comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dens suda roguitas quae in pauim̃tofuerant dilapsae diligei¬
ma ifestauit. qđ illecũ gaudio et admiratione magna susci¬
piens secũ reͥnuit. De hoc enĩ sudario multun firmis anitatã
expertis ac plerũq: et ipse pontifex deeo decerpens pignora ubi
ecclesi as consecrabat fidelit̃ collõ cauit. haec autẽ ab ipsius ep̃i e¬
sei Et uiderent gentiles omnẽ populũ ad eiꝰ sepul drũ con¬
currere eiq: depcationes assiduae incensa deferre inuidu
in lecti abstulerunt corpuseius et ponentes eum in sarcofagum plumbeum proiecerunt
illud inmari dicentes quia non seducłs amplius populum nostrum sed pro uidentiadĩ
cooperante ꝑ secretũ operis eiꝰ sae cofagũ plũbeũ aloco illo aquis subuehenti
colli gerent collectũq acsepultũ aedificauer̃ suꝑ eũ tẽplũ magnũ in quo nuno
inuocatus ꝓdesre populis multis uirtutib acbenefiois manifestat

Expanded text:
dens, sudario guttas quae in pavimentum dilapsae fuerant diligendens, sudario guttas quae in pavimentum dilapsae fuerant diligenmanifestavit. Quod ille cum gaudio et admiratione magna suscipiens, secum retinuit. De hoc enim sudario multi infirmi sanitatem experti sunt, ac plerumque et ipse pontifex de eo decerpens pignora, ubi ecclesias consecrabat, fideliter collocavit. Haec autem ab ipsius epio advenisset, et viderent gentiles, omnem populum ad eius sepulchrum concurrere eique deprecationes assiduae, incensa deferre, invidia inlecti, abstulerunt corpus eius, et ponentes eum in sarcophagum plumbeum, proiecerunt illud in mari, dicentes, quia: 'Non seducis amplius populum nostrum'. Sed providentia Dei cooperante per secretum operis eius, sarcophagum plumbeum a loco illo aquis subvehentibnis, ut eum collegerent; collectumque ac sepultum, aedificaverunt super cum templum magnum. In quo nunc invocatus, prodesse populis multis virtutibus ac beneficiis manifestat.
Abbreviated transcription (Latin):
lumine effulgere: Et ec cecborus psallentiũ
nos conquirentes int̃se atq: dicentes morã nobis sc̃s̃ Leuit a facio stt pha¬
nus lã eñ alas debebamus ad irebasilias. ȩtũ pos sumus nisi . lle prius quipis¬
telatur adueniat haec enĩ crebrerepetentib: aduentur subito in ues¬
te alba cuius ꝑsonã om̃is illt uenerans multitudo salutauit humibt di¬
cius benedio nobis sacer acscãe leuta ste phane Atillo iterũ salitas
dira oratione int̃ rogaitus ab eis cunauis tatione locorũ scõrũ paula¬
lũ retar dasset : pespondit. Nauis enĩ in maripericulũ demer sen
ib ie ini uocatus ad istu erutãq eccead siũ Et ut ips ꝓbetis te ue no
quaelo quor uestim̃tũ qđ indutus su adbucguttis stillantib man¬
nis flucab: cernit̃ humestatũ. Haec mulier cũtremore magno ob¬
prbnens auim̃tũ intente s uspiciebat. Quib: descendenab: rur¬
suostus diuinitus obseratis. haec adlocũinquoscr̃ steterat acc̃e¬

Expanded text:
lumine effulgere. Et ecce chorus psallentium,lumine effulgere. Et ecce chorus psallentium,viros conquerentes inter se atque dicentes: 'Moram nobis sanctus levita facit Stephanus. Iam enim alias debebamus' adire basilicas et non possumus, nisi ille prius qui praestolatur adveniat'. Haec enim crebre repetentibus, advenit vir subito in veste alba, cuius personam omnis illa venerans multitudo salutavit humiliter, dicens: 'Benedic nobis, sacer ac sanctae levita Stephane'. At ille iterum salutans, data oratione, interrogatus ab eis, cur a visitatione locorum sanctorum paululum retardasset, respondit: 'Navis enim in mari periculum dimatus astiti, erutaque ecce adsum. Et ut ipsi probetis esse vera quae loquor, vestimentum quod indutus sum, adhuc guttis stillantibus marinis fluctibus cernitur humectatum. Haec mulier cum tremore magno opprimens pavimentum intente suspiciebat. Quibus discedentibus rursum ostiis divinitus obseratis, haec ad locum in quo sanctus steterat acce
Abbreviated transcription (Latin):
et ipsa cũ scorũ pignorib: altare suũ in hacuene rabilis mulier ad ac¬
cenddendũ ut diximꝰ lum̃ deuotadiscendit unã tantũ modo habens
ouellã in comitatusuo qđ opus dũ ageret et nox adueniens mun¬
dũ tenebris operis sec accedentes leriq d ictis psalmorũ capity¬
ls obsera to criptae ostio discesser̃ ignorantes intror sũ eẽ
mulerem at illa accensolumine adostiũ ꝓperat ut egrederetur
qđ cũ claus ũ eẽ sensis set uoces emitat: quiei aperire debe at
ex nominguocat. sed cũ ñ eẽt uox praesenio ita ualicla quae pos sit
penetrare haec claustra a Tubi sesensit a nullo & udiri ꝓs trata in pa¬
uim̃to quieuit dicens. dep̃cer ꝓpeccatis meis et populi dnm̃ omniũ
ereatorem quo adus que ueniat qui reserare debeat huius aedis ingressum. In qua oratione
excubans uidit circa medium ferenoctis patefactis hostis omnem basilicã in menso

Expanded text:
et ipsa cum sanctorum pignoribus altare suum. In hac venerabilis mulier ad acet ipsa cum sanctorum pignoribus altare suum. In hac venerabilis mulier ad accendendum, ut diximus, lumen devota discendit, unam tantummodo habens puellulam in comitatu suo. Quod opus dum ageret, et nox adveniens mundum tenebris operuisset, accedentes clerici, dictis psalmorum capitulis , obserato criptae ostio , discesserunt, ignorantes introrsum esse mulierem. At illa, accenso lumine, ad ostium properat, ut egrederetur. Quod cum clausum esse sensisset, voces emittit, qui ei aperire debeat ex nomine vocat. Sed cum non esset vox prae senio ita valida, quae possit penetrare haec claustra; at ubi se sensit a nullo audiri, prostrata in pavimento quievit, dicens: 'Deprecer pro peccatis meis et populi Dominum omnium creatorem, quoadusque veniat, qui reserare debeat huius aedis ingressum'. In qua oratione excubans, vidit circa medium fere noctis, patefactis ostiis, omnem basilicam inmenso
Abbreviated transcription (Latin):
aecig̃s altare cũ eleuatis manib: sacram̃ ta ꝓferrent ꝓsequutor causae ꝑ iu¬
rasse eos dara uocetestatur. statĩq elatis in sublimipedib: inaera exctitur
ac inliso capite in pauim̃to pene ex anime a circũ stanti turba conspiatur. post
duarũ ferehorarũ spatũcũ adliquidũ putaretur sp̃m ex altre a pertis ocu¬
lis crim̃ fatetur sein iste fatigas sebomines uł ꝓclamas se noxios de¬
clarauit. sicq laxatis in sontib: manifestato nocente uirtus beaq ꝑpatuit
Apudbur degalinsimtiutẽ urbẽ anus quaedã grauaca senio sefidem̃ tis
integrce suo leuata cuioserat in scõrũ basilicis misso oleo lighnas ac¬
cendere ut hoc negotiũ ageret : noctedominicabeati petri apłi. basi licã
ingressa .ẽ. huius enĩ altaris posita in altũ pulpitalo catũ habetur
cuius pars inferior inmodũ criptae ostiodauditur. habens nihil ominis

