comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
recipiuntur in requiem. q
aũt malas hñt cãs: reci¬
piuntur in penas. S maio¬
res penas passuri sunt. cũ
resurrexerint. In quarum
cõꝑatione tales sunt iste
quas patiuntur qui mor¬
tui sunt homines mali.
qualia sunt somnia homi¬
num qui torquentur in sõp¬
nis. anime eorum pati¬
untur. caro non patitur.
Maior aũt̃ cruciatus ẽ. si
uigilans torqueatur. Ergo
cum resurrexerint omnes ⁊
apparuerint ante iudicem
iustum sicut ip̃e p̃dixit. se¬
parabit cos. sicut separat
oues ab hedis. hedos ponat
ad sinistram. oues aũt ad
texteram. Et dicet his qui
ad dexteram sunt. Nenite
benedicti patris mei. ꝑcipi¬
te regnum ꝙ uob̾ ꝑatum
est ab origine mundi. ad
istam uocem gaudent dextͥ.
gaudent iusti. Illis autẽ
qui sunt a sinistra. dicturus
est. Ite ui ignem eternum
cum diabolo ⁊ angłis eiꝰ.
ab hoc auditu iuistus non
ceptis fructib suis. beati
sunt mõ scĩ martires. qm̃¬

Expanded text:
recipiuntur in requiem: qui recipiuntur in requiem: qui autem malas habent causas, recipiuntur in poenas. Sed majores poenas passuri sunt, cum resurrexerint: in quarum comparatione tales sunt istae quas patiuntur qui mortui sunt homines mali, qualia sunt somnia hominum qui torquentur in somnis. Animae namque eorum patiuntur, caro non patitur. Major autem cruciatus est, si vigilans torqueatur. CAPUT VII. Ergo cum resurrexerint omnes, et apparuerint ante judicem justum, sicut ipse praedixit, separabit eos sicut pastor separat oves ab haedis: haedos ponet ad sinistram, oves autem ad dexteram. Et dicet his qui ad dexteram sunt: Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum, quod vobis paratum est ab origine mundi. Ad istam vocem gaudent dexteri, gaudent justi. Illis autem qui sunt a sinistra dicturus est: Ite in ignem aeternum cum diabolo et angelis ejus . Ab hoc auditu malo justus non ceptis fructibus suis, beati sunt modo sancti martyres, q
Abbreviated transcription (Latin):
tuorum sicut in euãgłio
legimus. ⁊ uerum ẽ. Qm̃
ista que mõ uidemus ñ
erant. quando uentura di¬
cebantur. Qd̃ uidetis modo
unum deum. dimitti ydo¬
la. dimicti demonia. eu̾ti
templa. frangi simulachͣ.
omnia ista non dum erãt.
tam̃ dicebantur. ⁊ modo
uidentur. In quib ergo
lit̾is scripta sunt ista que
iam uidemus. tunc autẽ
scripta sunt quando non
uideluntur. s futuris pre¬
nuicteluntur. In ip̃is legi¬
nit. Non dum enm uenit
dies iudicii. non dum ue¬
nit resurrectio mortuorũ.
non dum uenit uidicatu¬
rus . qui prius uenerat ui¬
dicandus. iudicatꝰ ĩiuste ui¬
dicatũs iuste. Differens
potentiam cum uult ostẽ¬
dere patientiam. Nenturu
est eigo. ⁊ quo mõ se pro¬
misit ẽẽ uenturum cum
angłis suis sic ueniet. st
apparebit in claritate õib
est cum causa sua. Qualis
enim mõ cum morituix re¬
cipitur in carterem. talis
ꝓcedit ad iudicem. Modo
opus est ut cõponat causã
suam. inclusus non pot̃.
Qui ergo bonas habent cãs.

Expanded text:
n Evangelio legimus. Et verum est, quoniam ista quae modo videmus, non erant quando futura dicebantur. Quod videtis modo unum Deum, dimitti idola, dimitti daemonia, everti templa, frangi simulacra; omnia ista nondum erant, tamen dicebantur, et modo videntur. In quibus ergo Litteris scripta sunt ista, quae jam videmus pta sunt, quando non videbantur, sed futura promittebantur, in ipsis Littnit. Nondum enim venit dies judicii, nondum venit resurrectio mortuorum, nondum venit judicaturus, qui prius venerat judicandus. Judicatus injuste, judicaturus juste. Differens potentiam, cum vult ostendere patientiam. Venturus est ergo, et quomodo se promisit esse venturum cum Angelis suis, sic veniet et apparebit in claritate omnibuest cum causa sua. Qualis enim modo cum moritur, recipitur in carcerem, talis procedit ad judicem. Modo opus est ut componat causam suam, inclusus non potest. Qui ergo bonas habent causas,
Abbreviated transcription (Latin):
u̾bis. Non enim sine cã
talia illis p̾mia p̃parant᷑.
quia usq ad sanguinem
ꝓueritate certauerunt. slos
cos mundus illexit. non
eos t̾ror fregit. non tormẽ¬
ta uicerunt. non blandi¬
cie deceperunt. Corpora ip̃a
sua habebunt magna or¬
nam̃ta. in quib passi st̃
magna torm̃ta. nos autẽ¬

Expanded text:
verbis; non sine causa talia illis praemia praeparantur, qui usque ad sanguinem pro veritate certaverunt. Non eos mundus illexit, non eos terror fregit, non tormenta vicerunt, non blanditiae deceperunt. Corpora ipsa sua habebunt magna ornamenta, in quibus passi sunt magna tormenta. SE
Abbreviated transcription (Latin):
lit sustinere. ut cum nlła
ratione possim diligere.
actendis quid tibi fecerit
homo. ⁊ non attendis qͥd
tu feceris d̾o. Si conscienti¬
am tuam diligent̾ discu¬
tis et in quiris. sine ulla
compensatiõe maiora tu pe¬
ccata cõmisisti in do. q̃ͣm
in te comis it homo. Et
qua fronte uis ut tibi õs
dignetur dimittere multa
cum tu non acquiescis di¬
mittere parum. Si hec q̃
supradiximus spiritalia
medicam̃ta. sicut deo ꝓ¬
pitiante consuestis libenter
accipitis. ⁊ in armanio scõ
conscientie ur̃e reconditũ
dili gentissime custoditis.
auxiliante dño uenena di¬
aboli non timebitis. ⁊ per
odium uł iracundiam aũ
numquã uob̾ animarum
uulnera ingeruntur. aut
si forte sub repserint. cito ꝑ
caritatem pristinam reuo¬
cantur. Pr̃ante dño nr̃o iħy¬

