comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
si dnãtionis. si pecunie. si amicitie. si inimicitiarum:
i omĩo qͥcquid erit qd cause fuisse dicet: id summe au¬
gere debebit. ⁊ hoc eũ magnoꝑe considerare oportebit.
ñ qd̾ in u̾itate modo. uerũ ⁊̃ uehem̃tius quid in opi¬
nione eius quẽ arguet fuerit. Nicħ enĩ refert ñ fuissẽ.
aut ñ eẽ aliquio commodi. aut in commodi: si osten¬
di pot̾ ei uisũ cẽ qui arguitur. Ham opinio duplici¬
t fallit homines. aut cũ irs alius modi ẽ ac putatur.
aut ñ is euentus ẽ quẽ arbitrat sunt.Res alius mo¬
lum aut bonũ. Aut qd̃ malũ aut bonũ ẽ: nec malũ
nec honũ. hoc intellecto siquis negabit ẽẽ ullam pe¬
cuniam. frĩs. aut amici uita. aut deniq officio suo an¬
tiquiorem ⁊ suauiorem: ñ hoc erit accusatori negandũ.
Nam in eum culpa ⁊ summũ odium tranfferet᷑. qui
id qd̃ tam uere ⁊ pie dicitur negabit. Uerũ illud di¬

Expanded text:
si do- minationis, si pecuniae, si amicitiae, si inimicitiarum, si do- minationis, si pecuniae, si amicitiae, si inimicitiarum, et omnino quicquid erit, quod causae fuisse dicet, id summe augere debebit. et hoc eum magno opere consi- derare oportebit, non quid in veritate modo, verum etiam vehementius, quid in opinione eius, quem arguet, fuerit. nihil enim refert non fuisse aut non esse aliquid commodi aut incommodi, si ostendi potest ei visum esse, qui arguatur. nam opinio dupliciter fallit ho- mines, cum aut res alio modo est, ac putatur, aut non is eventus est, quem arbitrati sunt. res alio molum aut bonum, aut, quod malum aut bonum est, nec malum nec bonum. hoc intellectu si qui negabit esse ullam pecuniam fratris aut amici vita aut denique officio suo antiquiorem aut suaviorem, non hoc erit accusatori negandum. nam in eum culpa et summum odium transferetur, qui id, quod tam vere et pie dicetur, negabit. verum illud di
Abbreviated transcription (Latin):
cusator cum impulsione aliquio factum eẽ dicet: illum
impetum. ⁊ quandam commutacionem anim. asfectionẽ¬
q u̾bis. ⁊ sentenciis amplificare debebit. ⁊ ostendere qnͣ¬
ta ius sit amoris. quanta animi ꝑturbatio ex iracun¬
dia fiat: aut ex aliqua causa eaiũ ex qua impulsũ ali¬
quẽ io fecisse dicet. hic exemplorũ cominemoratione.
qui simili inpulsu aliquid commiserĩt. ⁊ similitudi¬
num collatione. ⁊ ipsius animi affectionis explicatio¬
ne curandum ẽ. ut ñ mirũ uideatur. si qd̾̃ ad facinuꝰ
tali ꝑturbatione commotus animus accesserit. Cũ
aũ ñ impulsione uerũ rõcinatione aliquẽ comissis¬
se quid dicet quio commodi sit secutus. aut quid in¬
commodi fugerit demonstrabit. a id augebit quam
maxime potit. ut quoad fieri possit idonea quã maxi¬
me causa ad peccandum hortata uideatur. Si głe
causa: quantam głam consecutiuũ existimanit. Item

Expanded text:
accusator, cum inpulsione aliquid factum esse dicet, illum accusator, cum inpulsione aliquid factum esse dicet, illum impetum et quandam commotionem animi affectionemque verbis et sententiis amplificare debebit et ostendere, quanta vis sit amoris, quanta animi per- turbatio ex iracundia fiat aut ex aliqua causa earum, qua inpulsum aliquem id fecisse dicet. hic et exem- plorum commemoratione, qui simili inpulsu aliquid commiserint, et similitudinum conlatione et ipsius animi affectionis explicatione curandum est, ut non mirum videatur, si quod ad facinus tali pertur- batione commotus animus accesserit. Cum autem non inpulsione, verum ratiocinatione aliquem commisisse quid dicet, quid commodi sit secutus aut quid incom- modi fugerit, demonstrabit et id augebit, quam maxime poterit, ut, quod eius fieri possit, idonea quam maxime causa ad peccandum hortata videatur. si gloriae causa, quantam gloriam consecuturam existimarit; item
Abbreviated transcription (Latin):
mi pocius quã cogitacione feci̾t.Ratiocinatio ẽ aũ
diligens ⁊ consid̾ata aliquid faciendi aut ñ faciendi
excogitacio. Ea dicitur int̾fusse tũ cum aliquid facien¬
dum. aut ñ faciendũ certa de causa uitasse. aut se¬
curus animus eẽ uidetur. uti si amicitie quid cau¬
sa factũ dicitur. si inimici ulciscendi. si metus. si głe.
si pecunie. si deniq ut omĩa generatim amplectam᷑.
alicꝰ retinendi. augendi. ad ipiscendi. ue commodi. aut
contra reiciendi. diminuendi. deuitandi ue in cõ¬
modi causa. Nam in horũ genus alterutrũ illa qͦ
incident. in quib aut in commodũ aliquio maioris
modi causa suscipitur. aut cõmodũ aliqd̃ maio
ris adipiscendi cõmodi. aut maioris uitandi in cõmo¬
di p̃titur. Hic locus sicut aliquod fundamentum
ẽ huiꝰ constitucionis. Ham nicħ factũ eẽ cuiquã ꝓbatur.
nisi aliquio factũ quare factum sit ostenditur.Ac

Expanded text:
mi potius quam cogitatione fecerit. ratiocinatio est autem mi potius quam cogitatione fecerit. ratiocinatio est autem diligens et considerata faciendi aliquid aut non faciendi excogitatio. ea dicitur inter- fuisse tum, cum aliquid faciendi aut non faciendi certa de causa vitasse aut secutus esse animus vide- bitur: si amicitiae quid causa factum dicetur, si ini- mici ulciscendi, si metus, si gloriae, si pecuniae, si denique, ut omnia generatim amplectamur, alicuius re- tinendi, augendi adipiscendive commodi aut contra re- iciundi, deminuendi devitandive incommodi causa. nam in horum genus alterutrum illa quoque incident, in quibus aut incommodi aliquid maioris modi causa auris adipiscendi commodi aut maioris vitandi incommodi praeteritur. Hic locus sicut aliquod fundamentum est huius constitutionis. nam nihil factum esse cuiquam pro- batur, nisi aliquid, quare factum sit, ostenditur. ergo
Abbreviated transcription (Latin):
rib illũ qui añ exieniͣt consequitur. In itinere homi¬
nem comp̃hendit. gladiũ eius euagina eduxit. reppe¬
ut ciuentum. homo in urbem ab illis deducit᷑. ac re-¬
us fit cedis. In hac causa intentio est criminis. Occidis¬
exponemus locos quoꝵ pars aliqua in omẽm coniectu¬
ralem incidit controu̾siam. hoc aũ et in hoꝵ locoꝵ expo¬
sitione. ⁊ in ceteroꝵ oportebit atcendere ñ om̃s in omẽm
causam conuenire. Nam ut omẽ nom̃ ex aliquib non
ex omĩb littis scribitur: sic omẽm in causam ñ om̃is
argum̃tatoꝵ copia. S eoꝵ neci̾a pars aliqua conue¬
niet.¶ Omĩs gͥ ex causa. ex ꝑsona. ex facto ipso coniectu¬
ra capienda ẽ. Causa distribuitur in impulsionẽ ⁊ in
ratiocinationem.Impulsio ẽ que sine cogitacione ꝑ
qnͣdã affectionem animi facere aliquid hortat᷑. Ut amor.
silio ⁊ cura ñ poti̾t. ⁊ id quod feci̾t impetu quodã ani¬

