comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fũit subsecutum exeo uł obĩo quodinter¬
dicente legefactum ẽ. illud queq cassu̾m
atq inutile ẽẽ p̃cepimus scdm p̃dictam
itaq regulam qua ubiq ñ seruari factũ
lege ꝓhibente censuimus. certum ẽ nec
stipͥusatioem hiu̾smõi tenere. nec mati¬
datum ullius cẽ mom̃tinec sacram̃tũ ad

Expanded text:
fuerit subsecutum ex eo vel ob id, quod interfuerit subsecutum ex eo vel ob id, quod interdicente lege factum est, illud quoque cassum atque inutile esse praecipimus. Secundum praedictam itaque regulam, quam ubique servarilege prohibente censuimus, certum est nec stipulationem eiusmodi tenere nec mandatum ullius esse momenti nec sacramentum ad
Abbreviated transcription (Latin):
o.aa¶ Hignauoꝵ maiestate regrãtis
legib alligatum se princip̃e confiteria¬
deo de auctoritate uiris nr̃a pend ⁊ aũctoi¬
tass⁊reuera maius tmꝑio ẽ submittere
legib pͥncipatum. ⁊ oraculo p̃sentie adic¬
ti ꝙ nobis licere n patumur ĩndicamus.
d̾.aã. Pondubium ẽ iniegẽ cõmittẽ eũ.
qui u̾bã segis amplexus. cͣc legis nitit
uoluntatẽ nec penas insertas legib euita
nuliam conuntiõem. nullum contctum ĩ¬
t̃ cos inderi uolius subsecũtum quicc̃¬
Shunt legecontrarere ꝓhibente ꝙ adõs ⁊̃
legum int̃pretatioes tamueteres qũa no¬
uellas trabi gn̾a̾lit imꝑamus ũt legis
Latori quod fieri ñ uult tm̃ ꝓhibuisse suf¬
ficiat. Ceteraq qi exp̃ssa. exlegis liceat
Tuoluntate coltigere. hoc ẽ ut ea quelege
fieriꝓhibetursi fu̾int fc̃a. nonsolum ĩ¬
utilia. si ꝓinfectis ⁊̃ hãmur. licet legis
lator ne fieret ꝓhibuerit tm̃. nec spalit̃
dixĩt inutile ce debere. ꝙ factum ẽ. si. ⁊ siꝗd

Expanded text:
. Digna vox maiestate regnantis legibus alligatum se principem profiteri: adeo de auctoritate iuris nostra pendet auctoritas. Et re vera maius imperio est submittere legibus principatum. Et oraculo praesentis edicti quod nobis licere non patimur indicamus.. Non dubium est in legem committere eum, qui verba legis amplexus contra legis nititur voluntatem: nec poenas insertas legibus evitanullam conventionem, nullum contractum inter eos videri volumus subsecutum, qui contrahunt lege contrahere prohibente. Quod ad legum interpretationes tam veteres quam novellas trahi generaliter imperamus, ut legis latori, quod fieri non vult, tantum prohibuisse sufficiat, cetera quasi expressa ex legis liceat voluntate colligere: hoc est ut ea quae lege fieri prohibentur, si fuerint facta, non solum inutilia, sed pro infectis etiam habeantur, licet legis lator fieri prohibuerit tantum nec specialiter dixerit inutile esse debere quod factum est. Sed et si quid
Abbreviated transcription (Latin):
adicientes ut si quisquam sp̃ali supplicati¬
oneelitiendumaliquod resgrotum tẽpta¬
uĩt. ut transire ei formamꝰeat statutor̃.
t ertia patrimonii parte mulctatus ⁊ dãp¬
natus ambitus crĩminemaneat infams.

Expanded text:
adicientes, ut, si quisquam speciali supplicatione eliciendum aliquod rescriptum temptaverit, ut transire ei formam liceat statutorum, tertia patrimonii parte multatus et damnatus ambitus crimine maneat infamis.
Abbreviated transcription (Latin):
auctore mrmgubnante ĩꝑium referunt.
quodnobis acelestimaiestate traditũ ẽ.
⁊bella felicit᷑ ꝑaginus: ⁊ pacẽ decoramus
⁊ statum rei publice sustentamus. ⁊ ita nr̃o
ammos addei õipotentis erigimus ad ui¬
torium. ut neq armis confidimus. neq
nr̃is militib neq belloꝵ ducib ułnrõ in

Expanded text:
auctore nostrum gubernantes imperium, quod nobis a caelesti maiestate traditum est, et bella feliciter peragimus et pacem decoramus et statum rei publicae sustentamus: et ita nostros animos ad dei omnipotentis erigimus adiutorium, ut neque armis confidamus neque nostris militibus neque bellorum ducibus vel n
Abbreviated transcription (Latin):
decctero inpublica. uł inprinata cansa e¬
merserit necessarium quod forma gn̾alem..¬
⁊ antiquis legib ñ insertam᷑ expectat. id
głosissimo cetuuro patres conscrpti tͣcta
ri⁊si uniũsis tamiudicib quã nobis ꝑla¬
cuerit. te legata dictari ⁊ sicea denuo col¬
lectis õib recenseri: icumom̃s ꝯsenserĩt.
tc̃ demum insacro nr̃i nõis consistorio re¬
citari. ut iͦmin̾sor consersus nr̃e serenta¬
tis anctoritate firmetur. Scitote igitur
patres conscͥptinonalit̃ inposterũ legẽ
anrãclem̃tia ꝓmulgͤandam: insi supra

Expanded text:
de cetero in publica vel in privata causa emerserit necessarium, quod formam generalem et antiquis legibus non insertam exposcat, id gloriosissimo coetu vestro, patres conscripti, tractari et, si universis tam iudicibus quam vobis placuerit, tunc allegata dictari et sic ea denuo collectis omnibus recenseri et, cum omnes consenserint, tunc demum in sacro nostri numinis consistorio recitari, ut universorum consensus nostrae serenitatis auctoritate firmetur. Scitote igitur, patres conscripti, non aliter in posterum legem a nostra clementia promulgandam, nisi supra
Abbreviated transcription (Latin):
bent᷑. ut umũsi picripto earum manifestiꝰ¬
cognitoꝰ. ułimhĩta declinent᷑. uł ꝑ missa
sectentur. siquiduõ mhis legib latũ for¬
tassis obscius fũit oportet id ab ĩꝑatõia
int̃pretatiõe patefieri. duritiam q legum
nrẽ humaratati incõgruamem̃ dari

Expanded text:
bent , ut universi praescripto earum manifcognito vel inhibita declinent vel permissa sectentur. Si quid vero in isdem legibus latum fortassis obscurius fuerit, oportet id imperatoria interpretatione patefieri duritiamque legum nostrae humanitati incongruam emendari
Abbreviated transcription (Latin):
fastigio tumidus ẽ ut regalem sensum
ꝯtẽpnat. cum iuct̾is iuris cõditores con¬
stitutioẽs. que eximꝑiali decreto ꝓcesser.
segis uicẽ optinere aꝑte dilacideq diffi¬
niunt. cumigitur ⁊ hoc mucterib legib ĩ¬
uenimus dubitatum: si tmꝑialis sensus
legẽ int̃pretatus ẽ an oporteat hruꝰmõi
regiam int̃pretatiõem oprineresẽoꝵ ꝗdẽ
uanam subtilitatẽ tamrisimus. quam
⁊corrigndam c̃ẽcenscinus. diffinimus aũt
omncu imꝑatoris. egum int̃pretaticẽm
mõ factam ratam ⁊ indubitatam br̃i. Si
timin p̃sentiieges condere soli imꝑatoi
cõcessum ẽ ⁊ leges int̾pretari soloẽe digm̃y
imꝑio oportet. cur aut exsuggestiõib
ꝓcerum sidubitatio inlitib oriatur ⁊ se¬
ade ñ ẽe iooneo uł sufficientes ad decisio

