comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ocodit insidiatetam Nonne hoc guetitur an sit ius insidiaterem occidendi. Qud in cõnectu¬
cisi : num illa gñalia an cã sceleris odiũ cupiditus. An torm̃tis credendũ sestib in ergn¬
mentis maior fioes hñda. Nam finntione quiđ̃ comp̾hene nihil nõ in uniusum c̾tum
aly tm̃mõ põitas. Ut causa sit cũ horestes accusatur. Thesis an horestes recte sit alsolitus
Cuius gñis est an cato recce Martiam hortensio tradiderit. hi thesim a cã sie distin¬
gociũ egi. Ꝙ̃ꝙ̃ mutiles quidam or̃oi prtant uniuersales ques tiones qz nihil prosit
qd conscet ducendom eẽ uxorem uł aqministrandam remp si quis uł etate uł ua¬

Expanded text:
cidit insidiatorem; nonne hoc quaeritur, an sit ius insidiatorem occidendi? quid in coniecturis? non illa generalia, an causa sceleris odium? cupiditas? an tormentis credendum? testibus an argumentis maior fides habenda? nam finitione quidem comprehendi nihil non in universum certum antummodo positas: ut causa sit, cum Orestes accusatur: thesis, an Orestes recte sit absolutus; cuius generis est, an Cato recte Marciam Hortensio tradiderit. hi thesin a causa sic distingotium agi. quanquam inutiles quidam oratori putant universales quaestiones, quia nihil prosit, quod constet ducendam esse uxorem vel administrandam rempublicam, si
Abbreviated transcription (Latin):
sotume hoc gñs quõnis as pps refert. Sed me libauit respondendi uerecũdia ⁊ ꝙ ipse
hos libros impbat & ꝙ in Oratore aec iis quos de Gratore scripsit libris ⁊ topicis
p̾cipit ut a ꝓpris ꝑsonis atq tp̃orib auocemus contutesiam qr lacius liceat ditere đ̃
gnus mat̾ie idemiqui m causas cadũt. Adhuc adicit᷑ alias esse quõnes in rebus ip̃is ali¬
as que ad aliguis referantur. Ilud en uxor ducenda hoc an seni ducenda. Iliud an fortis
hoc anfortiorꝰ  Causam finit Apdodorus ut int̾ptatõe ualgi discipuli eĩ utar Ita ⁊
Causa ẽ negotiũ om̃io suis portio spectans ad quõem. eut cã est negotiũ cuius¬

Expanded text:
s quaestionis ad philosophos refert. sed me liberavit respondendi verecundia, et quod ipse hos libros improbat, et quod in Oratore atque his, quos de Oratore scripsit, et Topicis praecipit, ut a propriis personis atque temporibus avocemus controversiam: quia latius dicere liceat de genus materiae iidem, qui in causas, cadunt. adhuc adiicitur, alias esse quaestiones in rebus ipsis, alias quae ad aliquid refcrantur: illud, an uxor ducenda? hoc, an seni ducenda? illud, an fortis? hoc, anfortior ? et similia. causam finit Apollodorus, ut interpretation Valgi discipuli eius utar, ita: causa est negotium omnibus suis partibus spectans ad quaestionem; aut: caus
Abbreviated transcription (Latin):
nus miror esse qui nhil ab eo soriptũ putent hec ãt̃ q̃ ferunt᷑ ab auis eẽ cõpoita:
re eius int̾ auctores nõ conuenit: Nos aũt Aristõtel credimus hitic uelut diũse
secari ceperũt iue. Nan & Isorates prestantissim disciguili fuer̃t in om̃i studio¬
rumgñe eoqiam seniore octauũ .n. ÷ none gesimũ imoleuit ãnũ pꝰmȩcidianis
scholis aristoceles ꝑciꝑe artem oratoriam cepit. noto quiđ illo ut traditur uẽsu.
sũepe ese tacere ⁊ sogratem pati diceresers est utriusq d plioy eam libris

Expanded text:
il ab eo scriptum patent, haec autem, quae feruntur, ab alis esse composite. re eius inter auctores non convenit; nos autem Aristoteli credimus. hinc velut diversae secari coeperunt viae. nam et Isocratis praestantissimi discipuli fuerunt in omni studiorum genere, eoque iam seniore octavum enim et nonagesimum implevit annum postmeridianis scholis Aristoteles praecipere artem oratoriam coepit, noto quidem illo ut traditur versu tacere et Isocraten pati dicere. ars est u
Abbreviated transcription (Latin):
gat qͣr nos pcepta suo loco dabimus l Trasimachus qz idem de attiont cͥdiderit
is adiecerunt quidam sextam ꝑtem itaut inuentioni iudiciũ subnecterd qr
pͥmo esset inuenire dem̃ iudicare. Ego porro ne ĩuenisse ꝗđ redo eũgqui non
iudicauit. Nec .n. contraria cora sculta muenisse dr̃ quisq: h non uitasse ⁊ cicero

Expanded text:
n it quarum nos praecepta suo loco dabimus, licet Thrasymachus quoque idem de actione crediderit. n it quarum nos praecepta suo loco dabimus, licet Thrasymachus quoque idem de actione crediderit. his adiecerunt quidam sextam partem, ita ut inventioni iudicium subnecterent, quia primum esset invenire, deinde iudicare. ego porro ne invenisse quidem credo eum, qui non iudicavit; neque enim contraria, communia, stulta invenisse dicitur qu
Abbreviated transcription (Latin):
loqui defendendi sui gr̃a insatuerint hec .n ut honestior cã ta nõ utiq por
gͦ dicendi dedit nã initiũ artis obẜuacio. hor̃es n sic̃ in meditina cũ iuderẽt alia sali¬
bria alia insalubrio ex obẜuatione toꝵa effecerũt artem. Ita cũ in do auautilia: alia
quidem initium orandi conditorib urbiũ ac legũ latoribus dedit in ꝗbus fuisse
ium doi nece est. Cur tñ hanc pͥmam originem putet nõ iudeo cum sint adhuc
MHis aũt orandi ratiout plimi maximiiq auctores tradiderũt quinq partibus
constat. Inuẽtione. Dispoĩtione. Elocutiõe. uemoria & ꝓnuntiatione siue actione
corrumpit ac ꝓpem̃o ꝑdit indecora uel uoce uel gestu ꝓnũtiatio. huic quoq
qui tris modo pͥmas esse ꝓtes uolut Qr menoria atq actionã non arte contĩ

Expanded text:
loqui defendendi sui gratia instituerint. haec enim ut honestior causa, ita non utique prior loqui defendendi sui gratia instituerint. haec enim ut honestior causa, ita non utique prior ergo dicendi dedit natura, initium artis observatio. homines enim, sicuti in medicina, cum viderent alia salubria, alia insalubria, ex observatione eorum effecerunt artem, ita, cum in dicendo alia utilia, alia quidem initium orandi conditoribus urbium ac legum latoribus dedit, in quibus fuisse vim dicendi necesse est; cur tamen hanc primam originem putet, non video, cum sint adhuc nis autem orandi ratio, ut plurimi maximique auctores tradiderunt, quinque partibus constat, inventione, dispositione, elocutione, memoria, pronuntiatione sive actione,corrumpit ac propemodum perdit indecora vel voce vel gestu pronuntiatio. huic quoquequi tris modo primas esse partes volunt, quoniam memoria atque actio natura non arte contiga
Abbreviated transcription (Latin):
ratuis uõ pores Gabione Celsus & Lenas ⁊ etatis nr̃e Uirginius plimus Iutiliꝰ.
Sunt & hodie clari eiusaem oꝑis auctores qui si oĩa complexi forẽt cõsuluisset᷑
iuxtus durabit nõ ꝑueniet muidia. non tñ post tot et tantos auctores pigebit
ont imbutus addixi ⁊ eis acturis q̃ uolent facienda copia fũt. Sic̃ ip̃e plimũ
munũ confero muẽta ubiũq ingenio nõ erit locus curg tesciou ꝓmeriusse
Ec diu nos morotur q̃o que Reheᵒ  origo sit Nam cui dubiũ est ꝑn ẜmene ab ipsa
reꝵ nã geniti ꝓtinus horcts acaꝑint qdᵈ recte pͥncipiũ est euis res hine scudrum
⁊ inc̾mento dederit utritas sũma ratio ⁊ excitatio. Nec uideo q̃r cura diaẽdi
putent quidam inde aepisse ꝙ hi qui in discrimen aliqd uocabantur ac curatius

