comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
et illos fortiter amat. operibus inquit doloribus et dãnis
exagitentur. ut uerum colligant robur. Languent per
inertiam saginata. nec labore tantum sed motũ et ip̃o sui
onere deficiunt. Non fert ullum ictum illesa felicitas.
At ubi assidua fuit cum in commodis suis rixa callum
per inuirias ducit. nec ulli malo cedit. sed etiam si ei cedit
de genu pugnat. Miraris tu si deus ille bonorum aman
tissimus. qui illos tam optimos ẽẽ atq excellentissimos ułt
fortunam illis cum qua exerceantur assignat: Ego ueo
non miror. Si aliquando impetum capiunt. Spectant olu
magnos uiros colluctantes cum aliqua calamitate. Nob̾
interdum uoluptati est si adolescens constantis animi ir¬
ruentem feram uenabulo excepit.si leonis incursum int̾¬
ritus pertulit. tantoq spectaculum est gratius: quanto id
honestius fecit. Non sunt ista quae possunt. deorum in se
uultum conuertere: haec puenilia. et humana oblectamẽ¬

Expanded text:
et illos fortiter amat et: 'operibus, inquit, doloribus, dampnis et illos fortiter amat et: 'operibus, inquit, doloribus, dampnis exagitentur, ut verum colligant robur'. Languent per inerciam saginata; nec labore tantum, set motu et ipso sui honere deficiunt. Non fert ullum ictum illesa felicitas, at, ubi assidua fuit cum incomodis suis rixa, callum per iniurias duxit, nec ulli malo cedit, set, eciam si cecidit, de genu pugnatissimus qui illos quam optimos atque excellentissimos uult esse, fortunam illis cum qua exerceantur assignat? Ego uero non miror, si aliquando impetum capiunt; spectant dii magnos uiros colluctantes cum aliqua calamitate. Nobis interdum uoluptati est, si adulescens constantis animi instantem feram uenabulo excepit, si leonis incursum interritus pertulit, tantoque spectaculum est gratius quanto illud honestior fecit. Non sunt ista, quae possint deorum in se uultum conuertere; haec puerilia et humanae sunt oblectamen
Abbreviated transcription (Latin):
q confligere. et exigere ab iis per quos certamina praepa¬
rantur: ut totis contra ip̃os uiribus utantur. caedi se. uexa¬
riq patiuntur: et si non inueniunt singulos pares. pluribus
obiiciuntur. Mareet sine aduersario uirtus. tunc apparet
quanta sit:quantumq polleat. cum quid possit patiẽ¬
tia ostendit. Scias licet idem uiris bonis ẽẽ faciendum.
ut dura ac difficilia non formident. nec de fato querant.
quidquid accidit. boni consulant in bonum uertant.nõ
quid: sed quem admodum feras interest. Non uides quã¬
to aliter patres aliter matres indulgeant: illi excitari iu¬
bent liberos ad studia obeunda mature. feriatis quoq di¬
ebus. non patiuntur ẽẽ ociosos. et sudorem illis. et interdũ
lachrymas excutiunt. At matres fouere in sinu. continere
in umbra uolunt. nunꝗͣ flaere. nunꝗͣ contristari. nunqͣ la¬
borare. Patrium deus hẽt aduersus bonos uiros animũ

Expanded text:
e confligere et exigere ab is per quos certamini praepae confligere et exigere ab is per quos certamini praeparantur, ut totis contra ipsos viribus utantur ; caedi se vexarique patiuntur et si non inveniunt singulos pares, pluribus simul obiciuntur. Marcet sine adversario virtus; tunc apparet quanta sit quantumque polleat, cum quid possit patientia ostendit. Scias licet idem viris bonis esse faciendum, ut dura ac difficilia non reformident nec de fato querantur, quicquid accidit boquid, set quemadmodum feras, interest. 4. Non vides quanto aliter patres, aliter matres indulgeant? Illi excercitari iubent liberos ad studia obeunda mature, feriatis que diebus non paciuntur esse ociosos, et sudorem illis et interdum lacrimas excuciunt. At matres fovere in sinu, continere in umbra volunt: nunquam flere, nunquam contristari, nunquam laborare. 5. Patrium Deus habet adversus bonos viros animum
Abbreviated transcription (Latin):
et uernularum licentia: illos disciolina tristiori contine¬
ri. horum ali audaciam. Idem tibi deo liqueat. uirum
bonum in delicus non hẽt. experitur inducat sibi illus
Uare multa bonis uins aduersa eueniunt: Nihil
accidere bono uiro põt mali. non miscentur cont¬
ria. quemadmõm tot amnes tantum superne derecto¬
rum imbrium. tanta meduerraneorum uis fontium nõ
mutant saporem maris. neq remittunt quidem: ita ad¬
uersarum impetus rerum uiri fortis non mutat animũ
manet in statu. et quidquid euenit in suum colorem ⁊¬
trahit. ꝑst enim omnibus potentior. nec hoc dico noni
sentit illa. sed uincit: et alioquin quietus placidus que
contra incurrentia attollitur. omnia aduersa exercita¬
tiones putat. Quis autem uir mõ erectus ad honesta
non est laboris appetens iusti. et ad officia cum periculo
promptus cui non industrio ocium poena est: Athlaetas
uidemus: quibus uirium cura est. cum forussimis quibuscũ¬

Expanded text:
 vernularum licentia, illos disciplina tristiori contine vernularum licentia, illos disciplina tristiori contineri, horum ali audaciam. Idem tibi de deo liqueat. Bonum virum in deliciis non habet, experitur, indurat, sibi illum Quare multa bonis viris adversa eveniunt ? " Nihil accidere bono viro mali potest ; non miscentur contraria. Quemadmodum tot amnes, tantum superne deiectorum imbrium, tanta medicatorum vis fontium non mutant saporem maris, ne remittunt quidem, ita adversarum impetus rerum viri fortis non vertit ani- mum. Manet in statu et quicquid evenit in suum colorem trahit ; est enim omnibus externis potentior. Nec hoc dico : non sentit illa, sed vincit et alioqui quietus placidusque contra incurrentia attollitur. Omnia adversa exercitationes putat. Quis autem, vir modo et erectus ad honesta, non est laboris adpetens iusti et ad officia eum periculo promptus ? Cui non industrio otium poena est ? Athletas videmus, quibus virium cura est, eum fortissimis quibusqu
Abbreviated transcription (Latin):
cursu repetere sedem suam. cum illȩ interim portionibꝰ
crescunt: et ad horam ad diem subeunt ampliores mĩo¬
resq prout illas lunare sidus dicuit. Ad cuius arbit᷑¬
um oceanus abundat. Suo ista tempori reseruentur. eo
quidem magis quo tu non dubitas de prouidentia. s
quereris. In gratiam te reducam cum dus aduersus o¬
ptimos optimis. neq enim rerum natura patitur ut ũ¬
ꝙͣ bona bonis noceant
Nter bonos uiros ac deum amicicia est conciliãte
uirtute amiciciam dico immo etiam necessitu do
et similitudo. quoniam quidem bonus tempore tantu:
a deo differt. discipulus eius amulatorq et uera pro¬
genies quam parens ille magnisicus uirtutum non le¬
uis exactor sicut seueri patres durius educat. Itaq cũ
uideris bonos uiros acceptosq dus laborare sudare
per arduum extendere: inalos autem lasciuire et uolu¬
ptatibus fuere: cogita filiorum nos modestia delectari.¬

