comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tus inuisibilit᷑ oꝑante efficatia. ⁊ modũ accipit.
smotũ: modũ qͣsi legem quãdã ordinis. ꝙ
tum actionis. Non mͦ enĩ abeo cuiuslibet moti¬
onis natiua facultas. s cuiꝰlibet facultatis ammi¬
nistratur motio: ut simul ab ip̃o sit ⁊ uͥtꝰ. ⁊ mo¬
tus uͥturis. Motus uͦ intentionis pͣue. ⁊ ab ip̃o
enim abip̃o ẽ quod in minꝰ ordinatũ finem di¬
rigitur: s ab ip̃o ẽ quid̃ in ordinatio ipsa.
mira ꝓrsus ratione in ordinem redigi  tur.
Uide uenditionem ioseph. descensum in
egiptum. eg̾ssum ⁊ insectationem phara-¬
onis. submersionem exercitus. ⁊ ereptio¬
nem isrł. qͦmͦ in carna tionis ⁊ passionis xͥ.
⁊ ereptioris nr̃e seruiant mistis. ⁊ multis qͥd¬
mlaci inlia diligeri xepit Non s̃ pelent
antiqua delicta nouis seruire saẽmtis: nͥ occul¬
ta ratione diuina intus oꝑante ꝓuidentia.
Nec enim illa antiqua casu quodam. ⁊ indiffe¬

Expanded text:
tus invisibiliter operante efficacia et modum accipit et tus invisibiliter operante efficacia et modum accipit et motum: modum et quasi legem quamdam ordinis et motum actionis. Non modo enim ab eo cujuslibet motionis nativa facultas, sed cujuslibet facultatis administratur motio, ut simul ab ipso sit et virtus, et motus virtutis. Motus vero intentionis pravae, et ab ipso enim ab ipso est, quod in minus ordinatum finem dirigitur: sed ab ipso est, quod inordinatio ipsa mira prorsus ratione in ordinem redigitur. 4. Vide venditionem Joseph, descensum in Aegyptum; egressum et insectationem Pharaonis, submersionem exercitus, et ereptionem Israel, quomodo incarnationis et passionis Christi, et ereptionis nostrae serviant myst Non ergo possent antiqua delicta novis deservire sacramentis, nisi occulta ratione divina intus operante providentia. Nec enim illa antiqua casu quodam et indiffe
Abbreviated transcription (Latin):
oine: nam ꝓactib minꝰ iustis quos depraua¬
ingła. Nec ex ip̃is ẽ ordinem diuine dispo¬
sitionis non effugiunt quẽ ñ intendunt. Soli
aũt u̾e głosi sunt. qͥ diuine dispositioni sup¬
ponunt studiũ. solliciti pͥme ꝯditionis inte¬
gram seruare gr̃am. uł resarcire corruptam.
Isti gemino quid̃ mͦ głosi efficiunt᷑. nat᷑ali cũ
ceteris ꝯdicione. ⁊ uoluntaria p̾cetis ooaptato¬
ne. ad ordinantis ⁊ dirigentis dĩ nutũ. Dicit᷑
gͦ ciuitas dĩ uniu̾sitas create. qͥppe legib ãmi¬
nistrata dispensationis ip̃iꝰ. Ipse uniu̾se create
speciẽ existũcie p̾stat inppͥo gen̾e. in usu efficati¬
am. ꝯsequentiam in ordine. ut ⁊ inse ip̃a pulc̃
sit. ⁊ inuniu̾sitate suꝑuacua ñ sit. ⁊ cũ reliquis
in ꝯsequens ⁊ repugnans ñ sit. Siue enim res na¬
t᷑e agatur motu. suie libo arbitrii nutu siue di¬
uine instinctu gr̃e. siue singłis his rationib.
siue ꝯiunctis res agatur quelibet. adiuina in¬

Expanded text:
uain gloria: nec ex ipsis est, quod ordinem divinae dispositionis non effugiunt, quem non intendunt. Soli autem vere gloriosi sunt, qui divinae dispositioni supponunt studium, solliciti primae conditionis integram servare gratiam, vel resarcire corruptam. Isti gemino quidem modo gloriosi efficiuntur: naturali cum caeteris conditione, et voluntaria prae caeteris coaptatione ad ordinantis et dirigentis Dei nutum. Dicitur ergo civitas Dei universitas creaturae; quippe legibus administrata dispensationis ipsius. Ipse universae creaturae speciem existentiae praestat in proprio genere, in usu efficaciam, consequentiam in ordine, ut et in se ipsa pulchra sit, et in universitate supervacua non sit, et cum reliquis inconsequens et repugnans non sit. Sive enim res naturae agatur motu, sive libero arbitrii 12 nutu, sive divinae instinctu gratiae, sive singulis his rationibus, sive conjunctis res agatur, quaelibet a divina in
Abbreviated transcription (Latin):
abierunt: uͥtꝰ. u̾itas. identitas. Qͦ mͦ enim erit uͥtꝰ
indoloris lecto. in nocte lum̃. ⁊ indiuisione.⁊ inse¬
ꝑatone id ip̃m: Ad me nunc respicit illa ꝓpħalis
expbrat̾o. Qͦ usq dissolũis filia uaga: Deniq &
cham exqͦ egͥssus ẽ a facie dñi: uagꝰ ⁊ ꝓfugꝰ fe̾s e̾.¬
fugiens. E ut licentiꝰ loqͣr. tͥ fuga plus ꝯpetit.
Anñ uaga q̃ de lectuli angustiis tnͣseo ad ambi¬
tũ urb. discurrens ꝑplateas. ꝑ iucos. ꝑuigiles: Q
seꝑato. Qͦ mͦ dissipata ẽ ħ identitas. dissibit iinio.
⁊ ad me dimidiata redii. nam tota ate ñ dicessi.
Desictio enim inte feror: s ap̃sentia differor. Ha¬
beo aliqͦt indecłio solatiũ. s totum illud abscon¬
dit ⁊ absorbet. de cdilatione supplicium. Qͦ pac¬
to ñ abscondit᷑ om̃e solatiũ. ꝗͣdu absꝯdis faciẽ
tuam ame: Beniq sicut ait ꝓpħa. consolatio

Expanded text:
abierunt, virtus, veritas, identitas. Quomodo enim virtus erat abierunt, virtus, veritas, identitas. Quomodo enim virtus erat in doloris lecto, in nocte lumen, et in divisione et separatione id ipsum? Ad me nunc respicit illa prophetalis exprobratio: Quousque dissolveris, filia vaga? Denique et Cain, ex quo egressus est a facie Dfugiens; et, ut licentius loquar, tibi fuga plus competit. Annon vaga, quae de lectuli angustiis transeo ad ambitum urbis, discurrens per plateas, per vicos, per vigiles? Qui . Quomodo dissipata est haec identitas, dissiliit unio, et ad me dimidiata redii? Nam tota a te non discessi. Desiderio enim in te feror, sed a praesentia differor: habeo aliquod in desiderio solatium, sed totum illud abscondit et absorbet de dilatione supplicium. Quo pacto non absconditur omne solatium, quandiu abscondis faciem tuam a me? Deniq
Abbreviated transcription (Latin):
Q ͤ siu inqͥt: ⁊ ñ inueni illũ. Gratũ certe
u̾bum q̃siui: s ñ inueni illũ gͣue. Quid¬
ni gͣue ⁊ intolerabile sic q̃renti. ⁊ sic amanti: Ne.¬
mo eium eoqd ardent̃ q̃rit ñ anxie caret: tanto¬
q cumulatiore angustia. si uicina spe iam ĩaꝙ
ẽ scd̾m multitudinẽ retractate ⁊ reuolute incorde
oulcedinis: acͥori adq̃rendum ictu eu̾bari animũ
amantis. Deniq ad dilectonis mensur̃a: ñ inueni¬
entis pendat᷑ affectꝰ. Siqͥs inse unꝙͣ talem exꝑtꝰ ẽ
uł dilectoĩs uł desidii sensum: ꝓpͥi estimare potest
ꝯiecta᷑ exempli. ꝙͣ q̃rulo sponsa corde ꝓtułit. Non
inueni illũ. Nusꝙͣ ꝯsolatio. nusꝙͣ refrigeriũ: s uͥq
tͥbulat̾onẽ ⁊ dolorem inueni. Dum illũ. illum qũe
ardent᷑ diligo. ⁊ instant̾ q̃ro. ñ inuemi. Deniq po¬
lum mͥmet ip̃i gͣuis. Grauis plane ꝙͣ tedet uite te¬
cũ. Ubi erit foris ꝯsolatio. si intꝰ in me ip̃a te absen

