comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
liat᷑ amissa unica tunica ꝯplorare se
malit ꝙͣ ccũspicẽ qͦmͦ frigꝰ effugiat.
⁊aliꝗd nuẽiat qͦ tegat scapulas. nõne
tͥ iudeat᷑ stultissimꝰ. Quẽ amabas ex¬
tułisti. q̃re ꝙͣ ames Satiꝰ ẽ amicũ reꝑa¬
re qmͣ flere ¶Scio ꝑtritũ iam ħ eẽ ꝙ
adiecturꝰ sum. sõ idõ tũ p̾t̾miitam
qr ab om̃ib dcm̃ ẽ. Finẽ dolendi

Expanded text:
liatus amissa unica tunica conplorare se malit quam circumspicere, quomodo frigus effugiat et aliquid inveniat, quo tegat scapulas, nonne tibi videatur stultissimus ? Quem amabas, extulisti; quaere, quem ames. Satius est amicum reparare quam flere. Scio pertritum iam hoc esse, quod adiecturus sum, non ideo tamen praetermittam, quia ab omnibus dictum est: finem dolendi
Abbreviated transcription (Latin):
terib mał finem. Id ago ut mͥ i
star tociꝰ inte dies sintsec me h̾cu¬
le tamꝙͣ ultimũ rapio. s sic illũ as¬
picio tamꝙͣ eẽ uł ultimꝰ possit ħ aĩo
scribẽtẽ mors euocat᷑a sit ¶p̃aratus
tutẽ curã ut bñ mu̾em in sen̾tute
ut bñ moriari Bñ aut̃ mori ẽ sibent᷑
lbens excipit ꝑtẽ acbissimã ẜ intu¬
tis effugit. facẽ ꝙ uolu̾it Nõ ꝗ inssꝯ¬

Expanded text:
teribus malis finem. Id ago, ut mihi instar totius vitae dies sit. Nec mehercules tamquam ultimum rapio, sed sic illum aspicio, tamquam esse vel ultimus possit. Hoc animo scribentem mors evocatura sit. Paratus ctutem curavi, ut bene viverem, in senectute, ut bene moriar; bene autem mori est libenter libens excipit, partem acerbissimam servitutis effugit, facere quod nolit. Non qui iuss
Abbreviated transcription (Latin):
me plenũ niigentis fiducie. In qͣ
positõe mentis sim. cũ hũc lego
fatebor tͥ. lib om̃s casꝯ ꝓuocãre
libet exclamare ꝗd cessas fortunꝰ
cong̃dẽ ꝑatum nndes. illiꝰ am̃ in¬
fnã ostendat spimantẽq dan pe¬
cora int̾ mertia uotis aptat a

Expanded text:
me plenum ingentis fiduciae." In qua positione mentis sim, cum hunc lego, fatebor tibi: libet omnis casus provocare, libet exclamare: " Quid cessas, fortuna ? Congredere; paratum vides." Illius animum insuam ostendat, Spumantemque dari pecora inter inertia votis Optat a
Abbreviated transcription (Latin):
desieris ymago ista t̾sticie discedet.
iñc ip̃e custodit dolorẽ tuũ. s cu¬
stodienti qͦ elabitum eoq cicius qͦ
Eacrior defint¶ dagamꝰ ut iccũ¬
danob̾ amissoꝵ fiat recordato se¬
osibent᷑ ad id redit ꝙ sm̃ torm̃to

Expanded text:
desieris, imago ista tristitiae discedet; desieris, imago ista tristitiae discedet; nunc ipse custodis dolorem tuum. Sed custodienti quoque elabitur eoque citius, quo est acrior, desinit. Id agamus, ut iucunda nobis amissorum fiat recordatio. Nemo libenter ad id redit, quod no
Abbreviated transcription (Latin):
oleste fero
decessisse fłactũ amicũ tuũ spl
tũ eq dolere te nolo. ¶ld̾ ut ñ doleas
tũ snꝑͣ fortimã elato ¶Illũ qͦ ista res
ignosci põt ꝓ lapsis ad lacͥmas si ñ
nimie decurterunt. s ip̃ illas rep̾s¬
simꝰ nec sicci sint ocłi amisso amico. n
siuant. lac̾mandũ ẽ ñ plorandũ Durã
tͥ legẽ uideor pon̾e. cũ ꝓoetar̃ g̾corũ
maximꝰ ius flendi ded̾it in unũ dum¬
taxat diẽ.cũ dix̾it ⁊̃ molũ de cibo
cogitasse. Queris und̾ sint lam̃ta¬
tõẽs uñ inmodici flet᷑ ꝑ lac̾mas ar¬
gum̃ta defiderii q̃ rimͣ. ⁊ dolorem ñ
sequimꝰ. s ostendimꝰ Nemo tͥstis sͥ ẽ.
Oinfelicẽ stulticiã. Est aliqͣ ⁊ doloris
Breuẽ illi apd̃ te memoriã ꝓmnctis.
s cũ dolore mãsura ẽ ¶Iam istam fr̃o¬
tem ad risũ q̃lib fortuta res tñs¬
feret sso differo in longiꝰ tp̃c ꝙ desi¬
deriũ om̃e młcet᷑. Qno ⁊̃ ac̾rimi
luctꝰ resident Cũ pͥmũ te obẜuare

Expanded text:
oleste fero decessisse Flaccum, amicum tuum, plus tamen aequo dolere te nolo. Illud, ut ltum supra fortunam elato? Illum quoque ista res ignosci potest prolapsis ad lacrimas si non minime decurrerint, si ipsi illas repressimus. Nec sicci sint oculi amisso amico nec uant. Lacrimandum est, non plorandum. Duram tibi legem videor ponere, cum poetarum Graecorum maximus ius flendi dederit in unum dumtaxat diem, cum dixerit etiam Niobam de cibo cogitasse ? Quaeris, unde sint lamentationes, unde inmodici fletus ? Per lacrimas argumenta desiderii quaerimus et dolorem non sequimur, sed ostendimus. Nemo tristis sibi est. O infBrevem illi apud te memoriam promittis, si cum dolore mansura est; iam istam frontem ad risum quaelibet fortuita res transferet. Non differo in longius tempus, quo desiderium omne mulcetur, quo etiam acerrimi luctus residunt. Cum primum te observare
Abbreviated transcription (Latin):
entiunt᷑
quis obstare ad studia hbalia
turbam negocioꝵ inderi uolunt s̃¬
mulant occupatões ⁊ angent. ⁊ ip̃ise
occupant. uaco incili uãto ⁊ ucũq si
ibi meꝰ sum. Reb eĩ me ñ trado. s.
comodossec cõsector ꝓpendi tpr̃is
cãs. ⁊ qnocũq cõstiti Ioco iͥ cogitoẽs .¬
meas tracto. ⁊ ad in aio sal utarecõ¬
u̾so Cũ me amicis dedi ñ tñ me mͥ
abduco. nec cũ ilł morior. ꝗb mc q̃¬

Expanded text:
entiuntur, qui sibi obstare ad studia liberali turbam negotiorum videri volunt; simulant occupationes et augent et ipsi se occupant. Vaco, Lucili, vaco et ubicumque sum, ibi meus sum. Rebus enim me non trado, sed commodo, nec consector perdendi temporis causas. Et quocumque constiti loco, ibi cogitationes meas tracto et aliquid in animo salutare converso. Cum me amicis dedi non tamen mihi abduco, nec cum illis moror, q
Abbreviated transcription (Latin):
t suq̃ uoluptatẽ siam ut dice sꝰ¬
lebat aitalus nr̃. Sic anncoꝵ defunc¬
toꝵ memoria iocunda ẽ qͦnꝰ poma q̃¬
tat Cũ uero nit̾uenit spatiũ om̃e
ꝙ angebat extinguit᷑ ⁊ pura ad nos
uoluptas uẽĩt. Si ulli c̾dimꝰ amitos
intolumes cogitare melle ac placenta
ñ idemsentio. M amicor defunctor ⁊
cogitatõ dulcis ac błanda ẽ. hũi eĩ
ilłos tamꝙͣ amissurꝰ amisi tãqm
habeam ¶fac gͦ mi lucili ꝙ eꝗtatẽ tuł
decet./Desme bñ ficiũ fortime male
int̾p̾tari. ab̾stulit s dedit. Ids̃ ami¬
tis auide fruamꝰ. qr ꝙͣdu ħ contin¬
ilos reliq̃rimꝰ. in aliꝗõ ꝑeg̾nãtoem
longmꝙͣ exituri ꝙͣ sepe eodom mo¬
rantes loco ñ niderimꝰ Intelliga¬
mꝰ plus tpr̃is nos in iinis ꝑdidisse.
feras ant hos qui negligentissiẽ cũ¬
fectus su qͣrunt Si hemꝰ ałios ami¬

