comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Bonitate dei pͥ¬
mꝰ homo creatꝰ.
in paradysolo¬
catus. cunctis
animantib
gressionẽ mã¬
dati. in miseri
paratus ẽ mag¬

Expanded text:
Bonitate Dei primus homo creatus, in paradiso locatus, cunctis animantibus gressionem mandati, in miseriiparatus, mag
Abbreviated transcription (Latin):
sam auduu.
⁊ uelut os¬
cłm afferẽs.¬
etiam mei¬
oris attact̃¬
suscipiat .i.
introgantẽ¬
me de uia sa¬
lutis audiat¬
utraq unũ faciẽs. oscu¬
lum pacis afferat.

Expanded text:
sam audivi, et velut osulum afferens,etiam meoris attacsuscipiat; id interroganteme de via salutis audiautraque unum faciens, osculum pacis afferat.
Abbreviated transcription (Latin):
contemplationem
⁊ labora in adqui¬
sitione alioꝵ uel
surge ab amore t̃¬
renorum. ¶surge.
modo aduirabat
filias iherłm. ne
inquietarẽt dilec¬
tam. Eoce eam ad
laborẽ inuitat.¬

Expanded text:
contemplationem, et labora in acquisitionem aliorum; vel surge ab amore terrenorum. Surge, modo adjurabat filias Jerusalem, ne inquietarent dilectam: ecce eam ad laborem invitat.
Abbreviated transcription (Latin):
stri. qui ꝓcapa¬
citate. audien¬
tium suã tem¬
ꝑant doctrinã.
⁊ unũ quẽq ad
sublimia. ab
ub̃tate domus
dei inebriant.¬
⁊ corda exhila¬
R a it.
dum ẽ ad con¬
orum. quia tã
pulchra est cõ¬
iunctio sepul¬
tura ⁊ quia ꝓ
eis maxe pas

Expanded text:
stri, qui pro capacitate audientium suam temperant doctrinam, et unumquemque ad sublimia ab ubertate domus Dei inebriant , et corda exhilarant. dum est ad conorum, quia tam pulchra conjunctio est secutura, et quia pro eis maxime pas
Abbreviated transcription (Latin):
co quidẽ seculi
conũsationem.
s intelligo qd̾
caritas oꝑit
młtitudĩnem
do undilecti me
⁊ fluxa pars ĩ¬
tris nomine
corde signat᷑.
quia sicut ci¬
bi in uentre
rta cogitatio¬
nes incorde.
excoquunt᷑.
Cor tremiscit
si fac̃e recusat.
deus fecit ꝓi¬

Expanded text:
co quidem saeculi conversationem; sed intelligo, quod charitas operit multitudinem do in dilecti meet fluxa pars intris nomine cor designatur, qui sicut cibi in ventre, ita cogitationes in corde excoquuntur. Cor contremiscit, si facere recusat pro Deus fecit
Abbreviated transcription (Latin):
possumꝰ edifica¬
rebona. nisi pͥ¬
us destruxerimꝰ
mala. Sicut ie¬
remnie dictũ est
ad̾o. ut ante era¬
d̾et ⁊ suffod̾et
et perderet.¬

Expanded text:
possumus aedificare bona, nisi prius destruxerimus mala, sicut Jeremiae dictum est a Deo, ut ante eradicaret et suffoderet et perderet
Abbreviated transcription (Latin):
pene ut seducerent & cũ magna.
sollicitudine ꝑmisissent illos:
consequebant᷑ illos penitentie
actus. adhuc enĩ inter manuᷤᷤ
habentes luctum.⁊ deploratio¬
nes ad monum̃ta mortuoꝵ. ali¬
am sibi assumpserunt cogita
ram mari quia
ex eius cocleis
tinguit᷑. iacinc¬
tum aeri prop¬
der coloris suni

Expanded text:
na sollicitudine praemisissent illos, consequebantur illos poenitentia acti. Adhuc enim inter manus habentes luctum, et deplorantes ad monumenta mortuorum, aliam sibi assumpserunt cogitara mari, quia ex eius cocleolis tinguitur, hyacinthus aeri propter coloris si
Abbreviated transcription (Latin):
seruitutis sue scutum. or̃onem
⁊ ꝑ incensum dep̃cationem. alle¬
gans restitit ire. ⁊ finem impo¬
suit necc̃ĩtati. ostendens qm̃ tu¬
us est famulus Uicit autẽ tur¬
bas non infortitudine corꝑis.
nec armatura potentie sed uer¬
bo illum qui se uexabat. subie¬
cit. iuramentũ parentũ & tes

Expanded text:
onem et per incensum deprecationem allegans, restitit irae, et finem imposuit necessitati, ostendens quoniam tuus est famulus. Vicit autem turbas, non in virtute corporis, nec armaturae potentia, sed verbo illum qui se vexabat subjecit, juramenta parentum, et tes
Abbreviated transcription (Latin):
latim ad excel¬
sa uestis iacin¬
tina. a capite¬
usq ad talos
ueniẽs indicat¬
aerẽ de celis. us¬
q ad t̾ram su

Expanded text:
latim ad excelsa uestis hyacinthina a capue ad talos ueniens indicataerem de caelis usque ad terram fu
Abbreviated transcription (Latin):
auium sonus suauis. aut uis aque decurrẽtis
inunũ. aut sonus ualidꝰ precipitatarũ pena¬
rũ aut ludentium animalium. cursus in
uisus. aut mugientiũ ualida bestiarũ uox.
aut resonans de altis montib echo. deficiẽ¬
tes faciebat illos p̃timore. Omis eni orbis
rarũ limpido luminabat lumine.⁊ ñ un¬
peditis operib continebat᷑. Solis autẽ ulis

Expanded text:
avium sonus suavis, aut vis aquae decurrentis nimium, aut sonus validus praecipitatarum petrarum, aut ludentium anvisus aut mugientium valida bestiarum vox aut resonans de altissimis montibus echo deficientes faciebat illos prae timore omnis enim orbis terrarum limpido luminabatur lumine et non inpeditis operibus continebatur solis autem illis
Abbreviated transcription (Latin):
siquis ex illis decidisset custodie¬
batur in carcere sine ferro reclo¬
sus. Si enĩ rusticus quis erat. ay
pastor.aut agri. laborum opera¬
rius p̃occupatus ess ineffabilẽ
sustinebat necessitatẽ. Una enim
cathena tenebrarũ om̃s erant colligati.
siue sp̃c sibilans. aut int̾ spissos ramos a

Expanded text:
que ex illis decidisset custodiebatur in carcere sine ferro reclusus si enim rusticus quis erat aut pastor aut agri laborum operarius praeoccupatus esset ineffugibilem sustinebat necessitatem una enim catena tenebrarum omnes erant conligati sive spiritus sibilans aut inter spissos ramos a
Abbreviated transcription (Latin):
dem concupiscentes¬
escam. proptẽa que illis osten ditist̃
sa ⁊ missa sunt. etiam a necessaria
concupiscentia auerterent᷑.Hii au¬
tem in breui inopes facti. nouam
gustauerunt escam. Oportebat e¬
nim illis quidem sine excusatiõe.
suꝑuenire intĩtum. exercentibꝰ ti¬
rannidem. His autem tantũ os¬
tendere quẽadmodũ inimici ilo¬

Expanded text:
dam concupiscentesm: propterea que illis ostensa: et missa sunt: etiam a necessaria concupiscentia averterentur. Hi autem in brevi inopes facti: novam gustaverunt escam. Oportebat enim illis quidem sine excusatione: supervenire: in interitum exercentibus tirannidem. His autem tantum ostendere: quemadmodum inimici il
Abbreviated transcription (Latin):
bitur dierum uite sue. eo qd̃ de¬
us occupet deliciis cor eius. Est
& aliud malum qd̃ uidi subsole
& quidem frequens apud homi

Expanded text:
bitur dierum vitae suae eo quod Deus occupet deliciis cor eius est et aliud malum quod vidi sub sole et quidem frequens apud hombitur dierum vitae suae eo quod De
Abbreviated transcription (Latin):
am laudauerũt parit̃. Om̃¬
sapientia aperiit os mutorũ.
⁊ linguas infantium fecit di¬
sertas. Direxit opera eorum ĩ
manib prophete. scĩ. ⁊t̃fece¬
runt ꝑ deserta que non habi¬
tabant᷑. ⁊ in locis desertis fece¬
runt casas. steterunt contra
hostes.⁊ de inimicis se uindi¬
cauerunt.Sitierunt ⁊ inuo¬
cauerunt te.⁊ data est illis.

