comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
est. Cartarum usum pͥmũ egyptus minnistͣ¬
uit. ceptum apd menficicã urbem. Menfis
.i. ciuitas ẽ: egẏptioꝵ. nͥ carte usus inuentꝰ ẽ
pͥmum. sicut ait lucanus. Conficitur bibu¬
la. m̃fitis carta papiro. Bibulam aut̃ papi¬
rum dixit. qd̾ humorẽ bibat. Carta aut̃ dic¬
ta. qd̾ cartim ꝑ artem papiri tegimen decerp¬
tum glutinatur. Cuius gn̾a qͣm płima sunt.
Prima & p̾cipua angustia regia. & maioriᷤᷤ
forme in honorem octauii augusti applła¬
ta. Scd̾a libiana. ob honorẽ libie ꝓuincie
lercia heratica dicta qd̾ ad sacros libros
eligebatur. similis angustie. s subcolorata.
Quarta teneotica a loco alexandriȩ que ita uoca
fecto egẏpti pͥmum confecta. Septuna empo¬
ritica. qd eamerces inuoluunt᷑. cum sit scrip¬
turis minus idonea. cartaginis arces. cartagi¬

Expanded text:
. Chartarum usum primum Egyptus ministravit, ceptum, apud Memphiticam urbem. Memphis enim civitas est Egyptiorum, ubi charte usus inventus est primum, sicut ait Lucanus 4, 135: Conficitur bibula Memphitis carta papyro. Bibulam autem papyrum dixit quod humorem bibat. Carta autem dicta quod carptim papyri tegmen decerptum glutinatur. Cuius genera quam plura sunt. Prima et praecipua Augustea regia, maioris formae in honorem Octaviani Augusti appellata. Secunda Libyana, ob honorem Libyae provinciae. Tertia hieratica dicta eo quod ad sacros libros eligebatur, similis Augusteae, sed subcolorata. Quarta Taeneotica, a loco Alexandriae qui ita vocataefecto Aegypti primum confecta. Septima emporetica, quod ea merces involvuntur, cum sit scripturis minus idonea. De pergamenis . Pergame
Abbreviated transcription (Latin):
me p̾dicantes. S & siqua sunt ꝯcilia. que scĩ
ctoritatem omĩ manent. stabilita uigore qͦꝵ
Concilii uͦ nom̃. traceum ex more romano.
Temꝑe autẽ. quo cause agebant᷑. ꝯueniebãt
om̃s in unũ. cõmuniq intentione tracta¬
bant. Unde & ꝯcilium a ꝯmuni intenti¬
one dict̃um. qiͣ ꝯsiliũ. Nam cilia ocłorũ
tnseunte. Cetus uͦ ꝯuentus est. uł ꝯgregatio
acoeundo .i. ꝯueniendo. in unũ. Unde ꝙ cõuẽ¬
tum ẽ nominatũ. sicut ꝯuentus cetus. uł¬
ꝯcilium a societate multoꝵ inunum. Cano¬

Expanded text:
tes. Sed et si qua sunt consilia, quae sancti ctoritatem omni manent stabilita vigore, quorum Concilii vero nomen tractum ex more Romano. Tempore enim quo causae agebantur, conveniebant omnes in unum, communique intentione tractabant. Unde et concilium a communi intentione dictum, quasi consilium. Nam cilia oculorumtranseunte. Coetus vero conventus est, vel congregatio a coeundo, id est conveniendo in unum. Unde et conventus est nuncupatus, sicut conventus coetus concilium, a societate multorum in unum.
Abbreviated transcription (Latin):
qr curuus ẽ dorso. chamus enĩ u̾bo g̾co
curuũ significat. Hos licet alie regiones
mittant. s arabia plurimos. Differ̃t aut̃
sibi. Nam arabici bina tub̾a in dorso hñt᷑.
Reliquarũ regionũ singła. Mittit & bac¬
mina introrsũ respicientia. appellate acuruo.

Expanded text:
quia curvus est dorso. Camur enim verbum Graecum curvum significat. Hos licet et aliae regiones mittant, sed Arabia plurimos. Differunt autem sibi. Nam Arabici bina tubera in dorso habent, reliquarum regionum singula. 36. Dromemina introrsum respicientia, appellate a curvo.
Abbreviated transcription (Latin):
Postea uarro dixit. Sciend̾ sane qd̾ latinũ
canna de lingua hebrea sũpsit. Aput eos
enĩ calamꝰ cannad̾r. Cicuta aut̃ ẽ. qd̾ est
int̾ cannarum nodos dicta qd̾ lateat. In
indicis stagnis nasci harundines calamiq
dñr. ex quoꝵ radicibꝰ exp̃ssum suauissim
succũ bibunt. Unde & uarro ait. Indica
ñ magnũ inarbore crescit arundo. Illius
& lentis p̾mit᷑ radicibꝰ humor. Dulcia cui
nequeunt succo contend̾e mella. Canna¬

Expanded text:
postea Varro dixit. Sane sciendum, quod Latinum canna de lingua Hebraea sumptum est. Apud eos enim calamus canna dicitur. Cicuta autem est, quod est inter cannarum nodos, dicta, quod lateat. 58. In indicis stagnis nasci arundines calamique dicuntur, ex quorum radicibus expressum suavissimum succum bibunt, unde et Varro ait: Indica non magnum in arbore crescit arundo. Illius et lentis premitur radicibus humor: Dulcia cui nequeant succo concedere mella.
Abbreviated transcription (Latin):
Camisias uocatas. qd̾ in his dormimꝰ in cha¬
mis .i. instratis nr̃is. siie qd̃ pͥꝰ fiebant a
mitis. ⁊ gurta temꝑies. aer purꝰ ⁊ blandꝰ.
sampania a regione ytalie nom̃ accepit.
uͥ pͥmum usus enis reꝑtus est. ħ duas lã¬
ces nonht̃. s uirga est signata. libris & uni¬
ciis. & uago pond̾e m̃surata. U nicuiq
aut̃ pond̾i. certus est modꝰ. noĩb ꝓpriis.

Expanded text:
Camisias vocamus, quod in his dormimus in camis, id est in stratis nostris sive quod primum fiebant a . Campana a regione Italiae nomen accepit, ubi primum eius usus repertus est. Haec duas lances a non habet, sed virga est signata libris et unciis et vago pondere mensurata. Unicuique autem ponderi certus est modus nominibus propriis
Abbreviated transcription (Latin):
Cancer a similitudine maritimi animalis uoca¬
tum uulnus sicut medici dñt. nullis medica¬
m̃tis sanabile. Aut gͦ p̾scidi solet a corꝑe m̃brũ
uͥ nascit᷑. aut ut aliqͣnͣtum diutius iuuat. tñ
inde mortem qͣmlibet tardiꝰ ad fut᷑am. cancri.