Expanded text:
oluptatem. Nam, ut dicere solebat Attalus noster, "sic amicorum defunctorum memoria iucunda est, quomodo poma quaetat; cum vero intervenit spatium, omne, quod angebat, extinguitur et pura ad nos voluptas venit." Si illi credimus, " Amicos incolumes cogitare melle ac placenta non idem sentio, mihi amicorum defunctorum cogitatio dulcis ac blanda est. Habui enim illos tamquam amissurus, amisi tamquam habeam. Fac ergo, mi Lucili, quod aequitatem tuam decet, desine beneficium fortunae male interpretari; abstulit, sed dedit. Ideo amicis avide fruamur, quia quamdiu continillos reliquerimus in aliquam peregrinationem longinquam exituri, quam saepe eodem morantes loco non viderimus; intellegemus plus nos temporis in vivis perdidisse. Feras afectus sui querunt. Cicero M
Abbreviated transcription (Latin):
is de manĩb acceperas. ut pri¬
mũ intrau rec̾atus es. quid in
te curandũ eẽt adũti. Hec ñ codẽ
morbo laborat. Multa sunt dis¬
similia. sexus. etas. animꝰ. Ei¬
ch̾ mag̾ egris prodest ꝙͣ ab eo
curari a quo uolunt. Temerari¬
is remediis graues morbi cu¬
rantur. Quib uti nõ audeo in
nou̾ça Extra. on opor¬
tet adolescentẽ quicqmͣ nouer¬
ce succensere. ahoquin odit ⁊¬
gaudet. ferendus ẽ adolescens
si se excusat. nõ ẽ. siulciscit᷑.

Expanded text:
is manibus acceperas. ut priis manibus acceperas. ut primum intraui, recreatus es: quid in te curandum esset, aduerti. Haec non eodem morbo laborat. multa sunt dissimilia: sexus, aetas, animus. Nihil magis aegris prodest quam ab eo curari a quo uolunt. Temerariis remediis graues morbi curantur, quibus uti non audeo in nouerca. Extra. Non oportet adolescentem quicquam nouercae suscensere; alioqui odit et gaudet. Ferendus est adolescens, si se excusat; non est, si ulciscit
Abbreviated transcription (Latin):
studuit. Cũ p̾r egrotaret. et
medici desꝑarent posse sanari.
sanauit. Eeductꝰ ẽ. Postea egͦ¬
tare nou̾ca cepit. Desperauẽ
to istud euenit. ꝙ abdicatõe mea
pat̾ egrotaret. reditu cõualesce̾s¬
rogat nou̾ca. Pietati cessere mo¬
rb. medicinã relinqͦ. multũ la¬
boris. multũ ingiliar hñtẽ. ad¬
ice huc. et qd̾ qui sanant᷑ ingͣ¬
ti sunt. Et medicꝰ. possũ decipĩ
⁊ nõ possũ pͥnignus excusari. E¬
undem in quit medici morbum
eẽ dicunt. Nempe illi qui nega¬
uerunt te posse sanari. Ego uͦ
çedo dom̃o si fatent᷑ illã sicpos¬
se sanari. Timeo fortunã. Imꝑn¬
tabitur mͥ si ꝗd accid̾it. Ecce tu
me nõ posse nõ credis. Om̃s me¬
dici negant. Et nũc diligenti¬
ores fuerunt. qr in te decepti st̃.
Non sun tante scĩe qnͣte uide¬
or. Magnis p̾ceptorib opus ẽ.
Ego abdicatus studin. Queris
quomͦ te sanauerim. Nõ tͥ me¬
dicus s filiꝰ ꝓfuit. Desiderio la¬
borabas. gratũ tͥ erat quicꝗd me¬

Expanded text:
studuit. cum pater aegrotaret et medici negarent posse sanari, sanauit. reductus est. postea aegrotare nouerca coepit; desperaueruto istud euenit ut abdicatione mea pater aegrotaret, reditu nouerca? Pietati cessere morbi. Medicinam relinquo, multum laboris, multum uigiliarum; adice huc et quod qui sanantur ingrati sunt. et medicus possum decipi et non possum priuignus excusari. Eundem, inquit, medici morbum esse dicunt. nempe illi qui negauerunt te posse sanari. Ego uero cedo domo, si fateris illam sic posse sanari. Timeo fortunam. imputabitur mihi, si quid acciderit. Ecce tu me non posse non credis. Omnes medici negant et nunc diligentiores fuerunt, quia in te decepti sunt. Non sum tantae scientiae quantae uideor: magnis praeceptoribus opus est; ego abdicatus studui. Quaeris quomodo te sanauerim? non tibi medicus, sed filius profui; desiderio laborabas; gratum tibi erat quicquid me
Abbreviated transcription (Latin):
cipia quoq cõditionis extreme et
in hus sordib nata oĩ mͦ exuere co¬
nant᷑. Peculiũ suũ ꝙ cõꝑauerant¬
uentre fraudato pro capĩe mimãt.
Tu nõ cõcupisces qnͣticumq ad ħ¬
btatem ꝑueniri qͥ te m illa putas
natũ. Qͥd ad archã tuã respicis.
Emi nõ põt̃. Itaq in tabella uan̾
conicit᷑ nom̃ lib̾tatis. ꝙͣ nec ꝗ eme¬
runt heñt. nec ꝗ uendider̃t. Tibi
des ozuĩstd̾ bonũ. a te petas. li¬
bera te pͥmũ metu mortis. Illa nb̾
iũgum imponit. dem̃ metu panꝑ¬
tãtis. Si uis scire ꝙͣ nicħ milła
malisit. com̃ꝑa int̾ se pauperũ
⁊ dinitũ uultus. sepius panꝑ et
fidelius ridet. Nulla sollicitudo in
Alt̾o ẽ. ⁊̃ si qua icidit cura ueld̾
iuibes Ienis tnͣsit. hoꝵ qui felices
uocant᷑. Hilaritas ficta ẽ aut grã¬
uis ot supputata tristicia eo ꝗ̃dem

Expanded text:
cipia quoque condicionis extremae et in his sordibus nata omni modo exuere conantur ? Peculium suum, quod conparavventre fraudato, pro capite numerant; tu non concupisces qualiacumque ad libertatem pervenire, qui te in illa putas natum ? Quid ad arcam tuam respicis ? Emi non potest. Itaque in tabulas vanum coicitur nomen libertatis, quam nec qui emerunt, habent nec qui vendiderunt. Tibi des oportet istud bonum, a te petas. Libera te primum metu mortis: illa nobis iugum inponit; deinde metu paupertatis. Si vis scire, quam nihil in illa mali sit, compara inter se pauperum et divitum vultus; saepius pauper et fidelius ridet; nulla sollicitudo in alto est; etiam si qua incidit cura, velut nubes levis transit. Horum, qui felices vocantur, hilaritas ficta est at gravis et subpurata tristitia, eo quidem
Abbreviated transcription (Latin):
pot᷑. ꝙͦ et pngnos ꝑit et eal¬
ces. Nõ uniꝰ hoĩs ferat q̃ solemar¬
dentissimũ in feruentissiõ puluse
sustinens aliquis. et sangͥne suo
madens diem ducat. ꝙͣ faciliꝰ ani¬
mus corroborari possit. ut fortu¬
ne ictus inuictꝰ excipiat. ut ꝓiec¬
tus ut cõculcatꝰ exurgat. Corpꝰ
eĩ multis eget reb ut ualeat añnꝰ
ex se crescit. se ip̃e alit. se ex̃cet. Il¬
lis młto cibo mł̾ta potatõe opꝰ est.
tinget uͥtus sin̾ apparatũ sm̃ ĩpẽsa