Expanded text:
lit sustinere, ut eum nulla lit sustinere, ut eum nulla ratiAttendis quid tibi fecerit homo, et non attendis quid tu feceris Dam tuam diligenter discutis et inquiris, sine ulla compensatione multo plura tu peccata commisisti in Deum, quam in te commiserit homo. Et qua fronte petis ut tibi Deus dignetur dimittere multum, cum tu non acquiescas dimittere parum? Si haec, quae supra diximus, spiritualia medicamenta, sicut Deo propitiante consuevistis, libenter accipitis, et in armario sanctae conscientiae vestrae reconditum diligentissime cuauxiliante Domino venena diaboli non timebitis, et per odium vel iracundiam aut nunquam vobis amara vulnera ingeruntur, aut si forte subrepserint, cito per charitatem pristinam revocantur, praestante Domino
Abbreviated transcription (Latin):
pater ur dimittet uob̾ de¬
bita ur̃a. Miligent̾ atten¬
dite fr̃es. ⁊ scitote aliud
c̃ẽ in deum peccare. aliud
in homine. Quando enim
in nob̾ peccant homines.
si petentib ueniam non ĩ¬
dulgemus. peccatum in¬
currimus. Quando aliqͥs
in deum peccauĩt. si sine
grandi districtone uolue¬
pes nos pectatis eorũ effici
dici põt. In pot̾ate nr̃a po¬
suit qualiter in die iudi¬
cii iudicemur. Non dixit.
uade in oriente quere iu¬
stitiam. nauigans in occi¬
dentem ut accipias indul¬
gentiã. Dumnitte inimico
tuo ⁊ dimittetur tibi. In¬
dulge. ⁊ in dulgebitur tͥ.
Da. ⁊ dabitur tibi. nichil
ate extra te querit. Ad te¬
ip̃m et ad conscientiam tu¬
am deus te dirigit. Inte enĩ
posuit ꝙ requiret. Non enĩ
medicam̃ta uulnerib tuis.
lõge opꝰ habes ĩ ꝗrere. Pe¬
ccatorum tuorũ indulgẽ¬
tiam si uis in cellario cor¬
dis cui pot̾is in uenire s
dicit aliquis. Tanta mala
me inimicus meus cõpu¬

Expanded text:
Pater vester dimittet vobis pePater vester dimittet vobis peccata vestra . Diligenter attendite fratres, et scitote aliud esse in Deum peccare, aliud in hominem. Quando enim in nos peccant homines, si poenitentibus veniam non indulgemus, peccatum incurrimus. Quando aliquis in Deum peccaverit, si sine grandi districtione indupes nos peccatis eorum efficimdici potest? In potestate nostra posuit, qualiter in die judicii judicemur. Non dixit, vade in orientem, quaere justitiam; naviga usque in occidentem, ut accipias indulgentiam. Dimitte inimico tuo, et dimittetur tibi; indulge, et indulgebitur tibi; da, et dabitur tibi. Nihil a te extra te quaeritur. Ad tipsum et ad conscientiam tuam te Deus dirigit. In te enim posuit quod requirit. Non itaque medicamenta vulneribus tuis longe habes inquirere. Peccatorum tuorum indulgentiam si vis, intus in cellario cordis tui poteris invenire. Sed dicit aliquis: Tanta mala me inimicus meus compu
Abbreviated transcription (Latin):
quando dicebat. Ego aũt sic
curro non quasi in inc̾cum.
Qui ergo dilexerit inimicos
suos. illud in eo impletur
ꝙ dominus dixit. Uiligite
inimicos ur̃os. ut sitis filii
patris ur̃i qui incelis ẽ. Eli¬
ge modo ꝙ tibi placuit. Si
inimicos dilexeris. non so¬
lum amicus. s etiam filius
dei ẽẽ mereberis. Si uero ĩ¬
nimicos amare nolueris ꝓ¬
pitium deum habere non
pot̾is quia scriptum est.
fre̾m suum in tenebris am¬
scit quo uadat. qm̃ tene¬
bre obcecauerunt oculos eiꝰ.
et iterum alibi scriptum ẽ.
Itinera eorum qui iniuriã
retinent malefacti in mor¬
tem. Numquid hec u̾ba-¬
de simus ne intenebris re¬
maneamus. studeamus ñ
solum amicos. s etiam ini¬
micos diligere. ⁊ pium et
miẜicordem dñm possimꝰ
scđm cautiõis sue uincu¬
lum liba conscientia ꝯueni¬
re. Ip̃e enim dixit. Si di¬
miẜitis hominib peccata
eorum. dimittet ⁊ uobis
pater ur̃ celestis pecc̃a ur̃a.
Si aũt non dimiẜitis. nec

Expanded text:
quando dicebat: Ego igitur sic quando dicebat: Ego igitur sic curro, non quasi in incertum . Qui ergo dilexerit inimsuos, illud in eo impletum erit quod Dominus dixit, Diligite inimicos vestros, ut sitis filii Patris vestri qui in coelis est. Elige modo quod tibi placuerit. Si inimicos dilexeris, non solum amicus, sed etiam filius Dei esse mereberis. Si vero inimicos amare nolueris, propitium Deum habere non poteris: quia scriptum est, fratrem suum, in tenebris esscit quo vadat; quoniam tenebrae obcaecaverunt oculos ejus ; et iterum alibi scriptum est, Itinera impiorum, qui injuriam retinent malefacti in mortem. Numquid haec dae simus, ne in tenebris remaneamus, studeamus non solum amicos, sed etiam inimicos diligere, ut pium et misericordem Dominum possimus secundum cautionis suae vinculum libera conscientia convenire. Ipse enim dixit: Si dimiseritis hominibus peccata eorum, dimittet et vobis Pater vester coelestis peccata vestra. Si autem non dimiseritis, nec
Abbreviated transcription (Latin):
sint alia multa. in quib
beatos martires imitari. is¬
ta tam̃ duo p̃cipua sũt.
id ẽ ut mites simus ⁊ hu¬
miles corde. ⁊ inimicos no¬
stros toto corde. ⁊ totis ui¬
scerib diligamus. De dili¬
gendis inimicis fr̃es l m̃i.
nullus unquam in ueri¬
tate se pot̾it ex cusare. Põt
michi aliquis dicere. non
possum ieiunare non possũ
uigilare. Num quid potes
dicere non possum amare.
Potes dicere non possum
res meas totas pauꝑibus
dare. ⁊ in monastio dõ ser¬
uire. Num quid potes dice̾.
non possum diligere. Si di¬
xeris. quia non possis aui¬
no uł cãnib ab stinere. cre¬
dimus tibi. Si aũt dix̾is
ꝙ non possis in te peccãtib
in dulgere. omnino nõ cre¬
dimus. Et quia nulla nob
remanet excusatio. dum ñ
de cellario. s de corde istam
elemosinam impłe ubem̃.
ges dominum deũ tuum.
et diliges ꝓximum cuum
quasi duob spirit᷑alibus
pedib. si ꝑuiam uere can¬
tatis uolumus currere ad
bus currebat apłs paulus

Expanded text:
sint alia multa in quibus beatos martyres imitari, ista tamen duo praecipua sunt: id est, ut mites simus et humiles corde, et inimicos nostros toto corde et totis viribus diligamus. De diligendis inimicis, fratres nullus unquam in veritate se poterit excusare. Potest mihi aliquis dicere, Non possum jejunare, non possum vigilare: numquid potest dicere, Non possum amare? Potest dicere, Non possum res meas totas pauperibus donare, et in monasterio Deo servire: numquid potest dicere, Et non possum diligere? Si dixeris quia non possis a vino vel a carnibus abstinere, credimus tibi: si autem dixeris quod non possis in te peccantibus indulgere, omnino non credimus. Et quia nulla nobis remansit excusatio; dum non de cellario, sed de corde istam eleemosynam jubemur ges Dominum Deum tuum, et diliges proximum, quasi duobus spiritualibus pedibus, si per viam verae charitatis volumus currere, adbus currebat Paulus apostolus,
Abbreviated transcription (Latin):
Et modo ꝙ uob̾ loquim̃.
si de nr̃o loquamur m̃da¬
cium dicimus. Si autem
ur̃o uelle loqui. si uultis
uerum loqui. ut non re¬
maneatis homines men¬
daces. s sitis filii dei uera¬
ꝓfalsitate patiuntur. non
ꝓueritate. quia mentiunt᷑
contra ip̃m xp̃m. Omnes
pagani impii quecũq pati¬
untur ꝓfalsitate patiuntũ.
llemo ergo se extollat et
głetur de passione. s prius
ostendat lingue sue ueri¬
tatem. Tu ostendis penã.
ego quero cãm. Tu dicis
sis passus. Nam si attenda¬
mus solas passiones. coro¬
nantur ⁊ latrones. Nũꝗd
audet dicere ille tanta et
tanta passus suiti. Quare.
quia dicitur illi. ꝓpt̃ fcã
tua mala. Ideo malam ha¬
biusti penam. quia prius
malam habiusti c̃am. Si
depassione głandum est.
pot̃ ⁊ ip̃e diabolus głari.
llidete quanta patit᷑. cuiꝰ uͥq
tẽpla eu̾tũtur. cuiꝰ uͥq idola
frangũt̃. Cuiꝰ uͥq sacerdoteᷤ
et areptitii cedũt̃. nũqͥd
pot̃ dicere ⁊ ego martir sũ.
quia tanta patior. Ergo