Expanded text:
tidio tumidus est, ut regalem sensum contemnat, cum et veteris iuris conditores constitutiones, quae ex imperiali decreto processerunt, legis vicem obtinere aperte dilucideque definiunt? Cum igitur et hoc in veteribus legibus invenimus dubitatum, si imperialis sensus legem interpretatus est, an oporteat huiusmodi regiam interpretationem obtinere, eorum quidem vanam scrupulositatem tam risimus quam corrigendam esse censuimus. Definimus autem omnem imperatoris legum interpretationemo factam ratam et indubitatam haberi. Si enim in praesenti leges condere soli imperatori concessum est, et leges interpretari solum dignum imperio esse oportet. Cur autem ex suggestionibus procerum, si dubitatio in litibus oriatur et sese non esse idoneos vel sufficientes ad decisio
Abbreviated transcription (Latin):
nem litis ui existiment ad nos decutritã.
⁊ qͣr ambignitates iuidicum que exlegib
oruitur. aures accipiunt nr̃e. si ñ anobis
cessum ẽ. Explosis itaq huiusmõi ridiculo¬
sis ambiguitatib tam conditor quam int̃¬
pres legum solus im̃pr insteeeistimabit᷑.
nichil hac lege derogante ueteris uiris con¬
ditorib qr ⁊ his hoc maiestas imꝑialis ꝑ¬

Expanded text:
nem litis illi existiment, ad nos decurritur et quare ambiguitates iudicum, quas ex legibus oriri evenit, aures accipiunt nostrae, si non a nobis oncessum est? Explosis itaque huiusmodi ridiculosis ambiguitatibus tam conditor quam interpres legum solus imperator iuste existimabitur: nihil hac lege derogante veteris iuris conditoribus, quia et eis hoc maiestas imperialis
Abbreviated transcription (Latin):
nitus fũit inpublico priuatoq contͣitu
acticẽ cĩuuli. incius sit arbitrio sũi ꝑ se scu
simag̃ ełigĩt instructo sollẽpnit̾ ꝓcuratõẽ.
directo ineius iudicis cums pulsatur sen¬
tentus examine respondere. S⁊ sihoc façete
deftrat ant differt. iuditiors legumq so¬
litus ordo seructur: Itaq sires immobilẽ
possid. post eclictor sollẽpnum̃ citati¬
onie. ⁊ snãm uidicantis usq ad modũ¬

Expanded text:
nitus fuerit in publico privatove contractu nitus fuerit in publico privatove contractu actione civili, in eius sit arbitrio sive per se seu, si magis elegerit, instructo sollemniter procuratore directo in eius iudicis, cuius pulsatur sententiis, examine respondere. Sed si hoc facere detractat aut differt, iudiciorum legumque solitus ordo servetur. Itaque si res immobiles possidet, post edictorum sollemnia sententia iudicantis usque ad modu
Abbreviated transcription (Latin):
cogitatioẽ atq fͣctatu ansi frũnt tẽptare. ca¬
pitali ⁊ ultima supplitu animaoñlic̃e plectẽ
Adis. exhis ergolocis eoꝵq finib quos anteĩ¬
oꝵ legum p̃scripta sancxerunt. nullos ex¬
pelli aut eici aliquando patimur. nec inp̃i
eccłus reuerendis ita quẽquam detmĩ atq
constringint ei aliquid aut nictualiũ rerũ
autuestis negetur. ant requieess⁊ siquidem
tp̃i refuge appareant publice.⁊ se insacris lo¬
cis offerunt querentib conuenendos: ipsi
scruata locis reuerantia: iudicum quib sub¬
iaceant sentñtiis moneantur responsũ da¬
turi qualesibiquisq ꝓspexĩt comerire o
si infinib eccłiasticis latitant. religiosus
yconomus seu defensor eccłic certe quẽ his
negotus comodiorẽ auctoritas ep̃alis ele¬
gerit. reconditam latertẽq ꝑsonam detẽ¬
ter siñullo incõmõ monitus. intra fines
eccłie si iuenitur p̃sctet. Cumaut ãmo¬

Expanded text:
cogitatione atque tractatu ausi fuerint temptare, cacogitatione atque tractatu ausi fuerint temptare, capitali et ultima supplicii animadversione plectendi sunt. Ex his ergo locis eorumque finibus, quos anteriorum le gum praescripta sanxerunt, nullos expelli aut eici aliquando patimur nec in ipsis ecclesiis reverendis ita quemquam detineri atque constringi, ut ei aliquid aut victualium rerum aut vestis negetur aut requies. Sed si quidem ipsi refugae apparent publice et se in sacris locis offerunt quaerentibus conveniendos, ipsi, servata locis reverentia, iudicum quibus subiacent sententiis moneantur, responsum daturi, quale sibi quisque perspexerit convenire. Quod si in finibus ecclesiasticis latitant, religiosus oeconomus seu defensor ecclesiae vel certe, quem his negotiis commodiorem auctoritas episcopalis elegerit, reconditam latentemque personam decenter sine ullo incommodo monitus, intra fines ecclesiae si invenitur, praesentet. Cum autem mo
Abbreviated transcription (Latin):
cp orat. Dcm̃m̃tiamus uobis õib ut
celebrari abstineatis õi sectitione nano cum¬
clamationib utatur. nemo moueat tumł¬
tum. aut impctum cõmittat. uł conuñticu¬
lam collecta multitudine inqualib partt
cuutatis uluici. uscuniscumq loci colligẽ
aut celebrare conctur. Namsiquis aliꝗd cẽ
leges aquib dam existim ꝑ petrari. liceat
el adire iudice. ⁊ legitimum postulare p̃si¬
edictinormam. aut agere aliquid. aut sedi¬
tioem monere temptauerit. ultimo suppliti¬
o subiacebit.
locaualitũra. excepta hac urberegia in q̃
nos diuinitate ꝓpitia degintes: quotiens
usus exegĩt inuocati singulis cãis atq per¬
sonis p̃sentanea constituta p̃stamus nullos¬
penitus cuiuis cumq cõcditionis desacro sc̃is ec¬
ccł̃is orthodoxe fidei expali aut trahi. uł ꝓt̃¬
hi confugas. nec ꝓhisuerãbiles ep̃os. aut re¬
ligiosos yconomos exigi: q̃ debentur abhs.
his quihec molliriaut facere aut nuda salit̃

