comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nire ⁊ accione ⁊ usu sen reqͥsitione: sͥ ex p̾dc̃is honoribꝰ
ꝯpetẽtibꝰ. doñ dc̃os detiarios ĩ tegre p̃faro ałb̃i ⁊ eiꝰ suc¬
cessoribꝰ reddat ⁊ soluat. Et reddidit fendũ p̃dõaꝵ ho¬
noꝵ eaidẽ albi aqͦ illos tenebat .⁊ eit ind̾ eiꝰ homo
⁊ miles. fr̃uctꝰ qͦ om̃s qͦs ex honoribꝰ p̃dc̃is susceꝑit dẽs
albas. eidẽ abbi ⁊ motiastĩo lesati pure lib̾e ⁊ sĩplicit̃
ĩ helemosinã int̃ innos donauit ⁊ de p̃dc̃is hotiorstꝰ
dubit. ꝓmisit ꝑse suosq heredes eidẽ ałb̃i stipłanti

Expanded text:
is honoribus conpetentibus donec dictos denarios integre prefato abbati et ejus successoribus reddat et solvat ; et reddidit feudum predictorum honorum eidem abbati a quo illos tenebat et erat inde ejus homo et miles, fructus quoque omnes quos ex honoribus predictis susceperit dictus abbas, eidem abbati et monasterio Lesati, pure, libere et simpliciter in helemosina inter vivos donavit et de predictis honoribus d
Abbreviated transcription (Latin):
otũ sit cũctis ꝙ arualdꝰ corbai miles ꝯfessus ẽ se accepis¬
se mutuo adño petͦ de dałbs alb̃e lesati. lxx. soł. toł. renũ¬
ciãs nõ min̾iate ⁊ nõ solute peccimie &xceptiorii ꝙꝓ qͣbusdã
denatĩs obligauit eidẽ ⁊ successoribꝰ eiꝰ ad renẽdũ utendũ
⁊ explectãdũ ꝑtẽ quã ht̃ in o̾ibꝰ hotioribꝰ de pͣdinhas ⁊

Expanded text:
otum sit cunctis quod Arnaldus Corbati, miles, confessus est se accepisse mutuo a domino Petro de Dalbs, abbate Lesati,.LXX. sol. tol., renuncians non numerate et non solute peccunie exceptioni, pro quibusdam denariis obligavit eidem et successoribus ejus ad tenendum, utendum et expl
Abbreviated transcription (Latin):
pena. cec. soł. toł. quã sibi mucuo firma stipłatione so¬
lutoͣs ꝓmiserũt. ꝑtẽ uidelic nõ seruãtẽ predc̃a uł aliqͣde
p̃dc̃is ꝑti p̃dc̃a obseruãti ⁊ ꝙ pena comissa uł soluta. arbi
oĩa facienda seruari. cõstituerũt se fidenissores. arualdꝰ
corbati miles ⁊i ponciꝰ decauiaco. Et ꝓ alb̾e calercii. petrꝰ
de ruera.⁊ idẽ ponciꝰ de cauiaco. actũ est ħ apd̾ lesatũ .xii.
die ĩ troitꝰ mẽsis apͥł. sũ .u̾. anno ab ĩcarniatiõe dñs .mͦ. cͦc.

Expanded text:
pena.CCC. sol. tol. quam sibi mutuo firma stipulatione soluturos promiserunt partem videlicet non servantem predictam vel alique de predictis parti predicta obsomnia facienda servari constituerunt se fidejussores Arnaldus Corbati, miles, et Poncius de Cauiaco, et pro abbate Calercii, Petrus de Ruera et idem Poncius de Cauiaco. Actum est hoc apud Lesatum,.XII. die introitus mensis aprilis, feria.Va., anno ab Incarnatione Domini.M°.CC
Abbreviated transcription (Latin):
residitis possessiortibꝰ õsbꝰ ⁊ nuribꝰ ꝑ se suosq suocessores. eũ dẽ
buardũ corbati nire feudi ĩuestiitit.⁊ eũ md̾ recognouit
ac recepit ꝑ snũ hoĩam ⁊ uassallũ. salua ꝑre arualdi corba¬
ti militis frĩs fui ĩ predc̃is honiorsbꝰ de cues ⁊ saluo oĩ nire aliis
aut habe ⁊ i detoto feudo sup̃dc̃o idẽ asbas ꝓmisit ⁊ mãdauit de¬
õĩbꝰ ãpanicaribꝰ ax ꝑte dñacionis aidẽ b̾nardo corbati firmã ⁊
ꝑpetuã fac̾e guirẽtiã. saliuis ibi ⁊ retẽtis sibi ⁊ successoribꝰ suis
ĩ ꝑpetuũ cẽsu ⁊ dñationibꝰ sip̃dc̃is. Et ibidẽ p̃fatꝰ bnardꝰ¬

Expanded text:
juribus per se suosque successores eundem Bernardum Corbati jure feudi investivit et eum inde recognovit ac recepit per suum hominem et vassallum salva parte Arnaldi Corbati militis, fratris sui, in predictis honoribus de Cucs et salvo omni jure aliis aut habere omnibus amparatoribus ex parte dominationis eidem Bernardo Corbati firmam et perpetuam facere guirentiam, salvis ibi et retentis sibi et successoribus suis in perpetuum censu et d
Abbreviated transcription (Latin):
debebãt ẽẽ hoĩes ⁊ milites ałbis lesateñ ⁊ redd̾e sibi ꝓ seruicio
singłis ãnis ĩ festo sc̃ petͥ unũ par calcariũ.: ⁊ urare sõꝑ fide¬
litatẽ ⁊ fac̃e homagcũ ĩ mũtacione dñs ⁊ uosalli. Quare dẽs
Unaroꝰ corbati reqͥsuit eũdẽ ałr̃em ut pp̃m militẽ ĩuestiat de
fondo ip̃o ⁊ ip̃m in sĩ hoĩem ⁊ milicẽ recognoscat. Dñs ũo

Expanded text:
esse homines et milites abbatis Lesatensis et reddere sibi pro servicio singulis annis, in festo sancti Petri, unum par calcarium et jurare semper fidelitatem et facere homagium in mutatione domini et vassalli ; quare dictus Bernardus Corbati requisivit eundem abbatem ut ipsum militem investiat de feudo ipso et ipsum in suum hominem et militem recognos
Abbreviated transcription (Latin):
de larnhaco ꝓ dño cõite. bauili salue tr̃e. cõtuleẽt ⁊ cõ.¬
b̃nardi daurẽca ⁊ Guilłi maiał ex ꝑce una ⁊ cõdaami¬
nã dñi abb̃is lesati uti fossatũ descẽdit aiia puplica
usq ad fũdũ ex altã ⁊ int̃ casalerias rauq̃ti. C arualdi
ouelherii ex una ꝑte ⁊ mã q̃ ducit asaluatr̃a u̾sꝯ sc̃m
eꝑciũ ex alrã et si ãpliꝯ ẽ ibi ĩfra ĩminos supͣdc̃os duaꝵ¬

Expanded text:
haco pro domino comite, bajuli Salveterre, contulerunt et conBernardi Daurenca et Guillelmi Maialis, ex parte una, et condaminam domini abbatis Lesati uti fossatum descendit a via puplica usque ad fundum, ex altera, et inter casalerias Rauqueti et Arnaldi Ovelherri, ex una parte, et viam que ducit a Salvaterra versus Sanctum Eparcium, ex altera ; et si ampl
Abbreviated transcription (Latin):
beis ⁊ ind̾ descendẽdo recte ꝑ mediã combã usq ad rinũ lato¬
nis. Quã liinitationẽ ⁊ qd arbit̾ũ smhalit̾ ostẽdit ⁊ ꝓmul¬

