comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
scd̃o contra maximinum. Ad huo
in forma humana est filius quem
leuauit incelum: et sempit̃na e¬
rit in regno hec eadem forma im¬
mortalis. Et pꝰt pauca. x p̃c acce¬
pit uisibilem hominis formam nõ
folum natus in ea. sed ascendit in¬
celum. sedet ad dexteram patris
in ea. Item idem in psalmo septua
scd̾m diuinitatem cogitas: ubiq
presens est. Si autem filium sic
intelligis quomodo uisus est in car¬
ne it homines. et crucifus. resur¬
rexit. ascendit in celum. & in cir¬
cuitu euis sunt angłi. Item idem
Donec scłm finiatur sursum est
dñs: sed tamen etiam hic nobiscũ
u̾itas dominus. Corpus enim in
quo resurrexit uno loco. ẽẽ. oportet:
ueritas autem eius ubiq diffusa
tatem ꝑsone in celo erat quando in t̾ra
loquebat᷑. Sic erat filius hominis in
celo quomodo filius dei in terra: filius cdei
interra insuscepta carne. filius hominis
incelo inunitate ꝑsone. In quo notan¬
dum est quia forma illa humana in

Expanded text:
secundo contra Maximinum: « Adhuc secundo contra Maximinum: « Adhuc in forma humana est filius quam levavit in coelum, et sempiterna erit in regno haec eadem forma immortalis. » Et post pauca: « Christus accepit visibilem hominis formam, non solum natus in ea, sed et ascendit coelum, et sedet ad dexteram Patris in ea. » Item idem in psal. LXXV secundum divinitatem cogitas, ubique praesens est. Si autem Filium sic intelligis, quomodo visus est in carne inter homines, et crucifixus esscendit in coelum, et in circuitu ejus sunt angeli. » Item idem Donec saeculum finiatur, sursum est Dominus: sed tamen hic etiam nobiscum, veritas Dominus. Corpus enim in quo resurrexit, uno loco esse oportet; veritas autem ejus ubique diffusa tatem personae in coelo erat, quando in terra loquebatur. Sic erat Filius hominis in coelo, quomodo Filius Dei in terra. Filius Dei in terra in suscepta carne: filius hominis in coelo in unitate personae. » In quo notandum est quia forma illa humana, in
Abbreviated transcription (Latin):
quia caro xp̃i omnib crͣeatis sub¬
stanciis iure precellit.
aliter. ẽẽ. ipsius xp̃i et tot sanctoꝵ
testimoniis euident̃ astructum. ẽ.
quod de ueritate constat: de eus
etiam potestate uideamus. Qmͣuis
eum omne corpꝰ omnisq creatura
localis sit: de hoc tantum suꝑ sub¬
stanciali corꝑe credendũ est quod
eodem temꝑe & uere est in sacra¬
mento suo interris. et uere in celo
sedet ad dexteram patris. frustra
enim unmolationis sue temꝑe di¬
ceremus qui sedes ad dexteram
patͥs miserere nobis: si quem ad¬
oramus in sacram̃to. mentirem᷑
esse incelo. Quia ergo astructum
est de sacramento. ubi minus. ẽẽ.
uidebat᷑ astruamus ⁊ de celo ubi ascen¬
dẽs corpus suum coram testibus suis
teram patris inde uenturus iudi¬
care uiuos ⁊ mortuos. Cum igitur
usq ad diem uidicii ibi sedere credat᷑
quin ibi sit etiam hora immolatioĩs
sue. nichil dubietatis relinquit᷑. Un¬
de ut dcm est augustinus in libro

Expanded text:
quia caro Christi omnibus creatis subquia caro Christi omnibus creatis substantiis jure praecellit. aliter esse, ipsius Christi et tot sanctorum testimoniis evidenter astructum est: quod de veritate constat, de ejus etiam potestate videamus. Quamvis enim omne corpus, omnisque creatura localis sit, de hoc tamen supersubstantiali corpore credendum est, quod eodem tempore et vere est in sacramento suo in terris, et vere in coelo sedet ad dexteram Patris. Frustra enim immolationis suae tempore diceremus: Qui sedes ad dexteram Patris, miserere nobis, si quem adoramus in sacramento, mentiremur esse in coelo. Quia ergo astructum est de sacramento ubi minus esse videbatur, astruamus et de coelo, ubi ascendens corpus suum coram testibus suis teram Dei Patris, unde venturus est judicare vivos et mortuos. Cum igitur usque ad diem judicii ibi sedere credatur, quin ibi sit etiam hora immolationis suae nihil dubitationis relinquitur. Unde, ut dictum est, Augustinus libro
Abbreviated transcription (Latin):
tes. itemq ubi est quod eadem ue¬
ritas apłis ait. docete omnes gen¬
saluus erit: Cum enim omnes gen¬
tes ita se credere glorient᷑: si salutis
bñdictõe carent utrobiq ueritas
dei et in ꝓphecia et in euangłio ꝑi¬
clitatur. Itẽ cum carnem et sanguinẽ
suũ naturali sua specie fideliter¬
suis reuelare dignatus sit. si causa de¬
sidii saciandi fecit. et ita ut est ser¬
uoꝵ suoꝵ deuotionem non comple¬
uit s fefellit. si causa clubietatis sa¬
nande fecit et ita non est. infirmo¬
rum errorem non abstulit s addi¬
dit. quod de pietate et ueritate diui¬
na uel leuit̃ suspicari. non modo
sacͥlegum sed et nefarium est. A¬
uathema ergo maranatha sit. qui
auctoritati diuine in hoc sacram̃to
contradicere p̃sumpserit. et corpꝰ
xp̃i panem uerum qui de celo des¬
cendit. et dat uitam mundo uere
ut est. eẽ. non c̾didit. quem am¬
brosius ⁊ augustinus epyusion id
est suꝑ substancialem appellant.

Expanded text:
tes? Itemque ubi est quod eadem vetes? Itemque ubi est quod eadem veritas apostolis ait: Docete omnes gensalvus erit? Cum enim omnes gentes ita se credere glorientur, si salutis benedictione carent, utrobique veritas Dei et in prophetia et in Evangelio periclitatur. Item cum carnem et sanguinem suum naturali sua specie fidelisuis revelare dignatus sit, si causa desiderii satiandi fecit et ita non est, servorum suorum devotionem non complevit, sed fefellit; si causa dubietatis sanandae fecit et ita non est, infirmorum errorem non abstulit, sed auxit: quod de pietate et veritate divina vel leviter suspicari, non modo sacrilegum, sed et nefarium est. Anathema ergo maranatha sit, qui auctoritati divinae in hoc sacramento contradicere praesumpserit, et corpus Christi, panem verum qui de coelo descendit et dat vitam mundo, vere ut est esse non crediderit: quem Ambrosius et Augustinus epiousion, id est supersubstantialem, appellant,
Abbreviated transcription (Latin):
guinem naturali sua specie sic̃
.eẽ. solet exhibuisse. Ut enim ait au¬
gustinus contra felicianum. su ncom¬
prehensibilis est ratio. et ueritas ꝓmpta¬
ta est: facilius in negociis fidei testi¬
moniis credit᷑ quam ratio inuestigat᷑
He igit᷑ scͥpture qmͣuis cum ꝓpheti¬
cis ⁊ apl̃icis equam auctoritatis excel¬
lentiam non obtineant. eandem ta¬
men fidem cum fidelib & sanctis an¬
tecessorib nr̃is nos tenere sufficient̃
nib uel romanoꝵ pontificum decretis.
sicut ħetica uel apocripha scripta dã¬
nate. eẽnt. nec eas in eccl̃ia catholici
uiri legerent uel recitarent. Cum gͦ
preteriti & p̃sentes fideles ubiq ter¬
rarum hoc crecdant ⁊ astruant. si hec
uniu̾salis eccłie fides uera ad salutẽ
ñ extitit: aut numꝙͣ catholica eccla
fuit aut ꝑiit. Sed aut non fuisse
aut ꝑisse eccłiam: nemo catholicus
consentit. Nam cum eccłia & ꝓ¬
pheciis et euangeliis instituta sit