Expanded text:
 . Denuntiamus vobis omnibus, ut celebrari, abstineatis omni seditione. Nemo conclamationibus utatur, nemo moveat tumultum aut impetum committat vel conventicula collecta multitudine in qualibet parte civitatis vel vici vel cuiuscumque loci colligere aut celebrare conetur. Nam si quis aliquid contra leges a quibusdam sibi existimet perpetrari, liceat ei adire iudicem et legitimum postulare praesi huius edicti normam aut agere aliquid aut seditionem movere temptaverit, ultimo supplicio subiacebit. loca valitura, excepta hac urbe regia, in qua nos divinitate propitia degentes, quoties usus exegerit invocati, singulis causis atque personis praesentanea constituta ppenitus cuiuscumque condicionis de sacrosanctis ecclesiis orthodoxae fidei expelli aut tradi vel protrahi confugas nec pro his venerabiles episcopos aut religiosos oeconomos exigi, quae debeantur ab eis: qui hoc moliri aut facere aut nuda saltim
Abbreviated transcription (Latin):
ti ultione. aut int̃cessicẽ humanissima
p̃ceciente. remissioẽ ueme ⁊ sacram̃ti in¬
t̃uentione securi ad locum statũq ꝓpͥũ
conueit cõmorari. nepatronis scudñs.
ꝑ ip̃ore absentiam obsequia iusta dene.¬
gentur. ⁊ ip̃i ꝑ incõmodum eccłie egen¬
ctium:. ⁊ pauꝑm: alantur expensis.¶ Int̃
hec aũt̃ que sedulo ad religios yconoĩ
siũ deftisoris ecdie sollicitudinẽ cur̃ãq
respitumt erit ⁊̃ illud obscruandũ: ut
tinent. instantius instruant. ⁊ eꝗtatis
conuementiam diligentius exequant̃.¬

Expanded text:
tenti aut intercessione humanissima procedente, remissione veniae et sacramenti interveniente securi ad locum statumque proprconvenit commorari, ne patronis seu dominis per ipsorum ab sentiam obsequia iusta denegentur et ipsi per incommodum ecclesiae egentium et pauperum alantur expensis. Inter haec autem, quae sedulo ad religiosi oeconomi sive defensoris ecclesiae sollicitudinem curamque respiciunt, erit etiam illud observandum, ut ertinent, instantius instruant, ut aequitatis convenientiam diligentius exsequant
Abbreviated transcription (Latin):
eas nobis spontancus motrs ingesserit.
siue peatio. uł relatio. uellis mota legis er
quod prmcipes censuerant. ea queincertes
negotuis sunt. similium quoq cansarum
fata cõponeress. ⁊ sign̾alis ẽ lex uocata suĩ
ad om̃s uissa ẽ ꝑtinere: uim optineat e¬
dictasint̃ locutionib quas iniuno negotio
uidicantes ꝓtuimus. uł postea ꝓferemũ.¬

Expanded text:
eas nobis spontaneus motus ingesserit sive precatio vel relatio vel lis mota legis occquod principes censuerunt ea, quae in certis negotiis statuta sunt similium quoque causarum fata componere. Sed et si generalis lex vocata est vel ad omnes iussa est pertinere, vim obtineat edicti; interlocutionibus, quas in uno negotio iudicantes protulimus vel postea proferemu
Abbreviated transcription (Latin):
cedat inquisitio. ⁊ hoc quitẽ deinginuis
tibisq ꝑsonisssane siseruus aut colonꝰ.
ułascriptitius familiaris siue lib̾tus. uł.
huiusmoi aliqua ꝑsona domestica. uł¬
domestica cõditiomi subdita cõquassatis
giosis yconoins suic defensorib ubi pͥ¬
mum hocscire potũnt: ꝑ eos urdelicitad

Expanded text:
cedat inquisitio. Et haec quidem de ingenuis cedat inquisitio. Et haec quidem de ingenuis liberisque personis. Sane si servus aut colonus vel adscripticius, familiaris sive libertus et huiusmodi aliqua persona domestica vel condicioni subdita conquassatis giosis oeconomis sive defensoribus, ubi primum hoc scire potuerint, per eos videlicet ad
Abbreviated transcription (Latin):
debitibonormiq ei qae g̃dioꝵ traditio
seu uenditio celebretur Quod simobiles
res ht̃. easq extra t̃minos occultat eccłie:
sentũtia uidicantis: ⁊ executoris sollcitu¬
dine ꝑquisite: quocumq occultant᷑. gute
ꝓequitatis tramite: mc̃q debiti publicis
studio ⁊ ꝓuudentia uiri reuerantissum yco¬
nomi. siuie deftnsoris eccłi e diligentia inꝗ¬
site quolib mõ ad sacrosc̃am eccłiam per¬
uenientes ꝓferantur. ut pari equitatis or¬
dine exhisd̾ bonis fiscoułrti publice. sĩi
creditorib ÷quib cumq uistis pecitorib
admodum debiticonsulatur. nc ubi põite
sint. uł acõmodate dic̃tur inquirendi tã¬
tam uolumus ẽe cautelam. ut si sola supi¬
tioẽ apud aliquẽ afserantur ab scondite.
desua ⁊ conͣscientia satis facere auctoritate
uenerabilis antistitis uibeatur adiciẽtes
xiore ꝑsonis p̃cipimus obseruari. scił
publica debita priuataq soluantur.⁊
ꝑeos rerumubicumq depõitesunt. ꝓ¬

Expanded text:
debiti bonorum eius sive praediorum traditio seu venditio celebretur. Quod si res mobiles habet easque extra terminos occultat ecclesiae, sententia iudicantis et exsecutoris sollicitudine perquisitae, quocumque occultantur, erutae pro aequitatis tramite modoque debiti publicis studio et providentia viri reverentissimi oeconomi sive defensoris ecclesiae diligentia inquisitae quolibet modo ad sacrosanctam ecclesiam pervenientes proferantur, ut pari aequitatis ordine ex isdem bonis fisco vel rei publicae sive creditoribus et quibuscumque iustis petitoribus ad modum debiti consulatur. Sicubi depositae vel commendatae dicuntur, inquirendi tantam volumus esse cautelam, ut, si sola suspicatione apud aliquem adserantur absconditae, de sua etiam conscientia satisfacere auctoritate venerabilis antistitis iubeatur. Adicientesum personis praecipimus observari, scilicet publica debita privataque solvantur et per eos rerum ubicumque depositae sunt pro
Abbreviated transcription (Latin):
tunnus. usquib lib cõrꝑib aut logatiᷤ
tumus. nee gn̾alia uira sint. si leges fiãt
his dumtaxat negotuis atꝙ ꝑ sonis ꝓ
quib fu̾int ꝓmulgata. nec abaliquo re¬
 tractentur notam infamie subituro co ꝗ
uł astute ea int̃pitari uoluit. uł inpet̾to
impugnare rescriͤpto. nec habituro fructũ
ꝑ subrepticẽm ecticti. nuidicesi dissimilauc¬
rint. ułult̾ius utigantẽ audierint. usalqͥ

Expanded text:
ibus aut legatis vimus, nec generalia iura sint, sed leges fiant his dumtaxat negotiis atque personis, pro quibus fuerint promulgata, nec ab aliquo retractentur: notam infamiae subituro eo, qui vel astute ea interpretari voluerit vel impetrato impugnare rescripto, nec habituro fructum per subreptionem eliciti: et iudices, si dissimulaverint vel ulterius litigantem audierint vel
Abbreviated transcription (Latin):
existimauit. erat crim mmrabile rõanam fãc¬
ticẽm aburbecẽdita. usq ad nr̃i imꝑii tp̃a
que pene inimille ⁊quadringentos annos
cẽcurrunt. intestis p̃luis uacillantẽ. Hoc q
⁊ imꝑiales constitutioes extendentẽ. in u¬
nam reducere consõantiam. ut nich neq
contͣrium. neq to. neq sumle in ea muema¬
tur. ⁊ negemine leges ꝓreb singulis põiit
usquã appareant. Namq hoc celestis quiõ
ꝓuitentie pecciuare fuit humane uõ inbe¬
cillitati nullomõ possibile. Nos itaq mõe
solito adinmortalitatis respeximus p̃si¬
dium.⁊ sumio numine triuocato. d̃manc¬
torẽ extotius oꝑis p̃sulem fieri optauimu̾̃
⁊ cẽ studium tribumano turo excelsomagi¬
stro offitior ⁊ exquestori sacripalatunri.¬

