comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
currerent: Sequente autem nocte grauior sonitus excreuit : cum
subito tasito terrore in sonuit. acsi omnis illa ecclesia a fundam̃tis
fuis set euersa et protinus reces sit. ac nulla illic ulterius inquie¬
tudo anti qui hostis apparuit. sed perterroris sonitum quẽ fecit:
paucos uero dies in magna serenitate aeris. suꝑ altare eidẽ ecclesiae
nubes caelitus descendit suoq: illud uelamine operuit. omnẽq
ecdesiam tanto terrore ac suauitate odoris repleuit. ut patentib
ianuis nullus illic praesumeret intrare. et sacerdotes atquecus¬
todes uel hi qui ad celebranda missarum solẽ pnia uenerant. rem ui¬
debant in gredi minime poterant: et suauitatem miri fici odoris
trahebant: die uero alio cum in ealam pades sinelumine depen¬
derent: emissodiuinitus lumine sunt accensae: Atque postpaucos
iterum dies cum expletis missarum solepniis extinctis lãpadibus.

Expanded text:
curreret. Sequenti autem nocte gravior sonitus excrevit, cum curreret. Sequenti autem nocte gravior sonitus excrevit, cum subito tantus terror insonuit, ac si omnis ecclesia illa a fundamentis fuisset eversa, et protinus recessit, ac nulla illic ulterius inquietudo antiqui hostis apparuit; sed per terroris sonitum, quem fecit, ii coactus exibat. Post paucos vero dies in magna serenitate aeris super altare ejusdem ecclesiae nubes coelitus descendit, suoque illud velamine operuit, omnemque ecclesiam tanto terrore ac suavitate odoris implevit, ut, patentibus januis, nullus illic praesumeret intrare, et sacerdotes atque custodes, vel hi qui ad celebranda missarum solemnia venerant, et rem videbant, ingredi minime ptrabebant. Die vero alio, cum in ea lampades sine lumine dependerent, emisso divinitus lumine sunt accensae. Post paucos iterum dies, cum, expletis missarum solemniis, exstinctis lampadibus
Abbreviated transcription (Latin):
cum clausausque antebiennium remansis set: placuit ut in fide
catholica in troductis illicbeati sebastiani et scãe agathaem ar¬
trrum reliqui is dedicari debuissent: quod factum est. Nam
cum magna populi multitu dine uenientes. atque omni potenti
dño laudes canentes : eandem ecclesiam in gressisumus: cumq
in eaiam missarum solẽ pnia celebrarentur. et prae eiusdẽ loci
angustia populi seconprimerent : multitudo quidam ex his qui
extra sacrarium stabant. porcum subito intra suos pedes hue
illucq discurrere senserunt. Quemdum unus quisq sentiret
et iuxta se stantibus indicaret : isdem porcus ecdesiae ianuas¬
petit. et omnes perquos transiit: in ammiratione commouit:
sed uidere nil potuit : quam uis sentire potuisset: Quod idcirco
bratione recessimus sed ad huc nocte eadem magnus in eiusdem
ecclesiae tectis strepitus factis est : acsi in haec aliqui errando dis¬

Expanded text:
cum clausa usque ante biennium remansisset, placuit, ut in fide cum clausa usque ante biennium remansisset, placuit, ut in fide catholica, introductis illic beati Sebastiani et sanctae Agathae martirum reliquiis, dedicari debuisset. Quod factum est. Nam cum magna populi multitudine venientes atque omnipotenti Domino laudes canentes, eandem ecclesiam ingrein ea jam missarum solemnia celebrarentur, 344 et prae ejusdem loci angustia populi se turba comprimeret, quidam ex his qui extra sacrarium stabant porcum subito intra suos pedes huc illucque discurrere senserunt. Quem dum unusquisque sentiret, et juxta se stantibus indicaret, ipetiit, et omnes, per quos transiit, in admirationem convertit; sed videri nil potuit, quamvis sentiri potuisset. Quod idcirco bratione, papa cum plebe recessit; sed adhuc nocte eadem magnus in ejusdem Ecclesiae tectis strepitus factus est, ac si in ea aliquis errando dis
Abbreviated transcription (Latin):
longius seris aptae sunt. atque cum magno sonitu omnia
ecdesia claustra patuerunt. effuso desuꝑ lumine. omnes
quae extinctae fuerant lam pades accensae sunt:
rrianus uero ep̃s quiuim facturus aduenerat. subita caeci¬
Atate percussus e atque alienis iam manibus ad suum
habitaculum reductus: quod dum langobardi in eadẽ regione
positi omnes agnoscerent. nequaquam ulterius prae sumpser
catholica temerare: coiro et enim modo res gesta est. ut qui
eiusdem arriani causa . lam pades in ecclesiabeati pauli fue¬
rant extincrae : uno eodẽq tempore. et ipselumen ꝑderet.
et in ecclesia lumen rediret: XXX.
ed neque hoc sileam : quod eiusdem artianae heres eos dãpnation
in hac quoque urbe antebiennium pietas superna monstrauit:
ex his quippe quae narro aliud populus agnouit. alia autẽ sacer¬
dos et custodes ecclesiae seaudisse. seuidisse testantur:
Arri anorum ecclesia in regione urbis huius quae sub oradicit᷑.

Expanded text:
longius seris, apertae sunt, atque cum magno sonitu omnia longius seris, apertae sunt, atque cum magno sonitu omnia ecclesiae claustra patuerunt; effuso desuper lumine, omnes quae extinctae fuerant lampades accensae sunt. Arrianus vero episcopus, qui vim facturus advenerat, subita caecitate percussus est atque alienis iam manibus ad suum habitaculum reductus. Quod dum Langobardi in eadem regione positi omnes agnoscerent, nequaquam ulterius praesumpserunt catholica loca temerare. Miro etenim modo res gesta est, ut, quia eiusdem Arriani causa lampades in ecclesia beati Pauli fuerant extinctae, uno eodemque tempore et ipse lumen perderet, et in ecclesia lumen rediret. 30. Sed neque hoc sileam, quod ad s eiusdem Arrianae hereseos damnationem in hac quoque urbe ante biennium pietas superna monstravit. Ex his quippe quae narro aliut populus agnovit, alia autem sacerdos et custodes ecclesiae se audisse, se vidisse testantur. Arrianorum ecclesia in regione urbis huius que Subora dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc petre fugere plerumq conatisunt sed eorum saeuitia miracula
superna restiterunt: Vnde unum narro quod perbone facium
monasterii mei monachum quius que ante quad riennium cum
langobardis fuit : adhuc ante triduum agnoui: Cum ad spoli¬
tanam urbem langobardorum ep̃s scilicet. arrianus uenisset.
et locum illic ubi solepnia sua ageret non haberet : coepit ab eius
ciuitatis ep̃o eccdesiam petere quam suo errorededicaret: & uoddũ
ualde ep̃s negaret : isdem quiuenerat arri anus. beati pauli apli¬
illic ecclesiam comminus sitam. sedie altero uiolenter in traturum
es se professus est. quod eiusdem ecclesi ae custos audiens festinus
cucurrit. eedesiam clausit. seris muniuit: F acto autẽ uespere
lam pades omnes extinxit. seq in interiorib: abscondit : In ipso
autem subsequentis lucis crepusculo. arrianus ep̃s collecta mula¬
tudine aduenit . dausas ecclesiae ianuas effringere paratus .
Sed repente cunctae simulregiae diuinitus concusse. ab iectis

