comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
decreta en. pompeio: mithrydate int̾fecto confectoq mithrydatico
bello et cuius sentẽtia p̾mum duplicata ẽ supplicatio consularis mͥ
enim estis assensi cum ciusdem pompeii litteris recitatis confectis
omnib maritimis. t̾restribusq bellis supplicationes dierum duode¬
cim decreuistis sum en. pompeii uirtutem et animi magnitudinẽ
admiratus. ꝙ cum ip̃e ceteris omnib ẽẽt om̃i honore antelatus.
ampliorem honorẽ alteri tribuebat. ꝗͣ ip̃e erat consequutus. Ergo in
illa supplicatione quam ego decreui resip̃a tributa ẽ diis ĩmortalib
et maioꝵ institutis et utilitati rei . p. sed dignitas uerboꝵ honos et
nouitas et numcrus dicrum cesaris ip̃ius et laudi et głiȩ concessus
est. Relatum ẽ ad uos nuꝑ de stipendio excitus. nonꝰ decreui solũ
sed etiam ut uos decerneretis laboraui. Multa dissentientib res¬

Expanded text:
decreta Cn. Pompeio Mithridate interfecto et confecto Mithridatico decreta Cn. Pompeio Mithridate interfecto et confecto Mithridatico bello, et cuius sententia primum duplicata est supplicatio consularis,—mihi enim estis adsensi cum, eiusdem Pompei litteris recitatis, confectis omnibus maritimis terrestribusque bellis, supplicationem dierum decem decrevistis,— sum Cn. Pompei virtutem et animi magnitudinem admiratus, quod, cum ipse ceteris omnibus esset omni honore antelatus, ampliorem honorem alteri tribuebat quam ipse erat consecutus. ergo in illa supplicatione quam ego decrevi, res ipsa tributa est dis immortalibus et maiorum institutis et utilitati rei publicae, sed dignitas verborum, honos et novitas et numerus dierum Caesaris ipsius laudi gloriaeque concessus est. relatum est ad nos nuper de stipendio exercitus: non decrevi solum sed etiam ut vos decerneretis laboravi, multa dissentientibus res
Abbreviated transcription (Latin):
nemini. Cur igitur expectem hominẽ aliquem qui mecum illo
in grãm reducat: reduxit ordo amplissimus: et ordo is qui est ⁊
saris consilia in re.p. non maxime diligebatis: me quoq cum illo
minus coniunctum uidebatis. postea ꝗͣ rebus gestis mentes ue¬
stras. uoluntatesq mutastis me nõ solum comitem ẽẽ sententiȩ
uĩre. sed etiam laudatorem uidistis. S quid est qđ in hac cau¬
sa marime homines admirent̃ et rephendant meum consi¬
lium. cum ego idem antea multa decreuerim quȩ magis ad homĩs
dignitatem. qͦ ad rei.p. necessitatem ꝑtine̾nt. Supplicationẽ qndecĩ
dierum decreui sententia mea rei.p. satis erat tot dierum: quot.C.
mario diis ĩmortalib non erat exigua eadem gratulatio quę ex ma¬
ximis bellis. Ergo ille cumulus dierum homĩs est dignitati tributus.
in quo ego quo consule referente pͥmum decem dieꝵ c̃ supplicatio

Expanded text:
nemini. cur igitur exspectem hominem aliquem qui me cum illo nemini. cur igitur exspectem hominem aliquem qui me cum illo in gratiam reducat? reduxit ordo amplissimus, et ordo is qui est et pusaris consilia in re publica non maxime diligebatis, me quoque cum illo minus coniunctum videbatis: postea quam rebus gestis mentis vestras voluntatesque mutastis, me non solum comitem esse sententiae vestrae sed etiam laudatorem vidistis. sed quid est quod in hac causa maxime homines admirentur et reprehendant meum consilium, cum ego idem antea multa decrerim quae magis ad hominis dignitatem quam ad rei publicae necessitatem pertinerent? supplicationem quindecim dierum decrevi sententia mea. rei publicae satis erat tot dierum quot C. Mario; dis immortalibus non erat exigua eadem gratulatio quae ex maximis bellis; ergo ille cumulus dierum hominis est dignitati tributus. in quo ego, quo consule referente primum decem dierum est supplicatio
Abbreviated transcription (Latin):
tis uidiciis ẽẽnt liberati. cur eadem res.p. quȩ me in amicos ĩsꝗ¬
mare potuit: inimicis placare nõ possit: Qđ mihi odium cum
dodio fuit: nisi ꝙ ꝑniciosum patriȩ ciuem fore putabam: ꝗ
turpissima libidine incensus: duas res sanctissimas religionẽm
et pudiciciam uno scelere uiolasset: Num ẽ igitur dubium ex
is rebus. quas is egit. agitq cotidie quin ego in ilo oppugnando
rei.p. plus ꝗͥ ocio meo nonnulli in eodem defendendo suo plus
ocio ꝗͥ cõmuni ꝓspexerint. Ego me a.C. cesare in re .p. dissensisse
fateor et sensisse uobiscum: sed nunc isdem uobis assentior cũ
quib antea sentiebam. Uos enim ad quos litteras. L piso de su¬
is rebus non audet mittere qui gabimi luteras insigni quadam
nota atq ignominia noua cõdemnastis. C. cesari supplicatioẽs
decreuistis numero.: ut nemini uno ex bello: honore ut omnino

Expanded text:
tis iudiciis essent liberati, cur eadem res publica quae me in amicos infltis iudiciis essent liberati, cur eadem res publica quae me in amicos inflammare potuit inimicis placare non possit? quod mihi odium cum P. Clodio fuit, nisi quod perniciosum patriae civem fore putabam qui turpissima libidine incensus duas res sanctissimas, religionem et pudicitiam, uno scelere violasset? num est igitur dubium ex iis rebus quas is egit agitque cotidie quin ego in illo oppugnando rei publicae plus quam otio meo, non nulli in eodem defendendo suo plus otio quam communi prospexerint? ego me a C. Caesare in re publica dissensisse fateor et sensisse vobiscum; sed nunc isdem vobis adsentior cum quibus antea sentiebam. vos enim, ad quos litteras L. Piso de suis rebus non audet mittere, qui Gabini litteras insigni quadam nota atque ignominia nova condemnastis, C. Caesari supplicationes decrevistis numero ut nemini uno ex bello, honore ut omnino
Abbreviated transcription (Latin):
uilii incredibili grauitate dicendi absens mecũ sũmo suo bñficio
redit in gram: An ego possum huic ẽẽ inimicus cuius luteris
fama nuncuis celebrant᷑ aures cotidie meş. nouis nominib gentiũ
exissimatis. et facitis ip̃i. incredibili quodam amore patriȩ: quia
me amor et subuenine olim impendentib piculis maximis cum
dimicatione capitis. et rursum cum omĩa tela undiq ẽẽ intenta
I patriam uiderem. subire coegit. atq exciꝑe unum pro uniu̾sis
flic ineineus in rem .p. animus pstinus ac ꝑeinis cum .c. gesare pe¬
ducit. reconciliat restituit in gr̃am. Ouid uolent deniq homĩnes
enuistimẽt. Nemini ego possum ẽc̃ homini bñ merenti de re .ꝑ. nõ
amicus. Et cĩm si iis: qui hȩc omĩa flama ac ferro delere uoluerũt
nõ inimicicias solum indui. sed etiam bellum: atq intuli cum pa¬
tim mibi illorum familiares. partim etiam ip̃i me defendẽte capi¬

