comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bilis ĩte amor togit tanta est ex pectacio uł aĩ uł urgemi tui. ut ego te ob¬
sceare/ obtestariq nõ dubitẽ sic ad nos ꝯformatos reu̾te̾ ut ꝙ ex pectatiõ tui
fient et fortune et dignitatis eas te nõ potiusse ꝯsequi insi meis puer oli
fidelissimis. atq amantissimis ꝯsiliis parusses. Quare hoc aĩo ĩ nos esse dete¬
bis ut etas nostea ia in grauessens ĩ ͭ amnore atq ĩ adolosencia conqui escat.¬
moris sũmi eega te nici pee tuo clarissimo uiro qui tu suis
laudib tu uõ te filio suꝑass oĩu fortuna si ei ꝯtingiss ut te
ante uideret qͣ auita discrdixet. S spero nr̃a aĩcicia nõ egere¬

Expanded text:
bilis in te amor cogit. tanta est exspectatio vel animi vel ingeni tui, ut ego te obbilis in te amor cogit. tanta est exspectatio vel animi vel ingeni tui, ut ego te obsecrare obtestarique non dubitem, sic ad nos conformatus revertare, ut, quam exspectationem tui fient et fortunae et dignitatis, eas te non potuisse consequi, nisi meis puer olim fidelissimis atque amantissimis consiliis paruisses. qua re hoc animo in nos esse debebis, ut, aetas nostra iam ingravescens in amore atque in adulescentia tua conquiescat.moris summi erga te mei patre tuo, clarissimo viro. qui cum suis laudibus tum vero te filio superasset omnium fortunam, si ei contigisset ut te ante videret, quam a vita discederet. sed spero nostra
Abbreviated transcription (Latin):
tibi esse doleo tñ nõ ta mͥ molesta fuit acusari abste officiu meu
axe te significabas meas lrͥas pre te fcres ꝑspectu mͥ quide s tñ diucẽ er
optatu amore tuu equide neĩe p̃tͥmissi. quẽ ꝗde ao te ꝑuentuꝵ putarẽ. Ciu
uteras nõ dederi. Et ei quis est ta ĩscribẽdo ĩpiger qͣ ego ate uõ bis ter ne ad¬
sũmu et cas ꝑ breius accepi. Quare si iniquus es ĩ me ĩ udex ꝯdẽnabo eodẽ ego
te crimi̾e si me id facere noles te michi equ delebit p̃bere. S de literit actenus
nõ eĩ uerior ne nõ ĩscribendo te explea p̃ẜti si ĩ co gneͣ studiui meu nõ aspna¬
bere. Ego te ab fiusse taz diu a nobis et dolco ⁊ cariu fructu iocũdissime ꝯłue¬
tudis et letor ꝙ abn̾s oĩa tu maxiã dignitate e ꝯsecutus. Ꝙ q ĩ oĩb tuis
reb meis optatis fortuna respondit. Beeue est ꝙ me tibi p̃cipe̾ ieus ĩcredi¬

Expanded text:
tibi esse doleo, tamen non tam mihi molestum fuit accusari abs te officium meumdesiderare te significabas meas litteras, prae te ferres perspectum mihi quidem, sed tamen dulcem et optatum amorem tuum. equidem neminem praetermisiderim; etenim quis est tam in scribendo impiger quam ego? a te vero bis terve summum et eas perbrevis accepi. qua re, si iniquus es in me iudex, condemnabo eodem ego te crimine; sin me id facere noles, te mihi aequum praebere debebis. sed de litteris hactenus; non enim vereor ne non scribendo te expleam, praesertim si in eo genere studium meum non aspernabere. ego te afuisse tam diu a nobis et dolui, quod carui fructu iucundissimae consuetudinis, et laetor, quod absens omnia cum maxima dignitate es consecutus quodque in omnibus tuis rebus meis optatis fortuna respondit. breve est, quod me tibi praecipere meus incredi
Abbreviated transcription (Latin):
xexum tomunium cognosces. que quales sint. non facie est scrite¬
ee Sunt quidem cexte in amicorum uosteorum potestate. atꝙ uta
Ut nullam mutacionem unquam hac hominum etate habitura res
esse wideatue. Ero quiam ut aebeo et ut tute michi precoistueer cũ
medietas  utilitas q cogit/ me ad erus eationes adiigo. queuoatie¬
m incis racionibus tibi esse adiungendum putasti. etiti nõ peften

Expanded text:
rerum communium cognosces. quae quales sint, non facile est scribererum communium cognosces. quae quales sint, non facile est scribere. sunt quidem certe in amicorum nostrorum potestate, atque ita, ut nullam mutationem umquam hac hominum aetate habitura res esse videatur. ego quidem, ut debeo et ut tute mihi praecepisti et ut me pietas utilitasque cogit, me ad eius rationes adiungo, quem tu in
Abbreviated transcription (Latin):
cile per fectum est. quod ego ad te brcuus scribo quia me status
do cognoui tutius xebus integris adiscas neq salutis nostre eati¬
onem habendam nobis esse sine dignitate neq dignitatis sine salute
Quod michi de filia et de crasipide gratularis agnosto humanitatem
tuam. spero q et opto nobis hanc coniunctionem uoluptati fore
lentulum nosteum eximia spe summa uirtute adoloscentem cuu
cetexis axtibus quibus studiusti semper ip̃e tum imprimis imutaci¬
one tiu fac erudias. Nulla eĩ exit hac prestancior disciplina. que
nos et qua tuus et quia te dignus est filius et quia nos diligit.
sempee dilexit imprimis amamus carumq hẽmus.
E omnibus rebus que ad te pertinent quid actum quid
constitutum sit quid pompeuis suscepexit optime ex enipi¬
etorio cognostes qui non salum interfuit hic rebus s etiã
pre fuit neque enim ullum officium erga te hominis ama¬
ntissimi peudentissimi diligentissimi pretermit. ex eodem de toto statu

Expanded text:
cile perfectum est. quod ego ad te brevius scribo, quia me status do cognovi, tu tuis rebus integris discas, neque salutis nostrae rationem habendam nobis esse sine dignitate neque dignitatis sine salute. quod mihi de filia et de Crassipede gratularis, agnosco humanitatem tuam speroque et opto nobis hanc coniunctionem voluptati fore. Lentulum nostrum, eximia spe summae virtutis adulescentem, cum ceteris artibus, quibus studuisti semper ipse, tum in primis imitatione tui fac erudias; nulla enim erit hac praestantior disciplina. quem nos, et quia tuus et quia te dignus est filius et quia nos diligit semperque dilexit, in primis amamus carumque habemus. de omnibus rebus, quae ad te pertinent, quid actum , quid constitutum sit, quid Pompeius susceperit, optime ex M. Plaetorio cognosces, qui non solum interfuit iis rebus, sed etiam praefuit neque ullum officium erga te hominis amantissimi, prudentissimi, diligentissimi praetermisit. ex eodem de toto statu
Abbreviated transcription (Latin):
mes q ciuq ncĩe niq cariore n iocundiore unq fuisse qͣ te nuchi ꝙ
me nõ mõ ut tu sençias s ut omc̃s gentes et ut posteritas ois ĩteligat
esse factuꝵ. Appius ĩ ẜmonib antea dictabat. postea dixit et ĩ senatu pa¬
la sese si licitu esset legẽ curiata fecee sortituꝵ esse cõ colega ꝓuiciaꝵ
si curiata lex nõ essem sepatuꝵ cu collega tibi q successi. legẽ ꝙ cuciatas¬

