comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iecta non alia magnitudo exuegit q̃ si mundus alius quidam
in imo loco narrareture. nec ut cricum maximum a uesere dieta¬
tore extructum longitiuline stadioꝵe trun latitudine unius sed
cum aedificis iugꝵ quaternum ad sedem cel. Milum inter
magna opera dicanus illam magnificã basilitam pauti colum¬
ii phrygib mirabitem. Ioꝵq diui lugristi templum pacis Di¬

Expanded text:
iecta non alia magnitudo exurget quam si mundus alius quidam iecta non alia magnitudo exurget quam si mundus alius quidam in uno loco narretur. 102 nec ut circum maximum a Caesare dictatore exstructum longitudine stadiorum trium, latitudine unius, sed cum aedificiis iugerum quaternum, ad sedem CCL, inter magna opera dicamus: non inter magnifica basilicam Pauli columnis e Phrygibus mirabilem forumque divi Augusti e
Abbreviated transcription (Latin):
teligitar. fodem in oppido est lipis fugituuus appelatus Argonautȩ¬
C eum pro ancora usi ibi relinguerant hunc eprytanto ita uocatur
tirores .uii. accoepta uoces nomen numecosiore percussu multiplicãt᷑
nomen huic miraculo echo est a gractis dictum e hoc quidem lo¬
coꝵ natura euenit ac plerung conualium ibi casu accidit. Chin¬
piae autem arte mirabui modo in portito quam ob id heptaphonon
appellant uocant quoniam septies eidem uox redulitur Cigiti
bulenteriu uocant aedificium amplum sine ferro dauo Ita di¬
sposita contignatione ut eximantur trabes sine fulturis ic re¬
porantur quod item. Romae impone sublicio religiofum postea¬
quam Codite oratio defendente egre reuulsus est Ueꝵ & ad
irebis nostras mitacula transire onuenit tongentoꝵꝵq. annoꝵ
docile scrutari uires: & sic guaq orbem terraꝵ uidtum ostende¬
re quodaccidisse totiẽs pene quod referuntur miracula appare¬
bit Vinuesitate nero aceruata s in quendam cumulum con¬

Expanded text:
xxiii 99 Eodem in oppido est lapis fugitivus appellatus; Argonautae eum pro ancora usi reliquerant ibi. hunc e prytaneo — ita vocaturturres septem acceptas voces numeroso repercussu multiplicant. nomen huic miraculo Echo est a Graecis datum. 100 et hoc quidem locorum natura evenit ac plerumque convallium; ibi casu accidit, Olympiae autem arte, mirabili modo, in porticu, quam ob id heptaphonon appellant, quoniam septiens eadem vox redditur. Cyzici et buleuterium vocant aedificium amplum, sine ferreo casposita contignatione , ut eximantur trabes sine fulturis ac reponantur . quod item Romae in ponte sublicio religiosum est, posteaquam Coclite Horatio defendente aegre revolsus est. Verum et ad urbis nostrae miracula transire conveniat DCCCque annorum dociles scrutari vires et sic quoque terrarum orbem victum ostendere. quod accidisse totiens paene, quot referentur miracula, apparebit; universitate vero acervata et in quendam unum c
Abbreviated transcription (Latin):
quos quo uetustior eo melior. in antiguare aedum egibtarement
me retentiore terma uteretuo redemptor Ides tertoria mulaco¬
num riae t elauer e Tecstoum euali ni iet heienats :neudẽ
est non satis spiendoris habo uligniose pubi satiugo uitia testetio
subhim utilius in graetia tectorus etiam harenaꝵ quod inductii
est insubigendo donec iutro noni tohuereat ꝯtra in albauo opere
ut macerata calce eum glutinum habeat macerari non nisi ex gle¬
ba oporta Eliagedis est Mineruae in qua fratet fidiae patienus
tectorium mauxit lacte & croco subactum ut ferunt. Ideo si tera¬
tur hodie in eo saliua poluice odorem sroci saporemq reddit. so¬

Expanded text:
quoque ea quo vetustior, eo melior. in antiquorum aedium legibus invenitur, ne recentiore trima uteretur redemptor; ideo nullae tectoria eorum rimae est, numquam satis splendoris habet. uliginosa et ubi salsugo vitiet testaceo sublini utilius. 177 in Graecia tectoriis etiam harenatum, quo inducturi est in subigendo, donec rutro non cohaereat; contra in albario opere, ut macerata calx ceu glutinum haereat; macerari non nisi ex glaeba oportet. Elide aedis est Minervae, in qua frater Phidiae Panaenus tectorium induxit lacte et croco subactum, ut ferunt; ideo, si teratur hodie in eo saliva pollice, odorem croci saporemque reddit.
Abbreviated transcription (Latin):
OtMi Tineophrastus & Mutianus eze alignos lapides qui pari¬
aut credunt Theophrastus auetor est ebur fossite candido eemi¬
gro tolore Inuenrri & ossa e terra natei inuenituq. lapides es¬
seos palmati treca mundam in hispania ubi caꝗbe ditator pom¬
ꝑeium uicit reperuntur. idq quotiẽs fregeris Sunt einigri
quoꝵ auctoritas uenit in marmora sicut tenarius carto ni¬
gios ex aphoyta frrmiores essẽ tradit ꝙ̃ in stalia. E diueso abbos cora¬
nos dutiores ꝙ pauios. Iden innesem scilicem secra setari tuscu¬
lanimiq dissilire igni sabinum fusum addito oleo etiam iucers
Item molas uersaties auuilsmis muentas aliguas de seonte mo¬
tas Inuenimus in prodigiss. Nusg̃ autem ritilior q̃ in Italia
ggnitur. Lapisq non est fixum Iͥn quibdam uero pronintiss
ommino non inuenitur. Sunt quidam in eogenere molliore
qui &coce leuiganturr ut procul intuentib ophite iideri posit
Nes est aluis frimior tuando & lapidis natura ut lignium simil
trahant colotem ue tandidum oleo mutentur.