Expanded text:
Et modo quod vobis loquimur, si de nostro loquimur, mendacium dicimus. Si autem vestro velle loqui, si vultis vera loqui; ut non remaneatis homines mendaces, sed sitis filii Dei verapro falsitate patiuntur, non pro veritate: quia mentiuntur contra ipsum Christum. Omnes Pagani, impii quaecumque patiuntur, pro falsitate patiuntur. Nemo ergo se extollat et glorietur de passione, sed prius ostendat linguae suae veritatem. Tu ostendis poenam, ego quaero causam. Tu dicis, sis passus. Nam si attendamus solas passiones, coronantur et latrones. Numquid audet dicere ille: Tanta et tanta passus sum? Quare? Quia dicitur illi: Propter facta tua mala; ideo malam habuisti poenam, quia prius malam habuisti causam. Si de passione gloriandum est; potest et ipse diabolus gloriari. Videte quanta patitur, cujus ubique templa evertuntur, cujus ubique idola franguntur, cujus ubique sacerdotes et arreptitii caeduntur. Numquid potest dicere: Et ego martyr sum, quia tanta patior! Ergo
Abbreviated transcription (Latin):
rum eius. Et iterum. Mdic¬
hi aũt ualde honorificati
sunt amici tui d̃s. hono¬
rare debemus ẜuos dei. q̃nto
magis amicos dei. Dequib
alio loco dicitur. Dominus¬
corum. et unum ex his nõ
conteretur. Honoro incãne
ergo martiris ex ceptas pro
xp̃i nomine cicatrices. Ho
sacratos cineres. honoro in
cinerib semina et̾nitatis.
um meum ostendit dilige̾.
docuit non timere. Cur aũt
non honorent corpus illd
fideles ꝙ reuerenter ⁊ demo¬
nes. Qd̃ afflixerunt in sup¬
plitio. s glorificant in se¬
pulchro. Honoro itaq cõ¬

Expanded text:
. Et iterum: Valde honorificati sunt amici tui, Deus . Honorare debemus servos Dei, quanto magis amicos Dei? De quibus alio loco dicitur: Dominuseorum, et unum ex his non conteretur . Honoro ergo in carne martyris exceptas pro Christi nomine cicatrices. Honsacratos cineres. Honoro in cineribus semina aeternitatis. us meus ostendit diligere,docuit non timere. Cur autem non honorent corpus illud fideles, quod reverentur et daemones, quod afflixerunt in supplicio, sedet glorificatum in sepulcro? Honoro itaque co
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃o. Pretiosa in conspectu
domini mors scõrum eius.
pretiosa mors est sanctoꝵ
marum. quia precium ip̃o¬
rum est sanguis dñi ip̃orũ
passus est enim passione
sua. quia erant passuri pꝰt
ip̃m. precessit ip̃e. ⁊ secuti
sunt multi . ualde enim e¬
rat aspera uia. s fecit ip̃am
lenem. quia ip̃e ante om̃s
transiuit. Ideo ceteri non
timuerunt transire: quia
ip̃e prior transiuit. Mor¬
tuus ẽ enim. ⁊ t̾ruit disci¬
pulos suos. Resurrexit ⁊
abstulit illos timorem.⁊
dedit amorem. Quando eͥ
mortuus ẽ xp̃c. trepidauer̃t
discipuli. ⁊ putauerunt qr
periit. qñ secuti sunt. Ibi
udere gr̃am dei. Tunc latͦ
credidit quando discipuli
trepidauerunt. Erat enim
unus latro in cruce cum
illo. Sic in illo credidit
ut diccret. Nomine in mẽ¬
te me habe dum ueneris
in regnum tuum. Quis il¬
lum docebat. nisi qui urẽ
ip̃m pendebat. Erat enim
illi fixus latere. s habita¬
bat incorde. In isto autem
psalmo ubi dixunus. pre¬
ciosa in conspectu domini

Expanded text:
o, Pretiosa est in conspectu Domini mors sanctorum ejus. Pretiosa est mors sanctorum martyrum; quia pretium eorum est sanguis Domini ipsorum. Passus est enim passione sua, quia erant passuri post ipsum. Praecessit ipse, et secuti sunt multi. Valde enim erat aspera via; sed fecit ipsam lenem, quando ipse ante omnes transivit. Ideo caeteri non timuerunt transire, quia ipse prior transivit. Mortuus est enim, et terruit discipulos suos. Resurrexit, et abstulit illis timorem, et dedit amorem. Quando enim mortuus est Christus, trepidaverunt discipuli, et putaverunt quod periit. Quando secuti sunt, ibi videte gratiam Dei. Tunc latro credidit, quando discipuli trepidaverunt. Erat enim unus latro in cruce cum illo, sicque in illum credidit, ut diceret, Domine, in mente me habe, dum veneris in regnum tuum . Quis illum docebat, nisi qui juxta illum pendebat? Erat enim illi fixus a latere: sed habitabat in cordpsalmo, ubi diximus, Pretiosa in conspectu Domini
Abbreviated transcription (Latin):
talib fĩmam̃tis. ubi ha¬
bitat sempit̾na iustitia.
in quoꝵ cõꝑatiõe t̾ra dicit᷑
anima iniqua. cui peccãti
dictum ẽ. tra es ⁊ int̾ram
ibis. De his celis dicit
gaudent spiritalib boĩs.
Sed omni ex parte ꝑficie¬
tur. cum etiam mortale¬
hoc induerit ĩ mortalita¬
tem. Item sermo sc̃i In no¬

Expanded text:
italibus firmamentis, ubi haitalibus firmamentis, ubi habitat sempiterna justitia. In quorum comparatione terra dicitur anima iniqua, cui peccanti dictum est: Terra es, et in terram ibis . De his coelis dicit gaudent spiritalibus bonis. Sed ex omni parte perficietur, cum etiam hoc mortale induerit immortalitatem.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ ꝓpħa ẽ. alii aũt dicebãt
non. s sed ducit ppłm. ꝑ
sequi aũt ẽ uim inferre.
uł insidiis appetere. Quod
fecit qui cum tradidit. et
qui cum crucifrxerunt. Sa¬
ne ꝙ etiam hoc non ẽ nu¬
de positum ut diceretur. ⁊
dicent omne malum ad¬
u̾sus uos s additum est
mentientes. additum est¬
etiam ꝓpt̾ me. ꝓpt̾ cos ad¬
ditum puto. qui uolunt
de ꝑsecutionib. ⁊ defame
sue turpitudine głari. Et
ideo dicere ad se ꝑtinere
cuntur mala. cum et uera
dicantur qñ de illorum er¬
rore dicuntur. Et si aliqũ
etiam non nulla falsa iac¬
tantur ꝙ temeritate homi
untur. Non enim xp̃m se¬
quitur qui non scd̃m ue¬
ram fidem ⁊ catho licara
disciplinam xp̃ianus uoca¬
ta ẽ incelis. non hic celos
dici puto suꝑiores partes
huius uisibilis mundi.
non enim merces ur̃a que
in concuña ⁊ et̾na eẽ debi
in reb uolubilib ⁊ corpo¬
ralib collocanda est. Set
in celis dictum puto inspĩ¬

