comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bichiniã misso captiuusq roma ueniret uenen mali poculo
N ora pontica post bosfori fauces. ethiesu amnẽ pontuzq
calpas sagaris fluuius ortus infrigia dictusq aplerisq⁊
sagarius exordiu facit mari andini sinus in quo oppidũ era¬
dea appositu lico flumini. et acone portus qui prouẽtu ma¬
loru graminũ usq eo celebris est ut noxias herbas acconita i¬
illinc nominemus. proximus inde acherusius spetus quem fo¬
raminis ceti profundo adusq inferna aiunt patere.
Eflagonia limes a tergo galatius amplectitur ⁊ paflagonia
carambi ꝓmũtorio spectat tauricam consurgit citroro mõte
porretto ĩ spatiu triu passiu ⁊ sexagintamiliu. Insig̃nis lacone¬
noto. a quo ut cornelius nepos perhibet paflagones ĩ ĩtaliam
transuecti mox ueneti sunt nominati. plurimas in ea regine.
urlrs in ilesi condiderunt eupatoria mitridates que subacta

Expanded text:
Bithyniam misso captiuusque Romam ueniret, ueneni mali poculo Bithyniam misso captiuusque Romam ueniret, ueneni mali poculo a Pontica post Bospori fauces et Rhesum amnem portumque Calpas Sagaris fluuius ortus in Phrygia dictusque a plerisque Sagarius exordium facit Mariandyni sinus, in quo oppidum Heraclea adpositum Lyco flumini; et Acone portus, qui prouentu malorum graminum usque eo celebris est, ut noxias herbas aconita illinc nominemus. Proximus inde Acherusius specus, quem foraminis caeci profundo ad usque inferna aiunt pertendere. XLIV Paphlagoniam limes a tergo Galaticus amplectitur. Ea Paphlagonia Carambi promunturio spectat Tauricam, consurgit Cytoro monte porrecto in spatium trium et sexaginta milium, insignis loco Eneto, a quo, ut Cornelius Nepos perhibet, Paphlagones in Italiam transuecti mox Veneti sunt nominati. Plurimas in ea regione urbes Milesii condiderunt, Eupatoriam Mithridates; quo subacto
Abbreviated transcription (Latin):
inseptentur regionib thesalicis plurimu mali detrahunt/. Ga¬
latiani primis seculis prisce galloru gentes octupauerũt. tho¬
los bociueturia biroti. que uocabula adhuc ꝑmanẽt ꝙͣuis gala¬
tia unde dicta sit ip̃o sonat noĩe.
Sittinia in ponti exordio ad partem solis orientis aduẽsa
bithino rege bithinia in ea trusiadem urbe pretermeat. ilas flu¬
men ⁊ alluit ilas lacus in quo pisse credũt delicias hertulis hila¬
puerum nimphis rapinam in cuius memoria usq adhuc sole¬
ni cursitatione lacu populus creuit et hilam uoce clamãt. In
bitrinia quoq agro libissa locus nicomedie. proximus sepulcro
hanibalis fam datus qui post carthagiense uiditiu transfuga
ad rege anthiocu deinde post anthiocũ apud termopilas pu¬
gnantẽ mala pugna fractũq regem fortue uicib ĩ hospitiu
prusie deuolutus ne traderetur Tito quintio obhanc causa in

Expanded text:
insectantur, regionibus Thessalicis plurimum mali detrahunt. XLI Gainsectantur, regionibus Thessalicis plurimum mali detrahunt. XLI Galatiam primis saeculis priscae Gallorum gentes occupauerunt Tolosbogi Veturi Ambituuti, quae uocabula adhuc permanent: quamuis Galatia unde dicta sit, ipso sonat nomine. XLII Bithynia in Ponti exordio ad partem solis orientis aduersa hyno rege Bithynia. In ea Prusiadem urbem et adluit Hylas flumen et perspergit Hylas lacus, in quo resedisse credunt delicias Herculi, Hylapuerum, Nymphis rapinam; in cuius memoriam usque adhuc sollemni cursitatione lacum populus circumit et Hylan uoce clamant. In Bithyno quoque agro Libyssa locus Nicomediae proximus, sepulcro Hannibalis famae datus; qui post Carthaginense iudicium transfuga ad regem Antiochum, dein post Antiochi apud Thermopylas pugnatam malam pugnam fractumque regem fortunae uicibus in hospitium Prusiae deuolutus, ne traderetur T. Quintio ob hanc causam in
Abbreviated transcription (Latin):
gere nen ualet nibrus et candidus ceteros facile mentitur. corpus
pene sine carne. uitilia siue liene nec nisi in corculo pausilluz san¬
guinis deprehenditur latet hieme producitur uere impetibilis
est corici a quo cum interfectus est uictore suu perimit inte¬
reptus nam si uel modicum ales exeo ederit illico moritur. S
corax habet presidiu ad medelam natura manu porngente. naz
cũ afflictu se intelligait sũpta fronde laurea recuperat sini tatem.
hytonoscome est in asia locus in campis patentib ubi pri
mia illis in est pietas. et eni ꝙͣtum temporis impenderĩt fetib
educandis tantu et ip̃e a pullis suis etia aluntur. Ita enĩ im¬
pense uidos fouent ut incubitus assiduitate plumas exuant.¬
nocere uł noceri eis om̃ib quidẽ nefis putant. s in thesaliã uel
maxime ubi ẜpentiu ĩmanis copia est quos du escandi gra

Expanded text:
gere non valet, rubrus et candidus: ceteros facile mentitur. Corpus gere non valet, rubrus et candidus: ceteros facile mentitur. Corpus paene sine carne, vitalia sine liene nec nisi in corculo pauxillum sanguinis deprehenditur. Latet hieme, producitur vere. Impetibilis est coraci, a quo cum interfectus est, victorem suum perimit interemptus: nam si vel modicum ales ex eo ederit, ilico moritur: sed corax habet praesidium ad medellam natura manum porrigente: nam cum adflictum se intellegit, sumpta fronde laurea recuperat sanitatem. Pythonos come est in Asia locus in campis patentibus, ubi prmia illis inest pietas; etenim quantum temporis inpenderint fetibus educandis, tantum et ipsae a pullis suis inuicem aluntur; ita enim inpense nidos fouent, ut incubitus adsiduitate plumas exuant. Noceri eis omnibus quidem locis nefas ducunt, sed in Thessalia uel maxime, ubi serpentium immanis copia est; quos dum escandi gratia
Abbreviated transcription (Latin):
nonis conuenire. Mediterranea que sũt suꝑ troadis parte ten¬
trania tenet regio que prima mesoꝵ fuit patria het tentrania. ꝓ¬
funditur chaico flumine. Per one asiam cameleon plurimus
auimal quadruples facie qua la certe nisi crura recta ⁊ longiõa uẽ¬
tri ungerent᷑ prolixa cauda eadeq in u̾tidinẽ torta hamati ũgueᷤ
sutili aduncitate incessus piger ⁊ fere idem qui textudinũ motꝰ.
corpus asperum cute quale in corcodrillis deprehendimus. sub¬
ducti oculi ⁊ recessu concauo introrsu recepti quos nunꝙͣ nictati¬
one obnubit uisuri. deniq nõ circũlatis pupillis s obtutu rigi
diorbis intentat. hiatus eius eternus ac sine ullius usus ministe¬
rio quippe cum net cibu accipiat nec potu alatur nec alimento
alio ꝙͣ austu acris uiuat. color uarius ⁊ ĩ momenta mutabł ita ut
cuicunq rei se conluserit concolor ei fiat. colores duo sunt quos fin¬