Expanded text:
ratius vero priores Gallione Celsus et Laenas et aetatis nostrae Verginis, Pliniuis, Tutilius. ratius vero priores Gallione Celsus et Laenas et aetatis nostrae Verginis, Pliniuis, Tutilius. sunt et hodie clari eiusdem operis auctores, qui si omnia complexi forent, consuluissent osteros enim virtus durabit, non perveniet invidia. non tamen post tot ac tantos auctores pigebit dam superstitione imbutus addixi, et electuris quae volent facienda copia fuit, sicut ipse plurium in unum confero inventa, ubicunque ingenio non erit locus, curae testimonium meruisse ec diu nos moretur quaestio, quae rhetorices origo sit. nam cui dubium est, quia; sermonem ab ipsa rerum natura geniti protinus homines acceperint quod certe principium est eius rei, huic studium et incrementum dederit utilitas, suilllncl ratio et exercitatio? nec video, quare curam dicendi patent quidam inde coepisse, quod ii, qui in discrimen aliquod vocabantur, accuratius
Abbreviated transcription (Latin):
in tredendo latine fuit Guagius. grece aiticus. Nam ip̃ius sola uidetur ars edita
id maciũ qr cet̾as missa eo domitiui epla non agnoscit pla scripsit Tyeo dorusscuꝰ
auditorem hermagonam st̾ qui uiderint romanoꝵ pͥmus ꝓ̃tum ego ꝗđ sciam
nam hoc solum opus eius ⁊ id ip̃m imꝑfectũ manet secuti minus celebres quoꝵ
memoriam si quo loco res poscet nõ omittam. precipuũ uõ lumõ sicut eloguẽtiȩ
ita pceptis q eius dedit unicũ ap̃ nos specimen orando docendiq oratoria / artel M
Tulluis post que tacere modestissimũ foret nͥ ⁊ Rhetoricos suos ip̃i Adulescenti sib
Lelapsos dr̃ẽt. ⁊ in oratoriis hec minora q̃ pleriq desiderãt sciens omuisisset. Et scri¬
psit de eedem mã non parca Cornficius. Alg̃ scertinius nõ nhil pr̃ Galio Accu¬

Expanded text:
in tradendo fuit Latine Gaius Valgius, Graece Atticus. nam ipsius sola videtur Ars edita in tradendo fuit Latine Gaius Valgius, Graece Atticus. nam ipsius sola videtur Ars edita ad Matium, quia ceteras missa ad Domitium epistula non agnoscit. plura scripsit Theodorus, cuius auditorem Hermagoran sunt qui viderint. Romanorum primus quantum ego quidem sciam nam hoc solum opus eius atque id ipsum imperfectum manet. secuti minus celebres; quorum memoriam, si quo loco res poscet, non omittam. praecipuum vero lumen sicut eloquentiae ita praeceptis quoque eius dedit, unicum apud nos specimen orandi docendique oratorias artes, M. Tullius; post quem tacere modestissimum foret, nisi et rhetoricos suos ipse adulescenti sibi elapsos ticeret, et in oratoriis haec minora, qlae plerumlqtic desiderantur, sciens omisisset. scripsit de eadem materia non pauca Cornificius, aliqua Stertinius, nonnihil paler Gallio; accu
Abbreviated transcription (Latin):
Aris hordes comiplexus est. Eodom sp̃re T̃ heo detes fuit de cuiꝰ oꝑe sup̃ dictũ ẽ. Theo phrisꝑ
ꝙͦ Aristotelis discipulus de Rheͤ diligñter scupsit. Atq hunc uł scudrosius pm̃ quã
Rherores pcipueo Seoicoꝵ atq ꝑ apatheticoꝵ pͥnceps fecit. Dem̃ uelut ꝓpͥam her¬
magoris uam: ẽplurumi st̾ secuti cui maxir̃ par atq emulus uẽr aeheneus fiusse
Multa pose apolonius molon aiuta orenus. Multa cecilius ⁊ halicarnaseus Dromisi¬
us p̾ripue tñ in se guertert̃ stucia apollodorus ꝑgamenus qui preptor apollonis
cesaris augusti fuit ⁊ Neocorus Gadereus qui se dici maluit Rhodĩ: quẽ scudio¬
se iudissi cũ in eam insulam secessiset ehr̃ siberius Cesar hi diũsas opimnones t᷑¬
diderũt appellatiq inde apollodores ac Theo dorei ad morem : certas in phia set¬
tas seguendi s apolodori p̃apta magis ex discipulis cognoscas qͦꝵ diligentissimꝰ

Expanded text:
Aristoteles complexus est. eodem tempore Theodectes fuit, de cuius opere supra dictum est. Theophrastus quoque Aristotelis discipulus de rhetorice diligenter scripsit, atque hinc vel studiosius philosophi quam rhetores praecipueque Stoicorum ac Peripateticorum principes. fecit deinde velut propriam Hermagoras viam, quam plurimi sunt secuti; cui maxime par atque aemulus videtur Athenaeus fuisse. multa post Apollonius Molon, multa Areus, multa Caecilius et Halicarnasseus Dionysius. praecipue tamen in se converterunt studia Apollodorus Pergamenus, qui praeceptor Apolloniae Caesaris Augusti fuit, et Theodorus Gadareus, qui se dici maluit Rhodium, quem studiose audisse, cum in eam insulam secessisset, dicitur Tiberius Caesar. hi diversas opiniones tradiderunt, appellatique inde Apollodorei ac Theodorei ad morem certas in philosophia sectas sequendi. sed Apollodori praecepta magis ex discipulis cognoscas, quorum diligentissimus
Abbreviated transcription (Latin):
forto cognoscer e uolius sent ꝓtulisse: aeq id iuro bono saris est dociusse qd scing
Uercor tñ ne aut magna ninuũ iudees exigere qui eundem donũ iuru esse ⁊ dicedi
ꝑitum uelm. aut multa qui tot artious in pueritia discenddis morũ qiͦ precepta
Ꝙ scientiam furis cuulis pret̾ea q̃ de eloqñtia tredebant᷑ adiecerim quiq het
imentĩ tum qui pͥmũ renũtient sibi guanta sit honon ingenii ius ꝑ poteas et¬
ficiendi q̃ uelit cũ maria tñsie siderũ cursus numerosq cõgnolere mumdim
p̃m pene olimetim minones sed difficiliores artes potuerint tum cogitnt ꝙ̃ rã
rem petant ꝙ̃ quo nullus sit hor ꝓpoito p̃mio laboꝵ recusandus qd̵ si meti con¬
ceperint hiue q farti facilus accedent ut p̃m iter neq inꝑnuum no seltẽ duꝵ
putent Nam ial q̃d peius qbq mauis est ut bon uiti sunul uosũ tat maxint
constant p̃ qui iura fide iduerit facile easedem q̃ iurtutem doccar arar ac¬