Expanded text:
t, qua et pugnos pariter et calces non unius hominis ferat, qua solem ardentissimum in ferventissimo pulvere sustinens aliquis et sanguine suo madens diem ducat; quanto facilius animus conroborari possit, ut fortunae ictus invictus excipiat, ut proiectus, ut conculcatus exsurgat. Corpus enim multis eget rebus, ut valeat; animus ex se crescit, se ipse alit, se exercet. Illis multo cibo, multa potione opus est, tin
Abbreviated transcription (Latin):
tos ad sꝑãmathian auocauit. Ne¬
o irrũpit᷑ nemo cogitatõem meã
pediet. Que hac ip̃a fiducia pro¬
dit audacius. Nõ crepint subinde
stĩ nõ alleuabit᷑ uelũ. licebit u¬

Expanded text:
lestos ad sphaeromachian avocavit. Nemo inrumpet, nemo cogitationem meam impediet, quae hac ipsa fiducia procedit audacius. Non crepuit subinde ostium, non adlevabitur velum; licebit
Abbreviated transcription (Latin):
suspecta sunt. Siũ trus alliga¬
tum. siũ brachiuĩ. aspiceres nuda¬
riuiberes. et ipm̃ tibi corpus o¬
stendi.uides illũ sithie sarmati¬
e ue regem insigni capĩs decore¬
rum. Si uis illũ estimare totũq
scire quał sit. fasciam solue mł¬
tũ maħ sub illa latet. ꝙ d̾ alũs
ioquor.si ppende te noles. sepone

Expanded text:
suspecta sunt. Sive crus alligasuspecta sunt. Sive crus alligatum sive brachium aspiceres, nudari iuberes et ipsum tibi corpus ostendi. Vides illum Scythiae Sarmatiaeve regem insigni capitis decorum ? Si vis illum aestimare totumque scire, qualis sit, fasciam solve; multum mali sub illa latet. Quid de aliis loquor ? Si perpendere te voles, sepone
Abbreviated transcription (Latin):
ẜos. s int̃ erũpnas cor ipm̃ exceden¬
tes netesse ẽ ãg̾e̾ felicem. Sepius
ħ exemplo mͥ utendũ ẽ nec eĩ ullo
efficatius expͥmit. hic humane uitẽ¬
ternimꝰ. Qui nob̾ ꝑtes quas male
agamꝰ assignat ille qui in cena la¬
cĩus incedit. ⁊ ħ resupinꝰ dic̾. Im
ꝑo agͥs. regua mͥ liquit pelops.
qua pontho abbelles atq ab iom¬
o mari urgetur istrimo ẜuns
os ille qui suꝑbꝰ atq impotẽs
⁊ fiducia u̾ium tumidꝰ ait. ꝙ nͥ
ꝗeueris meneale. hac dextera
occides. diurnĩ accipit incentu¬
cuio dormit. Idem de istis licet
oĩb dicas qͦ sup̃ capita homiũ.
supͣ qr turbam. delicatos lectica
suspendit. Omm ũ istoꝵ ꝑsona¬
ta felicitas ẽ.cõtẽpnes illos
si despoliau̾is equũ empturꝰ. solui
uibes stratũ. detͣhis uesti m̃ ta
uenalib. ne qua uicia corꝑis la¬
teant. hoĩem in uolutũ estimas.
Mangones quicquidẽ et dispłi¬
ceat aliquo lenocinio abscondũt.
Itaq ementib ornam̃ta ip̃a

Expanded text:
nter aerumnas cor ipsum exedentes necesse est agere felicem. Saepius hoc exemplo mihi utendum est, nec enim ullo efficacius exprimitur hic humanae vitae mimus, qui nobis partes, quas male agamus, adsignat. Ille, qui in scaena latus incedit et haec resupinus dicit En impero Argis; regna mihi liquit Pelops, Qua ponto ab Helles atque ab Ionio mari Urgetur Isthmos, servos; ille qui superbus atque inpotens et fiducia virium tumidus ait: Quod nisi quieris, Menelae, hac dextra occides, diurnum accipit, in centunculo dormit. Idem de istis licet omnibus dicas, quos supra capita hominum supraque turbam delicatos lectica suspendit; omnium istorum personata felicitas est. Contemnes illos, si despoliaveris. Equum empturus solvi iubes stratum, detrahis vestimenta venalibus, ne qua vitia corporis lateant; hominem involutum aestimas ? Mangones quicquid est, quod displiceat, aliquo lenocinio abscondunt, itaque ementibus ornamenta ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
licet. Procul a conspectu ren¬
q̃ram patriã. Nõdum tñ pos¬
sessionẽ diuitis p̾terieram᷑
Subito fluctib mnhorrut ma¬
re. ac discordes in ꝑniciẽ nr̃a
mõtiũ uigis ardna dinitis
specula. il lic iste nauffragioꝵ
reliꝗas ꝯputabat/ illic uert¬
gal infelix ⁊ qͣntũ s iratũ red¬
deret mare. Int̾rogor de imꝑ¬
tus filie mee. cũ adhuc pul¬
saret aures meas fluctus/ feci
ꝙ debui ⁊ captus ⁊ nauffragꝰ
ninice stapꝵ lacͥmis negãui.
Delicatꝰ diues ꝗ amare ⁊̃ int̃
nauffragia põt. Mat̾monii ce¬
lebritate remoti angulo ru
me coacti doloris Intͣ p̃cordia.
et ĩtolerabił silentii eruptio.
sic ille qͥ sr̾ cĩnerẽ deflet pr̃imõi¬
ũ. odit incendiũ. sic qͥ nauffra¬
giũ deflet ⁊ maria detestatur.
Fetꝰ h̾anarũ necc̃itatũ uẽcũdia
execratio ẽ. Tue nc̃ st̃ ꝑtes pu¬
o. si nupta es. ħes ꝙ optes. Si
uiciata ꝙ imperes.

Expanded text:
licet. Procul a conspectu rellicet. Procul a conspectu reliqueram patriam, nondum tamen possessionem diuitis praeterieram. subito fluctibus inhorruit mare ac discordes in pernitiem nostram montium, iugis ardua diuitis specula: illic iste naufragiorum reliquias conputabat, illic uectigal infelix et quantum sibi iratum redderet mare. Interrogor de nuptiis filiae, cum adhuc pulsaret aures meas fluctus; feci quod debui: et captus et naufragus inimico stuprum lacrimis negaui. Delicatus diues, qui amare etiam inter naufragia potest. Matrimonii celebritatem remoti angulo rurimae coacti doloris intra praecordia et intolerabilis silentii eruptio. Sic ille qui super cinerem deflet patrimonium, odit incendium; sic qui naufragium deflet, maria detestatur. fletus humanarum necessitatum uerecunda execratio est. Tuae nunc sunt partes, puo. si nupta es, habes quod optes, si uitiata, quod imperes.
Abbreviated transcription (Latin):
uid me captiuũ ex si¬
bero capis. Qͥd igno¬
minie subicis uirũ fortẽ.
Qͥd efficis ut possim abdica¬
ri. Meus inqͥt es filiꝰ. qͥd ap̾
tẽ aut indotatas nupti¬
as petat. Dines pauꝑeni
de nuptuis filie int̾pellauit
t̾cio. ter panꝑ negauit. Pro¬
fectus cũ filia nanffragio
expulsus ẽ indiuitis fim¬
dum. Appelsaut illũ diues
de nuptuis filie. Pauꝑ tacu¬
it et fleuit. Diues nptias
fec̃. redieriuit in urbem.
unlt panꝑ educe puellam
Educatur ad magr̃atus
publla. Qd times certeli¬
xor est tua. Queri nec d mor¬
te poteris si haue puella ma¬
luerit. Nemo uꝙͣ raptor
serius perit. ut litus agno¬
ui nauffragus. in altũ na¬
taui. Qͥd times si exorasti.
Accessit ad me p̾mũ. filiã
re nupnias filie Tamqͣm
nauffragiũ meũ fleui. Nau¬
fragꝰ plus delitore q̃ ror. Inter
quidẽ uox int̾fuit. Differmip¬
tias dũ flero socer desmat. pu¬
se nec dũ ꝯmittat uxori. Lac̾
ta est cur optionẽ recusas. si
uxor ẽ qͥd times. loqͦr tͥ pͥmũ.

