comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
paululum adiecit. Murmure nã magico te¬
nues excire figuras. atq sepulchrales scite in¬
cantare fauillas. uita itidẽ spoliare alios ars
nexia nouit. Uagi sunt qui uulgo malefici
ob faciñoꝵ magnitudinem nuncupant᷑. He
lementa concutiũnt. turbant mentes homi¬
num: ac sine ullo uenem haustul uiolentia
tantum carminis interimunt. Unde et luca
nus¶ Mens hausti nulla same polluta uene¬
ni incantata perit. Demonibus enĩ accitis
audent uentilare. ut quisq suos ꝑimat ma¬
lis artibus inimicos. Ii ęciã sanguine utuntꝰ
et uictimis et sepe contingunt corpora mor¬
cuoꝵ. Nigromantii sunt quoꝵ p̃cantatiomi¬
buis uident᷑ resuscitati mortui diũmare. et
ad interrogata respondere. Higro enĩ grece
mortuus. mantia dunnatio nuncupat᷑. Ad
quos suscitandos cadaueri sanguis adicit᷑. nã
amare demones sanguinẽ dicunt. Ideoq qͦti¬
ens ngromantia fit. cruor aqua miscct᷑. ut

Expanded text:
paululum adiecit: Murmure nam magico tepaululum adiecit: Murmure nam magico tenues excire figuras, atque sepulchrales scite incantare favillas. Vita itidem spoliare alios ars noxia novit. Magi sunt, qui vulgo malefici ob facinorum magnitudinem nuncupantur. Hi et elementa concutiunt, turbant mentes hominum, ac sine ullo veneni haustu violentia tantum carminis innus: Mens hausti nulla sanie polluta veneni, incantata perit. Daemonibus enim accitis audent ventilare, ut quisquis suos perimat malis artibus inimicos. Hi etiam sanguine utuntur, et victimis saepe contingunt corpora mortuorum. Necromantii sunt quorum praecationibus videntur resuscitati mortui divinare et ad interrogata respondere. Necros enim, Graece mortuus, mantia divinatio nuncupatur. Ad quos suscitandos cadaveri sanguis adjicitur. Nam amare daemones sanguinem dicuntur: ideoque quoties Necromantia fit, cruor aquae miscetur, et
Abbreviated transcription (Latin):
nis resisterent. uerdentes uirgas in drachones.
uit in bestias. Legitur et dc sacrificio qͦd arhu¬
des deo suo licco ĩmolabat. ex quo qͥcũq su¬
merent in bestiarũ formas conuertebant᷑.
hinc apparet in totũ non esse dubiũ qͦd no¬
bilis ille pocta scribit de quadam femina q̃
carminibus ꝓmittit soluere mentes quas
uelit. ast aliis duras ĩmittere curas. sistere Mͣ
fluminis et uertere sidera retro nocturnosq
ciet manessmugire uidebis sub pedibus t̾rã
et descendere montibus ornos. Quid plura:
Si credere fas ẽ. de phitonissa. ut ꝓpħe samnu¬
elis aminã de inferni abditis euocant et ini¬
norum presentaret conspectibus. si tamen am¬
mam ꝓphetȩ fuisse credamus et ñ aliquã fan¬
tasinaticam illusionẽ. sathanę fallacia factam.
Prudentiiis quoq de mercurio sic ait. Tradit᷑
extinctas sumpto moderamine uirge inlucẽ
ituocasse animas. ast alias dãnasse neci. Et pꝰ

Expanded text:
nis resisterent, vertentes virgas in dracones, nis resisterent, vertentes virgas in dracones, vit in bestias. Legitur et de sacrificio quod Arcades deo suo Lycaeo immolabant, ex quo quicumque sumerent in bestiarum formas convertebantur. Hinc apparet non esse in toto dubium, quod nobilis ille poeta scribit de quadam femina, quae carminibus promittit solvere mentes quas velit, ast aliis duras inmittere curas; sistere aquam fluminis, et vertere sidera retro; nocturnosque ciet manes; mugire videbis sub pedibus terram, et descendere montibus ornos.' Quid plura, si credere fas est, de Pythonissa, ut prophetae Samuelis animam de inferni abditis evocaret, et vivorum praesentaret conspectibus; si tamen animam prophetae fuisse credamus, et non aliquam phantasmaticam inlusionem Satanae fallacia factam? Prudentius quoque de Mercurio sic ait 1 con. Symmach. 90: Traditur extinctas sumpto moderamine virgae in lucem revocasse animas, ast alios damnasse neci. Et post
Abbreviated transcription (Latin):
illi filic fr̃is filiꝰ aut filia. Amĩte mee aui¬
a. mͦ ꝓamita est: ẽgo illi neptis filiꝰ aut
filia. Amntę mec̨ ꝓ̃auia. mͥ abamita est:
ego illi neptis nepos aut neptis.
Auunculi mẽi pater mͥ auunculꝰ ma¬
gnus est: ego illi filii sororis filiꝰ auc filia.
q̃ uunculi mei auus mͥ ꝓ auunculus est:
ego illi filiinepos aut neptis Auunculi
mei ꝓ auus. mͥ ab auunculuis est: ego illi
neptis filius aut filia. De matiei¬

Expanded text:
ut filia Amitae meae avia mihi proamita est ego illi Neptis filius aut filia Amitae meae proavia mihi abamita est ego illi Neptis nepos aut neptis Dlia Avunculi mei pater mihi avunculus magnus est ego illi Filii sororis filius aut filia Avunculi mei avus mihi proavunculus est, ego illi filii nepos, aut neptis. Avunculi mei proavus mihi abavunculus est, ego illi neptis filius, aut filia. De mater
Abbreviated transcription (Latin):
deus tuus ds̃ unus est. Sunt et alie hereses
sine auctore et sine nominibus. ex quibꝰ alie
triformem putant esse dm̃. alie xp̃i diumi¬
tatem passibilem dicunt. alie. xp̃i de patre
natiuitati initiũ temporis dant. aliȩliberati¬
onem hominũ apud inferos factã xp̃i descen¬
sione ñ credunt. Alic animam imaginem
dei negant. aliȩ animas conuerti in demones
et inquęcũq animalia existimant Alic de
mundi statu dissentiunt. aliȩ innumerabi¬
les mundos õp̃mantꝰ. Alie aquam dõ coc¬
ternam faciunt. alie nudis pedibus ãbu¬
lant. aliȩ cũ hominibus ñ manducant. Hec
sunt hereses aduersus catholicam fidem exor
ce. et ab apłis et ascĩs pacribuf uel conciliis
predamnatȩ. quȩ dum inse multis errori¬
bus diuise inuicem sibi dissentiunt. cõmum
tamen nomine aduersus eccłiã dĩ c̃spirant.
Sed et qͥcũq alit̾ scripturã scãm intelligit ꝗͣ