Expanded text:
Cancer a similitudine maritimi animalis vocatum vulnus sicut medici dicunt nullis medicamentis sanabile. Aut ergo praecidi solet a corpore membrum ubi nascitur, ut aliquanto diutius vivat, 182 tamen inde mortem quamlibet tardius affuturam. 15.
Abbreviated transcription (Latin):
nomĩ latinũ g̃cam echimologiam hr̃e uidet᷑.
Grece enĩ cenos d̾r. licet eum qͥdam acanore
latratrꝰ appellatum ęxistiment. eo qd̃ insonat.
Unde & canẽ dr. Nichil autẽ sagatuis canibꝰ. plꝰ
enim sensus cet̾is animalibꝰ hñt. Namq sola
sua noĩa recognoscunt. dños suos diligunt. dñoꝵ
tecta defendunt. ꝓ dominis suis se morti obiti¬
unt. uoluntarii. & cum dño ad p̾dam curr̃t.
Corpus dñi sui etiã mortuũ ñ relinquunt.
quoꝵ postremo natura est. extra homines eẽ.
non posse. In canibꝰ duo sunt. aut fortitudo.
aut uelocitas. licisci autẽ dñr. ut ait plinius¬
canes nati. ex lupis & canibꝰ. cũ int̾ se for¬
te miscent᷑. Solent & inde feminas canes
noctu insiluis alligatas admitti ad tigͥdes
bestias a quibꝰ in siliri & nasci ex eodem fe

Expanded text:
nomen Latinum Graecam etymologiam habere videtur; Graece enim κύων dicitur. Licet eum quidam a canore latratus appellatum existiment, eo quod insonat; unde et canere. Nihil autem sagacius canibus; plus enim sensus ceteris animalibus habent. Namque soli sua nomina recognoscunt; dominos suos diligunt; dominorum tecta defendunt; pro dominis suis se morti obiciunt; voluntarie cum domino ad praedam currunt; corpus domini sui etiam mortuum non relinquunt. Quorum postremo naturae est extra homines esse non posse. In canibus duo sunt: aut fortitudo, aut velocitas. Catuli abusive dcanes nati ex lupis et canibus, cum intra se forte miscentur. Solent et Indae feminae canes noctu in silvis alligatae admitti ad tigres bestias, a quibus insiliri et nasci ex eodem fet
Abbreviated transcription (Latin):
no pͥncipe habita est. in qͣ euticen ꝯstantino¬
politanũ. abb̃em u̾bi dei. & carnis unã nat᷑a
ꝓnuntiantẽ. & eius defensorẽ dioscorũ qͦn
dam alexandrinũ ep̃m. ⁊ ip̃m rursus nesto
xp̃m dm̃. sic natũ de uͥgine. ut meo sub̾a

Expanded text:
no principe habita est, in qua Eutychem Constantinopolitanum abbatem Verbi Dei et carnis unam naturam pronuntiantem, et eius defensordam Alexandrinum episcopum, et ipsum rursus NestorChristum Deum sic natum de Virgine, ut una
Abbreviated transcription (Latin):
m̃sibꝰ inmedio centro celi ẽ. & dum solad
eam descendit. cũiunct̃a cũ sole duplicat᷑
calor ipsuis. ⁊ soluunt᷑ corꝑa. ⁊ uaporantur
Uude. & ex ipsa stella dies canicłares dñr.
rem. qd̾ eius modi sit ut p̃cetĩs lucere uideat᷑
Itaq quo magis eam cognosc̾ent syrion appel¬

Expanded text:
dio centro caeli est: et dum sol ad eam ascenderit, coniuncta cum sole duplicatur calor ipsius, et dissolvuntur corpora et vaporantur. Unde et ex ipsa stella dies caniculares dicunrem, quod eiusmodi sit ut prae ceteris lucere videatur. Itaque quo magis eam cognoscerent, Sirion appel
Abbreviated transcription (Latin):
rale carm̃. Pleriq siracusis pͥmũ
ꝯpositum a pastoribꝰ opinant᷑. Nõ¬
nulli a lacedemone. Namq tnse¬
unte in greciam. xerse rege ꝑsarũ cum spar¬
tane uͥgines. sub hostili metu. neq egredi ur
ne de more ex̾cerent. turba pastoꝵ. ne religio
p̾teriret eundem usum. inconditis canentibꝰ
celebrarunt. Appellatur autem bucolicũ a
bubꝰ de maiori parte. qͣmuis opilionũ capͣri¬
orumq sermones inhis & cantica inserant᷑.
Bucolicum constat exametro catalect̾o. id tñ ut
qͣrtus pes dact̃ilus partem t̾minet oratioĩs.
ut est hoc. Rustica siluestrẽ resonat bñ fistu¬

Expanded text:
rale carmen plerique Syracusis primum compositum a pastoribus opinantur, nonnulli Lacedaemone. Namque transeunte in Graeciam Xerxe rege Persarum, cum Spartanae virgines, sub hostili metu, neque egredi urbnae de more exercerent, turba pastorum, ne religio praeteriret, eumdem inconditis cantibus celebrarunt. Appellatur autem Bucolicum a bubus, de majore parte, quamvis opilionum caprariorumque sermones in iis et cantica inserantur. bucolicum constat hexametro catalectico, ita ut quartus dactylus partem determinet orationis, ut est hoc: rustica siluestres resonat bene fistu
Abbreviated transcription (Latin):
q subaxe. Cancros uocari. quia concȩ sunt
crura hñtes inimica ostreis animalia. Eorũ
enĩ carnibꝰ uiuunt miro ingenio. Nam qr
ualidam testam eius aꝑire non pot̾: explorat.
qñ ostrea claustra testarum aꝑiat. Tunc can¬
cer latent̾ lapillũ inicit. atq impedita con¬
clusione ostree carnes erodit. Tradunt quidã
decem cancris cum ocimi manipło colligatis
om̃s qͥ ibi sunt scorpiones. ad eum locum cotto ᷤᷤ¬
ad id signũ m̃se uilio sol dum uen̾it retrogͣ¬
datur: in modum cancri. longioresq dies
facit. hoc enim animal incertamht̃ pͥmam
partem. Deniq ad utrãq partem gressum
dirigit. ita ut pͥor pars sit post̾ĩor.⁊ postĩor

Expanded text:
tur. Cancros vocari, quia conchae sunt crura habentes: inimica ostreis animalia. Eorum enim carnibus vivunt miro ingenio; nam quia valida testa eius aperiri non potest, explorat quando ostrea claustra testarum aperiat, tunc cancer latenter lapillum inicit atque inpedita concldecem cancris cum ocimi manipulo alligatis omnes qui ibi sunt scorpiones ad eum locum coiturad id signum mense Junio sol dum venerit retrograditur in modum cancri, brevioresque facit dies; hoc enim animal incertam habet primam partem, denique ad utramque partem gressum dirigit, ita ut prior pars sit posterior, et poster
Abbreviated transcription (Latin):
pugnandi.⁊ spei uires de fecerunt. Nam ĩ
eo.xl.iiiͦi. milia romanoꝵ int̾fecti sunt ꝗͣ¬
qͣm & de exerritu hannibalis magna par̃ ce¬
sa sit. Nullo tñ punico bello romam a deo
adextͤma int̾nͥtionis adducti sunt. Tunc hã¬

Expanded text:
nae spei uires perdiderunt. nam in ea pugna XLIIII milia Romanorum interfecta sunt, quamquam et de exercitu Hannibalis magna pars caesa est. nullo tamen Punico bello Romani adeo ad extrema internecionis adducti sunt. periit e
Abbreviated transcription (Latin):
toliuim rome uocatum. eo qd̾ fuĩt romane
urbis & religionis capd̾ sũmum. Alii dñt
cum tarqͥnius pͥscus capitolii fundam̃ta rome
aperiret. in loco fundam̃ti caput hoĩs lutis
tuscis notatum inuenit. & ꝓinde capitoli¬
pitulum est. qd̃ uulgo capitulare d̾r.l.
tera hat. uł qr capitis ornam̃tũ est. Capsax

