comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dei ẽe mersierunt. Abimelech uͦ filiꝰ ancille. ty¬
pum antixp̃i portasse intelligit᷑: qui congregatis
ꝑditis nationibꝰ regnũ sͥ imꝓbe usurpabit. om̃sq
scõs .ui. ⁊ ꝑsecutione om̃iq crudelitate trucida¬
bit. Ioachan uͦ unior. fig᷑a scõꝵ fuit. Sic̃ enĩ io¬
athan ꝑ fugam recessit.⁊ reliqui int̾fecti sunt
ascenderit. hic est mons: qͣm sci cirtũdabũt. qͦm
⁊ sc̃s moyses inbenedictionibꝰ sic̃ iam suꝑiꝰ dictũ
micłm ł coccinũ: significat eos qͥ gemine cari¬
tatis ardore accensi bene ducatũ popłi xp̃iani
gerunt. Iair qui int̾pretat᷑ illuminans. hic sig¬
nificat redẽptorẽ nr̃m: qui dux ⁊ rex est popłi
xp̃iani. Qd̾̃ bene ip̃a demonstrant noĩa. Iair
enĩ ant̃pretat᷑ illuminans. Et galaad: aceruus
testimonii. Illuminans benedicit᷑ dñs nr̃: de
qͦ scͥptum est in euͣngłio. Erat lux uera. que
uluminat omnẽ hominẽ uenientẽ in hunc

Expanded text:
Dei esse meruerunt. Abimelech vero filius ancillae tyDei esse meruerunt. Abimelech vero filius ancillae typum Antichristi portasse intelligitur, qui congregatis perditis nationibus, regnum sibi improbe usurpabit, omnesque sanctos vi et persecutione, omnique crudelitate trucidabit. Joatham vero junior figura sanctorum fuit. Sicut enim Joatham per fugam recessit, et reliqui interfecti sunt ascenderit. Hic est mons quem sancti circumdabunt, quem et sanctus Moyses in benedictionibus, sicut jam superius dictum miculum, vel coccinum, significat eos qui geminae charitatis ardore accensi bene ducatum populi Christiani gerunt. Jair, qui interpretatur illuminans, hic significat Redemptorem nostrum, qui dux et rex est populi Christiani. Quod bene ipsa demonstrant nomina. Jair enim interpretatur illuminans, et Galaad acervus testimonii. Illuminans bene dicitur Dominus noster, de quo scriptum est in Evangelio: Erat lux vera, quae illuminat omnem hominem venientem
Abbreviated transcription (Latin):
dent̃ ostendit. qr ñ erit apd̃ illũ pͥmatꝰ. nͨ ꝑma
nebit apd̃ eum uictorie palma : s in manꝰ cui
nom̃ iael tradit᷑ sisara. Iahel quoq int̾pretat᷑
ascensio. ⁊ significat eccłam qͣ ascendit᷑ in
celum. Cui tradit᷑ sisara qui int̃pretat᷑ ui¬
sio equi. hoc est diabolꝰ suꝑbꝰ ⁊ incentor car¬
naliũ uitioꝵ. Qd̃ aũt iahel ligno timpora
sisare tͣnsfodit. eccłe tͥumphũ exp̃ssit: que
ex illo crucis cliaboli imꝑium int̾fecit. Gede¬
on int̃pretat᷑ exꝑimentũ iniqͥtatis eoꝵ. fre¬
quentibꝰ enĩ docum̃tis informatꝰ est: qͣsi p̃sa¬
gio contͣ hostes fut᷑am uictoriã expediret. Ey
quo futuro exꝑim̃to: echimologiã nõis sumpsit.
riam reportauit. Trecentoꝵ enĩ numerꝰ tau
litt̾a continet᷑: quespetiẽ crucis ostendit. Abime
buisse. septuaginta uͦ filii. septuaginta lingue.ł
nationes qͥ credentes ꝑ scd̾am regen̾ationẽ fili

Expanded text:
denter ostendit quia non erit apud illum populum primadenter ostendit quia non erit apud illum populum primaui nomen Jael, tradetur Sisara. Jael quoque interpretatur ascensio, et significat Ecclesiam, qua ascenditur in coelum; cui traditur Sisara, qui interpretatur visio equi, hoc est, diabolus superbus et incentor carnalium vitiorum. Quod autem Jael ligno tempora Sisarae transfodit, Ecclesiae triumphum expressit, quae vexillo crucis diaboli imperium interfecit. Gedeon interpretatur experimentum iniquitatis eorum. Frequentibus enim documentis informatus est, quasi praesagio contra hostes futuram victoriam expediret: ex quo futuro experimento etymologiam nominis sumpsit. riam reportavit. Trecentorum enim numerus Tau littera continetur, quae speciem crucis ostendit. Abimelbuisse; septuaginta vero filii septuaginta linguae vel nationes; qui credentes per secundam regenerationem filii
Abbreviated transcription (Latin):
t̃ram querere. s que incelis sunt ⁊ in excelsis
tat᷑ coruscatio. Coruscatio uͦ est. qͥhabet
qͥdem lucem: s ñ ꝑmanentẽ. Ad modicum
enĩ temꝑis resplendet: ⁊ desinit. Unde ba¬
ruch in uidet᷑. formã gerere pͥoris popłi. qui
pͥmo omniũ ꝑ ꝓphetiã uocatꝰ est: ⁊ legis spleu¬
dore cor̾cauit. s ñ ꝑmansit. Cum gͦ dixisset
tem tabor. ⁊ accipe decem milia uiros.⁊
reliqͣ que scͥpta sunt: qͥd respondit baruch
ex ꝑsona popłi ad ꝓpħiam. uideamꝰ. Non
inqͥt ascendã nͥ tri ascendis mecũ: quia
nescio diem in qͣ misit dñs angłm suũ
mecum. De excusatione qͥdem uerũ est:
s de reꝓmissione falsum est. Qđ enĩ ñ ascen¬
dernit m montẽ di c̾tum ẽ: qd aut̃ pollicent᷑ seascensu¬
ros ẽẽ cũ ꝓpħia falsum ẽ. Non enĩ sycuti st̾ ꝓpħiam ite
to qr ñ erit pͥmatꝰ tuus in uia hac qͣm incedis:
s in manu mulieris tradet dñs sisaram. eui¬

Expanded text:
terram quaerere, sed quae in coelis sunt et in excelsis. terram quaerere, sed quae in coelis sunt et in excelsis. etatur coruscatio. Coruscatio vero quae habet quidem lucem, sed non permanentem; ad modicum enim temporis resplendet, et desinit. Unde Barach mihi videtur formam gerere prioris populi, qui primo omnium per prophetiam vocatus est, et legis splendore coruscavit, sed non permansit. Cum ergo dixisset tem Thabor, et accipe decem millia viros, et reliqua quae scripta sunt ; quid respondit Barach ex persona populi ad prophetiam, audiamus. Non, inquit, ascendam, nisi et tu ascenderis mecum, quia nescio diem in qua misit Dominus angelum suum mecum. De excusatione quidem verum est, sed de repromissione falsum est. Quod enim ascenderint in montem Dei, certum est; quod autem pollicentur se ascensuros esse cum prophetia, falsum est. Non enim secuti sunt prophetiam, ut to, quia non erit primatus tuus in via hac qua incedis, sed in manu mulieris tradet Dominus Sisaram. Evi
Abbreviated transcription (Latin):
dñm nr̃m. Sagar qͥ int̾pretat᷑ nom̃ aduene
siue ibi colonꝰ : qui ⁊ sexcentos uiros de phi¬
listiim uomer ꝑcussit ⁊ defendit isrł: ip̃e
significat doctores ex gentibꝰ. qui colunt a¬
grum dñicum. ⁊ ñ semꝑ gladio districti ex¬
aminis. contͣ adũsarios utunt᷑: s aliquid
agresti ⁊ simplici cõmonitione de animis
auditoꝵ uitia ⁊ peccata depellunt. Namq
senariꝰ numerꝰ qͥ multiplicatꝰ ꝑuenit in sex¬
centos. mundi huiꝰ fig̃am tenet : q̃ in sex
dieb dr̃ consũmatꝰ. Sexcentos gͦ in aratro
dr ꝑcsisse ille cui ꝑ crucẽ xp̃i crucifixus
est mundꝰ. D elbora que int̾̃pretat᷑ apis.
significat ꝓphetie suauitatẽ ⁊ celestis doc¬
trine dulcedinẽ. Hec habitabat sub pal¬
ma int̾ rama ⁊ bethel. Rama int̃pretat᷑
excelsa. bethel domꝰ dei. Sub palma sedem
habet ꝓphetia: qr iustꝰ ut palma florebit.
Int̾ excelsa scilicet ⁊ domũ dei: qr nichil ule
habet ꝓphetia. nec docet nos que sunt suꝑ

