comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
st: permitamus illis cadere: non impemus. fluat quan¬
tum affectus eiccerit: non quantum possit imitatio. Niħꝰ
uero mȩrori adiiciamus. nec illum ad alienum augeamuꝰ
exemplum. Plus ostentatio doloris exigit. ꝗͣ dolor. quo¬
tus quisq sibi tristis est Clarius cum audiunt᷑ gemũt ⁊¬
taciti quictiq dum secretum est cum aliquos uiderĩt
in fiȩtus nouos excitant᷑. tam̃ capin suo manus ingerũt
qđ potuerant facẽ nullo prohibente: liberius: tunc mor
imp̃cant᷑ sibi tunc lectulo deuoluunt᷑. sine spectatore cessa
dolor. Sequitur nos ut in aliis rebus. ita in hac quoq: hoc
uicium ad plurium exempla componi. nec quid opo̾te¬
at: s quid soleat aspicere: a natura discedimus. ppło nosi
damus nullius rei bonȩ auctori. et in hac re sicut in õib
inconstantissimo. Uidet aliquem fortem in luctu suo. im¬
pium uocat et efferatum. Uidet aliquem collabentem ⁊

Expanded text:
est ? Permittamus illis cadere, non imperemus, fluat, quanest ? Permittamus illis cadere, non imperemus, fluat, quantum adfectus eiecerit, non quantum poscet imitatio. Nihil vero maerori adiciamus nec illum ad alienum augeamus exemplum. Plus ostentatio doloris exigit quam dolor: quotus quisque sibi tristis est! Clarius, cum audiuntur, gemunt et taciti quietique dum secretum est, cum aliquos videre, in fletus novos excitantur. Tunc capiti suo manus ingerunt, quod potuerant facere nullo prohibente liberius, tunc mortem comprecantur sibi, tunc lectulo devolvuntur; sine spectatore cessat dolor. Sequitur nos ut in aliis rebus, ita in hac quoque hoc vitium, ad plurium exempla componi nec quid oporteat, sed quid soleat, aspicere. A natura discedimus, populo nos damus nullius rei bono auctori et in hac re sicut in aliis omnibus inconstantissimo. videt aliquem fortem in luctu suo: impium vocat et efferatum; videt aliquem conlabentem et
Abbreviated transcription (Latin):
alienamq libidinem ex̾cent mutuo impudici: quor
nullus sine ebrietate: nullus sine insigni flagitio dies ex̃
Plus timeri. q̃ spari potuisse manifestum erit. Non de¬
besitaq c̃as doloris arcessere: ne leuia in comoda indigͣn¬
do cumulare: non hortor ut intaris. et urgeas. Non tam
male de te iudico ut tibi aduersus hoc totam putem i¬
uirtutem aduocandam. Non est dolor iste s morsus
su illum dolorem facis. sine dubio multum phĩa pro¬
ficit. si puerum nutrici adhuc qͣ patri notiorem animͦ
forti desideras. Quid nuno ego duriciam suadeo: et in
funere ip̃o rigere uultum uolo: et aĩum nec contrahi
quidempatior. minime: In humanitas ẽ ista. non uirtus
sunera suorum iisdem oculis quib ip̃os uidere: nec com¬
moueri ad pͥmam fam iliarem diuulsionem. puta aut
me uetare quȩdam quȩ non sunt sui uiris. excidunt et̃
retinentib lachrymȩ: et animũ prosuse leuant. Quidgͦ

Expanded text:
alienamque libidinem exercent mutuo inpudici, quorum alienamque libidinem exercent mutuo inpudici, quorum nullus sine ebrietate, nullus sine aliquo insigni flagitio dies exit; plus timeri quam sperari potuisse manifestum erit. "Non debes itaque causas doloris accersere nec levia incommoda indignando cumulare. Non hortor, ut nitaris et surgas; non tam male de te iudico, ut tibi adversus hoc totam putem virtutem advocandam. Non est dolor iste, sed morsus; tu illum dolorem facis. "Sine dubio multum philosophia profecit,si puerum nutrici adhuc quam patri notiorem animo forti desideras. Quid ? Nunc ego duritiam suadeo et in funere ipso rigere vultum volo et animum ne contrahi quidem patior ? Minime. Inhumanitas est ista, non virtus, funera suorum isdem oculis, quibus ipsos, videre nec commoveri ad primam familiarium divulsionem. Puta autem me vetare; quaedam sunt sui iuris. Excidunt etiam retinentibus lacrimae et animum profusae levant. Quid ergo
Abbreviated transcription (Latin):
pone temporis ꝑfundi uastitatem. et uniu̾sum complectẽ
deinde hoc quod etatem uocamus humanam compara
mus: ex hoc quantumꝰ lac̾mȩ. quantum sollicitudines
occupant: quantum mors añ qͣ ueniat optata. quã¬
tum ualitudo. quantum timor quantum teneri. aut
rudes. aut inutiles anni dimidium ex hoc edormit᷑.
Adiice labores. luctus picula. et intelliges etiam in lõ¬
dissima uita minimũ esse qđ uiuit᷑. S quistibi con¬
cedat non melius se hẽre cum cui cito reuerti licet: cui
anit lassitudinem pactum est iter. uita nec bonum nec
malum est. boni. ac mali locus est. Ita nihil ille plidit
nisi aliena in damnum certiorem.potuit cuade̾ mo¬
destus et prudens. potuit sub cura tua in meliora for¬
mari. S quod ustius timet᷑. potuit sieri plurib siłis.
Aspice illos iuuenes. quos ex nobilissimis domib in
harenam luxuriamq proiecit. Aspice illos. qui suam

Expanded text:
pone temporis profundi vastitatem et universum complectere, pone temporis profundi vastitatem et universum complectere, deinde hoc, quod aetatem vocamus humanam, conparamus. Ex hoc quantum lacrimae, quantum sollicitudines occupant ! Quantum mors, antequam veniat, optata, quantum valitudo, quantum timor! Quantum tenent aut rudes aut inutiles anni ! Dimidium ex hoc edormitur. Adice labores, luctus, pericula, et intelleges etiam in longissima vita minimum esse, quod vivitur. Sed quis tibi concedet non melius se habere eum, cui cito reverti licet, cui ante lassitudinem peractum est iter ? Vita nec bonum nec malum est; boni ac mali locus est. Ita nihil ille perdidit nisi aleam in damnum certiorem. Potuit evadere modestus et prudens, potuit sub cura tua in meliora formari, sed, quod iustius timetur, potuit fieri pluribus similis. Aspice illos iuvenes, quos ex nobilissimis domibus in harenam luxuria proiecit; aspice illos, qui suam
Abbreviated transcription (Latin):
cessit: fet aliquis factum quod non ignorauit futurum.i
aut si mortem in homine non cogitauit sibi imposuit. fiet
aliquis factum qđ aiebat non posse fieri. Quisquis aliquẽ
querit᷑ mortuum eẽ: querit᷑ hominem fuisse. Oms̃ eadem
condicio deuinxit eui nasci contingit. mori restat. int̾uall
distinguimur. exitu aequamur. Hoc quod inter pͥmum et
ultimum diem iacet. uarium in certumq est. Si iolestias
estimes etiam puero longum: si uelocitatem etiam seni an¬
gustum. Nihil non lubricum et fallax. et omni tempesta¬
te mobilius. lactant᷑ cuncta. et in contrarium transeunt i¬
iubente fortuna. et intanta uolutatione rerum human¬
rum nihil cuiꝗͣnisi mors: certum est: tam̃ de eo querunt᷑
omnes in quo uno nemo decipitur. S puer decessit. nõ¬
dum dico melius agi cum eo qui uita desungit᷑. ad eis
transeamus qui cum senuit quantulo ũcit infantem. pro¬