Expanded text:
iorem neque iucundiorem umquam fuisse quam te mihi, idque me non modo ut tu sentias, sed ut omnes gentes, etiam ut posteritas omnis intellegat esse facturum. Appius in sermonibus antea dictitabat, postea dixit etiam in senatu palam sese, si licitum esset legem curiatam ferre, sortiturum esse cum conlega provinciam; si curiata lex non esset, se paratu
Abbreviated transcription (Latin):
tas gelĩquit. Sic quidã hoĩes ĩ capite meo solu ellaboraciũt ecliquis rrrico
ipfectu aẽ eude eelĩquerũt In qͦ ego spẽ fefelli nõ miõ ĩuidor siet mimito¬

Expanded text:
rporis incohatam reliquit, sic quidam homines in capite meo solum elaborarunt, reliquum corpus rporis incohatam reliquit, sic quidam homines in capite meo solum elaborarunt, reliquum corpus imperfectum ac rude reliquerunt. in quo ego spem fefelli non modo i
Abbreviated transcription (Latin):
hoĩb forciorib ĩ nic xestituẽdo q fuerãt uide ĩtuendo ł quia fn snĩa si anta ẽ
uoliussẽt suã aucte sił. cũ salute mea retupassent. Receeati eĩ boni uiri ꝯsu¬
honoeib ac Iudicis senatus. ad aucte cuis ordĩs adiugexet᷑ nulsi ĩpbo cui so¬
cus ao xer piu uiolandaz ese potiusset. S attente qͥso que sit ꝯsecuta pͥmuz
to floxta miuliebriu eeligionu qui nõnõ pluris feceeat bonadea qua u
tuio penas a sedicioso ciue ꝑ bonos uieos ĩdicio pseꝗ uelleat exẽplu sclari
simu ĩ poster uiuditande seditioĩs de re pu. sustulexũt. Ideq meu postea nõ
monẽtu nõ eĩ ille manubie ince s oꝑis locatio mea fuerat monumẽtus
uoͣ senatue hostili noĩe et ceuc̾tis mistu. litteis esse passi sũt q me hoĩes
mos aluu esse uoluexũt. et mͥ gcanissimu s uellẽ nõ solu salutis mee quoids¬
mo uedici s uit alipte. et ure et ⁊ caloris xõne hr̃c uoliussent. Nũc ut appe

Expanded text:
 restituendo, quam fuerant idem in tenendo. qua in sententia si constare voluissent, suam auctoritatem simul cum salute mea reciperassent. recreatis enim bonis viris consuhonoribus ac iudiciis senatus ad auctoritatem eius ordinis adiungeretur, nulli improbo civi locus ad rem publicam violandam esse potuisset. sed attende, quaeso, quae sint consecuta. primum illa furia muliebrium religionum, qui non pluris fecerat bonam deam quam poenas a seditioso civi per bonos viros iudicio persequi vellet, exemplum pre seditionis de re publica sustulerunt, idemque postea non meum monumentum non enim illae manubiae meae, sed operis locatio mea fuerat, monumentum vero senatus hostili nomine et cruentis inustum litteris esse passi sunt. qui me homines quod salvum esse voluerunt, est mihi gratissimum; sed vellem non solum salutis meae quem
Abbreviated transcription (Latin):
diligendi. et bnĩuolẽtie taritate̾ facta siguficacione ꝓbitatis. er uã qui ap¬
petiuexĩt. applicant sese et propius admouẽt ut et ułu eius quẽ dilige te¬
ꝑunt feuantur et morib. Sint q pares ⁊̃ amore et equales ppeliores q ad
bñ merendu q ad reposcendu. atq hec it̾ cos sit honesta cõcertacio
Sic et utilitates ex aĩcitia maxie capic̾tur. et exit ortue eius a na ꝙͣ ab¬

Expanded text:
diligendi et benevolentiae caritatem facta significatione probitatis, quam qui apdiligendi et benevolentiae caritatem facta significatione probitatis, quam qui appetiverunt, applicant sese et propius admovent, ut et usu eius, quem diligere coeperunt, fruantur et moribus, sintque pares in amore et aequales propensioresque ad bene merendum quam ad reposcendum, atque haec inter eos sit honesta certatio. Sic et utilitates ex amicitia maximae capientur, et erit eius ortus a natura
Abbreviated transcription (Latin):
ele elcle at ne ego illius. S ego admiratione quaba uirtutis euis : Ille uicissi
opiõne fortasse nõnulla qua̾ de mcis morib habebat me dilixit dinisit biłiuolẽt
cõsuetudo s qͣꝙ utilitates multe et magne ꝯsecute sũt nõ sut tñ ab caa
spe cac̾ diligendi ꝓfecte. Ut cũ bnfici liberales sumus nõ ut exigamus qrͣa¬
neq eĩ bũficiu feueramur s naͣ ꝓpẽsi adliberalitatẽ sumus. Sic aĩticia nõ
spe mercedis adducti qr oĩs eius fructus ĩ eius amore ip̃o sit expetẽda pu¬
tamus ab his qui pecudu xitu ad uoluptatẽ oĩa eefferũt longe discẽcietes
nec miꝵ. Nichi ei altu nichil magnificu ac diuinu suspite᷑ possũt qui suas
omẽs cogitationes adieceruit i re ta humile taẜ ꝯtemptar. eruã obre
hos quide ab hor ẜuone remoucamus ip̃i aut intelligamus naͣ gigni sensu

Expanded text:
hercule! ac ne ego quidem illius, sed ego admiratione quadam virtutis eius, ille vicissim hercule! ac ne ego quidem illius, sed ego admiratione quadam virtutis eius, ille vicissim opinione fortasse non nulla quam de meis moribus habebat, me dilexit; auxit benevolentiam consuetudo. sed quamquam utilitates multae et magnae consecutae sunt, non sunt tamen ab earum spe causae diligendi profectae. ut enim benefici liberalesque sumus, non ut exigamus gratiam—neque enim beneficium faeneramur, sed natura propensi ad liberalitatem sumus—sic amicitiam non spe mercedis adducti, sed quod omnis eius fructus in ipso amore inest, expetendam putamus. ab his, qui pecudum ritu ad voluptatem omnia referunt, longe dissentiunt; nec mirum; nihil enim altum, nihil magnificum rem tam humilem tamque contemptam. quam ob rem hos quidem ab hoc sermone removeamus, ipsi autem intellegamus natura gigni sensum
Abbreviated transcription (Latin):
moueantur cu coꝵ quib cũ usu cõui̾cti esse possũt uixtute et boĩtatẽ ꝑspice᷑ uidẽ¬
antur. Quaqͣ ꝯfiematur aruor et bũficio act̾epto et studio yspecto et q̃suetudiẽ
adiu̾cta. Quib reb ad illu pͥmu metu cũ et amoris adhibitis ad nurabilis q̃dar
ex ardesit bnĩuolentie mag̾tudo. Quã si qui putãt ob ĩbecilitate ꝓficisci ut sup que
asseauatur ꝙ quisq desideret huile sane relinquũt et minie̾ quõsu ut ita dica or¬
tu aĩcicie quã ex iuopia atq indigẽtia nata uolũt. ꝵ si ita esse ꝙ unusquisqi mi¬
nimu ĩ se esse arbitraretur ita ad aĩciciã esset aptissimus. Quod longe secs aspũ
ut cĩ sibi unus quisq plurimu ꝯfidit et ut ꝗsq maxie̾ uirtute et sapiẽtia excellu¬
et sic nunitus est ut nullo egcat suaq oĩa inse ꝑ ip̃o poĩta iudicet ita ĩ amcici
expetendis collendis q maxie excellit. Quid eĩ affritanus indiges erat mer. mime

