comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Uiriatus ex latrone dux celtiberoꝵe cedere scrdmanis eqͥtib simulans usq ad locũ uoragino sũ
& p̃altũ cos ꝑdux̃. Eocũ ipse ꝑsolidos ac nocos sibi transitꝰ euaderet. romanos ignaros
locoꝵ in mersosq. limo cecidit. Euluius impr̃. cymbrico bello conlatis cũ hoste
castris eqͥtes suos iussto succedere admunitiones oꝵs. lacessitisq barbaris simulata fugare¬
credi. hoc cũ ꝑ aliqt̃ dies feciss& auide insequentib cymbris anĩ aduerit castra eoꝵ
solita nudari. Itaq ꝑ parcẽ exeratꝰ custodita c̃suetudine. ipse cũ expeditis pꝰ castra hosttũ
consedit occultꝰ. effusisq eis ex hore repente ad ortꝰ. & desertũ ꝓruit uallũ. ⁊ castra coepit
s cũ in finib ur̃is exercitꝰ faliscoꝵ longe nr̃o maior castra posuiss&e. ꝑ suos milites

Expanded text:
Viriathus, ex latrone dux Celtiberorum, cedere se Romanis equitibus simulans usque ad locum voraginosum Viriathus, ex latrone dux Celtiberorum, cedere se Romanis equitibus simulans usque ad locum voraginosum et praealtum eos perduxit et, cum ipse per solidos ac notos sibi transitus evaderet, Romanos ignaros locorum immersosque limo cecidit. Fulvius imperator Cimbrico bello collatis cum hoste castris equites suos iussit succedere ad munitiones eorum lacessitisque barbaris simulata fuga regredi. Hoc cum per aliquot dies fecisset, avide insequentibus Cimbris, animadvertit castra eorum solita nudari. Itaque per partem exercitus custodita consuetudine ipse cum expeditis post castra hostium consedit occultus effusisque eis ex more repente adortus et desertum proruit vallum et castra cepit cum in finibus nostris exercitus Faliscorum longe nostro maior castra posuisset, per suos milites
Abbreviated transcription (Latin):
ephantos habebat. p̃cepit astaas cela in beluas iacerent: ꝓtinꝰ q̃ sc intra munim̃ta reciperent.
Etalii dificatione rectores elephantoꝵ concitati in ipsã fossã elephantos eger̃. Quo ut pͥmũ
inlatis partĩ magnitudine teloꝵ c̃fecti. p arcõ retro in fuos acti. tocã aciẽ turbauerunt
T onc metellꝰ hanc operiens occasionẽ cũ toto exereitis erupit. ⁊ aggressus a latere poenos
cecidit ipsisq ut el ephantis potitus ẽ. Tomiris scitarũ regina cyrũ ꝑsarũ duct̃ equo
marte certantẽ simulaco metu elicuit ad notas militi suo angustias. atq. ibi repente c̃uerso
agmine natura loci aduita deuicit: Negyptii conflicturi acie in eis cãpis qͥb iuinche
paludes erant algeas contexer̃. cõmissoq. p̃bo fugã simulantes in insidia se uoca uer̃.
Qui rapidius ꝑ ignotam uestiloca. limo inheser circũ uentiq sunt

Expanded text:
elephantos habebat, praecepit hastatis, tela in beluas iacerent protinusque se intra munimenta reciperent. elephantos habebat, praecepit hastatis, tela in beluas iacerent protinusque se intra munimenta reciperent. Ea ludificatione rectores elephantorum concitati in ipsam fossam elephantos egerunt. Quo ut primum illati sunt, partim magnitudine telorum confecti, partim retro in suos acti totam aciem turbaverunt. Tunc Metellus, hanc opperiens occasionem, cum toto exercitu erupit et adgressus a latere Poenos cecidit ipsisque ut elephantis potitus est. Thamyris, Scytharum regina, Cyrum Persarum ducem aequo Marte certantem simulato metu elicuit ad notas militi suo angustias atque ibi, repente converso agmine, natura loci adiuta devicit. Aegyptii conflicturi acie in eis campis, quibus iunctae paludes erant, alga eas contexerunt commissoque proelio fugam simulantes in insidias hostes evocaverunt, qui rapidius per ignota invecti loca limo inhaeserunt circumventique sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
& incautos cȩcider̃. Q. Fabius maximꝰ consul. auxilio sutrinis missus aduersus et¬
ruscos om̃s hostiũ copias inse c̾uertit. deinde simulato timore insuꝑiora loca uelut
fugiens recessit. effusȩq. sub euntes ad gressus. ñ acie tantũ suꝑauit. sed etiã castris exut
Sempronius gracous aduersus celtiberos metu simulato c̃tinuit exercitũ. Emissa deind
armatura leui q̃ hostẽ lacesseret ac statĩ pedẽ referrete uocauit hostes. Deinde in¬
ordinatos ad gressus. usq. eo cecidit. ut etiũ castra caper&. Q. M etellꝰ consul
in sicilia bellũ aduersus hasdrubalẽ gerons obingentẽ .aͦ. exercitũ. et .c.xxx.
elephantos intentior simulata diffidentia intra panormũ copias tenuit fossã ꝙ
ingentis magnitudinis ante seduxit. Conspectu deinde exercitu hasdrubalis qͥ in pͥma aore

Expanded text:
et incautos ceciderunt. Q. Fabius Maximus consul, auxilio Sutrinis missus adversus Etet incautos ceciderunt. Q. Fabius Maximus consul, auxilio Sutrinis missus adversus Etruscos, omnes hostium copias in se convertit; deinde simulato timore in superiora loca velut fugiens recessit effuseque subeuntes adgressus non acie tantum superavit, sed etiam castris exuit. Sempronius Gracchus adversus Celtiberos metu simulato continuit exercitum; emissa deinde armatura levi, quae hostem lacesseret ac statim pedem referret, evocavit hostes. Deinde inordinatos adgressus usque eo cecidit, ut etiam castra caperet. L. Metellus consul in Sicilia bellum adversus Hasdrubalem gerens, ob ingentem eius exercitum et CXXX elephantos intentior, simulata diffidentia intra Panhormum copias tenuit fossamque ingentis magnitudinis ante se duxit. Conspecto deinde exercitu Hasdrubalis, qui in prima acie
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ c̃ceptũ ignẽ usq in uallum ꝑferre poterant incendit. & sic aduersarios exuit castris.
Pcrassus bello sociali eodẽ mͦ ꝓpe cũ copus omnibus interceptus ÷ hispania contra amil
boues uciculis adiunctos in pͥma fronte constituer̃. ueicula q̃ tedȩ &
sulphuris plena signo pugnȩ dato incenderunt. actis deindẽ in hostẽ bub consternatã
aciẽ ꝑruper̃. Phalisci & tarquinienses complurib suoꝵ in habitũ sacerdotum
subornatis. faces et angues furiali habitu p̃ferentib aciẽ romanoꝵ turbauerunt.
deinde diffudit tamquã auxilia sibi abusterioribus scitis aduentarenti qua a seueratione
auertit hostem.I.U.DE IN SIDIIS.
Lomulus ꝑ latebras copiarũ parte disposita cũ ad fidenas accessiss& simulata fuga
temere hostes insecutos eo ꝑdux̃ ubi occultos milites habebat qui undiq ad orti effuso