Expanded text:
Hoc, Petre, facere plerumque conati sunt, sed eorum saevitiae miracula superna restiterunt. Unde unum miraculum narro quod per Bonifacium monasterii mei monachum, qui usque ante quadriennium cum Langobardis fuit, adhuc ante triduum agnovi. Cum ad Spoletanam urbem Langobardorum episcopus, scilicet Arianus, venisset, et locum illic ubi solemnia sua ageret non haberet, coepit ab ejus civitatis episcopo Ecclesiam petere, quam suo errori dedicaret. Quod dum valde episcopus negaret, idem qui venerat Arianus, beati Pauli apostoli Ecclesiam illic cominus sitam se die altero violenter intraturum esse professus est. Quod ejusdem ecclesiae custocucurrit, ecclesiam clausit, seris munivit. Facto autem vespere, lampades omnes extinxit seque in interioribus abscondit. In ipso autem subsequentis lucis crepusculo Arrianus episcopus collecta multitudine advenit, clausas ecclesiae ianuas effringere paratus. Sed repente cunctae simul regiae divinitus concussae, abiectis
Abbreviated transcription (Latin):
pere qui in pace ecclesiae latas huius saeculi uias sequi uidebant᷑.
Nec tamen hoc quod deisdem electis uiris dicimus. decunctis u
quasi in regulam tenemus: Nam cum persecutionis aperte
tempus inruit. sicut pleriq subire martrrium pos sunt quiesse
in pace ecclesiae dispicabiles uidentur : ita nonnum quam in becilli¬
tatis formidine corruunt : qui in paceprius ecclesiae fortiter
stare credebantur: Sed eos dequibus praediximus. fierimares res
potuis se fidenter fatemur : quihociam ex eorum fine collegimus:
Cadere enim nec in aperta persecutione poterant hi. dequibus constat
quia it usque ad finem uitae in occulta animiuirtute ꝑstiterunt
tastruis ita est. Sed super indignos nos diuinae PTTRUS¬
miseri cordiae dispensationem quialan gobardorum sȩuitiam
ita moderatur ut eorum sacerdotes qui esse sefidelium. qua si

Expanded text:
pere, qui in pace Ecclesiae latas hujus saeculi vias sequi videbantur? pere, qui in pace Ecclesiae latas hujus saeculi vias sequi videbantur? Nec tamen hoc, quod de eisdem electis dicimus viris, de cunctis jam quasi in regulam tenemus. Nam cum persecutionis apertae tempus irruit, sicut plerique martyrium subire possunt, qui esse in pace Ecclesiae despicabiles videntur; ita nonnunquam in debilitatis formidinem corruunt, qui in pace prius Ecclesiae fortiter stare credebantur. Sed eos de quibus praediximus, fieri martyres potuisse fidenter fatemur, quia hoc jam ex eorum fine colligimus. Cadere enim nec in aperta persecutione poterant hi de quibus constat quia et usque ad finem vitae in occulta animi virtute perstiterunt. PETR. Ut asseris ita est, sed super indignos nos divinae misericordiae dispensationem miror, qui Langobardorum saevitiam ita moderatur, ut eorum sacerdotes sacrilegos, qui
Abbreviated transcription (Latin):
alios langobardi tenuissent more suo immolauerunt caput
caprae diabolo hoc ei currentes per circuitum et carmine
nefando dedicantes: Cum que illud ipsiprius sum missis ceruicib:
ad orarent : eos quoque quos coeperant adorare pariter compelle¬
bant: S ed ex eisdem captiuis maxima multitudo. magis eligens
moriendo aduitam in mortalem tendere : quam ad orando uitam
mortalem tenere:. Ob temperare iussis sacrilegis noluit: et
ceruicem quam semper creatori flexerat. creaturae inclinare
contempsit: Vnde factum est ut hostos qui eos coeperant graui
iracundia atcensi cunctos gladus interficerent : quos inerrore
suo participes non haberent: Quid ergomirum si erũ pente
persecutionis tempore illimartrres essepotuis sent qui
in ipsa quoque pace ecdesiae semec ipsos semꝑ affligendo
angustam mar trrii tenuerunt uitam : quan da bntientegꝰ
persecutionis articulo hi etiam meruerunt mar trriipalmas acci¬

Expanded text:
alios Langobardi tenuissent, more suo immolaverunt caput alios Langobardi tenuissent, more suo immolaverunt caput caprae diabolo, hoc ei per circuitum currentes et carmine nefando dedicantes. Cumque illud ipsi prius submissis cervicibus adorarent, eos quoque quos ceperant hoc adorare pariter compellebant. Sed ex eisdem captivis maxima multitudo magis eligens moriendo ad vitam immortalem tendere quam adorando vitam mortalem tenere, obtemperare jussis sacrilegis noluerunt, et cervicem quam semper Creatori flexerant creaturae inclinare contempserunt. Unde factum est ut hostes qui eos ceperant, gravi iracundia accensi, cunctos gladiis interficerent, quos in errore suo participes non haberent. Quid ergo mirum si, erumpente persecutionis tempore, illi martyres esse potuissent, qui in ipsa quoque pace Ecclesiae semetipsos semper affligendo angustam martyrii tenuerant viam, quando, irruente persecutionis articulo, hi etiam meruerunt martyrii palmas acci
Abbreviated transcription (Latin):
corde macta uerunt etam pacis tempore marteres fuerunt:
Dum nr̃is modo temporibus uiles quoque et satcularis uitae
personas de quibus nilcaelestis gloriae praesumi posse uidebatur
abhorta occasione contigit ad coronas martyrii peruenis se.¬
am antehos fere annos quindecim. sicut hi testantur qui inter¬
Sesse potuerunt: quad raginta rustici a langobardis capti. carnes
immolaticias comedere conpellebantur: quicum ualde resisterent.
et contingere crbum sacrilegum nollent : coepere lango bardi qui
eos tenuerant. nisi immolatam comederent eis mortem minari:
At illi aeternam potius quam praesentem uitam ac transitoriam
diligentes. fideliter perstiterunt. atque insua constantia si mul
omnes occisisunt: Cuid itaque isti nisi ueritatis martrres
fuerunt. qui neuetitum comedendo conditorem suum offen¬
derent elegerunt gladus uitam finire:
odem quo que tempore dum fere qua dringentos captiuos