Expanded text:
beis et inde descendendo recte per mediam combam usque ad rivum Latobeis et inde descendendo recte per mediam combam usque ad rivum Latonis ; quam limitationem et quod arbit
Abbreviated transcription (Latin):
habĩ ap̃ec̃o asb̃e casereꝰ.⁊ de intihabitione sua ꝯcedi puplicũ
ĩstrumẽtũ. Et ibidẽ dẽi dñs Cicardꝰ de maornaco diffinitiua
armo dela faga ibi iidelic ubi gutellꝰ qͥ diuidit mnr̃ ambas
las fagas incrar ĩ ruĩ p̃dc̃m. ⁊ ind̾ ascendẽdo recte ꝑ qucellũ
p̃dc̃m usq ad capd̃ gutelli. ⁊ usq ad corm exarti inciani qd est
ĩ serra ⁊ id̾ trãfica serra ⁊ ua q̃ duc̃ de scõ eparcio ñsꝯ sc̃m
ralianũ recte usq ad gutellũ de lauinhassa de faga .⁊ inde
sic̃ gntellꝰ ip̃e descẽdit recte usq ad riñ gninzens ⁊ ind̾ sic̃
unꝰ ip̃e recte ascõdit usq ad gutã de moissas q̃ intrat ĩ ruiũ
p̃dc̃m ⁊ ind̾ tra̾fito rio ascendẽdo recte ꝑ la selnata sic̃ signa
uadũt usq ad exartũ delaseluata qd ẽ decimariĩ scĩexii ⁊¬
md̾ ascẽdẽdo recte usq ad tĩam Rndi debordis q̃ est decitia¬
rii scĩ eꝑxii. ⁊ ind̾ descẽdendo recte usq ad clorã de plano del

Expanded text:
haberi a predicto abbate Calercii et de ratihabitione sua concedi puplicum instrumentum ; et ibidem dictus dominus Cicardus de Maornaco diffinitivama rivo de la Faga ibi videlicet ubi gutellus qui dividit inter ambas las Fagas intrat in rivum predictum, et inde ascendendo recte per gutellum predictum usque ad capud gutelli et usque ad co inde transita serra et via que ducit de Sancto Eparcio versus Sanctum Julianum recte usque ad gutellum de la Vinhassa de Faga, et inde sicut gutellus ipse descendit recte usque ad rivum Gauzens, et inde sicut rivus ipse recte ascendit usque ad gutam de Moissas que intrat in rivum predictum, et inde transito rivo ascendendo recte per la Selvata sicut signa vadunt usqde ascendendo recte usque ad terram Raimundi de Bordis que est decimarii Sancti Eparcii, et inde descendendo recte usque ad clotam de plano del
Abbreviated transcription (Latin):
laudauit. ⁊ dedit ad fend bnardo pͥori p̾dc̃o ⁊ aliis ha¬
ordĩo. totã hãc p̃dc̃am t̾ram uti meliꝰ ĩcdudit᷑ infra
p̃dc̃as adiacẽtias. Tali pacto dedit illis ħ feud̾ ut ĩ uno¬
qͦq ãno ĩ festo de martrore. reddãt ind̾ ei . uiiii.d̾.i. m̃.
toł ⁊⁊ .i. pogisiũ obł. ⁊ reacapte merał ⁊ .i. pegisiũ.
q̃ndo euer̾ut. ⁊ de cdamore huiꝰ feudi. fid̾ ind habeat

Expanded text:
is haordinio totam hanc predictam terram uti melius includitur infra predictas adjacentias ; tali pacto dedit illis hoc feudum ut in unoquoque anno, in festo de Martrore, reddant inde ei.VIIII. d. et m. tol. et.I. pogisium obl. et reacapte mezalis et.I. pogisium quando evenerit et de clamore hujus feudi fidancias inde habeat
Abbreviated transcription (Latin):
lis scĩ antonii qͥ est extͣ portã narbonẽsẽ cũ sua
bona ꝓpͥa ac spõtanea uolũtate. laudauit. ⁊ cõue¬
nit ⁊ firmo pacto mãdanit ioħi hospitalario eiꝰ¬
dẽ loci ⁊⁊ Sebilie uxori sue. ut ip̃e Dxndꝰ caluetꝰ
ãmodo nõ accipiat ĩ predc̃o hospitali aliquẽ hõi
obitũ ip̃iꝰ Rndi calueti p̾dc̃i ⁊ uxoris sue ri¬
carde. uti meliꝰ Rndꝰ caluetꝰ ⁊ uxor eiꝰ predc̃a
mͦ sũt dñi de p̃dc̃a domo ⁊ de p̃dc̃is honoribꝰ. hoc
fuit fc̃m .iͦii. die ĩtroitu mẽsis decẽbr. fr̃ã .iiii.¬

Expanded text:
ntonii qui est extra portam Narbonensem, cum sua bona propria ac spontanea voluntate, laudavit et convenit et firmo pacto mandavit Johanni, hospitalario ejusdem loci, et Sebilie, uxori sue, ut ipse Raimundus Calvetus amodo non accipiat in predicto hospitali aliquem hominobitum ipsius Raimundi Calveti predicti et uxoris sue, Ricarde, uti melius Raimundus Calvetus et uxor ejus predicta modo sunt domini de predicta domo et de predictis honoribus. Hoc fuit f
Abbreviated transcription (Latin):
cõsilio stepħi de ppłi uilla qͥ ẽ dñs istiꝰ tre. cͥ p̃dẽi uẽditores sol¬
uerũt ⁊ reddiderũt feuũ. ido ut feuũ illd daret arnaldo pa¬
rnatori ⁊ suo ordĩo. Cũc dñs stepħs de ppłi inlla recuꝑato feuo ab
eis. laudauit ⁊ dedit ad feuũ arnaldo paratori : ⁊ b̃narde uxo¬
i sue. ⁊ eoꝵ ordĩo. istã trã p̃dc̃am cũ ĩtroitu ⁊ exicu .⁊ cõ¬

Expanded text:
consilio Stephani de Populivilla qui est dominus istius terre qui predicti venditores solverunt et reddiderunt fevum ideo ut fevum illud daret Arnaldo Paratori et suo ordinio ; tunc dominus Stephanus de Populavilla, recuperato fevo ab eis, laudavit et dedit ad fevum Arnaldo Paratori et Bernarde, uxori sue, et eorum ordinio istam terram predictam cu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtes alt̾iꝯ arpẽti ĩre ⁊i plus qd ibi ẽ. sic̃ meliꝰ ħ ro¬
tũ includit᷑ ĩfra p̃dc̃as adiacãtias. Tali pacto ut ꝓ
toto hoc feudo reddãt ind̾ ei .xuiii.d̾. toł .t.m̃. obł.
ad domũ dm̃ ĩ unoqͦq ãno ĩ festo de martrore.
⁊ reacapte.iii. mezał. qͣndo eueñit ⁊ de clamo¬
re huiꝰ feudi. fidãtias ind̾ hab̾at e⁊.iiͦii.d. iusticiã
si uiste ĩ culpabũt᷑. Et p̃dẽs pͥor fec̃ cõuenietitiã

Expanded text:
re et plus quod ibi est sicut melius hoc totum includitur infra predictas adjacentias ; tali pacto ut pro toto hoc feudo reddant inde ei.XVIII. d. tol. et m. obl. ad domum domini in unoquoque anno, in festo de Martrore, et reacapte.III. mezal quando evenerit et de clamore hujus feudi fidantias inde habeat et.IIIIor. d. justiciam si juste i
Abbreviated transcription (Latin):
usq ad uallũ. ⁊ de tota hac uenditõe p̃dẽs uẽdicor
b̃nardꝰ barta laudauit ind ⁊ cõuenit fac̃e bonã
⁊ frrmã guirẽtiã de oibꝰ ãparatoribꝰ excepta parte
dñatõis p̃dc̃o pͥori. ⁊ aliis habicatoribꝰ eiꝰdẽ domꝰ ⁊
coꝵ ordĩo. Hec ueditio fuit fc̃a cõsilio ⁊ uolu̾tate
dit ind ⁊ soluit ħ feud̾. id̾o ut daret illũ predc̃o
pͥori. Et tũc dñs p̃dc̃s recuꝑato ħ feudo laudauit ⁊¬