Expanded text:
m Theophrastus et Mucianus esse aliquos lapides, qui pariant, credunt; Theophrastus et ebur fossile e candido et nigro inveniri et ossa e terra nasci invenirique lapides osseos. Palmati circa Mundam in Hispania, ubi Caesar dictator Pompeium vicit, reperiuntur idque quotiens fregeris. sunt et nigri, quorum auctoritas venit in marmora, sicut Taenarius . Varro nigros ex Africa firmiores esse tradit quam in Italia, e diverso albos Coranos duriores quam Parios, idem Luniensem silicem serra secari, Tusculanum dissilire igni, Sabinum fuscum addito oleo etiam lucere. idem molas versatiles Volsinis inventas; aliquas et sponte motas invenimus in prodigiis. nusquam hic utilior quam in Italia gignitur lapisque, non saxum, est. in quibusdam vero provinciis omnino non invenitur. sunt quidam in eo genere molliores, qui et cote levantur, ut procul in-o tuentibus ophites videri possit, neque est alius firmior, quando trahant coloremve candidum oleo mutent.
Abbreviated transcription (Latin):
ca repertum trahers autem in se argentum ferrum experim̃
tum eius esse in cote ex lapide basance Reddere enim ucui
sanguineum &e ese ad Iocmeris uitia praccipni remeay. Terti¬
um genuis arabici facit snmili dirritia iux reddentis sucum ad.
cotem aquariam aliguando roco similem. Quarti generis utuen
moroidas reprimit eius. In totum autem omnes hematita tri¬
tos in oleo trun dracmnare ponddere & a Ieiunis bibendos ad
uitia sangumis. Idem auctor scyston & alterius generis quam
hematitem tradit quae uocant anthracitem Nasi in aphryca
nigrum tritum aguariis cotib reddere ab ea parte quae fuerit
ab radice iugrum colorem Ab altera parte sroctum ipsum utile
ese oculoꝵ medicamentis

Expanded text:
ca repertum; trahere autem in se argentum, aes, ferrum. 1ca repertum; trahere autem in se argentum, aes, ferrum. 147 experimentum eius esse in cote ex lapide basanite — reddere enim sucum sanguineum —, et esse ad iocineris vitia praecipui remedii. tertium genus Arabici facit, simili duritia, vis reddentis sucum ad cotem aquarium, aliquando croco similem. quarti generis hepatimorroidas reprimentem in potu. 148 omnes auttos in oleo II drachmarum pondere a ieiunis bibendos ad vitia sanguinis. idem schiston et alterius generis quam haematiten tradit, quem vocat anthracitnigrum, attritum aquariis cotibus reddere ab ea parte, quae fuerit ab radice, nigrum colorem, ab altera parte croci. ipsum utilem esse oculorum medicamentis
Abbreviated transcription (Latin):
dam eos tegohtos uotant quoniam uesicie medentur alcules¬
rumpunt in umo poti.¬
HAUCIUS lupi gentis nomen haoge Est autem grleba pumicosa
Iatur autem umo pertusus fiatures folib donee rufestat. ac tũ.¬
sus dulci Umo extinguitur ternis uicib tingendis uestib tantẽ
Vtilis
CISTOS & hematites cognationem habent hematites nuenit᷑
in meret metallis ustus Mlimi colorem inntatur. Uritutr ue¬
ut phrygius non extinguitur umo. adusteratur hematitos depe¬
qui sangumem reiecerunt cum suco pumici mali &ueditas uitis
coscilui peciuiaritet eepellit ociuoꝵ lachrymas in lacte muliebri
procidentesq ociuos praeclore cohib&. haec est sentencia eoꝵ qui mi¬
opico oculoꝵ medicamentis utilissimo ꝙ his quae parcrresta appellait̃.
Item aribustis. Alteꝵꝑ androdamanta dicit uotari colo migro ponderse
ac diritia insignem & mde nomen traxisẽ praetipueq i aphey¬

Expanded text:
dam eos tecolithos vocant, quoniam vesicis medentur, calculdam eos tecolithos vocant, quoniam vesicis medentur, calculrumpunt in vino poti.habet nomen; est autem glaeba pumicosa. uritur ante vino perfusus, flatus follibus, donee rufescat, ac rursus dulci vino extinguitur ternis vicibus, tinguendis vestibus tantum utilishistos et haematites cognationem habent. haematites invenitur in metallis, ustus minii colorem imitatur, uritur ut Phrygius, sed non restinguitur vino. adulteratum haematiten disqui sanguinem reiecerunt cum suco Punico mali. et in vesicae vitiis s, peculiaris explendis ulcerum lacunis in lacte muliebri, procidentesque oculos praeclare cohibet. haec est sententia eorum, qui nuopico, oculorum medicamentis utilissimo et iis, quae panchresta appellat, item ambustis. alterum androdamanta dicit vocari, colore nigrum, pondere ac duritia insignem, et inde nomen traxisse praecipueque in Afri
Abbreviated transcription (Latin):
quoniam ꝓ complexus est terram oculoꝵ medicamentis utilistimꝰ
Item mamimaꝵ ac testium uitis.¬
EILITINUS Iapis sucum remittit dultem melleq tusus & cee
mixtus eruptionib pituitae masculis q corporis medetur & fau¬
cium exulcerationi epmittidas tollit s nuluaꝵ dolores impositus
uelleri¬
A QN ES lapis nomen loci s amuis aninis habe gagis lytias. Aũt
& in leucocola ex pelli mari atq intra .xii. stadia colligi niger est
planus punicosus leuii non multum a ligno differens fragilii. otts¬
re si teratur grauis fictilia ex eo inscripta non delentur cam
uritur odorem sulghureum reddit meꝵq accenditur aque eetin¬
guitur oeo fugat seipentes recreatq iuluae straugulatõnes de¬
prichendit sontitum morbum & iuginitatem sufficu Item ex umo
decoctus dentibi medetur strumasq cerat permixtus ħ dicuntut uti
magi unrea mea quam azinomatiam uotant id perii negant si
euentirez est quod auquis optex.
PONCIE lapides inueniuntur in spongiis & sunt mariuiqui¬

Expanded text:
icamentis utilissimum, item mammarum ac testium vitiis.elitinus lapis sucum remittit culcem melleumque. tunsus et cerae mixtus eruptionibus pituitae maculisque corporis medetur et facuium exulcerationi, epinyctidas tollit, volvarum dolores inpositus velleragates lapis nomen habet loci et amnis Gagis Lyciae. aiunt et in Leucolla expelli mari atque intra XII stadia colligi. niger est, planus, pumicosus, levis, non multum a ligno differens, fragilis, odore, si teratur, gravis. fictilia ex eo inscripta non delentur; cum uritur, odorem sulpureum reddit; mirumque, accenditur aqua, oleo restinguitur. 142 fugat serpentes ita recreatque volvae strangulationes. deprendit sonticum morbum et virginitatem suffitus. idem ex vino decoctus dentibus medetur strumisque cerae permixtus. hoc dicuntur uti Magi in ea, quam vocant axinomantiam, et peruri negant, si eventurum sit quod aliquis optet. pongitae lapides inveniuntur in spongeis et sunt marini. qui
Abbreviated transcription (Latin):
prodintur : Tres ueco factae ams lxxvii. Nemipe qui debis scriete
us artemidorus Aexander polihistor entieeiads Antistenes ie¬
metrius fmotelesato Inter ommnes eos non constat a quid fuctae
sunt iustisrmo casu obhiteratis tantat uanitatis auctorid ali:¬
qur sr his prodiderunt in raphanos & alium & cuepas. aĩ .uiͦ. ta¬

