comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
se ex nepte lauime mris snẽ ciidĩ
natĩtate auĩt mathematitũ dixisse
qr occidet̾ utrumuq ꝑntem. Ex quo
tm̃ est ut ꝑtu suo moreret᷑ mater
Et ip̃ẽ tandem cum adoleniss in
benatione prem̃ ĩ aduertẽt occidit
Quam ob cansai pulsus ytatia ai¬
unt enm in leogreciam insulã qͤtis
aluisse ⁊ rñ so accepit sibi debeñ ex̃¬
ni occidi inselam Qui pandrusi
regis greci filia in cõmgem sumpta
cũ sociis ꝑ t̾emnũ nauĩgans una cũ
comineo troiano suꝑato gopheio aqͥ¬
tanoꝵ rege albionam insułam quã
inicolebant gigantes suꝑasse eamq
ex suo noĩe britauã mĩupasse ⁊a
corinues cormmbiam. Et inde amĩt en
bintũ aliũ genuisse cog᷑m̃to unide¬
scntũ. Et ħuic aliũ insule regẽ geĩ¬

Expanded text:
ris sue, cuius in nativitate aiunt mathematicum predixisse, quia occideret utrumque parentem; ex quo factum est, ut partu suo moreretur mater, et ipse tandem cum adolevisset, in venatione patrem inadvertenter occidit. Quam ob causam pulsus Ytalia aiunt eum in Leogreciam insulam Grecie abiisse, et responso accepit sibi deberi extremi occidui insulam. Qui Pandrasii regis Greci filia in coniugem sumpta, cum sociis per triennium navigans una cum Corniveo Troiano, superato Gopherio Aquitanorum rege, Albionam insulam, quam incolebant Gigantes, superasse, eamque ex suo nomine Britaniam nuncupasse et a Corniveo Cornubiam, et inde aiunt eum Brutum alium genuisse cognomento Viridescutum, et hinc alium insule regem geni
Abbreviated transcription (Latin):
illis pugnaue ab hiomois poĩtos ds¬
autem huic fuerit suus legisse nõ menũ¬
lioneus phorbantis filius fuit¬
ut asserit paulus ꝙ eciam testat᷑
seruius qrnͣtus nł qualis hic ĩ armis
suñt apĩ troiam nõ legi uerũ ut ꝑuir¬
ipe fint qui secutus eneam post ilioĩs
exeidiũ didonem ꝓ salute sua atq soci¬
oꝵ oranit ⁊ eloquio placanit. Et cũ
iau in y taliam benisset eneas ad laci¬
nũ regem pũceps legacionis fuit

Expanded text:
illis pugnavere, ab Omero positos. Quillis pugnavere, ab Omero positos. Quautem huic fuerit finis legisse non mlioneo Phorbantis filio. Yliiam testatur Servius. Quantus vel qualis hic in armis fuerit apud Troiam, non legi; verum, ut per Vir. Nam ipse fuit qui, secutus Eneam post Ylionis excidium, Didonem pro salute sua atque sociorum oravit et eloquio placavit, et cum iam in Ytaliam venisset Eneas, ad Latinum regem princeps legationis fuit
Abbreviated transcription (Latin):
hic in rep̃hen sibilem gorgitiona. filiũ
amplum p̾am per pectus percussit
telo. sinuc ut poscea sequit᷑ in textu p̾a¬
mus ex castimira in esumia cuutate
ꝓpuiqua troie suscepit. Qui postea in
cercamĩẽ apud troiam a theucro chela¬
monis filio confossus occubint. De Ce
Ebrion filius fuit p̾anunt ꝑ ho
Iste cebrion ut idem homerus in yliade
dicit in pugua penes troiam a patro¬
clo saxo ictus interiit. De phorbante
xxui ͦ. p̾ami filio. Qc genuit yloneun
Horbas filius fuit p̾ami repitesie
filie stasippi nugdomi ut dicit pau¬
lus Quem a deo senẽm cp̃ẽbelli suisse sĩ¬
⁊ ob insitam armoꝵ uirtutẽ nõ obscan ͤ
armis eciam ꝓhibente p̾amo in cercaiẽ
sepius descendit ⁊ tandem a menelao
gladio obtrimitatus est. esto dicat sermꝰ
⁊ in testem inducat homerũ. hũc phor-¬
bantẽ nũꝙͣ pugnasse qnͥ sibi fauisset
mercuriq. ꝙ eg̃o miror in iliade nõ bẽĩsse
dato credibilẽ sit non om̃s qui ĩ c̾tam̃b

Expanded text:
hic irreprehensibilem Gogothiona filium amplum Priami per pectus percussit telo. Hunc, ut postea sequitur in textu, Priamus ex Castiamira, in esimia civitate propinqua Troie, suscepit. Qui postea in certamine apud Troiam a Theucro Thelamonis filio confossus occubuit. CAP. Cebrion filius fuit Priami, ut peIste Cebrion, ut idem Omerus in Yliade dicit, in pugna penes Troyam a Patroclo saxo ictus interiit. CAP. XXXIX. De Phorbante XXVI Priami filio, qui genuit Ylioneum. Phorbas filius fuit Priami et Epythesie filie Stasyppi Migdonii, ut dicit Paulus, quem adeo senem tempore belli fuisse scret ob insitam armorum virtutem, non obstantibus annis, etiam prohibente Priamo, in certamen sepius descendit, et tandem a Menelao gladio obtruncatus est, esto dicat Servius, et in testem inducat Omerum, hunc Phorbantem nunquam pugnasse, quin sibi favisset Mercurius, quod ego miror in Yliade non invenisse, dato credibile sit non omnes, qui in certaminibus
Abbreviated transcription (Latin):
buit maximus gentiliũ regibus nelle
stilicet ab ñidis spiritib ꝑ telestũ
illud ingromãtie sacrũ de futis terti¬
ficari quod quid in sum baiaro apid
lacum auernũ qui talib erat aptis¬
sum locus stũrus accessit ⁊ occisome¬
feno suo sanginẽ licasse inferis ⁊ te¬
rimoniis aliis de testandis egisse ut
aliquis ex infardis spiritib in can¬
caminũ ꝑnotatus ad supos ueniens
⁊ sup̃to fa̾uenstico corpe corã ꝯparuer

Expanded text:
lium regibus, velle scilicet ab immundis spiritibus per scelestum illud nigromantie sacrum de futuris certificari. Quod quidem in sinu Baiarum apud lacum Avernum, qui talibus erat aptissimus locus, facturus accessit, et occiso Meseno, suo sanguine litasse Inferis et cerimoniis aliis detestandis egisse, ut aliquis ex infandis spiritibus vi cantaminum provocatus ad superos veniens, et sumpto fantastico corpore coram comparuer
Abbreviated transcription (Latin):
os pͥmi duos cepit dardatudis ⁊ ĩ uno
curru existentes echemona ⁊ cͤmenone
hos emin duos ut satis ꝑ sequeͬn home¬
Orgition ex cascimira p̾ami finit
filius ut in hiis testatur homerꝰ¬

Expanded text:
os Priami duos cepit Dardanidis in uno curru existentes Echemona et Cromenonem. Hos enim duos, ut satis per sequentia OmeGorgition ex Castimira Priami fuit filius, ut in his testatur Omer
Abbreviated transcription (Latin):
ymnitor filius fuit ꝓce ⁊ ut iam
dictum est a fracre pieccus ereg
qut dum rure p̾natus senesceret᷑
a nepotibus romule ⁊ remulo ocei¬
so amilio in regnũ restitutus est
ris fuit filia ⁊ ab miulo inter
restales uirgines trusa Que ut ait
Oidius dum aquã ꝓ sacris q̃rer
obdormiuit ⁊ in sõpnis illi bisũ est
a marte oppͥmi. Et sic geminos con¬
cepisse quos dum pepẽriss unua in¬
fessa est legis impũ Rictio ꝙ secũ
mars concubuerit ubi de romulo
⁊ Reniulo declarabitur. Et qmĩ
qui ex Iulio silmo naci suit ordine
non habenus genealogie posteroru
dardan finem̃ faite necẽrre est h
uo appositõ ꝙ ab hiis natus sit
orbis et urbis sulgor gayns Iu¬
lins cesar dictatõr q̃
Genealogie deorũ gentilur
liber sextus. Explicit ⁊

