comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Ichil est odoriferum nisi quod est ꝯpoĩtum et eua¬
poratiuum uapore sicco. quia uapor calidus et sic¬
cito pueniant et longe odorentur neccesse est quod sint in
uapore actu calido et sicca. elementa ergo cum sint simpli
cia non sunt odorabilia. Mare autem cum habeat ad mixtũ
uaporem siccum terrestrem adustum qui causat in eo salse¬
dinem efficitur odoriferum. Similiter quia sal generatur ⁊¬
est speties salis magis sicta et ideo plus de oleo extrahit᷑ i

Expanded text:
ihil est odoriferum nisi quod est compositum et evaporativum vapore sicco, ut cito perveniant et longe ad odoratum, necesse est quod sint in vapore actu calido et sicco. 1 Ad cia, non sunt odorabilia. Mare autem cum habeat admixtum vaporem siccum terrestrem adustum, qui causat in eo salsedinem, efficitur odoriferum, quia odor consistit est
Abbreviated transcription (Latin):
napta unctuosa. et efficiens est uapor motus in terra et exi¬
re non potens et quia poros terre et foramina obstruit aqua
maris. ideo cicius attenditur iuxta mare quam alibi et tã diu
ardet quam diu non est ꝯsumpta materia. et forte ardet ad
multos annos uel ĩ ppetuum si materiam regenerari ꝯtĩgat

Expanded text:
a> autem efficiens est vapor commotus in terra et exire non potens; <et quia poros> terre et foramina obstruit aqua maris, ideo cicius accenditur iuxta mare quam alibi et tam diu ardet quam diu non est consumpta materia, et <forte ardet ad multos> annos vel in perpetuum, si materia continue regenerari contingat
Abbreviated transcription (Latin):
tem. Cum ad mediam frontem capillus descendit ex
utraq parte repressus et reflexus. ad equinã spetiem

Expanded text:
Et cum ad mediam frontem capillus decurrit, ex utraque autem parte repressus uel reflexus est, ad equi speciem
Abbreviated transcription (Latin):
tiplicatur in uno sensu quam in alio. ꝑ maius exercici¬
um illius sensus. Similiter intentio anime in opere sẽ¬
illum sensus incuius opere est intentio. et cum calor
sit apitiuus pororum facit facilem discursum spiritu¬
um ad sensum illum. Cum ergo diu manentes inte¬
etiam quando ueniunt ad lucem spiritus non potes
subintrare nisi parum et paulatim et ideo leditur et
natur uisus ad suꝑficiem aque. que cum sit plana di
funditur suꝑ ipãm multum lumen. et ideo apparet ⁊¬
uehementis albedinis. Cum autem est prope nõ sistit

Expanded text:
tiplicatur in uno sensu quam in alio propter maius exercitium illius sensus. Alia causa est intentio animae in opere senillum sensum, in cuius opere est intenta; et cum calor sit apertivus pororum, facit facilem discursum spirituum ad sensum illum. Et per oppositum diu manentes in teetiam quando veniunt ad lucem, spiritus non potest subintrare nisi parum et paulatim, et ideo vincitur et natur visus eius ad superficiem aquae, quae cum plana sit, diffunditur super ipsam multum lumen, et ideo apparet albedinis vehementis; cum autem est prope, non sistit
Abbreviated transcription (Latin):
ira accedit sanguinem cirta cor et eleuat uapores ad
caput. cum uero spiritus ille fluidus sit. ꝯtingit ipsu
uaporibus calidis remoneri extra sicut proprium est ĩ
quibus dam infirmitatibus et ira et tunc talibus appa
rent unum duo. Sp̃s enim accipiens formam unam.i
ante quam renuntiet eam et plene ĩprimatur ab ea ac¬
cipit eam de m̃d̾ in alio situ. et sic unum in duplici situ
acceptum apparet duo. Et ħ eadem causa est quar̃ unũ
tur oculus uel deprimitur. et ideo quanto magis ponit̃¬
extra situm proprium inferius uel altius.tanto maior
apparet distantia inter idem in duplici.situ acceptum et
huius simile est uidere ĩ sole ꝑcuciente suꝑ aquam fluẽ¬
tem qui uidetur eẽ maioris quantitatis secundũ duplu

Expanded text:
ira accendit sanguinem circa cor et elevat vapores ad caput. Cum vero iterum spiritus ille fluidus sit, contingit ipsum vaporibus calidis removeri extra situm proprium in quibusdam infirmitret unum duo. Spiritus enim accipiens formam in uno situ, antequam renuntiet eam et plene imprimatur ab ea, accipit eandem in alio situ, et sic unum in duplici situ acceptum apparet duo. Et haec eadem causa est, quare unum tur oculus extra situm proprium inferius vel altius, tanto maior apparet distantia inter idem in duplici situ acceptum. Et huiusmodi simile est videre in sole percutiente super aquam fluentem, qui videtur esse maioris quantitati
Abbreviated transcription (Latin):
nantur odoratu uenantur. ¶Cum humidum cristalli¬
num receptibille sit luminis et coloris. ostendit quod pel¬
licule que sunt ante ip̃m ꝑuie sint ut ꝑ ip̃as ingrediatur
color et lumẽ. ideo quando aliquis diu habuit oculos cla¬
usos uelin tenebris fuit et postea uadit ad lumen nõ bñ
uidet ante quam ingrediatur lumen temperate ĩ mutãs
spirituum et caloris abinterioribus. ¶Organa sensu¬
resoluuntur ab organis sensuum et in fitiunt quedam
sibi uicina. In distillatione enim sanguinis mestrui de¬
currit sanguis abomnibus uenis. et cum uene sanguĩs
sint moculo et spiritus et uapores qui egrediuntur
ab oculo in fitiuntur ab illo sanguine et infitiit spe¬

Expanded text:
nantur, odoratu venantur et non visu. num receptibile sit luminis et coloris, oportet quod pelliculae, quae sunt ante ipsum, perviae sint, ita quod percontingit quod quando aliquis diu habuit oculos clausos vel in tenebris fuit et post subito vadit ad lumen quod non bene videt antequam ingrediatur lumen temperate immutans spirituum et caloris ab interioribus ad exteriora sensuresolvuntur ab organis et inficiunt quaedam vicina sibi. In distillatione enim sanguinis menstrui decurrit sanguis ab omnibus venis, et cum venae sanguinis sint in oculo, spiritus et vapores, qui egrediuntur ab oculo, inficiuntur illo sanguine et inficiunt spe
Abbreviated transcription (Latin):
¶In ꝯuexo speculo et plano apparet forma sicut est ⁊
quia ibi una pars speculi non ẽ sub alia et proptẽ hoc
non fit reflexio abuna parte super aliam. Sed in ꝯcauo
una pars sub alia est et propter hoc superior proicit suꝑ
inferiorem formam acceptam et ideo superior ꝑs apparet
in ferius et similiter de dextro et sinistro. Turbatio q̃ꝯq

Expanded text:
nvexo speculo apparet forma sicut est, et etiam in plano, quia ibi una pars speculi non est sub alia, et propter hoc non fit reflexio ab una parte super aliam. Sed in concavo una pars sub alia est, et propter hoc superior proicit super inferiorem formam receptam, et ideo superior pars apparet inferius. Et similiter est de dextro et sinistro. Et iste
Abbreviated transcription (Latin):
secum trahit spiritum uisuuum. Cum igitur formas ñ
inuenit in loco unius oculi. mouetur ad reliquũ et tra¬
hit secum spiritum uisibilem ex alio. Secunda est quia
neruus obticus oculorum bifurcatus est in anteriori parte
capitis. et ideo spiritus uisuus ĩpeditus in uno retrorsũ
agitur usq ad bifurcatione. et cum ibi nerui ꝯtinuent᷑.
transfunditur totus in oculum unum. Tercia causa est
frequens. frequens autem opus facit calorem. et calor ⁊¬
cogit affluere spiritum animalem. ¶Prominentes ocłi

