comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iderea polus obscuro sed nubila celo.
Et lunã in m̃bo nor intempesta tenebat.
Pestera iãq dies primo surgebat eoo
Humentẽ q polo aurora dimouerat umbrã:
Cum subrto e silius macie ꝯfecta suprema
Ignoti noua forma uiri.miserãdaq cultu
Procedit. supplexq manus ad littora tendit.
Respicimus. dira illuuies iimissaq barba
Consertũ tegimẽ spmmis at cetera ęrauis
Et quoncdã patriis ad troiã missus in arimis.
sq ubi clardamos habitus et troia uidit.
Arma procul paulũ aspectu conterritus hesit¬
Continuit q gradũ. mox sese ad littora prectos
Cũ fletu precibus q tulit. per siclera testor
Per superos atq hoc celi spirabile lumẽ.
Tollite nie teucri. quas cũq abducite terras.
Hoc sat erit. scio me danaps e classib unũ
Et bello iliaca fateor peciisse penates.
pargite me in fluctus. uasto q ĩmergite põtto
Ui pereo. hom̃ manibus periisse uiulabit.
Dixerat. et genua amplexus genib q uolutãs

Expanded text:
iderea polus, obscuro sed nubila caelo, et lunam in nimbo nox intempesta tenebat. Postera iamque dies primo surgebat Eoo, umentemque Aurora polo dimoverat umbram: cum subito e silvis, macie confecta suprema, ignoti nova forma viri miserandaque cultu procedit, supplexque manus ad litora tendit. Respicimus: dira inluvies inmissaque barba, consertum tegumen spinis; at cetera Graius, et quondam patriis ad Troiam missus in armis. Isque ubi Dardanios habitus et Troia vidit arma procul, paulum aspectu conterritus haesicontinuitque gradum; mox sese ad litora praeceps cum fletu precibusque tulit: Per sidera testor, per superos atque hoc caeli spirabile lumen, tollite me, Teucri; quascumque abducite terras; hoc sat erit. Scio me Danais e classibus unum, et bello Iliacos fateor petiisse Penatis; stri, spargite me in fluctus, vastoque inmergite ponto. Si pereo, hominum manibus periisse iuvabit. Dixerat, et genua amplexus genibusque volutans
Abbreviated transcription (Latin):
ontmuo Quercens & pulcher a quicł arimis
Et preceps al marus & mauorcuis hemon
gimbus totis a uesi terga dedire.
aua ipso porte posuere i lumine uitã
Tũ magis mcrescũt aĩs discordibus ire.
Et iã collecti troes glomerantur eoclem.¬
Et conferre manũ & procurrere lõgis audẽt.
Ductori turno eluersam parte furenti
Turbantiq uiros perfertur nũcuis. hostẽ¬
Seruere cede noua. & portas p̃bere patentes.
Deserit inceptũ atq immam concitus ira
Dardamã ruit ad portã. frẽsq suꝑbos
Et pͥmũ antiphauaẽ .isem̃ se primus agebat
Tebana de matre notũ sarpedonis alti

Expanded text:
ontinuo Quercens et pulcher Aquiculus armis et praeceps animi Tmarus et Mavortius Haemon agminibus totis: at versi terga dedere aut ipso portae posuere in limine vitam. Tum magis increscunt animis discordibus irae; et iam collecti Troes glomerantur eodemet conferre manum et procurrere longius audent. Ductori Turno diversa in parte furenti turbantique viros perfertur nuntius, hostfervere caede nova et portas praebere patentis. Deserit inceptum atque immani concitus ira Dardaniam ruit ad portam fratresque superbos. Et primum Antiphaten, is enim se primus agebat, Thebana de matre nothum Sarpedonis alti
Abbreviated transcription (Latin):
Obstupuit magno laudũ ꝑcussus amore
Eurialus. simł his ardentẽ affatur amicũ.
Me neigitur sociũ sũmis ad uĩgere rebus
Nise fugis: solũ te in tanta ꝑicula mittam:
Non tta me gentor bellis assuetus opheltes
Argolicũ tercorẽ inter troie q labores
Sublatũ erudiit. nec tecũ talia gessi:
Magnam mũ eneã & fata extrema sequtus.
Et his est aĩ lũcis contentor: & istũ

Expanded text:
Obstipuit magno laudum percussus amore Obstipuit magno laudum percussus amore Euryalus; simul his ardentem adfatur amicum: Mene igitur socium summis adiungere rebus, Nise, fugis? Solum te in tanta pericula mittam? Non ita me genitor, bellis adsuetus Opheltes, Argolicum terrorem inter Troiaeque labores sublatum erudiit, nec tecum talia gessi, magnanimum Aenean et fata extrema secutus: est hic, est animus lucis contemptor et istu
Abbreviated transcription (Latin):
acubat. excet q uices quod cuiq ł uendũ est
isuserat porte custos acerrimus arñs.
Sutt acides comitẽ ence quẽ imserat uda
enatrie iaculo celerẽ leuibus q sagutis.
eiieta comes curialus. quo pulchaior alter
on fiut encadũ troiana nec induit arma
a puer puma signans intonsa aiuuicuta¬
Hiis erat unus amor. ꝑiter q in bella ruebãt.
Tũ qͦ coĩ portã stacione tenebant.
Hisus ait. dii ne hũc ardorẽ mentibus addũt
Euriale: an sua cuiq deus fit dira cupido
Aut pugnã aut aliquid iã dudũ ĩuad̾e̾ magnũ
Mens agitat michi. nec placida contenta qͥetee
Cerms que rutulos hẽat fiducia rerũ
Luniã rara iicãt. som no uino q sepulti
Procubuere. silent late loca. percipe porro
Quiddubitem: aut que nuc sentencia surgit:
Eneã acciri om̃s ppłs q patresq¬
Exposcũt mittiq uiros qui certa reportent.
itibi que posco promittũt. nã michi facti
Sama sat est. tumulo uideor reꝑire sub illo
Posse uiã ad muros. & mema palantea.

Expanded text:
cubat exercetque vices, quod cuique tuendum est. Nisus erat portae custos, acerrimus armis, Hyrtacides, comitem Aeneae quem miserat Ida venatrix iaculo celerem levibusque sagittis; it iuxta comes Euryalus, quo pulchrior alter non fuit Aeneadum Troiana neque induit arma, ora puer prima signans intonsa iuventanus erat, pariterque in bella ruebant: tum quoque communi portam statione tenebant. Nisus ait: Dine hunc ardorem mentibus addunt, Euryale, an sua cuique deus fit dira cupido? Aut pugnam aut aliquid iamdudum invadere magnum mens agitat mihi nec placida contenta quietest. Cernis, quae Rutulos habeat fiducia rerum. Lumina rara micant; somno vinoque soluti procubuere; silent late loca: percipe porro, quid dubitem et quae nunc animo sententia surgat. Aenean acciri omnes, populusque patresqexposcunt mittique viros, qui certa reportent. Si tibi quae posco promittunt nam mihi facti fama sat est, tumulo videor reperire sub illo posse viam ad muros et moenia Pallantea.
Abbreviated transcription (Latin):
Hic uertex nobis semꝑ sublimis. actillũ
Nub pedibus stix atra uidet manes q profundi.
Aarnnus hic flexu smuoso elabit angius