Expanded text:
corde mactaverunt, etiam pacis tempore martyres fuerunt, corde mactaverunt, etiam pacis tempore martyres fuerunt, dum nostris modo temporibus viles quoque et saecularis vitae personas, de quibus nil coelestis gloriae praesumi posse videbatur, oborta occasione, contigit ad martyrii coronas peam ante hos fere annos quindecim, sicut hü testantur qui interesse potuerunt, quadraginta rustici a Langobardis capti carnes immolaticias comedere conpellebantur. Qui cum valde resisterent et contingere cibum sacrilegum nollent, coepere Langobardi, qui eos tenuerant, nisi immolata comederent, eis mortem minari. At illi aeternam potius quam praesentem vitam ac transitoriam diligentes, fideliter persteterunt; atque in sua constantia simul omnes occisi sunt. Quid itaque isti nisi veritatis martyres fuerunt, qui, ne vetitum comedendo Conditorem suum offenderent, elegerunt gladiis vitam finire? Eodem quoque tempore dum fere quadri
Abbreviated transcription (Latin):
adhuc prae in firmitate mentis maiora sessionis loca qua erentibus
dicit: potestis bibere calicem quem egobibiturus sum : cui uidelicet
cum responderent possumus utrisq ait Calicem quidem meum
bibetis sedere autem add ex teram meam uł ad sinistram non est
meum dareuobis: Quid autem calicis nomine nisi passionis poculu
signat et cum nimirum constit quia ia cobus in passione oceubuit
iohannes uero in pace ecđae quieuit. incunctanter colligit ee et sine
apta parsione martrrium. quando et illecalicem dnibiberedictus e
qui ex ꝑsecutione mortuus non est: Dehis autẽ talibus tantisq uiris
quorũ superius memoria feci curdicamus quiasi ꝑsecutionis tepus
exsterit martrres eẽ potuissent: qui occulti hostis in sidian
eto lerantes suosq in hocmundo aduersarios diligentes cunttis
carnalibus desideriis resistentes: perhoc quod se omni potentidõ in

Expanded text:
adhuc prae infirmitate mentis majora ses ionis loca quaerentibus adhuc prae infirmitate mentis majora ses ionis loca quaerentibus dicit: Potestis bibere calicem quem ego bibiturus sum ? Cui videlicet cum responderent: Possumus; ait utrisque: Calicem quidem meum bibetis; sedere autem ad dexteram meam vel sinistram, non est meum dare vobis . Quid autem calicis nomen, nisi passionis poculum signat? Et cum nimirum constet quia Jacobus in passione occubuit, Joannes vero in pace Ecclesiae quievit, incunctanter colligitur, esse et sine aperta passione martyrium, quando et ille calicem Domini bibere dictus est, qui ex persecutione mortuus non est. De his autem talibus tantisque viris, quorum superius memoriam feci, cur dicamus quia si persecutionis tempus exstitisset, martyres esse potuissent, qui occulti hostis insidias tolerantes, suosque in hoc mundo adversarios diligentes, cunctis carnalibus desideriis resistentes, per hoc quod se omnipotenti Deo in
Abbreviated transcription (Latin):
ut eius munera saltem nesciendo susciperet: Sed cum coram eo fuissent
oblationes omnium deportatae : uirdĩ tacitus sedit. singillatim
omnes considera restuduit. et omnes alias eligens atq: seor sum
ponens oblationes quas isdem carterius trans miserat. per sp̃m
suam omnipotenti dnotulisti. et mihi tuas oblationes transmitts:
egotuam oblationem non accipio. quia suam abstulistido: Qua exre
actum est. ut praesentes quoque magnus timor inuaderet: cũ uirdĩ
tam scienter deabsentibus iudicaret: PE T RUS Multos horũ
suspicor martrrium subi re potius se sieos tempus persecutionis
inuenis set: CREGORIVS : Quo sunt petremartrrii genera
unum in occulto: alterũ quoque inpublico: Nam et sipersecutio desit
exterius martrrii meritum i nocculto est. cum uirtus ad pas¬
sionem prompta flagrat in animo. Quia enim es sepossit. et sin eapta
passione martrrium testatur in euangelio dñs. qui tebedei filus

Expanded text:
ut eius munera saltem nesciendo suscut eius munera saltem nesciendo suscoblationes omnium deportatae, vir Dei tacitus sedit, sigillatim omnes considerare studuit, et omnes alias eligens atque seorsum ponens, oblationes quas idem Carterius transmiserat cognovit pesuam omnipotenti Domino abstulisti, et mihi tuas oblationes transmittis? Ego oblationem tuam non accipio, quia suam abstulisti Deo. Qua ex re factum est ut praesentes quosque magnus timor invaderet, cum vir Domini tam scienter de absentibus judicaret. PETR. Multos horum suspicor martyrium subire potuisse, si eos tempus persecutionis invenisset. GREGOR. Duo sunt, Petre, martyrii genera, unum in occulto, alterum in publico. Nam etsi persecutio desit exterius, martyrii meritum in occulto est, cum virtus ad passionem prompta flagrat in animo. Quia enim esse possit et sine aperta passione martyrium, testatur in Evangelio Dominus, qui Zebedaei filiis
Abbreviated transcription (Latin):
causa ueniebant. ad acternae uitae desideria accendere S:
quando autem quorum libet culpas agnos ceret. numquã ab
increpatione parceret sed amoris igni suecensus. studebat in eis
uehementer perlinguam saeuire: Consuetudinem uero ui cini
delonge positi eiusdem loci acolae fecerant : ut diebus singulis per
ebdomadem. unus quis que ei oblationes suas trans mit teret
ut es set quod ipse ad se uientibus offerre potuis set: Quo da uero
tempore possessor quidam carterius nomine. inmando desiderio
deuictus quandam scae̾ monialem feminam rapuit. sibiq: inlicito
matrimonio coniunxit. Quod mox ut uirdñi cognouit ei per
quos potuit quae suerat dignus audire mandauit: camq ille
sceleris sui constius timeret. atque ad uirum di accedere nequa quã
praesumeret: ne fortehunc as pere ut delinquentes solebat incre¬
paret : fecit oblationes suas easq: interaliorum oblationes misit.

