comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cdd&̧ tercom & unus adsinixtrãc inregno tuo : Vnde pini¬
onem regni hab& mater filiorũ gebede utcũ dñs dixe¬
rit filius hominis trad&ur pnncipib: seccerdotũ & scnb̵
& condem nabunt eũ morte. & tradent gentibus ad in¬
ludendũ & placgellacndũ & crucifigendum & ignomini cem
pocssionis timentib discipulis nuntiar& illaglori& postu
l& trium phacntis. hacc ut rearex arusac quie postomnia
dixerat dnis & tertia dieresur ge putac uiteũ mulie¬
lico post resur rectionẽ regnacturũ : & hoc qđ insecundo

Expanded text:
 et unus ad sinistram in regno tuo. Unde opinionem regni habet mater filiorum Zebedaei, ut cum Dominus dixerit: Filius hominis tradetur principibus sacerdotum et Scribis, et condemnabunt eum morte, et tradent gentibus ad illudendum, et flagellandum, et crucifigendum; et ignominiam 155 passionis timentibus discipulis annuntiaret, illa postulet gloriam triumphantis? hac, ut reor, ex causa, quia post omnia dixerat Dominus: et tertia die resurget, putavit eum mulier post resurrectionem illico regnaturum; et hoc quod in se
Abbreviated transcription (Latin):
figura m regis hab& recepistie gomercedem quã tibipmis¬
sercem hoc ẽ imacginem & similitudinẽmec̃ : quidq risam¬
plius & nõltecm ipseplus accipere quaẽ aelium. nihilaccipere¬
tolleqđ tuum ẽ &uccde: Iudeos inlege. qui non gretiac sed
per& scclucctur: qui e nimfecerit ea uiu& in ea : unde dr̃ adeĩ¬
scc nact & ilec lucaȩ ꝓcerabola ubimaior filius minon inui¬
d& Et non uult eum recipi paeni tentẽ & patremaccuset
Iniustitiae: & ueniamus hunc eẽsensũ quem diximus. titub
pacrabale huius finis : q consentiunt: sic in quit er̃ nouissimi
primi & piimi nouissimiꝰ & cscendȩihis ii grosolimaẽ cc̃diũp¬

Expanded text:
figuram regis habet. Recepisti ergo mercedem quam tibi promiseram, hoc est, imaginem et similitudinem 154 meam: quid quaeris amplius; et non tam ipse plus accipere, quam aTolle quod tuum est, et vade. Judaeus in lege non gratia, sed per opera salvatur: Qui enim fecerit eam vivet in ea . Volo sonat et illa Lucae parabola, ubi major filius minori invidet, et non vult eum recipi poenitentem, et patrem accusat injustitiae. Et ut sciamus hunc esse sensum quem diximus, titulus parabolae hujus finisque consentiunt. Sic erunt, inquit, novissimi primi, et primi novissimi.
Abbreviated transcription (Latin):
quiiugo legis grtuis simo p̃mebantur eedeuaenge lir
Inuitaet graetic Iugũ bñ meum succ ueest & honus
meum leue : Quomodo leuius lege euangelium. Cm
in lege homicidium in euan gelium irecdãt neccurꝰ
quetrcctione eucngelii gracti fccciliorcum
in lege cdultrium in eucengelio concupis centicc
punictur Inlege multa p̃cepttesunt que cpostolis
nom posie conpleri plenis sime doc& : In lege operacre¬
quiruntur quȩ qui fecerit uiu&ineir In euaengelo¬

Expanded text:
lii invitat gratiam. Jugum enim meum suave est, et onus meum leve est. Quomodo levius Lege Evangelium, cum in Lege homicidium, in Evangelio ira damnetur? Qua ratione Evangelii gratia facilior, cum in Lege adulterium, in Evangelio concupiscentia puniatur? In Lege multa praecepta sunt, quae Apostolus non posse compleri plenissime docet . In Lege opera requiruntur, quae qui fecerit, vivet 75 in e
Abbreviated transcription (Latin):
nis solis seccerdo tibus Aed confies cnelcem ccclum nictri
phacriseorum ueter is secordactur istoriae quanedo đdđ
secce dote susceptus postulccuit cibos: quicum pcenis lci¬
cos ñ hcobeꝵ dedits consecrectos quibus non licebcet
usci nsi solis sccce oloaibus & leuttis & hoc tentum inter¬
rogecuit Simundipuei cemulieibus &illo sespondene

Expanded text:
nisi solis sacerdotibus? Ad confutandam calumniam Pharisaeorum, veteris recordatur historiae, quando David sacerdote susceptus, postulavit cibos, qui cum panes laicos non haberet, dedit ei consecratos, quibus non licebat vesci nisi solis sacerdotibus et levitis. Et hoc tantum interrogavit si essent mundi pueri a muli
Abbreviated transcription (Latin):
sedreor quaeratur h egimus in leuitico deleꝓ rir
ubi iubentur ut ostendant sera cerdotib etn
lei pram ha buerint tunc aracerdote inmundipi¬
ant. Non quosa cerdotes leprosos pacioent & nimun¬
dor. sed qđ hccbeant notitiaẽ delepronr & nonleproris
& porint discernere quimundus. qui uel inmundusrit :
Quomodo ergo ibileꝓsum sacerdor inmundũ poccit¬
sun tersunt uel in noxii sed pro oppiciosuo cumpeeca¬
toꝵ audierit uccrietates scitquiligandur sit quiue
ad p̃dicandum iusserat eis ut ad nunciaerent aduen¬
tum suum. huc p̃cepit neredicent eẽ iłim xp̃m: mihi¬

Expanded text:
 quaeratur. Legimus in Levitico de leprosis, ubi jubentur, ut ostendant se sacerdotibus, et si lepram habuerint, tunc a sacerdote immundi fiant: non quo sacerdotes leprosos faciant et immundos; sed quo habeant notitiam leprosi, et non leprosi, et possint discernere qui mundus, quive immundus sit. Quomodo ergo ibi leprosum sacerdos mundum vel isontes sunt vel innoxii, sed pro officio suo cum peccatorum audierit varietates, scit qui ligandus, vel qui ad praedicandum, jusserat eis ut annuntiarent adventum suum: hic praecepit, ne se dicant esse Jesum Ch
Abbreviated transcription (Latin):
illum dicens: abssit ae tedñẽ non erit aibi hoc qui conuersus
dicit p&ero: Uad post mesaetana scanda lum es mihiqui¬
a non socpisett quedĩsunt. sed ea que hominũ : Sepedixim
Nimu ardoris amonsq quã maximi fuis sepderum
Indñm scl uactorem : Quiccergo post conpessonẽsuaem
quod acudierat bectus essi monbariona quiacaro
& scenguis no n reuella uit tibi. sed pact̾ meus qui ince¬
lis est. Repente audita dnmͦ opor terere irehise ro¬
solimã ibi quemulte patiasenionbus et scribis. et
piincipib seccer dotum. et occidi & tercia dieresurge¬
re non uultdestrui conpesionem succ̃ nec puta t pie¬
posse ut dĩpiliur occidatur: Adrumit q eum in appa¬
tum suũ uel separa timducit nep̃sentib c&eris con¬
discipulis magirtrũ. uidetetur ar guere: et cepit in t¬
pare illum amantir ceppactu &opta nrdicere. absita tedñe.
aures meae ut dĩꝑilius occidendussit: ad quẽ dñr conuer