Expanded text:
vili incredibili gravitate dicendi, absens mecum summo suo beneficio vili incredibili gravitate dicendi, absens mecum summo suo beneficio rediit in gratiam? an ego possum huic esse inimicus cuius litteris untiis celebrantur aures cotidie meae novis nominibus gentium existimatis et facitis ipsi,—incredibili quodam amore patriae, qui me amor et subvenire olim impendentibus periculis maximis cum dimicatione capitis et rursum, cum omnia tela undique esse intenta in patriam viderem, subire coegit atque excipere unum pro universis. hic me meus in rem publicam animus pristinus ac perennis cum C. Caesare reducit, reconciliat, restituit in gratiam. quod volent denique homines existiment: nemini ego possum esse bene merenti de re publica non amicus. etenim si iis qui haec omnia flamma ac ferro delere voluerunt non inimicitias solum sed etiam bellum indixi atque intuli, cum partim mihi illorum familiares, partim etiam me defendente capi
Abbreviated transcription (Latin):
exempla semꝑ ex summoꝵ hominũ factis mihi censuerim petẽda.
An uero. .Mi. ile lepidus. qui bis consul et pontifex maximus fuit.
non solum mẽona et testimonio: sed etiam annaliũ litteris et sũmi
poete uoce laudatus non est: ꝙ cum.M. fuluio collega quo die cen¬
sor est factus homine inimicissimo in campo statim rediit in grãm.
ut cõmune officium censure cõmuni animo ac uoluntate defende¬
rent. Atq ut uetera quȩ sunt ĩnumerabilia mittam tuus pateri
philippe nonne uno tp̃r cum suis inimicissimis rediit ingratiam:
quibus eum omnib eadem res.p. reconciliauit. quȩ alienarat.
Multa p̃tereo: ꝙ intueor coram hȩc lumina. atq ornam̃ta rei. p.
p. Seruilium. et. M. lucullum: ut etiam. L. lucullus ille desinẽt.
traduxit. Quid. O. metellus nepos: nonne consul intemplo io¬
uis optimi maximi ꝑmotus. cum auctoritate ur̃a tum illius .p. ser¬

Expanded text:
exempla semper ex summorum hominum factis mihi censuerim petenda. exempla semper ex summorum hominum factis mihi censuerim petenda. an vero M. ille Lepidus, qui bis consul et pontifex maximus fuit, non solum memoriae testimonio, sed etiam annalium litteris et summi poetae voce laudatus est quod cum M. Fulvio conlega, quo die censor est factus, homine inimicissimo, in campo statim rediit in gratiam, ut commune officium censurae communi animo ac voluntate defenderent? atque ut vetera, quae sunt innumerabilia, mittam, tuus pater, Philippe, nonne uno tempore cum suis inimicissimis in gratiam rediit? quibus eum omnibus eadem res publica reconciliavit quae alienarat. multa praetereo, quod intueor coram haec lumina atque ornamenta rei publicae, P. Servilium et M. Lucullum. Vtinam etiam L. Lucullus illic adsideretsuetudinemque traduxit. quid? Q. Metellus Nepos nonne consul in templo Iovis optimi maximi, permotus cum auctoritate vestra tum illius P. Ser
Abbreviated transcription (Latin):
duci qui triumphass:. Quis plenior immicoꝵ fuat. si mario do
Crassus M scaurus. alii ue inimici om̃s metelli. At hi non modo
ulum inimicum ex gallia sentiis suis non detrahebant. sed et pro¬
pter rõnem gallici Gelli prouiticiam extra ordinem decernebant:
Bellum in gllia maximũ gestum ẽ. domite sunt a cesare. maxime
nationes sed nondum legibus nondum iure certo nondum satis.
sirma pace deuĩcte. bellum affectum uidemus. et uere ut dicam pe¬
ne confectum: sedita ut si idem extiema ꝑsequit᷑ qui inchoauit iã
omnia ꝑfecta uideamus. si succedit᷑ ꝑiculum sit. ne instauratas ma¬
uim belłi reliquias ac renouatas audiamus. Ergo ego senator ini¬
micus si ita uultis homini amicus ẽẽ ut semper fui rei .p. debeo.i
Quid si ip̃as inimicicias depono rei .p. ca: quis me tandem iure rep̃¬
hendat: p̃sertim cum ego omniũ incoꝵ consilioꝵ. atq factorum.

Expanded text:
duci qui triumphasset? quis plenior inimicorum fuit C. Mario? L. duci qui triumphasset? quis plenior inimicorum fuit C. Mario? L. Crassus, M. Scaurus alieni, inimici omnes Metelli: at ii non modo illum inimicum ex Gallia sententiis suis non detrahebant, sed ei propter rationem Gallici belli provinciam extra ordinem decernebant. bellum in Gallia maximum gestum est; domitae sunt a Caesare maximae nationes, sed nondum legibus, nondum iure certo, nondum satis firma pace devinctae. bellum adfectum videmus et, vere ut dicam, paene confectum, sed ita ut, si idem extrema persequitur qui inchoavit, iam omnia perfecta videamus, si succeditur, periculum sit ne instauratas maximi belli reliquias ac renovatas audiamus. ergo ego senator—inimicus, si ita vultis, homini—amicus esse, sicut semper fui, rei publicae debeo. quid? si ipsas inimicitias depono rei publicae causa, quis me tandem iure reprehendet? praesertim cum ego omnium meorum consiliorum atque factorum
Abbreviated transcription (Latin):
cedendum nondum putarem. Qua de re dicam.p.c. quid sẽtio
atq illam interpellationem mei familiarissim qua pauloante
interrupta ẽ oratio mea. non ꝑtimescam. Negat me uir optimꝰ
inimiciciorem gabinio debere ẽẽ ꝗͣ cęsari. omnem illam tempe¬
statem cui cesseram cȩsare impulsore atq adutore ẽẽ excitatã
Cui si pͥmum sic respondeam me cõmunis utilitatis hẽre rõnẽ
non doloris mei possim ne ꝓbare: cum id me facere dicam qđ
exemplo fortissimoꝵ et clarissimoꝵ ciuium facere possim: An
Tyberius gracchus patrem dico cuius utinã filii non degeneras¬
sent a grauitate pat̾na tantam laudem ẽ adeptusꝙ tribunꝰ
plebis solus ex toto illo collegio.l. Scipioni auxilio fuit ini¬
micissimus. et ipĩus et fratris cius africani iurauitq incontione
seingratum non rediisse. s alienum sibi uideri dignitate am pii
quo duces eent hostium scipione triumphãte ducti. eodem ip̃i