Expanded text:
uid me captiuum ex libero cupis? quid ignominiae subicis uirum fortem? quid efficis ut possit abdicari? “Meus, inquid, es filius.” Quid opus tem aut indotatas nuptias petat. Diues pauperem de nuptiis filiae interpellauit tertio; ter pauper negauit; profectus cum filia naufragio expulsus est in diuitis fundum; appellauit illum diues de nuptiis filiae; pauper tacuit et fleuit. diues nuptias fecit. redierunt in urbem. uult pauper educere puellam Educatur ad magistratum puella. quid times? certe uxor est tua. Queri nec de morte poteris, si hanc puella maluerit. Nemo umquam raptor serius periit. Vt litus agnoui, naufragus in altum nataui. Quid times, si exorasti? Accessit ad me primum; “filiam re. Nuptias filiae tamquam naufragium meum fleui. Naufragus plus de litore queror. Inter nterfuit. Differ nuptias dum flere socer desinat. Puse necdum committat uxori. Lacrita est, cur optionem recusas? si uxor est, cur times? Loquor ubi primum
Abbreviated transcription (Latin):
menta cõnemunt Morietur.
fnens corpus et iñcadanere
illius materna u̾ba credidimꝰ.
Gencrũ adisiterio ꝑdidi. uxo¬
rem parricidie. filiam uene¬
ficio.

Expanded text:
ta conueniunt. “Morietur fluens corpus et in cadauere illius materna uerba credidimus. Generum adulterio perdidi, uxorem parricidio, filiam ueneficio.
Abbreviated transcription (Latin):
rem tͥ laudatam ꝙͣ probatam pi¬
tas et in arctũ q̃ dc̃a sunt cͣchaia
Omĩa suo bono constant. uitẽ
fertilitas cõmendat. et sapor ui¬
nũ. ueiocitas cerũ. Qm forc
dorso uimenta sint queris. &
hic unꝰ ẽ usus sarcinam ferre
In cane sagacitas pͥma ẽi d̾i ñ¬
uestigare debes feran. cursus

Expanded text:
em tibi laudatam quam probatam putas, et in artum, quae dicta sunt, contraham. Omnia suo bono constant. Vitem fertilitas commendat et sapor vini, velocitas cervum. Quam fortia dorso iumenta sint quaeris, quorum hic unus est usus, sarcinam ferre. In cane sagacitas prima est, si investigare debet feras, cursus,
Abbreviated transcription (Latin):
nimicicias mͥ denũcias. si ꝗqͣm
dio. et quidẽ iam ꝗntũ diẽ hẽo.
ut inuenes sequam. In theatrũ
senex ib̃o ⁊ in cirtũ deferar. ⁊ nul¬
lũ par siñ me depugnabit. Ad

Expanded text:
nimicitias mihi denuntias, si quicquam dio et quidem quintum iam diem habeo, ut iuvenes sequamur ? " In theatrum senex ibo et in circum deferar et nullum par sine me depugnabit
Abbreviated transcription (Latin):
ceo. Queris q̃uid deceam. Etiã
seni ẽẽ discendũ. Pudet aut̃ me
gen̾is humani quotiens scolam
intraui. Pret̃ ipm̃ theatrũ ne¬
apolitanoꝵ ut scis tñsemidũ est.
metronactis petentes domũ.
Illd̾ quid̾ fem̾ ẽ ahic ingenti stu¬
dio quis sit phitaules bonus
iudicatur. ht̃ thubiten quoq
grecꝰ. et p̃co concursurn. At m
illo loco in q̃uo uir bonus q̃ritͦ
in quo ⁊ uir bonꝰ discit᷑ paucissim
sedent. et hii plerisq uident᷑ nͥ
bom negocii hẽre ꝙagant mep̾ti
et in hertes uocantur. Micħi conti¬
gat iste derisus. Equo aĩo anda¬
enda sunt imꝑitoꝵ cõiicia et ad
honesta uadenti ꝯtempnendꝰ c̃ist
contẽptꝰ. Perlege lucili ⁊ ꝓpera tibi
saꝑe casu ob̾tigit. Petiĩa neme
ultro honor offertur. Grã ⁊dign¬
tas fortasse nigerentur tͥ untͥ
in te nõ inicidet. Ne lem quidem
oꝑa aut paruo labore cogͦscitit
s ẽ tanti laboris. onĩa bona sira
occupaturo. unũ est enĩ homĩ qd̾
honestum. In ilł nich̾ inuei̾es

Expanded text:
ceo. Quaeris, quid doceam ? Etiam seni esse discendum. Pudet autem me generis humani, quotiens scholam intravi. Praeter ipsum theatrum Neapolitanorum, ut scis, transeundum est Metronactis petenti domum. Illud quidem fartum est et ingenti studio, quis sit pythaules bonus, iudicatur; habet tubicen quoque Graecus et praeco concursum. At in illo loco, in quo vir bonus quaeritur, in quo vir bonus discitur, paucissimi sedent, et hi plerisque videntur nihil boni negotii habere quod agant; inepti et inertes vocantur. Mihi contingat iste derisus; aequo animo audienda sunt inperitorum convicia et ad honesta vadent! contemnenda est ipse contemptus. Perge, Lucili, et propera, tibisapere casu obtigit. Pecunia veniet ultro, honor offeretur, gratia ac dignitas fortasse ingerentur tibi; virtus in te non incidet. Ne levi quidem opera aut parvo labore cognoscitur; sed est tanti laborare omnia bona semel occupaturo. Unum est enim bonum, quod honestum; in illis nihil invenies
Abbreviated transcription (Latin):
habuerunt in sua poĩtate p̾t
ablati sunt. ĩ inpetũ. Excusatiꝰ
ẽ aut̃ ĩ malũ colorẽ incidẽ qmͣ
usꝰ. Hoc se tãꝙͣ gͣmꝰ elegisse dix̃.
suplicii genus qui cołor pru¬
dentib displicebat. Qm̃ enĩ
spẽ ht̃ ab solntõis si nec parint
nec peꝑcit.

Expanded text:
habuerunt in sua potestate, deinde ablati sunt impetu. excusatius est autem in malum colorem incidere quam usus, hoc se tamquam grauius elegisse dixit supplicii genus: qui color prudentibus displicebat; quam enim spem habet absolutionis, si nec paruit nec pepercit
Abbreviated transcription (Latin):
in uicẽ gram referre. ꝑ se res ei¬
petende sint. Inueĩunt᷑ qui hon¬
sta in m̾cedem colant. quib qr
placeat uirtꝰ gratuita. q̃ nichi
ht̃ in se magnificũ s ꝗqͣm ue¬
le. Quid eĩ est turpus ꝙͣ aliꝙͣ¬
putare qnͣti uir honus sit. cuͦ n¬
tus nec lucrũ innitet nec abs¬

Expanded text:
in vicem gratiam referre per se res expetendae sint. Inveniuntur, qui honesta in mercedem colant quibusque non placeat virtus gratuita ; quae nihil habet in se magnificum, si quicquam venale. Quid enim est turpius, quam aliputare, quanti vir bonus sit, cum virtus nec lucro invitet nec abs
Abbreviated transcription (Latin):
per se q̃cumq cõtron̾sia reci¬
pet scribere. Et putant illũ
hoĩes hac uirtute caruisse.
cũ ingeniũ quidẽ eius hac do¬
te habundauerit. indiciũ ant̃
fuit strictiꝰ Nõ placebat illi
or̃onem inflect̾e. nec umꝙͣ
recta uia inced̾e̾. nͥ cũhoc ant
necessitas coegisset. aut mag¬
na suasiss utilitas. Sema
negabat decoriscã ꝑuentũ
s sub sidu ut ꝙ paĩam anres
offensurũ eẽt si palã drẽtur