Expanded text:
ribus illum, qui ante exierat, consequitur in itinere. homiribus illum, qui ante exierat, consequitur in itinere. hominem conpre- hendit, gladium eius e vagina educit, reperit cruentum. homo in urbem ab illis deducitur ac reus fit. in hac intentio est criminis: occidisexponemus locos, quorum pars aliqua in omnem coniecturalem incidit controversiam. hoc au- tem et in horum locorum expositione et in ceterorum oportebit attendere, non omnes in omnem causam convenire. nam ut omne nomen ex aliquibus, non ex omnibus litteris scribitur, sic omnem in causam non omnis argumentorum copia, sed eorum necessario pars aliqua conveniet. omnis igitur ex causa, ex persona, ex facto ipso coniectura capienda est. Causa tribuitur in inpulsionem et in ratiocinationem. inpulsio est, quae sine cogitatione per quandam affec- tionem animi facere aliquid hortatur, ut amor,silio et cura non potuerit et id, quod fecit, impetu quodam ani
Abbreviated transcription (Latin):
contulit. Ex quo factũ ẽ. ut it̃ illuo familiarius face̾ uellẽt.
Quare cum in quandã tab̾nam diu̾tissent simul cenare.
et eod̾ loco sompnũ caꝑe uoluerunt. Cenati discubuert̃
ibid̾. Caupo aũ. nã ita dr̃ post inuentũ. cũ in alio ma¬
leficio deprehensus eẽt. cũ illũ alterũ iudelicet qui nũmoᷤᷤ
hrẽt animadutiss noctu postquã illos arcius iam ut¬
fit ex lassitudine dormire sensit: accessit. et alcenus eo¬
rũ qui sine nummis erat gladium ꝓpter appositũ
euagina edux̃. ⁊ illũ altm occidit. nummos abstulit.
Qladiũ cruentatũ in uaginam recondidit. Ipse se in
sio: multo añ lucem surręxit. Comitem suũ illum
inclamauit semel. ⁊ sepius. Illũ sompno impeditũ :¬
ñ respondere existimauit. Ipse gladiũ ⁊ ceta que secũ
attulerat sustulit. Solus ꝓfectus ẽ. Caupo ñ multo
pꝰ clamat hominem ẽẽ occisũ. ⁊ eũ quib dam diu̾so¬

Expanded text:
contulit; ex quo factum est, ut illud iter familiarius facere vellent. contulit; ex quo factum est, ut illud iter familiarius facere vellent. quare cum in eandem tabernam devertissent, simul ce- nare et in eodem loco somnum capere voluerunt. cenati discubuerunt ibidem. copo autem—nam ita dicitur post inventum, cum in alio maleficio deprehensus est —cum illum alterum, videlicet qui nummos haberet, animum advertisset, noctu postquam illos artius iam ut ex lassitudine dormire sensit, accessit et alterius eorum, qui sine nummis erat, gladium propter adposi- tum e vagina eduxit et illum alterum occidit, nummos abstulit, gladium cruentum in vaginam recondidit, ipse se in  multo ante lucem surrexit, comitem illum suum inclamavit semel et saepius. illum somno inpeditum non respondere existimavit; ipse gladium et cetera, quae secum adtulerat, sustulit, solus profectus est. copo non multum post conclamat hominem esse occisum et cum quibusdam devorso
Abbreviated transcription (Latin):
In demonstiacionib quid honestũ. In deliberationib
ut arbitramur quid honestũ sit quid utile. Nam ce¬
teri utilitatis modo finem in suadendo ⁊ dissuaden¬
do exponi oporteie arbitinti sunt. Quoꝵ gͥ genum
fines. ⁊eritus diu̾si sunt: eoꝵ p̃cepta ead̾ eẽ nĩ possẽ.
Neqͣ ÷ hoc dicimiis non easdem incidere constitucio es
Uerũptam̃ or̃o quedã ex ipso fine. ⁊ genere cauise nas¬
citur que ꝑtineat ad uite aliciuꝰ demonstrationena
auti sententie ctictionem. Quare nunc in erponends̃
contro u̾siis in iudiciali genere causarũ ⁊ precaptoꝵ
usabimur. ex quo pleraq in cetera quoq causaruĩ ge¬
nera simnili implicita controu̾sia nulla cũ f ultate
gianstitntur. Post aũ sepatim de reliquis duemus
unc ad coniectiunlem constitucionẽ ꝓficiscam᷑.¬
ad meiratũ quendam. u secum aliquantulũ nummorũ
terentem: ẽ comitatus. cũ hoc ut fere fit in uia sermonem

Expanded text:
in demonstra- tionibus, quid honestum, in deliberationibus, in demonstra- tionibus, quid honestum, in deliberationibus, ut nos arbitramur, quid honestum sit et quid utile. nam ceteri utilitatis modo finem in suadendo et in dissuadendo exponi oportere arbitrati sunt. quorum igitur generum fines et exitus diversi sunt, eorum praecepta eadem esse non possunt. neque nunc hoc dicimus, non easdem incidere constitutiones, verumtamen oratio quaedam ex ipso fine et ex genere causae nascitur, quae pertineat ad vitae alicuius demonstrationem aut ad sententiae dictionem. quare nunc in exponendis controversiis in iudiciali genere causarum et praeceptorum versabimur, ex quo pleraque in cetera quoque causarum genera simili implicata controversia nulla cum difficultate transferuntur; post autem separatim de reliquis di- cemus. Nunc ab coniecturali constitutione proficiscamurad mercatum quendam et secum aliquantum nummorum ferentem est comitatus. cum hoc, ut fere fit, in via sermonem
Abbreviated transcription (Latin):
paites orationis ⁊ in eas om̃s omĩa p̃cepta. Qͣ¬
re cũ in eo ceti̾s de reb distinctius dictũ sit :
disꝑse aũ de confirmatione ⁊ rep̃hensione nẽ
cẽtos confirmandi ⁊ repiehendendi in singła
causaiũ genera locos tradendos arbitram᷑. Et
ci inuenta unam quãq in rem exponent᷑ simpliciter
sine ulla erornatione. Ut ex hoc inuenta ipsa. ex suꝑiore
aũ expolicio inuentoꝵ petatur. Quare ħ que nunc
p̃cipientur ad confirmationis ⁊ rep̃hensionis partes
referre oportebit.Omĩs ⁊ demonstratiua ⁊ deliberati¬
ua. ⁊ iudicialis causa necẽe ẽ in aliquo eoꝵ que ante
exposita sunt constitucionis genere uno pliuib ue
u̾sctur. ħ quãquã ita sit: tñ cũ communit̃ quedã de
om̃ib p̃cipi possint: seꝑatum quoq alie st̃ cuiꝰq ge¬
n̾is diu̾se p̃ceptiones. Aliud et enim laus. aliud uitu¬
ꝑatio. aliud sententie dictio. aliuo accusatio. ⁊ recusa:¬
tio conficere debec. In uidiciis quid equũ sit querit᷑.