Expanded text:
olium Romae vocatum, eo quod fuerit Romanae urbis, et religionis caput summum. Alii aiunt: cum Tarquinius Priscus Capitolii fundamenta Romae aperiret, in loco fundamenti caput hominis litteris Tuscis notatum invenit, et proinde Capitolipitulum est quod vulgo capitulare dicunt.tera habeat, vel quia capitis ornamentum est. 471 4.
Abbreviated transcription (Latin):
capͥficus. arbor appellata. eo quod parietes qͥbꝰ
innascitur carpit. rumpit enim & ꝓdit exla¬
tebris quibꝰ concepta ẽ. Alii capͥficum putãt
dict̾um. qd̃ ficus arbor eius remedio fecunde
capiant arbores. sunt . R. cincinm. siue unci¬
nuli. quibꝰ se ninectere. uites. & suspende
solent ad arbores. quo adminicło freti palmi¬
tes. uentos ac turbines ꝯtempn̾e queant. &¬
sine lapsu ꝑicłorum fructiis suos sustineãt.
& capras. a carpendis uirgultis. quidam dixe¬
runt. Alii qd̃ captantes asꝑa non nulli a
crepitu cͥurum. Unde eas creas uocatas. que
sunt agrestes capre. quas greci ꝓ eo qd̾ a-¬

Expanded text:
Caprificus appellata eo quod parietes quibus innascitur carpit; rumpit enim et prodit ex latebris quibus concepta est. Alii caprificum putant dictum quod ficus arbor eius remedio fecundecapiant arbores, sunt enim cincinni, 318 sive uncinoli, quibus se innectere vites et suspendere solent arboribus, quo adminiculo freti palmites ventos ac turbines contemnere queant, et sine lapsu periculorum fructus suos sustineant, et capras a carpendis virgultis quidam dixerunt. Alii quod captent aspera. Nonnulli a crepitu crurum, unde eas crepas vocitatas; quae sunt agrestes caprae, quas Graeci pro eo quod a
Abbreviated transcription (Latin):
cantum. quia calcidis ẽ. thimũ .i. flos. unde
& apud latinos eris flos appłłatur. Fit añt̃ nc̃
multis in regionibꝰ. Olim inhispania & pu¬
teis. uł stagnis idem genus que habentibꝰ. qñ
coquebant. & inꝑi̾tinas ligneas fundebant
apendentes suꝑ ereas testes. lapillis extentis
in speluncis. Qd̃ liqͥde collectum deinde fu¬
sum in qͦsdam botros solidatur. fit & scrobi¬
bꝰ cauatis. qͣrum elat̾ibꝰ decidentes guite co¬
alescunt. fit & salis mͦ. ex flagnͣtissimo sole.
adeo aut̃ ꝯstͥct̾e uͥtutis ẽ. ut in leonum & ur¬
sorum ora sparsum tantam ium hãt. ad
restringendum. ut mord̾e non ualeant. Cal
caria dict̾a. qr incalce hominis ligantur.
in pedibꝰ posti̾ore parte. adstimulandos eqͦs.
qͥbꝰ aut pugnand̾ est. aut currend̾̃. ꝓp̃ pigͥ¬
tiam ammaliũ. aut timorẽ. Nam extunore
stimuli ñcupati. licet sint & libidinis

Expanded text:
ctum quia chalcitis est thymum, id est flos; unde et apud Latinos aeris flos appellatur. Fit autem nunc multis in regionibus; olim in Hispaniae puteis vel stagnis id genus aquae habentibus, quam decoquebant et in piscinas ligneas fundebant, adpendentes super eas restes lapillis extentas,in speluncis, quod liquide collectum dehinc diffusum in quosdam botros solidatur: fit et in scrobibus cavatis, quorum e lateribus decadentes guttae coalescunt: fit et salis modo ex flagrantissimo sole. Adeo autem constrictae virtutis est ut in leonum et ursorum ora sparsum tantam vim habeat adstringendi ut non valeant caria dicta, quia in calce hominis ligantur, id est, in pedis posteriore parte, ad stimulandos equos, quibus aut pugnandum est, aut currendum, propter pigritiam animalium, aut timorem. Nam ex timore stimuli nuncupati, licet sint et libidinis
Abbreviated transcription (Latin):
ioris fit uͥtutis. Nam it̾m accensus. fortius
luce calescit. Cuiꝰ tanta ẽ etiam. ⁊ sine igne
firmitas. ut millo humore corrũꝑatur. mł¬
la uetustate uincatur. Extinctꝰ. N. tm̃ incor¬
ruptibiłr durat. ut hi qui limites figunt
eos in fossos t̾re substernant. & lapides de¬
suꝑ figant. ad ꝯuincendũ litigatorẽ pꝰ qͣnta¬
libet scła. fixumq lapidem limitẽ eẽ agͦs¬
cant. Carbunculus dictus. qd̾ mortu suo¬
rubens sit ut ignis. postea niger. ut carbo
q̃extinct᷑¬
dictus. qd̾ sit igneus ur carbo. cuiꝰ fulgor. nec

Expanded text:
ioris fit virtutis; nam iterum accensus fortiori luce calescit. Cuius tanta est etiam et sine igne firmitas ut nullo humore conrumpatur, nulla vetustate vincatur. Extinctus enim tantum incorruptibiliter durat, ut hi qui limites figunt eos infossos terra substernant, et lapides desuper figant ad convincendum litigatorem post quantalibet saecula fixumque lapidem limitem esse agnoscant. rubens sit, ut ignis, postea niger, ut carbo exstinctdictus, quod sit ignitus ut carbo, cujus fulgor nec n
Abbreviated transcription (Latin):
Calcos maragdos. gẽma dicta. quod uiridis sit
& turbida ereis uenis. hec inegypto. uł cypro
aureum aes. Calculator. acalculis .i. lapidibꝰ
minutis. quos antiqui iumanu tenentes nu¬
ti. qd̾ leues sint. ⁊ rotundi. Unde & calculus¬
d̾r. lapis breuis. qui sine molestia sui breui¬
tate calcatur. Item calculi quod ꝑ uias ordi¬

Expanded text:
alcosmaragdus dicta quod viridis sit et turbida aereis venis. Haec in Aegypto vel Cypro us. 43. Calculator, a calculis, id est, lapillis minutis, quos antiqui in manu tenentes nuti, quod leves sint et rotundi. Unde et calculus lapis brevis dicitur, qui sine molestia sui brevitate calcatur. Item calculi quod per vias ordi
Abbreviated transcription (Latin):
cari incipit. Caligarios. non acallo pedũ. s a
calo.i. ligno uocatos sine quo consui calciam̃ta
non possunt. quas greci calopodas dñt. fiebãt
lige. uł acallo pedum dicte. uł quia ligant᷑.
Nam socci non ligant᷑. s tm̃ intromitunt᷑.
situdine aeris effecta. & dicta caligo. quod ma¬
xime aeris calore gignitur. Caligo nubilum¬

Expanded text:
asi setores. Caligarios vero, non a callo pedum, sed a calo, id est, ligno vocatus, sine quo consui calceamenta non possunt, quos Graeci calopodas dicunt. Fiebant lige, vel a callo pedum dicte, vel quia ligantur: nam socci non ligantur, sed tantum intromittuntur. situdine aeris effecta. Et dicta caligo, quod maxime aeris calore gignatur. 12. Teneb
Abbreviated transcription (Latin):
della: indie & arabie arbor. cui lacͥma melior
arabita. Est .it. lucida subalbida. leuis. pun¬
guis. equalit̾ cerea. ⁊ que facile molliatur.
neq ligno neq terre ꝯmixta. amara. odoris
boni. Nam exindia sordida. & nigra ẽ. & ma¬
iori gleba. adult̾atur aut̃ admixto gumini
qͥ non ita amarificat gustũ. Bidellium. i.¬