Expanded text:
ecessit ? Fiet aliquis factum, quod non ignoravit futurum ? ecessit ? Fiet aliquis factum, quod non ignoravit futurum ? Aut si mortem in homine non cogitavit, sibi inposuit. Fiet aliquis factum, quod aiebat non posse non fieri ? Quisquis aliquem queritur mortuum esse, queritur hominem fuisse. Omnis eadem condicio devinxit: cui nasci contigit, mori restat. Intervallis distinguimur, exitu aequamur. Hoc quod inter primum diem et ultimum iacet, varium incertumque est: si molestias aestimes, etiam puero longum, si velocitatem, etiam seni angustum. Nihil non lubricum et fallax et omni tempestate mobilius. Iactantur cuncta et in contrarium transeunt iubente fortuna, et in tanta volutatione rerum humanarum nihil cuiquam nisi mors certum est. Tamen de eo queruntur omnes, in quo uno nemo decipitur. ' Sed puer decessit.' Nondum dico melius agi cum eo, qui cito vita defungitur; ad eum transeamus, qui consenuit. Quantulo vincit infantem ! Pro
Abbreviated transcription (Latin):
excidere: acquiescamus iis quȩ iam hausimus si mõ non p¬
forato animo haurieb amus. et transmittente quidquidi
accepat. Innumerabilia sunt exempla corum qui libeos
iuuenes sine lachrymis extulerunt. qui in senatum aut ali¬
quod publicum officium a rogo redierint. et statim aliud
egerint: nec ĩmento. Nam pͥmum suꝑuacuum est dolere
si nihil dolendo prosicias: deinde iniquum est queri de
eo qđ uni accidit. omnib restat. deiñ desiderii stulta cõ¬
questio est ubi minimum int̾est inter amissum et deside¬
rantem. Eo itaq aquiore animo eẽ debemus ꝙ quos ami¬
simus sequimur. Respice celeritatem rapidissimi tpris.
cogita breuitatem huuis spacii per quod citatissimi curri¬
mus. obsua hunc comitatum gñs humani eodem tendẽ¬
tem. minimis interuallis distinctum etiam ubi maxima
uident᷑. Quem putas perisse p̃missus est. Quid aũt demẽ¬
tius qͣcum idem tibi iter emetiendum sit flere eum qui añ¬

Expanded text:
excidere ? Adquiescamus iis, quae iam hausimus, si modo non pexcidere ? Adquiescamus iis, quae iam hausimus, si modo non perforate animo hauriebamus et transmittente quicquid acceperat. Innumerabilia sunt exempla eorum, qui liberos iuvenes sine lacrimis extulerint, qui in senatum aut in aliquod publicum officium a rogo redierint et statim aliud egerint. Nec inmerito; nam primum supervacuum est dolere, si nihil dolendo proficias. Deinde iniquum est queri de eo, quod uni accidit, omnibus restat. Deinde desiderii stulta conquestio est, ubi minimum interest inter amissum et desiderantem. Eo itaque aequiore animo esse debemus, quod quos amisimus, sequimur. " Respice celeritatem rapidissimi temporis, cogita brevitatem huius spatii, per quod citatissimi currimus, observa hunc comitatum generis humani eodem tendentis minimis intervallis distinctum, etiam ubi maxima videntur; quem putas perisse, praemissus est. Quid autem dementius quam, cum idem tibi iter emetiendum sit, flere eum, qui ant
Abbreviated transcription (Latin):
ses. danda opaerat ut magis gauderes. ꝙ hueras. qͣ mę¬
reres ꝙ amiscras. S plęriq non computant quanta ꝑ¬
cepint quantum gauisi sunt. Hoc hẽt inter reliqua ma¬
la dolor in se q non supuacuus tm̃: s ingratus est. Cigo
ꝙ hũisti talem amicum perit oꝑa tot annis. Tanta couĩ¬
ctione uitę. tam familiari studioꝵ societate: nihil actu
est: Cum amico effers amiciciam. et quid doles amisis¬
se. si hũisse non prodest: Mihi crede magna pars ex his
qͣ ꝙ fuit. ingrati aduersus pcepta sępe futun sumus. qua¬
si non quod sutin est. si mõ successit nobis cito in p̃teriti
transituꝵ sit. anguste fiuctus reium determinat qui tantũ
pñtib lȩtus est et futura et p̃terita delectant: hec expecta¬
tione: illa memoria. S alterum pendet et non fieri põt:
alterum non põt non fuisse. Quis ergo furor est certissiõ

Expanded text:
ses, danda opera erat, ut magis gauderes, quod habueras, quam maeses, danda opera erat, ut magis gauderes, quod habueras, quam maereres, quod amiseras. " Sed plerique non computant, quanta perceperint, quantum gavisi sint. Hoc habet inter reliqua mali dolor iste: non supervacuus tantum, sed ingratus est. Ergo quod habuisti talem amicum, periit opera? Tot annis, tanta coniunctione vitae, tam familiari studiorum societate nil actum est ? Cum amico effers amicitiam ? Et quid doles amisisse, si habuisse non prodest ? Mihi crede, magna pars ex iis,quam quod fuit. Ingrati adversus percepta spe futuri sumus, quasi non quod futurum est, si modo successerit nobis, cito in praeterita transiturum sit. Anguste fructus rerum determinat, qui tantum praesentibus laetus est; et futura et praeterita delectant, haec exspectatione, illa memoria, sed alterum pendet et non fieri potest, alterum non potest non fuisse. " Quis ergo furor est certissimo
Abbreviated transcription (Latin):
fistolam quam scripsi marillo cum filium pãuu¬
lum amisiss et diceret᷑ molliter ferre misi tibi. in
qua non sum solitum morem secutus. nec putaui leuit̾
ulum debere tractari cum obiurgatione eẽt qͣ solatio
dignior. Afflicto ii. et magnum uulnus male ferentii
paulisper cedendum est. Ex saciet se. aut certe primu
impetum effundat. Hi qui sibi lugere sumpserunt ꝓti¬
nus castigent᷑ et discant etiam quasdam lachrymarum
inepnas ẽẽ. Solatia expectas. conuicia accipe.tam molli¬
tertu fers mortem filii. quid faceres si amicum ꝑdidis¬
ses: Decessit silius in certa spe paruułꝰ pusillum tempons
parit causas doloris: Conquerimur et de fortuna. etiam
iniq queri uolumus quasi non sit querendi iustas causas¬
p̃bitura. At me hercules satis mihi iam uidebaris animi
here etiam aduersus solida mala nedum ad istas ũbras
maloꝵ quib in gemiscunt homines amoris causa. Qđ
damnoꝵ omnium maximũ est si amicum perdidis¬