Expanded text:
partes orationis et in eas omnes omnia praecepta. quare cum in eo ceteris de rebus distinctius dictum sit, disperse autem de con- firmatione et de reprehensione, nunc certos confir- mandi et reprehendendi in singula causarum genera locos tradendos arbitramur. et sa inventa unam quamque in rem exponentur simpliciter sine ulla exornatione, ut ex hoc inventa ipsa, ex superiore autem expolitio inventorum petatur. quare haec, quae nunc praecipientur, ad confirmationis et reprehensionis partes referre oportebit. Omnis et demonstrativa et deliberativa et iudicialis causa necesse est in aliquo eorum, quae ante exposita sunt, constitutionis genere uno pluribusve versetur. hoc quamquam ita est, tamen cum communiter quaedam de omnibus praecipi possint, separatim quo- que aliae sunt cuiusque generis diversae praeceptiones. aliud enim laus, aliud vituperatio, aliud sententiae dictio, aliud accusatio aut recusatio conficere debet. in iudiciis, quid aequum sit, quaeritur,
Abbreviated transcription (Latin):
di ait oportere. Questio ẽ excipiendum sit anñ.skacio
ñ enĩ oportet in recuꝑatorio uidicio eius maleficii de quo
int̃ sicarios q̃ritur p̾uiditiũ fieri. Infirmatio rationis.
eius modi st̃ inuirie. ut de hiis indignũ sit: ñ pͥmo quoq
temꝑe iuoicari. Iudicatio. atiocitas inuiriarũ satis ne
cause sit. quare dũ de ea uidicat᷑. de maiore aliquo ma¬
leficio. de quo uidiciũ comꝑatũ sit p̃ uidicet᷑. Atq exẽ

Expanded text:
di ait oportere. quaestio est: excipiundum sit an non. ratio: di ait oportere. quaestio est: excipiundum sit an non. ratio: non enim oportet in recuperatorio iudicio eius male- ficii, de quo inter sicarios quaeritur, praeiudicium fieri. infirmatio rationis: eiusmodi sunt iniuriae, ut de iis indignum sit non primo quoque tempore iudicari. iudicatio: atrocitas iniuriarum satisne causae sit, quare, dum de ea iudicatur, de aliquo maiore maleficio, de quo iudicium conparatum sit, praeiudicetur? atque exe
Abbreviated transcription (Latin):
ea pena afficere eũ qua particide afficiunt᷑. Io aũ si
ea re nom̃ extra ordinem sit acceptũ. Ea gͥ pena si af
fici reũ ñ oporteat: dampnari quoq ñ oporte. qm̃ ea
pena dampnationẽ necio consequatur. hic defensor
pene commutacionẽ ex translatiuo gene̾ inducendo. to¬
tam infirmabit accusationẽ. Uerumptam̃ cet̾is quoq
criminib desendendis comecturali constitucione : trãs¬
lationem confirmabit. Exemplũ aũ translationis in
causa positũ nobis sit huiꝰmodi. Cum ad iuim faci¬
endam quidam armati uenissent: armati contra p̃s¬
to fuerunt. ⁊ cuidã equiti romano quidã ex armatis re¬
sistenei gladio manũ p̃cidit. Agit is cui manus p̃cisa est
inuiiarũ. Postulat is qui cũ agitur a p̃tore exceptionẽ.
extin quã in reũ capitis p̃uiditiũ fiat. hic is qui agit
udiciũ purũ postulat. ille qui cũ agit᷑: exceptionẽ ad¬

Expanded text:
ea poena afficere reum, qua parricidae afficiuntur; id autem, si ea poena afficere reum, qua parricidae afficiuntur; id autem, si ea re nomen extra ordinem sit acceptum. ea igitur poena si af- fici reum non oporteat, damnari quoque non oportere, quoniam ea poena damnationem necessario consequa- tur. hic defensor poenae commutationem ex transla- tivo genere inducendo totam infirmabit accusationem. verumtamen ceteris quoque criminibus defendendis con- iecturali constitutione translationem confirmabit. Exemplum autem translationis in causa positum no- bis sit huiusmodi: cum ad vim faciendam quidam armati venissent, armati contra prato fuerunt et cuidam equiti Romano quidam ex armatis resistenti gladio manum praecidit. agit is, cui manus praecisa est, iniuriarum. postulat is, quicum agitur, a praetore exceptionem: extra quam in reum capitis prae- iudicium fiat. hic is, qui agit, iudicium purum postulat; ille, quicum agitur, exceptionem ad
Abbreviated transcription (Latin):
lationes. Nam nexp̃toris exceptionib multe excludunt᷑
actiones. ⁊ ita uis ciuile habemus constitutũ. ut acausa
cadat is qui ñ quẽadmodũ oportet. egerit. Quare in ui-¬
re plerũq a̾santur. Ihi enim ⁊ exceptiones postulant᷑¬
et quodam mͦ agendi potestas datur. ⁊ omĩs conceptio
priuatoꝵ iudicioꝵ constituitur. In ipsis aũ iudiciis
rarius incidunt. ⁊ tñ siqñ incidunt : euismodi sunt.
ut ꝑse minus habeant firmitudinis. confirmant᷑ aũ
assumpta alia aliqua constitutione. ut in quodã iudi¬
cio. Cum uenefici cuiꝰdam nom̃ eẽt delatum. ⁊ quia par¬
ricidii catisa subscͥpta eẽt. extra ordinem eẽt acceptũ.¬
cũ in accusatione alia quedã crimina testib ⁊ argum̃tis
confirmarent᷑. parricidii aũ sola m̃tio facta eẽt̃. Defen¬
sor in hoc loco multũ oportet ⁊ diu consistat. cũ de ne¬
ce paientis nichil demonstratũ sit. in dignũ facinꝰ eẽ.

Expanded text:
lationes. nam et praetoris excep- tionibus multae excluduntur lationes. nam et praetoris excep- tionibus multae excluduntur actiones et ita ius civile habemus constitutum, ut causa cadat is, qui non quem- admodum oportet egerit. quare in iure plerumque ver- santur. ibi enim et exceptiones postulantur et agendi potestas datur et omnis conceptio privatorum iudi- ciorum constituitur. in ipsis autem iudiciis rarius incidunt et tamen, si quando incidunt, eiusmodi sunt, ut per se minus habeant firmitudinis, confirmentur autem assumpta alia aliqua constitutione: ut in quodam iudicio, cum veneficii cuiusdam nomen esset de- latum et, quia parricidii causa subscripta esset, extra ordinem esset acceptum, in accusatione autem alia quaedam crimina testibus et argumentis confirmaren- tur, parricidii autem mentio solum facta esset, defensor in hoc ipso multum oportet et diu consistat: cum de nece parentis nihil demonstratum esset, indignum facinus esse
Abbreviated transcription (Latin):
ex locis om̃ib quos accusatori p̃scrpimus conficit᷑. et ce
cer pꝰ ead pt̃ cõmunem locũ inducentur Iocus aũ cõ¬
munis enit defensoris: ꝑ quẽ indignabit᷑ accusatorẽ sui
nari. Nam illi quid cominunes loci. aũt q̃ui calumpnie
accuisatoꝵ demonstrande. aut miscdie captande. aut ftic¬
ci indignandi. aut amiscdĩa det̾rendi causa sumiuit᷑:
ex ꝑiculi magnitudine ñ ex cause gene̾ ducuntur. Qre
ñ in onĩem causam s in om̃ẽ cause genus inicidunt. Co¬
rũ m̃cionẽ in coniecturali constitucione fecimus. in¬
ductione aũ cũ causa postulabit: utemur. ẜCum aũ
actio translationis aut cõmutacionis indige̾ uidetur.
qd ñ aut is agit: quẽ oportet. aut ñ cũ eo qui cũ opor¬
tec. aut aput quos oportet. qua lege. qua pena. quo
crimine. quo temꝑe oportet: constitucio cranslatiua ap¬
pellat᷑. Cuis nobis erempla ꝑmulta opus st̃. si singula