Expanded text:
dellium Indiae et Arabiae arbor, cuius lacrima melior Arabica. Est enim lucida, subalbida, levis, pinguis, aequaliter cerea, et quae facile molliatur, neque ligno vel terrae commixta, amara, odoris boni. Nam ex India sordida est et nigra et maiore gleba. Adulteratur autem admixto gummi, qui non ita amarificat gustum. Mastix
Abbreviated transcription (Latin):
cartallum. Calathꝰ ẽ leue gestam̃. ex ligno uł
canna. uł uinco factum. in qͦ uł pensa po¬
nuntur. uł legunt᷑ flores. Cala .it. g̃ce ligñ
ẽ. a quo diriuatũ calathũ. namlatine quasil¬
lum d̾r. Cicero inphilippis. aut uͦ int̾ qua¬

Expanded text:
r. 3. Calathus, leve gestamen ex ligno, vel canna, aut ex junco factum, in quo vel pensa ponuntur, vel leguntur flores, κᾶλον enim Graece lignum est, a quo derivatus est calathus. Nam Latine quasillum dicitur. Cicero in Philippicis: At vero hu
Abbreviated transcription (Latin):
uũq qͥd corrigat. Canones aut̃ gn̾aliũ ꝯcili¬
oꝵ a temporibꝰ ꝯstantini ceꝑunt. In p̾ceden¬
tib namq aniis. ꝑsecutione feruente docẽ¬
darum plebiũ minune dabatur facultas.
Inde xp̃ianitas in diu̾sas hereses scissa est. qr
nonerat licentia ep̃is in unũ ꝯuenire. nͥ tp̃r¬

Expanded text:
alium concilialium conciliorum a temporibus Constantini coeperunt. In praecedentibus namque annis persecutione fervente docendarum plebium minime dabatur facultas. Inde Christianitas in diversas haereses scissa est, quia non erat licentia episcopis in unum conven
Abbreviated transcription (Latin):
lucas. Tercius in quib tres. marcus. lucas.
Quoꝵ expositio ħ est. ꝑ singłos uͦ euangłistaᷤ.
numerꝰ quidã capłis affixiis adiacet. quibꝰ
num̾is subdita ẽ era quedam minio nota¬
ta. que indicat in quoto canore sit positus nu¬
merus. cui subiecta ẽ era. U̾bi gr̃a. Si est era
pͥma. in pͥmo canone. Si scda: in sccło. Sit̾cia
int̾cio. Et si ꝑ ordinẽ usq ad xͫ ꝑuenies. Sigͥ¬
aꝑto quolibet euangłio placiu̾t scire. qui reli¬
quoꝵ euangłistarum similia dix̾unt. Assu¬
mes ad iacentẽ num̾um capłi. & requires
ip̃m numerum in suo canone. quẽ indicat.
ibiq inuenies qͥd. & qui dix̾unt. Et ita dem̃
in corꝑe inqͥsita loca. que ex ipsis nunu̾s in¬
dicantur. ꝑ singła euangłia de eisdem eadẽ¬
dirisse inuenies. De canonib conciliorum.
anon .N. g̾ce latine regła nũcupatur. Re¬
gła aut̃ dicta qd̾ recte ducit. nͨ aliqñ ali¬
orsũ trahit. Alii dix̾unt regłam dictam. uł qd̾

Expanded text:
Lucas; tertius, in quibus tres, Matthaeus, Lucas, Quorum expositio haec est. Per singulos enim Evangelistas numerus quidam capitulis adfixus adiacet, quibus numeris subdita est aera quaedam mineo notata, quae indicat in quoto canone positus sit numerus, cui subiecta est aera. Verbi gratia: Si est aera .I., in primo canone; si secunda, in secundo; si tertia, in tertio; et sic per ordinem usque ad decimum to quolibet Evangelio, placuerit scire qui reliquorum Evangelistarum similia dixerunt, adsumes adiacentem numerum capituli, et requires ipsum numerum in suo canone quem indicat, ibique invenies quot et qui dixerint; et ita demum in corpore inquisita loca, quae ex ipsis numeris indicantur, per singula Evangelia de eisdem dixisse invenies. De canonibus conciliorum . Canon autem Graece, Latine regula nuncupatur. Regula autem dicta quod recte ducit, nec aliquando aliorsum trahit. Alii dixerunt regulam dictam vel quod
Abbreviated transcription (Latin):
mio p̾cipitur non manducari. Phisiologus
nullam partẽ hñs nigram. Cuiꝰ int̾i̾or fimus
curat caliginẽ ocłoꝵ. iste in atriis regũ inue¬
afraniꝰ iugi obsidione ꝯfectam. atq ad infa¬
mes escas miseranda inopia coactam ultima
cede incendioq deleuit. Calamaula canna¬

Expanded text:
mio: Non manducandum. Physiologus nullam partem habens nigram; cuius interior fimus curat caliginem oculorum. Istud in atriis regum inueAfranius iugi obsidione confectam atque. ad infames escas miseranda inopia coactam ultima caede incendioque deleuit. perc
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ce burra. burgondiones qͦndam a romanis sub¬
acta intĩori germania. ꝑ castroꝵ limites positi.
atyb̃io cesare in magnam coaluer̃t gentẽ. atq
ita nom̃ ex locis sũpserunt. qͥa crebra ꝑ limites
babitacła ꝯstituta burgos uocant uulgo. eorum¬

Expanded text:
t. 99. Burgundiones quondam, a Romanis subacta interiore Germania, per castrorum limites positi a Tiberio Caesare, in magnam coaluerunt gentem, 414 atque ita nomen ex locis sumpserunt: quia crebra per limites habitacula constituta Burgos
Abbreviated transcription (Latin):
bem capis siluius rex albanoꝵ construxit.
appellatam nomine ꝯditoris. licet sint qͥ
dicant acapacitate eam capuã dict᷑ã. qd̾
eiꝰ t̾ra omẽ uite fructum capiat. Alii alocis
campestͥbꝰ in quibꝰ sita est. Est aut̃ caput
urbium campanie int̾ tres maximas romã
carthaginẽq mimerata. Ex qua & ꝓuincia
italie campania dicta est. Capulũ manubͥ¬

Expanded text:
m Capus Sylvius rex Albanorum construxit, appellatam nomine conditoris, licet et sint qui dicant a capacitate eam Capuam dictam, quod ejus terra omnem vitae fructum capiat; alii a locis campestribus in quibus sita est. Est autem caput urbium Campaniae, inter tres maximas Romam, Carthaginemque numerata, ex qua et provincia Italiae Campania dicta est. 55. Romu
Abbreviated transcription (Latin):
nos . iiii. unus dies adiectus. Crescit .it. ꝑ singłos
annos qͣrta pars assis. At uͥ qͣrto anno assem
ꝯpleuerit. bis sextũ unũ facit. Bissextus autẽ
dictus. qr bis septies ductus assem facit. Qd̃ est
unus dies sicut & quadrantem pp̃ quat̾ dictũ.
Qd̾ est bi̾sextus. quem suꝑ dierum cursum in
anno sol facit. siue qd̾ nequeat anno suo intͦ¬
duci nisi bissexto nonas martias ꝯputau̾is. ħ
est & pͥmo die sexto nonas martias. & addito
bissexto. alio die sexto kł̃as martias. A sexto aut̃¬

Expanded text:
nos quatuor unus dies adjectus. Crescit enim per singulos annos quarta pars assis. At ubi quarto anno assem compleverit, bissextum unum facit. 26. Dictus autem bissextus, quia bis sexies ductus assem 275 facit, quod est unus dies; sicut quadrantem propter quater ductum, quod est bissextus, quem super dierum cursum in anno sol facit; sive quod nequeat annus subintroduci, nisi bissexto Kal. Mart. computaveris, hoc est, et prima die sexta Kal. Martias, et addito bissexto alio die sexto Kal. Martias itera
Abbreviated transcription (Latin):
Bethel. urbem syrie ꝯdid̾unt iebusei que pͥꝰ uo¬
cabatur luza. s pꝰꝗͣ dormiens iacob uidit sca¬
lam innitentẽ celo. ⁊ dixit. Ue hic domꝰ dĩ est.
⁊ porta celi. hac ex causa. nom̃ locus accepitbethel
.i. domus d̃i. Qñ autẽ ibi ab ieroboam uituli aurei
fab̾cati sunt. uocata est bethauen .i. domꝰ idoli. q̃
antea uocabatur domꝰ dĩ. Bethfage syrum domꝰ¬

