comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Terribiles oculos. uultũ uillosaq setis
Pectora semiferi. atq extinctos faucibiis ignes¬
Ex illo celebratus honos. letiq minores
Seruauere diem. pͥmusq poticius auctor
Et domus herculei custos pinaria sacri:
Hanc aram luco statuit. que maxĩa semp
Dicetur nobis. & eritque maxĩa semp:
Quare agite oiuuenes tantaꝵ ĩ mimere laudũ
Cingite fronde comas & porgite pocla dextris
Comunẽq uocate deum . & date: uma uolentes
Dixerat. herculea bicolor cũ populus umbra
Uelauitq comas. foliisq ĩ nexa pependit
Et sacer impleuit dextras sciphꝰ. ocius ommes
In mensa letiq libant. diuosq p̾cantur:
Deuexo interea propior fit uesꝑ olimpo.
Iamq sacerdotes pͥmusq potituĩs ibãt
Pellibus in morem cincti flammasq ferebãt
Instaurãt epiilas. & mense grata secunde
Dona ferũt. cumulãto oneratis lacibus aras:
Tum salii. ad cantus: incensa altaria circũ
Populeis ad sunt euicti tp̃ra ramis:

Expanded text:
terribilis oculos, voltum villosaque saetis terribilis oculos, voltum villosaque saetis pectora semiferi atque extinctos faucibus ignisEx illo celebratus honos, laetique minores servavere diem, primusque Potitius auctor et domus Herculei custos Pinaria sacri. Hanc aram luco statuit, quae maxuma semper dicetur nobis et erit quae maxuma semper. Quare agite, o iuvenes, tantarum in munere laudum cingite fronde comas et pocula porgite dextris communemque vocate deum et date vina volentes. Dixerat, Herculea bicolor cum populus umbra velavitque comas foliisque innexa pependit et sacer implevit dextram scyphus. Ocius omnes in mensam laeti libant divosque precantur. Devexo interea propior fit Vesper Olympo, iamque sacerdotes primusque Potitius ibant, pellibus in morem cincti, flammasque ferebant. Instaurant epulas et mensae grata secundae dona ferunt cumulantque oneratis lancibus aras. tum Salii ad cantus incensa altaria circum populeis adsunt evincti tempora ramis,
Abbreviated transcription (Latin):
Pallida diis iniusa supq ĩ mane baratru
Cernatur. trepident in misso lumĩe manis:
Ergo inspata deprensum ĩ luce repente
Inclusumq cauo saxc atq insueta rudente
Desup alcides teł p̾mit. oĩaq arma
Aduecat. & ramis uastisq molaribus instat
Ille aut sneq n fuga iam sup ulla pidi
Faucibu ingentem fumu mirabile dictu
Euomit: inuoluitq domii caligine ceca
Prospectũ eripiens ocłis glomeratq sub antro
Fumi feram noctem comixtis igne tenebris:
Non tulit alcides ai̾s. seq ipe per ignem
Precipiti miecit salti qua plurimus unda
Fumus agit nil ulaq ingens specꝰ estuat auta:
Hic cac̃ũ in tenebxis i cendia uana uomẽtem
Gorripit in nodum cõplexus: & angit in heres
Elisos oculos. & siccũ sangiue guitur:
Panditur extemplo foribus domus atta reuulsis
Abstracteq boues: ab iutatęq rapmȩ
Selo ostendũtur. pedibusq informe cadauer
Protrahitur. nequeũt expleri corda tuendo

Expanded text:
pallida, dis invisa, superque immane barathrum pallida, dis invisa, superque immane barathrum cernatur, trepident inmisso lumine manes. Ergo insperata deprensum luce repente inclusumque cavo saxo atque insueta rudentem desuper Alcides telis premit omniaque arma advocat et ramis vastisque molaribus instat. Ille autem, neque enim fuga iam super ulla pericli, faucibus ingentem fumum mirabile dictu evomit involvitque domum caligine caeca, prospectum eripiens oculis, glomeratque sub antro fumiferam noctem commixtis igne tenebris. Non tulit Alcides animis seque ipse per ignem praecipiti iecit saltu, qua plurimus undam fumus agit nebulaque ingens specus aestuat atra. Hic Cacum in tenebris incendia vana vomentem corripit in nodum complexus et angit inhaerens elisos oculos et siccum sanguine guttur. Panditur extemplo foribus domus atra revolsis, abstractaeque boves abiurataeque rapinae caelo ostenduntur, pedibusque informe cadaver protrahitur. Nequeunt expleri corda tuendo
Abbreviated transcription (Latin):
Speluncamq petit pedibus timor addidit alas
Ut sese inlusit raptisq ĩ mrane catenis
Deiecit saxum ferro ꝙ & arte paterna
Pendebat. fultosq emuniit obice postes:
Ecce furens anintis aderat tirinthius. om̃emq
Accessum lustrãs huc ora ferebat & illuc
Dentibus infrendens: ter totũ feruidus ira
Lustrat auentini mõtem: ter saxea tempiat
Iinina nequicqͣ. ter fessus ualle resedit:
Stabat acuta silex pcisis undiq saxis
Spelunc&e dorso in surgens altissima iusu
Dirarz nidis domus oportuna uolucrũ:
Hanc ut prona iugo. ldeuũ ĩ cumbebat ad am̃em
Dexter maduersũ intes concussit & imis
Auulsam soluit radicibus. inde repente
mpulit impulsii. quo maximus mionat ethes
D essiultat ripe. refluitq exterritus amnis:
At specus & caci detecta apparuit mͣgens
Regia. & umbrose penitus patuere cauerne:¬
¶ Non secis ac siqua penitus ui terra dehisces:
Infernas reserat sedes. & regna recludat

Expanded text:
speluncamque petit, pedibus timor addidit alas. speluncamque petit, pedibus timor addidit alas. Ut sese inclusit ruptisque immane catenis deiecit saxum, ferro quod et arte paterna pendebat, fultosque emuniit obice postis, ecce furens animis aderat Tirynthius omnemque accessum lustrans huc ora ferebadentibus infrendens. Ter totum fervidus ira lustrat Aventini montem, ter saxea temptat limina nequiquam, ter fessus valle resedit. Stabat acuta silex, praecisis undique saxis speluncae dorso insurgens, altissima visu, dirarum nidis domus opportuna volucrum. Hanc, ut prona iugo laevum incumbebat in amnem, dexter in adversum nitens concussit et imis avolsam solvit radicibus; inde repente inpulit, inpulsu quo maximus intonat aether sultant ripae refluitque exterritus amnis. At specus et Caci detecta apparuit ingens regia, et umbrosae penitus patuere cavernae: non secus ac siqua penitus vi terra dehiscens infernas reseret sedes et regna recludat
Abbreviated transcription (Latin):
Ter gemini nece gerionis spoliisq suphus
Alcides aderat: taurosq hac uictor agebat
Ingentes uallemq boues: ammẽq tenẽbat:
At furis cachi mens effera nequit ĩ ausũ
Aut ĩ tẽptatũ sccleris ue doliue fuisset
Quatuor astabulis p̾stanti corpore tauros
Auertit. totidem forma supante iuiuẽtas.
Atq hos nequa sorent pedibus uestigia rectis
Cauda ĩ speluntã tractos uersisq uiaꝵ
ndiciis. raptos saxo occultabat opaco
Querente. nulla ad spelũtam signa ferebãt:
Interea cũ iam stabulis saturata moueret
Amphittioniades arm̃ta abitũq pataret
Discessu mugire boues: atq omne querel
mpleri nemus. & colles clamore relinqui
Reddidit ima houm uoce uastoq sub antro
Nugiit. & cacispem custodita fefellit:
Hic uero alcide furiis exarserat atro
Felle dolor. rapit arma manu: nodisq grauatũ
Robur & etherei cursu petit ardua mõtis:
Tum pͥmũ nostri cacum uidere timẽtem
Iurbatũq oculis: fugit ilicet ocior curo