Expanded text:
secum trahit spiritum visivum. Cum igitur formas non invenit in loco unius oculi, movetur ad reliquum , et trahit secum spiritum visibilem ex alio. Secunda est quod nervus opticus oculorum bifurcatus est in anteriori parte capitis, et ideo spiritus visivus impeditus in uno retrorsum agitur usque ad bifurcationem, et cum ibi nervi continentur, transfunditur totus in oculum unum. Tertia est frequentia autem operis inducit calorem, et calor cogit affluere spiritum animalem. 11
Abbreviated transcription (Latin):
in omni triangulo maius latus maiori angulo sb̾tendat.
cum prope accedens aliquis accipiat ĩ mutationem sub
maiori angulo. ideo necesse est maius uideri tamen qa
linee signantes partes altius et in ferius et oppoĩtas ĩ spera
incidunt in minorem arcum spere ideo id quod uidetur
in spera est minus. ¶Lux solis fortissima super oculum ⁊¬
spicum et politum multas facit radiorum reflexiones ad
medium oculi ubi est humor glatialis. in quo sigillantur
forme uisibilium. et illa ł reflexio calefacit et dissoluit
humorem illum uel ꝯsumit uł fluere facit humorẽ alie¬

Expanded text:
i enim triangulo maius latus maiori angulo subtenditur. Unde cum prope accedens aliquis accipiat immutationem sub maiori angulo, illud necesse est maius videri. Tamen quia lineae signantes partes altius et inferius oppositas in sphaera incidunt in minorem arcum sphaerae , ideo id quod videtur in sphaera, est minus. spericum et politum facit multas reflexiones radiorum ad medium oculi, ubi est humor glacialis, in quo sigillantur formae visibilium, et reflexio illa calefacit et dissolvit humorem illum; ideo oculi l
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Sicut res representatur in speculo. ita et distantia.
plus distat aspeculo. et ideo profundius apparet. hac¬
abscissus oblique aspicienti. quia forma baculi ꝑ omne
profundum aque existens imprimitur supficiei aque
et ibi ulterius inmutat aerem. et uisum. et figura hiꝰ
mutationis est. quod linea ueniens a fundo ad supfitiẽ
aque est recta. linea autem a suꝑfitie aque ad oculũ
super suꝑficiem uersus aspicientem facit angulum acu¬
tum. et ita curuitas duarum ĩmutationum. est cã
apitionis curuitatis rei. ¶Diafanũ terminatum cap̃¬

Expanded text:
tiam repraesentatur in speculo, in re alta, plus distat a speculo et ideo profundius apparet, abscisus oblique aspicienti, quia forma baculi per omne profundum aquae existens imprimitur superficiei aquae, et ibi ulterius immutat aërem et visum. Et figura huius immutationis est quod linea veniens a fundo ad superficiem aquae est recta, linea autem a superficie aquae ad oculum super superficiem aquae versus aspicientem facit angulum acutum, et ita curvitas duarum immutationum causa est apparitionis curvitatis rei. Si autem direc
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ͣ dam fututor si sub lingua portatur Pde¬
etiam ꝙl mane ꝑma luna una tantura
Nodus aut dyacont est qami cum põit
sub lingua cogitatre de aliquo negocio
utͫ fieridut in non et si fieri debeat
cordi teriacit᷑ infigitur itaꝙ auelli nõ põt
Si aut̃ nõ d fieri starmti coe resilit abip̃o

Expanded text:
quamdam futurorum, si sub lingua ponatur, preetiam quod prima luna una tantum hModus autem divinationis est, quod cum est sub lingua, cogitatur de aliquo negotio utrum fieri debeat vel non: et si fieri debet, cordi tenaciter infigitur ita quod avelli non potest; si autem non, statim cor resilit ab ipso
Abbreviated transcription (Latin):
ueus africam dumittit suli egipto ⁊ syria ma¬
pa incipit in syriũ sub plaga septenton. ali
a flniẽ chanay q̃ tifer montis ardua sarmati¬
co aduso o creano canay fluuiuz frindũt ꝗ p̃te¬
riens aras ac t̾minos alexandri magn mace
auget paludes q̃ꝵ ĩ m̃sa ĩ undacio uix theodo¬
siam urbem euxinum pontum late ingedr

Expanded text:
em Africam 11 dimittit: sub Aegypto vero et Syria mapa incipit, ut dixi, sub plaga septentrionis, a flumine Tanai, qua Riphaei montes, Sarmatico aversi oceano, Tanaim fluvium fundunt: qui praeteriens aras ac terminos Alexandri Magni, auget paludes: quarum immensa exundatio juxta Theodosiam urbem Euxinum Pontum late ingr
Abbreviated transcription (Latin):
quid ꝯferunt plume que ꝑ undas ripes defe¬
sirisimis lois̃ putei inaliũ acti ultra ducen¬
toꝵ aut tricentoꝵ pecdum paciũ mueniut
aqu i uberes uenasꝰ in qua altitudine plura
non penetrat ut scias illic non cẽ celestem ns
collectiau humorem s ꝙ dui solet uinam
iquam illo quoq argło hec opino ⁊̃ fellit᷑ qr
uiden fontes in sũmo montis cacumie redi¬
nd ut apiuet illoi sursum agi aut ilic cõ¬
api cuĩ oirꝰꝰ pliuuialꝰ aqua decurat hucusq¬

Expanded text:
quid conferent pluuiae, quae per nudas rupes defesiccissimis locis putei in altum acti ultra ducentorum aut trecentorum pedum spatium inueniunt aquarum uberes uenas in ea altitudine, in quam aqua non penetrat, ut scias illic non caelestem esse nec collecticium umorem, sed, quod dici solet, uiuam aquam. Illo quoque argumento haec opinio refellitur, quod quidam fontes in summo montis cacumine redundant: apparet illos sursum agi aut ibi concipi, cum omnis pluuialis aqua decurrat. C
Abbreviated transcription (Latin):
ra parchea actos mos armeme int̾thaurũ
et caucasum mediꝰ ꝯniuare muꝵr cũ cauca¬
tes ꝗ aradice picass parcats tre montis
estusus et in meridiecendent ipẽ ad simist
taurus geludit adex̾ma ita ꝙ ip̃e caucaseꝰ
achot̾auri dñr a tonte tigridis usq adra¬
ras cuutatem int̾ massagetes ⁊ parthos
usq ad oppidum carippi int̾ halendos ⁊

Expanded text:
ra Parcohatras mons Armeniae inter Taurum et Caucasum medius continuare Taurum cum Caucas effusus, tendens in meridiem, ipsum ad sinistram, Taurum excludit ad dextram. itaque ipse Caucasus Acroeerauni dicuntur; a fonte Tigridis usque ad Carras ciuitatem inter Massagetas et Parthos usque ad opp
Abbreviated transcription (Latin):
nunc de uirgitꝰ dicend̾ est qua non intꝰ pic¬
tasꝰ uariad q et eque pluiuiaꝵ signa solensꝰ. acci¬
pere in quibꝰ non multum operis consũmen¬
Dum eit qr uirge nhil aliud ꝙ̃ in ꝑftĩ acus¬
solem fere in nube huĩda et iam se sꝑgente
itaq idem est in illis qui iarcu color nñ fi¬