Expanded text:
Bethel urbem Samariae condiderunt Jebusaei, quae prius vocabatur Luza; sed postquam dormiens ibi Jacob vidit scalam innitentem coelo, et dixit: Vere hic domus Dei est, et porta coeli; hac ex causa nomen locus accepit Bethel, id est, domus Dei. Quando autem ibi ab Jeroboam vituli aurei fabricati sunt, vocata est Bethaven, id est, domus idoli, quae antea vocabatur domus Dei. 23. Bethlehem
Abbreviated transcription (Latin):
teca archa uͥ libri reponunt᷑. Biblioteca agreco
nom̃ accepit. eo qd̾ ibi recondant᷑ libri. nam bi¬
blio libroꝵ. teca repositio int̾pretatur. Bibliote¬
cam uet̾is testam̃ti ez ras scͥba pꝰ incensam legẽ
achaldeis dum iudei reg̾ssi fuissent in irłm di¬
uino afflatus sp̃n reꝑauit. cunctaq legis ac ꝓ¬
pħarum uolumina que fuerant agentilibꝰ cor¬
rupta correxit. totũq uetus testam̃tum. in uigin¬
ti duos libros constituit. ut tot libri ẽẽnt in
lege. quot habebantur & litt̾e. Apud g̾cos autẽ
bibliotecam pͥmus instituisse pissistratus credr
athemensium tyraniius. qͣm deinceps ab athe¬
niensibꝰ actam xerses incensis athenis euexit
in ꝑsas. longoq pꝰ temꝑe. seleucus nicanor rur¬
sus ingreciam retulit. hinc studiũ regibꝰ ur¬
bibꝰq cet̾is natum ẽ ꝯparandi uolumina diu̾¬
sarum gentium. & ꝑ int̾pretes ingrecam lin¬
guiam u̾tendi. Dehinc magnus alexander. uł
successores eius instruendis oĩum libroꝵ bi¬

Expanded text:
e Originum libri XX Bibliotheca a greco nomen accepit, eo quod ibi reconduntur libri. Nam biblio liber, theca repositio interpretatur. Bibliothecam veteris testamenti Esdras scriba post incensam legem a Chaldeis, dum Iudei regressi fuissent in Hierusalem divino afflatus spiritu reparavit; cunctaque legis et prophetarum volumina, que fuerant a gentibus corrupta correxit, totumque Vetus Testamentum in viginti duos libros constituit, ut tot libri essent in Lege quot habebantur et litterae. Apud Graecos autem bibliothecam primus instituisse Pisistratus creditur, Atheniensium tyrannus, quam deinceps ab Atheniensibus auctam Xerxes, incensis Athenis, evexit in Persas, longoque post tempore Seleucus Nicanor rursus in Graeciam rettulit. Hinc studium regibus urbibusque ceteris natum est conparandi volumina diversarum gentium, et per interpretes in Graecam linguam vertendi. Dehinc magnus Alexander vel successores eius instruendis omnium librorum bi
Abbreviated transcription (Latin):
masta racemis. Buprestis animal est paruũ.
mytalia simile scarabeo longi pedi. fallit m¬
ter herbas bouẽ maxime unde & nom̃ ht̃ de¬
uoratũq tactu. felle ita inflat ut rũpat. Bur¬
appellatam ferunt. qd̾ burros gallos. pͥmũ
colonos habuerint. quibꝰantea cultoribꝰ̾ ad ĩ¬

Expanded text:
miles. Buprestis animal est parvum in Italia simillimum scarabaeo, longipedum. Fallit inter herbas bovem maxime, unde et nomen habet, devoratumque tacto felle ita inflammat ut rumpat. appellatam ferunt quod Burgos Gallos primum colonos habuerit, quibus antea cultoribus adim
Abbreviated transcription (Latin):
aliqͥd facit. Postꝗͣ enim arserit. aqͥs incẽ¬
ditur. quib solet ignis extingiu. Oleo
extingnitur. quo solet ignis accendi. Usus
eius structuris fabrice necessaruis. Nam
lapis lapidi non pot̾ adherere fortius.
nͥ calce conuinctus. Calcis ex lapide albo. & duio
melior structure. ex molli. utilis tectoriis. Calci¬

Expanded text:
aliquid facit: postquam enim arserit, aquis incenditur, quibus solet ignis exstingui: oleo exstinguitur, quo solet ignis accendeius structuris fabricae necessarius. Nam lapis lapidi non potest adhaerere fortius nisi calce coniunctus. Calcis e lapide albo et duro melior structuris, ex molle utilis tectoriis. A
Abbreviated transcription (Latin):
in india nascitur. gentis sue lingua nom̃ hñs.
uiridicate similis smaragdo. s cum prillore po¬
litur autem ab indis in sexangulas formas. ut
bebitudo coloris. reꝑcisso anguloꝵ excitet᷑ ałr
politus. non ht̃ fulgorem. gen̾a eiꝰ.ix. Beroth¬

Expanded text:
in India gignitur, gentis suae lingua nomen habens, viriditate similis smaragdo, sed cum pallore. Politur autem ab Indis in sexangulas formas, ut hebetudo coloris repercussu angulorum excitetur. Aliter politus non habet fulgorem. Genera ejus no
Abbreviated transcription (Latin):
men stelle. Boethia ꝓuincia. dicta. hac ex cau¬
sa. dum cathinus agenoris filius europam so¬
rorem a ioue raptam. ex p̾cepto genitoris q̃re¬
ret. nͭ pͣerir&e: patͥs iram formidans. confirma¬
to animo elegit auxilium. Nam bouis forte
ꝯspecte secutus uestigia. amplexꝰ ẽ sedem. uͥ il¬
la recubau̾at. sicq locum de noĩe bouis boeti¬
am nominauit. uͥ ⁊ thebas urbem ꝯstruxit.
Cadem est. eonia uocata a fonte quodã apolli¬
nis. & musis ꝯsecrato. qui est in eadem boe¬

Expanded text:
ensis; Boetia autem dicta hac ex causa: dum Cadmus, Agenoris filius, Europam sororem a Iove raptam ex praecepto patris quaereret nec reperiret, patris iram formidans confirmato animo elegit exilium. Nam bovis forte conspectae secutus vestigia, amplexus est sedem ubi illa recubaverat, sicque locum de nomine bovis Boetiam nominavit, ubi et Thebas urbem construxit. Eadem est Aonia vocata a fonte quodam Apollini et Musis consecrato, qui in eadem Boe
Abbreviated transcription (Latin):
bouem greci boeti dñt. hunc latini tͥonem
uocant. eo qd̾ t̾ram terat qͣi terionẽ. Memuꝰ
tͥonũ hic modator rusticus. Cuiꝰ latitudo pel¬
lium am̃to ad crura pellearia dñr apelle
ipsa. qͣ palearia. qd̾ est generositas inboue.
Signũ boũ in sotiis. eximia pietas. nam alt̾
alt̾m inqͥrit. cumqͦ duce̾ collo aratra consu¬
euit. ⁊ freqñti mugitu piũ testat᷑ affect̾ũ.
dente pluuia. ad p̃sepia se ab agro u̾tunt. Idẽ
uͥ naturali sensu mutationẽ celi collegerint.
Foras expectant. & ultra p̾sepia ceruices extñ¬
dunt suas. una om̃is specie ut ꝓdire se uel¬