Expanded text:
moveantur, cum eorum, quibuscum usu coniuncti esse possunt, virtutem et bonitatem perspicere videantur? quamquam confirmatur amor et beneficio accepto et studio perspecto et consuetudine adiuncta, quibus rebus ad illum primum motum animi et amoris adhibitis admirabilis quaedam exardescit benevolentiae magnitudo. quam si qui putant ab imbecillitate proficisci, ut sit per quem adsequatur quod quisque desideret, humilem sane relinquunt et minime generosum, ut ita dicam, ortum amicitiae, quam ex inopia atque indigentia natam volunt. quod si ita esset, ut quisque minimum esse in se arbitraretur, ita ad amicitiam esset aptissimus; quod longe secus est. ut enim quisque sibi plurimum confidit et ut quisque maxime virtute et sapientia sic munitus est, ut nullo egeat suaque omnia in se ipso posita iudicet, ita in amicitiis expetendis colendisque maxime excellit. quid enim? Africanus indigens mei? minime
Abbreviated transcription (Latin):
senator nichil est quod cogitemus amissa tulpa estu: orarissiniuu
a senatu et ordinem coniunctissimum . et homunem claxissimun
abaienauerunt. Sed ut ad ea que coniunctiora tnousesr
sunt reuertar pompeumm tibi ualde esse amiteneolos potinebie
cuntonsue quantum ego prespicio omnia que uoles ebtinel sul
quibus in eebus nic sibi si ille affixir nabebit uereque ac Me ul
cesoi que ad te pertineat negligetur. neq enmuerebor ipenm
ei molestus tui iocundum erit etiam. iam peoptesdaop̃umla
me  esse gratum uidebit tu uellim tibi ita persuad ato ꝵ rab irꝰ
rem esse muumam que ad te pertineat que nuchitagraun

Expanded text:
senatoris nihil est quod cogitemus; amissa culpa est eorum, qui senatoris nihil est quod cogitemus; amissa culpa est eorum, qui a senatu et ordinem coniunctissimum et hominem clarissimum abalienarunt. sed ut ad ea, quae coniunctiora rebus tuis sunt, revertar, Pompeium tibi valde amicum esse cognovi, et eo tu consule, quantum ego perspicio, omnia, quae voles, obtinebis, quibus in rebus me sibi ille adfixum habebit, neque a me ulla res, quae ad te pertineat, neglegetur; neque enim verebor, ne sim ei molestus, cui iucundum erit etiam propter se ipsum, quom me esse gratum videbit. tu velim tibi ita persuadeas, nullam rem esse minimam, quae ad te pertineat, quae mihi
Abbreviated transcription (Latin):
cndeo si cumpares esse non possunt possent / pugnare nestiture uei
me quidem etiam illa res cõssolatur quod egd is supentpenirel
maxime toncedant omnes ut uł ea defendam que a pombeura
uent  uł taceam uł etiam id quod maxime lbet ud nostrar studden
uesteram utterarum quod profectõ faciam si michio per ciusde m¬
amicitiam licebit que enum propossita fuerartnuobisee fuueti
ethonoribus amplissims et laboribues maximis perfuet
essemus dig̾nitas in sentenciis dicendis libertas in xe publirbi
pesscenda ea sublata tota est sed nee michu magiraue onimilo
riam et assençiendum est nulla tamen grauitati pauciaeaue seri
bo ut iam de tua quoq ratione mediter conniut aobito ax optan
est enatus indiciorum rei totius publice otium nebutues op tan¬
dum est quod ini qui potiuntur xerum prestatuer pondetue sil pode¬
am hominee paciencius corum potenciam fiee potueront ab poti¬
xint digiutatem quidem illam comsularem fortis etaconstanũ

Expanded text:
 si, cum pares esse non possunt, pngnare desisterent. 11. Me quidem etiam illa res consolatur, quod ego is sum, cui vel maxime concedant omnes; ut vel ea defendam, quae Pompeius velit; vel taceam; vel etiam id quod maxime lubet, ad nostra me studia referam littetarum. 12. Quod profecto faciam, si mihi per amicitiam licebit. quae enim proposita fuerat nobis, cum et honoribus amplissimis et laboribus maximis perfuncti essemus, dignitas in sententiis dicendis, libertas in re publica capessenda, ea sublata totast, nec mihi magis quam omnibus; nam aut adsentiendum est nulla cum gravitate paucis aut bo, ut iam de tua quoque ratione meditere. commutata tota ratio est senatus, iudiciorum, rei totius publicae; otium nobis exoptandum est, quod ii, qui potiuntur rerum, praestaturi videntur, si quidam homines patientius eorum potentiam ferre potuerint; dignitatem quidem illam consularem fortis et constantis
Abbreviated transcription (Latin):
legib  aut deniq sine ui. posset de his reb pridie ꝙ hec scripsi Senatus
autoritas grauissima intercessit. Cui tu Cato et Canius intercessissent tñ
est perscripta eam ad te missam esse. arbitror de ceteris reb quicquid exit
actum sccibam ad te. et ut qͣ rectissime agantur oĩa mea cura opera dili¬
gentia gratia peoiudebo. A. trebonio. qui ĩ tus proiuincia magna negocia. et
ampla et expedita habet . multos annos utor ualde familiariter. Is tum sem
antea ĩ suo splendore et nra teteror q amicoꝵ comendatione gratissimus ĩ
peouincia fuit. tamen hoc tempore proptex tuu in me amorem nostramq
nectessitudinem uehementer confidit. Is meis litiris se aput te geatiosu
fore que ne spes euz fallat uehementer rego te comendoq tibi euis omĩa

Expanded text:
legibus aut denique sine vi posset. de his rebus pridie, quam haec scripsi, senatus legibus aut denique sine vi posset. de his rebus pridie, quam haec scripsi, senatus auctoritas gravissima intercessit, cui quom Cato et Caninius intercessissent, tamen est perscripta; eam ad te missam esse arbitror. de ceteris rebus quicquid erit actum, scribam ad te et, ut quam rectissime agantur omnia mea cura, opera, diligentia, gratia providebo. A. Trebonio, qui in tua provincia magna negotia et ampla I et expedita habet, multos annos utor valde familiariter. is cum antea semper et suo splendore et nostra ceterorumque amicorum commendatione gratiosissimus in provincia fuit, tum hoc tempore propter tuum in me amorem nostramque necessitudinem vehementer confidit his meis litteris se apud te gratiosum fore; quae ne spes eum fallat, vehementer rogo te commendoque tib
Abbreviated transcription (Latin):
co die cassu ap̃ pompeiu cenaui nactusq tp̃s hoc magis idoneiu ꝙͣ unꝙ anti
ꝙ post tuu discessu is dies honestissimus nobis fuerat in senatu ita su cu
illo locutus ut mͥ uiderer aĩu hoĩs ab oĩ alia cogitacione. ad tuã diguitate
tuenda tradute̾ quẽ ego ip̃m cu audio prorsus eu oĩ suspicione libero cupi¬
dicatis. Cu aũt eius familiaces oĩu ordinu uideo ꝓspicio id qd iã oĩb est apatui
tota re ista ia pride a cextis hoĩb nõ ĩuto rege ip̃o ꝯsiliariis q eius
esse corupta. hec scripsi ad xui kł. febrͣ ante lucer. Eo die senatus erat fu¬
turuss. Nos in senatu quẽ ad mõ spero dignitatẽ mra̾ ut põt ĩ tanta hoĩu
ꝓfidia et iniquitate retinebimus qud ad populare xõnem attinet. hoc uide¬
mus esse consequti ut ne quid agi cu populo aut saluis auspiciis aut salui

