comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
autuuat ĩconsultꝰ hõ aut eg᷑ st̃ sibi nõ
dari qͦd oꝑtat uel nõ posse qͦd cupiat ⁊
sie qͦd suũ tͥmen est alienũ liuẽ mnentis
pͥuatus existimat hine q̃rit᷑ lasciuus
amans hiie auricupidus huic horioꝵ
aindus hine sangiũs sitibundꝰ. ⁊ alii płes
malũ qͦs int̾dux̾ũt ip̃i ⁊ prudẽtes eiecisse

Expanded text:
utumat inconsultus homo, aut egre fert sibi non dari quod optat, vel non posse quod cupiat. Et sic quod suum crimen est alienum lumine mentis privatus existimat. Hinc queritur lascivus amans, hinc auri cupidus, hinc honorum avidus, hinc sanguinis sitibundus et alii plures malum quod introduxerunt ipsi, et prudentes eieci
Abbreviated transcription (Latin):
noctiẽ ꝙ filia qͦd qd facile ꝯcedi pt̾ cum
illi sit ĩ aplexione ꝯformis frigida scil ⁊
sit ⁊ tarda. Porro q hebetes offuscatosq
sẜus ht corporeos nõ ĩꝯgrue illi noctẽ
ꝯsilii ex qͦ fit ut uen̾anda sit ⁊ eiꝰ caui
exangus est color exhausti
sangnis sen egri seu Repentini
ut sacis uidemus inillis qͥ du ceco care̾e
clausi i lucẽ uenint, aut qͣ ab egͥcudine cor¬
porea fatigati Resurgũt bel subito correpti
panore pallestũt de tenebra xui herebi filia
Erebi noci̾ q filiã oẽ tenebrã nlło
it̾ueiente teste credet᷑ sane ne idẽ
nir ⁊ filia bideant᷑ in h ͦ differũt
Nocte aliqͣlis lĩosares cnitur ⁊ lmae
sida seu ignis Iiliqñ ĩ tenebra aut̾ nł uinq̃¬

Expanded text:
Noctisque filia. Quod quidam facile concedi potest, cum illi sit in complexione conformis, frigida scilicetsit et tarda. Porro quia hebetes offuscatosque sensus habet corporeos, non incongrue illi Noctem consilii; ex quo fit ut veneranda sit, et eius cani exsanguis est color, exausti sanguinis seu egri seu repentini ut satis videmus in eis qui diu ceco carcere clausi in lucem veniunt, aut qui ab egritudine corporea fatigati resurgunt, vel subito correpti pavore pallescunt. CAP. XXX. De Tenebra XVI Herebi filia. Herebi Noctisque filiam esse Tenebram nullo nterveniente teste credetur. Sane ne idem mater et filia videantur, in hoc differunt. Nocte aliqualis luminosa res cernitur, ut luna et sydera seu ignis aliquando. In tenebra autem nil unq
Abbreviated transcription (Latin):
cã est uol dinturiĩ bellũ sen adu̾sa suꝑoe
deces seĩa sen locuste iam sata nasceñ deuo
⁊ sic dici pot̾it herebi noccisq filia si nõ hobi
in uisc̾ibrtre latentis aut ĩ eg̾s honn pec¬
torib Residentis Qͥnymo ĩ ꝓfũdo dĩne ne¬
tis archano st̃issime uigilãtis qͥ ĩ telltꝰ hõm
morͣlitatis caligine offustatus ĩtueri nõ ꝑt̃

Expanded text:
causa est, vel diuturnum bellum, seu adversa causa est, vel diuturnum bellum, seu adversa dentes semina, seu locuste iam sata nascentia dev sic dici poterit Herebi Noctisque filia, sed non Herebi in visceribus terre latentis, aut in egris hominum pectoribus residentis; quin imo in profundo divine mentis arcano sanctissime vigilantis, quem intellectus hominum mortalitatis caligine of
Abbreviated transcription (Latin):
gescur mõliũ ignanie Rigor Roĩb dalidis
⁊calori diuin fernoris int̾poĩta offuscara
intellectus eailigine moliri non pt̃ obsti¬
nacionem sen ꝑtinaciã oriri ncce est y ͨ
Iam exorta est ignorãtie c̃̾tissi ͫ irgunitũ
gͦ bene ꝑtinacia hẽbi quem sepe gelidum
dixinnus ⁊ noctis quam sepe celignnẽ ne
Gestas herebi noectisq filia non ea est
bundãtes falso tracti Indicio subcũbũt ut auri
euftos auidar ꝑhuguin Rer qͥ d oiã que tange¬
bat iuxͣ uorũ uerterent᷑ ĩ auꝵ fame peribaat
hee est ergo uere herebi filia .i. gelidi cordis et
ugnami ac eciã noccis .i. ceci cõsilii existiman¬
tes optimũ diuieras aug̾e ut usu careamiꝰ
nobis facimus dum neglecto ueritatis line
Iudicio ꝯcussũ p̾tus suspirut lacͥmisq miẜ¬
iã emitrit in publieũ ut inde filia noccis et
ꝓmonstrata pharaoni aut p̾nata¬
I ut eristhonis publica ex uniu̾sali frugũ
penuria ꝯsueuit ꝯtinge ciꝰ Rer aut dĩa ira

Expanded text:
gestus mortalium ignavie rigor, rationibus validis, et calori divini fervoris interposita offuscati intellectus caligine molliri non potest, obstinationem seu pertinaciam oriri necesse est, imo iam exorta est, ignorantie certissimum argumentum. Ergo bene Pertinacia Herebi, quem sepe gelidum diximus, et Noctis quam sepe caliginem menfilia VIIII. Egestas Herebi Noctisque filia non ea est bundantes falso tracti iudicio succumbunt, ut auri custos Mida Frigum rex, qui dum omnia que tangebat iuxta votum verterentur in aurum, fame peribat. Hec est ergo vere Herebi filia, id est gelidi cordis et ignavi, ac etiam Noctis, id est ceci consilii, extimantis optimum divitias augere, ut usu careamus em nos ipsi nobis facimus dum neglecto veritatis lumine iudicio concussum pectus suspiriis lacrimisque miseriam emittit in publicum, ut inde filia Noctis et premonstrata Pharaoni, aut privata ut Erisithonis. Publica ex universali frugum penuria consuevit contingere. Cuius rei aut divina ira
Abbreviated transcription (Latin):
ondit macrobius. Laꝵ pͥma bocatur
fantasina q̃ nũꝙͣ se mor̃lib miscet insi
lente dun se incipit sõpnus emitle ex
istimantib adhͤ nobis uigilare affercq
horribiles uisu formas ⁊ ut plimũa na

Expanded text:
ostendit Macrobius. Harum prima vocatur phantasma, que numquam se mortalibus miscet nisi lente, dum se incipit somnus immittere, existimantibus nobis adhuc vigilare, affertque hec horribiles visu formas, et ut plurimum a na
Abbreviated transcription (Latin):
deo ut ois eoꝵ oꝑum ꝯͦ ꝑnicioso sit plẽ¬
beneno ⁊ inde gerion dc̃a qr Regnans a¬
pudbaleares in sulas gerion miti uultu
blandis ꝙ uerbis ⁊ omi comitate ꝯsuenit
hospires susciꝑe ⁊ demũ sub hac benignitate
sopitor occide cur aut̾ herebi noccisq fi¬
liadcã sit ead q̃ de dolo Racio est de ꝑtinacia
Ertinacia Occanaherebi filia¬