Expanded text:
Tergemini nece Gerionis spoliisque superbus Alcides aderat, taurosque ac victor agebat, Ingentes, vallemque boves amnemque tenebat. At furiis Caci mens effera, nequid inausum aut intractatum scelerisve dolive fuisset, quattuor a stabulis praestanti corpore tauros avertit, totidem forma superante iuvencas; atque hos, nequa forent pedibus vestigia rectis, cauda in speluncam tractos versisque viarum indiciis raptos saxo occultabat opaco: quaerenti nulla ad speluncam signa ferebant. Interea, cum iam stabulis saturata moveret Amphytrioniades armenta abitumque pararet, discessu mugire boves atque omne querelis impleri nemus et colles clamore relinqui. reddidit una boum vocem vastoque sub antro mugiit et Caci spem custodita fefellit. Hic vero Alcidae furiis exarserat atro felle dolor: rapit arma manu nodisque gravatum robur et aerii cursu petit ardua montis. Tum primum nostri Cacum videre timentem turbatumque oculis: fugit ilicet ocior Euro
Abbreviated transcription (Latin):
Uate tuo. neq finitimo mezentius umqͣ
Nuic capiti in sultans. tot ferro seua dedisset
Funera. tam multis uiduass& ciuibus urbem
At uos osupi: & duiii tu maxie rector
Iupiter archadiũ queso miserescite regu
Ci patrias audite pͥces. si nĩua uestra
In columem palanta mͥ si fata rescruat:
Siiisuruis eum uuo: & uenturus in imu
Uittam oro. patior queuis durare lahorem
S in aliqu̾e infandum casum fortuna ininaris
Nunc m oliceat crudelem abrupere uita
Dum cure ambigue. dum spes incerta fut᷑i
Dũ te care puer mea sola. & sera uoluptas
Complexu teneo. Ograuior ne nutius aures
Uulner& hec genitor digressu dicta supremo
Fundebat. samuli collapsũ in tecta ferebat:

Expanded text:
nate, tuo, neque finitimo Mezentius umquam nate, tuo, neque finitimo Mezentius umquam huic capiti insultans tot ferro saeva dedisset funera, tam multis viduasset civibus urbem. At vos, o superi, et divom tu maxume rector Iuppiter, Arcadii, quaeso, miserescite regis et patrias audite preces. Si numina vestra incolumem Pallanta mihi, si fata reservant, si visurus eum vivo et venturus in unum: vitam oro, patior quemvis durare laborem. Sin aliquem infandum casum, Fortuna, minaris: nunc O nunc liceat crudelem abrumpere vitam, dum curae ambiguae, dum spes incerta futuri, dum te, care puer, mea sera et sola voluptas, complexu teneo, gravior neu nuntius auris volneret. Haec genitor digressu dicta supremo fundebat: famuli conlapsum in
Abbreviated transcription (Latin):
Prestantes uirtine legitꝰ pars cȩtera prona
Fertur aqua. seignisq sec undo defluit am̃i
Nuntia uenturi ascanio reruq patrisq
Dantur equi ieueris trerena petentibus arua
Qucut exortem enee. que fulua leonis
ellis obit totu p̃fulgens ungnibus aureis.
ama uolat. puam subito uulgata p urbem
cuis me equues urren adlittora regis
Uota metu duplicat matres. propiũsq picdo
II timor. & maior marus iam appar& ymago
Ium pater euandrus dextr̃a cõplexus euntis
Her& /mn expletu lacrimãs. ac talia fatur.
mͥ p̃teritos referat si iup̾i annos
Qualis eram cu pͥmam atiem pneste sub ĩpͥa
Straui. scutoꝵq incendi uictor aceruos:
Et regem acherilum dextra sub tartara misi.
NUascenti cui tres aĩas feroma mater
Horrendum dictu dederat. terna arma mouenda
Cer leto sternendus erat. cui tuc tñ ommis
Abstuli hec aĩas dextra. & totidem exuit armis
Non ego nuc dulci amplexii diuellerer unqͣ

Expanded text:
praestantis virtute legit; pars cetera prona praestantis virtute legit; pars cetera prona fertur aqua segnisque secundo defluit amni, nuntia ventura Ascanio rerumque patrisque. Dantur equi Teucris Tyrrhena petentibus arva; ducunt exsortem Aeneae, quem fulva leonis pellis obit totum, praefulgens unguibus aureis. Fama volat parvam subito volgata per urbem, ocius ire equites Tyrrheni ad litora regis. vota metu duplicant matres, propiusque periclo it timor, et maior Martis iam apparet imago. tum pater Evandrus dextram complexus euntis haeret inexpletus lacrimans, ac talia fatur: O mihi praeteritos referat si Iuppiter annos, qualis eram, cum primam aciem Praeneste sub ipsa stravi scutorumque incendi victor acervos et regem hac Erulum dextra sub Tartara misi, nascenti cui tris animas Feronia mater horrendum dictu dederat; terna arma movenda, ter Leto sternendus erat; cui tunc tamen omnis abstulit haec animas dextra et totidem exuit armis: non ego nunc dulci amplexu divellerer usquam,
Abbreviated transcription (Latin):
Suspituit iteꝵ atq iteꝵ. fragor ĩ crepat ĩgens:
Arma inter nubem celi in regione serena
Per sudum rutilare uident. & pulsa tonare:
Obstupuere as alii. sed troius heros
Agnouit sontum. & diue promissa parentis
Tum memorat. ne nero hospes nequere profecto
Quem casum portenta ferant. ego postor olimpo
Hoc signũ cecint missuram. diua creatrix
Si hellum ingrueret. uulcaniaq arma pauras.
Iaturam auxilio:
Heu quante imiseris cedes laurentibus istãt
Quas penas in turne dabis. quã multa sub undas.
Scuta uir galeasq & fortia corpora uolues.
Tybri p̾r. poscat aties. & fcedera rũpat.
Hec ubi dicta dedit. solio se tollit ab alto
Et pͥmũ herculeis sopitas ignibus aras
Excitat hesterniiq larem. puosq penates
Letus adit mactat lectas demore hidentes
Euandrus pariter. pariter troiana iuu̾ctus
Post hinc. ad naues graditur sotiosq reuisit
Quoꝵ de nuo. qui sẽse in bella sequantur.