Expanded text:
im mirabile Romanam sanctionem ab urbe condita usque ad nostri imperii tempora, quae paene in mille et quadringentos annos concurrunt, intestinis proeliis vacillantem hocque et in imperiales constitutiones extendentem in unam reducere consonantiam, ut nihil neque contrarium neque idem neque simile in ea inveniatur et ne geminae leges pro rebus singulis positae usprovidentiae peculiare fuit, humanae vero imbecillitati nullo modo possibile. nos itaque more solito ad immortalitatis respeximus praesidium et summo numine invocato deum auctorem et totius operis praesulem fieri optavimus et omne studium Triboniano viro excelso magistro officiorum et ex quaestore sacri nostri
Abbreviated transcription (Latin):
dãa. Siseruus quusqũa eccłiam altaria¬
ue arsnatus nulli s hoc suspicantib mopi¬
natus itruerit. exm̃ ꝓtinus abstrahatur ł
nido ꝓriput indicctur ciq moꝵ abstrabẽ¬
dicopiañ negetur: s⁊ siarmoꝵ fioucia re
pierrdi extrahenoiq cumdño quib põt to
effictre uirib cẽceclatur: Quod si illum ⁊
configi incõcertatiõe pugnaq contigĩt.
rulla erit cius noxa nec conflandicriminiᷤ
reliquetur occasiosihis qui cxstatu ẜ uili
in bostilis ronnicide cõditioc̃m tͣnsilintt sit

Expanded text:
. Si servus cuiusquam ecclesiam altariave armatus nullis hoc suspicantibus inopinatus inruerit, exinde protinus abstrahatur vemido proripuit, indicetur eique mox abstrahendi copia non negetur. Sed si armorum fiducia repiendi extrahendique eum domino, quibus potest id efficere viribus, concedatur. Quod si illum etiam confici in concertatione pugnaque contigerit, nulla erit eius noxa nec conflandae criminationis relinquetur occasio, si is, qui ex statu servili in hostilis et homicidae condicionem transiliit
Abbreviated transcription (Latin):
cp. leo: Pemoea que sepius pagane suꝑ¬
stitiomis õninib inficta sunt audeat par¬
tẽptare sciens quod crim̃ publicum cõmit¬
tit. quibec ansus fui̾t ꝑ petrare. Intantũ crũ
huuismõi facmori uolumus c̃ẽrelecanda.
ut etiam si inalieno p̃clio. ułdomo aliquid
tale ꝑ petretur scientib uidelicet dñis p̃disi
quid uł tomus sacratissum uirib errarii ad
consenserint sualoca talib contaminari sce¬
lerib siquid dignitate. ulmilitia quadam
decorantur. amissionemilitie ułdignitatĩ.
nec ñrerum suarum ꝓscriptice plectentur.
prirate nõ conditionis. ułplebei constitutio:
post crucatus corꝑis oꝑib metalloꝵ ꝑ pe¬
se xp̃iane legi uelle coniungi. ut ad eccłas
fugientes euitare possiit crrmmina uł pon¬
da debitoꝵ arteantur:. nec antea suscipiã¬
tur: quã tebita uimũisa redord̾int. uł fue¬
tint in necertia temonstrata purgati.

Expanded text:
. Nemo ea, quae saepius paganae superstitionis hominibus interdicta sunt, audeat pertemptare, sciens, quod crimen publicum committit qui haec ausus fuerit perpetrare. In tantum autem huiusmodi facinora volumus esse resecanda, ut, etiamsi in alieno praedio vel domo aliquid tale perpetretur, scientibus videlicet dominis, praedium quidem vel domus sacratissimi viribus aerarii addconsenserint sua loca talibus contaminari sceleribus, si quidem dignitate vel militia quadam decorantur, amissione militiae vel dignitatis nec non rerum suarum proscriptione plectentur, privatae vero condicionis vel plebeii constituti post cruciatus corporis operibus metallorum perpese christianae legi velle coniungi, ut ad ecclesias confugientes evitare possint crimina vel pondera debitorum, arceantur nec ante suscipiantur, quam debita universa reddiderint vel fuerint innocentia demonstrata purgati.
Abbreviated transcription (Latin):
Ine ꝓuidentiam trinitatis. uñ ⁊ mundi
totuis elem̃ta ꝓcesserunt. ⁊ eor dispõitio ĩ
orbẽ terrarum ꝓcuctaẽ cum utiq inchil
tamstudiosum inomnib reb inuenitur
quã legum auctoritas. que ⁊ dumnas et
humanas res benedisponit. ⁊ cẽm iniꝗta¬
tẽ expellit. reꝑimus aut̃ õcm legum traiã¬
tẽ qui ab urte condita. ⁊ romulcis descẽdit
tp̃ib itacẽ confusum. ut uunfinitum ex¬
tendatur. ⁊ nullius humane nature capaci¬
tate cõcludatur. primum fuit studium nob̃¬

Expanded text:
is: unde et mundi totius elementa processerunt et eorum dispositio in orbem terrarum producta est. Cum itaque nihil tam studiosum in omnibus rebus invenitur quam legum auctoritas, quae et divinas et humanas res bene disponit et omnem iniquitatem expellit, repperimus autem omnem legum tramitem, qui ab urbe condita et romutemporibus ita esse confusum, ut in infinitum extendatur, et nullius humanae naturae capacitate concludatur, primum nobis fuit studium
Abbreviated transcription (Latin):
d. aa. Hac inctura inomne euum lege sãc¬
cimus. i leminẽ uideoꝵ quib om̃s amin¬
stratices ⁊ dignitates mĩdicte sunt. nec defẽ¬
soris citatis fungi saltem offitio. nec patͥe
honorẽ arriꝑe cẽcedimus. ne adquisiti sibiof¬
ficii auctoritate muniti adũsus xp̃iatios.⁊
ip̃os plerumq sacre religionis antistitesue¬
uid insultantes fidcinr̃e iudicandi ułpro¬
nuntiandi qũalib⁊ hant potestatẽ. Ilud
⁊ pariconsid̾atiõe rationis arguentes p̃ci¬
pimus. nequa uidaica synagoga innouã
fabricam surgat. fulciendi ueteres ꝑmisa
licentia querumam minantur. Quis ꝗs
gͥ us infulas ceꝑit quesitis dignitatibus
s̃i potiatur. uł si adoffitia uetita sub repse¬
rit. his penitus repelletur. uł si synagogã
rint se laborasse.⁊qui adhosiores ⁊digͥ¬
tates triepserit. hãtur ut antea cõctitioiᷤᷤ
extreme.⁊si honorariam illicitt ꝓmeru¬
erit dignitatẽ. ⁊ quisynagoge fabricam
pene sanguimis destinatidus. qui fid̃ atit¬