Expanded text:
Bovem Graeci βοῦν dicunt. Hunc Latini trionem vocant, eo quod terram terat, quasi terionem Naevius: Trionum hic moderator rusticus. Cujus latitudo pellium a mento ad crura, palearia dicuntur, a pelle ipsa, quasi pellearia, quod est generositatis in bove signum. Boum in sociis eximia pietas. Nam alter alterum inquirit cum quo ducere collo aratra consuevit, et frequenti mugitu pium testatur affectum, dente pluuia ad praesaepia se tenere nouerunt. idem ubi naturali sensu mutationem caeli collegerint, foras spectant et ultra praesaepia ceruices extendunt suas una omnes specie, ut prodire se uel
Abbreviated transcription (Latin):
bma & duo cicero in epłarum ad filium duas
est. nom̃. ut litt̾e que epłam significant. Nam
cum dicinꝰ. bina nisi ea. que singłarem num̾ũ
amutunt. ut bina castra. bina arma. Ea autẽ dm̃s
duo. que singłarẽ admittunt num̾um. Bina ca¬

Expanded text:
 Cicero in epistola sua ad filium: duas est nomen, ut litterae quae epistolam significant. Nam non dicimus bina nisi ea quae singularem numerum non admittunt, ut bina castra, bina arma. Ea autem dicimus duo quae singularem admittunt numerum. In
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓuincia. in ponti exordio ad partem solis orien¬
tis adu̾sa tra gȩ iacet multis nominibꝰ ante ap¬
pellata. Nam pͥus hebritia dicta. deide migño¬
nia. mox abithinio rege bithinia nũcupata. Ip̃a
est et maior frigia. Nichomedia ur̃bs in ea uͥ han¶¬
nibal fugiens. ueneni haustu expirauit. Bithinia

Expanded text:
Bithynia in Ponti exordio ad partem solis orientis adversa Thraciae iacet, multis antea nominibus appellata. Nam prius Bebrycia dicta, deinde Mygdonia, mox a Bithyno rege Bithynia nuncupata. Ipsa est et maior Phrygia. Nicomedia urbs in ea est, ubi Hannibal fugiens veneni haustu animam exspira
Abbreviated transcription (Latin):
nomine emergit. cuiꝰ glebas suꝑ natantes naute
scafis appropinquantes colligunt. In syria aut̃
lumis est. passim a t̾ra estuans. Spissatura autẽ
utraq & densitate coeunt. & utraq greci spissa¬
affalton appellant. Natura eius ardens. ⁊ ignium
cognata. & neq aqua neq ferro rumpitur. nͥ so¬
lis muliebribꝰ inquinam̃tis utilis ad ꝯpages na

Expanded text:
te emergit, cuius glebas supernatantes nautae scaphis adpropinquantes colligunt. In Syria autem limus est passim aestuans a terra. Spissantur autem utraque et densitate coeunt, et utraque Graeci πισσάσφαλτον appellant. Natura eius ardens et ignium cognata, et neque aqua neque ferro rumpitur, nisi solis muliebribus inquinamentis: utilis ad conpages na
Abbreviated transcription (Latin):
dit. de qͦ marcialis. Betis oluifera cͥnem redimi¬
te corona. Aurea qui nitidis. uelła tingius aqͥs.
co quod ibi lana pulcro colore tinguatur. Betis
aut̃ dictus. eo qd̾ humili solo decurrit. Bethin
enĩ greci humilem uł mersum dñt. Bethleem¬

Expanded text:
dit, de quo Martialis: 140 Baetis olivifera crinem redimite corona Aurea, qui nitidis vellera tingis aquis. eo quod ibi lanae pulchro colore tinguntur. Baetis autem dictus, eo quod humili solo decurrat. βαθὺ enim Graeci humile, vel mersum vocant
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsistunt. hii pꝰea rebelles romanis effecti plus
derunt. & nom̃ gentis optinuerunt burgurir
aburgis dicti. qͥa crebra ꝑ limites habitacula
ꝯstituta. Burgos uulgo uocant. uñ & burgondi¬
onum genti nom̃ inhesit. qͦsqͦndam subactager¬
mania romani ꝑcastra disposuer̃t. atq ita no

Expanded text:
nt. Hi postea rebelles Romanis effecti, plusderunt, et nomen gentis obtinuerunt. a burgis dicti, quia crebra per limites habitacula constituta burgos vulgo vocant. Unde et Burgundionum genti nomen inhaesit, quos quondam, subacta Germania, Romani per castra disposuerunt, atque ita ex
Abbreviated transcription (Latin):
gio. ex duobꝰ nobilissimis opidis. nom̃ sortita ẽ
ex quibꝰ una adrumetus uocat᷑. ħ sub tͥpoli est
da oleis.⁊ glebis ita p̾̃pinguis. ut iacta ibi semi¬
na increm̃ta pene centesime frugis renascant᷑¬
ꝓuncie gn̾ale nom̃ fuisse inuenimus. Biran¬
tium gͦ. uͥ addrumetus ciutas est. Teugis uͥ car¬
tago magna. Numidia uͥ ippone regium. ⁊ rusu¬
ada curitates sunt. Hñt ab oriente syrtes mino¬
res. & lacum salinar̃. a septemtͥone mare nr̃m
qd̃ spectat. ad siciliam. & sardiniam. insulas. ab
occasu mauritaniã sitifensem. ameridie mon¬
tes uturȩ & post ethiopum gs̃. ꝑuagantesq us¬

Expanded text:
gio ex duobus nobilissimis oppidis nomen sortita est, ex quibus una Hadrumetum vocatur. Haec sub Tripoli est, da oleis, et glebis ita praepinguis ut iacta ibi semina incremento pene centesimae frugis renascantprouinciae generale nomen fuisse inuenimus. Byzacium ergo ubi Hadrumetus ciuitas, Zeugis ubi Carthago magna, Numidia ubi Hippos regius et Rusiccada ciuitates sunt, habent ab oriente Syrtes minores et lacum Salinarum, a septentrione mare Nostrum quod spectat ad Siciliam et Soccasu Mauritaniam Sitifensem, a meridie montes Uzarae: et post eos Aethiopum gentes:
Abbreviated transcription (Latin):
Boas anguis italie ĩmensa mole
ꝑsequitur greges arm̃orum. ⁊ bubulcos. &
płimo lacte irriguis se ub̃ibꝰ innectit. ⁊ sug¬
gens int̾imit. atq inde a booum depopłatioẽ.
boas nom̃ accepit.R. Boabachanin. hebreoꝵ¬

Expanded text:
Boas, anguis Italiae inmensa mole, persequitur greges armentorum et bubalos, et plurimo lacte riguis se uberibus innectit et sugens interimit, atque inde a boum depopulatione boas nomen accepit. Iac
Abbreviated transcription (Latin):
na animalium. Blate a colore nũcupate. siqͥdẽ
& ꝯprehense manus tingunt. Unde & blatte¬
um colorem dñt. hoc aut̃ animal lucem ud̾e
non patitur contrariũ musce. nam musca lu-¬
cipeta. & blaita lucifuga ẽ. ꝑ noctem enĩ tm̃ am

Expanded text:
 7. Blattae, a colore nuncupatae, siquidem et comprehensae manum tingunt, unde et blatteum colorem dicunt. Hoc autem animal lucem videre non patitur, contrarium muscae; nam musca lucipeta, et blatta lucifuga est, per noctem enim tantum
Abbreviated transcription (Latin):
nas hãt. Pennum enim antiqͥ acutũ dicebant.¬
Unde & ⁊auium penne. quia acute. Et ecce no¬
men. qd̾ reseruauit antiqͥtatẽ. qr uet̾es pennaᷤᷤ
dicebant. non puinas. ħ ⁊ dolabra qd̾ hãt duo
labra. Nam securis simplex ẽ. Bipes induas per¬