Expanded text:
istulam, quam scripsi Marullo, cum filium parvulum amisisset et diceretur molliter ferre, misi tibi, in qua non sum solitum morem secutus nec putavi leniter illum debere tractari, cum obiurgatione esset quam solacio dignior. Adflicto enim et magnum vulnus male fcrenti paulisper cedendum est; exsatiet se aut certe primum impetum effundat; hi, qui sibi lugere sumpserunt, protinus castigentur et discant quasdam etiam lacrimarum ineptias esse. " Solacia expectas ? Convicia accipe. Molliter tu fers mortem filii; quid faceres, si amicum perdidisses ? Decessit filius incertae spei, parvulus; pusillum temporis periit. Causas doloris conquirimus et de fortuna etiam inique queri volumus, quasi non sit iustas querendi causas praebitura. At mehercules satis mihi iam videbaris animi habere etiam adversus solida mala, nedum ad istas umbras malorum, quibus ingemescunt homines moris causa. Quod damnorum omnium maximum est, si amicum perdidis
Abbreviated transcription (Latin):
obscure intueris. et tantum admiraris illam iam procul
Quid tibi uidebit᷑ diuina lux: cum illam suo loco uide¬
ris: Hec cogitatio nihil sordidum aĩo subsidere sinit.
nihil humile: nihil crudele: deos omnium rerum essẽ
testes: ait illis nos approbari: illis in futurum parari. uib
etnitatem proponere: quam qui mnte concegit nullus
horret incendium uel excitum. non terret᷑ tuba nullis
ad timorem minis agit᷑. quid ni non timeat. quid mo¬
ri sperat. S ille quoq qui animum tam dui uidicat
manere: qͣdiu retinet᷑ corporis uinculo et solutum sta¬
tim spargi: id agit: ut etiam post mortem utilis ẽẽ pos¬
sit. Quamuis .n. ap̃e creptus sit oculis: tamen multa ui¬
ri uirtus aĩo multusq recursat gentis honor. Cogiti qͣn¬
tum nobis exempla bona prosint. scies magnoꝵ u̾iroꝵ
non minus ꝗͣ pñtiam ẽẽ utilem memoriam. Uale:¬

Expanded text:
obscure intuens. Et tamen admirans illam iam procul; obscure intuens. Et tamen admirans illam iam procul; quid tibi videbitur divina lux, cum illam suo loco videris ? Haec cogitatio nihil sordidum animo subsidere sinit, nihil humile, nihil crudele. Deos rerum omnium esse testes ait. Illis nos adprobari, illis in futurum parari iubet et aeternitatem proponere. Quam qui mente concepit, nullos horret exercitus, non ferretur tuba, nullis ad timorem minis agitur. Quidni non timeat qui mori sperat ? Is quoque, qui animum tamdiu iudicat manere, quamdiu retinetur corporis vinculo, solutum statim spargit, ut etiam post mortem utilis esse possit. Quamvis enim ipse ereptus sit oculis, tamen Multa viri virtus animo multusque recursat Gentis honos. Cogita, quantum nobis exempla bona prosint: scies magnorum virorum non minus praesentiam esse utilem quam memoriam. VALE
Abbreviated transcription (Latin):
ctus tenerq adhuc et nullius rei gnarus obstupiusti int̾
ignota. nunc tibi non est nouum separari ab eo cuius ã¬
te pars sueris. equo animo membra iam supuacua di¬
mine et istud corpus in hĩtum dui inhĩtatum pone: scĩ¬
detur. obruct. abolebitur. Ouid contristaris: ita solet fie¬
ri. Pereunt sepe uelam̃ta nascentium. quid ista sic diligis
quasi tua: istis optus es ueniet qui te reuellet dies. et ex
contuberno soedi atq olidi ueninis elucat. hine nune¬
q cogita. Aliquando nature tibi arcana retegent᷑. discu¬
tietur ista calligo et lux undiq clara pcutiet. imaginare
tecum quantus ille sit fulgor tot sideribus inter se lumẽ
miscentib. nulla serenum umbra turbabit: aquali splẽ¬
debit omne cęli latus. ies et nox aeris infimi uices st
tunc in tenebiis uixisse te dices cum totam lucem totus
aspex̾is. quam nunc per angustissimas uias oculorum i

Expanded text:
ctus, tenerque adhuc et nullius rei gnarus obstipuisti inter ctus, tenerque adhuc et nullius rei gnarus obstipuisti inter ignota. Nunc tibi non est novum separari ab eo, cuius ante pars fueris; aequo animo membra iam supervacua dimitte et istuc corpus inhabitatum diu pone. Scindetur, obruetur, abolebitur. Quid contristaris ? Ita solet fieri: pereunt semper velamenta nascentem. Quid ista sic diligis quasi tua ? Istis opertus es. veniet, qui te revellat dies et ex contubernio foedi atque olidi ventris educat. Huic nunusque meditare. Aliquando naturae tibi arcana retegentur, discutietur ista caligo et lux undique clara percutiet. Imaginare tecum, quantus ille sit fulgor tot sideribus inter se lumen miscentibus; nulla serenum umbra turbabit. Aequaliter splendebit omne caeli latus; dies et nox aeris infimi vices sunt. Tunc in tenebris vixisse te dices, cum totam lucem et totus aspexeris, quam nunc per angustissimas oculorum vias
Abbreviated transcription (Latin):
prospice: non est animo sutp̃ma s corpori. Quidꝗd
cirta te iacet rerum tanq̃ hospitalis loci sarcinam specta
transcundum est. Excutit redeuntem natura sicut in¬
trantem Non licet pcius efferre ꝗͣ intulerit. ĩmo etia
ex eo quod ad uitam attulisti pars magna ponenda ẽ
Detrahent᷑ tibi hec circumiecta nouissimum uelamẽtũ
tuc cutis detrahetur. caro et suffusus sanguis discurrẽs¬
q per totum detrahentꝰ. ossa neruiq firmam̃nta fluido¬
rum: ac labentium. dies iste quem tanꝗͣ extremum refoͣ¬
midas eterni natalis est deponere onus. Quid cunctãis
tanq̃ non prius quoq relicto in quo latebas corpore exi¬
eris heres et reluctaris. Tunc quoq nisu matris expulsus
es gemis. ploras. et hoc ip̃m flere nascentis est. S tunc
debcbit ignosci ndis et impitus omnium ueneras. ex
maternioꝵ uiscerum calido molliq somẽto. emissum
afflauit aura liberior. Deinde offendit durę manus ta¬