Expanded text:
nonis conuenire. Mediterranea quae sunt supra Troadis partem Teunonis conuenire. Mediterranea quae sunt supra Troadis partem Teuthrania tenet regio, quae prima Moesorum fuit patria. Haec Teuthrania perfunditur Caico flumine. Per omnem Asiam chamaeleon plurimus, animal quadrupes, facie qua lacertae, nisi crura recta et longiora uentri iungerentur; prolixa cauda eademque in uertiginem torta; hamati ungues subtili aduncitate; incessus piger et fere idem qui testudinum motus; corpus asperum cute, qualem in crocodilis deprehendimus; subducti oculi et recessu concauo introrsum recepti, quos numquam nictatione obnubit, uisum non circumlatis pupulis, di orbis intentat. Hiatus eius aeternus ac sine ullius usus ministerio: quippe cum neque cibum capiat neque potu alatur nec alimento alio quam haustu aëris vivat. Color varius et in momenta mutabilis, ita ut cuicumque rei se coniunxerit, concolor ei fiat. Colores duo sunt quos fin
Abbreviated transcription (Latin):
lao frigie frigiam scindit. hũc quoq hermu fluctib aureis extuasse
antiquitas credit. Sinirna unde precipue uitet homero uati patͥa
existit qui post ilium captum anno ducentesimo septuagesimo .¬
humanis rebus excessit. agrippa siliuo tiberini filio albe regnante.
anno ante urbem conditam centesimo ⁊ sexagesimo int̾ quẽ. et Esi¬
odum poetam qui auspiciis olimpiadis prime obiit. centũtri¬
gintaocto anni medii fuerũt. In roteo litore athenienses ⁊ mi¬
liteni ad tumulu ducis tessali acchilion oppidu ꝯdiderunt. qd̾
ꝓpe modu interiit. deinde interpositis quadraginti ferme stadiiᷤ
in alteru cornu eiusde litoris ob honore Salamini aiacis al¬
opia aues cateruatiz aduolant quas ylienses mẽnonias uocant
crementius auctor est has easdem anno quinto methiopia cater¬
uatim coire ⁊ undiq uersu quod usq gentiu sit ad regia mẽ¬

Expanded text:
lao Phrygiae Phrygiam scindit a Caria. Hunc quoque Hermum fluctibus aureis aestuasse lao Phrygiae Phrygiam scindit a Caria. Hunc quoque Hermum fluctibus aureis aestuasse antiquitas credidit. Zmyrna, unde praecipue nitet, Homero uati patria extitit, qui post Ilium captum fuit anno ducentesimo septuagesimo secundo, Agrippa Siluio Tiberini filio Albae regnante, anno ante urbem conditam centesimo sexagesimo. Inter quem et Hesiodum poetam, qui in auspiciis olympiadis primae obiit, centum triginta octo anni interfuerunt. In Rhoeteo litore Athenienses et Mytilenaei ad tumulum ducis Thessali Achillion oppidum condiderunt, quod propemodum interiit; deinde interpositis quadraginta ferme stadiis in altero cornu eiusdem litoris ob honorem Salaminii Aiacis alopia cateruatim aues aduolant, quas Ilienses Memnonias uocant. Cremutius auctor est has easdem anno quinto in Aethiopia cateruatim coire et undiqueuersum, quo usquam gentium sint, ad regiam Mem
Abbreviated transcription (Latin):
dicunt cui tauiinũ caput ac deinceps omẽ corpus tantũ iuba
equina cornua aute ita multiplici flexu in se recurrentia ut
siquis in ea offenderit nõ uulneretur. s quicquid presidii mõ¬
stio illi frons uegat aliius sufficit. nã cũ in suga uertunt᷑ pro¬
luiuie citiuentris fimu egerit per longitudinẽ triũ iugerũ
cui et ardor quem attigerit amburit ita egerie noxia subino¬
uet insequentes. Miletos ionie caput. cadmi oli domus
s eius qui primo inuenit pro se orationis disciplina. Non
longe ephesum colofon ciuitas nobilis oraculo clari apollinis.
unde haud procul minas surgit/ cuius uertices de nubilis
suꝑuolantibus future tempestatis significant qualitate. Ca¬
pud monie. siphylus excipit tantalis antea dictus. et ĩ illã
uocabuli memoriam orbitatib datus niobe. Smirnam ⁊¬
melegeles cutũ fluit inter flumina a siatica facile p̃cipiurꝰ¬
anmis. smirnros uo̾ campos fluuius hermus secat qui ortus adori¬

Expanded text:
dicunt, cui taurinum caput ac deinceps corpus omne, tantum iuba equina; cornua autem ita multiplici flexu in se recurrentia, ut si quis in ea offendit, non uulneretur. Sed quicquid praesidii monstro illi frons negat, aluus sufficit; nam cum in fugam uertit, proluuie citi uentris fimum egerit per longitudinem trium iugerum, cuius ardor quicquid attigerit amburit: ita egerie noxia submouet insequentes. Miletos Ioniae caput, Cadmi olim domus, sed eius, qui primus inuenit prosae orationis disciplinam. Non longe Ephesum Colophon ciuitas, nobilis oraculo Clarii Apollinis. Vnde haud procul Mimas surgit, cuius uertices de nubilis superuolantibus futurae tempestatis significant qualitatem. Caput Maeoniae Sipylus excipit, Tantalis antea dictus et in illam uocabuli memoriam orbitatibus datus Niobae. Zmyrnam Meles circumfluit, inter flumina Asiatica facile praecipuamnis. Zmyrnaeos uero campos fluuius Hermus secat, qui ortus Dory
Abbreviated transcription (Latin):
aliasq letas nõ secus. Inter quas Corsica plurimi ĩ di¬
cendo latius cirtũuecti plenissima narrandi absoluerũt
diligentia nichilq obmissu quod retractanti nõ sit su¬
peruacuu ut exordiu incolis ligures dederint ut opida
structa sint ut colonias ibi deduxerint. Marius et silla
ut ip̃m ligustici sinus equor abluat. S hec facessant. uer
ager Corsicanus ꝙ in eo agro unicũ est solus edit quẽ
Cato xeiten uocantꝰ lapide r̃atu dignissimu. Maior est
ceteris qui ad ornatu destinant᷑. Net tam gema ꝙͣ cautes.
Idem ĩpositas manus detinet ita se iuctis corporibus adn¬
ectene ut cu ip̃o hereant quib tangitur. S ei inest uell̾