Expanded text:
ditor Bernardus Barta laudavit inde et convenit facere bonam et firmam guirentiam de omnibus amparatoribus excepta parte dominationis predicto priori et aliis habitatoribus ejusdem domus et eorum ordinio ; hec venditio fuit facta consilio et voluntate dit inde et solvit hoc feudum ideo ut daret illum predicto priori ; et tunc d
Abbreviated transcription (Latin):
uit ⁊ qͥrauit titulo ꝑfẽe donatõis ⁊ irreuocabił int̃ ui¬
uos filiis. ⁊ filiabꝰ. ⁊ ĩfantibꝰ. untu̾sis ortis. ⁊ orit᷑is. qͦs
uł quas Gilłmꝰ de la reula fr̃ suus suscepit uł adhuc
ẽ susceptus de euda uxore sua fllia dñi buardi de
figuarrda ⁊ dñe marte uxoris eiꝰ. cocã illã domũ ⁊ locũ
ĩ qͦ est. q̃ est mt̃ honorẽ põcii scutifari dñ cõitis :⁊ hono¬
rẽ pet̾ cornerii ⁊ tenet de honore domꝰ scĩ anconii usq

Expanded text:
revocabilis inter vivos, filiis et filiabus et infantibus universis ortis et orituris quos vel quas Guillelmus de la Reula, frater suus, suscepit vel adhuc est suscepturus de Raimunda, uxore sua, filia domini Bernardi de Figuareda et domine Marte, uxoris ejus, totam illam domum et locum in quo est, que est inter honorem Poncii, scutiferi domini comitis, et honor
Abbreviated transcription (Latin):
possĩt eũ remoũi de eccłia iã dc̃a ĩ aliqͦ mͦ. huiꝰ roist̃
testes. Gulłmꝰ scĩ clarii. Iordanꝰ de castanag.aime¬
ticꝰ de magren. arnaldꝰ ato. ⁊ petrꝰ capatꝰ qͥ hãc cartã
scͥpsit. Fcã carta ista anno ab ĩcarnatõe xͥ.mͦ.cͦ.ii.
Regnãte filipo rege frãcoꝵ. Dndo coĩte thoł. ⁊ ĩ tho¬

Expanded text:
possint eum removeri de ecclesia jamdicta in aliquo modo. Hujus rei sunt testes : Guillelmus Sancti Clarii, Jordanus de Castanag, Aimericus de Magren, Arnaldus Ato et Petrus Capatus qui hanc cartam scripsit. Facta carta ista anno ab Incarnatione Christi.M°.CC°.II°., regnante Filipo rege Francorum, Raimundo comite Tholo
Abbreviated transcription (Latin):
ciendũ est ꝙ Rndꝰ de roais. laudauit ⁊⁊ recognouit. atq
dedit ad feudũ dño b̾nardo pͥori eccłie ⁊ domꝰ bi anco¬
niii ⁊ oibꝰ habitacoribꝰ eiꝰdẽ loci p̾sẽtibꝰ ⁊ futis illos .iii.
medios aripẽtos tr̃e ⁊ ãpliꝰ si sbi ẽ ⁊ malole qd̾ ibi ẽ
ut ibi habeat ⁊ teneat malolẽ ad suã uolu̾tatẽ uł ad
tĩam laboraciuã. ad uolũtatẽ dm̃ pͥoris ⁊ habitatoꝵ
eccłie bi anconii ⁊ sũt int̃ honorẽ arnaldi trobati ⁊
brune uxoris eiꝰ.⁊ honorẽ aimerici ⁊ Rnde uxoris eiꝰ. ⁊
ẽ apd faletrarẽ. ⁊ tenẽt de una carraria puplica usq ad
aliã. Tali pacto dedit eis ħ feudũ. ut ĩ uno qͦq ãno ĩ
festo b̾i michaeł reddãt ind ei .xiii.d̾. toł. obł. ⁊ reacap

Expanded text:
ciendum est quod Raimundus de Roais laudavit et recognovit atque dedit ad feudum domino Bernardo, priori ecclesie et domus Beati Antonii, et omnibus habitatoribus ejusdem loci presentibus et futuris, illos.III. medios aripentos terre et amplius si ibi est et malole quod ibi est, ut ibi habeat et teneat malolem ad suam voluntatem vel ad terram laborativam ad voluntatem domini prioris et habitatorum ecclesie Beati Antonii ; et sunt inter honorem Arnaldi Trobati et Brune, uxoris ejus, et honorem Aimerici et Raimunde, uxoris ejus, et est apud Faletrarem et tenent de una carraria puplica usque ad aliam ; tali pacto dedit eis hoc feudum ut in unoquoque anno, in festo beati Michaelis, reddant inde
Abbreviated transcription (Latin):
effectũ habeat. Idcͥco ĩ dĩ nõie ego ioħs hospicalariꝰ
hospitał scĩ anconii qͥ ẽ ext̃ portã narbonẽse cõsilio
⁊ uolũtate Rndi calueti hospitalarĩ eidẽ hospitat.
duco te Sebeliã in uxorẽ ⁊⁊ ego sebeha duco te iobẽ
ꝓ uiro .⁊ dono ego sebelia ⁊⁊ cõcedo dño dõ õĩpotenti
⁊ be marie. ⁊ p̃dẽo hospitati coepꝰ meũ ad seruiend̾

Expanded text:
hospitalarius hospitalis Sancti Antonii qui est extra portam Narbonensem, consilio et voluntate Raimundi Calveti hospitalarii ejusdem hospitalis, duco te, Sebeliam, in uxorem et ego Sebelia duco te, Johannem, pro viro et dono ego, Sebelia, et concedo domino Deo omnipotenti et beate Marie et predicto hospitali corpus meum ad serviendum
Abbreviated transcription (Latin):
medietarẽ istiꝰ domꝰ. ⁊ casał.⁊ hedificioꝵ:⁊ hasti¬
mẽtoꝵ ibi existẽtiũ uł ꝑtinẽtiũ. q̃ est mt̃ domũ
petͥ de pinsaguello. ⁊ domũ Geraldi. ⁊ cenet de ho¬
nore arualdi de podio buscano usq ad carrariã
p̾̃dc̃i loci scilic p̃setes ⁊ futi᷑. Itẽ Dndꝰ caluetꝰ p̃¬
dictꝰ recepic p̃dc̃am sebeliã ꝑ sororẽ ⁊ ꝑ ꝑticipẽ

Expanded text:
s domus et casalis et hedificiorum et bastimentorum ibi existentium vel pertinentium que est inter domum Petri de Pinsaguello et domum Geraldi et tenet de honore Arnaldi de Podiobuscano usque ad carrariam predicti loci scilicet presentes et futuri ; item Raimundus Calvetus predictus recepit predictam Sebeliam per sororem et per
Abbreviated transcription (Latin):
fulcrãdi tholłam ep̃i. ⁊ Rndi albis lesaceñ. renor
aut̃ huiꝰcemodi cõpositõis cał ẽ. ne pͥor b̾nardꝰ
scĩ anconii uł eiꝰ fuccessores ullũ parrochianũ ł
parrochianã eccłie sci scepħi sepelire p̃sumat
sine cõsilio ⁊ uolũtate p̾faci ĩposici ⁊ cõuentus
uł successoꝵ eiꝰ. hec utiq cõposicio fc̃a fuit de

Expanded text:
atis Lesatensis ; tenor autem hujuscemodi conpositionis talis est : Ne prior Bernardus Sancti Antonii vel ejus successores ullum parrochianum vel parrochianam ecclesie Sancti Stephani sepelire presumat sine consilio et voluntate prefati prepositi et conventus vel successorum ejus ; hec utique conpositio facta fuit de
Abbreviated transcription (Latin):
su dñi pet̾ de disbs albis lesati qͥ totũ hoc landauit ⁊ cõces¬
sit. ac ita fi̾ uoluit. dedit ad feud Rndo de sauardiio fu¬
coris ⁊ eiꝰ ordĩo .U. brachiatas honoris de ãplo. ⁊ .iiii. prachi¬
acas ⁊ dimidiã de longo. q̃ sũt int̃ honorẽ Rnde uxoris
qͦͣndã ioħ̃is de canauesio ⁊ petͥ corñi ⁊ honorẽ eisẽ poris
⁊ tenet de honore dẽi pͥoris usq ad cartariã pupłicã cũ¬

