comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
id titubanter et strictim conurationis hunc ꝑꝑ imiciciam catiliẽ
pͥncipem fuisse in quo non mõ crimen non herebat sed urx diste
adolescentis coherebat. Oui enim tantus furor in celio: quođ tã¬
tum aut in morib naturiq uulnus. aut in re atq fortuna. abt̃
deniq est in ista suspicione celi nomen auditum nimium mul¬
ta dere minime dubia loquor. hec tam̃ dico non inõsi socius cõ¬
iurationis: sed nisi inimicissimus istius scelenis fuisset: nunquã cõ¬
uira tionis accusatione adolescentiam suam potissimum cõmẽda¬
re uoluiss. Quod haud scio an de ambitu et de criminb istic
sod alium. ac seq̃strium: quoniam huc incidi similiter responde¬
dum putem. Nunq̃ enim tam celius amens fuisset ut si isto infĩ¬
nito ambitu se cõmaculasset ambitus alterum accusaret. Neq c̃
facti in altero suspicionem quȩreret cuius ip̃e sibi ꝓpetuam licen¬

Expanded text:
tamen titubanter et strictim, coniurationis hunc propter amicitiam Catilinae tamen titubanter et strictim, coniurationis hunc propter amicitiam Catilinae participem fuisse; in quo non modo crimen non haerebat sed vix diserti adulescentis cohaerebat oratio. qui enim tantus furor in Caelio, quod tantum aut in moribus naturaque volnus aut in re atque fortuna? ubi denique est in ista suspicione Caeli nomen auditum? nimium multa de re minime dubia loquor; hoc tamen dico. non modo si socius coniurationis, sed nisi inimicissimus istius sceleris fuisset, numquam coniurationis accusatione adulescentiam suam potissimum commendare voluisset. quod haud scio an de ambitu et de criminibus istis sodalium ac sequestrium, quoniam huc incidi, similiter respondendum putem. numquam enim tam Caelius amens fuisset ut, si sese isto infinito ambitu commaculasset, ambitus alterum accusaret, neque eius facti in altero suspicionem quaereret cuius ipse sibi perpetuam licen
Abbreviated transcription (Latin):
mines im probos aud acesq collegerat tum etiam multos fortes uiros
et bonos specie quadam uirtutis issimulate tenebat neq unqs eras
lo delendi huuis imꝑii tam consceleratus impetus extitisset insi tot
uitiorum tanta ĩmanitas quibuscdam facilitatis et patientie fadi¬
cibus interet᷑. Ouare ista conditio iudices respuatꝰ nec eatilinefi¬
miliaritatis crimen hercat. est enim cõe cum multis et cum quibꝰ¬
dim etiam bonis. Me ip̃m me ĩꝗͣ quondam pene ille decepit cu
et ciuis mihi bonus et optimi cuiusq cupidus et fumus amicus et
fidelis uideretur. cuius ego facinora oculis priusqͣ opinione manibꝰ
ante q̃ suspicione dep̃hendi. Ciuius in magnis caterus imicoru
si fuit etiam celus magis est ut ip̃e moleste̾ ferat errisse se. sic et nõ
nunqͣ in eodem homine me quoq erroris mei poenitet qͣ ut estus
amiciciȩ crimen reformidet. Itiq a maledictis pudicicie. Adeo¬
uirationis inuidiam oratio est nr̃a delapsa. posuistis enimatq i

Expanded text:
mines improbos audacisque conlegerat, tum etiam multos fortis viros et bonos specie quadam virtutis adsimulatae tenebat. neque umquam ex illo delendi huius imperi tam consceleratus impetus exstitisset, nisi tot vitiorum tanta immanitas quibusdam facilitatis et patientiae radicibus niteretur. qua re ista condicio, iudices, respuatur, nec Catilinae familiaritatis crimen haereat. est enim commune cum multis et cum quibusdam bonis. me ipsum, me, inquam, quondam paene ille decepit, cum et civis mihi bonus et optimi cuiusque cupidus et firmus amicus ac fidelis videretur; cuius ego facinora oculis prius quam opinione, manibus ante quam suspicione deprendi. cuius in magnis catervis amicorum si fuit etiam Caelius, magis est ut ipse moleste ferat errasse se, sicuti non numquam in eodem homine me quoque erroris mei paenitet, quam ut istius amicitiae crimen reformidet. itaque a maledictis impudicitiae ad coniurationis invidiam oratio est vestra delapsa. posuistis enim, atque id
Abbreviated transcription (Latin):
tanq̃ mihi crimen eẽt diluendum hȩc pluribus uerbis dicere
quȩ nunc paueis peurrit oratio mea. Ouid unꝗ̃ habitus admisit
in se ut hoc tantum ab eo facinus non abhorrere uideat: quid
aut: magnope opianicum metuebat cum ille uerbum omnino
in hac ipa causa nullum facere potuerit. huic aũt accusatores ma
tre uiua deẽe non possent. quod iam intelligetis. An ut de cã¬
euis piculi iihil decederet. ad cãm nouum enmen accederet quem
eutem tem pus ueneni qeinde ulo dic in ila frequentia: fer quem
poreo demiis unde sumptum: que deinde intereptio poculi ceur
ne de i tegro tum ditum : Multa sunt quȩdici possunt. ed noni
co memitur utudear non dicendo uoliusse dicere. Res enimiã
o ri defendat Rego illum adolescentem quem statim epoto
poruso suortuum esse dicistis ommino iuo dic eẽ mortuo niita

Expanded text:
tamquam mihi crimen esset diluendum, haec pluribus verbis dicerem per tamquam mihi crimen esset diluendum, haec pluribus verbis dicerem per quae nunc paucis percurrit oratio mea. quid umquam habitus in se admisit ut hoc tantum ab eo facinus non abhorrere videatur? quid autem magno opere Oppianicum metuebat, cum ille verbum omnino in hac ipsa causa nullum facere potuerit, huic autem accusatores viva matre deesse non possint? id quod iam intellegetis. an ut de caericuli nihil decederet, ad causam novum crimen accederet? quod autem tempus veneni dandi illo die, illa frequentia? per quem porro datum? unde sumptum? quae deinde interceptio poculi? cur non de integro autem datum? multa sunt quae dici possunt, sed non committam ut videar non dicendo voluisse dicere; res enim se ipsa defendit. nego illum adulescentem quem statim epoto poculo mortuum esse dixistis omnino illo die esse mortuum. Ma
Abbreviated transcription (Latin):
ut omposunt ea lex qua eo acti huc uenistis. Se criminib uencane
ut om̃t intinigaunt q̃ pauicis uerbis hec causa porari potuent. et
prmlta l me ddicta sint quȩ ad huius uoluntatem matime ad
urmuidicium minime ꝑtinerent. Obiectum ẽ.C. lubium capa¬
cem ab hoc eluento ueneno ẽẽ sublatum. Opportune adest ho
lius capacis hospes fuit et familiaris. Apud hunc ule rome ha¬
bitauit: apud hunc egrotauit. huius doini mortuus ẽ. Haudi
he res est eluentius. int̾estatum dico ẽẽ mortium. fossessionem¬
q eius bonorum p̃toris edicto huic illius sororis silio adoles&ẽ¬
t piudentissimo et in pͥmis honesto equiti ro. datam numerio
eluentio. quem uidetis. Alterum uenesicii crimen. Opianico
huis adolescenti cum cius in nuptiis more larinatium multito¬
do hominum pranderet uenenum habiti consilio paratum.
id eum daretur in mulso balbucium quendam cius familiarem
intercepisse. bibisse statimmq ẽẽ iortuum. Hoc ego si sic agerẽ

