comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃ opratiuus.a.ũ .i. d̾sid̾ratiuis. Uñ ħoptatuꝰ. ꝗdã ox
.a .aĩ .i. loco filii accept̾.coopto. as.simł optare i
exopto.as. iiald̾ optare. ꝑ octo. ac ꝑfectę optare
tare. extimare. uñ opinator .r opinatoriꝰ.a. ũ. ⁊ ori¬
⁊ ħ opit abilitas .i. ab opinor ħ opinio. nis. putam̃

Expanded text:
 optatius-a -um, idest loco filii acceptus; coopto -as, simul optare; exopto -as, valde optare; peropto -as, perfecte optare.tare, existimare; unde opinator et opinatorius -a -um et opihec inopinabilitas -tis. Item ab opinor hec opinio -nis, putamen
Abbreviated transcription (Latin):
diũ m̃suras uiaꝵ nos dñs mialiaria g̾ci stadia. galli
milo.as .i. suere. Uñ ħ millus.li. collare cͥea collũ ca¬
niꝯ. itẽ amille ħ tħ milles. tis. qr ĩ uno nũo olim erant
mille. ut pote ꝑ millenariũ distĩcti. ł qr uix unꝰ d̾ mil¬
le erat electꝰ ui militiã ex̾ceret. uñ ħ ⁊ ħ militaris ⁊ ħre.

Expanded text:
dium. Mensuras viarum nos dicimus milliaria, Greci stadia, Galli millo -as, idest suere, unde hic millus -li, collare circa collum canis. Item a mille hic et hec miles -tis, quia in uno numero erant olim mille utpote per millenarium distincti, vel quia vix unus de mille erat electus ut militiam exerceret; unde hic et hec militaris -re et
Abbreviated transcription (Latin):
.a.ũ.i. admittend̾ aptꝰ. uñ ħ emissariꝰ equus fortis ⁊ uelex
qr cxͣ alios elig̾ ad coitũ. id̾ ꝙ admissariꝰ. ⁊ emissariꝰ dr̃ ꝑcus¬
sor. gladiator ł flagitioꝵ ⁊ luxurie satelles. Itẽ ab emit¬
sitio̾.a.ĩ. ꝙ sepe ⁊ cito ĩ diu̾sa loca emittit᷑. ut᷑ oculus. un
plautꝰ. ĩ adularia exeũdũ erchie t̃ ẽ ẽ ocuł emissitiis cͥẽ¬
spectͥx. ĩ mitto is. ĩtͦmitto as. ĩ eod̾ sñsu ⁊ ĩtͦmitt᷑e ẽ ꝙ uu¬
ꝑcusse cͥc̃agebãt admod̾ monachoꝵ ⁊ lib̾os ꝯfirmabãt

Expanded text:
ad emittendum aptus, unde hic emissarius, equus fortis et velox quia extra alios eligitur ad coitum, idem quod admissarius; et emissarius dicitur percussor, gladiator vel flagitiorum et luxurie satelles. Item ab emitod sepe et cito in diversa loca emittitur, ut oculus; unde Plautus in Aularia: ‘exeundum hercle tibi est cum oculis emissiciis, circumspectrix’. Immitto -is, intromitto -is, in eodem sensu; etpercussos circumagebant ad modum monachorum et liberos confirmabant
Abbreviated transcription (Latin):
let. Ut gnͣosas obiciãt equos uisib ꝯcipiẽtiũ ũ eoꝵ si¬
miles ꝯciꝑer ⁊ creare possĩt ⁊ ẽ colũbaꝵ delectores de
mulieres iubẽt nullos ĩ tueri tpissimos aĩliũ uultus
ut ceno cefales simias. ne uisib eoꝵ orcuriẽtes si¬
formas ex tͥnsecas ĩtra tnͣsmittat eaꝵq satiata tipis
mo fugisq muliꝰ. ⁊ amulio mulioĩeꝰ.a. ũ Itẽ amolio. li
hoc moledinũ .ni. uñ molẽdinariꝰ.a.ũ. ⁊ ħ molendinariᷤ
⁊ ħ molẽdin aria IItẽ amolohͥ molosus.si .i. magnus
canis . q. admolẽdinũ ꝑ atꝰ. ł molosus filiꝰ fuit pirri uñ

Expanded text:
osos objiciant equos visibus concipientium, quo eorum similes concipere et creare possint. Nam et columbarum dilectores depmulieres jubent nullos intueri turpissimos animalium vultus, ut Cenocephali et simii, ne visibus occurrentes siformas extrinsecus intus transmittit, eorumque satiata typis, mo fugisque mulius’; et a mulio mulionicus -a -um. Item a molo -is hoc molendinum, unde molendinarius -a -um et hic molendinarius et hec molendinaria. Item a molo hic molosus -si, idest magnus canis, quasi ad molendum paratus; vel Molosus filius fuit Pirri, unde
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsas qͣ marĩe nutiũt᷑ ĩ cẽdia alii ossa oliuarũ q pio¬
mitates surgũr ĩspicas. Uñ ag̾cis nardo stacos applłat᷑
Uñ nardũ ũguẽtũ ł̃ ꝯfectio ex ea nardũ pisticiũ dĩ
.i. fidele: purũ siñ oĩ ĩpostura ł ꝯmixtura ꝯpoĩtũ ñ
adulteratũ aliis ħbis pistis n g̾ce. lãt. dx̃ fide. narꝰ¬

Expanded text:
sas quo maxime nutriuntur incendia; alii ossa olivarum que prommitates consurgunt in spicas, unde a Grecis nardostacos appellatur; unde nardum , unguentum vel confectio ex ea; nardum pisticum dicitur, idest fidele, purum, sine omni impostura vel commixtura compositum, non adulteratum aliis
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ dr̃ curiũ .g̾. nauigii. ⁊ musculi dnr̃ capita neruorũ
ex sanguĩe ⁊ neruis copłata .s. illa nodosa caro q̃. ẽ ĩ tibi¬
is ⁊ brachiis. ⁊ dr̃ musculus amuriũ siłitudiẽ. qr lateat
ĩ m̃b̾ sic̃ mures sub t̾ra ł qi disposita ẽ ad siłitudinẽ mu¬
ris. id̾ dr̃ ⁊ lacertꝰ. In hac sigͥca tiõe ĩ ur̃. apalladio potitũ
uͥ docet eligẽ bonos equos dicetis ꝙ pulcͥtudo ⁊ forma
boni eꝗ ĩhis cognoscit᷑. si corpꝰ ẽ uastũ ⁊ solidũ. lat̾ lon¬
gissimũ clunes rotũd̾ ⁊ maxĩe pectꝰ. late patẽs ⁊ totũ cor¬
pꝰmusculoꝵ dẽsitate nodosũ.pessic̾ cornu cõcauũ altiꝰi
calciat᷑ꝰ. Itẽ musculi s̃ coclee aqͣꝵ lacte ꝯcipiũt ostree

Expanded text:
r curvum genus navigii; et musculi dicuntur capita nervorum ex sanguine et nervis copulata, scilicet illa nodosa caro que est in tibiis et brachiis, et dicitur musculus a murium similitudine quia lateat in membris sicut mures sub terra, vel quia disposita est ad similitudinem muris: idem dicitur et lacertus. In hac significatione invenitur a Palladio positum ubi docet eligere bonos equos, dicens quod pulcritudo et forma boni equi in his cognoscitur: si corpus est vastum et solidum, latus longissimum, clunes rotunde et maxime, pectus late patens et totum corpus musculorum densitate nodosum, pes siccus, cornu concavum, altius calciatus. Item musculi sunt coclee a quorum lacte concipiunt ostree
Abbreviated transcription (Latin):
c̃.uii. oꝑa.i. materiã ĩ formẽ. angłos. lucẽ. celos suꝑi¬
ores. trã. a ꝙͣ aerẽ. Scd̾a dis firmam̃ tũ solũ. t̾tiadie
.iiii.s. materia seĩna satiõs ⁊ plãtaria. quarta die
t̾a solẽ ⁊ lunã ⁊ scellas. Q uinta die t̾ͥa pisces ⁊ repti¬
lta aqͣꝵ ⁊ uolatilia. Seyta die.iiii. bestias pecudes re¬