Expanded text:
et dicere: absit a te, domine, non erit tibi hoc. qui conuersus et dicere: absit a te, domine, non erit tibi hoc. qui conuersus dicit Petro: uade post me, satanas, scandalum es mihi, quia non sapis, quae dei sunt, sed quae hominum. humnimii ardoris amorisque quam maximi fuisse Petrum in Dominum Salvatorem. Quia ergo post confessionem suam, aeum: Beatus es Simon Bar Jona, quia caro et sanguis non revelavit tibi, sed Pater meus qui in coelis est , repente audit a Domino oportere eum ire in Jerosolymam, ibique multa pati a senioribus et scribis et principibus sacerdotum, et occidi, et tertia die resurgere: non vultposse ut Filius Dei occidatur: assumitque eum in affectum suum, vel separatim ducit, ne praesentibus caeteris condiscipulis magistrum videatur arguere, et coepit increpare illum amantis affectu, et optantis dicere: Absit a te, Domine: aures meae, ut Dei Filius occidendus sit. Ad quem Dominus conver
Abbreviated transcription (Latin):
pinquaem & quod simul censentur inb&hleem ut deun
iudehc& stirpe goierati. Eumess& disponsaett maar
eus maeria:  qͣuecre non de simpliceͥ uirgine sed despe

Expanded text:
pinquam, et quod simul censetur in Bethleem, ut de una videlicet stirpe generati. Cum esset desponsata mater ejus Maria Joseph. Quare non de simplici Virgine, sed de de
Abbreviated transcription (Latin):
foraes & concut &ur cebhominibus. Exemplum des
acgriculture sumꝑtum est Soclenim uthicibori
condimentum et ted sicccen does caernes necesscer¬
umestIta clium usum non hoeb& : Certelegimꝑ
seminatas utnullum in ipsis gomen orir&ur:
cueantergo doctores &episcopi ut uidecent potbi¬

Expanded text:
foras, et conculcetur ab hominibus. Exemplum de agricultura sumptum est. Sal etenim sicut in ciborum condimentum, et ad siccandas carnes necessarium est: ita alium usum non habet. Certe legimus seminatas, ut nullum in ipsis germen oriretur . Caveant ergo doctores et episcopi, et videant: Poten
Abbreviated transcription (Latin):
ch. necepostol cobscondaentur obmentum & sint simis
lucerne submodio : sed toto libor ticte seprodoent
ut quod ecudierunt In cubi culis p̃dicent intectis
legen autꝓph&las: non uousoluere sedad imploe
siue quod dese ꝑcdios proph&lcete compleuerit

Expanded text:
ndi, ne apostoli abscondantur ob metum, et sint similes lucernae sub modio, sed tota libertate se prodant, ut quod audierunt in cubiculis, praedicent in tectis t prophetas. Non veni solvere, sed adimplere. Sive q
Abbreviated transcription (Latin):
sunt cum psalmista dicere: xxutero matns mece dr̃ ns
estu: Tertiae uero hore operanisunt quic puberta te
porro undecim ae. quiultima senectute : & tamenom̃s
panter ccccipiunt p̃mium hic& diuersus laborsit: sunt
qui hacnc pccree boleem. aliter dissercent : pnma horec uolunt
missum ẽẽ in uine cc̃ adacm & reliquos pactr aerchasurq
ad noe tertia ipsum noe usq ad ha bralicem &circum¬
cisionem eidectã. S&ti abraham usq ad morem

Expanded text:
 qui possunt dicere: Ex utero matris meae Deus meus  qui possunt dicere: Ex utero matris meae Deus meus es tu . Tertiae vero horae operarii erunt, qui a pubertate Porro undecimae, qui ultima senectute: et tamen omnes pariter accipiunt praemium, licet diversus labor sit. Sunt qui hanc parabolam aliter edisserant. Prima hora volunt missum esse in vineam Adam et reliquos patriarchas usque ad Noe; tertia, ipsum Noe usque ad Abraham et circumcisionem ei datam; sexta ab Abraham usque ad Mo
Abbreviated transcription (Latin):
intellegitur: scriptum ẽ enim ante ecõmultiert̃ priminous¬
simi & nouissimi primi Nontem poredeferentedño sedfider dier¬
q pectrem familices pymomae ne eisse ut conducer& opercchos
in uine c̃ sucẽ &p̃tium operis constituisse denccriũ deinde egrs¬
sum iuxte horã ter ticcm. uidissecclios stoente inploctere ociosas
& illis nequa quac dence num sed qđ iustum ẽ piusse pollicrtũ sȩta
quoque hora & none pecisse similiter :in decimce ccũt inuenise
alios stantes qui tota die otiosi fueraent & mississe eos inu̾inca
cũ ccutem sero fecctum ess& p̃cepisse ꝓcurcton suo ut a nouisi¬
mis inciperaet reddere hocẽ tebopercnis horte undecim ae
usq aodopacenos horeprimae ominesq paenter contrernouis¬
simos inuidi concitetos iniquitatem arguisse pactiis¬
fecmiliae non quo minus accephnt quc̃e fuereet constitutũ
sed quo plus accipere uoluennt his in quos s&lementiae con¬
ductons effudereotmihi uidexur pnmae horce eẽꝙperce¬

Expanded text:
intelligitur. Scriptum est enim ante eam: Multi erunt primi novissimi, et novissimi primi. Non tempori deferente Domino, sed fidei. Dicitque patremfamilias primo mane exisse, ut conduceret operarios in vineam suam, et pretium operis constituisse denarium. Deinde egressum circa horam tertiam, vidisse alios stantes in platea otiosos: et illis nequaquam denarium, sed quod justum est fuisse pollicitum. Sexta quoque hora et nona fecisse similiter. Undecima autem invenisse alios stantes, qui tota die otiosi fuerant, et misisse eos in vineam. Cum autem sero factum esset, praecepisse procuratori suo, ut a novissimis inciperet reddere, hoc est, ab operariis horae undecimae usque ad operarios horae primae; omnesque pariter contra novissimos invidia concitatos, iniquitatem arguisse patrisfamilias. Non quod minus acceperint quam fuerat constitutum, sed quod plus accipere voluerint his, in quos se clementia conductoris effuderat. Mihi videntur primae horae esse opera
Abbreviated transcription (Latin):
uitias & sauliuo lupta teh. isticen tuplum recipient. &ui tec eiter¬
nã posidebunt Eocccesione huiussententi &e quidẽ in troducunt
milleannos postresurr&tionem. dicente nob̵ tunc centuplum
non intellegente quod si inc&renrs decgnasit rȩꝓmissio inuxonb
dimisent spin teclice recipi&e que cõperatione & mento sui ita
erunt quasi si paeruo numero centenanus numerus cõpacr&̃:
undedicit &cpostolus. qui u nec in teentũ do mũ &unius ꝓuintiae
paruos cegros dimiseret. qua sinihil hacbentes Romni a possiden¬
dõm la Ie mastes. Simile ẽ regnuccelorũ homimpe thifemilias quiexut in¬
moma ne conduc ereoperonos in uinec̃succ̃ conuentio ne cutẽ