Expanded text:
ex locis omnibus, quos accuex locis omnibus, quos accuommunem locum inducentur. Lo- cus autem communis erit defensoris is, per quem indi- gnabitur accusatorem sui nari. nam illi quidem communes loci, aut qui calumniae accu- satorum demonstrandae aut misericordiae captandae aut facti indignandi aut a misericordia deterrendi causa sumuntur, ex periculi magnitudine, non ex cau- sae genere ducuntur. quare non in omnem causam, sed in omne causae genus incidunt. eorum mentionem in coniecturali constitutione fecimus, inductione autem, cum causa postulabit, utemur. Cum autem actio translationis aut commutationis indigere videtur, quod non aut is agit, quem oportet, aut cum eo, quicum oportet, aut apud quos, qua lege, qua poena, quo crimine, quo tempore oportet, con- stitutio translativa appellatur. eius nobis exempla permulta opus sint, si singula
Abbreviated transcription (Latin):
cio similes ex quib affirmet᷑ niñ desepͥtio. Iam si res
plures erc̃ definiende. ut si quenatur fur sit. an sacri¬
legus. qui uasa ex pͥuato sacra surupuent. ent utendu
plurib diffinitionib. Deinde simili intione causa trc¬
tanda. locus aũ communis in eiꝰ maliciã qui ñ mͦ ier̃¬
uerũ q̃ u̾boꝵ potestatẽ sibi ariogare conet  ut et faciat
qd uelit. n io qd fect̾i. quo uelit nomine appellet. Pem̃
defensoris primus locus ẽ. Item nominis breuis uiapta.i
ex opinione hominum descriptio. ħ mͦ maiestatẽ nunue¬
re ẽ. aliquid de re.p. cũ potestatem ñ habeas amministra¬
re. Peiñ huiꝰ confirmatio. similib i exemplis ⁊ rationi¬
b posta sui facti. ab illa diffinitione seꝑatio. Deiñ locꝰ
communis ꝑ quẽ facti ittilitas. aut honestas adaugeat᷑.
Dem sequitur adu̾sarioꝵ diffinitionis rep̃hensio. q̃ his

Expanded text:
tio similes, ex quibus affirmetur nostra descriptio. iam si res tio similes, ex quibus affirmetur nostra descriptio. iam si res plures erunt definiendae: ut, si quaeratur, fur sit an sacrilegus, qui vasa ex privato sacra subripuerit, erit utendum pluribus definitionibus; deinde simili ratione causa tractanda. Locus autem communis in eius malitiam, qui non modo rborum potestatem sibi arrogare cona- tus et faciat, quod velit, et id, quod fecerit, quo velit nomine appellet. Deinde defensoris primus locus est item nominis brevis et aperta et ex opinione hominum descriptio, hoc modo: Maiestatem minuere est aliquid de re publica, cum potestatem non habeas, administrare. deinde huius confirmatio similibus et exemplis et ra- tionibus; postea sui facti ab illa definitione separatio. deinde locus communis, per quem facti utilitas aut honestas adaugetur. deinde sequitur adversariorum definitionis reprehensio, quae iisdem
Abbreviated transcription (Latin):
tatem minuisse. ⁊ hunc locum totui cominuni loco cõ¬
firmara. ꝑ quem ipsius facti atrocitas. aut indignitã
aut om̃io culpa cum indignatione augeatur. Post ent
infirmanda adu̾sarioꝵ descͥtio. ea aũ infirmabitur
si falsa demonstrabitur. ħ ex opinione hominũ sume¬
tur. cũ quẽad modũ ⁊ quib in reb homines in consu¬
etudine scribendi aut sermocinandi eo u̾bo uti solebant
consid̾abitur. Item infirmabit᷑ si turpis aut inutilis
eẽ ostenditur eiꝰ descͥptionis approbatio. ⁊ si que incom¬
moda consecutura sint. eo concesso ostendit᷑. Id aũ ex ho¬
nestatis. ⁊ utilitatis partib sumet᷑. De quib in delibera¬
tionis p̃ceptis exponemus. ⁊ si cũ diffinitione nr̃a ad¬
u̾sarioꝵ diffinitionem conferemus. ⁊ nrãm uerã. hones¬
tam. utilem eẽ demonstrabimus. illoꝵ contra. Quere¬
mus aũ res. aut maiori. aut minori. aut pari ĩnego¬

Expanded text:
tatem minuisse et hunc totum locum communi loco contatem minuisse et hunc totum locum communi loco confirmare, per quem ipsius facti atrocitas aut indignitas aut omnino culpa cum indignatione augeatur. post erit infirmanda ad- versariorum descriptio. ea autem infirmabitur, si falsa demonstrabitur. hoc ex opinione hominum sumetur, cum, quemadmodum et quibus in rebus homines in consuetudine scribendi aut sermocinandi eo verbo uti soleant, considerabitur. item infirmabitur, si turpis aut inutilis esse ostenditur eius descriptionis adprobatio et, quae incommoda consecutura sint eo concesso, ostendetur—id autem ex honestatis et ex utilitatis partibus sumetur, de quibus in deliberationis praecep- tis exponemus—et si cum definitione nostra adver- sariorum definitionem conferemus et nostram veram, honestam, utilem esse demonstrabimus, illorum con- tra. quaeremus autem res aut maiore aut minore aut pari in nego
Abbreviated transcription (Latin):
constitucionem in hanc causã eã nos partem solam su¬
mimus. inquã p̃cepta nobis danda sunt. om̃ib autẽ
partib ħ in libro explicatis. qui iuis om̃i uacausa
ñ diligent̃ attendat om̃s uidebit constituciones. et
earũ partes. ⁊ controu̾sias. si que forte in eas incidint.
Nani de om̃ib p̃serbemus. Pummus gͦ accusatoris lecꝰ
Ceiꝰ nominis cuius de ui querit᷑. breius ⁊ aꝑta ex opi¬
nione hominum diffinitio ħ mͦ. Maiestatem minu¬
ere ẽ. de dignitate. aut amplitudine. aut potestate
popłi. aut eoꝵ quib popłs potestatem dedit. aliqͥd
derogare. hoc sic bieuit̾ erpositum: plunib ubis ẽ.
⁊ rationse confirmandum ⁊ ita cẽ ut descͥpseris ostenden¬
dum. Postea ad id qd definieris. factum euis qui accusa¬
bitur adiungere oportebit. ⁊er eo qd̃ ostend̾is cẽ u̾bi cã
maiestatem minuere oportebit doc̃e adu̾sariũ maies¬