Expanded text:
ateriam informem, angelos, lucem, celos superiores, terram, aquam, aerem; secunda die firmamentum solum; tertia die IIII, scilicet maria, semina, sationes et plantaria; quarta die III: solem, lunam et stellas; quinta die tria: pisces et reptilia aquarum et volatilia; VI die IIII: bestias, pecudes, re
Abbreviated transcription (Latin):
remigo. as. diremigo. as. diu̾sis moĩs ł indiu̾sas ꝑte ᷤᷤ¬
ł dissonãt̃ remigare. It̃ aremꝰ ħ remulcũ.ci. funis
qͦ nauis dligata tͣhit᷑ uice remi. Uñ ualgiꝰ ħ mea ne
go succedẽs ꝓra iremulco letãtẽ g̾tis sistit. ĩ hostiis. Uñ
remulco. as.i. remulco nauẽ tͣhẽ ł nauẽ remłco ad
litꝰ educe. Itẽ aremꝰ ħ reuma.tis.i. tẽpestuosa maris.¬

Expanded text:
remigo -as, diremigo -as, diversis modis vel in diversas partes vel dissonanter remigare. Item a remus hoc remulcum, funis quo navis dgo succedens prora remulco letantem gratis sistit in hospitiis’. Unde remulco -as, idest remulco navem trahere, vel navem remulco ad litus deducere. Item a remus hoc reuma -tis, idest tempestuosa mari
Abbreviated transcription (Latin):
tur signãt mortuus ẽ. ũ ostendẽt᷑ eũ ñ iuxisse post di¬
luuiũ. s ĩ eod̾ clateclismo fuisse defuẽtũ soli octo n. ho¬
mines ĩ archa post diluuiũ euaserũt. ¶ Matheus ĩ
hebreo donatus ex pͥmit᷑ idẽ ⁊ leui appłłat᷑ ex tribu aqͣ
ortꝰ ẽ ĩ latinoaũ ex oꝑe publicũ nom̃ accep̃.q ex pu¬
blicanis fuit electꝰ ⁊ ĩ ãpłatũ tͣnslat̾.¶Marhias ꝗ so

Expanded text:
tur mortuus est, ut ostenderetur eum non vixisse post diluvium sed in eodem cataclismo fuisse defunctum. Soli enim octo homines in archa post diluvium evaserunt. M 58 MATHEUS in hebreo donatus exprimitur; idem appellatur Levi ex tribu a qua ortus est. In latino autem ex opere publicani nomen accepit, quia ex pub
Abbreviated transcription (Latin):
ĩcorpore s̃.ut palmꝰ pes. passus. ⁊ reliq sola ꝑtica
portat᷑ e n.x. pedũ adĩstar calami ĩ ezechiele tẽplũ
m̃surãtis actꝰ minimꝰ ẽ tatitudiẽ. pedũ .iiii. lõgitu¬
tꝰ qͣdratꝰ. ũdiq finit᷑. exx peclib ht̃ ara pẽne aba
tie betier: rustici agrũ uocãt.
ꝙ ĩ arando extat ꝙ defossũ. lira. Galli ea dẽtũ uocãt.i

Expanded text:
in corpore sunt, ut palmus, pes, passus et relique, et sola pertica portatur: est enim X pedum, ad instar calami in Ezechiele templum mensurantis. Actus minimus est: latitudine pedum IIII, longituus quadratus undique finitur CXX pedibus, hunc arapennem incie Betice rustici agrum vocant;  in arando extat; quod defossum est, lira. Galli candetum appellant
Abbreviated transcription (Latin):
displicet ille locꝰ clamo. ⁊ diludia posco. Itẽ aludo.
dis. ludibũd̾.a .ũ. ludo plenꝰ ł siłis ludẽti ⁊ ħludĩ¬
tes ĩuiriã c̃ rõ nuĩludic̾ poscet descẽd̾e ⁊ ludicrus
Uñ ludicrosus. a.ũ. plenꝰ ludicris. ludibił. Itẽ alii¬
na sex tt̃ia dari iu̾sit. ¶ Ludo ꝯpoĩt᷑ alludo. dis .i. il¬
ludẽ . ł ꝯsonare. ꝯgrũe. ꝯcordãe. ut ħ adlludit ad hi¬

Expanded text:
pistulis ‘displicet ille locus, clamo et diludia posco’. Item a ludo -is ludibundus -a -um, ludo plenus vel similis ludenti, et hites iniuriam cum ratio mei ludicri poscet descendere’; et ludicrus unde ludicrosus -a -um, plenus ludicris, ludibilis. Item a luna sextertia dari iussit’. Ludo componitur alludo -is, idest illudere vel consonare, congruere, concordare, ut ‘hoc alludit ad
Abbreviated transcription (Latin):
qr qͣntũ fiutuiꝰ ex unia pre addit tm̃ exalia d̾mit ⁊¬
corrodit. It̃ ab alluo ħ ab alluuio. onis. ⁊ ħ alluuies
tiũ. ⁊ allitia. oꝵ. loca. cenosa .i. plena ceno uͥ fluinꝰ al¬
luendo duratit cenũ ⁊ putredinẽ. ⁊ abluo as .i. laua¬
re. p̃gare. sordes ⁊ lues remou̾e ł ꝯsumꝗͤre abluẽ¬

Expanded text:
quantum fluvius ex una parte addit, tantum ex alia demit et corrodit. Item ab alluo hec alluvio -nis et hec alluvies -tium et allutia -orum, loca cenosa, idest plena ceno, ubi fluvius alluendo dimittit cenum et putredinem; abluo -is, idest lavare, purgare, sordes et lues remo
Abbreviated transcription (Latin):
matianũ aloco dictũ. Uñ pꝰ ad uecrũ ẽ. ẽ et inalũ cido¬
niũ. dcm̃ ab opido crete. excinꝰ. pomũ cidonicũ ꝯficitͦ
ẽ malũ punicũ qr ex punica regiõe sit aduectum
ĩt̾ra corticis rotũditotẽ gͣnoꝵ ꝯtineat. młtitudinẽ
⁊ ẽ malũ armeniacũ qr ab armenia sit aduectũ. ẽ ⁊
malũ ꝓsicũ. qr eã arborẽ pͥmo ĩ egipto ĩseuerit. ꝑsecꝰ.¬

Expanded text:
matianum, a loco dictum unde prius advectum est; et est malum cidonium, dictum ab oppido Crete, ex cuius pomo cidonicum conficitur; est et malum punicum, quia ex punica regione sit advectum intra corticis rotunditatem granorum contineat multitudinem; est et malum armeniacum, quia ab Armenia prius sit advectum; est et malum
Abbreviated transcription (Latin):
fuit fili aurore. rex oritał. Uñ memoniꝰ.a .ũ. hĩ mã
tiano bello put fauille regi ciũ murare. ĩ aues sũt¬
q̃ ab eo dicte st̃ menonides. he cat̃uatĩ exegipto
ad iliũ uolare dnr̃. iux̃ menonis sepulẽ ⁊ iñ eas ile¬
ense menonides udeãt. Quĩto aũ ans adiliũ uei¬

Expanded text:
fuit filius Aurore, rex orientalis; unde mennonius -a -um. Hic in troiano bello periit, faville rogi eius mutate sunt in aves que ab eo dicte sunt mennonides; hee catervatim ex Egipto ad Ilium volare dicuntur iuxta Mennonis sepulcrum et inde eas Ilienses mennonides vocant; quinto autem anno ad Ilium ven
Abbreviated transcription (Latin):
lẽs festũ bachi .s. sacerdotissa eiꝰ. q̃ ⁊ ħ bacha dr̃. Uñ plaut̾ꝰ ĩ am¬
phitõ bache bachãti si uellis adu̾sarier. ex ipsana ĩ saniorẽ
uñ ꝑsius ⁊ uitulo capit ablatã suꝑo bassaris.ł ħ bassaris. ris
g̾. ẽ: uestis. ꝗͣ sacerdotes ĩduebãt. uñ bassani. dis sacerdoti¬
sa. q̃ illã uestẽ ĩduebãt. uñ ħ bassare.i. bachus. uñ oq ĩ odi¬

Expanded text:
lens festum Bachi, scilicet sacerdotissa eius, que et hec Bacha dicitur, unde Plautus in Amphitrione ‘Bache bachanti si velis adversarier ex insana insaniorem unde Persius ‘et vitulo caput ablatura superbo Bassaris’; vel hec bassaris -ris, genus est vestis quam sacerdotes Bacho induebant, unde Bassaris -dis, sacerdotissa que illam vestem induebat
Abbreviated transcription (Latin):
sus .i. potẽs ĩ smone. ⁊ abares dicti sunt aristes. ⁊ aristotiles
quedã auis rapax. uñ hr̃ ĩ uirgilio. ⁊ hec gladiꝰ mercuni falca
tia płimoꝵ cantiũ. Uñ armoniacꝰ.a. ũ. dulcis. suauis. delecta¬
bił. ut armonia .i. cõĩs cantꝰ celi. ⁊ uidetur armonia ẽe ꝯpoĩ¬
tũ. exad.⁊ ẜ sm antiquos nutat᷑.d.ĩ.i. ⁊ monos ꝙ est unũ
qͣiͣ adunũ. uͥ cõis cantꝰ ad unã ꝯsonãtiã tendit. Arcobalista. ge¬
nus balistaꝵ. Ambrosius suꝑ egi sippũ. sparsa iacebãt uten¬
silia arcobaliste. ⁊ cetã instrum̃ta ĩ excisiõe urb̾ euecta. ar¬
chipolites pͥnceps ciuiũ. archipirata pͥnceps pirataꝵ. ar
caldanas.⁊ arpagiones.arferia aqͣ q̃ inferis libabatur. ar