Expanded text:
Deus tuus, Deus unus est. Sunt et aliae haereses Deus tuus, Deus unus est. Sunt et aliae haereses sine auctore, et sine nominibus, ex quibus aliae triformem putant Deum esse, aliae Christi divinitatem passibilem esse dicunt, aliae Christi de Patre nativitati initium temporis dant, aliae liberationem hominum apud inferos factam Christi descensione non credunt, aliae animam imaginem Dei negaet in quecunque animalia existimant, alie de mundi statu dissentiunt, alie innumerabiles mundos opinantur, alie aquam deo coeternam faciunt, alie nudis pedibus ambulant, alie cum hominibus non manducant. He sunt hereses adversus catholictae, et ab apostolis et sanctis Patribus, vel conciliis praedamnatae: quae dum in se, multis erroribus divisae, invicem sibi dissentiunt, communi tamen nomine adversus Ecclesiam Dei conspirant. Sed et quicunque aliter Scripturam sanctam intelligit, quam
Abbreviated transcription (Latin):
rum ĩpugnatores duarum in xp̃o substantia¬
rum ꝓprictatem negant. et unã in ciꝰ ꝑsona
naturam predicant. Teodosiam et gaianite
appellati a theodosio et gaiano. qui tempori¬
bus iustimani principis in alexandria popłi
peruersi eloctione. uno die sunt ordinati epi.
l errores euticetis et dioscori sequentes. calce¬
donense concilium respuunt. ex duabus unã
in xp̃o naturam asserunt. quã theodosiam
corruptam. gaianitę incorruptã ẽtendunt.
Gnoite et tritoite a theodosianis exorti st̃. ex
quibus gnoite ab ignorantia dicti. qͥa ꝑuersi¬
tati aqua exorti sunt id aditiunt. qͦd xp̃i dai
uinitas ignoret futura. quę sunt scripta de
die et hora nouissima. ñ recordantes. xp̃i ꝑso¬
nam misaia loquentis. dies iudicu incorde me¬
o. Tricoite uero uocati. quod sicut tres ꝑsonas
in trinitate. ita quoq tres astruunt deosee̾.
contra illud qͦa scriptum. ẽ. Audi israhel. oñs

Expanded text:
rum impugnatores, duarum in Christo substantiarum impugnatores, duarum in Christo substantiarum proprietatem negant, et unam in ejus persona naturam praedicant. Theodosiani et Gaianitae appellati a Theodosio et Gaiano, qui temporibus Justiniani principis in Alexandria, populi perversi electione uno die sunt ordinati episcopi. Hi errores Eutychetis et Dioscori sequentes, Chalcedonense concilium respuunt; ex duabus unam in Christo naturam asserunt, quam Theodosiani corruptam, Gaianitae incorruptam contendunt. Gnoitae et Tritoitae a Theodosianis exorti sunt, ex quibus Gnoitae ab ignorantia dicti, quia perversitati a qua exorti sunt, id adjiciunt, quod Christi divinitas ignoret futura quae sunt scripta de die et hora novissima; non recordantes Christi personam in Isaia loquentis: Dies judicii in corde meo . Tritoitae vero vocati, quod sicut tres personas in Trinitate, ita quoque tres astruunt deos esse, contra illud quod scriptum est: Audi, Israel, Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
Nam cessara iiii. deca .xͣ significat. Hictages
asomno nuncupati. quod uigilias noctis res¬
puant. suꝑstitionem esse dicentes uira teme¬
rarȩ diuina. qui noctem ad requiem tribu¬
it felagiani apclagio monacho exorti. li li¬
berum arbitrium diuine gr̃e anceponunt.
dicentes sufficere uoluntatẽ ad implenda
iussa diuina. Nestoriam. anestorio constan¬
tinopolitano ep̃o nuncupati. qui beatã uir¬
ginem mariam ñ dei sed hominis tantũmo¬
do asseruit genitricẽ. ut aliam ꝑsonã car¬
nis. aliam faceret deitatis. Nec unũ. xp̃m
in uerbo dei et carne credidit. sed separatim
atq seiunctim. alterum filium dei. alterum
hominis p̃dicauit. Eutician dicti ab cuticio
constantinopolitano abbate. qui xp̃m post
humanam assumptionem negauit cristere
de duabus naturis. scd solam in eo diumã asse¬
ruit esse naturam. Acefalitę dicti. id est sine
exorti sunt. Ii trium calcidonensiũ capitulo¬

Expanded text:
nam tessara quatuor, deca decem significat. Nyctares nam tessara quatuor, deca decem significat. Nyctares a somno nuncupati, quod vigilias noctis respuant, superstitionem esse dicentes, jura temerari Dei, qui noctem ad requiem tribuit. Pelagiani a Pelagio monacho exorti. Hi liberum arbitrium divinae gratiae anteponunt, dicentes sufficere voluntatem ad implenda divina jussa. Nestoriani a Nestorio Constantinopolitano episcopo nuncupati, qui beatam virginem Mariam non Dei, sed hominis tantummodo asseruit genitricem, ut aliam personam carnis, aliam faceret deitatis; nec unum Christum in Verbo Dei et carne credidit, sed separatim atque sejunctim, alterum Filium Dei, alterum filium hominis praedicavit. Eutychiani ab Eutyche Constantinopolitano abbate, qui Christum post humanam assumptionem negavit existere de duabus naturis, sed solum in eo divinam asseruit esse naturam. Acephali dicti, id est sine exorti sint: hi trium Chalcedonensium capitulo
Abbreviated transcription (Latin):
mione recesserunt. t cũ ipso lucifero auctore
suo qui mane oriebatur cadere meruert̃. Io
uinianistę a iouino quodã monacho dicti.
asserentes nullam nuptarũ et uirginũ esse
distantiam. nullumq inter abstinentes et
simpliciter epulantes esse discrimen. Eluidi¬
ani ab eluidio nominati. qui dicunt post
natum. xp̃m alios mariam filios de uiro io¬
seph pcperisse. Paterniani. apaterno qͦdam
cxorti. qui inferiores corporis partes adiabo¬
lo factas opinantur. Arabici nuncupati eo
quod in arabia exorti sunt. dicentes anmã
cum corpore mori. atq in nouissimũ utrũ¬
q resurgere. Tertullianistę dicti a tertullia¬
no presbitero affricanȩ ꝓuincię ciuitatis car¬
thaginensis. animã ĩmortalem esse sed corpo¬
ream p̃dicantes. et animas hominũ peccato¬
rum post mortẽ indemones uerti putantes.
Tesserescedecadite dicti: quod quarta decima
luna pascha cũ iudcis obscruandũ contendt̃.

Expanded text:
nione recesserunt, et cum ipso Lucifero auctore nione recesserunt, et cum ipso Lucifero auctore suo, qui mane oriebatur, cadere meruerunt. § 55. Jovinianistae a Joviniano quodam monacho dicti, asserentes, nullam nuptarum et virginum esse distantiam, nullumque inter abstisimpliciter epulantes esse discrimen. Elvidiani ab Elvidio nominati, qui dicunt post natum Christum alios Mariam filios de viro Joseph peperisse. Paterniani a Paterno quodam exorti, qui inferiores corporis partes a diabolo factas opinantur. Arabici nuncupati, eo quod in Arabia exorti sunt, dicentes animam cum corpore mori, atque in novissimo utrumque resurgere. Tertullianistae dicti a Tertulliano, presbytero Africanae provinciae et civitatis Carthaginensis, animam immortalem esse, sed corpoream praedicantes, et animas hominum peccatorum, post mortem in daemones converti putantes. Tessarodecaditae dicti, quod quarta decima luna pascha cum Judaeis observandum contendunt;
Abbreviated transcription (Latin):
tam pene affricam sua ꝑsuasione decepit.
asserens minorẽ patre filium. et minorẽ fi¬
lio spm̃ sc̃m̃. et rebaptitans catholicos. Bo
nosi aci a bonoso quodam episcopo ȩxortip
grestes sint qͦs cotopitas uocant. supradicte
heresis habentes doctrinam. liamore mar¬
tyrii semetipsos ꝑimunt. ut uiolenter de huc
uita discedentes. martỹres nominent᷑. Pris¬
cillianistę a priscilliano uocati. qui inhispa¬
nia exerrore gnosticoꝵ et manicheoꝵ ꝑmix¬
tum dogina cõposuit. Luciferiani alucife¬
ro sirmie ep̃o orti. qui episcopos catholicos
qui constantii ꝑsequucione ꝑfidię arriano¬
rum consentientes erant. et post ea correcti
incatholicam redire delegerunt. dãnantes
siue quod crediderunt. siñe qͦd se credidisse
simulauerant. quos ȩccłia catholica mat̾no
recipit sini tanquã pełum post flctũ nega¬
tionis. Hanc illi matris caritatem suꝑbe acci¬
pientes. eosq reciꝑc nolentes. ab eccłiȩ cõmu¬