Expanded text:
prospice: non est animo suprema, sed corpori. Quidquid prospice: non est animo suprema, sed corpori. Quidquid circa, te iacet rerum, tamquam hospitalis loci sarcinas specta: transeundum est. Excutit redeuntem natura sicut intrantem. Non licet plus efferre quam intuleris, immo etiam ex eo, quod ad vitam adtulisti, pars magna ponenda est: detrahetur tibi haec circumiecta, novissimum velamentum tui, cutis; detrahetur caro et suffusus sanguis discurrensque per totum; detrahentur ossa nervique, firmamenta fluidorum ac labentium. Dies iste, quem tamquam extremum reformidas, aeterni natalis est. Depone onus; quid cunctaris, tamquam non prius quoque relicto, in quo latebas, corpore exieris ? Haeres, reluctaris; tum quoque magno nisu matris expulsus es. Gemis, ploras; et hoc ipsum flere nascentis est, sed tunc debebat ignosci: rudis et imperitus omnium veneras. Ex maternorum viscerum calido mollique fomento emissum adflavit aura liberior, deinde offendit durae manus ta
Abbreviated transcription (Latin):
Patria est illi quęcunq sũma. et uniuerso circuitu suo
cingitꝰ. hoc omne conuexum intra qđ iacet mania cu
terris: intra quod aer humanis diuina secernẽs iam cõ¬
iungit: intra quod disposita tot numina in actus suos
excubant. Deinde actam aetatem sibi dari non sinit.os
elusum est. nullum non cogitationi paruum tempus
cum uenerit dies ille. qui mixtum hoc diuini humãi
nec nunc sine illis sum. s graui terrenoq detineor per has
mortalis eui moras: Illi meliori uitȩ: longioriq: proludi¬
tur. Quemadmõm nouem mensib tenet nos maternus
uitrus et p̃parat non sibi s illi loco in quem uideretur
emitti iam idonei sp̃m trahere: et in apto durare: sic per
hoc spacium qđ ab infantia patet in senectutem in ali¬
um naturȩ sinus partum alia origo nos expectat alius
rerum status. Nondum celum nisi ex interuallo pati
possumus. proinde intrepidus oram illam detrectoriã

Expanded text:
patria est illi quodcumque suprema et universa circuitu suo patria est illi quodcumque suprema et universa circuitu suo cingit, hoc omne convexum, intra quod iacent maria cum terris, intra quod aer humanis divina secernens etiam coniungit, in quo disposita tot lumina in actus suos excubant. Deinde artam aetatem sibi dari non sinit: " clusum est, nullum non cogitationi pervium tempus. Cum venerit dies ille, qui mixtum hoc divini humaniqeddam. Nec nunc sine illis sum, sed gravi terrenoque detineor." Per has mortalis aevi moras illi meliori vitae longiorique proluditur. Quemadmodum decem mensibus tenet nos maternus uterus et praeparat non sibi, sed illi loco, in quem videmur emitti iam idonei spiritum trahere et in aperto durare; sic per hoc spatium, quod ab infantia patet in senectutem, in alium maturescimus partum. Alia origo nos expectat, alius rerum status. Nondum caelum nisi ex intervallo pati possumus; proinde intrepidus horam illam decretoriam
Abbreviated transcription (Latin):
est merito laudari. Tam me hercules ꝗͣ bñ iudicasse ui¬
dicantis bonum est: et eius secundum quem iudicatum ẽ.
Nũquid dubitas an iusticia et hñtis bonum sit: et eius cui
debitum soluit.merentem laudare iusticia est. ergo utri¬
usq bonum est. Cauillatorib abunde respondebimus.
S non debet hoc nobis ẽẽ propositum arguta disserere
et phĩam in has angustias a sua maiestate detrahere.
Quanto satis est ire aꝑta uia et refta. ꝗͣ sibi ip̃i flexus
disponere: quos cum magna molestia debeat relegere
Neq enim quicꝗͣ aliud istȩ disputationes sunt. ꝗͣ inter
se semper captantium lusus.Da potius ꝗͣ naturale sit
in ĩmensum mentem suam extendere. Magna et ge¬
nerosa res est humanus animus nullos sibi poni nisi cõ¬
munes cum deo terminos patitur. Pnmum humilem
non accipit patriam ephesum. aut alexandriam: aut si
quid est etiam nunc frequentius oculis lȩtius nr̃is solũ.

Expanded text:
est merito laudari, tam mehercules quam bene iudicasse iuest merito laudari, tam mehercules quam bene iudicasse iudicantis bonum est et eius, secundum quem iudicatum est. Numquid dubitas, quin iustitia et habentis bonum sit et autem sit eius, cui debitum solvit ? Merentem laudare iustitia est; ergo utriusque bonum est. Cavillatoribus istis abunde responderimus. Sed non debet hoc nobis esse propositum arguta disserere et philosophiam in has angustias ex sua maiestate detrahere; quanto satius est ire aperta via et recta quam sibi ipsum flexus disponere, quos cum magna molestia debeas relegere ? Neque enim quicquam aliud istae disputationes sunt quam inter se perite captantium lusus. Dic potius, quam naturale sit in inmensum mentem suam extendere. Magna et generosa res est humanus animus: nullos sibi poni nisi communes et cum deo terminos patitur. Primum humilem non accipit patriam, Ephesum aut Alexandriam aut si quod est etiamnunc frequentius accolis laetiusve tectis solum;
Abbreviated transcription (Latin):
aurib debitum uiciauit. ꝗͣ ppłaris assertio. fama uocem
itaq desiderat non daritas. Põt.ni. citra uocem contin¬
gere contenta uidicio. et plena est. non tm̃ int̾ tacentes
s etiam int̾ reclamãtes. Quid intersit inter clantatem ꝰ
gliam dicam. Głia multoꝵ uidiciis constat: claritas bo¬
noium. Cuius inquit bonum est claritas .i. laus bono abo¬
nis reddita. utrum laudati. an laudantis utniusq meum q
laudor: quia natura me amantem omnium genuit. et b̃ñ
fecisse me gaudeo. et gratos me inuenisse uirtutum interp̃¬
tes letor. hoc plurium bonum est. ꝙ grati sunt.s et meũ
lta .ni. animo compositus sum: ut auorum bonum me¬
um iudicem. utiq eorum quibus istius sum boni causa
Est istud laudantium bonum uirtute.ni.geritur. Dĩs
autem uirtutum actio bonum est. Hoc contingere illisi
non potuiss nisi ego talis eẽm. Itaq: uirtus quia bonum