Expanded text:
it et concessit ac ita fieri voluit, dedit ad feudum Raimundo de Savarduno, sutoris, et ejus ordinio.V. brachiatas honoris de amplo et.IIIIor. brachiatas et dimidiam de longo que sunt inter honorem Raimunde, uxoris quondam Johannis de Canavesio, et Petri Tornerii et honorem ejusdem prioris, et tenet de honore dicti prioris usq
Abbreviated transcription (Latin):
beat :⁊ .xii.d̾. isticiã si recte ĩ culpat᷑ feudatariꝰ. ⁊ pre¬
dẽs feudacariꝰ nͭ eiꝰ ordiniũ nõ debet hũc p̃dẽm feudũ
ut dñs possit ind̾ ꝑdete suos pay. nͨ aliꝙͥ suaꝵ dñatio¬
ciat ħ alii uł aliis. ⁊ fiat cõsilio dñi. qͥ habeat illd mi¬
nus .xi.d. ꝙͣ alt̃ si retiñe uolu̾it. ⁊ si reciñe nołłerit
uendat illũ cui potuerit exceptis sup̾dc̃is ⁊ fiat cõslio
dñi. qͥ habeat de unoqͦ soł uend.i.d. ⁊ de qͣlib soł pig.¬

Expanded text:
feodatarii ; et predicti feodotarii nec eorum ordinium non debent hunc predictum feodum ut dominus possit inde perdere suos pax nec aliquid suarum dominatio qui habeat illud minus.VI. d. quam alter si retinere voluerit et si retinere noluerit vendat illum qui potuerit, exceptis supradictis et fiat consilio domini qui habeat de unoquoque solido vend.I. d. et de quolibet soli
Abbreviated transcription (Latin):
de oĩbꝰ ãparatoribꝰ excepta ꝑte dñatõis. p̃dc̃o b̃tiardo pͥo¬
ri ⁊i aliis habicatoribꝰ eiꝰdẽ loci ⁊ suo ordĩo. ħ uẽdicio fu¬
it fc̃a cõfilio dñe Guilłme sororis stepħi de ppłi uilla
qͥ fuit q̃ tnd ẽ dña ⁊ ind habuit suos paꝵ. cui p̃dc̃s
uẽditor ind̾ reddidit ⁊ soluit ħ feud. ido ut daret illũ

Expanded text:
excepta parte dominationis predicto Bernardo priori et aliis habitatoribus ejusdem loci et suo ordinio ; hec vendicio fuit facta consilio domine Guillelme, sororis Stephani de Populivilla qui fuit, que inde est domina et inde habuit suos pax cui predictus venditor inde reddidit
Abbreviated transcription (Latin):
t᷑ feuatarii ⁊ de uno qͦq soł. uend̾. istiꝰ honoris hab̾at
dñs.i.d. ⁊ de iumo qͦq soł. pig̃ .i. oboł. ⁊ sic hoc fc̃m cõ¬
sinio dñi Rndi de roais. uł sui ordinii. Insuꝑ dñs .R.
de roais cũ cͤcͣnsibꝰ ⁊ usibꝰ. sine płibꝰ ibi rerẽtis. lauda¬
uit acq cõuenit face bonã ⁊ firmã guirẽtiã de coto h¬

Expanded text:
 istius honoris habeat dominus.I. d. et de unoquoque sol. pignoris.I. obolum et sit hoc factum consilio domini Raimundi de Roais vel sui ordinii ; insuper dominus R. de Roais, cum istis censibus et usibus sine pluribus ibi retentis, laudavit atque convenit facere bonam et firmam guire
Abbreviated transcription (Latin):
cõsilio dñi. qͥ hab̾at de uno qͦ soł uend̾ .i.d̾. ⁊ de qͦlib sol
pig̃.i. oboł. Et ĩ ista p̃dc̃a hotiore habet dña Rnda
medietatẽ ⁊ petrꝰ torñiꝰ aliã medietatẽ. In suꝑ dñs
bnardꝰ de roer pͥor scĩ antonii. debet ⁊ cõuenit quitire
de oĩbꝰ ãparatoribꝰ. Hoc fint fc̃m .iii. die ĩtroitꝰ mẽsic¬

Expanded text:
at de unoquoque sol. vende.I. d. et de quolibet sol. pignoris.I. obolum ; et in ista predicta honore habet domina Raimunda medietatem et Petrus Tornerius aliam medietatem ; insuper dominus Bernardus de Roer, prior Sancti Antonii, debet et convenit guirire de omnibus ampara
Abbreviated transcription (Latin):
ac ita fieti uoluit. dedit ad fendũ dñe de nde qͦndã
uxoris ioħis de canauesio ⁊ petͦ torm̃o ieño petri
trobati agulherio ⁊ eoꝵ ordĩo .ui. brachiatas hono¬
tis de ãplo.⁊ .iiiiͦ. buichiatas ⁊ dmudiã de lõgo. q̃
sut it̃ honorẽ põcii seutiferi dñi cõitis ⁊⁊ honorẽ

Expanded text:
ac ita fieri voluit, dedit ad feudum domine Raimunde, quondam uxoris Johannis de Canavesio, et Petro Tornerio, jenero Petri Trobati, agulherio, et eorum ordinio.VI. brachiatas honoris de amplo et.IIIIor. brachiatas et dimidiam de longo que sunt inter honorem Poncii, scutiferi d
Abbreviated transcription (Latin):
sequencium uota fidelui fauore bemuoloꝰ psequi consue¬
uit et illustrium uirorum ꝑsonas quas in sua deuotione
Corare ut igitur ex de uotione qm̃ ad noset romanameccͤa
hr̃e dignoic̾it fauoreni apłicum tibi senciat accrepsse tu¬
is de nõtis supplicationib in clinati ad instar felicis it

Expanded text:
sequentium vota Fidelium favore benevolo prosequi consuevit, & illustrium virorum personas, quas in sua devotione corare. Ut igitur ex devotione, quam ad Nos, & Romanam Ecclesiam habere dignosceris, favorem Apostolicum tibi sentias accrevisse; tuis devotis supplicationibus inclinati auctorit
Abbreviated transcription (Latin):
prouidere ꝑ quem posset ecc̃a ip̃a mutnsq salubrit
gup̃uar: Post ingilem curam quam fuphoc ad¬
tam mec n mcucia. redolente gracuitate morin.
et constiuo matuntate conipicuam. aliartq do¬
ius uututum ab altissimo multiplicit decora

Expanded text:
r quem posset Ecclesia ipsa in utrisque salubriter gubernari, post vigilem curam, quam super hoc aditam, vitæ munditia redolentem, gravitate morum, & consilii maturitate conspicuam, aliarumque donis virtutum ab Altissimo multipliciter decoratam
Abbreviated transcription (Latin):
anmas uerbo sciencie ac exempio iite instruere ⁊
alas eorum studio ecc̃e ipẽ grata suscipe debeant
incrementa. Pridenisiquidem eccatholoma ꝑ
qui apud sedem apłicam die̾n clausit extreuumi
pistoris solatio destituta. Nos dispoitionem ip̃io¬