Expanded text:
cedendum nondum putarem. qua de re dicam, patres conscriptcedendum nondum putarem. qua de re dicam, patres conscripti, quae sentio, atque illam interpellationem mei familiarissimi, qua paulo ante interrupta est oratio mea, non pertimescam. negat me vir optimus inimiciorem Gabinio debere esse quam Caesari: omnem illam tempestatem cui cesserim Caesare impulsore atque adiutore esse excitatam. cui si primum sic respondeam, me communis utilitatis habere rationem, non doloris mei, possimne probare, cum id me facere dicam quod exemplo fortissimorum et clarissimorum civium facere possim? an ti. Gracchus—patrem dico, cuius utinam filii ne degenerassent a gravitate patria!—tantam laudem est adeptus, quos tribunus plebis solus ex toto illo conlegio L. Scipioni auxilio fuit, inimicissimus et ipsius et fratris eius Africani, iuravitque in contione se in gratiam non redisse, sed alienum sibi videri dignitate imperi quo duces essent hostium Scipione triumphante ducti, eodem ipsum
Abbreviated transcription (Latin):
bus. hos retinet ambos qui autem alteram galliam. et aut syri¬
am. aut macedoniã. tam̃ alterum retinet. In utriusq pari sce¬
lere disparem conditionem facit. Faciam inquit illas p̃torias. ut
pisoni et gabinio succedat᷑ statim. Si hic sinat.tum enim tribu¬
nus intercedere poterit: nunc nõ põt. Itaq ego idem qui nunc
consulib iis. qui designauerũt. sẏriam macedoniãq decerno:
decernam casdem p̾torias. ut et p̃tores annuas ꝓuincias hẽant.
et cos qͣ pͥmum uideamus. quos animo equo iudere non possumꝰ
S mihi credite. nunꝗͣ succedet᷑ illis nisi cum ca lege referet᷑ qua
intercedi de ꝓuinciis non licebit. Itaq hoc tempore amisso ãnus
ẽ integer uobis expectandus. quo interiecto ciuium calamitas so¬
ciorum crumna sceleratissimoꝵ hominũ impunitas ꝓpagatur.i
Q si ẽent illi optimi ui: tam̃ ego mea sententia .c. cesari sue¬

Expanded text:
bus, hos retinet ambo; qui autem alteram Galliam et aut Syribus, hos retinet ambo; qui autem alteram Galliam et aut Syriam aut Macedoniam, tamen alterum retinet et in utriusque pari scelere disparem condicionem facit. faciam, inquit, illas praetorias, ut Pisoni et Gabinio succedatur statim. si hic sinat! tum enim tribunus intercedere poterit, nunc non potest. itaque ego idem, qui nunc consulibus iis qui designati erunt Syriam Macedoniamque decerno, decernam easdem praetorias, ut et praetores annuas provincias habeant et eos quam primum videamus quos animo aequo videre non possumus. sed, mihi credite, numquam succedetur illis, nisi cum ea lege referetur qua intercedi de provinciis non licebit. itaque hoc tempore amisso annus est integer vobis exspectandus; quo interiecto civium calamitas, sociorum aerumna, sceleratissimorum hominum impunitas propagatur. quod si essent illi optimi viri, tamen ego mea sententia C. Caesari suc
Abbreviated transcription (Latin):
ulli ẽc̃ amici. hac consolatiõe utunt᷑. ẽt.T. Albutio supplicationem
hunc ordinem denegasse. Qđ est pͥmum dissimile. res in sardi¬
nia cum mastrucatis latrunculis a p̃tore una cohorte auxiliania¬
gesta: et bellum cum max̾is synę gentib tyrannis consulari excitu
impioq confectum. Deinde qđ albutius a senatu petebat ip̃e si¬
bi in sardinia añ decreuerat. constabat enim grȩcum homine
ac leuem ip̃a prouincia qĩ triumphasse. Itaqi hanc cius temei¬
tatem senatus supplicatione denegata notauit. S fruat̾ sane hoc
solatio. atq hanc insignẽ ignominiã qĩ uni pret̾ se inusta est
putent ẽc̃ leuiorem: dummõ cuius exemplo se consolat᷑ cus
exitum expectet: p̃sertim cum in albutio nec pisonis libidines
nec audacia gabinii fuerit. attam̃ hac una plaga conciderit igͦ¬
minia senatus. Atqui duas gallias qui decernit consulib duo¬

Expanded text:
ulli esse amici, hac consolatione utuntur, etiam T. Albucio supplicationem ulli esse amici, hac consolatione utuntur, etiam T. Albucio supplicationem hunc ordinem denegasse. quod est primum dissimile, res in Sardinia cum mastrucatis latrunculis a propraetore una cohorte auxiliariagesta, et bellum cum maximis Syriae gentibus et tyrannis consulari exercitu imperioque confectum. deinde Albucius, quod a senatu petebat, ipse sibi in Sardinia ante decreverat; constabat enim Graecum hominem ac levem in ipsa provincia quasi triumphasse, itaque hanc eius temeritatem senatus supplicatione denegata notavit. sed fruatur sane hoc solacio atque hanc insignem ignominiam quoniam uni praeter se inusta est, putet esse leviorem, dum modo, cuius exemplo se consolatur, eius exitum exspectet, praesertim cum in Albucio nec Pisonis libidines nec audacia Gabini fuerit ac tamen hac una plaga conciderit, ignominia senatus. atqui duas Gallias qui decernit consulibus duo
Abbreviated transcription (Latin):
mor grauio poena accidere potuit qͣ non credi litteris iis quȩ rẽ
bene gestam in bello nunciarẽt: Hoc statuit senatus cum freq̃ns
supplicationẽ gabimo denegauit: pͥmum homim sccleribus Nagi¬
tiis cõtaminatissimo nihil eẽ credendum: deinde a pditore atq
isse. postremo ne deos quidem ĩmortales uelle aperiri sua tẽpla
et sibi supplicari. hominis impurissimi. et sceleratissimi nomine.
itaq ille alter aut ip̃e ẽ homo doctus et asius grȩcis subtilius cru¬
ditus: quib cum iam in exõstra helluabat᷑ antea. post siparium so¬
lebat: aut amicos hẽt prudentiores. ꝗͣ Gabinius. cuius nullȩ litt̾ę
proferunt᷑. Hosce igitur imꝑatores hẽbimus. quoꝵ alter non
audet nos certiores facere ne impator appelletur: alterum si ta¬
bellarii non cessarint necc̃ẽ ẽ paucis diebus poeniteat audire.Cu¬
ius amici siqui sunt: aut si belue tam ĩmani tamq tetre possunt