Expanded text:
tam pene Africam sua persuasione decepit, tam pene Africam sua persuasione decepit, asserens minorem Patre Filium, et minorem Filio Spiritum sanctum, et rebaptizans catholicos. § 51. Bonosiani a Bonoso quodam episcopo exorti prntur eo, quod agrestes sint, quos Scototopicos vocant, supradictae haeresis habentes doctrinam. Hi amore martyrii semetipsos perimunt, ut violenter de hac vita discedentes martyres nominentur. § 53. Priscillianistae a Priscilliano vocati, qui in Hispania ex errore Gnosticorum et Manichaeorum permixtum dogma composuit. § 54. Luciferiani a Lucifero Sardiniae episcopo orti, qui episcopos catholicos, qui Constantii persecutione perfidiae Arianorum consentientes erant, et postea correcti in catholicam redire delegerunt, damnantes sive quod crediderant sive quod se credidisse simulaverant, quos ecclesia catholica materno recepit sinu, tanquam Petrum post fletum negationis: hanc illi matris caritatem superbe accipientes eosque recipere nolentes, ab ecclesiae commu
Abbreviated transcription (Latin):
et pater uum sumus. Macedoniani. a mace¬
donio constantinopolitano epo dicti sunt. ne¬
gantes dm̃ esse sp̃m sc̃m. Apollinaristȩ ab
apollinare uocati sunt. dicentes xp̃m corpus
tantũmodo sine anima suscepisse. Amt. dico¬
marite appellati sunt ꝓ eo qͦd mariȩ uirgi¬
nitati contradicunt. asserentes cã post xp̃m
natum uiro suo fuisse cõmixtã. Metangis¬
monitȩ ideo tale nom̃ acceꝑunt. qͥa angios
grece uas dicit᷑. Asserunt erũ sic esse in patre
filium tanquam uas minus intra uas maiꝰ.
Patritiani aquodam patricio nuncupati st̃.
qui substantiam humanȩ carnis adiaboloẽ¬
ditam dicunt. Colitiani a quodam colito no¬
minati. qui dicunt dm̃ ñ facere mala c̾ont̾
illud quod scriptum est. ego dñs cixans mali.
Floriam aflorino qui e contrario ddicunt dm̃
creasse mala. contra id quod scriptum ẽ. ftot
dcus omĩa bona. Donatistę adonato quodã
affro nuncupati. qui de numidia ueniens co¬

Expanded text:
et Pater unum sumus . Macedoniani a Maceet Pater unum sumus . Macedoniani a Macedonio Constantinopolitano episcopo dicti sunt, negantes Deum esse Spiritum sanctum. Apollinaristae ab Apollinari vocati sunt, dicentes Christum corpus tantumaritae appellati sunt pro eo, quod Mariae virginitati contradicunt, asserentes eam post Christum natum viro suo fuisse commixtam. § 46. Metangismonitae ideo tale nomen acceperunt, quia ἄγγος graece vas dicitur. Asserunt enim sic esse in Patre Filium, tanquam vas minus intra vas majus. § 47. Patriciani a quodam Patricio nuncupati sunt, qui substantiam humanae carnis a diabolo conditam dicunt. § 48. Coluthiani a quodam Colutho nominati, qui dicunt, Deum non facere mala contra illud, quod scriptum est, Ego Dominus creans mala. § 49. Floriani a Floriano, qui e contrario dicunt Deum creasse mala, contra hoc, quod scriptum est: Fecit Deus omnia bona. § 50. Donatistae a Donato quodam Afro nuncupati, qui, de Numidia veniens, to
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃m̃. Dicunt ętiam nullũ ĩputari peccatũ
infide manentiũ Drigeniani aborigene
auctore exorti sunt dicentes qͦd ñ possit filiꝰ
uidere patrem/ nec sp̃s sc̃s filiũ. Animas qͦq
in mundi principio dicunt peccasse. et pro
diuersitate peccatoꝵ eclis usq ad terrasdi¬
uersa corpora quasi uincula meruisse. eaq
causa factum fuisse mundum¶ Noctiania
quodam nocto uocati. qui dicebat xp̃m eun
tatem in officioꝵ nominibꝰ ñ in ꝑsonis ac¬
cipiunt. Vnde et patripassiam uocant᷑. qͥa
pacrem passum dicunt. Sabelliani ab eodẽ
nocto pullulasse dicuntꝰ. cuiꝰ discipulũ ꝑhi¬
bent fuisse sabellium. ex cuiꝰ nomine maxi¬
me innotuerunt. unde et sabelliani uocatift.
I unam ꝑsonam patris et filii et sp̃s scĩ astra¬
unt Arriani ab arrio alexandrino presbite¬
ro orti sunt. qui cocternum patri filiũ non
agnoscens. diuersas in Kinitate substanti¬
as asseruit. contra illud quod ait dñs. ego

Expanded text:
sanctum, dicunt etiam nullum imputari peccatum sanctum, dicunt etiam nullum imputari peccatum in fide manentium. Origeniani ab Origene auctore exorti sunt, dicentes quod non possit Filius videre Patrem, nec Spiritus sanctus Filium; animas quoque in mundi principio dicunt peccasse, et pro diversitate peccatorum e coelis usque ad terram diversa corpora quasi vincula meruisse, eaque de causa factum fuisse mundum. Noetiani a quodam Noetio vocati, qui dicebant Christumtatem in officiorum nominibus, non in personis, accipiunt: unde et Patripassiani vocantur, quia Patrem passum dicunt. Sabelliani ab eodem Noetio pullulasse dicuntur, cujus discipulum perhibent fuisse Sabellium, ex cujus nomine maxime innotuerunt, unde et Sabelliani vocati sunt: hi unam personam Patris et Filii et Spiritus sancti astruunt. Ariani ab Ario Alexandrino presbytero orti sunt, qui coaeternum Patri Filium non agnoscens, diversas in Trinitate substantias asseruit, contra illud quod ait Dominus: Ego
Abbreviated transcription (Latin):
nelium cathedram sacerdotalem conatꝰ inua¬
dere heresim instituit: nolens apostatas susci¬
pere. et rebaptizans baptizatos. Montani
heretici dicti. quod tempore ꝑsequutionis in
montibus latuerunt. qua occasione se a catho¬
licȩ eccłie corpore diuiserunt Itbionite abe¬
Unde et competenter ebionei ꝓpauꝑtate in¬
telligentię appellati sunt. li semiiudei sunt.
et ita tenent &angłium ut legem carnali¬
ter seruent aduersus qͦs adgalachas apłs
scribens inuenitur. F otimãni afetino gal¬
lo grecie sirime episcoponuncupati. qͥ ebio¬
nitarum heresim suscitans. asseruit. xp̃ma
Maria ꝑ iosepħ nupcẏali coitu fuisse c̃ceptũ.
Aeriami ab acrio quodam nuncupati sunt.
li offerre sacrificium ꝓ defunctis sꝑnt̃ ¶ Aeci¬
ani ab aetio sunt uocati. idemq eunomia¬
ni.ab eunonno quodam dialectico actudis¬
cipulo. ex cuiꝰ nomine magis innotuerunt.
dissimilẽ patri asserentes filium. et filio sp̃m