Expanded text:
eo die casu apud Pompeium cenavi nactusque tempus hoc magis idoneum quam umquam antea, quod post tuum discessum is dies honestissimus nobis fuerat in senatu, ita sum cum illo locutus, ut mihi viderer animum hominis ab omni alia cogitatione ad tuam dignitatem tuendam traducere. quem ego ipsum cum audio, prorsus eum libero omni suspicione spicio, id quod iam omnibus est apertum, totam rem istam iam pridem a certis hominibus non invito rege ipso consiliariisque eius esse corruptam. haec scripsi a. d. xvi K. Februarias ante lucem; eo die senatus erat futurus. nos in senatu, quem ad modum spero, dignitatem nostram, ut potest in tanta hominum perfidia et iniquitate, retinebimus; quod ad popularem rationem attinet, hoc videmur esse consecuti, ut ne quid agi cum populo aut salvis auspiciis aut salvis
Abbreviated transcription (Latin):
obee qm̃ nullu mͥ scribendi argumẽtu xelittu est utar ea elausula qua sole
te ad studiu sũme laudis coortabor. Est eĩ tibi grauis aduersaria cõstitu¬
ta/ et parata incredibił apeda expectacio qua tu una ĩre facile uices
si hoc statueris quaꝵ laude et gloriar ad amaris. quib artib hec laudes cõ¬
pantur ĩ his esse loboradu. In hãc suĩa scriberẽ plura nͥ te spo̾te satis incita¬
tu esse ꝯfiaexe. et hoc quicꝗd attigi nõ faci ĩ flamãdi tui ca s testificandi am¬
oris mei.¬

Expanded text:
oniam mihi nullum scribendi argumentum relictum est, utar ea clausula, qua soleo, teque ad studium summae laudis cohortabor. est enim tibi gravis adversaria constituta et parata incredibilis quaedam exspectatio; quam tu una re facillime vinces, si hoc statueris, quarum laudum gloriam adamaris, quibus artibus eae laudes comparantur, in iis esse laborandum. in hanc. sententiam scriberem plura, nisi te tua sponte satis incitatum esse confiderem; et hoc, quicquid attigi, non feci inflammandi tui causa, sed testificandi amoris mei.
Abbreviated transcription (Latin):
res p̾ter scriulium qui oĩo redudci negat oportere: et uolcatlum
qui lupo refferente ponpeia &ecernit et peeter asfemiu aui assentã
uolcatio. que res auget suspicione pompci uoluntanis. Na aduerteba
pompei familiaris asentire. uoltacio. laboratur uehenẽt᷑. Iuclinata
res est liboĩs. et iepsei nõ obscure ꝯtursato. et cõtencio oĩu ꝙ pompee
famuiliaxiu studiu. In ea opimonc̃ xem aduxerũt ut pomipcuis cupeee¬
uideatur. Ciu qui nolũt ꝙ ide tibi eu ornasti nõ sũt aĩci. nos ĩ cã autorita¬
te eo minore hẽmus ꝙ tibi debemus. Geacia aũt nr̃a extinguit hoĩu
suspicio ꝙ pompcio gratificari se putant. At in rebus multo ante qͣ profect

Expanded text:
lares praeter Servilium, qui omnino reduci negat oportere, et Volcacium, lares praeter Servilium, qui omnino reduci negat oportere, et Volcacium, qui Lupo referente Pompeio decernit, et Afranium, qui adsentitur Volcacio. quae res auget suspicionem Pompei voluntatis, nam advertebatur Pompei familiaris adsentiri Volcacio. laboratur vehementer; inclinata res est. Libonis et Hypsaei non obscura concursatio et contentio omniumque Pompei familiarium studium in eam opicui qui nolunt, idem tibi, quod eum ornasti, non sunt amici; nos in causa auctoritatem eo minorem habemus, quod tibi debemus, gratiam autem nostram exstinguit hominum suspicio, quod Pompeio se gratificari putant. ut in rebus multo ante, quam profect
Abbreviated transcription (Latin):
nec grauitate studio nec ꝯtencione agere potuerit cui sũma testifica¬
tione tuoꝵ ĩ se officioꝵ: et amoris erga te se nu. Marcelinu tibi ess
iratu scis. his hac regia caussa expenta uł excepta ceteris ĩ rcbuis
se acereimum tui defensore fore ostendit Quod ꝙ dat actepim¬
ues. er d̾ institut referre de rcligione et sepe ia retulit ab eo deduti
no põt. Res ante idus acta sic est. Na hec idib mane scripsi hortensip
et mea et luculi snũa cedit ueligioni de cxeecitu. teneri eñ res aliter
no põt so ex illo senatus ꝯsulto ꝙ te ecferente factor esttibi dece¬
cuit ut si rege teducas q comode re facere possis ut ee̾citu xelligro
tollat. te autorem senatus retincat/. Crassus teis legatos &e cernit. nec
exclu dit po̾peui. Censet eĩi et ia ex his qui tecu imꝑio sũt. Bibut¬
ue tris legatos ex hs qui pͥuati sũt. huic assentuntur relia ꝯsu¬

Expanded text:
nec gravitate nec studio nec contentione agere potuerit, cum summa testificanec gravitate nec studio nec contentione agere potuerit, cum summa testificatione tuorum in se officiorum et amoris erga te sui. Marcellinum tibi esse iratum scis; is hac regia causa excepta ceteris in rebus se acerrimum tui defensorem fore ostendit. quod dat, accipimus; quod instituit referre de religione et saepe iam retulit, ab eo deduci non potest. res ante Idus acta sic est nam haec Idibus mane scripsi: Hortensi et mea et Luculli sententia cedit religioni de exercitu; teneri enim res aliter non potest; sed ex illo senatus consulto, quod te referente factum est, tibi decernit, ut regem reducas, quod commodo rei p. facere possis, ut exercitum religio tollat, te auctorem senatus retineat. Crassus tris legatos decernit nec excludit Pompeium, censet enim etiam ex iis, qui cum imperio sint; Bibulus tris legatos ex iis, qui privati sunt. huic adsentiuntur reliqui consu
Abbreviated transcription (Latin):
ħo oĩ offiçio ac pancis pietate/ erga te ceteris satis
facionub mͥ ip̃e nũꝙͣ satisfacio. tanta cĩ magnitudo
est tuoꝵ exga meritoꝵ ut qm̃ tu nisi ꝑ fecta ee de
me nõ cõquiesti. Ego quia nõ ide ĩ tua tã efficio. uita
mͥ esse acirba pute. In tã hec sũt hamonuis regit
legatus aꝑte pecunia nos opugnat. Res agitur ꝑ
eosde creditores uł ꝯpetitores. ꝑ quos cũ tu aderas
agebatur regis cansa . si qui sũt. qui uelit qui pauci
sũt. om̃es re lid pompeiu defeeri uolunt. Senatus religionis calũp¬
niam nõ eeligione / S maliuolencia et illius regie largicionis in ui¬
dia ꝯꝓbat. põpeiu et hortari et orare et ia ulrruis actusare et mo.¬
uere ut magna ĩ famia fugiat nõ desistimus. d plaue nec paocẽtibi
nosteis nec admonitionib xelinquit locu. Na tu ĩ ẜmone auotidiaõ
tu ĩ senatu pala. sic egit cã tua ut neq ello quentia maiore. quisquã