Expanded text:
forte cognoscere voluissent, protulisse. atque id viro bono satis est, docuisse quod scierit. vereor tamen, ne aut magna nimium videar exigere, qui eundem virum bonum esse et dicendi peritum velim, aut multa, qui tot artibus ad pueritia discendis morum quoque praecepta et scientiam iris civilis praeter ea, quae de eloquentia tradebantur, adiecerim, quique hxperimentum. qui primum renuntient sibi, quanta sit humani ingenii vis, quam potens efficiendi quae velit, cum maria transire, siderum cursus numerosque cognoscere, mundum ipsum paene dimetiri, minores, sed difficiliores artes potuerint. tum cogitent, quantam rem petant, quamque nullus sit hoc proposito praemio labor recusandus. quod si mente conceperint, huic quoque parti facilius accedent, ut ipsum iter neque impervium neque saltem durum putent. nam id, quod prius quodque maius est, ut boni viri simus, voluntate maxime constat; quam qui vera fide induerit, facile eas, quae virtutem docent, artes ac
Abbreviated transcription (Latin):
pauptas in eadez nos fregñtissime reuoluut. at ilus nõ uerboꝵ ñõ si linguar¬
et int̾ sẽ differentiu cõpra est Or̃ qr latimis exiget illam grãm ẜimemis asti¬
ci det i inlogñcdo eandem Iocunaitate et parem copia. qd si negatĩ est sen¬
Seasus sublimes uariq eruãtuꝵ permoneno om̃s effectus erunt or̃o tãtaro¬
nũ intore ilurminãda non possimus esse tam graeciles simus fortiors Sbrilto¬
te uncamus neleamus pondere ꝓperatis penes ilbs est certior coxia uintanꝰ¬
nut i aelisior ssũs nr̃os snus cendat non eñ albo semy feremus Noz ilito

Expanded text:
tissime revoluit. At illis non verborum modo, sed et linguarum inter se differentium copia est. Quare qui a Latinis exiget illam gratiam sermonis Attici, det mihi in loquendo candem iucunditatem et parem copiam Quod fi negatum est, senSensus sublimes variique eruantur. permovendi omnes affectus erunt. oratio translationum nitore illu minanda. Non possumus esse tam graves? simus fortiores. subtilitate vincimut? valeamus pondere. proprietas penes ilmur, validior spiritus nostros sinus tendat; non tamen alto semper feremur, nam et lito
Abbreviated transcription (Latin):
reu̾timur int̾egare tñ uelim an Socrates actia dix̾it nigil .n. tam lysie tiã um
negaoũt. at euis schola prinap orator dedit Sitratus sumlius aliꝗo higides
esticus ceeti aut paus indulsit uoluptati Trenseo plimos lytargũ Aristogitona r
Demosthenes non ne cũctos illo / tenue / E cnrtu pecto s in sublimitat impeto
cultu/ comportione suꝑ aut nõ ingurgit locis non figuris gaudet nõ tãsutio¬
tone ec salanuinc ypugnators re p satis manifesto doat papto rem eiꝰ plarenẽ fu¬
isse quem ip̃m astamu appelabamus Prerũq inistuictis qiuino spn uetib compãdũ
Quis pielea siulem ne ebimus lisiace graciuitas gũo fulaims e ceesti fragors¬

Expanded text:
remittemur. interrogare tamen velim, an Isocrates Attice dixerit. nihil enim tam est Lysiae diversum. negabunt . At eius schola principes oratorum dedit. quaeratur similius aliquid. Hyperides Atticus? certe , at plus indulsit voluptati. transeo plurimos, Lycurgum, Aristogitona et Demosthenes, non cunctos illos tenus, et circunspectos, vi, sublimitate, impetu, cultu, compositione superat. non insurgit locis? non figuris gaudet? non tran slatiothone ac Salamine propugnatores rei publicae satis manifesto docet praeceptorem eius Platonem fuisse? quem ipsum num Asianum appellabimus plerumque instinctis divino spiritu vatibus comparandum? quid Periclea? similemne
Abbreviated transcription (Latin):
sispẽs intieri uidis totidem penc nperies ingemoꝵquot corpoñ formas Sed
fuer quedam gña ec̃ condicione tyõꝵ horriciora aliegn magña som ingeni iuns
loã pro se ferentra huns R Leuĩ a ffican catonos e brachios quos tuliet pol¬
gnotos uł callonis expelles mediam illem formãt tenẽt L. crassus o hortensi:
sum dem̃ efflorescat nõ multũ int̾ e distanciũ tpm̃e oratoꝵ ingens prouẽtis
hie lum carsaris indolem Cem subtiligatem calidii diuigñtiam palionas digtãto
ee sale. Sancrcãto Calui grauicate bras. acumen siũ prey acerbitacon cassi¬

Expanded text:
species intueri velis, totidem pene reperias ingeniorum. quam corporum formas. Sed fuere quaedam genera dicendi conditione temporum horridiora, alioquin magnam ingenii vim prae se ferentia. hinc sint Laelii, Africani, Catones etiam Gracchique, quos tu licet Polygnotos vel Callonas appelles. mediam illam formam teneant L. Crassus, Q. Hortensius. tum deinde efflorescat non multum inter se distantium tempore oratorum ingens proventus. Hic vim Caesaris, indolem Caelii, subtilitatem Calidii, diligentiam Pollionis, dignitatem Messalae, sanctitatem Calvi, gravitatem Bruti, acumen Sulpicii, acerbita
Abbreviated transcription (Latin):
ut pl̃is qͣsia uitas ad pt̃a cdiscenda desidemusi neq ilhi didic̾unt ħ usq ĩ sence¬
tutem s ea sola didicisse content fucrũt ac tot ãños nõ in ꝑciendo exhauẜimtiletuz
uestem ⁊ anulũ ceprdas qͦ or̃a tulit manu sua fec̾at sausu hmĩt ad q̃ ita se p̃pa¬
rauit ne cui alt̾ius ope egerd Inlusire toto sũma sencctutis bẽ q q̃xere anditores¬
de quo quisq uellet iubebat. Que tandem ars digͣ hr̃is platonis defiuit qͦt secđis
Aristoteies didiatiut nõ solũ que es pros atq oratores ꝑtiñt scrã complecaret᷑¬
aialiũ sicroꝵq nãs om̃is ꝑguireret. Ilis n. ĩuemienda fucrũt nob̃ cognosaenda R
tot nos paptionig tot nos exemplis instruxit antigtas ut possit uidi alla fonte