Expanded text:
guinem naturali sua specie, sicut guinem naturali sua specie, sicut esse solet exhibuisse. Ut enim ait Augustinus contra Felicianum : « Si incomprehensibilis est ratio, et veritas prompta est, facilius in negotiis fidei testimoniis creditur, quam ratio investigatur. » Hae igitur Scripturae quamvis cum propheticis et apostolicis aequam auctoritatis excellentiam non obtineant, eamdem tamen fidem cum fidelibus et sanctis antecessoribus nostris nos tenere sufficienternibus vel Romanorum pontificum decretis, sicut haeretica vel apocrypha scripta damnatae essent, nec eas in Ecclesia catholici viri vel legerent vel recitarent. Cum ergo praeteriti et praesentes fideles ubique terrarum hoc credant et hoc astruant, si haec universalis Ecclesiae fides vera ad salutem non exstitit, aut nunquam catholica Ecclesia fuit, aut periit. Sed aut non fuisse, aut periisse Ecclesiam nemo catholicus consenserit. Nam cum Ecclesia et prophetiis et Evangeliis instituta sit,
Abbreviated transcription (Latin):
Illi uiderunt xp̃m suo scelere morien¬
tem o c̾diclerunt in xp̃m suis sce¬
libus ignoscentem. quousq bib̾ent
sanguinem quem fuclerant de sua
salute desꝑauerant.
uid ergo deu̾itate corꝑis ⁊ sangui¬
nis xp̃i in sacramento dici po¬
test certuis. nisi forte eam ipsam
oculis uidere uelimus: In quo tñ
nec ipse dñs nobis deesse uoluit. s
modice fidei nr̃e ꝑ omĩa consuluit
am eccłie catholica fide que abini¬
tio conu̾sationis sue ita credidit &
ita saluata est sufficient̃ astructum
sit. quod uera caro xp̃i uerusq san¬
guis in mensa dominica immolet᷑:
nequis tamen ꝑu̾sor aliter intelli¬
g̾et uel exponeret. facta sunt a deo
congrua huic nr̃e ficl̃i miracła. qͣn
uel ubi uel quib reuelare clignatꝰ
est huius mist̾ĩi sec̾ta. que nimirũ
facta. ẽẽ. non ignorabit quisquis
studiosius sanctoꝵ patrum gesta
leg̾it. que testantur sacramentum
corꝑis et sanguinis xp̃i ablata pa¬
nis et uini specie. carnem et san¬

Expanded text:
illi uiderunt Christum suo scelere morientem, et crediderunt in Christum suis sceleribus ignoscentem. Quousque biberent sanguinem quem fuderant, de sua salute desperauerant. uid ergo de veritate corporis et sanguinis Christi in sacramento dici potest certius, nisi forte eam ipsam oculis videre velimus? In quo tamen nec ipse Dominus nobis deesse voluit, sed modicae fidei nostrae per omnia consuluit.am Ecclesiae catholica fide, quae ab initio conversionis suae ita credidit, et ita salvata est, sufficienter astructum sit, quod vera caro Christi verusque sanguis in mensa Dominica immoletur; ne quis tamen perversor aliter intelligeret vel exponeret, facta sunt a Deo congrua huic nostrae fidei miracula, quando vel ubi, vel quibus revelare dignatus est hujus mysterii secreta: quae nimirum facta esse non ignorabit, quisquis studiosius sanctorum Patrum gesta legerit, quae testantur sacramentum corporis et sanguinis Christi, ablata panis et vini specie, carnem et san
Abbreviated transcription (Latin):
ponit augustinus in sermone .xx.
modum petrus dante deo intellex̃.
Inde nisi quia credidit: Herbaui¬
te eterne hãbes. Uitam enim et̃nã
habes in ministratione corꝑis ⁊ sã¬
gunis tui: et nos credidimꝰ & cog¬
nouimus quia tu es xp̃c filius dei.
id est quia ip̃a uita et̃na tu es &
non das in carne et sangume tuo
nisi quod es.
cce idem quod xp̃c de uitate
corꝑis sui testatur et petrus.

Expanded text:
ponit Augustinus in sermone 27 ponit Augustinus in sermone 27 modum Petrus, dante Deo, intellexerit. Unde, nisi quia credidit? Verba vitae aeternae habes. Vitam enim aeternam habes ministratione corporis et sanguinis tui. Et nos credidimus et cognovimus quia tu es Christus Filius Dei , id est quia ipsa vita aeterna tu es, et non das in carne et sanguine tuo, nisi quod es. Ecce idem quod Christus de veritate corporis sui, testatur et Petrus,
Abbreviated transcription (Latin):
sius dei posset remissionem pecc̃oꝵ
oꝑari: Ut enim ħ pͥuilegium re¬
moueat᷑ ab omni filio hominis. si
otiam sine unitate dei filius ẽẽt
uirguns. quomo. do remislionem
pecõoꝵ mundo eli: face̾t. cum adã
sine patre sine matre de uirgine
tra formatꝰ non modo ħ non p̃sti¬
terit. s etiam omnib peccatum ꝓ¬
pagau̾it. quia nec ds fuit nec dei
uerbo regi uoluit. Cum igit᷑ certissi¬
mo sui sanguinis pͥuilegio uerita¬
tem carius & sanguinis sui astru¬
x̾it in mist̾io. ille cuius obedientia
nobis iniuncta est patris edicto:
restat tamen ut scandalizatoꝵ stul¬
tioram uitantes. ip̃m ut pater iu
et uita est. ueracem. eẽ. sicut uere
est c̾damug. Quod ut cercius et
uerius fiat. scandalizatis discipu
uellet abire: quid responderit uide¬
amus. ait enim ꝓ se ⁊ ꝓ alus. Do¬
mine ad quem ibimꝰ: uerba uite
et̃ne habes. Qmͣ eius responsionẽ
ne meo sensu interp̃tari uidear: ex¬