Expanded text:
am laudaverunt pariter sapientia aperuit os mutorum infantium fecit dissertas direxit opera illorum in manibus prophetae sancti iter fecerunt per deserta quae non inhabitabantur et in locis secretis fixerunt casas steterunt contra hostes et de inimicis se vindicaverunt sitierunt et invocaverunt te et data est illis
Abbreviated transcription (Latin):
¶Luia a deo fla¬
gellati non st̃.
correcti. condig¬
nam dampna¬
tionem exꝑti st̃
adhoc corripit
d̾s ut em̃det. Qͥ
autẽ ingratus
⁊ impaciẽs m᷑¬
murat. de tem¬
porali tormen¬
to ducitur ad
eternum.
nabant᷑. Per hec que putabãt
deos in ipsis. cum ext̾minarẽ¬
tur.uidentes illum quem olĩ
negabant.se nosse deum ue¬
rum agnouerunt. propt̃ qd̃
& finis condempnationis il

Expanded text:
ui a Deo flagellati non sunt correcti, condignam damnationem experti sunt: ad hoc corripit Deus, ut emendet. Qui autem ingratus et impatiens murmurat, de temporali tormento ducitur ad aeternum.nabantur, per haec quos putabant deos, in ipsis cum exterminarentur videntes, illum, quem olim negabant se nosse, Deum verum agnoverunt; propter quod et finis condemnationis il
Abbreviated transcription (Latin):
obliuionem. non possent tuo uti adiutorie
Et enĩ neq herba neq malagina sanauit e¬
os. sed tuus domine sermo qui sanat omĩa.

Expanded text:
oblivionem non possent tuo uti adiutorio etenim neque herba neque malagma sanavit illos sed tuus Domine sermo qui sanat omnia
Abbreviated transcription (Latin):
tione. ideo ꝑ bonitatẽ
suam du differendo
suspendit. iudicium
ut plures. habeat eͥ¬
b reddat beneficium.
Qñ enĩ creatura see¬
rigit. contͣ creatorẽ
iista punit uindie¬
ta. ut se inferiorem
cognoscat. Possunt
hec ad passionẽ xp̃i
referri. quẽ pat̃ pͥno¬
bis in mortem t᷑radi¬
dit.⁊ eum qui ñ no¬
uerat peccatũ. ꝓ no¬
bis peccatũ fecit. qͥnͥ

Expanded text:
tio est: et ideo per bonitatem suam diu differendo suspendit judicium, ut plures habeat, quibus reddat beneficium. Quando enim creatura se erigit contra Creatorem justa punitur vindicta, ut se inferiorem cognoscat. Possunt haec ad passionem Christi referri, quem Pater pro nobis in mortem tradidit, et eum, qui non noverat peccatum, pro nobis
Abbreviated transcription (Latin):
uerent in ẽtnũ. Nõ
possumꝰ eis quicꝙͣ
addere. nec auferre que fecit de¬
us ut timeat᷑. Qđ factum est ipsũ
ꝑmanet. que suitura sunt iam fi¬

Expanded text:
erent in perpetuum non possumus eis quicquam addere nec auferre quae fecit Deus ut timeatur quod factum est ipsum permanet quae futura sunt iam fu
Abbreviated transcription (Latin):
⁊c̃. Tempꝰerit
diligendi pre¬
sentiam dei. ⁊
tempꝰ odiendi.
q̃n facie ad fa¬
ciem cernẽtes
⁊ in meliꝰ ꝑfici¬
entes incipie¬
mꝰ odisse ⁊ des

Expanded text:
c. Tempus erit diligendi praesentiam Dei, et tempus odiendi, quando, facie ad faciem cernentes, et in melius proficientes, incipiemus odisse et des
Abbreviated transcription (Latin):
gistrorũ consiliũ data sunt a pasto¬
re uno. His amplius filimi ne requi¬
ras faciendi plures libros. nullus est
finis. frequensq meditatio canis est afflctio
t.  oace¬
¶Uerba sapientũ¬
ne uideatur te¬
mere ꝑ legem pͦ¬
moysem. ip̃o d̾o
p̃monente da¬
tam noua p̃cep¬

Expanded text:
gistrorum consilium data sunt a pastore uno. His amplius fili mi ne requiras. Faciendi plures libros nullus est finis: frequensque meditatio, carnis afflictio est. HocVerba sapientNe videatur temere post legem pysen, ipso Deo praemonente, datam, nova prae
Abbreviated transcription (Latin):
sumptam pro
me humanita¬
tem in celo lo¬
casti. ꝑ p̃senti¬
am diuine gͣ¬
cie uisita me.
ut inagrum
mundi. semẽ
uerbi tui pos¬
sim spargere.
⁊ uillas cohabi¬
tationis. in u¬
nam fidem cõ¬
¶Odor in gutture uox p̃sentis
doctrine. In odore fama absẽ¬
tis designat᷑. ⁊ ideo uino illa
propt̃ flagrantiam ubi tu¬
tum hec malis. obsuauita¬
dem. absentis fame compa¬
laudat guttur sponse. illa in¬
telligens in gutture ũbũ ꝑ qd̾
salus daturmundo. designa¬
ri. ex magno amore. ũbũ dis¬
pensare uolens. rapit ũba ab
ore sponsi. ille uino optimo
eam comꝑauit. hec subiecit.
dignũ dilecto meo ⁊ cetera
¶Ruminandũ. Non ita facile
ad potandũ qd̾ ille pͥus potãs
aliis porre

Expanded text:
sumptam pro me humanitatem in coelo locasti, per praesentiam divinae gratiae visita me: ut in agrum mundi semen verbi tui possim spargere, et villas cohabitationis in unam fidem coOdor in gutture, vox praesentis doctrinae. In odore fama absentis designatur: et ideo vino illa propter fragantiam virtutum, haec malis ob suavitatem absentis famae compalaudat guttur sponsae, illa intelligens in gutture verbum, per quod salus datur mundo, designari: ex magno amore verbum dispensare volens, rapit verba ab ore sponsi, ille vino optimo eam comparavit, haec subjecit, Dignum dilecto meo. Ad ruminandum. Non ita facile ad potandum, quod ille prius orans aliis porre
Abbreviated transcription (Latin):
orationis domino se cõmendẽt. uos
periores ut secum querant. quia
entie expauescit. ⁊ pigriciam suam
accusans. ex humilitate ad laborẽ
festinat dicens. obsecro. quia sic
ne quem habes. me quoq fac ard̾e.
⁊ salutari ãmonitione. ineuis amo¬
reme confirmes. ¶Pulcritudo tua

Expanded text:
orationis Domino se commendent. Vos dmonent superiores, ut secum quaerant: quia entiae, expavescit, et pigritiam suam accusans ex humilitate ad laborem festinat, dicens: Obsecro, quia sic s, quam habes, me quoque fac ardere, et salutari admonitione in ejus amore me confirmes. Apta et pra
Abbreviated transcription (Latin):
¶redicatores
uita dñr qr fluxas cogitationes
incordib hominr̃ suis p̃dicatio¬
nib restringunt ne ditfiuant.⁊
cordis ocł̃os p̃mat. uł interimãt.
In colore extius puniceo uolũtus
martyrũ. in albis granis que corti¬
ce fracto uident᷑ candor untutũ
qui auget᷑ dũ caro collidit᷑ cãdor