Expanded text:
 inquit, et non inveni illum. Gratum certe verbum, quaesivi: sed, non inveni illum, grave. Quidni grave et intolerabile sic quaerenti, et sic amanti? Nemo enim eo quod ardenter quaerit, non anxie caret, tantoque cumulatiore angustia, si vicina spe jamjamque est secundum multitudinem retractatae et revolutae in corde dulcedinis, acriori ad quaerendum ictu everberari animum amantis. Denique ad dilectionis mensuram, non invenientis pendatur affectus. Si quis in se unquam talem expertus est vel dilectionis vel desiderii sensum, proprii aestimare potest conjectura exempli, quam querulo sponsa corde protulerit: Non inveni illum. Nusquam consolatio, nusquam refrigerium, sed ubique tribulationem et dolorem inveni, dum illum quem ardenter diligo, et instanter quaero, non inveni. Denique posum mihimetipsi gravis . Gravis plane, quam taedet vitae, taemecum. Ubi erit foris consolatio, si intus in me ipsa te absen
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ. ⁊ qͥs eẽt blande in notuit. Et qͥdem teñi¬
or ẽẽ solet ad grãm: sponsi pietas ꝙͣ fr̃ĩs. Tu
mͥ plus ꝙͣ ioseph. Tu enim fr̾.: tu sponsus.
Qͥs dabit mͥ te frẽm meũ: Ego me totam
ad querendum impendo. ⁊ tu me suspendiᷤ
sponsus ⁊ fr̃: Ergo eris indilectione minor
qͥes maiestate suꝑior: Magis sͥ respondet
amor ⁊ humilitas: ꝙͣ amor ⁊ maiestas. Pau¬
lulum maiestatis obliuisce̾: ut miscłie re¬
cordis. In te om̃e desidium meũ. ut qͥd non
ante te: Ut qͥd absꝯditꝰ ẽ a te gemitꝰ m̃s. qui
totꝰ ẽ ꝓte: Dissimlas ⁊ differs: ⁊ au̾tis faciẽ
causor. ⁊ clamito: non inueni illũ Felix ꝯdi¬
cio qnͣdo dr̃e datũ fuit. dilectꝰ meus mͥ: ⁊ ego
illi. Nunc uͦ ego dilecto meo: s ñdũ adme
ꝯu̾sio eiꝰ. Amara quid̃ amanti ꝯmutatõ ic¬
circo ꝓ uice uocem ꝯmuto. ñ inueni illũ.
Omĩa tempꝰ hnt: ⁊ suis spaciis uniu̾sa
sub sole tͣnscurr̃t. Qñ erit ut cũ sole ꝑ ma¬

Expanded text:
ejus, et quis esset, blande innotuit . Et quidem tenerior esse solet ad gratiam sponsi pietas, quam fratris. Tu mihi plus quam Joseph. Tu enim frater; tu sponsus. Quis dabit mihi te fratrem meum? Ego me totam ad quaerendum impendo, et tu me suspendis, sponsus et frater? Ergo eris in dilectione minor, qui es majestate superior? Magis sibi respondent amor et humilitas, quam amor et majestas. Paululum majestatis obliviscere, ut misericordiae recorderis. In te omne desiderium meum. Utquid non ante te? utquid absconditus est a te gemitus meus, qui totus est pro te? Dissimulas et differs, et avertis faciem causor, et clamito: Non inveni illum. 3. Felix conditio, quando dicere datum fuerit: Dilectus meus mihi, et ego illi. Nunc vero ego dilecto meo, sed nondum ad me conversio ejus . Amara quidem amanti commutatio. Idcirco pro vice vocem commuto: Non inveni illum. Omnia tempus habent, et suis spatiis universa sub sole transcurrunt. Quando erit ut cum sole perma
Abbreviated transcription (Latin):
dulta. ẽuem̃ bonoꝵ meoꝵ ñ eges Bona eñĩ mea.
oona tua sunt. Ido mͥ incũbit desolatio: dum
ate seꝑari ꝯtingit. Tu uͥtꝰ mea. tu lum̃ ocłoꝵ me¬
oꝵ: tu mͥ ip̃m. tu mͥ totum. Beniq defecit caro
mea. ⁊ cor meũ: ut de reliqͦ in me nec carnalis
affectus. nec cordis mei sensus respiret. s si deuᷤ
cordis m̃i. ⁊ pars mea d̃s in et̾nũ. Si hanc par¬
tem ꝑdicło. in anis ⁊ uacua remanebo: qͣi t̾ra
siciens. ⁊ qͣi uas ꝑdicum. Assume. assume. qͥ ebnꝰ
es sicientẽ: ⁊ uacuo uasi tue plenitudinis porti¬
onem infunde. Qͥd parcis torrenti illi ub̃tatis
tue: Hue me ꝙͣ ratim tͣnsit torrens iste nr̃is
ni deidium imꝑtit delitie. Belicie abeuit
s desid̃ium reliquunt. Ille excurrũt: ⁊ istud
ex cruciat. Qnͣto sunt enim p̾rogata dulciora:
tanto molestior de dilatione mora Ita ne dñe.
suaue uidet᷑ tͥ miseram mora tali torq̃re aĩam.
⁊ de penis diligentis. ⁊ q̃rentis te ridẽ: Si ma¬

Expanded text:
dulta. Tu enim bonorum meorum non eges. Bona enim mea, dona tua sunt: ideo mihi incumbit desolatio, dum a te separari contingit. Tu virtus mea: tu lumen oculorum meorum: tu mihi ipsum: tu mihi totum. Denique defecit caro mea et cor meum, ut de reliquo in me nec carnalis affectus nec cordis mei sensus respiret; sed sit Deus cordis mei, et pars mea Deus in aeternum . Si hanc partem perdidero, inanis et vacua remanebo, quasi terra sitiens, et quasi vas perditum. Assume, assume, qui ebrius es, sitientem, et vacuo vasi tuae plenitudinis 9 portionem infunde. Quid parcis torrenti illi ubertatis tuae? Heu me! quam raptim transit torrens iste nostris iderium impartitae deliciae. Deliciae abeunt, sed desiderium relinquunt. Illae excurrunt, et istud excruciat. Quanto sunt enim praerogata dulciora, tanto molestior de dilatione mora. Itane, Domine, suave videbitur tibi miseram mora tali torquere animam, et de poenis diligentis et quaerentis te ridere? Si ma
Abbreviated transcription (Latin):
nouert artificem inoꝑe. s ñ glificauert᷑
aut gr̾as egerunt. Fidel anima om̃ia
replicat ⁊ recenset in laudem dĩ. ⁊ omñe
creat᷑am ꝓuocat ad głificandũ. ut se ip̃am
excitet ingr̃am. ⁊ unu̾sitatis ꝯtuitu diuiñ
stunuletur in amorem. Sircuuit salomõ
et de cedro libani disputauit usq ad hyso¬
ꝑum. Girciuuit in eccłaste. et de elem̃toꝵ¬
pꝰ ea qͣm disseruit circuitꝰ ad humanos
actus disputationẽ diriuauit. ut de mͣ¬
seunte rerum uanitate. ad ꝑmanentẽ
tnͣsiret u̾itatem. Circuiuit iob. ĩmo circũ¬
mensuram. ꝑlineam.:⁊ bases. ⁊ lapidem an¬
głarem.⁊ astra matutina. ⁊ filioꝵ dei
nosos infacie pannos. ꝑ t̾minos ⁊ uectes
t ostia. ꝑ ortum dilucłi ⁊ aurore locũ ⁊ cet̾as
qͣsdam cet̾arũ rerum nat̾as. om̃s enim¬