Expanded text:
nelium cathedram sacerdotalem conatus invanelium cathedram sacerdotalem conatus invadere haeresim instituit, nolens apostatas suscipere, et rebaptizans baptizatos. Montani haeretici dicti, quod tempore persecutionis in montibus latuerunt, qua occasione se a corpore catholicae Ecclesiae diviserunt. Ebionitae ab EUnde competenter Ebionei pro paupertate intelligentiae appellati sunt. Hi semijudaei sunt, et ita tenent Evangelium, ut legem carnaliter servent, adversus quos ad Galatas Apostolus scribens invenitur. Photiniani a Photino Gallo-Graeciae Syrmiae episcopo nuncupati, qui Ebionitarum haeresim suscitans, asseruit Christum a Maria per Joseph nuptiali coitu fuisse conceptum. Aeriani ab Aerio quodam nuncupati sunt: hi offerre sacrificium pro defunctis spernunt. Ethiani ab Ethio sunt vocati, idemque Eunomiani ab Eunomio quodam dialectico, Ethii discipulo, ex cujus nomine magis innotuerunt, dissimilem Patri asserentes Filium, et Filio Spiritum
Abbreviated transcription (Latin):
initium Ermogeniani abermogene qͦdã
uocati. qui materiam ñ natam introducers
deo ñ nato eam cõparauit. matrẽq elem̃¬
torum et deam asseruit. qͦs apłs impbat e¬
lementis seruientes. Manichei a quodã ꝑsa
extiterunt qui uocatus .ẽ. manes. Hic dũas
naturas et substantias introduxit id est bo
nam/ et malam. et animas ex deo quasi ex
aliquo fonte manare asseruit. Testamen¬
tum uetus respuunt: nouum exparte reci¬
piunt. Canomiani. id est qui latine sine le¬
ge dicunt᷑. Antropomorfite dicti ꝓ co qͦd
simplicitate rustica dm̃ habere humana
inter pretatur ignorantes uocẽ dñi qui ait.
Spiritus .ẽ. ds̃. Incorporeus est enim. nec mẽbrs
distinguitur. nec corporis mole censetꝰ Eradi¬
te ab cradio auctore exorti. monachos tantũ
recipiunt. coniugia respuunt. regna celoꝵ par¬
uulos habere ñ credunt. Nouatiani a nouato
Romȩ urbis presbittro exorti. qui aduersus cor¬

Expanded text:
initium. Hermogeniani ab Hermogene quodam initium. Hermogeniani ab Hermogene quodam vocati, qui materiam non natam introducens, Deo non nato eam comparavit, matremque elementorum et deam adseruit; quos Apostolus inprobat, elementis servientes. Manichei a quodam Persa extiterunt, qui vocatus est Manes. Hic duas naturas et substnam et malam, et animas ex Deo quasi ex aliquo fonte manare asseruit; Vetus Testamentum respuit, Novum ex parte recipit. Canoniani Latine sine lege dicuntur. Anthropomorphitae dicti, pro eo quod simplicitate rustica Deum humana interpretatur; ignorantes vocem Domini, qui ait: Spiritus Deus est. Incorporeus est enim, nec membris distinguitur, nec corporis mole censetur. Heraclitae ab Heraclito auctore exorti, monachos tantum recipiunt, conjugia respuunt, regna coelorum parvulos habere non credunt. Novatiani a Novato Romae urbis presbytero exorti, qui adversus Cor
Abbreviated transcription (Latin):
Seueriam aseuero exorti. uinũ ñ bibunt. ue¬
tus testamentum et resurrectionem ñ recipi¬
unt. Taciani ataciano quodã uocati. qui
et encratite dicti quia carnes abhominant᷑.
Alogii uocati tanquam sine uerbo. Logos
enim grece uerbum dicitur. Deum etiam ũ¬
bum non credunt. respuentes ioħis eangłi¬
um et apocalipsin. Catafrigiis nomen p̃ro¬
uincia frigia dedit. quia ibi extiterunt. Auc¬
tores eoꝵ. Montanus. prisca et maximilla
fuerunt. Ii aduentũ sp̃s scĩ. non in apłis sed
inse traditum asserunt Catarde ꝓpt̾ mũ¬
diciam ita se nominauerunt. qłiantes enĩ
de suis meritis negant penicentibus ueniam
peccatoꝵ. Uiduas si nupserint tanquã adul¬
teras dãnant. mundiores se ceteris predicant.
Qui nomen suum si cognoscere uellent. mũ¬
danos se potius quã mundos uocarent. Pau¬
liani apaulo samosteno exorti sunt. qͥ dixit
non semꝑ fuisse. xp̃m. sed amaria sũpsisse

Expanded text:
Severiani a Severo exorti vinum non bibunt: VeSeveriani a Severo exorti vinum non bibunt: Vetus Testamentum et resurrectionem non recipiunt. Tatiani a Tatiano quodam vocati, qui et Encratitae dicti, quia carnes abominantur. Alogii vocantur tamquam sine Verbo. Λόγος enim Graece verbum dicitur. Deum enim Verbum non credunt, respuentes Iohannis evangelium et Apocalypsin. Cataphrygiis nomen provincia Phrygia dedit, quia ibi extiterunt. Auctores eorum Montanus, Prisca et Maximilla fuerunt. Hi adventum Spiritus Sancti non in Apostolis, sed in se traditum adserunt. Catharoe propter munditiam ita se nominaverunt. Gloriantes enim de suis meritis, negant paenitentibus veniam peccatorum: viduas, si nupserint, tamquam adulteras damnant: mundiores se ceteris praedicant. Qui nomen suum si cognoscere vellent, mundanos se potius quam mundos vocarent. Pauliani a Paulo Samosateno exorti sunt, qui dixit non semper fuisse Christum, sed a Maria sumpsisse
Abbreviated transcription (Latin):
changeloꝵ defendunt. Adamiani uocati.
quodi adȩ imitent᷑ nuditatẽ. unde et nudi
orant. et nudi inter se mares femineq c̃
afilio adam qui uocatus . ẽ. seth. dicentes eun
proco quod melchisedech sacerdotem dei ñ
nominem fuisse. sed uirtutem aĩ esse arbitͣn¬
tur Angelici uocati quia angelos colunt.
Apostolici hoc sibi nomen ideo sũpsert̃ qͦad
nichil possidentes ꝓpriũ. nequaquã recipi¬
ant eos qui aliquid in hoc mundo utuntur.
Cerdoniani. acerdone quodam nominati.
cioniste. amarcione stoicõ philosopho appel¬
lati. qui cerdonis dogina sequutus alterũ bo¬
num alterum iustum dm̃ asseruit. tanquã
duo principia creatoris et bonitatis.Arcote¬
ritȩ. ab oblatione uocati. Panem enĩ et case¬
um offerunt. dicentes pͥmis hominibus obla¬
tionem afrugibus terrȩ et afructibus oiũ
finsse celebratam.Aquarii appellati. eoqͦa
aquam solam offerunt incalice sacramenti.