Expanded text:
ictura in omne aevum lege sancimus neminem iudaeum, quibus omnes administrationes et dignitates interdictae sunt, nec defensoris civitatis fungi saltem officio nec patris honorem adripere concedimus, ne adquisiti sibi officii auctoritate muniti adversus christianos et ipsos plerumque sacrae religionis antistites velut insultantes fidei nostrae iudicandi vel pronuntiandi quamlibet habeant potestatem. Illud etiam pari consideratione rationis arguentes praecipimus, ne qua iudaica synagoga in novam fabricam surgat, fulciendi veteres permissa licentia, quae ruinam minantur. Quisquis igitur vel infulas ceperit, quaesitis dignitatibus non potiatur, vel si ad officia vetita subrepserit, his penitus repelletur, vel si synagogam rit se laborasse: et qui ad honores et dignitates inrepserit, habeatur, ut antea, condicionis extremae, etsi honorariam illicite erit dignitatem. Et qui synagogae fabricam nae mox sanguinis destinandus qui fidem alte
Abbreviated transcription (Latin):
oxp. or̃a: Siquis asserat cummandatis
nr̃is seuenisse secretis. om̃s sciant naim
quicquam msi ꝙ scͥpͣtis ꝓbauĩt ẽe creden¬
dum necullius dignitate t̾reri. siue illi tri¬
bum. siũ nota ⁊u siue comitis ꝓferant
dignitatẽ.s sacras nras litt̃as c̃e q̃rendas.¬

Expanded text:
. Si quis adserat cum mandatis nostris se venisse secretis, omnes sciant nemini quicquam, nisi quod scriptis probaverit, esse credendum nec ullius dignitate terreri, sive ille tribuni sive notarii sive comitis praeferat dignitatem, sed sacras nostras litt
Abbreviated transcription (Latin):
exurere. ꝓuintiarum rectores ꝓhibeãt. ne
locis sins fidei nr̃e signum inmisceant. s⁊
ritus suos citra contẽptum xp̃iane religi¬
onis retineant. amissurisine dubio ꝑmissa
actenus rsi abilicitis tẽꝑaiũnt.
õ.ãa encolarum nom̃ mauditũ quo¬
dam mõtiouum crim̃ suꝑstitionis ueridi¬
cauit hii nisi ad dei cultum. uer̾̃ationẽq
p̃cipimus srticos astringi. sequoq noue¬
rint astringendos. Echificia añt eor que
nescio cuius dogmatis noniconuentus
Hãnt eccłiis uendicentur. certum ẽ n ꝗcꝗͥ¬

Expanded text:
exurere provinciarum rectores prohibeant, ne iocis suis fidei nostrae signum inmisceant, sed ritus suos citra contemptum Christianae legis retineant, amissuri sine dubio permissa hactenus, nisi ab illicitis temperaverint.. Caelicolarum nomen inauditum quodammodo novum crimen superstitionis vindicavit. Ii, nisi ad dei cultum venerationemque praecipimus haereticos adstringi, se quoque noverint attinendos. Aedificia autem eorum, quae nescio cuius dogmatis novi conventus habent, ecclesiis vindicentur. Certum est
Abbreviated transcription (Latin):
tamuocẽ simulationis cõgrue ñnegamꝰ.
nec illud paticmur obstare. sinichil incõ¬
testatioe ꝓfano dicatur. inuente ꝓductũ.
s⁊ nehuius int̃pretatio criminis lacius
incerto nagitur errore. eos p̃sentib in sec¬
tamur oraculis. qui noĩe xp̃iantatis in¬
duti sacrificia uł feccrurt. uł facere man¬
dau̾nt. quoꝵe ⁊̃ post mortẽ comprobata
ꝑfidia. hac rõe plectanda ẽ. ut dõationib

Expanded text:
tam vocem insimulationis congruae non negamus: tam vocem insimulationis congruae non negamus: nec illud patiemur obstare, si nihil in contestatione profano dicatur vivente perductum. Sed ne huius interpretatio criminis latius incerto vagetur errore, eos praesentibus insectamur oraculis, qui nomine christianitatis induti sacrificia vel fecerint vel facienda mandaverint: quorum etiam post mortem comprobata perfidia hac ratione plectenda
Abbreviated transcription (Latin):
maioris uersari int̾ homines: ⁊ hoĩuor
carere suffrãgiis.s⁊ nec un quam instatũ
pristinum reuertantur ñ flagitium mor̃
obliterabitur penitentia neq umbra aliqua
ex quisita defensionis. aut mumminis ad¬
ducetur.õin quid̃ eos qui fide quã deo di¬
cauerant polluerunt. ⁊ꝓdentes diuinũ
mistium inprofana migrauergnt. tueri
ea quesunt com̃titia ⁊ concinnata ñ posst̃.
Lapsis uõ ⁊ertͣantib subuentur. ꝑditis
mp. theo.⁊ postatarum sacrilegum no¬
m̃ singulor uox continue acc̃ationis ĩ¬
cessi. ⁊ nullis finita tp̃ib huiuscemõi cri¬
minis arceatur indago. quib quamius
p̃terea int̾dicta sufficiant. tñ etiam illud
tteramus. ne postquam afid demau̾ĩnt. te¬
testandi aut doandi quippiam hãnt facł¬
tatẽ. s⁊ nec uẽditionis specie facere legi fra¬
udes sinantur. totumq ab intestato xp̃ia¬
nitatẽ sectantib ꝓpinquis potissimum de¬
feratur. Intĩnañt cont̃ huuscemõi sacrile¬

Expanded text:
maioris versari inter homines et hominum carere suffragiis. Sed nec umquam in statum pristinum revertentur, non flagitium morum oblitterabitur paenitentia neque umbra aliqua exquisitae defensionis aut muniminis obducetur, quoniam quidem eos, qui fidem quam deo dicaverant polluerunt et prodentes divinum mysterium in profana migraverunt, tueri ea quae sunt commenticia et concinnata non possunt. Lapsis etenim et errantibus subvenitur, perditis . Apostatarum sacrilegum nomen singulorum vox continuae accusationis incesset et nullis finita temporibus huiuscemodi criminis arceatur indago. Quibus quamvis praeterita interdicta sufficiant, tamen etiam illud iteramus, ne, postquam a fide deviaverint, testandi aut donandi quippiam habeant facultatem. Sed nec venditionis specie facere legi fraudem sinantur, totumque ab intestato christianitatem sectantibus propinquis potissimum deferatur. In tantum autem contra huiuscemodi sacrile
Abbreviated transcription (Latin):
palestine sineriis noĩantur.usinaliis ꝓ¬
tuntus degunt. piculosuo anniu̾sarium
cancẽm desynagogis õib palatinis cõpellẽ¬
tib exigant. ad cam formam qũa patriar¬
crequandam coronarii aurinõie postula¬
bant.⁊ hoc ꝙ de occidentalib patriarchis ꝯ¬

Expanded text:
Palestinae synedriis nominantur vel in aliis provinciis degunt, periculo suo anniversarium canonem de synagogis omnibus palatinis compellentibus exigant ad eam formam, quam patriarchae quondam coronarii auri nomine postulabant: et hoc, quod de occidentalibus partibus
Abbreviated transcription (Latin):
õp. ꝯstã. Iamdudum placuit. ut ĩcccła
catholica lib̾tatẽdñi sis famulis prãre
possint. si sub aspectu plebis assistentib
manoriamuice actors int̃põatur quali̾¬
cumq scriptura in qua tp̃i uice testium
signent. Un auobis queq ip̃is s̃ĩ inmĩto
dande ⁊ relinquende sunt lib̾tates quo
quis ur̃m pacto uolu̾it. dum mõ ur̃euo¬
luntatis eindens appareat testimoniũ.
mio seruis sius mĩtam cõcesserit ub̾tatẽ.
eandem eod̃ iuire dõasse uideantur. quoci¬
uitas roãna sollẽpnitatib tecursis dari
consueuit. s hoc clumtaxat his qui sub
aspectu antistitum dec̾int. placuit relaxãi.
cłis aũt amplius cõcedimus. ut cum sius
famulis tribrũnt lib̾tatẽ. non solum incõ¬
spectu eccłie ac religiosippłi. plenũ fructũ¬