Expanded text:
aliasque laetas non secus. Inter quas Corsicam plurimi in dialiasque laetas non secus. Inter quas Corsicam plurimi in dicendo latius circumuecti plenissima narrandi absoluerunt diligentia, nihilque omissum quod retractanti non sit superuacuum: ut exordium incolis Ligures dederint, ut oppida extructa sint, ut colonias ibi deduxerint Marius et Sulla, ut ipsam Ligustici sinus aequor adluat. Sed haec facessant. Verum ager Corsicanus, quod in eo agro unicum est, solus edit quem catochiten uocant lapidem fatu dignissimum. Maior est ceteris qui ad ornatum destinantur nec tam gemma quam cautes. Idem inpositas manus detinet, ita se iunctis corporibus adnectens ut cum ipso haereant quibus tangitur; sic ei inest uelut
Abbreviated transcription (Latin):
loci daruerunt quonda ybernia consulis postea exculte me¬
menib quaru color oli acrior exalatus per teporẽ euaporaũ
Nec ia par est fime prioris si gretos cogitemus prestat re¬
spicere litus tarentiu unde apromũtorio quod atram api¬
gian uocant achaiam destinãtibus citissima nauigatõ ẽ.
lectendus hinc stilus est. terraru uocant alie ⁊ logũ
est ut moratĩ insularu omniu oras legamus quas¬
cunq promũtoria ytalica prospectant quãuis spatse retes¬
sibus amenissimis et quoda nature quasi spectaculo expo¬
site nõ erant obmictende s ꝙͣtu residendu est dilatis que
precipua sunt per quandã desidia aut pandariã aut ꝓchi¬
lon dicunt aut plauasiaz de facie supinati sic uocata uł
columbaria auiu huius nominis matre uł itacesia
ulixis speculam uł enarea in anmen homero noĩnatã

Expanded text:
lic obclaruerunt, quondam hiberna consulis, postea excultae mlic obclaruerunt, quondam hiberna consulis, postea excultae moenibus; quarum calor olim acrior exhalatus per tempora euaporauit nec iam par est famae prioris. Si Graecias cogitemus, praestat respicere litus Tarentinum; unde a promunturio, quod Acran Iapygiam uocant, Achaiam destinantibus citissima nauigatio est. III Flectendus hinc stilus est: terrarum uocant aliae, et longum est, ut moratim insularum omnium oras legamus, quascumque promunturia Italica prospectant; quamuis sparsae recessibus amoenissimis et quodam naturae quasi spectaculo expositae non erant omittendae; sed quantum residendum est, si dilatis quae praecipua sunt per quandam desidiam, aut Pandateriam aut Prochylon dicunt, aut Planasiam de facie supinati sic uocatam, uel Columbariam auium hoc nominis matrem, uel Ithacesiam Vlixis speculam, uel Aenariam, Inarimen Homero nominatam,
Abbreviated transcription (Latin):
pacta religione ob hoc credunt diomedis sotios aueᷤ fac¬
tos. Sane ante aduentu acoli ducis nomen diomede
nõ habe bant. Inde sic dicte sunt. Italicus excursus⁊
per liburnos que gens asiatica est procedit ĩ dalmatie.
pedem. dalmatia ĩ limitẽ illincu in quo sinu dardani
sedes habent hoĩes ex troiana prosapia ĩ mores barbaros
efferati. At ex altera parte. per liguruz oram in arbonẽsez
prouĩctia pergit in qua focenses quonda fugati persaru
marius bello cimbrico factis manu fossis inuitauit mare
pernitiosaq feruentis rodani nauigatione tẽperauit. Quiͥ
annis precipitatus alpius primo per eluetios ruit occursãtiũ
aquaru agmina secu trahens auctuq inagno ip̃oq ĩ ua¬
dit freto turbulentior nisi ꝙ fretu uentis excitatur. Ro¬
danus seuit et cu serenu est atq ideo int̾ tres Europe
maximos fluuios. et hunc computant. Aque quoq seytie et¬

Expanded text:
peracta religione. Ob hoc ferunt Diomedis socios aues facperacta religione. Ob hoc ferunt Diomedis socios aues factos. Sane ante aduentum Aetoli ducis nomen Diomedeae non habebant, inde sic dictae. Italicus excursus per Liburnos, quae gens Asiatica est, procedit in Dalmatiae pedem, Dalmatia in limitem Illyricum, in quo sinu Dardani sedes habent, homines ex Troiana prosapia in mores barbaros efferati. At ex altera parte per Ligurum oram in Narbonensem prouinciam pergit, in qua Phocaenses quondam fugati Persarum ondiderunt. Et C. Marius bello Cimbrico factis manu fossis inuitauit mare, perniciosamque feruentis Rodani nauigationem temperauit; qui amnis praecipitatus Alpibus primo per Heluetios ruit, occursantium aquarum agmina secum trahens, auctuque magno ipso quod inuadit freto turbulentior, nisi quod fretum uentis excitatur, Rodanus saeuit et cum serenum est, atque ideo inter tres Europae maximos fluuios et hunc computant. Aquae quoque Sextiae il
Abbreviated transcription (Latin):
ter cauata et ne operimenta desint si forte lignoru capsaz
uenti auferunt hanc struem cõprimunt terra quã egesfãt
cum puteos excicassent. Sic nidos moliunt᷑ bitori accessu
nec fortuitu adeo ut ad plagas celi metent᷑ exitus uel m̃¬
gressus Aditus qui demictit ad pastus morta destinatur
qui excipit reuertentes uersus occasi est.uit lux ⁊ morã¬
ito excitet et receptui no denegetur. leuature aluum ad¬
uersis flatib subuolant quib proluiues longiꝰ auferat᷑.
Iudicant inter aduenas. Qui gretus est proprius acce¬
dunt et ꝙͣtu intelligi datur ut ciuẽ blandius adulã¬
tur. Siquis erit generis alterius inuolant ⁊ ĩpugnãt
ede sacra omni die celebrant studio eiusmodi. aquiᷤᷤ
imbuunt plumas alisq impendio madefactis ꝯfluuit
rorulente. Ita ede excusso humore prurificant. tunc
pennulis supergaudent ⁊ plaudunt. Inde disceditur. q.

Expanded text:
tercauata et ne operimenta si desint, forte lignorum cassa tercauata et ne operimenta si desint, forte lignorum cassa uenti auferant, hanc struicem premunt terra quam egesserant cum puteos excitarent. Sic nidos moliuntur bifori accessu, nec fortuitu, adeo ut ad plagas caeli metentur exitus uel ingressus; aditus qui dimittit, ad pastus in ortum destinatur, qui excipit reuertentes uersus occasui est, ut lux et morantes excitet et receptui non denegetur. Leuaturae aluum aduersis flatibus subuolant, quibus proluuies longius auferatur. Iudicant inter aduenas: qui Graecus est propius accedunt et quantum intellegi datur ut ciuem blandius adulantur, si quis erit gentis alterius, inuolant et inpugnant. Aedem sacram omni die celebrant studio eiusmodi: aquis imbuunt plumas alisque inpendio madefactis confluunt rorulentae; ita aedem excusso umore purificant; tunc pinnulis superplaudunt, inde disceditur quasi
Abbreviated transcription (Latin):
quoniã in licore syrthiu inuenta primo est sirtius uocat᷑.
Est et uelentana a loco dicta cui nigri coloris facies ẽ pro¬
pria qua ad gratia uaretatis limites albi int̾setant notiᷤᷤ
candidantibus. Insula que apulee ora uidet tumulo ac
delubro diomedis insignis est et diomedeas aues sola nu¬
trit Na hoc genus alitis preter ꝙͣ ibi nusꝙͣ genitu ẽ. Idq
solu poterat memorabile iudicari nisi accederent nõ obiit¬
tenda forma illis pene que fucilis color candidus ignei ocłi
ora dentata congres uolitant nec sine ratione pergendi du¬
ces duo sunt qui regunt cursuz alter agmen ante it alt̾
insequitur Ille ut ductu centu iter dirigat hic ut ĩstan¬
tia urgeat tarditate nec in meantib disciplina est. cũ feti¬
ficum adest tempus rostro scrobes excauant deinde sirculis
inuersu suppositis ĩmitantur testa cratium. sic contegunt sub¬