Expanded text:
causa veniebant, ad aeternae vitae desideria accendere. Si causa veniebant, ad aeternae vitae desideria accendere. Si quando autem quorumlibet culpas agnosceret, nunquam ab increpatione parcere, sed, amoris igne succensus, studebat in eis vehementer per linguam saevire. Consuetudinem vero vicini vel longe positi ejusdem loci accolae fecerant ut diebus singulis per hebdomadam unusquisque ei oblationes suas transmitteret, ut esset quod ipse ad se venientibus offerre potuisset. Quodam vero tempore possessor quidam, Carterius nomine, immundo desiderio devictus, quamdam sanctimonialem feminam rapuit, sibique illicito matrimoquos potuit que fuerat dignus audire mandavit. Cumque ille sceleris sui conscius timeret atque ad virum Domini accedere nequaquam presumeret, ne forte hunc aspere, ut delinquentes solebat, increparet, fecit oblationes suas easque inter aliorum oblationes misit,
Abbreviated transcription (Latin):
unum auctorem non infero quia pene tot mihi in eius uita testes
sunt quot samnii prouintiam nouerunt: hic itaque nihil adusũ
suum aliud nisi pauca apium uascula pos sidebat: huic cum lan¬
gobardus quidam in eiusdem apibus rapinam uoluis set ingerere.
prius ab eodem uiro uerbo correptus est : et moxpermalignũ sp̃m
ante eius uestigia uexatus Qua exre factum est . ut sicut apud oms
in colas. ita etiam apud eandem barbaram gentem eius celebre
nomen haberetur: nullusq ultra praes umeret. eius cellulam nisi
humilis intrare. Sae peuero exuicina silua uenientes ursi: apes eiꝰ.
comedere conabantur: quos ille de prȩhensos. ferula quã portare
consueuerat caedebat: Antecuius uerbera immanissi ma ebestiae
rugiebant : et fugiebant: et qui gladios formidare uix poterant
ex eius manu ictus ferulae pertim escebant: huius studium fuit.
nil in hoc mundo habere nil quaerere. omnes qui ad se caritatis

Expanded text:
unum auctorem non infero, quia paene tot mihi in eius vita testes unum auctorem non infero, quia paene tot mihi in eius vita testes sunt, quot Samnii provinciam noverunt. Hic itaque nihil ad usum suum aliud nisi pauca apium vascula possidebat. Huic cum Langobardus" quidam in eisdem apibus rapinam voluisset ingerere, prius ab eodem viro verbo correptus est et mox per malignum spiritum ante eius vestigia vexatus. Qua ex re factum eincolas, ita etiam apud eamdem barbaram gentem ejus celebre nomen haberetur, nullusque ultra praesumeret ejus cellulam nisi humilis intrare. Saepe vero ex vicina silva venientes ursi, apes ejus comedere conabantur: quos ille deprehensos, ferula, quam portare manu consueverat, caedebat. Ante cujus verbera immanissimae bestiae rugiebant, et fugiebant; et quae gladios formidare vix poterant, ex ejus manu ictus ferulae pertimescebant. Hujus studium fuit nihil in hoc mundo habere, nihil quaerere; omnes qui ad se charitatis
Abbreviated transcription (Latin):
ipse tesaluti restituet Cum que illã tanta uisione certaes set. sed quis
quem qua e rebat. eiq dixit: Rogo tepater indica mihi quis est
a contius custos: cuiille respondit: egosum. at illa inquit. pastor
et nutritor nr̃tbetus petrus apłs ad tememisit ut ab infirmitate
ista liberare me debeas. Cui ille respondit Si abipsomissaes. surge¬
Sicq exillahora omnes in eius corpore nerui ac membra solidat
ut solutionis illius signa ulterius nulla remanerent: sed sicunita
quae in eius eccła gesta cognouimus euoluere conamur. ab om¬
nium iam proculdubio narratione contices cimus. Vnde necesse e
ut admodestos patres. quorum uita peritaliae prouintias elaruit
narratio: senra retorqueat:
uper in samniae prouintia quidam uenerandus uir. menꝰas nomine
solitariam uitam ducebat quinostrorum multis cognitus ante
hoc fere est decennium defunctus. Decuius operis narratione:

Expanded text:
ipse te saluti restituet. Cumque illa de tanta visione certa esset, sed quis ipse te saluti restituet. Cumque illa de tanta visione certa esset, sed quis quem quaerebat, eique dixit: Rogo te, Pater, indica mihi quis est Acontius custos? Cui ille respondit: Ego sum: At illa inquit: Pastor et nutritor noster beatus Petrus apostolus ad te me misit, ut ab infirmitate ista liberare me debeas. Cui ille respondit: Si ab ipso missa es, surgSicque ex illa hora omnes in ejus corpore nervi ac membra solidata sunt, ut solutionis illius signa ulterius nulla remanerent. Sed si cuncta quae in ejus ecclesia gesta cognovimus, evolvere conamur, ab omnium jam proculdubio narratione conticescimus. Unde necesse est ut ad modernos Patres, quorum vita per Italiae provincias claruit, narratio se nostra retorqueat. uper in Samniae provinciae quidam venerandus vir Menas nomine solitariam vitam ducebat, qui nostrorum multis cognitus ante hoc fere est decennium defunctus. De cuius operis narratione
Abbreviated transcription (Latin):
uisione contremuit protinus adiunxit. et ego langui et egrotaui per
dies plurimos Caro enim ea quaes unt capere non ualet: Et id cireo
non numquam cum mens humana ultra se aduidendum ducitur
nẽcesse est ut hoc carneum uasculum quod ferre talenti pondus
non ual& infirmetur: PETRUS¬
crupulum cogitationis meae: apertaratio dissoluit: ERICOR
lius illic non ante longatem pora sicut nr̃ seniores ferunt custos ecđȩ
a contius dictus est magnaehumilitatis atque grauitatis uir. Ita omni¬
potentidõ fideliter seruiens : ut isdem beatus petrus apłs signis osten¬
deret quam de illo haberet aestimationem : Nam cum qua edam puella
paralrtica in eius ecdesi a permanens manibus reperet et dissolatis
senibus corpus per terram traheret. diuq ab eodem beato petro apło
peteret ut sanari mereretur. nocte quadam ei peruisionem adsirat
et dixit: Vade ad a contium mansionarium et rogaillum atque

Expanded text:
visione contremuit, protinus adjunxit: Et ego elangui, et aegrotavi per visione contremuit, protinus adjunxit: Et ego elangui, et aegrotavi per dies plurimos ? Caro enim ea quae sunt spiritus capere non valet; et idcirco nonnunquam cum mens humana ultra se ad videndum ducitur, necesse est ut hoc carneum vasculum, quod ferre talenti pondus non valet, infirmetur. PETR. Scrupulum cogitationis meae aperta ratio dissolvit. 334 lius illic non ante longa tempora, sicut nostri seniores referunt, custos ecclesiae Acontius dictus est, magnae humilitatis atque gravitatis vir, ita omnipotenti Deo fideliter serviens, ut idem beatus Petrus apostolus signis ostenderet quam de illo haberet aestimationem. Nam cum quaedam puella paralytica, in ejus ecclesia permanens, manibus reperet, et dissolutis renibus corpus per terram traheret, diuque ab eodem beato Petro apostolo peteret ut sanari mereretur, nocte quadam ei per visionem astitit, et dixit: Vade ad Acontium mansionarium, et roga illum, et
Abbreviated transcription (Latin):
tmoreligneis gradibus sublam pade positis stabat. et lampadis refouela
lumen Cum repentebeatus petrus apłs instola cindida deorsum in pa¬
uimento constrit. eiq dixit conliberte. quare tam eitius surrexisti
quodicto ab oculis aspicientis euanuit: Sed tantus in eopauor in ruit
untotiin illum corporis uirtus deficeret. et perdies multos destratusuo
surgerem onualuit.: Qua in rẽ quid is dembeitus apls seriuentibus sibi
uolaĩt nisi praesentium suires pectus ostendere quia quicquid proci
ueneratione agerent: ipschoc promercede retributionis sine inter
Ii hihoc nontm apparet mirum quiauisus est. sed quia is quieum uidit
cum sanus esset. ae grotiuit: GREGDRIVS .¬
uid superhacrẽ miraris petre : Numquid nammente exadit quia cum
dam hel propheta magnam illam ac terribilem uisionem uidit ex quaetũ