Expanded text:
produntur. tres vero factae annis LXXXVIII, mensibus IIII. qui de produntur. tres vero factae annis LXXXVIII, mensibus IIII. qui de us, Artemidorus, Alexander polyhistor, Butoridas, Antisthenes, Demeterius, Demoteles, Apion —, inter omnes eos non constat, a quibus factae sint, iustissimo casu obliteratis tantae vanitatis auctoribus. aliqui ex iis prodiderunt in raphanos et alium ac cepas MDC ta
Abbreviated transcription (Latin):
caetitatem uisu redoito exoraculo et soli satrauit¬
ICΑrUR obiter & pyramides in eadem aegypto regum pena¬
petuniae ociosa ac stiulpta ostentatis praeberent aut ne plebs esa
plurium in cohortaꝵ extant. VUna est encrisione uibt duae mn inẽ¬
pbir non procula labeyinto de quo ipso dicemus Totidem ubi fuit
m̾ idis latus haec est fossis grandis sed aegyotii inteo mira ac meno¬
reliquae res quae orbem terraꝵ imoleuere fama sane conspicue un¬
diq ad nauigantib sitae simt in parte aphrycas montes ex eo sterii¬
quae inter mengham oppidum de quod appellari diximus delea ilo
tenus .niiᶜ. nulib passuum a memphi.Uii. milib positae a dico quem
magis narranda de qua siluestre numen accalentium arma regem pi¬
tant amasiam regem pnitat In ea conditum & uolunt inueñtum ĩnide¬
ri. Et autem saxo naturali elaborata & lubrita capitis monistris coli¬
pidicinis constat.cce  . hoi. hominum annis .xx. eam construxise

Expanded text:
m visu reddito ex oraculo Soli sacravitantur obiter et pyramides in eadem Aegypto, regum pecuniae otiosa ac stulta ostentatiplurium incohatarum extant. una est in Arsinoite nomo, duae in Memphite, non procul labyrintho, de quo et ipso dicemus, totidem ubi fuit Moeridis lacus, hoc est fossa grandis, sed Aegyptiis inter mira ac memodicuntur. reliquae tres, quae orbem terrarum inplevere fama, sane conspicuae undique adnavigantibus, sitae sunt in parte Africae monte saxeo sterilique inter Memphim oppidum et quod appellari diximus Delta, a Nilo minus IIII milia passuum, a Memphi VII D, vico adposito quem t sphinx vel magis narranda, de qua siluere, numen accolentium. Harmain regem putant in ea conditum et volunt invectam videri; est autem saxo naturali elaborata. rubrica facies monstri colipidicinis constat. CCCLX milia hominum annis XX eam construxisse
Abbreviated transcription (Latin):
NUENIO & nacum laudatum mete statuarios fecisse marmerti
Net sauꝵ ag bathracim oblterai sonueit qni fecere templa.cc. uiȩ¬
daturi porticib mclasa natione & ipsi lacones guidam & opibus
praepotences fuise eos puccnt ac sua imipensa construxisse fetise
inseriptionem sperantes qua negata hoc tamen alio loco usupase.
sunt certe etiam nine in columnaꝵ epstilis inscugta nominẽ
eoꝵ argiimenta lacerta ato rona in soiuis uede exticise picturꝙ
cultinq reliquos ommnes foemineis argunentis constat. Etemm
facta sunonis tum inferentur signa permutasse geruli tradim¬
tur Et ia relgions tustoditum ueluit ĩpsis dis sedem its partitis
frgo iniumnonis aeale crltr est gui Ioruis ese dobebat. Sunt & inpar¬
uis marmorer famam consetuti iprmicides cuius quadrigã
tum agitatore operuit alis musca ꝙ calicrate cuius formitaꝵ
pedes atq alia membra peruidere non est Quando pͥmui¬

Expanded text:
nvenio et Canachum laudatissimum inter statuarios fecisse marmorea. nec Sauram atque Batrachum obliterari convenit, qui fecere templa Octaviae porticibus inclusa, natione ipsi Lacones. quidam et opibus praepotentes fuisse eos putant ac sua inpensa construxisse, inscriptionem sperantes, qua negata hoc tamen alio modo usurpasse. sunt certe etiam nunc in columnarum spiris inscalptae nominum eorum argumento lacerta atque rana. 43 in Iovis aede ex iis pictura cultusque reliquus omnis femineis argumentis constat; erat enim facta Iunoni, sed, cum inferrentur signa, permutasse geruli traduntur, et id religioone custoditum, velut ipsis diis sedem ita partitis. ergo et in Iunonis aede cultus est qui Iovis esse debuit. Sunt et in parvolis marmoreis famam consecuti Myrmecides, cuius quadrigam cum agitatore operuit alis musca, et Callicrates, cuius formicarum pedes atque alia membra pervidere non est.
Abbreviated transcription (Latin):
pendentia adimaginem specus ariereddendam sedhi pumites
qui inlsusunt orporum leuigandoꝵ foeminisiam quidem&
uiris atq ut ait satullus libris laudatissimi sunt inmelo Scyro
& folis tnsulis probatio in cindore minimoq ponderẜox ꝙ̃
ac axime spongiosi aridi q sunt terrifacile nec arenosi in
fricando Uisecrum inaedicina ex tenuare sictne inausteo sic¬
cantur ita uti torreantur & arbont puro ac totisi uino rl¬
stinguantur albo labantur dictum ut sadmia& suratticon
duntur ꝙ̃ minimum ul liginosoloco usus farinat eius oculo¬
tum Maxime medicamentis ulcera purgat eoꝵ leniter
oxplentꝙ i catri es & emendat quidam sertia istione refei

Expanded text:
pendentia ad imaginem specus arte reddendam , sed ii pumices, qui sunt in usu corporum levandorum feminis, iam quidem et viris, atque, ut ait Catullus, libris, laudatissimi sunt in Melo, Nisyro et Aeoliis insulis. probatio in candore minimoque pondere et ut quam maxime spongiosi aridique sint, teri faciles nec harenosi in fricando. vis eorum in medicina extenuare , siccare, trina ustione ita, uti torreantur carbone puro, totiens vino restinduntur quam minime uliginoso loco. 156 usus farinae ex iis oculorum maxime medicamentis: ulcera purgant eorum leniter explentque, cicatrices emendant. — Quida
Abbreviated transcription (Latin):
pacem mensuram ponderi oneratas ita ut subirent obelust rm per¬
dentem in eetremitatin sues in ripis utrins postea exedii lotactus la¬
tertuis & aliemiati nauis excoepisse omus. Excisos antemn sestales
monte eodem qitificem donatum talentis l. hic obelitus in aifnee¬
fuit poũtus a tgge supradito mumnus amoris in eniuge eademe fo¬
rore aisitioe Inde eam naualib in comimnodum maxius quidem
prueteatus aegypti transtulit. In fore retiso sacamine denii uullt
fastigium adoere auratum quod posten amisit exali duo Panre
onadragenum binum cubitoꝵ Supes onmia accodit difie ultos
maris romam aduehendi pectati admadum nauid buius lign¬