Expanded text:
Numitor filius fuit Proce, et, ut iam Numitor filius fuit Proce, et, ut iam dictum est, a fratre proiectus e regno, qui dum rure privatus senesceret a nepotibus Romulo et Remulo, occiso Amulio, in regnum restitutus est. ris fuit filia, et ab Amulio inter vestales virgines trusa. Que, ut ait Ovidius, dum aquam pro sacris quereret obdormivit, et in somnis illi visum est a Marte opprimi, et sic geminos concepisse, quos cum peperisset, viva infossa est legis imperio. Fictio quod secum Mars concubuerit, ubi de Romulo et Remulo declarabitur. Et quoniam qui ex Iulio Silvio nati sunt ordine non habemus, genealogie posterorum Dardani finem facere necesse est. Hoc uno apposito, quod ab his natus sit orbis et urbis fulgor, Gaius Iulius Cesar dictator. Genealogie deorum gentilium liber VI explicit
Abbreviated transcription (Latin):
diauit ãmis xxiii Noitoriq filio
meriens regnũ liquit De amulio
iuinor natu fuit ex filiis ꝓce.
at ꝑ uimi ⁊ nephas munitori qui
tpe potior erat regnũ surmpont
d̾icit plimꝰ de uinris Illust̾uns pro¬
can prem̃ eorp reliquisse. ut ãbo
annuis uicib regnarẽt Et tũ ad
Amulim ꝑuenisset regnũ fr̃a tnsac¬
to amno rescituere nołut quiymo cũ
numitori peꝑcisset lansum filiũ ems
int̾emit ⁊ rħeam eiusdem filiam ad
subt̾ hendam spem plis sub spetie
honoris neste perpetuã eiꝰ uirgĩtatẽ
dicauit S cumiai .xii. cregnasset
ãnis rhea geminos peperĩt quos ipẽ
in cybernũ deici iuissit ⁊ rheam uniã
infãdi uerum nequeũtib mĩstris
ad alueum flumũs eo ꝙ pridianis ym¬
bribus cumuisset deueĩre illos in ri¬
pa posuere Qui a fainsculo pastoie
comperti ⁊ nuxti. cum adolenissent
annilũ int̾fece̾ ⁊ munitori auo reg¬
qui genuit. lausum. et yliam rheam.

Expanded text:
navit annis XXIII, Numitorique filio navit annis XXIII, Numitorique filio moriens regminor natu fuit ex filiis Proce. Hic per vim et nephas Numitori, qui tempore potior erat, regnum surripuit. Dicit Plinius De viris illustribus, Procam patrem eorum liquisse, ut ambo annuis vicibus regnarent, et cum ad Amulium pervenisset regnum, fratri, transacto anno, restituere noluit, quin imo cum Numitori pepercisset, Lausum filium eius interemit, et Rheam eiusdem filiam ad subtrahendam spem prolis, sub specie honoris, Veste perpetuam eius virginitatem dicavit. Sed cum iam septem regnasset annis, Rhea geminos peperit, quos ipse in Tyberim deici iussit, et Rheam vivam infodi. Verum nequeuntibus ministris ad alveum fluminis, eo quod pridianis ymbribus tumuisset, devenire, illos in ripa posuere, qui a Faustolo pastore comperti et nutriti, cum adolevissent Amulium interfecere, et Numitori avo regqui genuit Lausum et Yliam et Rheam.
Abbreviated transcription (Latin):
romulũ filiũ regni reliquis hẽdem.
De Romulo silm̃o agrippe filio Q geͭ
Ilumi siliuũ ⁊ auentinũ siluium.
ꝑmulus seu aremulus suluius
agrippe sint filius. hic aũt p̃si¬
dia abbanoꝵ int̾ mõtes posint nb̃i ro¬
ma postea condita est Qd ea tempes¬
tate impie stum̃ ex istimatũ est Et ob¬
ũ existimarẽ illius cͤui hor̃es eñ iuste
fulimie ictum atq ex aiãtum cũ iam
.xix. regnasset annis ⁊ ex eo Iuli
auentinus filii fuere suꝑstites n
mnior natu fuit romuli filius et
panũs inli ꝓtuli qui cum romuloro¬
mam tnsimgauit ⁊ ibidem fundauit
familiam Iuliam ex qua cesares ef
silim filio Qm genuit ꝓcam siluĩ.
oentimꝰ salmus romuili silmi
.filius fint eiq fulmĩato fuccesst
n regno et cum .xxxuii. regnasset ã¬
nis pta relicco filio mort̾nus ẽ. Et
ex in mõte rome qui postea de suo i
genunt anuilum et numitorem
Rocas secundũ tituliuũ anen¬
Rim silius sunt ⁊ loco prĩs reg¬

Expanded text:
Romulum filium regni reliquit heredem.Romulum filium regni reliquit heredem. CAP. LXVI. De Romulo Silvio Agrippe filio, qui genuit Iulium Silvium et Aventinum Silvium. Romulus seu Aremulus Silvius grippe fuit filius. Hic autem presidia Albanorum inter montes posuit, ubi postea Roma condita est, quod ea tempestate impie factumid existimavere illius evi homines eum iuste fulmine ictum atque exanimatum, cum iam XVIIII regnasset annis, et ex eo Iulius et Aventinus filii fuere superstites.usebius, minor natu fuit Romuli filius, et proavus Iulii Proculi, qui cum Romulo Romam transmigravit, et ibidem fundavit familiam Iuliam, ex qua Cesares effSilvii filio, qui genuit Procam Silviun. Aventinus Silvius Romuli Silvii filius fuit, eique fulminato successit n regno; et cum XXXVII regnasset annis, Proca relicto filio, mortuus est; et eo in monte Rome, qui postea de suo nogenuit Amulium et Numitorem. Procas, secundum Titum Livium, Avenini filius fuit, et loco patris reg
Abbreviated transcription (Latin):
lba siluius lacun silu sint filus
⁊ prĩ successit in reguo Cumq
regnasfet ãnis xxxix. Athi relicco fllio
Ittis siluius abbe fuit filius quẽ
Ensebius aliqũ egiptiũ filumm
nocat hic cñ ãnis .xxiiii. regnasset
Ipis siluins achis fuit filius St¬
qui nolũt ob hͦ capnam olim ĩ¬
signe cãpanie cĩcatẽ qͣditã. Qui cũ ãius
uoũuii regnass carpẽto filio moriẽs reg
De carpento siliuo filio capis Qui genu¬
it Tybermum filium¬
dns. Et cum ains .xiii. regnasset tybos¬
ꝓbermis siluius carpenti fuit fili
et agrippam silmũ gerunt. Cũq
ais .uiii. imꝑasset albams amnnrẽ quẽ
ante albulam uocitabant nncoletim᷑
int̾ latinos et ecruscos traities in eñ
cecidit ⁊ mortuns est Quamobrẽ in
hodiernũ usq beteri abolito noie ade¬
merso Rege tyberis mĩcupati est ftu
genuit Romulum seuunum..
grippa silmus a tyberino genitꝰ
subinerso pr̃i successit in regno. Et cũ
quadragunta regnasset ãmĩs moriens