Expanded text:
cursu repetere sedem suam, cum interim illae portionibus cursu repetere sedem suam, cum interim illae portionibus crescunt et ad horam ac diem subeunt ampliores minoresque, prout illas lunare sidus elicuit, ad cuius arbitrium oceanus exundat. Suo ista tempori re- serventur, eo quidem magis quod tu non dubitas de providentia sed querens. In gratiam te reducam cum diis adversus optimos optimis. Neque enim rerum natura patitur ut umquam bona bonis noceant ; inter bonos viros ac deos amicitia est conciliante virtute. Amicitiam dico ? Immo etiam necessitudo et similitudo, quoniam quidem bonus tempore tantum a deo differt, discipulus eius aemulatorque et vera progenies, quam parens ille magnificus, virtutum non lenis exactor, sicut severi patres, durius educat. Itaque cum videris bonos viros acceptosque diis laborare, sudare, per arduum escendere, malos autem lascivire et voluptatibus fluere, cogita filiorum nos modestia delectari,
Abbreviated transcription (Latin):
hunc ordinem: nec quae temere coierunt tanta arte pẽ¬
dere ut terrarum grauissimum pondus sedeat in mo¬
tum et circa se properantis cxli fugam spectet. ut in fu¬
sa uallibus maria moliant terras. nec ullum increm̃¬
tum fluminum sentiant. Ut ex minimis saminibus
nascantur ingentia. Nec illa quidem. quae uidentur cõ¬
sa et incerta pluuias dico nubesq et elisiorum sulmi¬
num iactus: et incendia rugtis mortium uerticibus ef¬
fusa. tremores labantis soli: aliaq qua tu multuosa paͣs
rerum circa terras mouet sine ratione: ꝗͣus subita sint ac¬
cidunt. Sed suas et illa causas hnt non minus ꝗͣ quę
alienis locis conspecta miraculo sunt. ut in medus stu¬
ctibus calentes aquae. et noua insularum exilientium o
tora pelago in se recedente:eademq intra exiguum tem¬
pus opiti credet caeca quadam uolutatiõe modo conta¬
nn undas et introisum agi modo erumpere et magno.

Expanded text:
hunc ordinem nec quae temere coierunt tanta arte penhunc ordinem nec quae temere coierunt tanta arte pendere, ut terrarum gravissimum pondus sedeat immotum et circa se properantis caeli fugam spectet, ut infusa vallibus maria molliant terras nec ullum incrementum fluminum sentiant, ut ex minimis seminibus nascantur ingentia. Ne illa quidem quae videntur confusa et incerta, pluvias dico nubesque et elisorum fulminum iactus et incendia ruptis montium verticibus effusa, tremores labantis soli aliaque quae tumultuosa pars rerum circa terras movet, sine ratione, quamvis subita sint, accidunt, sed suas et illa causas habent non minus quam quae alienis locis conspecta miraculo sunt, ut in mediis fluctibus calentes aquae et nova insularum in vasto exsiltora pelago in se recedente eademque intra exiguum tempus operiri, credet caeca quadam volutatione modo conthi undas et introrsum agi, modo erumpere et magno
Abbreviated transcription (Latin):
spacium. tum peragrats humiliorib ad summa prorũpit:
et pulcherrimo diuinorum spectaculo fruitur aet̾nitatis sił
memor. omne quod fuit futurumq est euadit omnibus
saeculis.
Uaesisti a me lucilli quid ita si proui¬
dentia mundus ageretur multa bõiꝰ
uiris acciderent mala. hoc commodiꝰ¬
in contextu opis redderetur: cum p̃¬
esse uniuersis prouidentiam probae¬
mus et interẽe deum. Sed quoniam
toto particulam reuelli placet. et
unam contradictionem manente lite integra soluere. fa¬
ciam rem non difficilem. causam deorum agam
UUperuacuum est in pñtia õndere non sine aliquo¬
D custode tantum opus stare. nec hunc siderum cer¬
tum discursum fortuii impetus ẽẽ. Et qua casus inci¬
tat sape turbari et cito aduentare. Hanc in offensam ue¬
locitatem procedere xternae legis impio. tantum rerum
terra mariq gestantem. tantum clarissimoꝵ luminus
et ex dispositione lucentium non eẽ materia errantis

Expanded text:
spatium. Tum peragratis humilioribus ad summa perrumpit spatium. Tum peragratis humilioribus ad summa perrumpit et pulcherrimo divinorum spectaculo fruitur, aeterni- tatis suae memor in omne quod fuit futurumque est vadit omnibus saeculis.uaesisti a me, Lucili, quid ita, si providentia mundus regeretur, multa bonis viris mala acciderent. Hoc commodiuin contextu operis redderetur, cum praeesse universis providentiam probaremus et interesse nobis deum ; sed quoniam a toto particulam revelli placet et unam contradictionem manente lite integra solvere, faciam rem non difficilem, causam deorum agam. Supervacuum est in praesentia ostendere non sine aliquo custode tantum opus stare nec hunc siderum coetum discursumque fortuiti impetus esse, et quae casus incitat saepe turbari et cito arietare, hanc inoffensam velocitatem procedere aeternae legis imperio tantum rerum terra marique gestantem, tantum clarissimorum luminum et ex disposito relucentium ; non esse materiae errantis
Abbreviated transcription (Latin):
oportet. et animum aliis tu recipias. et id agas. ne quis
te putet post tui poenitere. Caeterum qui a neceẽ est. cũ
omnia feceris cogitationes tamen tuas subinde ad me
iecurrere: nec quenꝗͣ nunc ex liberis tuis frequentius ti¬
bi obseruari: non quia illi minus cari sint. sed quia na¬
turale est manus sxpius ad id decurrere: quod doleat.
Qualem autem me cogites. accipe. Laetum. et alacrem. ue¬
lut optimis rebus. sunt autem optima quoniam animꝰ
omnis occupationis expers opibus suis uacat et mõ se
leuioribus studus obiectat: mõ ad considerandam suã
uniuersiq naturam ueri auidus insurgit. Terras priũ
situmq carum quaenit. deinde condicionem circunsusi
maris cursusq eius alternos: et recursus. tum quidquid
inter calum terrasq plaenum formidinis interiacet. per¬
spicit et occasionem p̃bet sulminib uentorum fiatihus. ac
nimborum. niuisq et grandinis iactum et tumultuosũ