Expanded text:
plicem mensuram ponderis oneratas ita, ut subirent obeliscum pendentem extremitatibus suis in ripis utrimque; postea egestis laterculis adlevatas naves excepisse onus; statutum autem in sex talis e monte eodem, et artificem donatum talentis L. hic fruit in Arsinoeo positus a rege supra dicto munus amoris, coniuge eademque sorore Arsinoe. inde eum navalibus incommodum Maximus quidam praefectfastigium addere auratum, quod postea omisit. et alii duo sunt s rex, quadragenum binum cubitorum. Super omnia accessit difficultas mari Romam devehendi, spectatis admodum navibus
Abbreviated transcription (Latin):
ne aegyptio. primus omnium id instituit Mestire uaꝵ qui
regnabat in solis urbe somny iussus & hoc ipsum inscriptum at in
eo stenim sculpturae illae effigiesue quas uiderus aegyptiae sume

Expanded text:
ne Aegyptio. primus omnium id instituit Mespheres, qui ne Aegyptio. primus omnium id instituit Mespheres, qui regnabat in Solis urbe, somnio iussus; hoc ipsum inscriptum in eo, etenim scalpturae illae effigiesque quas videmus Aegyptiae sunt
Abbreviated transcription (Latin):
coloris in uertice maculesi atq non transuci . Uitia in his crrne¬
us colox aut candidus ant quicquid simiile uitio est. pautum di
stat ab eo ad unguencoꝵ fidem uti existimant ligdmos in taco
repertos amiditudine qua lances craterasq non excedat autea tan
inter se naturae duob honos coralitico in asia reperto mensinae
non ultra bina cubita candore proximo ebori & similitudine quados
e diuero niger est alabandicus terrae suae nomine q̃ ꝙͣ & muehi na¬
sceus ad purputam tamen magi aspectu declinante idemq acuesõ
Inuenitur aphrycae parte aegypto as criptae coticuus ad terenda col¬
liria quadam utilitate naturat alia senueniens craa sienem uerom
thebaidis signites quem ante pyrropocilon uocabant Trabes ex eo fnce¬
re reges quodam io certamimne obelitos uocantes solis numini sacra.¬
tos radioꝵ eius argimentum in esigie est ita signifitatur nomi¬

Expanded text:
coloris, in vertices maculosi atque non tralucidi. vitia in iis cornecoloris, in vertices maculosi atque non tralucidi. vitia in iis corneus colos austare ab eo in unguentorum fide multi existimant lygdinos, in Paro repertos amplitudine qua lances craterasque non excedant, antea ex trariae inter se naturae honos, corallitico in Asia reperto mensurae non ultra bina cubita, candore proximo ebori et quadam similitudine. e diverso niger est Alabandicus terrae suae nomine, quamquam et Mileti nascens, ad purpuram tamen magis aspectu declinante. idem liquatur invenitur in Africae parte Aegypto adscripta, coticulis ad terenda collyria quadam utilitate naturali conveniens, circa Syenen vero Thebaidis syenites, quem antea pyrrhopoecilon vocabant. Trabes ex eo fecere reges quodam certamine, obeliscos vocantes Solis numini sacratos. radiorum eius argumentum in effigie est, et ita significatur nomi
Abbreviated transcription (Latin):
montib nec use albi nasi putauere nosti neteres. Sed in germa¬
nia potoriis uasis inde factis primum: Demde pedib lectoꝵ salis¬
q nepos Cornelius tradit Magno fuisse miratulo cum publius iena¬
lus spinter amphoras ex eo chioꝵ magnitudine cadoꝵ ostendis¬
s& post quinqueminum deinde .xxxii. pedum longitudinis colmm¬
nas uidise : sed uariatumm in hoc lapide postea est Namq piomira¬
culo insigni .iiiiʳ. modicas intheatro fuo orneluis balbuis posuit
Nos amplieres .xxx. uidimus in scena quam Calstus nesaris
Claudis libertoꝵ potentissimus sibi exaedificaiuerat
UNE aligni lapidem ala bastriten uotant quem cauant ad nasu
ungnentaria : Quoniam optime ea incoraipta seruare dicitur
Idem exustus amplastris conuenit. Nasciturr crica thebas aegipti¬
as e damascum Spriae: hic caeteris candulior. probatiss nsuero
in sarmana mox in india. Iamquidem e in syria asiaq uilissimi
antem sine ullo nitore in capadocia. probantur ꝗ̃ maxime melita

Expanded text:
teres, Sudines in Carmania. potoriis primum vasis inde factis, dein pedibus lectorum sellisque, Nepos Cornelius tradit magno fuisse miraculo, cum P. Lentulus Spinther amphoras ex eo Chiorum magnitudine cadorum ostendisset, post quinquennium deinde XXXII pedum longitudinis columnas vidisse se. 60 variatum in hoc lapide et postea est, namque pro miraculo insigni quattuor modicas in theatro suo Cornelius Balbus posuit; nos ampliores XXX vidimus in cenatione, quam Callistus Caesaris Claudi libertorum, potentia notus, sibi exaedificaverat. unc aliqui lapidem alabastriten vocant, quem cavant et ad vasa unguentaria, quoniam optume servare incorrupta dicatur. 61 idem et ustus emplastris convenit. nascitur circa Thebas Aegyptias et Damascum Syriae. hic ceteris candidior, probatissimus vero in Carmania, mox in India, iam quidem et in Syria Asiaque, vilissimus autem et sine ullo nitore in Cappadocia. probantur quam maxime mellei
Abbreviated transcription (Latin):
deprachendendas sols inmbra dieꝵ q ac noctum horas magintuam
strato lapide ad magnituamem obelici cui par fier& umbraꝵ ege
lis dieb decrescere ac riusus augescere. Digna cognito resor intendio
facundo Manilius mathematicus apiti auratam pilam addidit: cuius
uertice umbra colligeretut in semetipsam alias intrementa iacium¬
te apice ratione ut serunt a capite hommis intellecta haec obseruatio
xxx iam fere annis non congruit smne solis ipsuis desono cutsue
cael aliqua ratione mutato siue uniuersa telure alignid a centro
suo emota ut de praehendi &m aliis locis actipio sine uibis temperi.¬

Expanded text:
deprendendas solis umbras dierumque ac noctium ita magnitudines, strato lapide ad longitudinem obelisci, cui par fieret umbra brumlis diebus decresceret ac rursus augeresceret, digna cognitu res, ingenio Facundi Novi mathematici. is apici auratam pilam addidit, cuius vertice umbra colligeretur in se ipsam, alias enormiter iaculante apice, ratione, ut ferunt, a capite hominis intellecta . haec observatio xxx iam fere annis non congruit , sive solis ipsius dissono cursu et caeli aliqua ratione mutato sive universa tellure a centro suo aliquid emota ut deprehendi et aliis in locis accipio sive urbis t
Abbreviated transcription (Latin):
N NAXRUIT dui placiuit ante ala itt notantut oces en insua Cppero
genitae. Sicer ᷑ postea ex armenia Inuedue Alagrmoe eneeea
colores non attĩns dicere in tunta notitia. ner facile est taumera¬
re in tanta multitudine quoto enuim tiniq loco suo nemen fuuni
mauneri Inueniturr & tamer celebarimi generis dictas sunt in
ambita terraoꝵ ongentibh suis Non omnia autem in lapidlierus e¬
gnuntur. sed muita sub terras praetiosiumi quidem enereissaa
ti lacsdemonium uride. cimictisꝙ hylarius. Sie & augusteumas
demde yberianum in aegypto aiugusti ac Tbeti premaine pemo¬
pata reperta olifterenia eorum ab opiite. um hit illus seeenti¬
num maculis siile. nde s nomen actoepit quod hoc maculas
ad modrm Inueniuntur. Duo euas genera molle candidi iuigces
duri aicanitir amibo e capitis dolries sedare adalligata & tper¬
tum uetus auidam prenetici & letorgitis aduligri inbent candin

