comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
isse in ceteris quoq uite partib ex¬
timare debebitis Illũ cabulas pus
larii censorias corrupisse decuri¬
nes unĩsi iudicaueẽt cum illo iã
nemorõnẽ nemo rẽ ullã contra¬
lrebat nemo illũ extã multie co¬
guatis et afẜmib tucorẽ ungͣli
beris sius scripsit nemo illũ aditu
ueno congressione nemo ẜmoue
nemo cõniuio dignũ iudicabat õ¬
nes asꝑnabãtur unĩs abhorrebã
Bestiã pestemq fugiebãt huuc cũ
honuẽ tã audacẽm tũ nefuriũtã
nocẽtẽ nũꝙͣ accusasset lũtus iudi¬
tes ẜ id p̃termittere saluo capite suo¬
postrenio niclus tã Remotũ as acciu¬
satione ꝙͣ cluẽtius et natura et bo¬
liuitate et inscituta toẽ uite g cum
essec hec npposita conditio ut auqu¬
ste pieq accͣusaret auc acerbe indigue¬
q moreretur. accusare quoquomõdo
posset ꝙͣ illo mõ emori maluit atq
ut hͦ ita eẽ ꝑspicere possitis expouã

Expanded text:
isse in ceteris quoque vitae partibus exisse in ceteris quoque vitae partibus existimare debetis. illum tabulas publicas Larini censorias corrupisse decuriones universi iudicaverunt; cum illo nemo iam rationem, nemo rem ullam contrahebat; nemo illum ex tam multis cognatis et adfinibus tutorem umquam liberis suis scripsit, nemo illum aditu, nemo congressione, nemo sermone, nemo convivio dignum iudicabat; omnes aspernabantur, omnes abhorrebant, bestiam pestemque fugiebant. hcem, tam nefarium, tam nocentem numquam accusasset habitus, iudices, si id praetermittere suo salvo capite postremo nihil tam remotum ab accusatione quam Cluentius et natura et voluntate et instituta ratione vitae. sed cum esset haec ei proposita condicio ut aut iuste pieque accusaret aut acerbe indigneque moreretur, accusare quoquo modo posset quam illo modo emori maluit. atque ut hoc ita esse perspicere possitis exponam
Abbreviated transcription (Latin):
tio circũuentũ ec̃ dicitis eriuid auiã
cuã opiance diueã cuitues hores pad̾
tuus nõ manfesto negauit ad quam
cum adduxisset mẽdicũ illũ suum
iã cognitũ et sepe uictorẽ ꝑ quẽ uit̾¬
fecer̃at plũos nuilier exclanat se
as eo nullo mõ uelle curari quo curã¬
te suo om̃s perdidisset Tum repente
auconicanũ quẽdã .s. clodiũ phar¬
macapolã cucõsoranũ qui casu cũ
larmũ benisset aggreditur et enm eo
h cccc̃ id quod ipsius tabulis tũ ẽ
uaret cui fora multa restarẽt suul
atq introdrictꝰ ẽ rein confecit p̾ma
potione muilierẽ sustulit neq postea
larmi punctũ ẽ temꝑis cõmoruta
Dadẽ hac dmea testamẽtũ stĩentecũ
tabulas preudisset oppianica qui
geuer eus fuisset digito legata de¬
leuit et cum id multis locĩs̃ fecisse
post mortem eius ne lituris coar¬
gui possec tesc̃mn in alias tabulas cã¬
scriptum sigiis adultermie obsi¬
guauit multa pretereo cõsulto ete¬
nĩ sereor ne hec ipã nimiũ mlta

Expanded text:
circumventum esse dicitis. quid? aviam tuam, Oppianice, Dinaeam cui tu es heres pater tuus non manifesto necavit? ad quam cum adduxisset medicum illum suum iam cognitum et saepe victorem per quem interfecerat plurimos mulier exclamat se ab eo nullo modo velle curari quo curante omnis suos perdidisset. tum repente Anconitanum quendam, L.Lucium Clodium, pharmacopolam circumforaneum qui casu tum Larinum venisset adg id quod ipsius tabulis est demum properaret, cui fora multa restarent, simul atque introductus est rem confecit; prima potione mulierem sustulit neque postea Larini punctum est temporis commoratus. eadem hac Dinaea testamentum faciente, cum tabulas prehendisset Oppianicus, qui gener eius fuisset, digito legata delevit et, cum id multis locis fecisset, post mortem eius ne lituris coargui posset testamentum in alias tabulas transcriptum signis adulterinis obsignavit. multa praetereo consulto; etenim vereor ne haec ipsa nimium multa
Abbreviated transcription (Latin):
de rebus nõ mõ audiend fuit uerũ
2  iudicãd los auditis deco inquẽ
udices nõ estis de eo quẽ nõ uide¬
tis de eoquẽ odisse iã nõ potestis
de eo qui et nacure et legibus sa¬
tiffecit quen leges exilio natura
morte nulitauĩt auditis nõ ab im¬
nuco auditis siue cestibus auditis
cuni ea que copiosissime dici possũt
breuit̾ a me striccimq dicunt᷑
Illi audiebant de co de quo iurati
sentẽcias ferre debebãt de eo cius p̃re¬
tis neftiriũ et cõsceleratũ multũ ĩ¬
cuebãtur de eo quem oderãt ꝓp̃ au

Expanded text:
de rebus non modo audiendum fuit verum de rebus non modo audiendum fuit verum etiam iudicandum? vos auditis de eo in quem iudices non estis, de eo quem non videtis, de eo quem odisse iam non potestis, de eo qui et naturae et legibus satis fecit, quem leges exsilio, natura morte multavit, auditis non ab inimico, auditis sine testibus, auditis cum ea quae copiosissime dici possunt breviter strictimque dicuntur. illi audiebant de eo de quo iurati sententias ferre debebant, de eo cuius praesentis nefarium et consceleratum voltum intuebantur, de eo quem omnes odera
Abbreviated transcription (Latin):
diebus autea nõ solebat mater uł¬
tarentũ proficisti cum sinuilasset
eoipõ die puer cum hora budeenua
in publico ualẽs iusus eẽt aute noc¬
tẽ mortuus et postridie auteꝙͣ luce̾t
combustus ẽ atq hunc tãtũ mero¬
rẽ mat̾ prius honũ Raunor ꝙͣ qͥsꝙͣ
ex oppiauiai fanilia nũciauit illa
ouin uno tempore audisset sibi non
solum filiũ ẜ r exequiarũ munꝰ e¬
reptũ larmũ confescim exanũata
ueuit et ibi de iutegro fiꝰ iã sepul¬
to filio fecit dies nõd decem mc̾ces¬
serãt cnurille alt̾ filuis infans
necatur itaq nubit oppianico cõti¬
nuo sassia letãti iã aimo et spe op¬
tima confromato nec mirũ q̃ se nõ
liberos pecĩe cupidiores solent cẽ
ille ꝓp̃ peciũam liberos anttẽ ioq¬
dun esse duxit sentio iidices uos
pro urã luuãitate hus tãtis stele¬
ribus breuit̾ a me demrrãtis behe¬
ment̾ eẽ cõmotoe quo tãd̃ i᷑ aĩo fu¬
isse illos arbitranuni quibus lus