Expanded text:
changelorum defendunt. § 13. Adamiani vocati, changelorum defendunt. § 13. Adamiani vocati, quod Adae imitentur nuditatem. Unde et nudi orant, et nudi inter se mares feminaeque ca filio Adae, qui vocatus est Seth, dicentes, eunpro eo, quod Melchisedech, sacerdotem Dei, non hominem fuisse, sed virtutem Dei esse arbitrantur. § 17. Angelici vocati, quia angelos colunt. § 18. Apostolici hoc sibi nomen ideo sumserunt, quod nihil possidentes proprium nequaquam recipiant eos, qui aliquo in hoc mundo utuntur. § 19. Cerdoniani a Cerdone, quodam nominati, 0. Marcionistae a Marcione, Stoico philosopho, appellati, qui Cerdonis dogma secutus alterum bonum, alterum justum Deum asseruit, tanquam duo principia creatoris et bonitatis. Artotyritae ab oblatione vocati. Panem enim et caseum offerunt, dicentes primis hominibus oblationem a fructibus terrae et a fructibus ovium fuisse celebratam. Aquarii appellati, eo quod aquam solam offerunt in calice sacramenti.
Abbreviated transcription (Latin):
to quodam nuncupati. Ii inter cetera circũ¬
cisionem obseruant. mille annos post resur¬
rectionem in uoluptate carnis futuros pre¬
dicant. Unde et grece ciliaste. latine mili¬
ciasti sunt appellati¶ Nat arei dicti. qui dũ
pellatus filium dei confiteantur. omĩa tam̃
ueteris legis custodiunt Ofitę. a colubro
nominati sunt. Coluber enim grece ofis
dicitur. colunt enim serpentẽ dicentes ipsũ
in paradẏsum induxisse uirtutis cognitio¬
nem Valentiani. aualentino quodã pla¬
conco sectatore uocati. qui eonas id est scła
quedam in originem dei creatoris induxit.
xp̃m quoq de uirgine nichil corporis assũp¬
sisse. sed ꝑeam quasi ꝑ fistulam transisse as¬
seruit. ⁊ ppellite quoꝵ auctor appelles qͥ
treatorem angłm nescio quem głiosũ suꝑi¬
oris dei faciens. dm̃ legis israhel ad illũ igne¬
contiati aprincipibus appellant᷑. qui uni¬
uersitatem quam as̃ condidit oꝑa esse ar¬

Expanded text:
tho quodam nuncupati. Hi inter cetera circutho quodam nuncupati. Hi inter cetera circucisionem observant, mille annos post resurrectionem in voluptate carnis futuros praedicant. Unde et graece Χιλιάσται, latine Millenarii sunt appellati. § 8. Nazaraei dicti, qui dum pellatus filium Dei confiteantur, omnia tamen veteris legis custodiunt. § 9. Ophitae a colubro nominati sunt. Coluber enim graece ὄφις dicitur. Colunt enim serpentem, dicentes, ipsum in paradisum induxisse virtutis cognitionem. § 10. Valentiniani a Valentino quodam Platonico sectatore vocati, qui αἰῶνας, id est saecula quaedam, in originem Dei creatoris induxit, Christum quoque de Virgine nihil corporis assumsisse, sed per eam quasi per fistulam transisse asseruit. § 11. Appellitae, quorum auctor Appelles fuit, qui creatorem angelum nescio quem gloriosum superioris Dei faciens, Deum legis Israel illum igneArchontiaci a principibus appellantur, qui universitatem, quam Deus condidit, opera esse ar
Abbreviated transcription (Latin):
non adcosed auirtute quadam superna
creatam¶ Menandriani. amenandro ma¬
go discipulo simonis nuncupati. qui mun¬
dum non adõ sed ab angłis factũ asseruit.
Basilidiani abasilide appellati. qui inter
reliquas blasphemias passum iħm ab ne¬
gauit/ Nicholaitẽ dicti anicholao diacono
eccłie ierusolymoꝵ. qui cum stephano et ce¬
teris consticutus . ẽ. apetro. qui ꝓpter pul¬
chritudinem relinquens uxorem dixit ut
qui uellet ea uterct᷑. uersa est in stuprum
talis consuetudo ut inuicem coniugia cõ¬
mutarent᷑. quos ioħes in apocalipsi ĩpro¬
bat dicens. sed hoc habes quod odisti faca
nicholaitarum Onostici ꝓpter excellen¬
tiam scientiȩ se ita appellare uoluerunt. ani¬
mam naturam dei esse dicunt. bonũ et ma¬
lum deum suis doginatibus esse fingunt Car¬
pocratiani. a carpocrate quodam uocant᷑.
qui dixit xp̃m hominem fuisse tantũ. et de
utrdq sexu ꝓgenitum Ceruitiam. acerin¬

Expanded text:
non a Deo, sed a virtute quadam superna non a Deo, sed a virtute quadam superna creatam. Menandriani a Menandro mago, discipulo Simonis nuncupati; qui mundum non a Deo, sed ab angelis factum asserunt. Basilidiani a Basilide appellati, qui inter reliquas blasphemias passum Iesum abnegavit. Nicolaitae dicti a Nicolao, diacono ecclesiae Hierosolymorum, qui cum Stephano et ceteris constitutus est a Petro; qui propter pulchritudinem relinquens uxorem, ut qui vellet eam uteretur, versa est in stuprum talis consuetudo, ut invicem coniugia commutarentur. Quos Iohannes in Apocalypsi inprobat dicens 2, 6: 'Sed hoc habes, quod odisti facta Nicolaitarum.' Gnostici propter excellentiam scientiae se ita appellare voluerunt. Animam naturam Dei esse dicunt, bonum et malum Deum suis dogmatibus fingunt. Carpocratiani a Carpocrate quodam vocantur, qui dixit Christum hominem fuisse tantum, et de utroque sexu progenitum. Cerinthiani a Cerin
Abbreviated transcription (Latin):
he esse se głentur. Nam cum in babilomam
uenisset populus dei. pleriq relinquentes ippo¬
res suas. babilonicis mulieribus adheser̃t̃. Qui¬
dam aũt israheliticis tantum c̃iugiis conten¬
ti. uel ex eis geniti. dum reuersi essent de babi¬
lonia diuiserunt se ab om̃i popło. et assũpse¬
runt sibi hoc nomen iactantię. Meristtiap¬
pellati eo quod separent scripturas. non cre¬
dentes omĩbus ꝓphetis. dicentes aliis et alis
spiritibus illos ꝓphetasse. Meris enim grece.
latine pars dicitur. Samaritȩ dicti quoa le¬
gem solam custodiant. nam ꝓpħas ñ recipi¬
unt. Iierobaptistę. eoquod quotidie uesti¬
menta sua et corpora lauent.
heretici qui de eccłia recesserunt ex no¬
mine suoꝵ auctoꝵ nuncupant᷑ quidã ue¬
ro ex causis quas cligentes instituerunt. Simo¬
niani dicti. asimone magicȩ discipline peri¬
to. cui pełus in actibus apostoloꝵ maledi¬
nia emere uoluisset. Ii dicunt creaturam