Expanded text:
adeo ut omnis eorum adeo ut omnis eorum veneno; et inde Gerion dicta, quia regnans apud Baleares insulas Gerion miti vultu, blandisque verbis et omni comitate consueverit hospites suscipere, et demum sub hac benignitate sopitos occidere. Cur autem Herebi noctisque filia dicta sit, eadem que de Dolo ratio est. CAP. XXII. De ertinacia
Abbreviated transcription (Latin):
eseptima herebi filia.
raus ⁊ mento herebi ⁊ noctis
a cicerone ubi de nat̾is deoꝵ dr̃
filia. le talis quid̃ ⁊ infanda
pestis ⁊ iniqͣ mẽtis execrabile uitiũ futer
hant ⁊ dolum uix noscit᷑ esse discrimen
aͦ si quod int̾est hͦ eẽ uidecur dolũ scil
ter in malũ Seu pocius adu̾sus hostes
dolo agimus amicos fraude decipiimis¬
L uiꝰ aut̃ formam uidet᷑ dantes alig̾n
florentinꝰ eo ĩ poemate qͦs florentino
st̾psit ydioniate non ꝑni quidem inter
alia poemata momenti sic describit eam
stil iusti hõĩs here faciem corporis Reliqͫ
ẜpentim̃ uarus distinccũ macłis atq
colorib et eius caudã t̾uimari ĩscorpionis
aculeniu n placida ig̃ ⁊ slłi iusti hõĩs¬
huiꝰ facie sentit anctor excͥusecum fran¬
dulencium hĩtum st̾ .ni. uultu ⁊ eloquio
mites hĩtu modesti in cessu gͣnes morib
insigner ⁊ spectabiles pietate/ opib dero
mifabili sub gelu iniquitatis tectis u̾sipelles

Expanded text:
e VII Herebi filia. raus et merito Herebi et Noctis a Cicerone ubi de Naturis deorum dicitur filia, letalis quidem et infanda pestis, et inique mentis execrabile vicium. Inter hanc et dolum vix noscitur esse discrimen, quod si quid interest hoc esse videtur, dolum scilicet preter in malum. Seu potius adversus hostes dolo agimus, amicos fraude decipimus. Huius autem formam noster Dantes Aligerii Florentinus eo in poemate quod florentino scripsit ydiomate, non parvi quidem inter alia poemata momenti sic describit: Eam scilicet iusti hominis habere faciem, corpus reliquum serpentinum variis distinctum maculis atque coloribus, et eius caudam terminari in scorpionis aculeuhuius facie sentit autor extrinsecum fraudolentium habitum; sunt enim vultu et eloquio, mites, habitu modesti, incessu graves, moribus insignes et spectabiles pietate; operibus vero miserabili sub gelu iniquitatis tectis, versipelles
Abbreviated transcription (Latin):
aderat cathus oppressus est megal
añt ad rabuos socessit quos augurã
fides prestanda ẽ filius fuit
sltani dicit eñ de es sit bir¬
giliu̾s nec p̃nesciẽ fundator defuit
urbis bbscans genitũ pecora int er
agrestra regẽ Innẽtũꝙ fecis ouiĩs
quẽ credidit etas Ceculis icͣ. Et
ho tał fert᷑ fabula duo fuere fres
quibus uinea fuit soron que dum
secus ignẽ sederet sauilla cañ oiꝰ
in gremiũ et corre feruido enola¬
uit ex qua mulie rẽ ꝯcepisse amt̾
⁊ peperisse puerũ quẽ lblcam dixe
siliũ eñq ob lippidicudinẽ et ulorũ
dixẽ ceculum Qui die quadam for¬
saui infestinatus in ꝑporacione quil
nõ wlcani filius essẽt erauit lblcanũ
ut si eius osset filius demõ traret

Expanded text:
aderat, Cacus oppressus est. Megalis aderat, Cacus oppressus est. Megalis autem ad Sabinos secessit, quos augurandides prestanda est, filius fuit Vulcani. Dicit enim de eo sic: Nec Prenestine fundator defuit urbis, Vulcano genitum pecora inter agrestia regem Inventumque focis omnis quem credidit etas, Ceculus etc. Ex hoc talis fertur fabula. Duo fuere fratres, quibus unica fuit soror, que dum secus ignem sederet, favilla casu eius in gremium ex torrente fervido evolavit, ex qua mulierem concepisse aiunt, et peperisse puerum, quem Vulcani dixere filium, eumque ob lippitudinem oculorum dixere Ceculum. Qui die quadam forsan infestatus improperatione, quia non Vulcani filius esset, oravit Vulcanum, ut si eius esset filiu
Abbreviated transcription (Latin):
tenebant᷑ cognita ẽ cathi frans i
quẽ dum bertẽt hercules di ex an¬
tro illum edurit a claua int̾eunt ⁊
boues reassumpnt Alni uẽ dolunt
a cacha soroe cachi fats furtũ hcut
reuelatum ⁊ ob d meruisse ibidem
dui ara sacrisq ueuerari. Huuc io cal¬
cam silm̃ dc̃iũ dicit ẜmus quiil adiacẽ¬
cia omia crebra cõbuscione ꝯsumeret¬
Doĩe albericus dice bat nequissiũ
euiludri puisse anulum seu serñ
ꝙ uouẽ ipiũ souat nã cathos grece
latiue malum souat sub fictione aũt
sabule uidet᷑ soliuo bbi do mirabililꝰ
historiã esse dicit eñ hĩtasse cathum
es in loco tui saliue nome est bbi pest¬
dicit celiũ dice̾ ꝙ cum amarsia rege
carcom tireno legatus ni et et ab
eo megali frigio ẜuandꝰ esset tditn
ab eodem cũ ampliei̾bus subsidiis uĩ
uenerat reduetus regnũ circa loltur¬
nũ ⁊ campaniã oconpauerãt ⁊ dum
temptarãt aduersum enaudrũ et
archades du ce heule qui tũc sonte

Expanded text:
tenebantur, cognita est Cachi fraus. In tenebantur, cognita est Cachi fraus. In quem dum verteret Hercules, vi ex antro illum eduxit, et clava interemit, et boves reassumpsit. Alii vero volunt a Cacha sorore Cachi, fratris furtum Herculi revelatum, et ob id meruisse ibidem diu ara sacrisque venerari. Hunc ideo Vulcani filium dictum dicit Servius, quia adiacentia omnia crebra combustione consumeret. Quem Albericus dicebat nequissimum Evandri fuisse famulum seu servum, quod nomen ipsum sonat; nam cacos Grece, Latine malum sonat. Sub fictione autem fabule videtur Solino ubi De mirabilibus hystoriam esse. Dicit enim habitasse Cacum eo in loco cui Saline nomen est, ubi postdicit, Celium dicere, quod cum a Marsia rege Tharconi Tyreno legatus ivisset, et ab eo Megali Frigio servandus esset traditus, ab eodem cum amplioribus subsidiis, unde venerat, reductus, regnum circa Vulturnum et Campaniam occupaverunt , et dum tentarent adversum Evandrum et Arcades, duce Hercule, qui tunc forte
Abbreviated transcription (Latin):
Late dicit oindius silie puerũt
pandionis athenar regis harũ prag¬
luẽ pandion thereo regi tracie dedĩt
ĩ quigem et ip̃a et es peperit ythun
ius filiam dum ad ꝑgnẽ therens de¬
duce̾t scupranit eiq liugnã absculit
ex quo secutũ est ut ytħis a matre
prognes nuitaet᷑ in yrundinẽ philo¬
mena in anem sui nous noĩs therẽs
lis in accossum radiis semꝑq retonti
Lede cepebat huiꝰ floĩbus affira
uꝑbis Ora uirũ trasti pendebant pal¬
lida tabo huit mõ stro iolcanꝰ erat pr
illius atros Ore somõs ignes magna
se mole fẽbat icͣ Ex quo sort᷑ ꝙ her¬
culis ex hispania redeunt et cum
euandro ho pitantis bones noctu
canda trarit in autrũ suũ Quos cũ
diuiuites mane c̾uec hcules nec quor¬
sumn eirassent posset adute̾ didebat
enĩ bestigia pedum ab autro ad ormẽta
uemetia cum reliquis recederat sed
cum iungirx̃t̃ ob relictos fotios abe¬
iuitet rũdentes iungit in qui clansi