Expanded text:
sus et potens in sermone; et ab ares dicti sunt Aristeus et Aristotiles quedam avis rapax ut habetur in Virgilio, et hec arpe, gladius Mercurii falcattia plurimorum cantuum, unde armoniacus -a -um dulcis, suavis, delectabilis ut armonia idest communis cantus celi, et videtur armonia esse coantiquos mutatur d in r, et monos quod est unum, quasi ad unum, ubi omnes cantus ad unam consonantiam tendunt. A 323 ARCOBALISTA, genus balistarum. Ambrosius Super Egisippum ‘sparsa iacebant utensilia arcobaliste et cetera instrumenta in excisione urbis evecta’. A 324 ARCHIPOLITES, princeps civium. A 325 ARCHIPIRATA, princeps piratarum. Acaldarias et arpagiones’. A 331 ARFERIA, aqua que Inferis libabatur. A 332
Abbreviated transcription (Latin):
rus denari dicebat᷑. qr maxĩe moneta de argẽto solet fĩ. ⁊ ħ ar¬
gira quedã silua insula in ĩdico orceano. ambo fecũda argẽ¬
to. ut dicatur hr̃e suꝑficiẽ argenteã. ⁊ ideo sic dicta ẽ ⁊ m̃nos
dicimiꝰ hoc argẽtũ. Uñ hic argẽtariꝰ qui custodit argẽtũ ⁊ aigẽ¬
argiros hic argirites. tis. q̃dam gẽma argẽteũ hñs colorẽ
⁊ płr ut̃o hu argraspide ⁊ st̃ dicti sic quidã milites quis

Expanded text:
rus -ri denarius dicebatur, quia maxime moneta de argento solet fieri; et hec Argira -re quedam insula in Indico oceano adeo fecunda argento ut dicatur habere superficiem argenteam, et ideo sic dicta est, et inde nos dicimus hoc argentum -ti; unde hic argentariargiros hic argirites, quedam gemma argenteum habens colorem, et pluraliter hii argiraspide, et sunt dicti sic quidam milites q
Abbreviated transcription (Latin):
de splendẽs.⁊ hoc arsineũ .i. uestis mulieris rubei⁊ ardẽ¬
tis coloris. ⁊ arduus a.ũ. eo ꝙ ardua ardẽt a sole. Uñ ħ ar¬
dea .e. quedã auis petẽs ardua.s. airũ. ł ẜm fabulã aciui
tate q̃ ardua dicebatur quia ĩ arduo erat sita. Uñ hic ⁊ hec
ardeas. ⁊ hoc ardeate pat̾ũ dicta ẽ auis illa iardea. qr de ciñe
illi cuitatis nata fuit e eadẽ auis. amultis dr̃ tantalus. Item

Expanded text:
de splendens, et hoc arsineum -nei, vestis muliebris rubei et ardentis coloris; et arduus -a -um, eo quod ardua ardent a sole, unde hec ardtate que Ardea dicebatur, quia in arduo erat sita, unde hic et hec ardeas et hoc ardeate patrium, dicta est avis illa ardea, quia de cinere illius civitatis nata fuit; et eadem avis a multis dicitur tantalus. Item
Abbreviated transcription (Latin):
rñ ip̃idicti sunt arsacide. ħargus.gi. pastor aquo ⁊ lec¬
gͥ quidã mons. aquoł afactore dcã est pͥma nauis ħ argꝰ
giropate argẽti distractores. ariel leones.arrilator merca
sius.a. ũ. artepellones qui uulgo dnr̃ ĩgeniarii. arcerai
plaustrũ. arsis eleuatio uocis .i. initiũ. Archisteriũ. mona

Expanded text:
unde ipsi dicti sunt Arsacide. A 355 Hic ARGUS -gi, pastor a quo et legus, quidam mons a quo vel a factore dicta est prima navis hec Argus GIROPATE, argenti distractores. A 359 ARIEL, leones. A 360 ARILLATOR, mercasius -a -um. A 363 ARTEPELLONES, qui vulgo dicuntur ingeniarii. A 364 ARCERA, plaustrum. A 365 ARSIS, elevatio vocis, idest initium. A
Abbreviated transcription (Latin):
dicta ẽ ab armenio soso iasoĩs qui recollecta młtitudĩe que
amisso rege iasone passim uagabatur armeniã cep̃. ⁊ t̾̃re
artonedici. getile nom̃. uñ archadici. asini cdñr magiu et alte
qr ibitales abundẽt. ⁊ pͥmo iñ ueci funt. Ararat mons erme¬
mti quda druay storicipt diliuuũ seclisse testantur artemis¬

Expanded text:
A 344 ARMENIA dicta est ab Armenio socio Iasonis qui, recollecta multitudine que amisso rege Iasone passim vagabatur, Armeniam cepit et -um gentile, unde archadici asini dicuntur magni et alti, quia ibi tales abundent et primo inde vecti sunt. A 347 ARARAT, mons Armenie in quo archam historici post diluvium sedisse testantur. A
Abbreviated transcription (Latin):
ster̃. ł sic possm̃ in eodẽ sensu. bacchice.a. ũ ⁊ hoc bachiu
chii. festũ bachiic⁊ bachiũ dr̃ paruus uiceus. quo utebãt᷑
ad festũ bachii aduinũ tenend̾. s pea ĩ usu aquarios tͣnsit.¬
⁊ hic bachius quidã pes. quo ĩ festis bachi utebãtur. ⁊ ostat
ex pͥmabreui ⁊ duab seq̃ntib lõgis ⁊ ꝯpoĩt᷑ cũ antiꝙ ẽ ꝯͣ¬

Expanded text:
sivum, et in eodem sensu bachicus -a -um, et hoc Bachium -chii festum Bachi; et bachium dicitur parvus urceus quo utebantur in festo Bachi ad vinum tenendum, sed postea in usus aquarios transiit; et hic bachius quidam pes quo in festis Bachi utebantur, et constat ex prima brevi et duabus sequentibus longis, et componitur cum anti,
Abbreviated transcription (Latin):
qr ea pullos alit auis. uñ ħ a labrũ illud ĩ quo fila u̾tũtũr
uñ quidã u̾titur ħ alabro quicꝗd net femina fuso. Et ⁊¬
nota ꝙ filũ acoloducitur ⁊ ĩfusũ a fuso ĩ alabrũ hĩc ĩ
girgillũ. hĩc ĩglomicellũ. hĩc ĩ pãnũ. p̾ea ĩ telã. Ale. ⁊̃ dñr
milites. qr sic̃ gallina alis ꝓtegit pullos sic milites sus
dipeis cooꝑiunt ⁊ ꝓteg̾t pedites ⁊ ala. ⁊̃ pars pilosasib

Expanded text:
 ea pullos alit avis, unde hoc alabrum -bri, illud in quo fila vertuntur, unde quidam‘vertitur hoc alabro quicquid net femina fuso’; et nota quod filum a colo ducitur in fusum, a fuso in alabrum, hinc in girgillum, hinc in glomicellum, hinc in pannum, postea in telam; ale etiam dicuntur milites, quia sicut gallina alis protegit pullos, sic milites suis clipeis cooperiunt et protegunt pedites; ala etiam pars pilosa sub
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓp̃. ꝓlisitatẽ relĩquim lectori diligent̃ ĩ quirẽdas.
¶ Armus ini.i. scapula humerus. s humeris ꝓprie
stis humeros tantũ tegẽs sic̃ scapulãe monachoꝵ. ⁊ hoc arm¬
illũ uas uinariũ aptũ ad portand̾ ĩ humeris ⁊ ħarmilla. le.
.i. torquis brachiale dextrocheriũ ⁊ st̃ ꝓpͥe uiroꝵ abarinoꝵ ui
tute collare uicorie. cã. q̃ olim uirile dicebãt᷑. eed̾ ⁊ cͥculi ⁊ quia
ĩarmis .i. ĩ humeris ferantur s armilla ꝓpͥe ⁊ p̃cipue muli¬
eꝵ latiꝰ extẽdit᷑. cͥculus uõ rotũdꝰ fit ⁊ hoc armellũ. uas scõrũ