Expanded text:
lex qua coacti huc convenistis, de criminibus veneni, ut omnes intellegant quam paucis verbis haec causa perorari potuerit, et quam multa a me dicta sint quae ad huius voluntatem maxime, ad vestrum iudicium minime pertinerent. obiectum est C.Gaium Vibium capacem ab hoc A.Aulo Cluentio veneno esse sublatum. opportune adest homlius Vibi hospes fuit et familiaris. apud hunc ille Romae habitavit, apud hunc aegrotavit, huius domi est mortuus. at heres est Cluentius. intestatum dico esse mortuum possessionemque eius bonorum ex edicto praetoris huic illius sororis filio, adulescenti pudentissimo et in primis honesto, equiti Romano, datam, N.Numerio Cluentio quem videtis. alterum venefici crimen Oppianico huic adulescenti, cum eius in nuptiis more Larinatium multitudo hominum pranderet, venenum habiti consilio paratum; id cum daretur in mulso, Balbutium quendam, eius familiarem, intercepisse, bibisse, statimque esse mortuum. hoc ego si sic agerem
Abbreviated transcription (Latin):
reum factum eẽ: tum deniq cum duob ꝓximis piudicis cornd ẽ¬
nmatus cat ꝰ quis est qui hoc tempore infirmare conet᷑  Quare in¬
india remota quam ddies mitigauit oratio mea depeata est uta
fides atq equitas a ueritatis disceptatione reiecit noruola prege
quod in causa relinquat᷑. Uersatam ẽẽ in iudicio pecuniam ciro¬
tat et querit᷑ unde ꝓfecta sit ab accusatore an alreo. uł erusatõ
opus eẽt pecunĩa. ccinde condemnatum a cdducebam ut ne eti¬
pi poecun din maute s posset. Postremo etiam si ab solutus ẽẽt mei¬
tutamꝰ omnuum sortumnaꝵ status in columis msoltius seti ares¬

Expanded text:
factum esse tum denique cum duobus proximis praeiudiciis condemnatus esset? quis est qui id hoc tempore infirmare conetur? qua re invidia remota quam dies mitigavit, oratio mea deprecata est, vestra fides atque aequitas a veritatis disceptatione reiecit, quid est praeterea quod in causa relinquatur? versatam esse in iudicio pecuniam constat; ea quaeritur unde profecta sit, ab accusatore an ab reo. dicit accuspus esset pecunia; deinde condemnatum adducebam, ut ne eriem pecunia posset; postremo, etiam si absolutus fuisset, mearum tamen omnium fortunarum status incolumis manere
Abbreviated transcription (Latin):
migmunctam suspicionem augeret scalent mpbitar et noniuilo¬
mi pꝰ sueret inicstum ẽe nemini et illum homineur etlilicie dicden
ptor mopimonib hominũ constitutum non discepianone dolerũ¬
et seii dpmoroho minum de foro atq adeo de euutate cẽ eptatũ
descindcipoetar enun manet cadem quȩ mutar i uullo ore poti
temporsimquitas asc inuidia recessit ut qued in temiuore quad
tuit billobsit quod in causaboni fuit. prosit diciuinune c pote
ulmom audiar sentio non mõ ab iis quorum iudicium aton poto
sareost sea ab ulis quorum tantum est existimatio seq tempo sida¬
cerent non audurer non q alia res eẽt ĩmo eadem sed temptega¬
luid ia adeo sic cognoscite. Quis tum auderet adicere nocentem
condiemnatum ẽẽ oplanicum: quis nunc audetnee uecunarisui
possae anquere ad opianico uidieium temptatum ee epe cunam cuuo¬

Expanded text:
inde suspicionem augeret Staieni improbitas et non nulloni praefuerat iniectum esse memini, et illum hominem aedilicium iam praetorem opinionibus omnium constitutum non disceptatione dicendi sed clamore hominum de foro atque adeo de civitate esse sublatum. dere. causa enim manet eadem, quae mutari nullo modo potest, temporis iniquitas atque invidia recessit, ut quod in tempore mali fuit nihil obsit, quod in causa boni fuit prosit. itaque nunc quem ad modum audiar sentio, non modo ab eis quorum iudicium ac potestas est sed etiam ab illis quorum tantum est existimatio. at tum si dicerem, non audirer, non quod alia res esset, immo eadem, sed tempus aliud. id adeo sic cognoscite. quis tum auderet dicere nocentem condemnatum esse Oppianicum? quis nunc audet negare? quis tum posset arguere ab Oppianico temptatum esse iudiciu
Abbreviated transcription (Latin):
tibul os dit genti hune eluentius. Hec autem iesheo iurse sonstẽ
nibil posit deo alitum neq detractum de re fomidie elltee ue:
sutii sunt octo tumista causa in ista meditatione uersat: cum om̃a
Que nune ae cam rem prinent et ea huius et ex asioꝵ tabi dim
millum inueints. nued albiana pecimia: uestigie ne ũobist ocdam¬
uno ln esto m ul ipm cubile uobis ducibus uenit possimuiis teñet¬
uno i. loco Maliaheaxl nũmoꝵ tenent᷑ apud homo se iusic isuoui

Expanded text:
tabulas diligentissime Cluentius. haec autem res habet hoc certe ut nihil possit neque additum neque detractum de re familiari latere. Anni sunt octo cum ista causa in ista meditatione versatur, cum omnia quae ad eam rem pertinent et ex huius et ex aliorum tabulisnullum invenitis. quid? Albiana pecunia vestigiisne nobis odoranda est an ad ipsum cubile vobis ducibus venire possumus? tenentu
Abbreviated transcription (Latin):
ad tempus. atq huc et illuc torquere ac flectere. cum tristibus se¬
uere cum remissis iocunde cum senib grauit̾. cum uuentute coĩt̾.
cum facinorosis audacter: cum libidinosis luxuriose uiuere: hac il¬
le tam uaria multipliciq natura cum omnes omnib ex terris ho