Expanded text:
per se, quaecumque controuersia reciper se, quaecumque controuersia reciperet, scribere. et putant illum homines hac uirtute caruisse, cum ingenium quidem eius et hac dote abundauerit? Iudicium autem fuit strictius; non placebat illi orationem inflectere nec umquam recta uia decedere, nisi cum hoc aut necessitas coegisset aut magna suasisset utilitas. Schema negabat decoris causa inuentum, sed subsidii, ut quod palam aures offensurum esset, si palam diceretur
Abbreviated transcription (Latin):
locis questiones controuer¬
siarum. sic̃ ab illis ꝓposite
sunt. nec hus argum̃ta sb̾¬
texam. ne ⁊ modũm excedã.
⁊ ppositũ. cũ uos siñas audi¬
re uelitis. et qmcꝗd ab illis
ab duxero molestum futur̃
sit. Hoc qͣ latro meus facie¬
bat ⁊ sm̃as amaret cũ cõdis¬
cipłi eẽmus apud maxillũ
rethorem. hominẽ satis a¬
ndum pancissima belle. s¬
no uulgato gen̾e dicente.
Cñ ille ẽxilitatem oroms sue
imputaret contron̾sie ⁊ di¬
cẽt necc̃e ẽ me per spinosũ
locũ ambulantem suspẽsos
pedes pon̾e. aiebat latro.
Nõ me herculeꝰ ci pedes spi
clamantis maxilli possent.
dolebat ant̾ et ħ geñe ex̾cita¬
toĩs nti. ut aliquo die in ch̾
p̾ter epiphonemata scribe̾t.
asiquo die nich p̃ter enthi¬
memata. aliquo die nich̃ p̃¬
ter has tnͣssaticias q̈s ꝓpͥe sen¬
tentias dicimꝰ. qui mch̾ hñt
cũ ip̃a controu̾̃sia ĩplicitũ s
satis aꝑte ⁊ alo tnͣfferimitur.

Expanded text:
locis quaestiones controuerlocis quaestiones controuersiarum, sicut ab illo propositae sunt, nec his argumenta subtexam, ne et modum excedam et propositum, cum uos sententias audire uelitis et quidquid ab illis adstruxero molestum futurum sit. Hoc quoque Latro meus faciebat, ut sententias amaret. cum condiscipuli essemus aput Marullum rhetorem, hominem satis aridum, paucissima belle, sn uulgato genere dicentem, cum ille exilitatem orationis suae imputaret controuersiae et diceret: “necesse me est per spinosum locum ambulantem suspensos pedes ponere,” aiebat Latro: “non mehercules tui pedes spinclamantis Marulli possent. Solebat autem et hoc genere exercitationis uti, ut aliquo die nihil praeter epiphonemata scriberet, aliquo die nihil praeter enthymemata, aliquo die nihil praeter has translaticias quas proprie sententias dicimus, quae nihil habent cum ipsa controuersia inplicitum, sed satis apte et alio transferuntur,
Abbreviated transcription (Latin):
fortit᷑ quidẽ. s parum subti¬
nit eum dixisse. cũ in illo si qͣ
alia uirtus fuit ⁊ subtilitas
fuit. Id ꝙ nũc nullo fieri aĩa
nebat. ꝙ sume fiducie est.
Ipã enĩ actio multas latebͣs
ht̃. nec facile põt si quo loco
subtilitas fu̾it apparere. cũ
or̃onis cursꝰ audientis indi¬
ciũ impediat dicentis abs¬
condat. At uͥ mda ꝓponũt᷑
m̃bra si quid aut num̃o aut
ordine excidit manifestũ ẽ.
Qͥd gͦ Und̾ ħ de illo fama:
Nich̾ est iiquius hiis qui
nũsqmͣ putant ẽẽ subtilita¬
tem nisi urbi nich̾ ẽ p̃ter sb̾¬
tilitatẽ. Et in illo cũ omnes
oratorie uirtutes eent ħ fun¬
dam̃tum suꝑstructis tot ⁊¬
tantis molib obruebatur.
nec deerat in illo. s nõ emi¬
nebat. Et nescio an maxim̃
uiciũ subtilitatis sit nnmis
se ostend̾e. Magis nocent ĩ¬
sidie que latent. utilissĩa
est dissimulata subtilitas
que affcũ apparet. hĩtu la¬
tet. Int̾ponam itaq aliqb

Expanded text:
fortiter quidem sed parum subtifortiter quidem sed parum subtiliter eum dixisse, cum in illo, si qua alia uirtus fuit, et subtilitas fuerit. Id quod nunc a nullo fieri animanebat, quod summae fiduciae est. ipsa enim actio multas latebras habet, nec facile potest, si quo loco subtilitas defuit, apparere, cum orationis cursus audientis iudicium impediat, dicentis abscondat; at ubi nuda proponuntur membra, si quid aut numero aut ordine excidit, manifestum est. Quid ergo? unde haec de illo fama? nihil est iniquius his qui nusquam putant esse subtilitatem, nisi ubi nihil est praeter subtilitatem; et in illo cum omnes oratoriae uirtutes essent, hoc fundamentum superstructis tot et tantis molibus obruebatur, nec deerat in illo, sed non eminebat; et nescio an maximum uitium subtilitatis sit nimis se ostendere. magis nocent insidiae quae latent; utilissima est dissimulata subtilitas quae effectu apparet, habitu latet. Interponam itaque quibusdam
Abbreviated transcription (Latin):
salutauit. Qd̾ ille fecit qui
uũ dix̃ suũ ẽẽ. Et protimis
menoria recitatũ cũ ħ ille cu¬
ius carmenerat face̾ nõ poss
Aut ꝙ fecit hortensius qui a
sysemia prouocatus mactõe
ꝑsedit diem totũ. et om̃s res
et p̃cia et emptores ordine
suo argentariis recogͦscenti¬
b ita ut in nullo falleretur
recensuit. Cupitis statim dis¬
c̃e. Stupendã cupiditatẽ nr̃a
et faciam alteri bñficio locũ.
interim ħ nob̾ in qͦiam obli¬
gatus sum ꝑsoluam. Plura
fortasse de latrone meo indeor
nob̾ qmͣ audire desideratis ex¬
posuisse. Ip̃e quoq hoc futur̃
p̃uiderã. ut a memoria eiꝰ quo¬
tiens occasio fuiss difficulter
auellerer. Nec hiis tñ ero con¬
tentus. s quotiens me inuita¬
uerit memoria.libentissime
faciam ut illuda totum ⁊ uos
cogͦscatis. ⁊ ego recog̾scã. Illd̾
unũ nõ differam falsam opi¬
lionem de illo in animis ho¬
minũ cõualuisse. Putant eĩ

Expanded text:
ersalutauit; aut quod ille fecit qui ersalutauit; aut quod ille fecit qui men dixit suum esse et protinus memoria recitauit, cum hoc ille cuius carmen erat facere non posset; aut quod fecit Hortensius qui a Sisenna prouocatus in auctione persedit per diem totum et omnes res et pretia et emptores ordine suo argentariis recognoscentibus ita ut in nulla re falleretur recensuit. Cupitis statim discere? suspendam cupiditatem uestram et faciam alteri beneficio locum; interim hoc uobis in quo iam obligatus sum persoluam. Plura fortasse de Latrone meo uideor uobis quam audire desiderastis exposuisse; ipse quoque hoc futurum prouideram, ut memoriae eius, quotiens occasio fuisset, difficulter auellerer. nunc his tamen ero contentus; sed quotiens me inuitauerit memoria, libentissime faciam ut illum totum et uos cognoscatis et ego recognoscam. Illud unum non differam, falsam opinionem de illo in animis hominum conualuisse. putant enim
Abbreviated transcription (Latin):
ciens aĩo suo admonent no¬
uissĩo afficiant. ¶t quoꝵcũq
stilus uelox ẽ: tardior memo¬
riaẽ. In illo ñ tm̃ naturalis
memorie felicitas erat. s ars
sũma ⁊ adcõp̾hendenda q̃ te¬
nere debebat etad custodien¬
da adeo ut om̃s declamatões
suas quascũq dixerat tener
Iam itaq suꝑuacuos sibi fe¬
cerat codices. aiebat se ĩ aĩo
scribere cogitata. dicebat it a.
ut in nłło umꝙͣ ũbo eũ me¬
moria deceꝑit. ystoriarũ on¬
mũ sũma noticia inbebata¬
quẽ nominari ducem ⁊ stat
eiis acta cursu reddebat ad¬
eo quecumq semel in amĩ
eius ascenderant in prom¬
tu erant. uideo nos iuuens
uei plus nisto ad hanc eius
uirtutẽ obstupesc̾e̾. alia uosi
te tradi põt. Intͣ exignũ pan¬
cissimoꝵ dieruin tempus p¬
terit quilib fac̾e illd̾ ꝙ cinea
fecit. qui missus apirro regi
legãtus ad romanos. poster
die nouus homo ⁊ senatun
et ornie urbanam circũfusa
senatuiplebem noĩb sins ꝑ¬

