comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nunc ubilitus fageos fuit portaque quertulana collei
uimina p&ebamtur tot quelucis quibusdam & gtiins
ortensius dictator cumplebes successiss& iniancli
legem maesculacto tulit ut quod ea iussis s& oñi a
incuropa sexgenera cognatarum arborum senits
hns pinus atque pinaster foliũ habent capilla meis
pr&enue longumque & mucrone aculeatum pu¬
urxqueut adscribatur generi pinaster nihilestaliud
a pinus siluestris imra altitudine & amediora mosa sic̃
un italiȩ quos stibulos uocant plerique arbitrantur
nedles succinctiores que & enodes libur nicarum ad
pene sine resina picea montes amatque frigora fera
dor a finebri indicio ad fores posita acrogis uirens iã
m &mdomos recepta tonsili facilitate. Haec pluri¬
n fundit inter ueniente candida gemmnãtã simili tu

Expanded text:
etiam nunc ubi lucus fageus fuit, porta Querquetulana, colle in etiam nunc ubi lucus fageus fuit, porta Querquetulana, colle in quem vimina petebantur, totque lucis, quibusdam et geminis. Q. Hortensius dictator, cum plebes secessisset in Ianiculum, legem in aesculeto tulit, ut quod ea iussisset omnes Qtis. Picem in Europa sex genera cognatarum arborum ferunt. ex his pinus atque pinaster folium habent capillamenti modo praetenue longumque et mucrone aculeatum. p de quibus dictum est, vixque ut adscribatur generi. Pinaster nihil est aliud quam pinus silvestris minor altitudine et a medio ramosa, sicuoram Italiae quas tibulos vocant,plerique arbitrantur, sed graciles succinctioresque et enodes liburnicarum ad usus, paene sine resina. Picea montes amat atque frigora, feralis arbor et funebri indicio ad fores posita ac rogis virens, iam tamen et in domos recepta tonsili facilitate. haec plurimam fundit interveniente candida gemma, tam simili turis,
Abbreviated transcription (Latin):
arbor glans pessima rara cortextantum in fructipraq
a crenascens at que &uam inde nos pedes undique explones
usus cius anhoralibus maxime nauium piscantumque tre
& cidorum optura mentis. Pr&erea in hnibernostminord
calceiti quam obrem non in fac&e greci cortices arborin
pellant. Sunt & qui feminam ilicem uocent atque ibi nors¬
citur ilex proea subereutantur. In carpentarus prtan
fabricis ut circa lim& lacedemonem nec initalia toros¬
messibus conuehendis uindemusque faciunt atq pret
tuguriorum serbit in recentia ad duplexces cxplora
incidens litteras asuco necnon & in quodã usus ac rorus
religiosus est fagi cortex sed nondurat arbor ipsa se
lȩ robore aptissima mox eglandistris aliis fagaque fis¬
me exomnibus quȩ resinamferunt sedminime dirans
terquam epino. Scandula contectam fuissero minss

Expanded text:
arbor, glans pessima, rara, cortex tantum in fructu, praarbor, glans pessima, rara, cortex tantum in fructu, praecrassus ac renascens atque etiam in denos pedes undique explanatus. usus eius ancoralibus maxime navium piscantiumque tragulis et cadorum obturamentis, praeterea in hiberno feminarum calceatu. quamobrem non infacete Graeci corticis arborem appellant . sunt et qui feminam ilicem vocent atque, ubi nocitur ilex, pro ea subere utantur in carpentariis praecipue fabricis, ut circa Elim et Lacedaemonem. nec in Italia tota nascimessibus convehendis vindemiisque faciunt atque protecta tuguriorum. scribit in recenti ad duces explorator incidens litteras a suco. nec non et in quodam usu sacrorum religiosus est fagi cortex. sed non durat arbor ipsa. xv 36 Scandula e robore aptissima, mox e glandiferis aliis fagoque, facillima ex omnibus, quae resinam ferunt, sed minime durans praeterquam e pino. scandula contectam fuisse Romam ad
Abbreviated transcription (Latin):
quercus probatissimum robur autem &cupressus
la ut auctorest hesiodus constatque romes mel¬
leos ecȩlo ut diximus cadentes non aliis magis in¬
sidere frondibus cremati quoque robicinerem
dotes ilex solo prouocat coccogranum hic pri¬
moque ceuscaptes frutices parua aqui foliȩ ili¬
ces cus colium uocant pensionem alteram tri¬
buti pauperibus hspaniȩ donatusum eius gene
rationem in concilimentionem tradidimus.
Gignitur & ingalatia a fricapisidia cilicia pessi¬
mum insardinia galliarum glandiferȩ maxi¬
mȩ arbores agarim cumferunt. Est autem
fungus candidus odoratus antidotus efficax in
summis arboribus nascens nocte relucens sig¬
num hoc eius quȩ intenebris decerpitur. ł glan¬
diferis sola quȩ uocatur aetops fert pannos aren¬
tes muscoso uillo canos non in cortice modoue¬
rum &eramis dependentes cubitali magnitu¬
dine odoratus ubidiximus interunguenta suberminim

Expanded text:
quercus probatissimos, robur autem et cupressus quercus probatissimos, robur autem et cupressus la, ut auctor est Hesiodus, constatque rores melleos e caelo, ut diximus, cadentes non aliis magis insidere frondibus. crematoque robore cinerem dotes ilex solo provocat cocco. granum hoc primoque ceu scabies fruticis, parvae aquifoliae ilicis. cusculium vocant. pensionem alteram tributi pauperibus Hispaniae donat. usum eius ac rationem in conchylii mentione tradidimus. gignitur et in Galatia, Africa, Pisidia, Cilicia, pessimum in Sardinia. Galliarum glandiferae maxime arbores agaricum ferunt. est autem fungus candidus, odoratus, antidotis efficax, in summis arboribus nascens, nocte relucens. signum hoc eius, quo in tenebris decerpitur. e glandiferis sola quae vocatur aegilops fert pannos arentes, muscoso villo canos, non in cortice modo, verum et e ramis dependentes cubitali magnitudine, odoratos, uti diximus inter unguenta. suberi minima
Abbreviated transcription (Latin):
flagrant sicutigallanigra fert &aliam inutilẽ
pilu lam cum capillouer notamen tempore melli¬
ginis suci. Gignunt & alic ramorum eius pilulas
corpore non pediculo adherentes candicantes
umbilicis. C&eranigra uari&ate dispersa medit
cocci colorem habent aꝑtis amar&. Inanita sest
aliquando apumices ggnit. Nor pon & foluis conuolutis
pilulas & infoliorubens a quosos nucl cos cindicantes ac
trans lucidos quam diu molles sint in quibus & culices
nascuntur mature scunt in modum. Serunt robora
& cachromita uocatur pilula in medicina urendi
uim habens Gignuntur & in abi&e larice picca tilia¬
nuce platino postquam folia cecidere hneme durans
contin& nudeum pineis similem iscrescit hieme
aperitur ucro pilula tota cadit cumceperit cresce¬
re tam multistra sunt tot res pr&er glandem pa¬
riunt robora. Sed&bol&os suillos que gulȩ nouis¬
sima inritamenta quȩ circaradices gignuntur

