comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
priori anno cum romanis imperium ad gracchum cloelium disserũt:
is tum lonꝗe princeps in equis erat. graccho duce in laumium inde tu¬
sculanum hostili populatione ueniunt: plenique praeda in algido castͣ
locant. In ea castra o. fabius P. uolũnius. a. postumius legati ab roma
uenerunt questum iniurias: & ex foedere res repetitum. Tum eos eqͦꝵ
impator: quae mandata habeant ab senatu romano ad quercũ iubet
dicere: se alia interim acturum. Quercus ingens arbor praetorio ĩmine¬
bat: cuius umbra opaca sedes erat. Tum ex legatis unus abiens & hac
inquit satrata quercus & quicquid deorum est auchant: foedus a uo¬
bis ruptum nr̃isque & nunc querelis adsint & mox cum armis deor
hominũque simul uiolata iura exequemur. Romam rediere legati. Se¬
natus iussit alterum consulum contra graechum in algidum exertitũ
dutere. Alterum populationem finium equor prouintiam dedit. Cri¬

Expanded text:
priore anno cum Romanis, imperium ad Gracchum Cloelium deferunt; priore anno cum Romanis, imperium ad Gracchum Cloelium deferunt; is tum longe princeps in Aequis erat. Graccho duce in Labicanum agrum, inde in Tusculanum hostili populatione ueniunt, plenique praedae in Algido castra locant. in ea castra Q. Fabius , P. Uolumnius , A. Postumius legati ab Roma uenerunt questum iniurias et ex eo foedere res repetitum. eos Aequorum imperator, quae mandata habeant ab senatu Romano, ad quercum iubet dicere; se alia interim acturum. quercus ingens arbor praetorio imminebat, cuius umbra opaca sedes erat. tum ex legatis unus abiens 'et haec' inquit, 'sacrata quercus et quidquid deorum est audiant foedus a uobis ruptum, nostrisque et nunc querellis adsint et mox armis, cum deorum hominumque simul uiolata iura exsequemur.' Romam ut rediere legati, senatus iussit alterum consulem contra Gracchum in Algidum exercitum ducere, alteri populationem finium Aequorum prouinciam dedit. tri
Abbreviated transcription (Latin):
Consulum magna domi bellique eo anno gloria fuit: quod & foris pacẽ
Minutius inde & L.nautius consules facti. Duas residuas anni prioris
causas exceperunt. Eodem mõ consules legem tribuni iuditium de uol¬
scio impediebant. Sed in quaestorib nouis maior uis maior auctoritas
erat. Cum M. Ualerio ualerii filio uolesi nepote: quaestor erat Quintius
tapitolinus. qui ter consul fuerat. Is quoniã neque Quinnae familiae
teso. neque reip maximus iuuenum restitui poss& falsum testem. qui
dicendae causae in noxio potestatem ademiss&: iusto ac pio bello ꝑseque.¬
batur: cum Virginius maxime & tribuni de lege agerent. duorum
mensium spatium consulib datum est ad inspitiendum legem: ut cus
docuissent populum quid fraudis occulte ferretur. sinerent deinde le¬
suffragium inire. Hoc interualli datum res tranquillas in urbe fecit.
N ec diunrnam quierem equi dedere: qui rupto foedere. quod ictum erat

Expanded text:
consulum magna domi bellique eo anno gloria fuit, quod et foris pacem consulum magna domi bellique eo anno gloria fuit, quod et foris pacem as fuit. L. Minucius inde et C. Nautius consules facti duas residuas anni prioris causas exceperunt. eodem modo consules legem, tribuni iudicium de Uolscio impediebant; sed in quaestoribus nouis maior uis, maior auctoritas erat. cum M. Ualerio Mani filio Uolesi nepote quaestor erat T. Quinctius Capitolinus qui ter consul fuerat. is, quoniam neque Quinctiae familiae eso neque rei publicae maximus iuuenum restitui posset, falsum testem qui dicendae causae innoxio potestatem ademisset, iusto ac pio bello persequebatur. cum Uerginius maxime ex tribunis de lege ageret, duum mensum spatium consulibus datum est ad inspiciendam legem ut cum edocuissent populum quid fraudis occultae ferretur, sinerent deinde suffragium inire. hoc interualli datum res tranquillas in urbe fecit. nec diuturnam quietem Aequi dederunt, qui rupto foedere quod ictum erat
Abbreviated transcription (Latin):
gruentes: haud magis dubiam damnationem uolsci:ꝗͣ tesonis uolscio
reste fuerat faciebat. In mora tribuni erant: qui comitia quaestores
habere de reo: nisi prius habita de lege essent passuros negabant. Ita
extracta utraque res in consulum aduentum est. Qui ubi triumphantes
uctore cum exercitu urbem inierunt: quia silentium de lege erat ꝑcul¬
sos magna pars credebant tribios. At illi et .n. extremum anni iã erat¬
quartum affectantes rribunatum in comitior disceptationem ab lege cer¬
tamen auerterant. Et cum consules nihilominus aduersus continuatio¬
nem tribunatus: ꝗ̃ si lex minuend& suae maiestatis causa promulgata
ferretur tetendissent: uictoria certaminis penes tribunos fuit. Eodem
anno equis est pax petentibus data. Fensus res priore anno inchoata:
perficitur. Idque lustrum ab origine urbis decimum conditum ferunt.
Tensa ciuium capita centum triginta duo milia tricenta detẽ & octo.

Expanded text:
gruentes haud magis dubiam damnationem Uolsci quam Caesonis Uolscio gruentes haud magis dubiam damnationem Uolsci quam Caesonis Uolscio teste fuerat faciebant. in mora tribuni erant, qui comitia quaestores habere de reo, nisi prius habita de lege essent, passuros negabant. ita extracta utraque res in consulum aduentum est. qui ubi triumphantes uictore cum exercitu urbem inierunt, quia silentium de lege erat, perculsos magna pars credebant tribunos; at illi—etenim extremum anni iam erat—quartum adfectantes tribunatum, in comitiorum disceptationem ab lege certamen auerterant. et cum consules nihilo minus aduersus continuationem tribunatus quam si lex minuendae suae maiestatis causa promulgata ferretur tetendissent uictoria certaminis penes tribunos fuit. eodem anno Aequis pax est petentibus data. census, res priore anno incohata, perficitur, idque lustrum ab origine urbis decimum conditum ferunt. censa ciuium capita centum septendecim milia trecenta undeuiginti.
Abbreviated transcription (Latin):
de fieri quod foris teneatur exercitus. frustrationem eam legis tollenda
esse: se nihilominus rem susceptam peracturos. Obtinuit tñ  lucretius
praefectus urbis: ut actiones tribunitiae in aduentum consulũ differrẽ¬
tur. Erat & noua exorta causa motus.L. tornelius & Qeruilius quaesto¬
res M. uolscio: quod falsus haud dubie testis in sesonem extitiss&: diẽ
dixerant. Multis.n. criminabatur inditiis. neque fratrem uolsci: ex
quo semel fuerit aeger non unꝗͣ mõ uisum in publico. sed ne adsurrex¬
isse quidẽ ex morbo: multorũque tabe mensium mortuum: nec his tẽ¬
poribus in que testis crimen conieciss& tesonem roma uisum: affirmã¬
tibus qui una meruerant secum: eum tum frequentem ad signa sine
ullo comeatu fuisse. Nisi ita ess& multi priuatim inferebant uolscio ui¬
dicem: cum ad uiditium ire non auder&s. Omnes hae res in unũ con¬