Expanded text:
edicatores vitta dicuntur, quia fluxas cogitationes in cordibus hominum suis praedicationibus restringunt, ne diffluant et cordis oculos premant. Coccinea. In colore exterius puniceo, voluntas martyrii: in albis granis quae cortice fracto videntur, candor virtutum: qui augetur, dum caro colliditur: candor
Abbreviated transcription (Latin):
nate anime errauerunt. Dũ enĩ
ꝑsuasum habent iniqui posse¬
dominari. nationi sc̃e uinculis tenebraꝵ
& longe noctis compediti inclusi sub tec

Expanded text:
natae animae erraverunt. Dum enim persuasum habent iniqui posdominari nationi sanctae: vinculis tenebrarum et longae noctis compediti, inclusi sub tec
Abbreviated transcription (Latin):
iustus in t̾ra. q̃ui faciat bonũ et
ñ peccet. Sed & cunctis sermonibꝰ
qui dicunt᷑. ne accomodes cor ty¬
um. ne forte audias seruũ male¬
dicentem tibi. Scit enĩ consciem¬
tia iuia. quia tu crebro maledixi¬
sti aliis.Uncta temptaui in sa¬
pientia. ixi saplens efficiar. et

Expanded text:
iustus in terra qui faciat bonum et non peccet sed et cunctis sermonibus qui dicuntur ne accommodes cor tuum ne forte audias servum tuum maledicentem tibi scit enim tua conscientia quia et tu crebro maledixisti aliis cuncta temptavi in sapientia dixi sapie
Abbreviated transcription (Latin):
¶Sed ⁊ cunctis ⁊¬
s̾. Docet sapien¬
tẽ maledicorũ
linguas non at¬
tendere. ne cũ
ip̃e idem faciat
sibi uelit ignos¬
ci. ⁊ alios rep̃¬
hendi. Si enim
hoc fecerit. sem
ꝑcunosus ⁊ ira¬
tus erit. quia
nec seruoꝵ lin¬
guas compes¬
cere ualebit.

Expanded text:
Sed et cunctis. Docet sapientem maledicorum linguas non attendere, ne cum ipse idem faciat, sibi velit ignosci et alios reprehendi. Si enim hoc fecerit, semper curiosus et iratus erit, quia nec servorum linguas compescere valebit.
Abbreviated transcription (Latin):
hac cõmendant᷑ etiam inferi¬
ora ⁊ ab inferiorib ascendit᷑
ad suꝑiora. ut ostendat̃ qd̃
illa eccłia ĩ nouissimo . ex uł
ante repbis conuocata habe¬
bit. tñ menbra suꝑiorib nõ
imparia. in qua fit. mentio
gressuũ. quia non inicõfu¬
tura s ad certamen ꝑcessu¬
ra. pͥmam pulcritudinẽ ex
ceptamine. ostend̾r habit᷑a.
nr̃e mortali¬
tatis. fit cra¬
ter. quia un
nr̃am inno¬
bis exꝑti. ut
alii ꝑnos re¬
cognoscant
quando elemo¬
sinam damꝰ.
Tornatilis .i.
tus. Qui enĩ
obid dat pot̃.
sicienti. uel
calicem diui¬
ni u̾bi porri¬
git erranti.
ut a do remy¬

Expanded text:
hac commendantur etiam inferiora, et ab inferioribus ascenditur ad superiora; ut ostendatur, quod illa Ecclesia in novissimo, ex illis ante reprobis convocata, habebit tamen membra superioribus non imparia; in qua fit mentio gressuum, quia non in otio futura, sed ad certamen processura, primam pulchritudinem ex certamine ostenditur habitura.rae mortaltatis fit crater, quando nostram in nobis experti, ut alii per nos recognoscant, aliquando eleemosynas damus. Tornatilis, id tus: qui enim ob id dat potum sitienti, vel calicem divini verbi porrigit erranti, ut a Deo rem
Abbreviated transcription (Latin):
¶Synagoga
confitente¬
tatẽ eccłia cõ¬
solando. respõ¬
de increduli¬
tate. synago¬
ge s scias in
primo conũ¬
tendam. ut ĩ
ea iam nõ ap¬
pareat. infi¬
delitas s oꝑa
sp̃ualiũ ago¬

Expanded text:
Synagoga confitentetatem, Ecclesia consolando responde incredulitate Synagogae; sed scias in proximo convertendam, ut in ea jam non appareat infidelitas, sed opera spiritualium ago
Abbreviated transcription (Latin):
¶Amana: mons ẽ cilicie¬
sanyr ⁊ hermon montes
iudee. inquib leones ha¬
bitant ꝑ quos demonia
notantur. ꝙ contra nos
seuiunt. ⁊ quia illi con¬
uercunt᷑. quoꝵ corda fue¬
runt cubilia leonũ dũ
uicissim eorũ confessio¬
ne dñs creditur qͣi dele¬
onum cubilibꝰ.
coronant᷑ de Qͥ

Expanded text:
Amana mons est CiliciSanir et Hermon montes Judaeae, in quibus leones habitant, per quos daemones notantur, qui contra nos saeviunt: et quia illi convertuntur, quorum corda fuerunt cubilia leonum, dum vicissim eorum confessione Dominus creditur, quasi de leonum cubilibus coronantur, de q
Abbreviated transcription (Latin):
pugnabilis¬
defendenda fidei edificia. ad repellen¬
da hostium tela. a fortimanu ⁊ desi¬
derabili rege. est constructa. cum ꝓ¬
pugnaculis .i. cum diuinarũ scrip¬
turarũ noticia. qñ aperit sensum
ut intelligant scripturas. ⁊ dictis
p̃cedentium confirmant. p̃dicatio¬
nem suam. ꝓpugnacula etiam. mi¬
raculorum dona quib p̃dicatio as¬
truit᷑. nam sanatis morbis corpora¬
lib ad salutẽ ad anime facilius ꝑ¬
uenitur. ¶mnis instruc¬
tio uel operationis uel doctrine ce¬
lestis ꝑ quam scĩ non solum euadt̃.
s etiam acies superant. malignoꝵ
dum quosdam ab errore ł uicus re¬
trahunt. que omĩa a prelatis de¬
pendent. quia ab eis exemplũ resi¬

Expanded text:
pugnabilisdefendenda fidei aedificia, et ad repellenda hostium tela, forti manu Dei, et desiderabili rege constructa est cum propugnaculis: id est, cum divinarum Scripturarum notitia, quando aperit sensum, ut intelligant Scripturas, et dictis praecedentium suam confirmant praedicationem, propugnacula etiam, miraculorum dona, quibus praedicatio astruitur. Nam sanatis morbis corporalibus, ad salutem animae facilius pervenitur. tio, vel operationis, vel doctrinae coelestis, per quam sancti non solum evadunt, sed etiam acies superant malignorum: dum quosdam et ab errore vel vitiis retrahunt: quae omnia a praelatis dependent, quia ab eis resi
Abbreviated transcription (Latin):
endum. ꝓhis qui in te confidũt. ꝓp¬
ter hoc ⁊ tunc omĩa tranffigurata.
om̃ĩum nutrici gr̃e. tue deseruie¬
bant ad uoluntatẽ. Horum qui a
te desiderati sunt. ut scirent filii tu¬
i quos dilexisti dñe. qm̃ non nati¬
uitatis fructus pascunt homĩes.
s sermo tuus hos qui in te credide

Expanded text:
endum pro his qui in te confidunt propter hoc et tunc in omnia transfigurata omnium nutrici gratiae tuae deserviebant ad voluntatem horum qui a te desiderati sunt ut scirent filii tui quos dilexisti Domine quoniam non nativitatis fructus pascunt homines sed sermo tuus h
Abbreviated transcription (Latin):
uia choruscans. hoc autẽ iterũ
ut nutrirent᷑ iusti. etiam sue
tori suo deserui¬
at. ip̃i repugnãt.
Unde creaturar̃
omium concor¬
dia slagellant᷑.
s ꝑpetuo crucia¬
bunt᷑ bõis aũt
uera bona p̃pa¬
Ra xs tuR.