Expanded text:
sius Dei, posset remissionem peccatorum sius Dei, posset remissionem peccatorum operari? Ut enim hoc privilegium removeatur ab omni filio hominis, si etiam sine unitate Dei, filius esset virginis, quomodo remissionem peccatorum mundo faceret, cum Adam sine patre, sine matre de virgine terra formatus, non modo hoc non praestiterit, sed etiam omnibus peccatum propagaverit, quia nec Deus fuit, nec Dei Verbo regi voluit. Cum igitur certissimo sui sanguinis privilegio, veritatem carnis et sanguinis sui astruxerit in mysterio, ille, cujus obedientia nobis injuncta est Patris edicto, restat tantum, ut scandalizatorum stultitiam vitantes, ipsum, ut Pater de et vita est, veracem esse sicut vere est, credamus. Quod ut certius et verius fiat, scandalizatis discipulvellet abire, quid responderit videamus? Ait enim pro se et pro aliis: Domine, ad quem ibimus? verba vitae aeternae habes . Quam ejus responsionem ne meo sensu interpretari videar, ex
Abbreviated transcription (Latin):
et talem potũ dixisset. nisi mandu¬
cau̾itis carnem meam et biberitis
sanguinẽ meum ñ habebitis iu¬
tam in uobis. et hoc dice̾t de uita
autem illi homini mors non uita
qui mendacem putau̾it uitam.
scandalirati sunt discipuli eius.
e ergo
ut isti discipuli putabant ꝑ
frustra discerptus ⁊ crudus uł coe¬
tus manducari crederet᷑. ipse sum¬
mus sacerdos se ip̃m ꝓ nobis pati
offerens. sacramentum quo uere &
salubrit̃ manducari posset ac bibi.
confecit: tradensq discipulis ne in
mist̾io mistice et̃ non ꝓprie uel u̾e
loqui putaret᷑. ait. Non fut᷑m p̃¬
dico. ñ absens aliquid denuntio. s
hoc quod p̃sentialit̾ do. est corpus
meum non figuratum sed uerum. ip¬
sum quod ꝓuobis tradet᷑. hic est
sanguis idem ip̃e qui ꝓ uobis effunde¬
t᷑ addens etiam ꝓpͥe ꝓprium sue car¬
nis ⁊ sanguinis effectum. scilicet
in remissionem peccõꝵ. Cum enim
soluis dei sit remittere peccata eui

Expanded text:
et talem potum, dixisset: Nisi manduet talem potum, dixisset: Nisi manducaveritis carnem meam, et biberitis sanguinem meum, non habebitis vitam in vobis , et hoc diceret de vita,autem illi homini mors, non vita, qui mendacem putaverit vitam. Scandalizati erant discipuli ejus. Ne ergo, ut isti discipuli putabant, per frusta discerptus, et crudus vel coctus manducari ipse summus Sacerdos seipsum pro nobis Patri offerens, sacramentum quo vere et salubriter manducari posset ac bibi, confecit; tradensque discipulis, ne in mysterio mystice, et non proprie vevere loqui putaretur, ait: Non futurum praedico, non absens aliquid denuntio, sed hoc quod praesentialiter do, est corpus meum, non figuratum, sed verum, ipsum quod pro vobis tradetur. Hic est sanguis meus, idem ipse, qui pro nobis effundetur, addens etiam proprie proprium suae carnis et sanguinis effectum, scilicet in remissionem peccatorum. Cum enim solius Dei sit remittere peccata, cui
Abbreviated transcription (Latin):
lectus in quo michi complacui ip̃m
audite. Inobedientes erimus deo
patri si ut ipse p̃cepit ñ audieri¬
mus filium aurib aucliendi: so
est auribus fidei. Ipse autem filius
testatus est mundo quia nisi man
a quam sua ꝓpria caro intelligi.
sũbiecit qui mancducat me uiuet
ꝓpt̃ me. S quia manducare ho¬
minem erat contra humanam
consuetudinem & legemł discipłi
eius scandaligari dixunt. Ourus
est hic sermo. et recesserunt ab
eo. unde augustinus in psalmo
tutem ipsius. Quasi insanus putaba¬
tur dñs qñ hec dicẽbat: s norunt
fideles quia sacram̃ta p̃dicabat.
Item idem in libro de uerbis dñi. Au¬
diuimus ueracem magistrum. diui¬
num redemptorẽ. humanũ saluato¬
rem. cõmende̾ntẽ nobis p̃cium nr̃m
sanguinẽ suum. Loquutus est nobis
de corpore ⁊ sanguine suo. quoꝵ corpꝰ
dixit escam. et sanguinẽ potum. Sa¬
cram̃tũ fidelium agnoscunt fideles.
Cum ergo commnendans talem escam

Expanded text:
lectus, in quo mihi complacui, ipsum lectus, in quo mihi complacui, ipsum audite? Inobedientes erimus Deo Patri, si, ut ipse praecepit, non audierimus Filium, auribus audiendi, id est auribus fidei. Ipse autem Filius testatus est mundo, quia nisi manda quam sua propria caro intelligi, subjecit: Qui manducat me, vivet propter me . Sed, quia manducare hominem, erat contra humanam consuetudinem et legem, discipuli ejus scandalizati dixerunt: Durus est hic sermo, et recesserunt ab eo. Unde Augustinus in psal. tutem ipsius. Quasi insanus putabatur Dominus, quando haec dicebat; sed norunt fideles quia sacramenta praedicabat. » Item idem in libro De verbis Domini: « Audivimus veracem magistrum, divinum Redemptorem, humanum Salvatorem, commendantem nobis pretium nostrum, sanguinem suum. Locutus est nobis de corpore et sanguine suo: corpus escam dixit, et sanguinem potum. Sacramentum fidelium, agnoscunt fideles. » Cum ergo commendans talem escam
Abbreviated transcription (Latin):
corꝑi suo corpus suum incorꝑat. sic̃
corꝑis ⁊ anime dominice sic etiam
ip̃ius diuinitatis sue meream᷑
habere consorciũ. ait ambrosius
xp̃c consors est diuinitatis et corꝑis:
et tu qui accipis carnem diuine
eius substancie in illo participaris
alimento.
uia ergo spũale c⁊ anuisibile
corpus xp̃i astruximus. et ꝑ ip̃m ta¬
men non solum spiritualit. s corpora¬
lit̃ humanitatis ⁊ diuinitatis eius
participam᷑ eundem habentes ad
tuitionẽ nr̃am in uiatico. quam ad
glorificationẽ habituri sumus in
p̃mio. ut substancialtẽ & uere in
sacram̃to suo. eẽ. credat᷑ quo nos si¬
bi. et ipse nõbis unit᷑. de ueritate
corꝑis eius qmͣiuis suꝑiꝰ manifeste
dictum sit certiuis tamen adhuc dis¬
seremus. Cum igit᷑ augustinus
dicat. erit ei mors non uita qui m̃¬
dacem existimau̾it uitam. quis ñ
c̾dat ei quem pat̃ d̃s mundo com¬
mendans. et ut sũmũ pontificem
p̃ferens ait. hic est filus meus di¬