Expanded text:
auribus deditum vitiavit quam popularis adsensio. Fama vocem auribus deditum vitiavit quam popularis adsensio. Fama vocem utique desiderat, claritas potest etiam citra vocem contingere contenta iudicio. Plena est non tantum inter tacentis, sed etiam inter reclamantis. Quid intersit inter claritatem et gloriam dicam: gloria multorum iudiciis constat, claritas bonorum, " Cuius," inquit, " bonum est claritas, id est laus bono a bonis reddita ? Utrum laudati an laudantis ? " Utriusque, Meum, qui laudor; quia natura me amantem omnium genuit, et bene fecisse gaudeo, et gratos me invenisse virtutum interpretes laetor; hoc plurium bonum est, quod grati sunt, sed et meum. Ita enim animo conpositus sum, ut aliorum bonum meum iudicem, utique eorum, quibus ipse sum boni causa. Est istud laudantium bonum, virtute enim geritur; omnis autem virtutis actio bonum est. Hoc contingere illis non potuisset, nisi ego talis essem. Itaque utriusque bonum
Abbreviated transcription (Latin):
tem bonum non est.Cum dicant claritatem ẽẽ laudem
bonor a bonis redditam.iam non ad uocem refertur. sed
ad sententiam. licet.ii. uir bonus taceat. s aliquem iudi¬
cet dignum laude ẽẽ. laudatus est. Prx̧terea aliued est
laus. aliud laudano. hȩc et uocem exigit. Itaq: nemo
dicit laudem sunebrem: s laudationem: cuis officium
or̃one constat. cum dicimus aliquem laude dignum: non
uerba illa bñigna hominum: s uidicia promutimus.Ergo
laus etiam taciti est bñ sentientis. ac bonum uirum apud se
laudantis. Dem̃ ut dixi ad animum refertur laus. non ad
uersa quȩ conceptam laudem egerunt et in noticiam pluri¬
um emitiunt. laudat: quem laudandum eẽ uidicat cum
tragicus ille apud nos ait: magnisicum ẽẽ laudari a lau¬
dato uiro laude digno. Et cum ȩque antiquus poeta ait.
laus alterius. non laudatonem dicit quȩ corrumpit artes
Nihil. ii. eque et eloquentiam et omne: aliud suudium

Expanded text:
tem bonum non est." Cum dicunt claritatem esse laudem tem bonum non est." Cum dicunt claritatem esse laudem bonorum a bonis redditam, non ad vocem referunt, sed ad sententiam. Licet enim vir bonus taceat, sed aliquem iudicet dignum laude esse, laudatus est. Praeterea aliud est laus, aliud laudatio, haec et vocem exigit. Itaque nemo dicit laudem funebrem, sed laudationem, cuius officium oratione constat. Cum dicimus aliquem laude dignum, non verba illi benigna hominum, sed iudicia promittimus. Ergo laus etiam taciti est bene sentientis ac bonum virum apud se laudantis. Deinde, ut dixi, ad animum refertur laus, non ad verba, quae conceptam laudem egerunt et in notitiam plurium emittunt. Laudat qui laudandum esse iudicat. Cum tragicus ille apud nos ait magnificum esse " laudari a laudato viro," laude digno ait. Et cum aeque antiquus poeta ait " laus alit artis," non laudationem dicit, quae corrumpit artes. Nihil enim aeque et eloquentiam et omne aliud studium
Abbreviated transcription (Latin):
fusam intelligo. consenium. i. multoꝵꝵ exigit diuersa
horum conditio et iluis est. Quare quia si de me uir
bonus sentit eodem loco sine quo si om̃s boni idem sen¬
tirent. Om̃s̃.ni. si me cognouerint idem sentirent. Par ilł
idemq iudicium est. Eque uere prospicit᷑ ab iis qui dissi¬
dere non possunt.ita pro eo est. ac si idem om̃s sentiant
quia aliud sentire non possunt. est. Ad głiam et famam ñ
est satis unius opinio. illic põt idem unius sententia qđ
omnium:quia omnium si introgetur una erit. Hic diu̾¬
sa sunt dissimilium iudicia. difficiles affectus. dubia oĩa
inuenies. leuia suspecta. putas tu posse sententiam oĩu
unam ẽe: Non est unius una sententia: illi placet ueru
ueritatis una uis. una facies est. apud hos falsa sunt. qui¬
bus assentiunt᷑. Nunq̃ aut̃ falsis constantia est. uariant᷑
et dissident. s laus in quit nihil aliud ꝗͣ uox est. Uox au¬

Expanded text:
fusam intellego, consensum enim multorum exigit." Diversa fusam intellego, consensum enim multorum exigit." Diversa horum condicio est et illius. Quare ? Quia, si de me bene vir bonus sentit, eodem loco sum, quo si omnes boni idem sentirent; omnes enim, si me cognoverint, idem sentient. Par illis idemque iudicium est, aeque vero inficiscitur. Dissidere non possunt; ita pro eo est, ac si omnes idem sentiant, quia aliud sentire non possunt. " Ad gloriam aut famam non est satis unius opinio." Illic idem potest una sententia, quod omnium, quia omnium, si perrogetur, una erit; hic diversa dissimilium iudicia sunt. Difficiles adfectus, dubia omnia invenies, levia, suspecta. Putas tu posse unam omnium esse sententiam ? Non est unius una sententia. Illi placet verum, veritatis una vis, una facies est; apud hos falsa sunt, quibus adsentiuntur. Numquam autem falsis constantia est: variantur et dissident. " Sed laus," inquit, " nihil aliud quam vox est, vox au
Abbreviated transcription (Latin):
uir bonus facit bonum est.nam et plaudit et sibilat. sed
nec plausum quisq nec sibilum licet omnia eius admire¬
tur et laudet bonum dicit non magis ꝗͣ sternutamentũ
aut tussim. ergo claritas bonum non eit. Ad summam
dicite nobis utrum laudantis an laudati bonum sit. si la¬
udantis bonum ẽẽ dicitis: tam̃ rddiculam rem facitis: qͥ si af¬
firmetis meum ẽẽ qđ aluid onualeat. S laudare dignos¬
actio honesta est. Ita laudantis bonum est cuius actio est ñ
nr̃m qui laudamur. Atqui hoc querebat. Respondeo nũc
cursim singulis. Prunum an sit aliquid ex distantib bonu
etiam nunc quęrit et pars utraq sententiam hẽt. deinde
cdantas desiderat multa suffragia. põt et unius boni uiri
uidicio ẽẽ contenta nam om̃s bonos bonus unus udicat
Quid gͦ inquit. et fama erit unius hominis existimatio. ⁊
infamia unius malignus sermo. Gliam quoq in quit latiꝰ