Expanded text:
ad tempus atque huc et illuc torquere ac flectere, cum tristibus sead tempus atque huc et illuc torquere ac flectere, cum tristibus severe, cum remissis iucunde, cum senibus graviter, cum iuventute comiter, cum facinerosis audaciter, cum libidinosis luxuriose vivere. hac ille tam varia multiplicique natura cum omnis omnibus ex terris ho
Abbreviated transcription (Latin):
erant ꝓpud illum illecebre libidinum multe. erant etiam industriȩ̨
quidam stimuli ac laboris. sagribant uitia libidinis apud illum.
uigebant etiam studia rei militaris. Ncq ego fuisse unꝗͣ tale mon¬
strum in terris ullum puto. tam ex contrariis diuersisq interse re
puonantib nature studiis. cupiditatibusq conflatum. Ouis clarion¬
bus uiris quodam tempore iocundior: quis turpioribus coniuncti¬
or quis ciuis meliorum partium aliquando: quis tetrior hostis:
huic ciuitati: quis in uoluptatibus inquinatior: quis in laboribus
patientior : quis in rapacitate auarior: quis in largitione effusior:
iua uero uidices in illo homine mirabilia fuerunt comp̃hende̾ mł¬
tos amicicia. tuen obscquio cum omnib cõmunicare quod hẽbat.
seruire temporib suorum omniũ pecunia gratia. labore corpois.
scclere etiam si opus eẽt. audacia uersare suam naturam et regere

Expanded text:
erant apud illum inlecebrae libidinum multae; erant etiam industriae erant apud illum inlecebrae libidinum multae; erant etiam industriae quidam stimuli ac laboris. flagrabant vitia libidinis apud illum; vigebant etiam studia rei militaris. neque ego umquam fuisse tale monstrum in terris ullum puto, tam ex contrariis diversisque atque inter se pugnantibus naturae studiis cupiditatibusque conflatum. quis clarioribus viris quodam tempore iucundior, quis turpioribus coniunctior? quis civis meliorum partium aliquando, quis taetrior hostis huic civitati? quis in voluptatibus inquinatior, quis in laboribus patientior? quis in rapacitate avarior, quis in largitione effusior? illa vero, iudices, in illo homine admirabilia fuerunt, comprehendere multos amicitia, tueri obsequio, cum omnibus communicare quod habebat, servire temporibus suorum omnium pecunia, gratia, labore corporis, scelere etiam, si opus esset, et audacia, versare suam naturam et regere
Abbreviated transcription (Latin):
erat unus ad cohibendum brachium toga constitutus. et ut excitati¬
one. ludoq campestri tunicati uteremur: cademq erat si statim me¬
reri stipendia cocpamus castrensis ratio ac militaris. Qua etate nisi
qui se sui ip̃e grauitite et castimonia. et cum disciplina domestica
tum etiam naturali quodam bono defenderet. quoquo mõ a suis custo¬
ditus ẽẽt. tam̃ infamniam ueram effugere non poterat. S qui pͥma
illa initi a ctatis inteora atq inuiolata p̾stitisset de cius fama ac pu¬
dicieit cum is iam se corroborauisset ac uirinter uiros ẽẽt nemo
loquebatur. Studuit catiline cum iam aliquot annos ẽẽt in foro çȩ¬
luis Et multi hoc idem ex omni ordine atq ex omni etate fecerũt.
hũit enim ille sicuti meminisse uos arbitror pmulta maximarum
non cxp̃ssa signa sed adumbrata uirtutum. Utebit̾ hominibus
impbis multis et quidem optimis sc uiris deditum ẽe simulabat.

Expanded text:
erat unus ad cohibendum bracchium toga constitutus, et ut exercitatierat unus ad cohibendum bracchium toga constitutus, et ut exercitatione ludoque campestri tunicati uteremur, eademque erat, si statim merere stipendia coeperamus, castrensis ratio ac militaris. qua in aetate nisi qui se ipse sua gravitate et castimonia et cum disciplina domestica tum etiam naturali quodam bono defenderet, quoquo modo a suis custoditus esset, tamen infamiam veram effugere non poterat. sed qui prima illa initia aetatis integra atque inviolata praestitisset, de eius fama ac pudicitia, cum iam sese conroboravisset ac vir inter viros esset, nemo loquebatur. at studuit Catilinae, cum iam aliquot annos esset in foro, Caelius. et multi hoc idem ex omni ordine atque ex omni aetate fecerunt. habuit enim ille, sicuti meminisse vos arbitror, permulta maximarum non expressa signa sed adumbrata virtutum. Vtebatur hominibus improbis multis; et quidem optimis se viris deditum esse simulabat.
Abbreviated transcription (Latin):
tilinam. Ad quem si accessit. aut si a me discessit unꝗ̃ quanq̃ mul¬
ti boni ad olescentes. illi homini neꝗͣ atq improbo studuerunt tamẽ
existimet᷑ seluis catilinȩ nimium familiaris fuisse. At enim postea
scimus et uidimus eẽ hunc in illius amicis. Quis negat: S ego il¬
lud tempus etatis quod ip̃m sua sponte infirmum aliorum libidie
infestum est. id hoc loco defendo. fuit assidiuis mecum p̃tore mei
non nouerat catilinam africam tum p̃tor ille obtinebat: secutus est
annus causam de pecuniis repetundis. catilina dixit. mecum erat hic
ili ne aduocatus quidem uenit unqͣ. Deinceps fuit annus quo ego¬
consulatum petiui. petebat catilina mecum. Nunq̃ ad illum accessit
i me nunqͣ recessit. Tot igitur annos uersatus ui foro sine suspicio¬
ne sinc infamia studuit catilinȩ iterum petenti. Quem ergo ad fic̃
putas custodiendam illam etatem fuisse: Nobis quidem olim annꝰ

Expanded text:
tilinam. ad quem si accessit aut si a me discessit umquam — quamquam multilinam. ad quem si accessit aut si a me discessit umquam — quamquam multi boni adulescentes illi homini nequam atque improbo studuerunt — tum existimetur Caelius Catilinae nimium familiaris fuisse. at enim postea scimus et vidimus esse hunc in illius etiam amicis. quis negat? sed ego illud tempus aetatis quod ipsum sua sponte infirmum, aliorum autem libidine infestum est, id hoc loco defendo. fuit adsiduus mecum praetore me; non noverat Catilinam; Africam tum praetor ille obtinebat. secutus est tum annus, causam de pecuniis repetundis Catilina dixit. mecum erat hic; illi ne advocatus quidem venit umquam. deinceps fuit annus quo egconsulatum petivi; petebat Catilina mecum. numquam ad illum accessit, a me numquam recessit. tot igitur annos versatus in foro sine suspicione, sine infamia, studuit Catilinae iterum petenti. quem ergo ad finem putas custodiendam illam aetatem fuisse? nobis quidem olim annus
Abbreviated transcription (Latin):
ponsa sint erubescas. Quis est enim cui uia ista non pateat: qui
sine argumento maledicere: Sed istarum partium culpa ẽ eonim
qui te agere uoluerunt. Laus pudoris tui. q ea te inuitum dicere
uidebamus. ingenu ꝙ ornate politeq dixisti. Uerum ad istam õe
orationem biruis est defensio non quo ad ȩtas.m. celii darc potuit i
suspicioni locum. fuit pͥmum ip̃ius pudore deinde etiam patris dili¬
gentia. disciplinaq munita. Qui ut huic uirilem togam dedit. nihil
dicam hoc loco de me. tantum sit quantum uos existimatis: hoc dicã
hunc a patre continuo ad me eẽ deductum. Nemo hunc.M. celiui
in illo xtatis flore uidit. nisi aut cum patre. aut mecum. aut in.i.
crassi castissima domo cum artibus honestissimis erudiret᷑. Nam
ꝙ catilinȩ familiaritas obiecta ẽ celio: longe ab ista suspicione ab hõ¬
rere debet. hoc enim adolescente scitis consulatum mecum petisse ca¬