Expanded text:
flagrant, sicuti galla nigra. fert et aliam inutilem flagrant, sicuti galla nigra. fert et aliam inutilem pilulam cum capillo, verno tamen tempore melliginis suci. 29 gignunt et alae ramorum eius pilulas corpore, non pediculo adhaerentes, candicantes umbilicis, cetera nigra varietate dispersa; media cocci colorem habent, apertis atra inanitas est. aliquando et pumices gignit nec non et e foliis convolutas pilulas et in foliorum venis aquosos nucleos candicantes ac tralucidos, quamdiu molles sint, in quibus et culices nascuntur. maturescunt in modum . . . . . xi 30 Ferunt robora et cachrym; ita vocatur pilula in medicina urendi vim habens. gignitur et in abiete, larice, picnuce, platano, postquam folia cecidere, hieme durans. continet nucleum pineis similem. is crescit hieme, aperitur vere. pilula tota cadit, cum folia coepere crescere. tam multifera sunt, tot res praeter glandem pariunt robora, sed et boletos suillosque—gulae novissima inritamenta—, qui circa radices gignuntur,
Abbreviated transcription (Latin):
&gallam alternisque annis glandem sed gallã
hemeris optimam &coriis ꝓficiendis aptissimam
Similem huic lati folia sedleui orem multoque minus
probatam fert & nigram. Duo enim genera sunt hec
tinguendis ut ilior. Nascitur autem galla sole dege¬
minis exeunte erumpens noctusemꝑ uniuersa
orescit unodie candidior &si aestu excepta est ares¬
cit protinus neque adiustum in crementum ꝑuenit
hocestut nudeum fabȩ magnitudinem habeat.
Nigra diutius uir& crescitque ut interdum mali
compleat magnitudinẽ optima commagena de¬
terrima exroborȩ signumcius quod cauerna
translucent. Robur pr&er fructum plurima
x aliagignit namque fert &gallȩ utrumque genꝰ
plerumq: tauri caput imitantia quibus fructus
in est nudeus oliuȩ similis nascuntur in eo & pilu¬
lȩ nucib: non absimiles intus habentes floccosmol¬
les lucernarum luminibus aptosnam & si neoleo

Expanded text:
et gallam alternisque annis glandem, sed gallam et gallam alternisque annis glandem, sed gallam hemeris optimam et coriis perficiendis aptissimam, similem huic latifolia, sed leviorem multoque minus probatam. fert et nigram—duo enim genera sunt—; haec tinguendis lanis utilior. nascitur autem galla sole de geminis exeunte erumpens noctu semper universa. crescit uno die candidior et, si aestu excepta est, arescit protinus neque ad iustum incrementum pervenit, hoc est ut nucleum fabae magnitudine habeat . nigra diutius viret crescitque, ut interdum mali compleat magnitudinem. optima Commagena, deterrima ex robore. signum eius quod cavernae tralucent. Robur praeter fructum plurima et alia gignit. namque fert et gallae utrumque genus plerumque et tauri caput imitantia, quibus fructus inest nucleis olivae similis. nascuntur in eo et pilulae nucibus non absimiles, intus habentes floccos molles, lucernarum luminibus aptos. nam et sine oleo
Abbreviated transcription (Latin):
nis compendio quõ desinentte flatu protinus emori
pius recoquitur. c&erum plurimus sci intillis idem
ls meliora cerni consertis taleis cerentibus luto ca¬
ur aaensastruȩ contis pungitur durescens calix
usfingo susque nec alia putrescit ex hocgenert &iã
puit quin& fulmine sepissimc iacitur quamuis alti
nonexaella&x id eolignocius nec ad sicrificia uti fas
eidem rare glans & cumtulitamara quam p̃¬
dum attingit animal ac nebe hae quidem si aliud
r uibeant hocquoque interreliqua neglecte r dli
lem stomacho. lligna sucm angustam netidam stre¬
gosam pondero sam. Querna disfust ac grauis simt
&ipsa glandum ac quedulcis sima proximam huic
cerream tradit nigidius nec ex alia solidiorem car¬
nem sedduram Ilignatemptarisues nisi paulatim
dacur hanc nouis simam cadere fulgo sam carnem
fieri esculo robore subere que glandem strunt omines

Expanded text:
officinis compendio, quoniam desinente flatu protinus emoriens officinis compendio, quoniam desinente flatu protinus emoriens saepius recoquitur, cetero novellis melior. acervi consertis taleis recentibus luto caminantur, accensa strue contis pungitur durescens calyx mque cavus fungosusque. nec alia putrescit ex hoc genere, etiam it. quin et fulmine saepissime icitur, quamvis altitudine non excellat. ideo ligno eius nec ad sacrificia uti fas habetur. eidem rara glans et, cum tulit, amara, quam pum attingat animal, ac ne hae quidem , si aliud pabulum habeant. hoc quoque inter reliqua neglectae religlem stomacho; iligna suem angustam, nitidam, strigosam; ponderosam querna, diffusam, gravissima et ipsa glandium atque dulcissima. proximam huic cerream tradit Nigidius, nec ex alia solidiorem carnem, sed duram. iligna temptari sues, nisi paulatim detur. hanc novissimam cadere. fungosam carnem fieri aesculo, robore, subere. Quae glandem ferunt, omnes
Abbreviated transcription (Latin):
ucior molliorque seminemari spissior maxime autẽ
unur latifolia exargumento dictȩ. Distant interse
nitudine & cutis tenuitate. Item quod aliis est. sub: tuni
ibcine scibra alis protinus candidum corpus probat᷑.
anis inbalano utrimque ex longitudine extrema la¬
at duritiam melior cui in cortice quamui incorpore
inque nonnisi mari. Pr&erea aliis &uata aliis rotupda
a citor figura sscut & colos nigrior candidiorue quippe
ibrtutis ꝓceritasque differentiam hab&. In ipsis uero
ribus quemaximam fert hemeris uocatur breuior &¬
t in comosa alas queramorum crebro cauata fortius
on qurcus hib& & in corruptius ramosa &ipsa proce
tunn& crassior caudicȩ. Excelsis sima autem actop¬
ins amca ab haet proxima latifoliȩ proceritas sed mi
tlis a edisicis atque carboni dotata uitiis ob noxia est
obrem solidautuntur carboni aerariarum tantũ