Expanded text:
animas verbo scientiæ, ac exemplo vitæ instruere, & animas verbo scientiæ, ac exemplo vitæ instruere, & alia eorum studio Ecclesiæ ipsæ grata suscipere debeant incrementa. Pridem siquidem Ecclesiâ Tolosiscopi, qui apud Sedem Apostolicam diem clausit extremum, Pastoris solatio destitutâ, Nos dispositionem ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
mani salute de celorum excelso inmelia
ext̾mmi nr̃i t̾ram exiliens nr̃e carius exuto urgi¬
ius a ssumpta tͣbea omofc̃us. seꝑ nobis mortis tor¬
mentis exponere non exꝑauit. post deuictum tñ¬
phatum q inundum effcũs in ara crucis summus
pontifer et rex magnus ad celos asscensinus. Sum
inum int̾ris ad custocliom imice sponse iucrium de¬
reliquid. Cum in beato petro celestis regii ponti¬
ficio tracdito plenitudiuem potestatis et suꝑ om̃s
ecc̃as contulit magratum.ip̾us itaq digntione
qmͣ qm inm̾̃ti ad huns moĩapicem magratus
assumpti et in apłatus specula constituti. Licet et¬
ecc̃arum oninium curam teneamur gerere gena¬
lemi. Deillis tñ quibus uacationis unnuñe in¬
cõmoda dignoscuntur. Nos decet ꝓpencius cogi¬
tare. Ut ead carum regimen ydoneĩ prelati ꝑure
prouidencie mim st̾iumꝰ assumantur. De quibus
considatis uirtutib de suꝑ sibi traditis presimu¬
tur ueri sumlit̾ et tenetur. Q uod creditas sibi

Expanded text:
mani salute de Cælorum excelso in mediam exterminii nostri Terram exiliens, nostræ carnis ex utero Virginis assumptâ trabeâ, homo factus se pro nobis mortis tormentis exponere non expavit; post devictum, triumphatumque Mundum effectus in Ara Crucis Summus Pontifex, & Rex magnus ad Cælos ascensurus suum in Terris ad custodiam unicæ Sponsæ suæ Vicarium dereliquit, cui in Beato Petro cælestis Regni Pontificiæ tradidit plenitudinem potestatis, & super omnes Ecclesias contulit Magisterium. Ipsius itaque dignatione, quamquam immeriti, ad hujusmodi apicem Magistratus assumpti, & in Apostolatus specula constituti, licèt Ecclesiarum omnium curam teneamur gerere generalem, de illis tamen, quibus vocationis imminere incommoda dignoscuntur, Nos decet propensiùs cogitare, ut ad earum regimen idonei Prælati per nostræ providentiæ ministerium assumantur, de quibus, consideratis virtutibus desuper sibi traditis, præsumitur verisimiliter, & tenetur, quòd creditas sibi
Abbreviated transcription (Latin):
Egina uero ñ
cessalut predi¬
sare regem, ut deũ ue¬
rum coleret. et ydola
uana que colebat derr¬
linqueret. Sed nullo
modo animum eius
ad credendum cõmo¬
uere poterat. donec tan¬
dem aliquando bellum
contra alemãnos seuoᷤ¬
q moueretur: in quo
compulsus est confiti.
quem ante negauerat.
Pugnantib uero. frã¬
cis et alemanns. ppls
ledouel cadere cepit. ⁊¬
Aurelianus hxc indẽs.
ait ad regem. Domĩe
rex. deum celi crede. quẽ
regina colit. et lilr̃ibit
te cum tuis a pericl̃o ĩ¬
minenti: et uictori am
dabit. Rer ergo eleua¬
tis ad celum ocłis. per¬
fusus lacrimis ait. Te
credo ih̾u xp̃e. qui ueni¬
sti mundum saluare.
ydola que colui respuo.
Libera me a presenti ꝑi¬
culo, seruus enim tuu
ego sum. Cum hec orãs
diceret. alemanm in fu¬
gam conu̾si sunt: cor¬
q rege mortuo subd̃t
se cledouco. Rer uero
cos. terramq corum ⁊¬
stituit sub tributo. ⁊ ꝓ
adepta uictoria. deum
laudans. reuersus est
in franciam. Narrans¬

Expanded text:
egina vero non cessabat predicare regem, ut Deum verum coleret et idola vana que colebat derelinqueret. Sed nullo modo animum eius ad credendum commovere poterat, donec tandem aliquando bellum contra Alamannos Suevosque moveretur, in quo compulsus est confiteri, quem ante negaverat. Pugnantibus vero Franciset Alamannis, populus Flodovei cadere cepit. Aurelianus hec videns, ait ad regem: 'Domine rex, Deum celi crede, quem regina colit, et liberabit te cum tuis a periculo imminenti et victoriam dabit'. Rex ergo, elevatis ad celum oculis, perfusus lacrimis, dixit: 'Te credo, Iesu Christe, qui venisti mundum salvare. oro, que colui respuo, libera me a presenti periculo; servus enim tuus sum ego'. Cum bec orans diceret, Alamanni in fugam versi sunt, eorumque rege mortuo, subdunt se Flodoveo. Rex vero eos terramque eorum constituit sub tributo, et pro adepta victoria Deum laudans, reversus est in Franciam narravi
Abbreviated transcription (Latin):
quib aduirit multũ
dilexit. et excoluit. ꝓ co
qd̾ uir suns rer ludoui¬
cus. in ea graciam sc̃
baptismatis accepit:⁊
spiritus sanctus in six¬
cle columbe. crisma ⁊ o¬
leum ibi detulit. Neno¬
uauit etiam ab ipsis
fundamentis. qͦddam
mire magnitudinis
monasterium, quod
in suburbio rothoma¬
gensis ciuitatis. prope
muros eius urbis. tp̃r
beati dẏonisii ibi edifi¬
catum fuit. et ab codẽ
aplico uiro dedicatum.
in nomine duodecim
apłorum. die kalenda¬
rum septembris: sicut
in quadam petra. que
erat in fundamẽto al¬
taris reposita. sculptũ
erat. Ibi enun congre¬

Expanded text:
quibus advixit multum quibus advixit multum dilexit et excoluit, pro eo quod vir suus rex Lucdovicus in ea gratiam sancti baptismatis accepit, et Spiritus sanctus in specie columbe chrisma et oleum ibi detulit. Renovavit etiam ab ipsis fundamentis quoddam mire magnitudinis monasterium, quod in suburbio Rotomagensis civitatis prope muros eiusdem urbis tempore beati Dionisii ibi edificatum fuit et ab eodem apostolico viro dedicatum in nomine duodecim apostolorum die Kalendarum Septembris, sicut in quadam petra, que erat in fundamento altaris reposita, sculptum erat. Ibi etenim adgre
Abbreviated transcription (Latin):
la celeriter eis
Mox illi ut sumpscĩt.
aqua conueisa est ĩ ui¬
num, et dixerunt se nũ¬
quam tam optimui
bibisse uinum. Quo
sumpto. sanctam dĩ fa
ad eunt. cerices solote¬
nus flectunt. grates gͥ¬
tulando referunt: se nũ¬
quam tam bonum sũp¬
sisse poculum dicunt.
Electa uero dei hoc uͭ au¬
diuit. non suis mitis.
sed dei bonitati deputa¬
unt. silentio ter famle¬
que detulit. ut nulli ꝓ¬
deret impenunt. Qui¬
cunq nero de predicto
fonte bibelut. aquam
sentiebat. Edificatores
autem monasterii. qͥi¬
ens sumpserunt. eis
uertebatur in uium:
donec consummaretur
totum monasterii edi¬
ficium. Quo finito.
permanet idem fons ĩ
naturalem aque sapo¬
rem. usq in hodiernum
diem. Edificauit prete¬
rea in suburbio laudũ
castri eccł̃iam. in hono¬
re sancti petri, in qua
congregatõnem statu
petri. que est infra mu¬
ros urb̃ remensis am¬
pliauit, et ditauit ter¬
ris. et eccl̃iasticis orna¬
mentis. Hanc itaq
eccliam. cunctis dieb