Expanded text:
ponsa sint, erubescas. quis est enim cui via ista non pateat, quisponsa sint, erubescas. quis est enim cui via ista non pateat, quisnon sine argumento male dicere? sed istarum partium culpa est eorum qui te agere voluerunt; laus pudoris tui, quod ea te invitum dicere videbamus, ingeni, quod ornate politeque dixisti. verum ad istam omnem orationem brevis est defensio. nam quoad aetas M.Marci Caeli dare potuit isti suspicioni locum, fuit primum ipsius pudore, deinde etiam patris diligentia disciplinaque munita. qui ut huic togam virilem dedit — nihil dicam hoc loco de me; tantum sit quantum vos existimatis; hoc dicam, hunc a patre continuo ad me esse deductum — nemo hunc M.Marcum Caelium in illo aetatis flore vidit nisi aut cum patre aut mecum aut in M.Marci Crassi castissima domo cum artibus honestissimis erudiretur. nam quod Catilinae familiaritas obiecta Caelio est, longe ab ista suspicione abhorrere debet. hoc enim adulescente scitis consulatum mecum petisse Ca
Abbreviated transcription (Latin):
tio crim̃ desiderat. rem ut defimat. hominem ut notet: argumẽ¬
to ꝓbet. teste confirmet. Maledictio aut̃ nihil hẽt ꝓpositi prxet̾
contumeliam: quȩ si petulantius iactatur. conuicium: si facetiꝰ
urbantas nominat᷑. Quam quidem partem accusationis adimi¬
ratus sum et moleste tuli potissimum ẽẽ atracino datam. Neq
enim decebat: neq etas ula postulabat. neq id quod animadũ¬
tere poterat is pudor patiebatur optumi adolescentis in tali illũ
oratione uersari. Uellem aliquis ex uobis robustioribus hunci
maledicendi locum suscepisset: aliquanto liberius et fortuis. et
magis more nr̃o refutaremus istam maledicendi licentiam: secũ
atracine agam leuius.ꝙ et pudor tuus moderat᷑ orationi meę et
meum erga te parentemq tuum benesicium tueri debeo. Illudt̃n
tum arerum turpitudine abes: tantum te a uerborum libertate se¬
iungas. deinde ut ea in alterum ne dicas: quȩ cum tibi falso res¬

Expanded text:
tio crimen desiderat, rem ut definiat, hominem notet, argumentio crimen desiderat, rem ut definiat, hominem notet, argumento probet, teste confirmet; maledictio autem nihil habet propositi praeter contumeliam; quae si petulantius iactatur, convicium, si facetius, urbanitas nominatur. quam quidem partem accusationis admiratus sum et moleste tuli potissimum esse Atratino datam. neque enim decebat neque aetas illa postulabat neque, id quod animum advertere poteratis, pudor patiebatur optimi adulescentis in tali illum oratione versari. vellem aliquis ex vobis robustioribus hunc male dicendi locum suscepisset; aliquanto liberius et fortius et magis more nostro refutaremus istam male dicendi licentiam. tecum, Atratine, agam lenius, quod et pudor tuus moderatur orationi meae et meum erga te parentemque tuum beneficium tueri debeo. illud tamen t, ut quantum a rerum turpitudine abes tantum te a verborum libertate seiungas; deinde ut ea in alterum ne dicas quae, cum tibi falso res
Abbreviated transcription (Latin):
um. et cum grauissumna atq ornatissima laudatione miserͣt. Uideor
mihi iecisse fundam̃ta defensionis meȩ. quȩ firmissima sunt. si nitã¬
tur uidicio suoꝵ. Neq enim uobis satis commendata huius etas
ẽẽ posset. si non mõ parenti tali uiro. uerumetiam municipio tam
ulustri ac tam graui displiceret. Equidem ut ad me reuertar. ab
his fontibus ꝓflux ad hominum famam et meus forensis labor
uniteq ratio demanauit ad existimationem hominum paulo latiꝰ
cõmendatione ac iudicio meoꝵ. Nam quod obiectum ẽ de pu¬
dicicia : quodq omnium accusatoꝵ non criminib: sed uocib
maledictisq celebratum ẽ: id nunꝗͣ tam acerbe feret. M. cȩlius:
ut eum poeniteat non deformem ẽs natum. Sunt enim ista ma¬
ledicta ꝑuulgata in iuuenes quoꝵ in adolescentia forma et spẽs
fuit liberalis. Sed aliud est maledicere: aliud accusare. Accusa¬

Expanded text:
um et cum gravissima atque ornatissima laudatione miserunt. videor um et cum gravissima atque ornatissima laudatione miserunt. videor mihi iecisse fundamenta defensionis meae, quae firmissima sunt si nituntur iudicio suorum. neque enim vobis satis commendata huius aetas esse posset, si non modo parenti, tali viro, verum etiam municipio tam inlustri ac tam gravi displiceret. equidem, ut ad me revertar, ab his fontibus profluxi ad hominum famam, et meus hic forensis labor vitaeque ratio demanavit ad existimationem hominum paulo latius commendatione ac iudicio meorum. nam quod obiectum est de pudicitia quodque omnium accusatorum non criminibus sed vocibus maledictisque celebratum est, id numquam tam acerbe feret M.Marcus Caelius ut eum paeniteat non deformem esse natum. sunt enim ista maledicta pervolgata in omnis quorum in adulescentia forma et species fuit liberalis. sed aliud est male dicere, aliud accusare. accusa
Abbreviated transcription (Latin):
ratione et tacitus facile ip̃e respondet. Quibus autem ꝑꝑ senectutem
ꝙ iam diu minus in foro nobiscumq uersat᷑ non eque est cognitus ii
lum a suis: sed etiam ab omnib quibus potuert aliqua decã ẽẽ no¬
tus. Equitem autem ro. cẽ filium criminis loco poni ab accusatori¬
bus. neq ĩs uidicantibus opoitune neq defendentib nobis. Nã
quod de pietate dixistis est quidem ista ur̃a existimatio. sed iudiciũ
certe parentis. Quȩ nos opinemur audietis ex iuratis. Quid paren¬
tes sentiant lachrymȩ matris incredibilisq mȩror.squalor patris
et hec p̃sens mesticia. quam cermtis. luctusq declarat. Nam qd̾
est obiectum municipib eẽ adolescentem non ꝓbatum suis. nem̃i
sentem in amplissimum ordinem cooptarunt: et ca non petenti de¬
tulerunt. quȩ multis petentib denegarunt. Idemq nunc lectissi¬
mos uiros et nr̃i ordins et equites ro. cum legatione ad hoc uidici¬