Expanded text:
diebus antea non solebat. mater midiebus antea non solebat. mater miTarentum proficisci cum simulasset, eo ipso die puer, cum hora undecima in publico valens visus esset, ante noctem mortuus et postridie ante quam luceret combustus est. atque hunc tantum maerorem matri prius hominum rumor quam quisquam ex Oppianici familia nuntiavit. illa cum uno tempore audisset sibi non solum filium sed etiam exsequiarum munus ereptum, Larinum confestim exanimata venit et ibi de integro funus iam sepulto filio fecit. dies nondum decem intercesserant cum ille alter filius infans necatur. itaque nubit Oppianico continuo Sassia laetanti iam animo et spe optime confirmato, nec mirum quae se non liberos pecuniae cupidiores solent esse, ille propter pecuniam liberos amittere iucundum esse duxit. Sentio, iudices, vos pro vestra humanitate his tantis sceleribus breviter a me demonstratis vehementer esse commotos. quo tandem igitur animo fuisse illos arbitramini quibus his
Abbreviated transcription (Latin):
piauicũ s aꝙͣdu incoliuuẽ fuisse im¬
renũ p̾mũ iudece hõis audatiã sassiã
in urĩoniũ duce̾ habiti mrẽ illã cq
uirũ aulũ auriũ occiderat cõcupunt
utrũ ipudẽtior hic qui postulet
an cendelior illa si nbae difficile
tiãq cognoscite petit oppianicq ut sibi
sassia nubat et id magnoꝑe cõtendit
illa aũt nõ adiuira᷑ ãudtiã nõ nu¬
pudẽciã asperuat᷑ nõ deiq illã oppi¬
anici dexterã uiri suisangiiẽ redũ¬
dantẽ resorimidat ẜ ꝙ hãberet ille tͤs
filios idcirco se ablus nptus abhor¬
rere respondit oppianicꝰ qui peciũã
sassie concupuusses domo sibi querẽs
Remediũ existuauit ad cã morã que
iptus afferebatur nã cum haberet
ex nouũe auce filiũ alt̾ aũc eius
filius papia natus teaui aptili quod
suũ apud matrẽ educaret᷑ accessit
subito siue cãpuerũ ceano quod fa¬
cere iusi ludis publicis auc festis

Expanded text:
pianicum sed aliquam diu incolumem fuisse mipianicum sed aliquam diu incolumem fuisse miremini. primum videte hominis audain matrimonium ducere, habiti matrem — illam cuius virum A. Aurium occiderat — concupivit. Vtrum impudentior hic qui postulet, an crudelior illa, si nubat, difficile tiamque cognoscite. petit Oppianicus ut sibi Sassia nubat et id magno opere contendit. illa autem non admiratur audaciam, non impudentiam aspernatur, non denique illam Oppianici domum viri sui sanguine redundantem reformidat, sed quod haberet ille tris filios, idcirco se ab eis nuptiis abhorrere respondit. Oppianicus, qui pecuniam Sassiae concupivisset, domo sibi quaerendum remedium existimavit ad eam moram quae nuptiis adferebatur. nam cum haberet ex Novia infantem filium, alter autem eius filius Papia natus Teani, quod suum, apud matrem educaretur, arcessit subito sine causa puerum Teano, quod facere nisi ludis publicis aut festis
Abbreviated transcription (Latin):
aurius qui autea deuũciarat clamore
houuẽz ac nuns in sequi ce pissec lari¬
no profugit et se in castra clarissu broi
sceleris et cõscie testem nũꝙͣ se iuditus
cõmittẽre ausus ẽ d ꝑ illã .l. sylle bĩ
atq bictoriã lariũ in sũmo timore
onñ cum armatis aduolauit Cuia¬
tuor biros quos municipes fecerãt su¬
stulit se a sylla et alios tres preterea
fuctos ẽẽ dixit et ab eodem si̾ cẽ npe¬
racu ut auriũ illũ qui sibi delatiõe
nouũs et capitis ꝑicliĩ oscẽtauit et
alterũ auriũ et eius .C. filiũ et sex uiri¬
nui quos eq̃stres in illo iudice corẽpẽdo
dicebatur eẽ usue prost̾bendos int̾fi¬
ciendosq curaret Itaq illis crudelissi¬
me int̾stĩs nõ medioc ab eo cetiꝰ pro¬
scriptõis et mortis metu terrerãtur
hus rebus in cã iudicioq pacestĩs qui
ẽ qui illum absolui potuisse arbitrare¬
tur acq hec parua sunt cognoscite
reliqua ut nõ alĩi cõdeiupuatũ esse op¬

Expanded text:
Aurius is qui antea denuntiarat clamore hominem ac minis insequi coepisset, Larino profugit et se in castra clarissimi virsceleris et conscientiae testem numquam se iudiciis, committere ausus est sed per illam L.Lucii Sullae vim atque victoriam Larinum in summo timore omnium cum armatis advolavit; quattuorviros quos municipes fecerant sustulit; se a Sulla et alios praeterea tris factos esse dixit et ab eodem sibi esse imperatum ut A. Aurium illum qui sibi delationem nominis et capitis periculum ostentarat, et alterum A. Aurium et eius L. filium et Sex. Vibium quo sequestre in illo indice corrumpendo dicebatur esse usus, proscribendos interficiendosque curaret. itaque illis crudelissime interfectis non mediocri ab eo ceteri proscriptionis et mortis metu terrebantur. his rebus in causa iudicioque patefactis quis est qui illum absolvi potuisse arbitretur? atque haec parva sunt; cognoscite reliqua ut non aliquando condemnatum esse Op
Abbreviated transcription (Latin):
tis ꝓp̃ offensionẽ aunuitu menuerãt
teq ꝯlrunc iratũ cũ sibi amicũ eẽ co¬
gnouerũt quodq apud ip̃m te de tuo
periclõ dicerent fore putabãt ut i
mentiã tuã liberune residere in tẽ
ullã partẽ iracuudie suspicen᷑ per
dexterã istan te oro quã regi deiocha¬
eo hospes hospiti poruexistĩ istã inꝙͣ
dexcerã non tam in bellis neq in p̃¬
lus ꝙͣ ini promissis et fidem firnuo¬
reui tu illus donũ mire tu betus hos¬
pitĩ renonare uoluisti te eius dii pe¬
nates acceper̃t te amicũ ⁊ placatũ
deiochari regis ade fociq biderunt Cũ
facile exorari cesdr cum semel exorari
soles nenio nmꝙͣ te placauit ĩnuitus
qui ullas resedisse i tesmltatis reli¬
quias assenserit axͣꝙͣ cui sinie maudi¬
te eum de iotharo quereletue nũꝙͣ te

Expanded text:
 offensionem animi tui meminerant, teque cum huic iratum, tum sibi amicum esse cognoverant, quodque apud ipsum te de tuo periculo dicerent, fore putabant ut in mentiam tuam libera, ne residere in te ullam partem iracundiae suspicemur. per dexteram istam te oro quam regi Deiotaro hospes hospiti porrexisti, istam, inquam, dexteram non tam in bellis neque in proeliis quam in promissis et fide firmiorem. tu illius domum inire, tu vetus hospitium renovare voluisti; te eius di penates acceperunt, te amicum et placatum Deiotari regis arae focique viderunt. cum facile orari, Caesar, tum semel exorari soles. nemo umquam te placavit inimicus qui ullas resedisse in te simultatis reliquias senserit. quamquam cui sunt inauditae cum Deiotaro querelae tuae
Abbreviated transcription (Latin):
rt̃e i᷑ bnus Inuicta es a quo etiã ipsi¬
us uictorie conditio iusq deuicta
tenemur erroris humaĩ abscelere c̾te
sibenti sumꝰ nã qm. marcellũ de p̃¬
m ee itẽ ẜ ꝓ nullo de precãte reliqͦs
amplissimos biros et sibi ipõs et pa¬
toie reddidit Caiorũ et freꝙ̃tiã et
Dignitatẽ ħ ipõ in concessu uidetis
non ille induxit hostes incuriã ẜ in¬