Expanded text:
quoniam in litore Syrtium inuenta primum est, Syrtitis uocatur. quoniam in litore Syrtium inuenta primum est, Syrtitis uocatur. Est et Veientana a loco dicta, cui nigricolor facies propria, quam ad gratiam uarietatis limites albi intersecant notis candicantibus. Insula quae Apuliae oram uidet tumulo ac delubro Diomedis insignis est et Diomedeas aues sola nutrit; nam hoc genus alitis praeterquam ibi nusquam gentium est, idque solum poterat memorabile iudicari, nisi accederent non omittenda. Forma illis paene quae fulicis, color candidus, ignei oculi, ora dentata; congreges uolitant nec sine ratione pergendi; duces duo sunt, qui regunt cursum: alter agmen anteit alter insequitur; ille ut ductu certum iter dirigat, hic ut instantia urgeat tarditatem. Haec in meantibus disciplina est. Cum fetificum adest tempus, rostro scrobes excauant, deinde surculis inuersum superpositis imitantur texta cratium; sic contegunt sub
Abbreviated transcription (Latin):
scenti deu iussisse ne streperent. Itaq et eo ceptu silentiũ
permanere
Igustrxu mare fiuctices procreant qui quantis ꝑfueñt¬
in aquaru profundis fluxi sunt tactu ꝓpe camulento de¬
inde ubi in supera atollunt᷑ naturalib saxis derogati lapi¬
des fiunt nec solu qualitas illis s et color u̾titur/. nam
puniceo protinus erubescunt. Ramuli sunt quales arboꝵ¬
iussimꝰ ad semipede frequentius longi. Raru ẽ pedaneos
deprehendi. Excudunt᷑ ex illis multa gestamina. habet eͥ
ut coroastes ait materies hec quandam potestate hac pro¬
pterea quicquid inde sit dicitur int̾ salutaria. Coralium
aliter dicunt Nam metrodorus gogea nominat. Ide ꝙ re¬
sistat tifonib et fulminib affirmat. Eruitur gẽma ĩ parte
lucanie facie adeo iocunda ut languentes intrimsecus stel¬
las et sub nubilo renitentes croceo colore perfundant. Ea

Expanded text:
scenti, deum iussisse ne streperent; itaque ex eo coeptum silentium scenti, deum iussisse ne streperent; itaque ex eo coeptum silentium permanere. Ligusticum mare frutices procreat, qui quantisper fuein aquarum profundis, fluxi sunt tactu prope carnulento; deinde ubi in supera tolluntur natalibus derogati saxis lapides fiunt; nec solum qualitas illis sed et color uertitur; nam puniceo protinus erubescunt. Ramuli sunt, quales arboris uisimus, ad semipedem frequentius longi; rarum est pedaneos deprehendi. Excluduntur ex illis multa gestamina. Habet enim, ut Zoroastres ait, materia haec quandam potestatem, ac propterea quidquid inde sit, ducitur inter salutaria. Curallium alias dicunt: nam Metrodorus gorgiam nominat. Idem quod resistat typhonibus et fulminibus adfirmat. Eruitur gemma in parte Lucaniae facie adeo iucunda, ut languentes intrinsecus stellas et sub nubilo renidentes perfundat color croceus. Ea
Abbreviated transcription (Latin):
rios dicimus ꝙͣuis post longa ieiunia repertas egre carneᷤᷤ
mandere ceper̾int ubi quid casu respiciãt obliuiscunt᷑ et
ĩmemores presentis copie eũt quesitũ qua reliquerant
satietate. In hoc aminaliu gene̾ nominant᷑ qlinces quaꝵ
urinas coire in diuitiẽ pretiosi calculi fatent᷑ qui naturas ⁊¬
lapidu exquisitius sunt persequti. Istud etia ip̃as linces ꝑ¬
sentiscere hec docum̃to probatur ꝙ egestu liquorẽ illico arene¬
rum cumulis ꝙͣtu ualent contegũt inuide .s. ne talis e¬
genes transeat in nostru usum ut theofrastus peribet. la¬
pidi isti assucimini color est pari spiritu attrahit appropin¬
quantia dolores renu placat medetur regio morbo ligu¬
riu grete dicitur. Cicade apud reginios mute nec usꝙͣ¬
ĩmerito cu uicine que sunt locrensiu ultra ceteras sonitẽt
Causas granius tradidit cu obmurmurarẽt illic heituli quie¬

Expanded text:
rios dicimus, quamuis post longa ieiunia repertas aegre carnes rios dicimus, quamuis post longa ieiunia repertas aegre carnes mandere coeperint, ubi quid casu respiciant obliuiscuntur, et inmemores praesentis copiae eunt quaesitum quam reliquerint satietatem. In hoc animalium genere numerantur et lynces, quarum urinas coire in duritiem pretiosi calculi fatentur qui naturas lapidum exquisitius sunt persecuti. Istud etiam ipsas lynces persentiscere hoc documento probatur, quod egestum liquorem ilico harenarum tumulis quantum ualent contegunt, inuidia scilicet ne talis egeries transeat in nostrum usum. Vt Theophrastus perhibet. lapidi isti ad sucinum color est, pariter spiritu adtrahit propinquantia, dolores renum placat, medetur regio morbo, lyncurium Graece dicitur. Cicadae apud Reginos mutae, nec usquinmerito, cum uicinae quae sunt Locrensium ultra ceteras sonent. Causas Granius tradit, cum obmurmurarent illic Herculi quie
Abbreviated transcription (Latin):
que plurimo lacte rigua bos est eius se uberib ĩnectit. suxiq
continuo faginata longo in seculo ita fellebri satietate ultimo
exuberatur/ ut obsistere magnitudimi ei nulla uis queat. Et¬
postremo depopulatis auimantib regiones quas obsiderit cogit
ad uastitatem. diuo Cladio principe ubi uaticanus ager ẽ in
aluo octise boe spectatus est solidus infans.
talia lupos habet. Ꝙ cu cetens simile nõ sit homo quẽ
prius uiderit cõticessit et anticipatus obtutu aspectuᷤ no¬
c̾entis licet cdamandi uoluntate habeat nõ habet uocis mini¬
steriu. Sciens de lupis multa pretereo. Spectatissimũ illud
est caude animalis huius amatorius mest perexiguus quẽ
spontino dãpno amittit cu capi metuit hec habet potẽtia
nisi uiuenti detrahatur coeunt lupi toto anno nõ amplius
dies duodeti / uescuntur in fame terra. At hi quos ce̾uari¬