Expanded text:
opere artificem, sed non glorificaverunt, aut gratias egerunt . Fidelis anima omnia replicat et recenset in laudem Dei, et omnem creaturam provocat ad glorificandum, ut se ipsam excitet in gratiam, et universitatis contuitu divinum stimuletur in amorem. Circuivit Salomon, et de cedro Libani disputavit usque ad hyssopum . Circuivit in Ecclesiaste, et de elementorum postquam disseruit circuitu, ad humanos actus disputationem derivavit, ut de transeunte rerum vanitate ad permanentem transiret veritatem. Circuivit Job, imo circummensuram, per lineam et bases, et lapidem angularem, et astra matutina, et filiorum Dei nosos infantiae pannos: per terminos, vectes, et ostia, per ortum diluculi, et aurorae locum, et certas quasdam caeterarum rerum naturas Job
Abbreviated transcription (Latin):
p̾sumo. fertilis apud sponsam est unguentoꝵ
apoteca: quod dicatis. ex haurite. exinanite us¬
q adfundam̃tum in ea. Utinam ꝯtingat mͥ
in hac fect infigi: nec solum pedem intingi in
oleo. sicut scͥptum e̾ de aser. Fr̃s si ñ m̾em᷑ in
olei dolium. inunguentoꝵ copiam cum eu̾glis¬
ta ioh̃e inm̾gi: si non m̾em᷑ tam ub̃em uncti¬
onem: nunquid desꝑabimꝰ uł in tinctionem. ñ¬

Expanded text:
praesumo. Fertilis apud sponsam est unguentorupraesumo. Fertilis apud sponsam est unguentorum apotheca. Non est quod dicatis: Exhaurite, exinanite usque ad fundamentum in ea. Utinam contingat mihi in hac faece infigi, nec solum pedem intingi in oleo, sicut scriptum est de Aser . Fratres, si non meremur in olei dolium, in unguentorum copiam, cum evangelista Joanne immergi, si non meremur tam uberem unctionem; numquid desperabimus vel intinctionem, n
Abbreviated transcription (Latin):
implere sufficiat: Attenditis ad unguenta
sponse. quanta sit illi aromatum copia: qͣsi
ñ et instrum̃t habenda sit ratio. ꝑ quod ad
uos manare debent. Copiosa quidem mat̾ia.
s nicħlominꝰ attendite quid minister queat.
Fiat quod uultis. non causabor inopiam: ne
uos me non obseruate sponsionis incusetis. In¬
stilabo modicum quod habeo olei uasis ingẽ¬
tib. Atq utinanam aliquis heliseus iubeat:
cuiꝰ uirtus nr̃o ꝓuentum bonum conatui tͥbu¬
at. Qͥd gͦ: Nonne hic multi assident helisei:
multi ꝓpħe. aut certe filii ꝓpħaꝵ: Et hii om̃s
iubent. Et sim̾ita inferiꝰ eẽnt: numerus ip̾̃e
magni uniꝰ alicuiꝰ potãt uicem supplere. Insti¬
labo gͦ aliquid de reliquiis unguentoꝵ. Nam
ip̃a incapite libri copiose et sufficienter effu¬
sa meministis. Et forte fex illoꝵ nondum eͥ
exinanita. Numquid et ego mͦ sum exhau-¬
turus illam: Ne sꝑetis id adme: nec enim

Expanded text:
implere sufficiat? Attenditis ad unguenta implere sufficiat? Attenditis ad unguenta sponsae, quanta sit illi aromatum copia: quasi non et instrumenti habenda sit ratio, per quod ad vos manare debent. Copiosa quidem materia; sed nihilominus attendite quid minister queat. Fiat quod vultis: non causabor inopiam, ne vos me non observatae sponsionis incusetis. Instillabo modicum quod habeo olei vasis ingentibus, atque utinam aliquis Elisaeus jubeat, cujus virtus nostro proventum bonum conatui tribuat . Quid ergo? nonne hic multi assident Elisaei, multi prophetae, aut certe filii prophetarum? et hi omnes jubent; et si merita inferius essent, numerus ipse magni unius alicujus poterat vicem supplere, instillabo ergo aliquid de reliquiis unguentorum. Nam ipsa in capite libri copiose et sufficienter effusa meministis, et forte faex illorum nondum est exinanita. Numquid et ego modo sum exhausturus illam? Ne speretis id a me: nec enim
Abbreviated transcription (Latin):
cõpunctonis uino. Ibi enim ostenduntur et
gustantur dura: dum uetus homo repelli¬
tur et destruitur. Hic innouitate uite diui¬
ni fauoris lactea eapimꝰ blanduñta: nec fu¬
ge. sed refugii significationem. Bonũ qͥdem
uinum. s ub̃a dulciora. Sona ꝯpunctio:
s melior unctio. Odor enim unguentoꝵ
tuoꝵ suꝑ omĩa aromata. Iam studia ur̃a
ad audiendum redintegrata uideo: aui¬
ditatem ur̃am excitauit odor unguentoꝵ
sponse. Indiscreta quadam esurie illa uul¬
ma ͭ ne: inducias usq mane. Hodie suf¬
ficiant ub̃a ÷ crastino accedamũs ad ungẽ¬
ta: eo uotis nr̃is p̾stante effectum. qui ube¬
rum ⁊ unguentoꝵ sponse sue accõmodator
xignumꝰ ẽ mͥ oles et unguenti tãs. et
uos hodie uasa affertis tanta tam uacu¬
a: Nec dicatis ad iniuriam quod uacua
uasa nr̃a dico: ego ñ in ania ꝑhoc. s magis ca¬
patia uolo intelligi: eoquod ⁊ auida ⁊ idone¬
a sint uob̃ ad capiendum ingenia. Qͥs ista

Expanded text:
compunctionis vino. Ibi enim ostenduntur et compunctionis vino. Ibi enim ostenduntur et gustantur dura, dum vetus homo repellitur et destruitur: hic in novitate vitae, divini favoris lactea capimus blandimenta, nec fugae sed refugii significationem. Bonum quidem vinum, sed ubera dulciora: bona compunctio, sed melior unctio. Odor enim unguentorum tuorum super omnia aromata. Jam studia 105 vestra ad audiendum redintegrata video. Aviditatem vestram excitavit odor unguentorum sponsae. Indiscreta quadam esurie illa vulte inducias usque mane. Hodie sufficiant ubera, crastino accedemus ad unguenta, eo votis nostris praestante effectum, qui uberum et unguentorum sponsae suae et commendator xiguum est mihi olei et unguenti, fratres, et vos hodie vasa affertis tanta, tam vacua? Nec ducatis ad injuriam, quod vacua vasa vestra dico. Ego non inania per hoc, sed magis capacia volo intelligi, eo quod et avida, et idonea sint vobis ad capiendum ingenia. Quis ista
Abbreviated transcription (Latin):
ba eiꝰ uino: quia melior ẽ dulcis ⁊ fr̃na
ꝯpassio. quã in dignantis animi durꝰ ⁊ ĩ¬
mitis affectꝰ. Qiͣ ñ hntes ub̃a paulus notat:
quos sine affectione uocat. Non pot̾ inhu¬
mano pectore ub̃ib carere pietatis. sponsa
sponso adherens: ip̃e enim motis uber
mons incaseatus. mons coagulatus. monᷤ
pinguis. Qͦ mͦ detanta lactis copia nil sp̃o¬
sacapiet cui bñplacitum ẽ in hoc monte ha¬
bitare: Ot si in hoc monte sine int̾missione
habitare nondum possumꝰ: recurramꝰ freqͤ¬
ter. Ascendamus. ut ebriem᷑ ub̃ib. Sic enim
scͥpt᷑a ħt̃. Ub̃a eius inebrient te om̃i temꝑe.
et in amore eiꝰ delectare iugit̾. Uidete adqͣ
sensum ub̃m uit̾p̾tationem deflectat: adẽ¬
brietatem.⁊ oblectationem amoris. Qͥd ne-¬
cesse ẽ diutiꝰ inquerenda ub̃um ratione mora¬
ri: Magis uo̾ queramꝰ ip̃is in ebriari. Melio
fuctio carnis: ⁊ lacteus potus sp̾uał nouitatis