Expanded text:
omni officio ac potius pietate erga te ceteris satis facio omnibus, mihi ipse numquam satis facio; tanta enim magnitudo est tuorum erga me meritorum, ut, quod tu nisi perfecta re de me non conquiesti, ego quia non idem in tua causa efficio, vitam mihi esse acerbam putem. in causa haec sunt: Hammonius, regis legatus, aperte pecunia nos oppugnat; res agitur per eosdem creditores, per quos, cum tu aderas, agebatur; regis causa si qui sunt qui velint, qui pauci sunt, omnes rem ad Pompeium deferri volunt, senatus religionis calumniam non religione, sed malevolentia et illius regiae largitionis invidia comprobat. Pompeium et hortari et orare et iam liberius accusare et monere, ut magnam infamiam fugiat, non desistimus; sed plane nec precibus nostris nec admonitionibus relinquit locum, nam cum in sermone cotidiano tum in senatu palam sic egit causam tuam, ut neque eloquentia maiore quisquam
Abbreviated transcription (Latin):
amititiam litebit que enum propossita fuerarrunobis e funrti
ethonoribus amplissims et laboribue pnarimid perfuneti
essemus dignitas in sentenciis dicendis ubertas in xe pionurabite¬
pesscenda ca sublata tota est sedne mechu mas paut onunil¬
bo ut iam de tua quoq ratione meditr. comun nobittex optan
es denatus indiciorum rei otius publice otium nobituee eptn¬
dum est quod ini qui potiuntur rerum prestaturi potdentut sil pote¬
am homines patiencius corum potenciam fore potueroit ab pote¬
rint  digntatem quidem illam comsularem fortis e corenstaquti

Expanded text:
 Quae enim proposita fuerant nobis, cum et henoribus amplissimis, et laboribus maximis perfuncti essemus, dignitas in sententiis dicendis, libertas in rep capescenda, ca sublata tota: sed nec mini magis. qubo, ut iam de tua quoque ratione meditere. commutata tota ratio est senatus, iudiciorum, rei totius publicae; otium nobis exoptandum est, quod ii, qui potiuntur rerum, praestaturi videntur, si quidam homines patientius eorum potentiam ferre potuerint; dig
Abbreviated transcription (Latin):
su. alteꝵ seueꝵ et graue. utro me minus deceat uti nõ intelligo. Ioces ne teꝯ
ꝑ uteras. Cuie me hercule nõ puto esse qui tp̃rib his riaere possit: An grauiꝰ
aliꝗd scriba quid est ꝙ possit grauit scribi a Cicirone ad c̾urionẽ nisi de ee

Expanded text:
sum, alterum severum et grave. utro me minus deceat uti, non intellego. iocerne tecum sum, alterum severum et grave. utro me minus deceat uti, non intellego. iocerne tecum per litteras? civem mehercule non puto esse, qui temporibus his ridere possit. an gravius aliquid scribam? quid est quod possit graviter a Cicerone sc
Abbreviated transcription (Latin):
sis meũs recordari. breui tam̃ sic hĩto ĩ eu statu tp̃ꝵ tuu reditu incidero
ut his bonis que tibi na stusio fortuna data sũt. facilius oĩa sũt que sũt am¬
plissia ĩ re pu. cõsequi possis qͣ munerib quoꝵ neq facultatẽ qsqͣ admixat᷑.
est eĩ copia muneꝵ nõ uirtutis. neq quisqͣ est qui sacietate defenssus sit. S
alit̾ atq ostendera facio qm̃ ingredior ad explicanda xoͣne suie mee. Quare
esse. eaq ex te expectari que a sũma uirtute sũmoq ingenio expectãda sũt.
ad quẽ si es ur debes paratus ꝙ ita esse ꝯfido pluris maxisq munerib et nos
aĩcos et Ciues tuos uniu̾sos at rez pu. afficies. Illud cognosces ꝓfcõ michi
faceremus abñtes si quid esset ꝙ eos scire aut nea aut ip̃oꝵ int̾esse.¬
In huiꝰ gnis siuas literas a me ꝓfecto nõ expectas. Tuaꝵ eũ uer
Reliqua sũt epłaꝵ gnã duo que me magnope delectant. uius familiarẽ et ioco¬

Expanded text:
ordari. brevi tamen sic habeto, in eum statum temporum tuum reditum incidere, ut iis bonis, quae tibi natura, studio, fortuna data sunt, facilius omnia, quae sunt amplissima in re publica, consequi possis quam muneribus. quorum neque facultatem quisquam admiratur est enim copiarum, non virtutis, neque quisquam est quin satietate iam defessus sit. sed aliter atque ostenderam facio, qui ingrediar ad explicandam rationem sententiae meaesse eaque a te exspectari, quae a summa virtute summoque ingenio exspectanda sunt. ad quae si es, ut debes, paratus, quod ita esse confido, plurimis maximisque muneribus et nos amicos et civis tuos universos et rem publicam adficies.faceremus absentis, si quid esset, quod eos scire aut nostra aut ipsorum interesset. huius generis litteras a me profecto non exspectas; ttularum genera duo, quae me magno opere delectant, unum familiare et ioco
Abbreviated transcription (Latin):
uenit ibi młta de mea snã questus est cesar appe qui et Rauene Erassu añ uidiss
aib eoq ĩ me esset ĩcenssus. Sane moleste põpeiu id ferre ꝯstabat ꝙ ego cũ audi¬
sse ex his maxime ex meo fre cognoui Quẽ cu ĩ Sardinia põpeus paucis
actide̾. nisi cũ marco fee̾ diligent̾ ageris depẽdendu tibi est ꝙ mͥ pro illo spo¬
põdisti. Quid młta ꝯquestus est grauit̾ sua merita cõmemorauit quid egissem
sepissiẽ de actis Cesaris cu ip̃o meo fre̾. quidq siri is de me recepisset ĩ menio¬
ria redegit seq que de mea salute egisset ip̃u meu fee̾ testatus est. Cuius

