comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Dũ sequeris eliciura infelix noua guudia cidõ
Dardama ftratus dextra. securus amaoꝵ.
Qui uiuenũ tibi semꝑ erãt miserãde iaceres
Ni fratrũ stipata cohors foret obiua phorci
Progemes. septẽ mĩo. septena q tela
Iruta deflexit parti stringẽcia corpus
Alma uenus. fidũ enea sic fatur achatẽ.
Suggere tela michisnõ ullũ dextera frustra
Torsecit in rutulos steterãt q̃ ĩ corꝑe grauĩ
Illiacis campis. tũ magnã corripit hastã
Eiacit. illa uolans clipei trãsu̾berat era
N eonisae toraca siml cũ pectore cũpit¬
iuc frater subit alcanor fratrẽ q ruetẽ
ustentat dextra traiecto missa la certo
Protnius asta fugit. seruat q cruẽta tenorẽ
Dextera q ex humero nerius moubũda pepẽdis

Expanded text:
dum sequeris Clytium infelix, nova gaudia, Cydon, Dardania stratus dextra, securus amorum, qui iuvenum tibi semper erant, miserande iaceres, ni fratrum stipata cohors foret obvia, Phorci progenies, septem numero, septenaque tela inrita, deflexit partim stringentia corpus alma Venus. Fidum Aeneas adfatur Achaten: Suggere tela mihi: non ullum dextera frustra torserit in Rutulos, steterunt quae in corpore Graium Iliacis campis. Tum magnam corripit hastam et iacit: illa volans clipei transverberat aera Maeonis et thoraca simul cum pectore rumpitic frater subit Alcanor fratremque ruentem sustentat dextra: traiecto missa lacerto protinus hasta fugit servatque cruenta tenorem, dexteraque ex umero nervis moribunda pependi
Abbreviated transcription (Latin):
ucite ab urbe doniũ mea cariã ducite daphiñ.
Ispice corripuit tremulis altaria flãmis
ponte sua dũ ferre moror. gais ip̃e bonũ sit
Credinus: en qui amãt ipsi sibi sõp̃ma figat
Parcite ab urbe uenit iã carmiã pate daphins¬

Expanded text:
Ducite ab urbe domum, mea carmina, ducite Daphnim. Ducite ab urbe domum, mea carmina, ducite Daphnim. Aspice, corripuit tremulis altaria flammis sponte sua, dum Credimus an qui amant ipsi sibi somnia fingunt; Desine, ab urbe uenit, mea carmina, desin
Abbreviated transcription (Latin):
Daphins me malus urit. ego hãc in daphinde lauꝵ
Ducite ab urbe domũ meã cariã ducite daphiñ.
Talis amor daphini. qualis cũ fessa uiuẽcũ
Per nemora atq altos querẽdo bucula lucos
Propter aque riuũ uiridi procũbit in ulna¬
Perdita. nec sere memĩt discedere nocti
Talis amor teneat. nec sit michi cura mederi
Ducite ab urhe lomũ mea carunã ducite daphin.
Has olim oouiuas michi ꝑfiddus ille reliqͥt¬
R ignora cara sui: q̃ nũc. ego lnmĩe in ipso
Terra tibi mãdo. debẽt hec pignorã daphiñ
Ducite urbe domũ mea cariã ducite daphiñ
as herbas atq hec pontho michi lecta uenena
Ipse dedit meris. nascũt᷑ płima pontho
nsego sepe lupũ ficri se condere silius
Nlerĩ sepe aĩas imis exire sepulchris
Utq satas alio uditra ducere messes.
ucite ab urbe domũ mea carmiã ducite daphiñ.
Fer cmeres a marilli foras riuo ꝙ fluenti
Trans cãpũ iace nec respexeris. hisego daphiñ
Legrediar. nichil ille deos nlcarnna curat

Expanded text:
Daphnis me malus urit, ego hanc in Daphnide laurum. Ducite ab urbe domum, mea carmina, ducite Daphnim. Talis amor Daphnim, qualis cum fessa iuvencum per nemora atque altos quaerendo bucula lucos propter aquae rivum viridi procumbit in ulvperdita, nec serae meminit decedere nocti, talis amor teneat, nec sit mihi cura mederi. Ducite ab urbe domum, mea carmina, ducite Daphnim. Has olim exuvias mihi perfidus ille reliquit, pignora cara sui, quae nunc ego limine in ipso, terra, tibi mando; debent haec pignora Daphnim. Ducite ab urbe domum, mea carmina, ducite Daphnim. Has herbas atque haec Ponto mihi lecta venena ipse dedit Moeris; nascuntur plurima Ponto. His ego saepe lupum fieri et se condere silvis Moerim, saepe animas imis excire sepulcris, atque satas alio vidi traducere messis. ucite ab urbe domum, mea carmina, ducite Daphnim. Fer cineres, Amarylli, foras, rivoque fluenti transque caput iace, nec respexeris: his ego Daphnim adgrediar, nihil ille deos, nil carmina curat.
Abbreviated transcription (Latin):
Haud aliter uiuems meclios moriturus i hostes
Teruit &e quo tela uidet densissima tendit
At pedibus longe melior lic us inter oe hostes
Inter & arma fuga muros tenet alta ꝙ certat
randere tecta manu sociũq atting̾e dext̃s.
Suẽ turnus pariter cursu telo q secutus
Increpat hñͣs uictor. nostras ne euade demes

Expanded text:
haud aliter iuvenis medios moriturus in hostis inruit et, qua tela videt densissima, tendit. At pedibus longe melior Lycus inter et hostis inter et arma fuga muros tenet altaque certat prendere tecta manu sociumque attingere dextras. Quem Turnus, pariter cursu teloque secutus, increpat his victor: Nostrasne evadere, deme
Abbreviated transcription (Latin):
Et cetu cnupere polum: cantus q dedere¬
Haud aliter puppesq tue pubesq tuoꝵ
Aut portũ tenet aut pleno subit ostia uelo.
Perge modo. qua te ducit uia dirige gressũ.
Dixit. et aduertens rosea ceruice refulsit
Ambrosie q come diuinũ uertice oclorem
Spirauere. pedes uestis defulsit ad ymos.
Et uera incessu patuit dea. et ille ubi matrẽ
Agnouit. tali fugientẽ est uoce secutus.
Quid natũ totiens cuudelis tu quoq falsis
Ludis ymagiibus: eur dextre iugtre dextrã
Non datur : ac ueras audire ac reddere uoces.
Talibus incusat. gressus q ad mema tendit.
At uenus obscuro gradientes aere cepsit.
Et multo nebule circũ dea fulsit annctu.
Cexnere neu quis eos ne quis ꝯtingere posset¬
Nolliri ue mora uemendi poscere causas¬
Ipsa paphũ sublimis abit sedesq reuisit