Expanded text:
nostrum. Samgar, qui interpretatur nomen advenae, sive ibi colonus, et qui sexcentos viros de Philisthiim vomere percussit, et defendit Israel, ipse significat doctores ex gentibus, qui colunt agrum Dominicum, et non semper gladio districti examinis contra adversarios utuntur, sed aliquando agresti et simplici commonitione de animis auditorum vitia et peccata propellunt. Namque senarius numerus, qui multiplicatus pervenit in sexcentos, mundi hujus figuram tenet, qui in sex diebus dicitur consummatus. Sexcentos ergo in aratro dicitur percussisse ille cui per crucem Christi crucifixus est mundus. Debora, quae interpretatur apis, significat prophetiae suavitatem, et coelestis doctrinae dulcedinem. Haec habitabat sub palma inter Rama et Bethel. Rama interpretatur excelsa, Bethel domus Dei. Sub palma sedem habet prophetia, quia justus ut palma florebit , inter excelsa videlicet et domum Dei; quia nihil vile habet prophetia, nec docet nos quae sunt super
Abbreviated transcription (Latin):
uit. ut in sac̾lega ciuitate que ꝓpħas ⁊ ip̃m
iuditia exerceretͥ ⁊ eam ultione iusta ꝑi¬
meret. atq sac̾dotiũ uanũ qd̃ post xp̃i
aduentũ mnanit̾ habuerat destrueret: tem¬
plũq subũteret: nec ñ ⁊ impiã sinagogam
que sanguinẽ scõꝵ semꝑ sitiebat. de regni
calmine p̃cipitaret: ac rectores ipsiꝰ int̾fice¬
ret. Athalia gͥ hec que sem̃ dauid extingue¬
re moliebat᷑ ⁊ regiã stirpẽ delere. bene impi¬
etatẽ expͥmit sinagoge. que ꝑ neqͥtiã men¬
tis seminis dauid hoc est xp̃i insicliat̾x erat.¬
⁊ odium contra eum semꝑ in corde gerebat.
Que aliqͣndo regnare uidebat᷑. cũ legis cermo¬
nas tẽꝑalit̾ obseruabat. Int̾pretat᷑ aũt atalia¬

Expanded text:
vit ut in sacrilega civitate, quae prophetas et ipsum vit ut in sacrilega civitate, quae prophetas et ipsum judicia exerceret, et eam ultione justa perimeret, atque sacerdotium vanum, quod post Christi adventum inaniter habuerat, destrueret, templumque subverteret, nec non et impiam synagogam quae sanguinem sanctorum semper sitiebat, de regni culmine praecipitaret, ac rectores ipsius interficeret. Athalia igitur haec, quae semen David exstinguere moliebatur et regiam stirpem delere, bene impietatem exprimit Synagogae, quae per nequitiam mentis seminis David, hoc est Christi, insidiatrix erat, et odium contra eum semper in corde gerebat, quia aliquando regnare videbatur, cum legis caeremonias temporaliter observabat. Interpretatur At
Abbreviated transcription (Latin):
ad ꝑfidiam declinauit. ⁊ fornicari fecit
filios uda. imitatꝰ fornicationẽ domꝰ acab.
eos potest significare. qͥ cacholica fide im¬
buti. ac xp̃iano baptismate regen̾ati. eccłe
instituebant᷑ sacram̃tis. Sed relinquentes
fidei ueritatẽ. exrores secunt᷑ hereticoꝵ: ⁊
ñ solum ip̃i a tramite sani doginatis exor¬
bitant. mimo alios secũ ꝑ erroꝵ deua
duccre certant. Unde illos helias hoc est
sermo ꝓpħicus redarguit. Quia om̃is diu¬
noꝵ libroꝵ sanctio. tales rep̃hendit. ac merito
sue ꝑu̾sitatis grauissimis contestationibꝰ incre¬
pat. Acharias qͥ int̾pretat᷑ app̃hendens dum. sig¬
nificat scribas ⁊ phariseos doctores legis uetenis.
pandã domũ achab. ⁊ sac̾dotes baal int̾ficien¬
tiam regẽ uida. ⁊ hieraba impiissimã re¬
ginam de palatio in iezrael p̃cipitare fecit.
Hieu enĩ tipice potest designare gentiũ pͥn¬
cipatum. qͦm dñs ac redẽptor nr̃ destina¬

Expanded text:
ad perfidiam declinavit, et fornicari fecit ad perfidiam declinavit, et fornicari fecit filios Juda, imitatus fornicationem domus Achab, eos potest significare qui catholica fide imbuti, ac Christiano baptismate regenerati, Ecclesiae instituebantur sacramentis; sed relinquentes fidei veritatem, errores sequuntur haereticorum, et non solum ipsi a tramite sani dogmatis exorbitant, imo alios secum per errorum devia ducere certant. Unde illos Elias, hoc est, sermo propheticus redarguit, quia omnis divinorum librorum sanctio tales reprehendit, ac merito suae perversitatis gravissimis testationibus increpat. Achazias, qui interpretatur apprehendens Dominum, significat scribas et Pharisaeos doctores legis veteris, pandum domum Achab, et sacerdotes Baal interficienziam regem Juda, et Jezabel impiissimam reginam de palatio in Jezrahel praecipitare fecit. Jehu enim typice potest designare gentium principatum, quem Dominus ac Redemptor noster destina
Abbreviated transcription (Latin):
pignore dotata: consortiũ sꝑonsi celestis. ⁊
societatẽ regni ꝓmeruit. Cui facte sunt in¬
finite diuitie. siue in conuentu dĩsaꝵ
nationũ ad fidem sen madqͥsitione uaniaꝵ
uirtutũ ⁊ multa gła sp̃italis sapientie. Achab̾
aũt impiꝰ qͥ in samaria regnabat. heresi arcas¬
expͥmit: qui ꝑditoꝵ tͣbam ꝑ errorẽ dema du
cunt. ⁊ in ꝑpetue mortis p̃cipitiũ mergunt.
Qd̾ aũt iosaphat uffinitate comunctꝰ est acab.
descenditq ad eum in samariam contͣ hostes
p̃bens ei auxiliũ. illos figͣalit̾ demonstrat:
qͥ de catholicis ad hereticoꝵ se amiticiã incliuant.
Qui licet a recte fidei tramite ñ recedant: tam̃
errantiũ societatẽ atq cõmunioriẽ ꝑfecte ñ
deuitant. Qd̃ nuuo mͦ sine culpa ẽẽ poterit:
maxime cum paulꝰ apłs doceat hereticum
hominẽ pꝰ unam ⁊ scd̃am correptionẽ ẽẽ¬
deuitandũ. Ioram qͥ int̾pretat᷑ qͥs est excel¬
sus. ⁊ de religioso patre iosaphat genitꝰ.

