comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
s auiditate quadam seuiendifu¬
rit. S mora parentũ libõs iugu¬
lat. si nõ ꝯtentus simplici morte
discorquet. nec urit solum pitos
s excoquit. si arsit ciꝰ cruore ⁊ sẽp
recenti madet. parum ẽ huic bñ¬
ficiũ nõ redde̾. Quicqd erat quo
mͥ cohereret. int̾cis.⁊ iuris hũam
societas abscidit. Si p̾stitiss quidẽ
aliquid mͥ. s arma patrie mee ĩ¬
ferret. quicqd meruerat ꝑdidiss
⁊ referre illi gr̃am. sceleris hretũ.
Si nõ pat̾am meã ĩpugnat. s sue
guis est. sepoĩtus a mea gente.
suã exigat. abscidit in chominus
cũ ĩ iusu mͥ efficit. pͥorq mͥ ac po¬
cior eiꝰ officii rõ est. ꝙ hummnoge¬
neri. qͣ ꝙ um homini debeo. S qͣ¬
ius hoc ita sit. ⁊ ex eo tpr̃e oĩa mͥĩ
illũ lib̾a sint ex quo corrũpendo
fas om̃e. ut nichil incũ nephas
ess effecerit illũ mͥ ẜuandũ mod̾
credam. ut si benet̾iciũ illi meũ
neq uires maiores daturũ ẽ in

Expanded text:
ed aviditate quadam saeviendi fued aviditate quadam saeviendi furit, si in ore parentium liberos iugulat, si non contentus simplici morte distorquet nec urit solum perituros, sed excoquit, si arx eius cruore semper recenti madet, parum est huic beneficium non reddere ! Quidquid erat, quo mihi cohaereret, intercisa iuris humani societas abscidit. Si praestitisset quidem aliquid mihi, sed arma patriae meae inferret, quidquid meruerat, perdidisset, et referre illi gratiam scelus haberetur. Si non patriam meam impugnat, sed suae gravis est et sepositus a mea gente suam exagitat, abscindit, nihilo minus icum, invisum mihi efficit, priorque mihi ac potior eius officii ratio est, quod humano generi, quam quod uni homini debeo. Sed quamvis hoc ita sit et ex eo tempore omnia mihi in illum libera sint, ex quo corrumpendo fas omne, ut nihil in eum nefas esset, effecerit, illum mihi servandum modum credam, ut, si beneficium illi meum neque vires maiores daturum est in
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ reposcenti. Reddo bono. cũ expe¬
dẽ. accepisti cnĩ a sapiente. stulto
reodis Nõ Reddo illi quale nunc
lodorus aut phalaris. Et huic be¬
neficiũ q accepas recides. mutaci¬
onẽ sapientis tantã. natura ñ pa¬
tit᷑. nõ in pessima ab oꝑtimis lap
mat. qmͣ ut illas eradat ulla mu¬
tacio. fere int̾ nos educate sunt.
insilu.as cruperunt. aliqd man¬
suctudinis pͥstine retinent. t̾mq
aplacidissimis absũt. qnͣtum.⁊
ueris feris. ⁊ nũqͣ hũanam manũ
passis. Nemo in sũmã nequiciam
incidit. qui nũq̃ hesit sapĩẽ alti
infectus ẽ. q̃ ut ex toto erui ⁊ tnͣ¬
sire in colorem malũ possit. dem̃
in t̾rogo. utrũ ille ferus sit anino
t᷑m. an et inpinciẽ publicam ex
intra malus. quid ni ego isti bñ¬
ficiũ suũ recddam. ne quid mͥ cur
illo uiris sit ampliꝰ. Si u̾o sangͥne
humano. nõ t̾m gaudet s pascit᷑.
S supliciis oĩum etatum crudeli¬
tatem m̃satiabilem excet nec ita

Expanded text:
est reposcenti. Reddam bono, cum expeest reposcenti. Reddam bono, cum expeere ; accepisti enim a sapiente, stulto reddis." Non ; reddo illi, quale nunc lodorus aut Phalaris,et huic beneficium,quod acceperas,reddes ?" Mutationem sapientis tantam natura non patitur. Non in pessima ab optimis lapstas imprimat, quam ut illas eradat ulla mutatio. Ferae inter nos educatae si in silvas eruperunt, aliquid mansuetudinis pristinae retinent tantumque a placidissimis absunt, quantum a veris feris et numquam humanam manum passis. Nemo in summam nequitiam incidit, qui umquam haesit sapientiae ; altius infectus est, quam ut ex toto elui et transire in colorem malum possit. Deinde interrogo, utrum iste ferus sit animo tantum, an et in perniciem publicam excintra se malus, quidni ego isti beneficium suum reddam, ne quid mihi cum illo iuris sit amplius ? Si vero sanguine humano non tantum gaudet, sed pascitur, sed et suppliciis omnium aetatium crudelitatem insatiabilem exercet nec ira
Abbreviated transcription (Latin):
tere mãcopilẽ ibers. Stultum ẽ
dare alicui. ꝙ accipe nõ possit. ut
respondore abultimo incipiam
possũ nsi accipientẽ. lib̾ari tñ si red¬
didi possũ. Ille uti illo nõ poterit.
disse caud eĩ si cui uimũ debeas ⁊
hoc ille te infunde̾ reticulo iubeat.
ã cubro. recddidisse te dices. ⁊ red¬
dere uoles. ꝙ dũ reddit᷑ int̾ duos
peat. redde̾ est id qd̾ debeas ei cui
est uolenti dare hoc uũ m̾ pr̃an¬
dum ẽ. ut quidã debeat ꝙ ame ac¬
cepit .ĩ. imi ulterioris ẽ cure. ñ tute¬
lam ili s fidem debeo. młto saci
est illũ nõ hr̃e qmͣ me ñ recloeͣ
⁊ creditori statĩ in macellũ la to
tͣm cui numerẽ deleganit sol¬
uã. ⁊ si mimos quos accipiet in
sinũ suũ discnctus fun det dabo.
reddidero. ac tuendũ. bñficii ac¬
cepti ñ recdditi custodiam debeo.
dũ apud me ẽ saluũ sit. ceteꝵ lic
accipientis manib effluat. dandũ

Expanded text:
tere maneo pilam iubeas ? Stultum est tere maneo pilam iubeas ? Stultum est dare alicui, quod accipere non possit." Ut respondere ab ultimo incipiam possum nisi accipientem ; liberari tantum, si reddidi, possum. Ille uti illo non poterit ? disse. Quid enim ? si cui vinum debeas et hoc ille te infundere reticulo iubeat aut cribro, reddidisse te dices ? Aut reddere voles, quod, dum redditur, inter duos pereat ? " Reddere est id, quod debeas, ei, cuius est, volenti dare. Hoc unum mihi praestandum est. Ut quidem habeat, quod a me accepit, iam ulterioris est curae ; non tutelam illi, sed fidem debeo, multoque satius est illum non habere, quam me non reddere. Et creditori statim in macellum laturo, teram, cui monerem, delegaverit, solvam ; et, si nummos, quos accipiet, in sinum suum discinctus infundet, dabo. m, cum reddidero, ac tuendum; beneficii accepti, non redditi, custodiam debeo. Dum apud me est, salvum sit ; ceterum, licet accipientis manibus effluat, dandum
Abbreviated transcription (Latin):
recide̾ debeat si ille desut esse sapiẽs
⁊ in malũ nͥsus ẽ. Recdoe̾s em̃ ⁊ de¬
positũ ꝙ asapien de accepisses q̃
malo ceclderes creditũ. Quid est
cur nõ ⁊ bñficiũ. qr mutatus ẽ ille
te mutat. Quid si qd asano accepis¬
ses egro nõ rechde̾s. Cũ plus semp
in becillo amico debenmꝰ. ⁊ hic eger
ẽ aĩo. adiuuet᷑ ferat᷑.stulticia mor¬
b ẽ aĩ. distinguendũ ẽ hoc. qͦ mag̃
intelligat᷑ existimo. duo sũt bene
nos impitos ꝯmertĩ ẽ. dehoc nõ
ẽ dubium. qn illi qualiscumq est.
debeam recdde̾. siuc honicida. siue
fur.sine adult̾ euasit. hñt scelera
leges suas. Meliꝰ istos uidex q̃ m
gratus emendat. Nemo te malũ
bono retldam huic qr debeo. illi
ne debeam. de alto beneficii gne
dubita t᷑. qr si accipe nõ potin nͥ sa¬
piens. nec redd̃e quide nisi sapiẽ¬
ti possũ. puta enĩ recide̾. ille ñ pot̾
recipe. nõ est i.⁊̃ huiꝰ rei capax. stĩa
utendi ꝑdidit. Quid si meremit¬