Expanded text:
et, ex more in ligneis gradibus sub lampade positis stabat, et lampadis refovebat et, ex more in ligneis gradibus sub lampade positis stabat, et lampadis refovebat lumen. Tunc repente beatus Petrus apostolus in stola candida deorsum in pavimento constitit, eique dixit: Conliberte, quare tam citius surrexisti? Quo dicto, ab oculis aspicientis evanuit. Sed tantus in eum pavor irruit, ut tota in illo corporis virtus deficeret, et per dies multos de stratu suo surgere non valeret. Qua in re quid idem beatus apostolus servientibus sibi voluit, nisi praesentiam sui respectus ostendere, quia quidquid pro ejus veneratione agerent, ipse hoc pro mercede retributionis sine intermissione semper videret? PETR. Mihi hoc non tam apparet mirum quia visus est; sed quia is qui eum vidit, cum sanus esset, aegrotavit. GREGOR. Quid super hac re miraris, Petre? Nunquidnam menti excidit, quia cum Daniel propheta magnam illam ac terribilem visionem vidit, ex qua etiam
Abbreviated transcription (Latin):
difficultatem uiderent : unus eorum exclamauit dicens: Spater ubi est
quod dixisti. quia sepulchrum istud ambos uos caperit : Ad cuius uocem
subito cunctis uidentibus abbatis corpus quod antebumatum fuerat¬
illis et supinum iacebat. sese uertit in latere. et uacantem sepulcdri. locu
d sep ediendum corpus prbi praebuit et quia utrosq illelocus caperet sicit uiuus
promiserat mortuus impleuit: Sed quia boc quod praedixiapud praenest ma
urbem in beiti petri apłi monasterio gestum est. uis nealiquid etiam in hac
urbe decuuis ecdesiae custodibus ubi sacratissimum corpus illius est postau
audire PTTRVS: Volo atque id ut fiat magnopere dep̃cor CRIEÕR
d huc supersunt aliqui. quitheodorum eius ecclesiae custodem nouerare
cunuis n arratione in notuit. res quae ei contigit ualde memo rabilis. Quod
quid am nocte dum citius ad melioranda iuxtaianuam lumina surreressit

Expanded text:
difficultatem viderent, unus eorum exclamavit, dicens: O Pater, ubi est difficultatem viderent, unus eorum exclamavit, dicens: O Pater, ubi est quod dixisti, quia sepulcrum istud ambos nos caperet? Ad cujus vocem subito, cunctis videntibus abbatis corpus, quod illic ante positum fuerat, et supinum jacebat, sese vertit in latere, et vacantem sepulcri locum ad sepeliendum presbyteri corpus praebuit; et quia utrosque ille locus caperet, sicut vivus promiserat, mortuus implevit. Sed quia hoc quod praedixi apud Praenestinam urbem in beati Petri apostoli monasterio gestum est, visne aliquid etiam in hac urbe de ejus ecclesiae custodibus, ubi sacratissimum corpus illius est positum, audire? PETR. Volo, atque id ut fiat magnopore deprecordhuc supersunt aliqui qui Theodorum ejus ecclesiae custodem noverunt, cujus narratione innotuit res quae ei contigit, valde memorabilis: quod quadam nocte dum citius ad melioranda juxta januam luminaria surrexiss
Abbreviated transcription (Latin):
et praeparauit: Cum non post multos dies senex pater febreprat¬
uentus ad extrema peruenit. atque ad sis tenti prbo ius sit dicens
Intuo sẽpulchro mepone: cum que illediceret. scis quia egomedo
sicuturus sum uttosq capere non potest. abbas protinus respondit dicens.
Ita fac ut dixi: quia sepulchrum tuum ambos nos capit: defunctus itaq
est atque in sepulcbro eodem quod sibi prbt parauerat positus. M oxquoq
et prbt corporis languore secutus est: quolan guore crescente citius prbi
uitam finiuit : cumque ad sepuldrum quod sibi ipse parauerat corpus illius
fuisset afratribus deportatum. aperto eodem sepulhro :̃ uiderunt om̃s
qui audietunt locum non esse ubi ponipotuis sec. qui a corpus patris
monasteri quod illic antepositum fuerat. omne illud sepulchrum te¬
nebat: cum questatres qui prbi corpus deculerant. fictam sibi sepeliendi

Expanded text:
et praeparavit. Cum non post multos dies senex pater febre praeet praeparavit. Cum non post multos dies senex pater febre praeventus ad extrema pervenit, atque assistenti presbytero jussit, dicens: In tuo sepulcro pone me. Cumque ille diceret: Scis quia ego modo te secuturus sum, utrosque capere non potest, abbas protinus respondit, dicens: Ita fac ut dixi, quia sepulcrum tuum ambos nos capit. Defunctus itaque est, atque in sepulcro eodem quod sibi presbyter paraverat positus. Mox quoque et presbyterum corporis languor secutus est, quo languore crescente citius presbyter vitam finivit. Cumque ad sepulcrum quod sibi ipsi paraverat corpus illius fuisset a fratribus deportatum, aperto eodem sepulcro viderunt omnes qui aderant locum non esse ubi poni potuisset, quia corpus patris monasterii, quod illic ante positum fuerat, omne illud sepulcrum tenebat. Cumque fratres qui presbyteri corpus detulerant, factam sibi sepeliendi
Abbreviated transcription (Latin):
uenerat rapere. saltem uacuus exire mereretur : Itaque fur qui
dui steterat cum praeda captiuus. quandoq: exiit uacuus et liber
ꝓparet quantie sint supernos dulcedines ommipoten PET RUS¬
Lts di cuius erganos fiunt tam iocunda miracula: CRIGORIUS
terium situm est: uirorum di quoque relatione adhuc inmonasteri
positus audisseme contigitmagnum hoc quod narro miraculum
quod eiusdem monasterii monachi senosse testabantur Ineonaq
monasterio fuit pateruitae uenerabilis: quequendam monachum
nutriens usque ad reuerendos prouexit mores. Cum que cum intimore
dni uideret excreuis se in eodem sibi monasterio tunc prbm. fecit
ordinari. Cuius post ordinationem suam. qui a non longe abesse
eius exitus reuelatione indicatum est : A praedicto autem patre
monasterii petiit. quatenus ei concederet: ut sibi sepulchrum pa¬
rarit . cui ille res pondit. Ante tequidem. ego moriturussum sedt
uade et sicut uis praepara sepulchrum tuum. Reces sitigitur