Expanded text:
pignore dotata, consortium sponsi coelestis et societatem regni promeruit. Cui factae sunt infinitae divitiae, sive in conventu diversarum nationum ad fidem, seu in acquisitione variarum virpignore dotata, consortium sponsi coelestis et societatem regni promeruit. Cui factae sunt innationum ad fidem, seu in acquisitione variarum in perpetuum mortis praecipitium mergunt. Quod autem Josaphat affinitate conjunctus est Achab, descenditque ad eum in Samariam, contra hostes praebens ei auxilium, illos figuraliter demonstrat qui de catholicis ad haereticorum amicitiam se inclinant; qui licet a rectae fidei tramite non recedant, tamen errantium societatem atque communionem perfecte non devitant. Quod nullo modo sine culpa esse poterit, maxime cum Paulus ait apostolus haereticum hominem post unam et secundam correptionem devitandum . Joram, qui interpretatur quis est excelsus, et de religioso patre Josaphat genitus
Abbreviated transcription (Latin):
ancipitẽ int̾fecit. Sic doctor catholicꝰ rotan¬
tem diabolũ in argum̃tis philosophoꝵ sermo¬
ne euͣngłico itq ꝓphetico concludit ⁊ extin¬
guit. omnẽ praui dognatis ⁊ crasse inteui¬
gentie sensum qͥ se extollit ⁊ erigit adũsũ
spitalẽ scientiã xp̃i. Possunt ⁊ angłi saluta¬
res in othonielis ł aoth speties designari: qr
sic̃ sepe ostendimꝰ. ñ solũ a contͣriis uͥtutib
impugnam᷑. s ⁊ diuine boneq u̾tutes. ad
auxiliũ nr̃m mitunt᷑ a dño. Mittit etiã no¬
bis dñs u̾tutẽ suã celestẽ. ꝑ qͦm liberem᷑ a
iugo seraitutis diabolice. que uirtꝰ omĩa ꝓ

Expanded text:
ancipitem, interfecit. Sic doctor catholicus rotanancipitem, interfecit. Sic doctor catholicus rotantem diabolum in argumentis philosophorum sermone evangelico atque prophetico concludit, et exstinguit omnem pravi dogmatis et crassae intelligentiae sensum, qui se extollit et erigit adversum spiritalem scientiae designari, quia, sicut saepe ostendimus, non solum a contrariis virtutibus impugnamur, sed et divinae bonaeque virtutes ad auxilium nostrum mittuntur a Domino. Mittit etiam nobis Dominus virtutem suam coelestem, per quam liberemur a jugo servitutis diabolicae; quae virtus omnia pro
Abbreviated transcription (Latin):
seruierant ꝓ multoꝵ delictis.xl. annis ꝓ uniꝰ
iusticia in pace ꝑdurauit. Ad ombezerħ qͥ int̾¬
p̃tat᷑ dñs fluminis significat diabolum. de
quo apłs ait. Ip̃e enĩ sathanas tͣnssigurat se
in angłm lucis. Tota aũt eiꝰ potentia atq po¬
testates uanitas est. qͦm silii uida hoc est filii
confessionis. ac filii symeon .i. filii exauditi
onis debellant. cum fideles quiq scuto fidei
atq armis uͥtutum contͣ eũ dimicant.
Comp̃hendentesq eũ cedunt sũmitates
manuũ ac pedum eiꝰ cũ pͥmordia male oꝑa¬
tionis atq uestigia praui exempli abscidere
iurilit̾ contendunt: qͣtinꝰ maligni fraus effi¬
catiã repentine deceptionis ñ inueniat. cum
uigor illi nocendi sp̃itali dimicatione au¬
fert᷑. Eglon gͦ rex moabitar̃ qͥ int̾pretat᷑
rotatꝰ. ł orbitas typũ tenet diaboli: qui
tute constiruit. Hunc aoth udex qͥ int̾pre¬
tat᷑ głosus ⁊ est ambrdext̾. habens gladiũ

Expanded text:
 annis pro unius  annis pro unius justitia in pace perdurant. Adonibezec, qui interpretatur dominus fulminis, significat diabolum, de quo Apostolus ait: Ipse enim Satanas transfigurat se in angelum lucis . Tota autem ejus potentia atque potestas vanitas est. Quem filii Juda, hoc est, filii confeonis, debellant, cum fideles quique scuto fidei atque armis virtutum contra eum dimicant, comprehendentesque eum caedunt summitates manuum ac pedum, cum primordia malae operationis atque vestigia pravi exempli abscindere viriliter contendunt, quatenus maligni fraus efficaciam repentinae deceptionis non inveniat, cum vigor illi nocendi spfertur. Eglon ergo rex Moabitarum, qui interpretatur rotatus, vel orbitas, typum tenet diaboli, qui tute constituit. Hunc Aod judex, qui interpretatur gloriosus, et est ambidexter habens gladium
Abbreviated transcription (Latin):
lege dei. potes istas magnificas ⁊ muitas ur¬
bes .i. assertiones subũtere falsitatis. ut ⁊ tu
merearis benedici ab iħu. ⁊ acciꝑe ebron. Int̾¬
p̾tat᷑ aũt ebron conunctio. ł conuigiũ. ł qd̾
potest fortasse illud ostendi qd̃ spelunca duplex
cõparata ab abrahã patarcha in ea ẽ in qua¬
ham cum sara. ysaac cum rebecea. iacob cum
lia. Ip̃e gͦ in memoriis patrũ hereditatẽ capit
prudens. ⁊ sapiens caleph. ip̃e iħc enachitatũ
gentiũ mecͦpolim tͥbuit ebron. ⁊ efficit᷑ ei sors.
usq in hodiernũ diem. Othoniel qͥ int̾pre¬
tat᷑ tempꝰ eiꝰ ds̃. uł responsio dei. Iste signi¬
ficat rectores eccłaꝵ ac iudices. qͥb ꝑ sp̃c scĩ¬
grãm iudiciũ ñ solum rer̃ gestarũ datum
est s ranimiarũ. Nam sc̾ptum est de ipso
manꝰ eiꝰ chusar sathon regem. Quare hoc :
Quia sp̃c dñi erat in eo: ⁊ confortatꝰ est manꝰ
eiꝰ suꝑ chusar sathon. Et post hec dicit qr qͥeuit

Expanded text:
lege Dei, potes istas magnificas et munitas urlege Dei, potes istas magnificas et munitas urbes, id est, assertiones subvertere falsitatis, ut et tu merearis benedici ab Jesu et accipere Hebron. Interpretatur autem Hebron conjunctio vel conjugium; per quod potest fortasse illud ostendi, qcomparata ab Abraham patriarcha in ea est, in qham cum Sara, Isaac cum Rebecca, Jacob cum Lia. Ipse ergo in memoriis patrum haereditatem capit prudens et sapiens Caleb; ipsi Jesus Enachitarum gentium metropolim tribuit Hebron, et efficitur ei sors usque in hodiernum diem. Othoniel, qui interpretatur tempus ejus Deus, vel responsio Dei. Iste significat rectores ecclesiarum ac judices, quibus per Spiam judicium non solum rerum gestarum datum est, sed et animarum. Nam scriptum est de ipso manus ejus Chusar Sathon regem. Quare hoc? quia spiritus Domini in eo, et confortata est manus ejus super Chusar Sathon. Et haec dicit: Quia quievit
Abbreviated transcription (Latin):
tius ꝑiclitari. obtans ut m illesa ac salua
saluaret hec casurũ mundũ. sic̃ illa ciui¬
tatem firmiter credidit. Hec ꝓse ac suoꝵ¬
omniũ salute. pactũ cum testam̃tis dñi feẽ.
Hec in domo sua coccũ .i. signũ sanguinis po¬
suit. extra hanc siqͥs firerit inuentꝰ ruinã scłi
atq incendiũ mundi nulla ratione uitabit.
Acham qͥ de hierico anathemate concupiii.
¶ aleph uͦ qͥ int̾pretat᷑ qͣsi cor. aut canis. sig¬
nificat doctorẽ catholicũ sapientẽ corde.
⁊ fortẽ ac strenuĩ in exercitio uͥtutum.
Iste deposcit sͥ a iosue ꝑmitti facultatẽ
ut congrediat᷑ cum dialecticis scłi. cum
his qui ꝓ ueris falsa confirmant. ut eos
confutet ⁊ suꝑec ⁊ subuertet om̃ĩa qui
illi falsis assertionib construxerunt.
Icdeo deniq uidens alac̾tatẽ eiꝰ iħs bene¬
diỹ inqͥd eum scilicet qd̾ talia deposcat.
⁊ audeat. s ⁊ tu si uis dare oꝑam studiis
⁊ legem prudent̃ meditari. ⁊ effici cor in