Expanded text:
Nunc de uirgis dicendum est, quas non minus pictas uariasque aeque pluuiarum signa solemus accipere. In quibus non multum operae consumendum est, quia uirgae nihil aliud sunt qusolem fere in nube umida et iam se spargente. Itaque idem est in illis qui in arcu color; tantum ffi
Abbreviated transcription (Latin):
cum rerẽtinũ late liuẽ enuant id eniͣeue¬
ut ubi in ignẽ aer extenuatꝰ nubibꝰ rertĩ
nc uires quibꝰ longrꝰ proliat inuenit nõ
enĩ muru nõ acra aut motus cetenuat aut
cetenuaꝰ accendit sic enĩ liquesat exclusa¬
cxcusa glan funda et attritu aeris relut

Expanded text:
cum repentinum late lumen emicuit; id euenit ubi in ignem aer extenuatis nubibus uertitur, nec uires quibus longius prosiliret inuenit. Non miraris, puto, si aera aut motus extenuat aut extenuatio incendit; sic liquescit excussa glans funda et attritu aeris uelut
Abbreviated transcription (Latin):
neo radioꝵ foris qui post magnũ interual¬
lum tꝑis fecla quedam turbido oeuiamo
fundit don  liberati elaquatꝯq est ħ qui¬
busdã locis fontes facit̃ ut non tuĩ lutã
si fõlia testasq et quicꝙͣ putrrutuit ex¬
pellant ubiq aut̃ facit mare cui hͦ nã eet
ut omẽ inmũdum stercoͣsumq lictoriba
inpinguat qued ã ꝑtes maris certis tem
ꝙ et cstuat non sine calore fẽclo unde
llic itabulare solis boues facile cit hirs

Expanded text:
neso Rhodiorum fons, qui post magnum interuallum temporis foeda quaedam turbidus ex intimo fundat, donec liberatus eliquatusque est. Hoc quibusdam locis fontes faciunt, ut non tantum lutum sed folia testasque et quicquid putre iacuit expellant. Ubique autem facit mare, cui haec natura est, ut omne immundum stercorosumque litoribus impingat. Quaedam uero partes maris certis tempque et aestuat non sine colore foedo, unde illic stabulare Solis boues fabula est. S
Abbreviated transcription (Latin):
ns stabit s exequalit aque et natabit quid̾
s pene mersa et nullus eninẽs ꝑte hec cã
cit ei qued̾ ñgna suꝑ aquam pene tota astiãr
quedam ad media subiuissa sint quedam
ad equilibr aque descendant nam cum utriusq¬
uorest.aqͣ hoĩs corpore aut saxi non funt id
qd̾ non uinat᷑ ni̾qi Sic euenit ut in quibdã
stangnis us lapides quid̾ pessu eant de soli¬
dis et dures liquoriba Sunt enĩ quid̃ pumi¬

Expanded text:
quidem sed paene mersa ac nulla eminens parte. Hoc est cur quaedam tigna supra aquam paene tota efferantur, quaedam ad medium submissa sint, quaedam ad aequilibrium aquae descendant. Namque cum utriusquior est hominis corpore aut saxo, non sinit id, quo non uincitur, mergi: sic euenit, ut in quibusdam stagnis ne lapides quidem pessum eant. De solidis et duris loquor. Sunt enim multi pumi
Abbreviated transcription (Latin):
cens quis nõ grauusimas aquas credat
que in custallum cocurit eñ aut̃ est tenuis¬
smrꝰ enĩ hoc euenit quas fr̾igꝰ obiirim̃
ꝯtiuui ᷝ ͤ faclẽ ꝯgelat uñ aut̃ fut eiuismõĩ
lipio apud grecos ipo̾ noiẽ apparet cristił¬

Expanded text:
 Quis non grauissimas esse aquas credat, quae in crystallum coeunt? Contra autem est: tenuissimis enim hoc euenit, quas frigus ob ipsam tenuitatem facillime gelat. Unde autem fiat eiusmodi lapis, apud Graecos ex ipso nomine apparet
Abbreviated transcription (Latin):
alu euro auster dicit᷑ co ꝙ ce una ꝑte habeit
euru et ex alia austꝵ. Siłr dicit auster¬
affrici co ꝙ uic̃tus sit huic inde austro et
lips .i. limc et inde nothꝰ zephitꝰ aut̃ gre¬
co noĩẽ appellat᷑ eo ꝙ flores et gt̾ia eius
flatu uiuficentur zea eiũ est t ice .i biie¬

Expanded text:
 Euroauster dictus, quod ex una parte habeat Eurum, et ex altera Austrum. Austroafricus, quod junctus sit hinc inde austro et Libs hinc, et inde Notus. Zephyrus, Graeco nomine appellatur, eo quod flores et germina ejus flatu vivificentur. Hic Lat
Abbreviated transcription (Latin):
N locus ati aer aquas int̾i̾at simles q re¬
gionibꝰ reddit ce quibus et ꝑ quas rem¬
unt pabali eiñ sapor apparet in lacte et uini
uis centit in accto nulla res est que nõ eꝰ
odore notales uec sapore c̾ca nau nouat̾uũ
i aichidio stx appellata ab incolis ad uenas
fallit ꝙ nõ facie nonodore suspecta eit qua¬
lia u̾int magnoꝵ artificu uenena qui de¬
p̃hendi msĩ morte non possunt h̃ aqua

Expanded text:
 locus atque aer aquas inficit similesque regionibus reddit, per quas et ex quibus ueniunt: pabuli sapor apparet in lacte, et uini uis existit in aceto. Nulla res est, quae non eius, odore notabiles nec sapore. Circa Nonacrin in Arcadia Styx appellata ab incolis aduenas fallit, quia non facie, non odore suspecta est: qualia sunt magnorum artificum uenena, quae deprehendi nisi morte non possunt. Ha
Abbreviated transcription (Latin):
trꝰ uenti in ꝯcauo t̾raꝵ detẽũnt᷑ deinde
ubi iam oiã spacia plena sunt et ꝙ̃tu po
pligis p̾mo ꝑcutit deinde ꝑturbat tunc
ille querems locu onniã obstacula dimo¬
uet et claustra sua cona effringre sic

Expanded text:
ta: Uenti in concaua terrarum deferuntur; deinde, ubi iam omnia spatia plena sunt et in quantuplagis primo cogit, deinde proturbat; tunc ille quaerens locum omnes angustias dimouet et claustra sua conatur effringere: sic
Abbreviated transcription (Latin):
dam genus batĩmims ĩꝑsiam ĩuentum
qd magne est adherencie et ht̃ glutinosa
⁊ uilcõsam pmguediem et est fere sicut
amarca ꝯbei et qñ ꝯmiscetur cum sulphu¬
re sit ĩ flãmabile cuꝰ ignis adhereret¬
adhet̾ miromõ ei suꝑ qd̾ ꝓiatur eenon.