Expanded text:
ratione tacitus facile ipse respondet; quibus autem propter senectutem, ratione tacitus facile ipse respondet; quibus autem propter senectutem, quod iam diu minus in foro nobiscumque versatur, non aeque est cognitus, hi lum a suis sed etiam ab omnibus quibus potuerit aliqua de causa esse notus. equitis autem Romani esse filium criminis loco poni ab accusatoribus neque his iudicantibus oportuit neque defendentibus nobis. nam quod de pietate dixistis, est ista quidem nostra existimatio sed iudicium certe parentis. quid nos opinemur audietis ex iuratis; quid parentes sentiant lacrimae matris incredibilisque maeror, squalor patris et haec praesens maestitia quam cernitis luctusque declarat. nam quod est obiectum municipibus esse adulescentem non probatum suis, neminisentem in amplissimum ordinem cooptarunt et ea non petenti detulerunt quae multis petentibus denegarunt. idemque nunc lectissimos viros et nostri ordinis et equites Romanos cum legatione ad hoc iudici
Abbreviated transcription (Latin):
necuare uere de omni hac causa uolueritis sic constituetis iudices
nec descensinuim quenqͣ ad hanc accusationem fiusse cui utrum
uellet. liceret. nec cum descendisset quicq̃ hĩturum sp̃ci fiusse n¬
si alicuius intolerabili libidine. et nimis acerbo odio niteretur.i
Sed ego atracino hum anissimo atq optimo adolescenti meo nece¬
uoluit accusare pietati tribuo. si uissus est necessitati. si spauit ali¬
quid. puericię. ceteris. non mo nihil ignoscendum: sed etiam ac̃¬
ter ẽ resistendum. Ac mihi quidem uidetur uidices hic intro¬
itus defensionis adolescentię. M.celii maxime conuenire: ut ad
ea quę accusatores deformandi huius causa. detrahende spoliã¬
deq dignitatis gratia dixerunt pͥmum respondeam. Obiectus ẽ
pater uaric ꝙ parum splendidus ip̃e. aut parum pie tractatuo a¬
silio diceretur. De dignitate celius notis ac maioribus natu sine meao¬

Expanded text:
stimare vere de omni hac causa volueritis, sic constituetis, iudices, stimare vere de omni hac causa volueritis, sic constituetis, iudices, nec descensurum quemquam ad hanc accusationem fuisse cui utrum vellet liceret nec, cum descendisset, quicquam habiturum spei fuisse, nisi alicuius intolerabili libidine et nimis acerbo odio niteretur. sed ego Atratino, humanissimo atque optimo adulescenti, meo necesaetatis. si voluit accusare, pietati tribuo, si iussus est, necessitati, si speravit aliquid, pueritiae. ceteris non modo nihil ignoscendum sed etiam acriter est resistendum. ac mihi quidem videtur, iudices, hic introitus defensionis adulescentiae M.Marci Caeli maxime convenire, ut ad ea quae accusatores deformandi huius causa et detrahendae spoliandaeque dignitatis gratia dixerunt primum respondeam. obiectus est pater varie, quod aut parum splendidus ipse aut parum pie tractatufilio diceretur. de dignitate M.Marcus Caelius notis ac maioribus natu etiam sine mea o
Abbreviated transcription (Latin):
l quis uidices forte nunc assit ignarus legũ
iudiciorum consuetudinis uestrx: miretur
profecto quȩ sit tanta atrocitas huiuscei
cause.q diebus festis. ludisq publicie
unum hoc uidicium exceatur: nec dubi¬
tet quin tanti facinonis reus arguatur. ut
eo neglecto ciuitas stare non possit. Idẽ
cum audiat ẽẽ legem que de sediciosis consccleratisq cuubis qui
armati senatum obsederint magistratibus uim aitulerint . rem . pͥ.i
oppug narint. quondie queri uibeat legem non improbet ermen
quod uersetur in iudicio requirat. Cumꝰ uero audiat nullum facuiꝰ
muillam aud aciam. nullam ium in uidicium uocari. sed adolescẽ¬
re mi dlbastri ingenio. industria gra accusari ab cuis filio quem ĩp̃e
in iudieuam et uocet. et uocarit. oppugnari autem opibus meretri¬
cnsi stracini illius pietatem non rep̃hendat: muliebrem libidinẽ
compinendam putet. uos laboriosos existimet. quibus ociosos ne
in cõmuni quidem ocio liceit eẽ. Etenim si attendere diligenter exi¬

Expanded text:
 quis, iudices, forte nunc adsit ignarus legum iudiciorum consuetudinisque nostrae, miretur profecto quae sit tanta atrocitas huiusce causae, quod diebus festis ludisque publicis, unum hoc iudicium exerceatur, nec dubitet quin tanti facinoris reus arguatur ut eo neglecto civitas stare non possit. idem cum audiat esse legem quae de seditiosis consceleratisque civibus qui armati senatum obsederint, magistratibus vim attulerint, rem publicam oppugnarint cotidie quaeri iubeat: legem non improbet, crimen quod versetur in iudicio requirat; cum audiat nullum facinus, nullam audaciam, nullam vim in iudicium vocari, sed adulescentem inlustri ingenio, industria, gratia accusari ab eius filio quem ipse in iudicium et vocet et vocarit, oppugnari autem opibus meretriciis: Atratini ipsius pietatem non reprehendat, libidinem muliebrem comprimendam putet, vos laboriosos existimet quibus otiosis ne in communi quidem otio liceat esse. etenim si attendere diligenter atque exi
Abbreviated transcription (Latin):
dolescentia. non ad rei p. poenas: sed ad mulieris libidines et de¬
licias deposcitur. Atq hoc etiam loco. M. camurti et Corsonii¬
dtnmnatio p̾cdicatur. Ostulticiam. stulticiam ne dicam. an impuclenti¬
aa singularem: audetis ne cum ab ea muier ueniatio faceꝵ ident
bominum mentionẽ : Audetis ne excitare tanti agiti mẽoriamto nõ
curiam uectiano nefario sunt stupro prosecuti. Eigous alcdaretur ue¬
Eti nom̃ in causa ut illa uetus aftania fabula resesretit idcrtorimũ¬
t et corsomi ẽ causa renouata: qui quanꝗ lege de ui certel tiono tenoi