Expanded text:
hae esse se gloriantur; nam cum in Babyloniam hae esse se gloriantur; nam cum in Babyloniam venisset populus Dei, plerique, relinquentes uxores suas, Babylonicis mulieribus adhaeserunt; quidam autem Israeliticis tantum conjugiis contenti, vel ex eis geniti, dum reversi essent de Babylonia, diviserunt se ab omni populo, et assumpserunt sibi hoc nomen jactantiae. 8. Meristaei appellati, eo quod separant scripturas, non credentes omnibus prophetis, dicentes aliis et aliis sipiritibus illos prophetasse; μέρος enim Graece, Latine pars dicitur. 9. Samaritae dicti, quod legem solam custodiunt, nam prophetas non recipiunt. 10. Hemerobaptistae, eo quod quotidie vestimenta sua et corpora lavent. Quidam etiam haeretici, qui de Ecclesia recesserunt, ex nomine suorum auctorum nuncupantur; quidam vero ex causis quas elegentes instituerunt. Simoniani dicti a Simone magicae disciplinae perito, cui Petrus in Actibus apostolorum maledinia emere voluisset. Hi dicunt creaturam
Abbreviated transcription (Latin):
nibus ñ ꝑ substantiã inuisibilẽ sed ꝑ creatu¬
ram corporalem. ꝑ quã etiã et hominibꝰ ap¬
gelorum. Ubi querit᷑ qua lingua angłi lo¬
quantur. ñ quod angłoꝵ aliquȩ linguȩ sint.
sed hoc ꝑ exaggerationem dicit᷑. Itẽ querit᷑
qua lingua infuturũ homines loquant᷑ nꝰꝗͣ
bunt. Ideo aũt prius de linguis ac deinde
de gentibus posiumꝰ. quia ex linguis gentes.¬

Expanded text:
nibus non per substantiam invisibilem, sed per creatunibus non per substantiam invisibilem, sed per creaturam corporalem, per quam etiam et hominibus apinum loquar et angelorum.' Ubi quaeritur qua lingua angeli loquantur; non quod angelorum aliquae linguae sint, sed hoc per exaggerationem dicitur. Item quaeritur qua lingua in futurum homines loquantur: nusquam bunt.' Ideo autem prius de linguis, ac deinde de gentibus posuimus, quia ex linguis gentes
Abbreviated transcription (Latin):
incerpretatio ostendit. de unctione dali¬
citur: siuc de nomine auctoris et crtators Arp̃o
enim xp̃iam sunt cognominati. sic̃ anidam
dei. De magistri quippe nomine cognomen
sectatoribus cdatum est. Xpĩam aũt olĩ ainde¬
is quasi obꝓbrio natarei uocabant᷑ ꝓco qͦd ar̃s¬
caticuminus grece auditor interpritat᷑. Cõ¬
petens uocatus qͥa post instructionẽ fidci cõpe
cati Laicus populars. Laos ciñ grece populis
dicitur. Proselitus idest aduenãt circũcisis.
qui miscebat᷑ populo dei. Grecum est.
De ccelesia et synagogi.

Expanded text:
interpretatio ostendit, de unctione deducitur, sive de nomine auctoris, et creatoris. A Christo enim Christiani sunt cognominati: sic a Juda Judaei. De magistri quippe nomine cognomen sectatoribus datum est. Christiani autem olim a Judaeis, quasi ob opprobrium, Nazareni vocabantur: prκατεχούμενος Graece auditor interpretatur. Conpetens vocatus, quia post instructionem fidei conpetcati. Laicus popularis. Λαός enim Graece populus dicitur. Proselytus, id est advena et circumcisus qui miscebatur populo Dei, Graecum est. ecclesia et synagoga.
Abbreviated transcription (Latin):
indiciũ ut ad tantũ fastigiũ euectꝰ inedi¬
ocritatis humane cõmonerent᷑. Duobus
aũt generibus delet᷑ exercitꝰ aut interne¬
dissice corpora ponto S polia hostiũ. preda:
manubiȩ. exuuiȩ: partes. freda: apredan¬
do uocata. Manubię ẽo quod manibꝰ detra¬
hunt᷑. Hec et exuuiȩ ab exuendo dictȩ qͥa
exuunt᷑. Hȩc et partes apari diuisione ꝓ
ꝑsonarũ qualitate. et laboꝵ iusta decihio¬
ne Ecrspolia aũt apalliis quasi ex palia.
III. De signis.

Expanded text:
indicium ut ad tantum fastigium evecti mediindicium ut ad tantum fastigium evecti mediocritatis humanae commonerentur. Duobus autem generibus deletur exercitus; aut internidissice corpora ponto. Spolia hostium: praeda, manubiae, exuviae, partes. Praeda a praedando vocata. Manubiae, eo quod manibus detrahuntur. Haec et exuviae ab exuendo dictae, quia exuuntur. Haec et partes a pari divisione pro personarum qualitate, et laborum iusta decisione. Spolia autem a palleis, quasi expallia; § 3 De signis.
Abbreviated transcription (Latin):
concedendo cxercitũ iudicare solitũ erat.
secundo senatũ. tertio populũ. Erat aõt
ueherent᷑. ex illo qͦd solici sint priores duco
hoc habitu bella mire. Quicũq aũt incen¬
flictu uicissent palma aurca coronaban¬
tur. quia palma stimulos habet. Qui ue¬
ro sine conflictu fugientẽ ꝓstrasset. laurea
co quod hȩc arbor sine spinis est. Nãq e
purpurea et palmata toga triũphantes
induebant᷑. et scipionẽ cũ sceptro in manu
gerebant. adimitationẽ uictorię scipio¬
nis. licet et scipio baculus sit quo homines
innittunt᷑. Unde et ille primus cornelius
scipio appellatus est. quia in foro pat̾ cus
cecus innixus eo ambulabat. Suꝑscipionẽ
autem aquila suꝑsedebat. ob indiciũ qͦd
ꝑuictoriã quasi ad suꝑnã magnitudinẽ
accederent. Inde et colore rufo pbelinihan¬
tur. quasi imitarent᷑ diuini ignis effigiem
Q uod uero acarnifice contingebant᷑ id esse

Expanded text:
concedendo exercitum judicare solitum erat; concedendo exercitum judicare solitum erat; secundo senatum, tertio populum. 4. Erat auveherentur, ex illo quod soliti sint priores duces hoc habitu bella inire. Quicunque autem in conflictu vicisset, palma aurea coronabatur, quia palma stimulos habet. Qui vero sine conflictu fugientem prostrasset, laurea, eo quod haec arbor sine spinis est. 5. Namque et purpuream et palmatam togam triumphantes induebantur, et scipionem cum sceptro in manu gerebant ad imitationem victoriae Scipionis, licet et scipio baculus sit, quo homines innituntur. Unde et ille primus CorneliScipio appellatus est, quia in foro pater eius caecus innixus eo ambulabat. Super scipionem autem aquila supersedebat, ob indicium quod per victoriam quasi ad supernam magnitudinem accederent. Inde et colore rufo perliniebantur, quasi imitarentur divini ignis effigiem. Quod vero a carnifice contingebantur, id esse
Abbreviated transcription (Latin):
c̾coria dicta. quod u̾ id est uirtute adipisca¬
tur. Hoc est enĩ ius gentiũ. uĩ ui expellere
Nam turpis est dolo quesita uictoria Cer¬
ta aũt uictoria est. uel occisio hostis. uel ex¬
spoliacio. uel utrũq Non est aũt iocunda
uictoria. que ꝑ ĩmensa detrimenta c̃tinoe
Et hoc est quod laudat salustiꝰ duces in¬
ccoriam incruento ȩxercitu deportass P
ideo quod ituris adhuc certamen pͥmũ est
id est aconuersione hostis et fuga. Nã ab eo
quod hostẽ quis fugasset merebat᷑ trophaũ
Qui occidisset: triũphũ. Qui dictus ẽ. a pos¬
testriambes. id est ab exultatione. Plene oñ
uictoris triũphus debetur Semiplenę. tro¬
pheum. quia nundũ plenam est uictoriã
consequutꝰ. Non eñ obtinuit. sed fugant
exercitũ. Hec tamen nomina scriptors eon¬
fundunt. Tranquillus aũt triũphũ lati¬
ne dicit potiꝰ appellatũ. qͦd is qui trum¬
phans urbem in grederet᷑ triꝑtito udicio
honorarct᷑. Nam̃ primũ de t̾riũpho dua