Expanded text:
de fieri quod foris teneatur exercitus; frustrationem eam legis tollendae de fieri quod foris teneatur exercitus; frustrationem eam legis tollendae esse; se nihilo minus rem susceptam peracturos. obtinuit tamen L. Lucretius praefectus urbis ut actiones tribuniciae in aduentum consulum differrentur. erat et noua exorta causa motus. A. Cornelius et Q. Seruilius quaestores M. Uolscio , quod falsus haud dubie testis in Caesonem exstitisset, diem dixerant. multis enim emanabat indiciis neque fratrem Uolsci ex quo semel fuerit aeger unquam non modo uisum in publico, sed ne adsurrexisse quidem ex morbo, multorumque tabe mensum mortuum; nec iis temporibus in quae testis crimen coniecisset Caesonem Romae uisum, adfirmantibus qui una meruerant secum eum tum frequentemque ad signa sine ullo commeatu fuisse. nisi ita esset multi priuatim ferebant Uolscio iudicem. cum ad iudicium ire non auderet, omnes eae res in unum con
Abbreviated transcription (Latin):
cuꝑandam. Ui nunꝗͣ eo subiri potuit. fames postremo inde cletraxit.
hostem. Quo postꝗͣ uentum ad extremum est. Inermes nucdiq omnes
sub iugum ab tusculanis missi. Hac ignominiosa fuga domum se reci¬¬
pientes: romanus consul in algido consecutus: adunũ om̃s occidit.
Uictor ad colinum td loco nomen est exercitu relicto castra locat.
t alter consul post ꝗͣ moenib romanis pulso hosti ꝑiculum esse desi¬
erat: & ip̃e ab roma profectus. Ita bifariam consules ingressi hosti¬¬
um fines ingenti certamine hinc uolscos hinc equos populantur.
Eodem anno descisse antiates apud plerosque auctores inuenio.l. cor¬
nelium consulem hoc bellum gessisse: oppidũque cepisse. Certũ affirmaẽ
quia nulla apud uetustiores scriptores eius rei mentio est non ausin.
Ioc bello perfecto tribunitium domi bellum patres territat: clamãt frau¬

Expanded text:
ciperandam. ui nunquam eo subiri potuit: fames postremo inde detraxit ciperandam. ui nunquam eo subiri potuit: fames postremo inde detraxit hostem. qua postquam uentum ad extremum est, inermes nudique omnes sub iugum ab Tusculanis missi. hos ignominiosa fuga domum se recipientes Romanus consul in Algido consecutus ad unum omnes occidit. uictor ad Columen—id loco nomen est—exercitu reducto castra locat. et alter consul, postquam moenibus iam Romanis pulso hoste periculum esse desierat, et ipse ab Roma profectus. ita bifariam consules ingressi hostium fines ingenti certamine hinc Uolscos, hinc Aequos populantur. eodem anno descisse Antiates apud plerosque auctores inuenio; L. Cornelium consulem id bellum gessisse oppidumque cepisse. certum adfirmare, quia nulla apud uetustiores scriptores eius rei mentio est, non ausim. hoc bello perfecto tribunicium domi bellum patres territat. clamant frau
Abbreviated transcription (Latin):
exertitus for&. ni fugientes siluae texissent. Dum ad antiũ haec ge-¬
runtur: interim equi robore iuuentutis praemisso:arcem tuscula-¬
nam improuiso nocte capiunt. Reliquo exercitu haued procul moe¬
nibus tusculi considunt: ut distenderent hostium copias. Naet cele¬¬
riter romam: ab roma in castra antium ꝑlata mouent romanos:
haud secus ꝗͣ si capitolium captum nuntiaretur:adeo & recens e¬
rat tusculanoꝵ meritum & similitudo ipã periculi reposcere datũ
auxilium uidebatur. Fabius obmissis omnib: praeclam ex castris
raptim ancium conuehit. Ibi modico praesidio relicto citatũ agmẽ
tusculum rapit. Nihil praeter arma & quod cocti ad manum fuit
cibi ferre militi licuit. Comeatum ab roma consul cornelius subue¬
hit. Aliquot menses tusculi pugnatum. Parte exercitus consul ca-¬
stra equoꝵ oppugnabat. Partem tusculanis dederat ad arcem re¬

Expanded text:
exercitus foret ni fugientes siluae texissent. dum ad Antium haec geexercitus foret ni fugientes siluae texissent. dum ad Antium haec geruntur, interim Aequi robore iuuentutis praemisso arcem Tusculanam improuiso nocte capiunt, reliquo exercitu haud procul moenibus Tusculi considunt ut distenderent hostium copias. haec celeriter Romam, ab Roma in castra Antium perlata mouent Romanos haud secus quam si Capitolium captum nuntiaretur; adeo et recens erat Tusculanorum meritum et similitudo ipsa periculi reposcere datum auxilium uidebatur. Fabius omissis omnibus praedam ex castris raptim Antium conuehit; ibi modico praesidio relicto, citatum agmen Tusculum rapit. nihil praeter arma et quod cocti ad manum fuit cibi ferre militi licuit; commeatum ab Roma consul Cornelius subuehit. aliquot menses Tusculi bellatum. parte exercitus consul castra Aequorum oppugnabat; partem Tusculanis dederat ad arcem re
Abbreviated transcription (Latin):
admodum quieti uallo se tutarentur ꝑarent. Postero die fabius nõ
pmixtam unam sotiorũ ciuiumq: sed trium populoꝵ tres sepatim a¬
ties circa uallum hostium instruxit. Ipẽ erat medius cum legionibus
romanis. Inde signum obseruare iussit: ut ꝑiter & sotii rem inciperẽt¬
& referrent pedem: si receptui cecinisse. Equites item suae cuiq parti
post principia collocat. Ita trifariam adortus castra circũuenit. &¬
cum undique instar&: non substinentes impetum uolscos uallo de¬
turbat. Transgressus inde munitiones. pauidã turbam inclinatãq
in ꝑtem unam castris expellit. Inde effuse fugientes eques cui suꝑare
uallum haud facile fuerat: cum ad id spectator pugnae adstitisset:
libero campo adeptus: parte uictoriae fruitur: territos caedendo.
Magna & in castris & extra munimenta caedes fugientium fuit. Sed
preda maior: quia uix arma secum efferre hostis potuit.Deletusque