Expanded text:
late dicit Ovidius, filie fuerunt late dicit Ovidius, filie fuerunt Pandionis Athenarum regis. Harum Prognem Thereo regi Tracie dedit in coniugem, et ipsa ex eo peperit Ythim nis filiam, dum ad Prognem Thereus deduceret, stupravit, eique linguam abstulit; ex quo secutum est, ut Ythis a matre Prognes mutaretur in irundinem, Phylomena in avem sui nominis, Thereus lis in accessum radiis, semperque recenti Cede tepebat humus, foribus affixa superbis Ora virum tristi pendebant pallida tabo. Huic monstro Vulcanus erat pater: illius atros Ore vomens ignes, magna se mole ferebat etc. Ex hoc fertur, quod Herculis ex Hyspania redeuntis, et cum Evandro hospitantis boves noctu cauda traxit in antrum suum; quos cum diminutos mane cerneret Hercules, nec quorsum errassent posset advertere; videbat enim vestigia pedum ab antro ad armenta venientia, cum reliquis recedebat, sed cum mugirent ob relictos socios abeuntes, respondentes mugitui qui clausi
Abbreviated transcription (Latin):
hus quibiꝰ dicatũ erat templũ in
quo comꝑtus erat bblcano stilicet
iierue dedaderũt in filiũ hic p̃teã
gines assumptꝰ serpentarius dictꝰ
seu erathei et qmĩx cophali
ouidis teste dicente Qua¬
tuor ille quidem iuenes cotidemq
crearat feniure sortis ẜerat ꝑ for¬
ma duaꝵ Equibus eolidos cephalus
tr ꝯuigẽ felix si potri fuit ic Que
huiq fuit fortuna que mors post hec
fuit filiant ensebuis in librs
tpm tescat᷑ hant trax boreas astreli
filius rapuit ⁊ sibi iriõnis copulauit
que illi zethum ⁊ calaym filios pe
perit De pandionẽ ericthomii filio Qui
geuuit ꝑrognem et philomenam
Iudion ut lactãtio placet fi¬
lius fuit ericthoun ethenar
regis sibiq successit in reg¬
no Ex quo p̃ter regni tempus quẽd
filias ex quibus bello fessus quod dmad¬
uersus tracas gesserat cum in patem
uenisset unã p̃o pregnẽ .s. thereo trac¬
tum regi dedit in quigem alteruis aũt
philomena filiabus. paudionis:
bognes et philoureua ut facis

Expanded text:
quibus dicatum erat templum , in quo compertus erat, Vulcano scilicet et Minerve dederant in filium. Hic preterea, gines assumptus, Serpentarius dictusseu Erithei et coniunx Cephali, Ovidio teste dicente: Quatuor ille quidem iuvenes totidemque crearat Feminee sortis, sed erat par forma duarum, E quibus Eolides Cephalus te coniuge felix, Procri, fuit etc. Que huius fuerit fortuna , que mors, post hec filia, ut Eusebius in libro Temporum testatur . Hanc trax Boreas Astreli filius rapuit et sibi matrimonio copulavit. Que ille Zethum et Calaym filios peperit. CAP. LXXIV De Pandione Erychthonii filio, qui genuit Prognem et Phylomenam. Pandion, ut Lactantio placet, filius fuit Erychthonii Athenarum regis, sibique successit in regno, ex quo preter regni tempus quod ifilias. Ex quibus, bello fessus, quod diu adversus Tracas gesserat, cum in pacem venisset, unam, Prognem scilicet, Thero Tracum regi dedit in coniugem; alterius autem, Philomena filiabus Pandionis. rognes et Phylomena, ut satis
Abbreviated transcription (Latin):
2cͣ huiꝰ aut̃ ficcionis intẽtũ Augns¬
tiuꝰ in libro de cmitate dei sc detegit
Dicit anui apud athemõies tomplũ
fuisse colcano ⁊ miuerne cõe in quo
comꝑtus ẽ insans dracone c̾tũbolutꝰ
qui cum eũ magnũ birũ futurũ
iudicio athemẽsiũ ꝑtendet eñ ẜua¬

Expanded text:
c. Huius autem fictionis intentum Augustinus in libro De civitate dei sic detegit. Dicit enim apud Athenienses templum fuisse Vulcano et Minerve commune. In quo compertus est infans dracone circumvolutus, qui cum eum magnum virum futurum iudicio Atheniensium portenderet eu
Abbreviated transcription (Latin):
ineriliĩ acte sunt ⁊ ip̃a crmꝰ eis ⁊
Que apud gabios triucidatum sextũ
andisse potuit et bidisse uirũ apud
cumas campanie tabida in seuectu¬
te mercẽtem Quis aut̃ mulieri fi¬
us fuerit uon legi ⁊cͣ¬
¶ Bene alogie deoruni gentilium.
liber duodeciuuis q. Explicit

Expanded text:
in exilium acti sunt et ipsa cum eis. in exilium acti sunt et ipsa cum eis. Que apud Gabios trucidatum Sextum audisse potuit, et vidisse virum apud Cumas Campanie tabida in senectute marcentem. Quis autem mulieri finis fuerit, non legi. Genealogie deorum gentilium liber XIIus explicit
Abbreviated transcription (Latin):
dis inueni data est ardebat tullrã
iuiior desiderio regui signẽq uirũ
ꝯtumeliis infestabat ⁊ suã dãpna¬
bat fortimã ꝙ nõ lucio data egret
Tandem actũ est ut morerẽt arrnus
⁊ mmor tullia ⁊ naobrẽ enestigis
nulior queuit cũ lucio ⁊ pacientẽ ꝓo
sunt cepĩtq illico imꝑba nulier uiri
anĩ irritae̾ bonbis et ad regnũ scu¬
iulis impellẽ Ex quo fcũdut die
quadã curiã intraret lucuis ⁊ pro
rege sede̾t et beniẽtẽ tulliũ pelli
facet et inde sequi atq trucidar qd
cũ andisset tuina coustenso uehi¬
culo letabunda ad salutandũ uinũ
rege cucurrit rediens aut donñ
cum sermi cadaner media in bia
ꝑstratũ bideret auriga atq susiste¬
ret ne illud tñsiens uelas uehiculo
p̃meret obiurgatus a tullia eo p̃sso
tuͣsunt hec pẽperit lucio silios int̾
quos sertum tarquinũ ob tmꝰ illa¬
tũ in lucreciã collatun quigẽ ꝑ uis¬
lenciã scuprũ lucius filiiq secum