Expanded text:
opum Iam dudum placuit, ut in ecclesia catholica libertatem domini suis famulis praestare possint, si sub adspectu plebis adsistentibus memoriam vice actorum interponatur qualiscumque scriptura, in qua ipsi vice testium signent. unde a vobis quoque ipsis non immerito dandae et relinquendae sunt libertates, quo quis vestrum pacto voluerit, dummodo vestrae voluntatis evidens appareat testimonium. mio servulis suis meritam concesserint libertatem, eandem eodem iure donasse videantur, quo civitas Romana sollemnitatibus decursis dari consuevit. sed hoc dumtaxat his, qui sub adspectu antistitum dederint, placuit relaxari. clericis autem amplius concedimus, ut, cum suis famulis tribuunt libertatem, non solum in conspectu ecclesiae ac religiosi populi plenum fructu
Abbreviated transcription (Latin):
d. aa.Pemouideor morẽ suum in.
conumctionib retinebit. nec uixta le¬
gem suam nuptias sortiatur. nec i diũ¬
sa subuno tp̃econiugia conuemat.
mp. orã. Iutei roãno cõi uire uum̃tes in
his c̃ais quetam adsuꝑstitioẽm coꝵ quã
ad fors ⁊ leges ac uira ꝑtinent. adeant
sollẽpni more uiditia om̃sq rõars legi¬
b constrant. ⁊ accipiant actioẽs. Siquo¬

Expanded text:
. Nemo iudaeorum morem suum in coniunctionibus retinebit nec iuxta legem suam nuptias sortiatur nec in diversa sub uno tempore coniugia conveniat. . Iudaei Romano communi iure viventes in his causis, quae tam ad superstitionem eorum quam ad forum et leges ac iura pertinent, adeant sollemni more iudicia omnesque Romanis legibus conferant et excipiant actiones. Si qu
Abbreviated transcription (Latin):
libtate dõando. depaganis sacrificiis⁊
pla. ⁊ accessu uctito. õĩb. licentiam delĩq̃n¬
di ꝑditis ab negan. uolumus ⁊̃ cunctos
facultates ⁊ ꝑ ẽpti fisco  decernimus uen¬
dicari. ⁊ similit puniri rectores ꝓuintiar᷑.
si facinora uindicate neglexerint.
di sacrifitii sumat audatiam. ut inspectic̃eor
iecoris. extorumq p̃satigio. uane sp̃e pro¬
missionis accipiat. ułquod ẽ detirius fut᷑a
sub execrabili consultic̃e consultiõe cogno¬
scat. acerbioris ⁊ enim iminebit suppli¬
cũ cruciatus. his qui cc uetitum p̃sentiũ.
ui futuratum rerum. explorare tẽptaue¬
rint ueritatem.s.
seruari. ac ne sibi aliqua auctoritate blã¬
diantur. quiea conantur aũtere.siqd̃ re¬
scriptum siqua lex forte p̃tenditur. arep¬
te huiusmoi carte. excor manib ad nt̃am
scientiam referantur¬
t̃. ãa. Ut ꝓfanos ritus salubri tam le¬
ge summoumus. ita festus conuentus.
ciuium. ⁊ cõem õium licentiam ñ patimũ

Expanded text:
TANTE CONSS. . De paganis sacrificiis epla et accessu vetito omnibus licentiam delinquendi perditis abnegari. Volumus etiam cunctos Facultates etiam perempti fisco decernimus vindicari et similiter puniri rectores provinciarum, si facinora vindicare neglexerint. di sacrificii sumat audaciam, ut inspectione iecoris extorumque praesagio vanae spem promissionis accipiat vel, quod est deterius, futura sub execrabili consultatione cognoscat. Acerbioris etenim inminebit supplicii cruciatus eis, qui contra vetitum praesentium vel futurarum rerum explorare temptaverint veritatem. servari. Ac ne sibi aliqua auctoritate blandiantur, qui ea conantur evertere, si quod rescriptum, si qua lex forte praetenditur: abreptae huiusmodi chartae ex eorum manibus ad nostram scientiam referantur. ARCAD. ET ge submovimus, ita festos conventus civium et communem omnium laetitiam non patimur
Abbreviated transcription (Latin):
ap̃ uideos inciuilidum taxat negotio
putau̾int litigandum. sortiri eoꝵ⁊ uidi
cognitoris arbitri fu̾int ad t̾ributi.
Mp. arcħ. Pemoextͣtrus religionis u¬
deoꝵ uidcis pͣtia statur⁊ cum uenalia ꝓpõe¬
Tretur. Iustumẽcnum sua cuiq cõmittere
Itaq rectores ꝓuintiarum uobis nillũ
discussorẽ aut mod̾atorẽ ẽe conccdent.
quod si quis sumere sibicuram pret̃ uios¬
ꝓceresq ur̃os audeat eumuclud aliena c̃¬
appetentẽ supplitio cohercere festinent.

Expanded text:
artium in civili dumtaxat negotio putaverint litigandum, sortiri eorum iudicognitoris arbitri fuerint adtributi.xterus religionis iudaeorum iudaeis pretia statuet, cum venalia proponentur. Iustum est enim sua cuique committere. Itaque rectores provinciarum vobis nullum discussorem aut moderatorem esse concedent. Quod si quis sumere sibi curam praeter vovestros audeat, eum velut aliena appetentem supplicio coercere festinent.
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃. ant. ¶od cornelia salina tmninͣsita¬
ti uiteor qui inanthiocensium ciuitate
constitutisunt. legaũ peti nõn pot.¬
chis. uolumũs intimari. quod siquis põt
banc legẽ aliquẽ qui eors feralem effugĩt
sectam. ⁊ ad deicultum respexit. saxis aut a¬
lio furoris gnẽ quod nunc fieri cognouimꝰ
ansus fu̾it ad tẽptare. mox flaminis ad¬
dendus ẽ. ⁊ cum omnib suis participibus

Expanded text:
. Quod Cornelia Salvia universitati iudaeorum, qui in Antiochensium civitate constituti sunt, legavit, peti non potchis volumus intimari, quod, si quis, post hanc legem, aliquem qui eorum feralem fugerit sectam et ad Dei cultum respexerit, satis aut alio furoris genere, quod nunc fieri cognovimus, ausus fuerit attentare, mox flammis dedendus est et cum omnibus suis participibus
Abbreviated transcription (Latin):
m̃p. hono ¶Mma loca que sacris error
ueterum deputauit. reinr̃e uibemus sociãi.
ꝙ aũt exco iure ubicumq adsingulas q̃s¬
cumq ꝑsonas. uł p̃cedentium principum
largitas uł nr̃a maiestas uoluit ꝑuenire.