Expanded text:
enerat rapere saltem vacuus exire mereretur. Itaque fur, qui diu steterat cum praeda captivus, quandoque exiit vacuus et liber. PETR. Apparet quantae sit super nos dulcedinis omnipotens Deus, cujus erga nos fiunt tam jucunda miracula. ΚΕΦΑΛ. terium situm est virorum Dei: quorum relatione adhuc in monasterio positus audisse me contigit magnum hoc quod narro miraculum, quod ejusdem monasterii monachi nosse se testabantur. In eo namque monasterio fuit Pater vitae venerabilis, qui quemdam monachum nutriens, usque ad reverendos provexit mores. Cumque eum in timore Domini videret excrevisse, in eodem sibi monasterio tunc presbyterum fecit ordinari. Cui post ordinationem suam, quia non longe abesset ejus exitus, revelatione indicatum est. A praedicto autem Patre monasterii petiit quatenus ei concederet, ut sibi sepulcrum pararet. Cui ille respondit: Ante te quidem ego moriturus sum, sed tamen vade, et, sicut vis, praepara sepulcrum tuum. Recessit igitur,
Abbreviated transcription (Latin):
maximiano cum suis fratribus recedente aquas sine hominibus in
portu non ualuit portare: ut hinc omp̃s ds̃ ostender et quia hanc
onustam suam anus tenuerał : quae ab hominibus uacua et derelicta

Expanded text:
Maximiano cum suis fratribus recedente, aquas sine hominibus in Maximiano cum suis fratribus recedente, aquas sine hominibus in portu non valuit portare; ut hinc omnipotens Deus ostenderet quia hanc onustam sua manu tenuerat, quae ab hominibus vacua et derelicta
Abbreviated transcription (Latin):
rentur. tunc in eadem naui residentes. non iam ex mortis uicina. sed
exipsaeius praesentia. ac uisione turbati. omnes sibimet pacẽ deder̃
corpus et sanguinem redemptoris acceperunt. dõ se singuli cõmen¬
dantes ut eorum animas benigne susciperet. quorum corpora in t̾a
pauenda morte tradiderat: Sed omp̃s ds̃ qui eorum mentes mirabilit̃
terruit eorum quoque uitam mirabilius seruauit: Nam dieb: octo
nauis eadem usque ad superioris tabulas aquis plena. iter ꝓpriũ
peragens enatauit : Nono autem die in quo tronensis castri portũ
deducta est: ex qua exierunt om̃s in colomes. quicum praedicto ue¬
ne rabili uiro maximiano nauigabant: Cum que post eos ipsequoq
fuis set egressus. mox in eiusdem porti profundum nauis dimersa ẽ.
acsi illis egredientibus propondere subleuatione caruis set: et quae
plena hominibus inpelago aquas portauerat. atque natauerat.

Expanded text:
rentur. Tunc in eadem navi residentes non jam ex morte vicina, sed rentur. Tunc in eadem navi residentes non jam ex morte vicina, sed ex ipsa ejus praesentia ac visione turbati omnes, sibimet pacem dederunt, corpus et sanguinem Redemptoris acceperunt, Deo se singuli commendantes, ut eorum animas benigne susciperet, quorum corpora in tam pavenda morte tradiderat. Sed omnipotens Deus, qui eorum mentes mirabiliter terruit, eorum quoque vitam mirabilius servavit. Nam diebus octo navis eadem usque ad superiores tabulas aquis plena, iter proprium peragens enatavit; nono autem die in Cotronensis castri portum deducta est. Ex qua exierunt omnes incolumes, qui cum praedicto venerabili viro Maximiano navigabant. Cumque post eos ipse quoque fuisset egressus, mox in ejusdem portus profundum navis demersa est, ac si illis egredientibus pro pondere sublevatione caruisset; et quae plena hominibus in pelago aquas portaverat, atque nataverat,
Abbreviated transcription (Latin):
equehoc silendam puto. quod om̃ps dẽ sc peroadeimanum famulũ
suum nune sita cus ꝓnum ep̃mi tunc auermi mei monasterii peem
dignatus est monstrare miraculum Nam dum iussione ponuificis
mei in constantinopolitanae urbis palatio responsis acdesi asticis
deseruirem illuc ad me iIdem uenorabilis maximianus carttate
exigente cum fratribus uenit : Qui cum ad monastinam meum
romam rediret inmari admati conimia tem pestate deprebensus
in aestim ab iluordine atque inusitato miraculo erga secuncuesq
qui cum eo aderant omnipotentisdi et iran aognouit et grauam
Nam cum in corum morte uentorum nimietatibus eleuati fluctus
saeuirent ex nauiclaui perditi arbor abscisa est uela mundis pre¬
iecta totumq: uas nauis quas satum ninuis fluc tibus rab omni
fuerat sua compagedissolutum: Rimis itaque patentibus ui¬
trauit mare. atque usque ad superiores tabulas impleuuit nauem
taut non tam nauis interundas. quam undae iam intra nauem esse uide¬

Expanded text:
eque hoc silendum puto, quod omnipotens Deus super Maximianum famulum suum, nunc Syracusanum episcopum, tunc autem mei monasterii Patrem, dignatus est monstrare miraculum. Nam dum jussione pontificis mei in Constantinopolitanae urbis palatio responsis ecclesiasticis deservirem, illuc ad me idem venerabilis Maximianus charitate exigente cum fratribus venit. Qui cum ad monasterium meum Romam rediret, in mari Adriatico nimia tempestate deprehensus, inaestimabili ordine atque inusitato miraculo erga se cunctosque qui cum eo aderant, omnipotentis Dei et iram cognovit, et gratiam. Nam cum in eorum morte ventorum nimietatibus elevati fluctus saevirent, ex navi clavi perditi, arbor abscissa est, vela in undis projecta, totumque vas navis quassatum nimiis fluctibus, ab omni fuerat sua compage dissolutum. Rimis itaque patentibus intravit mare, atque usque ad superiores tabulas implevit navem, ita ut non tam navis intra undas quam undae jam intra navem esse vide
Abbreviated transcription (Latin):
ualent: quia enim utroq modo miracula exhibeant testat᷑ petrus
quicabitham mortuam orando suscitauit. annaniam uero et saffiram
mentientes. morti increpando tradidit : Neque enim oras se in eorum
extinctione legitur sed solum modo culpam quã perpetra uerant
increpasse : Constat ergo quia aliquando haec expotestate aliquando
uero exhibent expostulatione . dum et istis uitam increpando abstulit
et illi reddidit orando: Nam duo quoque fidelis dĩ famuli benedicti facta
nunc replico in quibus a perte clareat aliud hunc accepta diuinitus
expotes tate aliud ex oratione potuisse: XXXI
XXXI