Expanded text:
ctoria dicta, quod vi, id est, virtute, adipiscatur. Hoc est enim jus gentium, vim vi repellere. Nam turpis est dolo quaesita victoria. Certa autem victoria est, vel occisio hostis, vel exspoliatio, vel utrumque. Non est autem jucunda victoria, 374 quae per immensa detrimenta contingit. Est hoc est, quod laudat Sallustius duces victoriam in cruento exercitu reportasse. 2. ideo quod ituris ad hoc certamen primum est id est, conversione hostium et fuga. Nam ab eo quod hostem quis fugasset, merebatur trophaeum; qui occidisset, triumphum: qui dictus est ἀπὸ τῆς τριάμβης, id est, ab exsultatione. Plenae enim victoriae triumphus debetur; semiplenae trophaeum, quia nondum plenam est victoriam consecutus. Non enim obtinuit, sed fugavit exercitum. Haec tamen nomina Scriptores confundunt. Tranquillus autem triumphum Latine dicit potius appellatum, quod is qui triumphans urbem ingrederetur tripertito judicio honoraretur. Nam primum de triumpho duci
Abbreviated transcription (Latin):
lorum. Et ubi ex audiri preco ꝑtumultũ
non poterat. sonitꝰ tube clangentis attinge¬
ret. Tubam aũt dictã quasi tofam id̾ est ca¬
uam. Item tubam quasi tibiã/ Inter tubã
aũt et bucinam ueteres discernebant. Nam
bucina insonans sollicitudinẽ ad bella de¬
nunciabat. Cirgiliꝰ¶ Qua bucina signũ dira
Nam interdũ cant᷑ ut bella cõmittantur.
et signa receptui canere dicunt᷑. Classica st̃
cornua quȩ conuocandi causa erant facta.
et acalçando classica dicebant᷑. De qͥbꝰ uirgi¬
lius. Classica iãq sonant Apud amazonas
autem ñ tuba sicut a regibus. sed aregina si
Nrma generaliter omĩum rerũ
instrumenta sunt. Vnde et ubi repo¬
nuntur. armaria dicta st̃. Itẽ arma: tela om¬
nium generum Sed arma sunt quibus ipsi
tuemͦ. Tela sunt quȩ emittimꝰ Nã arma
auplicia st̃ad est uel quibus ꝑcutimꝰ uel qͥb
tegimir Arma aũt ꝓpric dicta sunt. eo qͦd
armos tegunt.Nam arma uel ab armis

Expanded text:
lorum, ut ubi exaudiri praeco prae tumultu lorum, ut ubi exaudiri praeco prae tumultu non poterat, sonitus tubae clangentis attingeret. Tuba autem dicta, quasi tofa, id est, cava. Item tuba, quasi tibia. 4. Inter tubam autem et buccinam veteres discernebant. 378 Nam buccina insonans sollicitudinem ad bella denuntiabat. Virgilius: Qua buccina signum Dira Nam interdum canit, ut bella committantur; et signa receptui canere dicuntur. 5. Classica sunt cornua, quae convocandi causa erant facta, et a calando classica dicebantur. De quibus Virgilius: Classica jamque sonant. Apud Amazonas autem non tuba sicut a regibus, sed a regina sisDe armis. 1. Arma generaliter omnium rerum instrumenta sunt, unde et ubi reponuntur armaria dicta sunt. Item arma et tela omnium generum, sed arma sunt quibus ipsi tuemur tela quae emittimus. Nam arma duplicia sunt: id est vel quibus percutimus, vel quibus tegimur. Arma autem proprie dicta sunt eo quod armos tegunt. Nam arma vel ab armis
Abbreviated transcription (Latin):
uelixillũ. Sub Romulo aut fasciculos fem
ꝓ ucrillis milites habuerunt. Hinc et ma¬
nipuli appellant᷑. Nampulos enĩ dicimꝰ fas¬
ces feni. quod manũ impleant. Cetera signa
diuersis p̃lata imaginibus scđ̾m militarem
consuetudinẽ ȩxistuñt. ꝑ quȩ exercitꝰ ꝑmixtio¬
ucina .ẽ. qua signũ dat᷑ in hoste. dicta a
uoce quasi uocina. Nam pagani agre¬
stesq aqͥ omẽm usũ bucina ad cõpita c̃uõca¬
bant᷑. Fropriẽ gͦ hoc agrestibus signũ fuit. De
quo persius. Bucina cogebat priscos ad ar
ma quirites. Huiꝰ clangor bucinũ dicit᷑ Tu¬
bam tirreni primũ inuenerunt. Unde et¬
uirgilius. Tirrenusq tube mugire ꝑethera
clangor. Hanc enĩ atirrenis predonibus ex¬
cogitatam dum dispersi circa maritimas
hõras ñ facile ad quanq prede occasiõnẽ
uoce aut bucina c̃uocarent᷑ uento plerũq
obstrepente. Hinc post ea bellicis certamin¬
bus adhibita est addenuncianda signa bel¬

Expanded text:
velxillum. Sub Romulo autem fasciculos feni velxillum. Sub Romulo autem fasciculos feni pro vexillis milites habuerunt: hinc et manipuli appellantur; manipulos enim dicimus fasces feni quod manum inpleant. Cetera signa diversis praelata imaginibus secundum militarem consuetudinem existunt, per quas exercitus permixtioBuccina, qua signum datur in hoste, dicta a voce, quasi vocina: nam pagani agrestesque ad omnem usum buccina ad compita convocabantur. Proprie ergo hoc agrestibus signum fuit, de quo Propertius: ma Quirites. Huius clangor bucinum dicitur. TuTubam Tyrrheni primum invenerunt, unde Virgilius: Tyrrhenusque tubae mugire per aethera clangor. Hanc enim a Tyrrhenis praedonibus excogitatam dicunt, cum dispersi circa maritimas oras non facile ad quamque praedae occasionem voce aut buccina convocarentur, vento plerumque obstrepente. 3. Hinc postea bellicis certaminibus adhibita est ad denuntianda signa bel
Abbreviated transcription (Latin):
dicunt᷑ quod ex iis exercitus
et pugnandi et uictoriȩ re¬
ceptui accipit simbolon. Nã
aut ꝑuocem tubȩ aut ꝑ sibolũ
admon̾ct᷑ exercitus. Legionũ pͥn¬
cipalia signa. aquilȩ. dracones. et pilȩ Aqͥ¬
le ideo qͦd eadem auis ious in armis auspi¬
cio fuerit. Nam dũ idem iouis aduersusci¬
tanas ꝓficisceret᷑ aquilã ei in auspicio ap¬
paruisse ferunt. quã ille ꝓ inditio uictorie
acceptã. tutelȩ sue auspicatꝰ eã legioni sig¬
num deit. Quo factũ est: ut dẽinceps mi¬
litũ signis cõmicteret᷑. Cuiꝰ meminit luca¬
nus dicenꝗ Signa pares aquilas et pila
minantia pilis. Orachonũ signa ab apol¬
line morte phitonis serpentis in choata st̃.
Dehinc agrecis et romanis in bello gestari
ceperunt. Pilam in signo constituisse fert᷑
augustus ꝓpter nationes sibi in cuncto or¬
be subiectas. ut maiusfigurã orbis osten¬
deret. Uexillũ et ipsũ signũ bellicũ. tractũ
nomen habens a ueli diminutione quasi