Expanded text:
Suspiciunt, iterum atque iterum fragor increpat ingens: Suspiciunt, iterum atque iterum fragor increpat ingens: arma inter nubem caeli regione serena per sudum rutilare vident et pulsa tonare. Obstipuere animis alii, sed Troius heros agnovit sonitum et divae promissa parentis. Tum memorat: Ne vero, hospes, ne quaere profecto, quem casum portenta ferant: ego poscor Olympo. Hoc signum cecinit missuram diva creatrix, si bellum ingrueret, Volcaniaque arma per auras laturam auxilio. Heu quantae miseris caedes Laurentibus instant; quas poenas mihi, Turne, dabis; quam multa sub undas scuta virum galeasque et fortia corpora volves, Thybri pater! Poscant acies et foedera rumpant. Haec ubi dicta dedit, solio se tollit ab alto et primum Herculeis sopitas ignibus aras excitat hesternumque larem parvosque penatis laetus adit: mactant lectas de more bidentis Euandrus pariter, pariter Troiana iuventus. Post hinc ad navis graditur sociosque revisit. Quorum de numero qui sese in bella sequantur
Abbreviated transcription (Latin):
Succedam castris. tirrenaq regna capeslam
Sed mͥ tarda gelu sedisq effet̾a serectus
Inud& impium: sereq ad fortia uires:
Natum exortarer. ni mixtus matre sabella
Hmc ptem prĩe traheret tu cuius & amnis
Et gm̃ fatum indulget quẽ mua poscũt
Ingredere oteucr᷑ atq it alum fortissime ductor
Hunc tͥ preeterea spes & solatia nri
Pallanta adiungam: sub te tollerare magistro
Militiam & ꝯtauẽ martis opus tua cernere facta
Adsuescat: primis & te miretur ab amis:
Archades huic equites. bis centũ robora. pubis
Leta dabo totidemq suo tibi noie pallas:
Uix. fatus erat. defixaq ora tenebat
Eneas anchisiades & fidus achates.
Muliaq dura suo tristi cũ corde putabãt
Ni signu calo cytherea dedissei apto
Namq iproiuso. iubratus ab ethere fulgor
Cũ sonitu uenit. & ruere oia uisa repente
Thirrenusq tube mugire ꝑ ȩthera clangor:

Expanded text:
succedam castris Tyrrhenaque regna capessam. succedam castris Tyrrhenaque regna capessam. Sed mihi tarda gelu saeclisque effeta senectus invidet imperium seraeque ad fortia vires. natum exhortarer, ni mixtus matre Sabella hinc partem patriae traheret. Tu, cuius et annis et generi fatum indulgent, quem numina poscunt, ingredere, o Teucrum atque Italum fortissime ductor. hunc tibi praeterea, spes et solacia nostri, Pallanta adiungam; sub te tolerare magistro militiam et grave Martis opus, tua cernere facta adsuescat primis et te miretur ab annis. Arcadas huic equites bis centum, robora pubis lecta dabo totidemque suo tibi nomine Pallas. Vix ea fatus erat, defixique ora tenebant Aeneas Anchisiades et fidus Achates multaque dura suo tristi cum corde putabant, ni signum caelo Cytherea dedisset aperto. Namque inproviso vibratus ab aethere fulgor cum sonitu venit, et ruere omnia visa repente Tyrrhenusque tubae mugire per aethera clangor.
Abbreviated transcription (Latin):
Quid memorem i fandas cedes. quid facta tiram
Compones mamhusq manus. atq oribus ora
Torm̃ti genus: & same taboq fluentes.
Cõplexũ in misero. loͬga sic morte necahat
At fessi tandem ciues: infanda furentem
Armati circumsistũt ip̃mq domũq
Ohtrũcant sotios. ignem ad fastigia iactat
Ille inter cedem rutuloꝵ elap̃sus in agros
Confugere. & turm defendier hospitil arms.
Ergo omnis furuis surrexit etruria instis¬
Negem ad supplitra pͣnti marte reposcũt
Nis ego te enea ductorem millibus addam:
Coto namq frem̃ũt cõdense littore. puppes
Signaq ferre uibent. retin& longeuus aruspex
ata canens omeonie delecta iuuentus¬
E los ueteꝵ uirtusq uirũ. quos iustus in hostẽ
Pert dolor & merita accendit mezentius ira
Nulli fas italo tantã subiũgere gentem
Externos optate uiros: tum etrũsta resedit
Hoc aties campo. monitis exterita diuũ.
Ipe oratores adme. regniq corona
Cũ sceptro misit. mandatq m̃signia tharcon

Expanded text:
Quid memorem infandas caedes, quid facta tyranncomponens manibusque manus atque oribus ora, tormenti genus, et sanie taboque fluentis complexu in misero longa sic morte necabat. at fessi tandem cives infanda furentem armati circumsistunt ipsumque domumque, obtruncant socios, ignem ad fastigia iactant. Ille inter caedem Rutulorum elapsus in agros confugere et Turni defendier hospitis armis. Ergo omnis furiis surrexit Etruria iustisregem ad supplicium praesenti Marte reposcunt. his ego te, Aenea, ductorem milibus addam. Toto namque fremunt condensae litore puppes Signaque ferre iubent; retinet longaevus haruspex fata canens, O Maeoniae delecta iuventus, flos veterum virtusque virum, quos iustus in hostem fert dolor et merita accendit Mezentius ira, nulli fas Italo tantam subiungere gentem: externos optate duces; tum Etrusca resedit hoc acies campo, monitis exterrita divom. Ipse oratores ad me regnique coronam cum sceptro misit mandatque insignia Tarchon,
Abbreviated transcription (Latin):
Nec dum etia gemios atergo respitt angues÷¬
Ommgemiq deii mostra. & latrator anubuis
Contra nept᷑unũ. & uẽnerẽ cotraq mineria
Tela tenent: seuit medio ĩ certamine mauors
Cȩlatus ferroucdstesq ex ethere hne
Et scissa gaudens uadit discordia palla
Quam cũ sangumeo sequitur bellone flagello¬
Aocius hec cernens ancũ tendebat apollo
Desuꝑ. opiniseo terrore egiptus & mdi

Expanded text:
necdum etiam geminos a tergo respicit anguisnecdum etiam geminos a tergo respicit anguismque deum monstra et latrator Anubis contra Neptunum et Venerem contraque Minervam tela tenent. Saevit medio in certamine Mavors caelatus ferro tristesque ex aethere Dirae, et scissa gaudens vadit Discordia palla, quam cum sanguineo sequitur Bellona flagelloaec cernens arcum tendebat Apollo desuper: omnis eo terrore Aegyptus et I
Abbreviated transcription (Latin):
Perliere leucaten aurq effulgere fluctus
Imc augustus agens italos in pręlia casar
Cum patribus. populoq. penatibais. & magnis diis
Sians celsa inpurpi: gemĩas cui tpra slamas
Lęta uomut. patrũq aꝑitur uerticẽ sidus:
Parte alia uentis & diis agripa segndisitũ
Aiduus agmen agens: cui belli insigne suꝑhũ
Iempora nauali fulgent rostrata corona
Hinc. ope barbarica uariisq antomis armis
Uictor ab aurorae populis. & littore rubro
Egyptu uiresq orientis. & ultima secum
Bactra uehit. sequiturq nephas egiptia cõuix
Una omis ruere ac totũ spinare reductis
onuilsum renus rostrisq stridentibus equor
Alta petunt. pelago credas ĩ nare reuulsas
Cycladas. aut montes conturere mõtibus altos.
Tanta mole uiri turritis pupibus instant
Stupea flãma manu telisq uolatile ferrũ
Spargitur arͣua nõta neptimia cęde rubescũt
Ragmia in mediis patrio uocat agmĩa sistro