Expanded text:
mor est gravior poena accidere potuit quam non credi litteris iis quae rem mor est gravior poena accidere potuit quam non credi litteris iis quae rem publicam bene gestam in bello nuntiarent? hoc statuit senatus, cum frequens supplicationem Gabinio denegavit: primum homini sceleribus flagitiis contaminatissimo nihil esse credendum, deinde a proditore, atque isse, postremo ne deos quidem immortalis velle aperiri sua templa et sibi supplicari hominis impurissimi et sceleratissimi nomine. itaque ille alter aut ipse est homo doctus et a suis Graecis subtilius eruditus, quibuscum iam in exostra helluatur, antea post siparium solebat, aut amicos habet prudentiores quam Gabinius, cuius nullae litterae proferuntur. hosce igitur imperatores habebimus? quorum alter non audet nos certiores facere qua re imperator appelletur, alterum, si tabellarii non cessarint, necesse est paucis diebus paeniteat audere: cuius amici si qui sunt, aut si beluae tam immani tamque taetrae possunt
Abbreviated transcription (Latin):
dam mõ. gloriatur se breui tempore ꝑfecisse ne gabinius unus oui
nequissimus existimaret᷑. Hos nos de prouincuis si non aliqñ deducẽ¬
di eent dderipiendos non putaretis: et has publicas pestes socioꝵ
militum clades. publicanoꝵ ruinas ꝓuinciaꝵ uastitates imperii
maculas teneretis. At iidem uos anno supiore hos cosdem reuoca¬
bitis: cum in ꝓuincias iam puenissent: quo tempore si liberum ue¬
strum iudicium fuisset nec totiens dilata res. nec ad extremum
e manib crepta restituissetis id quod cupiebatis. urãm auctori¬
tatem iis per quos erat amissa reuocatis: et iis ip̃is p̃miis extor¬
tis. que erant pro scelere atq euersione patrie cosequuti. Quã
poenam si tum aliorum opibus. non suis inuitissimis uobis euo¬
larunt: at altam multo maiorem grauioremq subierunt.
enim homini. in quo aliquis si non fime pudor: at supplicii ti¬

Expanded text:
odam modo gloriatur se brevi tempore perfecisse ne C. Gabinius unus omnium odam modo gloriatur se brevi tempore perfecisse ne C. Gabinius unus omnium nequissimus existimaretur. hos vos de provinciis, si non aliquando deducendi essent, deripiendos non putaretis? et has duplicis pestis sociorum, militum cladis, publicanorum ruinas, provinciarum vastitates, imperi maculas teneretis? at idem vos anno superiore hos eosdem revocabatis, cum in provincias pervenissent: quo tempore si liberum vestrum iudicium fuisset nec totiens dilata res nec ad extremum e manibus erepta, restituissetis, id quod cupiebatis, vestram auctoritatem, iis per quos erat amissa revocatis, et iis ipsis praemiis extortis quae erant pro scelere atque eversione patriae consecuti. qua e poena si tum aliorum opibus, non suis, invitissimis vobis evolarunt, at aliam multo maiorem gravioremque subierunt. quae enim homini in quo aliqui, si non famae pudor, at supplici ti
Abbreviated transcription (Latin):
se est. Et si iam uultis non potestis: qui ꝑꝑ illum hostem senatꝰ
inimicissimũ ordinis equestris bonoꝵq oĩum non solum bo¬
na: sed etiam honestatem miseri depdiderunt. quos non parsi¬
monia non cõtinentia non uirtus non labor non splendor
iueri potuit contra illius helluomis et p̃donis audaciã. quid
qui se etiam nunc sb̃sidiis patrimonii aut amicoꝵ liberalitate
sustentãt. hos penie patiemini: An si qui frui publico nõ po¬
tuit. per hostem hic tegitur ip̃a lege censoria quem is fiui non
sunt qui ẽ. etiam si non appellatu̾r hostis huic ferri auxilium
non oportet: Retinete igitur in ꝓuincia duitius cum qui de
sociis cum hostibus de ciuib cum sociis faciat pactiones. qui
hoc etiam se pluris ẽẽ q̃ collegam putet. ꝙ ille uos tristicia. uultuq
decepit ip̃e nunq̃ se minus qͦ erat neq̃ ẽẽ simularit. fiso aut alio qͦ¬

Expanded text:
se est, etsi iam multis non potestis, qui propter illum hostem senatus, se est, etsi iam multis non potestis, qui propter illum hostem senatus, inimicissimum ordinis equestris bonorumque omnium, non solum bona sed etiam honestatem miseri deperdiderunt, quos non parsimonia, non continentia, non virtus, non labor, non splendor tueri potuit contra illius helluonis et praedonis audaciam. quid? qui se etiam nunc subsidiis patrimoni aut amicorum liberalitate sustentant, hos perire patiemur? an si qui frui publico non potuit per hostem, hic tegitur ipsa lege censoria: quem is frui non sinit qui est, etiam si non appellatur, hostis, huic ferri auxilium non oportet? retinete igitur in provincia diutius eum qui de sociis cum hostibus, de civibus cum sociis faciat pactiones, qui hoc etiam se pluris esse quam conlegam putet, quod ille vos tristitia vultuque deceperit, ipse numquam se minus quam erat nequam esse simularit. Piso autem alio qu
Abbreviated transcription (Latin):
sed omĩa sibi empta. et emenda ẽẽ clamet. Iam uero publicanos
miseros me etiam miseꝵ illoꝵ ita de me meritoꝵ miseriis. ac do¬
lore tradidit inseruitutem iudeis. et syris nationib natis serui¬
tuti. Statuit ab initio. et in eo ꝑseuerauit ius publicano nõ dicẽ
pactiones sine ulla iniuria factas rescidit. custodias sustulit: ue¬
ctigales multos ac stipendiarios liberauit: quo in oppido ip̃e eẽt
aut quo ueniret ibi publicanũ: aut publicani seruum ẽẽ uetu¬
it. Quid multa: crudelis hẽretur si in hostem animo fuiss eo qͦ
fuit in ciues ro. eius ordinis p̃sertim. qui est semꝑ digintate sua
benignitate magrãtus sustentatus. Itaq p.c. uidetis non teme¬
ritate redemptionis. aut negocii gerendi inscitia: sed auaricia
suꝑbia crudelitate pene afflictos iam atq: euersos publicanos.
Quib quidem uos in his angustiis erarii. tam̃ subueniatis nece᷑¬

Expanded text:
sed omnia sibi et empta et emenda esse clamaret. iam vero publicanos sed omnia sibi et empta et emenda esse clamaret. iam vero publicanos miseros—me etiam miserum illorum ita de me meritorum miseriis ac dolore!—tradidit in servitutem Iudaeis et Syris, nationibus natis servituti. statuit ab initio, et in eo perseveravit, ius publicano non dicere; pactiones sine ulla iniuria factas rescidit; custodias sustulit; vectigalis multos ac stipendiarios liberavit; quo in oppido ipse esset aut quo veniret, ibi publicanum aut publicani servum esse vetuit. quid multa? crudelis haberetur si in hostis animo fuisset eo quo fuit in civis Romanos, eius ordinis praesertim qui est semper pro dignitate sua benignitate magistratuum sustentatus. itaque, patres conscripti, videtis non temeritate redemptionis aut negoti gerendi inscitia, sed avaritia, superbia, crudelitate Gabini paene adflictos iam atque eversos publicanos: quibus quidem vos in his angustiis aerari tamen subveniatis neces
Abbreviated transcription (Latin):
te disputo. latent libidines eius illȩ tenebricosȩ. quas fronte et¬
supcilio non pudore et temꝑantia cõtegebat De ꝓuincia qđ agi¬
tur hic id disputo. Huic uos num sũmittetis: Hunc diutus
manere patiemini: Cuius ut ꝓuinciam tetigit: sic fortuna cũ
improbitate certauit. ut nemo poss utrum deterior. an infeli¬
cior ẽẽt iudicare. An uero in syria dutius ẽ Semiramis illa re¬
tinenda cuius iter in prouinciã fuit eiusmõi. ut rex ariobarxanes:
consulem ur̃m ad cȩdem faciẽdam tanq̃ aliquem thracem conduce¬
ret. Deinde aduentus in syriam p̾mus equitatus hũt interitum
post concisȩ sunt optime cohortes. Igitur in syria impatore illo
nihil aliud actum ẽ nisi pactiones pecuniaꝵ cum tyrannis decilio¬
nes. direptiones. latrocina. cȩdes: cum palam ppłi ro. impator in¬
structo excitu. dextam tendens non ad laudem milites hortaretũ