Expanded text:
ia coruscans hoc autem iterum ut nutrirentur iusti etiam suae tori suo deserviant, ipsi repugnant. Unde creaturarum omnium concordia flagellantur: perpetuo cruciabuntur; bonis autem vera bona praeparantur.
Abbreviated transcription (Latin):
solaciũ. uel dei uerbũ.
ne forte p̃tereas eũ . Qͥ
dignꝰ est acciꝑe ⁊ om̃i
in media tempestate
⁊ hoc est. Quomͦ ⁊ cet̾.

Expanded text:
olatium, vel Dei verbum ne forte praetereas eum qui dignus est accipere; et omni In media tempestate et hoc est, Quomodo, etc.
Abbreviated transcription (Latin):
ditores. quilicet
diuersis studioꝵ¬
modis discrepẽt.¬
retributionis spe¬
cõmunes super¬
nis arbit̃ aꝓꝓpbat.

Expanded text:
ditores, qui licet diversis studiomodis discrepent,retributionis spcommunes, supenus arbiter approbat.
Abbreviated transcription (Latin):
fugerit ab illo sapientia tua. innichilum
computabit᷑. Tu autem elegisti¬
me regem populo tuo. & iudicem fi¬
liorum tuorũ.⁊ filiarum. & dixisti
edificare templum in monte sc̃o
tuo. ⁊ in ciuitate habitationiᷤ tue
alt᷑are similitudinem tabnaculi¬

Expanded text:
fuerit ab illo sapientia tua in nihilum conputabitur tu me elegisti regem populo tuo et iudicem filiorum tuorum et filiarum dixisti aedificare templum in monte sancto tuo et in civitate habitationis tuae aram similitudinem tab
Abbreviated transcription (Latin):
tuet᷑ ocłis. ⁊ legem ⁊ euangłium
sp̃ualit̾ intelligit. in cuius colũ¬
be specie sp̃o sõs apparuit. ideoq ⁊
sp̃ualis intelligentia. ⁊ om̃ia sp̃o¬
alia dona. nomine columbe de¬
signant᷑. Columba felle caret ro¬
stro nõ ledit. in caũnis petrarum
nidificat. alienos pullos nutrit.
iuxta fluenta manet. meliora gͣ¬
na eligit. gemitũ ꝓ cantu reddĩt.
gregatim uolat. ałis se defendit.
uisum recuꝑat. Itu scĩ iuxta flo¬
enta doctrine sedentes. meliores
sñas eligunt. homines a xp̃o alie¬
nos nutriũt deo. siquas bonas sẽ¬
tentias in hereticis inueniũt nõ
ꝑuertunt ira irronabili caret. In
sde plagarũ xͥ refugium ħnt. ge

Expanded text:
tuetur oculis, et legem et Evangelium spiritualiter intelligit. In cujus columbae specie Spiritus sanctus apparuit. Ideoque et spiritualis intelligentia, et omnia spiritualia dona nomine columbae designantur. Columba felle caret, rostro non laedit, in cavernis petrarum nidificat, alienos pullos nutrit, juxta fluenta manet, meliora grana eligit, gemitum pro cantu reddit, gregatim volat, alis se defendit, visum recuperat. Ita sancti juxta fluenta doctrinae sedentes meliores sententias eligunt, homines a Christo alienos nutriunt Deo, si quas bonas sententias in haereticis inveniunt, non pervertunt, ira irrationabili carent, in fide plagarum Christi refugium habent, ge
Abbreviated transcription (Latin):
CLecdulum sibi sancta anima.
in nocte fuacit dum om̃s mundi
ꝑturbationes fugiens. secretũ
in quo quiescit comparat. In hoc
lectulo dilectum querit. quia dũ
a sollicitudinib uacat in eiuis
inquisitione. quomͦ ad ip̃m ꝑue¬
niat requiescit s dum inmu̾n¬
do uiuit tenebras mundia se
ꝑfecte nõ excutit ⁊ quanto gra¬
uius patit᷑. eo frequentiꝰ querit.
⁊ feruentius eum quo inuento
tenebras amplius non patiat᷑.
no estuat. ⁊ quicquid tenet ei nõ
sufficit donec dilectum inueni¬
at. ideo ꝑseuerantiam ingua¬

Expanded text:
lectulum sibi sancta anima in nocte facit, dum omnes mundi perturbationes fugiens, secretum, in quo requiescit, comparat. In hoc lecto dilectum quaerit: quia dum a sollicitudinibus vacat, in ejus inquisitione quomodo ad illum perveniat requiescit: sed dum in mundo vivit, tenebras mundi a se perfecte non excutit et quanto gravius patitur, eo frequentius quaerit, et ferventius eum, quo invento tenebras amplius non patiatur.rio aestuat, et quidquid tenet, ei non sufficit, donec delictum inveniat: ideo perseverantiam inqu
Abbreviated transcription (Latin):
otandum qd̾ sponsa semꝑ in domo
uel in lectulo uel in aliquo intĩori
loco cũ spõso manere concupiscit qd̾
mulierib congruit. ip̃e qd̾ mascłorũ
ẽ ad forinseca uinearũ uel adhuͦmͦi
oꝑa amicã euocat. Qͥanimir̃ eccłia
si fieri poss in tnͣquillitate pacis dño¬

Expanded text:
otandum quod sponsa semper in domo, vel in lectulo, vel in aliquo interiori loco cum sponso manere concupiscit: quod mulieribus congruit. Ipse quod masculorum est, ad forinseca vinearum, vel ad hujusmodi opera amicam evocat: quia nimirum Ecclesia, si posset fieri in tranquillitate pacis D
Abbreviated transcription (Latin):
uenculis. quedam a sodalib sponsi
Congruũ quippe est ut in nuptus sir
adolescentularũ młtitudo. cũ spõsa.
iuuenũ turba cũ sponso. Sponsum
micos sponsi. adolescentule sunt tͣ¬
be sponsañ incipientiũ uixta mod̾
quẽdam salutẽ adepte. Ex ħ aũ libio
gentiles epychalamiũ. uendicarunt

Expanded text:
uvenculis, quaedam a sodalibus sponsi. uvenculis, quaedam a sodalibus sponsi. Congruum quippe est ut in initiis sit adolescentularum multitudo cum sponsa, juvenum turba cum sponso. Sponsum, micos sponsi. Adolescentulae, sunt sponsarum incipientium turbae, juxta modum quemdam salutem adeptae. Ex hoc autem libro Gentile
Abbreviated transcription (Latin):
qui rõnabilit̾̃ erat allocuturꝰ ⁊ cõ
in quo libro docet paruulos non
tam etate quam sapĩa de equani¬
mi conu̾satione in mundo. sciło
qualit̾ licite possint uti temꝑali¬
b. Eccł̃iasten in quo instruit ho¬
mines ꝓuectioris etatis ad contẽp¬
tũ cadu̾coꝵ. Cantica canticoꝵ in¬
quo uirũ consũmatũ docet de so¬
lo amore dei. ut requiescat int̃ bra¬
chia sponsi. Uñ ⁊ canticũ canticorũ
dr. sua dignitate om̃ia alia excedẽs.¬
tur hostis. ꝑ ista locupletam᷑ iurto¬
tib. dño coniungim᷑. Simili ordi¬
ne ⁊ phylosophi. suas institutiões
poñt. p̃rimũ ethicam docẽt. pꝰea
physicam ⁊ qm̃ in his ꝑfecisse ui¬
dent. ad theoricam usqͦ ꝑducunt.
Siuis ascend̾e ad cantica cantico
micis pͥmũ possis canere canticũ.
ut possis aĩa decora cum sporiso ⁊
ꝑsonas. sponsum ⁊ sodales ip̃iꝰ. spon¬
sam ⁊ adolescentulas cum ea. Alia spõ¬
so. alia dicunt᷑ a sponso. ñ nulla a n¬