Expanded text:
dis iuveni data est. Ardebat Tullia dis iuveni data est. Ardebat Tullia maior desiderio regni, segnemque virum contumeliis infestabat, et suam damnabat fortunam, quod non Lucio data esset. Tandem actum est, ut morerentur Arruns et iunior Tullia , quam ob rem evestigio maior convenit cum Lucio, et patiente posunt; cepitque illico improba mulier viri animum irritare verbis, et ad regnum stimulis impellere; ex quo factum, ut die quadam curiam intraret Lucius, et pro rege sederet, et venientem Tullium pelli faceret, et indi sequi atque trucidari. Quod cum audisset Tullia, conscenso vehiculo, letabunda ad salutandum virum regem cucurrit. Rediens autem domum, cum servii cadaver media in via prostratum videret auriga, atque subsisteret, ne illud transiens vehiculo premeret, obiurgatus a Tullia, eo presso, transivit. Hec peperit Lucio filios, inter quos Sextum Tarquinium, ob cuius illatum in Lucretiam Collatini coniugem per violentiam stuprum, Lucius filiique secum
Abbreviated transcription (Latin):
paint regiam Qua eceupata ⁊ mor¬
te patofacta torquinii sermus illi suf¬
cus ẽ rer cuicũ due ossẽt ex quigẽ
ilie illas filias tarquum prisci dedit
deores Ipe ant cu multa bona feci
romains a tarquinis suꝑbo geners
suo silie impulsu occisus e cũ regnas¬
set ãins uliui Illa igitͭ flauula de
qua supra locum dedit fabule ut filiꝰ
fingẽt᷑ wlcam qd oñdit ouidins di¬
tous Signa dedit genitor tũt cũ
caput igne chorusto Contigit hĩcq
om̃es plamens egit apet ⁊c̃ Quod
aut̃ aut̃ a fortuna dilectꝰ fuit mõs¬
trantem successus hunc plineꝰ in librs
uirorũ illust̾um silm̃ dicit finise pu¬
bli cormitu lam̾ et ocracis captine
De duabus tulliis filiabus tullii seruilii
ullie due ticolino autore filie¬
fuere tullii sermilii ⁊ ꝯuiges
gruntis ⁊ luen pristi tarqui
an fuiis maiou quippe tullia seueri
atq inpacientis animi et ad quem̃
facnora ꝑclim Arrñti micissimo Iune¬
lier erat lucio acris et ambiciosi cor¬

Expanded text:
am. Qua occupata et morte patefacta Tarquinii, Servius illi suffectus est rex. Cui cum due essent ex coniuge filie, illas filiis Tarquinii Prisci dedit uxores. Ipse autem cum multa bona fecisset Romanis, a Tarquinio Superbo genero suo, filie impulsu, occisus est, cum regnasset annis x liiii. Illa igitur flammula de qua supra locum dedit fabule, ut filius fingeretur Vulcani, quod ostendit Ovidius dicens: Signa dedit genitor, tunc cum caput igne corusco Contigit, hincque omnis flammeus egit apex etc. Quod autem a fortuna dilectus fuerit monstravere successus. Hunc Plinius, in libro Virorum illustrium, filium dicit fuisse Publii Cornicularii et Ocreatie captiveDe duabus Tulliis filiabus Tullii Servilii. Tullie due, Tito Livio autore, filiefuere Tullii Servilii, et coniuges Arruntis et Lucii, Prisci Tarquinii <filiorum>. Maior quippe Tullia severi atque impatientis animi, et ad quecunque facinora proclivi, Arrunti mitissimo iuvemulier erat, Lucio acris et ambitiosi cor
Abbreviated transcription (Latin):
cio apud homires ⁊ ꝯsiliũ et quicta
esset natꝰ ⁊ in bnũ locũ płes queni¬
rent habentes a nã pmũ p̃c̾ reliqua
aĩalia ut nõ ꝑui ẜ erecti ambularet
mũdiq astrorũ magnificẽtiã appi¬
tẽnt in mambus ⁊ arciculis quã
uellent rom facilitꝰ tractarent. ceꝑut
in eo cetu alu de frondibus fatẽ tecta
alii spelintas fodere sub mõcibus nõ¬
nlli yrũduũ indos ⁊ edificacõnes
eorũ uuitantes de luco ⁊ birgultis
face᷑ loca q̃ subirent hec uit̾uius nõ
aũt insignis henis iste penthathençĩ
legerat cirta cmꝰ miem longe alico
ẜuionis auctorẽ adam enuã nõiantẽ
legisfet ⁊ alibi taym nõ domos tñd¬

Expanded text:
io apud homines et consilium et convictus io apud homines et consilium et convictus esset natus, et in unum locum plures convenirent, habentes a natura primum preter reliqua animalia, ut non proni, sed erecti ambularent, mundique et astrorum magnificentiam aspicerent, in manibus et articulis quam vellent rem faciliter tractarent, ceperunt in eo cetu alii de frondibus facere tecta, alii speluncas fodere sub montibus, nonnulli yrundinum nidos et edificationes earum imitantes, de luto et virgultis facere loca que subirent. Hec Vitruvius. Non autem insignis homo iste Pentatheucum legerat, circa cuius initium longe alium sermonis autorem Adam omnia nominantem legisset. Et alibi Caym non domos t
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ẜuouis nucis cansam prescitisse
uolunt ut in libro de architectura
uic rumꝰ uidet᷑ asserẽ dicẽs. hoĩes
beteri more in silms et spelmicis ⁊
nemoribus nascebant᷑ ciboq agresti
uescendo bicam a gobant quterea.
quodam in loce a tempestatibꝰ ⁊ uẽtis
deuse crepicantibus arbores agitate
et int̾se terentes ramos ignẽ exci¬
tauerũt ⁊ es flama behemẽti ꝑter¬
riti qui circa oum locum fuerũt t̾
fatigati postea requie sata ꝑꝑicius
accẽdentes cũ am̃duertissẽt ꝯmodi¬
tutẽ esse magnã corꝑibus de ignis
tepore̾ ligna adicientes ⁊ id ꝯẜnã¬
tes alios adducebant ⁊ mitu mõstũtes
oñdebant quas ex es hyenc̃ btilitates
In eo honi gressu cum ꝑfindebãt᷑
alit̾ e spũ uoces cotidiãua ꝯsuetudie
uocabula ut obtinge̾nt consciterũt
Deinde se gregando res sepus in uru
ex euẽtu fari fortuitu ceperũt ⁊ ita
sermones iutra se ꝑcreauerũt Ergo
cum ꝑꝑtꝰ ig̃ns inuẽtionẽ quẽtus inĩ¬

Expanded text:
onis initio causam prestitisse volunt, ut in libro De architectura Vitruvius videtur asserere, dicens: Homines veteri more in silvis et speluncis et nemoribus nascebantur, ciboque agresti vescendo vitam agebant. Interea quodam in loco a tempestatibus et ventis dense crepitantibus arbores agitate, et inter se terentes ramos ignem excitaverunt, et eo flamma vehementi perterriti, qui circa eum locum fuerunt, sunt fugati. Postea requie data propius accedentes, cum animadvertissent commoditatem esse magnam corporihus, ad ignis teporem ligna adicientes et id conservantes, alios adducebant, et nutu monstrantes ostendebant quas ex eo haberent utilitates. In eo hominum gressu cum profundebantur, aliter e spiritu voces cotidiana consuetudine vocabula ut obtigerant constiterunt. Deinde segregando res sepius in usu ex eventu fari fortuitu ceperunt, et ita sermones intra se procreaverunt. Ergo cum propter ignis inventionem conventus init
Abbreviated transcription (Latin):
est eit ⁊ sc nec ĩmẽsa dignatꝰ est et
quia ꝑsepe iunsulant illam cadant ful¬
iuua Qd aũt dea nõ illum cubili dig¬
uata sit paulo post ubi de ericchomõ¬
dicet᷑ cã A syus aut̃ nit̾tus est is
qui penes nos est Est enĩ syuna alit̾
hec hũs a uã ut quid quid uideat homi¬
uẽ facientẽ a ipũ conat̾ facere a quĩ¬