Expanded text:
et coetu cinxere polum, cantusque dederet coetu cinxere polum, cantusque dederhaud aliter puppesque tuae pubesque tuorum aut portum tenet aut pleno subit ostia velo. Perge modo, et, qua te ducit via, dirige gressum. Dixit, et avertens rosea cervice refulsit, ambrosiaeque comae divinum vertice odorem spiravere, pedes vestis defluxit ad imos, et vera incessu patuit dea. Ille ubi matrem adgnovit, tali fugientem est voce secutus: Quid natum totiens, crudelis tu quoque, falsis ludis imaginibus? Cur dextrae iungere dextram non datur, ac veras audire et reddere voces? Talibus incusat, gressumque ad moenia tendit: At Venus obscuro gradientes aere sepsit, Et multo nebulae circum dea fudit amictu, Cernere ne quis eos, neu quis contingere possetolirive moraIpsa Paphum sublimis abit, sedesque revisit
Abbreviated transcription (Latin):
Sum pius eneas. raptos qui ex hoste penates¬
Classe ueho mecũ: fama super ethera notus.
Italiã quero patriã genus a ioue sũmo
Sis denis frigiũ conscendi nauibus equor
Natre dea monstrãte uiã. data fata secutus.
Uix septẽ cõuulse undis euroq supersunt.
Ipse ignotus egens libie deserta pagro¬
Europa atq asia pulsus. nec plura querẽtẽ
Passa uenus medio sic inter fata dolore est.
Quisquis es haud credo in uisus celestib. auras
Uitales carpis. tyriã qui adueneris urbem
Perge modo. atq huic regie te ad hinia ꝑfer.
Namq tibi reduces socios classemq relictã
Nuncio. et in tutũ uersis aquilõib actam.
Ni frustra auguriũ uami docuere parentes.
Aspice bissenos letantes agiine cygnos
E there. quos lapsa plaga iouis ales aperto
Tiubabat celo. nũc terras ordine longo
Aut capere aut captas iã despectare uidentur.
Ut reduces illi ludũt stridentibus al is

Expanded text:
Sum pius Aeneas, raptos qui ex hoste PenatSum pius Aeneas, raptos qui ex hoste Penatclasse veho mecum, fama super aethera notus. Italiam quaero patriam et genus ab Iove summo. Bis denis Phrygium conscendi navibus aequor, matre dea monstrante viam, data fata secutus; vix septem convolsae undis Euroque supersunt. Ipse ignotus, egens, Libyae deserta pEuropa atque Asia pulsus. Nec plura querentem passa Venus medio sic interfata dolore est: Quisquis es, haud, credo, invisus caelestibus auras vitalis carpis, Tyriam qui adveneris urbem. Perge modo, atque hinc te reginae ad limina perfer, Namque tibi reduces socios classemque relatam nuntio, et in tutum versis aquilonibus actam, ni frustra augurium vani docuere parentes. Aspice bis senos laetantis agmine cycnos, aetheria quos lapsa plaga Iovis ales aperto turbabat caelo; nunc terras ordine longo aut capere, aut captas iam despectare videntur: ut reduces illi ludunt stridentibus alis,
Abbreviated transcription (Latin):
udauit. cecũ q dolis scelus om̃e retexit.
Tum celerare fugã. patria q excedere suadet
Auxiliũ q uie ueteres tellure recludit
Thesauros. ignotũ argenti pondus et auri
Hiil cõmota fugam dido socios q parabat¬
Conueniũt quib aut odiũ crudele tyrãm
Aut metus acer erat: nauel quas forte pararat
Corripiũt. onerãt q auro. portantur auari
Pigmaleonis opes pelago. dux tennã facti
Deuenere lotos: ubi nũc ingencia cernes
Nema. surgentes q nouas cartaginis arces.
Mercati q solũ facti de nomine birsam
Thaurmo ꝙ̃tũ posset circundare tergo.
Sed uos qui : tandẽ quib aduenistis abgus:
Quo ue tenetis iter: querenti talib ille
Suspirans ymo q trahit a pectore uocem.
Odea si prima repetens ab origine pergã
Et uacet annales nostrorũ audire laborũ
Ante diẽ clauso ꝯponet uesper olimpo.
Nos troia antiqua. si uestras forte per aures
Troie nomen iit. diuersa per equora uectos¬
⁊ ponte sua libicis tempestas appulit orie.

Expanded text:
udavit, caecumque domus scelus omne retexit. Tum celerare fugam patriaque excedere suadet, auxiliumque viae veteres tellure recludit thesauros, ignotum argenti pondus et auri. His commota fugam Dido sociosque parabatconveniunt, quibus aut odium crudele tyranni aut metus acer erat; navis, quae forte paratae, corripiunt, onerantque auro: portantur avari Pygmalionis opes pelago; dux femina facti. Devenere locos, ubi nunc ingentia cernis moenia surgentemque novae Karthaginis arcem, mercatique solum, facti de nomine Byrsam, taurino quantum possent circumdare tergo. Sed vos qui tandem, quibus aut venistis ab oris, quove tenetis iter? Quaerenti talibus ille suspirans, imoque trahens a pectore vocem: O dea, si prima repetens ab origine pergam, et vacet annalis nostrorum audire laborum, ante diem clauso componat Vesper Olympo. Nos Troia antiqua, si vestras forte per auris Troiae nomen iit, diversa per aequora vectos forte sua Libycis tempestas adpulit oris.
Abbreviated transcription (Latin):
Euamẽ subitũ ramo fronelente pependit.
Contmuo uates externũ cermius inꝗt
Aductare uirũ. et ꝑtes petere agme casclẽ¬
Partibus ex isdẽ. ac sũma dnarier arce.
Prgerea castis adolet dũ altaria tidis
Et iuixta gemtorẽ astat lauima uirgo
ssanepbas longis cõprẽdere eͥmbusignẽ¬
Atq omẽm ornatũ flãma crepitante creman
Negales accensa comas. accensa coronã
Insignẽ gẽmis. tũ fumida lumĩe fuluo
In uolii. ac totis uulcanũ. spargere tectis.
Hoc uero horrendũ ac uisu miserabile feru
Namq fore illustrẽ fama fatis q canebãt
Ipsam. sed populo magnũ portendere bellũ:
At uex sollicitus mostris: oracula faumi

Expanded text:
examen subitum ramo frondente pependit. Continuo vates: Externum cernimus, inquit, adventare virum et partis petere agmen easdepartibus ex isdem et summa dominarier arce. Praeterea, castis adolet dum altaria taedis et iuxta genitorem adstat Lavinia virgo, visa nefas longis comprendere crinibus igatque omnem ornatum flamma crepitante cremari regalisque accensa comas, accensa coronam insignem gemmis, tum fumida lumine fulvo involvi ac totis Volcanum spargere tectis. Id vero horrendum ac visu mirabile ferri: namque fore inlustrem fama fatisque canebant ipsam, sed populo magnum portendere bellum. At rex sollicitus monstris oracula Fauni
Abbreviated transcription (Latin):
Quid iuuenis magnũ oui uersat ĩ ossib ignẽ
Durus amor nẽpe abriitis turbata procellis
octe natat ceca serus freta. que suꝑ ingens
Porta tonat celi. & soopulis illisa reclamãt
Equora. nec imseri possut reuocare parintes
Nec moritura super crudeli funere uirgo.