Expanded text:
bera ejus vino; quia melior est dulcis et fraterna bera ejus vino; quia melior est dulcis et fraterna compassio, quam indignantis animi durus et immitis affectus. Quasi non habentes ubera Paulus notat, quos sine affectione vocat . Non potest in humano pectore uberibus carere pietatis sponsa sponso suo adhaerens. Ipsi enim mons uber, mons incaseatus, mons coagulatus, mons pinguis. Quomodo de tanta lactis copia nil sponsa capiet, cui beneplacitum est in hoc monte habitare? Et si in hoc monte sine intermissione habitare nondum possumus, recurramus frequenter: ascendamus, inebriemur uberibus. Sic enim Scriptura habet: Ubera ejus inebrient te omni tempore, et in amore ejus delectare jugiter . Videte ad quem sensum uberum interpretationem deflectat: ad ebrietatem et oblectationem amoris. 7. Quid necesse est diutius in quaerenda uberum ratione morari? magis vero quaeramus ipsis inebriari. Meliorflictio carnis, et lacteus potus spiritualis novitatis,
Abbreviated transcription (Latin):
si copiam. tu dñe nosti. Ubi habundauit de¬
lictum. habundauit ⁊ gr̃a. Sufficiebat mͥ ut
diuitie ꝯputarent᷑. si uł mererer ueniam. E
ecce habundauit ⁊ gra. Mammaꝵ p̾ssi unã.
⁊ utͣq in fluxit ubtim. Ideo sponsa tua gr̾e
lacte potata. ⁊ saciata abubib ꝯsolationis.
didicit ⁊ ip̃a ubera magis p̾̃bere ꝗͣ uinum
Meliora sunt enim ub̃a eius uino. Uinũ uetu¬
state acescit: ub̃a totum nouum. dulce totũ
effundunt. Deniq ⁊ timor foras mittit᷑: ⁊ ca¬
ritas nunꝗͣ. excidit. Hoc ẽ mandatum nouũ.
eius semꝑ recens dulcedo. Non pot̾ amor
uino. Uinũ ñ malũ: s ub̃a meliora. Meliora
quid̃ sunt: mixtam tñ ñ refugiunt uini.
Nam inseguentib aliqnͣto pꝰ dicet dicet. Bi¬
bi uinũ meum cum lacte meo. Meliꝰ tam̃
Nam uinũ licet in bono ualeat ⁊ soleat ac¬
cipi: hic tñ excollatione ub̃m aliqͥd durũ
⁊ forte significare uidet᷑. Meliora sunt u¬

Expanded text:
si copiam, tu, Domine, nosti. Ubi abundavit desi copiam, tu, Domine, nosti. Ubi abundavit delictum, abundavit et gratia . Sufficiebat mihi ut divitiae computarentur, si vel mererer veniam: et ecce abundavit et gratia. Mammarum pressi unam, et utraque influxit ubertim. Ideo sponsa tua gratiae lacte potata, et satiata ab uberibus consolationis, didicit et ipsa ubera magis praebere quam vinum. Meliora enim sunt ubera ejus vino. Vinum vetustate acescit: ubera totum novum, dulce totum effundunt. Denique et timor foras mittitur, et charitas nunquam excidit . Hoc est mandatum novum ejus, semper recens dulcedo. Non potest amor vino. Vinum non malum, sed ubera meliora Meliora quidem sunt, mixturam tamen non refugiunt vini. Nam in sequentibus aliquanto post dicet: Bibi vinum cum lacte meo . Melius tamen Nam vinum licet in bono valeat et soleat accipi; hic tamen ex collatione uberum aliquid durum et forte significare videtur. Meliora sunt u
Abbreviated transcription (Latin):
in actu ñ exhibet. Mem̃to non legis s eu̾głis
ministrum te ẽẽ: ministr̃ qͣui et inpassione
acetum ⁊ incena uini uet̾is reꝑbauit acorem
Nouatianus ñ ħt mamã gr̃e uenie: nec pe¬
lagiꝰ gre. Ille inuet̾ate nature et corrupte
noua p̾dicat: ⁊ ad iusticiam fuffic̾e̾ dic̃. Hic di¬
uine nat᷑e bonitatem tollit: dum penitentiã
negat. Ille ut sic dicam reuocat penitentes.
hic uͦ non suscipit penicentes. Uetustatem il¬
le ꝓpinat: hic aust̾icatem. Non ħt eiꝰ doctͥ¬
na gr̃e lacteam nouitatem: nec huiꝰ dulce¬
dinem. Pasti inqut psalmus indulcedine
tua pauꝑi d̾s. Pelagiꝰ diues ẽ. ñ eget hac dul¬
cedine: in nascit᷑ ei. non ꝑatur. Pelagiꝰ dixit
ñ in ligeo.⁊ nouatianus. non indulgeo. Al
⁊ non nisi indulcedine tua. Magna multi¬
tudo dulcedinis que de ub̃ib tuis dñe sug¬
gitur. Quotiens pꝰ graues excessus. ad ista
accessi: p̾ssi instantiꝰ. quantam lactis exp̾s¬

Expanded text:
in actu non exhibet. Memento non Legis, sed Evangelii in actu non exhibet. Memento non Legis, sed Evangelii ministrum te esse, ministrum Jesu, qui in passione acetum, et in coena vini veteris reprobavit acorem. Novatianus non habet mammam veniae, nec Pelagius gratiae. Ille naturae inveteratae et corruptae bona praedicat, et ad justitiam sufficere dicit: hic divinae naturae bonitatem tollit, dum poenitentiam negat. Ille, ut sic dicam, revocat petentes, hic non suscipit poenitentes. Vetustatem ille propinat, hic austeritatem. Non habet ejus doctrina gratiae lacteam novitatem, nec hujus dulcedinem. Parasti, inquit Psalmista, in dulcedine tua pauperi Deus . Pelagius dives est, non eget hac dulcedine: innascitur ei, non paratur. Pelagius dicit: Non indigeo: et Novatianus, Non indulgeo. Altu para, tu repara, et nonnisi in dulcedine tua. Magna multitudo dulcedinis, quae de uberibus tuis, Domine, sugitur. Quoties post graves excessus ad ista accessi, pressi instantius; et quantam lactis expres
Abbreviated transcription (Latin):
Ido ⁊ uino meliora dñr uba: sic enim ilau¬
de eoꝵ statim sequitur. Meliora sunt ub̃a tu
accommodata magis ad cõmutandum tͥsteᷤ.
⁊ exaꝑatos affectus. ⁊ ad cõfouendum in becil¬
les ⁊ teneros: faciliꝰ mouent. ⁊ fouent suauius.
Uerbum enim dulce mitigat inimicos: ⁊ a¬
micos multiplicat. Dulce eu̾głii u̾bum: du-¬
rum legis. Et uide quomͦ u̾bum dulce effe-¬
ra gentium corda ꝯu̾tit. ⁊ qiͣ marinos ⁊ salso ᷤᷤ
fluctus in lactis saporem. In undatione in¬
quit maris qiͣ lac suggent. De apł̃is ħ dc̃m
est sub typo rabulon ⁊ ysacar. Hodie quis
auarus ⁊ turbidꝰ fluit. ne desꝑes: adhibe
ub̃a. in stiula lac. forte ⁊ ip̃e cras lacteus flu¬
et. Quis seit si non modica stilla notam mas¬
tib uͥtute multa. Sterił ⁊ infirma ẽ seu̾tas
legis: ⁊ sine gr̾a p̾cipit.⁊ sine uenia punit.
Utroq ub̃e caret. In pͥfiguratione ħ ꝯtinet: s