Expanded text:
admodum quieti uallo se tutarentur, pararent, postero die Fabius non admodum quieti uallo se tutarentur, pararent, postero die Fabius non permixtam unam sociorum ciuiumque sed trium populorum tres separatim acies circa uallum hostium instruxit; ipse erat medius cum legionibus Romanis. inde signum obseruari iussit, ut pariter et socii rem inciperent referrentque pedem, si receptui cecinisset. equites item suae cuique parti post principia conlocat. ita trifariam adortus castra circumuenit et cum undique instaret non sustinentes impetum Uolscos uallo deturbat. transgressus inde munitiones pauidam turbam inclinatamque in partem unam castris expellit. inde effuse fugientes eques, cui superare uallum haud facile fuerat, cum ad id spectator pugnae adstitisset, libero campo adeptus parte uictoriae fruitur territos caedendo. magna et in castris et extra munimenta caedes fugientium fuit sed praeda maior, quia uix arma secum efferre hostis potuit; deletusque
Abbreviated transcription (Latin):
capitolinum captum. consulem occisum condi religiosum fuit.Qfabio
L.cornelio consulibus principio anni res statim turbulentae. Instiga¬¬
bant plebem tribuni. Bellum ingens a uolscis & equis latini atque her¬
nici nuntiabant. Iam antii uolscorum legiones esse: & ipam coloniam
ingens metus erat defecturam: aegreque impetraturum a tribunis: ut
bellum praeuerti sinerent. Consules inde partiti prouintias.fabio ut
legiones antium ducer&: datum. Fornelio ut romae praesidio ess&: ne
qua hostium: qui equis mos erat: ad populandum uenir&. Nernici
& latini iussi milites dare ex foedere. Duaeque ꝑtes sotioꝵ in exercitu
tertia in ciuium fuit. Postꝗͣ ad diem praestitutum uenerunt sotii. cõ¬
sul extra portam capenam castra locat. Inde lustrato exercitu antiũ
profectus. Naud procul oppido statiuisque hostium consedit. Ubi cũ
Uolsci: quia nondum ab equis ueniss& exercitus dimicare non ausi: quẽ¬

Expanded text:
Capitolium captum, consulem occisum condi religiosum fuit. Q. Fabio Capitolium captum, consulem occisum condi religiosum fuit. Q. Fabio L. Cornelio consulibus principio anni statim res turbulentae. instigabant plebem tribuni: bellum ingens a Uolscis et Aequis Latini atque Hernici nuntiabant: iam Antii Uolscorum legiones esse. et ipsam coloniam ingens metus erat defecturam; aegreque impetratum a tribunis ut bellum praeuerti sinerent. consules inde partiti prouincias: Fabio ut legiones Antium duceret datum, Cornelius ut Romae praesidio esset, ne qua pars hostium, qui Aequis mos erat, ad populandum ueniret. Hernici et Latini iussi milites dare ex foedere, duaeque partes sociorum in exercitu, tertia ciuium fuit. postquam ad diem praestitutum uenerunt socii, consul extra portam Capenam castra locat. inde lustrato exercitu Antium profectus haud procul oppido statiuisque hostium consedit. ubi cum Uolsci, quia nondum ab Aequis uenisset exercitus, dimicare non ausi, quem
Abbreviated transcription (Latin):
quia plebs senatus consultũ in continuandis magtatib soluit. ip̃i
quoq solutum uultis: ne temeritati cecdatis tanꝗͣ id sit plus posse
in ciuitate: plus leuitatis ac litentiae hr̃e. Leuius n. uaniusq est pro¬
bam in consultam. Et qui exemplo aliis esse debetis:alior exmplo
pectatis: potius ꝗͣ alii ur̃o recte fatiant. dum ego non imuer tribu¬
nos: ne me contra senatus consultum consulem renuntiari patiar.
Te uo tlaudi consul adhortor: ut ipẽ populũ ro.hac licentia arteas
& de me hoc tibi ꝑsuadeas: me ita accepturꝵ:ut non honorem meum
a te impeditum: sed gloriam spreti honoris auctam inuidiãq: quae
ex tontinuato eo impender& leuatam putem. Comuniter inde e¬¬
dicunt ne quis L. Quintiũ consulem facer&: si quis feciss&s se id suf¬
fragium non obseruaturos. Consules creati Q. fabius lubilanus
tertio l. Cornelius Maluginensis. Census actus. Eo anno lustrum ꝑꝑ

Expanded text:
quia plebs senatus consultum continuandis magistratibus soluit, ipsi quia plebs senatus consultum continuandis magistratibus soluit, ipsi quoque solutum uoltis, ne temeritati multitudinis cedatis, tamquam id sit plus posse in ciuitate, plus leuitatis ac licentiae habere. leuius enim uaniusque probam inconsultam, et qui exemplo aliis esse debetis, aliorum exemplo peccate potius quam alii uestro recte faciant, dum ego ne imiter tribunos nec me contra senatus consultum consulem renuntiari patiar. te uero, C. Claudi , adhortor ut et ipse populum Romanum hac licentia arceas, et de me hoc tibi persuadeas me ita accepturum ut non honorem meum a te impeditum, sed gloriam spreti honoris auctam, inuidiam quae ex continuato eo impenderet leuatam putem.' communiter inde edicunt ne quis L. Quinctium consulem faceret; si quis fecisset, se id suffragium non obseruaturos. consules creati Q. Fabius Uibulanus tertium et L. Cornelius Maluginensis . census actus eo anno: lustrum propter
Abbreviated transcription (Latin):
agitabat se consulum comitia non hĩturum.Non ita ciuitatem aegram
esse: ut consuetis remediis resisti poss&. Dictatore opus esse rei.p.ut qui
se mouerit ad sollicitandum statum ciuitatis. sentiat sine prouocatione
dictaturam esse. Senatus in capitolio erat. Eo tribuni cum ꝑturbata
plebe ueniunt. Multitudo clamore ingenti nunc consulum nũc pa¬
trum fidem implorant.Nec ante mouerunt de sententia consulẽ: ꝗͣ
tribuni se in auctoritate patrum futuros esse polliciti sunt.Tunc refe
rente consule de tribunorum & plebis postulatis.Senatus consultum
fit: ut neque tribuni legem eo anno inferrent:neq: consules ab urbe
exercitum abducerent. In reliquum magistratus continuari & eos
tribunos refici:iudicare senatum contra rem p.esse.Tonsules futre
in patrum potestate.Tribuni reclamantib consulib refecti.Patres
quoque ne quid cederent plebi: & ipĩ L. ꝗuintiũ consulẽ refinebãt.
Nulla toto anno uehementior actio consulis fuit. Mirer inquit