Expanded text:
Quid iuvenis, magnum cui versat in ossibus ignem durus amor? Nempe abruptis turbata procellis nocte natat caeca serus freta; quem super ingens porta tonat caeli et scopulis inlisa reclamant aequora; nec miseri possunt revocare parentes nec moritura super crudeli funere virgo.
Abbreviated transcription (Latin):
Num eciã hiberno molliri sicdere classẽ
Et mediis properas a quilonib ire ꝑ altũ
Erudelis quid si nõ arua aliena domos q
Ignotas peteres. et troia ãtiqua maneret
Troia per unclosũ pef̾etur classibus equor:
Me ne fugis: per ego has lacͥias dextrãq tuã te
Der cõnubia nostra per meeptos hymencos¬
i bene quid de te merui fuit haut tibi qͥcꝙͣ
Dulce meũ. miser̾e domus labentis. et istã
Oro si quis adhuc precibus locus exuemẽtẽ
Leꝓpter libice gentes nimadũ q tyram
Odere infensi tirni te propter euncdẽ sã¬
Extinctus pudor et qua sola sydera alibã
Sama prior. cui me moribũdã deseris hospes:
floc solũ nomẽ qͣm̃i cde cõuise restat
Quid moror: an mea pignaleon dũ meina frato
Destruat. aut captã ducat getulus parbas.
Saltẽ si qua michi de te suscepta fuisset
Ante fugã soboles. si quis michi ꝑuulus aula
Luderet eneas. qui te tm̃ ore referret
Non equidẽ onñõ capta ac deserta uideret.

Expanded text:
n etiam hiberno moliris sidere classem, et mediis properas aquilonibus ire per altum, crudelis? Quid, si non arva aliena domosque ignotas peteres, sed Troia antiqua maneret, Troia per undosum peteretur classibus aequor Mene fugis? Per ego has lacrimas dextramque tuam te per conubia nostra, per inceptos hymenaeos, si bene quid de te merui, fuit aut tibi quicquam dulce meum, miserere domus labentis, et istam— oro, si quis adhuc precibus locus—exue mentem. Te propter Libycae gentes Nomadumque tyranni odere, infensi Tyrii; te propter eundem exstinctus pudor, et, qua sola sidera adibam, fama prior. Cui me moribundam deseris, hospes? Hoc solum nomen quoniam de coniuge restat. Quid moror? An mea Pygmalion dum moenia frater destruat, aut captam ducat Gaetulus Iarbas? Saltem si qua mihi de te suscepta fuisset ante fugam suboles, si quis mihi parvulus aula luderet Aeneas, qui te tamen ore referret, non equidem omnino capta ac deserta viderer.
Abbreviated transcription (Latin):
Ioc pinguẽ & placida palci nutritor oluiã.¬
Poma q ut primũ trũcos sensere ualentes
Et uires habuere suas: ad sidera raptim
Si propria intũt: opis q haud indiga nostre¬
Hec minus interea fetu nemus omẽ grauesat¬
⁊ anguineis inculta rubent amaria baccis

Expanded text:
oc pinguem et placitam Paci nutritor olivam.e, ut primum truncos sensere valentis et viris habuere suas, ad sidera raptim vi propria nituntur opisque haud indiga nostrNec minus interea fetu nemus omne gravessanguineisque inculta rubent aviaria bacis
Abbreviated transcription (Latin):
Letera nec feture habilis nec fortis aratris
Interea superat gregibus dũ leta uiuentus
oluc mares. mitte in uenerẽ pecuaria pͥmus.

Expanded text:
etera nec feturae habilis nec fortis aratris. Interea, superat gregibus dum laeta iuventas, solve mares; mitte in Venerem pecuaria primus
Abbreviated transcription (Latin):
⁊uce palã cextũ est igm cixcũdare muros
aud sibi cũ danais rẽ faxo & pube pelasga
Esse put ent. decimũ quos distulit hector ĩ annũ:
Nũc adeo melior qm̃ pars acta diei est¬
Qđ super leti bene gestis corpora rebus
Procurate uiri. & pugnã sperate parari.
Interea uigilũ excubiis obsidere portas
Cura datur Mesapo. & mema cmigere flamis.
Sisseptẽ rutuli muros qui milite seruẽt
Delecti ast illos centem queq sẽqutur¬
Surpurei e̾ristis uiuencs auro q corusci
Discuriũt uariãtq uices fusi q pherbã
Lndulgeent uino et uertut craitere aenos
Collucent ignes noctẽ custodiã ducit
Insomnẽ ludo.
Iee super euallo prospectãt troes et armis
lra tenent. nec nõ trepidi formidĩ portas
ulba gerut inttant mencht eus acer ꝙceretus.

Expanded text:
luce palam certum est igni circumdare muros. luce palam certum est igni circumdare muros. Haud sibi cum Danais rem faxo et pube Pelasga esse ferant, decumum quos distulit Hector in annum. Nunc adeo, melior quoniam pars acta diei, quod superest, laeti bene gestis corpora rebus procurate, viri, et pugnam sperate parari. Interea vigilum excubiis obsidere portas cura datur Messapo et moenia cingere flammis. Bis septem Rutuli, muros qui milite servent, delecti; ast illos centeni quemque sequupurpurei cristis iuvenes auroque corusci. Discurrunt variantque vices fusique per herbam indulgent vino et vertunt crateras aenos. Conlucent ignes, noctem custodia ducit insomnem ludo. Haec super e vallo prospectant Troes et armis alta tenent, nec non trepidi formidine portas tela gerunt. Instat Mnestheus acerque Serestus,
Abbreviated transcription (Latin):
Nec spes ulla fuge. reꝵ pars alteralempta ẽ
Terra aũt in mambus nostris. tot millia gẽtes
Arma ferũt ytale nil me fatalia terient.
Si qua friges prese iactent responsa deoꝵ:
at fatis ueneri q datũ tetigere ꝙ arua
Fertilis ausome troes. sunt & mea contra
Fata michi ferio sceleratã excindere gentẽ
omuge p̃repta. nec solos tangit atridas¬
Iste dolor solis ꝙ licet capere arma nncemi¬
Si periisse semel satis est peccare fiusset
Ante satis. penitus mõ nõ genus omẽ ꝑosũ
Femineũ. quibus hec medii fiducia ualli
Fossarũ q more. leti discrinniẽ ꝑuo
Dant aĩos: at nõ uider̃e mema troie
Hleptum fabricata manu concidere in ignes:
ed uosolecti ferro quis scindere uallũ
A pparat & meçũ muadat trepidãcia castra
Non armis michi uulcam nõ mille carmis
Est opus in teucros. addãt se protinus om̃s
Etrusci socios tenebras & mhercia furta
Palladii. cesis sũme custodibus arcis
Ne timeãt. nec equi ceca condem. in aluo.

Expanded text:
nec spes ulla fugae: rerum pars altera adempta est. Terra autem in nostris manibus, tot milia gentes arma ferunt Italae. Nil me fatalia terrent, siqua Phryges prae se iactant, responsa deorum: sat fatis Venerique datum, tetigere quod arva fertilis Ausoniae Troes. Sunt et mea contra fata mihi, ferro sceleratam exscindere gentem, coniuge praerepta: nec solos tangit Atridaiste dolor solisque licet capere arma Myced periisse semel satis est: peccare fuisset ante satis penitus modo non genus omne perosos femineum. Quibus haec medii fiducia valli fossarumque morae, leti discrimina parva, dant animos. At non viderunt moenia Troiae Neptuni fabricata manu considere in ignis? Sed vos, o lecti, ferro qui scindere vallum apparat et mecum invadit trepidantia castra. Non armis mihi Volcani, non mille carinis est opus in Teucros; addant se protinus omnes Etrusci socios, tenebras et inertia furta Palladii caesis summae custodibus arcis ne timeant, nec equi caeca condemur in alvo:
Abbreviated transcription (Latin):
Obstupuere aĩs rituli. cõterritus ipse
Turbatis Nesapus equis cũctatꝰ & anmis
Hauca sonãs reuocatq pedẽ tibermꝰ ab alto
At non audaci turno fiducia cessit
Ultro animos tollit dictis. atq increpat ultro
Troianos. hec mõstra petũt his iupiteripsẽ
uxiliũ solitũ eripuit. nõ tela nec ignes
Expectant rutulos. ergo maria inua teucͥs