Expanded text:
constitutionem in hanc causam, eam nos partem solam suconstitutionem in hanc causam, eam nos partem solam sumimus, in quam praecepta nobis danda sunt. omnibus autem partibus hoc in libro explicatis quivis omni in causa, si diligenter adtendet, omnes videbit constitutiones et earum partes et contro- versias, si quae forte in eas incident; nam de omnibus praescribemus. Primus ergo accusatoris locus est eius nominis, cuius de vi quaeritur, brevis et aperta et ex opinione hominum definitio, hoc modo: Maiestatem minuere est de dignitate aut amplitudine aut potestate populi aut eorum, quibus populus potestatem dedit, aliquid derogare. hoc sic breviter expositum pluribus verbis est t rationibus confirmandum et ita esse, ut descrip- seris, ostendendum. postea ad id, quod definieris, factum eius, qui accusabitur, adiungere oportebit et ex eo, quod ostenderis esse, verbi causa maiestatem minuere, docere adversarium maies
Abbreviated transcription (Latin):
uum ẽẽ uideatur. in hiis tam ⁊ si ħ quoq uidi opor-¬
tec : tñ finis ẽ amplitudo. ¶Hunc ad aliam conititu¬
tionem transeamus. Cum ẽ nominis contiou̾sia. qr
ius uocabuli diffinienda u̾bis: constitucio diffinituia
dicitur. Euis genĩs elemplo nobis posita sit ħ causa
a. flaminius qui consul rem.p. male gessit belop unico
scd̾o cum tribunus plebis eẽt. inuito senatii. iꝯnio contin
uoluntatem omium optimatum: ꝑ sedicionẽ ad popłin
legem agraniam ferebat. hunc pt̾ suus concilium plebi
habentem de temploedup̃. Accersitur maiestatis. Incẽ¬
tio ẽ. Maiestatem minusti. qd̾ cribunum plebis de tem¬
pło eduristi. Depulsio ẽ. Non minui maiestatem. Aues
habebam potestatem ea sum usus. Rationis in firmatio.
dicatio ẽ minuat ne maiestatem is qui in tribuniciam
potestatem patira potestate utatur. Ad hanc uidicati¬
onẽ: aigum̃taciones om̃s afferri oportebit. Ae ne quiᷤ
forte arbitret᷑ nos ñ intelligere aliam quoq incidere

Expanded text:
um esse videatur, in his, tametsi hoc quoque videri oportet, tamen finis est amplitudo. Nunc ad aliam constitutionem transeamus. Cum est nominis controversia, quia vis vocabuli definienda verbis est, constitutio definitiva dicitur. eius generis exemplo nobis posita sit haec causa: C. Flaminius, is qui consul rem male gessit bello Punico secundo, cum tribunus plebis esset, invito senatu et omnino contra voluntatem omnium opti- matium per seditionem ad populum legem agrariam ferebat. hunc pater suus concilium plebis habentem de templo deduxit; arcessitur maiestatis. intentio est: maiestatem minuisti, quod tribunum plebis de templo deduxisti. depulsio est: non minui maiestatem. quaes habebam potestatem, ea sum usus. rationis infirmatio: dicatio est: minuatne is maiestatem, qui in tribuniciam po- testatem patria potestate utatur? ad hanc iudicationem argumentationes omnes afferre oportebit. Ac ne qui forte arbitretur nos non intellegere aliam quoque incidere
Abbreviated transcription (Latin):
credi oportere ⁊ ñ oportere. Rumorib credi oportere
i ñ oportere. Uitam añ actam spectari oportere ⁊ ñ opor¬
tere. Eiusd̾ eẽ qui in illa re peccarit. ⁊ hoc quoq admisis
partes diducuntur .  Certus aũ locus ẽ accusatoris. ꝑ
quem auget facti atiocitatem. ⁊ alt̾ ꝑ quẽ negat malo¬
iũ misereri oportere. Defensoris. ꝑquem calumpnia
accusatoꝵ cum indignatione ostendit᷑. ⁊ ꝑ quẽ cũ cõ-¬
questione: misid̾ia captatur .s hii ⁊ ceti loci om̃s com¬

Expanded text:
credi oportere et non oportere; quaestionibus credi oportere credi oportere et non oportere; quaestionibus credi oportere et non oportere; vitam ante actam spectari oportere et non oportere; eiusdem esse, qui in illa re peccarit, et hoc quoque admisipartes diducuntur. certus autem locus est accusatoris, per quem auget facti atrocitatem, et alter, per quem negat malorum misereri oportere: defensoris, per quem calumnia accusatorum cum in- dignatione ostenditur et per quem cum conquestione miseri
Abbreviated transcription (Latin):
añ dictũ ẽ. pars ꝑ aliquam ꝓbabilem utraq ex paite
inacionem. Distinguitur aũ orõ atq illustirt᷑ marime
iro in ducendis locis communib. ⁊ aliquo loco iam
cerciorib illis auditorib argum̃tis confirmatis. Nam et
tum conceditur commune quiddam dice cũ diligenter
aliquis ꝓprius cause locus tinetatiis ẽ: ⁊ audicoris animꝰ
aut renouat᷑ ad ea q̃ restant. aut om̃ib iam dictis excͥi¬
cat᷑. Omĩa enĩ ornam̃ta elocutionis in quib ⁊ grauita¬
tis ⁊ suauitatis plurimũ consistit. ⁊ omĩa que inlien
tione u̾boꝵ ⁊ sententiaruĩ aliqͥd hñt dignitatis : in cõ¬
munes locos conferunt᷑. Quare ñ ut causarũ sic oratorũ
ri non poceiunt ornate. ⁊ grauit̃ quẽa dinodũ natuin ip¬
sorũ desiderat. Atq hoc sit nobis dictum cominunit᷑ de
om̃i genere locorũ communium. Hunc exponemus
in coniecturalem constitucionem qui loci cominu neᷤ¬

Expanded text:
ante dictum est, pars per aliquam probabilem utraque ex parte ante dictum est, pars per aliquam probabilem utraque ex parte rationem. distinguitur autem oratio atque inlustratur maxime raro inducendis locis communibus et aliquo loco iam certioribus illis auditoribus argumentis confirmato. nam et tum conceditur commune quiddam dicere, cum diligenter aliqui proprius causae locus tractatus est et auditoris animus aut renovatur ad ea, quae restant, aut omnibus iam dictis exsuscitatur. omnia autem ornamenta elocutionis, in quibus et suavitatis et gravitatis plurimum consistit, et omnia, quae in in- ventione rerum et sententiarum aliquid habent digni- tatis, in communes locos conferuntur. quare non, ut causarum, sic oratorum ri non poterunt ornate et graviter, quemadmodum natura ipsorum desiderat. Atque hoc sit nobis dictum communiter de omni genere locorum communium; nunc exponemus, in coniecturalem constitutionem qui loci commune
Abbreviated transcription (Latin):
Ham et euis qui in questione aliquio dixis. et ei qui
Atestinonis ⁊ ipsius rumoris causa⁊ uitas ex husaẽ
attributionib repietur.¶Omi aũ in causa pars argis¬
intor ẽ aduineta ei cause solum que dicitur.⁊ ab ipsa
itaꝰ ducta. ut abea seꝑatim in om̃s eiuso genis causas
tinnffem non satis commode possit. Pars aũ ẽ ꝑuaga¬
tior & aut in om̃s genis eiusdem aut in pleinsq causas
acconiodata ħ gͦ argum̃ta que tranfferis in multas cau¬
sas possunt: locos communes nominamus. Nam locus
communis aut certe rei quandã continet amplificatio¬
nem. ut si quis uelit ostendere eũ qui parentem eũ ne
cart maximo supplicio eẽ dignum. quo loco nisi porata
⁊ ꝓbata causa ñ est utendum. aut dubie. que ex contra¬
rio quoq habeat ꝓbabiles rationes aigum̃tandi. ut sus
indignationẽ aut ꝑ conquestionem inducitur. de quib