Expanded text:
quae conceptum ignem usqquae conceptum ignem usqCrassus bello sociali eodem modo prope cum copiis omnibus interceptus est. Hispani contra Hamilcarem boves vehiculis adiunctos in prima fronte constituerunt vehiculaque tedae et sebi et sulphuris plena, signo pugnae dato, incenderunt; actis deinde in hostem bubus consternatam aciem perruperunt. Falisci et Tarquinienses, compluribus suorum in habitum sacerdotum subornatis, faces et angues furiali habitu praeferentibus, aciem Romanorum turbaverunt. deinde diffudit, tamquam auxilia sibi ab ulterioribus Scythis adventarent. Qua asseveratione avertit hostem. V De Insidiis Romulus, per latebras copiarum parte disposita, cum ad Fidenas accessisset, simulata fuga temere hostes insecutos eo perduxit, ubi occultos milites habebat, qui undique adorti effusos
Abbreviated transcription (Latin):
linguȩ usũ ei conuersatio pͥstina castroꝵ. dediss& in pͥmã aciẽ procucurrit. & occisũ
a se. C̃. mariũ clare p̃dicauit. atq ita multos nr̃oꝵs auercit.
Ui ronides a theniensis dubio p̾lio aduersus thebanosi rẽgerens. repente in dexqũ suoꝵ cornu
ꝓsiluit. & ex clamauit sinistro iã se uicisse. Quare & suis alacritate & hostibus iniecto
metu uicit. Croesus p̃ualido hostiũ equitatu cameloꝵ gregẽ opposuit quoꝵs nouitate
& horrore consternati equi ñ solũ insidentes p̃cipitauer̃. s peditũ qͦq suoꝵ ordines pro¬
triuer̃ uincendosq hosti p̃buer̃. Pyrrus epirotarũ rex ꝓ tarentinis aduersus romanos
eodẽ mͦ elephantis ad ꝑ turbandã aciẽ usus ẽ. Poeni qͦq. aduersus romanos frequenter
idem fecer̃. Uolscoꝵ castra cũ ꝓpe uirgultis siluaq posita een̾t. camillꝰ ea om̃ia

Expanded text:
linguae usum ei conversatio pristina castrorum dedisset, in primam aciem procucurrit et occisum linguae usum ei conversatio pristina castrorum dedisset, in primam aciem procucurrit et occisum a se C. Marium clare praedicavit atque ita multos nostrorum avertit. Myronides Atheniensis dubio proelio adversus Thebanos rem gerens repente in dextrum suorum cornu prosiluit et exclamavit sinistro iam se vicisse; qua re et suis alacritate et hostibus iniecto metu vicit. Croesus praevalido hostium equitatui camelorum gregem opposuit, quorum novitate et odore consternati equi non solum insidentes praecipitaverunt, sed peditum quoque suorum ordines protriverunt vincendosque hosti praebuerunt. Pyrrhus, Epirotarum rex, pro Tarentinis adversus Romanos eodem modo elephantis ad perturbandam aciem usus est. Poeni quoque adversus Romanos frequenter idem fecerunt. Volscorum castra cum prope a virgultis silvaque posita essent, Camillus ea omnia,
Abbreviated transcription (Latin):
Licinuis crass. fugitiuoꝵ bello apud cama latrum educturꝰ militẽ aduersꝰ castum
& cannon cũ duces galloꝵ .XII. cohortes cũ c. pomptinio et.q̃. martiorufo legatis
pꝰ montẽ circũ misit. Quȩ cũ cõmisso iã p̃lio a t̾go clamore sublato decucurrissent.
ita fuder̃ hostes ut ubiq fuganꝰ qͥuã pugna capesseret᷑. M. marcellꝰ cũ uereretur
ne paucitatẽ militũ eiꝰ. clamor detegeret. simullixas calonesq & om̃is generis sequellas
conclamare iussit. atq hostẽ magni exercitꝰ specie ex t̾ruit Ualerius leuinus adũsus
pẏrrũ occiso quodã gregali tenens gladiũ cruentũ utriq exercitui ꝑsuasit pyrrum
int̃ emptum. quã obrẽ hostes destitutos. seducis morte credentis c̃sternati a mendatio in
castra se pauidi receper̃. Iygurcha innumidia. aduersus .c. mariũ. cũ latinȩ quoq.

Expanded text:
Licinius Crassus fugitivorum bello apud Camalatrum educturus militem adversus Castum Licinius Crassus fugitivorum bello apud Camalatrum educturus militem adversus Castum et Cannicum duces Gallorum XII cohortes cum C. Pomptinio et Q. Marcio Rufo legatis post montem circummisit; quae cum commisso iam proelio a tergo clamore sublato decucurrissent, ita fuderunt hostes, ut ubique fuga, nusquam pugna capesseretur. M. Marcellus, cum vereretur, ne paucitatem militum eius clamor detegeret, simul lixas calonesque et omnis generis sequellas conclamare iussit atque hostem magni exercitus specie exterruit. Valerius Laevinus adversus Pyrrhum, occiso quodam gregali tenens gladium cruentum, utrique exercitui persuasit Pyrrhum interemptum; quamobrem hostes destitutos se ducis morte credentes, consternati a mendacio in castra se pavidi receperunt. Iugurtha in Numidia adversus C. Marium, cum Latinae quoque
Abbreviated transcription (Latin):
antiochi copus. utrumq in rũ pere romani et fusis fugatisq castra coeperunt.
Csulpitius peticus consul contra gallos dimicaturꝰ. uissit muliones clã in montes
ꝓximos cũ mulis abire et indidẽ conserto iã p̃lio. uelut equis insidentes ostentare
sepugnantibus. Quare galli existimantes aduentare auxiba romanis. cessere iã poen
uictores. Marinꝰ cuta aquas sextias cũ in animo haber& postera die depugnare
aduersus teutonos. marcellũ cũ parua manu equitũ. peditũq. nocte postterga hostiũ
misit. & ad implendã multitudinis speciẽ agasones lixasq armatos simulire uissit
ium̃toꝵq magnã parit̃ instratoꝵ contunculis. ut ꝑ hoc facies equitatꝰ obiceretur.
Precepitq ut cũ anima duertissent cõmati p̃liũ ipsi int̾ga hostiũ descenderent. Qui apꝑat
tantũ t̃roris intulit ut asꝑrimi hostes in fugã uersist̃.