Expanded text:
Et sic nec in mensa dignatus est. quia persepe in insulam illam cadant fulmina. Quod autem dea non illum cubili dignata sit, paulo post ubi deEritheodicetur causa. A symiis autem nutritus est is, qui penes nos est. Est enim symia animal, hoc habens a natura, ut, quicquid videat hominem facientem, et ipsa conetur facere, et qu
Abbreviated transcription (Latin):
tar quius pristo romano x rege mt̾
alias captinas iuẽcula quedã eo
nobilis uidere᷑ a torquim in domũ
reg̃iam deducta est que pregnãs
perit tulliũ seruliũ quo adħnc in¬
pantulo ⁊ in cumns doruuẽte desten¬
dit ab alto igniculus ⁊ capiti suo in¬
eoit nullain infeua lesionẽ Quẽ
cum bidisset tanaquil regnia augn¬
riorũ ꝑcta suasit birs puerũ eum
diligencia ẜuandu magnũ om̃ fu¬
curũ familie sue quiodũ huic ser¬

Expanded text:
Tarquinio Prisco Romanorum rege inter Tarquinio Prisco Romanorum rege inter alias captivas iuvencula quedam, eo quod nobilis videretur, a Tarquinio in domum regiam deducta est. Que pregnans peperit Tullium Servilium. Quo adhuc infantulo et in cunis dormiente descendit ab alto igniculus et capiti suo insedit, nullam inferens lesionem. Quem cum vidisset Tanaquil regina auguriorum perita, suasit viro puerum cum diligentia servandum, magnum enim futurum familie sue co
Abbreviated transcription (Latin):
eruisti atis ꝑempti sunt et quo bere
dolcaui filius a suꝑscicibus hĩtus ẽ
Ego ex ist mio fictionis huiꝰ rõnẽ
esse talem Leculum scilicet p̃mestẽ
eulorũ ceculum ut idem esse cum p̃ues¬
te lacini regis filio de quo sͣ Et ob
euolatam fauillulam in gmi ͫͥ preg̃¬
uatis iuris adoptatũ clcano eñq
hostes suos igne ⁊ incendio castigasse
et puestem fundasse ciuitate ⁊ uiribꝰ
ullius seruilius wltain fuit fe¬
luis ex cresa coruiculaua ut
in libro pastorũ tostat᷑ oiidius
dicens namq pr̃ tulli ultanꝰ cresa
mater ꝑsignis facie corm̾culana.
fuit Et paulo post iussa foco captina
edet conceptus ab illo Seruius a
celo semina gentis ht̃ icͣ hunc p̃tẽa
dicit oiudius a sortuna dilectũ eãq
policam ad eam ire ꝑ feuestrã palacui
⁊ secum esse ubi postea scũ est porta
Ia fauestra illa fenescrale nomen
accepit Huiꝰ fabule intentũ ex histo
suinet quoui ut pauers complectar
cerbis dico ꝙ capto coruiculano a

Expanded text:
ex quo vere Vulcani filius a superstitibus habitus est. Ego existimo fictionis huius rationem esse talem: Ceculum scilicet Prenestem oculorum Ceculum, et idem esse cum Preneste Latini regis filio, de quo supra; et ob evolatam favillulam in gremium pregnantis matris adoptatum Vulcano, eumque hostes suos igne et incendio castigasse, et Prenestem fundasse civitatem, et viriullius Servilius Vulcani fuit fiius ex Cresa Corniculana, ut in libro Fastorum testatur Ovidius, dicens: Namque pater Tulli Vulcanus, Cresia mater, Persignis facie, Corniculana fuit. Et paulo post: Iussa foco captiva sedet; conceptus ab illa Servius, a celo semina gentis habet etc. Hunc preterea dicit Ovidius a fortuna dilectum, eamque solita ad eum ire per fenestram palatii et secum esse, ubi postea facta est porta que a fenestra illa Fenestrale nomen accepit. Huius fabule intentum ex hystorsummetur. Quam ut paucis complectar verbis, dico, quod capto Corniculano a
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ deerũ arma ciclopes obrequiosos
⁊ officiuas hre testant᷑ Et ab eo
quid quid artificiose ꝯpoitũ ⁊ fact ũ
uolunt ut achillis ⁊ enee araua us
mouile hermionis ⁊ coroua adrrane
⁊ huim hũc p̃tr̾a dicũt ouso ill a so¬
le adulteris beneris quigis sus ⁊
matris ambos in bisibilibus cathenis
coeñtes alligasse uocant illũ eaiũ
mulciberũ ⁊ filiorũ pluriũ fuciũt
prẽm Aplentes ergo ex dictis sen¬
sum elicẽ sciendũ ẽ pͦme bbltanũ
hũc Iouis ⁊ innorus puisse filiũ
⁊ aꝑud leminũ regnasse ⁊ benerẽ
habuisse quigem eamq cũ arnug̾e

Expanded text:
rma Cyclopes obsequiosos et officinas habere testantur. Et ab eo quicquid artificiose compositum est factum volunt, ut Achillis et Enee arma, monile Hermionis, et corona Adriane, et huiusmodi. Hunc preterea dicunt, ostenso illi a sole adulterio Veneris coniugis sue et Martis, ambos invisibilibus catenis coeuntes alligasse. Vocant illum etiam Mulciberum, et filiorum plurium faciunt patrem. Volentes ergo ex dictis sensum elicere, sciendum est primo Vulcanum hunc Iovis et Iunonis fuisse filium, et apud Lemnum regnasse, et Venerem h
Abbreviated transcription (Latin):
creari nõ potunt de quibꝰ laribus
us̃ ois er ne sensere beteres Erti¬
manẽ aut̃ antiqui cum aiã rõual
a mereurio in cerpus uonũ de due¬
ra esset ut alias dixi iõ a mercuris
de duci opiari qsz in ui mense qui
inturio acc̾buit᷑ fetus aĩam creda¬
re custodes ques aliqui geniũ uł
genies bocane̾ nõ nulli dixe̾ lares
ut panlo aũ dem̃ est Et ut censo¬
riuꝰ agerit in lbi o de natali die
oba deit eñ dicigeniũ sen quiu
ut giguani euat seu quia una nobistu
g̃ignat᷑ se n quod geuites seiuꝑ tueatur
et enist esse geniũ ⁊ larem dicit a iul¬
as cecdu appiriatũ Et potissime
a gayo flacto eo in libro quẽ cesari de
iudigitamẽtis sc̃ptu reliquit Et esto
ꝙ unũ tr̃i dicat ingeniũ seu larem
in sequẽtibꝰ adicit epĩonem enclidis
pocratici duplicẽ om̃ibꝰ appõitũ geniũ
⁊ duo sunt uicmq lares opiõne uete¬