Expanded text:
valeant? Quia enim utroque modo miracula exhibeant, testatur Petrus valeant? Quia enim utroque modo miracula exhibeant, testatur Petrus , qui Thabitham mortuam orando suscitavit, Ananiam vero et Sapphiram mentientes morti increpando tradidit. Neque enim orasse in eorum exstinctione legitur, sed solummodo culpam quam perpetraverant increpasse. Constat ergo quod aliquando haec ex potestate, aliquando vero exhibent ex postulatione, dum et istis vitam increpando abstulit, et illi reddidit orando. Nam duo quoque fidelis famuli Dei Benedicti facta nunc replico, in quibus aperte clareat, aliud hunc accepta divinitus ex potestate, aliud ex oratione potuisse. CAPUT XXXI
Abbreviated transcription (Latin):
Itaque perrexit uenerabilis benedictus ad orationem: Qua completa:
concitus rediit: Malignus uero sp̃s unum seni orem monachum inuenit
a quam haurientem in quo statim ingressus est. eumq: in terrã ꝓiecit.
et uehementissime uexauit: Quem cum uir dĩ ab oratione rediens.
tam crudeliter uexari conspiceret: ei solum modo alapam dedit
et malignum ab eo sp̃m protinus excus sit: itaut ad eum redire
ulterius non auderet: PETRUS. Uelimnosse. si haec tanta
miracula uirtute semper orationis inpetrabat. analiquando etiã
solo uoluntatis exhibebat nutu: GRISORIIS C¬
uideuotamente dõ adherent cum rerum necessitas exposcit exhi¬
bere signa modo utroq solent ut mira quaeq: aliquando exprece
faciant aliquando expotestate: Cum enim io hannes dicat: quod qđ
autem receperunt eum dedit eis potestatem filios dĩ fieri. quod si
filiidi ex potestate sunt quid mirum si signa facere expotestare

Expanded text:
Itaque perrexit venerabilis Pater Benedictus ad orationem; qua completa Itaque perrexit venerabilis Pater Benedictus ad orationem; qua completa concitus rediit. Malignus vero spiritus unum seniorem monachum invenit aquam haurientem, in quem statim ingressus est, eumque in terram projecit, et vehementissime vexavit. Quem cum vir Dei ab oratione rediens tam crudeliter vexari conspiceret, ei solummodo alapam dedit, et malignum ab eo spiritum protinus excussit, ita ut ad eum redire ulterius non auderet. Petr. Velim nosse, si haec tanta miracula virtute semper orationis impetrabat, an aliquando etiam solo voluntatis exhibebat nutu. Gregor. Qui devota mente Deo adhaerent, cum rerum necessitas exposcit, exhibere signa modo utroque solent, ut mira quaeque aliquando ex prece faciant, aliquando ex potestate. Cum enim Joannes dicat: Quotquot autem receperunt eum, dedit eis potestatem filios Dei fieri . Qui filii Dei ex potestate sunt, quid mirum si signa facere ex potestate
Abbreviated transcription (Latin):
eiusdem dolei oleo ex crescente subleuari: Cuo commoto atque subleuato
oleum quod excreuerat. oradolei transiens: pauimentum loci in quo in cubu¬
erant inundabat: Quod cum benedictus di famulus aspexit: protinus ora¬
tionem compleuit. atque in pauimentum oleum defluere cessauit :
Tunc diffidentem in oboedientem quae fratrem latius ad monuit: ut fidẽ
habere disceret. et humilitatem: Isdem uero frater salubriter correptus
erubuit : quia uenerabilis pater uirtutem omni potentis dñi quam ad¬
monitione intimauerat: miraculis ostendebat: Nec eratiam. ut
quis quam de eius promissionibus dubitare posset : qui inuno eodẽq
momento pro uitreo uase pene uacuo: plenum oleo doleũ reddidis set:
tudine situm est pergeret: ei antiquus hostis inmulo medici specie obuiã
factus est. cornu et trꝯͥpłdicam ferens: quae cum requisis set dicens.
ubi uadis: ille respondit: ecce ad fratres uado potionem eis dare:

Expanded text:
ejusdem dolii oleo excrescente sublevari. Quo commoto atque sublevato, ejusdem dolii oleo excrescente sublevari. Quo commoto atque sublevato, oleum quod excreverat, ora dolii transiens, pavimentum loci in quo incubuerat inundabat. Quod Benedictus Dei famulus ut aspexit, protinus orationem complevit, atque in pavimentum oleum defluere cessavit. Tunc diffidentem inobedientemque fratrem latius admonuit, ut fidem habere disceret et humilitatem. Idem vero frater salubriter correptus erubuit: quia venerabilis Pater virtutem omnipotentis Dei, quam admonitione intimaverat, miraculis ostendebat; nec erat jam ut quisquam de ejus promissionibus dubitare posset, qui in uno eodemque momento pro vitreo vase pene vacuo plenum oleo dolium reddidisset. tudine situm est, pergeret, ei antiquus hostis in mulomedici specie obviam factus est, cornu et tripedicam ferens. Quem cum requisisset, dicens: Quo vadis? ille respondit: Ecce ad fratres vado potionem eis dare.
Abbreviated transcription (Latin):
paululum sid quod iusserat datum esset. inquireret: respondit
monachus semini me dedisse : quia si illud ei tribueret omnino
nihil fratribus remaneret: tunc iratus. aliis praecepit ut hoc
ipsumuas uitreum in quoparum olei remansis seuidebatur.
perfenes tram proicerent: ne in cella aliquid per in oboedientiã
remaneret: factumq est : Subfenestra autem eadem: ingens
precipitium patebat saxorum. molibus as persum: Proiectũ itaq
uas uitreum : uenit in saxis. sed sic mansit in colome. acsi proiectũ
minime fuisset: Ita ut neque frangi. neque oleum effundipo¬
tuis sec: Quod uirdĩ praecepitleuari. atque ut erat integrum
petenti tribui: tunc collectis fratribus: in oboedientẽ monacħm
de in fidelitate sua et suꝑbia corã omnib: increpauit : XXUIIII.
dedit: In eo autem loco ubi cum fratribus orabat: uacuus erat ab cleo
doleus et cooꝑtus: Cumque scsuir inoratione persis teret: coepit operimtũ