Expanded text:
dam genus bituminis in Persia inventum, quod magne est adherencie; et habet glutinosam et viscosam pinguedinem et est fere sicut amurcha olei et, quando commiscetur cum sulphure, fit inflammabile, cuius ignis adheret miro
Abbreviated transcription (Latin):
nõs ꝯꝑta est fetonbem quondam solis
filiu affectantem offm̃ prit̾ curtus
ascendisse luciferos nͨ ẜuat᷑ sollemp¬
nib aurigõnis orbitis exussisse ter¬
ram ipm̃q flamis celestibus confłaa¬
grasse fabulosa quidem putatur ẜres
uã est fit n. longo int̾uallo mimdi
chactots̃ exorbitatio ꝙͣ inflãmacionis
uastitas sequaͬ nccẽ est h ͨ ant̃ ꝟba q¬

Expanded text:
omperta est, Phaethontem quondam, Solis filium, affectantem officium patris currus ascendisse luciferos nec seruatis sollemnibus aurigationis orbitis exussisse terrena ipsumque flammis caelestibus conflagrasse, fabulosa quidem putatur, sed est uera. Fit enim longo interuallo mundi circumactionis exorbitatio, quam inflammationis uastitas consequatur necesse est. Tunc
Abbreviated transcription (Latin):
cs huia sculptura huĩt exortum filis
⁊ͥ istł ĩ egipto du ꝯu̾sati pota̾ntibiar¬
tem hui ymaginũ didicisse ⁊ ꝑ longã
uitam itineris ĩ solatiũ adii lapides
sculpsisse ẜ h tenendum est  geaar

Expanded text:
smodi sculpturae habuerunt exortum. Filii enim Israel in Egipto diu conuersati poterant ibi artem huiusmodi imaginum didicisse et per longam viam itineris in solatium lapides sculpisse. Sed hoc tenendum est
Abbreviated transcription (Latin):
sine quo ualet̃ ignẽ enĩ spũs conatant aque
niũ impetu suit̃ ami illam.igit flatus pot̃
spus dissipare magnatraꝵ spacia et nouos mõ¬
tes slibiectus cetolle̾ et ue insulas non ante
uusas in medie mari ponere che̾m enĩ et che̾cã¬

Expanded text:
quae, mum impetum sumunt, cum illas agit flatus. Et potest dissipare magna terrarum spatia et nouos montes subiectus extollere et insulas non ante uisas in medio mari ponere: Theren et Thera
Abbreviated transcription (Latin):
appurat cxustionis rriligiu et ałn lique¬
facere aurum et nõ lecere aumeam siue¬
liquefaat gladiu uel ꝑforit multis foranũ¬
bus absq adustione uagine ali aut̃ cxurit
calcios alico et non ledit crus uel pedem
cur Aln aut̃ exunt pilos alica in toto cor¬

Expanded text:
appareat exuscionis vestigium, aliquando liquefacere aurum et non ledere liquefacit gladium vel perforat multis foraminibus absque aduscione vagine. Aliquando exurit calceos alicuius et non ledit pedes eius vel crus. Aliquando exurit pilos alicuius in toto cor
Abbreviated transcription (Latin):
phiia dicit᷑ ꝙ mõs cãcasus inter colde̾r
qui sunt suꝑ tymit mare et inter albanos
qui sunt de mare caspiu p̾m̃ attollit᷑ aucꝰ
qͥudẽ usq ultim̃ orientem uñ uide᷑ ingũ
s multa sunt noiã et multi hoc cugum
thauri montem crediderunt qi reuera ꝑ¬

Expanded text:
pediatur. Mons Caucasus inter Colchos, qui sunt super Cimmericum mare, et inter Albanos, qui sunt ad mare Caspium, primum attollitur: cujus quidem usque in ultimum orientem unum videtur jugum, sed multa sunt nomina: et multi hoc ipsum jugum Tauri montis credi volunt: quia re vera
Abbreviated transcription (Latin):
pnig̾ q concepta et in aquis torpentibꝰ sita
pleraq ex hipo sceca ut talpe et subt̾rauer
mures quibus deest lumen qr suꝑbacuum
gas ducit᷑ uasti posse pisces in illo t̾raꝵ pro¬
fundo sit iudiciu ꝙ anguille latebrosis locs

Expanded text:
pinguique concepta et aquis torpentibus situ; pleraque ex his caeca ut talpae et subterranei mures, quibus deest lumen, quia superuacuum tas ducitur. Nasci autem posse pisces in illo terrarum profundo sit indicium, quod anguillae latebrosis locis
Abbreviated transcription (Latin):
uapor ꝯmotus int̾ra. et exireñõ po¬
aena et qr poros tre et foramiã ob¬
struit aqua maris iõ ciciꝰ acaendr̃
iuix̃ mare ꝙ alibi et tam dui ardet
ꝙͣ diu nõ est ꝯsumꝑta mã et force
ta ĩbibita est qñ ꝯbusti sunt reminẽt
multum porosi et leues et natunt
suꝑ aquã sic̾ natat pumex tuntu
gͦ dictum sit de cã tͤmaꝵ et uulcam¬

Expanded text:
vapor commotus in terra et exire non potens; <et quia poros> terre et foramina obstruit aqua maris, ideo cicius accenditur iuxta mare quam alibi et tam diu ardet quam diu non est consumpta materia, et <forte ta imbibita est, quando combusti sunt, remanent multum porosi et leves et natant super aquam, sicut facit pomex. Tantum ergo dictum sit de causa Vulcan
Abbreviated transcription (Latin):
uie ꝗ es exigne qũẽ suꝑ eum pastores
fecerunt multis aysit ãms ⁊ postra est
mus sic̾ ex fornace et om̃s ardent
ex eadem cã nisi ꝙ illi ꝗ st̃ iux̃ ma¬
de facilius ardent et diucia cã em̃¬

Expanded text:
vie, «qui ex igne, quem super eum pastores fecerunt, multis arsit annis et postea est mus, sicut ex fornace. Et <omnes> ardent ex eadem causa, nisi quod illi qui sunt iuxta mare facilius ardent et diucius;
Abbreviated transcription (Latin):
te de corde et pomtͣ a medics cẽ nature acrce
et est instrumentũ aĩe ꝑ qd̾ influit sensum et
motum corpori ⁊ẽ

Expanded text:
te de corde et ponitur a medicis esse naturae aëreae, et est instrumentum animae, per quod influit sensum et motum corpori.
Abbreviated transcription (Latin):
aut g ͦ illa forma est corporis mĩ que consequi᷑
qualitates elemẽtales aut cric forma alia si
pͥmo mõ tunc aut erit forma elementi aut crit
Rorma consequens mixtaram elemẽtorũ tan
ne mũ᷑ quidam motus qui nõ inueniũ in
aliquo alio corpore sicut attractio nutrimenti
et inicremẽtum ẜ̾m rõne debita megintu¬
habebunt motorem qui nõ erit in aliis corpori¬
bus et istum uocamꝰ aĩam gͦ id ꝙ uacrimiꝰ
ammam est nõ enii dispatamꝰ de nomine

Expanded text:
Aut ergo illa forma est corporis tantum, quae consequitur qualitates elementales, aut erit forma alia. Si primo modo, tunc aut erit forma elementi, aut erit forma consequens mixturam elementorum tantniuntur quidam motus, qui non inveniuntur in aliquo alio corpore , sicut attractio nutrimenti et incrementum secundum rationem debitam magnituhabebunt motorem , qui non inerit aliis corporibus, et istum vocamus animam. Ergo id quod vocamus animam est; non enim disputamus d
Abbreviated transcription (Latin):
auic̃ nos uidemꝰ creꝑa que non nutr̃iunt̾ nec
augmentant᷑ ns generant et uidemꝰ alia q̃
nutriũ᷑ et augmentant᷑ et generant sibi silia
et illud a quo emanant affectiones iste dicit᷑
aiã item ad idem omino quicꝙq̃ est pñcipiũ
emanandi a se affectiones que nõ siat h rmꝰ