Expanded text:
iclitari optans, dummodo illaesa ac salva servaret. Haec casurum mundum, sicut illa civitatem firmiter credidit. Haec pro se ac suorum salute omnium pactum cum testamentis Domini fecit; haec in domo sua coccum, id est, signum sanguinis posuit; extra hanc si quis fuerit inventus, ruinam saeculi atque incendium mundi nulla ratione vitabit. Achan, qui de Jericho anathemate concupivit,Caleb vero, qui interpretatur quasi cor, aut canis, significat doctorem catholicum sapientem corde et fortem ac strenuum in exercitio virtutum. Iste deposcit sibi a Josue permitti facultatem ut congrediatur cum dialecticis saeculi, cum his qui pro veris falsa confirmant, ut eos confutet et superet, et subvertet omnia quae illis falsis assertionibus construxerunt. Ideo denique videns alacritatem ejus Jesus, beneit, inquit, eum, » scilicet quod talia deposcat et audeat; sed et tu, si vis dare operam studiis, et legem prudenter meditari, et effici cor in
Abbreviated transcription (Latin):
iusto iuditio conatꝰ est ꝑdere. Dauid int̾pre-¬
tat᷑ fortis manu. utiq qr fortissimꝰ in p̾liis fuit.:
ip̃e ⁊ clesid̾abił in stirpe scilicet sua. de qͣ p̃dixeat
ꝓpħa. ueniet desid̾atꝰ cuictis gentib. Hic saluato¬
ris nr̃i exp̃ssit unaginẽ. sine qd̾ insectatione iu-¬
deoꝵ inustam ꝑsecutionẽ sustinuit. siue qd ma¬
ni fortis fortem uicit diabolũ atq alligauit. eiꝰq
spolia in toto orbe distribuit. Gouad designat
erga dauid nr̃m ꝑcipiunt. Ur̃ias qͥ int̾p̾tat᷑ lux
mea dei est. significat diabolũ. qui se ꝑ finctionẽ
in angłm lucis tͣnstulit. Quiꝰ conunctiõipꝰ erat

Expanded text:
usto judicio conatus est perdere. David interpretatur fortis manu, utique quia fortissimus in praeliis fuit, ipse et desiderabilis in stirpe scilicet sua, de qua praedixerat propheta: Veniet desideratus cunctis gentibus . Hic Salvatoris nostri expressit imaginem, sive quod in sectatione Judaeorum injustam persecutionem sustinuit, sive quod manu fortis fortem vicit diabolum atque alligavit, ejusque spolia in toto orbe distribuit. Goliath designat erga David nostrum percipiunt. Urias interpretatur lux mea Dei est. Significat diabolum, qui se per fictionem in angelum lucis transtulit. Cujus conjugio prius erat
Abbreviated transcription (Latin):
sinuosa uestimenta: de quib legr᷑ in dane¬
le. Et sarabere eoꝵ non sunt in minute: ⁊
priblius Ut quid ergo in uentre tuo parchi.
sarabere suspenderunt: Ap̃ qͦsdam aũ sarabe
quedam capitum tegmina nuncupant᷑. qua¬
lia uidemꝰ in capite magoꝵ pieta. Mastru¬
ga uestis g̾manica expelliculis feraꝵ: de qua
cicero. ꝓscauro quem p᷑pura regalis nõ cõmo¬
uit: eum sardoꝵ mastruga mutauit. Mas¬
⁊ ruga autem qiͣ monstruosa: eo qd̃ qͥ ea in¬
diiunt᷑ qiͣ inferaꝵ habitu tnfformantur. Le¬
git᷑ ita in apło de quibꝰdam scũ. qui fuert̃ sub
uet̾i testamento. Circũt ierunt inquid in melo¬
tis in pellib caprinis : gentes. angustiati. afflicti.
quib dignus non erat mundus. In quo mani-
festat᷑ qd̾ uiri scĩ. quibꝰ ad et̃nam uitam gradi¬
enda amor incumbit: ñ p̃sentis uite deliciis
ꝑ uoluptatem uti desid̾ent s ꝑ otrnentiam ma¬
gis uͥtitum copiam hr̃e studeant. In quib

Expanded text:
sinuosa vestimenta, de quibus legitur in Daniele: Et sarabara eorum non sunt immutata. Et Publius: Ut quid ergo in ventre tuo Parthi sarabara suspenderunt. Apud quosdam autem sarabara quaedam capitum tegmina nuncupantur, qualia videmus in capite magorum picta. Mastruca vestis Sarda ex pelliculis ferarum, de qua Cicero pro Scauro: Quem purpura regalis non commovit, eum Sardorum mastruca mutavit. Mastruca autem, quasi monstruosa, eo quod qui ea induuntur, quasi in ferarum habitum transformantur. Legitur in Apostolo de quibusdam sanctis, qui fuerunt sub Veteri Testamento: Circumierunt, inquit, in melotis et pellibus caprinis, egentes, angustiati, afflicti, quibus dignus nonfestatur, quod viri sancti, quibus ad aeternam vitam gradiendi amor incumbit, non praesentis vitae deliciis per voluptatem uti desiderent: sed per continentiam magis virtutum copiam habere studeant. In quibus
Abbreviated transcription (Latin):
infundat: qͣtinꝰ illa uideant: que ad ipsiꝰ certum est
ꝑtinere ussionẽ. Decorẽ aũt uͥtutũ ⁊ bonoꝵ oꝑum
solem signi ficare illa dũi sententia demonstrat:
qͣ ad apłos loqͦns ait. Sic luceat lux ur̃a coram
hominibꝰ ut uideant oꝑa ur̃a bona ⁊ głificent
patrem ur̃m qͥ in celis est. Sol acum̃ sapĩe sig̃at:

Expanded text:
ndat, quatenus illa videant, quae ad ipsius certum est pertinere jussionem. Decorem autem virtutum et bonorum operum solem significare illa Domini sententia demonstrat, qua ad Apostolos loquens ait: Sic luceat lux vestra coram hominibus ut videant opera vestra bona, et glorificent Patrem vestrum, qui in coelis est . So
Abbreviated transcription (Latin):
manifestiꝰ effusa est. pulcherrima sigͣarum conseqͣn¬
tia t̾cia lune ebdomade lum̃ ipsiꝰ qd̾ eatenꝰ ad t̾ras
creuerat ad celestia iam crescere inchoat. Pulchre
hanc in pascha obseruare p̃cipuni: ut gr̃e qͣm acce¬
pimꝰ. nũꝙͣ obliti ꝑ singłos gradꝰ sp̃itał t̾nsitꝰ. largi¬
tori illiꝰ obediendo uicẽ rependere memiñimꝰ. ł cer¬
te increscente ad homines luna uite nob̾ actiue.
in reũsa uͦ ad celos specłatiue tipꝰ ostend̾r. Uł in hac
nob conũsione dilectio ꝓximi: in illa nr̃i signat᷑
auctoris. Aut huc conũs lucis eiꝰ ꝓfectꝰ. ut bona
foras oꝑer᷑ admonet. Porro illuc ut eadem bona
oꝑa. solo suꝑne mercedis intuitu geramꝰ. huc ut lu¬
ceat lux nr̃a corã hominibꝰ ut uideant bona nr̃a oꝑa:
illuc ut głificent patrẽ nr̃m qͥ in celis est.