Expanded text:
Antiochi copiis utrimque irrupere Romani et fusis fugatisque castra ceperunt. Antiochi copiis utrimque irrupere Romani et fusis fugatisque castra ceperunt. C. Sulpicius Peticus consul contra Gallos dimicaturus iussit muliones clam in montes proximos cum mulis abire et indidem conserto iam proelio velut equis insidentes ostentare se pugnantibus; quare Galli existimantes adventare auxilia Romanis cessere iam paene victores. Marius circa Aquas Sextias, cum in animo haberet postera die depugnare adversus Teutonos, Marcellum cum parva manu equitum peditumque nocte post terga hostium misit et ad implendam multitudinis speciem agasones lixasque armatos simul ire iussit iumentorumque magnam partem instratorum centunculis, ut per hoc facies equitatus obiceretur, praecepitque, ut, cum animadvertissent committi proelium, ipsi in terga hostium descenderent. Qui apparatus tantum terroris intulit, ut asperrimi hostes in fugam versi sint.
Abbreviated transcription (Latin):
creuit animꝰ et sãnites ꝑ t̾rit fugã molientes cęsi st̃..
Minutius rufus imp̾r. cũ ascordiscis dacisq. p̾meret᷑ quib impar erat numero.
p̃misit frẽm & paucos una equites cũ aeneacorib p̃cepitq ut cũ uidiss& contractũ p̃liũ.
subitꝰ ex diuerso se ostender& iuber&q concinere a eneatores. Sonantib montium
tis species ingentis multitudinis offusa ÷ hostib qua ꝑt̾riti dedere
Acilius glabrio consul aduersus antiochi regis aciem quã is in achaiã ꝓ angustuis
termopylarũ direxerat iniqͥtatib loci ñ inritꝰ tantũ. s cũ iactura qͦq. repulsꝰ et
nisi circũ missus ab eo portiꝰ cato quitũ iã consularis tribunꝰ militũ a popło factus
in exercitu erat deiectis iugis callidromi montis aetolis q̃ p̃sidio tenebant᷑. suꝑ immi¬
itẽ castris regus collẽ a tergo subitus apparuiss&. Quo facto. ꝑci

Expanded text:
crevit animus et Samnites perterriti fugam molientes caesi sunt. crevit animus et Samnites perterriti fugam molientes caesi sunt. Minucius Rufus imperator, cum a Scordiscis Dacisque premeretur, quibus impar erat numero, praemisit fratrem et paucos una equites cum aeneatoribus praecepitque, ut, cum vidisset contractum proelium, subitus ex diverso se ostenderet iuberetque concinere aeneatores; resonantibus montium iugis species ingentis multitudinis offusa est hostibus, qua perterriti dedere terga. Acilius Glabrio consul adversus Antiochi regis aciem, quam is in Achaia pro angustiis Thermopylarum direxerat, iniquitatibus loci non irritus tantum, sed cum iactura quoque repulsus esset, nisi circummissus ab eo Porcius Cato, qui tum, iam consularis, tribunus militum a populo factus in exercitu erat, deiectis iugis Callidromi montis Aetolis, qui praesidio ea tenebant, super imminentem castris regiis collem a tergo subitus apparuisset. Quo facto perturbatis
Abbreviated transcription (Latin):
cũ uider& graues suas naues mobilitate punicȩ classis eludi. in ritãq uirtutẽ militũ
fieri. ex cogitauit manꝰ ferreas quȩ ubi hostilẽ apprenderent nauẽ suꝑiecto ponte
trans grediebatur romanus. & in ipsoꝵ ratib cõminꝰ eos trucidabant.
apẏrius cursor filiꝰ consul. cũ equo marte aduersus obstinatos sãnites c̃currer&.
ignorantibus sus p̃cepit spurio nautio ut paucialares & agasones mulis insidentes
ramosq ꝑ t̾ram trahentes. a colle transuerso magno tumultu decurrerent. Quibus
ꝓspectis ꝓclamauit uictor ẽ ade̾e. collegã. occuparent ipsi p̾sentis proelu gloriã.
Quo facto & romani fidutia concitati propulere ꝑpulsi tergauerter̃.
ꝑrũpere. nouissime hastatos subdux̃ ordinib & cũ scippione legato suo circũ misit
iussitq collẽ capere ex quo decurri poterat in hostiũ terga. Qđ ubi factũ ÷ romanis

Expanded text:
cum videret graves suas naves mobilitate Punicae classis eludi irritamque virtutem militum cum videret graves suas naves mobilitate Punicae classis eludi irritamque virtutem militum fieri, excogitavit manus ferreas. Quae ubi hostilem apprenderant navem, superiecto ponte transgrediebatur Romanus et in ipsorum ratibus comminus eos trucidabant. Papirius Cursor filius consul, cum aequo Marte adversus obstinatos Samnites concurreret, ignorantibus suis praecepit Spurio Nautio, ut pauci alares et agasones mulis insidentes ramosque per terram trahentes a colle transverso magno tumultu decurrerent. Quibus prospectis proclamavit victorem adesse collegam, occuparent ipsi praesentis proelii gloriam. Quo facto et Romani fiducia concitati proruere et hostes pulvere percperrumpere, novissime hastatos subduxit ordinibus et cum Scipione legato suo circummisit iussitque collem capere, ex quo decurri poterat in hostium terga. Quod ubi factum est, Romanis
Abbreviated transcription (Latin):
Dc. eqͥces ꝓpt̃ flum̃ enipeã qͥ et aluco suo et alluuiȩ regionẽ impedierat. reliquũ equitatũ in
sinistro connu cũ auxilus om̃ibus locauit. ut inde iulianũ exercitũ circũ iret.
Aluessis hanc ordinationẽ .c. caesar & ipse triplici acie dispositis in fronte legionib sinistrũ
lacus ec circũ ir possit ad mouit paludib in dextro cornu eqͥtẽ posuit. cui uelocissimos
miscuit peditũ ad morẽ equestris pugnȩ exercitatos. Sed deinde cohortes in subsidio
recinnuit ad res subitas. sed dextro latere conuersas in obliquũ. unde equitatũ hostiũ
epectabat conlocauit. Nec ullares eodie plꝰ ad uicteriã caesari contulit. Effusum
nãq põpei equitatũ in opinato excursu auerter̃ cȩdendũq tradider̃.
iperator caesar a us̃. germanicꝰ cũ subinde catthi eq̃strȩ p̃liũ in siluas refugiendo

Expanded text:
DC equites propter flumen Enipea, qui et alveo suo et alluvie regionem impedierat, reliquum equitatum in DC equites propter flumen Enipea, qui et alveo suo et alluvie regionem impedierat, reliquum equitatum in sinistro cornu cum auxiliis omnibus locavit, ut inde Iulianum exercitum circumiret. Adversus hanc ordinationem C. Caesar et ipse triplici acie dispositis in fronte legionibus sinistrum latus, ne circumiri posset, admovit paludibus. In dextro cornu equitem posuit, cui velocissimos miscuit peditum, ad morem equestris pugnae exercitatos. Sex deinde cohortes in subsidio retinuit ad res subitas et dextro latere conversas in obliquum, unde equitatum hostium exspectabat, conlocavit. Nec ulla res eo die plus ad victoriam Caesari contulit; effusum namque Pompei equitatum inopinato excursu averterunt caedendumque tradiderunt. Imperator Caesar Augustus Germanicus, cum subinde Chatti equestre proelium in silvas refugiendo
Abbreviated transcription (Latin):
hostiuĩ spicula. Quo genere celoꝵs ex armati macedones soluer̃ aciẽ & t̾ga uerterunt.
yrrꝰ ꝓcarentinis apđ asculũ secundũ omericũ uersũ. qͦ pessimi in mediũ recipiunt᷑. dexar
cornu samnitas ephiratosq sinistro bruttios atq lucanos cũ sallentinis. in media acie carer¬
anos conlocauit. eqͥtatũ & elephantos in subsidus cẽ. iussit. Contra c̃sules aptissime
diuisis incornua eqͥtib legiones in pͥma acie & in subsidus conlocauer̃. ⁊ his inmiscuer̃
aurilia .xL. utrĩq fuissẽ c̃stat pyrrhi dimidia pars exercitꝰ amissa. apđ romanos .ũ.
desiderata sc̃. GN. pompcius ad u̾sus .C. caesarẽ palefar salis triplicẽ instrux̃ aciem
quarũ singulȩ denos ordines in latitudinẽ habuer̃. legiones scđ̃m iurtutẽ cuiꝰq. firmissimas
in cornib & inmedio c̃locauit. spatia us int̃ posita thironib suppleuit. Dextro latere