Expanded text:
corpori suo corpus suum incorporat, sicut corpori suo corpus suum incorporat, sicut corporis et animae Dominicae, sic etiam ipsius divinitatis suae mereamur habere consortium. Ait  Iesus Christus consors est diuinitatis et corporis. Et tu qui accipis carnem, diuine eius substantie in illo participaris alimento.uia ergo spirituale et invisibile corpus Christi astruximus, et per ipsum tamen non solum spiritualiter, sed et corporaliter humanitatis et divinitatis ejus participamur; eumdem habentes ad tuitionem nostram in viatico quem ad glorificationem habituri sumus in praemio, ut substantialiter et vere in sacramento suo esse credatur, quo ipse nobis et nos sibi unimur: de veritate corporis ejus, quamvis superius manifeste dictum sit, certius tamen adhuc disseremus. Cum igitur Augustinus dicat: Erit ei mors, non vita, qui mendacem existimaverit vitam, quis non credat ei, quem Pater Deus mundo commendans, et ut summum pontificem praeferens, ait: Hic est Filius meus di
Abbreviated transcription (Latin):
in prima epła ad corinthios. Calicẽ
misticũ ad tuitionem anme ⁊ corꝑis
ꝑcipimus. Caro saluatoris ꝓ salute
corꝑis. sanguis u̾o ꝓ anima nr̃a
effusus est: ut totum hominẽ
saluum face̾t. Item angustinus
Cum dixisset qui manducat carnẽ
meani ⁊ bibit meum sanguinem ha¬
bet uitam et̃nam. continuo subiecit
et ego resuscitabo eum in nouissi¬
mo die. ut habeat interim sccłm
corpus attinet nec ei uita eterna
fraudatur. s in resurrec̃tione mor¬
tuoꝵ in nouissimo die.
Inde etiam scd̾m corpꝰ dicimur
membra capitis xp̃i. ẽẽ. au¬
gustinus in sermone de uerbis a¬
tantum modo suscepisset humanam.
membra eius non ẽẽnt nisi aĩe
nr̃e. Quia u̾o ⁊ corpꝰ suscepit ꝑ qd̾
etiam caput est nobis qui ex ani¬
ma et corꝑe constamus: ꝓfecto
membra illius sunt ⁊ corꝑa nr̃a.
uia igit᷑ nos
ex corꝑe ⁊ anima constamus.
xp̃c autẽ ex corꝑe et anima et di¬
tate. uideamus si in tam unico u¬
nitatis sacramento quo eccle ut

Expanded text:
in prima Epistola ad Corinthios: « Calicem mysticum ad tuitionem animae et corporis percipimus. Caro Salvatoris pro salute corporis, sanguis vero pro anima nostra effusus est, ut totum hominem salvum faceret. Item Augustinus Cum dixisset: Qui manducat carnem meam et bibit meum sanguinem, habet vitam aeternam, continuo subjecit: Et ego suscitabo eum in novissimo die ut habeat interim secundum corpus attinet, nec ei vita aeterna fraudetur, sed in resurrectione mortuorum in novissimo die. Unde etiam secundum corpus dicimur membra capitis Christi esse. Augustinus in serm. De verbis Atantummodo suscepisset humanam, membra ejus non essent nisi animae nostrae. Quia vero et corpus suscepit, per quod etiam caput nobis est, qui ex anima et corpore constamus; profecto membra illius sunt et corpora nostra. » Quia igitur nos ex corpore et anima constamus, Christus autem et corpore et anima et deitate, videamus si in tam unico unitatis sacramento, quo Ecclesiae, ut
Abbreviated transcription (Latin):
Nos autem audiamus panem quẽ
fregit dñs deditq discipulis. ẽẽ. cor¬
pus saluatoris ip̃o dicente ad eos
hoc est corpus meum: ⁊ calicem
illum esse de quo locutus est it̾m
hic est sanguis meus noui testamen¬
ti. qui ꝓ multis effundet᷑ in remissio¬
nem peccatoꝵ. Si ergo panis qui
de celo descendit corpus est dñi. et
uinum quod discipulis dedit san¬
gus est ip̃ius noui testamenti qui
effusus est in remissionem peccatoꝵ.¬
nec moyses dedit nobis panem ue¬
conuiuiũ. ipse comedens et qui come¬
ditur. Illius bibimus sanguinẽ et si¬
ne ipso potari non possumus: et coti
die in sacrificus euis de g̾mine uitis
no patͥs id est in regno eccl̃ie. non¬
in uetustate latere. sed in nouitate
spiritus.
estimonio xp̃i testes alios adhi
os tta discreuit ut his datum sit nos¬
se mist̾ium regni dei. cet̾is autem in
ꝑabolis: nesciens ouius sp̃c ẽẽm quod
ipsis scĩs non fuit pigrum scrib̃e nec¬

Expanded text:
Nos autem audiamus panem quem Nos autem audiamus panem quem fregit Dominus, deditque discipulis, esse corpus Domini Salvatoris, ipso dicente ad eos: Hoc est corpus meum; et calicem illum esse de quo locutus est iterum: Hic est sanguis meus novi testamenti, qui pro multis effundetur in remissionem peccatorum. Si ergo panis qui de coelo descendit, corpus est Domini, et vinum quod discipulis dedit, sanguis est illius novi testamenti, qui effusus est in remissionem peccatoNec Moyses dedit nobis panem veconvivium, ipse comedens, et qui comeditur. Illius bibimus Sanguinem, et sine ipso potare non podie in sacrificiis eius de genimine uitis no patin vetustate litterae, sed in novitate spiritus. » Testimonio Christi testes alios adhibos ita discrevit, ut his datum sit nosse mysterium regni Dei, caeteris autem in parabolis, sciens cujus spiritus essent . Quod ipsis sanctis non pigrum fuit scribere, ne
Abbreviated transcription (Latin):
ad grãm. licet enĩ alter gustus sine
altero non ꝓsit si negligit᷑. in hoc tñ
spũalis est uerior quia semꝑ salutẽ
oꝑatur bonis. corꝑalis autẽ aliqñ e¬
tiam mortem malis. Quia igitur
spũale corpꝰ xp̃i ⁊ sanguis non car¬
nalis sed spũalis cibus ⁊ potus est.
capiti unit ⁊ incorꝑat eccl̃am: ideo
augustinus figuratam locutionem
qua caro xp̃i manducari iubebatur.
allegorice intelligendam dixit.
Itemq ieronimus. litteram occitlentẽ
nͥ sp̃ualit̃ intelligeret᷑ uocauit: ut
corpus xp̃i non membratim liscerp¬
tum & coctum uel crudum man¬
ducari debere uideret᷑. s potus sp̃u¬
aliter ut dictum est incorporari ⁊
uniri fidelibus crederet᷑. Qmͣuis
autem corpus et sanguis xp̃i sp̃ũał¬

Expanded text:
ad gratiam. Licet enim alter gustus sine ad gratiam. Licet enim alter gustus sine altero non prosit si negligitur, in hoc tamen spiritualis est verior, quia semper salutem operatur bonis, corporalis autem aliquando etiam mortem malis. Quia igitur spirituale corpus Christi et sanguis non carnalis sed spiritualis cibus et potus est, capiti unit et incorporat Ecclesiam. ideo Augustinus figuratam locutionem, qua caro Christi manducari jubebatur, allegorice intelligendam dixit. Item Hieronymus litteram occidentem, nisi spiritualiter intelligeretur, vocavit, ut corpus Christi non membratim discerptum, et coctum vel crudum manducari debere videretur, sed potius spiritualiter, ut dictum est, incorporari et uniri fidelibus crederetur. Quamvis autem corpus et sanguis Chris
Abbreviated transcription (Latin):
sit sanguis agni non iam aucdiendo
s bibendo didicistis: qui sangiuis su¬
ꝑ utrumq postẽ ponitur quando ñ
solum ore corꝑis s etiam ore cordis
haurit᷑. In utroq enĩ poste sanguis
agni est positus: quando sacram̃¬
tum passionis illius cum ore ad
redemptonem sumit᷑. ad imitationẽ
quoq intenta mente cogitat᷑.
quod augustinus ⁊ gregorius idem
dicunt in sacram̃to  sibilit̃ ore corꝑis
sumi. quod in ipsa ueritate spirita¬
liter ore corcdis hauriri. non quod
substantialit᷑ aliquid uerius c̾dat᷑
corde quam sumat᷑ ore: s ip̃a pura
ueritate sumi ueritas dicit᷑. quan¬
do quod spũale est spũalit̾ ĩusibile
inuisibilit᷑. salutare salubrit̃. qd̾
est sicut est sumit᷑ int̾ius aman¬
do. quod idem tamen excius non
in ipsa ueritate sumi dicitur in sacra¬
mento: quia ineo nec quodi est sicut
est sumit᷑. quantum ad extraneam
& iusibilem formam. nec quod est si¬
cut est male sumentib oꝑat᷑ qnͣtũ