Expanded text:
r unus invictus es a quo etiam ipsius victoriae condicio visque devicta tenemur erroris humani, ab scelere certe liberati sumus. nam cum M. Marcellum deprem rei publicae, nullo deprecante, reliquos amplissimos viros et sibi ipsos et patriae reddidit, quorum et frequentiam et dignitatem hoc ipso in consessu videtis, non ille
Abbreviated transcription (Latin):
usitatũ regem capitis irum eẽ
ut aute hꝰ tempus nõ sit auditũ
deinde cum regem quẽ ornare ãte
emicto cum senatu solebã ꝑꝑetiue
dere accedit ut accusacoꝵ alterius
coudelicate alcerus indignitate
perturbor Crudelẽ castorem ne dicõ
sceleratũ ec impiũ qui nepos anũ
scoutieq sue terrorẽ intulerit et
ciiꝰ seuectutẽ cueri et tegere de¬
deat cõmẽdatoẽ ꝙ meũtis etatis
ab impietate et abscelere duxi̾t ac
dñn impulerit et allegatoꝵ pe¬
giam conditõe dolebãde fortinus cõi¬
bus exciiscebã nã cum more maioꝵ
de ẜuo indmñ nec toruẽtis quid̃
queris liceat in qua quõne dolor
dicere serã bocem possec etiã abuto
exoreus ẽ ẜuus qui quẽ in eculeo
apellare non possec enim accusẽt
apud me de facmore cõtra cuiquitã
consiliũ faciuoꝵ misse arguare

Expanded text:
usitatum, regem reum capitis esse, usitatum, regem reum capitis esse, ut ante hoc tempus non sit auditum. deinde eum regem quem ornare antea cuncto cum senatu solebam pro perpdere. accedit ut accusatorum alterius crudelitate, alterius indignitate conturber. crudelis Castor, ne dicam sceleratum et iscentiaeque suae terrorem intulerit ei cuius senectutem tueri et tegere debebat, commendationemque ineuntis aetatis ab impietate et ab scelere duxerit; avi dominum impulerit, a legatorum pegiam condicionem dolebam quam de fortunis communibus extimescebam. nam cum more maiorum de servo in dominum ne tormentis quidem quaeri liceat, in qua quaestione dolor elicere veram vocem possit etiam ab invito, exortus est servus qui, quem in eculeo appellare non posset, eum accuset sapud eum de facinore contra cuius vitam consilium
Abbreviated transcription (Latin):
bolũtatẽ carissimã semꝑ habuisti
tare o cesar simulẽ illi głie laudẽ quã
sepissime q̃uere nichĩe ẽ eiũ tam
lare ꝓpius accedunt ꝙͣ salute qõĩb
dauda mclil habet nec forcuua tua
manis ꝙͣ ut possis nec macura me¬
lougiorẽ orõnẽ cã forsitã postulat
tua certe natura breuorẽ Quare
cum utilius ẽẽ arbitrer teip̃m ꝙͣ
aut me aut ꝙ̃ꝙͣ loqui tecũ finẽ iam
faciã tãtũ toipiñ admonebo si illi ab¬
senti salutẽ dederis presẽtib hus te
sum in oĩbus causis grauiori¬
bus G. cesar mitio dicendi cõ¬
moueri soleã dehemẽtius
ꝙͣ iuidetur uel usus bel etas mea
postulare tum in hac cãita me ꝑ
mlt̃a perturbãt ut ꝙͫ mea fides
scudu mchi afferat ad salutem
regris der ochari deffendẽdã tũi fa¬
cultatis timor decrahat p̾mã dico
pro capite fortuisq regis deio¬
thari quod ip̃m si nõ nũquũ ẽmuitio
duni caxat ꝑiclõtamẽ est ita in¬

Expanded text:
voluntatem carissimam semper habuisti,voluntatem carissimam semper habuisti,tare, C. Caesar, similem illi gloriae laudem quam saepissime quaerere. nihil est tam lla re propius accedunt quam salutem hominibus dando. nihil habet nec fortuna tua maius quam ut possis, nec natura melongiorem orationem causa forsitan postulet, tua certe natura breviorem. qua re cum utilius esse arbitrer te ipsum quam aut me aut quemquam loqui tecum, finem iam faciam: tantum te admonebo, si illi absenti salutem dederis, praesentibus te cum in omnibus causis gravioribus, C. Caesar, initio dicendi commoveri soleam vehementius quam videtur vel usus vel aetas mea postulare, tum in hac causa ita multa me perturbant ut, quantum mea fides studi mihi adferat ad salutem regis Deiotari defendendam, tantum facultatis timor detrahat. primum dico pro capite fortunisque regis, quod ipsum, etsi non iniquum est in tuo dumtaxat periculo, tamen est ita in
Abbreviated transcription (Latin):
cate i᷑ onĩs tecum fuũt tempescate ẽ¬
arreptus unus qui si consilio id fecisẜ
essec corũ suulis quos cu tamẽsaluoᷤ
eẽ uoluisti di ierit ad bellũ discesserit
tui equidẽ cã cuis õibus negotus int̾es¬
sem memoria teneo qualie cũ titus
ligarius questor urbauus fuĩt erga
ti ec dignitatẽ tuã ẜ parum ẽ me hõc
menusse spero etiã te qui obluusti nͭ
nni tui te ad de huiq q̃storis officio co¬
gitãtẽ etiã de alus quibuse questori¬
dus renuiniscẽte recordari liͥ.T. li¬
garius qui tũ uchil egit aliud ucꝙ
et bonũ uirũ iudicares mĩc ace supplex
fr̃is salutẽ petit quã luiꝰ ãmonita
o Ritio cum utrisq hus dederis tres
fratres optinios ee integ̾omnos nõ siͫ
sibi ipõs neq hus cot aut calibus ui¬
ris ueq nobis necessarus ẜ 2 R p
bilissimo et clarissimo a marcello¬
in foro de optuuis et quic onui freꝙ̃¬
tie probatissums frat̾bus ut cõcessi¬
sa illum senatui sic da lunc pplo ca

Expanded text:
tur omnes tecum fuerunt: tempestate abreptus est unus qui, si consilio id fecisset, esset eorum similis quos tu tamen salvos esse voluisti. sed ierit ad bellum, dissenserit tui. equidem, cum tuis omnibus negotiis interessem, memoria teneo qualis T. Ligarius quaestor urbanus fuerit erga te et dignitatem tuam. sed parum est me hoc meminisse: spero etiam te qui oblivisci nihil quaestorio officio, etiam de aliis quibusdam quaestoribus reminiscentem recordari. hic igitur T. Ligarius, qui tum nihil egit aliud—neque et bonum virum iudicares, nunc a te supplex fratris salutem petit. quam huius admonitus officio cum utrisque his dederis, tris fratres optimos et integerrimos non solum sibi ipsos neque his tot talibus viris neque nobis necessariis tuis bilissimo et clarissimo fein foro de optimis et huic omni frequentiae probatissimis fratribus. ut concessisti illum senatui, sic da hunc populo, cuius
Abbreviated transcription (Latin):
spacio int̾posito et cã cogiuta cõseuestat
demq illa deẜmitio iudicioꝵ equoꝵ
que nobis a maioribus tradita ẽ R¬
cieat᷑ ut in rudicus et siue ĩuidia
stulo pͥmũ id quod equissimũ ẽ ut
ne quid huc p̃udicati afferatis et¬
enĩ nõ mõ auctoritatẽ ẜ 2 uomẽ
udicũ amuttenꝰ insi l ex ip̃is cau¬
sis iudicabimꝰ et si ad cãs iudicia
iã scã domo desermio deinde si quão¬
pimonẽ iã nr̃is mẽtibus co̾preliẽ¬
distio sic eã racõ cõueilet sic ratio
labe factabit si demq beritas excor¬
quebit ne repugnetis eã q̃ anmus
tatis Tu aũc cum ego bnaqͣ die de
re dicã et diluã ne ĩpĩ que cõtraria