Expanded text:
Obstipuere animis Rutuli, conterritus ipse turbatis Messapus equis, cunctatur et amnis rauca sonans revocatque pedem Tiberinus ab alto. At non audaci Turno fiducia cessit; ultro animos tollit dictis atque increpat ultro: Troianos haec monstra petunt, his Iuppiter ipse auxilium solitum eripuit, non tela neque ignes exspectans Rutulos.
Abbreviated transcription (Latin):
Perfundũt undis. q aries in gurgite uillis
Nersatur. missusq sccdo defluit amm
Aut tonlũ tristi itngũt corpus amurca
Et spumas miscent argẽti & sulphura uiua
Ideas q pices. & pingues unguie ceras

Expanded text:
perfundunt, udisque aries in gurgite villis perfundunt, udisque aries in gurgite villis mersatur missusque secundo defluit amni; aut tonsum tristi contingunt corpus amurca et spumas miscent argenti et sulfura viva Idaeasque pices et pinguis unguine ceras
Abbreviated transcription (Latin):
Est eciã ille malus calabris ĩ saltib ãguis
camea muoluens sublato pectore terga
Atq notis longã maculosis grãdib aliũ.
Qui dũ ãnes ullis rũpũt᷑ fontib. & dũ
Uere madent udo terre ac pluiualib austris¬
tagna colit.ripis ꝙ hĩtans hic piscib atrã
Improbus meluuẽ ramͦq loquacib explet.
Postꝙͣ ex austa palus: terreq ardore dehiscũt.
Exnit in siccũ. & flãmãcia lunã torquens
euit agris. asper q siti atq exterutus estu.
Neu michitũ molles sub diuo carꝑe sõnos
Neu dorso nemoris libeat iacuisse ꝑherbas.
Cũ positis nouus exiuns intidusq uiuenta
Uoluitur. aut catulos tectis aut oua relĩquẽ
Aydiuis ad solẽ & linguis micat ore trisulcis¬
Norboꝵ quoqrte causas & signa docebo.
Turpis oues tentat scabies ubi frigidꝰ ymber¬
Altuis ad uiuũ ꝑselit. & horrida cano
Bruma gelu. uel cũ tonsis illotus adhesit
Gudor. & hirsuti secuerũt corpora uepres.
Dulcib id circo fluuiis pecus ome magistri

Expanded text:
Est etiam ille malus Calabris in saltibus anguis, squamea convolvens sublato pectore terga atque notis longam maculosus grandibus alvum qui, dum amnes ulli rumpuntur fontibus et dum vere madent udo terrae ac pluvialibus austris stagna colit, ripisque habitans hic piscibus atram improbus ingluviem ranisque loquacibus explet; postquam exusta palus, terraeque ardore dehiscunt, exsilit in siccum et flammantia lumina torquens saevit agris asperque siti atque exterritus aestu. Ne mihi tum mollis sub divo carpere somnos neu dorso nemoris libeat iacuisse per herbas, cum positis novus exuviis nitidusque iuventa volvitur, aut catulos tectis aut ova relinquens arduus ad solem et linguis micat ore trisulcisMorborum quoque te causas et signa docebo. Turpis ovis temptat scabies, ubi frigidus imbeus ad vivum persedit et horrida cano bruma gelu, vel cum tonsis inlotus adhaesit sudor et hirsuti secuerunt corpora vepres. Dulcibus idcirco fluviis pecus omne magistri
Abbreviated transcription (Latin):
Cogit hienis: eadẽ q calor liquefucta reunitit¬
traq uis apibus pariter metuẽda neq ille
Nequisꝙͣ in tectis certatim teniua cera
⁊piramẽta linũt fuco q o florib orar
Explent. collectũ ꝙ hec ipła ad munera glutẽ.

Expanded text:
cogit hiems, eademque calor liquefacta remitttraque vis apibus pariter metuenda; neque illae nequiquam in tectis certatim tenuia cera spiramenta linunt fucoque et floribus explent collectumque haec ipsa ad munera glute
Abbreviated transcription (Latin):
Seu quondã peciere rates. pars tolle uocẽ
Exiguã. inceptus damor frustratur hiãtes
Atq hic priamidẽ lamatũ corꝑe toto
Deiphebũ uidet. et lacerũ crudeliter ora.
Ora manusq ãbas populata q fẽꝑa raptis
Auribus. et trũcas inhonesto uulnere nares.
Uix acleo agnouit pauitãtẽ ac dura tegẽtẽ
Supplicia. et notis compellat uocibus ultro
Deyphebe arimpotens genus alto a sãguĩe teus
Quis tam crudelis opt auit sumere penal:
Cui tantũ de te licuit michi fama suprema
N octe tulit fessu uastata cede pelasgũ
Procubuisse super confuse stragis aceruũ.
Tũ egomet tumulũ in littore manẽ
Constitui. et magna manes ter uoce uocaui.
Nomẽ et arma locũ seruãt. te annẽe neqͥui
Conspicere. et patria discedẽs ponere terra.
Atq hec priamides. nchil otibi amnice relictũ.
Dimã deiphebo soliusti et funeris ũbris.¬
ed me fata mea et scelus exiciale lacene
Ins mersere malis. illa hec mommẽta reliqͥt.

Expanded text:
eu quondam petiere rates; pars tollere vocem exiguam, inceptus clamor frustratur hiantes. Atque hic Priamiden laniatum corpore toto Deiphobum videt et lacerum crudeliter ora, ora manusque ambas, populataque tempora raptis auribus, et truncas inhonesto volnere nares. Vix adeo adgnovit pavitantem et dira tegentem supplicia, et notis compellat vocibus ultro: Deiphobe armipotens, genus alto a sanguine Teucri quis tam crudeles optavit sumere poenas? Cui tantum de te licuit? Mihi fama suprema nocte tulit fessum vasta te caede Pelasgum procubuisse super confusae stragis acervum. Tunc egomet tumulum Rhoeteo litore inanem constitui, et magna Manes ter voce vocavi. Nomen et arma locum servant; te, amice, nequivi conspicere, et patria decedens ponere terra. Ad quae Priamides: Nihil O tibi amice relictum; omnia Deiphobo solvisti et funeris umbris. Sed me fata mea et scelus exitiale Lacaenae his mersere malis; illa haec monumenta reliquit.
Abbreviated transcription (Latin):
Postera cũ prima lustrabat lãpade terras
Dita dies urbem et fines et littora gentis
uersi explorãt hec fontis stãgna mum̃ti.
Huc tibrĩ fluuiũ hic fortes hĩtare latinos
Tũ satus anchisa delectos ordine ab omĩ
Centũ oratores angusta ad mema ⁊eois
Ire ubet. ramis uelatos palladis om̃s