Expanded text:
te disputo; lateant libidines eius illae tenebricosae, quas fronte ette disputo; lateant libidines eius illae tenebricosae, quas fronte etcilio, non pudore et temperantia contegebat: de provincia quod agitur, id disputo. huic vos non submittetis? hunc diutius manere patiemini? cuius, ut provinciam tetigit, sic fortuna cum improbitate certavit ut nemo posset utrum protervior an infelicior esset iudicare. an vero in Syria diutius est Semiramis illa retinenda? cuius iter in provinciam fuit eius modi ut rex Ariobarzanes consulem vestrum ad caedem faciendam tamquam aliquem Thraecem conduceret; deinde adventus in Syriam primus equitatus habuit interitum, post concisae sunt optimae cohortes. igitur in Syria imperatore illo nihil aliud umquam actum est nisi pactiones pecuniarum cum tyrannis, decisiones, direptiones, latrocinia, caedes, cum palam populi Romani imperator, instructo exercitu, dexteram tendens, non ad laudem milites hortaretur,
Abbreviated transcription (Latin):
signa illa et reliqua urbis ornam̃ta sanctissime custodita tenue¬
runt. Te impatore infelicissimo et tibi teterrimo cȩsoniȩ caluẽ¬
ti ciuitas libera. et ꝓximis suis bñficiis a senatu. et a ppło ro. libe¬
rata. sic spoliata. atq nudata ẽ ut nisi .C. uirgilius legatus uir for¬
tis. et in nocens interuenisset. unum signũ bizantii ex maximo
numero nõ hẽrent. Qđ fanum in achaia: qui locus aut lucus ĩ
grecia tota tam sanctus fuit. in quo ullum simulacrũ unũ ornam̃¬
tum rel quum sit: Emisti a foedissimo tr.pl. tum in illo naufra¬
gio hui is urbis. cum tu idem qui gubernare debueras euertes:
tum inq emisti grandi pecuma ut tibi de pecuniis creditis diceͬ¬
ꝓuncia disputo. Itaq omnia illa. quȩ et sȩpe audistis et tene¬
tis animis. etiam si non audiatis p̃termitto. Nihil de hac eius
quor. Nihil de suꝑbia. nihil de contumacia. nihil de crudelita¬

Expanded text:
signa illa et reliqua urbis ornamenta sanctissime custodita tenuesigna illa et reliqua urbis ornamenta sanctissime custodita tenuerunt: te imperatore infelicissimo et taeterrimo, Caesonine calventi, civitas libera, et pro eximiis suis beneficiis a senatu et a populo Romano liberata, sic spoliata atque nudata est ut, nisi C. Vergilius legatus, vir fortis et innocens, intervenisset, unum signum Byzantii ex maximo numero nullum haberent. quod fanum in Achaia, qui locus aut lucus in Graecia tota tam sanctus fuit in quo ullum simulacrum, ullum ornamentum reliquum sit? emisti a foedissimo tribuno plebis tum in illo naufragio huius urbis, quam tu idem qui gubernare debueras everteras, tum, inquam, emisti grandi pecunia ut tibi de pecuniis creditisnc in hominem ipsum: de provincia disputo. itaque omnia illa quae et saepe audistis et tenetis animis, etiam si non audiatis, praetermitto. nihil de hac eius quor; nihil de superbia, nihil de contumacia, nihil de crudelita
Abbreviated transcription (Latin):
re potuit cohortes in hyberna misit. iis p̃posuit. quos putauit fo¬
it diligentissimos satellites scelerum ministros cupiditatum sua¬
rum. Omuto iurisdictionem in libera ciuitate contra leges sena¬
tusq consultum cȩdes relinquo libidines p̃tereo: quaꝵ acerbissi¬
mum ext it indicium et ad insignẽ mẽoriam turpitudinis et pe¬
ne ad iustum odium imꝑii nr̃i: ꝙ constat nobilissimas uirgines se
i puteos abiecisse: et morte uoluntaria necessariam turpitudinẽ
depulisse. Nec hec idcirco omitto ꝙ nõ grauissima sint: s quia
nunc sin: teste dico. Ipãm uero urbem bizantioꝵ fuisse refertis¬
simã atc: ornatissimã signis quis ignorat: quȩ illi exhausti sum¬
ptibus bellorum maxĩs cum mithrydaticos impetus totumq põ¬
cum. armitũ. efferescentẽ in asiam. atq erumpentẽ. ere repulsum
et ceruicib int̾clusum suis sustinerẽt. tum in ꝗͣ bizantii. et postea

Expanded text:
ere potuit, cohortis in hiberna misit; iis praeposuit quos putavit foere potuit, cohortis in hiberna misit; iis praeposuit quos putavit fore diligentissimos satellites scelerum, ministros cupiditatum suarum. omitto iuris dictionem in libera civitate contra leges senatusque consulta, caedis relinquo, libidines praetereo, quarum acerbissimum exstat indicium et ad insignem memoriam turpitudinis et paene ad iustum odium imperi nostri, quod constat nobilissimas virgines se in puteos abiecisse et morte voluntaria necessariam turpitudinem depulisse; nec haec idcirco omitto quod non gravissima sint, sed quia nunc sine teste dico. ipsam vero urbem Byzantiorum fuisse refertissimam atque ornatissimam signis quis ignorat? quae illi exhausti sumptibus bellisque maximis, cum omnis Mithridaticos impetus totumque Pontum armatum, effervescentem in Asiam atque erumpentem ore, repulsum et cervicibus interclusum suis sustinerent, tum, inquam, Byzantii et postea
Abbreviated transcription (Latin):
cum dolore. Miserandum ĩ mõm milites ppli ro. capti necati. ddeser¬
ti. dissipati sunt. incuria fame. morbo uastitate cõsumpti. ut qđ ẽ
indignissimũ scelus is imꝑator in poenam exercitus expetitus ẽẽ ui¬
deatur. Atq hanc macedomiã. domitis iam gentib finitimis bar¬
bariaq comp̃ssa. pacatam ip̃am perse et quietam tenui p̃sidio at¬
q exigua manu etiam sine impio per legatos nomiẽ ip̃o ppłi ro.
tuebamur. quȩ nunc cõsulari impio atq exercitu ita uexata ẽ. ut
uix se possit diuturna pace recreare. Cum int̾ea quis m̃m hoc nõ
audiuit: quis ignorat acheos ingentem pecuniam pendere. L
pisom quot ann̾is uectigal ac portorium cdorrachinoꝵ cotus
in huiusu nꝰ quȩstum ẽẽ cõmissum. Urbem bizantioꝵ nobꝰ atq
huic impio fidelissimã. hostilem in mõm ẽẽ uexatam: quo illei
postea qͣ nihil exp̾mere ab egentib nihil ulla uia miseris extorq̃¬