Expanded text:
t esse sapiens et in malum versus est. Redderes enim et depositum, quod a sapiente accepisses, etiam malo, redderes creditum. Quid est, cur non et beneficium ? Quia mutatus est, ille te mutet ? Quid ? Si quid a sano accepisses, aegro non redderes, cum plus semper imbecillo amico debeamus ? Et hic aeger est animo ; adiuvetur, feratur. Stultitia morbus est animi. Drstinguendum hoc, quo magis intellegatur, existimo. Duo sunt benefnos imperitos commercium est. De hoc non est dubium, quin illi, qualiscumque est, debeam reddere, sive homicida sive fur sive adulter evasit. Habent scelera leges suas ; melius istos iudex quam ingratus emendat. Nemo te malum, bono reddam, huic, quia debeo, illi, ne debeam. De altero beneficii genere dubitatur, quod si accipere non potui nisi sapiens, ne reddere quidem nisi sapienti possum. " Puta enim me reddere : ille non potest recipere, non est iam huius rei capax, scientiam utendi perdidit. Quid, si me remit
Abbreviated transcription (Latin):
nisi ꝙ uomãt capacib gẽmis
int̃ sc ꝓnũciauerint. uideo um¬
ones nõ singulos singulis au¬
rib ꝯpatos. iam enĩ exͣtitate aul¬
res oncri ferendo sũt. Iungunt
int̾se. et insuꝑ alii unus suppo¬
nunt᷑. Nõ sacis mulicbrib insa

Expanded text:
nisi, quod vomant, capacibus gemmis nisi, quod vomant, capacibus gemmis inter se propinaverint. Video uniones non singulos singulis auribus comparatos ; iam enim exercitatae aures oneri ferundo sunt ; iunguntur inter se et insuper alii binis superponuntur. Non satis
Abbreviated transcription (Latin):
ad istud mext̾cabile pondꝰ ñ ali¬
go. nec in aliã fecem reꝵ. hũc ex
me fers ppłoꝵ oĩum mali. Que
nc daturus qui dẽ accipem. qm̃
multa uideo que me donare nõ
deceat. uolo in ꝯspectu meo ponẽ
que genciĩ oculos regumq per¬
stringunt. uolo in tucri p̃cia san
ric spolia ꝓpone. siue illa ius por
bem expandẽ. siuc ut ẽ melius
ĩunũ aceruũ dare. uideo clabora¬
tam scrupulosa distinctione testu¬
dinẽ et fedissimoꝵ pig̾rimorum
aĩaliũ cestas. ingentibꝰ p̃ciis ep̃¬
tas. inquib illa ip̃a que placetua¬
rietas. subditis medicam̃tis in
similitudinẽ ueri colorat᷑. uideo
istic mensas ⁊ estimatũ lignum
senatorio censu. eo p̃ciosius. quo
istud in płes nodos arboris in fe¬
licitas corsit. uideo istic cͥstalli¬
na quoꝵ accedit fragilitas p̾cui.
oĩum enĩ reꝵ uoluptas ꝓpd̾ im¬
pitos ip̃o quo fugare debet picu¬
lo crescit. Rideo miuirea pocula.
parũ scilicet luxuria magno fin̾t

Expanded text:
ad istud inextricabile pondus non adligo nec in altam faecem rerum hunc exme defers populorum omnium mala ? Quae ne daturus quidem acciperem, quoniam multa video, quae me donare non deceat. Volo sub conspectu meo ponere, quae gentium oculos regumque praestringunt, volo intueri pretia sanriae spolia propone, sive illa Vis per ordinem expandere sive, ut est melius, in unum acervum dare. Video elaboratam scrupulosa distinctione testudinem et foedissimorum pigerrimorumque animalium testas ingentibus pretiis emptas, in quibus ipsa illa, quae placet, varietas subditis medicamentis in similitudinem veri Coloratur. Video istic mensas et aestimatum lignum senatorio censu, eo pretiosius, quo illud in plures nodos arboris infelicitas torsit. Video istic crystallina, quorum accendit fragilitas pretium ; omnium enim rerum voluptas apud imperitos ipso, quo fugari debet, periculo crescit. Video murrea pocula ; parum scilicet luxuria magno fuerit,
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃e sapientic. firmeq in hiis que
que res fortissimas deccat. Nõ cõ¬
cinnãte. nec inu̾ba sollicitate .s.
ingenti aĩo ꝓut impetus culit
res suas ꝓseqñtis huic ñ dubito
qn ꝓuidencia. ⁊ talem nitã ⁊ tale
dicendi facuitatẽ declerit. ne aut
exemplũ scło nrõ aut ꝯuiciĩ dess¬

Expanded text:
ipse, sapientiae firmaeque in iis, quae quae res fortissimas deceat, non concinnatae nec in verba sollicitae, sed ingenti animo, prout impetus tulit, res suas prosequentis. Huic non dubito quin providentia et talem vitam et talem dicendi facultatem dederit, ne aut exemplum saeculo nostro aut convicium dees
Abbreviated transcription (Latin):
maioris uiri putas respuisse hoc
munꝰ. q̃ merusse. Multi enĩ fies
aliis abstulerunt.s̾ nemo cõsti¬
tuit. qͦ cũ aĩmũ sapientis ĩtuem᷑
sum. omĩa esse dñs. Cũ ad hoc
ius cottidianũ. si ita res tulerit.
capite censebit᷑. multũ int̾ ẽ pos¬
sessio cuis aĩo ac magnitudine
estimet᷑ ac censu. hec unũsa hr̃e
dequib loquens ab homĩabitur.
Nõ referam tibi socratem. crisippũ.
zenonẽ. et cetȯs maguos quide
uiros. maiorẽ quidẽ et in laudez
uecustoꝵ inuidia nõ obẽ. paulo
ante demetriũ reculi quẽ mͥ ui¬
detur reꝵ nã nrĩs culisse tempib

Expanded text:
ioris viri putas respuisse hoc munus, quam meruisse ! Multi enim fines aliis abstulerunt, sibi nemo constituit ! Ergo cum animum sapientis intuemur s esse dicimus, cum ad hoc ius cotidianum, si ita res tulerit, capite censebitur. Multum interest, possessio eius animo ac magnitudine aestimetur an censu. Haec universa habere, de quibus loqueris, abominabitur. Non referam tibi Socraten, Chrysippum, Zenonem et ceteros magnos quidem viros, maiores quidem, quia in laudem vetustorum invidia non obstat. Paulo ante Demetrium rettuli, quem mihi videtur rerum natura nostris tulisse temporib
Abbreviated transcription (Latin):
dini ac alec ad sũpsit. et cum qui
incendio aut latrocimo ant ali¬
quo casu cristiore aliena cũ sius
pdidit. Nulła excusacionẽ recepe¬
runt. ut omẽs scirent fidẽ utiq
p̃standã. Satiꝰ enĩ erat apancis ⁊̃
iustam excusincionẽ nõ accipi. q̃
ab hoĩmib aliquã temptari. oĩa
fecisti ut recddẽs. hoc illi sacis sit.
cui gr̃am referat᷑ indignus ẽ ita
tu mgratus es nͥ ei qui uolunta¬
tẽ bonã insolutũ accepit. eo liben¬
iꝰ debes. qm̃ dimitteris. Nõ rapias
hoc. nec stetis. occasiones recldẽdi
nichilominiꝰ queras. Redde illi. ꝗa
repetit. huic qr remittit.iui qr petit.¬