Expanded text:
. Omnia loca, quae sacris error veterum deputavit, nostrae rei iubemus sociari. Quod autem ex eo iure ubicumque ad singulas quasque personas vel praecedentium principum largitas vel nostra maiestas voluit pervenire,
Abbreviated transcription (Latin):
mp.theo. Eumꝰ quic̾q seruum seu in¬
grnuum. muitum seusuasiõe plcctenida.
excultu xp̃iane religionis innefandã sec¬
tam ritum ue tͣnsduxit. cum dispendio
fortunarum capite ꝑumerdum ẽe cẽseoꝰ.¬

Expanded text:
t: Eum, quicunque servum seu ingenuum invitum seu suasione plectenda ex cultu christianae religionis in nefandam sectam ritumve transduxerit, cum dispendio fortunarum capite puniendum esse cense
Abbreviated transcription (Latin):
m̃p. uisti: Nicut tisum fractum qui ñ
utendo ꝑbienium in soli reb. ꝑanna¬
le aut̃ tpc̃: in mobilib uł semouentib
deminuebatur: ñ passi sumus huiusmoĩ
sustinere cõpendiosum trtͣccum. s ei detẽ¬
nii.ułuiginti annor delimus spatium.
tta ⁊ inceteris scruitutib optinendũ ẽe
censuimus: utom̃s seruitutes ñutendo
amittantur. sibianuo. qr tantuim modo
soli reb ad nexe sunt. si decennio cͣc p̃sẽ¬
tes. uł uiginti annore spatio cͣc ab sc̃tes
ut sit in omnib huiusmõ reb c̃a simit
differentiis explosis.
die: quatenus eilicentia sit tnsuam siluã
tñ transire:Tarbores excidere. uł facere
quicquid ei frũt uisum. ⁊querebator q̃n
huuismoĩ seruttus ñutendo amittitur ⁊ꝗ
titutem penitus tolli: qͣi ꝑbicnium ea
ñutendo deꝑdita. singulo die qum q̃nini
ꝑannonumerando. aliis aliam sentntiã
ligetib nobis placoit itacam diriinẽ
ut quia iam ꝑlegam latam anobis ꝓspe¬

Expanded text:
p. Sicut usum fructum, qui non utendo per biennium in soli rebus, per annale autem tempus in mobilibus vel se moventibus deminuebatur, non passi sumus huiusmodi sustinere compendiosum interitum, sed et ei decennii vel viginti annorum dedimus spatium, ita et in ceteris servitutibus obtinendum esse censuimus, ut omnes servitutes non utendo amittantur non biennio, quia tantummodo soli rebus adnexae sunt, sed decennio contra praesentes vel viginti annorum spatio contra absentes, ut sit in omnibus huiusmodi rebus causa similis differentiis explosis. die, quatenus ei licentia sit in suam silvam inde transire et arbores excidere vel facere, quidquid ei fuerit visum, et quaerebatur, quando huiusmodi servitus non utendo amittitur , et , eandem servitutem penitus tolli quasi per biennium ea non utendo deperdita, singulo die quinquennii pro anno numerando, aliis aliam sententiam eligentibus, nobis placuit ita causam dirimere, ut, quia iam per legem latam a nobis prospe
Abbreviated transcription (Latin):
amo die. uł ip̃e. uł hoĩes eus ead ꝓuitu¬
te usi sunt. tunc eam penitus amittant
xx. annore desidia quicnim tutam lõgo:
ꝓlixoq spatio suum ius minime ꝯ secutꝰ
ẽ.sera penttñtia aopristinã ẜuitutẽ reũti
desid̾at. ¶ cum aũt aꝑtissimi iuris est
fructus aridos cõculcatic̃e que in argafit
suam naturam autilitatẽ ostend̾e aliq
inciim suum uecebat ita elifitiũ ex¬
tollere iuxta suam aream: ut uentus
excluderetur ⁊ palee exhuuismõi obsta¬
culo secerna afrugib ñ possint.qi uen¬
to suam uim põem locum inferre: exhu¬
iusmoĩ elificatione uetito: cam scđm re¬
gionis situm ⁊auxilium uenti adareã¬

Expanded text:
us eadem servitute usi sunt, tunc eam penitus amittat viginti annorum desidia. Qui enim in tam longo prolixoque spatio suum ius minime consecutus est, sera paenitentia ad pristinam servitutem reverti desiderat Cum autem apertissimi iuris est fructus aridos conculcatione quae in area fit suam naturam et utilitatem ostendere, aliquis vicinum suum vetabat ita aedificium extollere iuxta suam aream, ut ventus excluderetur et paleae ex huiusmodi obstaculo secerni a frugibus non possent, quasi vento suam vim per omnem locum inferre ex huiusmodi aedificatione vetito, cum secundum regionis situm et auxilium venti area
Abbreviated transcription (Latin):
e herciscunde tttuiũs int̃ bone fidei ui¬
dicia numeretur porticẽm heditatis
siqua adte ꝑtim increm̃to fructuum

Expanded text:
e erciscundae titulus inter bonae fidei iudicia numeretur, portionem hereditatis, si qua ad te pertinet, incremento fructuum
Abbreviated transcription (Latin):
isti. ⁊ res mobiles. uł se mou̾enstes. que
castrensis peculii eẽ possunt donate tibi
apatre sunt. eas quoq incetero peculioca¬
strensi ñcões cum frĩb tius habes fp̃clia
aũt licet eunti tibi incastra filio pat̃ do¬
nauit peculu castrensis ñ sunt /diuersi
uiris ea p̃clia hñtur. quȩ exoctasione
militie filus familias obutmunit. hec
enim castrensi peculio cecdunt.
istam clem̃tia fiexit. quol licet scͥptã
nõ ꝓbetar. aliis tñ rationib doceri p̾sit.¬
ruchil impedit. p̃sertim cum posteriora
eor talia mĩta comp̃henduntur. ut
ira dñi poterit mitigari: nouissimam
eius uoluntatẽ arbit familie herciscũde¬
cis̃ eci disceptator constitatus. ułudex
fainiue hercis cunde iditio addctus.
ut uoluntas testatoris ultestatricis
seruetur suas partes debent accõmodare.

Expanded text:
isti et res mobiles vel se moventes, quae castrensis peculii esse possunt, donatae tibi a patre sunt, eas quoque in cetero peculio castrensi non communes cum fratribus tuis habes. Praedia autem, licet eunti tibi in castra filio pater donaverit, peculii castrensis non sunt. Diverso iure ea praedia habentur, quae ex occasione militiae filiis familias obveniunt: haec enim castrensi peculio cedun ALEistam clementia flexit  quod, licet scriptura non probetur, vel aliis tamen rationibus doceri nihil impedit, praesertim cum posteriora eorum talia merita deprehenduntur, ut ira domini potuerit mitigari, novissimam eius voluntatem arbiter familiae erciscundsceptator constitutus vel iudex familiae erciscundae iudicio aditus, ut voluntas testatricis servetur, suas partes debet accommodare.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Quin⁊ siaqua ꝑtiuriamalio terinata
ẽ ut inpriore statum resiituatur. cͦd
iudicis cura ĩpetrabis.
questuses. tam legis aquilie dãpri sã¬¬
ciendigr̃a actiõem. qũa crimnalem
accusatioe̾m adũsus obnoxiumcõpe¬
tere posse: ñ ambigitrr.
aquilia si dampnum ꝑiniuriam de¬
disse ꝓbetu dupli ꝓceclit ꝯdẽpnatio
d.ãa. Depecorib tuis que ꝑinim̃¬
am inclusa. famẽ necata sunt: ułint̃¬
fecta legis aquilieactione indupluos
tacontendis: ex sententia legis aꝗlie.
reditatẽ &x concessũ diuusisti. nec suꝑ
eã re sentntia dicta. uł transactio sub¬
secutaẽ: inditio familie herciscun de
potes exꝑiri.
tuo cui dotem nũauerat: cũm ħrs ei
extittris tohuc in matrimomo tuo
fuit. familie hertiscunde actiõem. ad
exequendam dotẽ. scđm xaris pridem
placitum. adũsus coħrdes tuos nac¬
tus es eamꝙ retines ⁊ sipostea dum
tibi nupta ẽ dccessit.
de seditatis inditio scłm uiris formã
scłmirs formam eum tibi ꝯdẽpnab̾.