Expanded text:
Ideo et vino meliora dicuntur ubera. Sic enim in lauIdeo et vino meliora dicuntur ubera. Sic enim in laude eorum statim sequitur: Meliora sunt ubera tuaccommodata magis ad commutandum tristes et exasperatos affectus, et ad confovendum imbecilles et teneros. Facilius movent, et fovent suavius. Verbum enim dulce, et mitigat 104 inimicos, et amicos multiplicat . Dulce Evangelii verbum, durum Legis. Et vide quomodo verbum dulce effera gentium corda convertit, et quasi marinos et salsos fluctus in lactis saporem. Inundationem, inquit, maris quasi lac sugent . De apostolis hoc dictum est sub typo Zabulon et Issachar. Hodie quis amarus et turbidus fluit? ne desperes, adhibe ubera, instilla lac, forte et ipse cras lacteus fluet. Quis scit si non modica stilla totam mastibus virtute multa. Sterilis et infirma est severitas legis; et sine gratia praecipit, et sine venia punit, utroque ubere caret. In praefiguratione haec continet, sed
Abbreviated transcription (Latin):
tis lascuua lingue pꝰ utilia ꝓfluunt ad scurri¬
lia. et modico frum̃to multum ziranoꝵ. aut
p̾seminant. aut suꝑ seminant. Loquunt᷑ pla¬
centia. ⁊ doctrine panem in risu faciunt sic̃
scͥptum e̾. S paulo pꝰ. risum sine pane: si ne
pane u̾bi salutaris. Non ẽ adultãndum u̾bu
dĩ: nec admixtione corrupendum ꝑegna. Su
⁊ qiͣ lacteum sermonẽ ministrent. Ita sugge¬
rant: quod alii suggant. De pectore tuo erũ¬
pant radicitus ut ñ sint affectata que dicis:
s de puro ⁊ p̾cordiali ꝓlata affectu. Iuxta illd̃
siuis me flere: plorandum ẽ pͥmo tibi ip̃i.
Compassionis ⁊ ꝯgͣtulationis af fectus. in¬
ub̃a quedam ad educationem audientium
ꝓfluat. Pudice quidem. ut in re seria. ⁊ petu¬
lantia absit: ⁊ serenitas adsit. Ad pulcͥtudi¬
nem enim m̾amaꝵ accedit. si se paululum
attollant ⁊ tumeant. modice tñ: ut habeañ
auctoritatis qnͣtum sat ẽ. aust̾itatis nicħ.

Expanded text:
tis lascivia linguae post utilia profluunt ad scurritis lascivia linguae post utilia profluunt ad scurrilia, et modico frumento multum zizaniorum aut praeseminant, aut superseminant. Loquuntur placentia, et doctrinae panem in risu faciunt, sicut scriptum est : sed paulo post risum, sine pane, sine pane verbi salutaris. Non est adulterandum verbum Dei , nec admixtione corrumpendum peregrina. Suiolatorium et quasi lacteum sermonem ministrent, ista suggerant quod alii sugant. De pectore tuo erumpant radicitus, ut non sint affectata quae dicis, sed de puro et praecordiali prolata affectu, juxta illud - Si vis me flere, dolendum est Primo ipsi tibi. Compassionis et congratulationis affectus inubera quaedam, ad educationem audientium profluat. Pudice quidem, ut in re seria; et petulantia absit, et serenitas adsit. Ad pulchritudinem enim mammarum accedit, si se paululum attollant, et tumeant, modice tamen, ut habeant auctoritatis quantum sat est, austeritatis nihil. 5.
Abbreviated transcription (Latin):
tn equata carni relique: qͣiͣ repͥssa. s ñ rep̾s¬
sa: lenit̾ restricta. non fluitantia licenter.
toria debet ꝓferre. mulierum imitetur. et
studia ⁊ industriam. castigato utatur ser-¬
mone. U̾boꝵ ñ fluitent ub̃a. non sine lege
ferantur: non pectus et quoddam secretariũ
m̃tis magis occupent quam ornent. Non ha¬
beant plus mat̾ie quam gr̾e: ñ plus lactis¬
carnis. quã lactis. Prudens ⁊ purus sit ser-¬
mo ꝓ temꝑe. Focedat huc pietas: ⁊ pulcͥtu¬
dinis numõs tenet. Non habeat pluD oris
quam pectoris: nec lactis fluxum patiat᷑.
Expectore debent ub̃a ꝓdire ⁊ inħere illi:
non ip̃m ꝯu̾ti in illa. Ex habundantia cor¬
dis os loquat᷑. Loquat᷑ ex illa: ñ totam effũ¬
dat. Restringenda suuit ub̃a: ne nimis exu¬
equo sectantur. inuana deuolui. Et dum audi¬
tores longo ꝑtesos silentio. ⁊ quasi quadam
subtristes accidia exhilarare uolunt. petulan-¬

Expanded text:
tamen aequata carni reliquae; quasi repressa, sed non deprestamen aequata carni reliquae; quasi repressa, sed non depressa; leniter restricta, non fluitantia licenter. toria debet proferre, mulierum imitetur et studia, et industriam. Castigato utatur sermone, verborum non fluitent ubera, non sine lege ferantur; non pectus et quoddam secretarium mentis magis occupent, quam ornent; non habeant plus materiae quam gratiae; non plus carnis quam lactis. Purus et prudens sit sermo pro tempore. Accedat huc pietas, et pulchritudinis numeros teneat. Non habeat plus oris, quam pectoris, nec lactis fluxum patiatur. Ex pectore debent ubera prodire, et inhaerere illi, non ipsum converti in illa. Ex abundantia cordis os loquatur, loquatur ex illa, non totum effundat. Restringenda sunt ubera, ne nimis exuaequo sectantur, in vana devolvi: et dum auditores longo pertaesos silentio, et quasi quadam subtristes acedia exhilarare volunt, petulan
Abbreviated transcription (Latin):
rum istoꝵ. Pulcͥtudinem. ⁊ uirtutem. Alt̾m
conuenit amanti: alt̾m lactenti. Qͥd enim
lactentis refert si pulcra sunt ub̃a. dũ mͦ
sint ub̃a. ⁊ redundantia lacte salubri: ꝑ se
ꝓsuis. Et si ñ ip̃e meliꝰ sapis. pulcͥtudinem
ad ꝯu̾sationis uenustatem refer: ad doctri-¬
nem ⁊ erudicionem quod restat in ꝯm̃datiõe
m̃amaꝵ. Dulciꝰ suggͥeritur u uita uenustat
sermonis uirtutem. Et si sp̾ale aliquid uis ⁊
exp̾ssum depulcͥtudine eaꝵ audire: ad mu¬
lierum te studia micto. que corꝑei decoris
et cultus ⁊ oꝑam gerunt ⁊ assecute sunt
artem. Qͥd enim magis affectant inornatũ
pectoris. ꝗͣ ne m̃ame suꝑ excrescant. ⁊ defor-¬
init̾ fluitent : ⁊ pectoris ip̃iꝰ occupent spati¬
a: Ideo excrescentes ⁊ fluitantes fasciis pec¬
toralib strigunt: nat᷑e uicio arte medentes.
Pulcra sunt enim ub̃a que paululũ suꝑemi¬
nent.⁊ tument modice: nec elata nimis nec