Expanded text:
quae plurimo lacte rigua bos est, eius se uberibus innectit, suctuque quae plurimo lacte rigua bos est, eius se uberibus innectit, suctuque continuo saginata longo in saeculo ita fellebri satietate ultimo extuberatur, ut obsistere magnitudini eius nulla uis queat, postremo depopulatis animantibus regiones quas obsederit cogit ad uastitatem. Diuo Claudio principe, ubi Vaticanus ager est, aluo occisae boae spectatus est solidus infans. Italia lupos habet quod cum ceteris simile non sit, homo quem prius uiderit conticescit, et anticipatus obtutu nocentis, licet clamandi uotum habeat, non habet uocis ministerium. Sciens de lupis praetereo multa: spectatissimum illud est. Caudae animalis huius uillus amatorius inest perexiguus, quem spontiuo damno abicit, cum capi metuit; nec habet potentiam, nisi uiuenti detrahatur. Coeunt lupi toto anno non amplius dies duodecim. Vescuntur in fame terram. At hi quos cerua
Abbreviated transcription (Latin):
deberi sibi sciunt seruitiu ueneroru ideo uenena ꝯtẽpnũt.
Cicelius etate tres filias dicit. Anguitiam Medea Cirtem
Cirten circelios insedisse montes. Carminũ malefitiis uarias
ymaginũ facies mentientẽ. Anguicia uicina fucino occu¬
pauisse ubiq salubri scientia aduersus mordos resistente
Cum desisset hoĩem uiuere deam habitam medeam: ab Iaso¬
ne bitroti sepultam. filiuq eius marsis imperasse. S ꝙͣuis
ytalia habeat hoc presidiu familiare a serpẽtibus nõ penituᷤᷤ
libera est. Denique amigdas / quas amigdas ante greci cõdi¬
derant serpentes fugauere. Illic frequens uipera insanabili
morsu. Breuior hec ceteris quas in aliiᷤᷤ adu̾timus orbis par¬
tibus. ac propterea dũ despectui est facilius nocet. Calabria che¬
lidris frequentissima et boam gignit quẽ angue ad ĩmensa
molem ferunt conualescere. Captat primũ greges bubulos ⁊

Expanded text:
deberi sibi sciunt seruitium uenenorum; ideo uenena contemnunt. deberi sibi sciunt seruitium uenenorum; ideo uenena contemnunt. C. Coelius Aeetae tres filias dicit Angitiam Medeam Circen; Circen Circeios insedisse montes, carminum maleficiis uarias imaginum facies mentientem; Angitiam uicina Fucino occupauisse ibique salubri scientia aduersus morbos resistentem, cum dedisset homines uiuere, deam habitam; Medeam ab Iasone Buthroti sepultam filiumque eius Marsis imperasse. Sed quamuis Italia habeat hoc praesidium familiare, a serpentibus non penitus libera est. Denique Amunclas, quas Amyclas ante Graeci condiderant, serpentes fugauere. Illic frequens uipera insanabili morsu; breuior haec ceteris quas in aliis aduertimus orbis partibus ac propterea, dum despectui est, facilius nocet. Calabria chersydris frequentissima et boas gignit, quem anguem ad inmensam molem ferunt conualescere. Captat primo greges bubulos et
Abbreviated transcription (Latin):
uissentio fonte in liguru finib unde se primũ padus ꝓruit
submersusq cuniculo rursus in agro uiuonensi extollitꝰ nul¬
li amniũ inferior claritate. Agrecis dictus eridanus. Intu¬
mescit ex ortu causis tabefactis niuib / et liquentib brume
pruinis auctusq aquaru accessione triginta flumina ĩ adri¬
aticum defert mare. E memorabilibus inclitum et insignit᷑
per omniũ uulgatu ora quod perpauce familie sunt in agro
faliscoꝵ quos irpos uocant. hii saenficium annuũ ad montẽ
socratis apollini faciunt id operantes gesticulationib religiosi
impune insultant ardentib lignoꝵ struibus in honorẽ diui¬
ne rei flãmis parentib. Cuius deuotionis misteriũ munifi¬
centia senatus honoratu hirpis perpetuo consulto om̃iũ mu¬
neru uacatione dedit. Gentem marsoꝵ. serpentibus illesa
ẽẽ nichil miru. A Cirte filio hi genus ducunt et dea uita potẽtia

Expanded text:
uisendo fonte in Ligurum finibus, unde se primum Padus proruit uisendo fonte in Ligurum finibus, unde se primum Padus proruit summersusque cuniculo rursus in agro Vibonensi extollitur, nulli amnium inferior claritate, a Graecis dictus Eridanus. Intumescit ex ortu canis tabefactis niuibus et liquentibus brumae pruinis auctusque aquarum accessione triginta flumina in Adriaticum defert mare. Memorabilibus inclutum et insigniter per omnium uulgatum ora, quod perpaucae familiae sunt in agro Faliscorum quos Hirpos uocant. Hi sacrificium annuum ad Soractis montem Apollini faciunt; ad operantes gesticulationibus religiosis impune exultant ardentibus lignorum struibus, in honorem diuinae rei flammis parentibus. Cuius deuotionis mysterium munificentia senatus honorata Hirpis perpetuo consulto omnium munerum uacationem dedit. Gentem Marsorum serpentibus inlaesam esse nihil mirum; a Circae filio genus ducunt et de auita potentia
Abbreviated transcription (Latin):
Cute domus. Tarracina insiila ante citũflua ĩmenso
mari nũc euo nettente addita continenti. diuersamq
fortuna a reginis experta quos fretu mediu a siculiᷤᷤ ui
abscidit formie etia listrigonibus habitate. Multa pre¬
terea pollentissimis ingeniis edisse reata que pretenre ꝙͣ
inferius exequi tutius duximus. Ueꝵ ytalie longitudo
que ab angusta pretoria per urbem capuana porngitur i¬
usq ad opidu regiu decies centena milia et uigiiti pas¬
suu colligitur. latitudo ubi plurimũ quadrĩgenta dece ubi
minimũ centũ triginta sex milia artissima est ad portũ quẽ
cum ut uarro tradit in agro reatino habet adinsolidũ spatiu
quo ambitu aduersa locrensiu fronte ortus a gadib finitur eu¬
rope primus sinus. Nam secuzdũ a lauinio auspicatus ĩ agro¬
ceraunio metas habet. Ad hec ytalia pado clara est quẽ moͬs
uesulus superantissimus int̾ uiga alpiu gremio suo fundĩ