Expanded text:
manifestius effusa est: pulcherrima figurarum consequentia tertia lunae hebdomade lumen ipsius, quod eatenus ad terras creverat, ad coelestia jam crescere inchoat: pulchre hanc in pascha observare praecipimur: ut gratiae quam accipimus nunquam obliti, per singulos gradus spiritalis transitus largitori illius obediendo vicem rependere meminerimus. Vel certe in crescente ad homines luna vitae nobis activae, in reversa vero ad coelos speculativae typus ostenditur. Vel in hac nobis conversione dilectio proximi, in illa nostri signatur auctoris: aut huc conversus lucis ejus profectus, ut bona foras operemur, admonet: porro illuc, ut eadem bona opera solo supernae mercedis intuitu geramus: huc, ut luceat lux nostra coram hominibus, ut videant bona nostra opera: illuc, ut glorificent Patrem nostrum, qui in coelis est .
Abbreviated transcription (Latin):
d̾m creatꝰ est in iusticia ⁊ scĩtate ⁊ ueritate. Et ut
uegetati diũsaꝵ uarietate u̾tutũ. eaꝵq foliis
ueluti aments arboris ad umbratione uelati. tã¬
qͣm lece atq fructifere segeces pullulemꝰ in pleni¬
lunio. ut ꝑfectũ splendorẽ fidei ⁊ sensꝰ gerentes.
a peccati tenebris segregem᷑ In reu̾sa eadẽ luce
qͣnto magni sumꝰ humiliemꝰ in om̃ibꝰ dicentes
cum apło singłi. Gr̃ã aũt dei sum id qd̵ sum.
Que ꝓfecto gr̃a muñis suꝑni. q̃ t̾cio tẽpore scłi

Expanded text:
ustitia et sanctitate et veritate : et ut vegetati diversarum varietate virtutum, earumque foliis, veluti amoenae arboris adumbratione, velati, tanquam laetae atque fructiferae segetes pullulemus in plenilunio, ut perfectum splendorem fidei et sensus gerentes, a peccati tenebris segregemur: in reversa eadem luce quanto magni sumus, humiliemur in omnibus, dicentes cum Apostolo singuli: Gratia autem Dei sum id quod sum . Quae profecto gratia mun
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ scͥpt᷑a unam. siue pͥmã sabbati cognominat.
annectimꝰ. Nec inmerito.q̃ ⁊ condicione pͥmitine
lucis excellens. ⁊ tumpho dñice resurrectionis in¬
signis. ⁊ nr̃a qͦ nob resurrectione manet semꝑ ex¬
optabił. Septem qͦ dies lune .i. a qͥntadecima usq¬

Expanded text:
quam Scriptura unam sive primam Sabbati cognominat, quam Scriptura unam sive primam Sabbati cognominat, annectimus. Nec immerito, quae et conditione primitivae lucis excellens, et triumpho Dominicae resurrectionis insignis, et nostra quoque nobis resurrectione manet semper exoptabilis. Septem quoque dies lunae, id est, a q
Abbreviated transcription (Latin):
nis ẽẽ testes in ierłm. ⁊ iom̃i uidea.⁊ samaria ⁊
usq ad ultimum t̾re. Et bene luna cum nr̃os cres
cit ad ocłos: paulatim a sole recedit. Cum uͦ ad celos
paribꝰ ad eum spaciis redit. ħ ẽ enĩ qd̃ ip̃e dic̃. ex¬
iui a patre ⁊ ueni in mundũ: itum relinqͦ mun¬
dum :⁊ uado ad patrem. Et qd̃ de ip̃o psalmꝰ aui
A sũmo celo egressio eiꝰ: ⁊ occuriꝰ eiꝰ usq ad sũmũ
eiꝰ. Qa g̃ luna eo sue lucis increm̃to qd̃ exiens a
sole ad nr̃os euoluit obtutꝰ. dñi saluatoris incar¬
ne usq ad tempora passionis doct̾nam uͥtures¬
q sigãt. eo aut̃ qd̾ a sole rediens. paulatun ad in¬
uisibilẽ nob̾ celi faciem recolligit. resurrectionis
illiꝰ ac pꝰterioris głe miracła demonstrat. Merito a
qͥnta decima paschał uoti gaudiis apta p̃dicat᷑. his
qͥdem paschał tẽporis alegis obseruatione sũptis.
indiciis heredes noui testam̃ti. etiã diem dñicam.

Expanded text:
nis esse testes in Jerusalem, et in omni Samaria, et nis esse testes in Jerusalem, et in omni Samaria, et usque ad ultimum terrae. Et bene luna cum ncit ad oculos, paulatim a sole recedit; cum vero ad coelos, paribus ad eum spaciis redit. Hoc enim est quod ipse dixit: Exivi a Patre, et veni in mundum; iterum relinquo mundum, et vado ad Patrem. Et quod de ipso psalmus: A summo coelo egressio ejus, et occursus ejus usque ad summum ejus. Quia ergo luna eosole ad nostros evolvit obtutus, Domini Salvatoris in carne, usque ad tempora passionis, doctrinam virtutesque significat: eo autem, quo ad solem rediens, paulatim ad invisibilem nobis coeli faciem recolligit, resurrectionis illius ac posterioris gloriae miracula demonstrat: merito a quinta decima paschalis non gaudiis apta praedicatur. His quidem paschalis temporis a legis observatione sumptis indiciis haeredes Novi Testamenti etiam diem Dominicam,
Abbreviated transcription (Latin):
a qͥnta decima usq ad nouissimã crem̃tũ eiꝰdem
sue lucis at̾renis aũsum paulatim ad celestia re¬
uertit. Que nimir̃ eĩ conũsio recte paschał gau¬
dii mist̾ia signat: qͥbꝰ omnẽ mentis nr̃e głam
a uisibilibꝰ aũtere deliciis. caducisq fauoribꝰ. atq
ad solam celestis gr̃e lucem suspend̾e contẽplan¬
do docem. ł si utrãq ⁊ conu̾sionẽ in bonũ delectat.
int̾ptan possumꝰ intelligere: qd̾ crescens ad ocłos
humanos lum̃ lune uͥtutũ gr̃am qͥbꝰ apparens in
carne dñs mundo illuxit. insinuet. De qͥbꝰ d̾r. Et
nes. Recrescens uͦ ad celos. resurrectionis. ascensio¬
nisq illiꝰ głam designet: que in se qͥdem ip̃a mox
ꝑfecta ꝑuenit. S in animo fideliũ qͥbꝰdam lucis
cis sue ꝓfectibꝰ usq ad finẽ scłi crescere ñ desinit.
Resiurgens enĩ dñs amortuis: pͥmo fingłis. ac
tibꝰ ascensurꝰ in celum p̃cepit eos sue dispensacio¬

Expanded text:
A XV autem usque ad novissimam crementum ejusdem A XV autem usque ad novissimam crementum ejusdem suae lucis a terrenis aversum, paulatim ad coelestia revertitur. Quia nimirum ejus conversio recte paschalis gaudii mysteria signat, quibus omnem mentis nostrae gloriam a visibilibus avertere deliciis, caducisque favoribus, atque ad solam coelestis gratiae lucem suspendere contemplando docemur. Vel si utramque ejus conversionem in bonum delectat interpretari, possumus intelligere, quod crescens ad oculos humanos lumen lunae virtutum gratiam, quibus apparens in carne Dominus mundo illuxit, insinuet, de quibus dicitunes. Recrescens vero ad coelos, resurrectionis ascensionisque illius gloriam designet, quae in se quidem ipsa mox perfecta provenit, sed in animo fidelium quibusdam lucis suae profectibus usque ad finem seculi crescere non desinit. Resurgens enim Dominus a mortuis primo singulis ac ti
Abbreviated transcription (Latin):
nouam. ⁊ ꝓmissa tpsiꝰ expectamꝰ. in qͥbꝰ iusticia habi¬
tat. S ioħes in apocalipsi sua. Et dix̃ qͥ sedebat in
throno. Ec̃ce noua facio omĩa. Deinde etiã t̃ciam
mensis eidem septimanã in pascha obseruamꝰ. qd̵
resurrectionis dñice gaudiis aptissime congruit.
ꝙ ⁊ eadem sacroscã eiꝰ resurrectio t̃cia die facta ẽ. ⁊
in carne dispensatio que ꝑ resurrectionis consũma¬
ta est głam mundo apparuit. Pͥma namq scli tẽꝑa
trema carismate sp̃itali ꝑ se ip̃m ueniens. illustrare
dignatꝰ est.S ⁊ ip̃a tunc lune conũsio pulcherri¬
mũ nob sacram̃ti celestis spectacłm p̃bet. Namq li¬
na que rotuudi facta schematis. a sole lum̃ ut su¬
pra diximꝰ accepit: ideoq semꝑ ex dimidio orbe.
qͣm ad solem habet lucida est. ex alt̾o aut̃ dimi¬
dio semꝑ obscura. A pͥma usq ad qͥntam decimã
luicis crem̃tũ ad t̾ras defectũ uͦ habet ad celos:.