Expanded text:
nam et eius, qui in quaestione aliquid dixerit, et eius, qui nam et eius, qui in quaestione aliquid dixerit, et eius, qui in testimonio, et ipsius rumoris causa et veritas ex iisdem adtributionibus re- perietur. Omni autem in causa pars argumentorum est ad- iuncta ei causae solum, quae dicitur, et ex ipsa ita ducta, ut ab ea separatim in omnes eiusdem generis causas transferri non satis commode possit; pars au- tem est pervagatior et aut in omnes eiusdem generis aut in plerasque causas adcommodata. haec ergo argumenta, quae transferri in multas causas possunt, locos communes nominamus. nam locus communis aut certae rei quandam continet amplificationem, ut si quis hoc velit ostendere, eum, qui parentem ne- carit, maximo supplicio esse dignum; quo loco nisi perorata et probata causa non est utendum; aut dubiae, quae ex contrario quoque habeat probabiles rationes argumentandi, ut suspindignationem aut per con- questionem inducitur, de quibus
Abbreviated transcription (Latin):
quio factum sit qd ñ oportuerit. aut ñ factum qd̵ opor¬
tuerit. Cum animus hac intentione om̃s tocus negocii
partes considembit. tum illi ipsi in medium conseruati
loci ꝓcedent. de quib añ dictum ẽ. ⁊ cum ex singulis.
tum ex coniunctis argum̃ta certa nascentur. quorũ
argum̃toꝵ. pars ꝓbabili. pars necio ingen̾e uisabit᷑.
Accedunt aũ sepe ad coniecturam questiones. testuno¬
nia. iumores. Que contra omĩa simili uia p̃cepidrũ
torquere ad sue cause commodũ debebit. Nam ⁊ ex q̃s¬
tione suspiciones. ⁊ ex testimonio.⁊ ex rumore aliquo. pa¬
ri ratione ut ex causa. ⁊ ex ꝑsona. ⁊ ex facto duci opor¬
cebit. Quare ⁊ hii nobis uident᷑ errare. qui ħ genus
suspicionum artificio non putant indigere. ⁊ hii qui
alit̃ ħ de genere ac de om̃i coniectum p̾cipiendum
putant. Omis enĩ hisdem ex locis coniectura sum̃daẽ.

Expanded text:
quid fac- tum sit, quod non oportuerit, aut non factum, quod oporquid fac- tum sit, quod non oportuerit, aut non factum, quod oportuerit. cum animus hac intentione omnes totius negotii partes considerabit, tum illi ipsi in medium coacervati loci procedent, de quibus ante dictum est; et tum ex singulis, tum ex coniunctis argumenta certa nascentur, quorum argumentorum pars probabili, pars necessario in genere versabitur. accedunt autem saepe ad coniecturam quaestiones, testimonia, rumores, quae contra omnia uterque simili via praeceptorum torquere ad suae causae commodum debebit. nam et ex quae- stione suspiciones et ex testimonio et ex rumore aliquo pari ratione ut ex causa et ex persona et ex facto duci oportebit. Quare nobis et ii videntur errare, qui hoc genus suspicionum artificii non putant indigere, et ii, qui aliter hoc de genere ac de omni coniectura praeci- piundum putant. omnis enim iisdem ex locis con- iectura sumenda est.
Abbreviated transcription (Latin):
Aoctein intelligentiam conferent. Non facile alli qo
infinitũ ẽ. tot de reb utramq in paitem sigillatim
de uinaquaq ex plicare. ⁊ alias alit̃ ħ in utramq par¬
tem cause solent conuenire. Quare considare h que
er posuimus oportebit .s faciliis aũ ad in uentionẽ
animus incidet. si gesti negocii⁊ suam ⁊ adu̾sarii narra¬
tionem: sepe ⁊ diligent̃ ꝑtractabit. ⁊ quio queq pars
suspicionis habebit eliciens. consid̾abit ħmͦ. quare. qͦ
consilio. qua spe ꝑficiendi. quioq factum sit. cur hoc
mͦ. pocius quam illo. cur ab hoc pocius quã ab illo.
cur nullo aduitore. aut cur hoc. cur nemo sit consciꝰ.
aut cur sit. aut cur hic sit. cur hoc añ factum sit. cur
ħ in ipso negocio. cur hoc pꝰ negocium. aut quid factũ
de inchustria. aut quid rem ipsam consequirtum sit. cõs¬
tet ne ͤratio. aut cum re. aut ipsa secum. hoc huiꝰ ne tei
sit signum. an illius. an ⁊huius ⁊ illiuis. ⁊ utrus pociꝰ.

Expanded text:
diocrem intellegentiam conferent; non facile autem, quod et infinitum est tot de rebus utram- que in partem singillatim de una quaque explicare et alias aliter haec in utramque partem causae solent convenire. quare considerare haec, quae exposuimus, oportebit. facilius autem ad inventionem animus in- cidet, si gesti negotii et suam et adversarii narrationem saepe et diligenter pertractabit et, quod quaeque pars suspicionis habebit, eliciens considerabit, quare, quo consilio, qua spe perficiundi quicque factum sit; hoc cur modo potius quam illo; cur ab hoc potius quam ab illo; cur nullo adiutore aut cur hoc; cur nemo sit conscius aut cur sit aut cur hic sit; cur hoc ante fac- tum sit; curhoc in ipso negotio, cur hoc post negotium, an factum de industria an rem ipsam consecutum sit; constetne oratio aut cum re aut ipsa secum; hoc huiusne rei sit signum an illius, an et huius et illius et utrius potius;
Abbreviated transcription (Latin):
natura. ⁊ ex uictui. studio. factis. casu orationib. a
consilio. ⁊ ex habitu animi ⁊ corꝑis. pleraq ꝑtinent
ad eas res: que rem credibilem facere possurit. ⁊ cum
facti suspicione uingunt᷑. Maxime aũ q̃ri oportet
in hac constitucione primum. potuerit ne aliquid
fieri. deinde ab hoc. an quo ab alio potuerit. Deinde
facultas de qua añ dirimus. Deinde utrũ id facinus
sit. qd̃ penitere fu̾it necc̃e. Item qd̃ spem cęlandi non
hrẽt. Deĩ necessitudo. inqua num necẽẽ fui̾t id aut
seni. aut ia fieri quentur. Auo pari ad consiliu ꝓt