Expanded text:
Silvius Latini Silvii fuit filius, et patri successit in regno. Cumque regnasset annis XXXVIIII, Athi relicto filio,Athis Silvius Albe fuit filius, quem Eusebius aliquando Egiptium Silvium vocat. Hic cum annis XXIIII regnasset, apis Silvius Athis fuit filius. Suqui velint ab hoc Capuam olim insignem Campanie civitatem conditam; qui cum annis XXVIII regnasset, Carpento filio moriens regn. CAP. LXIII. De Carpento Silvio filio Capis, qui genuit Tyberinum Silviumpis, et cum annis XIII regnasset, TyberTyberinus Silvius Carpenti fuit filius, et Agrippam Silvium genuit. Cumque annis VIII imperasset Albanis, amnem quem ante Albulam vocitabant incole, terminum inter Latinos et Etruscos traiciens, in eum cecidit et mortus est. Quam ob rem in hodiernum usque, veteri abolito nomine, a demerso rege Tyberis nuncupatus est flugenuit Romulum Silvium. grippa Silvius a Tyberino genitus, summerso patri successit in regno, et cum XL regnasset annis, moriens
Abbreviated transcription (Latin):
Tandem cum int̾ lauimũ ⁊ albã quã
condidit .xxxuiii. regnasset ãinis in
morcem beniens qr filiũ ꝓptͦ etatem
ꝓuulam t̾egendis cimibus non cer¬
net̾ aptũ siliuũ postuũ frẽ siũ
regni reliquit heredem. De Iulio
titũliuiũ filius fuit astamii ⁊ qr in
silius caũ natus sit Siluus cogno¬
miãtus est ⁊ ab eo Iulia gens ꝓcessͭ
cũ pr̃i ascauio in regno successerit
Enfebius tamen in libro tpm eun
ascanii fuisse filiũ dicit S quĩ eo
morrente ꝑ mis esset nec regno bide¬
tur ꝓdonens Silmo postumo frat᷑
scbe̾ nomiẽ urbis rhome ab hac roma
asca filia ⁊ ener nepte micũ huis¬
se cum se̾bet̾ heractides ꝙ cum capta
erria quidam accini berbi ubi mic ro¬
ma est deneĩssẽt ⁊ ibidem captine
cui nomẽ roma erat consilo fedes
sumpsisse ⁊ ab ead locũ denoiãsse.

Expanded text:
Tandem cum inter Lavinium et Albam, quam Tandem cum inter Lavinium et Albam, quam condidit, XXXVIII regnasset annis, in mortem veniens, quia filium propter etatem parvulam regendis civibus non cerneret aptum, Silvium Postumum fratrem suum regni reliquit heredem. CAP. LV. ivium, filius fuit Ascanii, et quia in silvis casu natus sit, Silvius cognominatus est, et ab eo Iulia gens processit, cum patre Ascanio in regno successerit. Eusebius tamen in libro Temporum eum Ascanii fuisse filium dicit, sed quoniam eo moriente parvus esset, nec regno videretur ydoneus, Silvio Postumo, fratri scribere nomen urbis Rome ab hac Roma Ascanii filia et Enee nepte initium habuisse, cum scriberet Heraclides, quod cum, capta Troia, quidam Achivi, ubi nunc Roma est, devenissent, et ibidem captive, cui Rhoma nomen erat, consilio sedes sumpsisse, et ab eadem locum denominasse
Abbreviated transcription (Latin):
Nam alii illũ occidisse turuũ aliime
lier benisse ⁊ ꝓpt̾ masos agros contͣ
latnĩ turnõꝙ pugnasse. In quo p̃¬
lio ꝑeriit satnuꝰ turinĩ posteiad
mesẽtiũ confugisse eiusꝙ fretum
auxilio bella renouasse quib enẽas
turnusq paritꝰ rapti sunt. aigrisse
postea in ascauiũ ⁊ merẽtiu uẽlla s
eos singulari c̾tanuẽ duuitasse . et
occiso mezentio ascaniũ iulũ ceptũ
uocari ut paulo añ dcm̃ est. hic aut̃
nt ait Eusebius cum c̾gnita regnass
ams apĩ lauimũ alb̃am condidit
⁊ silui poscumũ frem̃ sim̃ suma pre¬
tate educauit alii ampliꝰ hoc reci¬
tant assentes eũ ab amicis redar¬
gntum ꝙ lanimã nouercã q̃ ob ti¬
morem eꝰ mortuo enea ꝯfugerat
in siluas in exiliũ detin̾e uident᷑¬
regnũ cum ip̃e iam ad abba tñsitũ¬
filiũ quem eo ꝙ cansu in filius natꝰ
sit Iuliũ silmũ appellauit a quo fa¬
nuliã iuliam ortam nõ nulli uolunt

Expanded text:
Nam alii illum occidisse Turnum, alii MeNam alii illum occidisse Turnum, alii Meliam venisse, et propter invasos agros contra Latinum Turnumque pugnasse, in quo prelio periit Latinus. Turnum postea ad Mezentium confugisse, eiusque fretum auxilio bella renovasse quibus Eneas Turnusque pariter rapti sunt. Migrasse postea in Ascanium et Mezentium bella, sed eos singulari certamine dimicasse, et occiso Mezentio Ascanium Iulium ceptum vocari, ut paulo ante dictum est. Hic autem, ut ait Eusebius, cum XXX regnasset annis apud Lavinium, Albam condidit et Silvium Postumum fratrem suum summa pietate educavit. Alii amplius hoc recitant, asserentes eum ab amicis redargutum quod Laviniam novercam, que ob timorem eius, mortuo Enea confugerat in silvas, in exilium detinere videreregnum, cum ipse iam ad Albafilium, quem, eo quod casu in silvis natus sit, Iulium Silvium appellavit, a quo familiam Iuliam ortam non nulli volunt.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ cum pre aduersus hostes nt per
uirgiliũ late pacet strẽnne se gesst
eiq̃ plura furere noia ut seruĩꝰ assr᷑
nam p̃t̾ mliũ ⁊ ylum quibus uoca¬
tus est ut dicit uirgilius. At puer
ascanius cui nũt cognoniẽ iulo. Ad¬
ditur ylus erat dñm res stetit ylia
regno ⁊cͣ hic eciam dardanꝰ ⁊ leon¬
damas appellatus ẽ ai ex tictor  srm̃
solatiũ Et sic patet eneã alios ex
postea mlũ occiso mẽzẽtio a pͥmatur¬
le laungine q̃ in cempe bictorie naste¬
bat᷑. hic tamẽ ascauulut paulutũ
uirgiliũ sequami᷑ adluc ꝑiulus frnti
imꝑii portentũ suscepit nam disi¬
ceptantib pr̃e ⁊ auo de futura fuga
flãmula quedam nuillã infen̾s lesio¬
nẽ eidem in uertice capitis ꝯstitit
eciam pntibus illam extingus co¬
nantib. demiũ ut dtm̃ est fuge co¬
mes młtos cũ prẽ labores tũit
Et cum eneas reb eẽt absolutꝰmeͣr¬
libus ⁊ ip̃e successor regnũ supsisẜ
bellũ a prẽ inchoatũ uutu᷑ cͥmiauit