Expanded text:
fervere Leucaten auroque effulgere fluctus. fervere Leucaten auroque effulgere fluctus. Hinc Augustus agens Italos in proelia Caesar cum patribus populoque, penatibus et magnis dis, stans celsa in puppi; geminas cui tempora flammas laeta vomunt patriumque aperitur vertice sidus. Parte alia ventis et dis Agrippa secundis arduus agmen agens; cui, belli insigne superbum, tempora navali fulgent rostrata corona. Hinc ope barbarica variisque Antonius armis, victor ab Aurorae populis et litore rubro, Aegyptum viresque Orientis et ultima secum Bactra vehit, sequiturque nefas Aegyptia coniunx. Una omnes ruere, ac totum spumare reductis convolsum remis rostrisque tridentibus aequor. alta petunt: pelago credas innare revolsas Cycladas aut montis concurrere montibus altos, tanta mole viri turritis puppibus instant. stuppea flamma manu telisque volatile ferrum spargitur, arva nova Neptunia caede rubescunt. Regina in mediis patrio vocat agmina sistro
Abbreviated transcription (Latin):
Atq hic auratis uolitans argenteus anser
Porticibus gallos in limne ad ẽẽ canebat:
Galli ꝑ dumosaderant. arcemq tenehãt
Defensi tenebris. & dono noctis opace
Aurea cesaries olł. atq aureꝗ uestis
Uirgatis lucent sagulis. tum lactea colla
Auro inuectuntur. duo quisq alpma coruscat
E esa mami. scutis protecti corpora longis
Hic exuliantes salios. nudosq iupeos
Lamgerosq apices. & lapsa ancilia cxlo
Extuderat. castę ducehat sacra purbem
Pilentis m̃res ĩ mollibus hĩo proxul addit
Partareas etiam sedes. alta hostra ditis.
Ei sceler poenas. & te catelia minaci
Pendentem scopulo furiarzq ora tremiem
Secretosq pios. his dantem iura catonem
oc inter. tunidi late maris ibat ymago
Aurea. sed fluctu spimahãt cerula canõ
Et circu argento. clari delphines in orhẽ
Equora uerrebãt caudis. ęstumq secabant
In medio. dasses erraias. accia bella
Cernere erat. totũq instructo marte uideres

Expanded text:
Atque hic auratis volitans argenteus anser Atque hic auratis volitans argenteus anser porticibus Gallos in limine adesse canebat. Galli per dumos aderant arcemque tenebant, defensi tenebris et dono noctis opacae: aurea caesaries ollis atque aurea vestis, virgatis lucent sagulis, tum lactea colla auro innectuntur, duo quisque Alpina coruscant gaesa manu, scutis protecti corpora longis. Hic exsultantis Salios nudosque Lupercos lanigerosque apices et lapsa ancilia caelo extuderat, castae ducebant sacra per urbem pilentis matres in mollibus. Hinc procul addit Tartareas etiam sedes, alta ostia Ditis, et scelerum poenas et te, Catilina, minaci pendentem scopulo Furiarumque ora trementem, secretosque pios, his dantem iura Catonem. Haec inter tumidi late maris ibat imago aurea, sed fluctu spumabant caerula cano; et circum argento clari delphines in orbem aequora verrebant caudis aestumque secabant. In medio classis aeratas, Actia bella, cernere erat, totumque instructo Marte videres
Abbreviated transcription (Latin):
Ludere pendente pueros. & lambere matrem
In pauidos. illam tereti ceruice reflexam
A ulcere alter nos & corpora singere lingua
Nec procul hinc romã. & raptas sine more sabas
Consessu cauee. magnis circensibus actis
Addiderat: subitoq nouũ consurgere bellũ
Romulidis. tatioq seni. curibusq seueris:
Post idem inter se subato certamine reges
Armati. ioius an aram palerasq tenentes
Siabat: & cesa ui gebat federa parca:
Haud procul inde: cite metũ indiu̾sa quadrige
Distulerat. at tu dictis albane maneres
Rapiabatq uiri mendacis uiscera tullus
Per siluam. & sparsi rorant sanguie uepres:
Nec nõ tarquin ũ eiectũ porsenna ĩubehat
Accipe ingentiq urbem obsidione p̾mebat
Eneade inferrii pro libertate ruebãt.
Illũ indignãti similem silemq minati
Aspiceres. pontem ander& quia uellere coles
Et fluuium uinclis inar& coclea ruptis
Insimio: custos iarpeie mallius arcis
Stabat pro templo. & capitolia celsa tenebat
Romuleoq recens horrebat regia culmo.

Expanded text:
eros et lambere matrem impavidos, illam tereti cervice reflexa mulcere alternos et corpora fingere lingua. Nec procul hinc Romam et raptas sine more Sabinas consessu caveae magnis circensibus actis addiderat subitoque novum consurgere bellum Romulidis Tatioque seni Curibusque severis. Post idem inter se posito certamine reges armati Iovis ante aram paterasque tenentes stabant et caesa iungebant foedera porca. Haud procul inde citae Mettum in diversa quadrigae distulerant, at tu dictis, Albane, maneres, raptabatque viri mendacis viscera Tullus per silvam, et sparsi rorabant sanguine vepres. Nec non Tarquinium eiectum Porsenna iubebat accipere ingentique urbem obsidione premebat: Aeneadae in ferrum pro libertate ruebant. Illum indignanti similem similemque minanti aspiceres, pontem auderet quia vellere Cocles et fluvium vinclis innaret Cloelia ruptis. In summo custos Tarpeiae Manlius arcis stabat pro templo et Capitolia celsa tenebat, Romuleoque recens horrebat regia culmo.
Abbreviated transcription (Latin):
Siluano fama est ueteres sacrasse pelasgos
Aeruoꝵ pecorisq deo. lucuq diemꝙ
Qui pͥmi fines aliqͣn habuere latinos:
Haud procul hic tarcho & tyrreni tuta tenebat
Cͥ astra locis. celsoq om̃is de colle uideri
Iam poterat legio & latis tendebat ĩ aruis
Huc pͥr eneas & bello lefla uiuentus

Expanded text:
t veteres sacrasse Pelasgos, arvorum pecorisque deo, lucumque diemque, qui primi finis aliquando habuere Latinos: haud procul hinc Tarcho et Tyrrheni tuta tenebant castra locis, celsoque omnis de colle videri iam poterat legio et latis tendebat in arvis. Huc pater Aeneas et bell
Abbreviated transcription (Latin):
Dixit. & amplexus nati cytharea petiuit
Arma sub aduersa posuit radientia quercu.
Ille dee doms. & tanto letus honore
Expleri nequit. atq oculos ꝑ singła uoluit
Miraturq interq manus. & brachia uersat
Perribilem cristis galeam. flãmasq uomtem
Fatiseruq ensem. loricam exerę rigentem
Sanguicam ingentem. qualis cũ cerula nubes
Solis i ardescit radiis. longeq refulg&:
Tum leues cxreas electro auroq recocto.
Hastaq & clipei nõ enarrabile textu.
Illic res italas. romanorq triump hos
Haud uatu ignarus. uenturiq insciꝰ eui
Eecerat igmpotẽs. illic genus omne future