Expanded text:
dulcior, molliorque feminae, mari spissior. maxime autem dulcior, molliorque feminae, mari spissior. maxime autem probantur latifoliae ex argumento dictae. distant inter se magnitudine et cutis tenuitate, item quod aliis subest tunica robigine scabra, aliis protinus candidum corpus. probatur et ea, cuius in balano utrimque ex longitudine extrema lapidescit duritia, melior cui in cortice quam cui in corpore , utrumque non nisi mari. praeterea aliis ovata, aliis rotunda, aliis acutior figura, sicut et colos nigrior candidiorve , qui ppediculi brevitas proceritasque differentiam habet. in ipsis vero arboribus quae maximam fert hemeris vocatur, brevior et in orbem comosa alasque ramorum crebro cavata. fortius lignum quercus habet et incorruptius, ramosa et ipsa, procerior tamen et crassior caudice, excelsissima autem ais arnica. Ab hac proxima latifoliae proceritas, sed minus utilis aedificiis atque carboni: dolata vitiis obnoxia est, quamobrem solida utuntur; carbo in aerariorum tantum
Abbreviated transcription (Latin):
cis nominibus fagiglans nucleis similis triangula cut
duditur folium tenuȩ atqueleuissimis populo simile ider
flauescens & media parte plerumque gignens suꝑ ne parius
bacam uiridem cacumine aculeatam fagum muribus gr¬
simam. Est &ideo animalis eius unaꝓuentus glires quos¬
es saginat expedit & turdis arborum fertilitas omniuns
alternast sed maxime fagiglandem que proprie intdle
ferunt robur quercus aesculus cerrus ilex siber cons
hispido carice ꝑ genera plusmimis. Item complectent si
pr&er ilicem grauia carnosa proceras in suos lattrle
nec cumcadunt flauescentia ut fagi ꝓdifserentia gener
breuiora uellongiora. Iicis duogenera exlis intalio
non ut multum aboleis diftant milaces a quib dam geas
te in prouinciis aqui folie sunt ilicis glans utrius quebra¬
gracilior quam homerus aculon appellit eoq nomne e
de distinguit masculas ilicesnogant serreglans qptni

Expanded text:
cis nominibus. Fagi glans nucleis similis triangula cute includitur . folium tenue atque e levissimis, populo simile, celerrime flavescens et media parte plerumque gignens superne parvolam bacam viridem, cacumine aculeatam. fagum muribus gratissimum est, et ideo animalis eius una proventus, glires quoque saginat, expetitur et turdis. arborum fertilitas omnium fere alternat, sed maxime fagi. Glandem, quae proprie intellegitur, ferunt robur, quercus, aesculus, cerrus, ilex, suber. continent hispido calyce per genera plus minusve complectente. folia praeter ilicemn gravia, carnosa, procera, sinuosa lateribus, nec, cum cadunt, flavescentia, ut fagi, pro differentia generum breviora vel longiora. Ilicis duo genera. ex his in Italia folio non multum ab oleis distant milaces a quibusdam Graecis dictae; in provinciis aquifoliae sunt ilices. glans utriusque brgracilior, quam Homerus aculon appellat eoque nomine a glande distinguit. masculas ilices negant ferre. Glans optima in
Abbreviated transcription (Latin):
cibo absumina talem tantarum arborum serit᷑.
A prilimense area equata cylindris aut uulgio¬
alis densum terraque cribris suꝑcernitur polli¬
cis crassitudine contraimmane pondus attol¬
lere senon ual& torqu&ur que subterra obhoc
& pantur uestigis leuiter ligatur asolis occasu
in trinis diebus ut aequaliter bibat donec erum¬
pat. Differuntur postannum dodrantali filo
cu stodita temperie ut uiridicȩ lo serantur ac
sine aura mirumque dictu periculum eotan¬
tumdie est sirorauit quantulam cumque

Expanded text:
cibo absumi natalem tantarum arborum. seritur cibo absumi natalem tantarum arborum. seritur Aprili mense, area aequata cylindris aut volviculis, densum, terraque cribris superincernitur pollicis crassitudine. contra maius pondus attollere se non valet torqueturque sub terra. ob hoc et pavitur vestigiis. Leniter rigatur a solis occasu in trinis diebus, ut aequaliter bibat, donec erumpant. differuntur post annum dodrantali filo, custodita temperie, ut viridi caelo serantur ac sine aura. mirumque dictu, periculum eo tantum die est, si roravit quantulumcumque
Abbreviated transcription (Latin):
paticon suescere cato & furcis crates imponi iubent
Alntudine hominis adsolem recipiendum atque inte¬
giculmo ad frigora arcenda sic pirorum malo¬
rumque semina nutriti sic pineas nucessiccu¬
pressos semine satis & ipsas minimis id granis
constat ut uix perspici quedam possint. Nonomit¬
tendum naturȩ miraculum &um paruogigniar¬
borestanto maiore tritici & hordei granone quis
fabam reput& quid simile originisuae
habent malorum pirorumque semina his prin¬
cipiis respuentem secures materiem nasciindo¬
mita ponderibus immensis preda arboris uelis
turribus murisque impellendis ari&is. Hoc est
natura cius hacc potentia suꝑ omnia erit elacri¬
ma nascialiquid ut suo loco dicemus. Ergoecupres¬
so femina masenim ut diximus nongignit pilu¬
lae collecte quibus docui mensibus siccantur sole
ruptȩque emittunt semen formicis mire exp&i¬
tum ampliato &iam miraculo tantuliani malis

Expanded text:
pati consuescere. Cato et furcis crates inponi iubet pati consuescere. Cato et furcis crates inponi iubet altitudine hominis ad solem recipiendum atque integi culmo ad frigora arcenda. sic pirorum malorumque semina nutriri, sic pineas nuces, sic cupressos semine satas et ipsas. minimis id granis constat, vix ut perspici quaedam possint, non omittendo naturae miraculo e tam parvo gigni arbores, tanto maiore tritici et hordei grano, ne quis fabam reputet. quid simile origini suae habent malorum pirorumque semina? his principiis respuentem securis materiem nasci, indomita ponderibus inmensis prela, arbor es velis, turribus murisque inpellendis arietes! haec est naturae vis, haec potentia. super omnia erit e lacrima nasci aliquid, ut suo loco dicemus. .Ergo e cupresso femina—mas enim, ut diximus, non gignit—pilulae collectae quibus docui mensibus siccantur sole, ruptaeque emittunt semen formicis mire expetitum, ampliato etiam miraculo tantuli animalis
Abbreviated transcription (Latin):
mis que uites. Qotoneum ita satum degenerat ex eo¬
dem inuentũm est surculos abscisos serere hocpri¬
mos aepis causa factum sambucis. Cotoneo & rubis
depactis mox & culturȩ ut populis alnis salicia que
ul in uersosurculo seritur iam. hactibidisponun¬
tur ubilibeatẽẽ eas. Quam obrem seminarii curã
ante conucnit diciquamquam transcatur ad aliage¬
nera. Namqueadid precipuum eligo solum refert
quõ nutricem indulgentioremesse quam matrem
sepe conuenit. Sitergo siccum su cosumq bipalio
subactum aduenis hospitiale & quamsimillimum
terrȩ inquam transstrende sint ant omnia elapraa¬
tum munitum que ad incursum &iamgallmacci
generis quamminimeri mosum nepen&ranssol
exurat fibras intel uallo sesqui pedum scri. nani siin¬
terse contingant pr&era aliuitia &iam uermi¬
dssiunt siriri conuenit sepius herbasque cuelli.
Pra&erei semina ipsa fruticantia subputare acfalcẽ