Expanded text:
 Naxium diu placuit ante alia. ita vocantur cotes in Cypro insula genitae. vicere postea ex Armenia invectae. Marmorum genera et colores non attinet dicere in tanta notitia nee facile est enumerare in tanta multitudine . quoto cuique enim loco non suum marmor invenitur ? et tamen celeberrimi generis dicta sunt in ambitu terrarum cum gentibus suis. non omnia autem in lapicidinis gignuntur, sed multa ut Lacedaemonium viride cunctisque hilarius, sicut et Augusteum ac deinde Tibereum, in Aegypto Augusti ac Tiberii primum principatu reperta. differentia eorum est ab ophite, cum sit illud serpentium maculis simile, unde et nomen accepit, quod haec maculas admodum inveniuntur. duo eius genera: molle candidi, nigricantis durum. dicuntur ambo capitis dolores sedare adalligati et serpentium ictus. quidam phrenetic
Abbreviated transcription (Latin):
mergi somminutum masso treadis farcophagus lapis fisili uena
scinditur brpora otundtoꝵ condita in eo absumi constat inter a
Nl. diem excreptis dentib Alutianus sectuia quos strigiles ꝙ uester &
caltiamenta illata mortuis lapidea fieri anctor est fius generis in
iytia saxa sunt x inoriente quae uiuentib quoq ad alligata ercdimt
ri simillimus in geo quo Darium conditum coferunt pario q sumilis
candore & diraitia minus tamen pondecosus qui torrus uocatur łe
phio similis aut ꝙ fortassis tune fuerant quoniam& u desurort
mient & noui reperurntur hasiũs gustatua salus podagras lenit
pedibus inuase ex eo cauato in diis prgrecen omma querum
uitia in his lapidicinis sanantur cum metalls omnibus ura ui¬
tientur e iusdem lapidis flos appellitur firina exto quedam
molli per inde efficax est aũt similis pimici euto ad aistus¬
eti alias erat opriat Maramarum uitia emendat Piciaũt
resine ue strumaso panos discutit prodest &l fities iuncta

Expanded text:
 In Asso Troiadis sarcophagus lapis fissili vena scinditur. corpora defunctorum condita in eo absumi constat intra XL diem exceptis dentibus. Mucianus specula quoque et strigiles et vestes et calciamenta inlata mortuis lapidea fieri auctor est. eiusdem generis et in Lycia saxa sunt et in oriente, quae viventibus quoque adalligata erodunt ris similis, in quo Darium conditum ferunt, Parioque similis candore, et duritia, minus tamen ponderosus, qui porus vocatur. ilem ait. fortassis tunc fuerit, quoniam et desinunt et novi reperiuntur. Assius gustatu salsus podagras lenit, pedibus in vas ex eo cavatum inditis. praeterea omnia crurum vitia in iis lapicidinis sanantur, cum in metallis omnibus crura vitientur. eiusdem lapidis flos appellatur, in farinam mollis ad quaedam perinde efficax. est autem similis pumici rufo. admixtus cerae Cypriae mammarum vitia sanat, pici autem res
Abbreviated transcription (Latin):
rentur ꝙ ianua i pnblitum reiceretur. Hoc erat claus nnium
insigns inter truimohale quos domus non patieres dues Eenios¬
pietiam msaniam eoꝵ uietam punatis operib  Scurri cu¬

Expanded text:
rentur et ianua in publicum reiceretur. hoc erat clarissimum rentur et ianua in publicum reiceretur. hoc erat clarissimum insigne inter triumphales quoque domos. Non patiar istosque etiam insaniam eorum victam privatis opibus M. Scauri, cu
Abbreviated transcription (Latin):
tantes centum domus posteaq ab Innumerabilio als muiue
in huue diem uictas profecto incendia punrent luxum nec tam̃
estici potest ut mores aliquid ipso homine mortalus enł intelia¬
gant. Sed omines eas diae domus uicerunt. Dis uicdonus urroe
totam cnigi dom̃b prmcipum. Can & Neronis & huuis quidem
ne quidͥ dee dees& aurea timiꝵ sic habitauerumnt ili gui hoc
imperium satuert itas ad unicendas gentes: ac triumohos ee¬
ferendos ab aratro ac foco exeuntes quo ꝵ agri quas minorem
modnm obtinuere ꝙ̃ cellaria istoꝵ. Subiit quoq cogitatio quota
portio hror fuernit artae iliae quas muictis iperatorib deter¬
nebait publite a aedificandas domos: Sumtnusq illaꝵ honos
erat situti in lutio Ualerio publico primo consiue cum A. Dro.¬
to post tot merita & fratre eius qui bis in eodem magibratusa¬
bnos deuicerat adici decreco nt domuseoꝵ fores extra aptri¬

Expanded text:
tantes centum domus posteaque ab innumerabilibus aliis tantes centum domus posteaque ab innumerabilibus aliis in hunc diem victas. profecto incendia puniunt luxum, nec tamen effici potest, ut mores aliquid ipso homine mortalius esse intellegant. 111 Sed omnes eas duae domus vicerunt. bis vidimus urbem totam cingi domibus principum Gai et Neronis, huius quidem, ne quid deesset, aurea. nimirum sic habitaverant illi, qui hoc imperium fecere tantum, ad devincendas gentes triumphosque referendos ab aratro aut foco exeuntes, quorum agri quoque minorem modum optinuere quam sellaria istorum! subit vero cogitatio, quota portio harum fuerint areae illae, quas invictis imperatoribus decernebant publice ad exaedificandas domos; sumnmusque illarum honos erat, sicut in P. Valerio Publicola, primo consule cum L. Bruto, post tot merita et fratre eius, qui bis in eodem magistratu Sabinos devicerat, adici decreto, ut domus eorum fores extra aperi
Abbreviated transcription (Latin):
lum est. sum id opus larguinius priscus plebis manib fecerit
es&q libor incertum longior an ꝑericalosior passim concita nec e
quiritib tedium fugientib nonum & inexcogitatum ance posteaq
remedi usus Inuenit ille rex ut hominum uita detunctoꝵ fie¬
tas seruauit in praelis tunc quoq subutnit. sed illo tempore m
posunt iam erubescens cum puderg niros tanq̃ puoditurꝵ en&
extinetos amplitudinem cauuis ea fecisse proditur ut uehem foem
lrige onustam tamen summiiters. pariea sunt cuncta quae chx¬
mus & omnia uni comparanda miraciuo anteq̃ noua attrigas
a. lepido s. ꝙ satuio cong̃s. ut constat inter cliligentis unos au¬
aores domus puichrior non fuit Romae q̃ lepidi iosius atꝙ her¬
ciue itra aunios Xxxu eadem centesimum locum non obtim
it comput& in hac extimatione qui uole marmoꝵ molem opta
pictoꝵ ipendia regala ꝙ cumo pulcherrima lautatus imas cer¬