Expanded text:
ut plures quasdam vitas ad plura discenda desideremus. neque enim illi didicerunt haec usque ad senectutem, sed ea sola didicisse contenti fuerunt ac tot annos non ad percipiendo exhauserunt, sedvestem et anulum crepidasque, quae omni manu sua fecerat, ad usu habuit, atque ita se praeparavit, ne cuius alterius opere egeret, illusisse tot malisde quo quisque vellet iubebat. quae tandem ars digna litteris Platoni defuit? quot sacculis Aristoteles didicit, ut non solum, quae ad philosophos atas omnes perquireret? illis haec invenienda fuerunt, nobis cognoscenda sunt. tot nos praeceptoribus, tot exemplis instruxit antiquitas, ut possit videri nulla sorte
Abbreviated transcription (Latin):
dum. cã potuis laudet q̃ pat᷑rus finem eñ hũc ꝓrãtie orator ut indeatur
optima cãm optime egissẽ sus ctum erit nemiñe yeius eg̾e ꝙ̃ ꝗ displiaẽte cã
placet nece est .n. exͣ cam̃ sits qł places nec ullo fastidio la boradit orator nõ
egndi cũs minores canq̃ infra eũ sint aut detractura sir opinioni munꝰ libalis
heant ⁊ abunos dixit bñ quisis rei satisfecit at ꝑlam ẽt li forge suscepint ne¬
gotia pautũ as dam tomiora ex tnsecus adductis ea red ccccunũt ec si defo¬
cerũt ale conuitiis impaaẽt uacua cãꝵ si contingit ius si minꝰ fictis mõ sit

Expanded text:
dum, causa potius laudetur quam patronus. finem tamen hunc praestabit orator, ut videatur optimam causam optime egisse. illud certum erit neminem peius agere quam qui displicente causa placet; necesse est enim extra causam sit quod placet. nec illo fastidio laborabit orator non agendi causas minores, tanquam infra eum sint aut detractura sit opinioni minus liberalis habeant; et abunde dixit bene, quisquis rei satisfecit. at quidam, etiamsi forte susceperunt negotia paulo ad dicendum tenuiora, extrinsecus adductis ea rebus circumlinunt ac, si defecerint alia, conviciis implent vacua causarum, si contingit, veris, si minus, fictis, m
Abbreviated transcription (Latin):
is dicendi uuirtutibus usus orator in iudicuis confilis contionib senatu Inom
denq officio boni cuns finem qiͦ dlignu ⁊ optimo uiro ⁊ oꝑe scĩssimo facit. nõ
qi prodesse unꝙ̃ satis sit ⁊ de mento atq ille faculeate prodito non ꝗ eandem
opis pulcherrim qua longissiũ ep̃s sed qr deat hoc qͦ ꝓspiare no quid peuis
ꝙ̃ fecerit faciat. neq n sciam mõ constat oy ator que augetur ãnis. s uoce latere
firmitote quibus fractis aut ĩmimicis ⁊ etate seu ualitudine cauendũ ẽ ne q
in oratore sum̃o cesideret non uie̾stat fatigatus neq diaet parũ auam sñã
uet se quirat priorem. Uidi ego longe õ quos in cognoscere contigit sumũ
oratorem Donutiũ Asrum ualde senem quotidie aligiud ex ea quã meruerat

Expanded text:
is dicendi virtutibus usus orator ad iudiciis, consiliis, contionibus, senatu, ad omni denique officio boni civis finem quoque dignum et optimo viro et opere sanctissimo faciet, non quia prodesse unquam satis sit et illa mente atque illa facultate praedito non optandum operis pulcherrimi quam longissimum tempus, sed quia decet hoc quoque prospicere, ne quid peius, quam fecerit, faciat. neque enim scientia modo constat orator, quae augetur annis, sed voce, latere, firmitate; quibus fractis aut imminutis aetate seu valetudine cavendum est, ne quid ad oratore summo desideretur, ne intersistat fatigatus, ne quae dicet parum audiri sentiat, ne se quaerat priorem. vidi ego longe omnium, quos mihi cognoscere contigit, summum oratorem, Domitium Afrum valde senem, cotidie aliquid ex ea quam meruerat
Abbreviated transcription (Latin):
musicis rõ est gui cũ in cyttera quinq conssituerũt sonos plura dtm̃ uarietite
compeet statia ila neruorũ atq his aeq huç guos ineposuerũt in serũt clios ut
querere ad quã se recturus sit orator cũ om̃s spẽs q̃ mõ recta est hẽat usum aeo
iram et miãm petet a lios ed docendũ ahios ad mouendũ adhbebit arges nõ unus
color phenis nertationis irgumentoꝵ egnssionis ꝑorticionis seruađr diat idem¬
tiliter dlende lenit dulcit biutor unbane nõ nbio simmi sed ucis par sibi sic̃
dit potenter tim leuden qͦ nec dectorũ mõ ss ẽt iuloi consepetur Fuilincur¬

Expanded text:
e complent spatia illa nervorum, atque his, quos interposuerunt, inserunt alios, ut ltissimum quaerere, ad quam se recturus sit orator, cum omnis species, quae modo recta est, habeat usum, atque stibus iram et misericordiam petet, alias ad docendum alias ad movendum adhibebit artes. non unus color prooemii, narrationis, argumentorum, egressionis, perorationis servabitur. dicet idembtiliter, blande, leniter, dulciter, breviter, urbane, non ubique similis, sed ubique par sibi. sic fndit potenter, tum laudem quoque nec doctorum modo sed etiam vulgi consequatur. f
Abbreviated transcription (Latin):
dleam & sudon uy enõadis fcditus palesaͥ lurtat ig hec cuteso¬
Nut quedam exgua aĩalia giicusi indencur in tenctris deniq mala milt ꝓbone ⁊temo
inprobat bona neꝙ uõ oĩa ista de quib locuti suimus orator optimo tas̃ s ẽt facili¬
me faciet: rreq n tim sum̃am d̃di eos admiratione digͫ felix uss ad ultunũ soici¬
tudo proseguitor nec oratorem macerat et quo egro quio egere Aoda uꝰtentem

Expanded text:
ec citra sout quaedam exigua animalia igniculi videntur in tenebris. denique mala multi probant, nemo improbat bona. neque vero omnia ista, de quibus locuti sumus, orator optime tantum sed etiam facillime faciet. neque enim vim summam dicendi et os admiratione dignum infelix usque ad ultimum sollicitudo persequitur, quae or
Abbreviated transcription (Latin):
gtis in usũ nõ suit apues ciconem n q̃uenio dum rem contnẽt i copiã din
reoundent ⁊ aos uctoriam spectent guis utile neget feruĩt aũm quno icto
hec excitationo lũa et̃ s dic̃e ꝓmictnt a componensis eñ orõĩe excludenda
arbierentur. Quoce᷑ mihi ne hoc quia locus meactus est omgendus  plirio
sinos guosdam nuil postentati mensuris q mox lrĩs religuisse ut pidem ut
Demuadem Rursus elios ad componendũ optimis actionib iconeos non fuisse
ut saratem p̃teo in agendo plus imperõ pieroo petitus ĩt puulo liceneu
uoluptatis cõmonendos n. esse docendos s cĩos imꝑitoꝵ ad ꝑo libr dedicatox

Expanded text:
is in usu non fuit; apud Ciceronem invenio dum rem contineant et copia rerum redundent, et ad victoriam spectent, quis utile neget? ferunt animum et uno nictu haec excitatiora lumina, etiamsi dicere permittant, a componendis tamen orationibus excludenda arbitrentur. quocirca mihi ne Hic quidem locus intactus est omittendus; nam plurimi simos quosdam nihil posteritati mansurisque mox litteris reliquisse, ut Periclem, ut Demaden; rursus alios ad componendum optimos actionibus idoneos non fuisse, ut Isocraten; praeterea in agendo plus impetus plerumque et petitas vel paulo licentius voluptates, commovend
Abbreviated transcription (Latin):
quo di ferent ig̃ qd si mnhi des consiliũ indiciũ saprertm̃ ꝑ guem mt̃taeniẽ
ex orõibus nonꝰ Cic̾onis mõ si et̃ eius qui est fictior meto de mosthenis neq
nesfectus oĩo mouendi erũt nec aures delectacione mulcende cum ĩ ꝓhemi¬
um suipuacuũ esse ap̃ tales Aris toretes existimet non n trehentur ng isus c̃o¬
sentes prope e legnificant̾ rem morgnan ꝓ̃tors colligo satis estt cum uo