Expanded text:
tiens animo suo admouent notiens animo suo admouent nouissime adfigant: at quorumcumque stilus uelox est, tardior memoria est. In illo non tantum naturalis memoriae felicitas erat, sed ars summa et ad conprehendenda quae tenere debebat et ad custodienda, adeo ut omnes declamationes suas quascumque dixerat teneret etiam. itaque superuacues sibi fecerat codices: aiebat se in animo scribere. Cogitata dicebat ita, ut in nullo umquam uerbo eum memoria deceperit. Historiarum omnium summa notitia: iubebat aliquem nominari ducem et statim eius acta cursu reddebat; adeo quaecumque semel in animum eius descenderant in promptu erant. Video uos, iuuenes mei, plus iusto ad hanc eius uirtutem obstupescere: alia uos mte tradi potest. intra exiguum paucissimorum dierum tempus poterit quilibet facere illud quod Cineas fecit, qui missus a Pyrrho legatus ad Romanos postero die nouus homo et senatum et omnem urbanam circumfusam senatui plebem nominibus suis p
Abbreviated transcription (Latin):
tulerat ita nu̾e. Nich̾ uocis
cã face. nõ illam per gradus
paulatĩ asũmo adimũ ꝑ
Quc̾e. nõ rursꝯ asuma cõten¬
tione. ac parib int̾nallis at¬
tione discutte. Nõ latus am¬
błatione reparare. Sepe cũ
per totam Iucubrau̾at noc¬
tem. ab ip̃o cibo statim ad de¬
clamandũ ueĩebat. Iam uo
cũ rẽ inimicissimã facẽt cor
pori. uetari nullomͦ pot̾at.
Post cenam fere lucubrabat
nec patiebatur alimenta.
ꝑ sompmuĩ quietẽq equalit᷑
digeri. s perturbata ac dissi¬
pãta in caput agebat . Itaq¬
et oculoꝵ atiem cõfuderat. ⁊
cosorẽ mutañat. Memoria ⁊
natura quidẽ felix plurim̃
q̃ dicturꝰ erat ediscendi sã re¬
legebat. Edidiscerat illa cũ
scripserat. Cñ id mag ĩ illo
mirabile uideri poss. ꝙ ñ len¬
te etanxie. s eodẽ ꝑene quo di¬
cebat impetu scribebat. Ili qͥ¬
dem qui scripta sua sua torq̃nt
qui de singulis ũbis in cõsili¬
um ueneirit. necesse est q̃ to¬

Expanded text:
tulerat ita uiuere, nihil uocis tulerat ita uiuere, nihil uocis causa facere, non illam per gradus paulatim ab imo ad summum perducere, non rursus a summa contentione paribus interuallis detione discutere, non latus ambulatione reparare. Saepe cum per totam lucubrauerat noctem, ab ipso cibo statim ad declamandum ueniebat. Iam uero quin rem inimicissimam corpori faceret uetari nullo modo poterat: post cenam fere lucubrabat nec patiebatur alimenta per somnum quietemque aequaliter digeri, sed perturbata ac dissipata in caput agebat; itaque oculorum et aciem contuderat et colorem mutauerat. Memoria ei natura quidem felix, plurimum quae dicturus erat ediscendi causa relegebat: edidicerat illa, cum scripserat; quod eo magis in illo mirabile uideri potest, quod non lente et anxie, sed eodem paene quo dicebat impetu scribebat. Illi qui scripta sua torquent, qui de singulis uerbis in consilium euut, necesse est quae to
Abbreviated transcription (Latin):
Quociens ex interuallo dix̾at
multo acrius uehem̃tuis ꝙr
dicebat. Exultabat enĩ nouã¬
to atq int̾egro robore. et tm̃
a se expͥmebat. qnͣtũ cõcupie¬
rat: Nesciebat dispensare in¬
res suas. s ĩmoderati adu̾sꝯ
se imperii fuit. Idõq studiũ
eius prohiberi debebat. qr re¬
gi nõ pot̾at. Itaq solebat et
ĩp̃e cũ se assidua et mĩꝙͣ int̾¬
missa contentione fregerat.
sentire ingeni lassitudme.
q̃ nõ minor est ꝙͣ corporis. s
occultior. Corpus illi erat ⁊
natũ solidũ. et multa ex̃ci¬
tatione duratũ. Id̾oq mĩqͣm
impetũ aͣrdentis aĩ deseruit.
uox robusta s sordida lucu¬
bratiomib et negligentia ñ
natura infuscata. Beneficio
tñ laterum extollebatur. Et
qmnis int̾ initia parũ attu¬
lisse uiriũ nd̾etur ip̃a actõe
adcrescebat. Nulla umꝙͣ il¬
Illũ fortẽ et agrestẽ et yspa¬
ne consuetudinis morem
nõ pot̾at dedisc̾e̾. Ut cũq res

Expanded text:
Quotiens ex interuallo dixerat, Quotiens ex interuallo dixerat, multo acrius uiolentiusque dicebat: exultabat enim nouato atque integro robore et tantum a se exprimebat quantum concupierat. Nesciebat dispensare uires suas, sed inmoderati aduersus se imperii fuit; ideoque studium eius prohiberi debebat, quia regi non poterat. Itaque solebat et ipse, cum se assidua et numquam intermissa contentione fregerat, sentire ingenii lassitudinem, quae non minor est quam corporis, sed occultior. Corpus illi erat et natura solidum et multa exercitatione duratum, ideoque mpetus ardentis animi deseruit. Vox robusta, sed sordida, lucubrationibus et neglegentia, non natura, infuscata; beneficio tamen laterum extollebatur et quamuis inter initia parum attulisse uirium uideretur, ipsa actione adcrescebat. nulla umquam ilillum fortem et agrestem et Hispanae consuetudinis morem non poterat dediscere: utcumque res
Abbreviated transcription (Latin):
dignius. Nemo plus ingemo
suo imperanit. nemo plꝰ induĩ¬
sit in utraq ꝑte uehem̃ti uiro
modus deerat. nec int̾mitte
tudiũ sciebat nec repet̾e. Cũ
se ad scribendũ concitauerat. in¬
gebantur noctib dies. ⁊ sm̃ in¬
teruallo gramꝰ sibi instabit. nͨ
desinebat. nisi defeceret. rursꝯ
se tesoluebat. Cñ n̾o se sulius.¬
montib ꝙ tͣdiderat. in filins
ac montib natos om̃s illos
agrestes. laboris patientia et
uenandi sollercia prouocabat.
et in tantã perueniebat sic ui¬
uendi cupiditatem. ut iux pos¬
set ad pͥorem consuetudinem
ret̾hi. at cũ sͥ miecerat ma̾nũ.
et seblandiendo quo abduxe¬
incũbebat in studiũ. ut nõ
tm̃ nicħ perdidisse s multũ
adquisisse desidia uideretur.
Omĩb quidẽ prodest subm¬
de ammũ relaxare. Excitat᷑
eĩ ocio uigor. et oĩs tristicia
que continuatione ꝑtinacis
studii adducitur feriaꝵ hyla¬
ritate discuctit᷑ milli tñ int̾¬
missio proderat manifestius.