Expanded text:
nas: pennum enim antiqui acutum dicebantunde et avium pinnae, quia acutae. Et ecce nomen quod reservavit antiquitatem; quia veteres pennas dicebant, non pinnas. Haec et dolabra, quod habeat duo labra; nam securis simplex est. Dextralis de
Abbreviated transcription (Latin):
Coipus quidem uanas suggerit uoluꝑtates bre¬
ues. peniteudas. at nͥ magna moderatione
tonpentur. incontrartũ habituras. Modum¬
tenere difficileest meo qd̾ honũ ẽẽ credideris
exhonestis consiliis. exrectis actionib. ex con¬
tentu fortuitorum. ex placido uite uel congruo¬
eo continuo tenore unam p̃m̃tis uiã. Nam
aliqui ex asiis ꝓpositis uralia transiliunt. aut
ne cransisiũt quidẽ s casu qͦdam transmittunt᷑¬

Expanded text:
 magnam; vanas suggerit voluptates, breves, paenitendas, ac nisi magna moderatione temperentur, in contrarium abituras. eo difficile est, quod bonum esse credideris. ex honestis consiliis, ex rectis actionibus, ex contemptu fortuitorum, ex placido vitae et continuo tenore unam prementis viam. Nam illi, qui ex aliis propositis in alia transibunt aut ne transibunt quidem, sed casu q
Abbreviated transcription (Latin):
qualis status tuus sit. si tͥ uidetur malus: Er
quid sentiat refere. Nec quid uno die sentiat: s
tu pueniat. nͥ sapienti. sua ñ placent᷑. Omns
stuititia laborat fastcłio siii. Epła xͣ¬
rates ut auint tim uidisset adolescen¬
tulum secreto amnulantẽ. int̾rogauit
cũ malo hoĩe loqͥris. Ligentes tiũitesq custo¬
dire solemꝰ ue solitud iu: miale utantur. Nemo
õ ex inprudentibus quisibi relinqͥ debeat. Tunc¬
mala consilia agicant. uinc auc asiqͥs aue ipsis
futura ꝑicuia stritune. ainc cupiditates im
ꝓbas ordinant. Cunc qui qͥd aut pudoie aue
metu cesabat animus: expoñ. Tunc audatiã
accuro. libidinẽ irrtrat. iraconcondiã instigae
Deniq qͦd unũ solitudo comdũ hc. nichis ulli ꝯ¬

Expanded text:
qualis status tuus sit, si tibi videtur malus? " Qid sentiat, refert, nec quid uno die sentiat, sedta perveniat; nisi sapienti sua non placent. Omnis stultitia laborat fastidio sui. VArates Crates cum vidisset adolescentulum secreto ambulantem, interrogavit cum homine malo loquaris. Lugentem timentemque custodire solemus, ne solitudine male utantur. Nemo enim est ex imprudentibus qui relinqui sibi debeat. Tunc consilia mala agitant, tunc aut aliis aut sibi ipsis futura struunt pericula, tunc cupiditates improbas ordinant; tunc quicquid aut metu aut pudore celabat, animus exponit, tunc audaciam acuit, libidinem inritat, iracundiam instigat. Denique quod unum solitudo
Abbreviated transcription (Latin):
ne ue nultis uumicus quia dissimiles sunt
Recede inte ipsum quatitum paces. Cum his il sa¬
re. qui te meliorẽ facturi sunt. Illos ⁊̃ admitte qͦs
et cum homines docent discunt. Eptã uii
ullus mͥ ꝑociũ dies exit. partẽ noctium
studiis uendico. ñ uaco sompno. s succum¬
lio. et ocłos uigilia fatigatos cadentesq̃ inoꝑe
detineo. Secessi t̃rtantũ ab homiuis. s a rebus
ex mnpͥmis: arebus meis. Posterorũ negotũ ago.
illis aliqͣ que possint ꝓdesse conscbo. salucares
admonitiones uelut medicaũttorũ ntiliũ comi¬
et lassus errando: aliis uiã monstro. ⁊ clamo.
Uicate qͥe uulgo placent. que casus attribuit.
ad omne fortititũ bonũ suspiciosi ꝑauidiq sub¬
sistite. ꝙ fera ex pistis. spe aliqͦ oblectãte decipi¬
tur. Qunera ista fortune putatis. insidie sunt.

Expanded text:
neve inimicus multis, quia dissimiles sunt. neve inimicus multis, quia dissimiles sunt. Recede in te ipsum, quantum potes. Cum his versare, qui te meliorem facturi sunt. Illos admitte, quos et homines, dum docent, discunt. Non est ullus mihi per otium dies exit. Partem noctium studiis vindico. Non vaco somno sed succumbo, et oculos vigilia fatigatos cadentesque in opere detineo. Secessi non tantum ab hominibus, sed a rebus, et inprimis a meis rebus; posterorum negotium ago; illis aliqua, quae possint prodesse, conscribo. Salutares admonitiones, velut medicamentorum utilium comet lassus errando, aliis monstro. Clamo: "Vitate, quaecumque vulgo placent, quae casus adtribuit. Ad omne fortuitum bonum suspiciosi pavidique subsistite; et fera et piscis spe aliqua oblectante decipitur. Munera ista fortunae putatis? Insidiae sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
Uod egᷤ euenit qͦͣs longa iubecillitas usq ad¬
eo affecit. uoutisqͣu si offensa ꝓferantur.
hoc accidit uobis quorũ ã ex longo moibo refi¬
ciuntur. Ininuica ẽ multorũ conu̾satio. Nenio ñ ali¬
qͦd iuciũ nobis aut cõm̃odat. aut inpͥmte. aut nesci¬
entib allinit. Utiq qͦ maior ẽ popłs cui miscem
hoc ꝑiculi plus est. Nichil tam dampnosũ honis mo¬
or redeo. ambitiosior. luxuriosior. ĩmo ⁊ͣ crudelior
et inhumanior. quia mt̃ homines fui. ¶ Sucdeser¬
ñni ferre impetũ uiciorũ tam magno conutatu
uenientium potest. Unũ exempsũ luxurie. aut
auaritie. mustum fecit mali. Conutor delicatus
paulatimi eu̾uat edemollit. Uiemꝰ diues cupidi¬
tatẽ irritat. Masignus comes. quannus candido¬
⁊ et simplici rubiginẽ suam affricuit. Quid tu his
Imoribus accide crediꝰ inqͦs publice fc̃s ẽ impetus:
N ecẽe ẽ aut uniteris: auc ocłis. Utrũq autẽ deui¬
taudũ ẽ. ne ue mał simił fias quia tnulti sucit.