Expanded text:
misque vites. cotoneum ita satum degenerat. ex eomisque vites. cotoneum ita satum degenerat. ex eodem inventum est surculos abscisos serere. hoc primo saepis causa factum, sabucis, cotoneo et rubis depactis, mox et culturae, ut populis, alnis, salici, quae vel inverso surculo seritur. iam haec ibi disponuntur, ubi libeat esse eas. quamquam seminarii curam ante convenit dici, quam transeatur ad alia genera. Namque ad id praecipuum eligi solum refert, quoniam nutricem indulgentiorem esse quam matrem saepe convenit. sit ergo siccum sucosumque, bipalio subactum, advenis hospitale et quam simillimum terrae ei, in quam transferendae sint, ante omnia elapidatum munitumque ab incursu etiam gallinacei generis, quam minime rimosum, ne penetrans sol exurat fibras. intervallo sesquipedum seri—nam si inter se contingant, praeter alia vitia etiam verminosa fiunt—, sariri convenit saepius herbasque evelli, praeterea semina ipsa fruticantia supputare ac falcem
Abbreviated transcription (Latin):
fonit proueniunt sedilla incilidis sorba infrigidis &
pbuis pululante soboledensa & pariente matre qu̾is
genere rami parcunt soboliut ulmorum palma¬
rumque Nulli suerotales pilluli proueniunt
nisi quarum radices amore solis at que imbres in
summa tellure spaciantur omnia ca non statim
moris est insua iocati sed prius nutricis diriatq
in seminaruis adolescere iterumque inigrare. qui
transitus mirum inmodum mitigat &iam silues¬
tressiue arborum quoque ut hominum natura
nouitatis acperegrinationis auida est siue disceden¬
tes uirus relinquunt mansuescunt ceutractatu
ceuferȩ dumra dici auellitur planta & aliud genꝰ
simile monstrauit auulsique arboribus stolones
uixere quo ingenere ut cũ perna sue auellunt᷑
partemque aliquam ematris quoque corpore aufe¬
rant secum fimbriato corpore hoc modoplantant᷑
punice corilimali sorbi mespilȩ fraxini fici in pri¬

Expanded text:
avolsione proveniunt, sed illa in calidis, sorba in frigidis eavolsione proveniunt, sed illa in calidis, sorba in frigidis eradicibus pullulante subole densa et pariente matre, quas genere rami parcunt suboli, ut ulmorum palmarumque. nullis vero tales pulluli proveniunt nisi quarum radices amore solis atque imbris in summa tellure spatiantur. omnia ea non statim moris est in sua locari, sed prius nutrici dari atque in seminariis adolescere iterumque migrare, qui transitus mirum in modum mitigat etiam silvestres, sive arborum quoque, ut hominum, natura novitatis ac peregrinationis avida est, sive discedentes virus relincunt mansuescuntque tractatu ceu ferae, dum radici avellitur planta. Et aliud genus simile monstravit, avolsique arboribus stolones vixere, quo in genere et cum perna sua avelluntur partemque aliquam e matris quoque corpore auferunt secum fimbriato corpore. hoc modo plantantur punicae, coryli, mali, sorbi, mespilae, fraxini, fici inpri
Abbreviated transcription (Latin):
dnlcunt donec auferatur cutis. alio qui uligine infes
npbulitalea tontim. Myrtigenera omniai in campani
s srintur romie propagine. tarentina democritus
omodo seridoc& grandissimis bucarum tusis le uiter
spina ssepe causa serunt tomice moris spinarum cir¬
ita pilas auitm laurus & myrti inopia atrimatum¬
astiuimest trans ferre Interea quȩ semine seruntur
noir nucibus operosus est amigdala in argilla molli
dicis pectante seri iub& gaudere cidura calidaq terra
igui aut humida mori autsterilescere serendas quam
me filcatas & noniella fimoque dilutomaceratas per
um aut pridie quam serantur aquamusa mucrone
iaciem laceris inaqui lonem spectare ternas si mulse¬
s trungula ratione palmas inter se distantes denis die
diquari donec grande scant. suglandes nucesporrec
polis ꝑforatas ad ditis aut ut lauurus que bacisseritur.
agano & prepagine sorba semine & aradict planta &

Expanded text:
lcant, donec auferatur cutis, quae alioqui uligine infestmphalis talea tantum. myrti genera omnia in Campania bacis seruntur, Romae propagine.et alio modo seri docet, grandissimis bacarum tusis leviter, sic et spinas saepis causa serunt, tomice moris spinarum circumlita. pilas autem laurus et myrti inopia a trimatu tempestivum est transferre. Inter ea, quae semine seruntur, Mago in nucibus operosus est. amygdalam in argilla molli meridiem spectante seri iubet; gaudere et dura calidaque terra, in pingui aut umida mori aut sterilescere; serendas quam maxime falcatas et e novella fimoque diluto maceratas per triduum aut pridie, quam serantur, aqua mulsa; mucrone defigi, aciem lateris in aquilonem spectare; ternas simul serendas, triangula ratione palmo inter se distantes; denis diebus adaquari, donec grandescant. iuglandes nuces porrec septenis fere in ollas perforatas additis aut ut laurus, quae bacis seritur. citrea grano et propagine, sorba semine et a radice planta et
Abbreviated transcription (Latin):
tum cius esse cedrinis trabibus. Desimula cro ipo det ainbigd
c& eri ex hebeno esse tradient Mucia nus ui cos̃ a his qupots
uiso eo scripsere uitigineum &num quam mutatum cptus
ficis nuncupans quo dequidem miror cum antiqui orem min¬
uam non quoque modo libero patreuetustatem at tribuas
multis foraminibus nar dirigari ut medicatus umor ali tor
iuncturas quas & ipsas esse modico ad modum mirorialias
uȩ similem id quoque notandum ualuas inglutinis compas
driennio fuisse cu pressus intercas electa quõ pr&eri&on
crumue iouis in arce ecupresso durata condita DClx an
dicatum memorabile & uticȩ templum a pollinis ubicedror
idica trabesdurant ita ut posite fuere prima urbiseus q
dium troiȩ ut auctor erat bocchus in fraipsum oppidim
materie scientia oblitterate in plenum dici potest utiq ꝗ
me laudatur quȩ u&ustate &iam nigrescit & quȩ dant