Expanded text:
ta de mea sententia questus est Caesar, quippe qui etiam Ravennae Crassum ante vidisset ab eoque in me esset incensus. sane moleste Pompeium id ferre constabat; quod ego cum audissem ex aliis, maxime ex meo fratre cognovi. quem cum in Sardinia Pompeius paucis accidere. Nisi cum Marco fratre diligenter egeris, dependendum tibi est, quod mihi pro illo spopondisti.' quid multa? questus est graviter; sua merita commemoravit quid egisset saepissime de actis Caesaris cum ipso meo fratre quidque sibi is de me recepisset, in memoriam redegit seque, quae de mea salute egisset, voluntate Caesaris egis
Abbreviated transcription (Latin):
na exparte consumptus est altercacione lentuli ꝯsulis. et cãmi¬
nii tirãm.p. lentulo eo die nos quoq multa uerba facimus ma¬
ximeq nisi sumus senatu ꝯmemoracione tue uoluntatis erga
illu ordine cõmouere. Itaq postridie placuit. ut beeuitex sñtias dicexe.¬
mus. uidebamur eĩ xccõciliata nobis uoluntas senatus esse . ꝙ tñ dicendo
tu singulis appelandis rogandisq propexera. Itaq tum sm̃a prima bi¬
buli pronũciata esset ut tres legati rege ducerent/ S ecunda hortensii
ut tu sine ex̾citu reduceres. Tercia uolcacii ut pompeius reduceret postula¬
tu est. ut bubili siuã diuidexctur quia ͤ de  eeligione dicebat cuiq uei cla ob¬
sisti no poterat. Bibulo assensu est aetrib legatis feequẽtes iexunt ĩ alia
oĩa prolitłsa erat hortensii sma cu lupus trrãnus pͥubl lentulo qd̾ ip̃e de põ¬
peio retulisset intende̾ cepit. ante se oportere discensione face̾ ꝙͣ ꝯsules euis

Expanded text:
na ex parte consumptus est altercatione Lentuli consulis et Canini tr. pl. eo die nos quoque multa verba fecimus maximeque visi sumus senatum commemoratione tuae voluntatis erga illum ordinem permovere. itaque postridie placuit ut breviter sententias diceremus; videbatur enim reconciliata nobis voluntas esse senatus, quod cum dicendo tum singulis appellandis rogandisque perspexeram. itaque, cum sententia prima Bibuli pronuntiata esset, ut tres legati regem reducerent, secunda Hortensi, ut tu sine exercitu reduceres, tertia Volcaci, ut Pompeius reduceret, postulatum est, ut Bibuli sententia divideretur. quatenus de religione dicebat, cui quidem rei iam obsisti non poterat, Bibulo adsensum est; de tribus legatis frequentes ierunt in alia omnia. proxima erat Hortensi sententia, cum Lupus tr. pl., quod ipse de Pompeio retulisset, intendere coepit ante se oportere discessionem facere quam consules. eius
Abbreviated transcription (Latin):
uolur tres ubros ĩdisputacione ac dialogo de oratore. quos aebiteor len¬
et doristotela et isocectea roͬne oratoria ꝯplectantur. Scͥpsi ĩt usib
tres ubros de tp̃ib meis quos iaz pͥde ad te misisse. si esse edendos
putasse sount eĩ testes et crũt sempit̾ni meritor erga me tuori
meeq pietatis. S quia uerebar nõ cos qui se lesos arbitrarẽtur. Et eñ
id feci pace et molit᷑. s eos quos ierat infinitu bene de me mexitose
omes noĩare quos tamẽ ip̃os ubros si quẽ cui recte comitã ĩuener
poterimus id oniẽ ad arbiteiu tuu qui hoc semp amasti libẽtissime ꝯfce
que ad me de tius eeb domestitis scribis. queq mͥ comẽdas at sa ut añ

Expanded text:
olui, tris libros in disputatione ac dialogo 'de oratore,' quos arbitror Lenem oratoriam complectuntur. scripsi etiam versibus tris libros 'de temporibus meis'; quos iam pridem ad te misissem, si esse edendos putassem; sunt enim testes et erunt sempiterni meritorum erga me tuorum meaeque pietatis, † sed, quia verebar non eos, qui se laesos arbitrarentur etenim id feci parce et molliter, sed eos, quos erat infinitum bene de me meritos omnis nominare. quos tamen ipsos libros, si quem, cui recte committam, invenero, poterimus, id omne ad arbitrium tuum, qui haec semper amasti, libentissime conferemus. quae ad me de tuis rebus domesticis scribis quaeque mihi commendas ea tantae
Abbreviated transcription (Latin):
aĩcis et diligendis et colendis yposteris tñ utimur ꝯsiliis et acta agrniꝰ
que ueramre ueteri prou̾bio. Nan implicato ultro et cirxo uł usa diurno ułet
officis. repente medio cursu aĩcicias exorta aliqua offenssione disrũpimus
Quo ẽt mag uituꝑanda est rei maxĩe neceẽ tanta ĩcuria. una est aĩcicia in
reb huãnis de cuiꝰ utilitate omẽs uno ore ꝯsentũt. etꝙͣ a multis ip̃a uierus
ꝯtẽnitur et uendicatio queda atq ostentatio esse drͣ multi diuitias despituit quos
ꝑuo ꝯtẽtos tenuis uictus cultusq aelectat honores uo̾ quoꝵ cupiditate qda
inflamantur qͥ multi ita ꝯtẽnũt ut uichil minus nichal esse leuius existimẽt
Ite q terera que quibda admirabillia uidentur ymulti st̾ qui pro iithuo putat¬

Expanded text:
amicis et diligendis et colendis; praeposteris enim utimur consiliis et acta agimus, amicis et diligendis et colendis; praeposteris enim utimur consiliis et acta agimus, quod vetamur vetere proverbio. nam, implicati ultro et citro vel usu diuturno vel etiam officiis, repente in medio cursu amicitias exorta aliqua offensione disrumpimus. quo etiam magis vituperanda est rei maxime necessariae tanta incuria. una est enim amicitia in rebus humanis, de cuius utilitate omnes uno ore consentiunt; quamquam a multis virtus ipsa contemnitur et venditatio quaedam atque ostentatio esse dicitur; multi divitias despiciunt, quos parvo contentos tenuis victus cultusqueinflammantur, quam multi ita contemnunt, ut nihil minus, nihilque esse levius existiment. Itemque caetera quae quibusdam admirabilia videntur, permulti sunt qui pro
Abbreviated transcription (Latin):
tractauimus stabilitas aĩcicie cõfirmari põt. Cu hoĩes bui̾uolentia uicti
pͥmu cupiditatib his quib ceteri ẜuiu̾t ĩpabũt deinde equitate iusticiaq
alter ab altero postulabit neq solu tolent int̾ se atꝙ diligent. s et uere¬
butur. Na ornanẽtu aĩcicie tollit qui ex ea tollit uexetandia. Itaq pn
ut qũi solitaria nõ posset uirtus ad ea que su̾ma sũt puenire ꝯuicta et¬
cõsociata cũ altera ꝑuenexit. Q si int̾ quos societas aut est aut fuit. aut
futura est eoꝵ est hũdus ad sũmu bonu nẽ optimus atq beatissimus
conutatus. Hec cĩ est ĩ qua societas in qua oĩa insũt que putãt hoĩes
expetenda honestas qloria trãquilitas cũ atq iocũditas. ut ẽt cuhec
adsũt beata uita sit sine his esse nõ possiit. eꝵ cũ optinu maxiniũq sit
ris Iudicare. S cũ ĩmultis eeb neqligentia plectoire tu maxĩe ur