Expanded text:
uod aegris evenit, quos longa imbecillitas usque adeo affecit, ut nunquam sine offensa proferantur, hoc accidit nobis, quorum animi ex longo morbo reficiuntur; quia inimica est multorum conversatio. Nemo non aliquod nobis vitium, aut commendat, aut imprimit, aut nescientibus allinit. Utique quo major est populus, cui commiscemur, hoc periculi plus est. Nihil enim tam damnosum bonis moor redeo, ambitiosior, luxuriosior? imo vero crudelior et inhumanior, quia inter homines fui. Subducen ferre impetum vitiorum tam magno comitatu venientium potest. Unum exemplum luxuriae, vel avaritiae, multum mali facit. Convictor delicatus paulatim enervat et emollit. Vicinus dives cupiditatem irritat; malignus comes, quamvis candido et simplici animo, rubiginem suam affricuit. Quid tu accidere his moribus credis in quos publice factus est impetus? Necesse est, aut imiteris, aut oderis. Utrumque autem evitandum est; neve similis malis fias, quia multi sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
nita: ianẽ qͣudam habet eloqutionem et pe¬
uere mĩtes hominũ. Allicẽ uoluntates impelle̾
quo uelis uñ autẽ uelis deduce̾. ħuna res in
ouini lib̃o ppło maxime in pacatis trauqͥllisq
ditu qͣm sapientib sentenciis grauibusq u̾bis
oruata oiatio et polica. aut quid tam potens tamq
magnificum. quã popłimetus. uidicum religiones
senatus grauitatẽ. uniꝰ oratione couit̾ti. Quid tam
porro regium. tamq lib̾ale. tauiq magnificũ.
quam opͥem ferre supplicib. excitare afflictos.
dare salutẽ. liberare ꝑicuł. retui̾e homunes inci¬
uitate. Quid aute necessariũ quam teue̾ semꝑ
aruia. quibus uel tectus ipse ẽẽ possis. uel pro
uocare integros. uel te ulcisci lacessitus: Quid ꝙͥ¬
manitatis. qͣni seruio facetus ac nulla inre rudis:
obrem quis hoc ñ uire miret᷑. sumeq meo labo¬
randum ẽẽ arbitretur. ut quo uno homines
aboratore ꝑcepta et cognita. aut nulla

Expanded text:
nita, inanem quandam habet elocutionem et penita, inanem quandam habet elocutionem et peum coetus mentis, adlicere voluntates, impellere quo velit, unde autem velit deducere: haec una res in omni libero populo maximeque in pacatis tranquillisquditu, quam sapientibus sententiis gravibusque verbis ornata oratio et polita? aut tam potens tamque magnificum, quam populi motus, iudicum religiones, senatus gravitatem unius oratione converti? Quid tam porro regium, tam liberale, tam munificum, quam opem ferre supplicibus, excitare adflictos, dare salutem, liberare periculis, retinere homines in civitate? Quid autem tam necessarium, quam tenere semper arma, quvocare improbos, vel te ulcisci lacessitus? Age manitatis, quam sermo facetus ac nulla in re rudis? ob rem quis hoc non iure miretur summeque in eo elaborandum esse arbitretur, ut, quo uno homines rcepta et cognita, aut nulla
Abbreviated transcription (Latin):
Rator ẽ comp̃hendenda rerum płimar̃¬
sententia. sine qua u̾borũ uolubilitas
iuanis et irrideuda ẽ. et ipsa oratione con¬
firmanda ñ solum electione. s ñ constructio¬
ne u̾borum. et om̃s aĩorũ motus hominũ gñi
rerũ natura tͥbiit. ꝑͤnitus ꝑuoscendi qͦd om̃is
se danclis. aut excitandis exprom̃ida ẽ. Accedat
eodem oꝑoiter lepos quidam. facetiaq et erudi¬
tio lib̾o digna. celeritasq et breuitas lacescen¬
di et respondendi. subtisi uenustate atq urba¬
uicate coniuncta. Ceneuda p̃t̾ea ẽ omius antiqͥ¬
tas exemplorũq uis neq legum aut iuris cuii¬
lis scientia negligenda ẽ. Nam quidego de ac¬
nioue ipsa pła dicaui. que motu corꝑis que ges¬
tu. que uultu. que uocis conformatione ac
uarietate moderanda ẽ. Quid de thesauro re¬
Mea quidem sentencia uenio poterit omni
laude cuiulatus orator ẽẽ. nͥ erit omnium
rer̃ magnar atq artiũ scientiam consecutus.
t enĩ ex rerum cognitione floiescit et redundet

Expanded text:
a comprehendenda rerum plurimarum, sine qua verborum volubilitas inanis atque inridenda est, et ipsa oratio conformanda non solum electione, sed etiam constructione verborum, et omnes animorum motus, quos hominum generi rerum natura tribuit, penitus pernoscendi, quod omnis sedandis aut excitandis expromenda est; accedat eodem oportet lepos quidam facetiaeque et eruditio libero digna celeritasque et brevitas et respondendi et lacessendi subtili venustate atque urbanitate coniuncta; tenenda praeterea est omnis antiquitas exemplorumque vis, neque legum ac iuris civilis scientia neglegenda est. Nam quid ego de actione ipsa plura dicam? quae motu corporis, quae gestu, quae vultu, quae vocis conformatione ac varietate moderanda est; quae sola pemea quidem sententia nemo poterit omni laude cumulatus Orator, nisi erit omnium rerum magnarum, atque artium scientiam consecutus. Etenim ex rerum cognitione efflorescat, et redundet
Abbreviated transcription (Latin):
rũ ipsinatura iueo qͦ p̃cipue indulsisse hmini
indecur. qͦ a nimos acet̾ir aĩalibus sepasse. ñ
pareus. s nou̾ca fue̾i̾t si facultatẽ duicendi sociã
sceler. adu̾sã innocentie. hostẽ u̾itatis inuenit.¬
n ultũ enĩ nasci ec eg̾e omniratione satiꝰ faussec¬

Expanded text:
rum ipsa natura in eo quod praecipue indulsisse homni videtur, quoque nos a ceteris animalibus separasse, non parens sed noverca fuerit, si facultatem dicendi sociam scelerum, adversam innocentiae hostem veritatis invenir. Maros enim nasci, et egere omni ratione sati
Abbreviated transcription (Latin):
ibunt. Forme uͦ iitor ut rapidus est. ut uelor.
et uernalium florum mutabilitate fugatior.¬
miseros trauute deuios Abducit iguorantia.
Non aurum inuiridi querimus arbore. Nec
uite geminas carpimus N ou altis laqueos
montibus ab dimus. Ut ꝑsce ditemus dapes.
Aec nobis capreas silibeat sequi. Thirrena
captamus nada. Ipsos quinetiam fluctib
abditos. Norunt recessus equoris. que gem¬
mis niueis unda ferattor. Uel que rubentis
purpure Necũ que tenem pisce. uel asꝑis P¬
stet echuunis lictora s quo nam lateat. Qdͣ
cupiunt bonum. Nescire ceci sustiuent. & quod
stelliferum transabiit polum. Tellure dener¬
si petunt Quid dignum stolidis nentibus
imprecer. Opes. honoies ambiaut. Ut cum fas¬
sagraui mole parauerint. Tum uera cognos¬
ercum est nec opibus fufficientiam. nec req¬
nis potentiam. nec reuerentiam dignitatib
nec celebritatẽ gła. nec celebiciam uolupea¬
tibus posse contingere. ¶ In iniimis quoq¬

Expanded text:
um. Formae uero nitor ut rapidus est, ut uelox um. Formae uero nitor ut rapidus est, ut uelox et uernalium florum mutabilitate fugaciormiseros tramite deuios Abducit ignorantia! Non aurum in uiridi quaeritis arbore Nec uite gemmas carpitis, Non altis laqueos montibus abditis Vt pisce ditetis dapes Nec uobis capreas si libeat sequi, Tyrrhena captatis uada. Ipsos quin etiam fluctibus abditos Norunt recessus aequoris, Quae gemmis niueis unda feracior Vel quae rubentis purpurae Nec non quae tenero pisce uel asperis Praestent echinis litora. Sed quonam lateat quod cupiunt bonum, Nescire caeci sustinent, Et quod stelliferum trans abiit polum, Tellure demersi petunt. Quid dignum stolidis mentibus inprecer? Opes honores ambiant; Et cum falsa graui mole parauerint, Tum uera cognosm, nec opibus sufficicntiam nec regnis potentiam nec reuerentiam dignitatibus nec celebritatem gloria nec laetitiam uoluntatibus posse contingere. An etiam