Expanded text:
Circae domus Tarracina insula ante circumflua inmenso Circae domus Tarracina insula ante circumflua inmenso mari, nunc aeuo nectente addita continenti diuersamque fortunam a Reginis experta, quos fretum medium a Siculis ui abscidit, Formiae etiam Laestrygonibus habitatae, multa praeterea pollentissimis ingeniis edissertata, quae praeterire quam inferius exequi tutius duximus. Verum Italiae longitudo, quae ab Augusta Praetoria per urbem Capuamque porrigitur usque ad oppidum Regium, decies centena et uiginti milia passuum colligit, latitudo ubi plurimum quadringenta decem, ubi minimum centum triginta sex; artissima est ad portum quem cum, ut Varro tradit, in agro Reatino habet. At in solidum spatium quo ambitu aduersa Locrensium fronte ortus a Gadibus finitur Europae sinus primus; nam secundus a Lacinio auspicatus in Acroceraunio metas habet. Ad haec Italia Pado clara est, quem mons Vesulus superantissimus inter iuga Alpium gremio suo fundit,
Abbreviated transcription (Latin):
rinis hostiis adusq lirim amẽ pertinebat uniu̾sa consũgit
aiuigis alpiũ porrecta ad reginu uerticem et litora Abrutioꝵ
quo ĩ maria meridie uersus protenditur Inde procedens pa¬
ulatim se apemnii montis dorso atollit extenta inter tuscũ
et adriaticu idest int̾ superũ mare et inferu similis quẽ¬
neo folio. silicet proceritate amplior ꝙͣ latitudine ubi lon¬
gius abit in cornua duo scinditur quoru alteru Ionium
respectat equoru alteru siculu Int̾ quas prominentias nõ
uno margine accessu insinuati freti recipit s linguis pro¬
iectis sepius ac procurrẽtib distinctu promũtoriis pelag̾
accipit ibi ut sparsi note artes tarentine sillacea regio
cum silled opido et cratei de flumine scille matre. ⁊t ue¬
tustas fabulata est. Regini saltus pestane ualles syrenũ
sassa amenissimus Campanie tractus. Flegrei campi.

Expanded text:
ris ostiis ad usque Lirim amnem pertinebat, uniuersa consurgit ris ostiis ad usque Lirim amnem pertinebat, uniuersa consurgit a iugis Alpium, porrecta ad Reginum uerticem et litora Bruttiorum, quo in maria meridiem uersus protenditur. Inde procedens paulatim se Appennini montis dorso attollit, extenta inter Tuscum et Adriaticum, id est inter supernum mare et inferum, similis querneo folio, scilicet proceritate amplior quam latitudine. Vbi longius abiit, in cornua duo scinditur, quorum alterum Ionium spectat aequor, alterum Siculum; inter quas prominentias non uno margine accessum insinuati freti recipit, sed linguis proiectis saepius ac procurrentibus distinctum promunturiis pelagus accipit, ibi, ut obuia sparsim notemus, arces Tarentinae, Scylacea regio cum Scyllaeo oppido et Crateide flumine Scyllae matre, ut uetustas fabulata est, Regini saltus, Paestanae ualles, Sirenum saxa, amoenissimus Campaniae tractus, Phlegraei campi,
Abbreviated transcription (Latin):
Nola. atyiis. ab eubensib Cũme Ibide sibille sacellu ẽ. S ei
que rebus Romanis Q̃quagesima olimpiade interfuit. Cuiꝰ¬
q libru ad Corneliu usq silla nostri pontifices cõsulebant. tũc
enim una cu capitolio igni assũptus est. Nam priores duos ⁊ã¬
quinio superbo. partius pretiu offerente ꝙͣ postulabatur ip̃a ex¬
usserat. huius sepulcru in sicilia adhuc manet. Delfica autẽ
Sibilla/ ante troiana bella uacticinata boccus autumat. Cu¬
ius plurimos uersus operi suo homeru inseruisse maĩfesta¬
bat. Hanc henifilem heritrea annis aliquot int̾cedentib ĩ sequ¬
ta est sibillaq appellata est de scientie parilitate que int̾ alia
magnifica lesbios amissuros imperiu maris longe ante p̃mo¬
nuit ꝙ id accideret. Ita cumana tertio fuisse post has loco. ip̃a
eui senes probat Ergo ytalia in qua latiũ antiquũ antea a tibe¬

Expanded text:
Nola a Tyriis, ab Euboensibus Cumae. Ibidem Sibyllae sacellum est, sed eius Nola a Tyriis, ab Euboensibus Cumae. Ibidem Sibyllae sacellum est, sed eius quae rebus Romanis quinquagesima olympiade interfuit cuiusque librum ad Cornelium usque Sullam pontifices nostri consulebant; tunc enim una cum Capitolio igni absumptus est; nam priores duo, Tarquinio Superbo parcius pretium offerente quam postulabatur, ipsa exusserat. Huius sepulcrum in Sicilia adhuc manet. Delphicam autem Sibyllam ante Troiana bella uaticinatam Bocchus autumat, cuius plurimos uersus operi suo Homerum inseruisse manifestat. Hanc Herophilen Erythraea annis aliquot intercedentibus insecuta est Sibyllaque appellata est de scientiae parilitate, quae inter alia magnifica Lesbios amissuros imperium maris multo ante praemonuit quam id accideret. Ita Cumanam tertio fuisse post has loco ipsa aeui series probat. Ergo Italia, in qua Latium antiquum antea a Tibe
Abbreviated transcription (Latin):
datam originẽ uersa postinodu in nomen Calabrie qua ĩ
exordio Onotri frater peucetius pencetia nominauerat. par
nuru. A tubicure missenu. A Consobrina leucotina Insulaz
Inter omnes perspicuo cõuenit a nutrice caieta Caietam Ab
uxore lauiniu quod post troie excidiu sicut ycomus perbet
quarto anno extructu est nec obmissu sit enea estate abilio
capto secunda ytalicis litoribus apulsu ut emina tradit sotiis
sotiis nõ ampliiᷤ sexcentis m̃ agro laurenti posuisse castra ubi a¬
dum simulacru quod secu de sicilia aduesserat dedicat ueneri
matri que frutis dicitur a dyomede palladiũ suscepit tribus¬
q mox annis cu latino regnat sotia potestate quingentis iu¬
gerib abeo acceptis. Quo defũcto sũma biẽnio adeptus apud
numicu parere desiit anno septimo patrisq indigentis ei
datum/. Deinde constituta abascanio longa alba fidene Aricia

Expanded text:
datam originem, uersam postmodum in nomen Calabriae, quam in datam originem, uersam postmodum in nomen Calabriae, quam in exordio Oenotri frater Peucetius Peucetiam nominauerat. A nurum, a tubicine Misenum, a consobrina Leucosiam insulam inter omnes perspicue conuenit; a nutrice Caietam, ab uxore Lauinium, quod post Troiae excidium, sicuti Cosconius perhibet, quarto anno extructum est. Nec omissum sit Aenean aestate ab Ilio capto secunda Italicis litoribus adpulsum, ut Hemina tradit, sociis non amplius sescentis, in agro Laurenti posuisse castra; ubi dum simulacrum, quod secum ex Sicilia aduexerat, dedicat Veneri matri quae Frutis dicitur, a Diomede Palladium suscepit, tribusque mox annis cum Latino regnat socia potestate, quingentis iugeribus ab eo acceptis; quo defuncto summam biennio adeptus apud Numicium parere desiit anno septimo. Patris Indigetis ei nomen datum. Deinde constituta ab Ascanio longa Alba, Fidenae, Aricia;
Abbreviated transcription (Latin):
çeniis et a Sagari aiacis locͥ filio. Sallentinos sallectus.
Anconam a siculis. Galios a Galatio et Bitio siculis frib.
Ab Ericlidiis tarentũ. Insulam tensa ab Ionibus. Pestum
a dorensib. A miscello Acheo Crotona Regiu. Ab Calcidẽ¬
sibus Caulonea et Cerina a crotoniensibus. A Nancib
locros. Heretũ a gretis in honorem here. sic eni Iunonẽ
greci uocant. Aricia ab archiloco siculo. unde et nomen ⁊
utemine placet tractu. hoc in loco Orestes oraculo monitꝰ
simulacru scitice diane quod de taunca extulerat prius
ꝙͣ argos peteret consecrauit. Acancdesibus metaurũ locatũ.
Alocrensib metapontũ quod nũc Iubo dicitur. Boctus ab solus
Gallorum ueteru propaginẽ umbros ẽẽ.m̾.Antonius refẽt
hos eosde ꝙ tp̃re a quo se cladis ymbrib suꝑfuerint umbrios
grete nominatos. liciniano placet a mesapo greto messapie ⁊¬