Expanded text:
cum dolore: miserandum in modum milites populi Romani capti necati desercum dolore: miserandum in modum milites populi Romani capti necati deserti dissipati sunt, incuria fame morbo vastitate consumpti, ut, quod est indignissimum, scelus imperatoris in patriam exercitumque expiatum esse videatur. atque hanc Macedoniam, domitis iam gentibus finitimis barbariaque compressa, pacatam ipsam per se et quietam, tenui praesidio atque exigua manu etiam sine imperio per legatos nomine ipso populi Romani tuebamur; quae nunc consulari imperio atque exercitu ita vexata est vix ut se possit diuturna pace recreare; cum interea quis vestrum hoc non audivit, quis ignorat, Achaeos ingentem pecuniam pendere L. Pisoni quotannis, vectigal ac portorium Dyrrachinorum totum in huius unius quaestum esse conversum, urbem Byzantiorum vobis atque huic imperio fidelissimam hostilem in modum esse vexatam? quo ille, postea quam nihil exprimere ab egentibus, nihil ulla vi a miseris extorqu
Abbreviated transcription (Latin):
atq urbana mito. quȩ tanta sunt ut nunꝗͣ annibal huic urbi tan¬
tum mali optarit. quantũ illi effecerunt. Ad ip̃as uenio puncias
quaꝵ macedonia quȩ erat antea munita plimoꝵ impatoꝵ nontur¬
ribus sed tropheis. quȩ multis uictoriis erat iam dui triumphisque
pacata. sic a barbaris. quib ẽ pp auariciam pax erepta uexat᷑. ut
thessalonicenses positi in gremio impii nr̃i relinquẽ oppidum et ar¬
cem munire cogant᷑: ut uia illa nr̃a quȩ per macedomã ẽusq ad
helespontum militaris non solum excursionib barbarorum sit in¬
festa sed etiam castris thraiiciis distincta ac notata. Ita gentes ee que
ut pace uterent᷑ uim argenteã dederant p̃claro impatori nr̃o. ut ex¬
haustas domos ixplere possent pro empta pace bellum nobis ꝓpe
iustum intulerũt. Iam uero excitus nr̃ ille supbissimo delectu. et
durissima cõquisitione collectus omĩs interiit. Magno hoc dico

Expanded text:
atque urbana mitto, quae tanta sunt ut numquam Hannibal huic urbi tanatque urbana mitto, quae tanta sunt ut numquam Hannibal huic urbi tantum mali optarit quantum illi effecerint. ad ipsas venio provincias; quarum Macedonia, quae erat antea munita plurimorum imperatorum non turribus sed tropaeis, quae multis victoriis erat iam diu triumphisque pacata, sic a barbaris, quibus est propter avaritiam pax erepta, vexatur ut Thessalonicenses positi in gremio imperi nostri relinquere oppidum et arcem munire cogantur, ut via illa nostra quae per Macedoniam est usque ad Hellespontum militaris non solum excursionibus barbarorum sit infesta, sed etiam castris Thraeciis distincta ac notata. ita gentes eae quae, ut pace uterentur, vim argenti dederant praeclaro nostro imperatori, ut exhaustas domos replere possent, pro empta pace bellum nobis prope iustum intulerunt. iam vero exercitus noster ille superbissimo dilectu et durissima conquisitione conlectus omnis interiit. Magno hoc dico
Abbreviated transcription (Latin):
in cos: cuius illi salutem pro pignore tradiderunt. ad explen¬
das suas cupiditates: S ego in hac sentẽtia dicenda non pa¬
rebodolori meo nec iracundie seruiam. Quo animo unusquis
q ur̃m debet ẽẽ in illos hoc ero. fixcipuum illum et ꝓprium
sensum doloris mei. quem tam̃ uos cõmunem semꝑ uobis me¬
cum eẽ docistis a sententia dicenda amouebo ad ulciscendi tempori
rio uidemus ẽẽ coniunctas: et syria. et macedonia. quas uobis
inuitis. et opp̃ssis. pestiferi illi consules pro euerse rei .p. p̃miis
occupauerunt. Decernende nobis sunt lege sempronia due. Qd
ẽ quod possimus de syria macedoniaq dubitare: Mito ꝙ e
eas ita partas hñt i qui numc obtinẽt ut non añ attigerint q̃ hc̃
ordinem condemnarit: ꝗ auctoritatem ur̃am et cuutatem exterii¬
narint. ꝗ fidem publicam q̃ perpetuam ppli ro. salutem q̃ me ac
meos om̃s foedissime ciudelissimeq uexarint. Omĩa ula domestica

Expanded text:
, cuius illi salutem pro pignore tradiderunt ad explen, cuius illi salutem pro pignore tradiderunt ad explendas suas cupiditates? sed ego in hac sententia dicenda non parebo dolori meo, non iracundiae serviam. quo animo unus quisque vestrum debet esse in illos, hoc ero: praecipuum illum et proprium sensum doloris mei, quem tamen vos communem semper vobis mcum esse duxistis, a sententia dicenda amovebo, ad ulciscendi tempora rio videmus esse coniunctas, et Syria et Macedonia, quas vobis invitis et oppressis pestiferi illi consules pro perversae rei publicae praemiis occupaverunt. decernendae nobis sunt lege Sempronia duae. quid est quod possimus de Syria Macedoniaque dubitare? Mitto quod eas ita partas habent ii qui nunc obtinent ut non ante attigerint quam hunc ordinem condemnarint, quam auctoritatem vestram e civitate exterminarint, quam fidem publicam, quam perpetuam populi Romani salutem, quam me ac meos omnis foedissime crudelissimeque vexarint. omnia domestica
Abbreviated transcription (Latin):
i quis ur̃m .p.c. expectat quas sim ꝓuin¬
cias decreturus consideret ip̃e secum ꝗ
mihi homĩes ex ꝓuinciis potissimũ de¬
trahendi sint. Non dubitabit quidi
sentire me conueniat: cum quid mihi
sentire necẽe sit cogitarit. Ac si pͥnceps
eam sent̾iam dicerem laudaretis profe¬
ẽto si solus certe ignosceretis etiam si pa¬
ulo minus utilis uobis sentẽtia uideret᷑. ueniam tam aliquã dolo¬
cerni ut dolor meus nihil a cõmuni utilitate dissentiat: uel ꝙ
hẽo auctorem. p. seruilium qui ante mesententiã dixit uirum
clarissimũ: et tum in uniuersam rem.p. tum etiam erga meã sa¬
lutem fide ac beniuolentia singulari. Q si ille et pauloan. et
quotienscunq ei locus dicendi ac potestas fuit Gabinium et
pisonem duo rei.p. portenta. ac pene funera tum pp alias ca¬
usas tum maxĩe pꝑ illud insigne scelus corum. et importunam
in me crudelitatem non solum sentĩa sua: sed etiam uerborum
grauitate cẽ notandos putauit. quonam me animo ẽẽ oportet¬