Expanded text:
a est: alii autem dicebant, a est: alii autem dicebant, Non, sed seducit populum . Persequi autem, est vim inferre, vel insidiis appetere: quod fecit qui eum tradidit, et qui eum crucifixerunt. Sane quod etiam hoc non est nude positum, ut diceretur, Et dicent omne malum adversum vos, sed additum est, mentientes; additum etiam, propter me: propter eos additum puto, qui volunt de persecutionibus et de famae suae turpitudine gloriari; et ideo dicere ad se pertinercuntur mala; cum et vera dicantur, quando de illorum errore dicuntur: et si aliquando etiam nonnulla falsa jactantur, quod temeritate hominuntur. Non enim Christum sequitur, qui non secundum veram fidem et catholicam disciplinam Christianus a est in coelis. Non hic coelos dici puto superiores partes hujus visibilis mundi. Non enim merces nostra, quae inconcussa et aeterna esse debet, in rebus volubilibus et temporariis collocanda est; sed in coelis dictum puto in spir
Abbreviated transcription (Latin):
qui datus est nob̾. non eͥ
ista ꝑpeti fructuosum est.
s ista ꝓ xp̃i nomine non
solum equo animo. s eti¬
am cum exultatiõe tolle¬
rare. Nam multi heretici
nomine xp̃iano animas
decipientes multa talia pa¬
tiuntur. s ideo excludunt᷑.
ab ista mercede. quia non
dictum ẽ tantum beati ꝗ
ꝑsecutionem patiuntur.
s addicum est ꝓpt̾ iustitiã.
ubi autẽ sana fides non ẽ.
non pot̾ ẽẽ iustitia. quia
iustus ex fide uiuit. neq
saismatici aliquid sibi ex
ista mercede ꝓmittant.
quia similiter ubi caritas
non ẽ. non pot̾ c̃ẽ iustitia.
Dilectio enim ꝓximi ma¬
lum operatur. Quam si
hrent. non dilaniarent
et dicent omne malum ad¬
u̾sum uos. cum maledicẽ
hac sit malum dicere. sed
aliter maledictum iactat᷑
cum contumelia corarri
illo cui maledicitur. sicut
dño nr̃o dictum ẽ. Nõne
uerum dicimus ꝙ sama¬
ritanus es et demonium
habes. Aliter cum ab sẽtis
fama leditur. sicut de illo
item scribitur. Alii dicebãt

Expanded text:
qui datus est nobis . Non enim ista perpeti fructuosum est, sed ista pro Christi nomine non solum aequo animo, sed etiam cum exsultatione tolerare. Nam multi haeretici nomine Christiano animas decipientes, multa talia patiuntur, sed ideo excluduntur ab ista mercede, quod non dictum est tantum: Beati qui persecutionem patiuntur, sed additum est propter justitiam. Ubi autem sana fides non est, non potest esse justitia, quia justus ex fide vivit. Neque schismatici aliquid sibi ex ista mercede promittant: quia similiter ubi charitas non est, non potest esse justitia. Dilectio enim proximi malum non operatur, quam si haberent non dilaniarent et dicent omne malum adversum vos, cum maledicere, hoc sit malum dicere. Sed aliter maledictum jactatur cum contumelia coram illo cui maledicitur, sicut Domino nostro dictum est: Nonne verum dicimus, quia Samaritanus es, et daemonium habes ? aliter cum absentis fama laeditur, sicut de illo item scribitur: Alii dicebant
Abbreviated transcription (Latin):
Diu̾sas nob̾ fornaces scͥo¬
tura sacra distinguit. Qnã
bonorum in qua iusti pur¬
garitur. alt̾am uõ malo¬
rum in qua reꝓbi crucian¬
tur. De prima legitur. la
fumus putei. sic̃ fumꝰ fona¬

Expanded text:
Diversas nobis fornaces Scriptura sacra distinguit: unam bonorum, in qua justi purgantur, alteram vero malorum, in qua reprobi cruciantur. De prima legitur: « Vfumus putei sicut fumus forna
Abbreviated transcription (Latin):
u̾sum uos mentientes ꝓpt̾
me. Gaudete ⁊ cxultate.
qm̃ merces ur̃a multa est
in celis. Animadu̾tat quis¬
quis delicias huius seculi
et facultates rerum tp̃rali¬
um. querit in nomine xͥ¬
ano in trinsecus cẽ beati¬
tudinem nr̃am. sicut de
anima eccłiastica ore ꝓphe¬
tico dicitur. Omnis pul¬
chritudo filie regis intrin¬
secus. Nam ex trinsecus ma¬
ledicta. ⁊ ꝑsecutiones et ce¬
tractiones ꝓmittuntur. Ue
quib tamen magna mer¬
ces in celis ẽ. que sentitur ĩ
corde patientium eorũ qui
iam possunt dicere. Glori¬
amur in tribułonib. sciẽ¬
tes qm̃ tribuło patientia
operatur. patientia ꝓ batio¬

Expanded text:
sum vos, mentientes, propter me. Gaudete et exsultate, quoniam merces vestra multa est in coelis. Animadvertat quisquis delicias hujus saeculi et facultates rerum temporalium quaerit in nomine christiano, intrinsecus esse beatitudinem nostram; sicut de anima ecclesiastica ore prophetico dicitur: Omnis pulchritudo filiae regis intrinsecus : nam extrinsecus maledicta et persecutiones et detractiones promittuntur: de quibus tamen magna merces est in coelis, quae sentitur in corde patientium, eorum qui jam possunt dicere, « Gloriamur in tribulationibus; scientes quoniam tribulatio patientiam operatur, patientia au
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃õrum martirũ lauemus
sanguine agni koc est in
fide passionis xp̃i. ⁊ p̃o mi¬
sericorditer concedente. qui
est deus bñdictus in secula
seculorum amen. Item sẽ¬

Expanded text:
sanctorum martyrum lavemus sanguine Agni, hoc est in fide passionis Christi; ipso misericorditer concedente, qui est Deus benedictus in saecula saeculorum. Amen. SE
Abbreviated transcription (Latin):
in finib ramasse liniẽtes
sanguine postes ⁊ suꝑ li¬
minaria. ⁊ lib̾auit dñs ab
ex t̾minatore pͥmo genita
corum in nocte illa. Agnꝰ
dotib mane et uespere. in
odorem suauissimum dño.¬

Expanded text:
 Ramesse, linientes sanguine postes et superliminaria, et liberavit Dominus ab exterminatore primogenita eorum in nocte illa Exod. dotibus mane et vespere, « in odorem suavissimum Do
Abbreviated transcription (Latin):
Sic retrihuerunt ei mar¬
tires nri. qui uenerunt ex¬
magna tribulatione ⁊ la
uerunt stolas suas ĩ san¬
guine agni. Non agni
gregis. non agni legis.
nec agni iugis. s agni re¬
gis qui collit pecta mun¬
di. De quo dicitur. Emi
gregis ĩmo lauit samuel
in masp hat. petens dari
decelo fulgura nubes. et
tonitrua. ⁊ lib̾auit dñs¬