Expanded text:
creari non poterant. De quibus Laribus creari non poterant. De quibus Laribus non omnes eque sensere veteres. Extimavere autem antiqui, cum anima rationalis a Mercurio in corpus novum deducta esset, ut alias dixi, ideo a Mercurio deduci opinari, quia in sexto mense, qui Mercurio attribuitur, fetus animam credare custodes, quos aliqui Genium vel Genios vocavere, nonnulli dixere Lares, ut paulo ante dictum est. Et, ut Censorinus asserit in libro De natali die, ubi vult eum dici Genium, seu quia ut gignamur curat, seu quia una nobiscum gignatur, seu quia genitos semper tueatur, et eundem esse Genium et Larem dicit a multis veteribus affirmatum, et potissime a Gaio Flacco eo in libro, quem Cesari De indigitamentis scriptum reliquit. Et esto quod unum tantum dicat Genium seu Larem in subsequentibus adicit, opinione Euclidis Socratici, duplicem omnibus appositum genium, et sic duo sunt unicuique Lares opinione vete
Abbreviated transcription (Latin):
taniẽ horũ talem recitat ouidius fa¬
bulam dedcũ Iupĩ diligdi Inturnã
tybermã nymphã ⁊ turiu regis poro¬
rem reliqus loci nymphis imĩposut
ut eam fugiẽtem retardaret ne eo
sequẽte ip̃a m̾gẽtur in undas lara
n̾e alia almuoius ut dicit paulus una
naiadu iussa iemis intiuie retulit
Iunoui quaebrẽ iupitꝰ iudigͣtus
laram liigua p̾uauit. ⁊ mpitq mer¬
curio ut ilłam ad inferos tran ec
⁊ ibi esset stigĩa nympha Qui tum
illam ducens aspitẽt in eius ꝯtupistẽ¬
ciam incidit ⁊ uritine̾ oppressit que
de ueie matris lares appenamt
Hurꝰ fabule fictis fatis absconditum
tenet sensum inpit eñ talor est utur¬
nam nympham i huiditatẽ in quã¬
gat appetens uerũ lara q̃ hit mu¬
calore muliebri ex maints ienien
coegit in unũ ⁊ sit lara lingna p̾na¬
ta est .y uocendi poteñ de hac tamẽ
elicit lares nõ quidem recte ex ea
quorudam lares cum creato fetu
nastant sencreent quul ea seante

Expanded text:
horum talem recitat Ovidius fabulam. Quod cum Iuppiter diligeret Iuturnam Tyberinam nynpham, et Turni regis sororem, reliquis loci Nynphis imposuit, ut eam fugientem retardarent, ne eo sequente ipsa mergeretur in undas. Lara vero filia Almonis, ut dicit Paulus, una Nayadum iussa Iovis Iuturne retulit et Iunoni. Quam ob rem Iuppiter indignatus Laram lingua privavit, iussitque Mercurio ut illam ad Inferos traheret, et ibi esset Stygia nynpha. Qui cum illam ducens aspiceret, in eius concupiscentiam incidit et in itinere oppressit. Quede nomine matris Lares appellavit. Huius fabule fictio satis absconditum tenet sensum; Iuppiter enim calor est, Iuturnam nynpham, id est humiditatem in quam agat, appetens. Verum Lara, que hic mucalore muliebri exinanito semen cogit in unum, et sic Lara lingua privata est, id est nocendi potentia. De hac tantum elicit Lares, non quidem recte ex ea,inionem quorundam, Lares cum creato fetu nascantur, seu creantur, qui ea stante
Abbreviated transcription (Latin):
iclopibus ex plicatũ est wlcanus aũt
saber iste iõ dictus est ut ait ẜuius
quasi uolicanus ꝙ ꝑ aerẽ bolet Raba¬
nus aut̃ dicit wleanus bolans can¬
dor mulciber aut̃ dicit ut ait albe¬
ratus quasi mulcens ymbrẽ es ꝙ
cum iuibes alciora pecieruit calẽe
in pluias resolũtꝰ ego ant̃ uulabe¬
rũ dici puto quia molliat era De
tiechonius quẽ entheum aꝑ¬
Epellat homorꝰ filiꝰ fuit wlc¬
i 3 minerne Ex creacõne ciꝯ tal
fort᷑ fabula ab antiquis ꝙ cũ wlcanꝰ
fuluã ioni adr̃sus gigantes pugnãti
fecisset peciit eidem loco p̃mii ut li¬
cõt sibi cũ minerna ꝯcube̾ qd ip̃e
cõcessit data nmnerne licenͣ ut suã
uugluitatẽ si porsot Siribus tuere
dum ergo minerne cubiculũ iutrass
eblcanus ⁊ minerne a crit̾ se defendẽ¬
ti biiu inferre conaret᷑ accũ est ut uo¬
luntate ninia ꝑcicus wlcanus in ꝑa¬
imuẽtũ sent̃ effundẽt exquo aint
ericthoniũ nacũ eiq serpẽtiuos

Expanded text:
ibus explicatum est. Vulcanus autem faber iste ideo dictus est, ut ait Servius, quasi volicanus, quod per aerem volet. Rabanus autem dicit: Vulcanus volans candor. Mulciber autem dicitur, ut ait Albericus, quasi mulcens ymbrem, eo quod, cum nubes altiora petierint calore, in pluvias resolvuntur. Ego autem Mulciberum dici puto quia molliat era. CAErichthonius, quem Eritheum appellat Omerus, filius fuit Vulcani et Minerve; ex creatione cuius talis fertur fabula ab antiquis. Quod cum Vulcanus fulmina Iovi adversus Gigantes pugnanti fecisset, petiit eidem loco premii, ut liceret sibi cum Minerva concubere. Quod ipse concessit, data Minerve licentia ut suam verginitatem, si posset, viribus tueretur. Dum ergo Minerve cubiculum intrasset Vulcanus, et Minerve acriter se defendenti vim inferre conaretur, actum est, ut voluntate nimia percitus Vulcanus in pavimentum semen effunderet, ex quo aiunt Erichthoniu
Abbreviated transcription (Latin):
nõ uideuꝰ et hoc ꝑseꝑe poete Ionẽ
uotant Secundus ant̃ elemencus
est iguis canfatꝰ apms ⁊ hic duplex
est pmus enũ est qui in aeue ob pelo¬
cissium̃ arcularẽ motũ ĩ imbibus
atcendit et hic dum illas exenudo
frangit corustaciones ⁊ tomtrna
facit ⁊ iugonuo cum inpetu iut̾ras
impellit᷑ Secundus aut̃ is ignis es
a nob ex silicibus duras eductus et
sometis educatꝰ atq ẜuatus De huis
tbus hat in fictione fit mẽcie nam
p̾mus ipit̾ est ex quo et rebus aereis
et tre terreis ⁊ que ꝑ Iunone incel¬
ligende sunt dus reliqui oritine
Ex hus ut̃q clandus est nã si frac¬
cionẽ mibis iuspet eruuꝰ nõ recte gra¬
dientẽ ignẽ ẜ uũc in ꝑtẽ istã ñt in
illam de clinanitẽ bidebimꝰ Et sic clar¬
dicantẽ de dicemꝰ Eq̾ mõ a urĩ ig
ius płamas nũꝙͣ equali se se in altũ
excollentes gͣdu bidebuuꝰ Ez more
clandi nũc alcus nũt de p̃ssuns appe¬
tũt alciora. Ex hiis pͦmus in terrã

Expanded text:
non videmus, et hoc persepe poete Iovem vocant. Secundus autem elementatus est ignis causatus a primo, et hic duplex est. Primus enim est qui in aere ob velocissimum circularem motum in nubibus accenditur, et hic, dum illas exeundo frangit, coruscationes et tonitrua facit, et maximo cum impetu in terras impellitur. Secundus autem is ignis est ris eductus et fomentis educatus atque servatus. De his tribus hac in fictione sit mentio. Nam primus Iuppiter est, ex quo et rebus aereis et terreis, que pro Iunone intelligende sunt, duo reliqui oriuntur. Ex his uterque claudus est; nam si fractionem nubis inspexerimus, non recte gradientem ignem, sed nunc in partem istam, nunc in illam declinantem videbimus, et sic claudicantem dicemus. Equo modo et nostri ignis flammas nunquam equali sese in altum extollentes gradu videbimus, sed more claudi nunc altius nunc depressius appetunt altiora. Ex his
Abbreviated transcription (Latin):
ignis. nec potĩt ferrã nec edut.
arolere betuscas ⁊cͣ dlata aut̃ st̾
uicurius taloria ut ẜmonis desc̾ba
uelocitas qui eodent: memẽto ex ore
loquẽtis egredit᷑ ⁊ in aures suscipit
audientis designat p̃terea oportu¬
uã mĩciis ꝑsepe uelocitatẽ uirgam
defert ut mĩcu officiũ deuotet Con¬
suene quita unen qͣi inigne quodd
uirgas serre Qua uirga dicũt m̾cu¬
riũ aĩas ab orco enocãre ⁊ nõ nullas