Expanded text:
tectum eius esse e cedrinis trabibus. de simulacro ipso deae ambigitur. ceteri ex hebeno esse tradunt, Mucianus III cos. ex iis, qui proxime viso eo scripsere, vitigineum et numquam mutatum septies men artificis nuncupans, quod equidem miror, cum antiquiorem Minerva quoque, non modo Libero patre, vetustatem ei tribuat. adicit multis foraminibus nardo rigari, ut medicatus umor alat teneatque iuncturas—quas et ipsas esse modico admodum miror—, valvnovae similem. id quoque notandum, valvas in glutinis compage quadriennio fuisse. cupressus in eas electa, quoniam praetelacrum Veiovis in arce e cupresso durat a condita urbe DLXI anno dicatum? memorabile et Uticae templum Apollinis, ubi cedro Numidica trabes durant ita, ut positae fuere prima urbis eius excidium Troiae, ut auctor est Bocchus; infra ipsum oppidum m genere materiae, scientia oblitterata. in plenum dici potest utique proxume laudatur, quae vetustate etiam nigrescit . et quaedam tamen
Abbreviated transcription (Latin):
quȩdam loci uitio in fructuosa siait in parosil¬
uacendȩ que nihil fert ꝑ sicȩ arbores inrho¬
dofflorent tantum fit haee differentia exuicinis que dur
facr & densitas sterilitattm gignentium autem quedonꝗ
spica in cacumine nacitur logumina in latribus pla
sola ut dictumest inspathis hab& fructum racemis propes¬
tem. Reliquis sub folio pomum ut ꝓtegantur exceprafido&
sos uero post folium nascificus & prȩcoces hab& quas ath
prodromos uocant in liconico genere maxime sunt &bs
inisdem incea insula. caprifici triferȩ sunt prino
sequens euocatur sequenti tertius hoc fici caprificamins
Et caprifici autem adabaduersis folus nascuntur. bist¬
& in malis acpiris quȩdam sicut & prȩcoces malis silue
bi fera sequens eius fructum post arcturum in aprid
maxime. Vi tes quidem & triferȩ funt quasobid infi
sanas uocant quõ in his alia maturescunt: alia turg¬
cunt alia florent M. uarro auctor est uitem fiuse

Expanded text:
quaedam loci vitio infructuosa, sicut in Paro silquaedam loci vitio infructuosa, sicut in Paro silva Cende quae nihil fert. persicae arbores in Rhodo florent tantum. fit haec differentia et sexu, densitas sterilitatem. xlviii 112 Gignentium autem quaedam et spica in cacumine nascitur, legumina in lateribus. palma sola, ut dictum est, in spathis habet fructum, racemis propendentem. Reliquis sub folio pomum, ut protegatur, excepta fico, cui grossos vero post folium nasci. ficus et praecoces habet, quas Athenis prodromos vocant, in Laconico genere maxime. Sunt et biferae in isdem; in Ceo insula caprifici triferae sunt; primo fetu sequens evocatur, sequenti tertius. hoc fici caprificantur. et caprifici autem ah adversis foliis nascuntur. biferae et in malis ac piris quaedam, sicut et praecoces. mains silvestris bifera. sequens eius fructus post arcturum, in apricis maxime. sanas vocant, quoniam in his alia maturescunt, alia turgescunt, alia florent. M. Varro auctor est vitem fuisse
Abbreviated transcription (Latin):
satur. Nouellȩ arbores carent fructu quam diu
crescunt ꝑdunt facillimȩ ante maturitatem pal¬
ma ficus amigdala maluis pirus. Item punica
quȩ &iam roribus nimus & priunis florem a¬
mittit. quadecausa in flectunt ramoseiur ne
subrectiumorẽ infestum excipiant at que con¬
tineant pyrus & amigdala &iam smon pluat
sed fiat austrinum cęlum aut nubilum. Amit¬
tunt florem & primos fructus sicum deflorue¬
re tales diesfuerint. Ocissime autem salix
amittit semen antequam omnino maturita¬
tem sentiat. obid dicta homero frugiferdie se¬
cuta a&as sceleresuo interpr&ata est hanc
sententiam quando semen salicis mulieri ste¬
rilitatis medicamentum esse constat. Sed in
hoc quoque prouidens natura facilenascenti
& depacto surculo incuriosius semendedit. Vna
tamen proditur admaturitatem ꝑferresolita
in cr&a insula ipso descenso iouis speluncȩ torũ
ligneumque magnitudine ciceris. fiuntuero

Expanded text:
satur. Novellae arbores carent fructu, quamdiu satur. Novellae arbores carent fructu, quamdiu crescunt . perdunt facillime ante maturitatem palma, ficus, amygdala, malus, pirus, item punica, quae etiam roribus nimiis et pruinis florem amittit. qua de causa inflectunt ramos eius, ne subrecti umorem infestum excipiant atque contineant. pirus et amygdala, etiam si non pluat, sed fiat austrinum caelum aut nubilum, amittunt florem et primos fructus, si, cum defloruere, tales dies fuerint. ocissime autem salix amittit semen, antequam omnino maturitatem sentiat, ob id dicta Homero frugiperdia. secuta aetas scelere suo interpretata est hanc sententiam, quando semen salicis mulieri sterilitatis medicamentum esse constat. sed in hoc quoque providens natura facile nascenti et depacto surculo incuriosius semen dedit. una tamen proditur ad maturitatem perferre solita in Creta insula ipso descensu Iovis speluncae durum ligneumque, magnitudine ciceris. Fiunt vero
Abbreviated transcription (Latin):
XU. ferediebus semen uere post uergilias & ipse
reddunt. Citreae& iuniperus & ilex annui fere
habentur nouusque fructus in his cum annotino
pend&. In maximatamen admiratione pinus
est hab& fructum maturescentem. hab& proxi¬
mo anno admaturitatem uenturum ac dein¬
de tertio nec ulla arborum auidius : promittit.
Qũo siexea non decerpitur codem maturescit.
alia sic dispensutur ut nulla non mense matu¬
rescunt. que se in arbore i psa diuisere at aniȩ
uocantur ledunt que c&cras nisi derahantur. Fruc¬
tum arborum solenullumferunt hoc est nesemen
quidem tamaris copiis tantum nascens populus
alnus ulmus atinia a laternus. cui folia inter
ilicem & oliuam. Infelices autem existimantur
damnataqueredigione nequeseruntur umquã
neq fructum strunt. Cremutius auctor est nũ¬
quam uirere arborem exqua pyllis sesus pende¬
rit. Quȩ gum mingignunt post germinationẽ
aperiunt gummis nonnisi fructu d&racto spis¬