Expanded text:
spatio interposito et causa cognita consenescat; spatio interposito et causa cognita consenescat; denique illa definitio iudiciorum aequorum quae nobis a maioribus tradita est retineatur, ut in iudiciis et sine invidia stulo, primum id quod aequissimum est ut ne quid huc praeiudicati adferatis — etenim non modo auctoritatem sed etiam nomen iudicum amittemus, nisi hic ex ipsis causis iudicabimus, si ad causas iudicia iam facta domo deferemus; — deinde si quam opinionem iam vestris mentibus comprehendistis, si eam ratio convellet, si oratio labefactabit, si denique veritas extorquebit, ne repugnetis eamque animis tatis; tum autem cum ego una quaque de re dicam et di
Abbreviated transcription (Latin):
cã cõis Q obrem alcerũ partẽ cau¬
se sic agenius ut nos doceamꝰ alte¬
rã sic ut orenus in alter diligẽ¬
tia brã nobis adiũgenda ẽ in alta
fides implorũda uẽmo ẽ eiũ q̃ ĩut¬
die siue nr̃o ac siue taliũbrroꝵ sus¬
sidio possit resiscere Equidẽ quod ad
me actinet quo me bertã nestio ne¬
gem fuisse illã infamiã iuditu cor¬
uupti negẽ illã uem agitatã in cõ¬
tionibus iactutã in ĩudicus cõmeo¬
iatã in seuatu euellã ex aĩs hom̃itã¬
tã opimonẽ tã penitus insitã tã ue¬
tustũ nõ ẽ nrõi ingeni ur̃i auxilu
ẽ iudices lnuꝰ innocẽtie sic in hac
calamtosa faua quasi in aqua ꝑ¬
iciosissima flãma atq in cõi incẽ¬
diosubueuure Et enĩ sicut alue in
locis parum firmamẽti et paruiu
dia nubecilla eẽ debet duẽtur in cõ¬
cionibus iaceat in iuditus ualeat
in opĩonibus ac ẜmiõibus imꝑitoꝵ
as ingenuis prudẽciũ repudietur
deheniẽtes habeat repentinos ĩpeta

Expanded text:
ob rem alteram partem causae sic agemus ut vos doceamus, alteram sic ut oremus; in altera diligentia vestra nobis adiungenda est, in altera fides imploranda. nemo est enim qui invidiae sine vestro ac sine talium virorum subsidio possit resistere. equidem quod ad me attinet, quo me vertam nescio. negem fuisse illam infamiam iudici corrupti? negem esse illam rem agitatam in contionibus, iactatam in iudiciis, commemoratam in senatu? evellam ex animis hominum tantam opinionem, tam penitus insitam, tam vetustam? non est nostri ingeni, vestri auxili est, iudices, huius innocentiae sic in hac calamitosa fama quasi in aliqua perniciosissima flamma atque in communi incendio subvenire. etenim sicut aliis in locis parum firmamenti et parum dia imbecilla esse debet. dominetur in contionibus, iaceat in iudiciis; valeat in opinionibus ac sermonibus imperitorum, ab ingeniis prudentium repudietur; vehementis habeat repentinos impetus,
Abbreviated transcription (Latin):
di orõnẽ ꝙ incelligerẽt iudicẽ ab õppia¬
uico dẽ corrupt̃ũ Quias lrãs a. au
ouis bir fortis et exꝑtus et domi no¬
bilis .m. illiuis auri ꝓpuiquus in fo¬
io palã audiẽtibus cum adesset oppi¬
perisset de lacurũ eẽ testatur inter̃i
breui tempore illi qui erãt in agoum
gallicũ profecti laurmũ Reuertũtur

Expanded text:
di rationem, quod intellegerent indicem ab Oppianico esse corruptum. quas litteras A.Aulus Aurius, vir fortis et experiens et domi nobilis et M. illius Auri perpropinquus, in foro palam multis audientibus, cum adesset Oppirium esse comperisset, delaturum esse testatur. interim brevi tempore illi qui erant in agrum Gallicum profecti Larinum revertuntur;
Abbreviated transcription (Latin):
cauiẽ hõis non eẽt in tanco disc̾uuẽ
et ꝑiclõ cuus refellẽ et eo redargue
certe non eẽt qui ineadẽ causa et for¬
cuua fuissec Staiẽ alius ẽ errare
cesarẽ nolle a liud nõ misereri Tum
diceres cesar caue credas fuit in af¬
foica ligarius tulit arma cõtua te
nũc qͣuid dicis Caue ignostas hec
ne houũs nec ad houuẽm dox est
Qua quid a pudte G. cesar utetur
suã atius abiciet limuaĩtatẽ quã
excorquebit tuã ac p̾mũ aditus et
postulatio tuberoiis hͤ ut opinor fu ͭ
uelle se de Q. ligaru scelere dr̃e nõ
dubito qͥn aduuratus sis uel quod¬
de nullo alio qui siyͣ uel ꝙ is qui in
ead causa fuisset del quiduã noui
sceleris afferret scelus tu illud
uocasti tubero Cui/ isto euĩ nouuẽ
illa adhiuc cã caruit alii errorem
appellãt a lii ciuiorẽ Qui durius
spem cupiditatẽ odiũ ꝑtiuatiã qui
grauissime tenu̾tatẽ scelus prec̾
te adhuc nenio ac in quidẽ si ꝓp̾ũ¬

Expanded text:
tamen hominis non esset in tanto discrimine tamen hominis non esset in tanto discrimine et periculo civis refellere et coarguere certe non esset qui in eadem causa et fortuna fuisset. sed tamen aliud est errare Caesarem nolle, aliud est nolle misereri. tum diceres: Caesar, cave credas: fuit in Africa, tulit arma contra te. nunc quid dicis? cave ignoscas. haec nec hominis nec ad hominem vox est. qua qui apud te, C. Caesar, utetur, suam citius abiciet humanitatem quam extorquebit tuam. ac primus aditus et postulatio Tuberonis haec, ut opinor, fuit, velle se de Q. Ligari scelere dicere. non dubito quin admiratus sis, vel quod nullo de alio quisquam, vel quod is qui in eadem causa fuisset, vel quidnam novi sceleris adferret. scelus tu illud vocas, Tubero? cur? isto enim nomine illa adhuc causa caruit. Alii errorem appellant, alii timorem; qui durius, spem, cupiditatem, odium, pertinaciam; qui gravissime, temeritatem: scelus praeter te adhuc nemo. ac mihi quidem, si p
Abbreviated transcription (Latin):
to ẽ durius quod ue nos domi petia
precibus ec lac̾nus prostrati ad pe¬
des nõ cã urẽ cause fidences ꝙͣ huis
huuãitatis id ue ipetrea pͥugna¬
bis et in nr̃m flecum irrũpes et
nos iacẽtes ad pedes supplicũ uoce
prolidebiosic cum domi facerema
quod et feciiꝰ ec ut speronõ fstia
fecia tũ de repente rrrupisses et
clamare cepisses O cesar cauecu¬
das caue ignostas caue te fb̃m pri
fiaitus suluce obsecũtĩ i isereat¬
nõne ome humãitatẽ exusses Qxͣto
hoc duruo quod uos domi petimq id
ate in foro oppugnari et in tali mise
daret ista uiccoria ꝙͣmulti eiũ essenc
deuictoribus qui te crudelẽ ẽẽ bellẽt
cum 2 de biccis reꝑiãtur ꝙͣ multi qͥ
cumi ate ignosti uenũ bellent impe¬
dirẽc cleuẽtiã tuã cum hii quibus
ip̃e cognoiusti noluit te eẽ in alios
imssicordẽ Quod si probare cesari
possemꝰ in affrica ligariũ omio nõ
fuisse si houesto et iniẜicordi mẽdatõ
saluti ciu calanucoso ẽẽ uellenius

