comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ri atq ꝯĩugi sup̃ retulimꝰ gemina
eĩt speculacõis ꝗiudigandi ua. una
ac iudicat utrũ uere ac ncciarie
sint auerisiles ansophistitis ap¬
plicantur. Hãtꝰ qi mnat̾ie specula

Expanded text:
supra retulimus, gemina erit speculationis et judicandi via. Una ac judicat utrum verae ac necessariae sint, an verisimiles, an sophisticis applicentur, et haec quasi materiae specula
Abbreviated transcription (Latin):
rio nuꝑ accidit ꝗ ea lccutus ẽ bonis ui¬
ris sbascultãtib pariete in t̃poĩto qlib
pate fcĩs ĩ iuidiciũꝙ ꝓbatis ille rei capi¬
talis iure tap̃natus est. Ihiuc siłe ꝗd¬
dicti de lacedemonio pausania accepimꝰ.
ꝯcursio aũt fortuitoꝵ tał est. ut si inter¬
ueĩss casu cũ aut ageretur aliꝗd ꝙ pro¬
ferẽdũ nũc eẽt audiretur. In hoc gne
cĩ illa est ĩ palamedẽ giecta suspitionu
ꝓclitioĩs multitudo. ꝙ genus refutare
interdũ u̾tas uix põt. huic ⁊̃ ẽ fama¬

Expanded text:
 ea locutus est bonis viris subauscultantibus pariete interposito, quibus patefactis in iudiciumque prolatis ille rei capitalis iure damnatus est. Huic simile quiddam de Lacedaemonio Pausania accepi- mus. concursio autem fortuitorum talis est, ut si interventum est casu, cum aut ageretur aliquid quod proferendum non esset, aut diceretur. In hoc genere etiam illa est in Palamedem coniecta suspicionum proditionis multitudo; quod genus refutare interdum veritas vix potest. Huius etiam
Abbreviated transcription (Latin):
uis aut ingratũ  aut sunbũ ucs
ta quib ip̃e usus fue at⁊ruo ciitaẽ
putaret. suꝑ̃bũ uõ si sperneret. aait
occupatõnũ nccẽtate ꝯst̾ctum. Qui ut
uenerit uelia amiouꝵ trebatii ꝯuen¬
tr̃ne comonitũ. nec totite quidem

Expanded text:
noluisset, aut ingratum id aut superbum esta quibus ipse usus fuerat, parvo aestimare putaret, superbum vero, si sperneret. Ad idoccupationum necessitate constrictum. Quod ut venerit Veliam, amicorum Trebatii conventione
Abbreviated transcription (Latin):
ex posursse ꝯmemorat retinendo¬
uo siue uilio tp̃rerrore ad argaurto¬
r nuentiẽn uia quadã cireeto slo
acm attifitẽ ĩ nenrret᷑. que reo breuitꝰ
enũtim uelut intẽtĩe oꝑis mõsit᷑

Expanded text:
se exposuisse commemorat, inveniendout sine ullo errore ad argumentorum inventionem via quadam et recto filo atque artificio veniretur, quae res breviter enuntiata, velut
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙs que de inuentõe docet. q̃damd
inuencõib instrum̃ta sb̾peditat᷑
nũcupata sit post̾ius dicam. Illa
discernendi regulas sub r̃strat
ciuotat᷑ analitice. Et si deꝓpositõ¬
nũ iũctura ꝯsideret analitice pͥ¬
tet eaquidẽ ꝑs ubi discernẽdis ne¬
cessariis argniñtis ar analitice
post̾ior nũcupat᷑. Nla uõ q̃ de fal¬
sio atq cauillatoriis Idẽ desopt
gam̃tatõnũ uidicõ nichil uide̾e
expedita rõ uiditandi de medieta¬
te.Cum quis eptrema cogton̾it.
falsoꝵ argum̃toꝵ possit hr̃e iudi¬
tium utrifiłia q ĩmedio collocata
sũt disternere nõ laborat. Expeditũ