Expanded text:
oportet et animum a luctu recipias et id agas, ne quis oportet et animum a luctu recipias et id agas, ne quis te putet partus tui paenitere. Ceterum quia necesse est, cum omnia feceris, cogitationes tamen tuas subinde ad me recurrere nec quemquam nune ex liberis tuis frequentius tibi obversari, non quia illi minus cari sunt, sed quia naturale est manum saepius ad id referre, quod doleat, qualem me cogites accipe : laetum et alacrem velut optimis rebus. Sunt enim optimae, quoniam animus omnis occupationis expers operibus suis vacat et modo se levioribus studiis oblectat, modo ad considerandam suam universique naturam veri avidus insurgit. Terras primum situmque earum quaerit, deinde condicionem circumfusi maris cursusque eius alternos et recursus. Tunc quidquid inter caelum terrasque plenum formidinis interiacet perspicit et hoc toni- tribus, fulminibus, ventorum flatibus ac nimborum nivisque et grandinis iactu tumultuosum
Abbreviated transcription (Latin):
mum suam admisit. Nihil a uiro petiit. nihil a se peti
passa est. Itaq loquax et ingeniosa in contumelias pra
fectorum prouincia. in qua etiam qui uitauerunt cul¬
pam. non effugerunt infamiam. uelut unicum sancti¬
tatis exemplum̾ suspexit. Et quod illi difficillimum ẽ¬
cui etiam periculosi sales placent. omnem uerborum licen¬
tiam continuit. et hodie similem sibi. quamus nunquã
speret. semper optat. Multum erat. si per sedicim ã nos
illam prouinciam probasset. plus est ꝙ ĩgnorauit. Hoc
non ideo refero ut laudes eius exequarꝰ quas circum¬
scribere potius est. ꝗͣ partem transcurtere. Sed ut intelli¬
gas magni animi ẽe focminam. quam non ambitio
non auaricia. comites omnis potentiae et pestes uicert
non metus mortis eam ex armata naui naufragium suũ
spectantem deterruit. quominus exanimi uiro haerens
non quaereret quemad mõm inde exiret: sed quem ad¬
modum efferret. Huic parem uirtutem exhibeas. et¬

Expanded text:
mum suam admisit, nihil a viro petit, nihil a se peti mum suam admisit, nihil a viro petit, nihil a se peti passa est. Itaque loquax et in contumelias praefectorum ingeniosa provincia, in qua etiam qui vitaverunt culpam non effugerunt infamiam, velut unicum sanctitatis exemplum suspexit et, quod illi difficillimum cui etiam periculosi sales placent, omnem verborum licentiam continuit et hodie similem illi, quamvis numquam speret, semper optat. Multum erat, si per XVI annos illam pro- vincia probasset ; plus est, quod ignoravit. Haec non ideo refero, ut laudes eius exsequar, quas circumscribere est tam parce transcurrere, sed ut intellegas magni animi esse feminam, quam non ambitio, non avaritia, comites omnis potentiae et pestes, vicerunt, non metus mortis iam exarmata nave naufragium suum spectantem deterruit, quo minus exanimi viro haerens non quaereret, quemadmodum inde exiret, sed quemadmodum efferret. Huic parem virtutem exhibeas
Abbreviated transcription (Latin):
et exemplum tibi suum cuius ego etiam spectator sui
narrabit. canssimum uirum amiserat auunculum no¬
strum:cii uirgo nupserat et in ip̃a quidem nauigatioe
sulit tament eodem tempore. et luctum et metum eiu¬
ctisq tempestatibus. corpus eius naufraga euexit. O
ꝗͣ multarum egregia opera in obscuro iacent. S si ad¬
huc illa simplex admirandis uirtutibus contigisset a¬
tiquitas quanto ingeniorum certamine celebraretur
uxor quae oblita imbecillitatis oblita etiam metuen
di. firmissimi maris: caput suum periculis pro sepultã
obiecit. et dum cogitat de uiri funere: nihil de suo ni¬
muit. Nobilitatur carminibus quae se pro coniuge
uicariam dedit. hoc amplius est discrimine uitx sepul¬
crum uiro quarere: maior est amor qui pari periculo o¬
minus redemit. Posthat nemo miratur. q per sedecim ã¬
nos. quibus aegyptum maritus eius obtinuit nunquã
inpublico comspecta est. Neminem prouincialem ĩ do¬

Expanded text:
et exemplum tibi suum, cuius ego etiam spectator fui, et exemplum tibi suum, cuius ego etiam spectator fui, narrabit. Carissimum virum amiserat, avunculum nostrum, cui virgo nupserat, in ipsa quidem navigatione; tulit tamen eodem tempore et luctum et metum evictisque tempestatibus corpus eius naufraga evexit. O quam multarum egregia opera in obscuro iacent ! Si huic illa simplex admirandis virtutibus contigisset antiquitas, quanto ingeniorum certamine celebraretur uxor, quae, oblita imbecillitatis, ob- lita metuendi etiam firmissimis maris, caput suum periculis pro sepultura obiecit et, dum cogitat de viri funere, nihil de suo timuit ! Nobilitatur carminibus omnium, quae se pro coniuge vicariam dedit. Hoc amplius est, discrimine vitae sepulcrum viro quaerere ; maior est amor, qui pari periculo minus redimit. Post hoc nemo miratur, quod per sedecim annos, quibus Aegyptum maritus eius optinuit, numquam in publico conspecta est, neminem provincialem do
Abbreviated transcription (Latin):
lius manibus in urbem prolatus sum. illius pio maternoq
nutricio per longum tempus eger conualui. Illa pro quȩ̨¬
stura mea gratiam extendit. et qua nec sermonis quidem
aut clare salutationis sustinuit audaciam. pro me uicit in¬
dulgentia ueretundiam. Nihil illi seductum iute genꝰ
nihil modestia etiam in tanta foeminarum petulantia
rustica nihal quies. nihil secreti. et ad ocium repositi mo¬
res obstiterunt. quominus pro me etiam ambitiosa fieret
Hoc est mater carissima solacium quo reficiaris. illi quã¬
tum potes te uinge illius arctissimis amplexibus alliga
Solent merentes. ea quae maxime diligunt fugere: et li¬
bertatatem dolori suo quaerere: Tu ad ulam te et quidqͥ
cogitauens confer: siue seruare hĩtum illum uoles: siue
deponere: apud illam inuenies uel finem dolori tuo
uel comitem. Sed si prudentiam perfectissimae foemĩae
noui. non patietur te nihil pro futuro maerore consiũ