Expanded text:
quo different igitur? quodsi mihi des consilium iudicum sapientium, perquam multa recidam ex orationibus non Ciceronis modo, sed etiam eius, qui est strictior multo, Demosthenis. neque enim adfectus omnino movendi erunt, nec aures delectatione mulcendae, cum etiam prooemia supervacua esse apud tales Aristoteles existimet; non enim trahentur his illi sapient
Abbreviated transcription (Latin):
nange eluidit: / taq nũc si guis aotas demostyens iurtutis q̃s ille sum̃rs orator
bĩit tñ que defuisse suu ipñus nã fiue seu lge, crntatis indent᷑ ediec̾it ut at̃¬
fectus concitatius moue at audiam orcentem nõ fecit ꝑ Demost penes ⁊ si ꝗo
nius exierit aptius fercasse nõ possit si tũsi guis exrorit nõ erit acticũ meli
de hoc noĩe sentiãt credantꝙ actia lice esse optime dice atq in hac tñ opi¬
nione ꝓseuante fcos mag̃ tulerim latina in fricũdia ut ĩuentiõe dlispoẽ ꝯsilio

Expanded text:
summus orator habuit, tamen quae defuisse ei sive ipsius natura seu lege civitatis videntur, adiecerit, ut adfectus concitatius moveat, audiam dicentem, non fecit hoc Demosthenes? et si quid numeris exierit aptius fortasse non possit, sed tamen si quid exierit non erit Atticum? melius de hoc nomine sentiant credantque Attice dicere esse optime dicere. atque in hac tamen opinione perseverantes Graecos magis tulerim. Latina mihi facundia, ut inventione, dispositio
Abbreviated transcription (Latin):
tate sanitatis apyᶜ pue ⁊ max contraria obtendant. sui qr ciariore ium elog̃n¬
tiẽ uebit arm ferit nõ possunt innbra magni nõĩs deuascũt quid qr multa
⁊ plious tocis cico ip̃e Rendit tutior i d hos aisserendi diueas ent Er antigua
suid̃ ila duusio int̾ acticos atq in Alanos fuit cũ hip̃ssi ed mag cont᷑ infra¬
ti uli ⁊ Iuoues haberent᷑ Iabis inthil suꝑfiucroti Ilis moiciũ magͣ ic mõus diẽet
id̃ quidã quoꝵ⁊. ⁊ fantur est hoc putant accidisse ꝙ poulatim simnone onto
⁊ pximnes asle cuntatos infiuente nondũ satis ꝑtti logñoi facundia concipi¬
erunt. seltoq ea q̃ prope significar pot̾ant ircinti ceꝑant enũtian ac de iñ¬

Expanded text:
ationem, quae est maxime contraria, obtendant; qui, quia clariorem vim eloquentiae velut solem ferre non possunt, umbra magni nominis delitescunt. quibus quia multa et pluribus locis Cicero ipse respondit, tutior mihi de hoc disserendi brevitas erit. et antiqua quidem illa divisio inter Atticos atque Asianos fuit, cum hi pressi et integri, contra inflati illi et inanes haberentur, in his nihil superflueret, illis iudicium maxime ac modus deesset. quod quidam, quorum et Santra est, hoc putant accidisse, quod, paulatim sermone Graeco in proximas Asiae civitates influente, nondum satis periti loquendi facundiam concupierint, ideoque ea, quae proprie signari poterant, circuitu c
Abbreviated transcription (Latin):
ffri Iocundatatem enspi Soñ Trachah. elegontiã scch ao a tulliuã non
ilũ hõmus Cuphranone cirea pl̃u erciuã spc̃ prestartem sces in om̃ib q̃ in qͥͦo
audantur emuentissinũ quem tã e siom̃ ꝓoñes tp̃u incessere audebant ut timidio¬
rem ⁊ asianũ ⁊ re dunoantem et̃ in repeticionib nuniũ Et in salibus augñ frigi¬
dum ⁊ in compoitione fractũ exultantem et pene. qd ꝓculabsit iuro molliorem.
Postta nõ ꝙ̃ trin irah proscriptiõe consimptus est passim ꝓ odeitns ꝙ inudetãt
qui emulabant᷑ adulatores ẽt pñcis potenere non Rxnsurũ inuaserũt Ile tñ ꝑ¬
enmius ei guiduselam ⁊ aridus hẽo at᷑ non alr eb ip̃is innimers mole au̾dire ꝑ̃ nr̃m¬
casio p̃cipue nõ ẜsserũt eũ qui uderi eaticorꝵ imitatores concupiorat hec
menus q̃ri quibuseam secris intiata ⁊ alienigero parũ stueiosum deuinictũq elis

Expanded text:
Tullium non illum habemus Euphranorem circa plures artium species praestantem, sed in omnibus, quae in quoque laudantur, eminentissimum. quem tamen et suorum homines temporum incessere audebant ut tumidiorem et Asianum et redundantem et in repetitionibus nimium et in salibus aliquando frigidum et in compositione fractum, exultantem ac paene, quod procul absit, viro molliorem; postea vero quam triumuirali proscriptione consumptus est, passim qui oderant, qui invidebant qui aemulabantur, adulatores etiam praesentis potentiae non responsurum inuaserunt. ilam et aridus habetur, non aliter ab ipsis inimicis male audire quam nimicasio. praecipue vero presserunt eum, qui videri Atticorum imitatores concupierant. haec manus quasi quibusdam sacris
Abbreviated transcription (Latin):
cuis ualidissia ques forma ⁊̃ in foncms plaxt: sle uõ ita onrcũscripsit õia
ut eũ legũ latorem uocenti qr deorũ atꝗ herou effigies qualesabeo R t̾ di¬
te: det̾i tanꝙ̃ ita nẽce sit seguuntor. Hloruis ãt circa philipyũ ⁊ nsq ad fuc¬
cessens alexandri prctura p̃cipue si diu sis iurtutid nam cura ꝓgenies natio¬
nt pemphilus ec Melanchus feciltate antixbilus ꝯcipiendis iusionio qͣs

Expanded text:
in feminis placet: ille vero ita circumscripsti omnia, ut eum legumlatorem vocent; quia Deorum atque heroum effigies, quales ab eo sunt tradirae, ceteri tamquam ita necesse sit sequuntur. Floruit autem circa Philippum et ad successores Alexandri pictura praecipue sed diversis virtutibus. Nam cura Protogenes, ratione P
Abbreviated transcription (Latin):
tendendi ad uertuet nec uoluptatib t̾rem corporis suiendũ an hec nõ fregñt tructa¬
bit orator. Iam de augurũ responsis religioni demiq om̃i de quib maxͣ sepe ĩ sena¬
tu consilia Iosata st non erit ei isbenqy ᵉ Si guidem ut nodis placet futurus est
iur euulis. Idemq demq incẽlq̃ saitem põt elogũtio hõis optima nescrentis hec si
lib̾rimũ hoĩu gñs coniciuet̾ esseradũt᷑. Anaxrgor phisici constat auditoñ fu¬
isse. di demosthenem pͥncipem oĩs g̾cit oraitoꝵ aredisse oꝑam platon. Ram m. tullẽ
nõ tm̃ se debe̾ schonis rretor̃ p̃tu achelennie spicis sregñt᷑ ip̃e tesstitus ẽ. Neq¬
qui fug̾s om̃e cuisciplinã neuigatiõe ilocissie iubet Neq nõ Aristippus su¬
nũ in noluptate cortis bonũ poninssad hẽ nos laborẽ adhorat᷑. Tyrom quiꝗ
quess in hoc oꝑe nr̃e ꝑtes p̃ãt cui iudiaes eẽ apuo guos xda faciat ⁊ reñ ꝓ q̃ leqͣ