Expanded text:
natura et ex victu, studio, factis, casu, orationibus, natura et ex victu, studio, factis, casu, orationibus, consilio et ex habitu animi aut corporis pleraque pertinent ad easdem res, quae rem credibilem aut incredibilem facere pos- sunt et cum facti suspicione iunguntur. maxime enim quaerere oportet in hac constitutione, primum po- tueritne aliquid fieri; deinde ecquo ab alio potuerit; deinde facultas, de qua ante diximus; deinde utrum id facinus sit, quod paenitere fuerit necesse, quod spem celandi non haberet; deinde necessitudo, in qua necesse fuerit id aut fieri aut ita fieri, quaeritur. quorum pars ad co
Abbreviated transcription (Latin):
da ẽ. Deĩ uidendũ ẽ quio aduunetum sit negocio.
ħ ẽ. quio mauis. quid minus. quid eq̃ magnũ sit. qͥd
simile. ex quib coniectura quedã ducitur. si quẽ¬
admodũ res maiores. minores. eq̃ magne. similesq
agi soleant. diligent̾ considerabitur. Quo in gene̾
euentus quoq uidendus erit. ħ ẽ quid ex quaq
re soleat euenire: magnoꝑe considerandum ẽ. ut
ex hiis quas negociis dicebamus eẽ attributas: con¬
sequutio. In ea queruntur ea q̃ gestum negociũ cõ¬
festim aut ex intͣuallo consequuntur. inqua uide¬
bimus. ⁊ que consuetudo sit. ⁊ que lex. ⁊ que actio.
⁊ qd̃ euis rei arcificium sit. aut usus. aut exerxitacio.
hominũ. aut approbatio. aut offensio. ex quib ñ¬
nũquã elicitur aliquid suspicionis. Sunt aũ et
alie suspiciones. que communit̃ ⁊ ex negocioꝵ ⁊ ex ꝑso¬
narũ attributionib sumuntur. Nam ex fortuna. et

Expanded text:
da est. De- inde videndum est, quid adiunctum sit negotio, da est. De- inde videndum est, quid adiunctum sit negotio, hoc est, quid maius, quid minus, quid aeque magnum sit, quid simile; ex quibus coniectura quaedam ducitur, si, quemadmodum res maiores, minores, aeque magnae, similes agi soleant, diligenter considerabitur. quo in genere eventus quoque videndus erit, hoc est, quid ex quaque re soleat evenire, magno opere consi- derandum est, ut ars rebus erat ex iis, quas negotiis di- cebamus esse adtributas, consecutio. in ea quaeruntur ea, quae gestum negotium confestim aut intervallo con- sequuntur. in quo videbimus, ecqua consuetudo sit, ecqua lex, ecqua pactio, ecquod eius rei artificium aut usus aut exercitatio, hominum aut adprobatio aut offensio; ex quibus nonnumquam elicitur aliquid suspicionis. Sunt autem aliae suspiciones, quae communiter et ex negotiorum et ex personarum adtributionibus su- muntur. nam et ex fortuna et ex
Abbreviated transcription (Latin):
uq uoc ie ieͥ oportebrt pranũ que sunt continen ia sõ
iolo sugocio he. que abie separe ñ posint quro ae fo¬
co sais ens diligent᷑ considemre quid sit añ rem faetũ.
er quo spes ꝑficiendi nata. i ficieudi facultas quesite uoe
raus Quuid in ipsa re gerena. ⁊ quid poste⁊ conseriitu
sit. Peinde ipsius ẽ negocii gestio ꝑtietanda. Nan hoc
genus eatũ rerũ que negocio sunt attubates scur. los
co nobis e erposicum. hoc gͦ in genere spactabitur d ẽ
cempus. occasio faic ultas. quoꝵ uniuiscuaq ue s dilige n¬
e np osi firmaconis p eptis ex plicata e. Euare ne arei li
ñ ad monuisso aut ne cad iti dirisse uideaurs breuiẽ
Lcmnonstinbimus quio quaq in parte considsare oporte¬
at .s In loco gͥ oporcunitas in tempe longinq uitis. ui
oetasione conmoditas. ad facienduri idones: in fuo uel¬
uact copla. i potestas catũ rerũ ꝓpter quas aliquuo fu¬
caluis ste. aut quib sine om̃s confiei ñ pot̾ consioeiã¬

Expanded text:
ontinentia cum ipso negotio, hoc est, quae ab re separari non possint. quo in loco satis erit dili- genter considerasse, quid sit ante rem factum, ex quo spes perficiundi nata et faciundi facultas quaesita vi- deatur; quid in ipsa re gerenda, quid postea conse- cutum sit. Deinde ipsius est negotii gestio pertrac- tanda. nam hoc genus earum rerum, quae negotio sunt adtributae, secundo in loco nobis est expositum. hoc ergo in genere spectabitur locus, tempus, occasio, facultas; quorum unius cuiusque vis diligenter in con- firmationis praeceptis explicata est. quare, ne aut hic non admonuisse aut ne eadem iterum dixisse videamur, breviter iniciemus, quid quaque in parte considerari oporteat. in loco igitur opportunitas, in tempore longinquitas, in occasione commoditas ad faciendum idonea, in facultate copia et potestas earum rerum, propter quas aliquid facilius fit aut quibus sine omnino confici non potest, consideran
Abbreviated transcription (Latin):
quondam cum florerent
om̃ib copiis: et initalia ẽ¬
in primis beati numerarẽ¬
tur : templum iunonis
qd̃ religiosissime colebant.
egregiis pictuns locuplec¬
tare uoluerunt. Itaq era¬
cleontem ⁊ eusim qui tum longe cateris excellere
pictorib existimabat᷑. magno p̾cio conductũ adibu¬
eiunt. Is ⁊ cetems quãpliues tabulas pinxit. quanuim
iemansit. Et ut excellentẽ muliebris formȩ pulchri
tudinẽ muta inse imago contineret: helene si mula
ehii corꝑi pingendo pliuimũ aliis prestare accepissent:
libent̃ audierunt. Putauerunt enini si quo in genere płi¬
mũ posset. in eũ magnooꝑe elaborass. egregiũ sibi opꝰ
illo in fano relicturũ. Neq eos illa opinio fefellit. Ham
⁊ eusisillico quesiuit ab his quasnam uirgines habe¬
na p̃dicos dignitate. Et enĩ quodã temꝑe crotoniate
multũ om̃ib corꝑum uirib. ⁊ dignitatib añ steterc̃.

Expanded text:
quondam, cum florerent omnibus copiis et in Italia cum primis beati numerarentur, templum Iunonis, quod religiosissime colebant, egregiis picturis locupletare voluerunt. itaque Heracleoten Zeuxin, qui tum longe ceteris excellere pictoribus existimabatur, magno pretio conductum adhibuerunt. is et ceteras conplures tabulas pinxit, quarum remansit, et, ut excellentem muliebris formae pulchri- tudinem muta in se imago contineret, Helenae pingere ebri in corpore pingendo plurimum aliis praestare saepe accepissent, libenter audierunt. putaverunt enim, si, quo in genere plurimum posset, in eo magno opere elaborasset, egregium sibi opus illo in fano relicturum. neque tum eos illa opinio fefellit. nam Zeuxis ilico quaesivit ab iis, quasnam virgines formna praeditos dignitate. etenim quodam tempore Crotoniatae multum omnibus corporum viribus et dignitatibus antisteter
Abbreviated transcription (Latin):
Cogitatio enĩ quãuis regionẽ pot̾̃ amplecti. ⁊ in ea sitũ
loci cuiꝰdam ad suũ commodũ ⁊arbitriũ fabricari ⁊ ar¬
chitect̾ari. Quare liceyit si hac prompta copia contenti
ñ erimꝰ: nos mecipsos nobis cogitatione nr̃a regionẽ cons¬
tituere. ⁊ idoneoꝵ locoꝵ cõmodissimã distinctionẽ com¬
ꝑare. De locis satis dictũ ẽ. Dunc ad imaginũ ioẽm tran