Expanded text:
prolixitatem relinquimus lectori diligenter inquirendas. A 313 ARMUS -mi scapula, humerus, sed humerus proprie stis humeros tantum tegens sicut scapulare monachorum; et hoc armillum -li vas vinarium aptum ad portandum in humeris, et hec armilla -e idest torquis, brachiale, dextrocherium, et sunt proprie vitute collate victorie causa, que olim virilie dicebantur, eedem et circuli, vel quia in armis idest humeris ferantur; sed armilla mulierum precipue latius extenditur, circulus vero rotundus fit; et hoc armellum -li vas sanctorum
Abbreviated transcription (Latin):
regũ ⁊ apex lĩguam̃. ⁊ apexdr̃ pilleus subtil quo gẽtiles
lacerdotes uterãt᷑ ⁊ apey sũmitas galee . s. conꝰ.s ĩ ꝗ̃ cristẽ
ne quo filateria depentẽt ⁊ ꝓ filis accipit᷑. ⁊ iñtt̃ apicio
⁊ apiciosus .a. ũ .i. caluus. capitis c̾ sũmitas apparet.
Et nota differẽtiã ĩt̃aprũ ⁊ uerrẽ ⁊ nefrẽd̾.⁊ nefrend̃

Expanded text:
et apex dicitur pilleus subtilis quo gentiles sacerdotes utebantur, et apex summitas galee, scilicet conus, in qua criste ne quo filacteria dependent et pro filis accipitur; et inde tunc apet apiciosus -a -um idest calvus, capitis cuius summitas apparet.Et nota differentiam inter aprum et ver
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ olim ꝯsuetudo ꝙ siquis eẽt homicidał adult̃ defer¬
mis erat obꝓbriosum ideo fecert̃ torquẽ rotudũ qua
ĩ dedet̾ deferebãt ĩ digitis ⁊ tc̃ nobiles ceꝑũt illũ facẽ
⁊ eo tpr̃e ĩ cleuit ꝯiuetudo. ut nobiles deferrẽt anules
⁊ ideo dñt quidã ꝙ anulls dictꝰ ẽ abano simie. aludt᷑
ꝓ mẽtheus fert᷑ ccũdedisse ferreũ cculũ digito lapide⁊
ĩ cluso ꝯ̃ ꝯsuetudinẽ. hoĩes usi anulos hr̃e ceꝑũt ⁊ pͥ gẽ¬

Expanded text:
etudo quod, si aliquis esset homicida vel adulter, defernimis erat obprobriosum, ideo fecerunt torquem rotundum quem in dedecus deferebant in digitis, et tunc nobiles ceperunt illum facere  eo tempore inolevit consuetudo ut nobiles deferrent anulos, et ideo dicunt quidam quod anulus dictus est ab ano simie. Alii dicunt quod Prometheus fertur circumdedisse ferreum circulum digito lapide incluso; qua consuetudine homines usi, anulos habere cepe
Abbreviated transcription (Latin):
s splẽdore accepto nitescit. ameastus lapis ẽ. uñ amestiço¬
ta gẽma qr eiꝰ exͣimꝰ igniculus ĩ ametisti uiolã exͣ. Amicinũ
pediculus utris. amistes lapis ꝗ̃ qui gestauerit ĩ ebriari nõ
scis saxatil̃ sic dictꝰ quia ñ capitur nͥ amo. ambligoniꝰ dr̃¬
ille tangłis quihabẽtẽ angłũ ht̃ siẽ.D. anifuua ꝙ dã genꝰ pisciũ¬
sic̃ dictum qr t̾ris e aquis uiuũt. illi pisces ambulãt abãphi ꝙ
ẽ cͥcum. uł utrũq. ut foce crocodilli ypotami .i. equi. Nuu̾ales.

Expanded text:
AMETISTUS lapis est, unde ametistizota gemma, quia eius extremus igniculus in ametisti violam exit. A 171 AMICINUM, pediculus utris. A 172 AMISTES, lapis quem qui gestaverit inebriari non scis saxatilis, sic dictus quia non capitur nisi hamo. A 176 AMBLIGONIUS diille triangulus qui hebetem angulum habesic dictum quia terris et aquis vivunt illi pisces et ambulant, ab amphi quod est circum vel utrimque: ut foce, et crocodili, ypotami, idest equi fluviales.
Abbreviated transcription (Latin):
os ĩ tpr ppłs auulsus. qr ꝓpħia eiꝰ fuit ad ppłm. isrł qui iã
dia. ⁊ uñ amon dr̃ tẽplũ illiꝰ ibi factũ ẽ abaccho.Itẽ ai
mon ⁊ crisis ꝙ ẽ aurũdr̃ amoc̾sus quidã lapis p̃tiosus¬
ĩ arenis auro. ĩ t̾mixt᷑. nũc bracteaꝵ nc̃ pulueris hr̃ qua¬
dra lulas. Itẽ abmon hͥ amo udes quidã ẜpẽs ei̾dẽ coloris
cũ arena. amorreus. Araceus. a seneus. Aradi. fuert̃ filũ
qͣmaã. Uñ quidã pͥpdicti st̃ amorrei. Alii aracei. Alii aserei
alii aradii. ampelos. leuce. siue brionia. ꝗͣ latini uitt̃ i¬
albã uocãt. abãpelas ꝙ ẽ uitis ⁊ leucos ꝙ ẽ albũ. ł ab aquali
reddit ã pelos melena .a. uitis nigra.ab melon ꝙ ẽ nigrũ. eadeq̃
labrusca ĩ om̃ib maior ꝗ̃ uitis alba. baceas siłr hñs que ĩ ma¬
turitate nigrescũt. uñ nom̃ traxit. amoniũ dr̃ quia uelud

Expanded text:
opulus avulsus, quia prophetia eius fuit ad populum Israel, qui iam dia, unde Amon dicitur templum illius ibi factum a Bacho. Item ab amon et crisisarenis auro intermixtis nunc brattearum, nunc pulueris habet quadrulas. Item ab amon hic amotides, quidam serpens eiusdem coloris cum arena. A 164 AMOREUS, Araceus, Aseneus, Aradius fuerunt filii Chanaan, unde quidam populi dicti sunt Amorei, alii Aracei, alii Asenei, alii Aradii. A 165 AMPELOS LEUCE, sive brionia, quam Latini vitem albam vocant, ab ampelos, quod est vitis et leucos, quod est album, vel a qualAmpelos melena, idest vitis nigra a melan, quod est nigrum, eademque labrusca, in omnibus maior quam vitis alba, baccas similiter habens, que in maturitate nigrescunt, unde nomen traxit. A 166 AMOMUM d
Abbreviated transcription (Latin):
ũ. Al ⁊iõpelagi uolucs dicta qͣi alesicanta. qr ĩ hieme ĩsta
gnis acceani nidos fac̃. q̃ excubãte fert᷑ pelag̾ silẽtib uẽ¬
tis ꝯtinua .uii. dieꝵ trãquillita te quiesceͣ. ⁊ eiꝰ fetib edu¬
candis obsequiũ ip̃a reꝵ nat᷑a p̃be̾. ł sic dr̃ ab altioe uxore
torcu ĩueĩmꝰ.⁊ ħ amat̾x.cis. uñ amatorcła di. Itẽ ab amo
amasio.nis .i. ꝙ amasius. uñ prudẽti ĩ libro ymnoꝵ. amasio¬
ꝓpĩquiores.⁊ amicitiores dis boĩs ociliare. uñ plautus ĩ pe¬
nulo nichil ẽ hoi amico oportuno amicitiꝰ. ⁊ iñ amci. si¬

Expanded text:
151 ALCION pelagi volucris dicta, qua excubante, fertur pelagus silentibus ventis continua septem dierum tranquillitate mitescere, et eius fetibus educandis obsequium ipsa rerum natura prebere; vel sic dicitur ab Alcione, uxore toramasio -nis idem quod amasius, unde Prudentius in libro Ymnorum‘amasiopropinquiores et amiciores deis bonis conciliare’, unde et Plautus in Penulo ‘Nichil est homini amico oportuno amicius’, et inde amice -c
Abbreviated transcription (Latin):
Itẽ ab arma h ⁊ ħ sarmata. te. quidã ppłus qr sarmate pa¬
tẽtib cãpis armati.equitabãt pͥus ꝗͣ eos lẽtulus danubio
ꝓhiberet ⁊ iñ obstudiũ armoꝵ sarmate dicti st̃. qiͣ sẽꝑ arn¬
ma tenẽtes. ł qiͣ sitiẽtes armaten̾e.uñ sarmaticꝰ.a.ũ. Item
quia sit cornib armatũ. qͣi aram̃tũ ł armam̃tũ. qiͣ aram̃¬
tũ abarando. ⁊ ẽ ꝓpͥe de maioi̾b grex de minorib. Uñ hoc ar¬
ꝓpͥe uͥ ĩstrum̃ta cuilib artis. st̃ sua arma. ut cłicoꝵ arma st̃
libri. nautaꝵ. uala remi. funes. feminaꝵ fusi. coli ⁊ h moi.
ustrat᷑ ł lud̾ cũ armis fcs̃. Itẽ ab arm̾is hic humerus qͣiͣ
armerus ut eẽt distinctio hominũ quoꝵ st̃ humeri ad
aĩalia quadrupedia. quoꝵ st̃ armi. uñ humerosus .a. um
.i. fortis ⁊ magnos hñs humeros. ⁊ hichumierillus qui