Expanded text:
Hic vertex nobis semper sublimis; at illum sub pedibus Styx atra videt Manesque profundi. Maximus hic flexu sinuoso elabitur Angu
Abbreviated transcription (Latin):
ami cornu petat et peclibus qͥ sogat arenã:
Audiit et celigenitor de ꝑte serena
Intonuit leuu sonat una letifer archus

Expanded text:
am cornu petat et pedibus qui spargat harenam. Audiit et caeli Genitor de parte serena intonuit laevum, sonat una fatifer arcus
Abbreviated transcription (Latin):
Sepe eciã mimẽsũ celo uenit agmen aquaꝵ
Et fedã glomerãt tempestatẽ ymbrib atris
Collecte ex alto nubes. riut ardiuis ether¬
Et pluuia ingenti sata leta boũ q labores
Diluit.imiplent᷑ fosse. & caua flumia crestũt
Uũ sonitu feruet q fretis spirãtib equor:
Ipse pater media mboꝵ in nocte chorusca
Fulmiã mollitur deutra. quo maxia motu
Terra tremit fugere fere. & mortalia corda
Pergentes hũilis strauit pauor. ille flagcãti
Lut athon aut rodopen aut alta ceranna telo

Expanded text:
epe etiam inmensum caelo venit agmen aquarum et foedam glomerant tempestatem imbribus atris collectae ex alto nubes; ruit arduus aetheret pluvia ingenti sata laeta boumque labores diluit; inplentur fossae et cava flumina crescunt cum sonitu fervetque fretis spirantibus aequor. Ipse pater media nimborum in nocte corusca fulmina molitur dextra; quo maxuma motu terra tremit; fugere ferae et mortalia corda per gentis humilis stravit pavor; ille flagranti aut Athon aut Rhodopen aut alta Ceraunia telo
Abbreviated transcription (Latin):
Luciferi pͥmo cũ sidere frigida rura
Sarpamus dũ mane nouũ. dũ gramiã canẽt
Et ros in tenera pecori gratissimus herba
Inde ubi quarta sitmi celi collegent hora:
Et cantu querule rũpet arbusta cicade. in¬
d putros aut alta greges ad stagna uibeto
urrentẽ iignis potare canalib undã.

Expanded text:
Luciferi primo cum sidere frigida rura carpamus, dum mane novum, dum gramina canent, et ros in tenera pecori gratissimus herba. Inde ubi quarta sitim caeli collegerit hora et cantu querulae rumpent arbusta cicadae, ad puteos aut alta greges ad stagna iubebo urrentem ilignis potare canalibus unda
Abbreviated transcription (Latin):
Euasit q celer rippã nremeabilis unde
Continuo audite uoces. uagitus et ingens.
Infantũ q amme flentes q in lim̃e primo.
Quos dulcis iute exortes et ab ubere raptos
Abstulit atra dies. et funere mersit a cerbo:
os iuxta falso dãpnati crinne mortis
Lesscetro hee sine sorte date sine uidice sedes:
uesitor mynos urnã mouet. ille silentũ
Consiliũ q uocat. uitas q et crumã discit.
Propima demde tenẽt mesti loça qͥ sibiletũ

Expanded text:
evaditque celer ripam inremeabilis undae. evaditque celer ripam inremeabilis undae. Continuo auditae voces, vagitus et ingens, infantumque animae flentes in limine primo, quos dulcis vitae exsortes et ab ubere raptos abstulit atra dies et funere mersit acerbo; hos iuxta falso damnati crimine mortis. Nec vero hae sine sorte datae, sine iudice, sedes: aesitor Minos urnam movet; ille silentum conciliumque vocat vitasque et crimina discit. Proxuma deinde tenent maesti loca, qui sibi letu
Abbreviated transcription (Latin):
Cast a lic et patrui seruet proserpina limẽ.
Trouis eneas pietate insignis & armis
Ad gemtorẽ ymas herebi descendit ad ũbras.
i te nulla mouet tante pietatis ymago
At ramũ hũc aperit ramũ qui ueste latebat
Agnoscas. tuĩda ex ira tũ corda residũt.
Hec plura hiis. ille admirans uenerable donũ
Soctalis uirge. longo post tẽpe iusu.
Ceruleã aduertit pupim.rippeq propĩquat.
Inde alias aĩas que per iuiga lõga sedebãt
Deturbat. laxat q foros. simł accipit alueo
Ingentẽ eneã. geniuit sub pondere ciba
Sutilis. et multã accepit rimosa paludẽ.
Iuform limo glauca ꝙ expoĩt in ulna.
Cerberus hec ingens latratu regna trifauci
Personat: ad uerso recubans iimãms ĩ ãtro.
Cui uates horrere uidens iã colla colubris
Melle soporatã et medicatis frugib offã
Obicit ille fame rabida tria guttura pãdens
Corripit obiectã atq ĩmama terga resoluit
Nusus humi toto q ingens extendit᷑ antro:
Oecupat eneas aditũ custode sepulto.

Expanded text:
casta licet patrui servet Proserpina limen. Troius Aeneas, pietate insignis et armis, ad genitorem imas Erebi descendit ad umbras. Si te nulla movet tantae pietatis imago, at ramum hunc aperit ramum, qui veste latebat adgnoscas. Tumida ex ira tum corda residunt. Nec plura his. Ille admirans venerabile donum fatalis virgae, longo post tempore visum, caeruleam advertit puppim, ripaeque propinquat. Inde alias animas, quae per iuga longa sedebant, deturbat, laxatque foros; simul accipit alveo ingentem Aenean. Gemuit sub pondere cymba sutilis, et multam accepit rimosa paludem. informi limo glaucaque exponit in ulva. Cerberus haec ingens latratu regna trifauci personat, adverso recubans immanis in antro. Cui vates, horrere videns iam colla colubris, melle soporatam et medicatis frugibus offam obicit. Ille fame rabida tria guttura pandens corripit obiectam, atque immania terga resolvit fusus humi, totoque ingens extenditur antro. Occupat Aeneas aditum custode sepulto,
Abbreviated transcription (Latin):
Auctor ego audendi sic exortata reliquit
Incertã & tristi turbatã ualnere mentis
Interea reges ingenti mole latinus
Quadrisugo uchitur cutiu. cui tẽpa circũ
Suratibisseo radii & fulgecia cingut
Snis uui specmic̃ bigis it turnus i albis
Eia manu lato crispans astila fetio
iue pater ereas romane stu pisorigo
ielero flagras clipeo & celestibus arimis
Et ueras camus magne spes altera come
Procedũt castris. pura q in ueste sacerdos
etigeri fetũ suis intonsam ꝙ bidentem
Sttulitammouit q pecus flagrãtibus aris.
Illi assurgentẽ conuersi luiã solem
Dant friges mambus salsas de timpora ferro

Expanded text:
auctor ego audendi. Sic exhortata reliquit incertam et tristi turbatam volnere mentis. Interea reges, ingenti mole Latinus quadriiugo vehitur curru, cui tempora circum aurati bis sex radii fulgentia cingunt, Solis avi specimen; bigis it Turnus in albis, bina manu lato crispans hastilia ferro; hinc pater Aeneas, Romanae stirpis origo, sidereo flagrans clipeo et caelestibus armis, et iuxta Ascanius, magnae spes altera Romae, procedunt castris, puraque in veste sacerdos saetigeri fetum suis intonsamque bidentem adtulit admovitque pecus flagrantibus aris. Illi ad surgentem conversi lumina solem dant fruges manibus salsas et tempora ferro
Abbreviated transcription (Latin):
E thera mlcebãt cantulucoq uolabãt.
Slectere iter sociis. terre q aduertere proras:
Imperat. et letus fluuio sueccedit oyacis
Nũc age qui reges eratho: que tẽparey:

Expanded text:
ethera mulcebant cantu lucoque volabant. flectere iter sociis terraeque advertere proras imperat et laetus fluvio succedit opaco. Nunc age, qui reges, Erato, quae tempor
Abbreviated transcription (Latin):
aupere mansisset que utmã fortunai profectis
Hic me dũ trepicli crudelia limiã linquũt
Immemores socii. uasto adopis in antro
Deseruere. domus same dapib q cructis
Intus opaca ingens. ipse arduus alta ꝙ pulsat
idera. dn talẽ terris auertite pestem.
Nec uisu facilis. nec dictu affabilis ulsi
Uisceribus miseroꝵ et sanguie uescitur atro.
Didi egomet cluo cle uumero cũ corꝑa nostro
Prensa manu magna medio resupinus ĩ antro
Urangeret ad saxũ. same q expsa natarẽt
Limina. uieli atro cũ mẽbra fluẽcia tabo
Nuderet. et tepidi tremerẽt sub dẽtib artus.
Daud impugne quidẽ nec talia passus ulixes
Oblitus ue sui est itacus discrinnẽ tanto.
Nam simł expletus dapibus uinoq sepultus:
Ceruic ẽ inflexũ posuit iacuitq ꝑ antrũ
Immesi. same eructas. et frustra ceuẽto

Expanded text:
aupere—mansissetque utinam fortuna!—profectus. Hic me, dum trepidi crudelia limina linquunt, inmemores socii vasto Cyclopis in antro deseruere. Domus sanie dapibusque cruentis, intus opaca, ingens; ipse arduus, altaque pulsat sidera—Di, talem terris avertite pestem!— nec visu facilis nec dictu adfabilis ulli. Visceribus miserorum et sanguine vescitur atro. Vidi egomet, duo de numero cum corpora nostro prensa manu magna, medio resupinus in antro, frangeret ad saxum, sanieque aspersa natarent limina; vidi atro cum membra fluentia tabo manderet, et tepidi tremerent sub dentibus artus. Haud impune quidem; nec talia passus Ulixes, oblitusve sui est Ithacus discrimine tanto. Nam simul expletus dapibus vinoque sepultus cervicem inflexam posuit, iacuitque per antrum immensus, saniem eructans et frusta cruento
Abbreviated transcription (Latin):
Coniugis. et sparsol fraterne cede penates
Dolus hic inflexit sensus. añm q labentẽ
Impulit. agnosco ueteril uestigia flãme.
ed michi uel tellus optẽ pͥus yma dehiscat:
Uel pater oinĩ poteus adigat me fulmĩe ad ũbrã
Oallentes umbras herebi noctẽq profũcdã.
Ante pudor ꝙͣ te uolẽ aut tua uira resoluã.
Ille meos pͥmus qui me sibi iuixit amores
bstulit ille ꝙ habeat secũ. seruet q sepulchro.
Sic essata sinũ lacrimis impleuit aboitis.
Anna referto luce magis dilecta sorori
Sola ne perpetua merens carpe uiuenta.
Lec cdulces natos uenis nec prenia noris:
Iel enerẽ autmanes crecdis curare seputtos:

Expanded text:
coniugis et sparsos fraterna caede Penatis, solus hic inflexit sensus, animumque labantem impulit: adgnosco veteris vestigia flammae. Sed mihi vel tellus optem prius ima dehiscat, vel Pater omnipotens adigat me fulmine ad umbras, pallentis umbras Erebi noctemque profundam, ante, Pudor, quam te violo, aut tua iura resolvo. Ille meos, primus qui me sibi iunxit, amores abstulit; ille habeat secum servetque sepulchro. Sic effata sinum lacrimis implevit obortis. Anna refert: O luce magis dilecta sorori, solane perpetua maerens carpere iuventa, nec dulcis natos, Veneris nec praemia noris? Id cinerem aut Manis credis curare sepultos
Abbreviated transcription (Latin):
Deuexo interea propior fit uesꝑ olimpo.
Iamq sacerdotes pͥmus q poticius ibant
Sellibus in morẽ cmcti. flãmas q ferebãt.
Instaurãt epulas. et mẽse grata sccđe
Dona ferũt. cumulãtq oneratis lancibus aras:.
Tũ salii ad cantus meensa altaria circũ
Populeis ad sunt euncti temꝑa ramis:
Hic uiuenũ chorus ille senũ qͥ carimẽ laudes
erculeas et facta ferũt. ut pͥma nouerce
Lonstra manu gennõsq p̃mens eliserit angues¬
Ut bello eggregias idẽ disiecerit urbes
Troiã cichaliã q ut duros mille labores
Rege sub arustio fatis inque uinonis
Pectulerit. tu nubigenas iuicte bimẽbres
Phileu q pholuq manutu cresia mactas
Procdigia. et uastũ nemee sub rupe leonẽ.
Te stign tenuere lacus. te iantor orchi

Expanded text:
Devexo interea propior fit Vesper Olympo, Devexo interea propior fit Vesper Olympo, iamque sacerdotes primusque Potitius ibant, pellibus in morem cincti, flammasque ferebant. Instaurant epulas et mensae grata secundae dona ferunt cumulantque oneratis lancibus aras. tum Salii ad cantus incensa altaria circum populeis adsunt evincti tempora ramis, hic iuvenum chorus, ille senum; qui carmine laudes Herculeas et facta ferunt: ut prima novercae monstra manu geminosque premens eliserit anguest bello egregias idem disiecerit urbes, Troiamque Oechaliamque, ut duros mille labores rege sub Eurystheo fatis Iunonis iniquae pertulerit. Tu nubigenas, invicte, bimembris Hylaeeumque Pholumque, manu, tu Cresia mactas prodigia et vastum Nemeae sub rupe leonem. Te Stygii tremuere lacus, te ianitor Orci
Abbreviated transcription (Latin):
Precipiti uenit saltu. qua plurimus undã
Fumus agit nebula q ingẽs specus estuat atra
ic cacũ in tenebris icendia uana uomentẽ
Corripit in modũ complexus. & angit inherens
Elisos oculos. et siccũ sanguine guttur.
Panditur extemplo ꝑ oribus domus atra reuulis.
Abstracte q boues abiurate q rapine
Celo ostendunt᷑. pedibus q informe cadauer
Protrahitur. nequeũt expleri corda tuendo
Terubiles oculos uultũ uillosa q sẽtus
Pectora sẽmiferi. atq extinctos faucib ignes:
Ex illo celebratur honos. letiq minores
Seruauere diẽ. primusq peticius augtor
Et domus herculei custos ꝑmaria sacri¬
Quare agite o iuuenes tãtaꝵ ĩ nuiiẽ laudũ
Uingite fronde comas ⁊ pocula porgite dextris
Cõmunẽ q uocate deũ. & date uina uolentes
Dixerat. herculea bicolor cũ populus ũbra
Uelauit q comas foliis q naexa pependit.
Et sacer impleuit dextra ciphus. ocius om̃s
Immensã leti libant. diuos q precantur:

Expanded text:
praecipiti iecit saltu, qua plurimus undam fumus agit nebulaque ingens specus aestuat atra. Hic Cacum in tenebris incendia vana vomentem corripit in nodum complexus et angit inhaerens elisos oculos et siccum sanguine guttur. Panditur extemplo foribus domus atra revolsis, abstractaeque boves abiurataeque rapinae caelo ostenduntur, pedibusque informe cadaver protrahitur. Nequeunt expleri corda tuendo terribilis oculos, voltum villosaque saetis pectora semiferi atque extinctos faucibus ignis. Ex illo celebratus honos, laetique minores servavere diem, primusque Potitius auctor et domus Herculei custos Pinaria sacriQuare agite, o iuvenes, tantarum in munere laudum cingite fronde comas et pocula porgite dextris communemque vocate deum et date vina volentes. Dixerat, Herculea bicolor cum populus umbra velavitque comas foliisque innexa pependit et sacer implevit dextram scyphus. Ocius omnes in mensam laeti libant divosque precantur.
Abbreviated transcription (Latin):
Auderet. uoluenda dies en attulit ultro
Tneas urbe et sociis & classe relicta
c eptra palatim sedẽ q petiut euãdri.
Lec satis extremas choriti penetrauit adurbes
Uũpe moras om̃s & turbata arripe cattra
Dixit. & in celũ parib se substulit alis
Ingentẽ q fuga secuit sub nubibus archũ.
Agnouit uiuenis. duplicesq ad sidera palmas
Substulit. ac tali fugientẽ est uoce secitus
Tri decus celi quis te michi nubib actã
Detulit in terras: unde hec tã clara repente
Tempestas: uideo mediũ discindere celũ.
Pallentes q polo stellas. sequar omĩa tanta
Quisquis in arma uocas: & sic effatꝰ adundã
Processit. sũmo q hausit degiurgite limphas
Multa deos oians onerauit q ethera uotis
Iamq omĩs campis exercitus ibat apertis
Thurride iuuenes. medio dux agnñe turnus¬
Ceu septem surgens sedatis amnibus altis
Per tacitũ gauges. aut pigui flumiẽ mlus
Dũ refluit campis. et iã se condit malueo
Hic subitã ingro glomerari puluere nubẽ

Expanded text:
auderet, volvenda dies en attulit ultro. Aeneas urbe et sociis et classe relicta sceptra Palatini sedemque petit Euandri. Nec satis: extremas Corythi penetravit ad urbes Rumpe moras omnis et turbata arripe castraDixit et in caelum paribus se sustulit alis ingentemque fuga secuit sub nubibus arcum. Adgnovit iuvenis duplicisque ad sidera palmas sustulit ac tali fugientem est voce secutus: Iri, decus caeli, quis te mihi nubibus actam detulit in terras? Unde haec tam clara repente tempestas? Medium video discedere caelum palantisque polo stellas. Sequor omina tanta, quisquis in arma vocas. Et sic effatus ad undam processit summoque hausit de gurgite lymphas, multa deos orans, oneravitque aethera votis. Iamque omnis campis exercitus ibat apertis,Tyrrhidae iuvenes, medio dux agmine Turnustem surgens sedatis amnibus altus per tacitum Ganges aut pingui flumine Nilus cum refluit campis et iam se condidit alveo. Hic subitam nigro glomerari pulvere nubem
Abbreviated transcription (Latin):
emĩa uidi equidẽ multos medicare serẽtes
Et itro pͥus a mgra perfundere aniurca.
Orandior ut fetus siliquis fallacib essẽt¬
Et quis igni exiguo properata maclerent
Uidi lecta clui & mutto spectata labore

Expanded text:
emina vidi equidem multos medicare serentis et nitro prius et nigra perfundere amurca, grandior ut fetus siliquis fallacibus essetmvis igni exiguo, properata maderent. Vidi lecta diu et multo spectata labore
Abbreviated transcription (Latin):
ec turnũ segnis retmet mora. sed rapit acer
Totã aciẽ in teucros. & contra in littore sisfit
igna canũt. pͥmus turmas nuasit agreste
Cneas omen pugue. strauit q latmnos
Icciso therone. uirũ qui maxmius ultro
Eneã petit. huic gladio perq ercascitta
Per tuĩcã scalentẽ auro. latus haurit aptũ.
Inde licam ferit exectũ. iã matie ꝑep̃ta
Et tibi phebe sacru casus euadere fera
Ꝙlicuit paruo. nec longe cissea durũ.
Immanẽ q giã sternẽtes agim̃a claua
Deiecit leto. nichil illos herculis arima
Nec ualide iuuere manus. gentor qi melãpus
Aloide comes. usq graues du terra labores

Expanded text:
Nec Turnum segnis retinet mora, sed rapit acer Nec Turnum segnis retinet mora, sed rapit acer totam aciem in Teucros et contra in litore sistit. Signa canunt. Primus turmas invasit agrestis Aeneas, omen pugnae, stravitque Latinos occiso Therone, virum qui maximus ultro Aenean petit: huic gladio perque aerea suta, per tunicam squalentem auro latus haurit apertum. Inde Lichan ferit, exsectum iam matre perempta et tibi, Phoebe, sacrum: casus evadere ferri quo licuit parvo? Nec longe Cissea durum immanemque Gyan, sternentis agmina clava, deiecit Leto: nihil illos Herculis arma nec validae iuvere manus genitorque Melampus, Alcidae comes usque gravis dum terra labores
Abbreviated transcription (Latin):
Uel quibus obsessos possit concrede muros
Interea Eneas socios de pupibus altis
Dontibus exponit. młti seruare recursus¬
Languẽtis pelagi & breuibus se credere saltu
Per remos alii. speculatus littora tarchon
Qua uada nõ sperat. nec fracta remmurat ũda
Sed mare moffensũ crescẽti allabit᷑ estu
Quertit subito proras sociosq precatur:
Nuc̃ olecta manus ualidis incũbite remis
Tollite ferte rates. munncã fidite rostris.
anc terra. sulcũq sibi premat ipã carma
Frangere nec tal i pupi stacione recuso
irepta tellure semel. que talia postꝙͣ
Affatus tarchon. soc i consurgere tonsis
pumãtes q rates aruis inferre latims.
Donec rostra tenẽt siccũ. & sedere carme
Onĩs mnocue. Sed non pupis tua tarchon
Namq euflicta uadis. dorso dũ pẽdet imquo
Inceps sustentata du fluctusq fattigat
oluitur. atq uiros mediis expomt in undis
Fragiiã remoꝵ quos & fluitancia trãstra
Impeduĩt. retrahitq pedes simł unda relabẽs