Expanded text:
dignius; nemo plus ingenio dignius; nemo plus ingenio suo imperauit, nemo plus indulsit. In utramque partem uehementi uiro modus deerat: nec intermittere studia sciebat nec repetere. cum se ad scribendum concitauerat, iungebantur noctibus dies et sine interuallo grauius sibi instabat nec desinebat nisi defecerat; rursus se resoluebat; cum uero se silumontibusque tradiderat, in siluis ac montibus natos omnes illos agrestis laboris patientia et uenandi solertia prouocabat et in tantam perueniebat sic uiuendi cupiditatem, ut uix posset ad priorem consuetudinem retrahi. at cum sibi iniecerat manum et se blandienti otio abduxeincumbebat in studium, ut non tantum nihil perdidisse, sed multum adquisisse desidia uideretur. Omnibus quidem prodest subinde animum relaxare; excitatur enim otio uigor et omnis tristitia, quae continuatione pertinacis studii adducitur,feriarum hilaritate discutitur: nulli tamen intermissio manifestius proderat.
Abbreviated transcription (Latin):
bat aut̃ cicero. nõ quales m̃c
ꝯtroñsias dicimus. nec tales
quidem quales ante ꝙyceront
dicebant. quas theses uoca¬
bant hoc eĩ gonus materie qͦ
nos excemur adeo nouũ ẽ.ti
nos dicimus qd̾ cicero ciusas
uocabat. Hoc uero alterũ nom̃
grecum quidẽ. s in latinũ ita
translatum. ut pro latino sit.
scolastiea controuersia multo
recentius sicut ip̃a declamatio
apnd nullũ anticum auctorẽ
ante ciceronem et caluũ inueĩ¬
ripõt. qui declamatoem distin¬
guit. Ait enĩ. Declamare ẽ sẽꝑ
nõ mediecrit dr̃e bñ Alter pͥu¬
tat domestice ex̾citatõis ẽẽ. alte¬
tũ uereactionis. Modo nom̃ hoc
prodiit. Nam et studiũ ip̃m nu¬
ꝑ celebrari cepit. id̾o facile ẽ mͥ
ab incunabuł nosse rẽ post me
natã. In aliis aut̃ an bñficium
nob̾ daturus sim nescio. ĩ uno
aus ad ultimũ eius diem per¬
ductã familiarẽ anuciciã cũ
uoluptate maxĩa repetam. Ni¬
chil em illo iro grauiꝰ. nch̃
suamꝰ. nichil eioquentia suã

Expanded text:
bat autem Cicero non quales nunc controuersias dicimus, ne tales quidem quales ante Ciceronem dicebautur, quas thesis uocabant. hoc enim genus materiae quo nos exercemur adeo nouum est, unos dicimus: Cicero causas uocabat. Hoc uero alterum nomen Graecum quidem sed in Latinum ita translatum ut pro Latino sit, scolastica, controuersia multo recentius est, sicut ipsa declamatio apud nullum antiquum auctorem ante Ciceronem et Caluum inueniri potest qui declamationem distinguit; ait enim: “declamare est domi non mediocriter dicere.” bene alterum putat domesticae exercitationis esse, alterum uerae actionis. Modo nomen hoc prodiit; nam et studium ipsum nuper celebrari coepit: ideo facile est mihi ab incunabulis nosse rem post me natam. In aliis autem an beneficium uobis daturus sim nescio, in uno a usque ad ultimum eius diem perductam familiarem amicitiam cum uoluptate maxima repetam. Nihil illo uiro grauius, nihil suauius, nihil eloquentia sua
Abbreviated transcription (Latin):
id oblique et furtim subriꝑet.
Sũmã quidẽ ẽẽ dem̃tiã detor
incipiã quã pͥmã lattonẽ mei
declamasse memini ad modũ
cepisset diem duce.

Expanded text:
id oblique et furtim surreperet. summam quidem esse dementiam detorqincipiam quam primam Latronem meum declamasse memini admodum icoepisset diem duce
Abbreviated transcription (Latin):
dero sentienti consentiens n
dare. cirintam̃ t̾ nõ uolupta
mee cã aut certe pet nolunt¬
tem dederimꝰ cũ fanto manit
sit retinere spm̃ qm̃ accipe
qnͣto leuins mori ante mort
metũ. Ego nitã dedi statim
usuro. tũ nescituro an uniese
Ego nitã dedi mortẽ tim̃t
tuuitam dedistint mori poss

Expanded text:
ederim sentiente cum sentiens me dare, cum vitam tibi non voluptatis meae causa aut certe per voluptatem dederim, cum tanto maius sit retinere spiritum quam accipere, quanto levius mori ante mortis metum. Ego vitam dedi statim illa usuro, tu nescituro, an viveret ; ego vitam dedi mortem timenti, tu vitam dedisti, ut mori poss
Abbreviated transcription (Latin):
iñcendiũ. uexerunt ꝑentes suos.
Discessisse creditum est ignes. et
uenẽs dignissimi. qui magna tu¬
to auderent. Ucit antigomis¬
et qui cum inigenti p̃lio suꝑass
hostem p̾miũbelli ad patrem tñ¬
stulit. et imperiũ illi cipri tra¬
duidith ẽ regnũ. nolł regnare cũ
possis. uicit parem mꝑio sum
quid̾ manliꝰ qui cũ an̾ ad tp̃e rele¬
gatus eẽt ap̾re ob adholescentiãᷤ
brutã et hebetem ad tͥbimũ pleb̾
qui ipri suo dix̾at dic̃. uenit. pe¬
tito tp̃r ꝙ ille dederat sperans
fore proditorẽ parentis ĩniti et
bñ meruisse se de inuene credebat
cꝰ exiliũ ꝓ gͣnissio cͥmĩe int̾ alia
manlio obiciebat nactꝰ adolescẽs
sec̾tũ stringit octultatũ sinu fer¬
missirrũ. ħ te gladio tnͣffodiam.
emisse cõditoĩ reddidit. Nulli ahi
licuit impune tͥbunũ in ordinẽ
rodige̾. Alia ex aliis exͥ sunt coꝵ
qui ꝑentes suos ꝑ icuł eripuert̃.
ꝗ ex infimo ad sũma ꝓtulerunt.

Expanded text:
incendium, vexerunt parentes suos ; incendium, vexerunt parentes suos ; discessisse creditum est ignes et t iuvenes dignissimi, qui magna tuto auderent. " Vicit Antigonus, qui, cum ingenti proelio superasset hostem, praemium belli ad patrem transtulit et imperium illi Cypri tradidit. Hoc est regnum nolle regnare, cum possis. " Vicit patrem imperiosum quidem Manlius, qui, eum ante ad tempus relegatus esset a patre ob adulescentiam brutam et hebetem, ad tribunum plebis, qui patri suo diem dixerat, venit ; petito tempore, quod ille dederat sperans fore proditorem parentis invisi, et bene meruisse se de iuvene credebat, cuius exilium pro gravissimo crimine inter alia Manlio obiciebat, nanctus adulescens secretum stringit occultatum sinu fermissuruin, hoc te gladio transfodiam. omissae contioni reddidit. Nulli alii licuit impune tribunum in ordinem redigere. Alia ex aliis exempla sunt eorum, qui parentes suos periculis eripuerint, qui ex infimo ad summum protulerint
Abbreviated transcription (Latin):
ita idicamus. Excusatioe
mus liberis ⁊ illos segmores
referenda gram fitĩmus. quꝰ¬
stĩmu los adice̾ debemꝰ et dice̾. Hoc
agite optimi niuenes. ꝓposita ẽ
int̾ parentes ao liberos honesta
contentio. dederint maiora an
receperint. Nõ idõ nicerunt qma
occupaiint. Sumite mͦ animũ
qualem decet. et deficẽ nolite
ut uineatis optantes. Nec desũt
tam pulcꝰ c̾tamini duces qui ad
siłia nos cohortent᷑ ac ꝑ nestigia
sua ire. adnictoriam sepe iam
ꝑatam. ex parentib iubeanti
Uicit eneas patrem. ip̃e eins ñ
fancia leue tutũq gestam̃i. Gra¬
uem semo per media hostumi
agmina. ⁊ ꝑ cadentis c̾ca se urb̾
ruinas ferens. cum cõplexus
sacra ac penates deos religiosꝮ
senex. nõ simplici uadentem sar¬
cina p̾meret. Tulit illum ꝑ ig¬
nes. et ꝗd nõ pietas põt: pertu¬
lit colendũq int̾ conditores ro¬
mani imperii posint. uicere si¬
culi iiuenes cum ethua maiore
in peragitata i urbes. magros.
in magnam insule ꝑtem effudissi