Expanded text:
aedis altare, cum elevatis manibus sacramenta proferrent, prosecutor causae periuaedis altare, cum elevatis manibus sacramenta proferrent, prosecutor causae periurasse eos clara voce testatur. Statimque elevatis in sublimi pedibus, in aera excutitur ac, inliso capite in pavimento, pene exanimes circumstanti turba conspicitur. Post duarum fere horarum spatium cum ad liquidum putaretur spiritum exalare, apertis oculis crimen fatetur, se iniuste fatigasse homines vel proclamasse noxios declaravit; sicque laxatis insontibus, manifestato· nocente, virtus beati perpatuit Apud Burdegalinsim autem urbem anus quaedam gravata senio, sed fide mentis integrae sublevata, cui mos erat in sanctorum basilicis, misso oleo, lignos accendere, ut hoc negotium ageret, nocte dominica beati Petri apostoli basilicam ingressa est Huius enim altaris posita in altum pulpita locatum habetur, cuius pars inferior in modum criptae ostio clauditur, habens nihilominus
Abbreviated transcription (Latin):
r& inã biguo dependebat siadmere diret longũerat uenire et
reuerti Su psã capsã exiberet moles tũ mihi ẽe nouerat  quia
multerũ ibis cõrũ pigniorateneb antur siñ facereciussienenui qũ¬
acceperat ũ implebet quid imulta dũ capsã inmanudubitans retineret re¬
si lientib cũ sonitu repaculis capsã as picgtresenata Tunccũ gr acicrum
post multos dies adurbem capsam repperi reducto pessulo sicut reliquerã obseratam.
Parsenim beati sanguinis sacro sci leuitae huius sicut caelebre fertur in altari
bitum gͦa eȩclesiae continetur. quidã autẽ tẽpore felicis ep̃i uicinos suos
quodã ꝓcrimine in pecebat. quoscũ plerũq: uerbis ꝓcacb: lacessiret. ac
iudicio publico ꝓuocaret decretũ ẽ sententia primorũ urbis ut seabhac
nexa quiimpetebantur sacram̃ to purgarent. ingres siq: in huius memorate

Expanded text:
ret? In ambiguo dependebat. Si ad me rediret, longum erat venire et ret? In ambiguo dependebat. Si ad me rediret, longum erat venire et reverti; si ipsam capsam exhiberet, molestum mihi esse noverat, quia multorum ibi acceperat non implebat. Quid multa? Dum capsam in manu dubitans reteneret, resilientibus cum sonitu repaculis, capsam aspicit reseratam. Tunc cum gratiarum post multos dies ad urbem, capsam repperi, reducto pessulo, sicut reliqueram, obseratam. Pars enim beati sanguinis sacrosancti levitae huius, sicut celebre fertur, in altari Biturigae eclesiae contenetur. Quidam autem tempere Felicis episcopi vicinos suos quodam pro crimine inpetebat; quos cum plerumque verbis procacibus lacessiret ac iudicio publico provocaret, decretum est sententia primorum urbis, ut se ab hac noxa qui inpetebantur sacramento purgarent. Ingressique in huius memoratae
Abbreviated transcription (Latin):
atriũ tẽpli a sordib: etdi uers is qualonib quiꝑ ipsasollẽnia faris
mundat ut puteseũ nec fuisse calcatũ: Steptiautis autẽ primꝰ
uł diaco nuscecdes aescãe uł marthrr apud here solimam sicut
tris uirtutis spirita li camntẽplatione cernebat: lapidib ẽ obrutus i
ꝓꝑsecutorib: ipsã suplicans mages tacẽ demq erat oratoriũ apud
arbõ teronicã ab antiquis eiꝰ nomine cledicatũ quẽ nos parũ ꝑ lus
simꝰ ꝓlongari Qđ cũ factũ fusset altare ut erat integrũ in anto
ꝓmouimꝰ requirentes uero loculomhie depignorib scis qđ fãma
ferebat repperimꝰ. Tunc misi unũ ex abbatib ut ab oratorio domꝰ
edes iasticae nobis eiꝰ reliquas exiberet oblitus tam̃ dauẽ capsie
porrꝗͥgerae quaȩ cingulo dependebat. uenens uero abba abiatum
ab armariosigillũ capsã repperit obseratã quid faceret quidagi¬

Expanded text:
atrium templi a sordibus et diversis squaloribus, qui per ipsa solemnia facti sunt, atrium templi a sordibus et diversis squaloribus, qui per ipsa solemnia facti sunt, mundat, ut putes, eum nec fuisse calcatum. 33. Stephanus autem primus vel diaconus eclesiae sanctae vel martyr apud Hierusolymam, sicut  dextris virtutis spiritali contemplatione cernebat, lapidibus est obrutus, pro persecutoribus ipsam supplicans maiestatem. Denique erat oratorium apud urbem Turonicam, asimus prolongari. Quod cum factum fuisset, altare ut erat integrum in ante promovimus. Requirentes vero in loculo, nihil de pignoribus sanctis quod fama ferebat reperimus. Tunc misi unum ex abbatibus, ut ab oratorio domus ecclesiasticae nobis ejus reliquias exhiberet, oblitus sum tamen clavem capsae porrigere, quae cingulo dependebat. 759 Veniens vero abbas, ablato ab armario sigillo, capsam reperit obseratam. Quid faceret? quid age
Abbreviated transcription (Latin):
uinae potentiae: hoc thedorus qui adipsũlocũ access it nobis ex¬
posuit In Supra dicta igit᷑ urbe in quabeatus artus diximꝰ
tumulatos adueniente festiuitate magnus ad gregatur cõs¬
tus populorũ acde diuersis regionib: cũ uotis negotusq: ueni¬
entes uendendi conparandiq: ꝑtrigitadies sineullate¬
lonei ex actione licentiadatur: In his uero diebus quiniũ se
habentur quinto magna et inusitata populis praebentur beneficia Nonscandalũ
surget in plebe non musca in sꝗdet. mortificate carni non latex de ẽ sitienti Nam
cumibi reliquis diebus plusquam centenum pedum altitudine aqua hauriatur
a poteis nunc paululumfodias a ffatĩ lr̃fas ex uberantes inuenies
qđ ñ abigitur uirtu t baeta postoli inpari decur sirigiuie
festiuitatis dieb theoneũ puiblico redditur. murca quae defuit adc̃
ꝓpinquitas aquao dehiscit dehi noemis sadiunitus pluua ita omne