Expanded text:
Sic retribuerunt ei martyres nostri, qui venerunt ex tribulatione magna, et laverunt stolas suas in sanguine Agni. Non agni gregis, non agni legis, nec agni jugis, sed Agni regis, qui tollit peccata mundi. De quo dicitur: Emitgregis immolavit Samuel in Masphat, petens dari de coelo fulgura, nubes et tonitrua, et liberavit D
Abbreviated transcription (Latin):
nem redemptũ est genꝰ
humanum. quia redẽp¬
ti sumus non corruptibi
maculati. primum san¬
guinem instillat draco
malignus ꝑ prauam su¬
ggestionem. secundum
sanguinem elicit canis
impius ꝑseuam affucti¬
onem. t̾tium sanguinẽ
effundit agnus purissimꝰ.
ꝓpt̾ nimiam dilectionem.
Sic enim dilexit nos ut sa¬
guinem suum ꝓ nob̾ effũ¬
deret. Maiorem enim cari¬
tatem nemo h̃t. quam ut

Expanded text:
nem redemptum est genus humanum; quia « redempti sumus non corruptibilmaculati I Petr. I. » Primum sanguinem instillat draco malignus per pravam suggestionem, secundum sanguinem elicit canis impius per saevam afflictionem, tertium sanguinem effundit Agnus purissimus propter nimiam dilectionem. Sic enim dilexit nos, ut sanguinem suum pro nobis effunderet. « Majorem charitatem nemo habet
Abbreviated transcription (Latin):
it cum. hoec triplex stola
lauatur in illo triplici la¬
uacro s pocius ille laua¬
tur. qui stolis in dutur.
Quelib tñ stola lauat᷑
in sanguine agni. Set ẽ
sanguis culpe. sanguis
pene. et sanguis uenie. De
primo sanguine legitur.
tit lib̾ari ps almista cum
secundo sanguiae legirur
postulat uindicari darꝰ
martirum dicens. Min¬
dica sanguinem nr̃um
qui effusus est deus nr̃.¬

Expanded text:
V. » Haec triplex stola lavatur in illo triplici lavacro, sed potius ille lavatur, qui stolis induitur; quaelibet tamen stola lavatur in sanguine Agni. Sed est sanguis culpae, sanguis poenae, et sanguis veniae. De primo sanguine legitur: tit liberari Psalmista, cum secundo sanguine legitur:postulat vindicari chorus martyrum dicens: « Vindica sanguinem nostrum qui effusus est, Deus n
Abbreviated transcription (Latin):
lite t̾reri. nolite ꝑtimescere.
uos ad cẽtam̃ acceditis. s
ego p̃lior. uos u̾ba editis.
s ego sum qui loquor. se¬
quitur Trademini aũt apa¬
rentib ⁊ fr̃ib ⁊ cognatis ⁊
amicis. ⁊ morte afficient ce
uob. Minorem do lorer
mala ingerunt. que ab ex¬
traneis inferuntur. plus
ergo in nob̾ ea torm̾ta se¬
uiunt. que ab illis patim̃.
de quoꝵ m̃tib p̃sumeba¬
mus. quia cum dampno cõ
poris. mala nos cruciant
amisse caritatis. Hinc est
enim ꝙ de iuda traditore
suo. ꝑ psalmistam dñs
dicit. Et quidem si inimic̃
meus maledieiss michi.
sub portassem utiq. ⁊ si
is qui oderat me suꝑ me
magna locutus fuiss. ab¬
scondissem me utiq ab co.
Tu uero homo unanimis.
dux meus ⁊ notus meus.
qui simul mecum dulces
capiebas cibos in domo d̾i
ambulauimus cum consẽ¬
su. Et ruisum: homo pacis
mee in quo speraui. qui ede¬
bat panes meos mł̾tipli¬
cauit ad u̾sum me supplã¬
tationem. Ac si de traditore
suo aꝑtis uocib dicat.

Expanded text:
ite terreri, nolite pertimescere; vos ad certamen acceditis, sed ego praelior; vos verba editis, sed ego sum qui loquor. Sequitur: Trademini autem a parentibus et fratribus, et cognatis et amicis, et morte afficient ex vobis. Minorem dolorem mala ingerunt quae ab extraneis inferuntur. Plus vero in nobis ea tormenta saeviunt quae ab illis patimur de quorum mentibus praesumebamus, quala nos cruciant amissae charitatis. Hinc est enim quod de Juda traditore suo per Psalmistam Dominus dicit: Et quidem si inimicus meus maledixisset mihi, supportassem utique; et si is qui oderat me super me magna locutus fuisset, abscondissem me utique ab eo. Tu vero homo unanimis, dux meus et notus meus, qui simul mecum dulces capiebas cibos, in domo Dei ambulavimus cum consensu . Et rursum: Homo pacis meae in quo sperabam, et qui edebat panes meos, ampliavit adversum me supplantationem . Ac si de traditore suo apertis vocibus dicat:
Abbreviated transcription (Latin):
tie ĩ celestib. Tribulantur
aũt non solum ab alienis.
lum ab extraneis. s etiam
a domesticis. non solum ab
inimicis s etiam ab amicis.
ꝓbat hoc ueritas dicens. Tra¬
lati sunt ante legem. sub
lege. post legem. Ante legẽ
tribulati sunt patriarche.
Ecce ego mitto ad uos pro¬
phas ⁊ sapientes. ⁊ scribas.
et ex illis occidetis ⁊ flagela¬
bitis. ⁊ crucifigetis. ut ue

Expanded text:
tibus Ephes. VI. » Tribulantur autem non solum ab alienis, lum ab extraneis, sed etiam a domesticis: non solum ab inimicis, sed etiam ab amicis. Probat hoc Veritas dicens: « Tralati sunt ante legem, sub lege, post legem; ante legem tribulati sunt patriarchae,Ecce ego mitto ad vos prophetas, sacerdotes et scribas, et ex illis occidetis et flagellabitis et crucif
Abbreviated transcription (Latin):
legem abel. sub legem za¬
chariam. post legeni. id ẽ
tur eccłia dicens in psalmo.¬
Sepe ex pugnauerunt me
aiuuentute mea. ⁊ enim ñ
potuerunt michi. Sup̃ dor¬
sum meum fabricauerũt.
pͦ. animirem̾ ergo frẽs in
illis uirtutes cordis ⁊ corpo¬
ris. et de testemur in nobis
fragilitatẽ mentis ⁊ cãnis.
uestimur duplicib ⁊ in dui¬
mur p̃tiosis. Illi tollera¬
nos autem diu̾sis ferculis
uescimur. ⁊ delicatis cibariiꝰ
epulamur. Illi tollerauer̃
nos autem amplis ociis
quiescimus. Illi tolleraur̃
di q carnis illecebris delecta¬
mur. heu me quid dicam
ego miser aut faciam. cum
uenerit ille districtissimus
ergo qui uenerunt ex mag̾
tribulatione. ⁊ lauerunt
stolas suas insanguine
agni. Trplex est lauacrũ.
iustificationis in lacrimis.
regeneratiõis in a qua. re
lauabo ꝑsingulas noctes
lectum meum lacrimis
stratum meum rigabo. De

Expanded text:
legem Abel, sub lege Zachariam, post legem, id est tur Ecclesia dicens: « Saepe expugnaverunt me a juventute mea, etenim non potuerunt mihi: supra dors. Imitemur ergo, fratres, in illis virtutes cordis et operis, et detestemur in nobis fragilitatem mentis et carnis.vestimur duplicibus et induimur pretiosis; illi toleranos autem diversis ferculis vescimur, et delicatis cibariis epulamur; illi toleraveruntnos autem amplis horis quiesci, et carnis illecebris delectamur. Heu me! quid dicam ego miser aut faciam, cum venerit ille districtissimus ergo qui venerunt ex magna tribulatione, et laverunt stolas suas in sanguine Agni. Triplex est lavacrum justificationis, in lacrymis regenerationis, in aqua redemLauabo per singulas noctes lectum meum, lacrymis meis stratum meum rigabo. De
Abbreviated transcription (Latin):
suo. Sic ⁊ triplex est sto¬
la. Prima unocentie. se¬
cunda gr̃e. t̾tia uero głe.
De prima dicit pater ad
ẜuos suos. Cito ꝓferte sto¬
lam primam. ⁊ in duite