Expanded text:
de inventione docet, quaedam inventionibus instrumenta suppeditat, nuncupata sit, posterius dicam. Illa discernendi regulas subministrat, et vocatur analytice; et si de propositionum junctura consideret, analytice prtet, ea quidem pars ubi de discernendis necessariis argumentis dicitur, analytice posterior nuncupatur; ea vero quae de falsigumentationum judicio nihil videtur expedita ratio judicandi de medietate, cum quis extrema cognoverit. falsorum argumentorum possit habere judicium, verisimilia, quae in medio collocata sunt, discernere non labor
Abbreviated transcription (Latin):
in urã ꝗꝙ in alioꝵ potãte sũt. stabilia
incertis.q̃ enpi nõ possũt. hus q̃ possũt.
Affectio aũt ad res aliquas est hĩ. prin
optimo quot laudatur. Antip ut hec
ĩ ꝯꝑatc̃e meliora sic detenora q̃ hus q̃¬

Expanded text:
uae in aliorum potestate sunt; stabilia incertis; quae eripi non possunt eis quae possunt. Adfectio autem ad res aliquas est huius modioptimo quoque laudata. Atque ut haec in comparatione meliora, sic deteriora q
Abbreviated transcription (Latin):
q nec poterãt potifices ꝯtra religiõe ferre
setẽtiam. Res ei cõsecrata fua̾t. ⁊ lodius re¬
ligiois iure pugnabat: Uiteamꝰ quo mͦ illuro
soluit. Gene ĩꝗo maiores nr̃i ꝗ nos nõ solũ de
iure religiõis. s ⁊ de iure publico
stͥpserit nõ me oportuiss mẽliorib
cupatur. ad dit ⁊̃ siqua ineodem uolu¬
mine p̃dicenda fuisse ꝑpendit. ut ab
epordio uõluminis topicoꝵ ꝗs maiores
quis si am tp̃c est ad io ꝙ instituimus
accẽdere. pͥmi uõluminis iuctorini ex¬
poĩtõ tͥminet᷑. ¶ Sccło uolumine dẽ
iudicundi atq in̾uemiendi logice ꝑ¬
tĩb. ccde locoꝵ atq argum̃ti diffiniti¬
one ꝑcõtat ut ãb eo loco topitoꝵ qui
ẽ cum om̃is rõ dĩligens disxendi duas
habeat ꝑtes unam ĩueniendi alt̾am

Expanded text:
 nec poterant pontifices contra religionem ferre sententiam – res enim consecrata fuerat –et Clodius religionis iure pugnabat, videamus quomodo illud solvit. Bene inquit ‘maiores nostri, qui vos non solum de iure religionis, sed et de iure publico onscripserit, non me oportuisset melioribus cupatur. Addit etiam et si qua in eodem volumine praedicenda fuissent perpendit, ut ab exordio voluminis Topicorum, quod estest, Sed jam tempus est ad id quod instituimus accedere, primi voluminis Victorini expositio terminetur. Secundo volumine de judicandi, atque inveniendi dit de loco atque argumenti diffinitione pertractat, ut ab eo loco Topicorum, qui est, Cum omnis ratio diligens disserendi duas habeat partes: unam inveniendi, alteram
Abbreviated transcription (Latin):
tat ¶Tertius uõ atq q̃rtus disscer¬
cõem locoꝵ int̾ se coriq exempla
tulliana sibi deiure ꝓponat exempla.
¶L. uartus uõ eos dem locos ꝑalias
risus similitudines mõstret epu̾¬
gilio ł terrentio poetis oratorib cyte¬
rone acatone ut ꝗd p̃ceptis ostendi¬
dit᷑ epemplis młtiplicitꝰ collq̃scat ne¬
equitas q̃ parĩb incausio pania iura
desid̾ati. N. uarita uõ ꝑs rẽliqua sit to¬
picoꝵ ip̃iꝰ uoluminis mag̾tudo demoses
ꝙͣ uictorinus neq attingit neq attirs¬
opus młtã libroꝵ pluralitate discon¬