Expanded text:
vinac potentiac. Hoc Theodorus, qui ad ipsum locum accessit, nobis exvinac potentiac. Hoc Theodorus, qui ad ipsum locum accessit, nobis exposuit. 32. In supradicta igitur urbe, in qua beatos artus diximus tumulatos, adveniente festi vitale, magnus adgregatur populorum coetus, ac de diversis regionibus cum votis negotiisque venientes, vendendi conparandique per triginta dies sine ulla thelonci exactione licentia datur. In his vero diebus, qui in mense habentur quinto, magna et inusitata populis praebentur benesurgit in plebe, non musca insidet mortificatae carni, non latex deest sitienti. Nam cum ibi reliquis diebus plusquam centenum pedum altitudine aqua hauriatur a puteis, tunc paululum si fodias, affatim lymphas exuberantes invenies, quod non ambigitur virtute haec apostoli inpertiri. Decursis igitur festivitatis diebus, theloneum publico redditur, musca quae defuit adest, propinquitas aquae dehiscit. Dehinc emissa divinitus pluvia ita omne
Abbreviated transcription (Latin):
q unũ pubrorũ uoce tenui uasculũ postuiat exiberi in latũq: dũuri¬
nanititur eiecere lapidẽmagnũ emisit quitã ualidus fuit ut cadens
sonũ in ipsa quae fuerat parata conca ꝓferret. Tuncablata febre cũ omni
cẽpus ad sũprũ inciuitate quã syrie dissã uocant trans latũ ẽ ibiq
sepultũ: Ergo in loco regionis indiae quo prius quieuit : monas teriũ
habetur & tẽplũ mirae magnitudinis diligent̃q: exornatũ atq:¬
ae compositũ In hacigitur aedae magnũmiraculũ dr̃ os¬
tendit lig hnus et enĩ in ibi positus atq: inluminatus ante locũ
sepulturae ipsius perpetualit̃ dienoctuq: diuinonutu resplendet
anullo fom̃to olei scirpiq accipiens neque uento ex tnguqͥtur
neq casudi labit᷑ neq: arden dominudtur habetq: increm̃tum
ꝑ apłi uirtutẽ quines cit᷑ ab honime. Sognitũ tam̃ habetur di¬

Expanded text:
que unum puerorum, voce tenui vasculum postulat exhiberi, inlatumque, dum urique unum puerorum, voce tenui vasculum postulat exhiberi, inlatumque, dum urinam nititur eicere, lapidem magnum emisit, qui tam validus fuit, ut cadens sonum in ipsa quae parata fuerat conca proferret. Tunc ablata febre cum omni tempus assumptum in civitate, quam Syri Edissam vocant, translatum est, ibique sepultum. Ergo in loco regionis Indiae, quo prius quievit, monasterium habetur, et templum mirae magnitudinis, diligenterque exornatum atque compositum. In hac igitur aede magnum miraculum Deus ostendit. Lychnus etenim inibi positus, atque illuminatus, ante locum sepulturae ipsius perpetualiter die noctuque divino nutu resplendet, a 757 nullo fomentum olei scirpique accipiens: neque vento exstinguitur, neque casu dilabitur, neque ardendo minuitur; habetque incrementum per apostoli virtutem, qui nescitur ab homine, cognitum tantum habetur di
Abbreviated transcription (Latin):
tauesica calcu losus efficit᷑ dehło diuensis dolorib: arta¬
tus febire consumitꝰ ablataq: delectatione comedendiad u
bibendi aduentus mortis solius prcesto lat᷑. Igitur dũ
edta fessũ & sines peuitae decernit tes tam̃tũ suũ petitscri¬
bi mynitũq: subscriptionib: acsigillis in quiri p̃cepit for¬
si tan aliquis reppereret᷑ inciuitate quiperitus in arte meo
dicinae possit penituro succurrere sed cũ hoc ep̃o quiti
praeerat suggeritur ait quous queuos dilectis simi cassofatigatis labore et interhomi¬
nes requiritis medicinam cum habeatur hic caelestis medicus qui saepe in firmorum
ualitudines si ne herbarũ adminiculo uirtutis ꝓpriae depellat effectu
et quis inquiuntille andreas ait apłs xp̃ii haes nuntiantes infirmo
cessitas exi gebatpcaretur mediũ fere noctis om̃s qui aderant sopor
obtenuit statĩq: infirmo conari eiciendae urinae inminit tangens¬

Expanded text:
ta visica, calculosus efficitur. Dehinc diversis doloribus artata visica, calculosus efficitur. Dehinc diversis doloribus artatus, febre consumitur; abataque delectatione comedendi atque bibendi, adventus mortis solius praestolatur. Igitur dum se ita fessum et sine spe vitae decernit, testamentum suum petit scribi, munitumque subscriptionibus ac sigillis, inquiri praecepit, forsitdicinae posset perituro succurrere. Sed cum hoc episcopo qui tunc praeerat suggeritur, ait: Quousque vos, dilectissimi, casso fatigatis labore, et inter homines requiritis medicinam, cum habeatur hic coelestis medicus, qui saepe infirmorum valetudines sine herbarum adminiculo, virtutis propriae depellat effectu? Et quis, inquiuncessitas exigebat fideliter precaretur, medium fere noctis omnes qui aderant sopor obtenuit. Statimque infirmo conari eiciendae urinae inminit, tangens
Abbreviated transcription (Latin):
noui uicensis ecclesiae ubinulla adhuc sanctorũ pignora
habebantur annis singulis deuotis simeeorũ sollemnia
celebrabat cuius filius cũ haec post patris obitũ ñ impleret a
febre quartana ꝑ annũ integrũ laborans uouit ut nouãbas lican
in eorũ honore construeret: Quo facto a mota sebre sanatus os
sed nec hoc sinediuini tatis ꝓuidentia actũ reor qđ eadie qua st¬
ataereliquiae in aliã .s. trans lata basilicã erranter hominis
auia quibeati uincenti reliquias deserebant aduicũ ips ũ delansti
Tunc rogunte prbo diuiser̃ ei particulã pignorũ quã in scõ alcan
unde alias abstulerat colbo cauit. Mũ molus autẽ cũ theͦ dob gri
regis tẽporeadius tinianũ imperatorẽ pergens constantino polite
mitineris uiã naualiae uectus ulcaret ad urbẽ patras inqua idẽ hu
bet᷑ apłs ẽ adpulsus ac dũ ibi cũ satellitib: moraret᷑ in firina¬