Expanded text:
qui rationabiliter erat allocuturus, et cin quo libro docet parvulos non tam aetate quam sapientia, de aequanimi conversatione in mundo, scilicet qualiter licite possint uti temporalibus; Ecclesiasten, in quo instruit homines provectioris aetatis ad contemptum caducorum; Cantica canticoquo virum consummatum docet de solo amore Dei, ut requiescat inter brachia sponsi. Unde et Canticum canticorum dicitur sua dignitate omnia alia excellenspletamur virtutibus, Domino conjungimur. Simili ordine etiam philosophi institutiones suas ponunt. Primum ethicam docent, postea physicam, et quem in his profecisse vident, ad theoricam usque perducunt.Si vis ascendere ad Canticum canticormicis, primum possis canere canticum: ut possis anima decora cum sponso, et sonas, sponsum et sodales ipsius, sponsam et adolescentulas cum ea. Alia a sponso, alia dicuntur a sponsa: nonnulla a j
Abbreviated transcription (Latin):
¶Quia ubi ha¬
bundat amor
et̃norũ mox
uilescit. pos¬
sessio labenti¬
um. recte sub¬
ditur. Si dede¬
rit homo. Apꝰ¬
toli ⁊ alii scĩ
om̃ib dimis¬
uisi sunt ꝑ
didisse dum¬
mͦ uerabona
possent hr̃e.
Unde paulus.
Om̃ia detrum¬
ut stercora u
¶ Siquis ẽ nõ
adeo imbut᷑
ad repellenda
hereticoꝵ so¬
phismata s
tñ simplicita¬
te. fidei intra¬
reuolentib
in atria pa¬
trie celestis.
potens pan¬
dere rectã ui¬
am. p̃dicãdo
⁊ paruulos
imbuendo.
ꝓponamꝰ ei ĩ¬
marrestibi¬
rũ exempla.
quib suum

Expanded text:
Quia ubi abundat amor aeternorum, mox vilescit possessio labentium, recte subditur, Si dederit homo. Apostoli, et alii sancti, omnibus dimisvisi sunt sibi perdidisse, dummodo vera bona possent habere, unde Paulus: Omnia detrimut stercora, ut  Si quis est non adeo imbutus ad repellenda haereticorum sophismata, sed tamen simplicitate fidei, intrare volentibus in atria patriae coelestis, potens pandere rectam viam praedicando, et parvulos imbuendo: proponamus ei immarcessibirum exempla, quibus suum
Abbreviated transcription (Latin):
testam̃tis
salutis cura
reuocari po¬
tuit. sicut
infernꝰ nul¬
lis miseroꝵz
cruciatib
mitigat᷑na
¶Donimꝰ ut sig¬
nũ suꝑ brachi¬
ium. cum ea
que fecit ita.
audire.⁊ sequi
studemꝰ quasi
uere sint exem
onem matris
apte subiung̃.
de dilectionẽ.
ut non exme¬
ritis ostendat᷑
data eccłie.¬

Expanded text:
tentamentis a salutis cura revocari potuit: sicut infernus nullis miserorum cruciatibus mitigatur, onimus, ut signum, super brachium, cum ea quae fecit ita audire et sequi studemus, quasi verae sint exemponem matris, apte subjungit de dilectione, ut non ex meritis ostendatur data Eccle
Abbreviated transcription (Latin):
breuis illi uita est. sed cum certatur aurifi¬
cib & argentariis. s & erarios imitat᷑. ⁊ glo¬
riam p̃fert. qm̃ res suꝑuacuas fingit. Cinis
est cor eius. & t̾ra suꝑuacua spes illius. ⁊ lu¬
to uilior uita illius. qm̃ ignorat qui se fĩ¬
xit. & qui inspirauit illi aĩam. ⁊ amat ẽ
oꝑatus ẽ. & qui insufflauit sp̃m uitalem.
Sed estimauer̃t lusum ẽẽ uitam nr̃am. ⁊ cõ¬
uersationem uite compositam. ad lucrum.
⁊ oportere undecumq etiam ex malo ade¬
rere. Sic enĩ suꝑ om̃s scit se delinquere. qui
ex t̾re materia. fragilia uasa. & sculptilia fĩ¬
git. om̃s enim insipientes ⁊ infelices supͣ¬

Expanded text:
brevis illi vita est sed concertatur aurificibus et argentariis sed et aerarios imitatur et gloriam praefert quoniam res supervacuas fingit cinis est cor eius et terra supervacua spes illius et luto vilior vita illius quoniam ignoravit qui se finxit et qui inseratur, et qui insufflavit ei spiritum vitalem. Sed et aestimaverunt lusum esse vitam nostram, et conversationem vitae compositam ad lucrum, et oportere undecumque etiam ex malo adquirere hic enim super omnes scit se delinquere qui ex terrae materia fragilia vasa et sculptilia fies enim insipientes et infelices sup
Abbreviated transcription (Latin):
li tui. & impperantes illi. Om̃ omĩa ydola
nationũ deos estimauerunt. quib nec ocr¬
lorum usus ẽ. ad uidendum. nares nares
ad ꝑcipiendum sp̃m. neq aures ad audiẽ¬
dum. neq digiti manuũ ad tractandum.

Expanded text:
li tui et imperantes illi, quoniam omnia idola nationum aestimaverunt deos, quibus neque oculorum usus est ad videndum, neque nares ad percipiendum spiritum, neque aures ad audiendum, neque digiti manuum ad tr
Abbreviated transcription (Latin):
ris. ut non minorẽ
se dñs eccł̃ie de gentib ꝙͣ
de iudeis collecte curam
q pace sollicitudinem
gerere designet. Nõ mi¬
nus enĩ regina ħ austͣ
capitur amore sponsi
quam pͥma amica de
uideis.

Expanded text:
s, ut non minorem se Dominus Ecclesiae de gentibus, quam de Judaeis collectae curam sque pace sollicitudinem gerere designet. Non minus enim haec regina austri capitur amore sponsi, quam prima amica de Judaeis.
Abbreviated transcription (Latin):
alia que ꝑ rõnem satisfaciunt. A
b ⁊ ea que rõnis sunt disserat. atq
animũ a delectatione compescat.
Namq ait. Hoc itaq mͥ uisum ẽ
bonũ. ut comedat quis ⁊ bibat. ⁊ c̃.¬

Expanded text:
alia quae per rationem satisfaciunt; albus ea quae rationis sunt, disserat, atque animum a delectatione compescat. Ibi namque ait: Hoc itaque mihi visum est bonum, ut comedat quis et bibat,
Abbreviated transcription (Latin):
tumultuose turbe seditio compͥmit᷑.
⁊ cũ multi diũsa sentiunt. ꝑcontio¬
nantis rõnem. ad unam sñam ꝑdu¬
cunt᷑. Hic igitur liber id̾o conciona
ꝑ temptationẽ imꝑita mens senti¬
at. Nam quot sñas ꝑ inquisitonem

Expanded text:
tumultuosae turbae seditio comprimatur, et cum multi diversa sentiant, per concionantis rationem ad unam sententiam perducuntur. Hic igitur liber idcirco Concioper tentationem imperita mens sentiat. Nam quot sententias per inquisitionem
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Qd fuit effec¬
tus magne be¬
nignitatis. qr¬
s in illa arbore
int̃ius exceca¬
ta. fuit mater
ex quo dixit. Sã¬