Expanded text:
sum est. 107 cum id opus Tarquinius Priscus plebis manibus faceret, sum est. 107 cum id opus Tarquinius Priscus plebis manibus faceret, essetque labor incertum maior an longior, passim conscita nece Quiritibus taedium fugientibus, novum, inexcogitatum ante posteaque remedium invenit ille rex, ut omnium ita defunctotas servavit in proeliis, tunc quoque subvenit, sed illo tempore vi post vitam erubescens, cum puderet vivos, tamquam puditurum esset extinctos. amplitudinem cavis eam fecisse proditur, ut vehem faeni large onustam transmitteret. 109 Parva sunt cuncta, quae diximus, et omnia uni comparanda miraculo, antequam nova attingam. M. Lepido Q. Catulo cos., ut constat inter diligentissimos auctores, domus pulchrior non fuit Romae quam Lepidi ipsius, at, Hercules, intra annos XXXV eadem centesimum locum non optinuit. 110 computet in hac aestimatione qui volet marmorum molem, opera pictorum, inpendia regalia et cum pulcherrima laudatissimaque cer
Abbreviated transcription (Latin):
Ioui ultori ab agrippa facta cum theatoꝵ ante texerit tomae
Ualerius hostensis architettus ludis libonis ꝓyramidas regnum
miramur cum solum tantum foro Extruendo. łłs. milte aestrdi¬
ctator enit. Et si quidem impensas mouent captis auaritia amimis
Tłs. cxluiii. domo empta clodius quem milo octidit habitauent
quod aequidem non secus ac regum insaniam miror Itaq & ipsu
Muonem łs. dec. aeris aueni debuisse inter prodigia animi hu¬
mani duco. Sed tunc senis aggeris spatium substructiones captiosi
mirabantire praeterea cloacas opeꝵ ommniun dictui maximum sut¬
tosis montib: atq ut pauio ante retulimus urbe pensili fubterq na¬
diuersi aquaꝵ impecus intus & tamen obnixa frrmitas retifit¬
resistit trahuntur moles internae tantae non sucumbentibus
causis opeus pullatq ruinae sponte practipites aut impactae quati
octingentis prope mexpugnabiles. don omitendum memorabii
exemplo uel eo magis quo a celeberrimis reꝗ conditorib omis¬

Expanded text:
ibitori ab Agrippa facti, cum theatrum ante texerit Romae Valerius Ostiensis architectus ludis Libonis? 103 pyramidas regum miramur, cum solum tantum foro exstruendo HS |M| Caesar dictator emerit et, si quem inpensa moveat captis avaritia animis, HS |CXLVIII| domo empta Clodius, quem Milo occidit, habitaverit. 104 quod equidem non secus ac regum insaniam miror; itaque et ipsum Milonem HS |DCC| aeris alieni debuisse inter prodigia animi humani duco. sed tum senes aggeris vastum spatium, substructiones Capitolii mirabantur, praeterea cloacas, opus omnium dictu maximum, subfossis montibus atque, ut paullo ante retulimus, urbe pensili subterque nadiversi aquarum impetus intus, et tamen obnixa firmitas resistit. 106 trahuntur moles superne tantae non succumbentibus cavis operis, pulsant ruinae sponte praecipites aut inpactae incendDCC prope inexpugnabiles, non omittendo memorabili exemplo vel magis, quoniam celeberrimis rerum conditoribus omis
Abbreviated transcription (Latin):
NMIIRATUR  praxiteles qui & .U. uolunima scripsit nobilium ope¬
rum in toto oribe. Natus hic in graecia stalia ora & siuitate romanadena¬
tus cum hiꝰ oppias souem fetit froreum in meteli aede que ampri
petitur actedito ei cum in naualiui ubi fere aphrycanae erant pec
caueam intuens leonem celarde & ex alia cauea panthera erum.¬
per& non leui periculo diligentisimi arcifici tecise opera com¬
plura dicitur quae fecerit nomimnatim non fertur.
tenerent ali eoꝵ cogerent bidere : alii calciarent soctos ore e
uno slapies seem & a opumo quattuor detm natione qnae sunt circa
etiam poniptrum factas auctor est

Expanded text:
mirator et Pasitelis, qui et quinque volumina scripsit nobilium operum in toto orbe. 40 natus hic in Graeca Italiae ora et civitate Romana donatus cum iis oppidis, Iovem fecit eboreum in Metelli aede, qua campus petitur. accidit ei cum in navalibus, ubi ferae Africanae erant, per caveam intuens leonem caelaret, ut ex alia cavea panthera erumperet, non levi periculo diligentissimi artificis. fecisse opera complura dicitur; quae fecerit, nominatim non refertur. tenerent, alii cornu cogerent bibere, alii calciarent soccis, omnes ex uno lapide. idem et a Coponio quattuordecim nationes, quae sunt circa Pompeium, factas auctor est
Abbreviated transcription (Latin):
Naio ti mami diana romae est in palatio apoltmis delibro cuisi¬
gno caput reposuit Aulamuꝵ tuander in magna admuratione est
Rehercuies ymiestrati & erictite ephesi in templo duanae post aedem
in cuius contemplationem admonent editui parcere ocuus tanta
marmnous rdiatio est. Non postarumntur & charites ꝗͥ pro pileo ate¬
mensium quas socrates tecit alius ille g̃ pitor idem ut quidam ali
putant. Nam mironis ilius gui in aere landatur anus ebria et ⁊
sic quoq soectori monimenta fua uoluit. In his punt ceraeauti uy ou¬
phao gerentes artresire mestnades clemenis ocetus &e uappsi ento