Expanded text:
el quibus obsessos possit concredere muros. Interea Aeneas socios de puppibus altis pontibus exponit. Multi servare recursuanguentis pelagi et brevibus se credere saltu, per remos alii. Speculatus litora Tarchon, qua vada non sperat nec fracta remurmurat unda, sed mare inoffensum crescenti adlabitur aestu, advertit subito proram sociosque precatur: Nunc, o lecta manus, validis incumbite remis; tollite, ferte rates; inimicam findite rostris hanc terram, sulcumque sibi premat ipsa carina. Frangere nec tali puppim statione recuso arrepta tellure semel. Quae talia postquam effatus Tarchon, socii consurgere tonsis spumantisque rates arvis inferre Latinis, donec rostra tenent siccum et sedere carinae omnes innocuae, sed non puppis tua, Tarchon. Namque inflicta vadis dorso dum pendet iniquo, anceps sustentata diu fluctusque fatigat, solvitur atque viros mediis exponit in undis fragmina remorum quos et fluitantia transtra impediunt, retrahitque pedem simul unda relabens.
Abbreviated transcription (Latin):
Circũstãt aĩe dextra leua q frequẽtes.
Nec udisse semel satis est. iuiuat usq morati
Et conferre graclũ. et uemẽdi poscere causas
At danaũ proceres agamenonideq phalãges
Ut iudere iurũ fulgencia q arma q ꝑ ũbras
Ingenti trepidare metu. pars uertere terga

Expanded text:
frequentes; nec vidisse semel satis est; iuvat usque morari, et conferre gradum, et veniendi discere causas. At Danaum proceres Agamemnoniaeque phalanges ut videre virum fulgentiaque arma per umbras, ingenti trepidare metu; pars vertere terga
Abbreviated transcription (Latin):
At maiam auditis si quicꝙͣ credimꝰ athias
Adẽ athlas gn̾at. celi qui sidera tollit.
Sic genus amboꝵ scindit se sangiuẽ ab uno.
Hiis fretus nõ legatos nec pͥma ꝑ artem
Ten tamenta tua pepigi. mene ipse meũ q
Obieci caput. et suꝑ hũc ad lnmã ueni.
Gens eadẽ que te crudeli dauma bello
Insequitur nos si pellãt nchil affore credũt
Quin omnẽ hesperia penitus sua sbiuga mtar
Et mare qđ supra teneãt qđ q alluit infra.
Accipe daq fidẽ. sũt nobis forcia bello
Pectora. sunt amim. et rebus spectata uiuẽtus.
Dixerat eneas. ille os oculosq loquentis
Iam dudũ et totũ lustrabat lumĩe corpus:

Expanded text:
at Maiam, auditis si quicquam credimus, Atlas, at Maiam, auditis si quicquam credimus, Atlas, idem Atlas generat, caeli qui sidera tollit. Sic genus amborum scindit se sanguine ab uno. His fretus non legatos neque prima per artem temptamenta tui pepigi: me, me ipse meumque obieci caput et supplex ad limina veni. Gens eadem, quae te, crudeli Daunia bello insequitur; nos si pellant, nihil afore credunt, quin omnem Hesperiam penitus sua sub iuga mittant et mare quod supra teneant quodque adluit infra. Accipe daque fidem: sunt nobis fortia bello pectora, sunt animi et rebus spectata iuventus. Dixerat Aeneas. Ille os oculosque loquentis iamdudum et totum lustrabat lumine corpus
Abbreviated transcription (Latin):
Euandrũ petimus. ferte hec rhiate lectos
Dardanie uenisse uiros. socia arma uocantes:
Obstupuit tanto percussus nomĩe pallas
gredere o quicũq ͤ ait. corã q parentẽ
Alloquere. ac nris succede penatibus hospes
Excepit q manu dextrã q ampleous inhesit
Progressi subeũt luco fluuiũ q relinquũt.
Tũ regem eneas dictis affatur amncis.
Optime grauigenũ. cui me fortuna precari
Et uicta comtos uoluit pretendere ramos.
Non equidẽ extimui: danaũ ꝙ ductos ⁊ archis
Qꝙ̃ a stirpe fores genñs cõuictus atridis.
Sed mea me uirtus. & sancta oracula diuũ
Cognati q patres. tua terris dedita fama
Coniũxeretibi & fatis egere uolentem:
Dardanus pliace primus pater urbis ⁊ auctor
E lectra ut gran phibẽt athlãtide cretus
Aduehitur teucros. electrã maximꝰ athlas
Edidit. et hereos humero qui sustinet arbes:
Lobis Mercurius pater est. quẽ cãdida maia
Cillene gelido conceptũ uertice fudit.

Expanded text:
Euandrum petimus. Ferte haec et dicite lectos Euandrum petimus. Ferte haec et dicite lectos Dardaniae venisse duces socia arma rogantis. Obstipuit tanto percussus nomine Pallas: Egredere o quicumque es ait coramque parentem adloquere ac nostris succede penatibus hospes. excepitque manu dextramque amplexus inhaesit. Progressi subeunt luco fluviumque relinquunt. Tum regem Aeneas dictis adfatur amicis: Optume Graiugenum, cui me Fortuna precari et vitta comptos voluit praetendere ramos, non equidem extimui, Danaum quod ductor et Arcas quodque a stirpe fores geminis coniunctus Atridis; sed mea me virtus et sancta oracula divom cognatique patres, tua terris didita fama, coniunxere tibi et fatis egere volentem. Dardanus, Iliacae primus pater urbis et auctor, Electra, ut Grai perhibent, Atlantide cretus, advehitur Teucros; Electram maxumus Atlas edidit, aetherios umero qui sustinet orbes vobis Mercurius pater est, quem candida Maia Cyllenae gelido conceptum vertice fudit;
Abbreviated transcription (Latin):
Cũ muros arcẽ q procul & dara domoꝵ
Tecta uident. que nũc romana potẽcia celo
E quauit. tũ res mopes Euãdrus habebat.
Ocuis aduertũt proras. urbi q propinquãt
Sorte die sollemtiẽ illo Rex archas honorẽ
Amphitrionade magno diuis q ferebat.
Ante urbem in luco pallas huic filius una
U na om̃s iuiuenũ pͥmi pauper q senatus
Iura dabat.gelidusq cruor fumabat ad aras.
Ut celsas uidere rates. atq inter opacũ
Allabi nemus. & tacitis incumbere renns
Terzentur uisu subito. cũcti q relictis
Consurgũt mensis. audax quos rũpere pallas
Dacra uetat. rapto q uolat telo obuius ipse.
Et procul e tumulo uiuenes que causa subegit
Ignotas tentare uias. quo tenditis in quit:
Quod genus. unde domo pacẽ ne huc affertis an arma.
Tum pater eneas pupi sic fatur ab atta.
Pacitere q manu ramũ protendit oliue.
Trouigenas ac tela uides municalatuns.
Quos illi bello profugos egere superbo.