Expanded text:
aqua per iniuriam alio derivata est, ut in priorem statum restituatur, eiusdem iudicis cura impetrabis. questus es, tam legis Aquiliae damni sarciendi gratia actionem quam criminalem accusationem adversus obnoxium competere posse non ambigitur. Aquilia, si damnum per iniuriam dedisse probetur, dupli procedit condemnatiodio. De pecoribus tuis, quae per iniuriam inclusa fame necata sunt vel interfecta, legis Aquiliae actione in duplum ta contendis, ex sententia legis Aquiliae reditatem ex consensu divisisti nec super ea re sententia dicta vel transactio subsecuta est, iudicio familiae erciscundae potes experiri. tuo, cui dotem numeraverat, cum heres ei extiteris, adhuc in matrimonio tuo fuit, familiae erciscundae actionem ad exsequendam dotem secundum iuris pridem placitum adversus coheredes tuos nactus es eamque retines, etiam si postea, dum tibi nupta est, decessit.hereditatis iudicio secundum iuris formam secundum iuris formam eum tibi condemnabit.
Abbreviated transcription (Latin):
tiquioram ẽ liquido ꝓdaretur e deodie
fractus restenantor. ex quolis iniuditiã
teducta e fractib enm auget rcartas
cumabeo possitetur a quo peti potseptor
ant qui apo titulo posiessiomis munit᷑¬

Expanded text:
tiquiorem esse liquido probaretur, ex eo die fructus restituantur, ex quo lis in iudicium deducta est. Fructibus enim augetur hereditas, cum ab eo possidetur, a quo peti potest Emptor autem, qui proprio titulo possessionis munit
Abbreviated transcription (Latin):
intra sex m̃sium spatium: sinau̾t seorsũ
utͣq pars indu̾isis ꝓuintiis degit. tc̃
intra annale tantuminõ spatiũ sumili
mõ ꝑcontinuum amorte testatoriᷤ enu¬
inerandum: ommio adirehuuismoĩ
heditatẽ. ułmanifestare sũam sñam ꝙ Re

Expanded text:
intra sex mensuum spatium, sin autem seorsum utraque pars in diversis provinciis degit, tunc intra annale tantummodo spatium simili modo per continuum a morte testatoris numerandum omnimodo adire huiusmodi hereditatem, vel manifestare suam se
Abbreviated transcription (Latin):
d.ãa. E iscripti brdes delatam sibisucces¬
sicens cigrati cpudiauerant: ⁊hanc hõno¬
rario ul cuiisi iure quesisti: res Reditarias
que inead̾ cãdũrant. Hecdtatis petitione
ditatẽ ꝑlongum tp̃c dͥctinuit. eo ip̃o ut po¬
teagnita ẜeditate:. patri suo cius cõmodũ¬

Expanded text:
. Si scripti delatam sibi successionem cognati repudiaverunt et hanc honorario vel civili iure quaesiisti, res hereditarias, quae in eadem causa durant, hereditatis petitione editatem per longum tempus detinuit, eo ipso utpote agnita hereditate patri suo eius commodu
Abbreviated transcription (Latin):
misso. uł exalus cãis inquietare: uł reum.
ułagente exꝑiona tefuncti crediderit sibi
eẽ necessarum. si quid ꝓlegato. uł fiteicem¬
misso hocfaciat. renexpedite questiõis ce
¶Cum possit scͥptus brs cautice intposita n
differrehanc pctitioem. si recte exigi uel le¬
gatum. uł figeicõmissum subeacautela
optimuerit eiusira rescitu⁊ iegatarius ł
fitcicõmissarius eidatam pecuiam cum u¬
suris exquarta centesime parte currentib.
ułagrum cuim fructib quos p̃ccꝑit. uł do¬
mum cum peionib: scilicet mutioq cor̃
expensis ante a necessariis: ⁊utilib dedu¬
maluerit litem quid contestari. Ex pectare
aũt hecditatis petitionis engritum. hoc ei lice¬
at faccre ut restitutio sicõpeterit. cum legiti
mis augỹtis legatario: uł fiteicõmifsario
accecdat. ¶ Sinaut excont̾ctib defuncti a¬
gatur cc̃ possessorẽ hereditatis. ułdus reide
quaagitar. siquid̾ res sint. uidepõite. uł cõ¬
modate. uł pignori date. ułalie que extãt.

Expanded text:
tare vel reum vel agentem ex persona defuncti crediderit sibi esse necessarium, si quidem pro legato vel fideicommisso hoc faciat, rem expeditae quaestionis esse, cum possit scriptus heres cautione interposita non differre hanc petitionem, sed recte exigi vel legatum vel fideicommissum sub cautela obtinuerint eius iura, restituet legatarius vel fideicommissarius ei datam pecuniam cum usuris ex quarta centesimae parte currentibus, vel agrum cum fructibus quos percepit, vel domum cum pensionibus , scilicet in utroque eorum expensis antea necessariis et utilibus dedumaluerit litem quidem contestari, expectare autem hereditatis petitionis eventum, hoc ei liceat facere, ut restitutio, si competeret, cum lmis augmentis legatario vel fideicommissario accedat. Sin autem ex contractibus defuncti agatur contra possessorem hereditatis vel eius rei de qua agitur, si quidem res sint vel depositae vel commodatae vel pignori datae vel aliae quae extant,
Abbreviated transcription (Latin):
bas sicontrate ꝓmintiatum ẽ inrestituticẽ
eius tetrapitur. ꝙ creditorib eusd̃ heditatiᷤᷤ
exioluisse tebonã fid̾ ꝓbau̾is. amrepeti
acreditorib qui suum recepĩt non põt.¬
scrotib tuis ꝙ cos dicas inpotestate tua
cẽ petcre ab ħis heditatẽ fibiitin emancpsa¬
ti non mortris. cuius cõmodumꝰ aote ꝑri¬
fitre dicis. indice statuturo an ap̃sidalibus
actis discedenduin sit. quieis tutores dedit.
cumintua potestate negntntur c̃e.¬

Expanded text:
bas, si contra te pronuntiatum est, in restitutione eius detrahetur, quod creditoribus eiusdem hereditatis exsolvisse te bona fide probaveris: nam repeti a creditoribus, qui suum receperint, non potenepotibus tuis, quod eos dicas in potestate tua esse, petere ab his hereditatem filii tui emancipati non moreris, cuius commodum ad te pertinere dicis, iudice statuturo, an a praesidalibus actis discedendum sit, qui eis tutores dedit, cum in tua potestate negarentur e
Abbreviated transcription (Latin):
facte quiantea possidebat collectas: nec
ñ etiam fructus bone fidei possessores red¬
dere cogendi fĩ sunt. nisi exhis locuple¬
tiores extitm̃t ¶postlitẽ aut̃ contestatã.¬
qua isuras p̃tii rerumante litis : con¬
testatiõem uenditarum: exdie contesta¬
tiõis cõputandas. oim̃o redd̃e cõpellãnt̃.¬

Expanded text:
factae qui antea possidebat collectas nec non etiam fructus bonae fidei possessores reddere cogendi non sunt, nisi ex his locupletiores extiterunt. Post litem autem contestataquam usuras pretii rerum ante litis contestationem venditarum ex die contestationis computandas omnimodo reddere compellant