Expanded text:
hostium spicula. Quo genere telorum exarmati Macedones solverunt aciem et terga verterunt. hostium spicula. Quo genere telorum exarmati Macedones solverunt aciem et terga verterunt. Pyrrhus pro Tarentinis apud Asculum, secundum Homericum versum quo pessimi in medium recipiuntur, dextro cornu Samnites Epirotasque, sinistro Bruttios atque Lucanos cum Sallentinis, in media acie Tarentinos conlocavit, equitatum et elephantos in subsidiis esse iussit. Contra consules, aptissime divisis in cornua equitibus, legiones in prima acie et in subsidiis conlocaverunt et his immiscuerunt auxilia. XL milia utrimque fuisse constat. Pyrrhi dimidia pars exercitus amissa, apud Romanos V milia desiderata sunt. Cn. Pompeius adversus C. Caesarem Palaepharsali triplicem instruxit aciem, quarum singulae denos ordines in latitudinem habuerunt. Legiones secundum virtutem cuiusque firmissimas in cornibus et in medio conlocavit, spatia his interposita tironibus supplevit. Dextro latere
Abbreviated transcription (Latin):
uictoriam. C. caesar galloꝵ falcatas quadrigas cadẽ ratione palis defixis excepit in hibuitq
Alexander ad arbelacũ hostiũ mulcitudinẽ uerteret᷑. uirtuti aut̃ suoꝵ fideret. aciẽ in omẽm
partẽ spectantẽ ordinauit ut circũ uenti undiq pugnare possent
aulus ad ũsus ꝑsen macedonũ regẽ cũ is phalangẽ suoꝵ duplicẽ mediã in partẽ direxiss&e.
leui armatura cinxiss&. et equitẽ in utroq cornu c̃locass&. triplicẽ aciẽ cu
int̾qͦs uelites sub indemisit. Quo genere cũ ꝓfligari nichil uider&. cedere instituit ut hac
simulatione ꝑduceret hostes in confragosa loca q̃ ex in dustria captauerat. Cũ sic quoq
suspecta calliditate recedentiũ ordinata sequȩret᷑ phalanx. eqͥtes a sinistro cornu pret ora
phalangis iussit transcurrere citacis equis tectos. ut obiectis armis ipso impetu p̃fringerent

Expanded text:
victoriam. C. Caesar Gallorum falcatas quadrigas eadem ratione palis defixis excepit inhibuitque. victoriam. C. Caesar Gallorum falcatas quadrigas eadem ratione palis defixis excepit inhibuitque. Alexander ad Arbela, cum hostium multitudinem vereretur, virtuti autem suorum fideret, aciem in omnem partem spectantem ordinavit, ut circumventi undique pugnare possent. Paulus adversus Persen Macedonum regem, cum is phalangem suorum duplicem mediam in partem direxisset eamque levi armatura cinxisset et equitem utroque cornu conlocasset, triplicem aciem cuneis instruxit, inter quos velites subinde emisit. Quo genere cum profligari nihil videret, cedere instituit, ut hac simulatione perduceret hostes in confragosa loca, quae ex industria captaverat. Cum sic quoque, suspecta calliditate recedentium, ordinata sequeretur phalanx, equites a sinistro cornu praeter oram phalangis iussit transcurrere citatis equis, tectos, ut obiectiso armis ipso impetu praefringerent
Abbreviated transcription (Latin):
Inutroq deinlatere equitatũ cuiꝰ amplũ numerũ habebat. circũ eundi hostis causa posuit.
C ontra sulla fossas amplelatitudinis in utroq latere dux̃. & capitib earũ castella cõmunit.
qua ratione ne circuretur ab hoste. ⁊ peditũ numero & maxime eqͥtatu suꝑante consecutꝰ ÷
im ꝑauit ut densos numerososq palos firme int̾rã defigerent intraq eos apꝓpͥnquantibus
quadrigis ante signa nram aciẽ recepit. Tũ demũ sub lato uniũsoꝵ clamore. uelites &
leuẽ armaturã ingerere tela iussit. Quib factis quadrigȩ hostiũ aut inplicitȩ palis aut
exc̃ritȩ clamore telisq in suos c̃uersȩ st̃ turbauer̃q macedonũ structurã. Qua cedente cũ
sulla star& ⁊ archelaus equitẽ opposuisset. romani eqͥtes subito emissi auerter̃ eos c̃sũmauer̃

Expanded text:
in utroque deinde latere equitatum, cuius amplum numerum habebat, circumeundi hostis causa posuit. in utroque deinde latere equitatum, cuius amplum numerum habebat, circumeundi hostis causa posuit. Contra haec Sulla fossas amplae latitudinis utroque latere duxit et capitibus earum castella communiit. Qua ratione, ne circumiretur ab hoste et peditum numero et maxime equitatu superante, consecutus est. imperavit, ut densos numerososque palos firme in terram defigerent, intraque eos appropinquantibus quadrigis antesignanorum aciem recepit. Tum demum sublato universorum clamore velites et levem armaturam ingerere tela iussit. Quibus factis quadrigae hostium aut implicitae palis aut exterritae clamore telisque in suos conversae sunt turbaveruntque Macedonum structuram. Qua cedente, cum Sulla instaret et Archelaus equitem opposuisset, Romani equites subito emissi averterunt eos consummaveruntque
Abbreviated transcription (Latin):
erdinatũ. ꝑ hastacos & pͥncipes & trẏarios opposuit. nec c̃tinuas c̃strux̃ cohortes. s manipulis
int̃ se distantib spatiũ dedit. ꝑ qđ elephanti ab hostib acti facile transmitti sine ꝑturbatione
ordinũ possent. Ea ipsa int̃ ualla expeditis uelitib impleuit. ne int̾ luceret acies. dato his
p̃cepto ut ad impetũ elephantoꝵs ł retro ł in latera concederent. Equitatũ deinde in cornua
diuisit. & dextro romanis equitib laelium. sinistro numidis masinissam p̃posuit.
uȩ tã prudens ordinatio ñ dubiȩ causa uictoriȩ fuit.
Echelaus aduersus.2. syllã in fronte ad ꝑturbandũ hostẽ factas quadrigas locauit.
in scđa acie phalangã macedonicã. in t̾cia romanoꝵ more armatos auxiliares mixtis
fugituuis italicȩ gentis. quoꝵs ꝑ uicatiȩ plurimũ fidebat. leuẽ armaturã in ultimo statuit.