Expanded text:
Avicenna: ‘Nos videmus corpora, quae non nutriuntur nec augmentantur nec generant; et videmus alia quae nutriuntur et augmentantur et generant sibi similia, Et illud, a quo emanant istae affectiones, dicitur anima’. Item, idem: ‘Omnino quicquid est principium emanandi a se affection
Abbreviated transcription (Latin):
tellas possi ᷝ ͥ Ñ atm est in m̾tellal possibili tuc̃
incellars possibilis cĩt in actu go intellcus agẽs
non ageret msl qnͣ iitellcus poisibil est in actu
et hoc eit ab surrł oĩs em̃ agens agit ad hoc
ut potenaa educa᷑ mactũ t non postꝙͣ est in

Expanded text:
possibili; sed cum est in intellectu possibili, tunc intellectus possibilis est in actu; ergo intellectus agens non ageret nisi quando possibilis est in actu, et hoc est absurdum. Omnis enim agens agit ad hoc, ut potentia educatur in actum et non postquam est in
Abbreviated transcription (Latin):
incellais possibil l in eo non sit transinutatro
płuca nĩ est transmutatio apprehensionu p̃tẽ
nulla forma se ipam̃ facit m ma̾ et sbõ syxã in¬
telligibiles sunt forme go nulla cari seipimĩ fa¬
eet̃ faciens et factu et idem cẽ in actu et poten

Expanded text:
icet enim in eo non sit transmutatio physica, tamen est transmutatio apprehensionis. Item, nulla forma seipsam facit in materia et subitelligibiles sunt formae; ergo nulla earum seipsam fato, idem esset faciens et factum, et idem esset in actu et poten
Abbreviated transcription (Latin):
Ibm̃ et p̾inem s sbm est intellcũs possibilis
gd aliquied eut efficieus et fius.et. diuer¬
et fine/ Culerat᷑ qͦ utrũ cfficien et finis
ls sĩ firs est inductu et factu ꝑtransi¬
mutatione efficiens inducen et faciens

Expanded text:
m et finem; sed subiectum est intellectus possibilis; ergo aliquid erit efficiens et finis diveret fine. Quaeratur ergo, utrum efficiens et finis nis; sed finis est inductum et factum per transmutationem, efficiens autem inducens et faciens
Abbreviated transcription (Latin):
uelcãna uel ysophagus nñ uel itomachus
in quibuslam pisaibus muenit ysophagus
mĩ sine cãna in quibuiddam niuenit᷑ stoma¬
stomachũ longum et iõ in boracitate qñ q
oculos duos si onũ destruere᷑ in altero salua¬
ict᷑ sẜ̾us si in quibusdlam aiãlibus lingue sut̃
comuc̃te ut in hoiẽ in quibuslom non coniuẽ¬
te ut in serpente in quibusdam longe et ialte
ut iapibus et ianulosis que sugunt nutri¬
mẽtum ꝑ linguã que longe emitut᷑ añ os bñ¬

Expanded text:
et canna vel ysophagus tantum vel stomachus In quibusdam autem piscibus invenitur ysophagus tantum sine canna. In quibusdam autem invenitur stomastomachum longum, et ideo in voracitate quandoqoculos duos, ut si unum destrueretur, in altero salvaretur sensus. Sed in quibusdam animalibus linguae sunt coniunctae, ut in homine; in quibusdam non coniunctae, ut in serpente; in quibusdam longae et acutae, sicut in apibus et anulosis, quae sugunt nutrimentum per linguam, quae longe emittitur ante os, un
Abbreviated transcription (Latin):
pbendendum sapores solutos ex corporibus cõ¬
Ungentibus ip̃m ami ꝑmiscentur humores hu¬
mori unctuoso lingue ꝑmixtione ꝑmutante
uidet᷑ aut insiffiaenei Sictumi ꝙ dicit guitũ
p oigana gustus sunt lingua u et hiꝰ magis ce¬
cercium adhuc ami hiis palatum in quibus
sant hii qui ex cerebro nerui dilarati qui cuã
anuĩa at genitan assumptionem pn̾asili i

Expanded text:
endendum sapores solutos ex corporibus contingentibus ipsum, cum permiscentur humori unctuosae linguae permixtione permutante’. Videtur autem insuffici|enter dictum quod dicit gustum d organa gustus sunt lingua et huius magis extremum et adhuc cum his palatum, in quibus sunt hi qui ex cerebro sunt nervi dilatati, qui et enuntiant genitam assumptionem princi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ aliud ect de uirtute ꝙ nõh situm in organo
et aliuad de x̾tute orgamca simplce enĩ ct ꝯplixũ
uel orgrim s in u̾tuce orgaituca alia est dupõ
aspũs in collatione et alia m retentione simplicis
ĩci enĩ collito sit mot̾as᷑ unus ad alcerum
indiget spũ bñ digno saibtili et mobili bonicas

Expanded text:
 aliud est de virtute quae non habet situm in organo, et aliud de virtute organica. Simplex enim et complexum in vel organi. Sed in virtute organica alia est dispositio spiritus in | collatione, et alia in retentione simplicis . Cum enim collatio sit motus unius ad alterum, indiget spiritu digesto subtili et mobili; bonitas
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ aues tigrides sut̃ acuti isus et alti bolatus
fit odor site euaporatione fumali ꝓpe̾ rei odo¬
rabilis et iõ illa aliena᷑ et putrescit᷑ ꝑ attracłro¬
nem multam odorum s nhil prohibet quin
ipĩ euaporatiõ postea mmutat acrea aera etia
p̃ter hoc ꝙ ultrꝰ alia euaporatio fiat cx ipaĩ ⁊ gͭ

Expanded text:
nna quod aves tigrides sunt acuti visus et alti volatus fit odor sine evaporatione fumali primae rei odorabilis, et ideo illa alleviatur et putrescit per attractum multum odorum. Sed nihil prohibet, quin ipsa evaporatio postea immutet aërem, etiam praeter hoc quod ulterius aliqua evaporatio fiat ex ipsa. 3.4.
Abbreviated transcription (Latin):
ducem nõ hũt ppsi odorem hoc idem pr in cam¬
phora si illa uaporat usq ad aliquẽ neritũ tuẽ ed
ħ ut diffunda ᷑ odor eius in duplum illiꝰ ti̾ opor¬
teret ut ex illo odore euaporet alius et sic debe¬
⁊et sentur in iplum oportẽt ꝙ ce illo utes r
its ꝑmittet mediu Cont̃ hoc eit ꝙ odorabilia
post multum attiaictu fait̃ odorũ leuora et pu
sunt macre et in aqua Eraditus enĩ criabut di¬
et in aqua nõ est acr et illi sunt modi quibus qͥ
malis est enaporatio et sumrꝰ est rapor terre ut supͣ
habitum eit ꝙ odor nõ ⁊ Poluit᷑ msi a terra etillis

Expanded text:
ducem non haberent nisi odorem’. Hoc idem patet in camphora: Si enim illa evaporat usque ad aliquem terminum, tunc ad hoc ut diffundatur odor eius in duplum illius termini, oporteret ut ex illo odore evaporaret alius, et si deberet sentiri in triplum, oporteret quod ex illo iterum ris permutet medium. 4 Contra hoc est quod odorabilia post multum attractum odorum fiunt leviora et putsunt in aqua et in aëre. Heraclitus enim errabat diet in aqua non est aër. Et isti sunt modi, quibus comalis est evaporatio, et fumus est vapor terrae, ut supra est habitum, quod odor non resolvitur nisi a terra. Et illis
Abbreviated transcription (Latin):
sit sim nam̃ huidi uel sagidi uel dyalam bñ cõ¬
cedimꝰ si aut̃ querit᷑ quare tunc nõ sit in aliis
corporibi simplicibus que ctiam sunt sine odore di¬
tendum ꝙ illa nõ sunt susceptina euaporationis
odorfere ita ꝙ pasibilis sit euaporatio ꝑ ipĩ eua¬