Expanded text:
Novivicensis ecclesiae, ubi nulla adhuc sanctorum pignora Novivicensis ecclesiae, ubi nulla adhuc sanctorum pignora habebantur, annis singulis devotissime eorum solemnia celebrabat. Cujus filius, cum haec post patris obitum non impleret, a febre quartana per annum integrum laborans, vovit ut novam basilicam in eorum honorem construeret; quo facto, amota febre sanatus est. Sed nec hoc sine Divinitatis providentia actum reor, quod eadem die qua beatae reliquiae in aliam sunt translatae basilicam, errantes homines a via qui beati Vincentii reliquias deferebant, ad vicum ipsum delati sunt. te presbitero, diviserunt ei particulam pignorum, quam in sancto altari, unde alias abstulerat, conlocavit. Mummolus autem, cum Theodoberti regis tempore ad Iustinianum imperatorem pergens Constantinopolitani itineris viam navali evectu sulcaret, ad urbem Patras, in qua idem habetur apostolus, est adpulsus. Ac dum ibi cum satellitibus moraretur, infirma
Abbreviated transcription (Latin):
scex cercitus epar ans burgondiã deuastabat In qua dã basilica reliqu¬
e iamdicti a postoli cumsa turninimar tiris tenebantur Accensciqu
ba silica cumia mtegnorũ molis d prueret pauperes acsenes. quos
barbanas reliquerat flebant dicentes ue nobis quitantoru mipsie¬
norum hodie carem̃ auxilia net nobis ultra spes p̃sentis uitat ma nebit
si haec deperierint hisita flentibus nutudĩ adueniens turonicus bomo
condolens his lam̃tis et discens uirtutẽ marthrrũ ñ minus side quã pir¬
ma ꝓteotus permedias ingredit᷑ flã mas ad p̃ hensasq: ab altare scãreliqui¬
as nihil abignemocitus extu lit foras sed continuo itaconstrictus ẽ ut
grissum inanea agere nonualeret. Tunc in dignũ seiudicansquieas
ferret unã puellã paruulã in pollutã queelegit a p̃da cuicapsula ad col¬
lũ posuit. et si cin patriã ꝓspere accessit łunc collocatis in altari

Expanded text:
se exercitus reparans Burgundiam devastabat, in quadam basilica reliquse exercitus reparans Burgundiam devastabat, in quadam basilica reliquiae jam dicti apostolicum Saturnini martyris tenebantur. Accensaque basilica, cum jam tignorum moles dirueret, pauperes ac senes, quos barbaries reliquerat, flebant, 755 dicentes: Vae nobis qui tantorum pignorum hodie caremus auxilio; nec nobis ultra spes praesentis vitae manebit, si haec deperierint. His ita flentibus, nutu Dei adveniens Turonicus homo, condolens his lamentis, et discens virtutem martyrum, non minus fide quam parma protectus, per medias ingreditur flammas, apprehensasque ab altari sanctas reliquias, nihil ab igne nocitus, extulit foras: sed continuo ita constrictus est, ut gressum in antea agere non valeret. Tunc indignum se judicans qui eas ferret, unam puellam parvulam impollutamque elegit a praeda, cui capsulam ad collum posuit, et sic in patriam prospere accessit. Tunc collocatis in altari
Abbreviated transcription (Latin):
esostenditur si exiguũ ꝓfluxant ex iguum terr ꝓfert fructũ si ue ro fuerit
ppio sum magnũ arua ꝓuentũ fructuũ habere significat Nã ferunt in aliquib an¬
As intantũ ctum ulo oleũ exundare utus qimediũ basi licat ꝓfluał riuusille
huec autẽ aguntur apud ꝓuinciã achaiã inciuitate patras inquabeatus i ar
cũ oleũ defluxerit tantũ odorẽ nanib praestat ut pittes ibi multarũ a romatũ
sparse eẽ congeriem qđ ñ sine miraculo acbenefico babet in populis nam
ex hoc seu inunctiones facte siue potiones dateplerũq: ianguentib: commodum
taestant. Postcuus glonios ã ad sũptionẽ multa ciurtutes uł ad hoc se¬
pulerũ uł ꝑ locadiuerse inqua eiꝰ reliquiae collocataes ferunt᷑ ostensae
de quib: memorari pauca ñ putauiab surdũ quia edificatio s̃ eglenama
trrũ uirtusq scõrũ : Tẽpore quo in cerfecto clodomere regefrcinoorum

Expanded text:
tis ostenditur. Si exiguum profluxerit, exiguum terra profert fructum; si vero fuerit tis ostenditur. Si exiguum profluxerit, exiguum terra profert fructum; si vero fuerit copiosum, magnum arva proventum fructuum habere significat. Nam ferunt in aliquibus annis, in tantum e tumulo oleum exundare, ut usque ad medium basilicae profluat rivus ille. Haec autem aguntur apud provinciam Achalam, in civitate Patras, in qua beatus apcum oleum defluxerit, tantum odorem naribus praestat, ut putes ibi multorum aromatum sparsam esse congeriem, quod non sine miraculo ac beneficio habetur in populis. Nam ex hoc seu inunctiones factae, sive potiones datae, plerumque languentibus commodum praestant. Post cujus gloriosam assumptionem multae virtutes vel ad hoc sepulcrum, vel per loca diversa in quibus ejus reliquiae collocatae sunt, feruntur ostensae. De quibus pauca memorari non putavi absurdum, quia aedificatio est Ecclesiatyrum virtusque sanctorum. Tempore quo, interfecto Chlodomere rege Francorum,
Abbreviated transcription (Latin):
uolomanere donecueniam. In epheso autẽ habet᷑ locus in quo hic
apłs euingelium quod ex eius nomine i necdesiam legitur scripsit sunt autẽ
in sũ mitatẽ montis illus ꝓximi. quattuorsi netato parietes in his enĩ orauion
berullus descenderet donec ille euangeliũ adĩpleretsed et us qii odice ita prtes¬
tatur adño ut nulla ibi descendat pluuia ne qrimber uiolentus a duetua qinea ur¬
be : maria magdalenae quies cit nullũ suꝑ setegim̃ habens in ea et septem dor¬
mientes habent᷑ dequib aliquadño iubente inposterũ narrasumus in hac& i
idolũ dianae fuit ab apło paulo distructũ sed a dceptare deamus : A udeeac apt mag¬
pũ miraculũ indiẽ solẽnita tissuce ꝓfert hoc ẽ mannã in modũ farinae ut ollu cũ
ꝓdone nectareo qđ detumulo eiꝰ exundat ꝑideñ quae sit fertilitas ami sequen¬

Expanded text:
volo manere, donec veniam. In Epheso autem habetur locus, in quo hic volo manere, donec veniam. In Epheso autem habetur locus, in quo hic apostolus euangelium, quod ex eius nomine in eclesiam legitur, scripsit. Sunt autem in summitate montis illius proximi quattuor sine tecto parietes. In his enim orationber ullus descenderet, donec ille euangelium adimpleret. Sed et usque hodie ita praestatur a Domino, ut nulla ibi descendat pluvia, neque imber violentus adveniat In ea urbe Maria Magdalenae quiescit, nullum super se tegumen habens. In ea et septem dormientes habentur, de quibus aliqua, Domino iubente, in posterum narraturi sumus. In hac et idolum Dianae fuit ab apostolo Paulo distructum. Sed ad coepta redeamus. 30. Andreas apnum miraculum in die solemnitatis suae profert, hoc est manna in modum farinae, vel oleumcum odore nectareo, quod de tumulo ejus exundat. Per id enim quae sit fertilitas anni sequen
Abbreviated transcription (Latin):
nescentib: ũbris hic ad sensũ suũ reuersus et crucẽ uirtutis dominicae pectors
nulanti depingens paenitentiã genis lacrimarũ imbre ꝑfusis agebat curista
tẽptasset undemanises tũe hunc eundemq: hominẽ ꝑ uirtutẽ beati apłi ab¬
iii. hoc saeuae mortis. p̃cipitio fuisses aluatũ. IohaNNes uero ap̃łs et euange¬
ustadĩ post ꝑ actũ tã agonis legitimi qua p̃dicationis saluberrimae cur¬
sũ uiuus descendens intumulo o perires e humop̃cepit cuius nunc sepul¬
crũ mannã in modũ strinae hodi eq eructat. ex quabeatae reliqu
ae ꝑuniuersũ dlate mundũ salutẽ morbidis praestunt. Hicẽ lohannes
quẽ dñs plus quã c& eros dilex̃ a postolos quitantae caritatis amore p̃la¬
liari quod ã mod od iscipulo inips a parsionis ora incruce ꝓmundisa lute
positus cõmendauit. De hoc enim et postres urrectionem dix̃ siceũ