Expanded text:
tendendum ad virtutem nec voluptatibus terreni corporis serviendum. An haec non frequenter tractabit orator? iam de auguriis, responsis, religione denique omni, de quibus maxima saepe in senatu consilia versata sunt, non erit ei disserendum, si quidem, ut nobis placet, futurus est vir civilis idem? quae denique intelligi saltem potest eloquentia hominis optima nescientis? haec si liberrimum hominum genus, comici veteres tradunt, Anaxagorae physici constat auditorem fuisse, et Demosthenem, principem omnium Graeciae oratorum, dedisse operam Platoni. nam M. Tullius, non tantum se debere scholis rhetorqui fugere omnem disciplinam navigatione quam velocissima iubet. neque vero Aristippus, summum in voluptate corporis bonum ponens, ad hunc nos laborem hortetur. pyrrhon quidem quas in hoc opere
Abbreviated transcription (Latin):
utetur s oꝑious ey cumiculis ⁊ fasilus ⁊ occulas artibhirengeret que or̃e non̾dũ
fuint lendent es cum facta suntium et cupidissis op̃iois plus feuctus uenit
nam cum illa dõĩ intusa iactatio int̾ pharisores suos eeconut refurgit uera r
uirtutis fortior fama nec iudias e quo sina mos dissimutat ⁊ doctis creditur
nec est orõis uera lans iusi cũ fita est uet̾ibus quia et dissimulari elag̃a¬
tiam fuit moris selenq M anõs p̃cipit iguo paus dicentien fiae miñq uspc̃e
eduocatorũ insidie forent. S ilta dissimulan q̃ tum erat pocuit non dum n.

Expanded text:
rem geret. quae omnia non dum fiunt laudantur, sed cum facta sunt; unde etiam cupidissimis opinionis plus fructus venit. nam cum illa dicendi vitiosa iactatio inter plausores suos detonuit, resurgit verae virtutis fortior fama, nec iudices a quo sint moti, dissimulant, et doctis creditur, nec est orationis vera laus nisi cum finita est. veteribus quidem etiam dissimulare eloquentiam fuit moris, idque M. Antonius praecipit, quo plus dicentibus fidei minusque suspectae advocatorum insidiae forent. sed il
Abbreviated transcription (Latin):
ledent iures ⁊̃ facditatis quomq axmati semger ac uelut in ꝓcinctu stanite
non aneg̃ unꝙ̃ in cãis orõ ꝓ̃ in reb cotidrans ac domios icis sermio defiaat
es s⁊ anguam propter hoc oneri subtrazet modo sit canuse cuscende tu¬
pus Nan cettra semper seret:¬
Uferest ut dicam de gñ orõis hit erat ꝓp̃otus a nõs in duisier pꝰ lacus tenti
tiam ita ꝑmisenam me de arte d̃ artifice d̃ ops d̃c̃uꝵ cum sit aũt Rhetorias
etq oracoris opus or̃o pluresq ei forme sic̃ ostendam in em̃is earsẽ artisex

Expanded text:
ntem non magis unquam in causis oratio quam in rebus cotidianis ac domesticis sermo deficiet, nec se unquam propter hoc oneri subtrahet, modo sit causae discendae tempus; nam cetera semper scietuperest ut dicam de genere orationis. Hic erat propositus a nobis in division prima locus tertius; nam ita promiseram me de arte, de artifice, de opere dicturum. cum sit autem rhetorices atque oratoris opus oratio pluresque eius formae, sicut o
Abbreviated transcription (Latin):
St hoc aut p actiones aut q̃ in pn  indiciie post int̾rectos dics dant᷑ ꝓmise¬
tint aut cũ ꝓtinus ꝵndendũ est or̃a ꝑati non possunt adeo ut paulo minꝰ
ꝓmpptis ⁊̃ noceat scripfisse si alia ex diu̾so ꝙ opinati fucrit occuntrit Inuiti
.n. ntedũt a p̃paratiss⁊ nocta ectione respicuñt reguirũtq ñr̃i aliꝙ ex illis
me̾uallis as ex tp̃re dicendis inseri possimt qd sifiat nõ coheros ũ cõmissu¬
ris mõ ut in oꝑe male uineto hiantib sy ipa coloris megͣlieato derepit᷑ sta
nec liber est impetus nec cura contexeta et ut᷑ q alt̾i obstat Illa .n. q̃ scripta
⁊ retinẽt aiñz non seguñtur stiq in his actionia orũ ut ogcole dñt peae
sandũ est nam cũ in ꝓpoĩtione ac refutatione cã consistat q nr̃e ꝓtis sut̃¬

Expanded text:
is iudiciis post interiectos dies dantur permiserint; at cum protinus respondendum est, omnia parari non possunt, adeo ut paulo minus promptis etiam noceat scripsisse, si alia ex diverso, quam opinati fuerint, ocem'rerint. inviti enim recedunt a praeparatis et tota actione respiciunt requiruntque, num aliquid ex illis intervelli atque ex tempore dicendis inseri possit; quod si fiat, non cohaeret nec commissuris modo, ut in opere male iuncto, hiantibus sed ipsa coloris inaequalitate detegitur. ita nec liber est impetus nec cura contexta, et utrumque alteri obstat; illa enim quae scripta sunt reticent animum, non sequuntur. itaque in his actionibus omni, ut agricolae dicunt, pede standum est. nam cum in propositione ac refutatione causa consistat, quae nost
Abbreviated transcription (Latin):
cere s lamsciena quio sit pugna & in quãrem studendũ sit refici agrenoua¬
ri. sic d tyrocim mnctũ dum facilus est audere tñsierit nec audendi faci¬
lome qͦ audierat. Rodi rursus formandum ac uelut recoquendũ dedi

Expanded text:
cere, sed iam scientem, quid sit pugna, et in quam rem studendum sit, refici atque renovacere, sed iam scientem, quid sit pugna, et in quam rem studendum sit, refici atque renovari. sic et tirocinii metum, dum facilius est audere, transient, nec audendi faciRomae quoque audierat, Rhodi rursus formandum ac velut recoquendum dedi
Abbreviated transcription (Latin):
tucrũt. Est tñ ꝓpius quioam ori ꝓtcus alia lux alia uor discrimims facis plusq li
se paresusus sine doctna ꝙ̃ atra usum aoctna uabeat Iõqño nulꝰ senos in sehora fc̃i
stupet nouitete cũ in sudicia uengĩs ⁊ oĩa suus ex̾citaniois silia defiatrãt et illie e
nax tacet ⁊ adu̾seri obstripit ⁊ iihil amere dictũ perito ⁊ si quid tibi ip̃e sumas p¬
bandũ est ⁊ laderata congestamq dieꝵ ac noctiũ studio actionẽ aqͣ defic̃ꝰ ⁊ omis¬
so magna semꝑ flendi tumore in quiouseã caũs logñdũ est qd illi disera minine
scunt Itaꝙ nõ nullosiepias qui sibi elogñtiores indeant ꝙ̃ ut casagant: cet̾¬
uin illum guẽ Iuuene tencrisq ad huc iurious inaentem in forũ deduxim rinci¬
pere ꝙ̃ maxͥ facih ac fanorabiꝰ cã uelim feraꝵ. ut catus maliore p̃da sagĩat᷑
et non utiq as hor siutro cõtinuare opam & ingenio ad hnc alendo callũ indu¬