Expanded text:
d fuit effectus magnae benignitatis, quia in illa arbore interius excaecata fuit mater tua, ex quo dixit: San
Abbreviated transcription (Latin):
habemꝰ illos¬
lus ꝑmagni stͥudũ iugulã¬
tiam̃. dec̃ipit ⁊ conterit ꝑ
sanyr eos. ad quos in igno¬
rantiam alis deceptionis
uolat. ꝑ.hi tales qui quasi

Expanded text:
habemus illoslus per magni studii vigilantiam decipit et conterit. Per Sanir, eos ad quos ignorantia talis deceptionis volat. Per Hermon, tales qui quasi
Abbreviated transcription (Latin):
gula talis.
uadam. id¬
est ad eccłiã¬
de gentib.¬
potest non
incongrue
que inuoce mundi ẽ fu¬
tura. seuuocatio quarũ¬
cumq gentiũ. Unde mox
de amplissima uniꝰ eius¬

Expanded text:
gula talis Vadam, idest ad Ecclede gentipotest non incongrue quae in fine mundi est futura: seu vocatio quarumcunque gentium. Unde mox de amplissima pulchritu
Abbreviated transcription (Latin):
¶Uideamꝰ ut
ego qui pedago¬
gus sum par¬
uulorum. pos¬
sum discernere
siti sunt. qͦmͦ
tum ꝓficiant.
ut qualit̾ no¬
triendi sint.
intelligam.

Expanded text:
ideamus. Ut ego, qui paedagogus sum parvulorum, possim discernere siti sunt, quomodo tum proficiant: ut qualiter nutriendi sint, intelligam.
Abbreviated transcription (Latin):
dulces que mari
influunt. uł ar¬
dente sole consu¬
mi .ł salsug̃is ma¬
ris ẽẽ pabula. sed
tor aquarũ dic̃ eas.
ꝑ occultas t̃re uenaᷤ.
ad capita fontium
regredi.⁊ de matri¬
ce abysso. in sua sẽ¬
ꝑ ebullire pͥncipia.
occidit. ⁊ itẽ cũ de syria t̃rã
ꝓmissionis intraret. ortus
est ei. Loth quoq cũ egreit¬

Expanded text:
dulces, quae mari influunt, vel ardente sole consumi, vel salsuginis maris esse pabula. Sed tor aquarum, dicit eas per occultas terrae venas ad capita fontium regredi et de matrice abysso in sua semper ebullire principia. occidit, rursumque cum de Syria terram repromissionis intraret, ortus est ei . Lot quoque
Abbreviated transcription (Latin):
pationem pes¬
simam dedit de¬
us filiis homi¬
nũ. ut occupa¬
rent᷑ in ea Vidi
cuncta que fuĩt
subsole. & ecce

Expanded text:
pationem pessimam dedit Deus filiis homum, ut occuparentur in ea. Vidi cuncta quae fiunt sub sole, et ecce
Abbreviated transcription (Latin):
¶Luia sponsa dum aixxiliũ p̃sentie dei requirẽt
in tribulationũ ex ꝑsona infantiũ subiunt̃at:
ne uagari incipiam. statim eandẽ trepidationẽ
illius sponsus imploratus. benigna increpatio¬
ne redarguit. scd̾m illud euangelii. Modice fid̃i
bulationib a me deseri. ⁊ in feruo

Expanded text:
uia sponsa dum auxilia praesentiae Dei requireret in tribulationibus, ex persona infirmantium subjunxerat, Ne vagari incipiam: statim eamdem trepidationem illius sponsus imploratus benigna increpatione redarguit, secundum illud Evangelii, Modicae fidei bulatione a me deleri, et in fervo
Abbreviated transcription (Latin):
bat autẽ incõueniens inimicorũ
uox. ⁊ flebilis apparebat planctus.
ploratorum infantiũ. Simili aũt
pena seruus cum dño afflictus ẽ.
& popłaris homo regi similia pas¬
sus. Simiłr ergo om̃s uno nomĩe¬

Expanded text:
bat autem inconveniens inimicorum vox, et flebilis audiebatur planctus ploratorum infantium. Simili autem poena servus cum domino afflictus est, et popularis homo regi similia passus. Simi
Abbreviated transcription (Latin):
uiui sufficiebant. qm̃ uno moniẽ¬
to que erat p̃clarior natio eorũ ext̃¬
minata ẽ. De om̃ib enĩ non credẽ¬
tes propt̾ beneficia. tunc cum pͥ¬
mũ fuit ext̃miniũ. pͥmogenitorũ
spoponderũt. popłm dei se esse. Qy

Expanded text:
uno momento quae erat praeclarior natio illorum exterminata est de omnibus enim non credentes propter veneficia tunc cum fuit exterminium primogenitorum spoponderunt populum Dei se esse
Abbreviated transcription (Latin):
cupletis. que om̃ia oꝑatur. Siay¬
dem sensum operatur quis horum¬
magis quam illa est artifex. Et si
iusticiam quis diligit. ⁊ labores hrͣ¬
ius magnas habet uirtutes. So

Expanded text:
cupletius quae omnia operatur si autem sensus operatur quis horumagis quam illa est artifex et si iustitiam quis diligit labores huius magnas habent virtutes so
Abbreviated transcription (Latin):
uit. usq ad finẽ
mundi quando
iuidei intrabũt.
mitu ad omĩo
infideles. s pociꝰ
ad eos exhortan¬
dos qui sunt te¬
pidi in eccłia. di
cit itaq ip̃a ec¬
cłia. Ego dormio

Expanded text:
t usque ad finem mundi, quando Judaei intrabunt; mitti ad omnimodos infideles, sed potius ad eos exhortandos, qui sunt tepidi in Ecclesia, et dicit itaque ipsa Ecclesia: Ego dormio
Abbreviated transcription (Latin):
ut de culmiẽ
contemplati¬
onis egrediens. rursus mundi
sordib polluar. quia recepta sol¬
licitũdine temporaliũ subsidi¬
orum. quilib eximius doctor

Expanded text:
ut de culmine contemplationis egrediens, rursus mundi sordibus polluar, quia recepta sollicitudine temporalium subsidiorum, quamlibet eximius doctor
Abbreviated transcription (Latin):
Qui ad solli¬
citudinẽ regẽ¬
darũ anima¬
rũ se accingit.
restat ut qͬ¬
ad ꝓuidenda.
quoq eis tẽ¬
poraliũ necc̃i¬
datum subsi¬
dia ĩuigilet

Expanded text:
Qui ad sollicitudinem regedarum animarum se accingit, restat ut quad providenda quoque eis temporalium necessitatum subsidia invigilet
Abbreviated transcription (Latin):
¶Eccłia non ĩobe¬
diens de iniũcto
officio s metuẽs
in assumenda
fratrũ cura. ne
corruat in peccã
sine quib nõ tnͣsi¬
git᷑. hec uita. res¬
pondet expolia

Expanded text:
esia non inobediens de injuncto officio, sed metuens in assumenda fratrum cura, ne corruat in peccata, sine quibus non transigitur haec vita, respondet: Exspolia
Abbreviated transcription (Latin):
toꝵ odor quãui
ñ est tam̃ ad
edend̃ suaue.
malũ aũ opti¬
mi saporis. et
odoris tale est.
ut fauces dul¬
core delectet.⁊

Expanded text:
 odor, quamvis non est tamen ad edendum suave. Malum autem optimi saporis et odoris tale est, ut fauces dulcore delectet, et
Abbreviated transcription (Latin):
recondia ẽ ut ad
ymaginem dei
lem ab ip̃o hñs
aĩam qua exco¬
gitauit. q̃uomꝰ
transiret fluc¬
tus nauẽ fabri¬
cans scd̾m artiᷤᷤ
sue ꝑitiam. nõ
nouerat illum
qui hanc dedit
mili arte ⁊ ma