Expanded text:
novam, et promissa ipsius expectamus, in quibus justinovam, et promissa ipsius expectamus, in quibus justitat . Sed et Joannes in Apocalypsi sua: Et dixit qui sedebat in throno: Ecce, nova facio omnia . Deinde etiam tertiam mensis ejusdem septimanam in Pascha observamus, quod resurrectionis Dominicae gaudiis aptissime congruit, quia et eadem sacrosancta ejus resurrectio tertia die facta est, es adventu, tota ejus in carne dispensatio, quae per resurrectionis consummata est gloriam, mundo apparuit. Prima namque saeculi tempora s, extrema chrismate spiritali per seipsum veniens illustrare dignatus est. Sed et ipsa tunc lunae conversio, pulcherrimum nobis sacramenti coelestis spectaculum praebet. Namque luna quae rotundi facta schematis, a sole lumen, ut supra diximus, accipit, ideoque semper ex dimidio orbe quem ad solem habet lucida est; ex altero autem dimidio semper obscura, a primo usque ad quintam decimam lucis crementum ad terras, defectum vero habet ad coelos,
Abbreviated transcription (Latin):
re ꝑfusa. Item luna. p̃sens scłm sig̾̃at. eo qd̃ semꝑ
mutet᷑.sic̃ in apocalipsi d̾r. de eccła. Et̃ luna sub
pedibꝰ eiꝰ. Aliq̃n aũt luna. instabilem mentis huma¬
ne qͣlitatẽ in scͥpt᷑is rep̃hendit: nt est illud sap̃ie.
Stultꝰ ut luna mutat᷑: qr uir duplici animo. in¬
coustans est mom̃ibꝰ uiis suis. S ⁊ ħ notandum
qd̾ luna tempꝰ paschał festiuitatis maxima ex par¬
te ordinat: q̃ sollẽpnitas t̃c maxime celebrat᷑ a
de noctis umbra uictoriam. dande mensẽ pͥmum
anni qͥ ⁊ nouaꝵ uocat᷑. in qͦ pascha celebremꝰ. acten¬
dimꝰ. Ip̃e aũt est mensis in qͦ mundꝰ iste formatꝰ. ⁊
homo ẽ pͥmꝰ in paradisi sede locatͦ : q ꝑhuiꝰ miste¬
ria sollẽpnitatis. pͥmam nos stolam recept᷑os. pͥmũ
suꝑne beatitudinuis rognũ a qͦ in longiqͣm regio¬
nẽ discessimꝰ. nos repetituros eẽ sperami. De cuꝰ gła
regni beatꝰ apłs petrꝰ. Celos añt nouos inqͥt̃ ⁊ trami

Expanded text:
fusa. Item luna praesens saeculum significat, eo quod semper mutetur. De quo in Apocalypsi dicitur de Ecclesia: Et luna sub pedibus suis . Aliquando autem luna instabilem mentis humanae qualitatem in Scripturis reprehendit, ut est illud Sapientiae: Stultus ut luna mutatur, quia vir duplici animo inconstans est in omnibus viis suis . Sed et hoc notandum, quod luna tempus paschalis festivitatis maxima ex parte ordinat, quae solemnitas tunc maxime celebratur, de noctis umbra victoriam. Deinde mensem primum anni qui et Novorum vocatur, in quo pascha celebremus attendimus. Ipse autem est mensis in quo mundus iste formatus, et homo est primus in paradisi sede locatus. Quia per hujus mysteria solennitatis primam nos stolam recepturos, primum supernae beatitudinis regnum, a quo in longinquam regionem discessimus nos repetituros esse speramus. De cujus gloria regni beatus apostolus Petrus: Coelos autem novos, inquit, et terram
Abbreviated transcription (Latin):
tialit̃ totam catholice eccłe ꝑfectionẽ eo figari io¬
hes testat᷑. qͥ ad .uii. asie scribens eccłas. uniũsa¬
lis ꝑ orbem eccłẽ misteria patefecit. Unde ⁊ ꝑ om̃ia
que singłis septẽ seͥbit hortam̃ta hunc u̾sicłm in¬
texere curauit. Qui habet aures audiendi audiat. qͥd
sp̃e dicat eccłiis. Qd̾ unicuiq libet. dixerat ħ. om̃ibꝰ
se dixisse ꝓbat eccłis. Nec minꝰ etiã moralẽ nob̾ cõ¬
mendant paschalia tẽpora sensũ innomine qͥdem
pasche. ut de uitiis ad uͥtutes. tͣnsitum condie fa¬
ciamꝰ sp̃italem. Inm̃se aũt nouoꝵ. in qͦ adulti fru

Expanded text:
cialiter totam catholicam Ecclesiae profectionem eo figurari Joannes testatur, qui ad septem Asiae scribens ecclesias, universalis per orbem Ecclesiae mysteria patefecit . Unde et per omnia quae singulis septem scribit hortamenta, hunc versiculum intexere curavit: Qui habet aures audiendi, audiat quid Spiritus dicat ecclesiis . Quod uni cuilibet dixerat, hoc omnibus se dixisse probans ecclesiis. Nec minus etiam moralem nobis commendant paschalia tempora sensum. In nomine quidem est paschae, ut de vitiis ad virtutes transitum quotidie faciamus spiritalem; in
Abbreviated transcription (Latin):
cere. q̃ tñ sic minuit᷑. ut semꝑ redeunte integrita¬
te reparet᷑. solem uͦ in ħ loco m̃ito accipimꝰ dñm salb¬
uatorẽ. Iste gͦ cognouit occasum suũ .i. głam sue¬

Expanded text:
cere, quae tamen sic minuitur, ut semper redeunte integritacere, quae tamen sic minuitur, ut semper redeunte integritate reparetur. Solem vero in hoc loco merito accipimus Dominum Salvatorem. Iste ergo cognovit occasum suum, id e
Abbreviated transcription (Latin):
seram: aliq̃n p̃sentẽ eccłam. unde in eunglica parabo¬
la legit᷑. qd̾ homo ab ierłm descendens in iericho. inci¬
disset in latrones. qͥ etiã despoliauer̃t eum ⁊ plagis
inposicis abier̃t seminiuo relicto. hic gͦ homo adam
intelligit᷑. cum om̃i geñe humano. Ierłm aũt cuutas
illa celestis accipit᷑: a cuiꝰ beatitudine adam lapsꝰ¬
ꝑ p̃naricationẽ. ⁊ eiectꝰ in hanc mortalẽ uitam ⁊
miseram. Qͣm bene iericho que luna int̾pretat᷑ sig¬
nificat uariis uidelicet defectuũ laboribꝰ. instabił.
sẽꝑ ⁊ caduca. latrones aũt. demones intelligere possu¬
mꝰ. qͥ seducendo adam despoliauer̃t eauim gła beate in¬
mortalitatis. ⁊ in nocentie ueste pͥuarant. Lunam aũ
sigͣare eccłam. ostendit ille ueriꝰ. fẽat lunã in tẽpore
sol cognouit occasum suũ. Luna. eccła est qͣm in
tẽporibꝰ factam aliq̃n minui contingit. aliq̃n cres¬