Expanded text:
i manu Diana Romae est in Palatio Apollinis delubro, cui signo caput reposuit Avianius Evander. In magna admiratione est Hercules Menestrati et Hecate Ephesi in templo Dianae post aedem, in cuius contemplatione admonent aeditui parcere oculis; tanta marmoris radiatio est. — Non postferuntur et Charites in propylo Atheniensium, quas Socrates fecit, alius ille quam pictor, idem ut aliqui putant. — nam Myronis illius, qui in aere laudatur, anus ebria est Zsic quoque spectari monumenta sua voluit. in iis sunt Centauri Nymphas gerentes
Abbreviated transcription (Latin):
Craterus cum pythero palludeuches cum hermolao opythodorus alins
cum archerone & siiguui Aptco Aphraasius tralianus agrippae dan¬
theuinn decorauit Diogenes athemenfis in olimmis templi eius sorsa¬
tides probantur intes pauca opeꝵ sicut in fastigio sita signa. sed pro¬
pter aicituinem loci minus celebrata. In honore est & in templo ilio
hercules ad quem poeni omnios annas humana sacrificauerunt nictina
hmistans ante aaditum porticus ad nationes sitȩ fuere & thespiades
ad aedem foelicititis. quaꝵs Unam amanit eques. Fo. sumus piscra
lus ut tradit Varro.¬

Expanded text:
Craterus cum Pythodoro, Polydeuces cum Hermolao , Pythodorus alius Craterus cum Pythodoro, Polydeuces cum Hermolao , Pythodorus alius cum Artemone, at singularis Aphrodisius Trallianus. Agrippae Pantheum decoravit Diogenes Atheniensis; in columnis templi eius Caryatides probantur inter pauca operum, sicut in fastigio posita signa, sed propter altitudinem loci minus celebrata. inhonorus est nec in templo ullo Hercules, ad quem Poeni omnibus annis humana sacrificaverant victima, humi stans ante aditum porticus ad nationes. sitae fuere et Thespiades ad aedem Felicitatis, quarum unam amavit eques 1 Romanus lu
Abbreviated transcription (Latin):
tes. fodem loto fuodorus quoꝗ est alitum in tetris simplegnia nobi¬
lem Uenerem lauantem se. Dedalum astantem politamus ex honore
appar& in magna auctoritate habitum lysiae opuis quod in palatio
super arcum. Diuus Angastuis honori octami patris su dicanit in at¬
dicuia coliminis adornata. Idem quadriga curtusq & apodo ac dianai.
ex imo lapide mortis Seruihanis reperio laudatos salamidis apolli.¬
nem ilius celatoris dericili spicas amphistrati salistenem historiaꝵ
scriptorem¬
EC demae multo plurium fuma est quoezdam claritati in operib ex¬
imiiis obstante numero actificum. quoniam nec unus occupat gleria
nec plures pariter nuncapari possunnt ficuti in lacoonte qui est in liti
imperatoris domo optis onub & picturae &statuariae arti praexonẽ¬
dum eanuo lapide cum ac liberos draconumq mirabiles nexus de confi¬
lii sentencia fecere sumnni artifices argtander & pohidorus & antheno¬
dorus. Smuliter palatmas domos suearu replenere probatissimis sige

Expanded text:
es eodem loco Heliodorus, quod est alterum in terris symplegma nobile, Venerem lavantem sese Daedalsas, stantem Polycharmus. ex honore apparet, in magna auctoritate habitum Lysiae opus, quod in Palatio super arcum divus Augustus honori Octavi patris sui dicavit in aedicula columnis adornata, id est quadriga currusque et Apollo ac Diana ex uno lapide. in hortis Servilianis reperio laudatos Calamidis Apollinem illius caelatoris, Dercylidis pyctas, Amphistrati Callisthenen historiarum scriptoremnde multo plurium fama est, quorundam claritati in operibus eximiisobstante numero artificum, quoniam nec unus occupat gloriam nec plures pariter nuncupari possunt, sicut in Laocoonte, qui est in Titi imperatoris domo, opus omnibus et picturae et statuariae artis praeferendum . ex uno lapide lii sententia fecere summi artifices Hagesander et Polydorus et Athenodorus Rhodii. similiter Palatinas domos Caesarum replevere probatissimis signis
Abbreviated transcription (Latin):
ABLI praxitelis discipuli Recus s amohion & dhyrce & tautus uintuliq̃
x eodem lapide & rhodo aduecta opera a pollmnis & tauristi parentõ
h certamen de se facere menecratem uideri profess sed ene na.¬
turralem archemidor fodem loco libet pater euthytratis laudatut Rd
otauiae uero portitim apollo philisri rhodiodi in delubro suo. Item
latona & diana & musae .ix. Ralter apollo nudus eum qui cytha¬
ram in eodem templo ten& Thimarichides fecit Intra octainae uero
porticus i aede hunonis ipsam deam dionysius & pollides alam ut¬
nerem eodem loco phyliscus. aetera signa pasiteles marchidis fui¬

Expanded text:
yli, Praxitelis discipuli, Zethus et Amphion ac Dirce et taurus vinculumque ex eodem lapide, a Rhodo advecta opera Apollonii et Taurisci. parentum hi certamen de se fecere, Menecraten videri professi, sed esse naturalem Artemidorum. eodem loco Liber pater Eutychidis laudatur, ad Octaviae vero porticum Apollo Philisci Rhodii in delubro suo, item Latona et Diana et Musae novem et alter Apollo nudus. eum, qui citharam in eodem templo tenet, Timarchides fecit, intra Octaviae vero porticus aedem Iunonis ipsam deam Dionysius et Polycles aliam, Venerem eodem loco Philiscus, cetera signa Praxiteles. iidem
Abbreviated transcription (Latin):
cognitum ad hoc tempus. fa pictura cum parata ess& inmarianis
ortis accensa fulmine cum optima ortoꝵ parte confiagrauit libet¬
tus eius cum dar& Antii munus gladiatoꝵ publicas porticus occu¬
pauit pictura: aut constat gladiatoꝵ ministroꝵq omnium ueris
imagnub redditis hic multis iam saeculis simnnis annuuis in pictura
pingi autem giadiatoria munera atq in publico ex poni cpepta a.c.
Terentio lucano Is auo fuo a quo adoptatus fuerat .xxx. paria inforo
per triduum dedit tadulamq petam in nemore danae posuit

Expanded text:
incognitum ad hoc tempus. ea pictura, cum peracta esset in Maianis incognitum ad hoc tempus. ea pictura, cum peracta esset in Maianis hortis, accensa fulmine cum optima hortorum parte conflagravit. 52 libertus eius, cum daret Anti munus gladiatorium, publicas porticus occupavit pictura, ut constat, gladiatorum ministrorumque omnium veris imaginibus redditis. hic multis iam saeculis summus animus in pictura, pingi autem gladiatoria munera atque in publico exponi coepta a C. Terentio Lucano. is avo suo, a quo adoptatus fuerat, triginta paria in foro per triduum dedit tabulamque pictam in nemore Dianae posuit
Abbreviated transcription (Latin):
VRTURISSΠΑUM Indicum cerulenm mehinum autipigmentum Appi¬
anum sȩcusa. seras tinguntur hisdem colorib ad eas picturas quae
illiniuntur alienis parietib genere. sed classib familiarib. Iamũo
& oneniuis nauibi. queniam & pericula pingimus nequis miretar
& rogos pingi iuuat qua pugnaturos ad mortem: aut certe cae¬
demspetiose uehi qua contempiatione tot coloꝵ tanta uarietate
subiit antiquitatem mirari. Quattuor colorib solis inmortalia
opera ila fecere ex aluis metino ex silaciis attico ex rubris sinopi¬
de pontica ex nigris atramento appelles ethion Melanchius Nico¬
macus clarissimi pictores cum tabulae eoꝵ singulas oppidoꝵ ue¬
nirent opib nunc & pupiris in parietes migrantib & india con¬
ferente Huminum suoꝵ hiinum & draconum & edephantoꝵ sa¬
niem uulla nobulis pictura est. Omnia ergo melora time fuere cõ
minor corpia ita est. quoniam ut supradixiius req non animi
tam. Nero princeps iusserat collosum pingi .cxx. pedum linteom