Expanded text:
er Virgilium late patet, strenue se gessit; eique plura fuere nomina, ut Servius asserit. Nam preter Iulum et Ylum, quibus vocatus est, ut dicit Virgilius: At puer Ascanius, cui nunc cognomen Iulo Additur, Ylus erat, dum res stetit Ylia regno etc. hic etiam Dardanus et Leondamas appellatus est ad extintorum fratrum solatium. Et sic patet Eneam alios ex postea Iulum, occiso Mezentio, a prima barbe lanugine, que in tempore victorie nascebatur. Hic tamen Ascanius, ut paululum Virgilium sequamur, adhuc parvulus futuri imperii portentum suscepit. Nam disceptantibus patre et avo de futura fuga, flammula quedam nullam inferens lesionem eidem in vertice capitis constitit, etiam parentibus illam extinguere conantibus. Demum, ut dictum est, fuge comes multos cum patre labores tulit. Et cum Eneas rebus esset absolutus mortalibus, et ipse successor regnum sumpsisset, bellum a patre inchoatum victoria terminavit.
Abbreviated transcription (Latin):
suit filiꝰ hic post mortem enee natꝰ
est ⁊ iõ postuꝰ quod ẽ gn̾ale nomẽ
nascentiũ post hũanũ prem̃ Siliuꝰ
aut ut placet multis dclis ẽ eo ꝙ
lamina mortuo prẽ laciuoatq enea
uiro ⁊ occupato ab ascauio regno en
metuẽs impiũ in siluas pregnans
secessit ⁊ ibudem lacunit atqr peperit
⁊ iõ natũ in filius Siliuũ appellanit
Same ut sup̃dciũ est ascamiꝰ renotata
nonerca in patriũ regnũ frem̃ siluũ
t̾na educauit affeĩtione Et cũ more¬
ret᷑ existente Iulis silmo puulo adh ͤ
ennoe sumũ frem̃ suũ regni reliqt
he̾dem Qmeneã Siliũ genuit spor¬
io britones eoꝵ puco bãrbariẽ nobi

Expanded text:
ost mortem Enee natus est, et ideo Postumus, quod est generale nomen nascentium post humatum patrem. Silvius autem, ut placet multis, dictus est, eo quod Lavinia, mortuo patre Latino atque Enea viro, et occupato ab Ascanio regno, eius metuens imperium in silvas pregnans secessit, et ibidem latuit atque peperit, et ideo natum in silvis Silvium appellavit. Sane ut supra dictum est, Ascanius revocata noverca in patrium regnum, fratrem Silvium fraterna educavit affectione, et cum moreretur, existente Iulio Silvio parvulo adhuc, eundem Silvium fratrem suum regni reliquit heredem. Qui Eneam Silvium genuit. Porro Briton
Abbreviated transcription (Latin):
ridenda facuitas credo eiũ eiun in
numico fliue neccũ ⁊ ĩ mare deuolutũ
⁊ custis piscib estã fuisse seu laurẽtib
rensa susceptus fuit ẜ̃ et fuge⁊
laborũ in regno querendo sotius nt
ipe ꝑ omem enerdam diffrise testa᷑
Sane titus liuius cui ad ueritatem
historie cura fuit impensior non ple¬
ne affirmat creuse an lainie fiit̾
filius cum dicat. Nond maturꝰ ĩpio
ascamꝰ enee filius erat cñ u impiũ
ei ad puberẽ etatẽ incolume mausͬ
tãtisper entela muliebri tanta ĩdo¬
les in lamma erat res latma ⁊ reg¬
ambigã. quis enĩ rem tam uetem ꝓ c̾to
affirmet. hccme fuit ascaniꝰ an ma¬
ior ꝙͣ hit crensa mr̃e plio incoliu
notus comesq in pr̃ne fuge quẽ
Iuliũ euudem inliages autorẽ noĩs
sui nĩcupauit Is ascarꝰ bbitũq r
quatũq mr̃e genitus certe nacũ enee
constat icͣ. hec titus Ensebius us
in libro tpm ascamiũ crense silium
arbitratur ⁊ aliũ ex lauimia natũ
Siluiũ postumũ appellat Ascams

Expanded text:
ridenda fatuitas. Credo enim eum in Numico flumine nectum, et in mare devolutum, et Tuscis piscibus escam fuisse seu Laurentibusex Creusa susceptus fuit, sed et fuge et laborum in regno querendo socius, ut ipse per omnem Eneidam diffuse testatur. Sane Titus Livius, cui ad veritatem hystorie cura fuit impensior, non plene affirmat Creuse an Lavinie fuerit filius, cum dicat: Nondum maturus imperio Ascanius Enee filius erat, tamen id imperium ei ad puberem etatem incolume mansit, tantisper tutela muliebri, tanta indoles in Lavinia erat, res Latina et regambigam, quis enim rem tam veterem pro certo affirmet? Hiccine fuerit Ascanius, an maior quam hic, Creusa matre Ylio incolumi natus comesque inde paterne fuge, quem Iulum eundem Iulia gens autorem nominis sui nuncupat? Is Ascanius ubicunque et quacunque matre genitus, certe natum Enee constat etc. Hec Titus. Eusebius vero, in libro Temporum, Ascanium Creuse filium arbitratur, et alium, ex Lavinia natum, Silvium Post
Abbreviated transcription (Latin):
cus est neptimꝰ deos ⁊ de p̃cacus ut
eneam morti subthent ne omis dar¬
damia ꝑles occumbet᷑. Qd a Imnone qͥ
płimũ erat troianis adueusa ut ip̃e fa¬
ect̾ ꝯcessũ est Et sic neptuo tũc agẽ¬
ce encas e manibus achillis subt̾ctus
est Et ut ibidem tangit homerꝰ ytalie
reẜnatus Qui et si mulca clara faci¬
int̾ alia thiit᷑ in argnm̃tũ ꝙ intolu¬
mis cum filio ⁊ nauigiis ⁊ pͥte copiaꝵ
abire ꝑmissus est cum fere in ceteros
sit feuitũ. Ali camen dicũt hoc illi ꝑ¬
missum loco iimeris ꝙ legatoꝵ gre¬
corꝑad pamũ uenientiũ hẽspes fuit
assiduus ⁊ qr semꝑ in consulns troia¬
noꝵ dimpnosum dixerit helenãdeti

Expanded text:
tus est Neptunus deos, et deprecatus ut tus est Neptunus deos, et deprecatus ut Eneam morti subtraherent, ne omnis Dardania proles occumberet. Quod a Iunone, que plurimum erat Troianis adversa, ut ipse faceret concessum est. Et sic Neptuno tunc agente, Eneas e manibus Achillis subtractus est, et ut ibidem tangit Omerus, Ytalie reservatus. Qui, et si multa clara faciinter alia trahitur in argumentum, quod incolumis cum filio et navigiis et parte copiarum abire permissus sit, cum fere in ceteros sit sevitum. Alii tamen dicunt hoc illi permissum loco muneris, quia legatorum Grecorum ad Priamum venientium hospes fuerit assiduus, et quia semper in consiliis Troiano
Abbreviated transcription (Latin):
ut respeccine illandati ceteri uideant᷑
morles. esto euo nr̃o terans exingat
Scipio affricanus non ño ri głiã maisi
camẽ instĩ delatus in ethera uersu iuri
celeberrum francisa petrarche imper
gome laurea insigniti tanca enĩ facũ¬
dia ⁊ lepidicate ẜmonis in mediũ tͣt᷑
ut fere ex tenebris longi silengn in ã¬
plissimã lucẽ deduccus udeat y
as igit᷑ ut paulo añ sc̃ptum ẽ ixan¬
chise ⁊ bene apud symeontẽ famuũ
natus est ⁊ iam etace ꝓuectus trensã
paini ⁊ lecule filiam uxorem habuit
ex qua siliũ suscepit ascamũ ⁊ ut
quidam sc̃ bunt paridi enuci in g̃tiã
⁊ in raptu helene socius fuit eandẽ
cum iã greci obsidione ylionẽ cuix¬
issent ⁊̃ illũ crebris cͬtamĩb expuqͣ¬
re conarent᷑ sepe in puguã descendit
S int̾ alias uices semel aduersus achil¬
lem congressus cũ esẜ in distͥmie max¬
mio ut in iliade dicit homerus allocu¬