Expanded text:
seram, aliquando praesentem Ecclesiam. Unde in evangelica paraboseram, aliquando praesentem Ecclesiam. Unde in evangelica parabola legitur , quod homo ab Jerusalem descendens in Jericho incidisset in latrones, qui etiam dispoliaverunt eum, plagis impositis, abierunt semivivo relicto. Hic ergo homo Adam intelligitur cum omni genere humano. Jerusalem autem civitas illa coelestis accipitur, a cujus beatitudine Adam lapsus per privationem, et ejectus in hanc mortalem vitam et miseram, quam bene Jericho, quae luna interpretatur, significat, variis videlicet defectuum laboribus instabilis semper et caduca. Latrones autem daemones intelligere possumus, qui seducendo Adam dispoliaverunt eum gloria beatae immortalitatis, et innocentiae veste privarunt. Lunam autem figurare Ecclesiam ostendit ille versus: Fecit lunam in tempore, sol cognovit occasum suum. Luna Ecclesia est, quam in temporibus factam aliquando minui contingit, aliquando cres
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpħam d̾r. Sol conũtet᷑ in tenebras. qr fides eccłe no¬
iussima ꝑsecutione in reꝓboꝵ cordibꝰ ꝑ infidelitatẽ
Deniq in contͣriam partem. soł significationẽ ꝓla¬
tam ostendit illa eungłica parabola. qd̾ de semen¬
tis diũsitate dñs ꝓtulit. dicens. Alia aũt cecider̃t
in petrosa uͥ ñ habebant t̾ram multam. ⁊ conti¬
nuo exorta st̃: qr ñ habebant altitudinẽ t̾re. sole
aũt orto estuauer̃t: ⁊ qr ñ habebant radicem aru¬
erunt: petrosa uͦ loca q̃ tenui cespite contecta sus¬
ceptum sem̃ cito g̃minare queunt. s ium radicis figen¬
de ñ habent. Illa nimirũ st̃ p̃cordia. q̃ nłłis disci¬
pline studiis erudita. nullis tẽptationũ ꝓbationi¬
bꝰ emollita. dulcedine t̃m aucliti sermonis ac ꝓmissis
celestibꝰ ad horam delectant᷑: s in tẽpore tẽptationis
lumine lucetꝰ. s soł mutuato splendore illustrat᷑.:
Aliq̃i in scͥptͣis fig̃at hanc mortalem uitam ⁊ mi¬

Expanded text:
r: Sol convertetur in tenebras ; quia fides Ecclesiae novissima persecutione in reproborum cordibus per infidelitatem Denique in contrariam partem solis significationem prolatam ostendit illa Evangelica parabola, quam de sementis diversitate Dominus protulit dicens: Alia autem ceciderunt in petrosa, ubi non habebant terram multam, et continuo exorta sunt, quia non habebant altitudinem terrae: sole autem orto aestuaverunt: et quia non habebant radicem, aruerunt . Petrosa vero loca, quae tenui cespite contecta susceptum semen cito germinare queunt, sed vim radicis figendae non habent, illa nimirum sunt praecordia, quae nullis disciplinae studiis erudita nullas tentationum probationibus emollita, dulcedine tantum auditi sermonis, ac promissis coelestibus ad horam delectantur, sed in tempore tentationis lumine lucet, sed solis mutuato splendore illustratur, aliquando in Scripturis significat hanc mortalem vitam et mi
Abbreviated transcription (Latin):
Nam sol saluatorem in eo expͥmit. qd̾ sic̃ ip̃e sine
alioꝵ adminicło cet̾is sideribꝰ. ħ est luna ⁊ stellis ut
splendeus. ⁊ nulliꝰ ope indigens. sc̃ẽ eccłe ⁊ qͥbꝰq ui
risim scĩs. splendorem sapientie ⁊ uͥtutũ tͥbuit. Un¬
de in ꝓpħa scͥptum est. Oriet᷑ uob̃ timentibꝰ d̾m
sol iusticie. ⁊ sanitas in pennis eiꝰ. Et̃ alibi ex ꝑsona

Expanded text:
Nam sol Salvatorem in eo exprimit, quod sicut ipse sine aliorum adminiculo caeteris sideribus, hoc est, lunae et stellis ut splendens et nullius ope indigens, sanctae Ecclesiae quibusque sanctis splendorem sapientiae et virtutum tribuit. Unde in Propheta scriptum est: Orietur vobis timentibus Dominum Sol justitiae, et sanitas in pennis ejus . Et alibi ex
Abbreviated transcription (Latin):
libꝰ ocłis patescunt. inferiores ẽe uͥtutibꝰ q̃
non uident᷑ ñ absurda estimatione colligit᷑. qͣmins
celi sp̃em decoro lumine ornare uideant᷑. Nam illa
ad que ꝑuenit ñr aspectꝰ licet sint lucida. atq sub¬
tilia: tñ corporea ẽẽ manifestũ est. Et necesse est ut
illis cedant: que inuisibili uͥtute subsistunt. Qua ꝓp̃t
as sensibiles ⁊ iudicabiles substantias. ꝓpħa larida
ruer̃t. Consid̾ata enĩ tot lumina. in gentes admi¬
rationes pꝰsunt cõmouere. qͣndo ⁊ mortales ocłos
uidere faciunt: ⁊ ip̃a in tam splendida claritate

Expanded text:
ibus oculis patescunt, inferiores esse virtutibus quae non videntur, non absurda aestimatione colligitur, quamvis coeli speciem decoro lumine ornare videantur. Nam illa ad quae pervenit noster aspectus, licet sint lucida atque subtilia, tamen corpora esse manifestum est: et necesse est ut illis cedant, quae invisibili virtute subsistunt. Quapropter as sensibiles et judicabiles substantias, hortatur proruerunt. Considerata enim tot lumina ingentes admirationes poterunt commovere, quando mortales oculos videre faciunt et ipsa in tam splendida claritate
Abbreviated transcription (Latin):
ant. reddunt tam̃ plerumq labori eorum ꝑ quoꝰ
sibi ꝯsulit᷑. ⁊ splendorem laudis ⁊ odorem bone opi¬
nionis. herbe et̃ne paradis urriditas ⁊ scãrum
a iarum pascita. uit in eungłio: si quis ꝑme intͦ¬
erit saluabit᷑ ⁊̃ egrediet᷑ ⁊ egrediettir ⁊ pascua ĩ ue¬
niet ⁊ ꝑ erechiclem: in montibꝰ excelsis isrł ib pas¬
cã eas in herbis uirentib ⁊ econtͣrio de ariditate
m̃tis sue. detudeis ꝑ iheremiam dr: defecert̃ ocłi
eorum qitia ñ erat herba. herba uita carnis est.
tit in tob ꝓdiabło. huic montes hoc est luxuriosi
diuites herbas ferunt. herba uita mortalrum.¬