Expanded text:
ec poterit ferrum, nec edax abolere vetustas etc. Alata autem fert Mercurius talaria, ut sermonis describatur velocitas, qui eodem in momento ex ore loquentis egreditur et in aures suscipitur audientis. Designant preterea oportunam nuntiis persepe velocitatem. Virgam defert, ut nuntiis officium denotet. Consuevere quidem nuntii quasi insigne quodam virgas ferre. Qua virga dicunt Mercurium animas ab Orco evocare, et no
Abbreviated transcription (Latin):
metalli gei fendi ertoudiq pt̃.
nuchile iñ pone qd nõ igne efpiciat᷑
alibi eiũ uitrũ alibi annũ alibi argẽ¬
tu alibi plũbium alibi mineũ alibipig¬
uiẽta alibi medicamẽta efficit igne
⁊ pariẽtes ligant̾ Ignis lapides i¬
gres coquendo candificat ligna can¬
dida urendo offuscat carbones ex pri¬
ua fulgida in gros facit de ligns
duris fragilia de pnt̾bilibus inpu¬
ebilia reddit stricta soluit coluta
restũgit dura mollit mollia diua
dura reddit hec ysidorꝰ bolunt insuꝑ
hunt iouis ẽt̃ fabrũ ⁊ aliarũ reru
onui artificiosarũ compoĩtorẽ ut
intelligat᷑ quid quid artificiosũ fat
ignis suffragis fieri qui inquãtum
antificiosus dicit weltanus ab aliqe
insignui artifice sic dc̃o denõiatus
Officine ant̃ enis cur apud liparã
⁊ bblcanũ insulase e dicant᷑ liquido
patet iusule enĩ ignẽ enomẽtes st
et earũ nomẽ ficciom fauet wltane
quippe nũcupat᷑ sed uõ a solcans io

Expanded text:
t. Nichil enim pene quod non igne efficiatur, alibi enim vitrum, alibi aurum, alibi argentum, alibi plumbum, alibi mineum, alibi pigmenta, alibi medicamenta efficit; igneet parietes ligantur; ignis lapides nigros coquendo candificat, ligna candida urendo effuscat, carbones ex pruina fulgida nigros facit, de lignis duris fragilia, de putribilibus imputribilia reddit, stricta solvit, soluta restringit, dura mollit, mollia dura reddit. Hec Ysidorus. Volunt insuper hunc Iovis esse fabrum et aliarum rerum omnium artificiosarum compositorem, ut intelligatur quicquid artificiosum fit ignis suffragio fieri, qui, in quantum artificiosus, dicitur Vulcanus ab aliquo insigni artifice sic dicto denominatus. Officine autem eius cur apud Lyparam et Vulcanum insulas esse dicantur, liquido patet; insule enim ignem evomentes sunt, et earum nomen fictioni favet, Vulcanie quippe nuncupantur, sed non a Vulca
Abbreviated transcription (Latin):
ulcanus ioinrs et quuoins fuit¬
filius ut onis fere poete testã¬
tur hic es ꝙ claudus ⁊ diffon¬
nus essẽt quã cito uatus est a parẽtib̾ꝰ
hoc in bucolics tarmie dicit uingilius
Luinõ rise̾ ꝑrites nec deus hñc mẽ¬
ra dea nec dignata cubili est rcͣ huic
bxerẽ puisse affirmãt om̃s S que ea
fuit᷑ nõ eque demõstrat᷑ a tñccis

Expanded text:
is fuitfilius, ut omnes fere poete testantur. Hic, eo quod claudus et deformis esset, quamcito natus est, a parentibus hoc in Buccolico carmine dicit Virgilius: Cui non risere parentes, Nec deus hunc mensa, dea nec dignata cubile est etc. Huic uxorem fuisse affirmant omnes, sed que ea fuerit non eque demonstratur a cunctis
Abbreviated transcription (Latin):
filius enaudri pallas quã lancea t̾ut
militis occidit more sus iacet hic de
auarrones narrari quã ait hereuls
biciasse ⁊ ex ea genuisse latuũ regẽ
louretũ hant tandẽ cũ more̾t᷑ dicit
⁊ dens p̾ alius m̾eurm fuit
filius ⁊ pene labis ut ne libro
deuatis deorũ sc̃bit Cycero Et dato
dicat licophron ponelopẽ uliris qui¬
ge cum ꝑcuratoibꝰ om̃ibꝰ ꝯcubuisse
blire nõ redenuite et ex uno pana fa¬
lui suscepisse Suns qui ueluit huit
fictioni lecum datũ ⁊ intelluge ꝯti¬
gisse alicuiꝰ eloquẽcia penelopem in
ꝯcubitũ eius uenisse etiex es filiũ
peperisse qui eo ꝙ elequẽtia q̃ fitus
uideatur mercium filus dens est
Ego aut̃ alias dixi arbit᷑ri nõ possũ
pudicitiã tam celobrẽ uti penelepis
fuit alicuuꝰ eloquio uł oꝑe alis pedai
aut flecti potuisse fuere quidem et
alie mulieres uoĩs secum ẜ forte nõ
pudicicia coequales ⁊ sc ex aliarum
oua nasci potuit mercuris pan filius

Expanded text:
Filius Evandri Pallas, quem lancea Turni Filius Evandri Pallas, quem lancea Turni militis occidit more suo, iacet hic. Ca Varrone narrari; quam, ait, Herculem viciasse, et ex ea genuisse Latinum regem Laurentum. Hanc tandem, cum moreretur, dicit t deus, sed alius, Mercurii fuit filius et Penelopis, ut in libro De naturis deorum scribit Cicero. Et dato dicat Lycophron Penelopem Ulixis coniugem cum procatoribus omnibus concubuisse, Ulixe non redeunte, et ex uno Pana filium suscepisse, sunt qui velint hinc fictioni locum datum, et intelligere contigisse alicuius eloquentia Penelopem in concubitum eius venisse, et ex eo filium peperisse. Qui, eo quod eloquentia quesitus videatur, Mercurii filius dictus est. Ego autem alias dixi, arbitrari non possum pudicitiam tam celebrem, uti Penelopis fuit, alicuius eloquio vel opere alio fedari aut flecti potuisse. Fuere quidem et alie mulieres nomine secum, sed forte non pudicitia coequales, et sic ex aliarum una nasci potuit Mercurio Pan filius
Abbreviated transcription (Latin):
recepit ⁊ adu̾sus turuũ muit misso
in bellum cum eo pallante filis quẽ
fener a turno eccisum nuisẽ flouit
mercurii añt Iõ filius doñs est q
esset int̾ cetõs eloquẽtissintꝰ homo
nt asse rig theo doncuis De pallande¬
Allantes enan enandri filio
ri regis fuit filius ut se¬
pissime in enerda tescat᷑ uir¬
gilius hec iuinens celebris uirgutis¬
spectabilis enee amicicia metus cõgre¬
gatis auxilus illis adũsus turnũ se¬
quutꝰ ẽ a quo in acie uolca wlueratꝰ
occubuit ⁊ ab inselici prẽ sepultus
est huiꝰ aut corpus ut rest̾ m̾cus
eo in libro qui martimana uocatur
longe ab urbe a quodam agtola altius
solito fodiente agellum comꝑtũ est
acħuc adeo incegrũ ut imꝑrime uidẽt
in sossum ⁊ scatura ad es igens ut
quatuor pedu excedẽt addeus supra
gui spũ nł liquore tandem fc̃o in fũde
foranne ertincta est Insuꝑ dicit se¬
pulero tale fuisse epichaphiũ st̃ptũ