Expanded text:
tulerint, est tamen proprius quidam fori profectus, alia lux, alia veri discriminis facies, plusque, si separes, usus sine doctrina quam citra usum doctrina valet. ideoque nonnulli senes in schola facti stupent novitate, cum in iudicia veiudex tacet et adversarius obstrepit et nihil temere dictum perit et, si quid tibi ipse sumas, probandum est, et laboratam congestamque dierum ac noctium studio actionem aqua deficit, et omisso magna semper flandi tumore in quibusdam causis loquendum est; quod illi diserti minime sciunt. itaque nonnullos reperias, qui sibi eloquentiores videantur, quam ut causas agant. ceterum illum, quem iuvenem tenerisque adhuc viribus nitentem in forum deduximus, et incipere quam maxime facili ac favorabili causa velim, ferarum ut catuli molliore praeda saginantur, et non utique ab hoc initio continuare operam et ingenio adhuc alendo callum indu
Abbreviated transcription (Latin):
int̾oget post hec aũt satis diligñt᷑ acciꝑe q̃ tum audiet cũ adicienda sr aut
fortit affirman aut ingenue ꝓsius dict possit in actionio. Qiud fut in alta¬
tione udi occurrendũ cotinuo nec liba ad dipendũ mora ẽ. quis si forte ꝑ¬
tus iuris ille nõ adent ꝗd si guis nõ satis in ea re doctus fasim auigo subiecde
moris ignaris colitus eorũ ꝑ uelut ad arculas sedent⁊ cera agnadi su dimnmisnẽt
nen idem gtos q mestio factitasse uñ nom̃õ us prigmaticoꝵ dacũ est sed¬

Expanded text:
interroget? potest autem satis diligenter accipere, quae tum audiet, cum ei dicenda sunt, aut interroget? potest autem satis diligenter accipere, quae tum audiet, cum ei dicenda sunt, aut fortiter adfirmare aut ingenue pro suis dicere? possit in actionibus: quid fiet in altercatione, ubi occurrendum continuo, nec libera ad discendum mora est? Quid, si forte peritus iuris ille non aderit? quid , si quis non satis in ea re doctus falsum aliquid subiecemoris ignarus oblitusve eorum qui velut ad arculas sedent et tela agentibus subministrant, neque idem Graecos quoque nescio factitasse, unde nomen his pragmaticorum datum. Te
Abbreviated transcription (Latin):
monen qui nõ modo ꝓx ͣ tp̃s lucem ꝙ̃ pñtem intueri sãt credat s om̃e posterta
memoriã spatĩ uite honeste Q curnculũ laudis existimet: Mitai ille sustra heu¬
stus bibat une simptã libertatem in can itq consilis prestet neq ent ꝓfectꝭ
quals esse suasor in consuos publicis pnatis i pot̾it tot uer̃u quib pcipue cuui¬
tas continetur ignarus. quo at mõ patnũ se capr non falso dix̾it gui qd̾ est :
caĩs potentissimũ sit ad alt̾o petiturus pene non elissimiuis his ꝙ poetoꝵ scrieta pro¬
nũtiant: nã quosa m̃õ maendata ꝑfenet ⁊ ea q̃ sibi a indice credi postulaturus est
aliena fide dicet ⁊ ip̃e litigantiũ duxuiator egebit auxꝰ. quo aut fier non¬
nonc̃ minore incomodo possit cũ domi p̃cepta /⁊ comporta ⁊ sicut ceta q̃ in cã
in discendo cognita ad idiam ꝑfenet quiol fiet inhis q̃õ nios q̃ subito iut pãs
actiones nesci solent non deformt̾ respectet Et int̾ suos elia minores aouocatos

Expanded text:
modo proximum tempus lucemque praesentem intueri satis credat, sed omnem posteritatis memoriam spatium vitae honestae et curriculum laudis existimet. hinc mihi ille iustitiae haustus bibat, hinc sumptam libertatem in causis atque consiliis praestet. neque erit perfectus se suasor in consiliis publicis privatisve poterit tot rerum, quibus praecipue civitas continetur, ignarus? quo autem modo patronum se causarum non falso dixerit, qui, quod est in causis potentissimum, sit ab altero petiturus, pndata perferet, et ea, quae sibi a iudice credi postulaturus est, aliena fide dicet, et ipse litigantium auxiliator egebit auxilio. quod ut fieri nonnunquam minore incommodo possit, cum domi praecepta et composita et sicut cetera, quae in o inter ipsas actiones nasci solent? non deformiter respectet et inter subsellia minores advocatos
Abbreviated transcription (Latin):
ille foroit q̃ elogñtie parens ⁊ ut uetus gubnator littora ⁊ portus ⁊ q̃ tempesta¬
tõ sgna quis ecundis faticd guis adusus ratis poscat doce bis no hrmanitats
solum comini ductus officio ses omon quodẽ oxis noms n. minu uedit quid in eo in guo
maximus fuit. quid porro est honestius ꝑ̃ dogre qd optime scias : Sic adse celiã
ductũ a patre Cico profitetur sie pansem hircuĩ do lobellam more paptoris ex auit
quoriore dicens audiensq en nescio anꝰ e turbatissimũ enedi morteat fore cumiam
setritus E consecratus liber muidia ꝓcul a contentionis famã in cuto collecarit᷑

Expanded text:
ut vetus gubernator litora et portus et quae tempestatum signa, quid secundis flatibus, quid adversis ratio poscat, docebit, non humanitatis solum communi ductus officio, sed amore quodam operis. nemo enim minui velit id, ad quo maximus fuit. quid porro est honestius quam docere quod optime scias? sic ad se Caelium deductum a patre Cicero profitetur; sic Pansam, Hirtium, Dolabellam ad morem praeceptoris exercuit cotidie dicens audiensque. ac nescio an eum tum beatissimum credi oporteat fore, cum iam secretus et consecratus, liber invidia, procul contentionibus famam ad tuto collocarit
Abbreviated transcription (Latin):
UN sans in om̃e certam̃ẽ iugiũ fecerit pͣ ei cura insuscipiendis cãĩs erit
in guibus defendere quiq reos ꝓft̃o ꝙ̃ rees facere uir bhonꝰ malete nõ tñ ita no¬
men ip̃m acc̾ationis horribit ut nullo neꝙ publico neq pͥneto duci possit officio
nea uoa muniti ⁊ si penas sorlerũ expetere fan non est ppe est ut scrlera ip̃a
ꝑmissa sint & bõam mels dani certe q̃ bonos est gt̃ neesocioꝵ q̃nelas net¬