Expanded text:
ita iudicamus, excusationem damus liberis et illos segniores ad referendam gratiam facimus, quistimulos adicere debemus et dicere : " Hoc agite, optimi iuvenes ! Proposita est inter parentes ac liberos honesta contentio, dederint maiora an receperint. Non ideo vicerunt, quia occupaverunt. Sumite modo animum, qualem decet, et deficere nolite : vincetis optantes. Nec desunt tam pulchro certamini duces, qui ad similia vos cohortentur ac per vestigia sua ire ad victoriam saepe iam partam ex parentibus iubeant. " Vicit Aeneas patrem, ipse eius in infantia leve tutumque gestamen, gravem senio per media hostium agmina et per cadentis circa se urbis ruinas ferens, cum complexus sacra ac penates deos religiosus senex non simplici vadentem sarcina premeret ; tulit illum per ignes et quid non pietas potest ? pertulit colendumque inter conditores Romani imperii posuit. " Vicere Siculi iuvenes : cum Aetna maiore vi peragitata in urbes, in agros, in magnam insulae partem effudisset
Abbreviated transcription (Latin):
maiorem nobilitatẽ nobili ui¬
ro adiciat. Dic scipionis prẽm.
Dubiũ ẽ quin generandi mil¬
gare bñfm̃ incerat exnnia pie¬
tas ac uirtus ip̃i urbi nescio u
simplex sit et facile. s danti no¬
lutariũ.ꝙ necc̃e ẽ ille multis
dederit ⁊̃ quib dedisse se nescit.
in que consortem ht̃ in quo spec¬
tauit legem patriam p̃imia pa¬
trũ domꝰ ac familie. ꝑpetuitatem.
omĩa pocius ꝙͣ eum qm dabat. Qd
si quis sapĩam consecutus hanc
illi potes. Et p̃ceptoris mei qd̾
institutis liberalib profitr Ipo
tũ qui tradiderunt illa tnͣscend¬
mus. utiq eos qui pͥma elem̃tͥ

Expanded text:
maiorem nobilitatem nobili vimaiorem nobilitatem nobili viro adiciat, dici Scipionis patrem ! Dubium est, quin generandi vulgare beneficium vicerit eximia pietas et virtus ipsi urbi nescio utsimplex sit et facile et danti voluptarium, quod necesse est ille multis dederit, etiam quibus dedisse se nescit, in quo consortem habet, in quo spectavit legem, patriam, praemia patrum, domus ac familiae perpetuitatem, omnia potius quam eum, cui dabat. Quid ? si quis sapientiam consecutus hanc illi potes." Et praeceptoris mei, quod institutis liberalibus profeci; ipsos tamen, qui tradiderunt illa, transcendimus, utique eos, qui prima ele
Abbreviated transcription (Latin):
huc in luce retineret. Deide cũ
cia reddiderit ꝙͣ aprẽ acceꝑat. s
an aliꝗs possit maiora reddeꝰ ⁊̃
gula pat̾noꝵ meritoꝵ magnitu¬
dinem exsu ꝑate nõ possut. plu¬
ra i umĩ congesta superaburt.
Geruaint in p̃hio patrem scipio
p̃mentia contempsit tot oppoĩ¬
tas difficultates ꝙ ad p̾mam
pugnã exiturus tyro ꝑ nete¬
ranoꝵ corꝑa cucurrit ꝙ annos
suos tnͣsiliuit. Adice ut idẽ pa¬
trem reũ defendat ⁊ ꝯspiratõe
inimicoꝵ potentiũ eripiat: ut
Alterũ illi consulatum ac t̾ciũ
aliosq honores ⁊̃ cõsularib cõ¬
cupiscendos congerat ut panꝑ
raptas belli mr̃e opes tradat.⁊
ꝙ ẽ militarib uiris speciosissimũ.
diuitẽnllũ spolũs ⁊ ħostilib fa-¬
ciat Si aohuc /parũ ẽ adice ut ꝓ¬
usncias et ex̾ordinatia imperia
continuiet. Adice ut dirutis mna¬
ximis urbib romani imperii
sine emulo ad orrus occasusq
uenturi defensor ⁊ conditor.

Expanded text:
huc in luce retineret ? Deinde, chuc in luce retineret ? Deinde, ccia reddiderit, quam a patre acceperat, sed an aliquis possit maiora reddere, egula paternorum meritorum magnitudinem exsuperare non possunt, plura in unum congesta superabunt. Servavit in proelio patrem Scipio prementia contempsit, tot oppositas difficultates, quod ad primam pugnam exiturus tiro per veteranorum corpora cucurrit, quod annos suos transiluit ? Adice, ut idem patrem reum defendat et conspirationi inimicorum potentium eripiat, ut alterum illi consulatum ac tertium aliosque honores etiam consularibus concupiscendos congerat, ut pauperi raptas belli iure opes tradat et, quod est militaribus viris speciosissimum, divitem illum spoliis etiam hostilibus faciat. Si adhuc parum est, adice, ut provincias et extraordinaria imperia continuet, adice, ut dirutis maximis urbibus Romani imperii sine aemulo ad ortus occasusque venturi defensor et conditor
Abbreviated transcription (Latin):
eret. Nõ in estimabile inparenteᷤᷤ
os bñficiũ contulit. An ꝗsqmͣ
ristonem et crillũ nͥ p̃p̃ xenofon¬
om ac ꝑlatonem filios nosset:
dofroyiscũ socrates expirare nõ
patit᷑. Cet᷑os enum̾are longũ ẽ.
didit posteris. utrum manis bñ¬
ficiũ dedit .m. ag̾ppe pr̃. ne post
agͥppam quidẽ notus an pat̾ dedit
agrippa nauali corona inisignis
unicũ adeptus int̾ dona milita¬
ria decus. qͥmi tot in urbe maxĩas
pera excitauit. que et p̾orem magͥ¬
ficentiã uincerent. et milla post¬
ea uinc̾entur. utrũ octamꝰ maiꝰ
augustus ꝙͣnis illũ umbra ad¬
optit i patris abscondit. Qnͣtã
cepisset uoluptatem si illũ post
debellata arma cimilia mdisset
secure pati p̃sidentẽ ñ ad agnos¬
cens bonũ suiĩ. nec credens qͦ¬
ullũ uirũ in domo sua nasci. Q̾d
nũc cet̾os ꝓsequar quos iam cõ¬
sumpsisset oblinio nͥ illos filioꝵ
głia. ex tenebris eruisset. et ad¬

Expanded text:
eret, non inaestimabile in parentes eret, non inaestimabile in parentes suos beneficium contulit ? An quisquam Aristonem et Gryllum nisi propter Xenophontem ac Platonem filios nosset ? Sophroniscum Socrates expirare non patitur. Ceteros enumerare longum est, didit posteris. Utrum maius beneficium dedit M. Agrippae pater ne post Agrippam quidem notus, an patri dedit Agrippa navali corona insignis, unicum adeptus inter dona militaria decus, qui tot in urbe maxima opera excitavit, quae et priorem magnificentiam vincerent et nulla postea vincerentur ? Utrum Octavius maius Augustus, quamvis illum umbra adoptivi patris abscondit ? Quantam cepisset voluptatem, si illum post debellata arma civilia vidisset securae paci praesidentem, non adgnoscens bonum suum nec satis credens, quillum virum in domo sua nasci ! Quid nunc ceteros prosequar, quos iam consumpsisset oblivio, nisi illos filiorum gloria e tenebris eruisset et ad