Expanded text:
ordinatum per hastatos et principes et triarios opposuit; nec continuas construxit cohortes, sed manipulis ordinatum per hastatos et principes et triarios opposuit; nec continuas construxit cohortes, sed manipulis inter se distantibus spatium dedit, per quod elephanti ab hostibus acti facile transmitti sine perturbatione ordinum possent. Ea ipsa intervalla expeditis velitibus implevit, ne interluceret acies, dato his praecepto, ut ad impetum elephantorum vel retro vel in latera concederent. Equitatum deinde in cornua divisit et dextro Romanis equitibus Laelium, sinistro Numidis Masinissam praeposuit. Quae tam prudens ordinatio non dubie causa victoriae fuit. Archelaus adversus L. Sullam in fronte ad perturbandum hostem falcatas quadrigas locavit, in secunda acie phalangem Macedonicam, in tertia Romanorum more armatos auxiliares, mixtis fugitivis Italicae gentis, quorum pervicaciae fidebat; levem armaturam in ultimo statuit;
Abbreviated transcription (Latin):
exercitũ eius obruebant. subsidere suos & testitudinẽ facere ussit. supra
sagitis sine militũ noxa ex haustus ẽ. hostis.
annibal aduersus scippionẽ in africa cũ haberet exercitũ ex poenis & auxiliaribus
quoꝵ pars ñ solũ exdiũsis parcibus s etiam exitalicis c̃stabat. post elephantos .Lxxx.
qui in pͥma fronte positi hostiũ turbarent aciẽ auxiliares. gallos & ligures & baliares
maurosq posuit ut non fugere possent. poenis ac̾go stantib & hostẽ oppositi siñ infestarent ut
certe facigarent. Tũ suis & macedonib qui iam fessos romanos integri exciperent. in sũma acie
conlocatis uouissimos italicos c̃stituit. quoꝵ & timnebat fidẽ & segnitiẽ uerebat᷑. qm̃ plerosq eoꝵ
abitalia in uitos extraxerat. Scipio aduersꝰ hanc formã robur legionis triplici acie in fronte

Expanded text:
exercitum eius obruebant, subsidere suos et testudinem facere iussit, supra exercitum eius obruebant, subsidere suos et testudinem facere iussit, supra quam transmissis sagittis sine militum noxa exhaustus est hostis. Hannibal adversus Scipionem in Africa, cum haberet exercitum ex Poenis et auxiliaribus, quorum pars non solum ex diversis gentibus, sed etiam ex Italicis constabat, post elephantos LXXX, qui in prima fronte positi hostium turbarent aciem, auxiliares Gallos et Ligures et Baliares Maurosque posuit, ut neque fugere possent Poenis a tergo stantibus et hostem oppositi, si non infestarent, at certe fatigarent. Tum suis et Macedonibus, qui iam fessos Romanos integri exciperent, in secunda acie conlocatis, novissimos Italicos constituit, quorum et timebat fidem et segnitiam verebatur, quoniam plerosque eorum ab Italia invitos extraxerat. Scipio adversus hanc formam robur legionis triplici acie in fronte
Abbreviated transcription (Latin):
exercitꝰ speciem p̃beret. Securis deinde hostib in ipso certamine didux̃ ordines a laterib:
circũ uentos eos fudit. Castronius lacaedemoniꝰ cũ in auxilio aegyptus aduersus ꝑsas
ueniss& et sciret firmiorem eẽ. grecũ milicẽ magis q̃ apersis timeri. cõmutatꝰ armis gracos
in prima posuit acie. Et cũ illi equo marte pugnarent. sũmisit aegyptoꝵ manum.
Perse cũ grecis qͦs aegyptios opinabantur restitissent. suꝑ ueniente multitudine quã ut
grecoꝵ expauerant cesserunt. G Ñ põpeuis in albania quia hostes & numero ⁊ equitatu
p̃ualebant. uxta collẽ in angustus protegere. galeas ne fulgore earum conspicui fierent
displicitũ ÷ patefacto loco subita peditũ consurrex̃ acies. inuectosq temere hostes inopinato
int̃ fusa p̾lio cecidit. M. antonius aduersus parthos qͥ in finita mulatudine sagatarũ

Expanded text:
exercitus speciem praeberet. Securis deinde hostibus in ipso certamine diduxit ordines et a lateribus exercitus speciem praeberet. Securis deinde hostibus in ipso certamine diduxit ordines et a lateribus circumventos eos fudit. Gastron Lacedaemonius, cum auxilio Aegyptiis adversus Persas venisset et sciret, firmiorem esse Graecum militem magisque a Persis timeri, commutatis armis Graecos in prima posuit acie et, cum illi aequo Marte pugnarent, submisit Aegyptiorum manum. Persae cum Graecis, quos Aegyptios opinabantur, restitissent, superveniente multitudine, quam ut Graecorum expaverant, cesserunt. Cn. Pompeius in Albania, quia hostes et numero et equitatu praevalebant, iuxta collem in angustiis protegere galeas, ne fulgore earum conspicui fierent,explicitum est, patefacto loco subita peditum consurrexit acies invectosque temere hostes inopinato interfusa proelio cecidit. M. Antonius adversus Parthos, qui infinita multitudine sagittarum
Abbreviated transcription (Latin):
cũ frequentibus p̃lis aclaudio marcello superaret᷑. nouissime sic castra meditabat᷑. ut aut
montibus aut paludib aut simili locoꝵ aliqua oportunitatẽ adiut aciẽ eomͦ conlocaret.
ut luncentibus quidẽ romanis pene indẽnẽ recipere posset. intra munim̃ta exercitũ. cȩdentib:
aut̃ instandi liberũ haberet arbitrium.: Xantippꝰ lacedemonius in africa adũsus
.m̃. atiliũ regulũ leuẽ armaturã in pͥma acie conlocauit. in subsidio aut̃ robur exercitus.
p̃cepitq auxiliarib ut emissis celis cederent hosti. Et cũ se intra suoꝵ ordines recepissent.
c̃festim in latera discurrerent. & a cornib rursꝰ erũperent. exceptũq iã hostẽ a robusti¬
oribus ⁊ ipsi circũ irent. Sertorius idem in hispania ad ũsus pompeium fecit.
leandridas lacaedemonius aduers lẏcaonas densã instrux̃ aciẽ ut longe minoris