Expanded text:
lius manibus in urbem perlatus sum, illius pio maternoque lius manibus in urbem perlatus sum, illius pio maternoque nutricio per longum tempus aeger convalui ; illa pro quaestura mea gratiam suam extendit et, quae ne sermonis quidem aut clarae salutationis sustinuit audaciam, pro me vicit indulgentia verecundiam. Nihil illi seductum vitae genus, nihil modestia in tanta feminarum petulantia rustica, nihil quies, nihil secreti et ad otium repositi mores obstiterunt, quo minus pro me etiam ambitiosa fieret. Hoc est, mater carissima, solacium quo reficiaris. Illi te, quantum potes, iunge, illius artissimis amplexibus alliga. Solent maerentes ea, quae maxime diligunt, fugere et libertatem dolori suo quaerere. Tu ad illam te, quidquid cogita- veris, confer ; sive servare istum habitum voles sive deponere, apud illam invenies vel finem doloris tui vel comitem. Sed si prudentiam perfectissimae feminae novi, non patietur te nihil profuturo maerore consumi
Abbreviated transcription (Latin):
pro remedio erit. non põt animum pie dolentem a sollici¬
tudine auertere nisi aut oratio. aut honesta occupatio. o¬
Uumerarem inter magna solatia patrem quoq tuum nisi
abẽet. nunc tamen ex affectu tuo quid illius intersit cogit᷑
intelliges quanto iustius sit. te illi seruari. qͣ mihi impẽli.
Quotiens te immodica uis doloris inuaserit et sequi te ui¬
bebit patrem cogita. tu quidem tot nepotes pronepotes q
dando effecisti ne unica c̃es. consumatio tamen .etatis actę
feliciter in te uertitur. Illo uno nefas est teq uixeris q̃n.
Aximum adhoc solatium tuum tacueram sororem tu¬
Iam: illud fidelissimum pectus tibi in quo omnes curae
tua pro indiuiso transseruntur. illum animum nobis õĩb
maternum: Cum hac tu lachrymas tuas misciusti. in hu¬
uis primum respirasti. Illa quidem affectus tuos semper o¬
sequitur in mea tamen persona non tamen pro te dolet. il¬

Expanded text:
pro remedio erit ; non potest enim animum pie dolentem a sollicipro remedio erit ; non potest enim animum pie dolentem a sollicitudine avertere nisi aut ratio aut honesta occupatio. Numerarem inter magna solacia patrem quoque tuum, nisi abesset; nunc tamen ex adfectu tuo, qui illius in te sit cogita; intelleges, quanto iustius sit te illi servari quam mihi impendi. Quotiens te immodica vis doloris invaserit et sequi se iubebit, patrem cogita ! Cui tu quidem tot nepotes pronepotesque dando effecisti, ne unica esses; consummatio tamen aetatis actae feliciter in te vertitur. Illo vivo nefas est te, quod vixeris, queri. Maximum adhuc solacium tuum tacueram, sororem tuam, illud fidelissimum tibi pectus, in quod omnes curae tuae pro indiviso transferuntur, illum animum omnibus nobis maternum. Cum hae tu lacrimas tuas miscuisti, in huius primum respirasti sinu. Illa quidem adfectus tuos semper sequitur; in mea tamen persona non tantum pro te dolet. Il
Abbreviated transcription (Latin):
uocabit illa lascuua: quem non in se conuertet. et abducet ĩ¬
fixum cogitationibus illa neminem saciatura garrulitas:¬
Deos oro contingat hunc here nobis supstitem. in me õĩs
fatorum crudelitas lassata consistat. Quidquid mati dolẽ¬
ba nihil de orbitate i hil de condicione mea querar. Fu¬
erim tantum nihil amplius dolitura domus piamentum
sene in gremio tuo cito tibi daturam pronepotes nouacil¬
lam quam sic in me transtuleram sic mihi ascripseram
ut sibi posset uideri ꝙ me amisit. Quamius saluo patre
pugillam hane et pro me dilige: abstulit illi nuper fortu¬
na matrem. tua potest efficere pietas ut perdidisse matrẽ
doleat tantum non sentiat nunc mores eius compone:
nunc forma. altius precepta descendunt quae teneris ĩ¬
primuntur xtatibus. tuis assuescat sermonibus. ad tuũ
sormetur arbitrium. Multum sibi dabis etiam si nihil
decleris praeter exemplum. Hoc iam tibi sollemne officiũ

Expanded text:
evocabit illa lascivia ? Quem non in se convertet et abducet inevocabit illa lascivia ? Quem non in se convertet et abducet infixum cogitationibus illa neminem satiatura garrulitasDeos oro, contingat hunc habere nobis superstitem! In me omnis fatorum crudelitas lassata consistat; quidquid matri dolenba. Nihil de orbitate, nihil de condicione mea querar, fuerim tantum nihil amplius doliturae domus pia- mentum. Tene in gremio cito tibi daturam pronepotes Novatillam, quam sic in me transtuleram, sic mihi adscripseram, ut posset videri, quod me amisit, quamvis salvo patre pupilla ; hanc et pro me dilige ! Abstulit illi nuper fortuna matrem; tua potest efficere pietas, ut perdidisse se matrem doleat tantum, non et sentiat. Nunc mores eius compone, nune forma; altius praecepta descendunt, quae teneris imprimuntur aetatibus. Tuis adsuescat sermonibus, ad tuum fingatur arbitrium ; multum illi dabis, etiam si nihil dederis praeter exemplum. Hoc tibi tam sollemne officium
Abbreviated transcription (Latin):
enter contempsit. acquiesce alterius filii ddignitate: alteriꝰ
quicie et utriusq pictate Noui fratrum ineoꝵ intios
affectus. Alter in hoc olignitatem excolit ut tibi ornamẽ¬
to sit. alter in hoc se ad tranquillam. quietamq uitam
recepit ut tibi uacet. heneliberos tuos et in auxilium et
in oblectamentum fortuna disposuit. Poteris alterius di¬
gnitate defendi: alterius ocio siui. certabunt in te officus ⁊
unius desiderium duorum pietate supplebitur. audacter o¬
possum promutere. nihil tibi deerit praeter numerum. Ab
his ad nepotes quoq aspice marcum blandissimum pue¬
rorum. ad cuius conspectum nulla põt durare trsticia.i
Nihil tam magnum. nihil tam recens in cuiusꝗͣ pectore fu¬
erit. quod non curtũsusus ille permulceat. et cuius non lachr¬
mas illius ilaritas supprimat: cuius non contractum sollici¬
tudine animum illius argutę soluant. quem non in iocos