Expanded text:
i Cytherea petivit, arma sub adversa posuit radiantia quercu. Ille, deae donis et tanto laetus honore, expleri nequit atque oculos per singula volvit miraturque interque manus et bracchia versat terribilem cristis galeam flammasque vomentem fatiferumque ensem, loricam ex aere rigentem sanguineam ingentem, qualis cum caerula nubes solis inardescit radiis longeque refulget; tum levis ocreas electro auroque recocto hastamque et clipei non enarrabile textum. Illic res Italas Romanorumque triumphos haud vatum ignarus venturique inscius aevi fecerat ignipotens, illic genus omne
Abbreviated transcription (Latin):
Hic uero ingentem pugnam. eheu coetera nulq¬
Bella forent. nulli toia moxerentur murhe :u
Sic martem adomitum danaosq ad recta ruetes
Cerminus. ohsestumq acta testudine lnnen
Herent parictibus scale postesq sub ipos
Nituntur grãdibus. dipecsq ad tela sunstris
Potecti ohituit. prensant fastigia dextris:
Dardanide contra: turres ac iͣ cta domoꝵ
Culmina conuellũt his se qnultinia cernut
Extrema iam in morte parant defendere telis
Auratasq trabes ueterũ detora alia pentum
Dẽuolusit. alii strictis mucronibus imas
Obsedere fõres. has seruant agnue denso
Inslaurati ai regis succurrere tẽclis
uxilioq leuare unos uimq addere iuctis:
Limen erat. &cęq fores. & peruius usus
Tectoꝵ. interse priami postesq relicti
Atergo. infelix qua se dum regna manebat
Sępius andromache serre in conitata solebat.

Expanded text:
Hic vero ingentem pugnam, ceu cetera nusqbella forent, nulli tota morerentur in urbe. Sic Martem indomitum, Danaosque ad tecta ruentis cernimus, obsessumque acta testudine limen. Haerent parietibus scalae, postisque sub ipsos nituntur gradibus, clipeosque ad tela sinistris protecti obiciunt, prensant fastigia dextris. Dardanidae contra turris ac tota domorum culmina convellunt; his se, quando ultima cernunt, extrema iam in morte parant defendere telis; auratasque trabes, veterum decora alta parentum, devolvunt; alii strictis mucronibus imas obsedere fores; has servant agmine denso. Instaurati animi, regis succurrere tectis, auxilioque levare viros, vimque addere victis. Limen erat caecaeque fores et pervius usus tectorum inter se Priami, postesque relicti a tergo, infelix qua se, dum regna manebant, saepius Andromache ferre incomitata solebat
Abbreviated transcription (Latin):
Accipiti hac aiam. meq his exsoliute curis.
Uixi. & quem dederat cursum foruma pegi:
Et nuc magna mei sub terras ibit mago.
Uihem polaram statui meꝗ inoenia iudi.
Ulta uiru. pęnas iimito aftatre recepi.
Felix heu namũ felix si littora tantu
Nũqͣ dardame tetigissent nr̃a carie:
Dixit. & os impressa thoco moriemur manlti:
Sed moriemur ait. sic̃ sic iuuat mre sub im bras.
Hauciat himc oculis ignem crulelis ab Alto.
Dardanis. & nr̃e secum feratꝰ omia mporus:
Dixerat. atq illam media inter talia ferro
Collapsam aspitiunt countes. ensemq cruore.
Spinnãtẽ. sparsasq inanus. it lamor ad alia
Aitria. cõcussam baccatur. fama per urbem:
La mentis gemitaq && seminto ululatu
Tecta frenunt. rosonat magnis plagoribus ether
Non aliter. qͣ. sinmissis. ruat hostibis cñis
Crtago. aut antiqua tyros flameq furentes
Culmina pos hoium uoluantur pq deor:
Audiit exaninis trepelo pexterrita cursu
Unguibus orasoror tesans & pechora pugnis

Expanded text:
accipite hanc animam, meque his exsolvite curis. Vixi, et, quem dederat cursum fortuna, peregi, et nunc magna mei sub terras ibit imago. Urbem praeclaram statui; mea moenia vidi; ulta virum, poenas inimico a fratre recepi; felix, heu nimium felix, si litora tantum numquam Dardaniae tetigissent nostra carinae! Dixit, et, os impressa toro, Moriemur inultae, sed moriamur ait. Sic, sic iuvat ire sub umbras: Hauriat hunc oculis ignem crudelis ab alto Dardanus, et nostrae secum ferat omina mortis. Dixerat; atque illam media inter talia ferro conlapsam aspiciunt comites, ensemque cruore spumantem, sparsasque manus. It clamor ad alta atria; concussam bacchatur Fama per urbem. Lamentis gemituque et femineo ululatu tecta fremunt; resonat magnis plangoribus aether, non aliter, quam si immissis ruat hostibus omnis Karthago aut antiqua Tyros, flammaeque furentes culmina perque hominum volvantur perque deorum. Audiit exanimis, trepidoque exterrita cursu unguibus ora soror foedans et pectora pugnis
Abbreviated transcription (Latin):
Fatã lici: fortemq giam. fortẽq doañtũ
t iam finis erat. cũ iupr̃ ẽthere sumo
Despities mare ul ĩ uolũm terrasq iacentes.
Liuoraq & lãtos popͥulos sũbꝰ uectite celi

Expanded text:
fata Lyci, fortemque Gyan, fortemque Cloanthum. Et iam finis erat, cum Iuppiter aethere summo despiciens mare velivolum terrasque iacentis litoraque et latos populos, sic vertice caeli
Abbreviated transcription (Latin):
Obtulit in somnis. tursusq ita monege est¬
Om̃ia mercurio siłis uocemq coloremq i
Et crines flauos. & memibra decora uiuẽte
NaNte dea potes hoc sub casu ducere sõnos.
Nec quę te circustent demde pericula cernis
Demens nec zephiros audis spirare secudos.¬
Illa dolos dirũq nephas sub pectore uersat
Certa mori. uarioq iraꝵ fluctuat estu
Non fugis hinc preceys. dũ pcipitare potestas.
Iam mãte turbari t̃rabibusi seuasq uidebis

Expanded text:
ere estomnia Mercurio similis, vocemque coloremque et crinis flavos et membra decora iuventa: Nate dea, potes hoc sub casu ducere somnos, nec, quae te circum stent deinde pericula, cernis, demens, nec Zephyros audis spirare secIlla dolos dirumque nefas in pectore versat, certa mori, varioque irarum fluctuat aestu. Non fugis hinc praeceps, dum praecipitare potestas? Iam mare turbari trabibus, saevasque videbis
Abbreviated transcription (Latin):
Albã solo recubans. albi corcũ ubera nati
Is locus urbis erit. ręquies ea certa laboꝵ:
Nec tu mensarꝵ morsus horresce futuros.
Fata uiam muenient. aderitq uocatus apollo:
A aũt terras. italiq hanc littoris oram
roxima que nri ꝑfimditur equoris esti¬
Effuge. ciuicta malis habitantur nioeni
Et sallentinos absedit milite campos
ictus idomeneus: hic illa dũcis melibei
Parua philotete subnixa petilia muro:
Qum uͥ transmisse steterint tñsequora classes
Et pͣositis aeis. iam uota in littore solues.
Purpureo uelare cõmas adoptus amictu.
N equa inter sanctos ignes in honore deor
Hostilis faties xcurat. & ornna turbei.
Hunc sõcii morem sacror hũe ipe tẽnẽto.