Expanded text:
in suscipiendis causis erit; in quibus defendere quidem reos profecto quam facere vir bonus malet, non tamen ita nomen ipsum accusatoris horrebit, ut nullo neque publico neque privato duci possit officio,nea voce munitae; et si poenas scelerum expetere fas non est, prope est ut scelera ipsa permissa sint, et licentiam malis dari certe contra bonos est. quare neque socio
Abbreviated transcription (Latin):
ñẽ ⁊ subitũ suentiũ quis porro dubit & intiis ascribere affectõ ꝑx qũe fac̾e boneste
puch neꝗ ego nursus nolo eũ ꝗ sit dc̃urus ⁊ solicitũ surg̾e ⁊ colorem mutare ⁊
ꝑiculũ intellig̾e que si non acciere& et simulanda erunt. Sed intelieũs gie sit
oꝑis nõ metus moueamur nõ corcidamus optima ẽ aut emedatio u̾eeñolie fioui¬
faciant huit oratons etus nr̃a copiosiores. S cũ dic̾et eminere intꝰ eq̃ts hracha¬
lus indebat᷑ ea corporis sudlimites erat s ardor oculoꝵꝵ sronais auc̃as gestus
p̃stantia uox giuq̃ non ut cic̾o lisiarrabat pene tragedoꝵ ls suꝑ om̃s qͦs egoꝗ

Expanded text:
et subitum silentium. quis porro dubitet vitiis adscribere adfectum, propter quem facere honeste pudet? neque ego rursus nolo eum, qui sit dicturus, et sollicitum surgere et colore mutari et periculum intelligere; quae si non accident, etiam simulanda erunt. sed intellectus hic sit operis, non metus, moveamurque, non concidamus. optima est autem emendatio verecundiae fidufaciant. habuit oratores aetas nostra copiosiores, sed, cum diceret, eminere inter aequales Trachalus videbatur. ea corporis sublimitas erat, is ardor oculorum, frontis auctoritas, gestus praestantia, vox quidem non, ut Cicero desiderat, paene tragoedorum, s
Abbreviated transcription (Latin):
esse q̃ non tam factis ẜ cuuis ecoꝵo uel honesta fũs ł eurpio. Iom si homing
octidere sepe iurtus ꝓbos neccire nõ nnꝙ̃ pulchrimũ est asꝑiora grtio¬

Expanded text:
esse, quae non tam factis quam causis eorum vel honesta fiant vel turpia. nam si hominem esse, quae non tam factis quam causis eorum vel honesta fiant vel turpia. nam si hominem occidere saepe virtus, liberos necare nonn
Abbreviated transcription (Latin):
inuis tis aligñ dicat᷑ non est inuitile uel ꝑx hoc solũ ut & ea faciluus i dep̃ħe¬
domuss⁊ nfellamus ꝙ admõ remedia meluis dahibebit cui nota q̃ nocent fu¬
erint ineg in achedemici cũ in utnq disserũt partem nõ ẜm altem uiuunt.
nec carncades ult gui nma audiente censorio catonesño minoribus iuribus
g̃ usti̾am do olisẜuisse. ꝙ pridie ꝓ sustia dixerat / niustus ip̃e uir fuit
Ioum e uirtus quies sit adũa ei malitia deteoit ⁊ eꝑtas fit ex uuꝙ cõtempla¬
tione manifestior et plimna gres probent᷑. Debent gᵒͦ aratori hic esse adula¬
tiarũ nota consilia ut hostui impetor ueruã &xillus qõ p  propõtione ourum
uiđr põt afferre rõ ut uir donũs in cefensions cẽe nelt euferre alig̃n indici
ueritatim qd̃ si quis a me proporii mirabitur sq̃ non est hec mer ꝓpe sentẽtia
si eorũ quos grauissimos sepĩe magr̃os etas uetus creditit sic iudiaet plereq

Expanded text:
 dicatur, non est inutile, vel propter hoc solum, ut ea facilius et deprehendamus et refellamus; quemadmodum remedia melius adhibebit, cui nota quae nocent fuerint. neque enim Academici, cum in utramque disserunt partem, non secundum alteram vivunt, nec Carneades ille, qui Romae audiente Censorio Catone non minoribus viribustur disseruisse quam pridie pro iustitia dixerat, iniustus ipse vir fuit. verum et virtus quid sit, adversa ei malitia detegit, et aequitas fit ex iniqui contemplatione manifestior, et plurima contrariis probantur. debent ergo oratori sic esse adversariorum nota consilia ut hostium imperatori. verum et illud, quod prima proposition durum videtur, potest adferre ratio, ut vir bonus in defensione causae velit auferre aliquando iudici veritatem. quod si quis a me proponi mirabitur, quanquam non est haec mea proprie sententia, sed eorum, quos grauissimos sapientiae magistros aetas vetus credidit sic iudicet, pleraque
Abbreviated transcription (Latin):
ĩminente belio pelam consulem sufrẽigio uo fecit: eq edmirantio quihdã
respondit a ciue se spoliari melleꝑ̃ ad hoste uemre : sta hie si fiuissi orator non
defenduset eñdem f nffuĩ ui monisesi peculaetus cẽu multa dici posst᷑ salie s
rel unũ ee hĩ qd̃ libot siefficit non .i. hoc egnli nt istus ilii quĩ formamꝰ uiro

Expanded text:
imminente bello, palam consulem suffragio suo fecit atque id mirantibus quibusdam imminente bello, palam consulem suffragio suo fecit atque id mirantibus quibusdam respondit, a cive se spoliari malle quam ab hoste venire. ita , si fuisset orator, non defendisset eundem Rufinum vel manifesti peculatus reum? multa dici possunt similia, sed vel unum ex iis quodlib
Abbreviated transcription (Latin):
licantio tom & si mediocris esitatio est sene piscis propũta imagine ħic
pretatis iul dribii re ling̃mus : sit aliguis insidiatus tyrãno ate od ioreus utrum¬
ne saluũ eñ nolet is qui a nodis finit᷑ erator en si tuendum susceꝑit nõ tõ
turus est iudex nuisi ea nõ esse facta cõiucermus non ñł hoc mõ seruadit
orator nõ simocentem mõ s ẽt̃ laudaoilẽ ciuẽ. Quid s q̃dam iux̃ naͣ s conti¬
tione tpõꝵ ꝙ inucilia cunteti sciemus : non neutemur arte deh cona quid̃
s maus artion simillima: Io hoc nemo duditodit gn si nocentes mutars in bo¬
nam mentem aligͦ mõ possiut sic̾ posse concedit᷑ saluos esse eos mag̃ e re p si
aget ut seluus sit Da nuĩc ut cnnino menifesto p̃mat dix bomus ⁊ sine qͦ uue¬
re honeste cuntas nõ pessit nõ ne ei cõis ucilitas oratore aduocabit: ch ftistus
corneliũ ruffum ⁊ aliogn melũ c̃uucm ⁊ sibi mimicũ tñ qr utuem scubat duaca

Expanded text:
litantibus, tametsi non mediocris haesitatio est, hinc iustitiae proposita imagine, inde pietatis. nihil dubii relinquamus. sit aliquis insidiatus tyranno atque ob id reus: utrumne salvum eum nolet is, qui a nobis finitur, orator? an, si tuendum susceperit, non tam am bene facta damnaturus est iudex, nisi ea non esse facta convicerimus, non vel hoc modo servabit orator non innocentem modo, sed etiam laudabilem civem? quid si quaedam iusta natura, sed condicione temporum inutilia civitati sciemus, nonne utemur arte dicendi bona quidem, sed malis artibus simili? ad hoc nemo dubitabit, quin, si nocentes mutari in bonam mentem aliquo modo possint, sicut posse conceditur, salvos esse eos magis e re publaget, ut salvus sit? da nunc, ut crimine manifesto prematur dux bonus et sine quo vincere hostem cCornelium Rufinum, et alioqui malum civem et sibi inimicum, tamen, quia utilem sciebat ducem,