Expanded text:
niscentibus umbris, hic ad sensum suum reversus et crucem virtutis dominicae pectori niscentibus umbris, hic ad sensum suum reversus et crucem virtutis dominicae pectori nutanti depingens, paenitentiam, genis lacrimarum imbre perfusis, agebat, cur ista temptasset. Unde manifestum est, hunc eundemque hominem per virtutem beati apostoli ab hoc saevae mortis praecipitio fuisse salvatum. 29. Iohannes vero apostolus et euangelista Dei. post peractum tam agonis legitimi quam praedicationis saluberrimae cursum vivus descendens in tumulo, operire se humo praecepit. Cuius nunc sepulchrum mannam in modum farinae hodieque eructat, ex qua beatae reliquiae per universum delatae mundum, salutem morbidis praestant Hic est Iohannes, quem Dominus plus quam ceteros dilexit apostolos, qui tantae caritatis amore praelaliari quodam modo discipulo in ipsa passionis hora in cruce pro mundi salute positus commendavit. De hoc enim et post resurrectionem dixit: Sic eum
Abbreviated transcription (Latin):
quigentes incredulas et parturiuit et peperit aclacte spiritali
nutritas ad cibũ solidũ scripturarũ scãrũ opaccareserando ꝑduxit
decuius uirtutibus multa quidẽ audiuimus sed deplurimis unum
tantũ miraculum studugmus declarare. factũ ẽ autẽ in quodã
loco ut homo litqueũ sibi ad extorquendã instigante diabolo p̃pararet
cũq: secretũ cellule haec ageret repperisset funẽ trabitrans missum
la queũ caepit in nectere . Nom̃ tam̃ sõꝑ pauli apłi inuocabat dicens Adu¬
uames cãepaule. Et ecce ũbrasqualida atq funesta quaeni hilminus¬
uultu quã diabolũ similibat apparuit eihortans ac digens. heia : age
nemoreris exple celerius qđ coepisti at illȩ hoc opus idẽ uitae extor¬
quendae pararet sẽꝑ aiebat beatis paule esto adiutor m̃s. Deniq &x pr¬
ditolã laqueo cũ uehem̃tius urgneret᷑ ab ũbra ut collũ in mitteret
paulũ apostolũ hucuenientem inuocatus enĩ ab hoc homine ecceadẽ tunceua¬

Expanded text:
it ex corpore, qui gentes incredulas et parturivit et peperit ac lacte spiritali nutritas ad cibum solidum Scripturarum Sanctarum opaca reserando perduxit. De cuius virtutibus multa quidem audivimus, sed de plurimis unum tantum miraculum studuimus loco, ut homo laqueum sibi ad extorquendam vitam, instigante diabolo, praepararet. Cumque secretum cellulae in qua haec ageret reperisset, funem trabi transmissum, laqueum coepit innectere, nomen tamen semper Pauli apostoli invocabat, dicens: Adjuva me, sancte Paule. Et ecce umbra squalida atqvultu quam diabolum similabat, apparuit ei, hortans ac dicens: 'Heia, age, ne moreris; expeti celerius quae coepisti'. At ille cum opus hoc, id est vitae extorquendae, pararet, semper agebat: 'Beatissime Paule, esto adiutor meus!' Denique expedito iam laqueo, cum vehementius urgueretur ab umbra, ut collum inmitteret, Paulum apostolum huc venientem! Invocatus enim ab hoc homine, ecce adest!' Tunc eva
Abbreviated transcription (Latin):
bulatrmiamatis refrigescunt. araete pescit ignis. et ipsũ quoq
ferrũ iniectũ uictimis hebitare conspicitur. Require nunc sacratis¬
me aguste quis ad stet quis ablutus : balsa mounctus. Et absu¬
datꝓtinas ut accedant dnquos inuocamus et haec dicens acsu
ꝓclam at numina. Tunc ex ipseimperator depositodia dematerd
quis ẽ hicpuminib nr̃is contrarius acreligionis xpĩanae socius
qui fonte crismatis inscriptione signatã ferat. lignũq: crucis a¬
oret : nemoretur edicere : Tuncunus de armigeris august in
et qui eius baptismo ablutus et crucere dẽptus su. quisẽ per
adposita consecrarent eius nom fugiunt dnurĩ nec po¬
surt imbo cnlo tare ubitantie maiestatis nomen fuerit in uocatum haec
icentpuero. obstupe sactuis in perator et tremens reliqudtoplie demo¬

Expanded text:
Turibula timiamatis refrigescunt, arae tepescit ignis, et ipsum quoque Turibula timiamatis refrigescunt, arae tepescit ignis, et ipsum quoque ferrum iniectum victimis hebetare conspicitur. Require nunc, sacratissime auguste, quis adstet aquis ablutus, balsamo unctus; et abscedat protinus, ut accedant dii, quos invocamus'. Et hace dicens, acsi is, offensa proclamat numina. Tunc et ipse imperator, deposito diademate, ait: 'Quis est hic numinibus nostris contrarius ac religionis christianae socius, qui fronte chrysmatis inscriptione signatam ferat lignumque crucis adoret? Ne moretur edicere'. Tunc unus de armigeris augusti in et qui eius baptismo ablutus et cruce redemptus sum; qui semper s haec quae sunt adposita consecrarent. Eius nomen fugiunt dii vestri nec possunt in loco illo starc, ubi tantae maiestatis nomen fuerit invocatum'. Haec dicente puero, obstupefactus imperator et tremens, reliquit templum daemo
Abbreviated transcription (Latin):
gratia sedopera prȩstat perhocenim nomen iluminantur tenebre. ser geras fugui
idolitna prosternuntur. cessit ariolus tibescit sortilegus cultores daemonumoro¬
pellantur scat prudertis noster inluro contrauadaeos memint quł preceo ao
inperator ad innola tonen feaieon demoniorum td oraus dus at. con
sig olis por dset enis e apteta bat sacerdotes si mala croram mae tantes tor b
pecudumo quorum fons euinctalauro securibus: cedebator Caqse
anim aliũ lnuestigarealiquaid tẽptaret diunũ turbata om̃a certut
Neor a quae cupiebat. scir e poterat certus agnoscere . Execlamat tu¬
batus et ait heu. heu nescio quidhnc agitur. qđ dus nr̃is contrariũ
et̃ putatur .u. deo em̃ deos nr̃os a lon gedis cedere neg dep̃ paratis sac¬
ficus aliqua praelibare. Est hicut res ipsa docet deo fsicus querus¬
piã deorũ qui nobis aduesaris̃ solito et mirũ siadhane fugã ñ aliqu
decultoribus dĩ xp̃i quẽ crucifixũ adserunt deos n nõs inpellatt