Expanded text:
la celeriter mittMox illi ut sumpserunt, aqua conversa est in vinum, et dixerunt se nunquam tam obtimum bibisse vinum. Quo sumto, sanctam Dei famulam adeunt, cervices solo tenus flectunt, grates gratulando referunt, se nunquam tam bonum sumpsisse poculum dicunt. Electa vero Dei hoc ut audivit, non suis meritis, sed Dei bonitati deputavit, silentio texit famuleque detulit, ut nulli proderet, imperavit. Quicumque vero de predicto fonte bibebat, aquam sentiebat; edificatores autem monasterii quotiens sumpserunt, eis vertebatur in vinum, donec consummaretur totum monasterii edificium. Quo finito, permanet idem fons in naturalem aque saporem usque in hodiernum diem. 13. Edificavit preterea in suburbio Lauduni castri ecclesiam in honore sancti Petri, in qua congregationem statuio sancti Petri, que est infra muros urbis Remensis, ampliavit et ditavit terris et ecclesiasticis ornamentis. Hanc itaque ecclesiam cunctis diebus
Abbreviated transcription (Latin):
eccl̃iastics ornamentis.
Uenit nouus constan¬
tinus ad baptismum.
precedente beato remigi¬
o. subsequente beata
dotilde. hec omnia sp̃u
sancto typice operante.
Erat enim congruum.
nt ueniente rege paga¬
no ad luptismum. pre¬
cederet sanctus remigiꝰ
nice xp̃i ih̾u: et subseq̃¬
retur sancta regĩa clo¬
tildis. uice eccl̃ie deum
interpellans. Consec̃t
sanctus presul fontem,
rer indumentis corpo¬
ralib eruitur: et a pre¬
dicto presule baptirat᷑.
Cumq crsma defuiss.
te plenas. Quas bea¬
tus remigius deuote
suscepit, regemq mo¬
re eccl̾iastico perunrit.
Docauitq cum ludoui¬
cum. quasi laudabilẽ

Expanded text:
ecclesiasticis ornamentis. ecclesiasticis ornamentis. Venit novus Constantinus ad baptismum, precedente beato Remigio, subsequente beata Chrothilde, hec omnia Spiritu sancto tipice operante. Erat enim congruum, ut, veniente rege pagano ad baptismum, precederet sanctus Remigius vice Christi Iesu, et subsequeretur sancta regina Chrothildis vice ecclesie Deum interpellantis. Consecrat sanctus presul fontem; rex indumentis corporalibus exuitur et a predicto presule baptizatur. Cumque chrisma defuisset,te plenas, quas beatus Remigius devote suscepit, regemque more ecclesiastico perunxit vocavitque eum Lucdovicum, quasi laudabilem
Abbreviated transcription (Latin):
O tempore mag¬
nus sacerdos
et pontifex remigius. ca¬
thedram remensis eccle
regebat strenue. Hunc
regina accersinit. de y̾rãs
ut ostenderet regi iuam
salutis. Tunc pontifer
ante regem uenit, quẽ¬
rer honorifice suscepit.
et ait. Andiam te libẽ¬
ter bratissime pater. et
qd̃ iusseus: exequar o¬
et dominus dñantiũ.
Ip̃e enim dicit. Per me
reges regnant. In quẽ
si credere uoluis. et sacro
baptisicite ablutus fu¬
ers. omĩ peccatorum
tuorum remissionẽ hẽ¬
bis. omnes inunicos
tuos superabis: et ĩ fu¬
turo seculo. cum eo sĩe
fine regnabis. Audi¬
ens rex clodoueus hec uͬ¬
ba sancti presulis remi¬
gii. obortis lacrimi di¬
xit. Deum credo, lapti¬
zan desidero: per eũ ui¬
uere. et in eo mori cupi¬
o. Orat sancta reginci
clotildis indesinenter
deum, exposcit supplici¬
ter. ut eripiat regem c̃
ppło. a laqueo dyaboli¬
co: et ut purgent᷑ lup¬
tismate sacro. operãte
in eis sp̃u sancto. Or¬
nat preterea eccł̃iã cor¬
tuns et palliis. et cetis

Expanded text:
o tempore magnus sacerdos et pontifex Remigius cathedram Remensis ecclesie regebat strenue. Hunc regina accersivit, deprecans, ut ostenderet regi viam salutis, Tunc pontifex ante regem venit, quem honorifice suscepit, et ait: 'Audiam te libenter, beatissime pater, et quod iusseris exequar oet Dominus dominorum; ipse enim dixit: Per me reges regnant. In quem si credere volueris et sacro baptismate ablutus fueris, omnium peccatorum tuorum remissionem habebis, omnes inimicos tuos superabis et in futuro seculo cum eo sine fine regnabis'. Audiens rex Flodoveus hec verba sancti presulis Remigii, obortis lacrimis, dixit: 'Deum credo, baptizari desidero, per eum vivere et in eo mori cupio'. Orat sancta regina Chrothildis indesinenter Deum, expetit suppliciter, ut eripiat regem cum populo a laqueo diabolico, et ut purgetur baptismate sacro, operante in eo Spiritu sancto. Ornat preterea ecclesiam cortinis et palliis et ceteris
Abbreviated transcription (Latin):
una cum sorore sua re¬
uersus est. Sed nescio
quo periculo imminẽ¬
te languore. in ip̃o itin̾e
mortua est. parisiusq
deportata. in basilica scĩ
petri. uirta patrem suum
scpulta est. Childebertuͤ
nero inter reliquos the¬
sauros et ministenia et¬
desiarum. detulit de nasiͤ
salomonis preciosissiis.
seraginta calices. quide¬
cun patenas. iugĩti cap¬
sas euangeliorum ex a¬
auro punssimo. gemĩa¬
rio opere celtas pulchre
ornatas. Ille uero not¬
luit ea confringere. sed
per eccl̃ias dispensauit.¬

Expanded text:
una cum sorore sua reuna cum sorore sua reversus est. Sed nescio quo periculo inminente, languore in ipso itinere mortua est. Parisius deportata, in basilica sancti Petri iuxta patrem suum sepulta est. Childebertus vero inter reliquos thesauros ministeria ecclesiarum detullit: de vasis Salomonis preciosissimis sexaginta calices, quindecim patenas, viginti capsas euangeliorum ex auro purissimo gemmario opere celatas, pulchre ornatas. Ille vero noluit ea confringere totaque per ecclesias dispensavit
Abbreviated transcription (Latin):
nis. misit soror euis. ii
nuncios. ad eum dice:
Quanta mala suꝑ ip¬
ter catholicam fidẽ. Nã
cum ad eccl̃iam xp̃i iret
orationem facere: sterco¬
ra et multos fetores sr̃
cam proiciebat. Atq e¬
am in tantum uerbere¬
bat. ut sanguine illitũ
sudarium suum. fratri
suo transmitteret dicẽs.
Indignamini dulcissi¬
mi fratres laborem et ĩ¬
uariam meam. domi¬
ni caussumi. Cum hec
audisset childebertus ĩi¬
ra magna commotu.
hostem maximum col¬
legit. in hyspaniam di¬
rent. pugnam miit cũ
almarico. Bothi ual¬
de lesi. alinaricus fugã
uertit. naues parat ad
fugiendum. Cumq ⁊
attingere conairtur ad
ip̃as naues. persequut
est eum exoercitus chil¬
deberti. At ille uictũ se
cemnens. ad eccl̃iam xͥa¬
norum fugere ntebat᷑
Sed antequam ad in¬
troitum eccl̃ie peruenis¬
set. quidam francus lã¬
cra eum percussit: mor¬
tuusq est ibi. Tũc chil¬
debeitus hyspaniam de¬
uastans. toletum uilr̃
ingressus. thesauros ⁊¬
magnos inde abstulit.