Expanded text:
rum istorum; pulchritudinem, et virtutem. Alterum rum istorum; pulchritudinem, et virtutem. Alterum convenit amanti; alterum lactenti. Quid enim lactentis refert, si pulchra sunt ubera, dummodo sint ubera, et redundantia lacte salubri? Pulchpro suis. Et si non ipse melius sapis, pulchritudinem ad conversationis venustatem refer; ad doctrinam et eruditionem, quod restat in commendatione mammarum. Dulcius sugitur, ubi vita venustat sermonis virtutem. Et si spirituale aliquid vis, et expressum de pulchritudine earum audire, ad mulierum te studia mitto, quae corporei decoris et cultus et operam gerunt, et assecutae sunt artem. Quid enim magis affectant in ornatum pectoris, quam ne mammae superexcrescant; et deformiter finitent, et pectoris ipsius occupent spatia? Ideo excrescentes et fluitantes fasciis pectoralibus stringunt, naturae vitio arte medentes. Pulchra sunt enim ubera, quae paululum supereminent, et tument modice: nec elata nimis, nec
Abbreviated transcription (Latin):
lib ualedicunt. se suaq omĩa monast̾io tra¬
dentes. ⁊ ex toto in ius alb̃is tnͣseunt. nullã
sui sͥ curam relinquentes de cet̾o: tales utiꝙ
gemino ꝯsolationis lactandi sunt ube. Ideoq
neutro ħ carere debent qui talib p̾sunt: ne
mutilum: uel d̃ detrũ catum uideant᷑ pectus
gestare. una deformit̾ mamilla contentum
Qͥ uͦ utroq destituuntur. locum hunc in ecła
se ne forte lingua ad hereat palato. dum
arentia sunt ub̃a matͥs. ꝑegͥna e̾ plane
ħ laus abilł. inp̾senti facta ad sponsam
Quã pulchre sunt m̃ame tue. soror m̾a
sponsa. Simułꝙ adu̾te. quod non om̃s
pulchre sunt mame. NoN est enim
speciosa laus u ore pereatoris. fili inquit si
haberi: s uult suspecta. Iccirco ista cõmendat.
ut bñ noris adque te debeas tuto ꝯferre. Qͣ
pulerã sunt mame tue: meliora sunt ub̃a
tua uino. Quo sunt que ponit in laude ubu¬

Expanded text:
libus valedicunt, se suaque omnia monasterio tralibus valedicunt, se suaque omnia monasterio tradentes, et ex toto in jus abbatis transeunt, nullam sui sibi curam relinquentes de caetero; tales utique gemino consolationis lactandi sunt ubere. Ideoque neutro hoc carere debent qui talibus praesunt, ne mutilum et velut detruncatum videantur pectus gestare, una 103 deformiter mamilla contentum. Qui vero utroque destituuntur, locum hunc in Ecclese, ne forte lingua lactentis adhaereat palato, dum arentia sunt ubera matris. Peregrina est plane haec laus ab illis in praesenti facta ad sponsam: Quam pulchrae sunt mammae tuae, soror mea sponsa! Simulque adverte, quod non omnes pulchrae sunt mammae. Non est enim speciosa laus in ore peccatoris . Fili, inquit, shaberi, sed vult suspecta. Idcirco ista commendat, ut bene noris ad quae te debeas tuto conferre. 4. Quam pulchrae sunt mammae tuae! Meliora sunt ubera tua vino. Duo sunt quae ponit in laude ube
Abbreviated transcription (Latin):
occupat: his munuri m̃amis adextris ⁊ asipis¬
reputa sinistram: altãm dextram. Sinistram
intemꝑib subsidiis: dextram in sp̾̃uali ꝯsola¬
tione. Qui miseretur in hylaritate. qui tͥbuit
in simplicitate. qui iuxta apłoꝵ pͥncipem gͥgi
ꝯmisso ꝓuide non coacte s pontanee: mam̃ã
hic sinistram exhibet. Et ecle ꝓmittitur inꝑ
pħia ysaye. quod regum mãmilla lactabitur
Mamilla inquit ⁊ non mamiłł: eoquod regũ
sinistra euis. inqua sunt diicie ⁊ gła. De de¬
xtra qͥdẽ milla sic nos paulꝰ informat. Con¬
solamini in ł quit pufillames. Et consolami.¬
ni eum qui huiꝰmodi ẽ: ne habundantiore tͥs¬
sunt qui sinistram tantũ mam̃a ex officio
habent. sicut hii quos supͣ diximꝰ reges ⁊ pͥn¬
cipes : et sunt quib ex officii sui uire impen¬
enim magis a subiectis plebib carnalia me¬
tunt: ꝗiuib sp̃ualia seminanit. Qͥ uͦ posses¬
sionib cunctis renuntiant. qui reb temꝑa¬

Expanded text:
occupat; his muniri mammis a dextris et a sinisoccupat; his muniri mammis a dextris et a sinisreputa sinistram, alteram dextram: sinistram, in temporalibus subsidiis; dextram, in spirituali consolatione: qui miseretur, in hilaritate; qui tribuit, in simplicitate , Qui juxta Apostolorum principem gregi commisso providet non coacte, sed spontanee , mammam hic sinistram exhibet: et Ecclesiae promittitur in prophetia Isaiae, quod regum mamilla lactabitur . Mamilla, inquit, et non Mamillis, eo quod regum sinistra ejus est, in qua sunt divitiae et gloria . Dextra quidem mamilla sic nos Paulus informat: Consolamini, inquit, pusillanimes ; et, Consolamini eum qui hujusmodi est, ne abundantiore trissunt qui sinistram tantum mammam ex officio habent, sicut ii, quos supra diximus, reges et principes. Et sunt quibus ex officii sui jure impen est ab eis . Hi enim magis a subditis plebibus carnalia metunt, quibus spiritualia seminant. Qui vero possessionibus cunctis renuntiant, qui rebus tempora
Abbreviated transcription (Latin):
ctrine ub̃ib sermo statim ꝯtexitur. Qmͣ pulere
sunt mame tue. Purus ocłs. ⁊ pulcre mame
Ille sponso: hee filiis sponsi. Ille ideo unus
dr̃. hee plures: quia uaria debet ẽẽ ub̃um
temꝑatura. ꝓsuggentium qualitate diu̾sa.
Uide quomͦ paulus uideis factꝰ ẽ uideus. his
qui sine lege erant quasi sine lege ẽẽt: infir-¬
mis infirmꝰ. Honne uelut tot applicat
discipłis ub̃a. qui se uitot tnͣffo rmat gn̾a:
Qͥd aliud molitus ẽ temꝑamen ta tam mu¬
ltiplici: nͥ ut leniter ⁊ lactis inore: teneris au¬
ditoꝵ eiꝰ doctrina in flueret animis: Tot ui¬
detur habundare mamis: quot modis arte
ingeniosa capacitati infirmoꝵ se coaptabat.
factus sum inquit in medio ur̃i tanquã par¬
uulus inmedioꝵ paruuloꝵ: quomͦ si nutrix
foueat filio. Et si uultis. duas uob̃ mamas
mat̾ne pietatis assignabo. Immo idem ipse
paulus assignat cum dicit. quia pietas ad oĩa

Expanded text:
ctrinae uberibus sermo statim contexitur: Quam pulchrae ctrinae uberibus sermo statim contexitur: Quam pulchrae sunt mammae tuae! Purus oculus, et pulchrae mammae. Ille sponso, et hae filiis sponsi. Ille ideo unus dicitur, hae plures: quia varia debet esse uberum temperatura, pro sugentium qualitate diversa. Vide quomodo Paulus Judaeis factus est Judaeus, et iis qui sine lege erant, quasi et ipse sine lege esset, infirmus infirmis . Nonne velut tot applicat discipulis ubera, qui se in tot transformat genera? Quid aliud molitus est temperatura tam multiplici, nisi ut leniter et lactis more teneris auditorum ejus doctrina influeret animis? Tot videtur abundare mammis, quot modis arte ingeniosa capacitati se infirmorum coaptabat. Factus sum, inquit, in medio vestri tanquam parvulus in medio parvulorum, quomodo si nutrix foveat filios . 3. Et si vultis, duas vobis mammas maternae pietatis assignabo; imo idem ipse Paulus assignat, cum dicit quia pietas ad omnia
Abbreviated transcription (Latin):
obsequii. Illic intemꝑantis affectus sumꝰ. hic
ꝯtemꝑantis. Bonus ordo plane. haurire ibi:
et hic̃ ex hauriti. pͥmoibi infundi p̾ea hie
etunde. mnebeauz ibi: ⁊ hic mnebrare Horau
uite momenta in hoc decurrunt. ut uł xp̃o
mun̾a caritatis infigat. uł pietatis ub̃a por¬
rigar subditis: Ego siqñ. si tñ aliq̃n. in ebriatꝰ
abubtate domus tue dñe distenta. inde ub̃a
reportare uideor. tot tam uariis. et tam mo¬
lestis exsiccantur negotiis inter currentib
ut mox arentia reddantur. que pͥus eruditi¬
onis ⁊ gr̃aꝵ ubtim lacte rorabant. felix quid
qui sine inter polatione aliqua talia in
se ꝯtineat studia. ut uł in ip̃m ac si ita
dicam sap̾ie cor et secretarium pe¬
netret: aut uba inse refe rat. uoluptatis
illiꝰ ubtate referta. Sponsa plane ẽ. que noũ
huiꝰmodi uariare uices: ideo in laude ip̃iꝰ pꝰ
ꝯtemplationis excessum. de ꝯsolationis ⁊ do-¬