Expanded text:
dini aut aleae adsumpsit, et eum, qui dini aut aleae adsumpsit, et eum, qui incendio aut latrocinio aut aliquo casu tristiore aliena cum suis perdidit ? Nullam excusationem receperunt, ut homines scirent fidem utique praestandam ; satius enim erat a paucis etiam iustam excusationem non accipi quam ab omnibus aliquam temptari. Omnia fecisti, ut redderes ; hoc illi satis sit, cui gratia referatur, indignus est, ita tu ingratus es, nisi ei, qui voluntatem bonam in solutum accipit, eo libentius debes, quia dimittens. Non rapias hoc nec testeris ; occasiones reddendi nihilo minus quaeras. Redde illi, quia repetit, huic, quia remittit ; i
Abbreviated transcription (Latin):
cquandus ẽ. aliqñ una res ꝓdu
ab ualet Itaq in locũ rei succe¬
dit tam ꝓpensa uoluntas ⁊ cupida
recioendi. qd̾ si aĩmꝰ sine re adrefe¬
rendam gr̃am nõ ualet. nemo ad¬
u̾sus deos gracuis ẽ. inquos uo¬
luntas sola ꝯfertur. diis inquit.
nichil aliud prãre possumꝰ. S si
huic qͦ cui referre gr̃am debeo i
nichil aliud pr̃are possũ. quid ẽ
qrͣ nõ eo aduersus hoĩnẽ gratus
ius signare responsũ. hic bñficiũ
recepisse se uidicet. ille se sciat ñ
recididisse hic illum dimittat.
ille se ceneat. hic dicat h̾eo. ille re¬
spondeat debo. Inomĩ q̃stione ꝓpo¬
sitũ sit nobis bonũ publicũ. pre¬
cludende sunt excusaciones ĩgra¬
tis. ad quas refugere nõ possint.
et subquib inficiaccẽm suã tegẽ.
oĩa feci. fac ⁊̃ nũc. Quid tu tam in¬
prudentes iudicas maiores nrõs
fuisse. ut nõ intelligerent inicis¬
simũ cẽ codẽ loco hri eum qui pe¬
cumiã quã acreditore accepat libi¬

Expanded text:
aequandus est, aliquando una res pro duabus valet ; itaque in locum rei succedit tam propensa voluntas et cupida reddendi. Quod si animus sine re ad referendam gratiam non valet, nemo adversus deos gratus est, in quos voluntas sola confertur. " Dis," inquit, " nihil aliud praestare possumus." Sed si huic quoque, cui referre gratiam debeo, nihil aliud praestare possum, quid est, quare non eo adversus hominem gratus m, et vis signare responsum, hic beneficium recepisse se iudicet, ille se sciat non reddidisse ; hic illum dimittat, ille se teneat ; hic dicat : " Habeo," ille respondeat : " Debeo. " In omni quaestione propositum sit nobis bonum publicum ; praecludendae sunt excusationes ingratis, ad quas refugere non possint et sub quibus infitiationem suam tegere. " Omnia feci." Fac etiamnunc. Quid ? tu tam imprudentes iudicas maiores nostros fuisse, ut non intellegerent iniquissimum esse eodem loco haberi eum, qui pecuniam, quam a creditore acceperat, libi
Abbreviated transcription (Latin):
itrie conducit pios
habẽ ciues in parentes. ¶Quid
si tyramudẽ occupare si patriam
pdẽ conabit᷑ pat̾ Silebit ne filiꝰ.¬
⁊nimo uõ obsetrabit patrẽ ne id
faciat. si nichil ꝓficiet. accusabit.
minabit᷑ ⁊̃. ad extremũ. si adꝑniciẽ
patrie res spectabit. patrie salutez
inceponet saluti patris. ¶Querit
⁊ si sapiens adultinos ñmos ac¬
cepit inprudẽs ꝓbonis. cũ id rescie¬
nt soluturꝰ ne sit eos si cui debeat
ꝓbonis. Uiogenes ait. antipater
negat. cui pociꝰ assentior. ¶Qui ue¬
ienũ fugiens uendat sciens debcat
dicẽ. nõ ncc̃e putat diogenes.
nõea que nͥ dixis redibeat᷑ manci¬
piu uire cuuli. S ħ mendatẽ esse.
aleatorem. furatẽ ebriosũ. aAltĩ di¬
cenda undent᷑. altĩ nõ uident᷑. ¶Si
quis auꝵ uendens aurichalcũ se
putet uendere. In dicet ne ei uir

Expanded text:
triae conducit pios habere cives in parentes. Quid? si tyrannidem occupare, si patriam prodere conabitur pater, silebitne filius? Immo vero obsecrabit patrem, ne id faciat. Si nihil proficiet, accusabit, minabitur etiam, ad extremum, si ad perniciem patriae res spectabit, patriae salutem anteponet saluti patris. Quaerit etiam, si sapiens adulterinos nummos acceperit imprudens pro bonis, cum id rescierit, soluturusne sit eos, si cui debeat, pro bonis. Diogenes ait, Antipater negat, cui potius assentior. Qui vinum fugiens vendat sciens, debeatne dicere. Non necesse putat Diogenes, non ea, quae nisi dixeris, redhibeatur mancipium iure civili, sed haec, mendacem esse, aleatorem, furacem, ebriosum? Alteri dicenda videntur, alteri non videntur. Si quis aurum vendens orichalcum se pute
Abbreviated transcription (Latin):
officiũ nõ recldẽ. Qd̾siis qui ap̃ te
pecuã deposuerit bellũ inferat pa¬
carissima. Sic multa que honesta ɨ¬
natura uident᷑ esse. tempib fiunt
nõ honesta. Facere ꝓmissa.Stare
ꝯuentis. Reclte̾ deposita. ꝯmutata
utilitate fint nõ honestaAc dehiis
qui dẽ que uident᷑ esse utilitates s
insticiam simulacione prudenciei.
satis arbitror dictum. ¶Et qm̃ a
qͣtuor fontib honestatis pͥmo libͦ
officia duximꝰ. ĩ eisdẽ u̾sabin᷑. Cum
docebimꝰ ea que uideant᷑ eẽ utilia
neq sint. qua sint u̾tucis ĩimica.
Ne de prudencia quide q̃ uult imi

Expanded text:
officium non reddere. Quid? si is, qui apud te officium non reddere. Quid? si is, qui apud te pecuniam deposuerit, bellum inferat pacarissima. Sic multa, quae honesta natura videntur esse, temporibus fiunt non honesta; facere promissa, stare conventis, reddere deposita commutata utilitate fiunt non honesta. Ac de iis quidem, quae videntur esse utilitates contra iustitiam simulatione prudentiae, satis arbitror dictum. Sed quoniam a quattuor fontibus honestatis primo libro officia duximus, in eisdem versemur, cum docebimus ea, quae videantur esse utilia tneque sint, quam sint virtutis inimica. Ac de prudentia quidem, quam vult im
Abbreviated transcription (Latin):
da sunt. que nõ sunt hiis ip̃is
utilia. quib illa ꝓmiseris. Sol phe¬
tonti filio ut redcamꝰ ad fabulas
Optauit ut incurrupatris tollere¬
t᷑. Sublatus ẽ.atq ĩ sanus qua cõ¬
stitit ictu fulimns d flagrauit.
Quanto meliꝰ fuerat in hoc ꝓmis¬
sum patris nõ esse ẜuatũ. Quid the¬
seus. Ecegit ꝓ missũ aneptuno Ciui
cũ tres optationes neptimꝰ dediss
optauit int̾icũ filii ypoliti. curis
patͥ suspectꝰ ess de nou̾ca. Quo opta¬
to ipetͣto. thescus ĩmaxĩs fuit
luccib ¶Quid agamenõ. cũ de no¬
uisset dyane qd̾ insuo regno pul¬
ch̾rimũ natũ ess illo anno. ĩmola¬
uit ephigeniã qua nich̾ erat in eo
quidẽ anno natũ pulchrius. pro¬
missu potius nõ faciendũ ꝙͣ tam
tetrũ facinꝰ admictendu fuit. Ergo
⁊ ꝓmissa nõ facienda nõ nũqmͣ. ne¬
q semp deposita reddenda. Si quis
s̃ ladiũ ap̃ sana mente deposuent.
repetat insamẽs. recdde̾ peccatu sit