Expanded text:
Postera cum prima lustrabat lampade terras Postera cum prima lustrabat lampade terras orta dies, urbem et finis et litora gentis diversi explorant: haec fontis stagna Numici, hunc Thybrim fluvium, hic fortis habitare Latinos. Tum satus Anchisa delectos ordine ab omni centum oratores augusta ad moenia regis ire iubet, ramis velatos Palladis om
Abbreviated transcription (Latin):
Hec erat illa fames. hec nos supma mouebat
Exicas positura mocdũ:¬
Quare agite et primoleti cũ lumiẽ solis
Que loca qui ue hẽant hoĩes ubi mema gẽtis
Destigemus. et a portu cliuersa petamus.
Nuc̃ pateras libate Ioui. precib q uocate
Anchis ẽ geĩtorẽ. et uina repomte mensis:
Sic demde effatus frondenti tẽꝑa ramo
Implicat. et gemũ q loci pͥmã q deorũ
Tellurẽ m̃phas q ad huc ignota precatur
Clumia.tũ noctẽ/ noctisq oriẽcia signa.
Ideũ qr iouẽ/ phrigiã q ex ordiẽ matrẽ
Inuocat. et duplices celoq hereboq parẽtes:
Hlc pater oñpotẽs ter celo cdarus ab alto
Intonuit. radiis q atdentẽ lucis et auino
Ipse mnanu quatiens ostẽdit ab ethere nubẽ.
Deditur hic subtto troiana ꝑ agnnã rumor
Aduenisse diẽ. quo debita menia condant.
Certatum instaurãt epulas. atq homine magno
Cratheral leti statuũt et uina cormãt:

Expanded text:
Haec erat illa fames; haec nos suprema manebat, Haec erat illa fames; haec nos suprema manebat, exiliis positura moduQuare agite et primo laeti cum lumine solis quae loca, quive habeant homines, ubi moenia gentis, vestigemus et a portu diversa petamus. Nunc pateras libate Iovi precibusque vocate Anchisen genitorem, et vina reponite mensis. Sic deinde effatus frondenti tempora ramo implicat et geniumque loci primamque deorum Tellurem nymphasque et adhuc ignota precatur flumina, tum Noctem Noctisque orientia signa Idaeumque Iovem Phrygiamque ex ordine matrem invocat et duplicis caeloque ereboque parentis. Hic pater omnipotens ter caelo clarus ab alto intonuit radiisque ardentem lucis et auro ipse manu quatiens ostendit ab aethere nubem. Diditur hic subito Troiana per agmina rumor advenisse diem, quo debita moenia condant. Certatim instaurant epulas atque omine magno crateras laeti statuunt et vina coronant.
Abbreviated transcription (Latin):
Gramineo rippe relegauit ab aggere cdassẽ.
Eneas primi q duces et pulcher yulus
Corꝑa sub ramis deponũt arboribus alte.
Instituĩt q dapes. et adorea liba ꝑ herbas
Subiciũt epulis. sic iupiter ipse monebat
Et cereale solũ ꝑomis agrestibus augent
Consumptis hic forte aliis ut uert̾e morsus
Exiguã in cererẽ penuria adegit edendi
Et uidare manu malisq edacib orbem
Satalis crusti patulis nec parcere quadris
Heus eciã mẽsas ꝯsumimus in quit yulus
Hec plura alludens ea uox audita laboꝵ
Prima tulit finẽ pͥmã q loquẽtis ab ore
Eripuit pater. et stupefactus nunnẽ pressit.
Contmuo salue fatismichi debita tellus
Uos q ait. o fidi troie saluete penates.
Hic domus hec patria est gentor intłia nãq
Nuc̃ repeto anchises fatoꝵ archana reliqͥt
Cũ te nate fames ignota ad littora uectũ
Actisis cogit dapib consumere mensas.
Tũ sperare domos defessus ibiq mem̃to
Primia locare manu. molliri q agge tecta

Expanded text:
gramineo ripae religavit ab aggere classem. Aeneas primique duces et pulcher Iulus corpora sub ramis deponunt arboris altae instituuntque dapes et adorea liba per herbam subiciunt epulis sic Iuppiter ipse monebat et Cereale solum pomis agrestibus augent. Consumptis hic forte aliis ut vertere morsus exiguam in Cererem penuria adegit edendi et violare manu malisque audacibus orbem fatalis crusti patulis nec parcere quadris: Heus ! etiam mensas consumimus, inquit Iulus, nec plura adludens. Ea vox audita laborum prima tulit finem, primamque loquentis ab ore eripuit pater ac stupefactus numine pressit. nuo: Salve fatis mihi debita tellus vosque, ait, O fidi Troiae salvete penates: hic domus, haec patria est. Genitor mihi talia namque nunc repeto Anchises fatorum arcana reliquit: cum te, nate, fames ignota ad litora vectum accisis coget dapibus consumere mensas, tum sperare domos defessus ibique memento prima locare manu molirique aggere tecta.
Abbreviated transcription (Latin):
Desuper infuper infunclã. et toiitru celũ om̃e cicbo
Diffugient comites et nocte trgẽtur opaca.
pelucã dido dio et troianus eandẽ
Deuement. adero et tua si michi certa uolittal
Conub uo cuĩgã stabili. ꝓpriã q dic abo.
ic hymeus erit. et non aauersa petẽti

Expanded text:
desuper infundam, et tonitru caelum omne ciebo. Diffugient comites et nocte tegentur opaca: speluncam Dido dux et Troianus eandem devenient; adero, et, tua si mihi certa voluntas, conubio iungam stabili propriamque dicabo, hic hymenaeus erit.—Non a
Abbreviated transcription (Latin):
Dãt per colla modos. sonat aninis ⁊ asia lõge
Pulsa palus.
Le quisꝙͣ eratas acies ex agmie tanto

Expanded text:
dant per colla modos, sonat amnis et Asia longe pulsa palus. Nec quisquam aeratas acies ex agmine tanto
Abbreviated transcription (Latin):
Gloria dardame. tuq o sanctissima uates
Prescia uẽturi da nõ mdebita posto
Regna meis fatis lacio considere teucros
Errantes q deos. agitata mimĩa troie.
Tũ phebo et triuue solido de marmore tẽplũ

Expanded text:
gloria Dardaniae. Tuque, O sanctissima vates, gloria Dardaniae. Tuque, O sanctissima vates, praescia venturi, da, non indebita posco regna meis fatis, Latio considere Teucros errantisque deos agitataque numina Troiae. Tum Phoebo et Triviae solido de marmore templu
Abbreviated transcription (Latin):
Dentũ erat ad limẽ. cũ uirgo poscere fata
Tempus ait. deus ecte deus. cui talia fanti
Ante fores subito nõ uultus nõ color unus
Hon compte mãsere come sed pectus anelũ
E t rabie fera corda clomãt maior q uideri
Lec mortale sonãs afflata est numie quãdo
Lam propiore dei. cessas in uota precesq
Tros ait enea cessas. neq enĩ ante dehiscẽt
ttonite magna ora domus. et talia fata
Conticuit. gelidus teucris ꝑ dura cucurrit
Ossatremor. fundit ꝙ preces rex pectore ab imo
Phebe grauis troie sẽper miserate labores
Dardana qui paridis diresti tela manus q
oipus in ecide magnas obeũciaterras
ot maria intraui duce te penitus q repostas
assiluĩ gentes. pretẽta ꝙ sit tibus arua
Iam tande ytalie fugiẽtis prendimꝰ oras.¬
Hac troiana tenus fuerit fortuã secuta.
Uos quoq pergamee iã fas est parc̾e genti
Dn q deũ q om̃s. quibus obstituilliũ. et mge̾s