Expanded text:
turam humidi vel frigidi vel diaphani, bene concedimus. Si autem quaeritur, quare tunc non sit in aliis corporibus simplicibus, quae etiam sunt sine odore, dicendum quod illa non sunt susceptibilia evaporationis odoriferae , ita quod possibilis sit evaporatio pe
Abbreviated transcription (Latin):
albus iudem᷑ uidere in sompnis et h ͨ rõ est
qr opinio non indicat sensibilia msĩ ꝯuic̃ta
sẜ̾ui et tutc ut ctiam nõ indicat ut sensibilia
sensibilia ut pn̾cia non ein sompnianiꝰ ñi
homniem in rõne hoĩs s etiam albumet
pulchrum et sic p ꝙ sompinu nõ est pusio
opinonis Solutio ꝯced mꝰ eꝙy smpnu
non est opinionis ꝓp̾rn et a opinio mue¬

Expanded text:
albus videmur videre in somnis’. Et ratio haec est quod opinio non iudicat sensibilia nisi coniuncta sensui, et tunc etiam non iudicat ut sensibilia,sensibilia ut praesentia; non enim somniamus tantum hominem in ratione hominis, sed etiam album et pulchrum. Et sic patet quod somnium non est passio opinionis. Solutio: Concedimus quod somnium non est opinionis proprium, et si opini
Abbreviated transcription (Latin):
suum diligit᷑ qui est ꝑ oculos nõ solum ut aga¬
nus s ut nl debentes agere ipm̃ uidere deside¬
ramꝰ p̃ omĩbꝰ ut dicut alii Causa aut̃ est qm̃
maxiẽ facit nos cognoscere ħ sensuũ et multa
dam uõ ne fit ne illo mõ si ꝑ speĩ su motus ca¬

Expanded text:
suum diligitur , qui est per oculos; non solum ut agamus, sed ut nihil debentes agere ipsum videre desideramus prae omnibus, ut dicunt, aliis. Causa autem est, quoniam maxime facit nos cognoscere hic sensuum et multas dam vero nec sic nec illo modo, sed per speciem sui motus ca
Abbreviated transcription (Latin):
que nõ sibi mest que sibi nõ mest est motꝰ
motor enĩ p̃ud in ordine an mobilts̃ est ꝙ
aut̃ sibi m est diat ut cẽ et actus mobile
em h ut eẽ t actu a motore quoꝵ utrũ
conuenit motori et sic aiã influit uitam et sẽ¬

Expanded text:
est. Quae sibi non inest, est motus; motor enim primus in omni ordine immobilis est. Quae autem sibi inest, est ut esse et actus; mobile enim habet esse et actum a motore. Quorum utrumque convenit motori. Et sic anima influit vitam et se
Abbreviated transcription (Latin):
in sbi et iõ nõ ꝓp̾e̾ est longa uel lata s h spẽ
longitudis uel latitudĩs si enĩ longum cẽt uel
latus cũ longitudo illa uel laritudo nõ tie̾ ẜin
quã cognosca᷑ figuia aspicientis et cũ cales spxs̃
sint hĩtus uel duõneꝰ critilla fornia hĩtus.
uel dispõ et est etiã maiã sicut hĩtus in spcculo
uero sicut dispõ et in acre: Ad illud aut̃ ꝙ ꝯͣ¬

Expanded text:
e est longa vel lata, sed habet speciem longitudinis et latitudinis. Si enim esset longum vel latum, cum longitudo illa vel latitudo non terminentuquam cognoscatur figura aspicientis. Et cum tales species sint habitus vel dispositiones, erit illa forma habitus vel dispositio , et est in anima sicut habitus, in speculo vero sicut dispositio et in aëre. 6 Ad id autem
Abbreviated transcription (Latin):
ĩapit᷑ in speculo r̃apit̾ ut in pucto ut hoc me¬
lrꝰ intelliga᷑ ponaniꝰ suꝑficiem speculi plani
.i.b. et ponaꝰ radiũ iaide̾re ꝑpendiculariter
c et radiuz madẽtẽ ex obliquo d. eleuatuz
paꝵ suꝑ spetulum et alciorẽ illo ponamꝰ
e et iteꝵ altiorẽ f. et radios ⁊̃flexos ab
ipis̃ h .g .i. siait eit in ibiecta figura Item
querit᷑ iuxͣ hoc sim quã nani spetulũ sĩt sus¬

Expanded text:
ipitur in speculo, recipitur ut in puncto. Ut hoc melius intelligatur, ponamus superficiem speculi plani AB, et ponamus radium incidentem perpendiculariter C, et radium incidentem ex obliquo D parum elevatum super speculum, et altiorem illo ponamus E, et iterum altiorem F, et radios reflexos ab ipsis G H I, sicut est in subiecta figura. 10 Item quaeritur iuxta hoc, secundum quam naturam specu
Abbreviated transcription (Latin):
litaꝰ et h̾ est c̾olor si nõ oportet ꝙ illud qd̾ ⁊łrp¬
tu est in oculo et spũ uisibiles uel in speculo
sit color ẜm oẽ coloris s pociꝰ erit spes colorus
que est pncipiu cognoscendi colorem ad aliud
dicend̾ ꝙ non est forma uel cc̃ ħ aliquid con¬
stans figura qr sicut dcnĩ est nõ h nm̃ quã¬

Expanded text:
litas, et hoc est color. Sed non oportet quod id quod receptum est in oculo in spiritu visibili vel in speculo, sit color secundum esse coloris , sed potius erit species coloris, quae est principium cognoscendi colorem. 7 Ad aliud dicendum quod non est ‘forma vel circa aliquid constans figura’, quia, sicut dictum est, non h
Abbreviated transcription (Latin):
dicend̾ ꝙ sicut hĩtui est forma que appriret est
spẽs nõ hñs ĩpissitudinẽ et ꝑp hoc nulla questio
est utr postibr pars tegat anteriorẽ/. Ad aliud
dicendum ꝙ in qnexo speculo appurer forma
sub alia et ꝑꝑ hoc nonfit r̃flexio ab una ꝑte suꝑ
aliam s in cõcauo una ꝑs eit sub alia et ꝑꝑ hͦ¬
suꝑior ꝓiat sup infłorem formã ⁊̃ ceptam etiõ
suꝑior ꝑs apparet infłꝰ et sili. est de dextro et
simitro et iste modꝰ nãlis est ingeneratione
nuxtioms l nõ fignie lapidi qui dr̃ topanon
in quo sꝑ apparet facies uersa siaut̃ fieret spe¬
culum angulatu cũ multis angulis cũ quilib
angulꝰ discouinuet ⁊̃ flexionei que fitad suꝑ¬
in una ꝑte concauũ et in altã planũ siue planũ
oms̃ plani ad concauũ iudebunt᷑ ille facies cõ¬
tinuate in collo ita ꝙ una facies sit suꝑis alia in¬