Expanded text:
da sunt, quae non sunt iis ipsis da sunt, quae non sunt iis ipsis utilia, quibus illa promiseris. Sol Phaëthonti filio, ut redeamus ad fabulas, optavit, ut in currum patris tolleretur; sublatus est. Atque is, ante quam constitit, ictu fulminis deflagravit. Quanto melius fuerat in hoc promissum patris non esse servatum! Quid, quod Theseus exegit promissum a Neptuno? cui cum tres optationes Neptunus dedisset, optavit interitum Hippolyti filii, cum is patri suspectus esset de noverca; quo optato impetrato Theseus in maximis fuit luctibus. Quid, quod Agamemnon cum devovisset Dianae, quod in suo regno pulcherrimum natum esset illo anno, immolavit Iphigeniam, qua nihil erat eo quidem anno natum pulchrius? Promissum potius non faciendum quam tam taetrum facinus admittendum fuit. Ergo et promissa non facienda non numquam, neque semper deposita reddenda. Si gladium quis apud te sana mente deposuerit, repetat insaniens, reddere peccatum sit,
Abbreviated transcription (Latin):
ui ꝯtrouersia. ¶pacta ⁊ ꝓmissa sẽ¬
ꝑ ne ẜuanda sint. que nec ui nec
dolo malo ut p̃toreᷤ solent facta-¬
sint. ¶ Siquis medicamentũ cui¬
piã dederit ad aquã int̾ cutẽ pepi
mento sanus factus sit. ⁊ anis
aliquot post inciderit in euudẽ
smorbũ. nec ab eo qui cũ pepigĩt
ipetrarit. ut itc̃ eo liceat uti. quid
faiendũ sit. cũ sit is in humanꝰ
qui nõ cedat. nec ei ꝯcquã fiat ĩ¬
lune uite ⁊ saluti est consulendũ
Nuud siquis sapiens rogatus eͭ
beo quicũ ħrdem faciat cum ei
cestamento sext̾ciũ mlies relm¬
quatur. ut anteqm b̾rditatẽ ad¬
nt luce yalam in foro saltet. id¬
ẜ se facturum ꝓmiẜit ꝙ aliter
⁊dem eñ scriptũs ille non ess
se nollem. et id arbitror fiuisse gra¬
uitatis. Qñi pmisit si saltate in
foro curpe ducet. honestius mẽti¬
et᷑. si exhrdicate nichil cepit. nsi
aliqd̃ tempꝰ ꝯculerit ut uł saltare
cũ patrie ꝯsulturꝰ sit turpe ñ sit.
cne illa quidem ꝓmissa ẜuã¬

Expanded text:
vi, controversia. Pacta et promissa semperne servanda sint, QUAE NEC VI NEC DOLO MALO, ut praetores solent, FACTA SINT. Si quis medicamentum cuipiam dederit ad aquam intercutem pepigmento sanus factus sit et annis aliquot post incident in eundem morbum nec ab eo, quicumpepigerat, impetret,ut iterum eo liccat uti, quid faciendum sit. Cum sit is inhumanus, qui non concedat, nec ei quicquam fiat iniuriae, vitae et saluti consulendum. Quid? si qui sapiens rogatus sit ab eo, qui eum heredem faciat, cum ei testamento sestertium milies relinquatur, ut, ante quam hereditatem adeat, luce palam in foro saltet, idque se facturum promiserit, quod aliter heredem eum scripturus ille non essetse nollem et id arbitror fuisse gravitatis; quoniam promisit, si saltare in foro turpe ducet, honestius mentietur, si ex hereditate nihil ceperialiquod tempus contulerit, ut vel saltare, cum patriae consulturus sit, turpe non sit. Ac ne illa quidem promissa servan
Abbreviated transcription (Latin):
nefici eẽ debe̾mꝰ. Cũ ulł sic agere
ut cũ colonis nrĩs sołcmꝰ. Eoq
magis quo illa ordinũ ꝯuĩctio
ad salutẽ rei p. ꝑtinebat. Male :
curio. cũ cã transpadanoꝵ equam
esse dicebit. semꝑ aut̃ addebit.
uĩcat utilitas. Pociꝰ dicẽt nõeẽ
equã. qr nõ ess utił reip. qmͣ cu
utilẽ esse dicẽt. ñ esse equã fatetũ
Lenus ẽ sexcus liber deoffi¬
ciis .C. catonis taliũ qõnu
Sit ne bom uiri ĩ maxima cati¬
tate annone familiã nõ alẽ In
utramq partẽ disputat. S tuai
excremũ utilitate ut putat offi¬
ciũ dirigi magis qm̃ humanita¬
te. ¶Querit sumari iactura faci¬
enda sit. eque pre ciosi potiꝰ c¬
turã faciet. an ẜmili uił. ħ aliores
res familiaris. alio duc hũam¬
tas. ¶Si tabulã d̾naufragio stu¬
tus arripuit. extorquebit ueeĩ
sapiens si potuerit. Negatqrsit
ĩuriũ. qd dñs nams eripiet ne
tẽ. in alto eitẽ de nau uelitqr su

Expanded text:
enefici esse deberemus, cum illis sic agere, enefici esse deberemus, cum illis sic agere, ut cum colonis nostris soleremus, eoque magis, quod illa ordinum coniunctio ad salutem rei publicae pertinebat. Male etiam Curio, cum causam Transpadanorum aequam esse dicebat, semper autem addebat: Vincat utilitas! Potius doceret non esse aequam, quia non esset utinon esse diceret, esse aequam fateretur. Plenusestsextus liber de officiis Hecatonis talium quaestionum: sitne boni viri in maxima caritate annonae familiam non alere. In utramque partem disputat, sed tamen ad extremum utilitate, ut putat, officium dirigit magis quam humanitate. Quaerit, si in mari iactura facienda sit, equine pretiosi potius iacturam faciat an servoli vilis. Hic alio res familiaris, alio ducit humanitas. Si tabulam de naufragio stultus arripuerit, extorquebitne eam sapiens, si potuerit? Negat, quia sit iniurium. Quid? dominus navis eripietne tem in alto eicere de navi velit, quia sua
Abbreviated transcription (Latin):
c̾tam̃ ess⁊ cũ rege generoso ac ꝑo¬
fab̾cii. Eiq ẽ pollicitus. si p̃mium
dã mpyrri castra redituꝵ. ⁊ eum
cũ ueneno necatuꝵ. hims fab̾cius
reducendu curauit ad pyrrũ. idq
q̃rimꝰ magnũ illud bellu ꝑfuga
unus. ⁊ grauem adu̾sari impii
sustulisset. S magnũ dedecus et
flagiciu:. qui cũ laudis certamẽ
hat urbe q̃ lis arutides athenis
fuit. ł senatui nr̃o. qui nuĩꝗͣ utili¬
tatem adignitate se iunxit. armis
cũ hoste certare nõ uenenis. Sin
qłie cã imꝑiũ expetendũ ẽ. scelus
ab sit in quo nõ potest esse głia.
Sin ipse opes expetunt quomõ
poterunt utiles esse cũ int̾amia.
Nũ igͥ utilis illa .l. philippi .q.f. sen¬
tencia. qua ciuitates .l. silla pecu¬
dẽmus. Ei senatus est assensus.
esse ⁊ bemuolencia socioꝵ utile
fracte uidebat᷑ errariũ uectigal¬
a ꝙ defend̾e̾.omĩa publiganis
negare multa sociis. cũ ĩ fos b¬