Expanded text:
tes, isti centuplum recipient, et vitam aeternam possidebunt. Ex occasione hujus sententiae quidam introducunt mille annos post resurrectionem, dicentes nobis tunc centuplum non intelligentes quod si in caeteris digna sit repromissio, in uxoribus dimiserit, spiritualia recipiet: quae comparatione et merito sui ita erunt, quasi si parvo numero centenarius numerus comparetur. Unde dicit et Apostolus, qui unam tantum domum, et unius provinciae parvos agros dimiserat: Quasi nihil habentes, et omnia possidentes . Simile est regnum coelorum homini patrifamilias, qui exiit primo mane conducere operarios in vineam suam. Convent
Abbreviated transcription (Latin):
liquistis ommac hocenim & gra tes fecit pilosophios demul¬
ticcludiuitier contempserunt. sed quisecutistisme quoqͥp¬
pie apostolorum ẽ atq csdentium : in rogeneractione cũ
sedegrit filius hominis insedeme is toc tisuae quendo & mor¬
tuis descorreptione rerurgent in corrupti. seebitir&uor inso

Expanded text:
liquistis omnia, hoc enim et Socrates fecit philosophus, et multi alii divitias contempserunt: sed, qui secuti estis me, quod proprie apostolorum est atque credentium, in regeneratione cum sederit filius hominis in sede majestatis suae, quando ex mortuis de corruption
Abbreviated transcription (Latin):
Vibisplendor fecie ostenditur &ccendor describitur ua¬
tium Non subs teenta tollitur. sed gloria comutetur
Res plenduit fecis eius sicut sol: certe granr forma¬
tus est dñs in ecmgloricẽ quacuenturus est postece in
regno suo: traens pormatio splendorem ad dit fecciem non
subtraxit: esto corpus spirito le fuerit . Num & uestim¬
ta mutecta sunt. quae in taentũ fuere candida ut alis
encongelis te dixerit. que lice fullo suꝑter ret non potast
faccere: quod acutem fullo suꝑ terrecm non potertfaccere corpora leẽ
& tantum inpaentas mate conspicitur : E&ceappaeruit illis:¬
moyses & helias cum eolo quentes : rcribis & faeris eis. temptanti¬
bse & decelosignc poscentibus derenoluit s ed pceruem pos¬
tulactionem confuta uit ro ponsione prudent: hicuero ut apos¬
tolorũ augecct pidem det signũ decelo. haelio inded scen¬
dente quo conscenderat & mose aebmperis resurgentȩ quod E achar

Expanded text:
Ubi splendor faciei ostenditur, et candor describitur vesUbi splendor faciei ostenditur, et candor describitur vestium, non substantia tollitur, sed gloria commutatur. Resplenduit facies ejus sicut sol. Certe transformatus est Dominus in eam gloriam, qua venturus est postea in regno suo. Transformatio splendorem addidit, faciem non subtraxit. Esto corpus spirituale fuerit, num et vestimenta mutata sunt, quae intantum fuere candida, ut alius evangelista dixerit: Qualia fullo super terram non potest facere . Quod autem fullo super terram potest facere, corporale est, 130 et tantum in phantasmate conspiciatur, sicut nec illyses et Elias, cum eo loquentes. Scribis et Pharisaeis tentantibus se, et de coelo signa poscentibus, dare noluit, sed pravam postulationem confutavit responsione prudenti. Hic vero, ut apostolorum augeat fidem, dat signum de coelo, Elia inde descendente quo conscenderat; et Moyse ab inferis resurgente: quod et Achaz
Abbreviated transcription (Latin):
et iacobum et iohacnnẽ pratremeius: qua sepatrus & ie¬
cobus & ioha nnes in quibusdẽc euaengliorum locis sepa¬
stentur aceteris aut quid priuilegu habeaent & tracclor
a posto las crebro diximus: Nunc queritur quo modo portdor
s&̧ ad sumpseriteos et duxerit in montem &celsum seorũ
Cum lucaes euangelista octonaeriũ numerũ ponat: sed pa¬
cilis responsio ẽ. quia hic medii ponunturdier ibi primur
additur & & tremus : Nonenim dr̃ post dierocto cd sumpsit
llis paerum & iac cobum. & iohannẽ Sed dieocteua: et du¬
cit illos in montem &celsum. seorsum: ducere admontana
discipulos: pars regniẽ : ducuntur seorsum quia multius
quod ccũt dicit arans pigura tur ẽante eor nemoputa¬
eum pristincc̃ pormã et pacciem reddidisse uel&misis¬
se corporis ueritatem et acdsumpsissecor pus uel sp̃¬
riteele uelceriũ : Ged quomodo tracns por mactunit eus¬
gelista demons tratdicens : Eresplenduit faccies qus
sicut sol uesti mentec aut eius facti sunt albasicutue

Expanded text:
et Jacobum, et Joannem fratrem ejus. Quare Petrus, et Jacobus, et Joannes in quibusdam Evangeliorum locis separentur a caeteris; aut quid privilegii habeant extra alios apostolos, crebro diximus. Nunc quaeritur quomodo post dies sex assumpserit eos, et duxerit in montem excelsum seorsum: cum Lucas evangelista octonarium numerum ponat . Sed facilis responsio est, quia hic medii ponuntur dies, ibi primus additur et extremus. Non enim dicitur: Post dies octo assumpsit Jesus Petrum, et Jacobum, et Joannem; sed die octavo. Ducit illos in montem excelsum seorsum. Ducere ad montana discipulos, pars regni est. Ducuntur seorsum, quia multi vQuod autem dicit: Transfiguratus est ante eos, nemo putet pristinam eum formam et faciem perdidisse, vel amisisse corporis veritatem, et assumpsisse corpus vel spirituale, vel aereum; sed quomodo transformatus sit, evangelista demonstrat, dicens. Et resplenduit facies ejus sicut sol, vestimenta autem ejus facta sunt alba sicut nix.
Abbreviated transcription (Latin):
culum. huic op tempercendum: hic ẽfilius. illi serui sunt
moss es & helias. debent & ips̃i uob̵ cum inpenetrabilibus
cordis suidño tebe necculum p̃pacraere: Et ccudientes ds
cipuli ceciderunt infecciem suã & timuerunt ucelde: ty¬
picem ob ccusam pacuore terrartur. uel quiase errasse
cogno uerant. uel qui e nubes lucida operuerat eos aut
quia di pectiis uocem loquentis ccudieraent: humanae fra¬
gilitaes cons pectum mocioris glorie ferse nonsustinet
actoto animo & corpore contremir cens codte rã cadt
qua nto quis a m pliorec quaeserit. tanto magis a om¬
periora conlabitur Sugnora uerit mensar ã suem:
& accessit iħs & tectigit eos quic illi ia cebaent & sur¬
gerenon poterant . ⁊psedementer accedit & taengr
eos ut aacctutimorẽ puga & debflita ta membre solidentur:
Dixit que ers: surgite & noli teuimere quor manus anauerat
sanaet imperio: Nolitimere primũ timor &pellitur ut pos