Expanded text:
ie confirmari potest, qui benevolentia iuncti, primum cupiditatibus, quibus ceteri serviunt imperant; deinde equitare et iustitia tum alter ab altero petit; nec solum colunt se inter se et diligunt, sed etiam verentur. Nam ornamentum amicitie tollit, qui ex ea tollit verecundiam; perniciosut quoniam solitaria non posset consociata cum altera perveniret. quae si quos inter societas aut est aut fuit aut futura est, eorum est habendus ad summum naturae bonum optimus beatissimusque comitatus. haec est, inquam, societas, in qua omnia insunt, quae putant homines expetenda—honestas gloria tranquillitas animi atque iucunditas; ut et, cum haec adsint, beata vita sit, et sine his esse non possit quod cum optimum maximumque sit, ris, iudicare. sed cum multis in rebus neglegentia plectimur, tum maxime in
Abbreviated transcription (Latin):
sunz ĩpedientez audire uoluisset. Et seye incidũt magne res ut discedẽdũ sit
ab aĩcis quas qui impedire uult eo ꝙ desideru nõ facie ferat Is et inf¬
cõsiderandu est et ꝙ postules ab aĩco et qd̾ patiare ate ĩpetrari. Est ẽt q̃da
calamutas in aĩcicis dimetendis nõ nũq neccia. Ia cĩ asapientiu famuillio¬
xitatib ad uulgares aĩcicias dratio nrã dillabitur. Ex ũpũt sepe uicia aĩcor
cu iip̃os aĩcos tu ĩ alienos quorr tñ ad aĩcos eedũdet infamia. Talles
igit᷑ aĩcicie sũt remissione usus eluende et ut Catonẽ dice̾ auduũ dissuẽ
magis q discẽdende Nisi queda admõ intollerabilis iniuxia exarsexit ut
neq xectu neq honestu sit nec fieri põt ut nõ stati alienatio disiũctio¬
ꝙ fienda sit. Sm aũt aut moꝵ aut studioꝵ ꝯmutatio quedã ut fieri solet

Expanded text:
suum impedientem audire voluisset. et saepe incidunt magnae res, ut discedendum sit suum impedientem audire voluisset. et saepe incidunt magnae res, ut discedendum sit ab amicis; quas qui impedire volt, quod desiderium non facile ferat, is et infconsiderandum est et quid postules ab amico et quid patiare a te impetrari. est etiam quaedam calamitas in amicitiis dimittendis non numquam necessaria—iam enim a sapientium familiaritatibtum in ipsos amicos, tum in alienos, quorum tamen ad amicos redundet infamia. tales igitur amicitiae sunt remissione usus eluendae et, ut Catonem dicere audivi, dissuendae magis quam discindendae, nisi quaedam admodum intolerabilis iniuria exarserit, ut neque rectum neque honestum sit nec fieri possit ut non statim alienatio disiunctioque facienda sit. sin autem aut morum aut studiorum commutatio quaedam, ut fieri solet,
Abbreviated transcription (Latin):
publin Rutiliu potuit ꝯsule facere Frc̃ eius luciu nõ potuit. oꝵ et s
et possis qd uis deferre ad alteꝵ uidendu tñ est ꝗd ille possit sustine᷑. Oĩo
ĩ eũte ctate uenãdi aut ꝑille studiosi fueruit eos hc̃ant nectios quos tñ
coder studio p̾dictos dilexerũt. Isto eĩ mõ Nutrices et pedegogi iure uetusta
studia sequatir quoꝵ dissimilitudo disceciat atcias aĩcicias. nec ob alia
ca̾ ulla boni imꝓbis Imꝓbi bonis aĩci esse nõ possũt uͥ ꝙ tanta est init̾
cos quata maxiã pot esse moꝵ studioꝵq o̾istancia. Recte et p̾cipi põt¬
in aĩciciis ne intr̃ꝑata queda biĩuolentia ꝙ ꝑsepe fit inpediat maquas
utilitates aĩcor. Neq ei̾ ut ad fabulas redea Neoptolomus caꝑe troia
potusset si licomede aput quẽ erat educatus multis cũ sacrinus uit̾

Expanded text:
P. Rupilium potuit consulem efficere, fratrem eius Lucium non potuit. quod si P. Rupilium potuit consulem efficere, fratrem eius Lucium non potuit. quod si etiam possis quidvis deferre ad alterum, videndum est tamen quid ille possit sustinere. omniineunte aetate venandi aut pilae studiosi fuerunt, eos habere necessarios, quos tum eodem studio praeditos dilexerunt. isto enim modo nutrices et paedagogi iure vetustatis studia sequuntur, quorum dissimilitudo dissociat amicitias: nec ob aliam causam ullam boni improbis, improbi bonis amici esse non possunt, nisi quod tanta est inter eos, quanta maxiicitiis, ne intemperata quaedam benevolentia, quod persaepe fit, impediat magnas utilitates amicorum. nec enim, ut ad fabulas redeam, Troiam Neoptolemus capere potuisset, si Lycomedem, apud quem erat educatus, multis cum lacrimis iter
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓxiũ quẽꝙ cofertire. ut igit᷑ hi qui st̃ ⁊ in aĩcicie cõiũctioĩs q necessitudi
aut ingenio aut fortuna aut dignitati suꝑari quoꝵ plexuq aut queru̾tis
semꝑ aliquid tut et exprobant. eoq mag si hr᷑ se putãt ꝙ officiose et aĩce
et cu labore aliquo suo factu queant dice. Odiosu sane genus hoĩ offiã
exꝓbãtiu que menunissẽ debet is potius ĩ quẽ collata sũt nõ cõmenorare
qui cõtulit. erua obre ut hi qui suꝑiores sũt submitere se debent ĩ aĩcicia
sic quoda modo inferiores extollẽ Sũt eĩ quida qui molestas aĩcicias
facuit cu ip̃i se ꝯte̾ni putant ꝙ nõ fere ꝯtingit nͥ in his qui et ꝯte̾nendos
abiteantite qui hac opĩone nõ mo̾ u̾bis s et oꝑe leuandi su̾t. Tantu aũt¬
cuiq teibuendu est pͥmu quãtu ip̃e effice̾ possit. deude et quãtu ille quẽ
quamuis excellas omẽs tuos ad shonores amplissimos ꝑduce̾. ut scipio

Expanded text:
. Ut igiturii, qui sunt amicitia coniunctionisque necessitudine e a suis amicis, aut ingenio, aut fortuna, aut dignitate superari, quorum plerique aut quaeruntur semper aliquid aut etiam exprobrant, eoque magis si habere se putant quod officiose et amice et cum labore, aliquo suo factum queant dicere. odiosum sane genus hominum officia exprobrantium, quae meminisse debet is, in quem collata sunt, non commemorare qui contulit. quam ob rem, ut ei, qui superiores sunt, submittere se debent in amicitia, sic quodam modo inferiores extollere. sunt enim quidam qui molestas amicitias faciunt cum ipsi se contemni putant—quod non fere contingit nisi eis qui etiam contemnendos se arbitrantcuique tribuendum, primum quantum ipse efficere possis, deinde etiam quantum ille, quem mvis excellas, omnis tuos ad honores amplissimos perducere, ut Scipio
Abbreviated transcription (Latin):
nisi ad̾ fructuosu est et aĩcos tãqͣ pecudes eos potissinu diligunt a quib
spexant se maxinu fructu esse capturos Itaq pulcexima illa et nãli ma
qualis et quãta sit. ip̃e eĩ se quib q diligit nõ ut aliqua ase ip̃o m̾cede̾ exigat
aĩcus nũq repietũr. Est eiꝰ is quide tãq alter idez. oꝵ si hoc aparet ĩ bestiis
uolaceib nañtib egeestib turturib feris pͥniu ut se diligant. Id ci parit̾
cu oĩ aĩante nastitur deude ut requirãt atq appetant ad quos se applcẽt
eiusde quiͣs aĩantes. id q facũt cũ desiderio et cu quada similitudiue ame
cuiꝰ aĩu ita cũ suo misceat ut efficiat pene unu ex duob. S pͣleriq p̾uer¬
se ne dica impeudent hẽẽ talle aĩcu uollũt quallos ipr esse nõ possunt.