Expanded text:
itabat se consulum comitia non habiturum; non ita ciuitatem aegram esse ut consuetis remediis sisti possit; dictatore opus esse rei publicae, ut, qui se mouerit ad sollicitandum statum ciuitatis, sentiat sine prouocatione dictaturam esse. senatus in Capitolio erat; eo tribuni cum perturbata plebe ueniunt. multitudo clamore ingenti nunc consulum, nunc patrum fidem implorant; nec ante mouerunt de sententia consulem quam tribuni se in auctoritate patrum futuros esse pollrente consule de tribunorum et plebis postulatis senatus consulta fiunt ut neque tribuni legem eo anno ferrent neque consules ab urbe exercitum edtribunos refici iudicare senatum contra rem publicam esse. consules fuere in patrum potestate: tribuni reclamantibus consulibus refecti. patres quoque, ne quid cederent plebi, et ipsi L. Quinctium consulem reficiebant. nulla toto anno uehementior actio consulis fuit. 'mirer' inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
bono constans ꝗͣ nouum in malitia ingenium esse. Nunc .ii. uirum
egregium olim domi militiae que detẽuiratus collegeque ita muta¬¬
uerant: ut appii: ꝗͣ sui similis mall&s esse. Nuic bellum in sabinis.M.
Rabuleio & & petilio additis collegis mandatum. M.Cornelius in al¬
gidum missus: cum Lmmutio & Lantonio &t. diulio &l.Ser¬
gio. Sp. Oppium appio Elaudio adiutorem ad urbem tuendam
equo omnium detcemuiror imꝑio decernunt. Nihilo militiae ꝗͣ
domi melius res.p. administrata est. Ella mõ in ducib culpa: qđ
ut odio essent ciuib feterant. Alia omnis penes milites noxa erat.
qui ne quid cluctu aut auspitio decẽuiror prospere usꝗͣ gereret᷑
uinci se per suum atque illoꝵ dedecus patiebantur. Fusi &a sabi¬¬
nis in fretum & in algido ab equis exercitus sunt. Ab freto per silẽ¬
tium noctis profugi propius urbem inter fidenas crustumiã que

Expanded text:
bono constans quam nauum in malitia ingenium esse. hunc enim uirum, bono constans quam nauum in malitia ingenium esse. hunc enim uirum, egregium olim domi militiaeque, decemuiratus collegaeque ita mutauerant ut Appi quam sui similis mallet esse. huic bellum in Sabinis, M'. Rabuleio et Q. Poetelio additis collegis, mandatum. M. Cornelius in Algidum missus cum L. Minucio et T. Antonio et K. Duillio et M. Sergio . Sp. Oppium Ap. Claudio adiutorem ad urbem tuendam, aequo omnium decemuirorum imperio, decernunt. nihilo militiae quam domi melius res publica administrata est. illa modo in ducibus culpa quod ut odio essent ciuibus fecerant: alia omnis penes milites noxia erat, qui ne quid ductu atque auspicio decemuirorum prospere usquam gereretur uinci se per suum atque illorum dedecus patiebantur. fusi et ab Sabinis ad Eretum et in Algido ab Aequis exercitus erant. ab Ereto per silentium noctis profugi propius urbem, inter Fidenas Crustumeriamque,
Abbreviated transcription (Latin):
excessiss&: detemuiri propositum tenuere.Consulares quoq: ac
seniores ab residuo tribuninae potestatis odio:cuius desideriũ plebi
multo acrius ꝗͣ consularis imperii rebantur esse: prope malebant
post mõ ipõs decemuiros uoluntate abire magrẽatu:ꝗͣ inuidia eor
exurgere rursum plebem. si leniter ducta res sine populari strepitu
ad consules rediss& aut bellis interpositis aut moderatione consulũ
in imꝑiis exertendis posse in obliuionem tribunor plebẽ adduci.
Silentio plebis & patrum edicitur delectus.Iuniores cum sine prouo¬¬
catione imꝑium esset: ad nomina respondent. Legionib scriptis in¬
ter se decemuiri comꝑabant:quos ire ad bellum:quos praeesse exerci¬
tibus oporter&. Principes inter decemuiros erant .Q. fabius &Appi¬
us flaudius. Bellum domi maius ꝗͣ foris apparebat. Appii iuolentiã
aptiorem rati ad comprimendos urbanos motus.In fabio minus in

Expanded text:
excessisset, decemuiri propositum tenuere. consulares quoque ac excessisset, decemuiri propositum tenuere. consulares quoque ac seniores ab residuo tribuniciae potestatis odio, cuius desiderium plebi multo acrius quam consularis imperii rebantur esse, prope malebant postmodo ipsos decemuiros uoluntate abire magistratu quam inuidia eorum exsurgere rursus plebem: si leniter ducta res sine populari strepitu ad consules redisset, aut bellis interpositis aut moderatione consulum in imperiis exercendis posse in obliuionem tribunorum plebem adduci. silentio patrum edicitur dilectus. iuniores cum sine prouocatione imperium esset ad nomina respondent. legionibus scriptis, inter se decemuiri comparabant quos ire ad bellum, quos praeesse exercitibus oporteret. principes inter decemuiros erant Q. Fabius et Ap. Claudius . bellum domi maius quam foris apparebat. Appi uiolentiam aptiorem rati ad comprimendos urbanos motus: in Fabio minus in
Abbreviated transcription (Latin):
tempore hr̃i. & decem uiros quo cuique eoꝵ uideatur exercitus du¬
cere. nec rem aliam praeuerti. In hanc snĩam ut discederetur.iunio
res patrum euincebant. Ferotiusque iter coorti Ualerius oratius¬
que uociferari: ut dere .p. licer& dicere, dicturus ad populu. si in se¬¬
natu per factionem non liceat. Neque.ii. sibi priuatos aut in curia aut
in contione posse obstare: neque imaginariis suis fascib eoꝵ cessu¬¬
ros esse. Tum Appius iam prope esse ratus: ut ni uiolentiae eor pari re¬¬
sisteretur audatia uictum imꝑium ess&. non erit melius inꝗt nisi
de quo consulimus uocem misisse. Et ad ualerium negantẽ se p̾uato
reticere: lictorem accedere iussit.Iam quiritium fidem implorante
ualerio a curiae limine. l. Cornelius complexus appium: non quod
simulabat consulendo: diremit certamen.factaque per tornelui
Ualerio dicendi gratia quae uell&: cum libertas non ultra uocem