Expanded text:
xv fere diebus, semen vero post vergilias et ipsae xv fere diebus, semen vero post vergilias et ipsae reddunt. Citreae et iuniperus et ilex anniferae habentur, novusque fructus in his cum annotino pendet. in maxima tamen admiratione pinus est: habet fructum maturescentem , habet proximo anno ad maturitatem venturum ac deinde tertio. nec ulla arborum avidius se promittit; quo mense ex ea nux decerpitur, eodem maturescit alia; sic dispensatur, ut nullo non mense maturescant. quae se in arbore ipsa divisere, azaniae vocantur laeduntque ceteras, nisi detrahantur. Fructum arborum solae nullum ferunt—hoc est ne semen quidem—tamarix, scopis tantum nascens, populus, alnus, ulmus Atinia, alaternus, cui folia inter ilicem et olivam. infelices autem existimantur damnataeque religione, quae nequeseruntur umquam neque fructum ferunt. Cremutius auctor est numquam virere arborem, ex qua Phyllis se suspenderit. quae cummim gignunt, post germinationem aperiunt; cummis non nisi fructu detracto spis
Abbreviated transcription (Latin):
minant concipiunt uergiliarum exortu hoc si¬
dusillarum est. flor& autem solstitio uitis &quȩ
paulo serius incipit olea. Deflorescunt omnia septe¬
nis diebiis noncelerius quedam tardius sed nulla
pluribus bis septenis om̃a & intra . uiii. iõ iuł
& esi arum prȩcursu. nec statim fructus sequitur
in aliquibus cornus enim circa solstitia reddit
primocandidum postea sanguineum. Exeo gene¬
refemina postautum num fert bacas aceruas &
ingustabilescunctis animantib ligno quoque
ta differentia ab eodem genere fit sceu & terebin¬
tus messibus red ditsemen & acer & fraxinus
nuces & mala & pira pr&er quam hibernu aut
prȩcoca autumno glandifere serius &iam num
uergiliarum occasu esculus tantum autumno.
Incipiente autem hieme quȩ dum genera mali
pirique & suber abies flores crocicolore circa sol¬
stitium semen reddit post uergiliarum occasum.
Finus autem &picea preueniunt germinatione

Expanded text:
minant, concipiunt vergiliarum exortu. hoc siminant, concipiunt vergiliarum exortu. hoc sidus illarum est. floret autem solstitio vitis et, quae paulo serius incipit, olea. deflorescunt omnia septenis diebus non celerius , quaedam tardius, sed nulla pluribus bis septenis, omnia et intra VIII id. Iul. etesiarum praecursu. Nec statim fructus sequitur in aliquibus. cornus enim circa solstitia reddit primo candidum, postea sanguineum. ex eo genere femina post autumnum fert bacas acerbas et ingustabiles cunctis animantibus, ligno quoque ta differentia ab eodem genere fit sexu. et terebinthus messibus reddit semen et acer et fraxinus, nuces et mala et pira praeterquam hiberna aut praecocia autumno, glandiferae serius etiamnum, vergiliarum occasu, aesculus tantum autumno, incipiente autem hieme quaedam genera mali pirique et suber. abies floret croci colore circa solstitium, semen reddit post vergiliarum occasum. pinus autem et picea praeveniunt germinatione
Abbreviated transcription (Latin):
lctoi cremento Tertia est earumdem ad solstitium
is sima nec diutius septenis diebus clareque & tunccer
excrescentium cacuminum articulatio. Vitis solab
irturit cum primum emittit uuam iterum cumdi
corum quȩ non florent partus tantum est & matu¬
s quedlam statim ingerminationeflorent properant
to edtarde maturescunt uites. Serotina quȩdam
nnatu florent maturant que celeriter sicut marus
ousima urba narum germinat nec nisi exacto
prt obid dicta sapientissima arborum. sedcum coepit
diximus concipiunt. flor& prima omnium
plila mense ia nuario. martio uero pomumina
abea proxima eflorent armenit cadent in tu
icunulla cornus macula urbanorum malus
ieque post ut simul pos sit uideri pirus & cerasus
& prunus sequitur laurus illam cu pressus. De¬
in punica fici & uites &oleȩ florentibus iam his ger¬

Expanded text:
niculato incremento. tertia est earundem a solstitio niculato incremento. tertia est earundem a solstitio brevissima, nec diutius septenis diebus, clareque et tune cernitur excrescentium cacuminum articulatio . vitis sola bis parturit, primum cum emittit uvam, iterum cum digerit. eorum, quae non florent, partus tantum est et maturitas. quaedam statim in germinatione florent properantque in eo, sed tarde maturescunt, ut vitis. serotino quaedam germinatu florent maturantque celeriter, sicuti morus, quae novissima urbanarum germinat nec nisi exacto frigore, ob id dicta sapientissima arborum. sed cum coepit, in ut diximus, concipiunt, floret prima omnium amygdala mense Ianuario, Martio vero pomum maturat. ab ea proximae florent Armeniaca , dein tubeet cui nulla, cornus mascula, urbanarum malus parvoque post, ut simul possit videri, pirus et cerasus et prunus. sequitur laurus, illam cupressus, dein punica, fici. et vites et oleae florentibus iam his ger
Abbreviated transcription (Latin):
bus foluis parius radice alba cuius sucus ad d& rac¬
tio mnes in comitiali morbo utilissimus hab&ur
Viscitria genera namque in abi&e larices telin
dicit cuboea nasci hypear arcadia. Uiscum aut̃
inquercu robore ilice primo siluestriterebinto.
Nec aliis arboribus adgntsci plerique copiosissi¬
mum inquercu adas phearuocant inomini arbo¬
re excepta ilice & quercu differentiam facit odor
uirusque & folium non uicundi odoris ut roque
uisciamaro &lento hyphear ad saginanda pe¬
cora utilius uitia modo purgat primo de in
pingue facit que que sufficere purgationi
quibus sit aliquatabes intus negant durarceã
edendiratio a&atis quadragenis diebus adiciuNt
discrimenuiso in his quȩ foliamittant &ipsi
decidere contra in herere nato in a&erna fron¬
de ommnino autem situm nullo modo nascit᷑
nec nisi ꝑalinm auium redditum maxime
palimbis acturdis haec estnatura ut nisi matura
tum inuentreauium non proueniat altitudoci:

Expanded text:
bus, foliis parvis, radice alba, cuius sucus ad detracbus, foliis parvis, radice alba, cuius sucus ad detractiones in comitiali morbo utilissimus habetur. Visci tria genera. namque in abiete, larice stelin dicit Euboea nasci, hyphear Arcadia, viscum autem in quercu, robore, ilice, piro silvestri, terebintho, nec non et aliis arboribus adgnasci plerique. copiosissimum in quercu quod hyphear vocant. in omni arbore, excepta ilice et quercu, differentiam facit.. odor virusque, et folium non iucundi odoris, utroque visci amaro et lento. hyphear ad saginanda pecora utilius. vitia modo purgat primo, dein pinguefacit quae suffecere purgationi; quibus sit aliqua tabes intus, negant durare. ea medendi ratio aestatis quadragenis diebus. adiciunt discrimen: visco in iis, quae folia amittandecidere, contra inhaerere nato in aeterna fronde. 247 omnino autem satum nullo modo nascitur nec nisi per alvum avium redditum, maxime palumbis ac turdi. haec estum in ventre avium non proveniat. altitudo eius
Abbreviated transcription (Latin):
oragrippinȩ matrimonio & nerone priuignocla¬
ꝓ postea osculiri complactique eam solitus non ino
dare suibea uinum que illi ad fundere uiti naluco
a apanobilis XXXI U. pedum ambitu ciudicis
decem arbores mitiens sinigulas magnitud me uisen¬
dȩ siluam quȩ sola facient. Hedera necari arbores
certumest. Similem quidam & inuiscotam & sitar¬
diorem in iuriam earum arbitrantur nam que
& hoc pr&er fructus agnoscitur non in nouissimis
mirabile quȩ damenim interra gigni non possuNt
& in arboribus nascuntur namque cum suam sedẽ
non habeant in aliena uiuunt sicut uiscum. & in
syria herba quȩ uocatur castas non tantum arbo¬
ribus sed ipsis &iam spinis circum uolens sese. Item
circa templi &essalica quȩ polypodionuocatur
& quedolicos ac serpulum oleastro quoque depora¬
to quod gignatur uocant phtuu nos. quod uero in
his pania fullonia hypophacto in calliculis inani¬

Expanded text:
orator, Agrippinae matrimonio et Nerone privigno claorator, Agrippinae matrimonio et Nerone privigno clarior postea, osculari conplectique eam solitus, non modo cubare sub ea vinumque illi adfundere. vicina luco est ilex, et ipsa nobilis XXXIV pedum ambitu caudicis, decem arbores emittens singulas magnitudinis visendae silvamque sola faciens. Hedera necari arbores certum est. similem quidam et in visco, tametsi tardiorem, iniuriam earum arbitrantur . namque et hoc praeter fructus adgnascitur, non in novissimis mirabile. quaedam enim in terra gigni non possunt et in arboribus nascuntur. namque cum suam sedem non habeant, in aliena vivunt, sicut viscum et in Syria herba quae vocatur cadytas, non tantum arboribus, sed ipsis etiam spinis circumvolvens sese, item circa Tempe Thessalica quae polypodion vocatur et quae dolichos ac serpyllum. oleastro quoque deputato quod gignatur , vocant phaunos; quod vero in spina fullonia, hippopha eston, cauliculis inani
Abbreviated transcription (Latin):
puitu dine clecta est nec non palma deliabeiusdem
&ate conspicitur. olimpie oleaster ex quo primus her¬
scoronatus est & nuncustoditur religio. Athenis quo que
dirare traditur incertamine edito aminerua. Exdiuer
tiuissima uita est punicis ficomalis & exhis prȩcocibus
iorquam serotinis dulcibus quam acutis &dulcior in
cis item inuitibus precipuȩque fertilioribus grecinus
orest sexagenis annis durasseuites udentur & a quatice
tiusinerire. Senescunt quidem uelociter sedera dicibus
pulilant laurcis̃ & mali & punicȩ firmissime ergo
dendum deȩ ut quasdurare annisce. in auictores con¬
ut est in suburbano tusculani a gricolle quicor
llatur lucus antiqua religione dianȩsacratus alatio
e arte tonsilicoma fagenei moris in hac arbore
m a& ate nostra amauit passicnus crispusbis cõs

Expanded text:
magnitudine electa est. nec non palma Deli ab eiusdem dei magnitudine electa est. nec non palma Deli ab eiusdem dei aetate conspicitur, Olympiae oleaster, ex quo primus Hercules coronatus est, et nunc custoditur religio . Athenis quoque olea durare traditur in certamine edita a Minerva. Ex diverso brevissima vita est punicis, fico, malis , et ex his praecocibus brevior quam serotinis, dulcibus quam acidis, et dulciori in punicis, item in vitibus, praecipueque fertilioribus. Graecinus auctor est sexagenis annis durasse vites. videntur et aquaticae celerius interire. senescunt quidem velociter, sed e radicibus repullulant laurus et mali et punicae. firmissimae ergo ad vivendum oleae, ut quas durare annis cc inter auctores conveniat. Est in suburbano Tusculani agri colle, qui Corne appellatur, lucus antiqua religione Dianae sacratus a Latio , velut arte tonsili coma fagei nemoris. in hoc arborem eximiam aetate nostra amavit Passienus Crispus bis cos.,
Abbreviated transcription (Latin):
materiem tam effodias aut prȩcidas absterra diebus ui
ximis quibus lunaplena fuerit optime eximitur omninod
ne uegelidam uene neue rorulentam. Tiberius idem au
pillo tondendo seruauit interlunia M uarro aduersiss
fluuia precipit obseruandum id a plenaluniis laricis a mig
abi&is succisi summordio defluit. hae comnium arborus
altissimȩ acrectissimȩ nauium malis antemnisq pro
leuitatem prefertur abies Communia his pino que ut quđ¬
ꝑtitos uenarum cursus bi fidos que habeant uelomninos¬
plices fabrorum intestina operaria medulla sectlis ors
qua driꝑtitis materiis & mollior quamc&er e intellece
cortice protinus peritis abi&is que pars aterra fuit eno
esthac quadiximus ratione fluuiata de coratur itpite se¬
nusuocatur superior pars nodos a durior que fuster ie
ipsis autem arboribus robustiores aquiloniȩ pirtescnt