Expanded text:
cum muros arcemque procul ac rara domorum cum muros arcemque procul ac rara domorum tecta vident, quae nunc Romana potentia caelo aequavit, tum res inopes Euandrus habebat: ocius advertunt proras urbique propinquant. Forte die sollemnem illo rex Arcas honorem Amphitryoniadae magno divisque ferebat ante urbem in luco. Pallas huic filius una, una omnes iuvenum primi pauperque senatus tura dabant, tepidusque cruor fumabat ad aras. Ut celsas videre rates atque inter opacum adlabi nemus et tacitis incumbere remis, terrentur visu subito cunctique relictis consurgunt mensis. Audax quos rumpere Pallas sacra vetat raptoque volat telo obvius ipse et procul e tumulo: Iuvenes, quae causa subegit ignotas temptare vias, quo tenditis? inquit. Qui genus? Unde domo? Pacemne huc fertis an arma? Tum pater Aeneas puppi sic fatur ab alta paciferaeque manu ramum praetendit olivae: Troiugenas ac tela vides inimica Latinis, quos illi bello profugos egere superbo.
Abbreviated transcription (Latin):
Cormger hesperidũ fluuius regnator aquarũ
Idsis otandem & propius tua num̃a firmes.
ic memorat gennĩas q legit de classe biremes
Renngio q aptat socios. simł nistruit arims.
Ecce autẽ subitũ atq oculis mrable monst
andida per siluã cũ fetu concolor albo
Procubuit: iuridiq in littore prospicitur sus.
Qua pius eneas tibi em mapina iuno
Mactat sacra ferens & cũ grege sistit ad aĩ¬
Tibris ea fluuiũ ꝙͣ longa nocte tumentẽ
Lemit. et tacita refluens ita sustitit unda
Mittis. ut in morẽ stagi/ placide q paludis.
terneret equor aquis remo ut luctamẽ adest
Ergo iter nceptũ celerãt rumore secundo
Labitur uncta uadis abies mirãt᷑ ⁊ unde
Miratur nemus in suetũ fulgẽcia longe
cuta uiz fluo pictas mnare carinas.
Olli remigio noctẽ q dĩe q fatigãt.
Et longos superãt flexus. uariis q tegũtur
Arboribus. uirides q secãt placido eqͦre siluas.
Sed mediũ celi conscenderat igneus orbẽ

Expanded text:
corniger hesperidum fluvius regnator aquarum. Adsis o tantum et propius tua numina firmes. sic memorat geminasque legit de classe biremis remigioque aptat, socios simul instruit armis. Ecce autem subitum atque oculis mirabile monstrum; candida per silvam cum fetu concolor albo procubuit viridique in litore conspicitur sus. Quam pius Aeneas tibi enim, tibi, maxuma Iuno, mactat sacra ferens et cum grege sistit ad ahybris ea fluvium, quam longa est, nocte tumentem leniit, et tacita refluens ita substitit unda, mitis ut in morem stagni placidaeque paludis sterneret aequor aquis, remo ut luctamen abesset. Ergo iter inceptum celerant rumore secundo; labitur uncta vadis abies; mirantur et undae, miratur nemus insuetum fulgentia longe scuta virum fluvio pictasque innare carinas. Olli remigio noctemque diemque fatigant et longos superant flexus variisque teguntur arboribus viridisque secant placido aequore silvas. Sol medium caeli conscenderat igneus orbem,
Abbreviated transcription (Latin):
Tũ gemtor natũ dictis affatur amicis.
fat sua ciiq dies. bieue & ureꝑabile tẽpus
iñĩbus est uite. sed famã extendere facti
Hoc uirtutis opͥus. troie sub menib altis

Expanded text:
Tum genitor natum uerbis affatur amicis: "Stat sua cuique dies, breue et irreparabile tempus omnibus est uitae; sed famam extendere factis, hoc uirtutis opus. Troiae sub moenibus altis
Abbreviated transcription (Latin):
Fatedici genitoris adit. lucos q sub alta
Consulit albunea nemoꝵ que maxia sacro
Sonte sonat. seuã q exalat opacamefitun
Hime itale gentes. onñs q enotria tellus
In dubiis responsa petũt. huc dona sacerdos
Contulit. et celaꝵ ouiũ sub nocte silenti
Pellibus incubuit stratis. sop̃nos q petuut
ulta modis simulachra uidet uolitãcia mmi¬
Et uarias audit uoces. fruiturq deoꝵ
Colloquio. atq mis acherõta affat᷑: auenis
Hic et tũ pater ip̃e petens responsa latimi
Centũ lamgeras mactabat rite bidentes.

Expanded text:
fatidici genitoris, adit lucosque sub alta consulit Albunea, nemorum quae maxima sacro fonte sonat saevamque exhalat opaca Hinc Italae gentes omnisque Oenotria tellus in dubiis responsa petunt; huc dona sacerdos cum tulit et caesarum ovium sub nocte silenti pellibus incubuit stratis somnosque petivit, multa modis simulacra videt volitantia met varias audit voces fruiturque deorum conloquio atque imis Acheronta adfatur Avernis. Hic et tum pater ipse petens responsa Latinus centum lanigeras mactabat rite bidentis
Abbreviated transcription (Latin):
Le tibi pͥma puer nullo muniscula cultu
rantes ecleras passim cũ bachare tellus
Nirta ꝙ ridenti colocasia fũdet achato.

Expanded text:
 tibi prima puer nullo munuscula cultu Errantes hederas passim cum baccare tellus, Mistaque ridenti colocasia fundet acantho.
Abbreviated transcription (Latin):
Uenerat antiquis c orithi de finib atron
Srauis homo infectos lĩque ꝓfugus liquẽs hymencos
uc̃ ubi miscentẽ longe media agnnã uidit:
Purpureũ pãms & pacte ꝯugis ostro
Impastus stabula alta leo ceu sepe ꝑagrãs
uadet eñ uesana fames si forte fugacẽ
Conspexit caprã. aut surgẽtẽ in cornua ceruũ
Gaudet hyans ĩniane. comasq ariexit & her et
Uisceribus suꝑ accũbens. lauit improba teter
Ora cruor.
Sic ruit in densos alacer mezenc uis hostes¬
termt᷑ infelix atron. & calcibus atrã
Tundit humũ expirãs. infractaq tela cruẽtat.
Atq idẽ fugientẽ haud ẽ dignatus orodeni
Stern̾e nec iacta secũdare cuspide uulnus
buuis. aduersoq occurrit. seꝙ uiro urr
Contulithaut furto melior sofortib aemis
ũ suꝑ abiectũ poĩto pede mxus masta
Pars belli haud tem nẽda uiris iacie altꝰ horodo

Expanded text:
enerat antiquis Corythi de finibus Acron, Graius homo, infectos linquens profugus hymenaeos. Hunc ubi miscentem longe media agmina vidit, purpureum pennis et pactae coniugis ostro: impastus stabula alta leo ceu saepe peragrans, suadet enim vesana fames, si forte fugacem conspexit capream aut surgentem in cornua cervum, gaudet, hians immane, comasque arrexit et haeret visceribus super accumbens, lavit inproba taeter ora cruor, sic ruit in densos alacer Mezentius hosttur infelix Acron et calcibus atram tundit humum expirans infractaque tela cruentat. Atque idem fugientem haud est dignatus Oroden sternere nec iacta caecum dare cuspide volnus: obvius adversoque occurrit seque viro vir contulit, haud furto melior, sed fortibus armis. Tum super abiectum posito pede nixus et hasta: Pars belli haud temnenda, viri, iacet altus Orod
Abbreviated transcription (Latin):
In lucẽ gentori amico dedit & facep̃gnãs
Cisseis regina parim creat. urbe paterna
Occubat. ignarũ laurens habet ora minãta.
At uelut ille canũ morsu de mõtib altis
Actus aper multo uesuluᷤ quẽ pinifer ãnos
Defendit młtos q palus laurẽcia silua
Pastus arũcdinea. postꝙ̃ inter rethia uẽtũ est
Substitit. infremuit ꝙ ferox. & ĩhorruit armos.
Nec cuiꝙͣ irasci propius ue accedere uirtus.
Sed iaculis tutis q procul clamorib instãt.¬
Haud aliter iuste quib est mezẽcius ire
Non ulli est ammus stricto ꝯcurrere ferro.
Nissilibus longe & magno clamore lacessunt.¬