Expanded text:
endo, sed bibendo didicistis. Qui sanguis super utrumque postem ponitur, quando non solum ore corporis, sed etiam ore cordis hauritur. In utroque etenim poste sanguis agni est positus, quando sacramentum passionis illius cum ore ad Redemptionem sumitur, 1534 ad imitationem quoque intenta mente cogitatur. quod Augustinus et Gregorius idem dicunt, in sacramento visibiliter ore corporis sumi, quod in ipsa veritate spiritualiter ore cordis hauriri; non quod substantialiter aliquid verius credatur corde, quam sumatur ore. Sed, si pura veritate sumi veritas dicitur, quando quod spirituale est spiritualiter, invisibile invisibiliter, salutare salubriter, quod est sicut est sumitur interius, amando. Quod idem tamen exterius non in ipsa veritate sumi dicitur in sacramento, quia in eo nec quod est sicut est sumitur, quantum ad extraneam et visibilem formam; nec quod est sicut est male sumentibus operatur quantum
Abbreviated transcription (Latin):
dalixat: Si ergo uicd̃itis filium ho¬
minis ascendentẽ ubi erat prius.
Quid est hoc :ͤ Illi putabant eũ
erogaturum corpus suum. Ille di¬
xit se ascensurũ in celum. utiq
integrum. Cum uitleritis filium
hominis ascendentẽ ubi erat pͥus.
id est tunc uidebitis quia non eo
modo quo putatis erogat corpus
suum: uł tunc intelligetis quia
eius gr̃a non consumitur morsib
on enu reuera
credendum est corpus xp̃i
cum spũale sit & inuisibile more
ciboꝵ cõmunium. dentib ⁊ morsibus
nris posse discerpi ⁊ consumr.
s qmͣiuił in sacramento sno uer̾e
sit et uere sumat᷑ qnͣtum ad substan¬
ciam. ueruis tamen ⁊ ꝑfectuis fide

Expanded text:
ndalizat? si ergo videritis Filium hondalizat? si ergo videritis Filium hominis ascendentem ubi erat prius . Quid est hoc? Illi putabant illum erogaturum corpus suum, ille dixit se ascensurum in coelum, utique integrum. Cum videritis Filium hominis ascendentem ubi erat prius, certe vel tunc videbitis quia non eo modo, quo putatis, erogat corpus suum: certe vel tunc intelligetis, quia gratia ejus non consumitur morsibus. Non enim revera credendum est corpus Christi, cum spirituale sit et invisibile, more ciborum communium dentibus et morsibus nostris posse discerpi et consumi; sed quamvis in sacramento suo vere sit, et vere sumatur quantum ad substantiam, ve
Abbreviated transcription (Latin):
s sp̃c uiuificans est in ea. Quod augꝰ¬
tinus in expositione psalmi quinqua¬
inquit heresis in liscipulis xp̃i ue
lud a duricia sermonis eiꝰ facta est.
Cum enim dic̾et nisi quis manduca¬
u̾it carnem meam ⁊. bib̾it sangui¬
nem meũ non habebit uitam eter¬
nam. illi non intelligente clixerunt
adinuicem. duruł est hic sermo.
et separauerunt se abillo. Illis discedẽ¬
tibus instruxit illos qui remanserant.
Sp̃e est inquit qui uiuificat: caro non
ꝓdest quicqmͣ. Cerba que locutus sum
ad uos: sp̃c ⁊ uita sunt. Intellexistis
uidetis manducaturi estis. nec bibitu¬
ri illum sanguinem quem fusuri sunt
qui me crucifigent. Sacramentũ a¬
liquod uobis cõmenclaui: spiritalit̃
intellectum unuificabit uos. caro au¬
tem ñ pdest quicqmͣ. Sed quomodo
intellexerunt illi: Carnẽ quippe sic
intellexerunt: quomodo in cadauere
uendit᷑. aut in macello dilaniat᷑.
Sciens autem iħc ait. Hoc uos sca¬

Expanded text:
sed spiritus vivificans est in ea. » Quod Augused spiritus vivificans est in ea. » Quod Augustinus in expositione psalmi LIV ainquit, haeresis in discipulis Christi, velut a duritia sermonis ejus facta est. Cum enim diceret: Nisi quis manducaverit carnem meam, et biberit sanguinem meum, non habebit vitam aeternam , illi, non intelligentes, dixerunt ad invicem: Durus est hic sermo et separaverunt se ab illo. Illis descendentibus, instruxit illos qui remanserant: Spiritus est, inquit, qui vivificat; caro non prodest quidquam. Verba quae locutus sum ad vosvidetis, manducaturi estis, et bibituri illum sanguinem, quem fusuri sunt qui me crucifigent. Sacramentum aliquod vobis commendavi: spiritaliter intellectum vivificabit vos; caro autem non prodest quidquam. Sed quomodo illi intellexerunt? Carnem quippe sic intellexerunt, quomodo in cadavere venditur, aut in macello dilaniatur. Sciens autem Jesus ait: hoc vos sca
Abbreviated transcription (Latin):
in specie panis ⁊ uini quam uidemꝰ.
res inuisibiles id est xp̃i carnem et
sanguinem honoramus. Item au¬
gustinus ad hireneum. Non hoc corpꝰ
quod uidetis manducaturi estis.
cesse est illucl insibilit̾ intelligi. Ides
augustinus in libro scd̾o de doctrina
xp̃iana ait. Locucio si flagicium aut
facinus uidet᷑ iubere. aut utilitatem
⁊ beneficientiam uetare: figurata
est. Nisi manducau̾itis inquit car¬
nem filii hominis et biberitis sangui¬
nem: non habebitis uitam in uobis.
facinus uł flagicium uidet᷑ iubere.
figura est ergo p̃cipiens passioni dñi
ẽẽ cõmunicandum: et utilit̃ reconden¬
dum in memoria quod ꝓ nobis caro eiꝰ
crucifixa ⁊ uulnerata sit.
uod et ipse dñs precepit. hoc fa¬
cite in meam cõmemorationem.
Item ieronimus in omelia suꝑ leuiti¬
cum. Non solũ in uet̾i testamento
littera occidens dẽp̃hendit᷑. est et ĩ
nouo testamento littera que occidat
eum qui non spiritalit̾ adu̾tit. S
enim litteram sequaris. hoc ip̃m