Expanded text:
Ventum erat ad limen, cum virgo. Poscere fata Ventum erat ad limen, cum virgo. Poscere fata tempus ait; deus, ecce, deus! Cui talia fanti ante fores subito non voltus, non color unus, non comptae mansere comae; sed pectus anhelum, et rabie fera corda tument; maiorque videri, nec mortale sonans, adflata est numine quando iam propiore dei. Cessas in vota precesque, Tros ait Aenea? Cessas? Neque enim ante dehiscent ttonitae magna ora domus. Et talia fata conticuit. Gelidus Teucris per dura cucurrit ossa tremor, funditque preces rex pectore ab imo: Phoebe, graves Troiae semper miserate labores, Dardana qui Paridis direxti tela manusque corpus in Aeacidae, magnas obeuntia terras tot maria intravi duce te, penitusque repostas Massylum gentes praetentaque Syrtibus arva, iam tandem Italiae fugientis prendimhac Troiana tenus fuerit Fortuna secuta. Vos quoque Pergameae iam fas est parcere genti, dique deaeque omnes quibus obstitit Ilium et ingens
Abbreviated transcription (Latin):
Pasiphe mixtũq genus prolesq biformis
A mothaurus mest. ueneris mommẽta nephãde
Hic labor ille domus et mextrĩcabilis error.
Nagnũ regine sed enĩ miseratus amorẽ
Dedalus ipse dolos tecti ambages q resoliut
Ceca regens Rilo uestigia. tu quoq magnã
Partẽ opere in tanto smeret dolor ycare hẽres
Bis conatus erat casus effingerem auro.
Bis patrie cecidere manus. qͥn protinꝰ omnẽ
Perlegerãt oculis. miã premissus achates¬
Ad foret. atq una phebi truue q sacerdos¬
Deiphebe glauci fatur que talia regi
Nõ hoc ista sibi tempus spectacla poscit.
Nuẽ grege de intacto septẽ mactare iuuencos
Puestit̾it. totidẽ lectas de more bidentes.
Talibus affatã eneã. nec sacra morantur¬
⁊ ussa uiri. teucros uocat alta ĩ tẽpla sacerdos
Excisũ euboice latus ingẽs rupis in antrũ.
Quo lati ducũt aditus centũ hostia centũ.
Unde ruũt totidẽ uoces responsa sibille.

Expanded text:
Pasiphaë, mixtumque genus prolesque biformis Pasiphaë, mixtumque genus prolesque biformis Minotaurus inest, Veneris monumenta nefandae; hic labor ille domus et inextricabilis error; magnum reginae sed enim miseratus amorem Daedalus ipse dolos tecti ambagesque resolvit, caeca regens filo vestigia. Tu quoque magnam partem opere in tanto, sineret dolor, Icare, haberes. Bis conatus erat casus effingere in auro; bis patriae cecidere manus. Quin protinus omnia perlegerent oculis, ni iam praemissus Achaadforet, atque una Phoebi Triviaeque sacerdosDeiphobe Glauci, fatur quae talia regi: Non hoc ista sibi tempus spectacula poscit; nunc grege de intacto septem mactare iuvencos praestiterit, totidem lectas de more bidentes. Talibus adfata Aenean nec sacra moranturiussa viri, Teucros vocat alta in templa sacerdos. Excisum Euboicae latus ingens rupis in antrum, quo lati ducunt aditus centum, ostia centum; unde ruunt totidem voces, responsa Sibyllae.
Abbreviated transcription (Latin):
Obuertũt pelago proras. tũ dẽte tenaci
Anchora fũclabat naues. et littora curue
Pretexũt pupes. iuuenũ manus emicat ardens
Littusm hespiũ. querit ꝓars semiã flãme¬
Obstrusa in uemis silicui. pars densa feraꝵ
Tecta rapit. siluas. inuentaq flumiã mõstrat.
At piuis eneas arces quibus altus apollo
Presidet. horrende q procul secreta sibille
Antrũ minanepetit. magnã cui mẽtẽ aĩm ꝙ
Delius inspirat uates aperitq fuctura.
Iam subeũt truue lucos atq aurea tecta.
Dedalus ut fama est fugiens minoya regna
Praepetibus pennis ausus se credere celi
C alcidica q leuis tandẽ suꝑ astitit arce.
Nedditus huis pͥmũ terris t rhebe sacrauit
Nemigiũ alarũ. posuit q imama tẽpla
In foribus letũ anchogei. tũ pendere penas
Cicropide uissi miseru septena qͦt annis
Corpora natorũ. stat ductis sortib utna.
Contra elata mari respondet guosia tellus.
Hica nuulelis amor thauri supostaq furto

Expanded text:
Obvertunt pelago proras; tum dente tenaci ancora fundabat naves, et litora curvae praetexunt puppes. Iuvenum manus emicat ardens litus in Hesperium; quaerit pars semina flamabstrusa in venis silicis, pars densa ferarum tecta rapit silvas, inventaque flumina monstrat. At pius Aeneas arces, quibus altus Apollo praesidet, horrendaeque procul secreta Sibyllae antrum immane petit, magnum cui mentem animumque Delius inspirat vates, aperitque futura. Iam subeunt Triviae lucos atque aurea tecta. edalus, ut fama est, fugiens Minoïa regna, praepetibus pennis ausus se credere caelo, cidicaque levis tandem super adstitit arce. Redditus his primum terris, tibi, Phoebe, sacravit remigium alarum, posuitque immania templa. In foribus letum Androgeo: tum pendere poenas Cecropidae iussi—miserum!—septena quotannis corpora natorum; stat ductis sortibus urna. Contra elata mari respondet Gnosia tellus: hic crudelis amor tauri, suppostaque furto
Abbreviated transcription (Latin):
Ab ioue pͥncipiũ muse iouis omĩa plena.
Ille collit siluas. illi mea cariĩa cure.
Et me phebus amat. phebo sua semꝑ apud me
Nunera sunt. lauri. & suaue rubens mcnictus¬
Nalo me galathea petit lascua puella.
Et fugit ad salices: & se cupit ante uideri
It michi sese offert ultro meus igns ampntas.
Hotior ut iam sit cambus nõ delia nostris
P arta mee ueneri sut munera. nãq notaui
Ipse locũ aerie quo ꝯ gessere palumbes
d puero potiu siluestri ex arbore lecta
Aurea mala decẽ misi. cras altera mittã:
O quociens & que nobis galathea locuta.
Parte aliquã uenti diuã referatis ad aures :¬

Expanded text:
Ab Iove principium, Musae; Iovis omnia plena: ille colit terras, illi mea carmina curae. Et me Phoebus amat; Phoebo sua semper apud me munera sunt, lauri et suave rubens hyacinthusMalo me Galatea petit, lasciva puella, et fugit ad salices, et se cupit ante videri. t mihi sese offert ultro, meus ignis, Amyntas, notior ut iam sit canibus non Delia nostris. Parta meae Veneri sunt munera: namque notavi ipse locum, aëriae quo congessere palumbes. Quod potui, puero silvestri ex arbore lecta aurea mala decem misi; cras altera mittam. O quotiens et quPartem aliquam, venti, divum referatis ad aures
Abbreviated transcription (Latin):
eu fatis ytalũ castra obsidione tenentur
Siue errore malo troie monitu q simstus.
Hec cutulos soluo sua cuiq ex orsa laborẽ
Sottunã q ferent. Rex iupiter om̃ibus idẽ.
Fata uiã muemẽt.stignper flumiã fratris
Perpice torrentes atraq uoragĩe ripas
Aunuit. & totũ nutu tremefecit olipũ
Hic finis fandi. solio tũ iupiter aureo
Surgit. celicole mediũ que ad limiã ducũt
Interea rutuli portis circũ omibus instãt
⁊ternere cede uiros. & menia cing̾e flãmis.
At legio eneadũ uallis obsessa tenetur.
Nec spes ulla fuge. miseri stãt t̾rib altis
Nequicꝙ̃.& rara muros cinxere corona