Expanded text:
alba, solo recubans, albi circum ubera nati, is locus urbis erit, requies ea certa laborum. Nec tu mensarum morsus horresce futuros: fata viam invenient, aderitque vocatus Apollo. Has autem terras, Italique hanc litoris oram, proxuma quae nostri perfunditur aequoris aesteffuge; cuncta malis habitantur moenia et Sallentinos obsedit milite campos ius Idomeneus; hic illa ducis Meliboei parva Philoctetae subnixa Petelia muro. Quin, ubi transmissae steterint trans aequora classes, et positis aris iam vota in litore solves, purpureo velare comas adopertus amictu, ne qua inter sanctos ignis in honore deorum hostilis facies occurrat et omina turbet. Hunc socii morem sacrorum, hunc ipse teneto
Abbreviated transcription (Latin):
fluctusq atros aquilone secãbat
Acena respitiens que iami felicis elisse
ollucent ꝑlamis. quȩ tantũ accenderit ignem
ausa later duri magno sed amore dolores
olluto nõtuq furens quid femma possit
Tuste per auguriũ teucroꝵ pectora dũcut u
Ut pelagus tenuere rates. nec iam amplius ulla
Occurit tellus: maria undiq & unidiq cęlum.
Olli sexulapi supra caput astitit imber
Noctem hyememq ferens: & in horruit unda tenebris:¬
Ipe gubernator puppai palinurus ab alta
Neu quid nam tanti cixerũt ȩthera nybi
Quidue pr̃. neptime paras : sic denide loquutus
Colligere arma iubce alidisq meubere remis
Obliquatq sius muentu. ac talia fatur:
Magnanime enea nõ si mͥ iupr auctor
Spendeat ht sperem italiam dn moere cȩ
Mutati tnsuersa fremut. & uespere ab atro

Expanded text:
fluctusque atros Aquilone secabat, moenia respiciens, quae iam infelicis Elissae conlucent flammis. Quae tantum accenderit ignem, causa latet; duri magno sed amore dolores polluto, notumque, furens quid femina possit, triste per augurium Teucrorum pectora ducunt. Ut pelagus tenuere rates, nec iam amplius ulla occuolli caeruleus supra caput adstitit imber noctem hiememque ferens et inhorruit unda tenebrisIpse gubernator puppi Palinurus ab alta: Heu! quianam tanti cinxerunt aethera nimbi? Quidve, pater Neptune, paras? Sic deinde locutus colligere arma iubet validisque incumbere remis, obliquatque sinus in ventum, ac talia fatur: Magnanime Aenea, non, si mihi Iuppiter auctor spondeat, hoc sperem Italiam contingere caelo. Mutati transversa fremunt et vespere ab atro
Abbreviated transcription (Latin):
Nunc licie sertes nũc & ioue missus ab ip̃o
Interpres diuĩi. fert horrida iussa per auras
Silicet is labor est superis. ea cura quietos
Sollicitat. neq te teneo neq dicta refello
sequere italiam uentis. pete regna pundas:
Spero equidem mnediis. si quid pia mimia possiũ
Supplicia hausurum scopulis: & nonie dido
Sepe uccaturũ. sẽquar attis ignbus absens.
Et cũ frigida mors aĩa seduxerit artus:
Omnibus umbra locis adero. dabil improhe
penas
Audiam. & hec manes ueniet inihi subimos¬
His mediũ dictis sermonem abrũpit. & auras
Egia fugit. seq exoculis aliertit. & aufert.

Expanded text:
nunc Lyciae sortes, nunc et Iove missus ab ipso nunc Lyciae sortes, nunc et Iove missus ab ipso interpres divom fert horrida iussa per auras. Scilicet is Superis labor est, ea cura quietos sollicitat. Neque te teneo, neque dicta refello. I, sequere Italiam ventis, pete regna per undas. Spero equidem mediis, si quid pia numina possunt, supplicia hausurum scopulis, et nomine Dido saepe vocaturum. Sequar atris ignibus absens, et, cum frigida mors anima seduxerit artus, omnibus umbra locis adero. Dabis, improbe, poenas. Audiam et haec Manis veniet mihi fama sub imosHis medium dictis sermonem abrumpit, et auras aegra fugit, seque ex oculis avertit et aufert
Abbreviated transcription (Latin):
Nunc etiam interpres dĩuui iquę nussus ab ipso
Isslor utruq caput. celeres mãdaia ꝑ auras
Detulit ip̃e deum manifesto in luinue uidi
itrantem muros. uccemq his auribus hausi
Dilme meq tius incendere teq queredlis
Li aliam non sponic sequor:
Ialia dicentem iam dudum aucrta iuetur
Nuc illuc uoluens crulos: iotũq perrat
Lumimbus tacitis. & sic accensa prosatur
Nec tibi diua parens : quis nec dardanus audor
ei side. sed duris genuit te cauubus horrens
aucasus. hircamieq ad morui ubera tigres:
Nam quid dillimulo. aut que me ad maiora referuo
Num tlerr ingemut nt̃o nũ luuma slexit.
Num lacrimas uictus dedit: aut mmiseratus amateme
Quę quibus ante feram: iam iam nec maxima uino
Nec satirmus hec oculis pr̾ aspicit ęquis:
Iusꝙ tuta fides: eicctũ littore ẽgentem
xcepi. & reoni demens in parte locaui
missam &aslem sotios amorteeredirxi
Heu firiis incensa feror. nuc augur apollo.

Expanded text:
Nunc etiam interpres divom, Iove missus ab ipso— Nunc etiam interpres divom, Iove missus ab ipso— testor utrumque caput—celeris mandata per auras detulit; ipse deum manifesto in lumine vidi intrantem muros, vocemque his auribus hausi. Desine meque tuis incendere teque querelis: Italiam non sponte sequor. Talia dicentem iamdudum aversa tuetur, huc illuc volvens oculos, totumque pererrat luminibus tacitis, et sic accensa profatur: Nec tibi diva parens, generis nec Dardanus auctor, perfide; sed duris genuit te cautibus horrens Caucasus, Hyrcanaeque admorunt ubera tigres. Nam quid dissimulo, aut quae me ad maiora reservo? Num fletu ingemuit nostro? Num lumina flexit? Num lacrimas victus dedit, aut miseratus amantem est? Quae quibus anteferam? Iam iam nec maxuma Iuno, nec Saturnius haec oculis pater aspicit aequis. Nusquam tuta fides. Eiectum litore, egentem excepi, et regni demens in parte locavi; amissam classem, socios a morte reduxi. Heu furiis incensa feror! Nunc augur Apollo,
Abbreviated transcription (Latin):
i omerita. nec me inemisse pigehit eliste ug
Qũ memor ĩpe mei. dũ spiritus hos reg& artus
rõ re pauca loquar. neq ego hanc abscondere fuito
peraui. ue singe fugam nec cõuigis unqua
Pretendi tedas. uit hec insedera ueni:
Ne si fata ieis paterentur ducere iutam
Ailpiciis. & sponte mea componere ciuras
Urbem traiana pͣrim dusg̨ęsq inc̃oꝵ
Aelliquias colerem. pͥami tecta alia mãneres
Si recidiua mani pasiuilsem pgania uctis:
Sed nũc italian magiam grincus apollo¬
Italiam licys iussere capessere sortes
Hic amor hec patria est. si te cartaginis arces
Pheissam libiteq aspectus detinet urbis
Que tandem dusonia teucros considere terra
Inuidias & nos fas extera querere regna
Me patris anchisae quotiens humtibus ubris
Nox operit terras. quotiens astra ignea singut
Adinonet insominis. & turbida terret ymago:
Me puer alcamus capitisq inuiria cari
Quem regno hespie staudo & fatalihus arius