Expanded text:
in specie panis et uini quam uidemus res inuisibiles id est Christi carnem et sanguinem honoramus. Nec gustinus ad Irenaeum: « Non hoc corpus quod videtis manducaturi estis. cesse est invisibiliter illud intelligi, ideo Augustinus in libro III De doctrina Christiana ait: « Locutio, si flagitium aut facinus videtur jubere, aut utilitatem et beneficentiam vetare, figurata est. Nisi manducaveritis, inquit, carnem Filii hominis, et biberitis ejus sanguinem, non habebitis vitans in vobis, facinus vel flagitium videtur jubere. Figura ergo est praecipiens passioni Domini esse communicandum, et utiliter recondendum in memoria, quod caro ejus pro nobis crucifixa et vulnerata sit. Quod et ipse Dominus praecipit: Hoc facite in meam commemorationem . » Item Hieronymus in homilia super Leviticum: « Non solum in Veteri Testamento littera occidens deprehenditur; est et in Novo Testamento littera, quae occidit eum qui non spiritualiter advertit. Si enim litteram sequaris, hoc ipsum
Abbreviated transcription (Latin):
est. qm̃ corpꝰ est xp̃i. Non ergo corꝑał
esca sed spiritalis est: corpus enim dei
corpus sp̃uale est. corpus xp̃i est corpꝰ
quod dicimus sacrificium eccłe duo¬
bus consistere: iuisibili specie elem̃toꝵ¬

Expanded text:
est Christi. Non ergo corporalis esca, sed spiritualis est. Corpus enim Dei, corpus spirituale est; corpus Christi, corpusquod dicimus sacrificium Ecclesiae duobus constare, visibili elemento
Abbreviated transcription (Latin):
guinem xp̃i tota cum reuerentia
ꝑcipis: cognosces ꝑ illum tua tibi¬
mone de passione dñi. Fefellit illũ
malignitas sua. intulit suppliciũ filio
d̃i. quod cunctis filiuis hominum in re¬
mediũ uerteret᷑: fudit sanguinem
iustum qui reconciliando mundo &

Expanded text:
guinem Christi tota cum reverentia guinem Christi tota cum reverentia percipis, cognosces mone de passione domini: Fefellit ergo illum malignitas sua, intulit supplicium filio dei, quod cunctis filiis hominum in remedium uerteretur. Fudit sanguinem iustum, qui reconciliando mundo et
Abbreviated transcription (Latin):
melia scd̾a psalmi tricesimi t̾cii. Ac
nos ad eum accedamus: ut corpus
euis ⁊ sanguinem accipiamus.
Illi de crucifixo tenebrati sunt:
nos manducando crueifixũ & bi¬
suum in quo tanta ꝑpessus est et¬
sangunẽ sũm bib̾e. Item ambrosiꝰ
de sacramentis. Ista esca quam ac¬
cipis. iste panis uiuus qui de celo
descendit uite eterne substanciam
sũministrat: ⁊ quicumq hune
manducau̾it non morietur inẽt̾nũ.
& corpus est xp̃i. Item idem. Sicut
natus est fusus sanguis innocentis.
et ipsum sanguinem quem ꝑ in¬
saniam fucderunt. ꝑ grãm biber̃t
Item idem in psalmo quadragesimo
. adiudeos. In illius nomine quẽ
occidistis baptizamini. ⁊ dimitũt᷑
uobis peccata ur̃a medicum uł pꝰt¬
ea cognouistis. iam securi bibite
sarguinem quem fudistis. Item idẽ
h̃m. Crediderunt inde multi. do¬
natus est eis sanguis xp̃i: ut magis
eum bib̃ent quo libarent᷑ quam rei
de illo effuso tenerent᷑. Item idem
in sermone de quarta frͣ. Si san¬

Expanded text:
milia secunda psalmi tricesimi tertii: « nos ad eum accedamus ut corpus et sanguinem ejus accipiamus. Illi de crucifixo tenebrat, sunt, nos manducando crucifixum et bisuum, in quo tanta sanguinem suum bibere. » Item Ambrosius De sacramentis : « Ista esca quam accipis, iste panis vivus qui de coelo descendit, vitae aeternae substantiam subministrat, et quicunque hunc manducaverit non morietur in aeternum, et corpus est Christi. » Item idem : « Sicut natus est fusus sanguis innocentis, et ipsum sanguinem quem per insaniam fuderunt per gratiam biberunt. » Item idem in psal. XLV ad Judaeos : « In illius nomine quem occidistis baptizamini, dimittuntur vobis peccata vestra. Medicum vel postea cognovistis jam securi bibite sanguinem quem fudistis. » Item idem « Crediderunt inde multi; donatus est eis sanguis Christi, ut magis eum biberent quo liberarentur, quam rei de illo effuso tenerentur. » Item idem in sermone De quarta feria: « Si san
Abbreviated transcription (Latin):
ad fidem. et incorruptibilem gͦ se et pal¬
pabilem demonstrauit: ut ostendderet
corpus suum post resurrectionem &
sit et incorruptibile et inuisi¬
bile. nec tamen minus substanciale
insacramento: testant᷑ ceteri sancti
cum eusebio. Unde ambrosius in libͦ
de sacramentis. His sacramentis
pascit xp̃c eccłam suam: quibus a¬
nime firmat᷑ substancia. Quicd e

Expanded text:
ad fidem. Et incorruptibilem ergo se, et palad fidem. Et incorruptibilem ergo se, et palpabilem demonstravit, ut ostenderet corpus suum post resurrectionem etsit, et incorruptibile, et invisibile, nec tamen minus substantiale in sacramento testantur sancti cum Eusebio. Unde Ambrosius in libro De sacramentis : « His sacramentis pascit Christus Ecclesiam suam, quibus animae firmatur subst
Abbreviated transcription (Latin):
quib astruit inuisibilem sacer¬
dotem uisibiles creaturas in substan¬
cia sui corꝑis conu̾tere. nosq monet
ip̃m corpus dei q sanguinem fide.
mente. cordis manu. interiori haustil
spualiter sumere: uidet᷑ querendum
si sacerdos est inuisibilis. quomodo sua
substancia sunt cum sint uisibilia
corpus ⁊ sanguis. S sciendum quia
post resurrectionẽ corpus xp̃i sicut in¬
corruptibile ita ⁊ inuisibile fuit: qͥa
ut ait apłc non animale s spũale
surrexit. & quale ꝓdiit de sepulchro.
tale est in panis ⁊ iuni sacramento.
Quod enin legit᷑ pꝰt resurrectõnem
discipulis ostendisse manus ⁊ latus:
beatus gregorius ita distinguit in
omelia paschali. Corrumpi necesse. ẽ.
quod palpat᷑. & palpari non potest
quod non corrumpit᷑ sed miro atq
inestimabili modo redemptor ñr :
incorruptibile post resurrectionem ⁊
palpabile corpus exhibuit. ut mon¬
strando incorruptibile mutaret ad p̃¬
mium. prebendo palpabile formaret