Expanded text:
Item ab arma hic et hec Sarmata -te, quidam populus, quia Sarmate patentibus campis armati equitabant, prius quam eos Lentulus Danubio prohiberet, et inde ob studium armorum Sarmate dicti sunt, quasi semper arma tenentes vel quasi sitientes arma tenere, unde sarmaticus -a -um. Item quia sit cornibus armatum; vel dicitur armentum quasi aramentum ab arando, et est proprie de maioribus, grex de minoribus. Unde hoc aruia cuiuslibet artis sunt sua arma, ut clericorum arma sunt libri, nautarum vela, remi, funes, feminarum fusi, coli et huiusmodi. ustratur, vel ludus cum armatis factus. Item ab armus humerus, quasi armerus, ut esset distinctio hominum, quorum sunt humeri, ad animalia quadrupedia, quorum sunt armi, unde humerosus -a -um idest fortis et habens magnos humeros, et hic humerillus, qui
Abbreviated transcription (Latin):
ã .i. rectitudo u̾tutẽ ¶ Alipariꝰ ioculatorpile. Alabãda regi¬
o asie. uñ alabande.daꝵ .ci. ĩ illo loco. ł alabandina gẽma
ibi habũdãs ⁊ alabindinlapis. ¶ Ilopitia ẽ fluor capil¬
loꝵ cͥcũscͥpt̾ pilis fuluis aeris qualitatẽ ħñtib sic dicta ad
a. ũ .i. caluus. ¶ Des alogus signũ nota. q̃ admẽdãs ꝑ et᷑
ten .i. aliena passioq̃ abalio ĩfert᷑. Itẽ ab allon filius hic
alophylus .i. alienigena. sic̃ filisteus palestinꝰ. ⁊ ab allõ¬

Expanded text:
st rectitudo virtutem. A 133 ALIPARIUS, iaculator pile. A 134 ALABANDA, regio Asie, unde Alabande -darum civitas in illo loco, unde alabandina, gemma ibi abundans, et alabandinus lapis. A 135 ALOPICIA est fluor capillorum circumscriptuspilis fulvis, aeris qualitatem habentibus, sic dicta a alvus. A 136 Hic ALOGUS, signum, nota que ad mendas perhibetur -ten, idest aliena passio que ab alio infertur. Item ab allon et filius hic allofilus -li, idest alienigena, sicut Filisteus, Palestinus; et ab allo
Abbreviated transcription (Latin):
linee palliũ mẽtͥcũ. ⁊ ħolim ĩ adulterio dep̃hense ĩduebãt᷑
ut ĩ tali amiculo potiꝰ ꝗͣ ĩstola polluerĩt pudiciꝰa ⁊ erat olim
signũ mẽt̾cie uestis. s nc̃ ẽ honestatis. Itẽ abmicio hee ami¬
tes fustes aurcłares qr amiciũt᷑ .i. cooꝑiũtur polũe pulũe
cꝰ.singłai̾s ħ amistis. iard ĩueĩt᷑. Itẽ ab anicio. Amictuo.as.

Expanded text:
lineum pallium meretricum: hoc olim in adulterio deprehense induebantur, ut in tali amiculo potius quam in stola polluerint pudicitiam, et erat olim signum meretricie vestis, sed nunc est honestatis. Item ab amicio hee amites fustes aucupales, quia amiciuntur, idest cooperiuntur pulvere, cuius singularis hec amis -tis raro invenitur. Item ab a
Abbreviated transcription (Latin):
osus qui gͣssus ẽ ⁊ humidus. ꝗ ẽ ĩ palustrib locis. Itẽ. ali¬
t diuiditur a uirgilio.s. quadrifariã. ẽ e ager sationał
qui ẽ. aptꝰ seminib. ẽ ager ꝯsit qui ẽ aptus uitib ⁊ ar¬
borib. est ager pascuus qͥ ẽ apt pascuis. ẽ ager floridus
ł floreus ꝗ ẽ apt̾ florib ꝓducẽdis. ⁊ idcͥco quia his. iuit
modis agͥ ĩ agro. dicetis᷑. ẽ ager ibagoł abagra ꝙ gͣcifo

Expanded text:
ssus est et humidus, ut qui est in palustribus locis. Item aliter dividitur a Virgilio, scilicet quadrifariam: est enim ager sationalis, qui est aptus seminibus; est ager consitus, qui est aptus vitibus et arboribus; est ager pascuus, qui est aptus pascuis, est ager floridus vel floreus, qui est aptus floribus producendis. Et idcirco quia hiis quatuor modis agitur in agro, dictus est ag
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑa .e. ꝙdã . g̾. ẜ pẽtiũ. qr in pariat. nã cũ uẽt̃ eiꝰ ad
partũ intumuei̾t catuli ñ expectãtes matͣam nate
solutionẽ. corrosis eiꝰ latĩb. ui erũpũt c̾ matͥs. ĩtĩtu.
fert᷑ aũt ꝙ mascłs ore ĩ ẜto uiꝑe sem̃ expuat. Illa
aut̃ exuolũtate libidĩs ĩ rabiẽ u̾sa cap̃ maris ore re¬
ceptũ p̃cidat. Ita sit u̾ parẽs ut̃q ꝑeat mascłs dũ co¬
hit feĩna dũ ꝑtui̾t q̃ fert̾ ẽẽ siñ uulua sic̃ ⁊ mascł

Expanded text:
vi pariat, nam, cum venter eius ad partum ingemuerit, catuli non expectantes maturam nature solutionem, corrosis eius lateribus, vi erumpunt cum matris interitu; fertur autem quod masculus ore inserto vipere semen expuat, illa autem, ex voluptate libidinis in rabiem versa, caput maris ore receptum precidat: ita fit ut parens uterque pereat, masculus dum coit, femina dum parturit, que fertur esse sine
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ primo ãnaliũ rachel ħ audiẽs posuit ydola ĩstraro¬
rio cameli ⁊̃ ã stratoria dnr̃ lectoria q̃ ĩ lectis st̃mi
solẽt. It̃ astño hoc storiũ qr t̃re st̃nãt᷑. ⁊ ñdũ e uͥ dix
laneis stram̃tis reꝑtis ĩhis accipie accubabãt. Uñ
hoc storiolũ. di. ⁊ storio. as. storiis ornare. Oñ stori¬

Expanded text:
iq. 1, 322 ‘Rachel hoc audiens posuit ydola in stratorio cameli’; et etiam stratoria dicuntur lectoria, que in lectis sterni solent. Item a sterno hoc storium, quia terre sternatur: nondum enim laneis stramentis repertis, in his accubabant; unde hoc storiolum diminutivum, et storio -as, storiis ornare, unde stori
Abbreviated transcription (Latin):
qr ponebat᷑ quidã ẜuus una c̃ eo ĩ curni.⁊ sẽꝑ colafi¬
zabãt mnũ fantẽ. ne ip̃e nimis suꝑbiret. ⁊ ⁊̃ ideo u̾
daretur spes un icuiq ꝗͣtũcũq uilis ꝯdictioĩs eẽt
ꝑueniendi ad siłẽ honorẽ si ꝓbitas sua ꝓmeretũ
⁊ dicebat ei seꝑ notisolitos .i. nosie teip̃m .q. nolisu¬
tas regi caluo regine bitinie uolẽs significare ꝙ
caluus erat. ⁊ ꝙ succuba extit᷑at regis bitime. ⁊ al