Expanded text:
ut respective illaudati ceteri videantur ut respective illaudati ceteri videantur mortales, esto evo nostro tertius exurgat Scipio Africanus non minori gloria, maiori tamen iustitia delatus in ethera versu viri celeberrimi Francisci Petrarce, nuper Rome laurea insigniti; tanta enim facundia et lepiditate sermonis in medium trahitur, ut fere ex tenebris longi silentii in amplissimam lucem deductus videatur. Eneas igitur, ut paulo ante scriptum est, ex Anchise et Venere apud Symeontem fluvium natus est, et iam etate provectus Creusam Priami et Hecube filiam uxorem habuit, ex qua filium suscepit Ascanium. Et, ut quidam scribunt, Paridi eunti in Greciam et in raptu Helene socius fuit. Tandem cum iam Greci obsidione Ylionem cinxissent et illum crebris certaminibus expugnare conarentur, sepe in pugnam descendit. Sed inter alias vices semel adversus Achillem congressus, cum esset in discrimine maximo, ut in Yliade dicit Omerus, allocu
Abbreviated transcription (Latin):
uidere posset Quos tales beteri qua-¬
dam ꝯsuetu᷑ ͤ loquẽdi cecos dicimꝰ
esto ⁊ solis radios ⁊ ignis uideãt flã¬
mas ⁊ sit pocuit anchises cetus esse
ut dicit seruius ⁊ flãmulã uide nepotis
ut dicit birgilius. huic p̃ter enẽã fu̾e
ex ꝯuige filie ex quibus sola yppodanna
filias. hec formosa płimũ fuit ꝑntib
dilecassima Que tamẽ fuit mr̃ nõ hẽt᷑
Cam tamẽ in ꝯuigem tradidere alcha¬
taoni troiano qui postea au i domeneo
cretensi in pugna apud trõiam occisꝰꝰ ẽ
De reliquis añt fillabus nec homerꝰ
ip̃e nec alt᷑ quem ego legerĩad rest
neam filiũ fuisse anchisis ⁊ benis
hic añt ⁊ si płimũ extollat᷑ homeri
carmũe tanta eum tarmuĩs uirgilii be¬
ueratione arnus ⁊ piecate cãutatur
insignis ut non somi barbaris ẜ lati¬
nis cet̾i̾s pp̃onat᷑ ⁊ gretis. Sic fert for¬
tima reꝵ huĩt achilles loniero et ene¬
as uirgiliũ canca potẽtes eloquentia

Expanded text:
videre posset, quos tales veteri quavidere posset, quos tales veteri quadam consuetudine loquendi cecos dicimus; esto et solis radios et ignis videant flammas; et sic potuit Anchises cecus esse, ut dicit Servius, et flammulam videre nepotis, ut dicit Virgilius. Huic preter Eneam fuere ex coniuge filie, ex quibus sola Yppodamia filias. Hec formosa plurimum fuit parentibus dilectissima, que tamen fuerit mater, non habetur. Eam tamen in coniugem tradidere Alchataoni Troiano, qui postea ab Ydomeneo Cretensi in pugna apud Troiam occisus est. De reliquis autem filiabus nec Omerus ipse, nec alter, quam ego legerim, aliquineam filium fuisse Anchisis et Veneris Hic autem et si plurimum extollatur Homeri carmine, tanta tamen carminis Virgilii veneratione armis et pietate cantatur insignis, ut non solum barbaris, sed Latinis ceteris preponatur et Grecis. Sic fert fortuna rerum; habuit Achilles Omerum, et Eneas Virgilium, tanta potentes eloquentia,
Abbreviated transcription (Latin):
duxi Quod autem ob iaccationẽ ab ea
cecatus sit sic incelligend existimo
Consuene̾ nõuuilli Inuenes int̾ p̃cipu¬
as felicitates suas fẽquẽtes enuãre
coitus ⁊ pluriũ mulieꝵ aĩcicias qrͣ
ex hoc ueluit ꝙ eop formositas ueiãt
quiendanda / eo ꝙ a multis aut deside¬
rent᷑ aut suscipiant᷑ frĩs sic ⁊ iobuꝑ
cesq appareant. Ex qͦquid crebro coi¬
tu ꝑsepe egricudies oriũt᷑ ⁊ płimũ
uirtutes debilitant᷑ corꝑoce ⁊ uisina po¬
cissime uam certissimũ ẽ nõnullos
non solũ in brenẽ uisũ s in cetitatem
integram ob coitũ deueĩsse ⁊ p̃cognito
obiactationes descũ dicunt᷑ ⁊ merĩto a
uenere obcecati. Sit ⁊ auchisi ꝯtigisse
potuit qr ueniẽs in descm̃ uisus ob iac¬
tatos coitus euenisse dc̃m est Sane
ne uideat᷑ sermũ a ungilio discrepaẽ
potunt in auchise essẽ uismã uirtutẽ
debilitatam adeo ut aut non discare̾t
que in conspcũ ceñt aut nõ nͥ ex ꝓxio

Expanded text:
duxi. Quod autem ob iactationem ab ea duxi. Quod autem ob iactationem ab ea cecatus sit, sic intelligendum existimo. Consuevere non nulli iuvenes inter precipuas felicitates suas frequentes enumerare coitus, et plurium mulierum amicitias, quasi ex hoc velint quod eorum formositass aut desiderentur, aut suscipiantur feminis, sic et robur ntesque appareant; ex quo quidem crebro coitu persepe egritudines oriuntur, et plurimum virtutes debilitantur corporee, et visiva potissime. Nam certissimum est non nullos non solum in brevem visum, sed in cecitatem integram ob coitum devenisse, et precognito ob iactactiones defectu dicuntur et merito a Venere obcecati. Sic et Anchisi contigisse potuit, quia veniens in defectum visus ob iactatos coitus evenisse dictum sit. Sane ne videatur Servium a Virgilio discrepare, potuit in Anchise esse visivam virtutem debilitatam adeo, ut aut non discerneret que in cospectu essent, aut non nisi ex proximo
Abbreviated transcription (Latin):
ab enea ipõ humeris ꝑ ignes ⁊ mille
uolantia tela subtractus: ⁊ nanib usq
dẽpranũ cicilie opidum deueccus est¬
⁊ ibidem senio mortuus ⁊ in mõte
seruius dicit uarronẽ dice̾ ossa auclu¬
sis inbence oratulo a dyomedediruta
⁊ asportata Demũ cum multa mala
perfeiret ab eodem diomede cum pal¬
ladio restituta. Qdquid un giligipse
taugit dum iratã didonẽ. aduersus
oneam loquẽtem dest̾bit atq dicentẽ
anchise ciueres manes be reuelli ⁊cͣ.
quasi uelit dicere non ego hoc feci si¬
cut diomedes. p̃terea uidet᷑ uelle ẜmn
hant ob causam a uigilio in perioia
enee dcm̃ Iterũ saluẽte recepti. ne¬
Q uasi somel ex troia suscepti sut ⁊
a diomede iter. ubi camẽ ꝑ hec mortus
sit er̃phendi non pt̃. ẜ bident᷑ berba
serum eo pende ut apud troiam mñ
captam urbem obierit ¶Eposcepisse
autẽ anchisem ex uene filiũ qualit᷑
intelligam infra ubi de enea sernand