Expanded text:
promeritam; nec me meminisse pigebit Elissae, promeritam; nec me meminisse pigebit Elissae, dum memor ipse mei, dum spiritus hos regit artus. Pro re pauca loquar. Neque ego hanc abscondere furto speravi—ne finge—fugam, nec coniugis umquam praetendi taedas, aut haec in foedera veni. Me si fata meis paterentur ducere vitam auspiciis et sponte mea componere curas, urbem Troianam primum dulcisque meorum reliquias colerem, Priami tecta alta manerent, et recidiva manu posuissem Pergama victis. Sed nunc Italiam magnam Gryneus ApItaliam Lyciae iussere capessere sortes: hic amor, haec patria est. Si te Karthaginis arces, Phoenissam, Libycaeque aspectus detinet urbis, quae tandem, Ausonia Teucros considere terra, invidia est? Et nos fas extera quaerere regna. Me patris Anchisae, quotiens umentibus umbris nox operit terras, quotiens astra ignea surgunt, admonet in somnis et turbida terret imago; me puer Ascanius capitisque iniuria cari, quem regno Hesperiae fraudo et fatalibus arvis.
Abbreviated transcription (Latin):
rora p undosũ peteretur assibis equor.
MNe ne fugis. per ego has lacrimas. dextrãq tua. ie
Quando aliud inͥ iam nrisere inichil ip̃a reliqui
Per conubia nr̃a. per iceptos hymencos
Sibenc quid dete merui. fuit aut t ꝗuiq:
illce meu miserere doiis Iabentil. & istam
Crossiquis adhuc pͬcibus locus exuę mentem
Tepp libiee gentes numnaduq trani
dere insesti tyris :te ꝑꝑ eundem
Extinctus pudor & qua sola sidera adhibam
Fama prior. cui me moribundam deseris hospes
Hoc solum nom qui de coniuge restat
Quid moror: an mea pigmalion du moenia fe
Destruat. aut capta ducat getulus yarbas
Saltem siqua mihi dete suscepta fuisset
Ante fugam soboles. si quis michi piuilus aula
Luderet encas. qui ie tm̃ ore referret:
Non equidem ouininꝰ capta aut dẽserta uiderer
Dixerat. ille iouis monitis imoia tenchat
imina & ohinxiis curam sub corde pͥmeliat
Tandem pauca referi. ego te qͣ plurĩa micimi li¬

Expanded text:
roia per undosum peteretur classibus aequor Mene fugis? Per ego has lacrimas dextramque tuam te quando aliud mihi iam miserae nihil ipsa reliqui per conubia nostra, per inceptos hymenaeos, si bene quid de te merui, fuit aut tibi quicquam dulce meum, miserere domus labentis, et istam— oro, si quis adhuc precibus locus—exue mentem. Te propter Libycae gentes Nomadumque tyranni odere, infensi Tyrii; te propter eundem exstinctus pudor, et, qua sola sidera adibam, fama prior. Cui me moribundam deseris, hospes? Hoc solum nomen quoniam de coniuge restat. Quid moror? An mea Pygmalion dum moenia frater destruat, aut captam ducat Gaetulus Iarbas? Saltem si qua mihi de te suscepta fuisset ante fugam suboles, si quis mihi parvulus aula luderet Aeneas, qui te tamen ore referret, non equidem omnino capta ac deserta viderer. Dixerat. Ille Iovis monitis immota tenebat lumina, et obnixus curam sub corde premebat. Tandem pauca refert: Ego te, quae plurima fando enu
Abbreviated transcription (Latin):
Prospegit lomnge. la urentiaq agnina uidit.
Et seuum ęnẽam agnouit turnus in armis
Aduentumq pedum flatusq audunt equor
Continuoq meant pugnas & prelia temptent
Ni roseus fessos iam gurgite phebus hiberno
Emgat equos noctemq dię labente reducet
Considint castcis ante urbem. & in cenia uellat:¬
Cierus iam fractis aduerso marte latims¬

Expanded text:
prospexit longe Laurentiaque agmina vidit, prospexit longe Laurentiaque agmina vidit, et saevum Aenean adgnovit Turnus in armis adventumque pedum flatusque audivit equorum. Continuoque ineant pugnas et proelia temptent, ni roseus fessos iam gurgite Phoebus Hibero tinguat equos noctemque die labente reducat: considunt castris ante urbem et moenia vallaut infractos adverso Marte Lati
Abbreviated transcription (Latin):
Pars in p̃cipites fossas. urgente r̃uina
Uoluitur in missis pars cęca & cõcita frens
Arietat in portas. & postes obice duros.
Ip̃ȩ de muris simo certamine m̃res
Monstrat amor uexus prĩȩ ut uidere camillam
Tela manu trepidȩ iaciunt. ac robore dirco
Stipitibus ferrum sudibusq iitant᷑ obustis
Precipites. primęq mori pro menibus ardent:
Interea turmim in syluis sȩuissimus implet
Nuntius. & iuuem ingentem fert acca tumultii
Deletas uilscoꝵ acies. decidisse camillam
Ingruere infensos hostes. & marte secundo
Omma corripuisse metu iam ad mẽĩa ferri
Ille surens & sȩua iouis sic mimĩa posciit.
Deserit obsessos colles: nemora aspa liquit
Uix conspectu exierat. campumq tenebat
Cum pr̃ yneas saltus in gressus ap̃tos
Exsuꝑatq ingum. syluaq euadit opaca
Sic ambo ad muros rapidi totoꝵ ferunt᷑
Agmine. nec longis intersẽ passibus absunt
A sircuil reneas fumantes puluere campos