Expanded text:
idam servus una cum eo in curru et semper colaphizabat triumphantem ne ipse nimis superbiret, et etiam ideo ut daretur spes unicuique, quantumcumque vilis condicionis esset, perveniendi ad similem honorem si probitas sua promeretur, et dicebat ei semper ‘nothis olitos ’, idest ‘nostas regi calvo, regine Bitinie’, volens significare quod calvus erat et quod succuba extiterat regis Bitinie; et a
Abbreviated transcription (Latin):
lusũ. u tritinula. e. ⁊ rrutinella. ãbo.di.⁊ trutino
asi. librare: equipen dere. It̃ atrudo ħ ⁊ ħ ⁊ ħ trux. q.
culo as. cruciare. ⁊ ꝑ ꝯpoĩtionẽ truculẽtꝰ.a.ũ. ⁊ trui¬
culẽs plen trucitate. crud̾ł. asꝑ. ferus. ⁊ utrũq ꝯꝑ¬
at᷑. Gñ tru culẽtia.e. It̃ atrux. ħ ⁊ ħ trax. cis. traces .i¬
delissimi n fuert̃ ł traces dcĩ st̃.q. tiraces afilio iap¬
heth qr dcz̾ ẽ tiras aquo orti st̃ ⁊ noĩati. Sỹ ħ trucia
⁊ hĩc modo hͥ ⁊ ħ trax. cis. ⁊ tracẽsis. se ⁊ traci̾.a.ũ. ꝓqͦ¬

Expanded text:
iusum; unde trutinula et trutinella, ambo diminutiva, et trutino -as, idest librare et equipendere. Item a trudo hic et hec trux -cis, culo -as, cruciare, et per compositionem truculentus -a -um, et truculens, plenus trucitate, crudelis, asper, ferus, et utrumqtruculentia. Item a trux hic et hec Trax -cis: Traces didelissimi enim fuerunt. Vel Traces dicti sunt quasi Tiraces, a filio Iapheth, qui dictus est Tiras, a quo orti sunt et nominati; unde hec Tracia, et hinc modo hic et hec Trax -cis, et tracensis -se, et tracius
Abbreviated transcription (Latin):
sa moret᷑. It̃ a uerro ħ u̾mis. ⁊ st̃ u̾mes aut t̾re. aũ
scorpio cantarida ⁊ similes. aut aq̃ u sãguisuga
aut aeris. aut aranea. aũ frõdiũ. aĩ eruca. auti
lignoꝵ uͥ teredo. aut uestim̃toꝵ aut tinea aut cã¬
niũ uͥ emigͣne. lũbc̾. ascarcõ. curoti. pedicli. pulicẽ¬

Expanded text:
sa moretur’. Item a verro hic vermis: et sunt vermes aut terre ut scorpio, cantarida et similes, aut aque ut sanguisuga, aut aeris ut aranea, aut frondium ut eruca, aut lignorum ut teredo, aut vestimentorum ut tinea, aut carnium ut emigrane
Abbreviated transcription (Latin):
ppracolore dactile. alogitudĩe. rodie. libie. a regioĩ
oesaunse. qr rubeãt uelut ignis stephanite a rotũ¬
ditate᷑ ẜ podiane. Sutiarie. amagnitudiẽ cirodite
nuince. rubiliane. fecnu̾e. q̃ st̃ minuti acim. ⁊ du¬
re cũtisuuas hñt sic tcẽ qr plusꝗͣ cet̾ẽ facẽ afferãt
piane. balanite. biturce. argites. merticłe. mareo¬
rice abole. ¶ Sitisciome q̃ uuas gͣndes mag̃ ꝗͣi
młtas hñt sic dicte qr młtũ uini fluãt siriace p̃te

Expanded text:
 a colore; dactile a longitudine; rodie, libice a regionibus; ceraunie, quia rubeant velut ignis, stephanite a rotunditate, tripodiane, unciarie a magnitudine; cinodite, aminee, rubiliane, fecinie, que sunt minuti acini et dure cutis uvas habent, sic dicte quia plusquam cetere fecem afferant; appiane, balanite, biturice, argites, inerticule, mareotice, elbole, vitiscionie, que uvas grandes magis quam multas habent, sic dicte
Abbreviated transcription (Latin):
tonis siũ malus. Si engo ⁊elus accipi põt ilono
cũ quis nitit᷑ ea q̃ bona st̃ imitari. ⁊ ĩ malo c̃ quis dolet. a¬
sũ se eẽ meliorẽ. dr̃ gͦ ⁊ elus ĩuidia. amor. emulatio. ĩbo¬
no siũ in malo. uñ zelo.as. ac̃t. ⁊ zelor. ris. depõn. ĩ eodẽ sẽ¬
su .i. amare. ł ĩuidere. uł emulari siũ seꝗ ꝑ ĩuidiã siũ ꝑ

Expanded text:
bonus sive malus: sic ergo zelus accipi potest in bono, cum quis nititur ea que bona sunt imitari, et in malo, cum quis dolet alium se esse meliorem; dicitur ergo zelus invidia, amor, emulatio in bono sive in malo. Unde zelo -as, activum, et zelor -aris, deponens, in eodem sensu, idest amare
Abbreviated transcription (Latin):
drilud tnbutũ ꝙ uehit᷑ abillo qͥdat ad donũ as¬
cipiẽtis. si tributũ ꝙ. dat᷑ nũtis rcipiẽtis missis
dat ⁊ portat uectigal ad curiã domini. ł ꝑtinẽs aduec¬
carri ⁊ quicqͥd ẽ utile ad portandũ. ũi carr. nauis. cur¬
illud ferreũ ꝙ ĩ firmata᷑ hostii uehit᷑ huc ⁊ illuc cã
seriãdi. ł reserãdi. Uñ ħ uecticłus. di. ⁊ hĩc uecticła

Expanded text:
lud tributum quod vehitur ab illo qui dat ad domum recipientis, sed tributum quod datur nuntiis recipientis missis dat et portat vectigal ad curiam domini vel pertinens ad veccarriillud ferrum quod in firmatura hostii vehitur huc et illuc causa serandi vel reserandi, unde hic vecticulus di
Abbreviated transcription (Latin):
atorreo.ħ torris.ris. lignũ semi ustũ. tͣctũ a foco. ⁊ ex¬
tic̃tũ. Id̾⁊ titio. nis. lic ⁊ sic dicat᷑ ⁊̃ dũ ardr ĩignẽ.¬
s titionariũ. loc̾ ignis uͥ titiones morãt᷑ ł ĩstrum̃¬
tũ ⁊̃ mittendi titiones ĩ ignẽ: titionor. aris. titio¬
sitionẽ extorris exul. cui ĩt̾dẽs ẽ ignis. patͥe. It̃ ator¬
lore soł torrescit .i. arescit. ⁊ d̾siccat᷑. Uñ sic dc̃s ẽ qr
pluuia c̃scit. siccitate ĩ estate: torrescit cuig̾ci abie¬
me nͣ d̃d̾rt̃. no ab estate. illi atpr̃e quo c̾scit. no a
ste sit adoꝑta. ⁊ st̃.iiiiͬ. gnͣa. terestre. maritime. luta¬
ne .i. ĩ ceno ⁊ paludib uiuẽtes. fluuiales q̃ ĩdulci a¬
aqͣ uiuũt. ⁊ tradũt qͥdã tardiꝰ.ire nauigia studinis

Expanded text:
a torreo hic torris -ris, lignum semiustum, tractum a foco et extinctum, idem et titio -nis, licet et sic dicatur etiam in ignec titionarium, locus ignis ubi titiones morantur vel instrumentum immittendi titiones in ignem; et titionor -aris, titiositionem extorris, exul cui interdictus est ignis patrie. Item a torlore solis torrescit, idest arescit et desiccatur, unde et sic dictus est quia pluvia crescit, siccitate in estate torrescit, idest arescit; cui Greci ab yeme nomen dederunt, nos ab estate, illi a tempore quo crescit, nos a ste sit adoperta; et sunt IIII genera: terrestres, maritime, lutarie, idest in ceno et paludibus manentes, fluviales, que in dulci aqua vivunt; tradunt quidam tardius ire
Abbreviated transcription (Latin):
pes. tis. ⁊ ħ tapete.tis. ĩ eod̾ sñsu ⁊ dcã st̃ tapeta.q stape¬
dia qr pedib pͥmũ stẽnerẽt᷑ ꝙ ⁊ ad huc fit. tapeta ã.
ai simpla st̃ aũ ãphitalia. ⁊ simpla tapeta ex una
ꝑte uillosa tapeta qĩ simplicia ãphitalia exutraqi
ꝑte uillosa. tapeta luciliꝰ sitãpla atq amphitalia i¬
uillis ĩgenib. It̃ ast̾no ħ st̃niũ loc̾ apt̾ ast̾nẽdũ⁊ ꝑ¬