Expanded text:
vir bonus facit, bonum est. Nam et plaudit et sibilat, sed vir bonus facit, bonum est. Nam et plaudit et sibilat, sed nec plausum quisquam nec sibilum, licet omnia eius admiretur et laudet, bonum dicit, non magis quam sternumentum aut tussim. Ergo claritas bonum non est. Ad summam dicite nobis, utrum laudantis an laudati bonum sit: si laudati bonum esse dicitis, tam ridiculam rem facitis, quam si adfirmetis meum esse, quod alius bene valeat. Sed laudare dignos honesta actio est; ita laudantis bonum est, cuius actio est, non nostrum, qui laudamur. Atqui hoc quaerebatur." Respondebo nunc singulis cursim. Primum, an sit aliquod ex distantibus bonum, etiamnunc quaeritur et pars utraque sententias habet. Deinde claritas desiderat multa suffragia ? Potest et unius boni viri iudicio esse contenta; unus nos bonus bonos iudicat. " Quid ergo ? " inquit, " et fama erit unius hominis existimatio et infamia unius malignus sermo ? Gloriam quoque," inquit, " latius
Abbreviated transcription (Latin):
dam ex distantib quorum adhuc membra separata sunt
tanq̃ exercitus ppłs senatus. Illi. n per quos ista corpora ef¬
ficiunt᷑ iure aut officio coherent natura diducti et singuli
sunt. Quid est quod etiam nunc p̃dicere uelim nullum
bonum putamus esse quod ex distantib constat. Uno. n
spũ unum bonum contineri ac regi dcb unum ẽẽ uniꝰ
boni pͥncipale. hoc si quando desiderauis per se proba¬
Dicis inquit nullum bonum ex distantib eẽ. cdanitas a¬
utem ista bonoꝵ uiroꝵ. Secunda opimo cit. Nam qͦ¬
mõ fama non est unius sermo nec infamia unius mala
existimatio. sic nec clartas um hono placuisse: consentire
in hoc plures insignes et spectabiles uiri debent. ut claritas
sit. Hec aut̃ ex uidiciis plimoꝵ efficitur. i. distantium. gͦ
non est bonum. Claritas in quit laus a bonis est bono reqd¬
dita. laudis aũt or̃o uox est aliquid significans. uox aũt

Expanded text:
dam ex distantibus, quorum adhuc membra separata sunt, dam ex distantibus, quorum adhuc membra separata sunt, tamquam exercitus, populus, senatus. Illi enim, per quos ista corpora efficiuntur, iure aut officio cohaerent, natura diducti et singuli sunt. Quid est, quod etiamnunc praedicere velim ? Nullum bonum putamus esse, quod ex distantibus constat. Uno enim spiritu unum bonum contineri ac regi debet, unum esse unius boni principale. Hoc si quando desideraveris, per se probamittuntur. " Dicitis," inquit, " nullum bonum ex distantibus esse ? Claritas autem ista bonorum virorum secunda opinio est. Nam quomodo fama non est unius sermo nec infamia unius mala existimatio, sic nec claritas uni bono placuisse. Consentire in hoc plures insignes et spectabiles viri debent, ut claritas sit. Haec autem ex iudiciis plurium efficitur, id est distantium; ergo non est bonum. Claritas," inquit, " laus est a bonis bono reddita; laus oratio, vox est aliquid significans; vox est
Abbreviated transcription (Latin):
hoc tantum. s alia quoq eodem ptinentia distuleram. Q¬
dam .i. ut scis moralib ranonalia mixta sunt. Itaq illa
partem iectam et ad mores ptinentem tractaui. Nũquid
stultum sit ac supuacuum usq ultra extremum diem cu¬
ras transiitte: an cadant hona nr̃a nobiscum. nihilq sit
cius. qui nullus est: an ex co quod cum erit sensuri non sum
ante q̃ sit aliquis fructus pcipi. aut pen possit. Hec omnia¬
ad mores speftãt. Itaq suo loco posita sunt. At quȩ a diale¬
ticis contra hanc opinionem ducunt segreganda suerunt
et ideo seposita sunt. Nunc quia omnia exigis: omia quę
dicunt psequar et deinde singulis occurram. et nisi aliqd
p̃dixero intelligi non poterunt quȩ refellent᷑. Quid ẽ qđ
pdicere uelim quȩdam continua ẽẽ corpora ut hominem.
quȩdam ẽe composita ut nauem domum. omnia deĩq
quoꝵ diu̾se partes uinctura in unum coactȩ sunt. &¬

Expanded text:
hoc tantum, sed alia quoque eodem pertinentia distuleram. Qhoc tantum, sed alia quoque eodem pertinentia distuleram. Quaedam enim, ut scis, moralibus rationalia inmixta sunt. Itaque illam partem rectam et ad mores pertinentem tractavi: numquid stultum sit ac supervacuum ultra extremum diem curas, transmittere, an cadant bona nostra nobiscum nihilque sit eius, qui nullus est, an ex eo, quod, cum erit, sensuri non sumus, antequam sit, aliquis fructus percipi aut peti possit. Haec omnia mores spectant; itaque suo loco posita sunt. At quae a dialecticis contra hanc opinionem dicuntur, segreganda fuerunt et ideo seposita sunt. Nunc, quia omnia exigis, omnia quae dicunt persequar, deinde singulis occurram. Nisi aliquid praedixero, intellegi non poterunt quae refellentur. Quid est, quod praedicere velim ? Quaedam continua corpora esse, ut hominem; quaedam esse composita, ut navem, domum, omnia denique, quorum diversae partes iunctura in unum coactae sunt; q
Abbreviated transcription (Latin):
Uomo molestus est iocundum sup̃mum uidenti qui
excitat aufert.n. uoluptatem etiam si falsam effc̃m
tam̃ uere hñtem. Sic epła tua mihi fecit iniuitiam. reuoca¬
uit.n. me cogitationi apẽte traditum et iturum si licuiss
ultuis uiuabat de et̾nitate animaꝵ quęrere. ĩmo meħ¬
cules credere Credebam .ii. facile opimonib magnoru
uiro⁊ rem orauissimam promittentium mag̃ qͣ probã¬
tium. dabãm me spei tante.iam eram fastidio mihi iã
reliquias xtatis infractę cõtemnneham in ĩmensum illuci
tempus et in possessionem omnis eui transiturus: cum su¬
bito exprectus sum epła tua accepta tam bellum somnu
pdidi qđ repetam si te dimisero et redimam. Negat me
epła pͥma totam quęstionem explicuisse: in qua probare
conabaris qđ ñis placet. clartatem. quȩ post mortem con¬
tigit bonum ẽẽ. id .ii. me non soluisse quod opponit᷑ no¬
mi lucilli eiusdem questionis est et loci alterius et ideo ñ

Expanded text:
odo molestus est iucundum somnium videnti qui excitat, aufert enim voluptatem, etiam si falsam, effectum tamen verae habentem; sic epistula tua mihi fecit iniuriam. Revocavit enim me cogitationi aptae traditum et iturum, si licuisset, ulterius. Iuvabat de aeternitate animarum quaerere, immo mehercules credere. Praebebam enim me facilem opinionibus magnorum virorum rem gratissimam promittentium magis quam probantium. Dabam me spei tantae. Iam eram fastidio mihi, iam reliquias aetatis infractae contemnebam in immensum illud tempus et in possessionem omnis aevi transiturus; cum subito experrectus sum epistula tua accepta et tam bellum somnium perdidi. Quod repetam, si te dimisero, et redimam. Negat me epistula prima totam quaestionem explicuisse, in qua probare conabar id quod nostris placet, claritatem, quae post mortem contingit, bonum esse. Id enim me non solvisse, quod opponitur nomi Lucili, eiusdem quaestionis est loci alterius, et ideo non
Abbreviated transcription (Latin):
cupidi głię quid illa sit: aut quemadmodum petenda.i
illo die ppłs romanus multoꝵ supellectilem spectauit. uniꝰ
miratus est. Omnium illoꝵ aurum et argentum fridu
est. et in uille es conflatum. At omnib seculis tuberonis
fictilia durabunt. Uale:¬