Expanded text:
in lucem genitori Amyco dedit et face praegnans Cisseis regina Parin creat: urbe paterna occubat, ignarum Laurens habet ora Mimanta. Ac velut ille canum morsu de montibus altis actus aper, multos Vesulus quem pinifer annos defendit multosve palus Laurentia, silva pastus harundinea, postquam inter retia ventum est, substitit infremuitque ferox et inhorruit armos, nec cuiquam irasci propiusque accedere virtus, sed iaculis tutisque procul clamoribus instanthaud aliter, iustae quibus est Mezentius irae, non ulli est animus stricto concurrere ferro; missilibus longe et vasto clamore lacessunt
Abbreviated transcription (Latin):
lec te troia capi.simł hec effatus ab alto
Ethere se mietit spmantes bmouet aurali¬
Ascaniũ q pctit. forma tũ uertitur oris¬
Entiquũ in butẽ. hic dardamo anchise
Arunger ante fuit. fidus q ad lnmã custos.
Tũ comitẽ asc amo pat᷑er addidit.ibat apollo
Omĩa longeuo similis. uocẽ q colorẽ
Et erines albos & seua sonoribus arma.
Atq hic ardentẽ dictis affatur pulũ
Sit satis emde telis impune numanũ
Oppetiisse tius. primã hãc tibi magnus apollo
Concedit laudem. & paribus nõ miudet armis.¬
Cetera parce puer bello. sic orsus apollo
Mortales medio aspectus sermone reliquit.
Et procul in tenuẽ ex oculis euanuit aurã:
Agnouere deũ proceres diuinaq tela
Dardamde pharetrã q fuga sensere sonãtẽ¬
Ergo auidũ pugne dictis ac numie phebi
Ascamũ prohibent: ipsi in certannã ruesus
uccedũt aĩasq in aꝑta ꝑicula mittunt.

Expanded text:
Troia capit. Simul haec effatus ab alto aethere se misit, spirantis dimovet auraAscaniumque petit. Forma tum vertitur orisntiquum in Buten; hic Dardanio Anchisae armiger ante fuit fidusque ad limina custos, tum comitem Ascanio pater addidit. Ibat Apollo omnia longaevo similis, vocemque coloremque et crinis albos et saeva sonoribus arma, atque his ardentem dictis adfatur Iulum: Sit satis, Aenide, telis impune Numanum oppetiisse tuis; primam hanc tibi magnus, Apollo concedit laudem et paribus non invidet armcetera parce, puer, bello. Sic orsus Apollo mortalis medio aspectus sermone reliquit et procul in tenuem ex oculis evanuit auram. Agnovere deum proceres divinaque tela Dardanidae pharetramque fuga sensere sonanteErgo avidum pugnae dictis ac numine Phoebi Ascanium prohibent, ipsi in certamina rursus succedunt animasque in aperta pericula mittunt.
Abbreviated transcription (Latin):
Sic positũ i clauso liquũt. & ramea costis
Subicũt fragmẽta thimũ casias q recetes.
oc geritur zephir is pͥmũ ĩmpoletibũdas

Expanded text:
Sic positum in clauso linquunt et ramea costis subiciunt fragmenta, thymum casiasque recentes. Hoc geritur Zephyris primum impellentibus
Abbreviated transcription (Latin):
Lĩ quentes cursu rapido. dat eũtib ingens
Silua locũ. et magno cedũt uirgulta fragore.
Nec p̃nestine fũdator defuit urbis¬
U ulc ano genitũ pecora inter agrestia regẽ
Inuentũ q focis omĩs quẽ credidit etas
Quiq altũ preneste uiri quiq arua gabme
Iunonis gelidũ q amnẽ et rosida rius
Ierinca saxa colũt quos diues anama pascit
Quos amasene pater nõ illis om̃ibus arma
Hec clipei cursus uesonãt pars maxiã glandes
Liuentis plũbi spargit pars spicula gestat
B̾ma manu fuluosq lupi de pelle galeros
Tegmẽ hñt capiti uestigia nuda simnstri
Instituere pedis crudus tegit altera pero.
At messapus equũ domitor: neptuma puoles
Quẽ neq fasigm cuiꝙͣ nec sternere ferro.
Tam pudẽ resides populos. dissucta q bello
Agnña in arma uocat. subito feroũ ꝙ retractat.
Hi fescẽminas acies equosq falistos:

Expanded text:
linquentes cursu rapido; dat euntibus ingens linquentes cursu rapido; dat euntibus ingens silva locum et magno cedunt virgulta fragore. Nec Praenestinae fundator defuit urbis, Volcano genitum Inventumque focis omnis quem credidit etas, quique altum Praeneste viri quique arva Gabinae Iunonis gelidumque Anienem et roscida rivis Hernica saxa colunt, quos dives Anagnia pascit, quos, Amasene pater. Non illis omnibus arma, nec clipei currusve sonant: pars maxima glandes liventis plumbi spargit, pars spicula gestat bina manu, fulvosque lupi de pelle galeros tegmen habent capiti, vestigia nuda sinistri instituere pedis, crudus tegit altera pero. At Messapus, equum domitor, Neptunia proles, quem neque fas igni cuiquam nec sternere ferro, iam pridem resides populos desuetaque bello agmina in arma vocat subito ferrumque retractat. Hi Fescenninas acies Aequosque Faliscos
Abbreviated transcription (Latin):
Uictores q ostentat equos. satus hercule pulchio
Pulcher auentmus. clipeoq insigne paternũ.
entũ angues cinctã q gerit seipẽtib ydrã
ollis auentini in silua quẽ rea sacerdos
urtuũ partu sub lumĩs edidit auras
iota deo mulier. post ꝙ̃ laurẽcia uictor
Denione extncto c irmchus attigit arua
Tirreno q boues in flumiẽ lauit hyberas
Pila manu. seuosq gerũt in bella dolones
Et tereti pugnãt mucrone/ ueru q sabello
Ipse pedes tegmẽ torquent ĩmane leoĩs
Terribili impressũ seta cũ dentib albis
Inclutus capiti. sic regia tecta subibat
Horridus herculeo q humeros in nexus amictu
Tũ genim fratres tiburcia menia linquũt
Sratres tiburti dictã cognoniẽ gentẽ
Catillus acer q coras arguia uuentus
Et pͥmã ante aciẽ densa inter tela ferũt᷑
Ceu duc nubigene cũ uertice mõtis ab alto
Descendũt eent auri. omolen otͥmq inualẽ