Expanded text:
gratia, sed opera praestat. Per hoc enim nomecn inluminantur tenebrae, serpentes fugiunt, idolatria prosternuntur, cessat hariolus, tabescit sortilegus, cultores daemonum propelluntur, sicut Prudentius noster in libro contra Iudaeos meminit, quod procedens imperator ad immolationem faetidam daemoniorum, adoratis diis atque coram sigillis prostpecudum, quarum frons revincta lauro securibus caedebatur. Cumque senex animalium investigare aliquid tentaret divinum, turbata omnia cernit, nec ea quae cupiebat scire poterat certus agnoscere. Exclamavit turbatus, et ait: Heu! heu! nescio quid hic agitur, quod diis nostris contrarium esse putatur. Video enim deos nostros a longe discedere, nec de praeparatis sacrificiis aliqua praelibare. Est hic, ut res ipsa docet, de officiis quorumpiam deorum, qui nobis adversari sunt soliti. 768 Et mirum, si ad hanc fugam non aliqui de cultoribus dei Christi, quem crucifixum adserunt, deos nostros inpellat.
Abbreviated transcription (Latin):
Ires susat t sili cum scorum dande persenestrton in gediens
iulars aeperebscurit tan noctis palꝑim es anibus eliq uos
urcis cepitideinde egredicum preceda cupiens perttian no
circumieos pumquam potuit aditum unde in gres sus fuerict
ropuer neiduto uero diedum operi suia obtogi conscus sicleris
Poluuit uxet illud clominiciora culi dictum quo domnis quina
asi odit lucem ut non manifescentur oper eius occulttuit sen
angulo cellulȩ tocadie neui deretur sequenti uero noae qua esu
iterum aditum sedrepperire non potuit sicpertrium noctiumcun¬
culco ficit : Tertia uero die cumiam fame craciaritur dacces se
rãpopulo ad fenesutm etrelicto aergento confessus est opus suim
egressusq ẽforis cum magna uerecundianelatuit scelusqu
ges serct populis quiadentint. Post multũ uero tẽporis cognoscens hu
factũda masus antistis scãe sedis a postolicae : ius sit diligentiu soperis
estrã:Vbiet uersib detora uit locũ et ibibenedicet dñsinr̃t ilis̃xp̃sa edlia¬

Expanded text:
nde per fenestram ingrediens cellulam, ac per obscuritatem noctis palpans manibus, aliquos de urceis capit: deinde egredi cum praeda cupiens, per totam noctem circumiens, nunquam potuit aditum unde ingressus fuerat reperire. Dato vero die, dum opera sua obtegi conscius sceleris voluit, juxta illud dominici oraculi dictum, quod Omnis qui male agit odit lucem, ut non manifestentur opera ejus , occultavit se in angulo cellulae tota die ne videretur. Sequenti vero nocte quaesivit iterum aditum, sed reperire non potuit. Sic per trium noctium curricula fecit. Tertia vero die cum jam fame cruciaretur, accessit coram populo ad fenestram, et relicto argento confessus est opus suum, egressusque est foras cum magna verecundia, nec latuit scelus quod gesserat populis qui aderant. Post multum vero temporis, cognoscens hoc factum Damasus antistes sanctae sedis apostolicae, jussit diligentius operiri fenestram, ubi et versibus decoravit locum. Et ibi benedicitur Dominus noste
Abbreviated transcription (Latin):
uestigus scexpetut cruci figi indignũ se uociseruis utdĩm ex alari sicquediligens
spm uuacem in aseris. sepultus ẽ intemplo quoduocitabatur antiquitus uatetaiũ
quactuor endines columnarũ ualde admirabilium numero noniginta sexbabeusꝰ
habetur sed quiora redesiderat reseratis cancellis quibus locus ille ambitur
accedit super sepulchrũ etsic fenestella paruula patefacta inmisso intrassu
capiteti d ua enecessitas ꝓmit efflagitat Pec moratus effectus perioioi¬
nis antum iosta proferatur oratio qđ sibcata anfer redeuias est prgsiort itio¬
uolum aliquod momentana pensatumiacet intrinsecus. de indeugilaus
hac ieiuncus deuotis sime depcatur ut deuotionisuatur tus a postolica suft¬
pensa uerat ponderet & tuncs cit quileu cuerit cũ eulsg etia papis

Expanded text:
vestigiis se expetiit crucifigi, indignum se vociferans ut Dominum exaltari. Sicque dirigens vestigiis se expetiit crucifigi, indignum se vociferans ut Dominum exaltari. Sicque dirigens spiritum vivacem in astris, sepultus est in templo quod vocitabatur antiquitus Batecanum, quattuor ordines columnarum valde admirabilium numero nonaginta sex Habens. habetur. Sed qui orare desiderat, reseratis cancellis, quibus locus ille ambitur, accedit super sepulchrum; et sic fenestella parvula patefacta, inmisso introrsum capite, quae necessitas promit efflagitat. Nec moratus effectus, si petitionis tantum iusta proferatur oratio. Quod si beata auferre desiderat pignora, palliolum aliquod momentana pensatum iacet intrinsecus; deinde vigilans ac ieiunans, devotissime deprecatur, ut devotionis suae virtus apostolica suffpensaverat, ponderetur; et tunc seit qui levaverit, cum eius gratia s
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃s dicit᷑ ordinatus postcuius gloriosã ascensionẽ dũ uiã iastita
iudeis errantib: aperire conacus. Depinna tẽpli p̃cipitatus alli¬
dit᷑ effusũq fulloms fuste cerebrũ sp̃m reddidit sepultus qẽ
in monte oliueti in memoriã quã sibiipse prius fabricauerat et
inquata chariã acsimeonẽ sepelierat. haec de ia cobo apło
instituit qui ab apłis caeteris eps ordinatur romaecathe¬
drã locauit. Cuius oratione ł pauli srmonisi minagi calli¬
ditas uł dececta ẽ ł obruta Extant hodiaeq: apud urbem
romanam diuẽ in lapide forsle superquem beatia postolidef lexypoplite oratio¬
nem contra ipsum sy monem magum addñm effuderhnt in quibus um dlepliuus
limphae collettae fuerint amorfidis expetuntur auscequenieis uurtidepi
pibuunt. Sc̃s uero petrus a postolus ut p̃fatisimus post nero niana acs i monaca
bella aderucẽ uenis set impletoiã felicis trophei certmine resapines id cociã