Expanded text:
toque durius. quodne nos petimus precibus ac lacrimis, strati ad pedes, non tam nostrae causae fidentes quam huius humanitati, id ne impetremus pugnabis, et in nostrum fletum inrumpes, et nos iacentis ad pedes supplicum voce prohibebis? si, cum hoc domi faceremus, quod et fecimus et, ut spero, non frustra fecimus, tu repente inruisses et clamare coepisses C. Caesar, cave credas, cave ignoscas, cave te fratrum pro fratris salute obsecrantium misereatnonne omnem humanitatem exuisses? quanto hoc durius, quod nos domi petimus, id a te in foro oppugnari et in tali miserdaret ista victoria. quam multi enim essent de victoribus qui te crudelem esse vellent, cum etiam de victis reperiantur! quam multi qui cum a te ignosci nemini vellent, impedirent clementiam tuam, cum hi quibus ipsis ignovisti nolint te esse in alios misericordem! quod si probare Caesari possemus in Africa Ligarium omnino non fuisse, si honesto et misericordi mendacio saluti civi calamitoso esse vellemus,
Abbreviated transcription (Latin):
nũq̃uis alius agis rõme ne sit ut
domo careat nẽ cum opciuus fr̃ib
ne cum hͦ tyto brocco auũclõ ne cũ
omibus ꝙ carent ytalia prohibet᷑
quo caret s uita ius at ista ne apa¬

Expanded text:
is aliud? ut Romae ne sit, ut domo careat, ne cum optimis fratribus, ne cum hoc T. Broccho avunculo, ne cum omnibus quam caret? Italia prohibetur, qua caret, sed vita vis. at ist
Abbreviated transcription (Latin):
fuictũ quod ꝓpensior in pompei anu¬
citiã fuisset quã in tuã cui tamẽ ip̃i
uei denã te dacurũ fuisse dicebas si
cum auxilia pompero belsi etiã filiũ
iisissec ipe etatis excusatõe osus eẽt
Ita si cum maxinus eũ rebus libera¬
das Itaq nõ solum menui nõ aĩadã¬
asti s ouui metu libera iusti hospitem
agnouisti regem reliquisti neq enĩ¬
lle odio tui progressus ẜ eccore cõilap¬
sus ẽ Io tem quem senãtus ẽ nonue
sepe hio norificẽcissuius decretis appella
louguiquus et alieigena quib nos
in iuedia r p. nati semperq uersati
Cum audirec senatus cõsentietis auc¬
toritate ariua supta cẽ consulib¬

Expanded text:
tum, quod propensior in Cn. Pompei amicitiam fuisset quam in tuam: cui tamen ipsi rei veniam te daturum fuisse dicebas, si tum auxilia Pompeio vel si etiam filium misisset, ipse aetatis excusatione usus esset. ita cum maximis eum rebus liberabas. itaque non solum in eum non animadvertisti sed omni metu liberavisti, hospitem agnovisti, regem reliquisti. neque enim ille odio tui progressus, sed errore communi lapsus est. is rex quem senatus hoc nomine saepe honorificentissimis decretis appellavlonginquus et alienigena quibus nos in media re publica nati semperque versati. cum audiret senatus consentientis auctoritate arma sumpta, consulib
Abbreviated transcription (Latin):
familie nc̃e uirtutis limuãitatis
nota sunt miclu itaq certescio uos
no n petere sauguie ẜ paruiat¬
tenditis res eiũ eo mortẽ spectat ut¬
eiũ ea pena in qua adluc ligaria
sic nõ uideanũ eẽ contẽti Que l aa¬

Expanded text:
estrae virtutis, humanitatis, nota mihi sunt. itaque certo scio vos non petere sanguinem, sed parum attenditis. res enim eo spectat ut ea poena in qua adhuc Q. Ligarius sit non videamini esse contenti. qua
Abbreviated transcription (Latin):
eiũ istuc quisq fecisset ut a quib
partibus in dissensione cruili nõ
esset receptus essetq etiã cum crude¬
quem de suscepta cã ꝓpositãq seutẽtia
nulla coutinuelia nullauis ułlũ
perioliũ̃ posset depellere ut enĩ çetũ
paria tuberouicum uaro fauussẽt no
bilitas spleudor iugeniũ que ueqͣꝙͣ¬

Expanded text:
ecisset ut, a quibus partibus in dissensione civili non esset receptus, essetque etiam cum crudequem de suscepta causa propositaque sententia nulla contumelia, nulla vis, nullum periculum posset depellere. ut enim cetera paria Tuberoni cum Varo fuissent, honos, nobilitas, splendor, ingenium, quae neq
Abbreviated transcription (Latin):
iudece ne eriatis qui cesarẽ ñiuncis
brĩs reatũ sore putetis cũ ignou̾it
sus Itaq nũ tibi iuudeor in cã liguru
eẽ occupati unde de eius facto dice̾
Rquid dixi ad uuã sĩmiã referri
uolo uel huiuãĩtatis uł clemẽtie
del uũe cue Causas cesar egi mlt̃as
equidẽ tecumu dũ te tenuit in foro

Expanded text:
s iratum fore putetis, cum ignoverit suis. itaque num tibi videor in causa Ligari esse occupatus, num de eius facto dicere? quicquid dixi, ad unam summam referri volo vel humanitatis vel clementiae vel misericordiae. causas, Caesar, egi multas equidem tecum, dum te in foro
Abbreviated transcription (Latin):
listis nemꝑe ad eũ ciuꝯ auctorita¬
tẽ secuti in sociecatẽ belli beueratio
ad enui prost̃õ exclusi proiĩtia se¬
nissetis deuistis ad pompeiũ Que
ergo h ͨ apud cesarẽ querela cum
eum accusecis a quo q̃riuum uos
prohibitos cõtra cesarẽ gere̾ bellũ
acq in hͦ quidẽ uel cõmendatio si