Expanded text:
certamen esset cum rege generoso ac pocertamen esset cum rege generoso ac poFabricii eique est pollicitus, si premiumdam in Pyrri castra rediturum et  veneno necaturum. Hunc Fabricius reducendum curavit ad Pyrrhum, idququaerimus, magnum illud bellum perfuga unus et gravem adversarium imperii sustulisset, sed magnum dedecus et flagitium, quicum laudis certamen hac urbe, qualis Aristides Athenis, fuit, vel senatui nostro, qui numquam utilitatem a dignitate seiunxit, armis cum hoste certare an venenis? Si gloriae causa imperium expetendum est, scelus absit, in quo non potest esse gloria; sin ipsae opes expetuntur quoquo modo, non poterunt utiles esse cum infamia. Non igitur utilis illa L. Philippi Q. f. sententia, quas civitates L. Sulla pecuderemus. Ei senatus est assensus. esse et benivolentia sociorum, utile praefracte videbatur aerarium vectigaliaque defendere, omnia publicanis negare, multa sociis, cum in hos b
Abbreviated transcription (Latin):
xerit abopp̃ssis cinb parẽs nomi¬
net. honeste igͥ dirigenda utilitas
Nunc abco ad uulgi oꝑiionem.
Que maior ucilitas qmͣ regnãdi
esse possit. Nichil contͣ ĩ utilius ei
qui id ĩiuste consecutus sit ĩuemo
cũ adueritatem cepi renocare rati¬
onem. Possunt enĩ cuiquã cẽ uti¬
les ãgores. solicitudines. diurm
⁊ nocturm metus. Uita ĩ sidiarũ
ꝑiculoꝵq plenissima. Multi miq
atq infideles regno. pauci boni st̃.
inquit actius. At cui regno. ꝙ atan¬
talo ⁊ pelope ꝓditum uire optiẽbat᷑
Nam quanto plures ei regi putas
opp̃ssiss. ciuitatẽq nõ mõ liberam
giss. hunc tu quas ꝯsciẽtie ⁊ labes
ianimo censes habuisse. Que uul
ulam eripuci̾t ĩmaxima ⁊ grã fu
maxima uident᷑. ꝗa plena sũt de¬
decoris. ac turpitudinis. satis per¬
suasum esse debet. nichil esse utile
tũ est. Cum enĩ rex pyrrus populo
R. bellũ uitͦ ĩtuliss. cũq de impio

Expanded text:
xerit, ab oppressis civibus parens nomixerit, ab oppressis civibus parens nominetur. Honestate igitur dirigenda utilitas Nunc abco ad vulgi opinionem.Quae maior utilitas, quam regnandi esse possit? nihil contrainutilius ei, qui id iniuste consecutus sit, invenio, cum ad veritatem coepi revocare rationem. Possunt enim, cuiquam esse utiles angores, sollicitudines, diurni et nocturni metus, vita insidiatum periculorumque plenissima? multi iniqui atque ínfideles régno, pauci bénivoli, inquit Accius. At cui regno? Quod a Tantalo et Pelope proditum iure optinebatur. Nam quanto pluris ei regi putas, oppressisset civitatemque non modo liberam, gisset? Hunc tu quas conscientiae labes in animo censes habuisse, quae vulillam eripuerit, in maxima et gratia fumaxime videntut, quia plena sunt dedecoris, acturpitudinis; satis persuasum esse debet, nihil esse utile, eodem: Cum enim rex Pyrrus populo Romano bellum ultro intulisset, cumque de imperio
Abbreviated transcription (Latin):
debat. ⁊p̃c aut̃ soc̾ ĩ ore semꝑ grecos
uersus d̾ prehensis hebat. quos di¬
cam. ut potcõ in ꝯdite fortasse. s t̃n
ut res possit incelligi. nã si uiolan¬
dum ẽ ius regnandi gr̃a uiolan¬
dũ est. aliis reb pietatẽ colas. Ca¬
pitalis etheoles ł potius eripides.
sceleratissimũ fuerat excepit. qd
g̾ͥ minuta colligimꝰ. ħrditates m̾¬
cat᷑as. uendiccẽs fraudulentas Ecce¬
um gentium esse cupiu̾it. idq per¬
fccerit. hanc cupiditatẽ si honestã
quis esse dicit. a mens ẽ. ꝓbat cĩ
legũ ⁊ lib̾tatis intitu. Eaꝵq opp̃s¬
sionẽ tera ⁊ detestabilẽ. głosam
putat. Q aut̃ fatet᷑ honestũ non
esse ĩca ciuitate que libeã fuit. q̃q
cẽ debeat. regnare. s ci qui facere
possit esse utile. quã hunc obuir
gacione.aut quo pocius ꝯuitio a
tanto errore coner euellẽ pot̾ enĩ
dii ĩ mortales cuiquã esse utile fe¬
dissimũ ⁊ teterrimu paricidium
patrie. quauis is qui se co obstru¬

Expanded text:
idebat. Ipse autem socer in ore semper Graecos versus de Phoenissis habebat, quos dicam, ut potero, incondite fortasse, sed tamen, ut res possit intellegi: Nam sí violandum est Iús, regnandi grátia Violándum est; aliis rébus pietatém colas. Capitalis Eteocles vel potius Euripides, sceleratissimum fuerit, exceperit! Quid igitur minuta colligimus, hereditates, mercaturas, venditiones fraudulentas? eccesque omnium gentium esse concupiverit idque perfecerit! Hanc cupiditatem si honestam quis esse dicit, amens est; probat enim legum et libertatis interitum earumque oppressionem taetram et detestabilem gloriosam putat. Qui autem fatetur honestum non esse in ea civitate, quae libera fuerit quaeque esse debeat, regnare, sed ei, qui id facere pogatione, aut quo potius convitio a tanto errore coneravertere? Potest enim, Dii Immortales, cuiquam esse utile foedissimum, et teterrimum parricidium patriae; quamviseo, qui se obstrin
Abbreviated transcription (Latin):
locupletiores quens auctores le
enĩ est u̾tutũ ꝓp̾um nichil extie¬
scere. omĩa humana despicẽ ni¬
chil ꝙ homim accidere possit ĩto¬
lerandur ꝓutare. Itaq quid feat
in senatũ uenit. mandata exposi¬
cerert recusauit. Qua diuiureu¬
rando hostiũ tene̾tur. nõ eẽ sese¬
torem. Atq illud ⁊̃ ostultũbon¬
nẽ dixerit quispiam. ⁊ repugia¬
tem utilitati sue. Reddi captiuo
negauit esse utile. Illos eniado¬
lescentes esse ⁊ bonos duces. seu
confectũ senectute. Cuiꝰ cũ ualus¬
s auccoritas. captiui retenti sunt
⁊pẽ cartaginem rediit. Neq cu
caritas patrie retinuit. nec suor.
neq u̾o cũ ignorabat se adcrude¬
lissimũ hostem. ⁊ ad exquisica suy¬
plicia ꝓficisci. s iisiurandũ cõ¬
ẜuandũ putabat. Ita tũ cũ ugi¬
lando necabat᷑ erat in mcliores
qm si domi senex. captinus pu¬
rus consularis remansisset qm̃