Expanded text:
 conscripti, exspectat quas sim provincias decreturus, consideret ipse secum qui mihi homines ex provinciis potissimum detrahendi sint: non dubitabit quid sentire me conveniat, cum quid mihi sentire necesse sit cogitarit. ac si princeps eam sententiam dicerem, laudaretis profecto; si solus, certe ignosceretis; etiam si paulo minus utilis vobis sententia videretur, veniam tamen aliquam dolocerni, ut dolor meus nihil a communi utilitate dissentiat, vel quod habeo auctorem P. Servilium, qui ante me sententiam dixit, virum clarissimum et cum in universam rem publicam tum etiam erga meam salutem fide ac benivolentia singulari. quod si ille, et paulo ante et quotienscumque ei locus dicendi ac potestas fuit, Gabinium et Pisonem, duo rei publicae portenta ac paene funera, cum propter alias causas tum maxime propter illud insigne scelus eorum et importunam in me crudelitatem, non solum sententia sua sed etiam verborum gravitate esse notandos putavit, quonam me animo in eos esse oportet
Abbreviated transcription (Latin):
ferat᷑ de celo seruari. obnunciari. intercedi licere. censoriũ iudici¬
um ac notionem et illud morũ seuerissimũ magisteriũ. non eẽ
nefariis legibus de ciuitate sublatũ. si patritius tr .pl. fuerit cõtͣ
leges sanctas. si plebeius contra auspicia fuisse aut mihi concedãt
homies oportet in rebus boms non exquirere iura: ea quȩ ip̃i in ꝑ¬
oditis non exquirũt.: p̃sertim cum ab illis aliquotiẽs conditio.C.
çȩsari lata sit: ut casdem alio mõ ferret quam cõditionem auspi¬
cia requirebant: leges cõprobabant: in clodio auspiciorum rato
sit eadem. leges om̃s sit eu̾sę ac ꝑditȩ ciuitatis. Extremum il¬
lud ẽ. cum ego si ẽẽnt inimiciciȩ mihi cum. C. cȩsare: tam hoc tẽ¬
pore rei p. consulere. immicicias in aliud tp̃s reseruare deberez.
possem etiam sũmoꝵ uiroꝵ exemplo inmicicias rei.p. ca depo

Expanded text:
feratur, de caelo servari, obnuntiari, intercedi licere; censorium iudiciferatur, de caelo servari, obnuntiari, intercedi licere; censorium iudicium ac notionem et illud morum severissimum magisterium non esse nefariis legibus de civitate sublatum; si patricius tribunus plebis fuerit, contra leges sacratas, si plebeius, contra auspicia fuisse; aut mihi concedant homines oportet in rebus bonis non exquirere ea iura quae ipsi in perditis non exquirant, praesertim cum ab illis aliquotiens condicio C. Caesari lata sit ut easdem res alio modo ferret, qua condicione auspicia requirebant, leges comprobabant, in Clodio auspiciorum ratio sit eadem, leges omnes sint eversae ac perditae civitatis. extremum illud est. ego, si essent inimicitiae mihi cum C. Caesare, tamen hoc tempore rei publicae consulere, inimicitias in aliud tempus reservare deberem; possem etiam summorum virorum exemplo inimicitias rei publicae
Abbreviated transcription (Latin):
austoritate illam cõiurationem defugi. iulias leges et cȩt̾as illo cõ¬
sule rogatas uire latas negãt. idem ullam ꝓscriptionem capitis mei
contra salutem rei .p. s saluis auspiciis rogatam ẽẽ dicebant. Itaq
sumis ustum et indictum. mihi ip̃i omĩo ꝑhonorificũ discessu
meũ funus dici rer. p: reliqua non rep̃hendo: s mihi ad id quod
sentio assũmo. Nam si illud iure rogatum dicere ausi sunt: qđ i
nullo exemplo fieri potuit nulla lege licuit. quia nemo de celo eẽ¬
nus pl potuit ẽẽ ÷ et cuius tribunatus si irritus ẽ. nibil ẽ qđ irri¬
tum ex actis cȩ̨saris possit ẽẽ. eius nõ solum tribunatꝰ. sed etiam ꝑ¬
niciosissimȩ res auspicioꝵ religione consuatȩ iure latȩ uidebunt᷑.
Quare aut uobis fatendum est legem eliam manẽ. legem futia
non ẽẽ ab rogatam non omnib fastis legem ferri licere. cum lex

Expanded text:
auctoritate illam coniunctionem Caesaris defugi, Iulias leges et ceteras illo conauctoritate illam coniunctionem Caesaris defugi, Iulias leges et ceteras illo consule rogatas iure latas negant: idem illam proscriptionem capitis mei contra salutem rei publicae, sed salvis auspiciis rogatam esse dicebant. itaque s iustum et indictum. mihi ipsi omnino perhonorificum est discessum meum funus dici rei publicae: reliqua non reprendo, sed mihi ad id quod sentio adsumo. nam si illud iure rogatum dicere ausi sunt quod nullo exemplo fieri potuit, nulla lege licuit, quia nemo de caelo sernus plebis potuit esse? et cuius tribunatus si ratus est, nihil est quod inritum ex actis Caesaris possit esse, eius non solum tribunatus ratus sed etiam perniciosissimae res, auspiciorum religione conservata, iure latae videbuntur? qua re aut vobis statuendum est legem Aeliam manere, legem Fufiam non esse abrogatam, non omnibus fastis legem ferri licere; cum lex
Abbreviated transcription (Latin):
mẽoria mediũ illud tristissimũ tempus debere si exterum natã
non possim cuellere ex animo quidem certe excidere: Ego ueoͬ
si mihi non licet per aliquos ita gliari me dolorem. atq inimi¬
cicias meas rei. p. concessisse si hoc magni cuiusdam homĩs
et psapientis uidet̾ utar hoc. quod nonͦ tam ad laudem adi¬
piscendam q̃ ad uitãcdam uituꝑationẽ ualet: homiẽm me ẽẽ gra¬
tum et non mõ tantis benesiciis. sed etiam mediocii hoĩum beni¬
uolentia cõmoueri. A uiris fortissimis et de me optime meritis
quib dam peto ut si ego illos meoꝵ laborum et in cõmodoꝵ par¬
ticipes ẽẽ nolui. ne illi me suaꝵ inimiciciaꝵ socium uelint eẽ. pre¬
sertim cum idem illi concesserint ut etiam acta illa cesaris. que n
oppugnaui antea neq defendi: meo iam iure possu defendere. dlã
sũmi ciuitatis uiri. quoꝵ ego consilio rem .p. cõseruaui. et quorũ