Expanded text:
s, et hoc tapete -is in eodem sensu, et dicta sunt tapeta quasi stapedia, quia pedibus primum sternerentur, quod et adhuc fit. Tapeta autem aut simpla sunt aut amphytapa: simpla tapeta ex una parte villosa, tapeta quasi simplicia, amphytapa ex utraque parte villosa tapeta; Lucilius ‘simpla atque amphytapa villis ingentibus’. Item a sterno hoc sternium, locus aptus ad sternendum,
Abbreviated transcription (Latin):
la q̃ sepiro usu repetit metri uaretatẽ. tetsty hox q̃
ĩqͣrtort ¶ Struo. is. strucxi. ĩstructũ .i. ꝯponuere
edificare: ordinare. p̃parare. uñstructĩ ⁊ ħ structu¬
sitas gibbositas struo. ꝯpr̃ astruo. is afirmare. asse¬
rere. asłimilãe. ꝯstruo.is simł struere. Uñ ꝯstruetio
ꝯstructaus. acũ. ⁊ ꝯstructibił ie. ccũstruo .is. d̾struo

Expanded text:
 versu repetit metri varietatem, tetrastrophos que in quarto. S 334 STRUO -is struxi structum, idest componere, edificare, ordinare, preparare, unde structim, et hec structusitas, gibbositas. Struo componitur astruo -is, affirmare, asserere, assimulare; construo -is, simul struere, unde constructio, constructivus -a -um, constructibilis -le; circumstruo -is, destruo
Abbreviated transcription (Latin):
coercẽ. stimulare. Uñ hursus. si. qr urgeat .areptũ. ł ur¬
sus ab os. ab os oris qr ore suos formet fetus. ꝙ õsus
nã dñt eos ĩ formes generare fetꝰ. ł part̾. ⁊ carne ꝗͣdã
nasci. ꝗ̃ mat̃ lãbendo ĩm̃bra ꝯpoĩt. Uñ ẜ ursulus. ⁊ ũ¬
sellus ⁊ ursiolus ⁊ ursicłs oĩa di. It̃ abursus urse.

Expanded text:
coercere, stimulare; unde hic ursus -si, quia urgeat arreptum, vel ursus ab os oris, quia ore suos formet fetus, quasi orsus: nam dicunt eos informes generare fetus vel partus, et carnem quandam nasci, quam mater lambendo in membra componit; unde hic ursulus et ursellus et ursi
Abbreviated transcription (Latin):
sitis opib uocẽ damasipe letasti siphario. ¶ ħ siria
.e. deã ẽ a quodã ĩ digena. c̾ sine ꝓuĩcie᷑ ẽ comage i¬
nã dicta a noĩe comage urbis ⁊ fenicia ⁊ palestinai
c̃ regio ẽ iudea ex noĩe uide dicta ex c̾ mbri reges ha¬
buit. ł u dñt surĩ fuit nepos abraam ⁊ oeture ac̾ n
noĩe siria dicta ẽ. ⁊ ãtiqui assirios uocabãt quos nẽ
sire uocamꝰ. ⁊ asiria sirus.a.ũ. ⁊ siri̾. a ũ. uñ ⁊ sirius

Expanded text:
tis opibus vocem, Damasippe, locasti siphario’. S 168 Hec SIRIA -e dicta est a quodam indigena; cuius Sirie provincia est Comagena, dicta a nomine Comage urbis, et Fenicia et Palestina; cuius regio est Iudea, ex nomine Iude dicta, ex cuius tribu reges habuit; vel, ut dicunt, Sirim fuit nepos Habraam et Ceture, a cuius nomine Siria dicta est, et antiqui Asirios vocabant quos nunc Siros vocamus. Et a Siria sirus -a -um, et sirius -a -um, unde et sirius
Abbreviated transcription (Latin):
cta codicẽ t̾rã ꝓꝑire. uelut laq̃ns effic̾e hoc aliqͥ ex¬
codicare. dñt. putare ẽ uͥgã exuite. suꝑuacuã rese¬
tare traducare: traduc̾e. ꝓpaginare uͦ flagellũ ui¬
tis t̾re subm̃sũ ste̾ne̾: t .q. porro pãdere fod̾e uo ẽ.
foueã face .q. fou̾e. ⁊ nota ꝙ ĩgt̃o płał.s. uitiũ.t. de

Expanded text:
lacus efficere, hoc aliqui excodicare dicunt; putare est virgam ex vite supervacuam resetare, traducare, traducere; propaginare vero flagellum vitis terre submersum sternere, et quasi porro pandere; fodere vero est foveam fa
Abbreviated transcription (Latin):
formã alicuiꝰ sculptũ. ⁊ sculpto. as. freꝗͣ. a quo sculp¬
rotũda.⁊ hĩc scutella. le. monile rotũdũ ex auro ł ar¬
gẽto. uñ scutulatꝰ.a.ũ. scutula. ornatꝰ. ł scutellã pos¬
sidẽs. ł ꝙ ht̃ ĩ se orbes ĩsiłitu dĩe scutulaꝵ sic̃ q̃dã ue¬
stes. ⁊ q̃dã ałia uñ ⁊ scutulat̾ dr̃ equus hñs cãdidos orbes
It̃ ascuta ħ scutomia .e. ⁊ accip̃ nͥ abaccidẽti qr repẽti¬
nas. tenebras ĩgerat oculis. u̾tigine capitis. Uñ scoto¬
ascuta ħ scutũ. qr rotũdũ solz eẽ. ł scutũ abexcutio.

Expanded text:
forma alicuius sculptum. Et sculpto -as frequentativum, a quo sculprotunda, et hinc scutula -e, monile rotundum ex auro vel argento, unde scutulatus -a -um, scutula ornatus vel scutulam possidens, vel qui habet in se orbes in similitudinem scutularum, sicut quedam vestis et quedam animalia, unde scutulatus dicitur equus habens candidos orbes. Item a scuta hec scutomia -e, et accepit nomen ab accidenti quia repentinas tenebras ingerat oculis cum vertigine capitis, unde scutoa scuta hoc scutum, quia rot
Abbreviated transcription (Latin):
mutĩt .a. si plicis.ĩ .e. ¶ Scandalon g̃ce lat̃. dr̃ scam¬
dalũ ꝙ nos offensionẽ ł offendiculũ. ł ruinã ł pa¬
sionẽ pedis. dice possumꝰ. uñ scãdalizo. as. offen
fructũ rubeũ ⁊ c̃ g̾cũ. Scarioth quidã uic̾ est. uñscariothis
the. ⁊ hĩc iudas dict̾ ẽ scarioth ł scariothis. s ħ suꝑiꝰ distĩc¬
ximus. ¶ Scateo. es. scatui .i. ebulire. feruere: emanare. erũ

Expanded text:
mutant a simplicis in e. S 228 SCANDALON grece, latine scandalum, quod nos offensionem vel offendiculum vel ruinam vel impactionem pedis dicere possumus; unde scandalizo -as, offendrecum. S 233 SCARIOTH quidam vicus est, unde scariothis -e, et hinc Iudas dictus est Scarioth vel Scariothis, sed hoc supra distinximus. S 234 SCATEO -es -ui, idest bullire, fervere, e
Abbreviated transcription (Latin):
ficrile. oł. festis portare dieb cãpãna solit̾ trul¬
trudit .i. includit calce. ł luto lapides. It̃ atrudo ħ trũ
hoĩs ẽ media ꝑs corporis acollo ad ingnẽ. uñ ingi¬
dius. cap̃ collo uehit᷑ trunc̾ sustin̾e̾ cossis ⁊ genib
⁊ crurib. uñ trũc̾.a.ũ. diminut̾. semi p̃cisus siñ¬

Expanded text:
item trultrudit, idest includit calce vel luto lapides. Item a trudo hic thominis est media pars corporis a collo ad inguen, unde Nigidius ‘caput collo vehitur, truncus sustinetur coxis et genibus et cruribus’. Unde truncu
Abbreviated transcription (Latin):
dicat᷑ ĩ tegre aluo. ł lues. uasa uͥ mulget᷑. uñ młgariũ
młtrũ. mł trariũ. młtra sinũ. tĩbia. lacticapiũ. lac¬
ngerulũ. fidelia. obba. cupa. doliũ. uasca esculia. dis¬
cus cibariũ parapsis. escale. catinũ. lãx. scutella. epi¬
litenũ. uasa coĩa. fiala. calix. calathus. crat̃. cratera
uite. orca. seria. It̃ auescor uescus. a.ũ. comestibił. ha¬