Expanded text:
enter contempsit. Adquiesce alterius fili dignitate, alterius enter contempsit. Adquiesce alterius fili dignitate, alterius quiete, utriusque pietate! Novi fratrum meorum intimos adfectus. Alter in hoc dignitatem excolit, ut tibi ornamento sit, after in hoc se ad tranquillam quietamque vitam recepit, ut tibi vacet. Bene liberos tuos et in auxilium et in oblectamentum fortuna disposuit; potes alterius dignitate defendi, alterius otio frui. Certabunt in te officiis et unius desiderium duorum pietate supplebitur; audacter possum promittere: nihil tibi deerit praeter numerum. Ab his ad nepotes quoque respice—Marcum blandissimum puerum, ad cuius conspectum nulla potest durare tristitia ; nihil tam magnum, nihil tam recens in cuiusquam pectore furit, quod non circumfusus ille permulceat. Cuius non lacrimas illius hilaritas supprimat ? Cuius non contractum sollicitudine animum illius argutiae solvant ? Quem non in iocos
Abbreviated transcription (Latin):
luteris non ad sapientiam utuntur: sed ad luxuriam con¬
struuntur. Minus enim indulgere studiis passus est. bene¬
ficio tamen rapacis ingenii plus ꝗͣ pro tempoe̾ hausisti.ia¬
cta sunt disciplinarum oinnium fundamenta. nunc ad il¬
Las reuertere. tutam te p̃stabunt. illę consolabuntur. illę si.
bit dolor. nunqͣ sollicitudo. nunꝗͣ afflictionis irrita supe¬
uacua uexatio nulli horum patebit pectus tuum. nam oȩ¬
teris uitus iam pridem clausum est
Ee quidem certissima p̃sidia sunt et quae sola te fortu¬
na cripere possi Sed quia um in illum portum o
quem tibi studia promittunt peruenis. adminiculis qui¬
bus utaris opus est Uolo et interim solatia tua tibi ostẽ¬
dere Respice sratres meos. quibus salius fas tibi non est ac¬
cusare fortunam. In utroq hẽs quod te diuersa uirtute de¬
lectet. alter honores industria consequutus est. alter sapi¬

Expanded text:
litteris non ad sapientiam utuntur sed ad luxuriam inlitteris non ad sapientiam utuntur sed ad luxuriam instruuntur, minus te indulgere studiis passus est. Beneficio tamen rapacis ingenii plus quam pro tempore hausisti; iacta sunt disciplinarum omnium fundamenta. Nunc ad illas re- vertere ; tutam te praestabunt. Illae consolabuntur, illae delebit dolor, numquam sollicitudo, numquam adflictationis irritae supervacua vexatio. Nulli horum patebit pectus tuum ; nam ceteris vitiis iam pridem elusum est. Haec quidem certissima praesidia sunt et quae sola te fortunae eripere possint. Sed quia, dum in illum portum, quem tibi studia promittunt, pervenis, adminiculis quibus innitaris opus est, volo interim solacia tibi tua ostendere. Respice fratres meos, quibus salvis fas tibi non est accusare fortunam. In utroque habes, quod te diversa virtute delectet. Alter honores industria consecutus est, alter sapi
Abbreviated transcription (Latin):
Non sum itaq tibi illa monstraturus: quibus usos mul¬
tos cẽ scio. ut peregrinanone te: uel longa. detineas. uł
amoena demulceas. ut rationum accipiendarum diligen¬
na uel patrimonii administratione: multum occupes tem¬
poris: ut semper nouo te aliquo negocio implices.omĩa
ista ad exiguum momentum prosunt. nec remedia doloĩs
sed impedimenta. sunt. Ego autem malo illum desinere
ꝗͣ decipi. Itaq illo te duco quo omnibus qui fortunam fu¬
quint etiam fugiendum est: ad liberalia studia. illa sana¬
bunt uulnus nium. illa omnem tristiciam tibi euellent.
His et si nunꝗͣ assuesces. nunc utendum erat. sed quantu
tibi patris mei. antiquius uigor permisit.omnes bonad.
artes non quidem compraehendisti. aingisti tamen. uti¬
nam quidem uirorum optimus pater meus minus malo¬
rum consuetudimi deditus uoluisset te sapientum p̾cepti
erudim porius qͣ imnbui. non parandum tibi nunc cont

Expanded text:
Non sum itaque tibi illa monstraturus, quibus usos esse mulNon sum itaque tibi illa monstraturus, quibus usos esse multos scio, ut peregrinatione te vel longa detineas vel amoena delectes, ut rationum accipiendarum diligentia, patrimonii administratione multum occupes temporis, ut semper novo te aliquo negotio implices. Omnia ista ad exiguum momentum prosunt nec remedia doloris sed impedimenta sunt; ego autem malo illum desinere quam decipi. Itaque illo te duco, quo omnibus, qui fortunam fugiunt, confugiendum est, ad liberalia studia. Illa sanabunt vulnus tuum, illa omnem tristitiam tibi evellent. His etiam si numquam adsuesses, nune utendum erat; sed quantum tibi patris mei antiquus rigor permisit, omnes bonas artes non quidem comprendisti, attigisti tamen. Utinam quidem virorum optimus, pater meus, minus maiorum consuetudini deditus voluisset te praeceptis sapientiae erudiri potius quam imbui! Non parandum tibi nune esset
Abbreviated transcription (Latin):
post elatum silium notauit. In expulso uirtutem õndit.
in amisso prudentiam. Nam et nihil illam a pietate
deterruit. et nihil in stulticia. superuacua. stultaq de¬
tinuit. Cum his te numerare foeminis uolo. quarum
uitam semper imitata es: earum in coercenda. compri¬
mendaq aegnitudine optime sequeris exemplum. Scio
irm non ẽẽ in nr̃a potestate: nec ullum affectum seruire.
minime uero eum qui ex dolore nascitur. ferox enim
et aduersus omnes remedium contumax est. Uolumus¬
cum interim obruere et deuorare gemitus. per ipsum
tamen compositum fic̾tumq uultum lachrymae prosũ¬
duntur. ludis interim aut gladiatoribus animum oceu¬
pamus: ac illum inter ip̃a. quibus auocatur spectacula le¬
uis aliqua. desiderii nota subruit. ideo melius est uincere
illum. ꝗ fallere. Nam qui delusus et uoluptatibus aut
occupationibus abductus est resurgit: et ip̃a. quiete in¬
petum ad sxuiendum colligit. At quisquis rationi cessit
in perpenuum componitur:

Expanded text:
post elatum filium notavit. In expulso virtutem ostendit, in amisso prudentiam ; nam et nihil illam a pietate deterruit et nihil in tristitia supervacua stultaque detinuit. Cum his te numerari feminis volo. Quarum vitam semper imi- tata es, earum in coercenda comprimendaque aegritudine optime sequeris exemplum. Scio rem non esse in nostra potestate nec ullum adfectum servire, minime vero eum, qui ex dolore nascitur ; ferox enim et adversus omne remedium contumax est. Volumus interim illum obruere et devorare gemitus ; per ipsum tamen compositum fletumque vultum lacrimae profunduntur. Ludis interim aut gladiatoribus animum occupamus ; at illum inter ipsa, quibus avocatur, spectacula levis aliqua desiderii nota subruit. Ideo melius est vincere illum quam fallere ; nam qui delusus et voluptatibus aut occupationibus abductus est, resurgit et ipsa quiete impetum ad saeviendum conligit. At quisquis rationi cessit, in perpetuum componitur.
Abbreviated transcription (Latin):
tum a uitus. Nec foeminae quidem te sinent intabescere uł¬
neri tuo. sed leuiore necessario marore cito desunctam iube¬
bunt exurgere: si modo illas intueri uoles foeminas. quas
conspecta uirtus inter magnos iuros posuit. Gorneliam
ex duodecim liberis ad duos fortuna redegerat. Si nu¬
merare funera cornelia uelles. amiserat decem: si astima¬
re amiserat gracchos. Hlantibus tamen circa. se et fatum
cius exccrantibus interdixit. ne fortunam accusarent. q̃
sibi silios gracchos dedisset. Ex hac soemina debuit
nasci qui diceret in concione tu matri. mea maledicas
Filius magno .estimabit. Graccorum natales. Mater. et
funera. Rutilia Gottam silium secuta est in. exilium
et usq eo suit indulgentia constricta ut mallet exilium
pati ꝗ desiderium.nec ante in patriam. ꝗͣ cum filio redi¬
it. Eundem iam reductum in re. p. florentem tam for¬
titer amisit. ꝗͣ sequuta est. nec quisqͣ lachryinas eius

Expanded text:
tum vitiis. Ne feminae quidem te sinent intabescere voltum vitiis. Ne feminae quidem te sinent intabescere volneri tuo, sed leviorem necessario maerore cito defunctam iubebunt exsurgere, si modo illas intueri voles feminas, quas conspecta virtus inter magnos viros posuit. Corneliam ex duodecim liberis ad duos fortuna redegerat; si numerare funera Corneliae velles, amiserat decem, si aestimare, amiserat Gracchos. Flentibus tamen circa se et fatum eius execrantibus interdixit, ne fortunam accusarent, quae sibi filios Gracchos dedisset. Ex hac femina debuit nasci, qui diceret in contione: " Tu matri meae male dicas, filius magno aestimavit Gracchorum natales, mater et funera. Rutilia Cottam filium secuta est in exilium et usque eo fuit indulgentia constricta, ut mallet exilium pati quam desiderium, nec ante in patriam quam eum filio rediit. Eundem iam reducem et in republica florentem tam fortiter amisit quam secuta est, nec quisquam lacrimas eius
Abbreviated transcription (Latin):
excusatio contingere ei a qua omnia uicia muliebria ab fu¬
erunt. Non te maximum saeculi malum impudicicia in nu¬
merum plurium adduxit. Non gemmae tibi. non marga
fuxerunt. Non te bene in antiqua et seuera institutam do¬
mo periculosa etiam probis:peiorum detorsit imitatio.Nũ¬
quam te faecunditatis tu& quasi exprobraret atatem pu¬
duit. nunꝙͣ mote aliarum. quibus omnis com mendatio
ex forma petitur. tumescentem uterum abscondisti. qua¬
si indecens onus. nec intra uiscera tua conceptas spes libe¬
rorum elisti. non faciem lenociniis:non colonbus polui¬
sti. Nunꝗͣ tibi placuit uestis: quae ad nihil aliud. q ut nu¬
daret componeretur. Unicum tibi ornamentum pulcher¬
rima. et nulli obnoxia atati forma maximum decus ui¬
sa est pudicicia. Non potes itaq ad obtinendum dolorẽ
inuliebre nomen praetendere: ex quo te uirtutes tuae sedu¬
xerunt. tantum debes a foeminarum lachrymis abẽe. quã¬

Expanded text:
excusatio contingere ei, a qua omnia muliebria vitia afuexcusatio contingere ei, a qua omnia muliebria vitia afuerunt. Non te maximum saeculi malum, impudicitia, in numerum plurium adduxit ; non gemmae te, non margarrefulserunt; non te, bene in antiqua et severa institutam domo, periculosa etiam probis peiorum detorsit imitatio ; numquam te fecunditatis tuae, quasi exprobraret aetatem, puduit, numquam more aliarum, quibus omnis commendatio ex forma petitur, tumescentem uterum abscondisti quasi indecens onus, nec intra viscera tua conceptas spes liberorum elisisti; non faciem coloribus ac lenociniis polluisti; numquam tibi placuit vestis, quae nihil amplius nudaret, cum poneretur. Unicum tibi ornamentum, pulcherrima et nulli obnoxia aetati forma, maximum decus visa est pudicitia. Non potes itaque ad obtinendum dolorem muliebre nomen praetendere, ex quo te virtutes tuae seduxerunt; tantum debes a feminarum lacrimis abesse, quan
Abbreviated transcription (Latin):
tanto maior uirtus aduocanda est. et uelut cum hoste no¬
to ac sape iam uicto acrius est congrediendum non ex
uitacto corpore tuo sanguis hic fluxit. per ip̃as cicatrices
pcussa es. non estq utaris excusatione nominis muliebs
cui pene concessum est un moderatum in Lachrymas uis
non immensum tamen. Et ideo maiores decem mensium
spacium lugentibus uiros dederunt. et cum pertinacia mu¬
liebus inxroris publica constitutione deciderent. non pro¬
hibuerunt luctus. sed finierunt. Nam et insinito dolore
cum aliquem ex carissimis amiseris. affici: stulta indul¬
gentia est et nimis inhum ana duricia. Optimum inter
dietitem et rationem temperamentum est et sentire deside¬
rium et opprimere
¶On est ꝙ ad quasdam foeminas respicias: quarum t̾¬
sticiam semel sumptam mors finiuit. Nosti quasdã
quae amissis filus imposita lugubria nunꝗͣ exuerunt. a
te plus exigit uita ab untio fortior. Non põt muliebs