Expanded text:
Seu fatis Italum castra obsidione tenentur Seu fatis Italum castra obsidione tenentur sive errore malo Troiae monitisque sinistris. Nec Rutulos solvo: sua cuique exorsa laborem fortunamque ferent. Rex Iuppiter omnibus idem. Fata viam invenient. Stygii per flumina fratris, per pice torrentis atraque voragine ripas adnuit et totum nutu tremefecit Olympum. Hic finis fandi. Solio tum Iuppiter aureo surgit, caelicolae medium quem ad limina ducunt. Interea Rutuli portis circum omnibus instant sternere caede viros et moenia cingere flammis. At legio Aeneadum vallis obsessa tenetur, nec spes ulla fugae. Miseri stant turribus altis nequiquam et rara muros cinxere corona
Abbreviated transcription (Latin):
Nos ne tibi fluxas frigias res uertere fundo
onamur nos an miseros quitroas achiuis
biecit: que causa fuit consurgere i arma
Curopã q asiã q & federa soluere furto
educe dardamus spartã expugnauit adulter¬
Lut ego tela dedi. foui ue cupidine bella.
Tũ decuit metuisse.tus nũc sera querelis
aud iustis insurgis & irrita iurgia iactas
Talibus orabat iuno cũcti q fremebãt
elicole assensu uario. ceu flanna pͥma
ũ deprehensa fremũtsiluis &e ceca uolutãt
lurmura uenturos nautis prodẽcia uctos
ũ pater omĩpotens rerũ cui sũma potestas
Infit. eo dicente deũ domus alta silescit
Et tremefacta solo tellus. si let arduus ether
Tũ zephiri posuere. p̃mit placida eqͦra põthus.
Iccipite ergo aĩs atq hec mea figite dlictã.
Quãdo quidẽ ausomos cõiugi federe teucris
Haud licitũ est. nec uestra capit discordia finẽ
Que cuiq est fortuna hodie quã quisq secat pe
Tros rutulus uefiat. nullo discrimĩe hẽbo

Expanded text:
Nosne tibi fluxas Phrygiae res vertere fundo conamur, nos, an miseros qui Troas Achivis obiecit? Quae causa fuit, consurgere in arma Europamque Asiamque et foedera solvere furto? Me duce Dardanius Spartam expugnavit adulterut ego tela dedi fovive cupidine bella? Tum decuit metuisse tuis: nunc sera querelis haud iustis adsurgis et inrita iurgia iactas. Talibus orabat Iuno, cunctique fremebant caelicolae adsensu vario, ceu flamina prima cum deprensa fremunt silvis et caeca volutant murmura, venturos nautis prodentia ventos. Tum pater omnipotens, rerum cui prima potestas, infit; eo dicente deum domus alta silescit et tremefacta solo tellus, silet arduus aether, tum Zephyri posuere, premit placida aequora pontus: Accipite ergo animis atque haec mea figite dicta. Quandoquidem Ausonios coniungi foedere Teucris haud licitum, nec vestra capit discordia finem: quae cuique est fortuna hodie, quam quisque secat spem, Tros Rutulusne fuat nullo discrimine habebo.
Abbreviated transcription (Latin):
Et prensos domitare boues. & licaatele
Addere. nona fuge melior contrarla furtis.
Nulta acleo melius gelida se nocte dederũt.
Aut cũ sole nouo terras nrorat ẽous.¬
NLocte leues meluis stipule nocte arida prata
Tondentur. noctis lentus nõ deficithũor
Et quidã seros hiberinaid flumis ignes
Perugilat ferro q faces inspicat acuto.

Expanded text:
et prensos domitare boves et licia telae addere: nona fugae melior, contraria furtis. Multa adeo gelida melius se nocte dedere, aut cum sole novo terras inrorat Eous.Nocte leves melius stipulae, nocte arida prata tondentur, noctes lentus non deficit humor. Et quidam seros hiberni ad luminis ignis pervigilat ferroque faces inspicat acuto
Abbreviated transcription (Latin):
Affricus et uastos uoluũt ad littora fluctꝰ.
Ensequit clamorq uirũ stridorq rudentũ
ripiũt subito nubes celum q diem q
eicroꝵ ex oculis. pontho nox incubat atra.
Intonuere poli et crebris micat igmb ether.
Presentẽ q uiris intentant onna mortem:
Ex femplo enee soluũtꝰ frigoie membra.
Ingennit. et duplices tendẽs ad sidera palmas
Salia uoce refert. Oter quater q beati
Qiuis ante ora patrũ troie sub menib altis
Contigit oppetere. o danaũ fortissime gentis
itide arraro me ne pliacis occũ bere cãpis
on potuissetua ꝙ hãc aiam effudere deotra
cuui ubi eacide telo uacet hector. ubi ingẽs

Expanded text:
Africus, et vastos volvunt ad litora fluctus. Insequitur clamorque virum stridorque rudentum. Eripiunt subito nubes caelumque diemque Teucrorum ex oculis; ponto nox incubat atra. Intonuere poli, et crebris micat ignibus aether, praesentemque viris intentant omnia mortem. Extemplo Aeneae solvuntur frigore membra: ingemit, et duplicis tendens ad sidera palmas talia voce refert: O terque quaterque beati, quis ante ora patrum Troiae sub moenibus altis contigit oppetere! O Danaum fortissime gentis Tydide! Mene Iliacis occumbere campis non potuisse, tuaque animam hanc effundere dextra, saevus ubi Aeacidae telo iacet Hector, ubi ingens
Abbreviated transcription (Latin):
Iã pudẽ nobis celi te regio cesar
Inudet atq hom̃ꝰ qͣuerit curare fũphos
Eiupoe ubi fas uersũ. atq nephas. tot bella ꝑ orbe
Ta multe scele facies no ullus aratro
Dienus honos scalent abductis oria colem
Et curue rigidũ falces ꝯflantur m euscm
Hinc mouet eufrates illic germama bellũ

Expanded text:
nobis caeli te regia, Caesar, invidet atque hominum queritur curare triumphos; quippe ubi fas versum atque nefas: tot bella per tam multae scelerum facies; non ullus aratro dignus honos, squalent abductis arva colonis et curvae rigidum falces conflantur in ensem. Hinc movet Euphrates, illinc Germania bellu
Abbreviated transcription (Latin):
Atire tu patule recubũs sub tegnne faoi
Siluestrẽ tenui musa meditaris auena.¬
Nos patric fines & dulcia liqͥmus arua
Nos patrĩa fugimus. tu titire leitas in umbra
For mosã resonare doces amarillida siluas.
Omellibee deus nobis hec ocia fecit.
Namq erit ille michi semꝑ deus. illius aram
epe tener nostris ab ouilibus mbuet agnus