Expanded text:
tempore haberi et decemviros quo cuique eorum videatur exercitus dutempore haberi et decemviros quo cuique eorum videatur exercitus ducere nec rem aliam praeverti. in hanc sententiam ut disceres patrum euincebant. ferocioresque iterum coorti Ualerius Horatiusque uociferari ut de re publica liceret dicere; dicturos ad populum, si in senatu per factionem non liceat; neque enim sibi priuatos aut in curia aut in contione posse obstare, neque se imaginariis fascibus eorum cessuros esse. tum Appius iam prope esse ratus ut ni uiolentiae eorum pari resisteretur audacia, uictum imperium esset, 'non erit melius' inquit, 'nisi de quo consulimus, uocem misisse,' et ad Ualerium, negantem se priuato reticere, lictorem accedere iussit. iam Quiritium fidem implorante Ualerio a curiae limine, L. Cornelius complexus Appium, non cui simulabat consulendo, diremit certamen; factaque per Cornelium Ualerio dicendi gratia quae uellet, cum libertas non ultra uocem
Abbreviated transcription (Latin):
mum cum hostes prope ad portas sint: ciuiles discordias serant: nisi
quod in turbido nimis perspituum fore putent.id agatur.Caeterz ne
minem maiore cura occupatis animis uerum esse: praeiulitiũ rei tãtę
differri. Sibi placere, de eo quod ualerius oratiusque ante idus ma¬
ias detemuiros abiisse magr̃atu insimulent: bellis quae ĩmineant per¬
fectis: re.p. in tranquillum redacta: senatu discrepante agi. Et nunc
ita se par& appius tlaudius: ut comitioꝵ: quae detẽuiris creandis
decemuir ip̃e hũit: sciat sibi rationẽ reddendam esse utrũ in unum
treati sunt annum: an donec leges quae deessent perferentur. In prae¬
senti omnia praeter bellum obmitti placere: cuius si falso famã uul¬
gatam: uana que non nuntios solum: sed tusculanor & legatos at¬
tulisse purent: spetulatores censere mittendos: qui certius explorata
teferant. Sin fides & nuntiis & legatis hẽatur: delectum primo qͦq

Expanded text:
mum cum hostes prope ad portas sint, ciuiles discordias serant, nisi mum cum hostes prope ad portas sint, ciuiles discordias serant, nisi quod in turbido minus perspicuum fore putent quid agatur. ceterum—nonne enim maiore cura occupatis animis uerum esse praeiudicium rei tantae auferri?—sibi placere de eo quod Ualerius Horatiusque ante idus Maias decemuiros abisse magistratu insimulent, bellis quae immineant perfectis, re publica in tranquillum redacta, senatu disceptante agi, et iam nunc ita se parare Ap. Claudium ut comitiorum quae decemuiris creandis decemuirum ipse habuerit sciat sibi rationem reddendam esse utrum in unum annum creati sint, an donec leges quae deessent perferrentur. in praesentia omnia praeter bellum omitti placere; cuius si falso famam uolgatam, uanaque non nuntios solum sed Tusculanorum etiam legatos attulisse putent, speculatores mittendos censere qui certius explorata referant: sin fides et nuntiis
Abbreviated transcription (Latin):
retulissent decemuiri dicere prohiberent.Claudium interpellandi ue¬
retundia fuit: sententiam igitur peregit. nullum placere senatus con¬
sultum fieri. Omnes que ita accipiebant: priuatos eos a claudio iudi¬
catos. Multi que ex consularib consensi sunt. Alia snĩa asperior in
spetie uim minorem aliquanto hũit:quae patritios conuenire ad pro¬
berent senatum:quos priuatos fecerat auctor nullius senatus cõsul¬
ti faciendi. Ita labente iam tausa decemuiror:. L. Cornelius Malugi¬
nensis M. Cornelii decemuiri frater cum ex consularibus ad ultimu
ditendi locum consulto seruatus ess&:simulando curam belli frẽm
collegasque eius tuębatur: quo nam fato incidisses mirari se dictitãs
ut decemuiros: qui decemuiratum petissent: aut sotii aut hi maxĩe
oppugnarent: aut quid ita: cum per tot menses uacua ciuitate nemo
iusti magr̃atus sũmae rerum prȩessent controuersiã fecerit: nunc de¬

Expanded text:
rettulissent decemuiri dicere prohiberent, Claudium interpellandi uerettulissent decemuiri dicere prohiberent, Claudium interpellandi uerecundia fuit. sententiam igitur peregit nullum placere senatus consultum fieri. omnesque ita accipiebant priuatos eos a Claudio iudicatos; multique ex consularibus uerbo adsensi sunt. alia sententia, asperior in speciem, uim minorem aliquanto habuit, quae patricios coire ad proberent iudicabat, quos priuatos fecerat auctor nullius senatus consulti faciendi. ita labente iam causa decemuirorum, L. Cornelius Maluginensis , M. Corneli decemuiri frater, cum ex consularibus ad ultimum dicendi locum consulto seruatus esset, simulando curam belli fratrem collegasque eius tuebatur, quonam fato incidisset mirari se dictitans ut decemuiros, qui decemuiratum petissent—aut soli ii aut maxime— oppugnarent, aut quid ita, cum per tot menses uacua ciuitate nemo iustine magistratus summae rerum praeessent controuersiam fecerit, nunc de
Abbreviated transcription (Latin):
bus ex actis patritios magr̃atus creatos. postea post secessionem plebis.
optimatos: qui anno iam prope senatum non habuerunt: tunc ita hẽ¬
ant: ut dere.p.loqui prohibeant: ne nimium in metu alieno spei pone¬
rent. grauioraque patiantur uideri iam hominib: ꝗͣ quae metuãt.
Haec uociferante oratio: cum decemuiri nec ir& nec ignoscendi modum
repirent:nec quo euasura res ess&: cernerent:t.tlaudii:qui patruus
appii decemiuri erat: oratio fuit precib: ꝗͣ uirgio similis per orantis:
per sui fratris parentis que eius manes:ut ciuilis potius sotietatis ĩ qua
natus ess&: ꝗͣ fcederis nefarie icti cum collegis meminiss&. Multo id
magis se illius causa orare: ꝗͣ rei.p. Quippe rem .p.si a uolentib neq̃ at
ab inuitis ius expetituram. Sed ex magno certamine: magnas excitari
ferme iras: carum euentum se horrere:cum aliud praeter ꝗͣ de quo

Expanded text:
bus exactis patricios magistratus; creatos postea post secessionem plebis pbus exactis patricios magistratus; creatos postea post secessionem plebis poptimates? qui anno iam prope senatum non habuerint, tunc ita habeant ut de re publica loqui prohibeant? ne nimium in metu alieno spei ponerent; grauiora quae patiantur uideri iam hominibus quam quae metuant. haec uociferante Horatio cum decemuiri nec irae nec ignoscendi modum reperirent nec quo euasura res esset cernerent, C. Claudi , qui patruus Appi decemuiri erat, oratio fuit precibus quam iurgio similior, orantis per sui fratris parentisque eius manes ut ciuilis potius societatis in qua natus esset, quam foederis nefarie icti cum collegis meminisset. multo id magis se illius causa orare quam rei publicae; quippe rem publicam, si a uolentibus nequeat, ab inuitis ius expetituram; sed ex magno certamine magnas excitari ferme iras; earum euentum se horrere. cum aliud praeterquam de quo
Abbreviated transcription (Latin):
urbis: deincepsq reges appellatos. quod in sacris & solemne retentũ
sit. superbiam uiolentiã que tum perosos regis. Quae si in rege tũ eodẽ
aut in filio regis ferenda non fuerint: quomo laturi sint in tot pͥuatis:
Cum maxime uetent in curia libere homines loqui:extra curiam &
mouere uocem. neque se uidere ꝗn sibi minus priuato ad contionem
populũ uocare: ꝗͣ illis senatum cogere liceat. Ubi uellent expirent᷑: qnto
ferotior dolor in libertate sua uindicanda: ꝗͣ cupiditas in iniusta dña¬
tione retinenda ess&. De bello sabino eos referre:tanꝗͣ maius ullum po¬
pulo ro.bellum sit:ꝗͣ cum his:qui legum ferendar causa treati nihil
iuris in ciuitate reliquerint: qui comitia: qui annuos magr̃atus: qui
uicissitudinem imꝑitandi: quod unum exaequandae libertatis sit.
sustulerunt: qui priuati fasces & regium impium hẽant: fuisse regi¬