Expanded text:
tanto maior tibi virtus advocanda est et velut cum hoste notanto maior tibi virtus advocanda est et velut cum hoste noto ac saepe iam victo acrius congrediendum. Non ex intacto corpore tuo sanguis hic fluxit; per ipsas cicatrices percussa es. Non est quod utaris excusatione muliebris nominis, cui paene concessum est immoderatum in lacrimas ius, non immensum tamen ; et ideo maiores decem mensum spatium lugentibus viros dederunt, ut cum pertinacia muliebris maeroris publica constitutione deciderent. Non prohibuerunt luctus, sed finierunt ; nam et infinito dolore, cum aliquem ex carissimis amiseris, adfici stulta indulgentia est, et nullo inhumana duritia. Optimum inter pietatem et rationem temperamentum est et sentire desiderium et opprimere. Non est quod ad quasdam feminas respicias, quarum tristitiam semel sumptam mors finivit nosti quasdam, quae amissis filiis imposita lugubria numquam exuerunt. A te plus exigit vita ab initio fortior ; non potest muliebris
Abbreviated transcription (Latin):
in explebilis eram: ubi studia quibus libentius qͣ foemĩa
familiarius ꝗͣ mater intereram: Ubi ille occursus: ubi o¬
matre uisa semper puerilis ilaritas: Adicis istis loca gͣ
tulationum. et conuictuum. et ut necẽe est efficacissimas
ad uexandos animos recentis conuersationis notas. Nã
hoc quoq aduersus te crudeliter fortuna molita est ꝙ te
ante tertium demum diem. ꝗͣ percussus sum securam nec
quieꝗͣ tale metuentem aggredi uoluit. bene nos longinqui¬
tas locorum diuiserat. bene aliquot annorum ab sentia
huic te malo p̃parauerat redisti non ut uoluptatem ex
filio perciperes. sed ut consuetudinem desideru perderes.
Si multo antea suisses fortius tulisses ip̃o interuallo de¬
siderium moliente. Si uero recessisses: ultimum certe
fructum biduo dutius uidendi filium tulisses. Nunc o¬
crudele fatum ita composuit. ut ne fortuna mex interẽes
nec absentem assuesceres. Sed quanto usta duriora sunt

Expanded text:
inexplebilis eram ? Ubi studia, quibus libentius quam femina, inexplebilis eram ? Ubi studia, quibus libentius quam femina, familiarius quam mater intereram ? Ubi ille occursus ? Ubi matre visa semper puerilis hilaritas ? " Adicis istis loca ipsa gratulationum et convictuum et, ut necesse est, efficacissimas ad vexandos animos recentis conversationis notas. Nam hoc quoque adversus te crudeliter fortuna molita est, quod te ante tertium demum diem quam perculsus sum, securam nec quicquam tale metuentem digredi voluit. Bene nos longinquitas locorum diviserat, bene aliquot annorum absentia huic te malo praeparaverat. Redisti, non ut voluptatem ex filio perciperes, sed ut consuetudinem desiderii perderes. Si multo ante afuisses, fortius tulisses ipso intervallo desiderium molliente; si non recessisses, ultimum certe fructum biduo diutius videndi filium tulisses. Nunc crudele fatum ita composuit, ut nec fortunae meae interesses nec absentiae adsuesceres. Sed quanto ista duriora sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
pars mihii leuiter perstringenda est. Noui enim animum
tuum nihil in sius prater ip̃os amantem. Uiderint illę
matres. qua potentiam liherorum muliebri impotentia
exereent: quaq soeminis honores non licet gerere per
illos ambitiose sunt: qua patrimonia filiorum. et exha¬
uriunt. et captant: qua eloquentiam c̃õmodando aliqͦs
fatigant. tu liberorum tuorum bonis plurimum gauisi
es: minimum usa. tu liberalitati nr̃ae semper imposustii
moolum. cum tua non imponeres. tu filia familias locuple¬
tibus silũs ultro contulisti. tu patrimonia nr̃a sic administ¬
sti: ut etiam tanqͣ in tuis laborares: tanꝗͣ alienis abstineres.
nris nihil ad te nisi uoluptas et impensa ptinuit: nunꝗͣ in¬
dulgentia ad utilitatem respexit. Non potes itaq in eie¬
cto nlio desiderare: quae incolumi nunꝗͣ ad te pertinere di¬
xisti.
Llo omnis consolatio mihi uertenda est unde uera
omnes sollicitudines meas disposui ubi colloquia qꝵ

Expanded text:
pars mihi leviter perstringenda est ; novi enim animum pars mihi leviter perstringenda est ; novi enim animum tuum nihil in suis praeter ipsos amantem. Viderint illae matres, quae potentiam liberorum muliebri impotentia exercent, quae, quia feminis honores non licet gerere, per illos ambitiosae sunt, quae patrimonia filiorum et exhauriunt et captant, quae eloquentiam commodando aliis fatigant. Tu liberorum tuorum bonis plurimum gavisa es, minimum usa; tu liberalitati nostrae semper imposuisti modum, cum tuae non imponeres ; tu filia familiae locupletibus filiis ultro contulisti; tu patrimonia nostra sic ad- ministrari, ut tamquam in tuis laborares, tamquam alienis abstineres; nostris nihil ad te nisi voluptas et impensa pertinuit. Numquam indulgentia ad utilitatem respexit ; non potes itaque.ea in erepto filio desiderare, quae in incolumi numquam ad te pertinere duxisti. llo omnis consolatio mihi vertenda est, unde vera omnes sollicitudines meas deposui ? Ubi conloquia, quorum
Abbreviated transcription (Latin):
occurrerat. deiiciebat oculos et ingemiscebat non tanqͥ
inuenus est tamen qui in faciem eius inspueret. pot̾at
ob hoc moleste ferre ꝙ sciebat neminem id ausurum¬
animi purioris. at ille abstersit faciem et subridens ait
comitanti se magr̃atui: aminoue istum. ne postea tam im¬
prudenter oscitet. hoc suit contumeliam ip̃i contumeliae
facere. Scio quosdam dicere contemptu nihil ẽẽ grauiꝰ
mortem ip̃is potiorem uideri. His ego respondeo exiliũ
saepe contemptione caret omni si magnus uir cecidit
magnus iacuit. non magis illum contemni. qͣ cum ediũ
sacrarum riuna calcantur:quas religiosi &que ut stan¬
tes adorant¬
Uoniam meo nomine ni hil hẽs mater carissima
quod te in infinitas lachrymas agat: sequitur
ut cause tuae te stimulent. Sunt aũt̃ dũae. nam aut il¬
lud te mouet ꝙ praesidium aliquod uideris amisisse:
aut illud. ꝙ desiderium ip̃m per te pati non potes. Prioͣ