Expanded text:
I. » Sic et triplex est stola, prima innocentiae, secunda gratiae, tertia vero gloriae. De prima dicit pater ad servos suos: « Cito proferte stolam primam, et induite
Abbreviated transcription (Latin):
si diceret. Tot ⁊ tantis. et
tam diu̾sis modis afflicti
sunt. non solum in ciuita¬
tib. s etiam in solitudĩb.
non solum in campis. set
et in montib. non solum
in domib s etiam inspelũ¬
cis. non solum in custodiĩs.
sed etiam in cau̾nis. ꝑ pessi¬

Expanded text:
i diceret: Tot et tantis et tam diversis modis afflicti sunt, non solum in civitatibus, sed etiam in solitudinibus: non solum in campis, sed etiam in montibus: non solum in domibus, sed etiam in speluncis: non solum in custodiis, sed etiam in cavernis te
Abbreviated transcription (Latin):
upradixerat. ꝙ dico uob̾
intenebris dicite in lumĩe.
et ꝙ in aure auditis predi¬
cate suꝑ tecta. nunc infert
q post predicationem scqͣt̃
ad fidem xp̃i. Totus orbis
contra se diuisus est. una¬
queq domus ⁊ in fideles
habuit ⁊ credentes. ⁊ ꝓpt̾a
bellum missum est bonum.
ut rumperetur pax mala.
Tale quid in genesi aduer¬
sum rebelles homines qui
moti fuerant de oriente. et
turrim ex truere festinabãt.
ꝑ quam celi alta penetrarẽt.
fecisse scribitur deus. ut di¬
uideñt linguam eorum.
unde ⁊ ĩpsalmo dauit p̃cat᷑
Dissipa dñe gentes que
bella uolunt. Neni enim

Expanded text:
upra dixerat: Quod dico vobis in tenebris, dicite in lumine; et quod in aure auditis, praedicate super tecta. Nunc infert quid post praedicationem sequatur. Ad fidem Christi, totus orbis contra se divisus est: unaquaeque domus et infideles habuit et credentes, et propterea bellum missum est bonum, ut rumperetur pax mala. Tale quid et in Genesi adversus rebelles homines, qui moti fuerant de Oriente, et turrem exstruere festinabant , per quam coeli alta penetrarent, fecisse scribitur Deus, ut divideret linguas eorum. Unde et in psalmo David precatur: Dissipa, Domine, gentes quae bella volunt . Veni
Abbreviated transcription (Latin):
fenum agri ꝙ hodie est ⁊
cras in clibanum mittitur
deus sic uestit. quanto ma¬
gis uos minime fidei. Q.¬
dam coacte duos passeres
corpus. quinq quoq pas¬
seres scđm lucam. qui duo¬
bus assib uencunt ad sẽ¬
sus referunt. S quomõ
illa intelligentia toto euã¬
głici ẜmonis corpori coap¬
tetur non parue est difficł¬
tatis. Wr̃i autẽ ⁊ capilli
capitis. omnes numerati
sunt. Nolite ergo timere
multis passerib melioris
expositionis suꝑior sensus
ex pressus est. ꝙ timere nõ
possunt occidere ⁊ animam
non possunt. qm̃ si sine
dei scientia parua quoq nõ
decidunt. quanto magis hõ
qui apłica fultus sit dig̾¬
et capilli capitis omnes
numerati sunt. In mensã
di erga homines ostendit
ꝓuidentiã. ⁊ in effabilem
signat affectum. ꝙ nichil
parua ⁊ otiose dicta eiuis
scientiam non fugiant. Ue¬
rident intelligentiam eccłia¬
sticam in hoc loco qui cãnis
resurrectionem negant. qͣi
nos ⁊ capillos qui numera¬

Expanded text:
um agri quod hodie est, et cras in clibanum mittitur, Deus sic vestit, quanto magis vos, modicae fidei! Quidam coacte duos passeres, antur. Quinque quoque passeres, secundum Lucam , qui duobus assibus veneunt, ad sensus referunt. Sed quomodo illa intelligentia toto Evangelici sermonis corpori coaptetur, non parvae difficultatis est. Vestri autem et capilli capitis omnes numerati sunt. Nolite ergo timere; multisexpositionis sensus expressus est: quod timere non possunt occidere corpus, et animam non possunt, quoniam si sine Dei scientia parva quoque animalia non decidunt, quanto magis homo, qui apostolica fultus sit dignet capilli capitis omnes numerati sunt, immensam Dei erga homines ostendit providentiam, et ineffabilem signat affectum, quod nihil parva et otiose dicta ejus scientiam non fugiant. Derident intelligentiam ecclesiasticam in hoc loco, qui carnis resurrectionem negant, quasi nos et capillos qui numera
Abbreviated transcription (Latin):
uos. Heret sibi ẜmo dñicꝰ
et sequentia pendent ex su¬
periorib. Prudens lector ca¬
ue semꝑ suꝑstitiosari in¬
telligentiam. ut non tuo
sensui attẽperes scripturas.
s scripturis iungas sensũ
tuum. ⁊ intelligas quid
sequatur. Supra dixerat.
no lite timere eos qui oc¬
cidunt corpus. animam
aũt non possunt occidere.
siunc loquitur conseq̃ntẽ.
nõne duo passeres ase ue¬
neunt. ⁊ unus ex illis nõ
cadet suꝑ t̾ram sine patre
ur̃o. Et est sensus. Si par¬
ua animalia ⁊ uilia ab¬
sq deo actore non decid̃t.
et in omnib ꝓuidentia ẽ.¬
et que in his ꝑitura sũt
sine dei uoluntate non pe¬
reunt. uos qui et̾ni estis
non debetis timere ꝙ absq
spicite uolatilia celi qm̃
non serunt. neq metũt.
neq congregant in hõrea.
et pater ur̃ celestis pascit

Expanded text:
. Haeret sibi sermo Dominicus, et sequentia pendent ex superioribus. Prudens lector, cave semper superstitiosam intelligentiam; ut non tuo sensui attemperes Scripturas, sed Scripturis jungas sensum tuum, et intelligas quid sequatur. Supra dixerat: Nolite timere eos qui occidunt corpus, animam autem non possunt occidere: nunc loquitur consequenter, Nonne duo passeres asse veneunt, et unus ex illis non cadet super terram sine Patre vestro? Et est sensus: Si parva animalia et vilia absque Deo auctore non decidunt, et in omnibus est providentia, et quae in his peritura sunt, sine Dei voluntate non pereunt: vos qui aeterni estis, non debetis timere quod absspicite volatilia coeli, quoniam non serunt, neque metunt, neque congregant in horrea; et Pater vester coelesti
Abbreviated transcription (Latin):
tp̃re. ea que amplius dña¬
ri possunt. frangenda sũt
dicitur. Q uid enim ꝓficit
lomini si lucretur totum
mundum se aut̃e ꝑdat. et
detrimentũ sui faciat. Cum
ꝑsecutio ab ad u̾sariis de est.
ualde uigilantius cor custo¬
diendum est. Nam pacis
tp̃r quia licet uiuere. libet
ctiam ambire. Que ꝓfecto
auaritia bene cõpescitur. si
ip̃e status ambientis sollicite
considerentur. Nam cur insta
ad colligendũ. qñ stare nõ
potest ip̃e qui colligit. Cur¬
sum ergo suum quisq cõ¬
sidẽt. ⁊ cognoscit sibi suffi¬
cere parua que hab.¬