Expanded text:
ctoritatem secuti in societatem belli veneratis. ad eum profecto exclusi provincia venissetis. venistis ad Pompeium. quae est ergo apud Caesarem querela, cum eum accusetis a quo queramini prohibitos vos contra Caesarem gerere bellum? atque in hoc quidem vel cum mendacio, si
Abbreviated transcription (Latin):
elusã iudebat in sũmo tauiẽ tumore
quiescẽd uc sibi eẽ arbitibat᷑ maxie
uero perturbatꝰ ẽ ut audunt cõsules
ex icalia profugisse omĩs cõsularee¬
sic eiũ ei nũciabat᷑ ciuictũ senatũ
totã ytaliã effusam Talibus nũcus
et Riuuoribus putabat ad orientẽ
bia nueli ueri nũcii subseq̃bãtur i¬
chil ille de condiciomibus trus nichil
de scudio concordie et pacrs nichil de
cõspiratoẽ audiebat ceteroꝵ ho nñ cõ¬
tra dignitatẽ tuã Que cum ita cẽut
tuĩ us̃q eo se tenuit quod ada gñ põ¬
Ignoste ignoste cesar si eius iuri aue¬
coritati lex deiocharus cessit quẽ

Expanded text:
inclusam videbat. in summo tamen timore quiescendum esse arbitrabatur. maxime vero perturbatus est, ut audivit consules ex Italia profugisse, omnis consularis—sic enim ei nuntiabatur—cunctum senatum, totam Italiam effusam. talibus enim nuntiis et rumoribus patebat ad orientem via nec ulli veri subsequebantur. nihil ille de condicionibus tuis, nihil de studio concordiae et pacis, nihil de conspiratione audiebat certorum hominum contra dignitatem tuam. quae cum ita essent, tamen usque eo se tenuit quoad a Cn. Pomignosce, ignosce, Caesar, si eius viri auctori
Abbreviated transcription (Latin):
erat ad in utraq parce quod proba¬
ui posset nũc melior certe ea iudicã
da ẽ quã etiã dii adiuuerunt Cog̃¬
ta bero clemẽtia tua quib nõ eam
uiccoriã probet in qua occiderit ne¬
mouisi armatꝰ di ut omittã coẽ
causã beniamꝰ ad urãm utrum tã¬
dem exiscunas facilius fuisse cubero
ille eotempore parĩt cũ parere se¬
natui necesse erat uos cum paruistꝭ
oum paruit neno qui noluit Repre¬
hẽdo igitur amime uero neq licuit
alit̾ nrõ generi nomĩ familie discipli¬
ne di hõc non concedo ut quibus reb
glorienũ in nobis easdem in alus
re prehẽdacis Tuberom sors cõiecta ẽ
exsenatu cõsulto cum ip̃e nõ adesset mor¬
d etiã impedur statuerat excusare qͦ

Expanded text:
erat aliquid in utraque parte quod probaerat aliquid in utraque parte quod probari posset; nda est quam etiam di adiuverunt. cognita vero clementia tua quis non eam victoriam probet in qua occiderit nemo nisi armatus? sed, ut omittam communem causam, veniamus ad nostram. utrum tandem existimas facilius fuisse, Tubero, ille eo tempore paruit cum parere senatui necesse erat; vos tum paruistis cum paruit nemo qui noluit. reprehendo igitur? minime vero. neque enim licuit aliter vestro generi, nomini, familiae, disciplinae. sed hoc non concedo ut, quibus rebus gloriemini in vobis, easdem in aliis reprehendatis. Tuberonis sors coniecta est ex senatus consulto, cum ipse non adesset, morbo etiam impe
Abbreviated transcription (Latin):
udetur et imꝑuidas hõiũ mẽtes
occu pauisse ut ueno nurari debeat
luiaua cõsilia duuĩa uecessitate cẽ
de illis lequor qui occiderunt fuũt cu¬
pidi fuũt uriti fuiu̾̃t ꝑtiuaces scele¬
ris ueroc̾iẽ fuioris parricidii litẽ¬
at q̃ pompeio mortuo liceat multis
aliis carere Quãdo hͦ ex te quisꝙͣ.u.
cesar audiit aut tua quid alius
aria uoluerinit insi ate cõtiuueliã
ꝓpulsari Quid egit illetuus inuit¬
tus ex̾citus ñ ut suũ ius tueret᷑ et
dignitatẽ tuã Quid tu cum pacẽcẽ
cupiebas id ne agebas ut t̾ ꝯscelera
ta certe nõ biderẽtur si me ut scelera¬
tum ate cõẜuatum putarẽ Cuĩo aũt
tu de .R. p. beue merceus eẽs si tot ste¬
leratos nnicolunu dignitate eẽ uo¬
lusses secessionẽ tu illã existimasti
cesar mitio non bellũ nec hostile odi¬
silus partim studus a cõi utilitate
aberrãtib p̾ncipum dignitas erat
peue par non par forcãsse corun qui
sequebãtur Causa dum dribia quod

Expanded text:
ur et improvidas hominum mentis occupavisse, ut nemo mirari debeat humana consilia divina necessitate esse de illis loquor qui occiderunt—fuerint cupidi, fuerint irati, fuerint pertinaces: sceleris vero crimine, furoris, parricidi liceat Cn. Pompeio mortuo, liceat multis aliis carere. quando hoc ex te quisquam, Caesar, audivit, aut tua quid aliud arma voluerunt nisi a te contumeliam propulsare? quid egit tuus invictus exercitus nisi uti suum ius tueretur et dignitatem tuam? quid? tu, cum pacem esse cupiebas, idne agebas ut tibi cum sceta certe non viderentur, si me ut sceleratum a te conservatum putarem. quo modo autem tu de re publica bene meritus esses, cum tot sceleratos incolumi dignitate esse voluisses? secessionem tu illam existimavisti, Caesar, initio, non bellum, nec hostile odiim consiliis, partim studiis a communi utilitate aberrantibus. principum dignitas erat paene par, non par fortasse eorum qui sequebantur; causa tum dubia, quod
Abbreviated transcription (Latin):
missicordiã tuã cõmonẽ possim nicħ
est opus occurrẽ solet ipã supplicib
et calamitosis iuillius erectoẽ eno¬
cata ꝓpone tibi duos reges et id ami¬
mocontẽplare quod occlĩs nõ potes

Expanded text:
e possim. nihil opus est. occurrere solet ipsa supplicibus et calamitosis, nullius oratione evocata. propone tibi duos reges et id animo contemplare quod oculis non potes:
Abbreviated transcription (Latin):
uolũtatis an ille si pociussec illit
ullo mõ euade̾ utice pocius ꝙͣ roue
cum publico actio ꝙͣ ꝯ cõcordissimis sra¬
tribus ꝯ alienis eẽ ꝙͣ ꝯ suis maluis
Cum ipã legatio plena desiderii ac
eẽ potuit belli distidio distractus a frĩ¬
bus nullũ g habes cesar adliuc in
Q. ligario signũ aliene ate uolũtatꝭ
cuq̃ ego cãm aduerte queso qua fide
apud ce deffendit aliũ in ea dolũtate
non fuisse in qua seip̃m cõficotur fu¬
isse uec tuas tucitas cogitatoẽs exti¬
mescit nec quid c̾ de alio audiẽti de
se occurrat reforudat uide quã nõ
reforundẽ iide quãta lux liberalitꝭ
et sa piẽtie tue michi apud te dicẽti
oboriatur quãtum potero uoce cõtẽdã
ut ppꝰ h ͦ romanq exaudiat suscepto
ad ea arma prosecrus sun q̃erant
simpta conera te apud quẽ gͥ lͦ dico
nempe apud enm qͥ cũ h ͦ stiret tñ me