Expanded text:
dulescentia non ad rei publicae poenas sed ad mulieris libidines et dedulescentia non ad rei publicae poenas sed ad mulieris libidines et delicias deposcitur. atque hoc etiam loco M.Marci Camurti et Cdamnatio praedicatur. O stultitiam! stultitiamne dicam an impudentiam singularem? audetisne, cum ab ea muliere veniatis, facere istorum hominum mentionem? audetis excitare tanti flagiti memoriam, non iuriam Vettiano nefario sunt stupro persecuti. ergo ut audiretur Vetti nomen in causa, ut illa vetus aeraria fabula referretur, idcirco Camurti et Caeserni est causa renovata? qui quamquam lege de vi
Abbreviated transcription (Latin):
nimis uid. iamdudum quid uelim: uel potius quid nolim dicere
Quod etiam si est factum. certe a cȩlio non est. Quid enim attine¬
bat est enim ab aliquo fortasse adolescente non tam insulso. ꝗͣ
non uecundo. Sin aũt est fictum non illud quidem modestum:
sed tamen est non infacetum mendacium. Qđ profecto nunꝗͣ ho¬
minum sermo atq opinio comprobass nisi omnia. quȩ cum tur¬
pitudine aliqua dicerent᷑ in istam quadrare apte uiderent᷑. Dicta
est a me causa uid. et porata. Iam intelligitis.quantum udiciu
sustineatis: quanta res sit cõmissa uobis.De ui quȩ̨ritis. quȩ lex
ad impium ad maiestatem ad statum patriȩ. ad salutem omniũ
ptinet:quam legem.O. Catulus armata dissensione ciuium rei. p
penc extremis temporib tulit. quȩq lex sedata illa flama consula¬
tus mei.fumantis reliquias coniurationis extinxit. Hac lege cȩlii a¬

Expanded text:
nimis, iudices, iam dudum quid velim vel potius quid nolim dicere. nimis, iudices, iam dudum quid velim vel potius quid nolim dicere. quod etiam si est factum, certe a Caelio quidem non est factum — quid enim attinebat? — est enim ab aliquo adulescente fortasse non tam insulso quam inverecundo. sin autem est fictum, non illud quidem modestum sed tamen est non infacetum mendacium; quod profecto numquam hominum sermo atque opinio comprobasset, nisi omnia quae cum turpitudine aliqua dicerentur in istam quadrare apte viderentur. Dicta est a me causa, iudices, et perorata. iam intellegitis quantum iudicium sustineatis, quanta res sit commissa vobis. de vi quaeritis. quae lex ad imperium, ad maiestatem, ad statum patriae, ad salutem omnium pertinet, quam legem Q.Quintus Catulus armata dissensione civium rei publicae paene extremis temporibus tulit, quaeque lex sedata illa flamma consulatus mei fumantis reliquias coniurationis exstinxit, hac nunc lege Caeli a
Abbreviated transcription (Latin):
cant gratiam in aliis rebus se ostentent uigcant apud istam muli¬
erem uenustate. dominent᷑ sumptib hereant iaceant deẜuiãt
cnpiti uero innocentis et fortunis parcant. At sunt serui illi de co¬
ꝯnatoꝵ sententia nobilissimoꝵ ac clarissimoꝵ hominũ manumi¬
Standem aliquid inueniemus. quod ista mulier de suoꝵ ꝓpin¬
quoꝵ fortissimoꝵ uirorum sententia atq auctoritate fecisse di¬
catur S scire cupio quid hẽat argum̃ti ista manumissio in qua
uit crimen est celio quesitum. aut quęstio subleuata: aut multarũ
plicuit: cur non placeret cum tu rem. te ad eos non ab aliis tibꝰ
allatam sed ate ip̃a comptam deferre diceres. Hic etiam miramꝰ
si ilam cõmenticiam pixidem oscoenissima sit fabula consecu¬
ta. Nihil est quod in ciusmõi mulierem non cadere uideatur.
Audita et puulgata. et ꝑcelebrata sermonib res est. Percipitis a¬

Expanded text:
eant gratiam, in aliis se rebus ostentent, vigeant apud istam mulieant gratiam, in aliis se rebus ostentent, vigeant apud istam mulierem venustate, dominentur sumptibus, haereant, iaceant, deserviant; capiti vero innocentis fortunisque parcant. at sunt servi illi de cognatorum sententia, nobilissimorum et clarissimorum hominum, manu missi. tandem aliquid invenimus quod ista mulier de suorum propinquorum, fortissimorum virorum, sententia atque auctoritate fecisse dicatur. sed scire cupio quid habeat argumenti ista manumissio; in qua aut crimen est Caelio quaesitum aut quaestio sublata aut multarum opinquis' inquit 'placuit.' cur non placeret, cum rem tute ad eos non ab aliis tibi adlatam sed a te ipsa compertam deferre diceres? hic etiam miramur, si illam commenticiam pyxidem obscenissima sit fabula consecuta? nihil est quod in eius modi mulierem non cadere videatur. audita et percelebrata sermonibus res est. percipitis a
Abbreviated transcription (Latin):
uidere pͥmum lautos uuenes mulieris beatȩ ac nobilis familiares.
deinde fortis uiros ab impatrice in insidiis atq in p̃sidio balnearu
locatos ex quibus requiram quonam mõ latuerint: aut ubi: alucus¬
ne ille an equus tioianus fuerit. qui tot inuictos uiros muliebre bel¬
lum gerentes tulerit. ac texerit. Illud uero respondere cogam cur tot
uiri ac tales hunc et unum et tam imbecillum ꝗͣ uidetis non aut stã¬
tem comp̃henderint. aut fugientem consecuti sint. Oui se nunqua
ꝓfecto si in istum locum pcesserint explicabunt q̃ uolent in conuuĩ¬
is faceti dicaces nonnunqͥetiam ad uinum diserti sint. Alia son iusẽ
aliatucdimi alia subsellioꝵ ratio alia lectoium. Non idem iudicũ
cõmessatoꝵ q conspectus. lux deniq longe alia est solis et lichino¬
rume Quamobrem excutiemus omnis istoium delicias om̃s ine¬
ptias si ꝓdierint. S me aduiuant nauent aliam oꝑam. aliamĩ¬

Expanded text:
videre, primum lautos iuvenes mulieris beatae ac nobilis familiaris, videre, primum lautos iuvenes mulieris beatae ac nobilis familiaris, deinde fortis viros ab imperatrice in insidiis atque in praesidio balnearum conlocatos. ex quibus requiram quem ad modum latuerint aut ubi, alveusne ille an equus Troianus fuerit qui tot invictos viros muliebre bellum gerentis tulerit ac texerit. illud vero respondere cogam, cur tot viri ac tales hunc et unum et tam imbecillum quem videtis non aut stantem comprehenderint aut fugientem consecuti sint; qui se numquam profecto, si in istum locum processerint, explicabunt. quam volent in conviviis faceti, dicaces, non numquam etiam ad vinum diserti sint, alia fori vis est, alia triclini, alia subselliorum ratio, alia lectorum; non idem iudicum comissatorumque conspectus; lux denique longe alia est solis, alia lychnorum. quam ob rem excutiemus omnis istorum delicias, omnis ineptias, si prodierint. sed me audiant, navent aliam operam, aliam in
Abbreviated transcription (Latin):
cum lieinius uenisset pixidem expeduet. manum porrigeret uene¬
num traderet. Mimi ergo est exitus iam non fabulȩ. inꝰ quo cum
clausula non inuenitur fugit aliquis c manibus. deinde scabella cõ¬
crepant. auleum tollitur. ouero enim cur licinum titubantem he¬
sitantem. cedentem sugere conantem mulieraria manus ista de mãi¬
bus emiserit. cur non comp̃henderint:cur non ipius confessiones
multoꝵ oculis facinoris deniq uoce tanti sceleris crimen exp̃ssent
An timebant ne tot unum ualentes imbecillum alacres pteritum
supare non possent: Nullum argumtum in re nulla suspicio in cau¬
sa nullus exitus criminis repietur. Itaq hec causa ab argumentis a
coniectura. ab iis signis quib uentas illustrari solet ad testes tota tra¬
ducta est. Duos quidem ego uidices testes non mõ sinc ullo timore
sed etiam cum aliqua spe delectationis expecto. fregestit animus iam