Expanded text:
dicendum quod, sicut habitum est, forma quae apparet, est dicendum quod, sicut habitum est, forma quae apparet, est species non habens spissitudinem. Et propter hoc nulla quaestio est, utrum posterior pars tegat anteriorem. 14 Ad aliud dicendum quod in convexo speculo apparet forma sub alia, et propter hoc non fit reflexio ab una parte super aliam. Sed in concavo una pars sub alia est, icit super inferiorem formam receptam, et ideo superior pars apparet inferius. Et similiter est de dextro et sinistro. Et iste modus naturalis est in generatione mixtionis, licet non figurae lapidi, qui dicitur topazion, in quo semper apparet facies versa. Si autem fieret speculum angulatum multis angulis, cum quilibet angulus discontinuet reflexionem, quae fit ad superin una parte concavum et in altera planum, sive planum onis plani ad concavum videbuntur illae facies continuatae in collo, ita quod una facies sit superius et alia in
Abbreviated transcription (Latin):
tũ est meliꝰ s̃pecalum qr hoc in colore magis ad¬
drufanũ accedit et hoc subtile terieũ stangnũ
aut̃ et plubũ sunt mag̃ ex argento uuio nõ pu¬
ro nẽ bñ ꝯnuxto cũ sulphure et ꝑꝑ hoc in suꝑfi
generat᷑ speculu Intir omiã aũt̃ mlius est spe¬
lido sicatas uitri abstrahit ipñ et effiat bitrũ
in altera ꝑte termnatu ualde radiosum exigr̃
enã ꝓportio ⁊Rexionis qr si multa nmis feret
deflexio sicut in speculo iine cõposito soli
mme ͭ ͤ non ⁊̃sultat color uel figura uel obsaur
⁊̃ sultabit et hoc est iõ qr condensatio ⁊adioꝵ et
luĩs cogit colores et figuras sicut pi si laprs n¬
ger uilde politi pona᷑ sub sole et aliquis enimꝰ re¬
spiciat cũ a ce aliquobidebit᷑ lapis ille albus uł
tat forma si ctiã distancia que est uiter aspicientẽ
et speculũ et ꝑꝑ hoc qñ distanaa est magna tuc̃
uide᷑ forma ꝓfundata in spcclo qñ uo̾ ꝑua est
ditanca uide᷑ accedẽ ad suꝑsiciem /. ad aliud

Expanded text:
tum est melius speculum, quia hoc in colore magis agnum autem et plumbum sunt magis ex argento | vivo non puro neque bene commixto cum sulphure, et propter hoc in superficgeneratur speculum. Inter omnia autem melius spelido, siccitas vitri attrahit ipsum et efficitur vitrum in altera parte terminatum valde radiosum. Exigitur etiam proportio reflexionis, quia si multa nimis fieret reflexio, sicut in speculo exposito soli immediate, non resultat color et figura, vel obscure resultabit. Et hoc est ideo, quia condensatio radiorum et luminis tegit colores et figuras, sicut patet, si lapis niger valde politus ponatur sub sole, et aliquis eminus respiciat eum ex obliquo, videbitur lapis ille albus veltat forma, sed etiam distantia, quae est inter aspicientem et speculum. Et propter hoc quando distantia est magna, tunc vid Ad aliud
Abbreviated transcription (Latin):
speculi s planiae̾ et transꝑente nsuꝑficiẽ et ali
speculũ aqua uo̾ qr est tramspares et spissum aliqs
mõ tiãt lucem que abitrabit formas risibiles
gat ibidẽ formã abitractam aluce r̃flcea et ꝑꝑ
hoc ipã est s̃̾peculum s aliquãtu obicurũ met il¬
la uo̾ multu polita i suꝑfiae et bñ ꝯmixta sic̃¬

Expanded text:
scilicet planitiem et transparentiam in superficie, et aliqspeculum. Aqua vero, quia est transparens et spissum, aliquo modo terminat lucem, quae abstrahit formas visibiles, gat ibidem formam abstractam a luce reflexa; et propter hoc ipsa est speculum, sed aliquantulum obscurum. 11 Metalla vero multum polita in supe
Abbreviated transcription (Latin):
tus̃ ad suefiaem facit angulũ i̾ctu qr pñapiũ
est in pd enclidis ꝙ linea ⁊cã ppendiculariter
cadens suꝑ lineaz ⁊cãz facit duos angulos ⁊cõs
N. aut̃ oblique beniat radius suꝑ speculũ tuc̃
de nccĩtate fient ibi tiri anguli eqͥ duobus rectis
quoꝵ uniꝰ est inter radiu madente et lnea
suꝑ ficiei specili et est acuitus alius mterradirm
ĩflexum et alterã ꝑtẽ lince suꝑfiaei speculi
madentem et radiũ ⁊Rlexu et est obtusus et

Expanded text:
tus ad superficiem facit angulum rectum, quia principium tus ad superficiem facit angulum rectum, quia principium est in primo Euclidis quod linea recta perpendiculariter cadens super lineam rectam facit duos angulos rectos. Si autem oblique veniat radius super speculum, tunc de necessitate fient ibi tres anguli aequi duobus rectis. Quorum unus est inter radium incidentem et lineam | superficiei speculi, et est acutus; alius inter radium reflexum et alteram partem lineae superficiei speculi, dium incidentem et radium reflexum , et est obtusus, et
Abbreviated transcription (Latin):
et minꝰ opponã ᷑ simł et semel aspiciẽti pͣui᷑
enĩ eudides in quodam suo libro de speculis et
uisu ꝙ omĩs uuu̾s ꝑfiat᷑ sũb triangulo ambli¬
gono hoc est ꝙ h unũ angulũ obtusum suie
amplu siue expansum ꝙ idem est sigͦ oculus
est ꝙdam sp̾eculum aiãtu sĩcut dicit phus
quidam id ꝙmmutabit oculũ slib lanbus trian¬
guli innuitabit ip̃m̃ et sic attingit ipiũ in pũc¬
to anguli cã go code̾ mõ fiat mmutatio specu¬
li forma que r̃ sultat in ipõ s erit situt in pucto
anguli et nõ sicut in suꝑtĩae pͣ pbatũ est ce
enclide ꝙ ⁊ flexio liuis sꝑ fit ad pares angulos
uel in iẽ ipm̃ uel ad pues quidem fit si iade
ex obliquo ueniat ad suꝑficiem speculi in seipin
lum r̾ctũ uel adacutu uel ad obtusum si emi
ꝑpendibilis madat radiꝰ sũꝑ spetulũ planũ tuc̃
⁊ flectit᷑ in scipmũ uel in suꝑficiem s planã s¬
culi tangit in puc̃to et ex utiaq ꝑte sui contac¬

Expanded text:
et minus, opponantur simul et semel aspicienti. Praetenim Euclides in quodam suo libello de speculis et visu quod omnis visus perficitur sub triangulo ambligonio, hoc est qui habet unum angulum obtusum sive amplum sive expansum, quod idem est. Si igitur ‘oculus est quoddam spec, id quod immutabit oculum, sub lateribus trianguli immutabit ipsum et sic attinget ipsum in puncto anguli. Cum igitur eodem modo fiat immutatio speculi, forma quae resultat in ipso, erit sicut in puncto anguli et non sicut in superficie. PraeteEuclide quod reflexio luminis semper fit ad pares angulos vel in seipsum. Et ad pares quidem fit, si radius ex obliquo veniat ad superficiem speculi; in seipsulum rectum vel ad acutum vel ad obtusum. Si enier incidat radius super speculum planum, tunc reflectitur in seipsum et superficiem planam speculi tangit in puncto, et ex utraque parte sui contac
Abbreviated transcription (Latin):
speculi et in cetremitate ꝑspiaui tangenas spe
quid ꝙ actu agit aliquid in mutando actu est
forma illa actu agit in mutãdo uisum gͦ actu
ꝑ se uel ꝑ accns g  est Si aut̃ est muc̃ erit coepꝰ
mobile quidꝙͥ enĩ pariat sitũ moue᷑ et est corpꝰ
mobile forma illa uariat sitũ ut patet qr mõ est
mona ꝑte speculi mõ in alia gͦ moue̾᷑ gͦ et est
corpꝰ mobile querit᷑ etiã ulti  si est in alio sit