Expanded text:
voluntatis. an ille, si potuisset illinc voluntatis. an ille, si potuisset illinc ullo modo evadere, Vticae quam Romae, cum P. Attio quam cum concordissimis fratribus, cum alienis esse quam cum suis maluisset? cum ipsa legatio plena desideri ac sequo animo esse potuit belli discidio distractus a fratribus? nullum igitur habes, Caesar, adhuc in Q. Ligario signum alienae a te voluntatis; cuius ego causam animadverte, quaeso, qua fide apud te defendit alium in ea voluntate non fuisse in qua se ipsum confitetur fuisse, nec tuas tacitas cogitationes extimescit nec quid tibi de alio audienti de se occurrat reformidat. vide quam non reformidem; vide quanta lux liberalitatis et sapientiae tuae mihi apud te dicenti oboriatur: quantum potero voce contendam ut hoc populus Romanus exaudiat. suscepto ad ea arma profectus sum quae erant sumpta contra te. apud quem igitur hoc dico? nempe apud eum qui, cum hoc sciret, tame
Abbreviated transcription (Latin):
os redire cupiẽs nullo se implicari
negotio passus ẽ Incermi p. acciuo
nãrꝰ qui precor asfricã optinuerat
oticã benic ad enui scatim cõcursum
⁊̃ acq uõ mediocri cuipiditate arripit
imperiũ si istud imꝑiũ cẽpotuit qd
ad p̾uatum clamorem mulaitudis
imꝑite nullo pus ͨͦ cõsilio deferebatuur
Itaq ligarius qui omẽ tale negotiũ
ri cõquier̃t adliuc G cesar .Q. liga¬
uius onuĩ culpa bacat domo ẽ egrẽssa
nõ mõ nullũ ad bellũ s ne ad nũmã
quidẽ suspitõe belli legatus in pace
profecta in prouĩcia pacacissima ita
se gessit ut ei pacẽ ẽẽ expediret ꝑstõ
certe auiĩ cuũ non debet offendere ñ
Ergo h ͤ duo tempora carẽt c̾uue buũ
cum ẽ legatus profectus alcernm cũ
esplagitãtꝰ a proiuĩtia ĩposita affrice
est Tertiũ ẽ tempus quo post aduẽ¬
cuui nari in affrica restitit Quod
si ẽ cͥniõsum ncc̃itatis crnuẽ ẽ non

Expanded text:
os redire cupiens, nullo se implicari os redire cupiens, nullo se implicari negotio passus est. interim P. Attius Varus, qui tum praetor Africam obtinuerat, Vticam venit. ad eum statim concursum ille non mediocri cupiditate adripuit imperium, si illud imperium esse potuit quod ad privatum clamore multitudinis imperitae, nullo publico consilio deferebatur. itaque Ligarius, qui omne tale negotium ri conquievit. adhuc, C. Caesar, Q. Ligarius omni culpa vacat. domo est egressus non modo nullum ad bellum sed ne ad minimam quidem suspicionem belli; legatus in pace profectus in provincia pacatissima ita se gessit ut ei pacem esse expediret. profectio certe animum tuum non debet offendere: num ergo haec duo tempora carent crimine: unum cum est legatus profectus, alterum cum efflagitatus a provincia praepositus Africae est. tertium tempus quod post adventum Vari in Africa restitit, si est criminosum, necessitatis crimen est, non
Abbreviated transcription (Latin):
nõ liberatõe culpe s errati ueniã n¬
petrauissẽt habes iͣ tubero quod est
accusatori maxiẽ optand cõfitẽtẽ
fuisse qua te cubero qua uroum õi
eaudedignũ patrẽ tuũ Itaq p̾us
de urõ delicto conficeanun uccẽ est
quã ligarii ullã culpã rep̃hẽdatis
nulla bellĩ suspitio legatus ĩ affri¬
cã cuui cõsule G. considio profeccus
ẽ quam legatoẽ et cuubus et socus
ita se probauit ut decedeus cõsidius
proiĩtia sacifface̾ honũbus nõ poss
si quẽꝙͣ aliũ prouĩtie prefecisset ꝰ
cuq quĩtus ligarius cũ diu recrisãs
inchil profẽcisset ꝓuĩciã accepit
iuuitꝰ cui sic prefuit in paceut et
ciib et socus gracissima eẽt eius
integritas et fides bellũ subito ex¬
arsie quod qui eraut in affrica ãte
audierunt geri ꝙͣ parari Quo audi¬
to parcim cupiditate incõsiderata ꝑtĩ
ceco quodã tiore p̾mo salutis põst
2ͦ scudii sui querebãt a quẽ ducem
cum ligarius domũ spectãs et ad su¬

Expanded text:
non liberationem culpae, sed errati veniam impetravissent. habes igitur, Tubero, quod est accusatori maxime optandum, confitentem fuisse qua te, qua virum omni laude dignum, patrem tuum. itaque prius de vestro delicto confiteamini necesse est quam Ligari ullam culpam reprehendatis. nulla belli suspicio, legatus in Africam C. Considio profectus est, qua in legatione et civibus et sociis ita se probavit ut decedens Considius provincia satis facere hominibus non posset, si quemquam alium provinciae praefecisset. itaque Ligarius, cum diu recusans nihil profecisset, provinciam accepit invitus; cui sic praefuit in pace ut et civibus et sociis gratissima esset eius integritas et fides. bellum subito exarsit, quod qui erant in Africa ante audierunt geri quam parari. quo audito partim cupiditate inconsiderata, partim caeco quodam timore primo salutis, post etiam studi sui quaerebant aliquem ducem, cum Ligarius domum spectans, ad su
Abbreviated transcription (Latin):
quibus in presidũs fuit querere
Caceo ne li ͤ quidẽ colligo que for¬
casse balerent etiã apñd iudicẽ li¬
garius aute bellum profeccii relicca
in pace bello oppressus in eo nõ a¬
diotuus ad iuditẽ sic Sego ad pa¬
ieutẽ loquor erraut teniere fecit
penicet ad eleuientiã confugio
delict beniã peco ut ignoscas oro¬

Expanded text:
s fuerit quaere: taceo, ne haec quidem conligo, quae fortasse valerent etiam apud iudicem: legatus ante bellum profectus, relictus in pace, bello oppressus, in eo ipso non adio tuus. ad iudicem sic, sed ego apud parentem loquor: erravi, temere feci, paenitet; ad clementiam tuam confugio, delict
Abbreviated transcription (Latin):
et scudus ẜ armis etiã castris disside¬
banius Erat aũt obsturitas quedã
eruc certamẽ int̾ clarissimos duces
aplti dubitãt quid optnũ dẽt multi
quid sibi expediret multi quid drẽt nõ
na inflãmaret odiũ suũ ẜ bonitate le¬
nret neq oñs quibus iratus eẽt¬

Expanded text:
et studiis sed armis etiam et castris dissidebamus. erat obscuritas quaedam, erat certamen inter clarissimos duces; multi dubitabant quid optimum esset, multi quid sibi expediret, multi quid deceret, non na inflammaret odium suum, sed bonitate leniret; neque omnis quibus iratus e
Abbreviated transcription (Latin):
sic hoc uerissum̃ reꝑiatur Quod si pe¬
nicus ꝑspicere posses concordiã liga¬
rioꝵ õmẽs fratrestecũ iudicarẽs fu¬
isse aup̃c quisꝙͣ dubiture qͥn si q. liga¬
rius in ytalia cẽ potuisset in eadem.
siũa futurus fuit in qua fratres fu¬
erunt Quis ẽ quilorum cõsẽsum cõ¬
spirãcẽ et pene cõplacum in hac ꝓpe en¬
licate fraterna nõ nouit qui h ͦ nõ sẽciat