Expanded text:
erdotem, visibiles creaturas in substantiam sui corporis convertere, nosque monet ipsum Dei corpus et sanguinem, fide, mente, cordis manu, interiori haustu, spiritualiter sumere. Videtur quaerendum, si sacerdos est invisibilis, quomodo sua substantia sunt, cum sint visibilia corpus et sanguis? Sed sciendum quia post resurrectionem corpus Christi, sicut incorruptibile, ita et invisibile fuit; quia, ut ait Apostolus, non animale, sed spirituale surrexit ; et quale prodiit de sepulcro, tale est in panis et vini sacramento. Quod enim legitur post resurrectionem discipulis ostendisse manus et latus , beatus Gregorius ita distinguit in homilia paschali : « Corrumpi necesse est quod palpatur, et palpari non potest quod non corrumpitur. Sed miro et inaestimabili modo, Redemptor noster et incorruptibile post resurrectionem et palpabile corpus exhibuit, ut monstrando incorruptibile invitaret ad praemium, praebendo palpabile formaret
Abbreviated transcription (Latin):
Effregit autem ciuita¬
tem opinatissimam
melothi: p̃dauit q om¬
nes filios tharsys . ⁊fi
austrum terre celeor.
Et transut eufraten.
⁊ uenit ad mesopota¬
niam. ⁊ fregit ommes
ciuitates excelsas que
erant ibi atorrente
mambre usꝙ quo ꝑ¬
ueniatur ad mare
⁊ occupauit termi¬
nos eiris acilicia us¬
q ad fines iafeth qui
sunt ad anstrum.
bduxit omnes
filios madian: ac p̃da¬
uit omnẽ locupletati¬
oncmn eorum. Om̾es
resistentes sibi occi¬
Sit in ore gladii. Et
post hec descendit in
campos damasçi in
diebus messis. ⁊ succẽ¬
dit omnia sata om̃es¬
ꝙ arbores ac uineas fe¬
cit incidi. &. cecidit ti¬
mor illiuis suꝑ omnes
inhabitantes terrã.
unc miserunt
legatos suos uni¬
uersarum urbuum ⁊
ꝓuinciarum reges as
principes syrie sobal ⁊¬

Expanded text:
Effregit autem civitatem opinatissimam Melothi, praedavitque omnes filios Tharsis, et fiaustrum terrae Cellon. et transiit Eufraten et venit ad Mesopotamiam et fregit omnes civitates excelsas quae erant ibi a torrente Mambre usquequo perveniatur ad mare et occupavit terminos eius a Cilicia usque ad fines Iafeth qui sunt ad austrum abduxitque omnes filios Madian ac praedavit omnem locupletationem eorum omnesque resistentes sibi occidit in ore gladii et post haec descendit in campos Damasci in diebus messis et succendit omnia sata omnesque arbores ac vineas fecit incidi et cecidit timor illius super omnes inhabitantes terram tunc miserunt legatos suos universarum urbium et provinciarum reges ac principes Syria
Abbreviated transcription (Latin):
nos: Meliuꝰest enm
ut uiuentes seruiarꝰꝰ
nabuꝗchodonosor re¬
gi magno ⁊ subditi
tes cum interitu nr̃o.
ip̃i sernituti nr̃e dãp¬
na paciamur. Om¬
nis ciuitas nr̃a om¬
nis ꝙ possessio omnes
colles ⁊ montes ⁊ cam¬
pi. armenta boum.
gresges ouium. capra¬
rimq equorum. ca¬
melorum q ⁊ uniuer¬
se facultates nr̃e atq
familie in conspectu tõ
sunt. Sint omniasb̃
lege tua: nos etiam ꝙ
filii nr̃i serui tui sumꝰ.
Ueni nob̾ pacificus do¬
mimis ⁊ ut̾e seruicia
nr̃a sicut complacue¬
rit tibi.
tibus de montibus

Expanded text:
st enim ut viventes serviamus Nabuchodonosor regi magno et subditi tes cum interitu nostro ipsi servitutis nostrae damna patiamini omnis civitas nostra omnisque possessio omnes colles et montes et campi armenta boum greges ovium caprarumque equorum camelorumque et universae facultates nostrae atque familiae in conspectu tuo sunt sint omnia sub lege tua nos iam et filii nostri servi tui sumus veni nobis pacificus dominus et utere servitia nostra sicut placuerit tibi t de montibus
Abbreviated transcription (Latin):
ostis quia legistis:
Non ergo magnũ
pectatum si hoc uende¬
bant in templo quod
emebatur ut offeretur
in templo: ⁊ tamen e¬
iecit inde illos. Quod
si ibi ebriosos inueni¬
ret que faceret dominꝰ¬
si eiecit uendentes ea q̃
licita sunt: ⁊ contͣ iusti¬
ciam non sunt. Que eĩ
honeste emũtur: non
inlicite uenduntur. Epu¬
lit tamen: ⁊ non est pas¬
sus domum orationis:
fieri domum negociatiois.
Si negociationis domus
non debet fieridomus dei:

Expanded text:
ostis, quia legistis. Non ergo magnum peccatum, si hoc vendebant in templo, quod emebatur ut offerretur in templo; et tamen ejecit inde illos. Quid, si ibi ebriosos inveniret, quid faceret Dominus; si vendentes ea quae licita sunt, et contra justitiam non sunt quae enim honeste emuntur, non illicite venduntur, expulit tamen, et non est passus domum orationis fieri domum negotiationis? Si negotiationis domus non debet fieri domus Dei
Abbreviated transcription (Latin):
audiri mẽamur. Uidea¬
mus solliciti qualiter
nos inuenire uelit qͦd
nos face̾ uisserit qui fe¬
cit nos. Queramus.
domunim et confirme¬
mus: queramus facĩe
eius semper.

Expanded text:
audiri mereamur, videamus sollicite qualiter nos vivere velit, quid nos facere jusserit qui fecit nos. Quaeramus Dominum et confirmemur, quaeramus faciem ejus semper
Abbreviated transcription (Latin):
n lectione quehanc p̃¬
cedit ꝓposuit dñs simili¬
tudinem hominis ꝑeg̾
ꝓficiscentis. Qui uocatis
seruis suis distribuit eis
pecuniam. ꝓut cuiq cõ¬
nem cum eis. Et bene qͥ¬
dem oꝑantes ꝓ aportatis
lucris remimeraiit. ne¬
glegentem uero seruum a bo¬
no oꝑe torpentem dampna

Expanded text:
n lectione quae hanc praecedit, proposuit Dominus similitudinem hominis peregre proficiscentis, qui vocatis servis suis distribuit illis pecunias, prout unicuique connem cum eis. Et bene quidem operantes pro apportatis lucris remuneravit, negligentem vero servum et a bono opere torpentem, damna
Abbreviated transcription (Latin):
perui os meum et
cibauit me uolu¬
mine illo ⁊dixit ad me
filii hominis uent̾ tii¬
comedet. ⁊ uiscera tua com¬
plebuntur uolumineisto
quod ego dotibi. Et come¬
di illud ⁊ fcm̃ est more m̾o̾
sicut mel dulce.
It dixit adme: filii ho¬
minis uadead domũ
ifbł. ⁊ lec loqueris u̾ba
mea ad eos. Non enim
ad populum ꝓfundi ser¬
monis ⁊ ignͣote lingue
du mitteris ad domum
isrł. neq ad populos mł¬
tos ꝓfundi sermonis ⁊
ngnote lingne quoꝵ nõ
possis audire sermones.
Et si ad illos mitt̾eris ip¬
si audirent ce. Donrus
autem isrł nolunt au¬
dire te:quia nõlunt au¬
mins qͥppe domus isrł
adtrita fronte est ⁊
duro corde. Ece decli facĩe
tuam ualentiorem facie¬
bus eorumi. ⁊ frontem tu¬
am dulriorem frontibu¬
eorum. Et ad amantem
⁊ ut silicem dedi faciem
tuam. Ne timeas eos
neq metuas a facie eoꝵ:
quia domus asperans est