Expanded text:
urissum, Indicum, caeruleum, Melinum, auripigmentum, Appianum, cerussa. cerae tinguntur isdem his coloribus ad eas picturas, quae inuruntur, alieno parietibus genere, sed classibus familiari, iam vero et onerariis navibus, quoniam et pericula expingimus, ne quis miretur et rogos pingi, iuvatque pugnaturos ad mortem aut certe caedem speciose vehi. Qua contemplatione tot colorum tanta varietate subit antiquitatem mirari. quattuor coloribus solis immortalia illa opera fecere—ex albis Melino, e silaciis Attico, ex rubris Sinopide Pontica, ex nigris atramento—Apelles, Aetion, Melanthius, Nicomachus, clarissimi pictores, cum tabulae eorum singulae oppidorum venirent opibus. nunc et purpuris in parietes migrantibus et India conferente fluminum suorum limum, draconum elephantorumque saniem nulla nobiliminor copia. ita est, quoniam, ut supra diximus, rerum, non animi tam. Nero princeps iusserat colosseum se pingi CXX pedum linteo,
Abbreviated transcription (Latin):
non possent. saa protegenes contentus erat n oreulo suo Nulam
apellis testoris pictura erat. Nondum libebat parietes totos pmige¬
re omnnum eoꝵ ars urbib excubabat pictotq rescomunis inter¬
ra rara erat.
UIT & arelius romae celeber paulo ante diuuum Augustum infla¬
re flgrans & ob id deas pingens sed idilectatum imagiie. Itas in
pigura enis scorta numerabantir. De fabio pictore et cor¬

Expanded text:
non possent. casa Protogenes contentus erat in hortulo suo; nulla in non possent. casa Protogenes contentus erat in hortulo suo; nulla in Apellis tectoriis pictura erat. nondum libebat parietes totos tinguere; omnium eorum ars urbibus excubabat, pictorque res communis terrarum erat. t Arellius Romae celeber paulo ante divum augustum, ni fla cuius amore flagraret, et ob id deas pingens, sed dilectarum imagine. itaque in pictura eius scorta numerabantur. 120 fuit et
Abbreviated transcription (Latin):
U ob artem hanc pidea laudat: ea quae sunt scripta antiquis licteris lati¬
nis non detraudando.¬
Tludio Diui augusti aetate qui primus instituit amoenissimam paci¬
etem picturam uillas & portus ac topiaria opera lucos nemora col¬
les piscinas enripos amnes littora qualia quis optarat uatia cibi ob¬
ambulantium speties aut nauigantium terra. nillasq adeuntoum
asellis aut uehitulis. Iam piscantes autupantesq aut uenontes aut ẽ
uendimiantes. Sunt in eius exemplarib nobiles plaustri accessi uiliae
sub collum sponsione mulieres labantes trepides feruncur phirrime
pratterea faciles argutiae facilinis als. Idem subsidialib martͥmas
urbes pingere insticuiit blendissimo aspecte minimos imperdio se
muilla gloria artificum est nisi qui tabulas pixere eo uenerabilior
antiquitatis prudentia appar&. Non enim parietes Excolebuant do¬
minis tantum nec demos uno in loco mansurasq & intendiis rapi

Expanded text:
r ob artem hanc Ardea laudat, eaque sunt scripta antiquis litteris Latir ob artem hanc Ardea laudat, eaque sunt scripta antiquis litteris Latinis, non fraudantudio divi Augusti aetate, qui primus instituit amoenissimam parietum picturam, villas et porticus ac topiaria opera, lucos, nemora, colles, piscinas, euripos, amnes, litora, qualia quis optaret, varias ibi obambulantium species aut navigantium terraque villas adeuntium asellis aut vehiculis, iam piscantes, aucupantes aut venantes aut etiam vindemiantes. sunt in eius exemplaribus nobiles palustri accessu villae, succollatis sponsione mulieribus labantes, trepidis quae feruntur, plurimae praeterea tales argutiae facetissimi salis. idem subdialibus maritimas urbes pingere instituit, blandissimo aspectu minimoque inpendio. sed nulla gloria artificum est nisi qui tabulas pinxere. eo venerabilior antiquitatis prudentia apparet. non enim parietes excolebant dominis
Abbreviated transcription (Latin):
Serapionis tabula sub ueterio hic scęnas optims piuxit . obid antopo¬
graghos cognominatics. parrua & calides fecit. Item calates comitis
tabellis utras̨ anchiphylus. Namiq & hesionam nobilem pinxit & ale¬
xanorum & phylippum cum minerua qui sunt monghola in octamȩ
porticib & in phiyliopis liberum patrem alexandre puecum hẏppolitẽ
tauro emissum ex pauescentem in pompeia uero cadinum ex eupore europi
Ioem locosis nomine egrillum dixidiculi habitus pinxit. Ende hoc gens
pictoregulli uocantur. Ipse in aegypto natus didicit acesidemo dec&
non sileri & ardeatis templi pictorem praesertim siuitate donatum
Ibi & carmine quod est in ipsa pictura in his uersidus
Dignis digna loco picturis condecorauit
Reginae iunonis suppraemȩ coniuris tẽplũ
nareus pauitus Mlarcus detesia lata
Praeneste oriundus quaẽ nunc & post semꝑ.¬

Expanded text:
Serapionis tabula sub Veteribus. his scaenas optime piSerapionis tabula sub Veteribus. his scaenas optime pigraphos cognominatus. 114 parva et Callicles fecit, item Calates comicis tabellis, utraque Antiphilus. namque et Hesionam nobilem pinxit et Alexandrum ac Philippum cum Minerva, qui sunt in schola in Octaviae porticibus, et in Philippi Liberum patrem, Alexandrum puerum, Hippolytum tauro emisso expavescentem, in Pompeia vero Cadmum et Europen. idem iocosis nomine Gryllum deridiculi habitus pinxit, unde id genus pictura grylli vocantur. ipse in Aegypto natus didicit a Ctesidemo. 115 Decet non sileri et Ardeatis templi pictorem, praesertim civitate donatum ibi et carmine, quod est in ipsa pictura his versibus: Dignis digna. Loco picturis condecoravit reginae Iunonis supremi coniugis templum umPlautius Marcus, duet Asia lata esse oriundus,quem nunc et post sempe