Expanded text:
materiem. quam effodias aut praecidas abs terra. diebus VII materiem. quam effodias aut praecidas abs terra. diebus VII proximis, quibus luna plena fuerit, optime eximitur. omnino neve gelidam neve rorulentam . —Tiberius item et in capillo tondendo servavit interlunia . M. Varro adversus defluvia praecipit observandum id a pleniluniis.— <1> Larici et magis abieti succisis umor diu defluit . haec omnium arborum altissimae ac rectissimae. navium malis antemnisque propter levitatem praefertur abies. communia his pinoque, ut quadripertitos venarum cursus bifidosve habeant vel omnino simplices. fabrorumin intestina opera medulla sectilis optima quadripertitis, .... materies et mollior quam ceterae. intellectus in cortice protinus peritis. abietis quae pars a terra fuit, enodis est. haec qua diximus ratione fluviata detoratur atque ita sappinus vocatur, superior pars nodosa duriorque fusterna. et in ipsis autem arboribus robustiores aquiloniae partes, et
Abbreviated transcription (Latin):
te tiberius cȩsar concremato ponte naumachiario
larices a drestituendum gedi in r&ia prȩfiniurt.
Quidam dicunt ut in coitu & subterrasit luna quod
ficri non potest nisi noctu sic opp&ant co&us in
nouissimũ diem brumȩ illa sit a&erna materies
proximȩ cum sup̃ dictis sideribus quida m&ca¬
stinib defluat mirum a pud antiguos primo pumcobelbo a
dulli imperatoris ab arbore . lx dic nauiguis se conrauans
ronem regem cexx naueseffectas diebus alv tridit lpos
doquoque punico scipionis classis. al die asecu rinauiguĩts
summus in omniusu dematerus hacc adicit prelum eisiop
atra potissimum facito ulmcam pincam nuccam. H lanc itd
aliam materiem omnenicum ex fodies luna decrescent
imito postmeridiem sineuento austro. tumcrit temposhua
semen suum maturum erit caue toque ꝑrorem trahas auto
Idemque mox nisi inter mestri iunaque dimidiata n&ins

Expanded text:
te Tiberius Caesar concremato ponte naumachiario te Tiberius Caesar concremato ponte naumachiario larices ad restituendum caedi in Raetia praefinivit. 191 quidam dicunt, ut in coitu et sub terra sit luna, quod fieri non potest nisi noctu. si competant coitus in novissimum diem brumae, illa fit aeterna materies; proxime, cum supra dictis sideribus. quidam et castantibus defluat. mirum apud antiquos primo Punico bello classem Duilli imperatoris ab arbore LX die navigavisse, contra vero Hieronem regem ccxx naves effectas diebus XLV tradit L. Piso. secundo quoque Punico Scipionis classis XL die a securi navigavit.summus in omni usu de materiis haec adicit: Prelum ex sappino atra potissimum facito. ulmeam, pineam, nuceam, hanc atque aliam materiem omnem cum ecfodies, luna decrescente eximito post meridiem sine vento austro. tum erit tempestiva, cum semen suum maturum erit. cavetoque per rorem trahas aut doles. idemque mox: Nisi intermestri lunaque dimidiata ne tangas
Abbreviated transcription (Latin):
deraso modolimo & sabuci interiora mire firmatra¬
duntur quinamque uenabula exea p̃serunt omni¬
bus constatenim excute & ossibus çe ditmpestiuũ
quede corticentur. Vt ter&es ad templa c& cros que
usus rotundi cum germinant alia corticem in ex¬
tricabili & cariesubnascente ei materiaque nigres¬
cente tigna & quibus aufert securus corticem ab¬
ruma ad fauonium autsip̃uenire cogamur arctu¬
ri occasu & ante eum fiduculȩ nouissima ratione
solstitio dies siderum horum redd&ur suo loco uul¬
go satis p&ant obseruare nequa dedo landas terna¬
teredinẽ sentit bruma autem neque uiatur neq
pandatur. alias obnoxium &iam ut torqueat sese
findatque quod in subere tempestiuȩ quoq cȩso
euenit infinitum refert & lunaris ratio nec nisi
AXX In XXX. cȩdiuolunt Inter omnes uero con¬
uenit utilissime in coitueius sterni quem die
alii inter lunii alii silentis lunȩ appellant. Sic cer¬

Expanded text:
deraso modo limo. et sabuci interiora mire firma traderaso modo limo. et sabuci interiora mire firma traduntur, quidamque venabula ex ea praeferunt omnibus, constat enim ex cute et ossibus. Caedi tempestivum quae decorticentur et teretes ad templa ceteraque usus rotundi, cum germinant, alias cortice inextricabili et carie subnascente ei materiaque nigrescente; tigna et quibus aufert securis corticem a bruma ad favonium aut, si praevenire cogamur, arcturi occasu et ante eum fidiculae, novissima ratione solstitio. dies siderum horum reddentur suo loco. vulgo satis putant observare, ne qua dedolanda sternateredinem sentit, bruma autem neque vitiatur neque pandatur, alias obnoxium etiam, ut torqueat sese findatque, quod in subere tempestive quoque caeso evenit. 190 infinitum refert et lunaris ratio, nec nisi a XX in XXX caedi volunt. inter omnes vero convenit utilissime in coitu eius sterni, quem diem alii interlunii, alii silentis lunae appellant. sic cer
Abbreviated transcription (Latin):
nec uena nec pulpa quod am callo carnis in seconuolu¬
tohoc p̃tiosissimum incitro & acere. C&era mensuͥrũ
genera fissis arboribus cercinantur inpulpam alio¬
quin fragilis ess& uena in orbem arboris cȩsa sagis
pectines trauersi inpulpa apud antiquos in de &uasis
honos M curius urauit seex preda nihilattigisse
in longitud inẽ fluctuatur ut quȩ pars fuit abra
dice ualidius sidit. Quibus dampulpa siue uenis me¬
rostamine & tenui constat haec maxime fissilia
alia frangiceleriora quamfindi quib pulpa non est
ut olee untes ate contrario totuma carne corpusfico
tota ossta est ilexornus robur cytisus morus hebe¬
nus lotos & que sine medulla essediximus coeris
ngricans color fulua cornus uenabuilis nit& incisuris
nodita propierdetorem cedrus & l arix&iumperus ru¬
bent larix feminam hab& quam greci uocant aesida
durissimaque inedulle proxima ut in corpore ossa

Expanded text:
nec vena nec pulpa, quodam callo carnis in se convolunec vena nec pulpa, quodam callo carnis in se convoluto. hoc pretiosissimum in citro et acere. cetera mensarum genera fissis arboribus circinantur in pulpam; alioqui fragilis esset vena in orbem arboris caesa. fagis pectines traversi in pulpa. apud antiquos inde et vasis honos. M'. Curius iuravit se nihil ex praeda attigisse in longitudinem fluvitat, ut dice, validius sidit.— quibusdam pulpa sine venis mero stamine et tenui constat . haec maxime fissilia. alia frangi celeriora quam findi, quibus pulpa non est, ut oleae, vites. at e contrario totum e carne corpus fico, tota ossea ilex, ornus, robur, cytisus, morus, hebenus, lotos et quae sine medulla esse diximus. ceteris igricans color, fulva cornus in venabulis nitet incisuris nodata propter decorem. cedrus et larix et iuniperus rubent. larix femina habet quam Graeci vocant aegida durissima quae medullae proxima, ut in corpore ossa,