Expanded text:
ab Enea ipso humeris per ignes et mille ab Enea ipso humeris per ignes et mille volantia tela subtractus, et navibus usque Drepanum Sycilie oppidum devectus est, et ibidem senio mortuus, et in monte Servius dicit Varronem dicere, ossa Anchisis, iubente oraculo, a Dyomede diruta et asportata, demum cum multa mala perferret ab eodem Dyomede cum Palladio restituta. Quod quidem Virgilius ipse tangit, dum iratam Didonem adversus Eneam loquentem describit atque dicentem: Anchise cineres manesve revelli etc. quasi velit dicere, non ego hoc feci, sicut Dyomedes. Preterea videtur velle Servius hanc ob causam a Virgilio in persona Enee dictum: Iterum salvete recepti NeQuasi semel ex Troia suscepti sint, et a Dyomede iterum. Ubi tamen per hec mortuus sit, comprehendi non potest, sed videntur verba Servii eo pendere, ut apud Troiam ante captam urbem obierit. Suscepisse autem Anchisem ex Venere filium, qualiter intelligam, infra ubi de Enea servandum
Abbreviated transcription (Latin):
ic᷑. hunc sunt qui dicant ante troianũ
bellum cuntate relicca nemora ⁊ solitu¬
dines coluisse arm̃tis intentũ ⁊ gregi¬
bus/ circa que ut płiiũ suere dinitĩe
antiquor eembus cũ apud symeontẽ
flumiũ uacaret a benere diltus ẽ ⁊ eꝰ
est amicicia atq ꝯtubitu usus adeo ut
ex illa suspicẽt eneã filiũ. Constat
taimẽ ⁊ꝯuigẽ hũisse. Cum ex eadi¬
cat homerus filias suscepisse. Et p̃cc̃̾¬
a crcũ suisse dicit ẜmus ⁊ ob id troi¬
anoꝵ consiliis non int̾ fuisse. Cecitat᷑
tam̃ nõnilłi ditũt suisse qr se cũ uene
ꝯcubnisse iarcasset ⁊ inde ab eadem lu¬
ñbus fuisse p̾natum. caꝑto aut̃ uli
one ⁊ incenso uolente eñ secũ tͥ łr̃ enca
ut testatur uirgilius potiꝰ ꝙͣ abire
uellet constat mori dispodtũ bepdñ
flãmulã absq lesione capiti ascanii ĩ¬
sidentem uidisset capto omine fausto
asserit. Abiit autẽ cum fugiente filis

Expanded text:
. Hunc, sunt qui dicant, ante Troianum . Hunc, sunt qui dicant, ante Troianum bellum, civitate relicta, nemora et solitudines coluisse armentis intentum et gregibus, circa que ut plurimum fuere divitiae antiquorum. Quibus cum apud Symoentem fluvium vacaret, a Venere dilectus est, et eius est amicitia atque concubitu usus, adeo ut ex illa susciperet Eneam filium. Constat tamen et coniugem habuisse, cum ex ea dicat Omerus filias suscepisse. Eum preterea cecum fuisse dicit Servius, et ob id Troianorum consiliis non interfuisse. Cecitatis causam nonnulli dicunt fuisse, quia se cum Venere concubuisse iactasset, et inde ab eadem luminibus fuisse privatum. Que ione et incenso, volente eum secum trahere Enea, ut testatur Virgilius, potius quam obire vellet, constat mori dispositum. Verum dum flammulam absque lesione capiti Ascanii insidentem vidisset, capto omine fausto, asserit. Abiit autem cum fugiente filio,
Abbreviated transcription (Latin):
chomꝰ tros est gnãtus ab illo. Assara¬
cum tros hic acͣ. Gestorũ hui assara¬
ti iilla exstant moniũta sic oĩa betus¬
tas absorpsit. S ꝓpagate sobolis clai̾¬
tas non minus illum reddit illustrem
ꝙͣ infortunũ ingens deietti ylionis red¬
didrit. Nam uti ex audatia niimia
ylioni adum gnis desolacio subsecuta ẽ
sie ex lim̃tate ꝓlis assarati roma reꝵ
dña constructa ⁊ cesar familia ꝓpaga¬
tu sulgentis apud morles glorie ces¬
rachi Qi genuit. anchisem
ãpim assaraci fuisse filiũ et̾ ubi
sup̃ testatur oidiꝰ. Tros ẽ gnãta
ab illo. assaracũ ereat luc. assarãcusq
capim itͣ. Et huiꝰ capis sicut ⁊ assara¬
a facmora eque abolenit antiquitas
parentẽ intlitũ ⁊ intlite pietatis filii
pis. Qm ge ͭ ypodannã et Eneam..
Nchises filiuis fuit capis ut id¬
omidius ubi s̃ genealogiã enee
qtimias. Dicit sic assaratũcreat. hic
assaracus q capim ꝓxius auchises¬

Expanded text:
hthonius, Tros est generatus ab illo; Assarahthonius, Tros est generatus ab illo; Assaracum creat hic etc. Gestorum huius Assaraci nulla extant monimenta, sic omnia vetustas absorpsit, sed propagate sobolis claritas non minus illum reddit illustrem, quam infortunium ingens deiecti Ylionis reddiderit. Nam uti ex audacia nimia Ylioniadum generis desolatio subsecuta est; sic ex humanitate prolis Assaraci Roma rerum domina constructa, et Cesarum familia propagata, fulgentis apud mortales glorie tesraci, qui genuit Anchisem. Capim Assaraci fuisse filium etiam ubi supra testatur Ovidius: Tros est generatus ab illo. Assaracum creat hic, Assaracusque Capim etc. Et huius Capis sicut et Assaraci facinora eque abolevit antiquitas,parentem inclitum et inclite pietatis filii pis, qui genuit Hyppodamiam et Eneam. Anchises filius fuit Capis, ut idOvidius, ubi supra, genealogiam Enee continuans dicit sic: Assaracum creat hic, Assaracusque Capim; Proximus Anchises
Abbreviated transcription (Latin):
p̾anio adulteriũ adnersus p̾amũ cũ¬
mi filio. Qui genuit. priamum
Olices filius fuit panu ut carm̃e
uirgilii simit᷑ ubi dicit Ecte aut
elapsus pirri de cede polites unanator
pͥami ⁊cͣ mecͭ multo post si quis leget
aduertet facile hecube etiam fuisse filiũ
hic aũt polites cũ młta egiss ĩ bello
ꝓ patrie defensione taudẽm ciuitate cap¬
ta a puro achillis filio in smu p̾ami pa¬
ilixnũ ducit quã ꝑnus ouantẽ Nom̃
aui referens p̾annis tua clara ꝑolite
ꝓgenies ⁊ accura ytalos icͣ. hñc ene¬
as ꝑmilũ ex excidio setũ deduxerat
ascanii silii sociũ. De alraraco troyli¬
o Regis troye filio .
nfelier laumuedontis troili regis
fułii ꝓlem fiunẽ usq dediuta. ut adassa¬
racũ eiusdem troili regis filiũ retrotra¬
hamꝰ calamũ necessẽẽ ut berustissids
romami noĩs pauos ⁊ dardam ꝓlem
integram designemꝰ. fuit igitur assa¬
ratus troili regis troie filiũs ut uͥ de
fastis cestat᷑ ouidius dicens. huu erit¬

Expanded text:
iniurians Hellenum Parimque Agathonemmi filio, qui genuit Priamum. olites filius fuit Priami, ut carmine Virgilii summitur, ubi dicit: Ecce autem Hos quidem omnes, ut hac in parte dicit Priami etc. Nec multo post, si quis leget, advertet facile Hecube etiam fuisse filium. Hic autem Polytes cum multa egisset in bello pro patrie defensione, tandem civitate capta, a Pyrro Achillis filio in sinu Priami paiuvenum, ducit quam parvus ovantem Nomen avi referens Priamus, tua clara, Polyte, Progenies, actura Ytalos etc. Hunc Eneas parvulum ex excidio secum deduxerat Ascanii filii socium. CAP. XLIX. De Assaraco Troyli regis Troye filio. Infelici Laumedontis, Troili regis filii, prole in finem usque deducta, ut ad Assaracum eiusdem Troili regis filium retro trahamus calamum necesse est, ut vetustissimos Romani nominis proavos, et Dardani prolem integram designemus. Fuit igitur Assaracus Troili regis Troie filius, ut ubi de Fastis testatur Ovidius dicens: Huius Eric
Abbreviated transcription (Latin):
p̾am nothum ꝑcussit dimocoontem.
Hic ab ulixe occisus est in pugua ut ĩ
textu sequit᷑ honleri ⁊ hoc in unideam̃
lenci socii ulixis occisi ab anchiphone
filio pami De echemone xxiiͦ. ⁊ crome¬
none xxiiiͦ filiis p̾ami.  ci¬
chonion ⁊ cromenon pamusue̾
silui nales. de quibus in yliade sic