Expanded text:
cum frequentibus proeliis a Claudio Marcello superaretur, novissime sic castra metabatur, ut aut cum frequentibus proeliis a Claudio Marcello superaretur, novissime sic castra metabatur, ut aut montibus aut paludibus aut simili locorum aliqua opportunitate adiutus aciem eo modo conlocaret, ut vincentibus quidem Romanis paene indemnem recipere posset intra munimenta exercitum, cedentibus autem instandi liberum haberet arbitrium. Xanthippus Lacedaemonius in Africa adversus M. Atilium Regulum levem armaturam in prima acie conlocavit, in subsidio autem robur exercitus praecepitque auxiliaribus, ut emissis telis cederent hosti et, cum se intra suorum ordines recepissent, confestim in latera discurrerent et a cornibus rursus erumperent; exceptumque iam hostem a robustioribus et ipsi circumierunt. Sertorius idem in Hispania adversus Pompeium fecit. Cleandridas Lacedaemonius adversus Lucanos densam instruxit aciem, ut longe minoris
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ ꝑsidã intrauerant cũ multitudine suꝑaret. lacius quã hostes acie instructa in fronte
acie copias hostiũ cinx̃ ceciditq Contra hannibal ad cannas reductis cornib
pducta q̃ media acie nr̃õs pͥmo impetu protrusit. Idẽ conserto p̃lio paulatim in uicem
sinuantib procedentibq. ad p̃ceptũ cornib. auide insequentẽ hostẽ mediã aciẽ suã recepe
et exutraq. parte conp̃ssũ cecidit. ueterano ⁊ dui edocto usꝰ exercitu. Hoc Ngenus
ordinationis exeqͥnisi peritꝰ & ad om̃e mom̃tũ respondens miles uix pocest.¬
.L. liuius salinator. ⁊ .cl. nero cũ hasdrubal bello punico scđo decernendi necessitatẽ
ns in colle confragoso pꝰ uineas aciẽ direxiss& ipsi diductis in latera u¬
frorte exutraq parte circũ uener̃ eum atq. ita aggressi suꝑarunt. N annibal

Expanded text:
qui Persida intraverant, cum multitudine superaret, latius quam hostes acie instructa in fronte qui Persida intraverant, cum multitudine superaret, latius quam hostes acie instructa in fronte acie copias hostium cinxit ceciditque. Contra Hannibal ad Cannas reductis cornibus productaque media acie nostros primo impetu protrusit. Idem conserto proelio, paulatim invicem sinuantibus procedentibusque ad praeceptum cornibus, avide insequentem hostem in mediam aciem suam recepit et ex utraque parte compressum cecidit. Veterano et diu edocto usus exercitu, hoc enim genus ordinationis exsequi nisi peritus et ad omne momentum respondens miles vix potest.o Livius Salinator et Claudius Nero, cum Hasdrubal bello Punico secundo decernendi necessitatem evitans in colle confragoso post vineas aciem direxisset, ipsi diductis in latera fronte ex utraque parte circumvenerunt eum atque ita adgressi superarunt. Hannibal,
Abbreviated transcription (Latin):
ta frustrato robore exercitꝰ ipse optuma parte uirium suarũ dextro cornu totã cirtũ
aciẽ hostiũ & auertit. P. corneluis cui postea africano cognom̃ fuit ad uersus
has drubalẽ poenoꝵs ducẽ in hispania gerens bellũ. ita ꝑc̃tnuos dies ꝙdinatũ ꝓdux̃
exercitũ ut media acies forcissimis fundaret᷑. Sed cũ hostes quoq eadẽ ratione assiduȩ
ordinati procederent. scipio eodie quo statuerat decernere commutauit instructionis
&r dinẽ. & firmissimos id ÷ legionarios in cornib conlocauit. Ac leuẽ armaturã in media acie.
sed retractam. Ita cornib qͥb ipse p̃ualebat in firmissimas hostiũ partes lunata acie
aggressus facile fudit.
in media acie locatas. ipse mediã suoꝵs aciẽ redux̃ ne ea parte ante cũ hoste c̃fligeras.
quã cornibus confligatis medios undiq circũ uenisset. Rtar: uerxes aduers grecos

Expanded text:
Ita frustrato robore exercitus, ipse optuma parte virium suarum dextro cornu totam circumiit Ita frustrato robore exercitus, ipse optuma parte virium suarum dextro cornu totam circumiit aciem hostium et avertit. P. Cornelius Scipio, cui postea Africano cognomen fuit, adversus Hasdrubalem Poenorum ducem in Hispania gerens bellum ita per continuos dies ordinatum produxit exercitum, ut media acies fortissimis fundaretur. Sed cum hostes quoque eadem ratione adsidue ordinati procederent, Scipio eo die, quo statuerat decernere, commutavit instructionis ordinem et firmissimoso in cornibus conlocavit ac levem armaturam in media acie, sed retractam. Ita cornibus, quibus ipse praevalebat, infirmissimas hostium partes lunata acie adgressus facile fudit. in media acie locatas, ipse mediam suorum aciem reduxit, ne ea parte ante cum hoste confligeret, quam cornibus complicatis medios undique circumvenisset. Artaxerxes adversus Graecos,
Abbreviated transcription (Latin):
simis militib exstruxerat obliqua acie cũ hoste c̃flix̃. deinde fusis fugatisq afris hispa
Nui in recessu spectantũ more steterant. facilem deditionẽ compulit.
Thilyppus macedonũ rex aduers yllyrios gerens bellũ ut anĩ adũtit frontẽ hostium
stipatã electis detoto exercitu uiris latera aut̃ infirmiora. forcissimis suoꝵ in dextro
cornu conlocatis sinistrũ latus hostiũ inuasit. turbataq tota acie uictoriã. ꝓflgauit.
ã menes thebanus conspecta ꝑsarũ acie quȩ robustissimas copras in dextro cornu
conlocatas habebat. simili ratione & ipse suos ordinauit. omẽmq eqͥtatũ ⁊ fortissimũ
quẽq peditũ in dexero cornu. infirmissimos aut̃ contra forcissimos hostiũ posuit. p̃cepiq
ut ad pͥmũ impetũ eoꝵs sibi fuga consulerent. in siluestria confragosaq. loca se reciperent

Expanded text:
simis militibus exstruxerat, obliqua acie cum hoste conflixit. Deinde fusis fugatisque Afris Hispanos, simis militibus exstruxerat, obliqua acie cum hoste conflixit. Deinde fusis fugatisque Afris Hispanos, qui in recessu spectantium more steterant, facile in deditionem compulit. Philippus Macedonum rex adversus Hyllios gerens bellum, ut animadvertit frontem hostium stipatam electis de toto exercitu viris, latera autem infirmiora, fortissimis suorum in dextro cornu conlocatis, sinistrum latus hostium invasit turbataque tota acie victoriam profligavit. Pammenes Thebanus, conspecta Persarum acie, quae robustissimas copias in dextro cornu conlocatas habebat, simili ratione et ipse suos ordinavit omnemque equitatum et fortissimum quemque peditum in dextro cornu, infirmissimos autem contra fortissimos hostium posuit praecepitque, ut ad primum impetum eorum fuga sibi consulerent et in silvestria confragosaque loca se reciperent.
Abbreviated transcription (Latin):
nere. idq. ꝑ suadere cuubus ñ poss&. sollertia effec̃ ut abarbaris ad utilitates suas greci
compellerentur. Sumulata nãq proditione misit ad xerxen qͥ indicar&& populares
suos de fuga cogitare difficilior ẽq ei rẽ futurã si singulas ciuitates obsidione aggrederet᷑.
Qua ratione effecit ut exercitꝰ barbaroꝵ pͥmũ inquietaretur dũ cota nocte instatione
custodie ẽ. deinde ut sui mane integris uirib cũ barbaris uigilia marcenti confligerent.
loco ut uoluerat arto in qͦ xerxes mulcitudine qua p̃stabat uti non posso
ad oppidũ indibile cũ anĩ adũtiss& punicã aciem ita directã ut indextro cornu hispani
constituerentur. robustꝰ quid ẽ miles sed qui alienũ negotiũ ageret. in sinistro aut̃ afriminꝰ
uirib firmi sed animi constantioris reducto sinistro latere suoꝵ dextro cornu qđ ualidis:¬