Expanded text:
pus dicitur ordinatus. Post cuius gloriosam ascensionem, dum viam iustitiae Iudaeis errantibus aperire conatur, de pinna templi praecipitatus, alliditur, effusumque fullonis fuste cerebrum, spiritum reddidit, sepultusque est in monte Oliveti, in memoriam, quam sibi ipse prius fabricaverat, et in qua Zacchariam ac Symeonem sepelierat. Haec de apostolo Iacoinstituit; qui ab apostolis ceteris episcopus ordinatur, Romae cathedram locavit. Cuius oratione vel Pauli Simonis magi calliditas vel detecta est vel obruta. Extant hodieque apud urbem Romanam duae in lapide fossulae, saper quem beati apostoli, deflexu poplite, orationem contra ipsum Simonem magum ad Dominum effuderunt. In quibus cum de pluviis limphae collectae fuerint, a morbidis expetuntur, haustaeque mox sanitatem tribuunt. Sanctus vero Petrus apostolus, ut praefati sumus, post Neroniana ac Simoniaca bella ad crucem venisset, impleto iam felicis trophei certamine, resupinis ad caelum
Abbreviated transcription (Latin):
haec magnalia ñ conpungit᷑ ad credendũ sed sẽꝑ callide diuinorũ
praeceptionũ sacram̃ta nequissimis int̃ p̃tationꝰ parrulati onib: t̃
desinit inpugnare sed urtus dñi diuersã partẽ distruit & confundit

Expanded text:
haec magnalia, non conpungitur ad credendum, sed semper callide divinorum haec magnalia, non conpungitur ad credendum, sed semper callide divinorum praeceptionum sacramenta nequissimis interpretationum garrulationibus non desinit inpugnare; sed virtus Domini diversam partem distruit et confundit
Abbreviated transcription (Latin):
togis oculas li plirede duerentur insonto Fuer q fesrae iip findo uitinum
quinũ pedũ in latitudine uero quindecinũ. sed nihilabditũ potuit
re periri tamenuitaefinẽ facciens & credopro huius in quisia¬
onis temeritate annisequentis die quobocmis teriũ celebrabat᷑ ui dereñ me¬
ruit Eo qđ archanũ uirtutis diuinaemuestigare praesũpsit. Habent᷑ autem
in eareliquiae sc̃i st hepham leuitae. Ergo quia fonsile diuinonatu ut
supra diximꝰ ad officiũ baptizand repletur et quia cũ cõpletus fuerit
auide ex hoc populus hauri refestinat. Quidã accepto uas culo pbro qui
banc aquã ministrabat por rexit ad cõplendũ qđ dũ cõplet semor
hicint̃ conpronentes turbas manũ alterius extendit ad balteũ cultrũq
furauit quẽ uagina reconditũ manus extendit ad accipiendam brdriã
se cognoscens hominicultrũquẽ furauerat reddidit et sic iterũ porrecta
lagana plenã aquarecepit. Eem̃ populus ille heretcus qui uidens

Expanded text:
deducerentur in fonte. Fueruntque fossae in profundo vicinum quinum pedum, in latitudine vero quindecinum. Sed nihil abditum potuit repperiri. Tamen vitae finem faciens, et credo pro huius inquisitionis temeritate, anni sequentis diem, quo hoc mysterium celebrabatur, videre non meruit, eo quod arcanum virtutis divinae investigare praesumpsit. Habentur autem in ea reliquiae sancti Stephani levitae. 25. Ergo, quia fons ille divino nutu, ut supra diximus, ad officium baptizandi repletur, et quia, cum conpletus fuerit, avide ex hoc populus haurire festinat, quidam, accepto vasculo, presbitero, qui hanc aquam ministrabat, porrexit ad conplendum. Quod dum conplet senior, hic inter conpraementes turbas manum alterius extendit ad balteum cultrumque furavit. Quem vagina reconditum, manus extendit ad accipiendam hydriam, se cognoscens, homini cultrum, quem furaverat, reddidit; et sic iterum porrecta laguena, plenam aquae recepit. Est enim populos ille hereticus: qui videns
Abbreviated transcription (Latin):
a de uotionis extitit utsepulcrũ scĩ hi laruuisitans huiurre
qua erat ei conca subposita in quaoleũ defluens decidebis
Vt integrum cicendi laborare nom possis in quo oleum accendatur. Nisi effractũ
quo defluat ponas et illa Ne .ẽ itadomine mi aseduirtus ẽ crucisscãe quag
cernis. Tunc ego ad mere uersus et ad memoriã reuocans quae prius audieram
conuersus adlrchnũ in modũ olle feruentis magnis fluctib: exundare
acꝑ orã ipsã undis intumescentib: suꝑfluere. et ut credo ad increduli tatem
meã arguendã magis cmagis augeri ita utin unius horȩ spatio
uplusquam unum sestarium redderet uasculum qđ quart arium non tenebat
admircitusq silui acuirtutem adorandae crucis deinceps p̃dicaui:
Puella quȩdã chrodegildis nomine dũ post mortẽ patris. inurbis cino¬
manicae t̃riturioreseder& oculorũ amissiongmultaturi postquã autẽ

Expanded text:
a devotionis extetit, ut sepulchrum sancti Helari visitans, huius rvas esset effractum, quia erat ei conca subposita, in qua oleum defluens decidebat.ut integrum cicendile laborare non possis, in quo oleum accendatur, nisi effractum quo defluat ponas? Et illa: Nec est ita, domine mi, sed virtus est crucis sanctae quam cernis. Tunc ego ad me reversus, et ad memoriam revocans quae prius audieram, conversus ad lychnum, video in modum ollae ferventis magnis fluctibus exundare, ac per oram ipsam undis intumescentibus superfluere, et, ut credo, ad incredulitatem meam arguendam, magis ac magis augeri; ita ut in unius horae spatio plusquam unum sextarium redderet vasculum, quod quartarium non tenebat: admiratusque silui, ac virtutem adorandae crucis deinceps praedicavi. Puellaque quaedam Chrodegildis nomine, dum post mortem patris in urbis Cenomanicae territorio resideret, oculorum amissione multatur. Postquam aute
Abbreviated transcription (Latin):
cunt hierosolimis dicentes ubi ẽ quinatus .ẽ. rex iudacorum
ius enime stellam eius inoriente e uenimus ad orare eum: Etrł
d id .ẽ. stella : Ibi mundis corde quat apparuit magis ostendit᷑ uenienti¬
ꝓbi deuotis ucrecũ bentib suꝑ os̃ putei operiunt᷑ lEnteo capita eorũ t unc ille cuis
meritũ obtuerit uidet stellã ab uno pari& eputei suꝑ ciquas trans migra¬
icidaclium in illomodo quo solent᷑ ꝑcccelorum circulã o stellae trans fer¬
retcũmmultias picipit illis tantum uidetur quibus ẽ mens saniori
ssus ablata debilitate direx̃ febres aegrotamiũ fugato ardo

Expanded text:
solymis, dicentes: Ubi est qui natus est rex Iudaeorum? Vidimus enim stellam eius in oriente et venimus adorare eum, et retratur, idest stella ibi mundis corde, quae apparuit magis, ostenditur. Venientibus devotis ac recumbentibus super os putei, operiuntur lenteo capita eorum. Tunc ille, cuius meritum obtenuerit, videt stellam ab uno pariete putei super aquas transmigrari ad alium in illo modo, quo solent super caelorum circulo stellae transferri. Et cum multi aspiciant, ab illis tantum videtur, quibus est mens sanior. yticorum gressus, ablata debilitate, direxit, febres aegrotantium, fugato ardor
Abbreviated transcription (Latin):
fulzoris spargens. coesit gradatĩ inal̃ conscendere effectaq: pharus
obs curte moet suigilantiq plebicula lum̃ pbuit suplicanti. in luiq
caelo : paulatim deficiens data t̃nis luce ab oculis mirantũ¬