Expanded text:
pars in praecipitis fossas urgente ruina pars in praecipitis fossas urgente ruina volvitur, immissis pars caeca et concita frenis arietat in portas et duros obice postis. Ipsae de muris summo certamine matres, monstrat amor verus patriae, ut videre Camillam, tela manu trepidae iaciunt ac robore duro stipitibus ferrum sudibusque imitantur obustis praecipites primaeque mori pro moenibus ardent. Interea Turnum in silvis saevissimus implet nuntius, et iuveni ingentem fert Acca tumultum: deletas Volscorum acies, cecidisse Camillam, ingruere infensos hostis et Marte secundo omnia corripuisse, metum iam ad moenia ferri. Ille furens, et saeva Iovis sic numina pellunt, deserit obsessos collis, nemora aspera linquit. Vix e conspectu exierat campumque tenebat, cum pater Aeneas saltus ingressus apertos exsuperatque iugum silvaque evadit opaca. Sic ambo ad muros rapidi totoque feruntur agmine nec longis inter se passibus absunt; ac simul Aeneas fumantis pulvere campos
Abbreviated transcription (Latin):
Apis ad ethereu pennis aufertur olimpum
Prnma fugit dna amissa leuis ala camillę
Iurbati sugiunt rutuli fugit acer atinas
Lisiectiq duces: desolatiq mampli:
Iuia petunt. et equis auersi ad mocia tendunt
Nec quisqͣ instantes teucros. letumq serentes
Sustentare ualet teł. aut sistere contra
Sed laxos refferunt humeris languentibus arcus
Quadrupedumq putrem cursu quatit imgula cãpu:
Ualuitur ad muros caligine turbidus atra
Puluis. & emuris ꝑcussę pectora matres:
Famincum laniorem ad celi sydera tollũt.
Qui cursu portas primi in rupere patentes.
Nes mimica sup mixto p̾mit agmiine turba:
Nec miseram effugiunt mortem. sed limine in ipo
Mcenibus in patriis. atq inter tecta domor.
Confixi exspirant aias pars claudexe portas
Nec sociis aperne uiam. nec membus audent
Accipere orantes oriturq mserima cȩdes
Defendentum armis aditus. inq arma ruentum
Exclusi ante oculos. lacrimantũq ora pentũ

Expanded text:
Opis ad aetherium pennis aufertur Olympum. Opis ad aetherium pennis aufertur Olympum. Prima fugit domina amissa levis ala Camillae; turbati fugiunt Rutuli, fugit acer Atinas disiectique duces desolatique manipli tuta petunt et equis aversi ad moenia tendunt. Nec quisquam instantis Teucros letumque ferentis sustentare valet telis aut sistere contra, sed laxos referunt umeris languentibus arcus, quadrupedumque putrem cursu quatit ungula campum. Volvitur ad muros caligine turbidus atra pulvis, et e speculis percussae pectora matres femineum clamorem ad caeli sidera tollunt. Qui cursu portas primi inrupere patentis, hos inimica super mixto premit agmine turba; nec miseram effugiunt mortem, sed limine in ipso, moenibus in patriis atque inter tuta domorum confixi exspirant animas. Pars claudere portas: nec sociis aperire viam nec moenibus audent accipere orantis, oriturque miserrima caedes defendentum armis aditus inque arma ruentum. Exclusi ante oculos lacrumantumque ora parentum
Abbreviated transcription (Latin):
Nec tibi desertę indumis coluisse dianam
Profuit aut nras humero gestasse sagitas.
Non tn in decorem tua te regma relinquet
Extrema iam in morte. neq hoc smne noie lȩtu
Pergentes erit. aui famam patieris in ulte
Nam quicuiq tuu uiolauit uulnere corpus
Morte luet merita. fuit ingens monte sub alto
Regis decerni terreno ex aggere inistui
Antiqui laurentis opacaq ulice tectum
Hic dea se primum rapido pulcherima nisu
Sistit. & arruntem tumulo speculatur ah alto:
Ut iudit fulgentem armis. ac uana tumentem
Cur inquit diuersus abis huc dirige gressum
uc peritoreuem. capias ut ligna camille
Prȩiia tu ne etiam teł moriere dianẽ.
Dixit. & auratam uolucrem trcissa sagũtam
Depronsit pharetra. cornuq infensa tetendit.
Et duxit longe. donee curuata coment
nier se capita & manibus iamiangeret equis
Leua aciem ferri. dextra ncrucq papilla
Qbati ignoto campoꝵ inpuluere linquut

Expanded text:
Nec tibi desertae in dumis coluisse Dianam Nec tibi desertae in dumis coluisse Dianam profuit aut nostras umero gessisse sagittas. Non tamen indecorem tua te regina reliquit extrema iam in morte, neque hoc sine nomine letum per gentis erit aut famam patieris inultae. Nam quicumque tuum violavit vulnere corpus, morte luet merita. Fuit ingens monte sub alto regis Dercenni terreno ex aggere bustum antiqui Laurentis opacaque ilice tectum: hic dea se primum rapido pulcherrima nisu sistit et Arruntem tumulo speculatur ab alto. Ut vidit laetantem animis ac vana tumentem, Cur, inquit, diversus abis? Huc dirige gressum, huc periture veni, capias ut digna Camillae praemia. Tune etiam telis moriere Dianae? dixit, et aurata volucrem Threissa sagittam deprompsit pharetra cornuque infensa tetendit et duxit longe, donec curvata coirent inter se capita et manibus iam tangeret aequis, laeva aciem ferri, dextra nervoque papillam. obliti ignoto camporum in pulvere linquunt,
Abbreviated transcription (Latin):
Qua cũ ꝑtiri curas. atq hec ita fatur
Hactenus ac̃ca soror potui. nuc uulmis acerhũ
Conficit. & tenebris mgrescunt eniã circum
Effuge & hec turno mandata noiussima pfer:
Succedat pugne troianosq arceat urbe
Iamq uale. Innul his dictis liquebat hahenas
Ad terram nõ sponte sluens. tum frigida toto
Paulatim exsoluit se corpore. lentaq colla
Et captum leto. posuit caput. arma relinques.
Uitaq cũ gemitu fugit indignata sub umbras:
Tum uero in mensus surgens ferit aurea clamor
Scidera. deiecta crudescit pugna camilla
Concurrunt densi. simul omnis copia teucrũ
Tirrem̃q duces. euandriq archadis ale.
At truu̾e custos iam dudum in mõubus opis
Alta sedet sumis. spectatq interrita pugnas:
Ut procul in medio iuuenũ clamore furentu
Prospexit tristi multatam morte camillam
Ingemuit & dedit has imo pectore uoces
Heu nimium uirgo nimiu̾ crudele liusti
Supplitium teuctos conata lacessere bello:

Expanded text:
quicum partiri curas; atque haec ita fatur: quicum partiri curas; atque haec ita fatur: Hactenus, Acca soror, potui: nunc vulnus acerbum conficit, et tenebris nigrescunt omnia circum. Effuge et haec Turno mandata novissima perfer: succedat pugnae Troianosque arceat urbe. Iamque vale. Simul his dictis linquebat habenas, ad terram non sponte fluens. Tum frigida toto paulatim exsolvit se corpore lentaque colla et captum leto posuit caput, arma relinquunt, vitaque cum gemitu fugit indignata sub umbras. Tum vero immensus surgens ferit aurea clamor sidera: deiecta crudescit pugna Camilla, incurrunt densi simul omnis copia Teucrum Tyrrhenique duces Evandrique Arcades alae. At Triviae custos iamdudum in montibus Opis alta sedet summis spectatque interrita pugnas. Utque procul medio iuvenum in clamore furentum prospexit tristi multatam morte Camillam, ingemuitque deditque has imo pectore voces: Heu nimium, virgo, nimium crudele luisti supplicium, Teucros conata lacessere bello!