Expanded text:
culum, huic obtemperandum. Hic est Filius, illi servi sunt, culum, huic obtemperandum. Hic est Filius, illi servi sunt, Moyses et Elias. Debent et ipsi vobiscum in penetralibus cordis sui Domino tabernaculum praeparare. Concordat scipuli, ceciderunt in faciem suam, et timuerunt valde. Triplicem ob causam pavore terrentur, vel quia se errasse cognoverant, vel quia nubes lucida operuerat eos, aut quia Dei Patris vocem loquentis audierant: quia humana fragilitas conspectum majoris gloriae ac toto animo et corpore contremiscens ad terram cadit. Quanto quis ampliora quaesierit, tanto magis ad inferiora collabitur, si ignoraverit mensuram suam. Et accessit Jesus, et tetigit eos. Quia illi jacebant, et surgere non poterant, ipse clementer accedit, et tangit eos, ut tactu timorem fuget, et debilitata membra solidentur. Dixitque eis: Surgite, et nolite timere. Quos manu sanaverat, sanat imperio. Nolite timere. Primum timor expellitu
Abbreviated transcription (Latin):
siuis fecciã he treͥae taber nac culac: tibi unũ & mosiunum. &¬
hcelieunũ: Erres p&re sicut & celius euangelis ta tesca¬
tur. ries cis quiddices: noli trece taber nacculie querere
cum unum sit aaeber nacculum euaengelii. In quol& & propete
se cepitulandesunt: Siaũt queris trȩco taber neccula ne¬
qua quã seruos cumdño compacres. sed fecc trea tarberna¬
unc diuini tas. unumsit & in p&etore tuo tebenocculum:
Adhuc eoloquente &cenubes lucida obumbra uit eos
et uox denu bedicens: incestpilius mẽs dilectus. in quo m̃ib
nium nondico promes ed pacter quimemisit ipsedicit pro
me testimonium: Nubes ccũt uid&ur lucida &obum¬
breteos ut quicarnele deffrondibus aut tentoris q¬
rebaent taeber nacculum. nubis lucida eo p̃erirentur um¬
braculo: uox quo quȩde celo pactris loquentis auditur¬
quaetes timonium ꝑhibeat filio& p&erum errore
sublac todoceat uerite temImmo ꝑ p&rum c&eros apos¬
tolur: hicẽ filius meus dil&tus huicfiendum ẽ itebena¬

Expanded text:
nacula: Tibi unum, Moysi unum, et Eliae unum. Erras, Petre, sicut et alius evangelista testatur. Nescis quid dicas . Noli tria tabernacula quaerere, cum unum sit tabernaculum Evangelii, in quo Lex et Prophetae recapitulanda sunt. Si autem quaeris tria tabernacula, nequaquam servos cum Domino conferas, sed fac tria tabernauna divinitas, unum sit et in pectore tuo tabernaculum. Adhuc eo loquente, ecce nubes lucida obumbravit eos. Et ecce vox de nube, dicens: Hic est Filius meus dilectus, in quonium non dico pro me, sed Pater qui me misit, ipse pro me dicit testimonium . Nubes autem videtur lucida, et obumbrat eos: ut qui carnale e frondibus, aut tentoriis quaerebant tabernaculum, nubis lucidae operirentur umbraculo. quae testimonium perhibeat de Filio, et Petrum, errore sublato, doceat veritatem, imo in Petro caeteros aposuit Filius meus charissimus; huic figendum est taberna
Abbreviated transcription (Latin):
ablata nube & mosen &elic̃ eua nuisse : quic post quaem
legiss& prof&arum umbra discessant. quae uelamento
suo apostolus texgraotur utrumque in euaengeliorepay¬
neͥmintem dixeritis uisionem donec pilius hominis amortuis
resurgat: futuri regni p̃meditatio & gloricotum phan¬
tis demons tractoe fuerat inmonte : Non ergouult hoc in
populos p̃dicaeri ne & incredibile ẽẽt ꝓrei magnitudine
⁊ post tantã gloriã aput rides animos sequens cruxscan¬
declum facceret: Et in terroga uerunt eũ discipuli dicente: Tclx
quidergo scnbedicunt. quod heliam opertect primũ uenre :
Nisicccusces nouerimus. quare in ter roga uerint discipuli
suꝑheliae nomine. stulta uid&ur. & suꝑor dincoria eoꝵ
inter roga tio quidenim ꝑtin&e adece quae su pra semp

Expanded text:
ablata nube, et Moysen et Eliam evanuisse, quia, postquam legis et prophetarum umbra discessit, quae velamento suo apostolos texerat, verum lumen Evangelii repni dixeritis visionem, donec Filius hominis a mortuis resurgat. Futuri regni praemeditatio, et gloria triumphantis demonstrata fuerat in monte. Non ergo vult hoc in populos praedicari, ne et incredibile esset pro rei magnitudine, et post tantam gloriam apud rudes animos sequens crux scandalum faceret. Et interrogaverunt eum discipuli, dicentes: Quid ergo Scribae dicunt, quod Eliam oporteat primum venire? Nisi causas noverimus, quare interrogaverint discipuli super Eliae nomine, stulta videtur, et extraordinaria eorum interrogatio. Quid enim pertinet ad ea, quae supra s
Abbreviated transcription (Latin):
decligatus. sentenciae dñi puercet increpactus prouoca¬
tidiscipuli ut cbnega sent se & tollesent crucenisuã
& morie ntium anim coma gistrum sequerentur : gran¬
dis ter ror audien qũ & qui possit᷑ principe a portolo re
per ernto etiami aliis m&ũ inicere. idcircotristibur
l&a succedunt et dicit : pilius hominis uenturus ẽ inglona
patissui cũ angelis suis: Time smortem. audigloriam
trium phantis: ueseris crucem aus culta angeloꝵ minis¬
ten : Et aunc inquit redd& unicuiq: secundũ opera eus

Expanded text:
dalizatus, sententia Domini fuerat increpatus: provocati discipuli, ut abnegarent se, et tollerent crucem suam, et morientium animo sequerentur magistrum. Grandis terror audientium, et qui possit, principe apostolorum perterrito, etiam aliis metum injicere: idcirco tristibus laeta succedunt, et dicit: Filius hominis venturus est in gloria Patris sui cum angelis suis. Times mortem, audi gloriam triumphantis. Vereris crucem, ausculta angelorum ministeria. Et tunc, inquit, reddet unicuique secundum opera ejus
Abbreviated transcription (Latin):
dico uob̵ sunt quidam dehica dstatib: qui nongustebunt
mor tem donec uide antfiliumho minis uenientẽ in regno suo:
Terorẽ apostolorum spe edipicaere uoluercet promissoꝵ
dicens filius hominis uenturus ẽ Ingloricem pectiir sui cum
angelissuis : Insuꝑaucton tecte iudicis addita & redd& uni¬
cuique secundum opea sua poterat & postolorum teccita
cogitaetio istius modi sccende lum sus tinere. occissionem
& mortem nuncdicis ẽeuenturẽ. quod aũt promitts ced
puturũ teingloria paetris cũ cngelorũ minis terus & uidi¬
tẽ timorem p̃senti conpenscet p̃mio: quidenim dicit: Sunt
quidam dehic adstaentibus qui nongustobunt mortẽ donee
udecent pilium hominis uenentem in regnosue Nt quelis¬