Expanded text:
sic hoc verissimum reperiatur. quod si penitus perspicere posses concordiam Ligariorum, omnis fratres tecum iudicares fuisse. an potest quisquam dubitare quin, si Q. Ligarius in Italia esse potuisset, in eadem sententia futurus fuerit in qua fratres fuerunt? quis est qui horum consensum conspirantem et paene conflatum in hac prope aequalitate fraterna no
Abbreviated transcription (Latin):
om̃i ꝙͣ posteritas alet quã ipã et̾ intas
te ostl̃des oportet Quie quidẽ q̃ meret᷑
iam pridẽ multa ht nũc etiã que laudet
expeccat obstupestẽt posteri certe ĩꝑia
ꝑũcias ehenũ occeanũ ilũ pugnas
⁊ miadiles incredibilesq uictorias
monum̃ta muuera t̾iuphos legẽtes
et audiẽtes tuos ẜ nsi hec uobs stabi¬
lita tius cõsilus et instituas erit ua¬
gabitur mõ tuũ nomẽ longe acq la¬
te sedẽ quidẽ stabilẽ et donuĩciliũ certũ
nõ habebit Erit int̾ eos etiã qui na¬
stẽtur sic̃ int̾ nos fuit magna dissẽ¬
sio cũ alii laudibus adcełum res tuas
gestas esserrẽt alii fortasse ad reqͥrent
id q del maxiĩ insi belli cuulis incẽ¬
diuĩ salutẽ patrie restemperis ut illa
fati fuisse iudeatur hͦ cõsilu seruir᷑¬
eus etiã iudicibus qui mlt̃ĩs post
scłis de te iudicabunt Id aũt etiãsitiuit¬

Expanded text:
omnium, quam posteritas alet, quam ipsa aeternitas omnium, quam posteritas alet, quam ipsa aeternitas te ostentes oportet, quae quidem quae miretur iam pridem multa habet; nunc etiam quae laudet exspectat. obstupescent posteri certe imperia, provincias, Rhenum, Oceanum, Nilum, pugnas innumerabilis, incredibilis victorias, monumenta, munera, triumphos audientes et legentes tuos. sed nisi haec urbs stabilita tuis consiliis et institutis erit, vagabitur modo tuum nomen longe atque late, sedem stabilem et domicilium certum non habebit. erit inter eos etiam qui nascentur, sicut inter nos fuit, magna dissensio, cum alii laudibus ad caelum res tuas gestas efferent, alii fortasse aliquid requirent, idque vel maximum, nisi belli civilis incendium salute patriae restinxeris, ut illud fati fuisse videatur, hoc consili. Servi igitur eis iudicibus qui multis post saeculis de te iudicabunt et qui
Abbreviated transcription (Latin):
res tue geste complexe sunt tãtũ habes
a per sectoe maxnnor operimt fũ¬
damẽca nũd̃ que cogitas ieceris luc
ne glĩe quidẽ tue satis ẽ ciiꝯte eẽ aui¬
dissum̃ ꝙͣuis sis sapiẽs nõ negabis pa¬
rum ne cͥ inquies gliã magnam
reliq̃mus Iuno uero alus ꝙͣuis ã¬
plumi sic id certe ẽ parimi tim cũ est
ad amplius Quod si rerum tuaꝵ
ĩmortaliũ G. cesar hic exitus futurq
in eo statu reliuq̃res in quonũc est
uide queso netua diĩa uirtus ad¬
iiracõis plus sit habitura ꝙ̃ glie
Siquidem glia ẽ illustris et ꝑuaga¬
ta magnõꝵ uel in suos bel in pa¬
t̾am uel in ome genus hõmi fama
meritoꝵ hec i᷑ tĩsi reliqua pars est
cum et patrie quod debes poluus et
naturã ip̃am expleu̾i̾s societate ui¬
uendi satis diu uixisse dicito Quid
hus augustus quas natura nobis ad
uiuẽd̃ dedit cõtentus fuit semꝑ ñuor¬
talitatis amore flagrauit nec bero
hec cua uita dicenda sit que corpore
tua que bigebit menoria sclornu

Expanded text:
res tuae gestae complexae sunt; tantum abes a perfectione maximorum operum ut fundamenta nondum quae cogitas ieceris. hicne gloriae quidem satis est? cuius te esse avidissimum, quamvis sis sapiens, non negabis. parumne, inquies, magna relinquemus? immo vero aliis plum sit, id est parum tum cum est aliquid amplius. quod si rerum tuarum immortalium, C. Caesar, hic exitus futurus publicam in eo statu relinqueres in quo nunc est, vide, quaeso, ne tua divina virtus admirationis plus sit habitura quam gloriae; si quidem gloria est inlustris et pervagata magnorum vel in suos civis vel in patriam vel in omne genus hominum fama meritorum. haec igitur tibi reliqua pars est;cum et patriae quod debes solveris et naturam ipsam expleveris satietate vivendi, satis diu vixisse dicito. quidhis angustiis quas natura nobis ad vivendum dedit contentus fuit, semper immortalitatis amore flagravit. nec vero haec tua vita ducenda est quae corpore tua quae vigebit memoria saeculorum
Abbreviated transcription (Latin):
Reouuier̃t ue aut nulli su ꝑsuit de
ĩuicis aut qui su ꝑfune sine ami¬
cante la tebre suit et tanti recessus
augeauus saue suspitionẽ tuã ste¬
aũgebuna diligẽtiã nã qͥ ẽ om̃i tã
ig̃natꝰ reriũ tã Rudis in ꝵ .p. cã
inchil nuꝙͣ nec de sua nec de ouũ
salute cogitãs qui nõ intelligat tua
salute cõnciueri suã et ex iunqtua
bita pendere omii Equidẽ de te dies
nocces ꝙ ut debeo cogitãs casus dũ¬
taxat liumauos et incertos euẽ¬
cus balicuduns et nature cõis fiai¬
gilitatẽ excuuesto doleo ꝙ cũ ꝵ p.¬
nortalis eẽ debeat eã in uniꝰ mor¬
talis aĩa consistere dibero ad luu¬
manos casus icertosq mocꝯba¬
licuduus sceleris et iã accedat in¬
idiarũq cõsensio quẽ deuni etiã¬
tũ quod nccẽ fuit ꝑculpa atq pro¬
strata cõscituẽda iudicia reuocãda
sides comp̾mende libidines ꝓpagã¬
da sololes omĩa que dilapsa ian
disfluxerunt seueris legibus bĩcẽ¬
dasune non
recusand in

Expanded text:
retinuerunt, ut aut nulli supersint de inimicis aut qui fuerunt sint amitantae latebrae sint et tanti recessus, augeamus sane suspicionem tuam: saugebimus diligentiam. nam quis est omnium tam ignarus rerum, tam rudis in re publica, tam nihil umquam nec de sua nec de communi salute cogitans, qui non intellegat tua salute contineri suam et ex unius tua vita pendere omnium? equidem de te dies noctesque, ut debeo, cogitans casus dumtaxat humanos et incertos eventus valetudinis et naturae communis fragilitatem extimesco, doleoque, ortalis esse debeat, eam in unius mortalis anima consistere. si vero ad humanos casus incertosque motus valetudinis sceleris etiam accedit insidiarumque consensio, quem deum, tu, quod necesse fuit, perculsa atque prostrata: constituenda iudicia, revocanda fides, comprimendae libidines, propaganda suboles, omnia quae dilapsa iam diffluxerunt severis legibus vincienda sunt. non fuit recusandum in