Expanded text:
urbis, deincepsque reges, quod sacris etiam ut sollemne retentum urbis, deincepsque reges, quod sacris etiam ut sollemne retentum sit: superbiam uiolentiamque tum perosus regis. quae si in rege tum eodem aut in filio regis ferenda non fuerint, quem <eadem> laturum in tot priuatis? uiderent ne uetando in curia libere homines loqui extra curiam etiam mouerent uocem; neque se uidere qui sibi minus priuato ad contionem populum uocare quam illis senatum cogere liceat. ubi uellent experirentur quanto fortior dolor libertate sua uindicanda quam cupiditas in iniusta dominatione esset. de bello Sabino eos referre, tamquam maius ullum populo Romano bellum sit quam cum iis qui legum ferendarum causa creati nihil iuris in ciuitate reliquerint; qui comitia, qui annuos magistratus, qui uicissitudinem imperitandi, quod unum exaequandae sit libertatis, sustulerint; qui priuati fasces et regium imperium habeant. fuisse regi
Abbreviated transcription (Latin):
tes detrectare imperum referrent. Iubent acciri omnes.senatũ que
in diem posterum edicunt.Aui aliquanto spei ip̃orum frequentior cõ¬
uenit.Quo facto proditam a patrib plebs libertatem rata: quod his
qui iam magr̃atu abiissent:priuatis que ius abesset tanꝗͣ iure cogenti¬
bus senatus paruiss&: sed magis obedienter uentum in curiam est:ꝗͣ
obnoxiae dictas sententias accepimus.LUalerium potitum tum pro¬
ditum memoriae est post relationem appii Elaudii prius ꝗͣ ordine
sententiae rogarentur postulando ut de re.p.licer& ditere: prohiben¬¬
tibus minaciter decẽuiris:proditur se ad plebem denuntiantem tu¬¬
multum exciuisse. Nec minus ferociter M. Oratium Barbatũ isse in
tertamen: detemuiros tarquinios uocantem: admonentẽque vale¬
riis & oratiis ducib pulsos reges.Nec nominis homines tum ꝑtesum
esse. quippe quo iouem appellare fas sit:quo Romulum conditorem

Expanded text:
tes detractare imperium referrent. iubent acciri omnes, senatumque tes detractare imperium referrent. iubent acciri omnes, senatumque in diem posterum edicunt; qui aliquanto spe ipsorum frequentior conuenit. quo facto proditam a patribus plebs libertatem rata, quod iis qui iam magistratu abissent priuatisque si uis abesset, tamquam iure cogentibus, senatus paruisset. sed magis oboedienter uentum in curiam esse quam obnoxie dictas sententias accepimus. L. Ualerium Potitum proditum memoriae est post relationem Ap. Claudi , priusquam ordine sententiae rogarentur, postulando ut de re publica liceret dicere, prohibentibus minaciter decemuiris proditurum se ad plebem denuntiantem, tumultum exciuisse. nec minus ferociter M. Horatium Barbatum isse in certamen, decem Tarquinios appellantem admonentemque Ualeriis et Horatiis ducibus pulsos reges. nec nominis homines tum pertaesum esse, quippe quo Iouem appellari fas sit, quo Romulum, conditorem
Abbreviated transcription (Latin):
omnib fori partib senatorem: raroq usquã noscitare. Curiam inde
ac solitudinem circa detẽuiros intueri: cum & ip̃i inuisum consensu im¬
ꝑium: & plebs. quia priuatis ius non ess& uocandi senatũ: non conue¬
nire patres interpretarentur:iam caput fieri libertatis repetenda: si se
plebs comitem senatui det: & quẽ ad modum patres uocati non coeant
in senatum: sic plebs abnuat delectum. Hoc fremebat plebs patr haud
fere quisquã in foro: in urbe rari erant: indignitate rerum cesserant in a¬
gros: suar que rerum erant amissa publica: tm̃ ab iniuria se abesserati.
quantũ a coetu congressu que impotentium dñorum se amouissẽt. Post¬
ꝗͣ citati non conueniebant: dimissi circa domos apparitores simul ad
pignora capienda: sciscitandũ que nun consultu detrectarent: refe¬¬
runt senatum in agris esse. Laetius id detemuiris accidit: ꝗͣ si praesen¬

Expanded text:
omnibus fori partibus senatorem, raroque usquam noscitare; curiam inde omnibus fori partibus senatorem, raroque usquam noscitare; curiam inde ac solitudinem circa decemuiros intueri, cum et ipsi suum inuisum consensu imperium, et plebs, quia priuatis ius non esset uocandi senatum, non conuenire patres interpretarentur; iam caput fieri libertatem repetentium, si se plebs comitem senatui det et quemadmodum patres uocati non coeant in senatum, sic plebs abnuat dilectum. haec fremunt plebes. patrum haud fere quisquam in foro, in urbe rari erant. indignitate rerum cesserant in agros, suarumque rerum erant amissa publica, tantum ab iniuria se abesse rati quantum a coetu congressuque impotentium dominorum se amouissent. postquam citati non conueniebant, dimissi circa domos apparitores simul ad pignera capienda sciscitandumque num consulto detractarent referunt senatum in agris esse. laetius id decemuiris accidit quam si praesen
Abbreviated transcription (Latin):
algido locant. depopulanturque inde excursionib tustulanũ agrꝵ
egati ab tusculo prasidium orantes nuntiant. Is pauor fertur ꝑtu¬¬
lisse detemuiros:ut & senatum simul duob circũstantib urbẽ bellis
consulerent: citari iubent in curiam patres:Haud ignari quanta
inuidia ĩminer& tempestate ea: omnes uasti agri periculorq im¬
minentium causas in se congesturos temptatione fore eam abolendi
sibi magistratus ni consensu resisterent. Impioq inhibendo atriter ĩ
pautos praeferocis animi: conatus alior comprimerent.Postꝗ au¬
dita uox est prae in foro praeconis: patrib in curiam ad decẽuiros uo¬
catis uelut noua res: quia intermiserant iam diu morem consulẽdi
senatum: mirabundã plebem conuertit: quid nam incidiss&s cur ex
tanto interuallo rem desuetam usurparent:hostib belloque gratia
habendam quod solitum quicquã libera ciuitatis fier& Tirtũspectare