Expanded text:
cupidi gloriae, quid illa sit aut quemadmodum petenda ! cupidi gloriae, quid illa sit aut quemadmodum petenda ! Illo die populus Romanus multorum supellectilem spectavit, unius miratus est. Omnium illorum aurum argentumque fractum est et milliens conflatum, at omnibus saeculis Tuberonis fictilia durabunt. Vale
Abbreviated transcription (Latin):
cuius statu non agatur. Non .ni. quęni oportet an lib̾ cato
s an int̾ liberos ut. iñ piculoꝵ gladiatorumq contemptꝰ
libet admirantem. inuictamq constantiam uiri inter pub¬
blicas ruinas non labentis dicere luxuriatq toris aĩosu
pectus. proderit non tantum quales eẽ solent boni uin
dicere. formamq eorum et liniam̃ta deducẽ: s quales fu¬
crint narrare et exponẽ. Catonis illud ultimum et fortissi¬
mum uulnus per qđ libertas amisit aĩam. lelii sapĩam. ⁊
cum suo scipione concordiam. Alterius catonis. domi fo¬
risq egregia facta: Tuberonis ligneos lectos cum inpubli¬
cum sternerent᷑. edinas pro stragulis pelles. et ante ip̃ius io¬
uis cellam apposita conuuiis. uasa fictilia. Quid aliud
pauptatem in capitolio consecrare: ut nlłi aliud factu
eius hẽam. quo illum catonib inseram: hoc parum cre¬
dimus: censura fuit illa non cęna. O qͣ ignorant homies

Expanded text:
cuius statu non agatur; non enim quaeri, an liber Cato, cuius statu non agatur; non enim quaeri, an liber Cato, sed an inter liberos sit; inde periculorum gladiorumque contemptus. Libet admirantem invictam constantiam viri inter publicas ruinas non labantis dicere: luxuriatque toris animosum pectus. Proderit non tantum quales esse soleant boni viri dicere formamque eorum et lineamenta deducere, sed quales fuerint narrare et exponere, Catonis illud ultimum ac fortissimum vulnus, per quod libertas emisit animam, Laeli sapientiam et cum suo Scipione concordiam, alterius Catonis domi forisque egregia facta, Tuberonis ligneos lectos, cum in publicum sternerent, hacdinasquehaedinasque pro stragulis pelles et ante ipsius Iovis cellam adposita conviviis vasa fictilia Quid aliud paupertatem in Capitolio consecrare ? Ut nullum aliud factum eius habeam, quo illum Catonibus inseram, hoc parum credimus ? Censura fuit illa, non cena. O quam ignorant homines
Abbreviated transcription (Latin):
si qua procul arma dederunt. stare loco nescit. micat aurib
et tremit artus coniectumq p̃mens uoluit sub naribus ĩ¬
gnem. Dum aliud agit Uirgilius nr̃ descripsit uirum foͣ¬
tem. Ego certe non aliam imaginem magno uiro dede¬
rim si mihi cato expͥmendus int̾ fragores bellorum ciui¬
lium impauidus. et pͥmum in cęsaris ad motos iam ex¬
citus. alpibus. ciuiliq se bello ferens obuium. non alium
illi assignauerim uultum. non alium uultum. non aliu¬
hĩtum. Altius certe nemo ingredi potuit. ꝗͣ qui simul cõ¬
tra cęsarem pompeiumq se sustulit. et aliis cȩsarianas opes
nec uanos horret strepitus. Quid ni cum uiros uicinosq nõ
horreat cum contra decem legiones. et gallica auxilia. et mi¬
xta barbarica arma ciuilib uocem liberam mitat. et rẽ.p.
hortetur. nec pro libertate decedat: s omnia expiatur. hõe¬
tum in publica trepidatione fiduciȩ est scit se unum ẽẽ de

Expanded text:
si qua si qua et tremit artus Conlectumque premens volvit sub naribus ignem. Dum aliud agit, vergilius noster descripsit virum fortem; ego certe non aliam imaginem magno viro dederim. Si mihi M. Cato exprimendus sit, inter fragores bellorum civilium inpavidus et primus incessens admotos iam exercitus Alpibus civilique se bello ferens obvium, non alium illi adsignaverim vultum, non alium habitum. Altius certe nemo ingredi potuit quam qui simul contra Caesarem Pompeiumque se sustulit et aliis Caesareanas opes, nec vanos horret strepitus." Quidni ? Cum veros vicinosque non horreat, cum contra decem legiones et Gallica auxilia et mixta barbarica arma civilibus vocem liberam mittat et rem publicam hortetur, ne pro libertate decidat, sed omnia experiatur, honetum in publica trepidatione fiducia est! Scit se unum esse, de
Abbreviated transcription (Latin):
criminentur. hȩc res eam uim demum hẽt ꝗͣ p̃cipe. Nam
qui p̾cipit. dicit: illa facies si uoles tem pans eẽ. qui descͥ¬
bit ait: tempus est: qui illa facit: qui illis abstinet. Quei̾s
quid intersit. Alter p̃cepta uirtutis dat. alter exemplar.
Descriptiones has. et ut publicanorum utar uerbo icosmo
ex usu cẽ confiteor. Proponamus laudanda. inuenit᷑ imi¬
tator. Putas utilia dari tibi argumenta. per quȩ intelli¬
gas nobilem equum ne fallaris empturus. ne oꝑam ꝑdas
in ignauo.Quanto hoc utilius est excellentis animi nota
nosse quas ex alio in se transferre ꝑmittit᷑: Continuo pe¬
coris gnõsi pullus in anius. Altius in gredit᷑ et mollia cru¬
ra reponit. Frimus et ire uiam et fluuios temptare miãn¬
tes Audet. et ignoto sese cõmittere ponto. Nec uarios o¬
horret strepitus. illi ardua ceruix. argutumq caput. obe
sti spadices. glauciq color deterrimus albis. Et giluo. tum