Expanded text:
 sunt quidam de hic stantibus, qui non gustabunt mortem, donec videant Filium hominis venientem in regno suo. Terrorem apostolorum spe medicari voluerat promissorum, dicens: Filius hominis venturus est in gloria Patris sui cum angelis suis. Insuper auctoritate judicis addita: et reddet unicuique secundum opera sua. Poterat apostolorum tacita cogitatio, istiusmodi scandalum sustinere: occisionem et mortem nunc dicis esse venturam: quod autem promittis te affuturum in gloria Patris cum angelorum ministeriis, et juditem timorem praesenti compensat praemio. Quid enim dicit: Sunt quidam de hic stantibus, qui non gustabunt mortem, donec videant Filium hominis venientem in regno su
Abbreviated transcription (Latin):
sequectur me. Et cetera. quideponit u&erem hominẽ cum
opeb eus denegae semer ipsum dicens. uoiuoccutem io miñ
ego uiuit uero Iirme xp̃r. tollit que crucemsucem & mundo¬
crucifigitur: cuiccũt mundus crucipixus ẽ. sequitur dñm
crucipixum: Aut qua in dabit homo cõmutacionẽ. ꝓ an¬
masua : pro israhel dcctur cõmutacio aegyptus etedu¬
opia &s ene ꝓanima humand ille sola ẽ recributio quã

Expanded text:
euiter locutus sum: qui deponit ueterem hominem cum operibus eius, negat se ipsum dicens: \'uiuo autem non ego, uiuit uero in me Chrcrucifigatur. Cui autem mundus crucifixus est, sequitur Dominum crucifixum. Aut quam dabit homo commutationem pro anima sua? Pro Israel datur commutatio Aegyptus et Aethiopia, e
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑterrẽ eritligatũ uelsolutum & incale: Nunc
audicet uacde retromesa tanar. scandalum esmihꝵ
Aut quesit tamrepentina conuersio : ut post tanta
premice scote nas appelletur: sed consideree qui hoc que¬
rit paero illambenedictonẽ & becctitudinem acpotes¬
tec tẽ &edipicationem su ꝑeum &clen aanputuro pro¬
missec̾ non inp̃senti dec taem: & dipicaboinquid suꝑte au
clesic᷑ mecõ & porte in peri non preuaclebunt aduer sum

Expanded text:
eris, erit ligatum et solutum in coelo: Nunc autem Vade retro me, Satana, scandalum mihi es; aut quae sit tam repentina conversio, ut post tanta praemia Satanas retro dicatur. Sed consideret qui hoc quaerit, illam benedictionem ac beatitudinem, ac potestatem, et aedificationem super eum Ecclesiae in futuro promissam, non in praesenti datam; Aedificabo, inquit, super te Ecclesiam, et portae inferni non praevalebunt adversus
Abbreviated transcription (Latin):
sus ait uederectrome saotanaes scan doclumer mihii:
Satanas interp̃tctur aduersarius. siue contrarius :
quia contrariasint quidloqueris uoluntatis mece deb&
aduersnus appellan: multiputaent quod non perus cor¬
reptussit sedaduersacrius sp̃s quihe diceroe apostola
suggeebat: sed mili eeror apostolitus & depietartes app&e¬
tu ueniens. nũ qua in incentiuum uidebitur diabalo:
uaedepost mesa tana diaebalo dr̃ uade reero p&erus audit.
uade rero me hoc ẽ sequere sententiaͣ meã: quia non
sccpis eac quedĩ sunt sed que hominũ maeceuo luntatir ẽ
& patris ueni pacereuolun tatẽ. ut prohominũ scclu tẽ
moria icmtentũ considerans uolunta tẽ nonuis
granum tritici. Inter rã cadere. ut multos pructas
apperat : prudeus letor in quirat quomodo post
taen tã becetitudinem. bea tus essi monbariona. et
tues p&rus & suꝑhane paeram aedipicabo eeclesicẽmeã
Et porte inperi non p̃ua lebunt aduesum eã & tibi¬

Expanded text:
sus ait: Vade retro post me, Satana, scandalum mihi es. Satanas interpretatur adversarius, sive contrarius, quia contraria, inquit, loqueris voluntati meae, debes adversarius appellari. Multi putant quod non Petrus correptus sit, sed adversarius spiritus, qui haec dicere apostolo suggerebat. Sed mihi error apostolicus ex pietatis affectu veniens, nunquam incentivum videbitur diaboli. Vade retro, Satana; diabolo dicitur: Vade retro. Petrus audit: Vade retro me, id est, sequere sententiam meam, quia non sapis ea quae Dei sunt, sed quae hominum. Meae voluntatis est  cujus veni facere voluntatem ut pro hominum salute moriar, tu tuam tantum considerans voluntatem, non vis granum tritici in terram cadere, ut multos fructus afferat . Prudens lector inquirat quomodo post tantam beatitudinem: Beatus es, Simon Barjona; et: Tu es Petrus; et super hanc petram aedificabo Ecclesiam meam; et portae inferi non praevalebunt adversus eam;
Abbreviated transcription (Latin):
hebreo legimus anna adonai : Osi annac: quod mec nifertius int̃prae¬
tatus ẽ sỹ machusdicens: obs& rodñe sclũu mepacc obseero memo
ergo put& & duob uerbis graeco uidelic&. & hebraeo sermonem eẽ
compositum: Sedtotũ hebraicũ : & signipicare quod eduentus xp̃i
sclus mundisit : Vnde s equitur: benedictus quiuen turusẽ in no¬
minedñi saeluac tosequoq idipsum. in eucengelio conꝓbante
Egouen in nomine paetiismer & non mere cepistis : alius ueni&
tantũ hominũ sclus sed to tius mundisit: terrenac iungens cae¬
latibus ut omnigenũ ei ꝑlat̵it̃. calestium & terrestiiũ. & ifer

Expanded text:
Hebraeo legimus: ANNA ADONAI OSIANNA  , quod manifestius interpretatus est Symmachus dicens: Obsecro, Domine, salvum, fac, obsecro. Nemo ergo putet ex duobus verbis, Graeco videlicet, et Hebraeo, sermonem esse compsalus mundi sit. Unde et sequitur: Benedictus, qui venturus est in nomine Domini: Salvatore quoque idipsum in Evangelio comprobante: Ego veni in nomine Patris mei, et non me recepistis: alius veniet tantum hominum salus, sed totius mundi sit, terrena jungens coelestibus, omne genu ei flectatur caelestium, terrestrium, et infe
Abbreviated transcription (Latin):
phac meorum crebrec uenien tum in opia dissi pacbaet qui indis¬
bant sumptib: & non solum hostics. non ha bebant sed ieu
de emerent quidem ccues aculia munus cula: Posu: uerus
itaq: et numulanos quimutuãsub cocutione darent pi¬
cuniẽs ed quia eratlege p̃ceptum ut nemousuras cccipes
& prodes se non potrert pecumee faenerecteo.q: cõmodi nili
hccberet & in terdum sortem ꝑderet. Ex cogita uerunt &ccliã
tehnã ut ꝓnũ mulans colymbistes i foccerenticuius uerbi
propn &atem Icc tinae lingua non & primit: collyba di cuntur¬