Expanded text:
Priami nothum percussit Dimocoontem. Hic ab Ulixe occisus est in pugna, ut in testu sequitur Omeri, et hoc in vindictam Leuci socii Ulixis occisi ab Anthyphane filio Priami. CAP. XXXVI. De Echemone XXII et Cromenone XXIII filiis Priami. Echemon et Cromenon Priami fuere filii naturales, de quibus in Ylia
Abbreviated transcription (Latin):
tos cines cernẽt cum ꝑ te ppłi nauem
conscendit ⁊ longa actus nauigatione
p̾nio in samo trãtiam que tuc samos
erat sedes hũit ut testat᷑ uirgilius di¬
cens. Arrũcos ita ferre senes husorca
in agris. Dardanus ydeas frigie pene¬
traiit ad urbes Treicramq samũ qͥ
nũt samo tracia fertur. huic illum
corichi tyrena a sede ꝓfectũ icͣ. A sa¬
nio aũt eam in asie ꝑtem abiisse h
hellesponto contigua est mari ⁊ ean
quã occupauit or̃a de suo noĩe denda¬
nam mĩcupasse quam apnd regnaut
opido enusdem noĩs constructo. Quod
ꝯtigisse uisum est ensebio ccͣ .xxx
meysis ãm̃ regnãte argnus sceleno.
Qii muĩdi fuit ãmis .iiiͦ. dec .xxxuii.

Expanded text:
tos cives cerneret, cum parte populi navem tos cives cerneret, cum parte populi navem conscendit, et longa actus navigatione, primo in Samotraciam, que tunc Samos erat, sedes habuit, ut testatur Virgilius dicens: Arruncos ita ferre senes, his ortus in agris Dardanus Ydeas Frigie penetravit ad urbes Treyciamque Samum, que nunc Samotracia fertur. Hinc illum Corithi Tyrena a sede profectum etc. A Samo autem eam in Asye partem abiisse, que Hellesponto contigua est mari, et eam quam occupavit oram de suo nomine Dardaniam nuncupasse, quam apud regnavit, oppido eiusdem nominis constructo. Quod contigisse visum est Eusebio circa XXXV Moysis annum, regnante Argivis Steleno; qui mundi fuit annus I
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ bete̾s iouis cestant᷑ filiũ exelet̾
achlantis filia ⁊ corichi regis quige
susceptũ. Ex quo de fascis ait omidiꝰ
dardamon elet᷑ quis nescit achlãtide
natũ. Scilicet elecrã contubuisse iom
rcͣ hunc am̃t prisci int᷑ cet
uelit ficio pantis aduertimm̃i. Cõstat
autẽ sm̃a pauli dardanũ corithi re¬
gis fuisse ex eletra quige filiũ sẽd ad
nobilitandam posteritãtem Iom ait᷑¬
butũ cin eciam moribus erat ꝯformis
nam nã ntis homo fuit ⁊religio sꝰ̃
ut idem ait paulus. hme Iasiũs funt
frat̾ esto sunt qui addant ytalũ et
sycanũ atq candamam sororẽ Et cñ
coritho sola ciuitas corichus esset de
suo nõie dcã ⁊ ea erat que hodie opicẽ
pauli aliquibus additis lrĩs wlgo cor¬
neto botatur uenerũt eo mortũo de
successione in discordiam frẽs nacu
maiores dardams ⁊ Iasuis qͣ cõmo¬
tus dardamis qui tp̃e potior erat Ia¬
siũ int̾emit Quamobcansã cũ turba¬

Expanded text:
quem veteres Iovis testantur filium ex Eletra quem veteres Iovis testantur filium ex Eletra Atlantis filia, et Corithi regis coniuge susceptum, ex quo de Fastis ait Ovidius: Dardanon Eletra quis nescit Athlantide natum; Scilicet Eletram concubuisse Iovi etc. Hunc aiunt prisci inter cetvelit fictio paucis advertamus. Constat autem, sententia Pauli, Dardanum Corithi regis fuisse ex Eletra coniuge filium, sed ad nobilitandam posteritatem Iovi attributum, cui etiam moribus erat conformis; nam natura mitis homo fuit et religiosus, ut idem ait Paulus. Huic Iasius fuit frater, esto sint qui addant Ytalum et Sycanum atque Candaviam sororem; et cum Coritho sola civitas Corithus esset de suo nomine dicta, et ea erat que hodie opinione Pauli aliquibus additis licteris vulgo Corneto vocatur, venerunt eo mortuo de successione in discordiam fratres natu maiores, Dardanus et Iasius, qua commotus Dardanus, qui tempore potior erat, Iasium interemit. Quam ob causam cum turba
Abbreviated transcription (Latin):
canus nel neptuꝰ pocius educe̾ ingẽ
corꝑa consueti cuscus dardanus subĩ¬
crauit memoriam enmq uictoriosi po¬
puli uecustissimũ anũ memini Nec
ex longniquo uidebatur litus, ex quo
nauem soluerat iturus in asiam usq
tam inclite post̾tatis semniã ꝓiturus
Quamobrẽ ne emissa sideat᷑ ꝓles tã¬
ta claritate conspicua cusci flmiũs
relictis hostiis beterem secutus aque
sultũ ut oculata side maioꝵ moĩmẽta
ꝯgnostem zephiro friuõte inlitus usq
meoniũ concendi ut abinde eo p̃stãte
qui aquas se ixit ab aridaitam gͣndis
tamq admirabilis imꝑii ꝑ suas succes¬
siones anos netustissimos recenserem
⁊ in ulti ͫ usq melite posteritatis dedu¬
cerẽ successores De dardano xuiͦ. ioms 2ͥ.
frisse filiũ ciiꝰ posteritatꝭ qm̃ series
in p̃cedenti uoliuẽ fere onñs desigͣta ẽ
solo reseruato dardano in hoc abello
enis sobolem dest̾bemꝰ. eo passumpto

Expanded text:
tanus vel Neptunus potius, educere ingentia tanus vel Neptunus potius, educere ingentia corpora consueti, Tuscus Dardanus subintravit memoriam, eumque victoriosi populi vetustissimum avum memini. Nec ex longinquo videbatur litus, ex quo navem solverat, iturus in Asyam usque, tam inclite posteritatis semina proiecturus. Quam ob rem, ne omissa videatur proles tanta claritate conspicua, Tusci fluminis relictis hostiis, veterem secutus aque sulcum, ut oculata fide maiorum monimenta cognoscerem, Zephiro favente, in litus usque Meonium contendi, ut ab inde, eo prestante, qui aquas seiunxit ab arida, tam grandis tamque admirabilis imperii per suas successiones avos vetustissimos recenserem, et in ultimum usque inclite posteritatis deducerem successores. CAP. I. De Dardano XVI Iovis fuisse filium, cuius posteritas, quoniam series in precedenti volumine fere omnis designata est, solo reservato Dardano, in hoc libello eius sobolem describemus, eo preassumpto,
Abbreviated transcription (Latin):
cibus Tyberis
leis cimbule
impetꝰ uͥ duii
ociosus ⁊ nouas
uires ⁊ nouos
expectarẽ ꝑit̾
flatus quãdã
loci beneratõe
tractus cepi
adiacen᷑ cucta
unspite Erat ibi uidẽ laurenti uetis
lanumq ruinas ⁊ priscor latinorum
ennabula Inde longam albam a feta sie¬
⁊ denoiãtam silius obsitam acq uepre¬
tis nullum fere de se ꝑter nomẽ pres¬
tantem nestignĩ. Ast ulterurs paulu¬
lum aurea ołim roma fulgebat beteri
pocius splendore ꝙͣ lumĩe nono Qua
dum toto intuerer aĩo in mẽtẽ prisci
uen̾e reges uen̾e ⁊ ꝓceres sublimesq
duces insignes uirtute pluna ⁊ niłi¬
cari disciplina atq sc̃issima panꝑta¬
te spͨcabiles benere t̾mphi cõspicui
sub acceq uudiq nationes ⁊ głia singu¬
laris imperii qua sola mortales cẽ¬
toros supauit Et os quam orbis totiꝰ
⁊ frena rege ⁊ uocari meruit caput
Dum q̃ metũ nuirabũdus perquirem
quis nam cante molis genicor quis di¬
ci pͥmus potuerit parens terra an ti¬