Expanded text:
memoria medium illud tristissimum tempus debere, si ex rerum natura memoria medium illud tristissimum tempus debere, si ex rerum natura non possim evellere, ex animo quidem certe excidere? ego vero, si mihi non licet per aliquos ita gloriari, me dolorem atque inimicitias meas rei publicae concessisse, si hoc magni cuiusdam hominis et persapientis videtur, utar hoc, quod non tam ad laudem adipiscendam quam ad vitandam vituperationem valet, hominem me esse gratum, et non modo tantis beneficiis, sed etiam mediocri hominum benivolentia commoveri. a viris fortissimis et de me optime meritis quibusdam peto ut, si ego illos meorum laborum atque incommodorum participes esse nolui, ne illi me suarum inimicitiarum socium velint esse, praesertim cum mihi idem illi concesserint ut etiam acta illa Caesaris, quae neque oppugnavi antea neque defendi, meo iam iure possim defendere. nam summi civitatis viri, quorum ego consilio rem publicam conservavi, et quorum
Abbreviated transcription (Latin):
prouisa formido tenebre rei. p. ruina atq: incendium ciuitatis
terror iniectus cȩsari de eius actis: metus cȩdis bonis omnibus
cõsulum scelus cupiditas egestas audacia. Si non sum adiutus ñ
debui. si desertus sibi ꝓuidit si etiam oppugnatus ut quidam at
putãt aut uolunt uiolata amicicia ẽ. Accepi inuiriam iniicꝰ
c̃ẽ debui non nego. S si idem ille tum me saluum ẽẽ uoluit cũ
uos me ut carissimũ filium desiderabatis: et si uos idem ptinẽ
ad cãm illam putabatis uoluntatem cęsaris a salute mea non ab¬
horrere. et si illius uoluntatis geneꝵ eius hẽo testem. qui idem
italiam municipiis. ppłm ro. in contione uos mei semp cupidissi¬
mos in capitolio ad meam salutem incitauit. si deniq en. pompe¬
ius. idem et mihi testis de uoluntate çȩsaris et sponsor ẽ illi de o¬
mea: nonne uobis uideor et ultumi tpr̃is recordatione et ꝓximi

Expanded text:
provisa formido, tenebrae rei publicae, ruina atque incendium civitatis, provisa formido, tenebrae rei publicae, ruina atque incendium civitatis, terror iniectus Caesari de eius actis, metus caedis bonis omnibus, consulum scelus, cupiditas, egestas, audacia! si non sum adiutus, non debui; si desertus, sibi fortasse providit; si etiam oppugnatus, ut quidam aut putant aut volunt, violata amicitia est, accepi iniuriam, inimicus esse debui, non nego: sed si idem ille tum me salvum esse voluit cum vos me ut carissimum filium desiderabatis, et si vos idem pertinere ad causam illam putabatis voluntatem Caesaris a salute mea non abhorrere, et si illius voluntatis generum eius habeo testem, qui idem Italiam in municipiis, populum Romanum in contione, vos mei semper cupidissimos in Capitolio ad meam salutem incitavit, si denique Cn. Pompeius idem mihi testis de voluntate Caesaris et sponsor est illi de mea, nonne vobis videor et ultimi temporis recordatione et proximi
Abbreviated transcription (Latin):
stris sanctissimis mentib dissidere: aut de meo statu declinare. S
non is solum gratus debet ẽẽ qui accipit bñficium uerumetiam is
cui potas accipiendi fuit. Ego illa ornam̃ta quib ille me ornabat
decere me et conuenire is rebus quas gesseram non putabam. Illũ
quidem amico animo me hẽre codem loco quo pͥncipem ciuii
suum geneꝵ sentiebã. Traduxit ad plebem inimicũ meũ. siue
iratus mihi q me secum ne beneficiis quidem uidebat posse cõ¬
iungi siue exoratus. ne hoc quidem fuit inuria. Nam postea
me ut sibi ẽẽm legatus non solum suasit: uerumetiã rogauit ne
id quidem accepi non quo alienum mea dignitate arbitrarer.
sed ꝙ tantum rei.p. sceleris impendere a consulib ꝓximis nõ
suspicabar. Ergo adhuc magis ẽ mihi uerendum.ne mea super¬
bia in illius liberalitate qͣ ne illius in uiria in nr̃a amicicia repre¬
hendatur. Ecce illa tempestas calligo bonoꝵ et subita atq un¬

Expanded text:
stris sanctissimis mentibus dissidere aut de meo statu declinare. sed non is solum gratus debet esse qui accepit beneficium, verum etiam is cui potestas accipiendi fuit. ego illa ornamenta quibus ille me ornabat decere me et convenire iis rebus quas gesseram non putabam; illum quidem amico animo me habere eodem loco quo principem civium, suum generum, sentiebam. traduxit ad plebem inimicum meum sive iratus mihi, quod me secum ne in beneficiis quidem videbat posse coniungi, sive exoratus. ne haec quidem fuit iniuria. nam postea me ut sibi essem legatus non solum suasit, verum etiam rogavit. ne id quidem accepi; non quo alienum mea dignitate arbitrarer, sed quod tantum rei publicae sceleris impendere a consulibus proximis non suspicabar. ergo adhuc magis est mihi verendum ne mea superbia in illius liberalitate quam ne illius iniuria in nostra amicitia reprendatur. ecce illa tempestas, caligo bonorum et subita atque im
Abbreviated transcription (Latin):
re accide posse. qđ in fabulis sepe uidetis fieri: ut deus aliquis
lapsus e cȩlo coetus hominũ adeat. uerset᷑ in terris. cum homĩbus
colloquat᷑. Cogitate genus sonitus eius: quem latinẽses nunciart.
Recordamini ulud etiam qđ nondum ẽ relatum. qđ eodem fere
tempore factum in agro piceno potentiȩ nunciat᷑. tremotus homi¬
bilis. cum quib dam multis metuẽdisq reb. hec eadem ꝓfecto q̃
ꝓspiciamus impẽdentia ꝑtimescetis. Et enim hec deoꝵ ĩmortali¬
um uox. hec pene oratio iudicanda ẽ cum ip̃e mũdus. atq agri
cum t̾rȩ motu quodam nouo cõtremiscunt. et inusitato aliquicl
sono incredibiliq p̃dicunt. In quo constituẽdȩ. nobis sunt quidẽ
ꝓcurationes. et obsecratio. quẽ ad mõm monem. s faciles sunt p̃ces
apul eos qui ultro nobis uiam salutis ostendunt. Nostre nobisi
sunt inter nos ure discordiȩq placande:¬

Expanded text:
re accidere posse quod in fabulis saepe videtis fieri, ut deus aliqui re accidere posse quod in fabulis saepe videtis fieri, ut deus aliqui delapsus de caelo coetus hominum adeat, versetur in terris, cum hominibus conloquatur. cogitate genus sonitus eius quem Latinienses nuntiarunt, recordamini illud etiam quod nondum est relatum, quod eodem fere tempore factus in agro Piceno Potentiae nuntiatur terrae motus horribilis cum quibusdam † multis metuendisque rebus: haec eadem profecto quae prospicimus impendentia pertimescetis. etenim haec deorum immortalium vox, haec paene oratio iudicanda est, cum ipse mundus, cum maria atque terrae motu quodam novo contremiscunt et inusitato aliquid sono incredibilique praedicunt. in quo constituendae nobis quidem sunt procurationes et obsecratio, quem ad modum monemur. sed faciles sunt preces apud eos qui ultro nobis viam salutis ostendunt: nostrae nobis sunt inter nos irae discordiaeque placand