Expanded text:
cum Licinius venisset, pyxidem expediret, manum porrigeret, venecum Licinius venisset, pyxidem expediret, manum porrigeret, venenum traderet. mimi ergo iam exitus, non fabulae; in quo cum clausula non invenitur, fugit aliquis e manibus, dein scabilla concrepant, aulaeum tollitur. quaero enim cur Licinium titubantem, haesitantem, cedentem, fugere conantem mulieraria manus ista de manibus emiserit, cur non comprenderint, cur non ipsius confessione, multorum oculis, facinoris denique voce tanti sceleris crimen expresserint. an timebant ne tot unum, valentes imbecillum, alacres perterritum superare non possent? nullum argumentum in re, nulla suspicio in causa, nullus exitus criminis reperietur. itaque haec causa ab argumentis, a coniectura, ab eis signis quibus veritas inlustrari solet ad testis tota traducta est. quos quidem ego, iudices, testis non modo sine ullo timore sed etiam cum aliqua spe delectationis exspecto. praegestit animus iam
Abbreviated transcription (Latin):
sit ut comphenderent ucinum ut manfesto licinus teneretur
aut cum retineret uenenum: aut cum tradidiss hoc fuit totum
consilium muliens. hec istorum ꝓuncia. qui rogati sunt. Quos
quiddem tu qͥ obrem temere ꝓsiluisse dicas atq t̾empus. non in¬
ueno. Tuerant ad hoc rogati. fuerant adhane rem collocat: ut
uenenum ut insidie. facinus deniq ip̃m. ut manifesto compre¬
henderetur. Potuerunt ne meliori tempore psilire q̃ cum licim
uenissi. cum in manu teneret ueneni pixidem quȩ si cum iam es¬
set tradita seruis cuasissent. subito ex balneis mulieris amicili¬
ciniumq. comp̃hendissent: imploraret hominum fidem: atq. a
se ullam pixidem traditam pnegaret. Quem quo mõ illi rep̃hen¬
derent: uidisse se dicerent: pͥmum ad se reuocarent maximi
facinoris crimen. deinde id se uidisse dicerent q quo loco collo¬
cati suissent non potuissent uidere. Tempore igitur ip̃o se ostendert᷑

Expanded text:
siti ut comprehenderent Licinium, ut manifesto Licinius teneretur siti ut comprehenderent Licinium, ut manifesto Licinius teneretur aut cum retineret venenum aut cum tradidisset. hoc fuit totum consilium mulieris, haec istorum provincia qui rogati sunt; quos quidem tu quam ob rem temere prosiluisse dicas atque ante tempus non reperio. fuerant ad hoc rogati, fuerant ad hanc rem conlocati, ut venenum, ut insidiae, facinus denique ipsum ut manifesto comprenderetur. potueruntne magis tempore prosilire quam cum Licinius venisset, cum in manu teneret veneni pyxidem? quae cum iam erat tradita servis, si evasissent subito ex balneis mulieris amici Liciniumque comprehendissent, imploraret hominum fidem atque a se illam pyxidem traditam pernegaret. quem quo modo illi reprehenderent? vidisse se dicerent? primum ad se vocarent maximi facinoris crimen; deinde id se vidisse dicerent quod quo loco conlocati fuerant non potuissent videre. tempore igitur ipso se ostenderunt,
Abbreviated transcription (Latin):
ohoe ines qrauitati decditos. Sic enim fingunt cum lieirius uẽis¬
et ꝓpeuaemꝰ teneret in manu conaret tradere nondum tra dictes.
repente euol asse istos pͥclaros testes sine nomine. Licium auitent
curirn manum ad tradendum pixidem porreriset retraxisseoit
qr illo repentino hominũ impetu se in fugam coniecile. Eliergua
uis uentatis. que contra hominum ingenia. calliditatem Collett ue
contenq fictas omnium insidias. facue se per se ip̃am defendat uc¬
lot hec tota fabella uetus et plurimaiꝑ fabularum ꝑdenia. q̃ est
sine argum̃to q̃ nullum inuenire exitum põt. Quicd einn: licu
cor ure nam neccẽ est fuisse non paucos ut et comphercdi li ciñ
facile posset. et res multorum oculis ẽet testatior enr licioiu iteũ¬
nibus emiserunt: Qui minus enim licinius comphendi poiuit cũ
se hercaorit nc pridem traderet qͣ si tradidisset. Elioit ein. te neretur¬

Expanded text:
homines temperantis! sic enim fingitis, cum Licinius venishomines temperantis! sic enim fingitis, cum Licinius venisset, pyxidem teneret in manu, conaretur tradere, nondum tradidisset, tum repente evolasse istos praeclaros testis sine nomine; Licinium autem, cum iam manum ad tradendam pyxidem porrexisset, retraxisse atque ex illo repentino hominum impetu se in fugam coniecisse. O magnam vim veritatis, quae contra hominum ingenia, calliditatem, sollertiam contraque fictas omnium insidias facile se per se ipsa defendat! velut haec tota fabella veteris et plurimarum fabularum poetriae quam est sine argumento, quam nullum invenire exitum potest! quid enim? isti tot viri — nam necesse est fuisse non paucos ut et comprehendi Licinius facile posset et res multorum oculis esset testatior — cur Licinium de manibus amiserunt? qui minus enim Licinius comprehendi potuit cum se retraxit ne pyxidem traderet, quam si tradidisset? erant enim illi po
Abbreviated transcription (Latin):
deun qis ud enei omn la iuidices pfacilem ronem hr̃t rephender tioi
Cur quin porusimum balncas publicas constitueratimm qcebi noue
amenorq ue latebra rogatis hominib eẽ posset. Nam si cerit qnẽe¬
mtibeno ualicant non iaterent sin se in intumum comngee uellẽt
hec satis cõmode calciati et uestin id facere possent et sorttsse nõ
reipent uis sorte mulier potens quachrantaria ularometatiõe
samiuiaris facta erat balneatori. Atq eduidem uehennte enseu¬
ctab arar q sunam isti uiti boni testes huius manifesto dephiensi ne¬
nemi dicerent᷑. Nulli enim sunt adhuc nominati : sed non drebi¬
coquin sint pgraues qui pͥmum sint talis foemine funailieneo
deuidie cam puinciam suscepint ut in balneas coniouderentur.
quodulanisi auitis honestissimis ac plerisiis ali guorite te ist
uedo. sit potens iinqͥ impetrauissi. S quid e ginde dignosete so¬
bun etis deuti crinit: Q testes egregios. ceinde temere psiiuer uns