Expanded text:
obsequii - illic intemperantis affectus summus, hic obsequii - illic intemperantis affectus summus, hic contemperantis. Bonus odor plane haurire ibi, et hic exhauriri. Primo ibi infundi, postea hic effundere: inebriari ibi, et hic inebriare. Bona vitae momenti in hoc decurrunt, ut vel Christo vulnera charitatis infigat, vel pietatis ubera porrigat subditis? Ego, si quando si tamen aliquando inebriatus ab ubertate domus tuae, Domine, distenta ubera inde reportare videor; tot, tam variis et tam molestis exsiccantur negotiis incurrentibus, ut mox arentia reddantur, quae prius eruditionis et gratiarum ubertim lacte rorabant. Felix quidem qui sancta interpolatione aliqua talia in se continuat studia, ut vel in ipsum ac si ita dicam sapientiae cor et secretarium penetret; aut ubera inde referat voluptatis illius ubertate referta. Sponsa plane est, quae novit hujusmodi variare vices. Ideo in laude ipsius post contemplationis excessum, de consolationis et do
Abbreviated transcription (Latin):
animirationem ⁊ oblectationem ꝓferentis de¬
monstrat. Que enim ẽ hꝰ ordinis ratio: Cur
pꝰ ocłm ⁊ crinem. statim ad m̾amas sermonẽ
deflectit: Aut cur in ilł unitas cõmendat᷑
in his cõmemoratur płalitas: Michi qͥdem
incapło suꝑiori mentis quidam ⁊ cogitatio¬
num exces sus ad dm̃. uidetur innui: so¬
brietas uͦ et temꝑantia ad paruulos in isto.
Ibi unum necessarium ẽ hic sollicitudo. ⁊
sermo doc. trine. parciendꝰ inpła. Ibi intem¬
ꝑantia feruidi amoris. ⁊ collecta inunũ et
constricta. ⁊ penetnͣs. ip̃m dilecti. pectus sau¬
ciã: hic temꝑata doctͥna. ⁊ sermo sobriꝰ. lacteo qͦd̾ã
potu paruulos satiat. Uides quomͦ nicħ me¬
dium relinquint᷑ in laude sponse. s cũ pau
lo mente excedit d̾o. aut cõdescendit nob̃:
Caritas enim inquit urget nos. Ad quid ur¬
get: Nunquit ad excessum. Non utiq ad
excessum: s ad descensum. Res illa ñ ẽ. hec

Expanded text:
admirationem et oblectationem proferentis deadmirationem et oblectationem proferentis demonstrat. Quae tamen est hujus ordinis ratio? Cur, post oculum et crinem statim ad mammas sermonem deflectit? aut cur in illis unitas commendatur, in his commemoratur pluralitas? Mihi quidem in capitulo superiori mentis quidam et cogitationum excessus ad Deum videtur innui; sobrietas vero et temperantia ad parvulos in isto. Ibi unum necessarium est; hic sollicitudo, et sermo doctrinae partiendus in plura. Ibi intemperantia fervidi amoris et collecta in 102 unum, et constricta, et penetrans, ipsum dilecti pectus sauciat: hic temperata doctrina, et sermo sobrius lacteo quodam potu parvulos satiat. Vides quomodo nihil medium relinquitur in laude sponsae: sed cum Paulo aut mente excedit Deo, aut condescendit nobis. Charitas enim, inquit, urget nos . Ad quid urget nos? Numquid ad excessum? Non utique ad excessum, sed ad condescensum. Res illa est voti, haec
Abbreviated transcription (Latin):
Lmͣ pulcre sunt m̃ane tue soroi mei sposa¬
Aeuorã hi filies tuol qui aberant. ad late
huiꝰ dulcedinem: ut exore lactentium ꝑficias
laudem. cum detrux̾is inimicum ⁊ uictorem
Ideo festina. ⁊ eice aduictoriam iudicium: ut
habitent inunum qui inuocant tuum: nom̃¬
qm̃ inhac unitate mandas bñdictonem et
eniter sunt a nob̃ ꝑstringenda nc̃
ubera sponse. que suꝑiꝰ non uno in loco. studi¬
osius p̾ssa sunt: ⁊ nescio an extoto exp̾ssa. For¬
tasse et moilo tacta. nouum nob̃ aliquid effun-¬
dant. Qͥs non auide ⁊ cum spe bona ad
ub̃a currat: que sic sponsꝰ laudare curaũ:
Hec uba sunt. quoꝵuos petrus quasi
mͦ genitos infantes lac concupiscẽ
hortatur. Et commentio p̾sens nonne ium
quandam inuitatonis uͥdet᷑ obtin̾e̾: Qmͣ
pulchre sunt inquit mãme tue soror mea
sponsa. Non ẽ simplicit̾ et sine exp̃ssione
laus tanta ꝓfusa: s ip̾e ꝓnuntiationis modꝰ

Expanded text:
Quam pulchrae sunt mQuam pulchrae sunt mu, filios tuos, qui aberrant, ad lactis hujus dulcedinem; ut ex ore lactentium perficias laudem, cum destruxeris inimicum et victorem. Ideo festina et ejice ad victoriam judicium, ut habitent in unum qui invocant nomen tuum: quoniam in hac unitate mandas benedictionem et eniter sunt a nobis perstringenda nunc ubera sponsae, quae superius non uno in loco studiosius pressa sunt; et nescio an ex toto expressa. Fortasse et modo tacta novum aliquid nobis effundant, Quis non avide et cum spe bona ad ubera currat, quae sic sponsus laudare curavit? Haec ubera sunt, quorum nos Petrus quasi modo genitos infantes lac concupiscere hortatur . Et commendatio praesens nonne vim quamdam invitationis videtur obtinere? Quam pulchrae sunt, inquam, mammae tuae, soror mea sponsa! Non est simpliciter et sine expressione laus tanta profusa, sed ipse pronuntiationis modus
Abbreviated transcription (Latin):
certe disꝑgis ÷ aut cum illa es. aut contͣ illam
Tuaũt dic̾e ut aiuint soles. Si non uis disꝑge̾
mecum: saltem ñ colligas cum ilł: Si ñ es me-¬
cum: saltem ñ sis ꝯtͣ me. Sufficit. si nec n̾r
Nunquid ihu bone. non ẽ resina in galaad: Qt
tasti dñe satis dilectam tuam uino ꝯponctiõis :
q̃n oleo foueb̃. oleo sco tuo: Oleum aũt pecc̃oris
non impinguabit eam.Nam ⁊ qui ex adu̾so
sunt: oleum hr̃e se iactant. Qͥd enim nͥ oleũ
uenditant. dum blandiuntur. dum pollicen¬
tur honores. dum mun̾a. ꝓponunt: Oleum
istud ñ sanat s magis scindit: ideo sicut ui¬
num eoꝵ. ita et oleum eoꝵ. Equali lauce pen¬
sanda sunt. uba ⁊ u̾b̃a eoꝵ. Renuit ꝯsolari
anima mea abub̃ib ꝯsolationis eoꝵ. ip̃i sicut
lamia nudauerunt maninas: lactant inde ca¬
tulos suos. non eccłe filios. Eccła enim m̃ama ᷤᷤ
suas ħt: iccirco in laudib eiꝰ statim seqͥtur.