Expanded text:
fulgoris spargens, coepit gradatim in alto conscendere, effectaque pharus fulgoris spargens, coepit gradatim in alto conscendere, effectaque pharus magna obscurae nocti vigilantique plebicula lumen praebuit supplicanti. Inlucescente quoque caelo paulatim deficiens, data terris luce, ab oculis mirantu
Abbreviated transcription (Latin):
lignitatis capite m̃tes fideliũ ad c̃tẽplanda caelestia anim¬
gatidomũ om̃a ponebant inmedio Net quicquam suum aliquid ẽe
dĩ deniq inpleto beacamaria huius uitae cursu cumiam uocarta
cumeletis eius exultans ꝓtermtatis bone nullo oca sare fineper frustor
rux dominica qu abhelena ugusta reperta ẽ.  hierosolinns rde it
nũ & .ui. feria adorat᷑. Huius reꝑquias et merito& fide belenae conparandi
regina radegundis expexut᷑ ued euote inmonasteriũ pictti uinse qđ suo
studio cosistitut collo cauiti. Misitq pueros iterũ hie ro solimis a ꝑtotĩ
orienos plagã quicir cũ euntes sepulcrascõx mart hrrũ consessorũq
cunctorũ reliquias detuler̃ quas in arca argentea cũ ips ȩgruce sealocatas
cuminugilus sine lumine pernoctarent circahoram tertiã noctis apparuit antealta
pt̃ iilum̃ paruulũ inmodum scintillae. deinde ã pliatũ hucillucq comiq

Expanded text:
olicae malignitatis capite, mentes fidelium ad contemplanda caelestia animolicae malignitatis capite, mentes fidelium ad contemplanda caelestia animgati domum, omnia ponebant in medio, nec quisquam suum aliquid esseDei. Denique impleto beata Maria huius uitae cursu, cum iam uocaretcum electis eius exultans aeternitatis bonis nullo occasuris fine perfruiturrux dominica, quae ab Helena augusta reperta est Hierosolymis , ita quarta et sexta feria adoratur. Hujus reliquias et merito, et fide Helenae comparanda, regina Radegundis expetiit , ac devote in monasterium Pictavense, quod suo studio constituit, collocavit; misitque pueros iterum Hierosolymis, ac per totam Orientis plagam. Qui circumeuntes sepulcra, sanctorum martyrum confessorumque cunctorum reliquias detulerunt: quibus in arca argentea cum ipsa cruce sancta locatis, cum in vigiliis sine lumine pernoctarent, circa horam tertiam noctis appre lumen parvulum in modum scintillae; deinde ampliatum, huc illucque comas
Abbreviated transcription (Latin):
oris uirtute mundaut. Mulierem demoxio inclinatana in uidert¬
b iud eis erex̃. Suꝑ aquas uero ñ de his centib: aquis incessit Profiuu¬
uũ mulieris tactufibriuȩ salutaris auertit. Mult a quidẽ & aliuse¬
cit quaesacra euangeliorũ narrathrstoriu. Tam̃ cũ multos salubri
cuelestiq: mandatorestauras s& aduitã tres ab infernali morteres¬
ductos uit aerestituit Idẽ archi sinagogis filiã resuscitauit indomo
Vnicũ uiduae surgere ius sit adportae egressũ. Et lazarũ uocauit¬
q̃ ex monum̃to Tgitua iuduei furore succensi falsis accusationib: circum¬
dantes iustũ tradider̃ morti. & crucis ad fixione damnauer̃ . Quem
ds̃ pat̃ sucitauit a mortius tertiadie solutis dolorib: mortis qm̃ inpos¬
sible erat eũ apud inferos retineri. sicut ait a postolus petrus port haec
ꝓmittens paraclitũ & inbuens caelestib: doctrinis a postolos uictor
ascendit ad caelos uenturũq: se adiudicandũ angelistestantib: re¬

Expanded text:
oris virtute mandavit, mulierem daemonio inclinatam, invidentibus Iudaeis, crexit; super aquas vero, non dehiscentibus aquis, incessit, profluvium mulieris tactu fimbriae salutaris avertit. Multa quidem et alia fecit, quae sacra euangeliorum narrat historia. Tamen cum multos salubri caelestique mandato restaurasset ad vitam, tres ab infernali morte reductos vitae restituit, id est archisynagogi filiam resuscitavit in domo, unicum viduae surgere iussit ad portae egressom et Lazarum vocavit ex monumento. 3. Igitur Iudaei furore succensi, falsis accusationibus circumdantes Iustum, tradiderunt morti et crucis adfixione damnaverunt. Quem Deus pater suscitavit a mortuis tertia die, solutis doloribus mortis, quoniam inpossibile erat eum apud inferos reteneri, sicut ait apostolus Petrus. Post haec promittens Paraclytum et imbuens caelestibus doctrinis apostolos, victor ascendit ad caelos, venturumque se ad iudicandum, angelis testantibos, re
Abbreviated transcription (Latin):
op prqmeris tune pauore percerritus cum grandiue lositate
ad edesiam sum regressus. haec denacalis dominici uigilia dicta suffician.¬
I. sed ad temerarios reuertamur. Muliet erat adultera ab hierichociui¬
tate cuius haeo erat consuetudo tecerrima. ut quotiens ubscorto concipiens
partum a edidisset. statim suffocatũ terrae reconderet . ut scilicet fieret
occultum haminibus qua edõ et eꝰ angelis non latebant. Ilicet cumdies sc̃s
ep iirphaniorũ aduenis set et omnes in iordane descenderent abluere
a muulnera corporis quã animae cicatrices haec cum reliquopopulbad
litus accessit. Cumque leuatis usque ad geniculũ uestimentis. ut amnẽ
ingrederetur. Miramdictu fugit aqua. ante pedes eꝰ . Illa quoque in¬
sequente fluuius adripam aliã praemebatur. haecui den¬
tes populi mirans tale sactũ in diecae leberrimo conto¬
gisso. cognoscentesq: mulierẽ eẽ sacinorosam Interro¬

Expanded text:
obpraemeris?' Tunc pavore perterritus, cum grandi velocitate obpraemeris?' Tunc pavore perterritus, cum grandi velocitate ad eclesiam sum regressus. Haec de natalis dominici vigilia dicta sufficiant. Sed ad temerarios revertamur. 87. Mulier erat adultera ab Hiericho civitate, cuius haec erat consuetudo teterrima, ut, quotiens ab scorto concipiens partum edidisset, statim suffocatum terrae reconderet, ut scilicet fieret occultum hominibus, quae Deo et eius angelis non latebant. Hilicet cum dies sanctus epiphaniorum advenisset, et omnes in Iordane discenderent abluere tam vulnera corporis quam animae cicatrices, haec cum reliquo populo ad litus accesingrederetur, mirum dictu! fugit aqua ante pedes ejus: illa quoque insequente, fluvius ad ripam aliam premebatur. Haec videntes populi, mirati sunt tale factum in die celeberrimo contigisse: cognoscentesque mulierem esse facinorosam, interro