Expanded text:
pham eorum crebra vendentium inopia dissipabat, qui indigepham eorum crebra vendentium inopia dissipabat, qui indigebant sumptibus, et non solum hostias non habebant; sed nec unde emerent quidem aves ac vilia munuscula. Posuerunt itaque et 128 nummularios, qui mutuam sub cautione darent pecuniam. Sed quia erat Lege praeceptum , ut nemo usuras acciperet, et prodesse non poterat pecunia fenerata, quae commodi nihil haberet, et interdum sortem perderet, excogitaverunt et aliam technam, ut pro nummulariis, Collybistas facerent, cujus verbi proprietatem Latina
Abbreviated transcription (Latin):
Strecuit in oyeditur intẽplum & eicitom̃s qui uendebaent e
eniebant intemplor mensesq nũmulanorum. subuetit e
chac thedras uendentiũ columbas dissipecuit: dixitq en
descriptuns scĩs testimoniũ proferens qđ domus pactnis eius
orationis domusesse deber& nonspelunca loctronĩ. uela
mus nego tiactiome sicut in alio euaengelista scyptum ẽ Et
hocpnimũ sciendum. quod iuxtamaenda talegis ccugustis sim
In toto orbe templo dm̃ & decunctis paceneregionib: iud eorĩ
Illuc populo confluente in numercbiler immolacbaentur
hostiae : maximefestis dieb: tecurorũ an &ũ hir corũ. pacu¬
peb neobsq sccen ficio esent pullus columbarũ &turti¬
nes offerento  accedebaet plerumq ut quidelongeuener
non haberent uictimas: Ꝙcogitecuer̃ igitur soc cerdotes
quo modo p̃dam. depopulo feccerent : &omma ani meclia qs¬
b: opus erat ad saccrficia uendebant. Vt & uendesent nos
hicbentib & ipsirus sumemꝓta suscipesent. ho nostro¬

Expanded text:
omnes qui vendebant et emebant in templo: mensasque nummulariorum subvertit, et cathedras vendentium columbas dissipavit, dixitque eis, de Scripturis sanctis testimonium proferens : quod domus Patris ejus, orationis domus esse deberet, non spelunca latronum, vel domus negotiationis : sicut in alio Evangelista scriptum est . Ex hoc primum sciendum, quod juxta mandata Legis augustissimo in toto orbe templo Domini, et de cunctis pene regionibus Judaeorum illuc populo confluente, innumerabiles immolabantur hostiae, maxime festis diebus, taurorum, arietum, hircorum: pauperibus ne absque sacrificio essent, pullos columbarum, et turtures offnon haberent victimas. Excogitaverunt igitur sacerdotes quomodo praedam de populo facerent, et omnia animalia quibus opus erat ad sacrificia vendebant, ut et venderent non habentibus, et ipsa rursus empta susciperent. Hanc stro
Abbreviated transcription (Latin):
ma ifertoc ẽ his tonac spin terlem sequa mur ordinẽ dissera¬
ditur boce que egressesuerce nt dehien cho & secutae sa luo¬
torem acdiscipulos eius Post quã pullum asine. solutum
uiderint. qui anteligatus fufreent: E&cc postolorũ uestib: go¬
cissent uocis quoq tybu unt testimoniũ & p̃cedentes caesi
quentes non breui &silenti confessione sed lecmore plenis¬
simo resonanti osannoe filio đđ benedictur quiuen turus¬
ẽ in nomi nedñi: quod ccutem dicit turbeceq praecede¬
bact & sequebaentur : utrũ que ostendit populum & qui
ante euangeliũ eꝙort euangelium dño crediderunt¬
Consona ĩħm confessionis uocelcudare & secundum supen¬
oris parabale &emplum diuersarũ horarũ operaenos
unũ pidei ac cipere p̃mium: Porro qđ requitur osaenncefil
dec uid: quid significet. & ante an nos plurimos in breui
epistola adde masũ tunc romaneurbis epis copum

Expanded text:
manifesta est historia, spiritualem sequamur ordinem disseremanifesta est historia, spiritualem sequamur ordinem disserendi. Turbae quae egressae fuerant de Jericho, et secutae sunt Salvatorem ac discipulos ejus, postquam pullum asinae solutum viderunt qui ante ligatus fuerat et apostolorum vestibus exocissent, vocis quoque tribuunt testimonium: et praecedentes atque sequentes non brevi atque silenti confessione, sed clamore plenissimo resonant: Osanna filio David, benedictus qui venit in nomine Domini. Quod autem dicit: Turbae quae praecedebant et quae sequebantur, utrumque ostendit populum, et qui ante Evangelium, et quconfessionis voce laudare: et secundum superioris parabolae exemplum diversarum horarum operarios, unum fidei accipere praemium. Porro quod sequitur: Osanna filio David, quid significet, 162 et ante annos plurimos in brevi epistola ad Damasum, tunc Romanae urbis episcopum,
Abbreviated transcription (Latin):
intellegi potest fiue et desicesticorũ dogm &tum uce n &cts. quib:
nisiconima instructa fuet &or nata sessorem hacberednm non
mes&ur : Plurima aũt turba stracuer uestimes i succ inuicȩ:
uid&edipperentiã : unius cuius que ꝑsonae : a postoli uestimenta
succ suꝑ cesinum ponunt turbaq uilior ẽ substernit pedib a sini
ne uioffendect. in locpidem n& alc&spinam nelaba tꝰ in poueã:
Aluac utemn cacedebaent rac mos dearbonbus &sternebant inuia.
Decerbonb frugirenr quib: mons oliu&i cõ situs ẽ ceed ebcent ramos
sternebant q: inuice ut precua rec tee feccerent & cequterent in ae¬
qua licc quoractius &q: secunus. in cor decredentium. xp̃s dec emonũ
cetq uitiorum uictor incedero: Turbaeccũt qua ep̃cedebaent
aques eq bantur dec mabaent dcentes: os annce filio der uidbene¬
dctur quiuenturus ẽ in nominedm̃ orannae in&celsis. quia

Expanded text:
intelligi potest, sive Ecclesiasticorum dogmatum varietates: quibus intelligi potest, sive Ecclesiasticorum dogmatum varietates: quibus nisi anima instructa fuerit et ornata, sessorem habere Dominum non meretur. Plurima autem turba straverunt vestimenta sua in via. Videte differentiam uniuscujusque personae. Apostoli vestimenta sua super asinum ponunt, turba quae vilior est, substernit pedibus asini; necubi offendat in lapidem, ne calcet spinam, ne labatur in foveam. Alii autem caedebant ramos de arboribus, et sternebant in via. De arboribus frugiferis, quibus mons Oliveti consitus est, caedebant ramos, sternebantque in via: ut prava recta facerent, et aequarent inaequalia: quo rectius atque securius in corde credentium, Christus, daemonum atque vitiorum victor incederet. Turbae autem quae praecedebant, et quae sequebantur, clamabant, dicentes: Osanna filio David: benedictus qui venit in nomine Domini; osanna in excelsis. Quia
Abbreviated transcription (Latin):
a sin cesedit &pullus aebq sessore fuit ccutsipullo quod magis
conpetit abusus ẽ adsedendum: a sinaductacẽ libercgergo cum
instona uel in posibilitaetẽ hecbect. uel turpitudinem ad eltiora
trans mitimur ut cosincc ista quae subiuga lis fuit : & edomͥtec &iugũ
legis tracxeñt synccgo gec intellega tur. Pullus asinae lacsciuus & li¬
u no incircũ cisionẽ & celtero ingentes : Euntes acũt discipuli fecerunt:
sicut p̃ceperact eis iħs: Et aed duxerunt a sinacm &pullum &mn posuert
suꝑeos uertimentoc succ: & desuꝑs ed ere fecerunt: Pullus iste &ccsina
iquib: a postoli insternunt uertimentac suac ut iłs mollius sed eat
ante cduentum saluactonr nudierant multis q: sibi ineos dominatũ
uindicentib aebsq opemento fiigebaent: Post quẽc uero a postolicaes¬
suscipere uestes: pulchriore fact dñm habuere sessorem: uestis aũt
apostolicac ueldor trinec uirtutũ uele dissertio scypturecrum