Expanded text:
ecordia est, ut homo ad imaginem Dei bilem ab ipso habens animum, quo excogitavit quomodo transiret fluctus, navem fabricans secundum artis suae peritiam, non honoret illum qui hanc sibi dmili arte et ma
Abbreviated transcription (Latin):
Preteritorũ enĩ¬
malorũ recorda¬
tio ñ minuit᷑.
⁊ p̃sentiũ tem¬
pestas augetur:
unde nec habẽt
spem remedũ.
mulantes. non
student em̃dati¬
oni. unde. Cum
occid̾et eos quere¬
bant eum. ⁊ dile¬
xerunt eum in¬

Expanded text:
Praeteritorum malorum recordatio non minuitur, et praesentium tempestas augetur. Unde nec habent spem remedii, mulantes, non student emendationi; unde: Cum occideret eos, quaerebant eum, et dilexerunt eum
Abbreviated transcription (Latin):
cuitas enim homi¬
in orbem tr̃arum. et ideobre¬
ius illorũ finis inuentus est.
cerbo enim luctu. dolens pater:
cito sibi rapti filii fecit ymaginem ⁊ illum
qui tunc quasi homo mortuus fuerat. ñc
tanquam deum colere cepit. ⁊ constituit ĩ¬
ter seruos suos sacra ⁊ sacrificia. Deinde int̃¬
ueniente temꝑe conualescen¬
te iniqua consuetudine. Hic
error tanquam lex custodita
est. & tirannorũ imꝑio colebã¬
tur. figmenta. Hos quos inpa¬
lam homines honorare nõpo¬
terant. propter qd̃ longe essẽt.
e longinquo figura illorũ al¬
lata. euidentem ymaginẽ re¬
gis quem honorare uolebãt.
fecerunt ut illum qui aberat tã¬
quam presentem colerent. sua
sollicitudine. Prouexit autem
ad horum culturam.⁊ hos oi
ignorabant. artificis eximia
diligentia. Ille autem uolens¬
plus placere illi qui se assũp
sit.elaborauit arte sua. ut si¬
militudinem in melius figu¬
raret Multitudo autem homi¬
num adducta. ꝑ speciem oꝑis.
eum qui ante tempꝰ tanquã

Expanded text:
cuitas enim hoin orbem terrarum et ideo brevis illorum finis inventus est acerbo enim luctu dolens pater cito sibi filii rapti faciens imaginem illum qui tunc homo mortuus fuerat nunc tamquam deum colere coepit et constituit inter servos suos sacra et sacrificia deinde interveniente tempore convalescente iniqua consuetudine hic error tamquam lex custodita est et tyrannorum imperio colebantur figmenta hos quos in palam honorare non poterant homines propter quod longe essent e longinquo figura illorum adlata evidentem imaginem regis quem honorare volebant fecerunt ut illum qui aberat tamquam praesentem colerent sua sollicitudine provexit autem ad horum culturam et hos qui ignorabant artificis eximia diligentia ille enim volens placere illi quisit elaboravit arte sua ut similitudinem in melius figuraret, multitudo autem hominum abducta per speciem operis eum, qui ante tempus tanquam
Abbreviated transcription (Latin):
beneficus uiros in celũ
fama ⁊ uoluntate tol¬
lerent. huichercules.
hinc castor. hinc pollux.
hinc esculapiꝰ. hinc li¬
ber ⁊ alio loco. atq in
aliis ciuitatib intel¬
ligi potest. atq tuen¬
bentius rei publice gr̃a
latim religiones cepe¬
runt. dum pͥmi qui
eos nouerant. eo riru
liberos suos ⁊ nepotes
deinde om̃s posteriores¬
suos imbuerũt.⁊ hii
tam̃ sũmi reges ob ce¬
lebritatem nominis
in ꝓuincus om̃ib cele¬
ro singłi gentis aut
urbis̃ sue conditores
aut uiros fortitudĩe
castitate mirabiles. fỹ¬
ma ueneratione coly¬
erũt. Ut egyptu ysidẽ¬

Expanded text:
entes viros in celum fama ac voluntate tollerent: hinc Hercules, hinc Castor et Pollux, hinc Esculapius, hinc Liber". Et alio loco: "atque in plerisque civitatibus intelligi potest acuenbentius rei publice causalatim religiones esse ceperunt, dum illi primi qui eos noverant eo ritu suos liberos ac nepotes, deinde omnes posteros imbuerunt. Et hi tamen summi reges ob celebritatem nominis in provinciis omnibus colero singuli populi gentis aut urbis sue conditores, seu viri fortitudine castitate mirabiles, summa veneratione coluerunt ut Egiptus Ysid
Abbreviated transcription (Latin):
stituta. cuiꝰ eo tempore custodes
fuerunt apłi. s fc̃a ꝑsecutione
disꝑsi sunt. in regionib uidee.
⁊ samarie p̃ter apłos. ⁊ sic conti¬
git ut plures c̃ẽnt. uinee. idẽ
in płib locis. ⁊ dum ꝑsecutores
iudei uolebant eccłiam ꝑt̾ba¬

Expanded text:
es fuerunt: sed facta persecutione dispersi sunt in regionibus Judaeae et Samariae praeter apostolos, et sic contigit ut plures essent vineae, id est in pluribus locis. Et dum persecutores Judaei volebant Ecclesiam perturba
Abbreviated transcription (Latin):
aut ꝑuirant cito. Cum enĩ cõ s¬
fidunt in ydolis que sunt sine
anima male iurant.nocerise
non sperant. Utraq ergo illis
serunt de deo attendentes ydo¬
lis & iniuste iurauerunt. in y¬
dolo contempnentes iusticiam.
Non enĩ uirantium est uirtũ.
s peccantium pena. ꝑambu¬
lat semꝑ iniustior p̃uaricatio

Expanded text:
aut periurant cito dum enim confidunt in idolis quae sunt sine anima male iurantes renoceri se non sperant utraque ergo illis senserunt de Deo adtendentes idolis et iniuste iuraverunt in dolo contemnentes iustitiam non enim iurantium est virtus sed peccantium poena perambulat semper in iniustorum praevaricatio
Abbreviated transcription (Latin):
tabo nũc te in leticia ⁊
uidebo in bono. ⁊ ecce e¬
diam hec uanitas. Po¬
stqm in młtitudine sa¬
pientie ⁊ adiectione
sãe laborem ⁊ dolorem
esse dep̃hendi. ⁊ ñ aliud
qͣmͣ cassũ ⁊ sine fine cͥ¬

Expanded text:
tabo te in laetitia, et videbo in bono: et ecce etiam hoc vanitas. Postquam in multitudine sapientiae et adjectione scientiae, laborem et dolorem esse deprehendi, et nihil aliud, nisi cassum et sine fine c
Abbreviated transcription (Latin):
sap̃iam erudiam̃. Ec¬
lis ergo studii fuit sa¬
lomoni scire sap̃iam.
⁊ scĩam ⁊ e regione ea¬
rores ⁊ stulticiã. ut hec

Expanded text:
sapientiam erudiamur. Aequalis ergo studii fuit Salomoni scire sapientiam et scientiam, et e regione errores et stultitiam: ut in aliis
Abbreviated transcription (Latin):
gantes spes orbis t̾rarum ad
ratem confugiens remisit
seculo natiuitatem.que ma¬
nu tua erat gubernata. Be¬
nedictum est enim lignum.