Expanded text:
occurrerat deiciebat oculos et ingemescebat, non tamquam occurrerat deiciebat oculos et ingemescebat, non tamquam rteretur; inventus est tamen, qui in faciem eius inspueret. Poterat ob hoc moleste ferre, quod sciebat neminem id ausurum puri oris ; at ille abstersit faciem et subridens ait comitanti se magistratui: " Admone istum, ne postea tam improbe oscitet." Hoc fuit contumeliam ipsi contumeliae facere. Scio quosdam dicere contemptu nihil esse gravius, mortem ipsis potiorem videri. His ego respondebo et exilium saepe contemptione omni carere. Si magnus vir cecidit, magnus iacuit, non magis illum contemni, quam aedium sacrarum ruinae calcantur, quas religiosi aeque ae stantis adorantuoniam meo nomine nihil habes, mater carissima, quod te in infinitas lacrimas agat, sequitur ut causae tuae te stimulent. Sunt autem duae ; nam aut illud te movet, quod praesidium aliquod videris amisisse, aut illud, quod desiderium ipsum per se pati non potes. Prior
Abbreviated transcription (Latin):
entem moueri posse qui omnia in se reposuit: qui ab
opinionibus uulgi secessit. Plus etiam ꝗͣ ignominia ẽ
mors ignominiosa. Soerates tamen eodem illo uultu¬
degerat.carcerem intrauit ignomini am ip̃i loco detra¬
cturus. neq enim poterat carcer uideri in quo socra¬
tes erat. Quis usq eo ad concupiscendam ueritatem
obcacatus ẽst ut ignominiam putet Marci catonis i¬
fuisse duplicem in petitione p̃tura et consulatus repul¬
sam: Ignominia illa praeturae consulatus fuit quibus
ex catone honor hẽbatur. Nemo ab alio contemnitur n
a se ante contemptus est. humilis et proiectus animus
fit isti contumelia opportunus. Qui uero aduersus see¬
uissimos casus se extulit: et ea mala quibus alii oppri¬
muntur euertit ip̃as miserias insularum loco hẽt. Quã¬
do ita affedti sumus ut nihil &que magnam apud nos
adinirationem occupet qͣ homo sortiter miser. Duce¬
batur athenis ad supplicium Aristides: cui quisquis

Expanded text:
entem moveri posse, qui omnia in se reposuit, qui ab entem moveri posse, qui omnia in se reposuit, qui ab opinionibus vulgi secessit ? Plus etiam quam ignominia est mors ignominiosa. Socrates tamen eodem illo vultdegerat, carcerem intravit ignominiam ipsi loco detracturus ; neque enim poterat carcer videri in quo Socrates erat. Quis usque eo ad conspiciendam veritatem excaecatus est, ut ignominiam putet Marci Catonis fuisse duplicem in petitione praeturae et consulatus repulsam ? Ignominia illa praeturae et consulatus fuit, quibus ex Catone honor habebatur. Nemo ab alio contemnitur, nisi a se ante contemptus est. Humilis et proiectus animus sit isti contumeliae opportunus ; qui vero adversus saevissimos casus se extollit et ea mala, quibus alii opprimuntur, evertit, ipsas miserias infularum loco habet, quando ita adfecti sumus, ut nihil aeque magnam apud nos admirationem occupet quam homo fortiter miser. Ducebatur Athenis ad supplicium Aristides, cui quisquis
Abbreviated transcription (Latin):
lerabilis est si tantum locum mutes pauptas toleribilis
est si ignominia absit. quae sola opprimere animos solet
aduersus hunc quisquis me malorum turbo terrebit. his
uerbis utendum erit. si contra unam qͣlibet partem for¬
tun& satis tibi roboris est. idem aduersus omnes erit cũ
semel animum uirtus indurauit. undiq eum in uulnera¬
bilem praestat. Si auancia dimisit uęhementissima genei̾s
humani pestis moram tibi ambitio non faciet: si ultimũ
diem non quasi poenam: sed quasi naturae legem aspicis
ex quo a pectore mortis metum eieceris. in id nullius rei
timor auedebit intrare. Si cogitas libidinem non uolu¬
ptatis causa. homini datam: sed propagandi generis.
quem non uiolauit hoc secretum et infixum uisceribus
ip̃is exicium omnis illa cupiditas in tacta prateribit. ñ
singula uicia ratio: sed pariter omnia prosternit: uniuer¬
sumꝰ semel uincitur. Ignominia tu putas quenqͣ sapi¬

Expanded text:
lerabilis est, si tantum locum mutes ; paupertas tolerabilis lerabilis est, si tantum locum mutes ; paupertas tolerabilis est, si ignominia absit, quae vel sola opprimere animos solet." Adversus hunc, quisquis me malorum turba terrebit, his verbis utendum erit : "Si contra unam quamlibet partem for satis tibi roboris est, idem adversus omnis erit. Cum semel animum virtus induravit, undique invulnerabilem praestat. Si avaritia dimisit, vehementissima generis humani pestis, moram tibi ambitio non faciet; si ultimum diem non quasi poenam, sed quasi naturae legem aspicis, ex quo pectore metum mortis eieceris, in id nullius rei timor audebit intrare ; si cogitas libidinem non voluptatis causa homini datam, sed propagandi generis, quem non violaverit hoc secretum et infixum visceribus ipsis exitium, omnis alia cupiditas intactum praeteribit. Non singula vitia ratio sed pariter omnia prosternit; in universum semel vincitur." Ignominia tu putas quemquam sapi
Abbreviated transcription (Latin):
colonus cus ppłs romanus eẽt: Scipionis fila ex erũo
dotem acceperunt: quia nihil illis reliquit pater. Aquũ
me hercule erit ppłm romanum tributum scipioni simul
conferre cum a carthagine semper exigeret. O felices ui¬
ros puellarum quibus populus Ro.Loco soceri fuit. Be¬
atiores istos ne putas. quorum pantomina decies sexter¬
cio nubunt qꝰ scipionem cuius libere a senatu tutore su
in dotem as graue acceperunt. Dedignatur aliquis pau¬
pertatem. cuius tam clarx imagines sunt. Indignatur
exul aliquid sibi deẽẽ. cum defuerit scipiom dos. regulo
mercẽnarius. menẽnio funus: cum omnibus illis. i qđ
deerat. ideo honestius suppletum sit quod defuerat. His
ergo aduocatis. non tantum tuta est sed gratiosa pauptas.
Esponderi potest quid artisiciose uta deducis XI
qua singula sustineri possunt. commutatio loci to¬

Expanded text:
colonus eius populus Romanus esset? Scipionis filiae ex aerario colonus eius populus Romanus esset? Scipionis filiae ex aerario dotem acceperunt, quia nihil illis reliquerat pater. Aequum me hercules erat populum Romanum tributum Scipioni semel conferre, cum a Carthagine semper exigeret. O felices viros puellarum, quibus populus Romanus loco soceri fuit! Beatioresne istos putas, quorum pantomimae deciens sestertio nubunt, quam Scipionem, cuius liberi a senatu, tutore suo, in dotem aes grave acceperunt ? Dedignatur aliquis paupertatem, cuius tam clarae imagines sunt ? Indignatur exsul aliquid sibi deesse, eum defuerit Scipioni dos, Regulo mercennarius, Menenio funus, cum omnibus illis quod deerat ideo honestius supple- tum sit, quia defuerat ? His ergo advocatis non tantum tuta est, sed etiam gratiosa paupertas. Responderi potest: " Quid artificiose ista diducis, quae singula sustineri possunt, conlata non possunt ? Commutatio loci to