Expanded text:
criminentur. Haec res eandem vim habet quam praecipere. Nam criminentur. Haec res eandem vim habet quam praecipere. Nam qui praecipit, dicit: " illa facies, si voles temperans esse." Qui describit, ait: " temperans est, qui illa facit, qui illis abstinet." Quaeris, quid intersit ? Alter praecepta virtutis dat, alter exemplar. Descriptiones has et, ut publicanorum utar verbo, iconismos ex usu esse confiteor; proponamus laudanda, invenietur imitator. Putas utile dari tibi argumenta, per quae intellegas nobilem equum, ne fallaris empturus, ne operam perdas in ignavo ? Quanto hoc utilius est, excellentis animi notas nosse, quas ex alio in se transferre permittitur. Continuo pecoris generosi pullus in arvis Altius ingreditur et mollia crura reponit; Primus et ire viam et fluvios temptare minantis Audet et ignoto sese committere ponti, Nec vanos horret strepitus. Illi ardua cervix Argutumque caput, brevsti spadices glaucique, color deterrimus albis et gilvo. Tum,
Abbreviated transcription (Latin):
li licet: apte uiuat. cor illud quo manus uiuunt. ex qͦ
impetum sumunt. quo mouent̾ latet. Idem dicere de
p̃ceptis possum aꝑta sunt. Decreta uero sapientię in ab¬
dito: sicut sanctiora saerorum tm̃ initiati sciunt. Ita in
phĩa arcana illa admissis receptisq: in sacro ondunt᷑. At
p̃cepta et alia ciusmõi profana quoq nota sunt. Possidõi¬
us non tm̃ p̃ceptionem nihil.ii.nos hoc uerbo uti ꝓhi¬
betꝰ s etiam suasionem et consolationem et exhorta¬
tionem necessariam iudicat. his adiicit cãrum inquisi¬
tionem et ethimologiam. ꝗͥ quare nos dicere non audca¬
mus cum grãmatici custodes latini sermonis suo iure ita
appellent. non uideo. Ait.ii. utilem futuram eẽ descripti¬
onem cuiusq uirtutis. Hac̃ possidonius et ymologiam uo¬
cat. quidam caractarismon appellant. signa cuiusq uir¬
tuns. ac uitii et notas reddentem. quib inter se similia dis¬

Expanded text:
li licet, aperte iuvant; cor illud, quo manus vivunt, ex quo li licet, aperte iuvant; cor illud, quo manus vivunt, ex quo impetum sumunt, quo moventur, latet. Idem dicere de praeceptis possum: aperta sunt, decreta vero sapientiae in abdito. Sicut sanctiora sacrorum tantum initiati sciunt, ita in philosophia arcana illa admissis receptisque in sacra ostenduntur; at praecepta et alia eiusmodi profanis quoque nota sunt. Posidonius non tantum praeceptionem, nihil enim nos hoc verbo uti prohibet, sed etiam suasionem et consolationem et exhortationem necessariam iudicat. His adicit causarum inquisitionem, aetiologian quam quare nos dicere non audeamus, cum grammatici, custodes Latini sermonis, suo iure ita appellent, non video. Ait utilem futuram et descriptionem cuiusque virtutis; hanc Posidonius ethologian vocat, quidam characterismon appellant, signa cuiusque virtutis ac vitii et notas reddentem, quibus inter se similia dis
Abbreviated transcription (Latin):
scura. apta quȩ sensu comp̃henduntꝰ quȩ mẽoria. obscu¬
ra quȩ extra hȩc sunt. Ratio aũt non implet̾ manifestis
maior eius pars. pulcorq in occultis est. Occulta ꝓbatio¬
nem exigunt. ꝓbatio non sine decretis est. Neccia gͦ decre¬
ta sunt: quȩ res cõmunem sensum facit: eadem ꝑfectu.
Certarum rerum gͦ psuasio sine qua omnia in aĩo natãt
neceia ergo sunt decreta quȩ dant aĩs inflexibile uidici¬
um. Deniq cum monemus aliquem ut amicum eode
hẽat loco. quo se. et ex inimico cogitet fieri posse ami¬
cum. in illo amorem incitet: in hoc odium moderetur.
adiicimus uistum est. honestum. iustum aũt. honestum que
decretorum nr̃oꝵ continet. Ratio gͦ hȩc neceĩa est sine
qua nec illa sunt. s utrunq ungamus. Namq et sine
radice in utiles rami sunt: et ip̃e radices iis quę genuere
adiuuant᷑. quantum utilitatis manus hẽat nescire nul¬

Expanded text:
scura: aperta, quae sensu conprehenduntur, quae memoria; obscuscura: aperta, quae sensu conprehenduntur, quae memoria; obscura, quae extra haec sunt. Ratio autem non impletur manifestis; maior eius pars pulchriorque in occultis est. Occulta probationem exigunt, probatio non sine decretis est; necessaria ergo decreta sunt. Quae res communem sensum facit, eadem perfectum, certa rerum persuasio; sine qua si omnia in animo natant, necessaria sunt decreta, quae dant animis inflexibile iudicium. Denique cum monemus aliquem, ut amicum eodem habeat loco, quo se, ut ex inimico cogitet fieri posse amicum, in illo amorem incitet, in hoc odium moderetur, adicimus: " iustum est et honestum." Iustum autem honestumque decretorum nostrorum continet ratio; ergo haec necessaria est, sine qua nec illa sunt. Sed utrumque iungamus. Namque et sine radice inutiles rami sunt et ipsae radices iis, quae genuere, adiuvantur. Quantum utilitatis manus habeant, nescire nul
Abbreviated transcription (Latin):
guitates ualitudo uires. forma. sagacitas sensuum. hec
omnia existimationem desiderant: scire liceat quanti quiꝰ¬
q in censum sit deferendum. Falleris. ii. et pluris quȩdam
qͣ sunt putas et adeoq falleris ut quȩ maxima inter nos
hñtur. diuitie gratia. potenna sextercio minimo aestimã¬
da sint. Hoc nescies nisi constitutionem ip̃am qua ista int̾
se estimantur inspexeris. Quemad mõm folia per se iure
non possunt ramum desiderant eui inhereant.ex quo tra¬
hunt sucum: sic ista p̃cepta. si sola sunt marcent in figi
uolunt secte. Prȩtere a non intelligunt ii qui decretã tol
negarem curanda ẽe p̃cepta p̾ciperem. Quȩdam admoniti¬
onem in phĩa desiderant: quȩdam ꝓbanonem. Et quidẽ
multa in uoluta sunt. uixq sũma diligentia. ac sum ma
sb̾tilitate apiunt᷑. Si ꝓbationes neccĩę sunt et decreta q̃
u̾itatem argum̃tis colligunt: quędam apta sunt. q̃dam ob¬

Expanded text:
gnitas, valitudo, vires, forma, sagacitas sensuum; haec gnitas, valitudo, vires, forma, sagacitas sensuum; haec omnia aestimatorem desiderant. Scire liceat, quanti quidque in censum deferendum sit. Falleris enim et pluris quaedam quam sunt putas, adeoque falleris, ut, quae maximi inter nos habentur, divitiae, gratia, potentia, sestertio nummo aestimanda sint. Hoc nescies, nisi constitutionem ipsam, qua ista inter se aestimantur, inspexeris. Quemadmodum folia per se virere non possunt, ramum desiderant, cui inhaereant, ex quo trahant sucum; sic ista praecepta, si sola sunt, marcent; infigi volunt sectae. Praeterea non intellegunt hi, qui decreta tollnegarem curanda esse praecepta, praeciperem. Quaedam admonitionem in philosophia desiderant, quaedam probationem et quidem multam, quia involuta sunt vixque summa diligentia ac summa subtilitate aperiuntur. Si probationes necessariae sunt, et decreta, quae veritatem argumentis colligunt. Quaedam aperta sunt, quaedam ob