Expanded text:
perui os meum, et cibavit me volumine illo: Et dixit ad me: Fili hominis, venter tcomedet, et viscera tua complebuntur volumine isto, quod ego do tibi. Et comedi illud: et factum est in ore meo sicut mel dulce et dixit ad me fili hominis vade ad domum Israhel et loqueris verba mea ad eos non enim ad populum profundi sermonis et ignotae linguae tu mitteris ad domum Israhel neque ad populos multos profundi sermonis et ignotae linguae quorum non possis audire sermones et si ad illos mittereris ipsi audirent te domus autem Israhel nolent audire te quia nolunt auuippe domus Israhel adtrita fronte est et duro corde ecce dedi faciem tuam valentiorem faciebus eorum et frontem tuam duriorem frontibueorum ut adamantem et ut silicem dedi faciem tuam ne timeas eos neque metuas a facie eorum quia
Abbreviated transcription (Latin):
aniniũ ad deum mmuta¬
mus: dum ad orationis
portuna postatq grauia
in oratione nr̃a tolamus
Uix eorum cogita¬
tio manu scĩdesiderii abo¬
culis cordis abigitur. uix

Expanded text:
animum ad Deum mutamus, dum ad orationis portuna postea atque gravia in oratione nostra toleramus. Vix eorum cogitatio manu sancti desiderii ab oculis cordis abigitur, vix
Abbreviated transcription (Latin):
Lararo ergo dicit᷑ uenl
foras. Ac si aperte quilib
mortuo in culpa dice̾tur.
Cur reatum tuum intͣ
conscienciam abscundis :
foras iam per confessionẽ
egredere:qui appud te inte¬
rius ꝑ negationem lates.
Ueniat itaq foras mortu¬
us : idem culpam confice¬
anur peccator. Ueniente
uero foras soluant disci¬
puli. ut pastores ecelie
ei penam debeant amoue
quam meruit qui non
erubuit confiteri qd̃ fec̃.
Hec de solutionis ordine
breuiter dixĩm. ut sub
magno moderamine paᷤ¬
tores ecclesie uł solu̾e stu¬
deant uł ligare. Sed utͣm
iuste an iniuste obliget
pastor. pastoris tamen sẽ¬
tencia gregi timenda est
ne is qũi subest ꝙ cum in¬
iuste forsitam ligatur:
ipãm obligationis sue

Expanded text:
Lazaro ergo dicitur Veni foras. Ac si aperte cuilibet mortuo in culpa diceretur: Cur reatum tuum intra conscientiam abscondis? Foras jam per confessionem egredere, qui apud te interius per negationem lates. Veniat itaque foras mortuus, id est culpam confiteatur peccator. Venientem vero foras solvant discipuli, ut pastores Ecclesiae ei poenam debeant amovere, quam meruit qui non erubuit confiteri quod fecit. Haec de solutionis ordine breviter dixerim, ut sumagno moderamine pastores aecclesiae solvere studeant aut ligare. Sed utrum iuste an iniuste obliget pastor, pastoris tamen sententia gregi timenda est, ne is qui subest, et cum iniuste forsitan Ligatur, ipsam obligationis su
Abbreviated transcription (Latin):
exquirenda sunt. ita es¬
timandum est & in no¬
bis. Et enim intellectũ
colligere ⁊ordinare ser¬
monem. ⁊ curiosius par¬
tes singulas quasq dis

Expanded text:
exquirenda sunt ita aestimandum est et in nobis etenim intellectum colligere et ordinare sermonem et curiosius partes singulas quasque dis
Abbreviated transcription (Latin):
u̾go unigenitũ genuit.
Iin his omnibus q̃ licta
funt de sponsata legitur.
mat̾ eius maria: ⁊ ait.
Inũeta est in utero ha¬
bens.Cui inuenta. aut
a quo inuenta est: Pmo
ab angelis custodientibu᷑
eam.ꝓtegentibus eam.
conseruantibus eam. uł
eius beatissimã amm̃a ad
honorem illius qui ab ip̃a
generandus erat: et hĩc
inuenta non incongrue
putatur ab ip̃o beato iose¬
ph. sancto ⁊ iusto quipe¬
ne licenciam maritali
licet eam ñ contingeret

Expanded text:
go unigenitum genuit. In his omnibus quae dicta sunt, desponsata legitur mater ejus Maria. Et ait: Inventa est in utero habens. Cui inventa, aut a a quo inventa est? Primo ab angelis custodientibus eam, protegentibus eam, conservantibus eam, vel ejus beatissimam animam ad honorem illius qui ab ipsa generandus erat. Dehinc inventa non incongrue putabatur ab ipso beato Joseph sancto et justo, qui pene licentia maritali, licet eam non contingeret
Abbreviated transcription (Latin):
hominns omnes ser¬
mones meos quos loquor
ad te adsume incorde tẽ.
⁊ auribus tius audi ⁊ ua¬
de ingrede ad traᷤmig̃cio¬
nem ad filios populi tui:
⁊ loqueris ad eos ⁊diceseiꝰ.
hec dicit domimis deus.
si forte audiant ⁊quies¬
cant. Et assumpsit me
spͣt:⁊ audiui post me uo¬
cem commocionis mag¬
enedicta gloria domĩ
de locosuo ⁊ noxm a¬
larum animaliũ ꝑcuci¬
encium alteram ad al¬
teram ⁊ uocem rotarũ
sequencium antinalia ⁊
uocem cõmotiomꝰ mag¬
ne. Spiritus quoꝙ leua¬
uit me.⁊ assumpsit
me. & abii amarus in
indignacione spiritus
mei. Manꝰ enundomĩ
erat mecum confortãs
me. Et ueni ad tͣnsinigͣ¬
cionem aceruum no¬
uarum frugum ad eos
qui habitabant iuxta¬
bi illi sedebant.⁊mensi
ibi septem diebus me¬
rens in medio eorum.

Expanded text:
hominis omnes sermones meos quos loquor ad te adsume in corde tuo et auribus tuis audi et vade ingredere ad transmigrationem ad filios populi tui et loqueris ad eos et dices eis haec dicit Dominus Deus si forte audiant et quiescant espiritus. et audivi post me vocem commotionis magBenedicta gloria Domini de loco suo: Et vocem alarum animalium percutientium alteram ad alteram, et vocem rotarum sequentium animalia, et vocem commotionis magnae. Spiritus quoque levavit me, et assumpsit me: et abii amarus in indignatione spiritus mei: Manus enim Domini erat mecum, confortans me, Et veni ad transmigrationem, acervum novarum frugum, ad eos qui habitabant juxtabi illi sedebant: et mansi ibi septem diebus moerens i
Abbreviated transcription (French):
carnalis concupiscencia
castitatis legibus edome¬
tur. Si odĩa tͣnseant in
dilectionẽ. si inimicicie
conu̾tantur inpacem.
si tranquillitas exting¬
uat iram: si mansue

Expanded text:
carnalis concupiscentia 152 castitatis legibus edometur; si odia transeant in dilectionem, si inimicitiae convertantur in pacem, si tranquillitas exstinguat iram, si mansue
Abbreviated transcription (Latin):
audistis. princeps iude¬
orum uenit ad ih̃m
nocte: cupiens. secreta
eius allocutione plemiꝰ
discere misteria fidei.
Cuius aperta os¬
tensione signorum ali¬
quatenus iam rudim̃

Expanded text:
audistis, princeps Judaeorum venit ad Dominum nocte, cupiens secreta ejus allocutione plenius discere mysteria fidei, cujus aperta ostensione signorum aliquatenus jam rudim