Expanded text:
speculi vel in extremitate perspicui tangentis specoc est quod quicquid actu agit aliquid immutando, actu est; forma illa actu agit immutando visum; ergo actu r se vel per acmobile. Quicquid enim variat situm, movetur et est corpus mobile; forma illa variat situm, ut patet, quia modo est in una parte speculi, modo in alia; ergo movetur et est corpus mobile. 4 Quaeritur ulterius, si est, in quo sit
Abbreviated transcription (Latin):
cientis et cx motu speaili et ex motu internie¬
situꝰ aspiaentis ud̾ cẽ ꝑte specuili etiõ coris:
una et generat᷑ alia mediu auc̃ ꝙ est deftrens
en ai corrũpit eam si ipm̃ urria᷑ s ad mutatiõ
e nõ uide forma moueri et iõ contĩ ͭ duabus¬

Expanded text:
cientis et ex motu speculi et ex motu aëris intermesitus aspicientis vel ex parte speculi, et ideo corrumpitur una et generatur alia. Medium autem quod est deferens etiam corrumpit eam, si ipsum variatur. Sed ad mutationem eius non vide
Abbreviated transcription (Latin):
quid ꝯstans figura illud em̃ ꝙ uide̾ in spccu¬
lo apparet forma sub ꝙͣntate ciãta ad figura
ꝙ in suꝑsiae quidꝙͥ cĩ apparet sub longitudiẽ
suꝑtiaei forma speculi sic apparet gͦ uidet᷑ cẽ
n speculo ut in suꝑficie si pm̃ est tetũ in suꝑa¬

Expanded text:
quid constans figura’. Id enim quod videtur in speculo, apparet forma sub quantitate terminata ad figuram . Quicquid enim apparet sub longitudine iciei; forma speculi sic apparet; ergo videtur esse in speculo ut in superficie et non ut in pu
Abbreviated transcription (Latin):
cx hiis tñ quid diuidit᷑ sensibile est compositũ
gͦ componit᷑ x hiis in que diuidr̃ aut g ͦ illa
erunt sẜilla aut insensibilia si sensibilia ninc
habeo ꝓpositum qr tunc mĩnia accepta ꝑ diui¬
sionem crunt sbibilia Si uo̾ insensibilia ge sen
rõnem ce oppo̾ne democriti et leucipii qui oĩa
dicebant ꝯponi cx athomis et figuia et odie
uisionem est enĩ diuisio spcĩ et forme auiꝰ
cuiꝰ ultima diuidencia sunt sumt qͣria et
m illis stat diuisio est etiã diuisio continui
curꝰ ultim non est accipere ẜm põm diuisiłe

Expanded text:
ex his, in quae dividitur; sensibile est compositum; ergo componitur ex his, in quae dividitur. Aut ergo illa erunt sensibilia, aut insensibilia. Si sensibilia, habeo propositum, quia tunc minima accepta per divisionem erunt sensibilia. Si vero insensibiliaionem ex opinione Democriti et Leucippi, qui omnia dicebant componi ex atomis et figura et ordinvisionem. Est enim divisio speciei et formae, cuius ultima dividentia sunt contraria, et in illis stat divisio. Est | etiam divisio continui , cuius ultimum non est accipere se
Abbreviated transcription (Latin):
diuersitatem inter sensata ꝓp̾a h ͨ ant̃ ydempti¬
uel diuersum utroq mõ et si conside̾᷑ ẜm cẽ. uit
et cactus que sunt intn ͤ et qualitates auditus
et uisire que sunt extñ ͤ t qualitates ocloris
que sunt medie aut erit ꝓp̾um quo ad extn
bile pro ut considera᷑ in fiꝰ cognosat᷑ ĩdem uel di¬
uersum cũ aliquo sensibili ꝑsẜ̾atũ cõe hoc erit
est quies et st actu cac̃ erit motus Dicend̾
go adi p̾mũ ꝙ tempus r̃duat᷑ ad motũ ut ad
cam̃ suam et sbm̃ ꝙ eit ꝓp̾ctas et ipĩꝰ et idcco
sentit᷑ in illo locus aut̃ cum sit spẽs magnitu¬
dinis sub magnitudine comphe nłr licet em
mntra mẽsurai̾e et cx̃ duu̾as faciut̾ spes conti᷑¬
titatis dicit cẽ locum magis ꝙͣ liueam uel suꝑ¬
titas ał qualitas que est ꝓp̾um sensibile audi

Expanded text:
diversitatem inter sensata propria. Haec autem identivel diversum utroque modo. Et si consideratur secundum et tactus, quae sunt intrinsecae, et qualitates auditus et visus, quae sunt extrinsecae, et qualitates odoris, quae sunt mediae. Aut erit proprium quoad extrinseca, bile prout consideratur in fieri cognoscitur idem vel diversum cum alio sensibili per sensatum commune, hoc erit est quies; et si actu, tunc est motus. 1 Dicendum ergo ad primum quod tempus reducitur ad motum ut ad causam suam et subiesentitur in illo. Locus autem cum sit species magnitudinis, sub magnitudine comprehenditur; licet enim intra mensurare et extra diversas faciant species contititatis dicit esse locum quam lineam vel suplitas, quae est proprium sensibile audi
Abbreviated transcription (Latin):
uectio et bertigo sonꝰ aut̃ qui est a ꝑcuciente ad
solidum planũ est ꝑ modun expulsuũ so¬
mis uo qui est ꝑ aliquid mmiis trabens aerem
siait fit in fortibꝰ suspiriis fit sicut tractus
sonꝰ qur̃ qu est in conamo ut in trmpano ul¬
in fistula fit sicut uectio echo aut̃ sit sic̃ uerti¬
nãlem rectam et uiolentam qr ualis uelocior
est in fine ꝙͣ in pn̾ͦ et uiolenta cgͦ ut hẽt᷑¬

Expanded text:
vectio et vertigo. Sonus autem, qui est a percutiente ad solidum planum, est per motum expulsivum . Sonus vero, qui est per aliquid nimis trahens aërem , sicut fit in fortibus suspiriis, fit sicut tractus. Sonus autem, qui est in concavo, ut in campana vel fistula, fit sicut vectio. Echo autem fit sicut vertinaturalem rectam et violentam, quia naturalis velocior est in fine quam in principio et violenta e cont
Abbreviated transcription (Latin):
puͦ et in fine debilior go pide᷑ cẽ a motu uio¬
lento et ita generatio erit biolenta Item oe¬
ꝙ genera᷑ ab cetĩori in mediate nihil influente
mꝰ ꝙ illud sit p̾berans solidum planũ hoc aũt̃
est durũqr nc̃ formam sbam sbllem influit

Expanded text:
pio et in fine debilior; ergo videtur esse a motu violento, et ita generatio eius erit violenta.  generatur ab exteriori immediate nihil influente quod illud sit verberans solidum planum. Hoc autem est durum, quod nec formam substantialem influit