Expanded text:
 misit soror eius, uxonuncios ad eum, dicens, quanta mala super ipter catholicam fidem. Nam cum ad ecclesiam Christi iret orationem facere, stercora et multos fetores ipse super eam proiciebat atque eam in tantum verberabat, ut sanguinem inlitum sudarium suum fratri suo transmisit, dicens: Indignate, dulcissimi fratres, laborem et iniuriam meam, domni carissimi. Cum haec audisset Childebertus, in ira magna commotus, hostem maximum collegit, in Hispaniam direxit, A. pugnam iniit cum Amalrico. Gothi valde conlesi, Amalricus fugam vertit, naves parat ad fugiendum. Cumque adtingere conaretur ad ipsas naves, persequutusque est eum exercitus Childeberto. At ille victum se cernens, ad ecclesiam Christianorum fugire nitebatur. Sed antequam ad introitum ecclesiae pervenisset, quidam Francus lancea eum percussit, mortuusque est ibi. Tunc Childebertus Hispaniam devastans, Tulletum urbem ingressus, thesauros magnos inde abstullit;
Abbreviated transcription (Latin):
die illo simul nupcia¬
li more accumbere debe¬
rent: illa prudẽcie sue
Deinceps domine mi
rex. audi ancillam tu
am. et concedere digne¬
us qd̃ deprecor. anteqͣ
famulatui nr̃e domi¬
natõnis cocam. Et rex
ait. Postula qd̃ us: et
ego concedam. At illa
postulauit dicens. Pri¬
mum peto. ut deum ce¬
li. patrem ommipotẽtẽ
credas. qui te crecunt.
Secundo. confitene do¬
xp̃m. filium eius. qui
te redemit. regem oĩm
regum. a patre de celis
missum. Tercio. spiri¬
tum sanctũ confirma¬
torem. et illuminatorẽ
omnium iustorum. to¬
tam ineffabilem maie¬
statem. ommpotentiã¬
q coeternam agnosce.
et agnitam crede. ⁊ ydo¬
la nana derelinque. qͥ¬
a non sunt .dii. s sclp¬
tilia uana. et incende e
a:. eccliasq sanctas qͣs
succendisti restaura:
memento queso. ut reqͥ
ras portionem genitoriᷤ
mel et genitricis mec. qͦ
auunculus meus gun¬
debaudus malo ordine
guinem eorum ulcisca
uens ait. Unum restat
qd̃ difficile petis. ut de¬
os meos relinquain. ⁊

Expanded text:
do insimul nuptiali more accumbere deberent, illa prudentiae suaDeinceps, domine mi rex, audi ancilam et concedere digneris, quod deprecor, antequam famulatu vestrae dominationis coeam'. Et rex ait: 'Postola quod vis, et ego concedam'. Et illa postolavit, dicens: 'Primum peto, ut Deum A. caeli, Patrem omnipotentem credas, qui te creavit. Secundo confitere dostum, filium eius, qui te redemit, Regem omnium regum, a Patre de caelis missum; tertio Spiritum sanctum confirmatorem et inluminatorem omnium iustorum. Totam ineffabilem maiestatem omnipotentiamque coeternam agnosce et agnitam crede et idola vana derelinque, qui non sunt du, sed sculptilia vana, incendeque ea et ecclesias sanctas, quas succendisti, restaura. Et memento, queso, ut requirere debeas porcionem genitoris mei et genetricis meae, quos avuncolus meus Gundobadus malo ordine guinem eorum Dominus vechus ait: 'Unum restat, quod difficile petis, ut deos meos relinquam et
Abbreviated transcription (Latin):
ta multa. et ait. Quid
restat aluid. nisi ut õẽ
regnum meum cum
dodoueo diuidam: Et
dixit ad aurelianum.
Reuertere ad dominũ
tuum. quia h̃s qd̃ ei
deferas munera mlta.
que non laborastis. Et
ait aurelianus. Eiliuˢ
tuus est dominus meꝰ
dodoueus rex: omnia
uestra communia er̃t.
Et dixerunt sapientes
burgondionũ. Uiuat
rex qui tales h̃t leudos.
Reuersusq est aurelia¬
nus cum thesauris ml̾¬
tis. ad dominum suũ
in francia. Clodoueus
itaq rex habebat filiũ
de concubina. nomine¬
theedoricum.

Expanded text:
ta multa, et ait: 'Quid ta multa, et ait: 'Quid restat aliud, nisi ut omnem regnum meum cum Chlodoveo dividam?'. Et dixit ad Aurilianum: 'Revertere ad dominum tuum, quia habes quod ei deferas, munera multa, quod non laborastis. Et ait Aurilianus: 'Filius tuus est dominus meus Chlodoveus rex; omnia vestra communia erunt'. Et dixerunt sapientes Burgundionum: 'Vivat rex, qui tales habet leudos'. Reversusque est Aurilianus cum thesauris multis ad dominum suum in Francia. Chlodoveus itaA. que rex habebat filium de concubina nomineTheudericum.
Abbreviated transcription (Latin):
ad gondebaudum dui¬
git. propter thesaurum
clotildis regine sue.g
Bondelaudus itaq ĩ
ira commotus ait. Nũ¬
quid in manus clodo¬
uel tradetur regnũ meũ.
aut thesauri mei: Non¬
ne contestatus sum ti¬
bi aureliane. ut nõ ul¬
meo explorare substã
i aurelianus respondit
dicens. Uuut dominuᷤ
meus clodoueus rex. et
franci qui cum eo sũt.
quia non timeo minaᷤᷤ
tuas. dum dominumẽ
dat filius tuus propri
dodoueus rex: ubi pro
thesauro uroris sue do¬
mine mee adueniat.I¬
gitur burgondiones.
sicut est consuetudo. da¬
to consilio gondebau¬
do regi suo dixerũt. Da
nepti tue aliquid de fa¬
cultate thesauri sui. q̃
ei contingit. quia siciꝰ¬
tum esse decerinitur: ha¬
beasq fedus et amicici¬
am cum lodoueo et gẽ¬
te francorum. ne fonte
iriant in terram nr̃am.
quia ppls ualidus ⁊ fe¬
rus est. et sine deo. Au¬
diens itaq consilium¬
dedit per manus aure¬
liam ad partem dodo¬
uei. putem marimam
thesauri sui. aurum et
argentum. et ornain¬

Expanded text:
ad Gundobadum dirigit propter thesaurum Chrotchilde reginae suae. Gundobadus itaque in ira commotus, ait: 'Numquid in manus Chlodoveo tradetur regnum meum aut thesauri mei? Nonne testatus fui tibi, Auriliane, ut non vemeo explorare substant Cui Aurilianus respondit, dicens: 'Vivit dominus meus Chlodoveus rex et Franci qui cum eo sunt, quia non timeo minas tuas, dum dominus meus dat filius tuus proprius Chlodoveus rex, ubi pro thesauro uxoris suae, dominae meae adveniat'. Igitur Burgundiones, sicut est consuetudo, dato consilio Gundobado rege suo, dixerunt: 'Da neptae tuae aliquid de facultate thesauri sui, quae ei contingit, quia sic iustum esse decernitur, habeasque foedus et amicicia cum Chlodoveo et gente Francorum, ne forte inruant in terram nostram, quia populus validus et ferus est sine Deo'. Audiensque eorum consilidedit per manus Auriliano ad partem Chlodoveo partem maximam thesauri sui, aurum, argentum et ornamen
Abbreviated transcription (Latin):
clotarius. regnum eius
runt. Habebut quoq the¬
edoricus filium. n omĩe
tlredebertum. strenium ⁊
ntilem. eleuatiq sunt
in magna potentia. Al¬
maricus quoq filius a¬
larici regis gothorum.
sororem corum ad ꝯiu¬
gium peciit. Quã illi
non negantes. cum or¬
namentis optimis si
bi in matrimonium a¬
sumpsit. In illo tempo¬
re. dani cum rege suo no¬
mino dochilaico. cũ na¬
uali hoste. per altũ ma¬
re gallias appetunt. the¬
attoarios. uel alios de¬
uastantes. atq captiuã¬
tes. plenas naues de
rum ad litus maris re¬
sidebat. Qd̃ cum theodo¬
rico nunciatum fuisset.
thecdobeitum filium suu
cum magno excercitu ĩ
illis partibz direxit. Qi
uit cum eis: atq mag
predam tulit. et in terra¬
sua restituit.