Expanded text:
nere idque persuadere civibus non posset, sollertia effecit, ut a barbaris ad utilitates suas Graeci nere idque persuadere civibus non posset, sollertia effecit, ut a barbaris ad utilitates suas Graeci compellerentur. Simulata namque proditione misit ad Xerxen, qui indicaret populares suos de fuga cogitare difficilioremque ei rem futuram, si singulas civitates obsidione adgrederetur. Qua ratione effecit, ut exercitus barbarorum primum inquietaretur, dum tota nocte in statione custodiae est; deinde, ut sui mane integris viribus cum barbaris vigilia marcentibus confligerent, loco ut voluerat arto, in quo Xerxes multitudine qua praestabat uti non possetad oppidum Indibile, cum animadvertisset Punicam aciem ita directam, ut in dextro cornu Hispani constituerentur, robustus quidem miles, sed qui alienum negotium ageret, in sinistro autem Afri, minus viribus firmi, sed animi constantiores, reducto sinistro latere suorum, dextro cornu, quod validis
Abbreviated transcription (Latin):
diuret ꝰaciẽ. ꝓ fronte eiꝰ. decurrere eqͥtib ussis. cũ ingentẽ puluerẽ hostiũ oculis
obieciss E ex pectationẽq euris certaminis p̃cendisse. circũ ducto pedite ab ea part
x qua decurs in ad uersam hostiũ aciẽ ferebat in opinantiũ ẽga adortꝰ cecidit.
Acuiedemenu ccc c̃tra innu merabilẽ multitudinẽ ꝑsarũ thermo pylas occupauer̃
quarũ angustiȩ ñ ampliꝰ quã parẽ numerũ cõminꝰ pugnacurũ poterant admittere
Ca uatione quantũ ad congressus facultatẽ aequati numero barbaroꝵs. uirtucõ aut̃
pstalites. magnã eors partẽ cecider̃ nec suꝑati forent nisi ꝑ proditorẽ ephi alten
rachinium circũ ductꝰ hostis at̃go eos oppssiss&. Temistocles dux atheniensiũ cum
uideret ucillis simũ grecie. aduersus multitudinẽ xerxis nauiũ in angustus salaminis decer¬

Expanded text:
directurus aciem, pro fronte eius decurrere equitibus iussis, cum ingentem pulverem hostium oculis directurus aciem, pro fronte eius decurrere equitibus iussis, cum ingentem pulverem hostium oculis obiecisset exspectationemque equestris certaminis praetendisset, circumducto pedite ab ea parte, ex qua decursus in aversam hostium aciem ferebat, inopinantium terga adortus cecidit. Lacedaemonii CCC contra innumerabilem multitudinem Persarum Thermopylas occupaverunt, quarum angustiae non amplius quam parem numerum comminus pugnaturum poterant admittere. Eaque ratione, quantum ad congressus facultatem, aequati numero barbarorum, virtute autem praestantes, magnam eorum partem ceciderunt nec superati forent, nisi per proditorem Ephialten Trachinium circumductus hostis a tergo eos oppressisset. Themistocles dux Atheniensium, cum videret utilissimum Graeciae adversus multitudinem Xerxis navium in angustiis Salaminis decer
Abbreviated transcription (Latin):
prostracis impedut & inuiã fecit aequiti. Hiberi in africam ingenti hostiũ multitudine¬
excepti dinentesq ne circũirentur. applicuer̃ se flumim qđ altis in ca regione ripis p̃ flucbat
iostia t̃go anie defensi & sub inde cũ uirtute p̃starent incursando in ꝑximos omen
bostiu exeretũ strauer̃. Aantippus lacȩdemoniꝰ sola loci comutatione fortunam
punici belli conuertit. Nã cũ ad esꝑantib iã carchaginiensib mercede sollicitatis.
a m̃ adũtiss afros qͥdẽ qͥ eqͥtatu & elephantis ẽstabanit colles sectan a romanis auc̃
quois robur impeditũ erat cãpestra teneri. penos in plana dedux̃. ubi per elephantos
dissi pacis er dnb romanorꝵs sparsos milites ꝑnumidas ꝑsecutꝰ eoꝵs exercitũ fudit in
ille dieniẽ ra mnart qe uctorc̃. E paminondas dux chebanoꝵ aduer sus lacedemonios

Expanded text:
prostratis impediit et inviam fecit equiti. Hiberi in Africa ingenti hostiuprostratis impediit et inviam fecit equiti. Hiberi in Africa ingenti hostiuexcepti timentesque, ne circumirentur, applicuerunt se flumini, quod altis in ea regione ripis praefluebat. Ita a tergo amne defensi et subinde, cum virtute praestarent, incursando in proximos omnem hostium exercitum straverunt. Xanthippus Lacedaemonius sola loci commutatione fortunam Punici belli convertit. Nam cum a desperantibus iam Carthaginiensibus mercede sollicitatus animadvertisset Afros quidem, qui equitatu et elephantis praestabant, colles sectari, a Romanis autem, quorum robur in pedite erat, campestria teneri, Poenos in plana deduxit; ubi per elephantos dissipatis ordinibus Romanorum sparsos milites per Numidas persecutus eorum exercitum fudit, in illam diem terra marique victorem. Epaminondas dux Thebanorum adversus Lacedaemonios
Abbreviated transcription (Latin):
ostentauerat. caelerit̃ barbaros debellauit. Hannibal apđ numistronẽ c̃tra marcellũ
pugnaturꝰ. cauas & p̃ruptas uias obiecit a latere. ipsaq loci natura ꝓmunim̃tis usus
clarissimũ ducẽ uicit. Idem a pđ cannas cũ cõperiss& uolturnũ amnẽ ultra reliquoꝵ
uaturã fluminũ ingentis auras mane. ꝓ flare quȩ arenarũ et pulueris uertices agerent.
sic direx̃ aciẽ. ut tota uis a t̾gosuis romanis in ora & oculos incideret. qͥb in commodis
re hosti. aduersantibus illã memorabilẽ ad eptus ẽ. uictoriam.
Marius aduersꝰ cunbros ac teutonos constituta die pugnaturꝰ. firmatũ cibo militẽ ante
castra conlocauit. ut ꝑ aliquantũ spati quo adũsaru dirimebantur. exercitꝰ hostiũ potius
labore itineris ꝓfligaretur. Fatigationi deinde eoꝵ in cõmodũ aliud obiec̃ ita ordinata suor