Expanded text:
cibus Tyberis levis cimbule impetus, ubi, dum ociosus et novas vires et novos expectarem pariter flatus, quadam loci veneratione tractus, cepi adiacentia cuncta conspicere. Erat ibi videre Laurenti veteris Laviniique ruinas et priscorum Latinorum cunabula; inde Longam Albam, a feta sue denominatam, silvis obsitam atque vepretis, nullum fere de se preter nomen prestantem vestigium. Ast ulterius paululum aurea olim Roma fulgebat, veteri potius splendore quam lumine novo. Quam dum toto intuerer animo, in mentem prisci venere reges, venere et proceres sublimesque duces, insignes virtute plurima et militari disciplina, atque sanctissima paupertate spectabiles, venere triunphi conspicui subacteque undique nationes et gloria singularis imperii, qua sola mortales ceteros superavit, et ob quam orbis totius et frena regere et vocari meruit caput. Dumque mecum mirabundus perquirerem, quisnam tante molis genitor, quis dici primus potuerit parens, Terra an Ty
Abbreviated transcription (Latin):
Diss̃ susceptus auchidona. nec est hic
is a quo tencri appellant᷑ troiani nã
ille longe fuit antiquior ⁊ filius scamã¬
dri crẽtensis qui ob penuriã frugum
relicca creta benit in frigiam ⁊ cum dar¬
dano ⁊ ericthomio reguauit hñc tamẽ
dicit barlaam bello non int̾ fusse cum
paulo aute duni in bebriciis siliuis uena¬
retur ab ingentibrso laceratus suisset

Expanded text:
susceptus Anthydona. Nec est hic is a quo Teucri appellantur Troiani; nam ille longe fuit antiquior, et filius Scamandri Cretensis, qui, ob penuriam frugum, relicta Creta, venit in Frigiam, et cum Dardano et Erichthonio regnavit. Hunc tamen dicit Barlaam bello non interfuisse, cum paulo ante, dum in Bebritiis silvis venaretur, ab ingenti urso laceratus fuisset
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ puto ideo in mergũ uersum c̃ditũ
sen dc̃m̃ eo ꝙ qui nar̃e non norũt si ĩ
aquas cadunt anteꝙ̃ moriant᷑ ⁊ mergũ¬
tur ⁊ in altum sepiis redeũt morẽm¬
gi. Seu forte sie contigit ut dum in
aquas ceruisset esacus ⁊ remãsisset
in fundo mergus qui aute aquas intͣ¬
uerat tũc eas exiens ouolauit. Et hũc
sumptũ esacũ in mergũ bersum de

Expanded text:
autem puto ideo in mergum versum creditum, autem puto ideo in mergum versum creditum, seu dictum, eo quod qui nare non norunt, si in aquas cadunt antequam moriantur, et merguntur, et in altum sepius redeunt more mergi. Seu forte sic contigit ut dum in aquas cecidisset Esacus, et remansisset in fundo, mergus qui ante aquas intraverat, tunc eas exiens evolavit, et hinc sumptum Esacum in mergum versum.
Abbreviated transcription (Latin):
Nda. fert᷑ alqfirce icͣ. hit ante bellũ
troiann dui natus est ⁊ mortuns pau¬
lo aute miciĩ ex quo talem recitat om¬
dius fabulam. Erat huic ciuicas exosa
⁊ libens nemora colebat et rura Contigͥ
dis bna ut uidet hesperien uirgmiem cã¬
pillos peccentẽ suos atq siccantẽ et en
caperet᷑ formositate. Quem cñ bidisset
hesperies ad se accedentem confest̃ĩ fugã
arripuit. hic uo dum illam feruenter
ex morsu acri dolore. concussus. in desi¬
deriũ mortis madit ⁊ ex scepulo ꝓpĩo
se in mare p̃cipitem dedit Cuiꝰ imẜca
tethis eũ muitauit in mergũ nondũ sit
uocitatũ ipẽ tamẽ uitam spernrẽs dum
sope mergẽtur moriturus in undas inͦ¬
gi nomen sortitus ẽ. hñc pauin ⁊ filii
ficco illi tuulo fleuere diu eo ꝙ si ui¬
ta mansisset hectore non uidebatur
suturus inferior uiribue  ¶¶um auc̃
ideo in mergũ uersũ diciᵒ chẽodoncuus
quia uiius descendit ad yma ⁊ ab aquis
mortuus in altum reductus est. Ego

Expanded text:
etc. Hic ante bellum Troianum diu natus est, et mortuus paulo ante initium, ex quo talem recitatur Ovidius fabulam. Erat huic civitas exosa, et libens nemora colebat, et rura, contigit die una ut videret Hesperiem virginem capillos pectentem suos atque siccantem, et eius caperetur formositate. Quem cum vidisset Hesperies ad se accedentem, confestim fugam arripuit: hic vero dum illam ferventer etur, et moreretur ex morsu, acri dolore concussus in desiderium mortis incidit, et ex scopulo proximo se in mare precipitem dedit. Cuius miserta Tethis, eum mutavil in mergum, nondum sic vocitatum; ipse tamen vitam spernens, dum sepe mergeretur moriturus in undas, mergi nomen fortius est. Hunc Priamus et filii, ficto illi tumulo flevere diu, eo quod si vita mansisset, Hectore non videbatur futurus inferior viribus. Eum autem ideo in mergum versum dicit Theodontius, quia vivus descendit ad ima, et ab aquis mortuus in altum reductus est. Ego
Abbreviated transcription (Latin):
ex nerbis huiꝰ polidorũ hũc almui
a pͥmo fuisse. Qui ut testat᷑ homero
plrimũ diligebatur a p̾amo eo ꝙ
Innior filioꝵ esset ⁊ ob i nõ ꝑmtebat
illum in pugnam descendẽ. Sincebat
i. lic celerĩtate pednm quoscũq coe¬
taneos ⁊ mirabilem de se p̃bebat in¬
dolem. uerũ die quadam nestio pamo
armatus descendẽs in hosces incidit
in achillem qui lancea enm ꝑcussit¬
⁊ fractis obstaculis armoꝵ infelitem
einsceranit. S ipẽ uiscerib maui
colltĩs dnmi abiret. debilicatus occub̾int
nec potuit heccor in eius salutem biẽiens
eñ e manib mortis subcrahere.¬

Expanded text:
ex verbis huius, Polydorum hunc alium ex verbis huius, Polydorum hunc alium a primo fuisse, qui, ut testatur Omerus, plurimum diligebatur a Priamo, eo quod iunior filiorum esset, et ob id non permittebat illum in pugnam descendere; vincebat enim pedum celeritate quoscunque coetaneos, et mirabilem de se prebebat indolem. Verum die quadam, nescio Priamo, armatus descendens in hostes incidit in Achillem, qui lancea eum percussit, et fractis obstaculis armorum, infelicem evisceravit. Sed ipse visceribus manu collectis, dum abiret debilitatus occubuit, nec potuit Hector, in eius salutem veniens, eum e manibus mortis subtraher