Expanded text:
tempore ea quae amplius dominatempore ea quae amplius dominari possunt frangenda sunt dicitur: Quid enim prodest homini, si lucretur totum mundum, se autem perdat, et detrimentum sui faciat? Cum persecutio ab adversariis deest, valde vigilantius cor custodiendum est. Nam pacis tempore quia licet vivere, libet etiam ambire. Quae profecto avaritia bene compescitur, si ipse status ambientis sollicite consideretur. Nam cur instet ad colligendum, quando stare non potest ipse qui colligit? Cursum ergo suum quisque consideret, et agnoscet sibi posse sufficere parva quae hab
Abbreviated transcription (Latin):
zelum compassio quippe
homini. ⁊ rectitudo uitiis
debetur. ut in uno codemq
homine diligamus bonũ
qd̾ factum est. ⁊ ꝑsequa¬
mur mala que fecit. ne
dum culpas in caute re¬
mittimus. non iam ꝑ cari¬
tatem compati. s ꝑ negli¬
gentiam consensisse uidea¬
mur. S equitur. qui enim
uoluerit animam suamt
saluam facere. ꝑ det eam.¬
et qui ꝑ diderit animani
suam ꝓpter me. saluam fa¬
ciet cam. Sic dicitur fide¬
li. qui uoliũt animam
suam saluam facere ꝑdet
eam. ⁊ qui ꝑ dicerit aĩam
suam ꝓpter me. saluam fa¬
ciet eam. Ac si agricole
dicatur. frum̃tum si ẜuas
ꝑdis si seminas renouas.
Quis enim nesciat qd̾ fru-¬
m̃tum cum in semine mi¬
ttitur. perit ab oculis. ĩ t̾ra
deficit. S unde putrescit
inpuluere. inde uiridescit
in renouatione. Quia uõ
scã eccłia aliud tp̃c habet
ꝑ secutionis atq aluid pa¬
cis. redemptor nr̃ ip̃a eius
tp̃ra distinguit in p̃ceptis.
sam ꝑ secutionis tp̃r ponẽ¬
da est anima pacis autẽ

Expanded text:
zelum. Compassio quippe homini, et rectitudo vitiis debetur, ut in uno eodemque homine et diligamus bonum quod factus est, et persequamur mala quae fecit, ne dum culpas incaute remittimus, non jam per charitatem compati, sed per negligentiam concidisse videamur. 4. Sequitur: Qui enim voluerit animam suam salvam facereNam qui perdiderit animam suam propter me, salvam faciet illam. Sic dicitur fideli: Qui voluerit animam suam salvam facere, perdet eam; et qui perdiderit animam propter me, salvam faciet eam, ac si agricolae dicatur: Frumentum si servas, perdis; si seminas, renovas. Quis enim nesciat, quod frumentum cum in semine mittitur, perit ab oculis, in terra deficit? Sed unde putrescit in pulvere, inde viridescit in renovatione. Quia vero sancta Ecclesia aliud tempus habet persecutionis, atque aliud pacis. Redemptor noster ipsa ejus tempora designavit in praeceptis. Nam persecutionis tempore ponenda est anima, pacis autem
Abbreviated transcription (Latin):
deuoret. Isti sunt tres falla¬
ces sophyste. qui miserabi¬
liter ꝑalogizant in cautos.
ꝓponit mundus. assumit
caro. concludit diabolus.
Mundus ꝓponit sccularia
blandimenta. caro assumit
illicita desideria. diabolus
concludit sempit̾na tormẽ¬
ta. Mundus ligna ministet.
caro sintillam supponit. di¬
abolus ignem accendit. P¬
mus hostis est contempnẽ¬
dus. sctundus est cõprimen¬
dus. tt̾ius ex pugnandus.
Contra primum p̾cipitur.
solite diligere mundum.
noq ca que in mundo sũt.
quia quicqͥd est in mundo.¬
gna. que mundus mĩstrat.
Contra scđm precipitur.
supponit. Contra t̾tium qͦ
p̃cipitur. assumite scucũ
fidei. ut possitis ex tingue̾
ignea tela nequissimi. h
est ignis quem accendit
diabolus. Ex hac tribulan¬
one uenerunt gloriosi mã¬
tires nr̃i ꝑ uiam trium die¬
rum. ut sacrificarent dño

Expanded text:
Petr. V. » Isti sunt tres fallaces sophistae, qui miserabiliter paralogizant incautos. Proponit mundus, assumit caro, concludit diabolus; mundus proponit saecularia blandimenta, caro assumit illicita desideria, diabolus concludit sempiterna tormenta; mundus ligna ministrat, caro scintillam supponit, diabolus ignem accendit. Primus hostis est contemnendus, secundus comprimendus, tertius expugnandus. Contra primum praecipitur: « Nolite diligere mundum, neque ea quae in mundo sunt: qui quidquid in mundogna quae mundus ministrat. Contra secundum praecipitur: supponit. Contra tertium quoque praecipitur: « Assumite scutum fidei, ut possitis exstinguere ignea tela nequissimi Ephes. VI; » hic est ignis, quem accendit diabolus. Ex hac tribulatione venerunt gloriosi martyres nostri, « per viam trium dierum, ut sacrificarent Domino
Abbreviated transcription (Latin):
bulationes ꝑpessi sunt. Sa¬
ne tribulati sunt corde. tri¬
bulati sunt ore. tribulati
sunt opere. Tribulati sunt
corde. ꝑ tristitias ⁊ dolores.
tribulati sunt ore. ꝑ contu¬
melias ⁊ terrores. tribulati
sunt opere. ꝑ angustias et
labores. ꝑ dolores contritio¬
nis ⁊ tristitias ꝯpassionis.
ꝑ t̾rores cõminationis. ⁊ cõ¬
tumelias irrisionis. ꝓ labo¬
res afflictionis. et angustias
passionis. Detribulatiõib
cordis dicit psalmista. Sa¬
crificium deo sp̃c contribu¬
latus. cor contriturri ⁊ hu¬
miliatum deus non sꝑnit.¬

Expanded text:
bulationes perpessi sunt; sane tribulati sunt corde, tribulati sunt ore, tribulati sunt opere. Tribulati sunt corde per tristitias et dolores, tribulati sunt ore per contumelias et terrores, tribulati sunt opere, per angustias et labores. Per dolores contritionis, et tristitias compassionis; per terrores comminationis, et contumelias irrisionis; per labores afflictionis et angustias passionis. De tribulationibus cordis dicit Psalmista: « Sacrificium Deo spiritus contribulatus, cor contritum et humiliatum Deus non spern
Abbreviated transcription (Latin):
lib̾auit cos. O quam grauis
est tribuło peccorum. qui
semꝑ intra se deferunt ue¬
rmẽ conscientie. qui non
moritur. ⁊ ignem rationis
uenerit in ꝓfundum uitio¬
rum contempnit. ⁊ ꝑ que
dit. ira succendit. angit
gula. dissoluit luxuria.
ligat mendatium. macu¬
lat homicidium. Sic et
cetera uitiorum portenta.
ut que sunt homini ob¬
lectamenta peccanti. deo
sint instrumenta punicti.
fligunt. mundus. caro. di¬
abolus. Mundus. uelut
sirena dulcis nauigantes
submergit. Caro. tanqͣm
dilida blandiens sansonẽ
cutum uenit. Diabolus
quasi leo scuiens uiatoeͬs
interimit. De primo legĩt.¬