Expanded text:
dicuntur quod ex his exercitus et pugnandi et victoriae receptui accipit symbolon. Nam aut per vocem tubae, aut per symbolon admonetur exercitus. Legionum principalia signa: aquilae, dracones et pilae. Aquilae ideo, quod eadem avis Iovis in armis auspicio fuerit. Nam dum idem Iovis adversus Titanas proficisceretur, aquilam ei in auspicio apparuisse ferunt; quam ille pro indicio victoriae acceptam tutelae suae auspicatus, eam legioni signum dedit; quo factum est ut deinceps militum signis committeretur. Cuius meminit Lucanus dicens1, 7: Signa pares aquilas et pila minantia pilis. Draconum signa ab Apolline morte Pythonis serpentis inchoata sunt. Dehinc a Graecis et Romanis in bello gestari coeperunt. Pilam in signo constituisse fertur Augustus, propter nationes sibi in cuncto orbe subiectas, ut maius figuram orbis ostenderet. Vexillum et ipsud signum bellicum, tractum nomen habens a veli diminutione, quasi
Abbreviated transcription (Latin):
ox anocendo dicta: eoquod oculis noce¬
at. quȩ iccirco luns ac syderũ lucẽ ha¬
bet. ne indecora esset. et ut consolaret᷑ om̃s
nocte oꝑantes. et ut quibusdam animanti¬
bus quę lucem solis ferre non possunt ad suf¬
ficientiam temperaret᷑. Noctis aũt et diei
alternatio ꝓpter uicissitudinem dorimen¬
di uigilandiq effecta est. et ut oꝑis diurm
laborẽm. noctis requies temperet. Noctem
autem fieri aut quia longo itinere lassat᷑
sol. et cum ad ultimũ cęli spaciũ ꝑueriit
clanguescit. ac tabefactus efflat suos ig¬
nes. aut quia eadem ui sub terras cogit᷑
qua super terras ꝑtulit lumen. et sic̃ um¬
bra terrȩ noctem facit. Vnde et uirgiliꝰ.
na terramq polumq Noctis partes septt̃
sunt. id est uesper. crepusculum. conticini
um. intempestum. Gallicimũ. matutinum.
diluculum. Crepusculum est dubia lux. nã
creperum dubium dicimus. hoc est inter
lucem et tenebras. Uesꝑum abstella occi¬
dental uocatũ. quȩ solem occiduũ sequitꝰ.

Expanded text:
ox a nocendo dicta, eo quod oculis noceat. Quae idcirco lunae ac siderum lucem habet, ne indecora esset, et ut consolaretur omnes nocte operantes, et ut quibusdam animantibus, quae lucem solis ferre non possunt, ad sufficientiam temperaretur. Noctis autem et diei alternatio propter vicissitudinem dormiendi vigilandique effecta est, et ut operis diurni laborem noctis requies temperet. Noctem autem fieri, aut quia longo itinere lassatur sol, et cum ad ultimum caeli spatium pervenit, elanguescit ac tabefactus efflat suos ignes; aut quia eadem vi sub terras cogitur qua super terras pertulit lumen, et sic umbra terrae noctem facit. Unde et Vergilius na terramque polumque. Noctis partes septem sunt, id est vesper, crepusculum, intempestum, gallicinium, matutinum, diluculum. Crepusculum est dubia lux; nam creperum dubium dicimus: hoc est, inter lucem et tenebras. Vesdentali vocatum, quae solem occiduum sequitur
Abbreviated transcription (Latin):
dicta anumero septem dicrũ. quorum
repetitione et menses et anni et scła ꝑaguntꝰ.
Ebta enim grece septem dicunt. Hanc sos sep¬
timanam uocamus. quasi septem luces. nã
mane lux est. Octauus aũt dies idem pͥmus

Expanded text:
dicta a numero septem dierum quorum dicta a numero septem dierum quorum repetitione, et menses, et anni, et saecula peraguntur; ἑπτὰ enim Graeci septem dicunt. Hanc nos septimanam vocamus, quasi septem luces. Nam mane lux est. Octavus autem dies idem primus
Abbreviated transcription (Latin):
.U
Conticinium est quando om̃s silent. Conti¬
cescere enim silere est. Intempestũ.ẽ. mediã
et inactuosũ noctis tempus. quando agini¬
chil potest. et omĩa sopore quicta st̃. Nam tẽ¬
pus ꝑ se ñ intelligit᷑ nsi ꝑ actus humanos. me¬
diũ aũt noctis actucaret. Ergo intẽpesta in¬
actuosa quasi sine tẽpore. hõc est sine accu.
ꝑ quẽ dinoscit᷑ tempus. unde est. intẽpestiue
uenisti. Ergo intempesta dicit᷑ quia caret
tempore. idest accu. Gallicimũ. ꝓpt̾ gal¬
los lucis prenuncios dictũ. Matutinum̃ est
inter abscessum tenebrarum et aurore ad¬
uentum. Et dictũ matutinũ. quod hoc tt̃¬
pus inchoante mane sit. Diluculũ. quasi iã
incipiens parua diei lux hȩc et aurora quȩ
solem precedit. Est aũt aurora diei clares¬
centis exordium. et primus splendor aeris
qui grece eoos dicit᷑. quã nos ꝑ deriuationẽ
aurdram uocamus. quasi eororã. unde ẽ il¬
lud. Et letus eois eurus equis. eoasq acies.

Expanded text:
. Conticinium est, quando omnia silent. Conticescere enim silere est. 9. Intempestum est medium et inactuosum noctis tempus, quando agi nihil potest, et omnia sopore quieta sunt. Nam tempus per se non intelligitur, nisi per actus humanos; medium autem noctis actu caret 224 10. Ergo intempesta, inactuosa, quasi sine tempore, hoc est sine actu, per quem dignoscitur tempus; unde est, intempestive venisti. Ergo intempesta dicitur, quia caret tempore, id est, actu. 11. Gallicinium propter gallos lucis praenuntios dictum. 12. Matutinum est inter abscessum tenebrarum el aurorae adventum; et dictum matutinum, quod hoc tempore inchoante mane sit. 13. Diluculum quasi jam incipiens parva diei lux. Haec et aurora, quae solem praecedit. 14. Est autem aurora diei clarescentis exordium, et primus splendor aeris, qui Graece ἠὼς dicitur, quam nos per derivationem auroram vocamus, quasi eororam. Unde est illud: Laetus Eois Eurus equis, et: Eoasque ac