Expanded text:
ant, reddunt tamen plerumque labori eorum, per quos ant, reddunt tamen plerumque labori eorum, per quos sibi consulitur, et splendorem laudis, et honorem bonae opinionis. Herbae aeterna paradisi viriditas et sanctarum animarum pascua: ut in Evangelio: Si quis per me introierit, salvabitur; et ingredietur et egredietur, et pascua inveniet . Et per Ezechielem: In montibus excelsis Israel, ubi pascam eas in herbis virentibus . Et econtrario de ariditate mentis suae de Judaeis per Hieremiam dicitur: Defecerunt oculi eorum, quia non erat herba . Herba vita carnis est, ut in Job pro diabolo: Huic montes, hoc est, luxuriosi divites, herbas ferunt . Herba vita mortalium
Abbreviated transcription (Latin):
beat mala fuaue olentia. in magnitudinẽ mali
pͦete antro pomoreos appellant. qd̃ habeat radi¬
rã secandum est. ut soporati dolorem non sen¬
tiant: huiꝰ species due. femina foliis lactuce si¬
milib mala generans in similitudinem pru
narum. Mascłi uero foliis bete similib: de
mandragora sponsa dicit in cantico canticoꝵ:
mandragore dedert̃ odorem in portis nr̃is. Man¬
dragora ꝓpt̃ multrinoda.. medicaminũ gn̾a
scõꝵ iltutib cõparat᷑: porte: eccłie doctores sunt
scĩ. in huiꝰ multimodi  portis mandragore dant
odorem. cũ spiritales quiq ex se uuirtittũ palmã
longe lateq spargunt. Legit᷑ N in geneseos. qd̃
ruben filiꝰ lie egressus in agrum in uenerit mã¬
dragoras. ⁊ dederit eas lie matri sue. qd̃ sigc̃ fa¬
mam bonam. qm quisq bene studiosuis adipis¬
ettur ex mundanis hõibus. referre hanc debet
nũ ab eis qui foris sunt. qui licet parum sapi¬

Expanded text:
beat mala suaveolentia, in magnitbeat mala suaveolentia, in magnitpoete antropomoreos appellant quia habeat radiram secandum est, ut soporati dolorem non sentiant. Huius species due sunt: femina, foliis lactuce similibus mala generans in similitnorum: masculus vero foliis betae similibus. De mandragora sponsa dicit in Cantico canticorum: Mandragorae dederunt odorem in portis nostris . Mandragora propter multimoda medicaminum genera sanctorum virtutibus comparatur. Portae Ecclesiae doctores sunt sancti. In hujusmodi portis mandragorae dant odorem: cum spiritales quique ex se virtutum palmam longe lateque spargunt. Legitur in Geneseos , quod Ruben filius Liae egressus in agrum invenerit mandragoras, et dederit eas Liae matri suae: quod significat famam bonam, quam quisque bene studiosus adipiscitur ex mundanis hominibus, referre hanc deberenum ab eis qui foris sunt ; qui licet parum sapi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmissum: De ectera. E dera dicta parborib rep-¬
tando adhereat. de qua uirgiliꝰ Int̃ uictrices
qd̾ edis ꝑꝑ lactis abundantiam in esca aueterib
prebebatur edera frigide trã indices sunt. fisici nãei.
aiũt forma in ebrietatis est si quĩ potus edera co¬
ronet᷑. De edera. Edera autem tẏpum iudaici
popłi ht̃. qui aliquando florebat. s non duĩ uiro¬
re pristino remanebat. uñ in libro ione ꝓpħe ede¬
ra sub cuiꝰ umbrado ionas sedebat in ascensione
uernis dilucło incrastinũ exaruit qͥa in resurrec¬
tione illiꝰ uermis qui ait. Ego sum uermis ⁊ non
homo. rudaita plebs ꝑ infidelitatẽ exarint. que qͦn¬
dam florebat in patrtarchis ⁊ ꝓpħis. De Galbano
Galbanũ dicta mons crete ex quo dictam num
potentie est ut ferrum a corꝑe expellat. sagitaᷤᷤ
excutiat. uñ ⁊ eiꝰ pabło fere ꝑcusse sagitas a cor¬
pore inherentes eiciũt. hanc quidam latinorum
polleum martis dicunt. ꝓpt̃ belli tela excutien¬

Expanded text:
his dicta. Hedera dicta quod arboribus reptando adhaereat. De qua Vergilius Ecl. 8, 13: quod haedis supra lactis abundantiam in escam a veteribus praebebatur. Hederae frigidae terrae indices sunt φυσικῶς. Nam antipharmacum ebrietatis est si qui potus ronetur. Hedera autem typum Judaici populi habet, qui aliquando florebat: sed non diu in virore pristino remanebat. Unde in libro Jonae Prophetae hedera sub cujus umbraculo Jonas sedebat in ascensione vermis diluculi in crastinum, exaruit in resurrectione illius vermis, qui ait: Ego sum vermis, et non homo . Judaica plebs per infidelitatem exaruit, quae quondam florebat in patriarchis et prophetis. Galbanum. Dicta mons Cretae, ex quo dictamnum potentiae est ut ferrum a corpore expellat, sagittas excutiat; unde et eius pabulo ferae percussae sagittas a corpore inhaerentes eiciunt. Hanc quidam Latinorum puleium Martis dicunt, propter belli tela excutien
Abbreviated transcription (Latin):
nas. sic ⁊ amica mea int̃ filias: qd̾ candor castita¬
tis eiꝰ tribulationibꝰ ꝓbat᷑. ⁊ maior est fructus
p̃dicatõis qm quietis: pot̃ ⁊ in lilio uirginitas
exprimi. quia excellentior est castitas uirginał.
qmͣ cet̾e̾ uirtutes. sicut in apocalipsi ostendit᷑¬
De uiola. Uiola ꝓpt̾ nĩ odoris nomen accepit: hꝰ
gnã sc̃ tria. purpitreũ. Album. melinũ. Uiola
Queq sigc̃ ꝯfessores obsimilitudinẽ lil idoꝵ¬

Expanded text:
nas, sic amica mea inter filias , quia candor castitanas, sic amica mea inter filias , quia candor castitatis ejus tribulationibus probatur, et major est fructus praedicationis quam quietis. Potest et in lilio virginitas exprimi: quia excellentior est castitas virginalis, quam caeterae virtutes, sicut in Apocalypsi ostenditur. Viola propter vim odoris nomen accepit: hujus genera sunt tria: purpureum, album, melinum. Viola e confessores ob similitudinem liuid
Abbreviated transcription (Latin):
ut in psalt̾. asꝑges me ysopo ⁊ munclabor. De
costos ostum radix est herbẽ nascentis in incdia.
arabia. ⁊ sytia s meliꝰ arabicum. est enĩ aibum.
⁊ leue. suaue uocundi ocdoris. indicũ colore atro ⁊
leue ut ferula. syriacum uͦ pond̾e graue. colore
buxeo. odore acro. summũ tam̃ album. leue ari¬
dum. gustu incendens: flos enĩ uel xp̃m sigc̃
iusticie. ut in psalmo iustus inquit ut palma flo¬
rebit. De Ro S A. Noia ab specie floris
nuncupata. qd ritulenti colore rubeat: sigt̃ aut̃
rosa mr̃es. ut est illud. sicut rost g̃minant suꝑ
himuda fluienta: liliũ lactei floris herba. unde
⁊ mincupata. hĩ lidiat. cuiꝰ dum candor sit info¬
liis arrri tñ species intus effulget. De lilio.¬
coꝵ ait ego flos campi ⁊ lilium conuallium ⁊
item :ut pascant in ortis. ⁊ lilia colligat. ac si di¬
ceret. Ego sum decus mundi ⁊ gła humiliũ
qui de sponsa sua sic ait sicut liliĩ inter spi¬

Expanded text:
ut in Psalterio: Asperges me hyssopo, et mundabor . ut in Psalterio: Asperges me hyssopo, et mundabor . Costum radix herbae est, nascentis in India, Arabia et Syria, sed melius Arabicum: est enim album et leve, suave, jucundi odoris: Indicum colore atro, et leve, ut ferula: Syriacum vero pondere grave, colore buxeo, odore acri: summum tamen album, leve, aridum, gustum incendens. Flos enim vel Christum sijustitiae, ut in psalmo: Justus, inquit, ut palma florebit . Rosa a specie floris nuncupata quod rutilanti colore rubeat. Significat autem rosa martyres: ut est illud: Sicut rosa germinant super humida fluenta . Lilia lactei floris herba: unde et nuncupata, quasi laclia, cujus dum candor sit in foliis, auri tamen species intus effulget. canticorum ait: Ego flos campi et lilium convallium . Et item: Ut pascatur in hortis, et lilia colligat ; ac si diceret: Ego sum decus mundi, et gloria humilium: qui de sponsa sua sic ait: Sicut lilium inter spi