Expanded text:
locupletiores quaeris auctores? Harum locupletiores quaeris auctores? Harum enim est virtutum proprium nihil extimescere, omnia humana despicere, nihil, quod homini accidere possit, intolerandum putare. Itaque quid fecit? In senatum venit, mandata exposuiceret recusavit, quam diu iure iurando hostium teneretur, non esse se senatorem. Atque illud etiam O stultum hominem, dixerit quispiam, et repugnantem utilitati suae!, reddi captivos negavit esse utile; illos enim adulescentes esse et bonos duces, se iam confectum senectute. Cuius cum valuisset auctoritas, captivi retenti sunt, ipse Carthaginem rediit, neque eum caritas patriae retinuit nec suorum. Neque vero tur ignorabat se ad crudelissimum hostem et ad exquisita supplicia proficisci, sed ius iurandum conservandum putabat. Itaque turn, cum vigilando necabatur, erat in meliore causa, quam si domi senex captivus, periurus consularis remansisset. At
Abbreviated transcription (Latin):
nomẽ existimabat manare latis¬
sime. idq u̾sari. in tutelis. societa ti¬
b. fiducuis. mandatis. reb. emptis.
uenditis. ꝯductis. locatis. qb uite
societas ꝯtinet᷑. In hiis magni esse
uidicis. statuere p̃ẜtim cũ mpleris¬
q eẽnt iudicia ꝯͣria.quid quẽq cui¬
q prare oꝑteret Quo circa astucie
tollende sũt.eaq malicia. que uult
illã quidẽ uid̾i se esse prudenciã. s
ab ẽ abca distatq plimũ. pruden¬
cia est locata in delectu bonoꝵ ⁊ ma¬
loꝵ. Malicia si omĩa que turpia sũt
mala sũt. mala bonis pon antenẽc
uo mnp̃diis solũ ius cuule ductu
auatura. maliciam fraudemq uĩ¬
dicat. s ⁊̃ in mancipior uendicõe.
uenditoris fraus omĩs excludi¬
tur. Qui enĩ scire debuit d̾sanita¬
te.dfuga. de furtis. pr̃at edicto edi¬
liũ heredum. alia cã ẽ. Ex quo ĩtlłi¬
git᷑. qm̃ iuris natura fons sit ħ ẜm¬

Expanded text:
nomen existimabat manare latisnomen existimabat manare latissime, idque versari in tutelis societatibus, fiduciis mandatis, rebus emptis venditis, conductis locatis, quibus vitae societas contineretur; in iis magni esse iudicis statuere, praesertim cum in plerisque essent iudicia contraria, quid quemque cuique praestare oporteret. Quocirca astutiae tollendae sunt eaque malitia, quae volt illa quidem videri se esse prudentiam, sed abest ab ea distatque plurimum. Prudentia est enim locata in dilectu bonorum et malorum, malitia, si omnia, quae turpia sunt, mala sunt, mala bonis ponit ante. Nec vero in praediis solum ius civile ductum a natura malitiam fraudemque vindicat, sed etiam in mancipiorum venditione venditoris fraus omnis excluditur. Qui enim scire debuit de sanitate, de fuga, de furtis, praestat edicto aedilium. Heredum alia causa est. Ex quo intellegitur, quoniam iuris natura fons sit,
Abbreviated transcription (Latin):
quis incurrat ĩprudens. ħ̾ qmͣqm
sanctiri aut iure ciuli. nature tñ¬
lege sanctitum eit. Societas enĩ ꝙ ⁊¬
piꝰ. latissima quidẽ ẽ que pateat oĩ¬
um int̾ omẽs. Intĩor eoꝵ qui eiꝰ¬
dem gentis sint. ꝓpior eoꝵ qui eiꝰ¬
dẽ auitatis ⁊ca qr maiores aluid
is gentiũ. aliud ius cimile ẽẽ uolu¬
erunt. Qd̾ cuule ẽ ñ idẽ ꝯtinuo gẽ¬
Sinos ueri uins germaneq iustici
solidam ⁊ exp̃ssam effigiem ulła
emus. Umbra ⁊ ymagmib uti¬
ir.cas ipãs utinã sequerem̃. ferũt̾
e exoptimis nateͣ ⁊ ueritatis etem¬
plis. Nã quanti ũla uͥba nti nẽ pp
te fitem ue tuã captus fraudatus¬
uesim. quã ila aurea. ut int̾ bonoᷤ
bene agier oꝑtet. ⁊ siñ fraudaciõe
s qui sint bom. ⁊ quid sit bene agi.
magna qõ est. Q quidẽ sceuola
pontifex maximꝰ sũmã ni esse di¬
cebat. ĩ omĩb hiis arbitriis ĩ quib
adde̾tur ex fide bona. fideiq bonei

Expanded text:
quis incurrat imprudens? Hoc quamqquis incurrat imprudens? Hoc quamqsanciri aut iure civili, tamen naturae lege sanctum est. Societas est pius, latissime quidem quae pateat, omnium inter omnes, interior eorum, qui eiusdem gentis sint, propior eorum, qui eiusdem civitatis. Itaque maiores aliud ius gentium, aliud ius civile esse voluerunt; quod civile, non idem continuo genSed nos veri iuris germanaeque iustitiae solidam et expressam effigiem nullam tenemus, umbra et imaginibus utimur. Eas ipsas utinam sequeremur! feruntur enim ex optimis naturae et veritatis exemplis. Nam quanti verba illa: UTI NE PROPTER TE FIDEMVE TUAM CAPTUS FRAUDATUSVE SIM! quam illa aurea: UT INTER BONOS BENE AGIER OPORTET ET SINE FRAUDATIONE! Sed, qui sint boni, et quid sit bene agi, magna quaestio est. Q. quidem Scaevola, pontifex maximus, summam vim esse dicebat in omnibus iis arbitriis, in quibus adderetur EX FIDE BONA, fideique bonae
Abbreviated transcription (Latin):
diderat edes eas. quas ab eodem
ne paucis ante amus emerat. Hec
sgio ẜiuebant.hoc ĩ mancipio
marius nõ dixerat. ad ducta res
iiudiciũ ẽ. Oratã crassus. craticli¬
anũ defendebat antoniꝰ. Ius c̃ss
urgebat ꝙ uiti uenditor ñ dixis¬
ssciens id opte̾ pr̃ari. Equitatem
nõfuiss qui illas edes uendidiss.
nichil fuisse necesse dici. nec eu
esse deceptũ qui id qd̾ emerat qͦ
ure esset tenẽt. Qrsum hec ut iᵈ
incelligas nõ ꝑlacuisse maiorib
nris astutos. S alit̾ leges. Aliter
pb̃i tollunt astucias. Leges. qͣtenꝰ
manu tenẽ res possint. philo so¬
pbi quatenꝰ racione ⁊ intlłigenci¬
i. Racio gꝰ hoc postulat. nequid in¬
sidiose. nequid dissimulate. neqd
fallacitꝰ St̃ ne igͥ insidie tendẽ pla¬
gas.⁊ si excitaturus nõ sis. nec agi¬
taturus: Ip̃e enĩ fere nullo inseqñ¬
te sepe incidunt. Sic tu si edes pro¬
scͥbas.tabulã tanqmͣ plagam poãs
domũ ꝑꝑ uicia uendaᷤᷤ. ut ĩ eam ali¬