Expanded text:
nisi quod fructuosum est, et amicos tanquam pecudes eos potissimum diligunt, a quibus nisi quod fructuosum est, et amicos tanquam pecudes eos potissimum diligunt, a quibus sperant se maximos fructus esse capturos. Itaque pulcherrima illa et naturali maxime qualis et quanta sit. ipse enim se quisque diligit, non ut aliquam a se ipse mercedem exigat  alter idem. quod si hoc apparet in bestiis, volucribus nantibus agrestibus, cicuribus feris, primum ut se ipsae diligant—id enim pariter cum omni animante nascitur —deinde, ut requirant atque appetant ad quas se applicent eiusdem generis animantis—idque faciant cum desiderio et cum quadam similitudine amoris rit, cuius animum ita cum suo misceat, ut efficiat paene unum ex duobus! sed plerique perverse, ne dicam impudenter, habere talem amicum volunt, quales ipsi esse non possunt,
Abbreviated transcription (Latin):
bellu gexe̾ quo cũ familiarit᷑ uixexis ab aĩcicia. et. põpei noĩe meo se
remouerat ut scitis scipio ꝑp dissensione aũt que crat in .x.p. alienat
est a collega nr̃o netello. uteuq egit grauit̾ atrocitate et offerisione aĩ
nõ aterba. Qua obre pͥmu dãda est oꝑa ne qua aĩcoꝵ discidia fiant.
Tũcꝙ ẽt cauendu est ne et̾ ĩgraues inimicicias/ aĩcicie se ꝯuertãt ex qb
Iurgia maledicta cõtumelieq gignũtur. Que tñ si tollexabiles erũt ferẽ¬
de exũt et is honos ueteri aĩticie tribuendus est ut is in culpa sit ꝗ
una cautio est atq una ꝓussio ut ne nimitis cito dilligere incipiant ne¬
ue nõ dignos/ digni aut sũt aĩcitia quib ĩ ip̃is mnest causa diligantur.
Raꝵ genus equide. oĩa p̾clara rara nec ꝯcqͣ difficilius q xeꝑire ꝗd sit
ex om̃i pte in queͣ suo ꝑfectu. s pleriq neq ĩ xeb huãnis acqͣ bonu norũt

Expanded text:
bellum gerere, quocum familiariter vixeris. ab amicitia Q. Pompei meo nomine se removerat, ut scitis, Scipio; propter dissensionem autem, quae erat in re publica, alienatus est a collega nostro Metello; utrumque egit graviter ac moderate et offensione animi non acerba. quam ob rem primum dandatumque etiam cavendum est, ne in graves inimicitias amicitiae se convertant, ex quibus jurgia, maledicta contumeliaeque gignuntur: quae tamen si tolerabiles fuerint, ferendae erunt, et is honos veteri amicitiae tribuendus est, ut is in culpa sit qucommodorum una cautio est atque una provisio, ut ne nimis cito diligere incipiant, neve non dignos. Digni autem amicitia sunt, quibus in ipsis inest causa cur diligantur. Charum genus equidem omnia praeclara rara, nec quidquam difficilius quam reperire quod sit ex omni parte in suo genere perfectum. Sed plerique neque in rebus humanis quidquam bonum norunt,
Abbreviated transcription (Latin):
oĩa cĩ breua tolexabillia esse debe̾t et̾ si magna siit. hec huĩ de aĩcicia
que dicẽm. uos aũt hortor ut ita uietutẽ locetis siue qua aĩticia esse
nõ põt ut ea excepta nichil aĩcicia p̃stabilius putetis: finus ad est felicit¬

Expanded text:
omnia autem brevia tolerabilia esse debent, etiam si magna sunt. haec habui de amicitia omnia autem brevia tolerabilia esse debent, etiam si magna sunt. haec habui de amicitia quae dicerem; vos autem hortor ut ita virtutem locetis sine qua amicitia esse non potest ut ea excepta nihil amicitia praestabilius putetis
Abbreviated transcription (Latin):
fragiles caduceq st̃ semꝑ alia acquirẽdi sunt uẽ quos diligamus et a quib
diliganube. Caritate eĩ bnĩuolentiaq sblata oĩs est e uita sublata iocũditas
michi quide scipio qͣ q est subito ereptus. uiuit tñ et uiuetq semꝑ. uietutẽ q¬
semꝑ amaui illiꝰ uiri que extuicta nõ est nec mͥ soli usatur ante oculos qui
illa semꝑ ĩmanib huĩ s et posteris ei̾t clara et isignis. Nemo unqͣ aĩo aut
erat᷑ ide uictus isq coĩs neq solu milicia s et ꝑigrinationes rusticitiones
coẽs. naz quid ego dicar de studiis coguoscendi semꝑ aliqd atq adiscẽdi In
atq memoria si una cu ip̃o octidisset desidexiu cõiũctissinu atq amãtissu
uiri ferre no nullo mõ posse. S uec illa extincta sũt alũturꝙ potius et
augẽtur cogitatione et memoria mea. Et si illis plane orbatus esse magͣ
tñ affert m sola etas illa solam. diutius eł et ĩ hoc desiderio esse nõ possu

Expanded text:
fragiles caducaeque sunt, semper aliqui anquirendi sunt quos diligamus et a quibus diligamur; caritate enim benevolentiaque sublata omnis est e vita sublata iucunditas. mihi quidem Scipio, quamquam est subito ereptus, vivit tamen semperque vivet; virtutem enim amavi illius viri, quae exstincta non est. nec mihi soli versatur ante oculos, qui illam semper in manibus habui, sed etiam posteris erit clara et insignis. nemo umquam animo aut erat, idem victus isque communis, neque solum militia, sed etiam peregrinationes rusticationesque communes. nam quid ego de studiis dicam cognoscendi semper aliquid atque discendi, in rum recordatio et memoria si una cum illo occidisset, desiderium coniunctissimi atque amantissimi viri ferre nullo modo possem. sed nec illa exstincta sunt alunturque potius et augentur cogitatione et memoria mea, et, si illis plane orbatus essem, magnum tamen affert mihi aetas ipsa solacium; diutius enim iam in hoc desiderio esse non possum;
Abbreviated transcription (Latin):
ut nicuitto a cerbitate dende ut obiurgatio cũtumelia careat. In obseꝗo au̾t qi
amouiat sq̃ nõ mo aũo s ne libero quiaẽ digͣ est. Alit̾ eĩ cu tirãno alit̾ cũ aĩco¬

Expanded text:
ut monitio acerbitate, deinde ut obiurgatio contumelia careat. in obsequio autem,ut monitio acerbitate, deinde ut obiurgatio contumelia careat. in obsequio autem,amoveatur, quae non modo amico, sed ne libero quidem digna est; aliter enim cur tyra