Expanded text:
tyre, tu patulae recubans sub tegmine fagi ilvestrem tenui Musam meditaris avenos patriae fines et dulcia linquimus arva: nos patriam fugimus; tu, Tityre, lentus in umbra formosam resonare doces Amaryllida silvas. O Meliboee, deus nobis haec otia fecit: namque erit ille mihi semper deus; illius aram saepe tener nostris ab ovilibus imbuet agnus
Abbreviated transcription (Latin):
Huc ubi delatus: cuneã accesseris urbẽ
Duinosq lacus: et auerna sonãcia siluis:
Insanã uatẽ aspicies. que rupe sub yma

Expanded text:
Huc ubi delatus Cumaeam accesseris urbem, divinosque lacus, et Averna sonantia silvis, insanam vatem aspicies, quae rupe sub ima
Abbreviated transcription (Latin):
Dollio amat nr̃am ꝙuls sit rustica musã.
Purides uitulã lectori pascite uestro:
Pollio & npse facit noua carmia pascite thauꝵ.
Iam coinupetat & pedib qͥ spgat arenã:
Quite pollio amat ueniat quo te qͥͦ gaudet
Nella fluãt illi. ferat & rub semꝑ amomũ

Expanded text:
ollio amat nostram, quamvis est rustica, Musam: Pierides vitulam lectori pascite vestro. Pollio et ipse facit nova carmina: pascite taurum, iam cornu petat et pedibus qui spargat arenam. Qui te, Pollio, amat, veniat quo te quoque gaudet: mella fluant illi, ferat et rubus asper amomu
Abbreviated transcription (Latin):
Uis et tarquinos reges aiãm ꝙ suꝑbã
Ultoris briti facesq uidere receptos
onsulis imperiũ hic̃ pͥmus seuas q secures
coipiet. natos q pater noua bella mouentes
Ad penã pulchra pro libertate uocabit

Expanded text:
is et Tarquinios reges, animamque superbam ultoris Bruti, fascesque videre receptos? Consulis imperium hic primus saevasque secures accipiet, natosque pater nova bella moventes ad poenam pulchra pro libertate vocabit
Abbreviated transcription (Latin):
Tromgena interpies diuũ. qui nunnã phebi
Qui tripodas clar i lauros. qui sidera sentis
Et uolucrũ linguas. et praepctis onnã penne.
Fare age: nãq om̃em cursũ michi prosꝑa droit
Religio. et cuncti suaserũt numiẽ diui
Ptaliã petere et terras temptare repostas.
ola nouũ clictuq nephas arpia celeno
Si odigiũ cait. et tristas denũciat iras.
oscena ꝙ fame. que pͥmia picula uito.

Expanded text:
Troiugena, interpres divom, qui numina Phoebi, qui tripodas, Clarii laurus, qui sidera sentis, et volucrum linguas et praepetis omina pennae, fare age—namque omnem cursum mihi prospera dixit religio, et cuncti suaserunt numine divi Italiam petere et terras temptare repostas: sola novum dictuque nefas Harpyia Celaeno prodigium canit, et tristis denuntiat iras, obscenamque fame
Abbreviated transcription (Latin):
Et more uiole sunt &e uaccima ingra.
Necũ inter salices lenta sub ute laceret᷑
erta michi phillis legeret. cãtaret amyntas
Hic gelidi fontes. hic mollia prata licoris
Sic nemus. hic ipso tecũ sumerer euo
Nuc̃ insanus amor duri me martis in arims

Expanded text:
et nigrae violae sunt et vaccinia nigra— mecum inter salices lenta sub vite iaceret; erta mihi Phyllis legeret, cantaret Amyntas. Hic gelidi fontes, hic mollia prata, Lycori, hic nemus; hic ipso tecum consumerer aevo. Nunc insanus amor duri me Martis in arm
Abbreviated transcription (Latin):
Rursus in arma feror mortẽq miserrimꝰ opto.
Nam qd consiliũ aut que iã fortuna dabat᷑.
Mene efferre pedẽ gemtor te posse relicto
Sperasti:tm̃ q nefai patrio excidit ore:
Sinchil ex tanta superis placet urbe relmnqui¬
Et sedet hoc ammo ꝑiture q addere troye¬
Te q tuos q uiuat. ꝑ at et isticianua leto.¬
iis q aderit multo pͥami de sangiuẽ pyrrus:
Natũ ante ora patris patrẽ qͥ obtrũcat ad aras
Doc erat alma pares ꝙ me ꝑ tela per ignes

Expanded text:
Rursus in arma feror, mortemque miserrimus opto: Rursus in arma feror, mortemque miserrimus opto: nam quod consilium aut quae iam fortuna dabatur? Mene efferre pedem, genitor, te posse relicto sperasti, tantumque nefas patrio excidit ore? Si nihil ex tanta Superis placet urbe relinquiet sedet hoc animo, perituraeque addere Troteque tuosque iuvat, patet isti ianua letiamque aderit multo Priami de sanguine Pyrrhus, natum ante ora patris, patrem qui obtruncat ad aras. Hoc erat, alma parens, quod me per tela, per ignis
Abbreviated transcription (Latin):
Ast ubi iã pattrie ꝑuentũ ad lumã sedis
Antiquasq clomos. genitor quẽ tollere maltos¬
Optabã pͥmũ montes pͥmũ q petebã.
Abnegat excisa iuitã producere troia.
Exiliũ q pati. uos o quibus integer eui¬
Sangus ait solide ꝙ suo stãt robore iurel
Nesi celicole uoluissent ducere uitã.:
Has michi seruassent secles. satis una suꝑq
Didimus exidia. capte suꝑ auimus urbi
Sic o sic positũ affati discedite corpus.
Ipse manu mortẽ muemã miserebit᷑ hostis
Exuiuas q petet. facilis iactura sepulchri.
Iam priclem muisus diuis et ĩutilis annos
Demoror. ex quo me cliuũ pater ac hoĩm rex
Sulmĩs afflauit uentil et contigit igni
Talia perstabat memorãs fixusq manebat
Nos contra effusi lacrimis cõuĩo q creusa.
Ascamius q omĩsq domus ne uerteres ecũ
Cuncta pater: fato q urgenti incũbere uellet.
Abnegat. incepto et sedibus heret in hisdem.

Expanded text:
Atque ubi iam patriae perventum ad limina sedis Atque ubi iam patriae perventum ad limina sedis antiquasque domos, genitor, quem tollere in altosoptabam primum montis primumque petebam, abnegat excisa vitam producere Troia exsiliumque pati. Vos O, quibus integer asanguis, ait solidaeque suo stant robore vires, aelicolae voluissent ducere vitam, has mihi servassent sedes. Satis una superque vidimus exscidia et captae superavimus urbi. Sic O, sic positum adfati discedite corpus. Ipse manu mortem inveniam; miserebitur hostis exuviasque petet; facilis iactura sepulcri. Iam pridem invisus divis et inutilis annos demoror, ex quo me divom pater atque hominum rex fulminis adflavit ventis et contigit igni. Talia perstabat memorans, fixusque manebat. Nos contra effusi lacrimis, coniunxque Creüsa Ascaniusque omnisque domus, ne vertere secum cuncta pater fatoque urguenti incumbere vellet. Abnegat, inceptoque et sedibus haeret in isdem.