Expanded text:
sedit asinae, et pullus absque sessore fuit: aut si pullo, quod magis sedit asinae, et pullus absque sessore fuit: aut si pullo, quod magis competit, usus est ad sedendum, asina ducta est libera. Ergo cum historia vel impossibilitatem habeat, vel turpitudinem, ad altiora transmittimur: ut asina ista quae subjugalis fuit, et edomita, et jugum legis traxerat, Synagoga intelligatur; pullus asinae, lascivus et liuno in Circumcisionem, et altero in Gentes. Euntes autem discipuli, fecerunt sicut praecepit illis Jesus. Et adduxerunt asinam et pullum: et imposuerunt super eos vestimenta sua, et eum desuper sedere fecerunt. Pullus iste et asina, quibus apostoli sternunt vestimenta sua, ut Jesus mollius sedeat, ante adventum Salvatoris nudi erant, multisque sibi in eos dominatum vindicantibus, absque operimento frigebant. Postquam vero suscepere apostolicas vestes, pulchriores effecti, Dominum habuere sessorem. Vestis autem apostolica, 161 vel doctrina virtutum, vel edissertio Scripturarum
Abbreviated transcription (Latin):
ccstellum: dixitq eis. Itea adca stellum. qđ contrauos ẽ : contis
apostolus enim eroct n&iugum doctiinaerum uolebaet occcipen
Et sta tim inquit inueni&is cesincẽ celligatec̃ & pullum. cum ea
Soluite & adduci temihi: Alliga ta grat cesinac multis uinculi
p&ccctorũ pullus quoq: lacsciuus & prenorũ in pacciens cũ mo¬
tre s&cundũ euangiliũ lucae multos hacbebeet dominos:
non uno erron & dogmactis eraet subditus: & tam̃ multido¬
mini: quisibi potes tactem in licitum uindicabant. Uidente
uerum dnm & seruos eius. uenisse quicedsoluendum. misi ifu¬
erent nonccudent resistere : q: sitecũt asina &pullus asin&e
dicimus insubditis: Hoc acutemfecctum ẽ ut implere tur
quod dictum ẽ ꝑ ꝓph&ecem dicentem Ddici tefili cesion & cere
tuus uenit tibi mansu&us : & sedens suꝑa sinã & pullum
stringendũ breuiter quod s&undũ lit terã in paeruo itinens
spactio suꝑutrũ quernimal sedere non quieuerit aut enim

Expanded text:
castellum quod contra vos est. Contra apostolos enim erat, nec jugum doctrinarum volebat accipere. Et statim, inquit, invenietis asinam alligatam, et pullum cum ea: solvite et adducite mihi. Alligata erat asina multis vinculis peccatorum. Pullus quoque lascivus, et frenorum impatiens 160 cum matre, secundum Evangelium Lucae , multos habebat dominos, non uni errori et dogmati subditus: et tamen multi domini qui sibi potestatem illicitam vindicabant, videntes verum Dominum, et servos ejus venisse, qui ad solvendum missi fuerant, non audent resistere. Quae sit autem asina, et pullus asinae, dicemus in subditis. Hoc autem factum est, ut adimpleretur quod dictum est per prophetam, dicentem: Dicite filiae Sion, Ecce rex tuus venit tibi mansuetus, sedens super asinam et pullum stringendum breviter, quod secundum litteram in parvo itineris spatio super utrumque animal sedere non quiverit. Aut enim
Abbreviated transcription (Latin):
dices : quis ẽ hic intro eunte iħu cum turba tota hiero solimaerum
ciuitas cõmoueur mirans frequentia nesciens uentatem &dicens
quis ẽ hic: quod quidem & in cliolo codicente : angeldegimus quis
ẽ iste rex gloncc ei cclusccũt uel cembigentib: uel in terrogaentib: ulis
plebecula confit&urminonb: incipiens ut aodma iora ꝑueniat
similem sui dixerat ẽẽuenturũ. & qui ꝓprae cput gecos cũcer¬
throscꝯbitur: a nagar& ccũt galilecce quia ibi ediactus furat.
ut flos compinu tnretur infloreuir tutũ . Et in trecuit ils intem¬
plõdĩ & eiciebat om̃s uendentes & ementes in templo & mensas

Expanded text:
em dicebant. Introeunte Jesu cum turba tota, Jerosolymorum civitas commovetur, mirans frequentiam, nesciens veritatem, et dicens: Quis est hic? Quod quidem in alio loco dicentes angelos legimus: Quis est iste rex gloriae ? Aliis autem vel ambigentibus, vel interrogantibus, vilis plebecula confitetur: a minoribus incipiens, ut ad majora perveniatsimilem sui dixerat esse venturum, et qui proprie apud Graecos cum arthro scribitur. A Nazareth autem Galilaeae, quia ibi educatus fuerat: ut flos campi nutriretur in flore virtutum. Et intravit Jesus in templum Dei: et ejiciebat omnes vendentes et ementes in templo, et mensas
Abbreviated transcription (Latin):
iudectur Eroc tenimͫ legepreceptum utquimun de
fuerant lepr&. offerent muneree sccebdoribus. Deh
ut mundatum in odbites leprosum cut crederent s̃ celuos
autnon crederent : sic rederent sel ucrbitur sinono
derent Inexcuscibils forbit & simul ne quolineo sceq¬
me criminobantur legbn uider&ur infringore:
Accessit aedeum cbiturio rogans eum &dicens. Dnẽs

Expanded text:
ideatur. Erat enim lege praeceptum, ut qui mundati fuerant a lepra, offerrent munera sacerdotibus. Deinde, ut mundatum videntes leprosum, aut crederent Salvatori, aut non crederent. Si crederent, salvarentur: si non crederent, inexcusabiles forent. Et simul ne quod in eo saepissime criminabantur, legem videretur infringere. Accessit ad eum centurio, rogans eum, et dicens
Abbreviated transcription (Latin):
foedior Inubntur: Quidam coniseos intellegiuolunt:
quip fidem xpĩ reubr tuntur ceduomitum peccetorũ
suorum:Porcos auton eor quin&dum eucengeho credider̃
& inluto in creduli taegs uttis que ub saentur: non conue¬
nitigitur isturmoch hominibus citoeuaengehcum credere
incergceritumne. conculcent illumꝰ & conuersiener in¬
ciincert dirsipare : P&ite & dabiur uobis quorte
& inubnidis polsacte eteperi&ur uobis: quicarnecha