Expanded text:
Algido locant depopulanturque inde excursionibus Tusculanum agrum; Algido locant depopulanturque inde excursionibus Tusculanum agrum; legati ea ab Tusculo, praesidium orantes, nuntiant. is pauor perculit decemuiros ut senatum, simul duobus circumstantibus urbem bellis, consulerent. citari iubent in curiam patres, haud ignari quanta inuidiae immineret tempestas: omnes uastati agri periculorumque imminentium causas in se congesturos; temptationemque eam fore abolendi sibi magistratus, ni consensu resisterent imperioque inhibendo acriter in paucos praeferocis animi conatus aliorum comprimerent. postquam audita uox in foro est praeconis patres in curiam ad decemuiros uocantis, uelut noua res, quia intermiserant iam diu morem consulendi senatus, mirabundam plebem conuertit quidnam incidisset cur ex tanto interuallo rem desuetam usurparent; hostibus belloque gratiam habendam quod solitum quicquam liberae ciuitati fieret. circumspectare
Abbreviated transcription (Latin):
nullis subrogatis magistratib. priuati pro decẽuiris neque animis
ad imꝑium in hibendum ĩminutis: neque ad spem honoris insignib
prodeunt. Id uõ regnum haud dubie uideri. deploratur in perpetuũ
libertas. nec uindex quisquã extat aut futurus uidetur. nec ip̃i solum
deposuerant animos: sed contemni coepn erant a finitimis populis.im¬
periumq ibi esse ubi non ess& libertas. indignabantur. Sabini magna
manu incursionem in agrum .ro. fecere. Lateque populati cum homi¬
num atque pecudum multas praedas egissent:recepto ad aretũ qđ
passim uagatum erat agmine, castra locant: spem in discordia ro¬¬
na ponentes: eam impedimentũ delectui fore. non nuntii solũ:sed
per urbem agrestium fuga trepidationem iniecit. Decemuiri cõsul¬
tabant quid opus sit facto: destituti inter patrum & plebis odi a
Addidit terrorem insuper alium fortuna. Equi alia ex parte castra in

Expanded text:
nullis subrogatis magistratibus, priuati pro decemuiris, neque animis nullis subrogatis magistratibus, priuati pro decemuiris, neque animis ad imperium inhibendum imminutis neque ad speciem honoris insignibus prodeunt. id uero regnum haud dubie uideri. deploratur in perpetuum libertas, nec uindex quisquam exsistit aut futurus uidetur. nec ipsi solum desponderant animos, sed contemni coepti erant a finitimis populis, imperiumque ibi esse ubi non esset libertas, indignabantur. Sabini magna manu incursionem in agrum Romanum fecere; lateque populati cum hominum atque pecudum inulti praedas egissent, recepto ad Eretum quod passim uagatum erat agmine castra locant, spem in discordia Romana ponentes: eam impedimentum dilectui fore. non nuntii solum sed per urbem agrestium fuga trepidationem iniecit. decemuiri consultant quid opus facto sit, destituti inter patrum et plebis odia. addidit terrorem insuper alium fortuna. Aequi alia ex parte castra in
Abbreviated transcription (Latin):
decem tabulas erant adiectae. nec quicꝗͣ iam suꝑerat: si hae quoq leges tẽ¬
turiatis comiciis perlata essent: cur eo magistratu rei.p.opus ess& Expecta
tabat. quo nam mõ tribunitiã potestatem munimentũ libertati rem
intermissam repararent.Cum interim mentio comitior nulla fier&
detemuiri qui prius tribunitios homines:quia &id populare hẽbat᷑
circum se ostentauerant plebi patriciis iuuenib sepserant latera eor
cateruae & tribunalia obsiderant. hi ferre agere & plebem plebisq res
Cum fortuna qua quicquid cupitum for& potentioris ess&. & ne tergo
quid̃ abstinebatur. uirgis caeli: alii securi subiici. & ne gratuita crude¬
litas esses: bonorum donatio sequi dñi supplicium.Hac mercede iu¬¬
uentus nobilis corrupta: non mõ ire obuiam iniuriae: sed pro palam
licentiam suam malle: ꝗͣ omnium libertatem. Idus maiae uenere

Expanded text:
decem tabulas erant adiectae, nec quicquam iam supererat, si eae quoque leges cendecem tabulas erant adiectae, nec quicquam iam supererat, si eae quoque leges centuriatis comitiis perlatae essent, cur eo magistratu rei publicae opus esset.tabat quonam modo tribuniciam potestatem, munimentum libertati, rem intermissam, repararent; cum interim mentio comitiorum nulla fieri. et decemuiri, qui primo tribunicios homines, quia id populare habebatur, circum se ostentauerant plebi, patriciis iuuenibus saepserant latera. eorum cateruae tribunalia obsederant; hi ferre agere plebem plebisque res, cum fortuna, qua quidquid cupitum foret, potentioris esset. et iam ne tergo quidem abstinebatur; uirgis caedi, alii securi subici; et, ne gratuita crudelitas esset, bonorum donatio sequi domini supplicium. hac mercede iuuentus nobilis corrupta non modo non ire obuiam iniuriae, sed propalam licentiam suam malle quam omnium libertatem. idus Maiae uenere.
Abbreviated transcription (Latin):
apud quos gratia uim aequi hr̃et. luditia domi conflabant: pronunti¬
abant in foro.Si quis collegam appellass&: ab eo ad quem uenerat ita
discedebat: ut pceniter&: non prioris decreto stetisse. Opinio &iam sine
auctore exierat: non in praesentis mõ temporis eos iniuriam conspirasse
sed fcedus clandestinum inter ip̃os iure iurando ictum: ne comitia ha¬
berent: perpetuoque decemuiratus possessum semel obtinerent impium.
Tirtũspectare tum parricior uultus plebei: & inde libertatis captare aurã
unde seruitutem timendo in eum statum rem.p. adduxerant. Primores
patrum odisse detẽuiros.odisse plebem. nec probare quae fierent. & cre¬
dere. haud indignis accidere: auide ineundo a libertate in seruitutem e¬
lapsos: iuuare nolle: cumulare quoque iniurias. ut tedio praesentum
consules duo tandem &status pristinus rerz in desiderium ueniant.
Lam & processerat pars anni maior: & duae tabulae legum prioris anni