Expanded text:
gantes spes orbis terrarum ad ratem confugiens remisit saeculo semen nativitatis quae manu tua erat gubernata benedictum est enim lignum
Abbreviated transcription (Latin):
mines enĩ & ium̃ta.
ꝓfundum maris ru¬
bri sicco uestigio tran¬
sier̃t.⁊ rane de fluiui¬
is ꝓcedentes. domoꝰ egip¬
tiorũ impleuer̃t̃. Ignĩs
cũ grandine mixta de
celo ruebat. nec̾ ignis
aqm. nec aqua ignem

Expanded text:
mines enim et jumenta profundum maris Rubri sicco vestigio transierunt, et ranae de fluviis procedentes, domos Aegyptiorum impleverunt. Ignis cum grandine mistus de coelo pluit, et nec ignis aquam, nec aqua ignem
Abbreviated transcription (Latin):
soni ad concordiam
sentiunt. Ita discre¬
pantia elem̃ta serua¬
mari ex ip̃o certo usu potest. A¬
grestia enĩ in aquatica conuer¬
tebant᷑. & quecumq erant na¬
tantia in t̾ram transibant. Ig¬
nis in aqua ualebat. supͣsuam
uirtutem.⁊ aqua extinguẽtis
nature obliuiscebat᷑. flamme
e contrario corruptibiliũ ani
malium ñ uexauerũt. carnes
coambulantiũ. ne dissoluebãt
illam. que facile dissoluebat᷑.
sicut glacies bonam escam. In
om̃ib enĩ magnificasti popu¬
lum tuũ domine. & honorasti.
et non despexisti in om̃i tem¬
pore. & in om̃i loco assistentes

Expanded text:
soni ad concordiam sentiunt, ita discrepantia elementa servamari, et ex ipso visu certo potest. Agrestia enim in aquatica convertebantur; et quaecunque erant natantia, in terram transibant. Ignis in aqua valebat supra suam virtutem, et aqua exstinguentis naturae obliviscebatur. Flammae e contrario malium non vexaverunt carnes coambulantium nec dissolvebant illam quae facile dissolvitur sicut glacies bonam escam in omnibus enim Domine magnificasti populum tuum et honorasti et non despexisti in omni tempore et in omni loco adsistens
Abbreviated transcription (Latin):
genuerit quispiam centũ libos
& iuxerit multos annos. & plu¬
res dies etatis habuerit.⁊ anima illiꝰ ñ uta¬
tua bonis. substantie sue. sepulturaq care¬
ai.de hoc ego ꝓnuncio quia melior illo si¬
et abortuius. frustra enĩ uenit ⁊ ꝑgit ad

Expanded text:
genuerit quispiam centum libeberos, et vixerit multos annos, et plures dies aetatis habuerit, et anima illius non utatur bonis substantiae suae, sepulturaque careat, de hoc ego pronuntio quod melior illo sit abortivus. Frustra enim
Abbreviated transcription (Latin):
Iut tanqmͣ sagitta emissa in s¬
locum destinatum. diuisus a¬
er continuo in se reclusus est.
ut ignoretur transitus illius.
Sic ⁊ nos nati continuo desiu¬
mus esse.⁊ uirtutis quidẽ signũ

Expanded text:
ut tanquam sagitta emissa in cum destinatum: divisus aer continuo in se reclusus est, ut ignoretur transitus illius: sic et nos nati continuo desivimus esse, et virtutis quidem nu
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Eccl̃ia uidens qd̾ nec ad bene
oꝑandum uel egrediendũ ꝑ
se sufficit nec in bono ꝑsiste¬
re. uł auditores quant̃ ꝓfece¬
rint discernere. ĩplorat auxi

Expanded text:
 Ecclesia videns quod nec ad bene operandum, vel egrediendum per se sufficit, nec in bono persistere, vel auditores quantum profecerint discernere, implorat auxi
Abbreviated transcription (Latin):
¶Quam pulcre.
Supra. Sponsa
indilecto ubera
notatur unitas
sunt duo ut a¬
ne una. id̾o siłi
laude alt̾ alter̃
laudat. doctͥna
ST RA T.
⁊ ꝑrimi ꝓquas mens sc̃a sen¬
sus suos nutrit. dumd̾o cari¬
pot̾ impendit. quas mãmas
quantum sponsus diligat.
in repeticione laudis mani¬
festat dicens. Pulcͥora sunt.

Expanded text:
Quam pulchrae, etc. Supra sponsa in dilecto ubera notatur unitas sunt duo, ut ane una: ideo simili laude alter alterum laudat. Doctrinastrat.r quas mens sancta sensus suos nutrit, dum Deo charis, quod potest, impendit. Quas mammas quantum sponsus diligat, in repetitione laudis manifestat dicens: Pulchriora sunt
Abbreviated transcription (Latin):
¶Ne uideat᷑ com¬
muẽ oũim ho¬
minũ nat᷑am
dampnare. ⁊ de¬
um eiꝰ actorem
lant̃. adiecit.
⁊ libero arbitͥo¬

Expanded text:
Ne videatur communem omnium hominum naturam damnare, et Deum ejus auctorem lanter adjecit, sed libero arbit
Abbreviated transcription (Latin):
gi uente bello. neq saluabit im¬
pietas impium. Omĩa hec con¬
sideraui.⁊ dedi cor meum in cũc¬
tis operib que fiunt subsole in¬
terdum dominator homo hoi¬

Expanded text:
gruente bello, neque salvabit impietas impium. Omnia haec consideravi, et dedi cor meum in cunctis operibus, quae fiunt sub sole. Interdum dominatur homo ho
Abbreviated transcription (Latin):
¶ixi suꝑiꝰ iux bonũ
hoĩem. repperiri cũ
boni fcĩ. Nunc que
bona eis ded̾it. tan¬
qmͣ gratulabundꝰ
enumerat sap̃iam
rõnem. archana.
cognoscere.

Expanded text:
ixit superius vix bonum hominem inveniri, cum boni facti. Nunc quae bona eis dederit tanquam gratulabundus enumerat, sapientiam, rationem, arcana cognoscere.
Abbreviated transcription (Latin):
QQuasi non debes mo¬
leste pati. si futura
ñ scire potes. si apo¬
tentiorib impus
sepe oppͥmeris. qͥa
cito omĩa finiunt᷑.
mors oĩa equaliter
¶Hii nec in morte
penitent. quorũ
quantũ accusatõ
rarior ⁊ difficilior.
tanto peccãdi lib¬
tas uidet᷑ eis maior.¬

Expanded text:
Quasi, non debes moleste pati, si futura non scire potes, si a potentioribus impiis saepe opprimeris, quia cito omnia finiuntur, et mors omnia aequaliter c. Nec in morte poenitet, quorum quanto accusatio rarior et difficilior, tanto peccandi libertas videtur eis
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ cũ uix de paucis ui¬
ris bonos inuenerim.
ita ut in mille unꝰ
potuerit inueniri mu¬
lierem bonam omino.
inuenire ñ potui. qͥa¬
ñ ad uirtutẽ deduxe

Expanded text:
 cum vix paucos de viris bonos invenerim, ita ut de mille unus potuerit inveniri, mulierem bonam omnino invenire non potui. n ad virtutem, sed
Abbreviated transcription (Latin):
sticia ⁊ fructus
apparẽ. Ut ergo
bono coram se
suo arbit᷑o dere¬
linquens. fecit
congregare di¬
iuicias. ⁊ hinc
dogmatũ con¬
suere ceruica¬
lia.que cũ uir

Expanded text:
tae fructus apparere. Ut ergo bono coram se suo arbitrio derelinquens, fecit congregare divitias, et hinc dogmatum consuere cervicalia. Quae cum vir
Abbreviated transcription (Latin):
piebant extraneos. Qui autem
cum leticia receperũt hos qui eisdem usi e¬
rant. iniusticiis. seuissimis afflixerunt dolo¬
rib. Percussi sunt autem cecitate. sicut illi

Expanded text:
piebant extraneos. Qui autem cum laetitia receperunt hos qui eisdem usi erant justitiis, saevissimis afflixerunt doloribus. Percussi sunt autem caecitate: sicut illi