Expanded text:
Cogitatio enim quamvis regionem potest amplecti et in ea situm Cogitatio enim quamvis regionem potest amplecti et in ea situm loci cuiusdam ad suum arbitrium fabricari et architectari. Quare licebit, si hac prompta copia contenti non erimus, nosmet ipsos nobis cogitatione nostra regionem constituere et idoneorum locorum commodissimam distinctionem conparare. De locis satis dictum est; nunc ad imaginum rationem tran
Abbreviated transcription (Latin):
forma ⁊ natura loci comꝑandi sunt. ut distincte intluce
possint. Nam si quiꝰ multa int̃ columpnia sumpserit:
conturbabitur similitudine locoꝵ. ⁊ ignorabit qͥs in
quoq loco collocarit. Et magnitudine modica ⁊ medi¬
ocres locos hr̃i oportet. Nam ⁊ p̃t̾ modum ampliuagas
ĩmagines reddunt: ⁊ nimis angusti sepe ñ uident᷑ posse
caꝑe imaginũ collocationẽ. Tum nec nimis illustres
nec uehem̃t̃ obscuros locos hñ oportet. ne aut obce¬
centur tenebris imagines. aut splendore p̃fulgeant. Int̃
ualla locoꝵ mediocria placet eẽ fere paulo plus aut mi¬
nus liçet pedũ tucenũ. Nam ut aspectus: iaem cogitatio
minus ualet. siue nimis ꝓ cul remoueris. suie uehem̃t
ꝓpe admouens id qd̃ oportet uideri.S quãquã facile ẽ
ei qui paulo plum nouent. quãuis mubtos ⁊ idoneos
locos comparare: tũ siquis satis idoneos ad ea inuenire
se ñ putabit: ipse sͥ constituat quãmultos uolet licebit.

Expanded text:
forma atque natura loci comparandi sunt, ut distincte interlucere possint. Nam siquis multa intercollumpnia sumpserit, conturbabitur similitudine locorum et ignorabit quid in quo loco collocauit. Sexto, magnitudine modica et mediocri locos habere oportebit. Nam et preter modum ampli uagas ymagines reddunt, et nimis angusti sepe non uidentur posse capere ymaginum collocationem. Septimo, nec nimis illustres nec uehementer obscuros locos habere oportet, ne aut obsecentur tenebris ymagines aut splendore prefulgeant. Octauo, interualla locorum mediocria placet esse, fere paulo plus aut minus pedum trinum. Nam ut aspectus, ita cogitatio minus ualet, si aut nimis procul remoueris aut uehementer prope admoueris id quod oportet uideri. 36. Rerum ei, qui paulo plura noverit, quamvis multos et idoneos locos conparare, tamen si qui satis idoneos invenire se non putabit, ipse sibi constituat quam volet multos licebit.
Abbreviated transcription (Latin):
possit. ⁊ reum ad lectũ eius astituemus dextera pocũ¬
lum. sinistra tabulas. medicũ testiculos arietinos te¬
nentẽ. hoc mͦ ⁊ testium ⁊ hereditatis ⁊ ueneno necati
dine in locis ponemꝰ. ꝙ quocienscũq iem meminisse
uolemꝰ. si formarũ dispositione. ⁊imaginũ diligenti
notatione utem᷑. facile ea que uolemus memoria con¬
sequem᷑.  Cum u̾boꝵ similitudines imaginib expͥme¬
re uolemus. plus negocii suscipiemꝰ. ⁊ mag̃ ingeniũ
ultionẽ reges atride parant. In loco oportet statuere
manus ad celũ tollentẽ domiciũ cũ a iegib marciis
loris cedatur. hoc erit iam domi ulcionẽ reges. In al¬
tero loco esoꝑum ⁊ cymbrũ subornari uagantẽ ephi

Expanded text:
possit. Et reum ad lectum eius adstituemus, dextera pocupossit. Et reum ad lectum eius adstituemus, dextera poculum, sinistra tabulas, medico testiculos arietinos tenentem: hoc modo et testium et hereditatis et veneno necati dine in locis ponemus; et, quotienscumque rem meminisse volemus, si formarum dispositione et imaginum diligenti notatione utemur, facile ea, quae volemus, memoria consequemur. Cum verborum similitudines imaginibus exprimere volemus, plus negotii suscipiemus et magis ingeniuitionem reges Atridae parant  in loco constituere manus ad caelum tollentem Domitium, cum a Regibus Marciis loris caedatur: hoc erit «Iam domum itionem reges»; in altero loco Aesopum et Cimbrum subornari, ut ad Ephigen
Abbreviated transcription (Latin):
seamus.  Qm̃ gͦ rerũ similes eẽ imagines oportet: ⁊ ex oĩb
uerbis nosmet notas nobis similicudines elige̾ debenuis.
Uuplices gͥ similitudines eẽ debent. une rerũ. alcere u̾bo¬
iũ. Rerũ similitudines exprimunt᷑. cum sũmatĩ ipso¬
rũ negorioꝵ imagines ꝯꝑamus. uerboꝵ similitudines
constitriuntur. cum uniuscuiꝰq nominis ⁊ uocabuli me¬
moria imagine notatur. Rei tocius memoriam. sepe
una nota ⁊ imagine simplici comp̃hendimꝰ ħ mͦ. ut
si accusator dixerit ab reo hominẽ ueneno necatum
⁊ hereditatis causa factũ arguerit. & euis rei multos
dirit̾ testes ⁊ conscios eẽ si hoc pͥmum ut ad defenden-¬
dum nobis expeditũ sie meminisse uolemus. in pͥmo
loco rei tocitis imaginẽ conformabimꝰ. egrotũ in lec-¬
to cubantẽ faciemꝰ. ipsũ illũ de quo agetur si formã
eiꝰ detinebimꝰ. si eum ñ agnouerimꝰ. aliquẽ egrotum
ñ de minimo loco sumemus. ut cito in m̃tem uenire

Expanded text:
am ergo rerum similes imagines esse oportet, ex omnibus rebus nosmet nobis similitudines eligere debemus. Duplices igitur similitudines esse debent, unae rerum, alterae verborum. Rerum similitudines exprimuntur, cum summatim ipsorum negotiorum imagines conparamus; verborum similitudines constituuntur, cum unius cuiusque nominis et vocabuli memoria imagine notatur. Rei totius memoriam saepe una nota et imagine simplici conprehendimus; hoc modo, ut si accusator dixerit ab reo hominem veneno necatum, et hereditatis causa factum arguerit, et eius rei multos dixerit testes et conscios esse: si hoc primum, ut ad defendendum nobis expeditum ‹sit,› meminisse volemus, in primo loco rei totius imaginem conformabimus: aegrotum in lecto cubantem faciemus ipsum illum, de quo agetur, si formam eius detinebimus; si eum non, at aliquem aegrotum ‹non› de minimo loco sumemus, ut cito in mentem venire
Abbreviated transcription (Latin):
dõs immortales arbitror dedisse pietate ꝓ um̃. Transie
Om̃s in uidiose eripuit tibi bene uiuendi casus faculta¬
tes. huiꝰmõi transiectio que rẽ ñ reddit obscurã: multũ
ꝓderit ad continuationes de quib añ dictũ ẽ. In quib
oportet u̾ba ad poeticũ quendã exs triꝑe̾ num ac ꝑfec¬

Expanded text:
deos inmortales arbitror dedisse virtute ‹pro› vestra.» deos inmortales arbitror dedisse virtute ‹pro› vestra.» Omnes invidiose eripuit bene vivendi casus facultates.» Huiusmodi traiectio, quae rem non reddit obscuram, multum proderit ad continuationes, de quibus ante dictum est; in quibus oportet verba sicuti ad poeticum quendam extruere nume