Expanded text:
certe dispergis; aut cum illa es, aut contra illam. certe dispergis; aut cum illa es, aut contra illam. Tu autem dicere ut aiunt soles: Si non vis dispergere mecum, saltem non colligas cum illis. Si non es mecum, saltem non sis contra me. Sufficit, si nec noster Numquid, Jesu bone, non est resina in Galaad? Quatasti, Domine, satis dilectam tuam vino compunctionis? quando oleo fovebis, oleo sancto tuo? Oleum autem peccatoris non impinguabit eam. Nam et qui ex adverso sunt, oleum habere se jactant. Quid enim nisi oleum venditant, dum blandiuntur, dum pollicentur honores, dum munera proponunt? Oleum istud non sanat, sed magis scindit. Ideo, sicut vinum eorum, ita et oleum eorum. Aequa lance pensanda sunt verba et verbera eorum. Renuit consolari anima mea ab uberibus consolationis eorum. Ipsi enim sicut lamia nudaverunt mammas: lactant inde catulos suos , non Ecclesiae filios. Ecclesia enim mammas suas habet. Idcirco in laudibus ejus statim sequitur:
Abbreviated transcription (Latin):
Si petri sedem successionis uire tenes: cur non
petri sententiam uendicas in eos qͦs scimaticoᷤᷤ
arbitraris: Pecunia inquit tua tecum sit in
ꝑdicione Nunc uͦ dicis. Necunia tua salua mͥ
sit: anima uͦ eat in ꝑdicionem. Qͦ mͦ enĩ ñ ꝑ¬
dicio ẽ. uͥ abunitate corꝑis seꝑatio ẽ: Nec mͥ
inquit nec tͥ sit: s diuidatur. Ita ⁊ tu. Pecuniaᷤ
tollis. cum animas ñ potes. Tolle quod tollis
mun̾a tolle tͥ. animas ecłe relinque: nam et
ip̃a nͥ animas ñ querit. Corꝑalia apud te bo¬
na spargant: ne bona anime disꝑgant tecũ
Qͥ enim colligit cum eclła: disꝑgit. Signant̃
satis ait. Qͥ ton colligit mecum: disꝑgit. Col¬
lectio namq unitatis rationem continet: sic̃
disꝑsio innuit seꝑationem. Eccła cum sponso
dicere nouit: qui ñ eͥ mecum ꝯtͣ me e̾. Nichil
medium relinquit: aut colligis cum illa. aut

Expanded text:
re 101 tentas? Si Petri sedem successionis jure tenes, cur non re 101 tentas? Si Petri sedem successionis jure tenes, cur non Petri sententias vindicas in eos, quos schismaticos arbitraris? Pecunia, inquit, tua tecum sit in perditionem . Nunc vero dicis: Pecunia tua salva mihi sit, anima vero eat in perditionem. Quomodo enim non perditio est, ubi ab unitate corporis separatio est? Nec mihi, inquit, nec tibi sit, sed dividatur . Ita et tu pecunias tollis, cum animas non potes. Tolle quod tollis: munera tolle tibi, animas Ecclesiae relinque. Nam et ipsa nisi animas non quaerit. Corporalia autem apud te bona spargant, ne bona animae dispergant tecum. Qui enim non colligit cum Ecclesia, dispergit. Signanter satis ait: Qui non colligit mecum, dispergit. Collectio namque unitatis rationem continet, sicut dispersio innuit separationem. Ecclesia cum sponso dicere novit: Qui non est mecum, contra me est . Nihil medium relinquit: aut colligis cum illa, aut
Abbreviated transcription (Latin):
minat nom̃ dm̃i. discedat abiniquitate. acce¬
dat adunitatem eccłe: adunitatem capitis et
corꝑis. id est sit crinis ⁊ colli. ⁊ crinis unus.
Nicħ sic sponsi cor uuln̾ãt. nicħ ꝑ mouet
affectum. ⁊ animũ penetrat: quomͦ unitas
sponse. ⁊ ea ip̃a inter diripientium seruata.
et quasi solidata conatus. Ep̃i religiosi ꝓpͥas
deserunt sedes: de ciuitate incuutatem fu¬
giunt a facie ꝑsequentis. Deo deuoti.⁊ cle¬
rici ⁊ monachi tribulationib ⁊ contumeliiᷤ
affecti. rapinam bonoꝵ suoꝵ cum gaudio
sustinent: cognoscentes se meliorem hr̃e. ⁊
dedit homo ꝓcaritate: quasi nicħ despiciet
eam. Quidam quid̃ libertatem eclłastice cõ¬
munionis munib reduunt. Bona redẽp¬
tio: s uendicio turpis. Qͥd uendis quod
ip̃e condempnas: Si scismaticos reputas
qui ate seꝑati sunt: non debueras p̾cio in¬
ductus. erroris sui ilł ꝑmisisse licentiam:
Di scisma reputas: cur libertatem eiꝰ mun̾¬

Expanded text:
minat nomen Domini, discedat ab iniquitate, acceminat nomen Domini, discedat ab iniquitate, accedat ad unitatem Ecclesiae, ad unitatem capitis et corporis, id est, sit crinis colli, et crinis unus. 8. Nihil sic sponsi cor vulnerat, nihil permovet affectum, et animum penetrat, quomodo unitas sponsae, et ea ipsa inter diripientium servata, et quasi solidata conatus. Episcopi religiosi proprias deserunt sedes, de civitate in civitatem fugiunt a facie persequentis. Deo devoti et clerici, et monachi, tribulationibus et contumeliis affecti, rapinam bonorum suorum cum gaudio sustinent, cognoscentes se meliorem habere et dederit homo pro charitate, quasi nihil despiciet eam . Quidam equidem libertatem ecclesiasticae communionis muneribus redimunt. Bona redemptio, sed venditio turpis. Quid vendis quod ipse condemnas? Si schismaticos reputas qui a te separati sunt, non debueras pretio inductus erroris sui illis permisisse licentiam. Si schisma reputas, cur libertatem ejus mune
Abbreviated transcription (Latin):
fructib istis cognoscetis eos. qui nominant
nom̃ dñi. Nam ip̃e in bñplacito suo nouit qͥ
sunt eiꝰ: et ponit eos ut fructum hunc płi¬
mũ afferant. Ideo dicit. Discedat abiniqͥtate
qui noĩat nomen dñi: qui eiꝰ ẽẽ se dicit.
non discedat abunitate. Nec discedere potest
quisquam illoꝵ quos duuna formauit ⁊ fir¬
mauit notitia. Deniq ⁊ capillus de capitȩ ec¬
dẽ non ꝑibit. Capilli enim eiꝰ om̃s num̾ati st̃.
om̃s signati signacło p̾destinantis noticie. Si¬
ne penitentia. ẽ. ista noticia. Ideo firmũ stat
fundam̃tum dñi. hñs signacłm ⁊ diuini ꝓ¬
positi ad iutorium ⁊ arbitrii nr̃i conatum.
Isto qui ligantur crines signacło. non pot̾re
eos quisquam raꝑe de capite sponse. In ma¬
nutua dñe om̃s crines sponse. ⁊ non rapi¬
et eos quisꝗͣ de manutua. Tene iħu bone
quoᷤ tenes. ⁊ recollige quod nosti. Et qui tu¬
um se nouit. qui dicit dñi ego sum. qui no¬

Expanded text:
fructibus istis cognoscetis eos, qui nominant fructibus istis cognoscetis eos, qui nominant nomen Domini. Nam ipse in beneplacito suo novit qui sunt ejus, et ponit eos ut fructum hunc plurimum afferant. Ideo dicit, Discedat ab iniquitate omnis qui nominat nomen Domini: qui ejus esse se dicit, non discedat ab unitate. Nec discedere potest quisquam illorum quos divina formavit et firmavit notitia. Denique et capillus de capite Ecclesiae non peribit. Capilli enim ejus omnes numerati sunt, omnes signati signaculo praedestinantis notitiae. Sine poenitentia est ista notitia: ideo firmum stat fundamentum, Domini habens signaculum, divini propositi adjutorium, et arbitrii nostri conatum. Isto qui ligantur crines signaculo, non poterit eos quisquam rapere de capite sponsae. In manu tua, Domine, omnes crines sponsae, et non rapiet eos quisquam de manu tua. Tene, Jesu bone, quos tenes, et recollige quos nosti: et qui tuum se novit, qui dicit, Domini ego sum; qui no