Expanded text:
diderat aedes eas, quas ab eodem ipse paucis ante annis emerat. Eae serviebant, sed hoc in mancipio Marius non dixerat. Adducta res in iudicium est. Oratam Crassus, Gratidianum defendebat Antonius. Ius Crassus urguebat, quod vitii venditor non dixisset sciens, id oportere praestari,aequitatem non fuisset, qui illas aedes vendidisset, nihil fuisse necesse dici, nec eum esse deceptum, qui, id, quod emerat, quo iure esset, teneret. Quorsus haec? Ut illud intellegas, non placuisse maioribus nostris astutos. Sed aliter leges, aliter philosophi tollunt astutias, leges, quatenus manu tenere possunt, philosophi, quatenus ratione et intellegentia. Ratio ergo hoc postulat, ne quid insidiose, ne quid simulate, ne quid fallaciter. Suntne igitur insidiae tendere plagas, etiarnsi excitaturus non sis nec agitaturus? ipsae enim ferae nullo insequente saepe incidunt. Sic tu aedes proscribas, tabulam tamquam plagam ponas, domum propter vitia vendas, in ear ali
Abbreviated transcription (Latin):
graciã. nõ ita turpe. Consulem ob
eam rẽ fieri qd̃ sibi ꝓposueãt ualde
utile uidebat᷑. S oĩum una est re¬
gula. quã tibi cupio esse notissiã.
aut illud qd̾̃ utile uidet᷑ turpe ne
sit aut si turpe ẽ. ne uideat᷑ eẽnti¬
le. quid ig̾ possimiꝰ neaut illum.
mariũ uirũ bonũ iudicare. aut
binc. explica atq excute in telli¬
senciã cuam. ut uideas que sit ĩ ea
species forma ⁊ nocio uiri boni Ca¬
dit ergo ni inx bonũ mentiri enio¬
petendũ ut uĩri bom ⁊ speendore
homen amittas: qd est ꝙ afferre
aitũ utilitas ista que dicit᷑ possit.
quantũ auferre. si bom uuri nom̃¬
fi g̃a ĩmanitatẽ gerat beluetỹ
qui o nĩa recta ⁊ honesta negligt᷑
dũ modo potentiã ꝯsequant᷑. nõ¬

Expanded text:
gratiam non ita turpe, consulem ob gratiam non ita turpe, consulem ob eam rem fieri, quod sibi tum proposuerat, valde utile videbatur. Sed omnium una regula est, quam tibi cupio esse notissimam, aut illud, quod utile videtur, turpe ne sit aut, si turpe est, ne videatur esse utile. Quod igitur? possumusne aut ilium Marium virum bonum iudicare aut hunc? Explica atque excute intellegentiam tuam, ut videas, quae sit in ea species forma et notio viri boni. Cadit ergo in virum bonum mentiri emolpetendum, ut viri boni et splendorem et nomen amittas? Quid est, quod afferre tantum utilitas ista, quae dicitur, possit, quantum auferre, si boni viri nomfiguta immanitatem gerat belluae? Quid? qui omnia recta et honestanegligunt, dummodo potentiam consequantut; non
Abbreviated transcription (Latin):
aut mortuũ u gͣthã se mpotestate
popuili ⁊ͥ redactũm. ⁊taq t̾cũs est
sle quidẽ consul. s a fide iusticiaq
discessit. qui optimũ ⁊ grauissimũ
quem cinꝰlecatꝰ eẽt ⁊ aquo missus
esset ĩ muidiã falso c̾mine ad dux̾.
sec nr̃ quidẽ craticlianꝰ officio boni
uiri functꝰ est. tũ cũ p̃tor ⁊̃ collegiu
ent utres nũmaria de cõi senten
cdꝯstitueret᷑. Iactabat᷑ cnĩ tp̃ribus
Ilis nũmꝰ. sic ut nemo posset scire
nendiem ascenderent.⁊ cetĩ qdez
iliꝰ alio. marius a sb̾selus ni rostra
recta. Idq quod cõit̾ cõpositur fue¬
rat. solus e dixit. ⁊ ea res si queris ei
magno honori fuit. Omĩb uicis
statuc facte sunt ad eas chus cerei.
multa. nemo unq̃ multudi
fuit carior. ħ sunt q̃ conturbent
in delib̾atõẽ nõ nuĩquã. cũ id ĩ quo
molatur equitas nõ ita magnur.
Illudaũt qd̃ ex eo parit᷑ ꝑ magnum
uidetur. ut mario p̾ripere colle¬
gis ⁊ tribimis plebis popularem

Expanded text:
ham se in potestatem populi Romani redacturum. Itaque factus est ille quidem consul, sed a fide iustitiaque discessit, qui optimum et gravissimum civem, cuius legatus et a quo missus esset, in invidiam falso crimine adduxerit. Ne noster quidem Gratidianus officio viri boni functus estent, ut res nummaria de communi sententia constitueretur; iactabatur enim temporibus illis nummus sic, ut nemo posset scire, meridiem escenderent. Et ceteri quidem alius alio, Marius ab subselliis in rostra recta idque, quod communiter compositum fuerat, solus edixit. Et ea res, si quaeris, ei magno honori fuit; omnibus vicis statuae, ad eas tus, cerei; quid multa? nemo umquam multitudini fuit carior. Haec sunt, quae conturbent in deliberatione non numquam, cum id, in quo violatur aequitas, non ita magnum, illud autem, quod ex eo paritur, permagnum videtur, ut Mario praeripere collegis et tribunis plebi popularem
Abbreviated transcription (Latin):
est.dubitate philosophos q̃ nec
rustici quidẽ dubitent a quibue
natũ ẽ id ꝙ iam ꝯtritum est ue¬
tustate ꝓuerbiũ. Cũ eĩ fidẽ Alicuꝰ¬
⁊ bonit̾itẽ laudant. dignũ essed¬
cunt. qui cũ ĩcenebris micẽs ha
deceat. ⁊̃ si id possis nulo re fele¬
te optinere uides ne igit᷑ h pue¬
bio neq gigi posse uemiani di
neꝙ huic quẽ paulo ante finge

Expanded text:
est dubitare philosophos, quae ne est dubitare philosophos, quae ne rustici quidem dubitent? a quibus natum est id, quod iam contritum est vetustate, proverbium. Cum enim fidem alicuius bonitatemque laudant, dignum esse dicunt, quicum in tenebris mices. Hocdeceat, etiamsi id possis nullo refellente optinere? Videsne hoc proverbio neque Gygi illi posse veniam dari neque huic, quem paulo ant
Abbreviated transcription (Latin):
miratꝰ ẽ ille quid sit uir bonꝰ se ne¬
scire fate t̾ at uo si quis uolueit
aĩ sui complicat᷑a nocionẽ enolue̾.
nisi lacessitꝰ ĩiuria. qd gͦhic ñ noct¬
at qui quodam quasi ueneno ꝑsi¬
ciat. ut ueros ħrdes moueat m
eoꝵ locũ ip̃e succedat. nõ ig facia
ĩmo ĩtelligat. nichil uec expedie
nec utile esse. ꝙ sit ĩuistũ ħ quis
didiceĩt qd bonus uir essi nõ di¬
dicit Eimbriam consularem au¬
dicbam de patre nr̃o auo tuo pu¬
er iudicc̃ M. lutatio phithie fus¬
se equiti Rsane honesto. Cũ io
sponsionẽ fecisset ut uir bonus
ess. Icaq ei dixisse fimbrimm se
illam rẽ nũquã uidicatux. ne
aut spoliare fama ꝓbatum hoie
si contra iudicanisset aut scatus¬
se uderet᷑. uiꝵ bonũ esse aliquẽ qt
cũ ca res ĩ nũabilib officiis et
uiro. quẽ fimbria etiam nõ mõ
socrates nouant nullo mͦ uidoͣ
potest. quicqͣ esse utile. qd hone
s nec cogitare quidẽ qcqͣ audebii
ꝙ nõ audeat p̃dicare ħ nõ tipe

Expanded text:
miratur, is se, quid sit vir bonus, nescire fateatur. At vero, si qui voluerit animi sui complicatam notionem evolvere,nisi lacessitus iniuria. Quid ergo? hic non noceat, qui quodam quasi veneno perficiat, ut veros heredes moveat, in eorum locum ipse succedat? Non igitur faciat, Immo intellegat nihil nec expedire nec utile esse, quod sit iniustum; hoc qui non didicerit, bonus vir esse non poterit. C. Fimbriam consularem audiebam de patre nostro puer iudicem M. Lutatio Pinthiae fuisse, equiti Romano sane honesto, cum is sponsionem fecisset. NI VIR BONUS ESSET. Itaque ei dixisse Fimbriam se illam rem numquam iudicaturum, ne aut spoliaret fama probatum hominem, si contra iudicavisset, aut statuisse videretur virum bonum esse aliquem, cum ea res innumerabilibus officiis et bono, quem Fimbria etiam, non modo Socrates noverat, nullo modo videri potest quicquam esse utile, quod non sed ne cogitare quidem quicquam audebit, quod non audeat praedicare. Haec non turpe
Abbreviated transcription (Latin):
rei .p.causa uiue̾. ¶ Quid sibe
na expilet: cuniculos agat ao
rarium. indicet ne id magris
patria prestat omib officio
mo uo s ip̃i patrie conducit pe¬
inmouo