Expanded text:
victoresque ostentat equos satus Hercule pulchro victoresque ostentat equos satus Hercule pulchro pulcher Aventinus, clipeoque insigne paternum centum angues cinctamque gerit serpentibus hydram; collis Aventini silva quem Rhea sacerdos furtivum partu sub luminis edidit oras, mixta deo mulier, postquam Laurentia victor Geryone extincto Tirynthius attigit arva Tyrrhenoque boves in flumine lavit Hiberas. Pila manu saevosque gerunt in bella dolones et tereti pugnant mucrone veruque Sabello. Ipse pedes, tegumen torquens immane leonis, terribili impexum saeta cum dentibus albis indutus capiti, sic regia tecta subibat, horridus, Herculeoque umeros innexus amictu. Tum gemini fratres Tiburtia moenia linquunt, fratris Tiburti dictam cognomine gentem, Catillusque acerque Coras, Argiva iuventus, et primam ante aciem densa inter tela feruntur: ceu duo nubigenae cum vertice montis ab alto descendunt centauri, Homolen Othrymque nivalem
Abbreviated transcription (Latin):
Cessit amor. recoquũt patrios fornacib enses.
Classica iamq sonãt. et bello thesera signũ
Hic galeã tectis trepidus rapit.ille fremẽtes
Ad uiga cogit equos. clipeũ q auroq trilicẽ
Loucã indiutur fidoq accingitur ense
Pandite nuic elicona dee cantusq mouete
Qui bello exciti reges que quẽq secute
Complerit campos acies. quibus ytala iã tũ
¶loruerit terra alma uiris. quibus arserit armis
Et memĩstis enĩ diue ⁊ meorare potestis
Id nos uyxtenius fama perlabitur aura:
Primus mit bellũ tiriems asper ab oris
Cõterator diuũ Aezencuis. agiĩaq armat.
Filius hũc uixta lausus. quo pulcrior alter
Non fuit. excepto laurentis corpore turm.
Lausus equũ domitor debellator q feraꝵ
Ducit agellina nequicꝙͣ ex urbe secutos
Dille iuros. dignus priis qui lectior esset
Imperiis. et cui pater haud mezẽcius esset.
Post hos insignẽ palma. qui grannã currũ

Expanded text:
cessit amor; recoquunt patrios fornacibus enses. cessit amor; recoquunt patrios fornacibus enses. Classica iamque sonant; it bello tessera signum. Hic galeam tectis trepidus rapit, ille frementis ad iuga cogit equos clipeumque auroque trilicem loricam induitur fidoque accingitur ense. Pandite nunc Helicona, deae, cantusque movete, qui bello exciti reges, quae quemque secutae complerint campos acies, quibus Itala iam tum floruerit terra alma viris, quibus arserit armis. Et meministis enim, divae, et memorare potestis: ad nos vix tenuis famae perlabitur aura. Primus init bellum Tyrrhenis asper ab oris contemptor divom Mezentius agminaque armat. Filius huic iuxta Lausus, quo pulchrior alter non fuit excepto Laurentis corpore Turni, Lausus, equum domitor debellatorque ferarum, ducit Agyllina nequiquam ex urbe secutos mille viros, dignus, patriis qui laetior esset imperiis et cui pater haud Mezentius esset. Post hos insignem palma per gramina currum
Abbreviated transcription (Latin):
Erea q assensu conspirãt cornua rauco.
Hec et tũ eneadis indicere bella latimii
Nore iubebatur. tristesq reduc̾e portas.
Abstinuit tactu pater. auersusq refugit
Feda mi insteria. & eecis se condidit ũbris:
Tũ regma deũ celo delapsa morantes
Impulit ipsa manu portas. et cardiẽ uerso
Belli ferratos rupit saturma postes.
Ardet in excita ausoma. atq ĩmobilis ante
Pars parat ire pede. campis pars arduus altis
Puluerulentus equis furit. om̃s arma reqͥrũt
Pars leues cliꝑeos et spicula lucicla tergũt
Aruina pnigui. subigũt q m cote secures.
Signa q ferre uiuat. sontus q audire tubaꝵ.
Quĩq adeo magne posttis incudibus urbes
Tela nouãt. atma potens tibur q suꝑbũ
Ardea crustumeri q et turrigere autenne.
Tegnnã tuta cauãt capitũ. flectũt q salĩgas
Umbonũ crates. alii thoracas aenos ducũt¬
Aut lenes ocreas lento ducũt argento.
Domeris huc et falcis honos huc omĩs aratri

Expanded text:
aereaque adsensu conspirant cornua rauco. aereaque adsensu conspirant cornua rauco. Hoc et tum Aeneadis indicere bella Latinus more iubebatur tristisque recludere portas. Abstinuit tactu pater aversusque refugit foeda ministeria et caecis se condidit umbris. Tum regina deum caelo delapsa morantis impulit ipsa manu portas, et cardine verso belli ferratos rumpit Saturnia postes. Ardet inexcita Ausonia atque immobilis ante; Pars pedes ire parat campis, pars arduus altis pulverulentus equis furit; omnes arma requirunt. Pars levis clipeos et spicula lucida tergent arvina pingui subiguntque in cote secures; signaque ferre iuvat sonitusque audire tubarum. Quinque adeo magnae positis incudibus urbes tela novant, Atina potens Tiburque superbum, Ardea Crustumerique et turrigerae Antemnae. Tegmina tuta cavant capitum flectuntque salignas umbonum cratis; alii thoracas aenos aut levis ocreas lento ducunt argento; vomeris huc et falcis honos, huc omnis aratri
Abbreviated transcription (Latin):
Srangimur heu fatis ĩqͥt ferim᷑ ꝙ procella
Ipsi has sacrilego pendetis sanguĩe penas
Omiseri te turne nephas te t̾ste manebit
Suppliciũ. uotisq deo uenerabere seris.
Nam michi parta quies. om̃s q ĩ lnmĩe portus
unere felici spolior. nec plura locutus
Sepsit se tectis. rerũ reliquit hẽnas.
Noserat hesperio in lacio: quẽ protmus urbes
Albane coluere sacrũ. nuc maxima r᷑eꝵ
Roma colit. cũ pͥma mouẽt in p̃lia martẽ
Siue getis inferre manu lacrimabile bellũ.
Hircams ue arabis ue parãt. scutende ad ĩdos¬
Aurora q sequi parthos q reposcere signa
Sũt gennẽ belli porte sic nonniẽ dicũt
Religione sacre. et seui formdĩe martis.
Centũ erei claudũt uectes eterna q ferri
Rebora. nec custos absistit limine ianus.
Has ubi certa sedet prĩbus sentẽcia pugne
Ipse quirmali trabea cintu q gabmno
Insignis reserat stridencia lnm̃a consul.
Ipse uocat pugnas. sequitur tũ cȩterapubes

Expanded text:
rangimur heu fatis, inquit, ferimurque procella! Ipsi has sacrilego pendetis sanguine poenas, O miseri. Te, Turne, nefas, te triste manebit supplicium, votisque deos venerabere seris. Nam mihi parta quies, omnisque in limine portus; funere felici spolior. Nec plura locutus saepsit se tectis rerumque reliquit habenas. Mos erat Hesperio in Latio, quem protinus urbes Albanae coluere sacrum nunc maxima rerum Roma colit, cum prima movent in proelia Martem, sive Getis inferre manu lacrimabile bellum Hyrcanisve Arabisve parant seu tendere ad IndAuroramque sequi Parthosque reposcere signa. Sunt geminae belli portae sic nomine dicunt religione sacrae et saevi formidine Martis; centum aerei claudunt vectes aeternaque ferri robora, nec custos absistit limine Ianus: has, ubi certa sedet patribus sententia pugnae, ipse Quirinali trabea cinctuque Gabino insignis reserat stridentia limina consul, ipse vocat pugnas; sequitur tum cetera pubes,