Expanded text:
apud quos gratia uim aequi haberet. iudicia domi conflabant, pronuntiapud quos gratia uim aequi haberet. iudicia domi conflabant, pronuntiabant in foro. si quis collegam appellasset, ab eo ad quem uenerat ita discedebat ut paeniteret non prioris decreto stetisse. opinio etiam sine auctore exierat non in praesentis modo temporis eos iniuriam conspirasse, sed foedus clandestinum inter ipsos iure iurando ictum, ne comitia haberent perpetuoque decemuiratu possessum semel obtinerent imperium. circumspectare tum patriciorum uoltus plebeii et inde libertatis captare auram, unde seruitutem timendo in eum statum rem publicam adduxerant. primores patrum odisse decemuiros, odisse plebem; nec probare quae fierent, et credere haud indignis accidere; auide ruendo ad libertatem in seruitutem elapsos iuuare nolle; cumulari quoque iniurias, ut taedio praesentium consules duo tandem et status pristinus rerum in desiderium ueniant. iam et processerat pars maior anni et duae tabulae legum ad prioris anni
Abbreviated transcription (Latin):
rant. & cum fascib secures alligatas praeferebant. Nec attinuisse de¬
mi securem cum sine prouocatione creati essent. interpretabant᷑ decem
regum speties. Eratque multiplicatus terror. non infimis solum. primo¬
ribus patrum ratis caedis causam ac principium quaeri. ut si quis memo¬
rem libertatis uocem aut in senatu aut in populo misiss&. statĩ uirge
secures que &iã ad caeteror metum expedirentur. Nam praeter ꝗͣ qđ
in populo nihil erat praesidii. sublata prouocatione: intercessionẽ quoq:
consensu sustulerant: cum priores decẽuiri appellatione collegae corrigi
reddita a se uita tuliss&: & quaedam quae sui iuditii uideri possent ad
populum reietissent. Aliꝗ̃diu aequatus inter omnes terror fuit. Paulatĩ
totus uertere in plebem coepit. abstinebatur a patrib.in humiliores libi¬
dinose crudeliterq consulebatur.hominũ non causar ton erant: ut

Expanded text:
rant et cum fascibus secures inligatas praeferebant; nec attinuisse derant et cum fascibus secures inligatas praeferebant; nec attinuisse demi securem, cum sine prouocatione creati essent, interpretabantur. decem regum species erat, multiplicatusque terror non infimis solum sed primoribus patrum, ratis caedis causam ac principium quaeri, ut si quis memorem libertatis uocem aut in senatu aut in populo misisset statim uirgae securesque etiam ad ceterorum metum expedirentur. nam praeterquam quod in populo nihil erat praesidii sublata prouocatione, intercessionem quoque consensu sustulerant, cum priores decemuiri appellatione collegae corrigi reddita ab se iura tulissent et quaedam, quae sui iudicii uideri possent, ad populum reiecissent. aliquamdiu aequatus inter omnes terror fuit; paulatim totus uertere in plebem coepit; abstinebatur a patribus; in humiliores libidinose crudeliterque consulebatur. hominum, non causarum toti erant, ut
Abbreviated transcription (Latin):
Maluginensis .M. Sergius.. minutius. q fabius lubilanus. Q petilius
tantonius merenda. Paedulius sp. opius sornicen .M. Rabuleius. ille
finis appio alienae personae ferenda fuit. Suo iam inde uiuere ingͣenio
coepit. Nouosque collegas iam prius ꝗͣ inirent magr̃atum in suos mores
formare. Cottidie coibant remotis arbitris. Inde in potentib instructi cõ¬
siliis: quae secreto ab aliis coquebant:iam haud dissimulando superbiã
rari aditus colloquentib difficiles ad idus maias rem ꝑduxere. Idus tũ
maiae solemnes in eundis magistratib erant. Initio igitur magistratus
primũ honoris diem denuntiatione ingentis terroris insignem fetere.
Nam cum ita priores decẽuiri seruassent: ut unus fasces hr̃et & hoc
in signe regium in orbem suam cuiusq uicem per omnes ir&. subito oẽs
cum duodenis fascib prodiere. Tentum uiginti lictores foꝵ impleue¬

Expanded text:
Maluginensis M. Sergius L. Minucius Q. Fabius Uibulanus Q. Poetelius Maluginensis M. Sergius L. Minucius Q. Fabius Uibulanus Q. Poetelius T. Antonius Merenda K. Duillius Sp. Oppius Cornicen M'. Rabuleius . ille finis Appio alienae personae ferendae fuit. suo iam inde uiuere ingenio coepit nouosque collegas, iam priusquam inirent magistratum, in suos mores formare. cottidie coibant remotis arbitris; inde impotentibus instructi consiliis, quae secreto ab aliis coquebant, iam haud dissimulando superbiam, rari aditus, conloquentibus difficiles, ad idus Maias rem perduxere. idus tum Maiae sollemnes ineundis magistratibus erant. inito igitur magistratu primum honoris diem denuntiatione ingentis terroris insignem fecere. nam cum ita priores decemuiri seruassent ut unus fasces haberet et hoc insigne regium in orbem, suam cuiusque uicem, per omnes iret, subito omnes cum duodenis fascibus prodiere. centum uiginti lictores forum impleue
Abbreviated transcription (Latin):
Profecto haud gratuitam in tanta superbia comitate fore: nimiũ in ordinẽ
se ip̃m cogere. & uulgari cum priuatis. non tam properantis abire magr̃a¬
tu: ꝗͣ uiam ad continuandum magistratum quaerentis esse. propala ob¬¬
uiam ire cupiditati parum ausi obsetundando mollire impetum aggre¬
diuntur. Comitior illi habendor: qñ minimus natu sit: munus cosea¬
su ungunt. Ars ea haec erat ne semet ipẽ treare poss&. Quod praeter tri¬
bene uertat habitur se comitia professus: impedimentum pro hac occasi¬
one arripuit. Deiectisq honore per contionem duob ꝗntiis tapitolino &
sincinato. & patruo suo E.tlaudio constantissimo uiro in optimatum
causa: & aliis eiusdem fastigiis ciuib nequaꝗͣ splendore uitae pares:
decemuiros creat. Se in primis: quod haud setus factum improbabant
boni: ꝗͣ nemo ausurum facere crediderat. Ereati cum eo M. Tornelius

Expanded text:
profecto haud gratuitam in tanta superbia comitatem fore; nimium in ordinem profecto haud gratuitam in tanta superbia comitatem fore; nimium in ordinem se ipsum cogere et uolgari cum priuatis non tam properantis abire magistratu quam uiam ad continuandum magistratum quaerentis esse. propalam obuiam ire cupiditati parum ausi, obsecundando mollire impetum adgrediuntur. comitiorum illi habendorum, quando minimus natu sit, munus consensu iniungunt. ars haec erat, ne semet ipse creare posset, quod praeter triero, quod bene uertat, habiturum se comitia professus, impedimentum pro occasione arripuit; deiectisque honore per coitionem duobus Quinctiis, Capitolino et Cincinnato, et patruo suo C. Claudio , constantissimo uiro in optimatium causa, et aliis eiusdem fastigii ciuibus, nequaquam splendore uitae pares decemuiros creat, se in primis, quod haud secus factum improbabant boni quam nemo facere ausurum crediderat. creati cum eo M. Cornelius