Expanded text:
ezeniis et a Sagari Aiacis Locrii filio, Sallentinos a Lyctiis, ezeniis et a Sagari Aiacis Locrii filio, Sallentinos a Lyctiis, Anconam a Siculis, Gabios a Galatio et Bio Siculis fratribus, ab Heraclidis Tarentum, insulam Tempsam ab Ionibus, Paestum a Dorensibus, a Myscello Achaeo Crotonam, Regium ab Chalcidensibus, Cauloniam et Terinam a Crotoniensibus, a Nariciis Locros, Heretum a Graecis in honorem Herae sic enim Iunonem Graeci uocant, Ariciam ab Archilocho Siculo, unde et nomen, ut Heminae placet, tractum. Hoc in loco Orestes oraculo monitus simulacrum Scythicae Dianae, quod de Taurica extulerat, prius quam Argos peteret consecrauit. A Zanclensibus Metaurum locatum, a Locrensibus Metapontum quod nunc Vibo dicitur, Bocchus absoluit. Gallorum ueterum propaginem Vmbros esse M. Antonius refert; hos eosdem, quod tempore aquosae cladis imbribus superfuerint, Vmbrios Graece nominatos. Liciniano placet a Messapo Graeco Messapiae
Abbreviated transcription (Latin):
Sextius ab argiua iuuentute. Catillus eni amphyarai filiuᷤ
post prodigiale patris apud thebas interitu oclei aui iussu cũ
omni fetu uersacrũ missus tres liberos in ytalia procreauit.
Tyburtu cora catillu qui depulsis ex opido sicilie ueterib
Sicanis a nomine Tiburti frĩs natu maximi urbez uocauer̾t
Mox imbrutus ab ulixe extructũ templu minerue insula ⁊¬
lingea appellata. abiecto ibi corpore syrenis ita nominate.
Part henopis a parthe nope syrenis sepulcro qua augustus
postea Neapolim ẽẽ malluit. Peneste et çenodotas a preneste
Ulixis nepote latini filio et prenestini sonant libri a ceculo i
que iuxta ignes fortuitos inuenerunt. ut fama ẽ digidioꝵ
sorores. Notu est a phylodete petiliam constituta. Arpoᷤᷤ
et beneuentu adiomede. Pictauiũ ab antenore. Meta¬
pontum a piliis. Sillaceu ab Athemiensib. Subarim a tri¬

Expanded text:
Sextius, ab Argiua iuuentute. Catillus enim Amphiarai filius, Sextius, ab Argiua iuuentute. Catillus enim Amphiarai filius, post prodigialem patris apud Thebas interitum, Oeclei aui iussu cum omni fetu uer sacrum missus tres liberos in Italia procreauit, Tiburtum Coram Catillum, qui depulsis ex oppido Siciliae ueteribus Sicanis a nomine Tiburti fratris natu maximi urbem uocauerunt. Mox in Bruttiis ab Vlixe. extructum templum Mineruae. Insula Ligea appellata ab eiecto ibi corpore Sirenis ita nominatae; Parthenope a Parthenopae Sirenis sepulcro, quam Augustus postea Neapolim esse maluit; Praeneste, ut Zenodotus, a Praeneste Vlixis nepote Latini filio; ut Praenestini sonant libri, a Caeculo, quem iuxta ignes fortuitos inuenerunt, ut fama est, Digoidiorum sorores. Notum est a Philoctete Petiliam constitutam, Arpos et Beneuentum a Diomede, Patauium ab Antenore, Metapontum a Pyliis, Scylaceum ab Atheniensibus, Sybarim a Tro
Abbreviated transcription (Latin):
conditu a Iano Ianiculu a saturno latiui atq saturmam
a dane ardea a Comitib hertulis polidẽ ab ipo in cãpaniã
pompeios qua uictor ex yspania pompaz bouz duxerit. In li¬
guna quoq lapidarios campos quo ioue eo dimicante cte¬
dunt pluisse saxa. Regionẽ Ionica ab ione aulcchi filia qua
procacit̾ insidente uias hertules ut ferunt interemit. Arcippẽ
a Marsia rege lidoꝵ ꝙ hiatu terre austu dissolutũ est ĩ lacu fu¬
cinui. Ab Iasone templuz Iunonis argiue. A pelope pisas. Ade¬
olao minonis filio claunios iapigas/ A Iapige dedali filio.
Tirrenos a tlireno li die rege. Coram a dardanis. Agillam a
pelasgis qui primi in latinu literas intulerunt. Ab Alexo
arguio phaliscam. A phalerio argiuo. phalerios. Fescẽninu
quoq ab argiuis. Portu parteniũ a focensib. Tibur sic̃ Cato
facit testimoniu a Catillo archade prefecto cdassis Euandri. sic̃

Expanded text:
condita a Iano Ianiculum, a Saturno Latium atque Saturniam, condita a Iano Ianiculum, a Saturno Latium atque Saturniam, a Danae Ardeam, a comitibus Herculis Polyclen, ab ipso in Campania Pompeios, qua uictor ex Hispania pompam boum duxerat? In Liguria quoque lapidarios campos, quod ibi eo dimicante creduntur pluuisse saxa; regionem Ionicam ab Ione Aulochi filia, quam procaciter insidentem uias Hercules ut ferunt interemit; Archippen a Marsya rege Lydorum, quod hiatu terrae haustum dissolutum est in lacum Fucinum; ab Iasone templum Iunonis Argiuae; a Pelopidis Pisas; a Cleolao Minois filio Daunios; Iapygas ab Iapyge Daedali filio; Tyrrhenos a Tyrrheno Lydiae rege; Coram a Dardano; Agyllam a Pelasgis, qui primi in Latium litteras intulerunt; ab Haleso Argiuo Faliscam; a Falerio Argiuo Falerios; Fescenninum quoque ab Argiuis; portum Parthenium a Phocaensibus; Tibur, sicut Cato facit testimonium, a Catillo Arcade praefecto classis Euandri; sicut
Abbreviated transcription (Latin):
gitur in laudẽ excellentis terre materia suppetente dũ scͥpto¬
res prestantissimi reputant locoꝵ salubritatẽ celi tempeniẽ ubẽ¬
tate soli aprica colliũ opaca nemoru ĩnoxios saltus uitium
olearuq prouentus Noualia petuatia tot amnes. lacus tãtos
bifera uiolaria. Inter hec uesubiu flagrantis anime spiritu ua¬
porantẽ tepentes fontibus baias. Colonias tam frequẽtes tã assi¬
duam nouaru urbiu gratia. tam claru decus ueterꝵ opidoꝵ¬
que primu ab origine autĩci pelasgi arthades. siculi totius po¬
stremo grecie aduene et in sũma uictores Romani condider̃t
Ad hec litori portuosa orasq patẽtib gremiis ꝯmertio orbiᷤᷤ ac¬
comodatas uer ne prorsus intacta uideant in ea que minus
trita sunt animu intendere aut adsurdu uidetur ⁊ partiuᷤᷤ
depasta leuib uestigiis inuiare. Na quis ignorat uł dictũ uł