Expanded text:
Chlotharius regnum eius Chlotharius regnum eius r. Habebat quoque Theudericus filium nomine Theudobertum strenuum et utilem, elevatique sunt in magna potentia. Amalricus quoque, filius Alarici regis Gothorum, sororem eorum ad coniugium petiit, Quam illi non negantes cum ornamentis optimis, bi in matrimonium adsumpsit. In illo tempore Dani cum rege suo nomine Chochilaico cum navale hoste per alto mare Gallias appetent, TheAttoarios vel alios devastantes atque captivantes, plenas naves de rum ad litus maris resedens. Quod cum Theuderico nuntiatuTheudobertum filium suum cum magno exercitu in illis partibus dirigens. Qui vit cum eis caede maxifecit, praedam tulit, et in terrasuam restituit.
Abbreviated transcription (Latin):
ter tormenta deficiatis.
Illi hec audientes graci¬
am et uitam solumi
optantes habere adeptã.
nachario. parentes quo¬
rum frater rignemiris
nomine. apud cynoma¬
mus ciuitatem. iubente
cledoneo rege interfectus
est. Quib mortus ul
peremptis omne regnũ
et magnis regibz uel
parentib suis.¶
Ost hec omni¬
a. mortuns est
clodoneus rex in pacez. et
scpultus est in basilica
sancti petri apłi. quã ip̃e¬
rer. uel regina sua edi¬
ficauerant. Mortuus
est autem anno quĩto.
postquam cum alarico
rege gothorum pugna¬
uit. Regnauit quoq si¬
mul annis triginta. A
transitu sancti martim.
usq ad transitum do¬
douei regis. fuerunt an¬
ni centum duodeci. Clo¬
tildis regina. post mor¬
tem uiri sui. turonis ci¬
nitate frequenter ꝑgẽs.
ad basilicam beati mar¬
tuni dutissime commo¬
rata. domino seruiebat.
parisius raro uisitabat.
Igitur post mortem do¬
douei regis. hii quatuor
filii cius. theodoricus. do¬
domiris. childeleitus. et

Expanded text:
ter tormenta deficiatis'. ter tormenta deficiatis'. Illi haec audientes, gratiam et vitam solomodo optantes habere adeptam cnachario parentes; quorum frater Rignemiris nomine apud Cinnomannis civitate, iubente Chlodoveo rege, interfectus est. Quibus mortuis vel peremptis, omnem regnum et magnis regibus vel parentibus suis. st haec omnia mortuus est Chlodoveus rex in pace et sepultus est in basilica sancti Petri apostoli, quam ipse vel regina sua aedificaverant. Mortuus est autem anno quinto, postquam cum Alarico rege Gothorum pugnavit. Regnavit quoque simul annis 30. A transitu sancti Martini usque ad transitum Chlodovechi regis fuerunt anni cenA. tum duodecim. Chrodchildis regina post mortem viri sui Toronis civitate frequ enter pergens, ad basilicam beati Martini diutissime commorata, Domino serviebat; Parisius raro visitabat. Igitur post mortem Chlodovechi regis hii quattuor filii eius, Theudericus, Chlodomiris, Childebertus et
Abbreviated transcription (Latin):
ponderunt mentientes.
Tibi est forciora faroni
tuo consiliario . Ueniẽ¬
tes autem dedoueus.⁊
ragnacharius ad pug¬
nam. fortiter inter se p̃¬
cesum cernens excercitũ
suum fugere nititur.
Sed ab ipsis tradito¬
rib comprchensus. li¬
gatis post tergum ma¬
nib. una cum richurio
fintre suo. cledoueo pre¬
sentatur. Cui dirit do¬
douens. Cur humili¬
asti gentem ur̃am. ut
te uinci permitteres: Nõ¬
ne melius tibi fuerat
mori: Et cleuata bipe¬
ne in caput eius defix.
et mortuus est. Conu̾¬
susq ad fratrẽ ait. Si
tu solacium fratri tuo
prefuisses. ligatus nõ
fuisses. Similiter et ip¬
sum in capite percussũ ĩ¬
terfecit. et mortuus est.
Post mortem corũ cog¬
noscentes traditores e¬
orum. aurum qd̃ cledo¬
neo acceperant esse inci-¬
atum. dixerunt hoc re
gl. Respondens dixit
eis. Merito tale aurũ
delbet accipere. qui domi¬
num suum tradit ad¬
mortem. Sufficiat no¬
bis uitam tantumm
habere concessam. ne in¬

Expanded text:
sponderunt, mentientes: sponderunt, mentientes: 'Tibi est fortior et tuo Farone consiliario'. Venientes autem Chlodoveus et Ragnacharius ad pugnam fortiterque inter se prcaesum cernens exercitum suum, fugire nititur, sed ab ipsis traditoribus conprehensus, legatis a tergo manibus, una cum Ricchario, fratre suo, Chlodoveo presentantur. Cui dixit Chlodoveus: 'Quur humiliasti gentem nostram, ut te vincere permitteres? Nonne melius tibi fuerat mori?' Et elevata bipenne in caput eius defixit, et mortuus est. Conversus ad fratrem suum, ait: Si tu solacium fratri tuo prebuisses, ille legatus non fuisset'. Similiter et ipsum in capite percussum interficit, et mortuus est. Post mortem eorum cognoscent traditores eorum, aurum, quod a Chlodoveo acceperant, esse viciatum; dixerunt hoc rege. Rex A. respondens, dixit eis: 'Merito tale auro debet accipere, qui dominum suum ad mortem tradit. Sufficiat vobis vitam tantomodo habere concessam, ne in
Abbreviated transcription (Latin):
ascenso equo aurum ⁊
argentum in atriũ qd̃
est inter auitatem et es¬
desiam beati martini. p̃¬
sente populo manu ꝓ
sauit. Ab ea die tanqͣm
consul et angustus est
reueniens. ibi sedẽ reg¬
ni sui constituit. ¶De
ragnacharius apud ca¬
maracum ciuitatem.
effrenis in luxuria. h¬
Habebat quoq consili¬
arium nomine faronẽ.
simili spurcicia lutulen¬
tum. Cum enu aliꝙͥ¬
muneris. aut cibi ei de¬
ferretur. dicebat. Sint
ista michi. et meo con¬
siliario faroni. Pro qͣ
causa indignati fran¬
ci qui erant cum eo cõ¬
mouerunt eum aduer¬
sus ragnachariũ. Dãs¬
q eis clodoueus ꝓ hac
causa baltheos et armil¬
las assimilatas de au¬
ro. sed deintus eramen.
et coprum erat deaura¬
tum. sub dolo factum.
dedit leudibz ragnacha¬
iii. quatinus super ip̃¬
sum inuitarent eum.
doucus excercitum con¬
tra ragnacharium parẽ¬
tem suum. Misit aũt¬
ragnacharius specula¬
tores ad cognoscendũ.
interrogans cuius hos¬
tis maior esset. Qui re¬

Expanded text:
Ascenso equo, aurum et Ascenso equo, aurum et arest inter civitatem et ecclesiam beati Martini, praesente populo manu prma dispensavit. Ab ea die tanquam consul et Augustus est ivitatem veniens, ibi sedem regni sui constituit. CAP.Ragnacharius apud Camaracum civitatem effrenis in luxuria. Habebat quoque consiliarium nomine Faronem simili spurcitia lutulentum. Cum enim alimuneris aut cybi ei deferti essent, dicebat: 'Sint ista mibi et meo consiliario Farone'. A. Pro qua causa indignati Franci, qui erant cum eo, conmoventes eum adversus Ragnachario. Datisque eis Chlodoveus pro hac causa balteis et armellis adsimilatis de auro, – sed deintus aeramen et cobrium erat deauratum sub dolo factum, leudibus Ragnacharii, qualiter super ipsum invitarent eum. doveus exercitu contra Ragnacharium, parentem suum, misit Ragnacharius speculatores adcognoscendum, interrogans, cuius esset hostis maior. Qui re