Expanded text:
ibid.. » O quam gravis est tribulatio peccatorum, qui semper intra se perferunt « vermem conscientiae, qui non moritur, et ignem rationis venerit in profundum vitiorum, contemnit Prov. t, invidia rodit, ira succendit, angit gula, dissolvit luxuria, ligat mendacium, maculat homicidium: sic et caetera vitiorum portenta: ut quae sunt homini oblectamenta peccati, Deo sint instrumenta puniendi.fligunt, mundus, caro, diabolus. Mundus velut sirena dulcis navigantes submergit; caro tanquam Dalila blandiens Samsonem circumvenit; diabolus quasi leo saeviens viatores interimit. De primo Verit
Abbreviated transcription (Latin):
namq dum in hac ualle
lacrimarumt ꝑ egrinantur
a dño. multis moĩs ⁊ a di¬
uẽsis ꝑsonis. plurib locis
et uariis t̾prib tribulant᷑.
iu̾sitates mod orum et
locorum satis ex presse desi¬
gnat apłs dicens. sancti
ludibria ⁊ u̾bera exꝑti. in¬
suꝑ ⁊ uincula ⁊ carteres. la¬
pidati sunt. secti sunt. tẽp¬
tati sunt. in occisione gla

Expanded text:
namque dum in hac valle lacrymarum peregrinantur a Domino, multis modis et diversis personis, pluribus locis et variis temporibus tribulantur. Diversitates modorum et locorum satis expresse designat Apostolus dicens: « Sancti ludibria et verbera experti, insuper et vincula et carceres: lapidati sunt, secti sunt, tentati sunt, in
Abbreviated transcription (Latin):
modis anima dormit inuitu:
et duob modis uigilat in
uitutib. Dormit ꝑ errorẽ
et ignorantiam. dormit per
torporem ⁊ negligentiã. Con¬
tra primum modum orat
nitur salomon. Usq quo
piger dormis. qñ consurgis.
paululum dormies paulu¬
lum dormitabis. ⁊ ueniet
rans ignorabitur. ⁊ negli¬
gens negligetur. Dum cł
Num cura negligitur. me¬
dicina non queritur. ⁊ ideo
sanitas desperatur. legitur
enim in libro regum. qd̾
duo uiri principes latronũ
Rechab. ⁊ benaa. ueniẽtes
in gressi sunt domum Isto¬
sech. qui dormiebat super
stratum suum meridie. Et
hostiaria domus purgans
triticum obdormiuit. Q
ꝑ cusserunt eum in ingui

Expanded text:
modis anima dormit in vitiis, et duobus modis vigilat in virtute. Dormit per errorem et ignorantiam, dormit per torporem et negligentiam. Contra primum modum orat hitur Salomon: « Usquequo piger dormis, quando consurges? Paululum dormies, paululum dormitabis, et veniet orans ignorabitur, et negligens negligetur I Cor. XDum cura negligitur, medicina non quaeritur, et ideo sanitas desperatur. Legitur enim in libro Regum, quod duo viri principes latronum « Rechab et Baana venientes ingressi sunt domum Isboseth, qui dormiebat super stratum suum meridie, et ostiaria domus purgans triticum obdormivit. Qui percusserunt eum in inguin
Abbreviated transcription (Latin):
rient ei. uenit. ut animam
quam dedit accipiat. pulsat.
ut ꝑ cãnis molestiam mor¬
tem uicinam annuntiet.
sescitis aut̃ qñ dñs ueniat.
Sero. an media nocte. an
galli cantu. an mane. ꝑ qua¬
lliguntur etates. uidelicet.
pueritia. adolescentia. iuuẽ¬
tus. atq senectus. In quib
dormit. qui negligit ⁊ igno¬
rat. Uigilat. qui credit et
operatur. Porro qui dormit
inuna. uigilet saltim in
alia. quia quacũq hora pe¬
prima uigilia. ⁊ si ĩ scda ui¬
gilia uenerit. ⁊ sic in uene¬
rit. beati sunt ẜui illi. ne¬
mo tam̃ longanimitatis
eius patientia diutius ab¬
utatur. quia qͣnto mag̃
sustinet in p̃senti tanto g̃¬
uius puniet in futuro. Hĩc
enim apłs ait. Ignoras
qmͣ benignitas dei ad peni¬
tentiam te ad ducit. Secũ¬
dum duritiam aũt tuam
et cor impenitens. thesau¬
del. Porro cum mane hoĩs
pueritia. gallicantus ado¬
lescentia. Media nox iuuẽ¬
tus. ⁊ sero senectus in telli¬
gi uideatur. quare dñs or¬
dinem conu̾tit ⁊ mutat

Expanded text:
XII. » Venit, ut animam quam dedit accipiat; pulsat, ut, per carnis molestiam, mortem vicinam annuntiet. Nescitis autem quando Dominus veniat, sero, an media nocte, an galli cantu, an mane. Per quaur quatuor aetates, videlicet pueritia, adolescentia, juventus atque senectus, in quibus dormit, qui negligit et ignorat: vigilat, qui credit et operatur. Porro, qui dormit in una, vigilet saltem in alia; quia quacunque hora peprima vigilia, et si in secunda vigilia venerit, et sic invenerit, beati sunt servi illi. Nemo tamen longanimitatis ejus patientia diutius abutatur; quia quanto magis sustinet in praesenti, tanto gravius puniet in futuro. Hinc enim Apostolus ait: « Ignoras, quoniam benignitas Dei ad poenitentiam te adducit? Secundum duritiam tuam et cor impoenitens» Porro, cum mane hominis pueritia, galli cantus adolescentia, media nox juventus, et sero senectus intelligi videatur: quare Dominus ordinem convertit et mutat?
Abbreviated transcription (Latin):
pacificos intromisit. ꝑ quos
in domicilium m̃tis caput
horum bonorum xp̃c intra¬
ret. Et appositis medicam̃tis
uelut fetentem in crepatio¬
nũ fremitu suscitauit. Et
emendatione suscepta. de
mediis mortis faucib crutꝰ.
temporiua resurrectione uite
restituebat. Hec itaq atq hꝰ¬
modi plurima gerens. que
ctiam ip̃i plenius memini¬
stis. Que quia ꝓferre ꝑnos
atq ex pedire ut dignum ẽ.
non pot̃ ẜmo pauꝑculus.
melius uob̾ ea ur̃ dicet af¬
fectus. Summe alacritatis
instantia fuit cultor ⁊ custos
animarum. cupiditates rese¬
cans. iras comprimens. mali¬
cias extirpans. his magͥs ui̾tu
ficiente iustitia uirib ꝯuale¬
scebat. Et quidem ille in hac
pegrinatione solo corpore cõ¬
stitutus cogitatione ⁊ auidi¬
tate in illa et̾na patria conu̾¬
satusẽ. Qui huic mundo cru¬

Expanded text:
pacificos intromisit, per quos pacificos intromisit, per quos in domicilium mentis caput horum bonorum Christus intraret, et appositis poenitentiaeriduanum fetentem, increpationum fremitu suscitabat, et emendatione suscepta, de mediis mortis faucibus erutos, temporiva resurrectione vitae restituebat? Haec itaque atque hujusmodi plurima gerens, quae etiam ipsi plenius meministis, quae quoniam proferre per nos atque expedire, ut dignum est, non potest sermo pauperculus, melius vobis ea vester dictet affectus. Summae alacritatis instantia fuit cultor et custos animarum, cupiditates resecans, iram comprimens, malitiam exstirpans. His magis beatisficiente justitia, viribus convalescit. Et quidem ille in hac peregrinatione solo corpore constitutus, cogitatione et aviditate in illa aeterna patria conversatus