Expanded text:
giter in laudem excellentis terrae materia suppetente, dum scriptogiter in laudem excellentis terrae materia suppetente, dum scriptores praestantissimi reputant locorum salubritatem, caeli temperiem, ubertatem soli, aprica collium, opaca nemorum, innoxios saltus, uitium olearumque prouentus, nobilia pecuaria, tot amnes, lacus tantos, bifera uiolaria; inter haec Vesubium flagrantis animae spiritu uaporatum, tepentes fontibus Baias, colonias tam frequentes, tam assiduam nouarum urbium gratiam, tam clarum decus ueterum oppidoquae primum Aborigines Aurunci Pelasgi Arcades Siculi, totius postremo Graeciae aduenae et in summa uictores Romani condiderunt; ad haec laterum portuosa, orasque patentibus gremiis commercio orbis adcommodatas. Verum ne prorsus intacta uideatur, in ea quae minus trita sunt animum intendere haud absurdum uidetur et parcius depasta leuibus uestigiis inuiare. Nam quis ignorat uel dicta uel
Abbreviated transcription (Latin):
ret alere eu uleribus suis depiehsa est Que res et locũ ⁊ rãctũ
consecrauit Nam qui morti destinabat᷑ donatus filie ĩ memo¬
riam tanti pretonii reẜuatus est. locus dicatus suo nomini
fuliui flacti uxor censura omniũ matronaꝵ e centũ ꝓbatissi¬
mis haud temere deleta est que simulacrũ ueneris ut sibilli¬
ni libri monebant dedicaret quod attinet ad titulu felici¬
tatis nec du repertus est qui felix censeri iure debuei̾t. Nã¬
q Cornelius silla dictus potius est ꝙͣ fuerit felix solũ c̾te
beatu cortina acilau iudicauit qui ĩ angustissimo archadie⁊
angulo pauperis soli dominꝰ nunꝙͣ egressus paterni cespitis
ad locoꝵ ꝯmemorationẽ stilus dirigendus est Atq adeo
principalit̾ in ytalia cuius decus ia in urbe cõtigimus
s ytalia tanta cura ab omnib dcã est precipue ut iã¬
inuenui nõ possint ꝙ nõ ueterũ autoꝵ p̾sũpsert diligentia lã¬

Expanded text:
ret, alere eum uberibus suis deprehensa est; quae res et locum et factum consecrauit; nam qui morti destinabatur, donatus filiae in memoriam tanti praeconii reseruatus est; locus dicatus suo numini Fuluii Flacci uxor, censura omnium matronarum e centum probatissimis haud temere detecta est, quae simulacrum Veneris, ut Sibyllini libri monebant, dedicaret. Quod attinet ad titulum felicitatis, necdum repertus est, qui felix censeri iure debuerit; namque Cornelius Sulla dictus potius est quam fuit felix. Solum certe beatum cortina Aglaum iudicauit, qui in angustissimo Arcadiae angulo pauperis soli dominus numquam egressus paterni cespitis ad locorum commemorationem stilus dirigendus est atque adeo principaliter in Italiam, cuius decus iam in urbe contigimus. Sed Italia tanta cura ab omnibus dicta, praecipue M. Cainueniri non sit, quod non ueterum auctorum praesumpserit diligentia, lar
Abbreviated transcription (Latin):
titor fuit. hinc lius illa que eligere patria maluit ꝙͣ fitei̾
Gente cicdopu testintur uastis petꝰ. lestrigonu sedes adhuc
sic uocantur. Ceres inde magistra sationis fructuane. hic ibi¬
dem campus hẽnensis in floribus semp. et in omni uernus
die Que p̃p est demersu foramen quo dite patre adraptus
libere exeunte fama est lucem ausu. Inter catina et sira¬
cusas. certamen est de illustru fiatru memoria quorũ no¬
mina sibi diuerse partes acoptant. si cathinienses audiamꝰ
anastus fuit et amphinomꝰ. si quoo malũt siracuse emantiã

Expanded text:
entor fuit; hinc Lais illa quae eligere patriam maluit quam fateri. entor fuit; hinc Lais illa quae eligere patriam maluit quam fateri. Gentem Cyclopum testantur uasti specus; Laestrygonum sedes adhuc sic uocantur. Ceres inde magistra sationis fructuariae. Hic ibidem campus Hennensis in floribus semper et omni uernus die; quem propter est demersum foramen, qua Ditem patrem ad raptus Liberae exeuntem fama est lucem hausum. Inter Catinam et Syracusas certamen est de inlustrium fratrum memoria, quorum nomina sibi diuersae partes adoptant: si Catinenses audiamus, Anapius fuit et Amphinomus; si quod
Abbreviated transcription (Latin):
ueneri. In echne uertice iatus duo sunt. crateres nominati
per quos eructatus erumpit uapor premisso prius fremitu.
qui ꝑ extuantes cauernarum latebras longo mugitu intra
terre uiscera diũ uoluitur. Net ante se flammaru globi at¬
tollunt ꝙͣ interni strepitus autecedant. Miru hoc est nec
illud minus ꝙ in illa feruentis nature paruicatia mistis ig¬
nibus niues prefert et licet uastis exundet incendiis.apri¬
ci canitie perpetuo brumalem detinet faciem. Ita inuicta ĩ
utroq uiolenta. nec calor frigore mitigatur. net frigus
calore dissoluitur. laudant alios montes duos nebroden ⁊
tur. Inde nebrodes. Quicquid sicilia gignit siue solis siue
hominis ingenio proximu est que optima iudicantur nisi¬
ꝙ fetus terre centuripino troco uincitur. hic primũ inuenti
comedia hic et ciuillatio inimica in scena stetit. hinc domo
archimedes. qui uixta sideru disciplina machinatius com̃¬

Expanded text:
Veneri. In Aetnae uertice hiatus duo sunt, crateres nominati, Veneri. In Aetnae uertice hiatus duo sunt, crateres nominati, per quos eructatus erumpit uapor, praemisso prius fremitu, qui per aestuantes cauernarum latebras longo mugitu intra terrae uiscera diuoluitur, nec ante se flammarum globi attollunt quam interni strepitus antecedant. Mirum hoc est: nec illud minus quod in illa feruentis naturae peruicacia mixtas ignibus niues praefert, et licet uastis exundet incendiis, apicis canitie perpetua brumalem detinet faciem. Ita inuicta in utroque uiolentia nec calor frigore mitigatur nec frigus calore dissoluitur. Laudant alios montes duos Nebroden et Tuhominis ingenio, proximum est his quae optima iudicantur, nisid fetu terrae Centuripino croco uincitur. Hic primum inuenta comoedia; hic et cauillatio mimica in scaena stetit; hinc domo Archimedes qui iuxta siderum disciplinam machinarius comm