Expanded text:
ostentaverat, celeriter barbaros debellavit. Hannibal apud Numistronem contra Marcellum ostentaverat, celeriter barbaros debellavit. Hannibal apud Numistronem contra Marcellum pugnaturus cavas et praeruptas vias obiecit a latere, ipsaque loci natura pro munimentis usus clarissimum ducem vicit. Idem apud Cannas, cum comperisset Volturnum amnem ultra reliquorum naturam fluminum ingentis auras mane proflare, quae arenarum et pulveris vertices agerent, sic direxit aciem, ut tota vis a tergo suis, Romanis in ora et oculos incideret. Quibus incommodis mire hosti adversantibus illam memorabilem adeptus est victoriam. Marius adversus Cimbros ac Teutonos constituta die pugnaturus firmatum cibo militem ante castra conlocavit, ut per aliquantum spatii, quo adversarii dirimebantur, exercitus hostium potiuso labore itineris profligaretur. Fatigationi deinde eorum incommodum aliud obiecit, ita ordinata suoru
Abbreviated transcription (Latin):
C. caesar aduersꝰ pharnacẽ mithridatis filiũ dimiturꝰ in colle instrux̃ aciẽ. q̃ res expeditã e
uictoriã fecit. nã pila exedito in subeuntis barbaros emissa ꝓtinꝰ eos auerterunt.
Lycullus aduersus mithridaten et tigranen in armenia maiore apud tigrano certã dimicaturꝰ
collis proximi. planũ uerticẽ raptim cũ parte copiarũ ad eptꝰ. in subiectos hostes decucurrt
& aequitatũ eoꝵs a latere inuasit. auersũq. et eoꝵdẽ partĩ pedites ꝓ turbantẽ insecutus.
clarissimã uictoriã retulit. Uentidius aduers parthos ñ ante militẽ edux̃ quã illi
quingentis Ñ ampliꝰ passib abẽent. atq. ita pro cursione subita ad eo se ad mouit. ut sagit¬
tas qͥb ex longinqͦ us ÷ cõminꝰ adplicitꝰ eluderet. qͦ c̃silio quia quandã etiã fidutiȩ speciẽ

Expanded text:
C. Caesar adversus Pharnacem Mithridatis filium dimicaturus in colle instruxit aciem; quae res expeditam ei C. Caesar adversus Pharnacem Mithridatis filium dimicaturus in colle instruxit aciem; quae res expeditam ei victoriam fecit, nam pila ex edito in subeuntis barbaros emissa protinus eos averterunt. Lucullus adversus Mithridatem et Tigranem in Armenia Maiore apud Tigranocertam dimicaturus, collis proximi planum verticem raptim cum parte copiarum adeptus, in subiectos hostes decucurrit et equitatum eorum a latere invasit; aversumque et eorundem protinus pedites proturbantem insecutus clarissimam victoriam rettulit. Ventidius adversus Parthos non ante militem eduxit, quam illi quingentis non amplius passibus abessent, atque ita procursione subita adeo se admovit, ut sagittas, quibus ex longinquo usus est, comminus applicitus eluderet. Quo consilio, quia quandam etiam fiduciae speciem
Abbreviated transcription (Latin):
tũ pocissunũ acie cõmissa impeditos religione hostes uicit.
iuus augustꝰ uespasianus uideos sacurni die quo eis nefasẽ. quicq seriȩ rei agere ad ortꝰ suꝑauit.
Lysander lacaedemonius aduersꝰ athenienses a pđ egeo potamos instituit certo tempre infestari
uaues. atheniensium dein reuocare dassem. Care in c̃suetudinẽ ꝑducta cũ achenienses post
digressũ eiꝰ ad c̃trahendas copias disꝑgerent᷑. extendit ex c̃su&udine classẽ et recepit.
⁊ hostiũ maxima parte ex more dilapsa reliquos ad &tus occidit uniuersas naues coepit
OE LOCO AD PYGNA EIIGENDO. TII. M. curius quia phalangȩ regis
pyrri explicite resisti ñ posse animaduertebat. dedit operã ut in angustus confligeret ubi
conferta sibi e ipsa eet̾ impedim̃to. GÑ. põpeiꝰ in cappadocia elegit castris locũ editum
unde aduuante procliuo impetũ militũ facile ipso decursu mithridatẽ superauit.

Expanded text:
tum potissimum acie commissa impeditos religione hostes vicit. tum potissimum acie commissa impeditos religione hostes vicit. Divus Augustus Vespasianus Iudaeos Saturni die, quo eis nefas est quicquam seriae rei agere, adortus superavit. Lysander Lacedaemonius adversus Athenienses apud Aegospotamos instituit certo tempore infestare naves Atheniensium, dein revocare classem. Ea re in consuetudinem perducta, cum Athenienses post digressum eius ad contrahendas copias dispergerentur, extendit ex consuetudine classem et recepit. Tum hostium maxima parte ex more dilapsa, reliquos adortus occidit et universas naves cepit. II De Loco ad Pugnam Eligendo M'. Curius, quia phalangi regis Pyrrhi explicitae resisti non posse animadvertebat, dedit operam, ut in angustiis confligeret, ubi conferta sibi ipsa esset impedimento. Cn. Pompeius in Cappadocia elegit castris locum editum. Unde adiuvante proclivi impetum militum facile ipso decursu Mithridatem superavit.
Abbreviated transcription (Latin):
ugurdã c̃stat memorẽ uirtucis romanoꝵ semꝑ indinato die cõmitere p̃lia solitũ. ut si fugarent᷑
sui oportunã Noctẽ haberens ad delitiscendũ. Lycullus adũsus mitridatẽ & thigranẽ in ar-¬
meniã maiore apđ̾ thigrana certã. cũ ipse ñ ãpliꝰ quindecĩ milia armatoꝵ haber& hostes autẽ¬
innumerabilẽ mulcitudinẽ eoq ipso in habilẽ. ufus hoc eiꝰ in cõmodo ñdũ ordinatã hostiũ aciẽ
inuasit: atq. ita ꝓtinꝰ dissipauit ut ipsi qͦq reges abiectis in signibus fugere. T. uero adũsus
mumes cũ barbari feroces in aciẽ oriente statĩ die pcessissent c̃tinuit suos. passusq ÷ hostẽ
Nebula & ymbrib qͥ forte illo die crebrierant uerberari. ac deinde ubi fessũ stando ⁊ pluua
ñ solũ sed et lassitudine deficere anĩ adueruit. signo dato ad ortꝰ superauit. C. caesar ingallia
quia cõpererat ario iusto germanoꝵ regi institutũ & quasi legẽ eẽ. ñ pugnandi decrescente luna

Expanded text:
ugurtham constat, memorem virtutis Romanorum, semper inclinato die committere proelia solitum, ut, si fugarentur sui, opportunam noctem haberent ad delitiscendum. Lucullus adversus Mithridatem et Tigranem in Armenia Maiore apud Tigranocertam, cum ipse non aus hoc eius incommodo nondum ordinatam hostium aciem invasit atque ita protinus dissipavit, ut ipsi quoque reges abiectis insignibus fugerent. Ti. Nero adversus Pannonios, cum barbari feroces in aciem oriente statim die processissent, continuit suos passusque est hostem nebula et imbribus, qui forte illo die crebri erant, verberari. Ac deinde, ubi fessum stando et pluvia non solum sed et lassitudine deficere animadvertit, signo dato adortus superavit. C. Caesar in Gallia, quia compererat Ariovisto Germanorum regi institutum et quasi legem esse non pugnandi decrescente luna,