Expanded text:
e quidem omnia, iudices, perfacilem rationem habent reprendendi. cur enim potissimum balneas publicas constituerat? in quibus non invenio quae latebra togatis hominibus esse posset. nam si essent in vestibulo balnearum, non laterent; sin se in intimum conicere vellent, nec satis commode calceati et vestiti id facere possent et fortasse non reciperentur, nisi forte mulier potens quadrantaria illa permutatione familiaris facta erat balneatori. atque equidem vehementer exspectabam quinam isti viri boni testes huius manifesto deprehensi veneni dicerentur; nulli enim sunt adhuc nominati. sed non dubito quin sint pergraves, qui primum sint talis feminae familiares, deinde eam provinciam susceperint ut in balneas contruderentur, quod illa nisi a viris honestissimis ac plenissimis dignitatis, quam velit sit potens, numquam impetravisset. sed quid ego de dignitate istobalneis delituerunt.' Testis egregios! 'dein temere prosiluerunt.'
Abbreviated transcription (Latin):
hominem aine re sine fide sune spe sine sede sine fortunis ore linoua
seruitia ad cedem atq inslamandam urbem incitauit inea cii orulis
ne ꝑr tuuĩu cum ab solutum muliebii gratia. t. celium lbudini enu¬
mura tatronem eripuisse et honcstissimum a dolelcentens tuo pisse
urdeatur. D eum huius uobis ⁊dolescentia mꝓposcenteit cpposiisse¬
itote uobis ante oculos etiam huius iniseri senecustiert que duost̃itui¬
co selio nititur. i huuis spe requiescit. huius umus cisus ptor esot
Quemuos supplicem uix misericordiȩ seruum potes atssis bitectiese
nori tum ad pedes q̃ ad mores sensusq ur̃os uel recordatione puednti
urio uim uel siberorum iocunditate sustentate ut in il terus Eorontu
engero aut subita tempestate puertere. consera ate iutu anci turbine
rentem filo ne aut senectutem ppe despatam contempsise Ast acdolescẽ¬
trar plenam spei maxime non mõ non abiecisse sedella aus ado lese¬

Expanded text:
hominem sine re, sine fide, sine spe, sine sede, sine fortunis, ore, lingua, servitia ad caedem et ad inflammandam urbem incitavit: in ea civitate ne patiamini illum absolutum muliebri gratia, M.Marcum Caelium libidini muissimum latronem eripuisse et honestissimum adulescentem oppressisse videatur. quod cum huius vobis adulescentiam proposueritis, constituitote ante oculos etiam huius miseri senectutem qui hoc unico filio nititur, in huius spe requiescit, huius unius casum pertimescit; quem vos supplicem vestrae misericordiae, servum potestatis, abiectum non tam ad pedes quam ad mores sensusque vestros, vel recordatione parentum vestrorum vel liberorum iucunditate sustentate, ut in alterius dolore aliquo aut subita tempestate pervertere. conservate parenti filium, parentem filio, ne aut senectutem iam prope desperatam contempsisse aut adulescentiam plenam spei maximae non modo non aluisse vos verum etiam pe
Abbreviated transcription (Latin):
cunus: nun qͥ hunc a ñis rationib seunctum fore: quod cum frx̧tus
ur̃a familiaritate ꝓmitto: tum ꝙ durissimis se ip̃e legibus iam obli¬
garit. Neq enim põt qui hominem consularem q ab eo rem.p. uio¬
qui ambitu absolutum quidem non dat cẽ absolutum ip̃e impune q¬
ꝑiculi uel pignora uoluntatis. Ouare oro obtestorq ud. ut qua in
nium aut ministrum seditionis aut ducem uidistis. qui edes sacras
qui censum ppli ro. qui memoriam publicam suis manibus incẽdit

Expanded text:
cimus, numquam hunc a nostris rationibus seiunctum fore. quod cum fretus cimus, numquam hunc a nostris rationibus seiunctum fore. quod cum fretus nostra familiaritate promitto, tum quod durissimis se ipse legibus iam obligavit. non enim potest qui hominem consularem, cum ab eo rem pubqui ambitu ne absolutum quidem patiatur esse absolutum ipse impune umqpericuli vel pignora voluntatis. qua re oro obtestorque vos, iudices,nium aut ministrum seditionis aut ducem vidistis, hominequi censum populi Romani, qui memoriam publicam suis manibus incendit
Abbreviated transcription (Latin):
uincendi: de ardore mentis ad gliam. quȩ studia iam in his ȩtatibus
mĩs contractiora ẽẽ debent. In adolescentia uero tanꝗͣ in herbis signifi¬
cant: que uirtutis matuntas et quantȩ fruges industrię sint futurȩ
Etenim semp magno ingenio adolescentes refrenandi potius a glĩa
qͣ excitandi suerunt. Amputanda sunt plura illi etati si quidemi
effiorescit ingeni laudib ꝗͣ inserenda. Quare si cui nimium effer¬
buisse uidetur huius uel insuscipiendis uel in gerendis inimiciciis
uis ferocitatis si quem etiam minimoꝵ horum aliquid offendit. si
purpure genus si amicoꝵ catuę si splendor si nitor iam ista deserit
ctas omnia. iam res. iam dies mitigart. Conseruate igitur rei. p.
uidices ciuem bonar artium bonaꝵ partium bonoꝵ urorum.i
Promito hoc uobis et rei. p. spondeo: si modo nos ip̃i rei .p. satisfe¬

Expanded text:
vincendi, de ardore mentis ad gloriam; quae studia in his iam aetatibus vincendi, de ardore mentis ad gloriam; quae studia in his iam aetatibus nostris contractiora esse debent, in adulescentia vero tamquam in herbis significant quae virtutis maturitas et quantae fruges industriae sint futurae. etenim semper magno ingenio adulescentes refrenandi potius a gloria quam incitandi fuerunt; amputanda plura sunt illi aetati, si quidem efflorescit ingeni laudibus, quam inserenda. qua re, si cui nimium effervisse videtur huius vel in suscipiendis vel in gerendis inimicitiis vis, ferocitas, pertinacia, si quem etiam minimorum horum aliquid offendit, si purpurae genus, si amicorum catervae, si splendor, si nitor, iam ista deferverint, iam aetas omnia, iam res, iam dies mitigarit. conservate igitur rei publicae, iudices, civem bonarum artium, bonarum partium, bonorum virorum. promitto hoc vobis et rei publicae spondeo, si modo nos ipsi rei publicae satis fe