Expanded text:
recepit, et adversus Turnum iuvit, misso recepit, et adversus Turnum iuvit, misso in bellum cum eo Pallante filio, quem senex a Turno occisum misere flevit. Mercurii autem ideo filius dictus est, quia esset inter ceteros eloquentissimus homo, ut asserit Theodontius. CAallante Evandri filio.ri regis fuit filius, ut sepissime in Eneida testatur Virgilius. Hic iuvenis celebri virtutspectabilis Enee amicitia iunctus, congregatis auxiliis illum adversus Turnum secutus est, a quo in acie vulneratus occubuit, et ab infelici patre sepultus est. Huius autem corpus, ut refert Martinus, eo in libro qui Martiniana vocaturratore, haud longe ab Urbe a quodam agricola altius solito fodiente agellum, compertum est adhuc adeo integrum, ut nuperrime videretur infossum, et statura adeo ingens, ut quatuor pedum excederet, addens supra gui spiritu vel liquore, tandem facto in fundo foramine extincta est. Insuper dicit sepulcro tale fuisse epythaphium scriptum:
Abbreviated transcription (Latin):
sepe puer in deis ꝓrĩa ce lebrare
uidi a pr̃e meo catholico ꝑfc̃o homine
curii filio ꝗͥge ͭ pallantẽ ⁊ pallanciam..
Uander achadumrex ut ait¬
poulus filius fuit mereurn
er incoserata homo sortandie
⁊ nigenis insignis dicit enĩ ẜuius
eũ ycerillum quẽdam ĩmanẽ hoĩez
occidisse uti hercules gie̾nẽ eñq ob
enis suigularẽ ꝑbitatem unũ int̾
multos hereules nua̾tum ⁊ ide ẜuius
dicet hñc pallandis regis archadie
suisse nepetẽ ⁊ cũ prẽm suũ eccidis¬
set uirũ stilic incestrate suadente
ip̃a incoscta que uates erat diussa
archadia in ytaliam ueuit ⁊ pulsis
ab origimbus cenuit ea lota in quibꝰ
postea romia cõdita est ⁊ opidũ modicũ
in mõte palatins fundauit qbiq
heroulem ex hispania redenuitẽ ena¬
cum pompa suꝑati geriouis suste¬
pit qui illum ab insulcibꝰ cachi latro¬
urs liberaut Inde pose enersient
troie etream nouas seden q̃rẽte

Expanded text:
sepe puer in domo patria celebrari sepe puer in domo patria celebrari vidi a patre meo catholico profecto homicurii filio, qui genuit Pallantem et Pallantiam. Evandar Arcadum rex, ut aitPaulus, filius fuit Mercurii ex Nicostrata. Homo fortitudine et ingenio insignis. Dicit enim Servius eum Ycerillum quendam immane hominem occidisse, uti Hercules Gerionem, eumque, ob eius singularem probitatem, unum inter multos Hercules numeratum. Et idem Servius dicit hunc Pallantis regis Arcadie fuisse nepotem, et cum patrem suum occidisset virum scilicet Nicostrate, suadente ipsa Nicostrata, que vates erat, dimissa Arcadia in Ytaliam venit, et pulsis Aboriginibus tenuit ea loca, in quibus postea Roma condita est, et oppidum modicum in monte Palatino fundavit, ibique Herculem ex Hyspania redeuntem cum pompa superati Gerionis suscepit. Qui illum ab insultibus Cachi latronis liberavit. Inde post eversionem Troie Eneam novas sedes querentem
Abbreviated transcription (Latin):
quã ĩ medis aule uetẽ̾s facrebant de¬
de ibiq eos beuerabant᷑ sacris ritu
uetem Quod quidem nondie apud
nes abolitũ est nã ⁊ si error illi in¬
sipieus abierit scant ad hus nomina
et quelam betenũ saerorũ uestigiũ
sapiencra habenus añt flor eueme
⁊ st forran nõ nlle alee natrones
ut płimũ iun aulis domestit ubi fit
cõis iguis toti familie domius ferrea
quedã instruẽta ad lignorũ igni
appõĩtorũ suscẽtationẽ appõita que
lares bocantꝰ ⁊ insers p̃cedente
kalendaꝵ iauuariaꝵ die aprẽ fa¬
misias om̃is quocat᷑ famuisia eti
repleto lignis igne scipes magnus ap¬
pouit cins caput unũ igne crelat᷑
u reliquo insidet Ipẽ pr̃fauuluts ce¬
t̾is cet̾is circũstantibꝰ et uiuo sũpto
bibit ipe p̃r pͤuis ⁊ iude capiti scipit̾
nicensi suꝑ infundit quod biui suꝑ¬
fueãt in calice Et deindo cũ in cũ¬
cuitu potanũt cetĩ quasi ꝑfcã solẽp¬
uitate aĩ officia ꝯsurgũt sua h et

Expanded text:
ebant dedere. Ibique eos venerabantur sacris, ritu veteri. Quod quidem nondum apud nos abolitum est. Nam etsi error ille insipidus abierit, stant adhuc nomina, et quedam veterum sacrorum vestigium sapientia. Habemus autem Florentini et sic forsan nonnulle alie nationes, ut plurimum, in aulis domesticis, ubi fit communis ignis toti familie domus, ferrea quedam instrumenta ad lignorum igni appositorum sustentationem apposita, que Lares vocamus, et in sero precedente Kalendarum Ianuariarum die a patre familias omnis convocatur familia, et repleto lignis igne stipes magnus apponitur, cuius caput unum igne crematur, in reliquo insidet ipse pater familias ceteris circumstantibus, et vino sumpto bibit ipse pater primo, et inde capiti stipitis incensi superinfundit, quod vini superfuerat in calice, et deinde cum in circumitu potaverint ceteri, quasi perfecta solennitate ad officia consurgunt sua. Hec
Abbreviated transcription (Latin):
ña cnm postulae̾t pelops in quigẽ
posiens cursus subire certanen
corrpit spontienẽ spini coitquurti¬
lũ Qau scõ currm cereo ate eoq in
medio tursus fracto obtiunt pelops
dictoriã ⁊ uingniẽ mirtilũ aute pro¬
u a postẽtem derecit ĩmare in quo
necatus mari nomẽ dedit ut ab eo
murtilũ uocaret᷑ huiꝰ aut̃ mircili frã¬
de qui pesitꝰ erat armoꝵ euomiai su¬
patus bello euomans est ut supra
bueurn et laris nymphe filii¬
fut dicit ouidius lactancius at
i ubro diuinaꝵ instituconũ ea dicit

Expanded text:
miam cum postularet Pelops in coniugem, miam cum postularet Pelops in coniugem, dispositus cursus subire certamen, corrupit sponsione primi coitus Myrtilum, qui facto currui cereo axe, eoque in medio cursus fracto, optinuit Pelops victoriam et virginem; Myrtilum autem promissa poscentem deiecit in mare, in quo necatus mari nomen dedit, ut ab eo Myrtilum vocaretur. Huius autem Myrtili fraude, qui prepositus erat armorum Enomai, superatus bello Enomaus est, ut supra  et Laris nynphe filiiut dicit Ovidius. Lactantius autem in libro Divinarum institu