Expanded text:
dicatur integre a luo vel lues; vasa ubi mulgetur ut mulgarium, mulctrum, mulctrarium, mulctra, sinum, cimbia, lacticapium, lactigerulum, fidelia, obba, cupa, dolium; vasa escalia: discus, ciborium, parapsis, escale, catinum, lanx, scutella, epulitenium; vasa communia: fiala, calix, calathus, crater, cratera, urceus, orca, seria. Item a vescor vescus -a -um, commestibilis, ha
Abbreviated transcription (Latin):
uelut scutũ breue ꝙ ĩ meclio recto ẽ ĩ quo trabes co¬
hic ⁊ ħ talaris. re. uñ talaris. tunica qr usq ad talo
d̾scẽdit. ⁊ ħ talare. res ĩstrm̃ uolãdi. talo alligatũ qͥ
m̃curiꝰ utebat᷑. ⁊ ħ talassus uestigiũ ĩ luto. talus ꝯp̃r¬
hic subtalaris .q. subtalaris. qr sub talo ẽ ⁊ nota ꝙ¬
tał ⁊̃ dr̃ d̾ciũ. Gñ ħͥ taxillus.li. di.põponi. dũ ꝯtẽplor
pugnã taxillos ꝑdidi. It̃ atollo s tollinũ lignũ pute¬
susturi. humꝰ ĩferior. ⁊ huida ẽ. si tra asuꝑiori ꝑte¬
reat. nã ũhiũda sit. ħ afinitate aq̃ sortit᷑. ⁊ atellus. ħ
tellurus. ds̃ telluris. tollo ꝯpr̃ attollo. lis. tuli. ł abs¬
tuus. suꝑb ĩ sipiẽs. socors .q. extolid̾ qr se extolat

Expanded text:
vel ut scutum breve quod in medio tecto est, in quo trabes cohic et hec talaris -re, unde talaris tunica quia usque ad talos descendat; et hoc talare -ris, instrumentum volandi talo alligatum, quo Mercurius utebatur; et hic talassus, vestigium in luto. Talus componitur subtularis, quasi subtalaris, qplor pugnam taxillos perdidi’. Item a tollo hoc tollinum, lignum putesustinet: humus inferior et humida est, sed terra a superiori reat, nam ut humida sit hoc affinitate aque sortitur. Et a tellus hic Tellurus, deus telluris. Tollo componitur attollo -is -tuli vel abstu
Abbreviated transcription (Latin):
dił iuitiosus ⁊ ẽ metafora tͣcta abolla sic̾ ti olla ñ
satis cocta ⁊ rimosa si ꝑcutiat᷑ mute sonas ⁊ ꝓ
sonũ uitiũ eiꝰ apparet. sic aliquis ĩsipiẽs ñ ĩstr¬
uer sapia. uitiosus. si ĩ tragetur suo sõno ⁊ sua.
respõsicẽ uitiũ suũ manifestat ⁊ ꝓdit.⁊ hĩc ꝙ sona¬

Expanded text:
bilis, vitiosus, et est metafora tracta ab olla: sicut enim olla non satis cocta vel rimosa, si percutiatur, mute sonat et per sonum vitium eius apparet, sic aliquis insipiens non instructus sapientia, vitiosus, si interrogetur, suo sono et sua responsione vitium suum manifestat et prodit; et hinc es
Abbreviated transcription (Latin):
do. qr aciẽ oculoꝵ p̃stͥng̾ ẜm p̾stigiũ ĩ credibiles tes
mutatões ud̾ntur fĩ. ũ tr̃e cumulus ur̃ castrũ capi¬
uus. talẽtũ. seges. cohors militũ galeata. ł ꝯpr̃ p̃stigui
⁊ p̃stigiał. le.⁊ p̃stigio. as. ludificare: p̃stigio aciẽ ccu¬
gillus .i. ꝙ dã .s̾. calciam̃ti ⁊ st̃ obstrigilli qͥ ꝑplãtas ꝯ¬
ra remou̾e .s. substͥngo.is. subt᷑ ł p ł paꝵ stͥnge. stͥn¬

Expanded text:
prestigium incredibiles rerum mutationes videntur fieri, ut terre cumulus videtur castrum, lapillus talentum, seges cohors militum galeata; vel componitur pret prestigialis -le, et prestigio -as, ludificare, prestigio aciem ocugillus -li, quoddam genus calciamenti, et sunt obstrigilli qui per plantas cra r
Abbreviated transcription (Latin):
st̃ retro aq̃ ꝯu̾sioẽ ille ĩsule dicte sũt trophades. in
arpie dicte st̃. strophalid̾. astrophalib. It̃ astropti
hͥ strophꝰ. d̾ceptor. ĩpostor.fraudator. ⁊ ħ stropha. phe.
retorra sẽtr̃tia ãgum̃tatõ uacua. fralis. d̾ceptio. ne¬
quitia calliditas ĩ postura. uñ strophula. e. di. ⁊ stͣ¬

Expanded text:
t retro, a qua conversione ille insule dicte sunt Strophades; in Arpie dicte sunt Strophalides a Strophadibus. Item a strophos hic strophus, deceptor, impostor, fraudator, et hec stropha -phe, retorta sententia, argumentatio varia, fraus, deceptio, nequitia, calliditas, impostura, unde hec strophula -le diminut
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ.q. semissis. Uñ ĩ euãgłio dñs ad petrũ mitte hamũ ⁊
ĩuenies ĩore piscis. staterẽ. ⁊ ħ stateria. e põd̾ hñs drag¬
mas .iiii. q̃ st̃ scrupuli .xii. ⁊ pẽsat solidos .ui. It̃ statera dr̃¬
trima ꝑtica extnͣsu̾so ĩ libra poĩta dcã sic qr exduab lãci¬
b ⁊ uno moͬdio stilo pẽdeat ⁊ stet ⁊ statera sepe dr̃ to
colligit piterũ d̾uẽtre ꝓcedẽtẽ ł d̾iuat᷑ ab osto. as. Ind̾
obstetͥx. cis.q. obstitͥx qr obstat parturienti.⁊ iñ obste¬
tͥco. as. tale offĩ ex̾ce̾. It̃ asto ħ stirps.pis. radix trũcus
uñ ħ stirs ꝓgenies. ꝓsapia. origo. ⁊ stirpeꝰ a.ũ. ⁊ stirpitꝰ¬
ꝓĩferno. uñ stiguis .a. ũ. ⁊ stigiał. le. It̃ astoħ stella. e qr¬

Expanded text:
 assis; unde in Evangelio Dominus ad Petrum ‘mitte amum et invenies in ore piscis staterem’. Et hec statera -e, pondus habens dragmas IIII, que sunt scrupuli XII, et pensat solidos tres. Item statera drtica ex transverso in libra posita, dicta sic quia ex duabus lancibus et uno medio stilo pendeat et stet, et statera sepe dicitur colligit puerum de ventre procedentem; vel derivatur ab obsto -as, unde obstetrix quasi obstatrix, quia obstat parturienti, et inde obstetrico -as, tale officium exercere. Item a sto hec stirps -is, radix, truncus, unde stirps progenies, prosapia, origo, et stirpeus -a -um, et stirpitpro inferno; unde stigius -a -um et stigialis -e. Item a sto hec stella
Abbreviated transcription (Latin):
tulũ splendidus. It̃ asplendõ ħ splendona.e.i. gla¬
diꝰ qr splend̾at. Iosephus ĩd̾cimo.das unic̾q iaclaturã
uñ ħ splendificẽtia .e .i. claritas. splend̾o. es. spopondi spõ¬
sũ. resplend̾o. es. uñ resplendesco. scis. splendõ c̃ suis cõ¬
poĩtis. ñ. ẽ ⁊ caret suꝑ. ¶ Squilla .g̾. piscis d̾licati qͥ¬

Expanded text:
tulum splendidus. Item a splendeo hec splendona -e, idest gladius quia splendeat; Iosephus in IX ‘das unicuique iaculaturam unde hec splendificentia -e, idest claritas. Splendeo componitur resplendeo, unde resplendesco inchoativum; splendeo cum suis compositis
Abbreviated transcription (Latin):
splẽdẽs ĩuẽta pͥus ĩ arabie ĩ sula ĩ qͣ trogadite p̃dcẽs
fame ⁊ tẽpestate fessi c̃ raradicib ħbaꝵ effoderẽt
eã eruert̃. q̃ ĩsula p̾ea nebulis cooꝑta tãd̾ a nauigã¬
tib est ĩuẽta. ⁊ ob ħ loc̾ ⁊ gẽma. nom̃ ex cã accipit
nã topaçĩ trogo ditaꝵ lĩgua sigͥõẽ ht̃ q̃rẽtis. uyd̾

Expanded text:
splendens, inventa prius in Arabie insula, in qua Trogodite predones fame et tempestate fessi, cum radices herbarum effoderent, eam effoderunt; que insula postea nebulis cooperta tandem a navigantibus est inventa et ob hoc locus et gemma nomen ex causa accepit: nam topazim Trogod