Expanded text:
paululum si id quod jusserat datum esset inquireret, respondit paululum si id quod jusserat datum esset inquireret, respondit monachus se minime dedisse; quia si illud ei tribueret, omnino nihil fratribus remaneret. Tunc iratus, aliis praecepit ut hoc ipsum vas vitreum in quo parum olei remansisse videbatur, per fenestram projicerent, ne in cella aliquid per inobedientiam remaneret. Factumque est. Sub fenestra autem eadem ingens praecipitium patebat saxorum molibus asperum. Projectum itaque vas vitreum venit in saxis, sed sic mansit incolume ac si projectum minime fuisset: ita ut neque frangi, neque oleum effundi potuisset. Quod vir Domini praecepit levari, atque, ut erat integrum, petenti tribuit. Tunc collectis fratribus, inobedientem monachum de infidelitate sua et superbia coram omnibus increpavit. dedit. In eo autem loco ubi cum fratribus orabat, vacuum erat ab oleo dolium et coopertum. Cumque sanctus vir in oratione persisteret, coepit operimentum
Abbreviated transcription (Latin):
ut eidem nescienti in potuuenenum daret Qui quamuis uitam auferre
non ualuit: cutis tamen colorem mutauit: Ita ut diffusa in corpore
eius uarietas. leprae morem imitari uideretur. Sed addĩ hominem
deductus: salutem pristinam. citius recepit Nam mox ut eum
contigit : omnem cutis illius uarietatem fugauit: XXUIII.
o quo que tempore quo alimentorum in opia campaniam grauiter
affligebat : uirdi diuersis indigentibus monasterii sui cuncta tri¬
buerat: ut poene nihil incellario: nisi parum quid olei inuitreo
uase remaneret : tunc quidam subdia conus agapitus nomine
aduenit: magno pere postulans ut sibi aliquantulum olei dari
debuis set: Vir autem dñi quicuncta decreuerat. in terra tribuere
ut in caelo omnia reseruaret: hoc ipsum parum quod remanserat
olei iussit petenti dari: Mon achus uero qui cellarium tenebat.
audiuit quidem iubentis uerba: sed implere distulit: Cumque post

Expanded text:
ut ei nescienti in potu venenum daret. Quod quamvis vitam auferre ut ei nescienti in potu venenum daret. Quod quamvis vitam auferre non valuit, cutis tamen colorem mutavit, ita ut diffusa in corpore ejus varietas leprae morem imitari videretur. Sed ad Dei hominem deductus salutem pristinam citius recepit: nam mox ut eum contigit, omnem cutis illius varietatem fugavit.o quoque tempore quo alimentorum inopia Campaniam graviter affligebat, vir Dei diversis indigentibus monasterii sui cuncta tribuerat, ut pene nihil in cellario nisi parum quid olei in vitreo vase remaneret. Tunc quidam subdiaconus Agapitus nomine advenit, magnopere postulans ut sibi aliquantulum olei dari debuisset. Vir autem Domini, qui cuncta decreverat in terra tribuere, ut in coelo omnia reservaret, hoc ipsum parum quod remanserat olei, jussit petenti dari. Monachus vero qui cellarium tenebat audivit quidem jubentis verba, sed implere distulit. Cumque post
Abbreviated transcription (Latin):
Venit itaque ad monasterium omnipotentis dĩ famulum repperit
quia acreditoresuo pro xii. solidis grauiter affligeretur intimauit
Cui uenerabilis pater nequaquam sehabere duodecim solidos res¬
pondit: sed tamen eius in opiam blanda locutione consolatus ait
Hade et postbiduum reuertere: quia de est hodie quod tibi debeã
dare In ipso autembiduo moresuo in oratione fuit occupatus Cum
die tertio is qui neces sitate debiti a ffligebatur reduit: Suꝑ arcam¬
uero monasteri quae erat frumento plena. subito .xiii. solidi
sunt inuenti: Quos uirdi deferri iussit et afflicto pecitori
tribuit dicens: ut .xii. redderet : et unum in expensis propriis
haberet S ed ad ea nunc redeam: quae eius discipulis in libri hũ
exordio praedictis referentibus agnoui: quidam uir grauissima. ad¬
uersarii sui emulatione l aborabat : cuius ad hoc usque odium ꝓrupit.

Expanded text:
Venit itaque ad monasterium, omnipotentis Dei famulum reperit, et Venit itaque ad monasterium, omnipotentis Dei famulum reperit, et quia a creditore suo pro duodecim solidis graviter affligeretur, intimavit. Cui venerabilis Pater nequaquam se habere duodecim solidos respondit, sed tamen ejus inopiam blanda locutione consolatus, ait: Vade, et post biduum revertere, quia deest hodie quod tibi debeam dare. In ipso autem biduo more suo in oratione fuit occupatus. Cumque die tertio is qui necessitate debiti affligebatur, rediret, super arcam monasterii, quae erat frumento plena, subito tredecim solidi sunt inventi. Quos vir Dei deferri jussit, et afflicto petitori tribui, dicens, ut duodecim redderet, et unum in expensis propriis haberet. Sed ad ea nunc redeam, quae ejus discipulis in libri hujus exordio praedictis referentibus agnovi. Quidam vir gravissima adversarii sui aemulatione laborabat, cujus ad hoc usque odium prorupit,
Abbreviated transcription (Latin):
deuorare uult: Currentes autem fratres: draconem minime uider̃
sed trementem atque palpitantem : monachum ad monasterium
reduxerunt: Qui statim promisit num quam se esse. iam amonas¬
terio reces surum : atque exhora eadem in sua promissione ꝑmansit
quippe qui sciuiri orationibus contrase ad sistere draconem ui¬
derat : quem prius non uidendo sequebatur: XXUI.
cognoui : qui agebat patrissui puerum morbo elefantino fuisse
correptum : itaut iam pilis cadentibus cutis intumes ceret. atq
in crescente sanie occultare non posset: quiad uirum dĩ ab eodẽ
patre eius missus est et salut pristinae sub omni celeritate
restitutus.XXUII.
eque illud taceam. quod eius discipulus peregrinus nomine
narrare consueuerat: quia die quadam fidelis uir quadã neces¬
sitite debiti compulsus unum sibi fore remedium credidit: si addĩ
uirum pergeret et quae eum urgeret debiti necessitas indicaret:

Expanded text:
devorare vult. Currentes autem fratres draconem minime viderunt, devorare vult. Currentes autem fratres draconem minime viderunt, sed trementem atque palpitantem monachum ad monasterium reduxerunt. Qui statim promisit nunquam se esse a monasterio recessurum, atque ex hora eadem in sua promissione permansit: quippe qui sancti viri orationibus contra se assistere draconem viderat, quem prius non videndo sequebatur. cognovi, qui aiebat patris sui puerum morbo elephantino fuisse correptum, ita ut jam pilis cadentibus cutis intumesceret, atque increscentem saniem occultare non posset. Qui ad virum Dei ab eodem patre ejus missus est et saluti pristinae sub omni celeritate restitutus. eque illud taceam quod ejus discipulus Peregrinus nomine narrare consueverat: quia die quadam fidelis vir quidam necessitate debiti compulsus, unum sibi fore remedium credidit, si ad Dei virum pergeret, et quae eum urgeret debiti necessitas, indicaret.