Expanded text:
e causa vivere. Quid, si haec fana expilet, cuniculos agat ad aerarium, indicetne id magistratibus patria praestat omnibus officiis? Immo vero, sed ipsi patriae conducit pin
Abbreviated transcription (Latin):
ista ĩ nuͣabilia nascunt᷑. uͥ utilia cũ
honestis pugnare uideant᷑. quotꝰ
enĩ qsq reꝑiet᷑. qui ĩpunitate ⁊ ig¬
norancia omĩu ꝓposita abstinere
possit ĩimaspiclitem᷑. si placet ĩhiis
quidẽ exemplis in quib peccaĩ mil¬
gus hoĩnũ forcasse nõ putet. Neq
eĩ de siccariis. ueneficiis. testam̃ta¬
rus. furib. peculatorib. ħ loco disse
rendũ ẽ. Qui nõ u̾bis sũt ⁊ disputa¬
cione philosophoꝵ. s uĩclis ⁊ carcẽ
hii qui hñtur boni .i. minutu basi¬
lii. locupletis hominis falsũ testa¬
mentu quidã eg̾cia romã acculert̃.
ꝙ quo faciliꝰ optinẽnt scͥpsunt hrdes
secũ. m crassũ. ⁊  ortensiũ hoies

Expanded text:
utilia cum honestis pugnare videantur. Quotus enim quisque reperietur, qui impunitate et ignoratione omnium proposita abstinere possit iniuria? Periclitemur, si placet, et in iis quidem exemplis, in quibus peccari volgus hominum fortasse non putet. Neque enim de sicariis, veneficis, testamentariis, furendum est, qui non verbis sunt et disputatione philosophorum, sed vinclis et carcere ii, qui habentur boni. L. Minuci Basili, locupletis hominis, falsum testamentum quidam e Graecia Romamn attulerunt. Quod quo facilius optinerent, scripserunt heredes secum M. C
Abbreviated transcription (Latin):
lũ facinus. Sic enĩ cogitans ẽ istud
quidẽ honestũ. ueꝵ ħ expedit. res
a nat᷑a copulatas audeb̾ errore di¬
uelle̾ qui fons est frandiũ. malefi
puerit. possit in locupletiũ cestamẽ¬
co nomẽ irrepe hac ni nõ utat᷑. ne
si exploratũ quidẽ h̃t. id omĩo ne¬
minẽ un quam suspicatu at si cla¬
res hanc iũ ai. crasso.ut digitorur
ꝑcussione hetes poss scriptus esse.
ꝗ re uera nõ ess hrs inforo crede m

Expanded text:
lum facinus. Sic enim cogitans: Est istuc quidem honestum, verum hoc expedit, res a natura copulatas audebit errore divellere, qui fons est fraudium, maleficpuerit, possit in locupletium testamenta nomen eius inrepere, hac vi non utatur, ne si exploratum quidem habeat id omnino neminem umquam suspicaturum. At dares hanc vim M. Crasso, ut digitorum percussione heres posset scriptus esse, qui re vera non esset heres, in foro, m
Abbreviated transcription (Latin):
ꝵ nõ odi mortuũ S cũ basiliꝰ m.
sat riu sororis filiũ nomen suum
fcͣre uoluisset. eumq fecisset ħrdẽ.
hunc dico patronũ agͥ picem et
sabimi. O turpem not᷑a temporu
puenire. et enĩsi is qui nõ defen¬
diit in iuriã. neq ppulsat asius
cũ pot̃. ĩ iuiste facit. ut ĩp̾mo libro

Expanded text:
 non odi mortuum; sed, cum Basilus M. Satrium, sororis filium, nomen suum ferre voluisset eumque fecisset heredem hunc dico patronum agri Piceni et Sabini; o turpem notam temporum pervenire. Etenim, si is, qui non defendit iniuriam neque propulsat, cum po
Abbreviated transcription (Latin):
mo.uł ab imo. an a medio nomĩa
eoꝵ dice̾ incipiamꝰ. Itẽ in locis ex
crordine locos ꝯꝑare ⁊ locos quos
sup ẜimꝰ egregie cõmeditari opor¬
cebit ut ꝑpetuo nobis herere pos¬
sit. Nam imagines sicuti lr̃e delẽ¬
tur. ubi nicħ utimur loci tanqmͣ
cere remane̾ debent. Et ne forte ĩ
nũo locoꝵ falli possimꝰ qntũ ꝙ̃q
placet notari. qd̾ genus ftix. loco¬

Expanded text:
mo an ab imo an ab medio nomina mo an ab imo an ab medio nomina eorum dicere incipiamus, item in locis ex ex ordine locos conparare. Locos, quos sumpserimus, egregie commeditari oportebit, ut perpetuo nobis haerere possint: nam imagines, sicuti litterae delentur, ubi nihil utimur; loci, tamquam cera, remanere debent. Et, ne forte in numero locorum falli possimus, quintum quemque placet notari: quod genus, si
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ simulacra ciꝰ rei qmͣ̃ meminuisse
uolumꝰ. Qd̾ genus equi. leonis̃. aqui
tebit. Nunc cuiꝰmõi locos ĩuenire
et quo pacto reꝑire. ⁊ in locis yma¬
gines constitue̾ oporitat ostendem.
Quẽadinodũ ig̾ qui lict̾as sc̃t pos¬
sũt id qd̾ dictũ est scribẽ ⁊ recitare ꝙ
scͥpẜunt. ita qui in modica didicert̃
possunt ca que didicerũt iñ locis co¬
ilocare.⁊ exhiis memorit̾ ꝓmũciare.
Nam loci cere aut carte simillim s̃.
Imagines lrĩs. Dispõ. ⁊ collotatio ym¬
aginũ scripture. ꝓnũciatio lectiom.
Oportet ig̾ si uolumꝰ multa mcimisse.
multos nos nobis locos ꝯpare. ut¬
ĩmultis locis multas ĩmagines
collocare possimus. Itẽ putanꝰ opor¬
curbatione ordinis impediamur
quo scciꝰ q̾to qͦqͦ loco libebit. ł asu¬
piore. uł ab infi̾ore ꝑ te imagines
sequi. ut ea que mandata lotis erũt¬
ordine srantes notos ꝙͣ płres ni¬
derimꝰ. nicħ nr̃a int̾sit. utrũ asũ¬

Expanded text:
et simulacra eius <rei> quam meminisse et simulacra eius <rei> quam meminisse uolumus; quod genus equi, leonis et aquilT 30 Nunc, cuiusmodi locos invenire et quo pacto reperire et in locis imagines constituere oporteat, ostendemus. Quemadmodum igitur qui litteras sciunt, possunt id, quod dictatur, eis scribere et recscripserunt, ita quod in modico didicerunt, possunt ea que didicerunt in locis collocare et hos memoriter pronunciare. Nam loci cere aut carte similimi sunt, ymagines litteris, dispositio et collocatio ymaginum scripture, pronunciatio lectioni. Oportebit igitur, si uolumus multa meminisse, multos  nos  nobis locos i multis locis multas imagines conlocare possimus. Item putamus oporuando perturbatione ordinis inpediamur, quo setius, quoto quoquo loco libebit, vel ab superiore vel ab inferiore parte imagines sequi et ea, quae mandata locis eruntordine stantes notos quomplures viderimus, nihil nostra intersit, utrum ab sum