Expanded text:
foedior invenitur . Quidam canes eos 39 intelligi volunt, qui post fidem Christi revertuntur ad vomitum peccatorum suorum: porcos autem eos qui necdum Evangelio crediderunt, et in luto incredulitatis vitiisque versantur. Non convenit igitur istius modi hominibus cito Evangelicum credere margaritum, ne conculcent illud, et conversi nos incipiant dissipare. Petite, et dabitur vobis: quaerite, et invenietis: pulsat
Abbreviated transcription (Latin):
dñr Intrcer& : prudentam quodultra corporis tes¬
indi. diuinitaton lotoraen uiderit : scibrs nonidsibi
profuturum quod epiaem cebhneredulis indebcctur ÷ Pedid
& cdlereculolens ostbrderednm̃ quoque non ꝑgduentũ
toentum corporir sed ꝑangelorum ministona posse
moc ieftactem: Pellendeenim erant uel in frmi teets
corporum uelfortitudini controcriae. quibur homoc de¬
lonum : Amendicouobis non inueni tantem fidem in ir¬
rochel: Dep̃sentibus loquitur non deomnibus r&ro
pactri archis & prop&uir. nssforte incenturione fides
te ubuent & recumbent cum abraham & isccac &ia
cob hnnegnocelorum qui& dr̃ ebrahaem cocelicon¬
ditor paterxpĩ est id circo inregno celorum est &
brehem cum quo occubiturce sunt nationes: quae
rediderint Inxpm̃ filium crecctorir : &ille parito
seniur impl&ur de quos up̃ diximus incbiturionir
fideterqum fieri precero ge quam : dumccelilb ur¬

Expanded text:
Dominus. Prudentiam, quod ultra corporis tegumen, divinitatem latentem viderit, sciens non id sibi profuturum, quod etiam ab incredulis videbatur, sed id  Volens ostendere Dominum quoque non per adventum tantum corporis, sed per angelorum ministeria posse majestatem. Pellendae enim erant vel infirmitates corporum, vel fortitudines contrariae, quibus homo ad delorum. Amen dico vobis, non inveni tantam fidem in Israel. De praesentibus loquitur, non de omnibus retro patriarchis 45 et prophetis: nisi forte in centurione fides te venient, et recumbent cum Abraham, et Isaac, et Jacob, in regno coelorum. Quia Deus Abraham coeli conditor, Pater Christi est, idcirco in regno coelorum est et Abraham, cum quo accubiturae sunt nationes, quae crediderint in Christum Filium Creatoris. Et ille pariter sensus impletur, de quo supra diximus, in centurionis fide gentium fieri praero
Abbreviated transcription (Latin):
ccelirest : Sicit su preedxerat. eosquihcaberentut
uitaebone : non recipiendor propter dogmaetum ius¬
nequrꝯcem : Itrnunc &ontracquo cedserit : ne hsꝰ
quidem cc umuidcenelom fidem quicum pollecent
degriterte fidetur piar uiuant : & doc trine inte¬
teton mah roperibur destruaent : Eterum que enin

Expanded text:
abit, etc. Sicut supra dixerat eos, qui haberent vestem vitae bonae, non recipiendos propter dogmatum nequitiam, ita nunc e contrario asserit, ne his quidem accommodandam fidem, qui cum polleant integritate fidei, turpiter vivant, et doctrinae integritatem malis operibus destruant, utrumque
Abbreviated transcription (Latin):
henet. siur Dñ responelit uolo. Ille pmiserat.
potes memumdore. Dũ iungit & dicit: muꝰ daere : Non
frgo utplenique latinorum putant  iunguendumest.
&legdidum. uolomun dere: sed separatim ut primumn
neiactecr& quod corpore prefereliat: seduccle osto¬

Expanded text:
nus respondit, volo. Ille praemiserat, potes me mundare: Dominus jungit, et dicit, mundare: Non ergo ut plerique Latinorum putant, jungendum est, et legendum volo mundare: sed separatim, ut primum, ne jactaret, quod corpore praeferebat? 44 Sed vade, oste
Abbreviated transcription (Latin):
lus : comprobocuit Norrum punt morerbonor : confa¬
bulanones pes fimoce : cum non inubierint qui dres¬
ponlecent : nos inferemus &iudoẽ arborem quondõẽ
bonam. fecisse fruetor meloꝵ Post̃uẽ ꝓ cdiderit
scelucctorem :& paulum arborẽm celcem eotempa
quopre quebatur &dericmm xp̃i : fecirsepostece fructis
bonũr: quaendo inuer el&ctionis depersecutore trcos¬
lac turest : Tamduergo bona arbor fructur nons
cit melor qucm diu inbonitec ar studo ꝑseuerat:¬

Expanded text:
lus comprobavit: Corrumpunt mores bonos confalus comprobavit: Corrumpunt mores bonos confabulationes pessimae . Et cum non invenerint quid respondeant; nos inferemus, et Judam , arborem quondam bonam, fecisse fructus malos postquam prodiditm malam eo tempore quo persequebatur Ecclesiam Christi, fecisse postea fructus bonos, quando in vas electionis de persecutore translatus est . Tandiu ergo bona arbor fructus non facit malos, quandiu in bonitatis studio perseverat
Abbreviated transcription (Latin):
ples ceuerunt nescienter quid dicerent : E phtreto
& nebocͥodo nosor somniis futurec cornoscunti R in
actibur aepostolorum filu sceuȩ uidebaentur eicent
decemoner &iudaer cepostolus cumamimno prodito¬
ris mubt signce In tarc&eror cepostolur feosse i neer

Expanded text:
phetaverunt, nescientes quid dicerent; et Pharao , et Nabuchodonosor somniis futura cognoscunt; et in Actibus apostolorum filii Scevae videbantur ejicere daemonia ; et Judas apostolus cum animo proditoris multa signa inter caeteros apostolos fecisse nar
Abbreviated transcription (Latin):
sicem cebheccpera &oqpostolus p&rus sortiturest non
suꝑ huius cemodi p& rocm non inueniuntur serpentis uet¬
gcc: De hocc & proph& ce loquitur consilentr:febuit
suprec p& rcm pedesmeos & inecholoco p& racrefis
Deporibus siue erincccur : Timidumenim anim al Inpe
cacuernaes serecipit &cutis cespera & toto armata
iccculir techseprot&etione tutatur: Vnde & more
dr̃ Eo tempore quod ocegipto fugerat & lepuscu¬
lur h̃ erat ste inforamine p&rȩ & postbrionoe

Expanded text:
siam : ab hac petra apostolus Petrus sortitus est nomen. Super hujuscemodi petram non inveniuntur serpentis vestigia . De hac et propheta loquitur confidenter: Statuit super petram pedes meos . Et in alio loco: Petra refugium leporibus, sive herinaciis . Timidum enim animal in petrae cavernas se recipit: et cutis aspera, et tota armata jaculis, tali se protectione tutatur. Unde et Moysi dicitur eo tempore quo de Aegypto fugerat, et lepusculus Domini erat: Sta in foramine petrae, et posteriora