Expanded text:
o atque quartus discretionem locorum inter se eorumque exempla Tulliana sibi de jure proponat exempla. Quartus vero eosdem locos per alias rursus similitudines monstret ex Virgilio et Terentio poetis, oratoribus Cicerone et Catone, ut quod praeceptis ostenditur, exemplis multipliciter collucescat, neaequitas, quae paribus in causis paria jura desiderat. Quanta vero pars reliqua si Topicorum ipsius voluminis magnitudo demonstrat, quam Victorinus, neque attigit, neque attingopus multa librorum pluralitate dis
Abbreviated transcription (Latin):
Ncipientes quanicũq rem scͥb̾re ante¬
q̃stribamꝰ eam cõm̃ẽdare debemꝰ. ut uͥ¬
ꝯilius admutinda tibi leuiu specta¬
cuila reꝵ s errant qui hoc dicunt. nõ
cĩ laus mnsto pͥncipio s deͥfinitio ꝯti¬
nectur. Orator quippe eaque sibi ꝯgra¬
nia sũt inpͣntipiis solu̾e̾ auc currare de¬
bebit. ut in domo sua capud illõ pͥmũ
tuillius ꝓs̃ale. cũmulta diuinitus pon¬
ionis ure certubat. aicero uire pub¬
ius publicũ religio quã uis religionis
intuendũ sit. ⁊ cũ eos dicit de uire ꝑ¬
ublico udicare illud extimandũ rẽlĩ¬
qu it. sine cã clodiũ ꝯ sectõnis iire pu¬
gnare quod ad pũtifices ꝑtin cum illi
c iã hec iudicaturi sũt utrum dẽberet
ꝯsecene quod ꝑtinet adius pubucum.
mõ gͦ tullius scͥpturus dearte retori¬
pũgare. Que sũt gͥ gͣuia sentenciar
platonis. ⁊aristotił. plato em̃ eloꝙ¬
tissiniꝰ fere oĩũ phiłofoꝵ dicebat ar¬

Expanded text:
bere, antequam scribamus, eam commendare debemus, ut Virgilius: Admiranda tibi levium spectacula rerum’: Sed errant, qui hoc dicunt; non enim laus in isto principio, sed defensio continetur. Orator quippe ea, quae sibi gravia sunt, in principiis solvere aut curare debebit, ut in ‘domo sua’ caput illud primum Tullius speciale: Cum multa divinitus, ponionis iure certabat, Cicero iure pubius publicum quam ius religionis tuendum sit.’ Et cum eos dicit de iure publico iudicare, illud aestimandum relinquit, sine causa Clodium consecrationis iure pugnare, quod ad pontifices pertinet, cum illi etiam hoc iudicaturi sint, utrum deberet consecrare, quod pertinet ad ius publicum. Modo ergo Tullius scripturus de arte rhetoripurgare. Quae sunt igitur gravia? Sententia Platonis et Aristotelis. Plato enim eloquentissimus fere omnium philosophorum dicebat ar
Abbreviated transcription (Latin):
gõnis alt̾ defendat cialric quide ad des¬
truendã affirmatõe ille uõ ad destru¬
endã que ppotuerit argum̃ta ꝑꝗtat
nẽ. aut negõnẽ defendat an oppug¬
net affirinatõem. Age eñi sit qõ utrũ
cẽlum rotũdũ sit. Si quis sibi eam
ꝑtem qoĩs assũp Sit que ẽẽ defendit
ad eam ꝯscruendã cũcta ncce ẽ sibi
ꝯꝑet argum̃ta. Agq in hoc affirma¬
Si ᷤ uõ id neget ac dicat nõ eẽ celum
rotũdũ suscipit sibi ꝑtem alt̾am qõis.
tis nitit᷑ argum̃tis. Ita ꝙ negõnẽ po¬
uit cihabe labe fcãt affrmatõe. Que
cũ ita sit destmonstratũ arbitro nõ

Expanded text:
onis alter defendat, et hic quidem ad astruendam affirmationem, ille vero ad destruendam, quae potuerit argumenta perquionem, aut negationem defendat, an oppugnet affirmationem. Age enim, sit quaestio, utrum coelum rotundum sit. Si quis eamtem assumpserit, quam esse defendit, ad eam constituendam cuncta necesse est sibi comparet argumenta, atque in hoc affirmaSi quis vero neget id, ac dicat non esse coelum rotundum, suscipit sibi partem alteram quaestionis tis nititur argumentis; itaque qui negationem ponit, labefactat affirmationem. Quae cum ita sint, demonstratum a
Abbreviated transcription (Latin):
rib loĩs añponãt. pantora mala płi
sup̃tis ⁊ aduentitũs. integra ꝯtami¬
natis. Iocũda minus iccũdis. honesta
garib. dessiderabilia hus ꝗbo facile
carere possis inchoatis. Tota partib. Ra¬
tione utentialrõne ex partib uolũtan¬

Expanded text:
ribus bonis anteponantur, pauciora mala malis sumptis atque adventiciis, integra contaminatis, iucunda minus iucundis, honesta garibus, desiderabilia eis quibus facile carere possis, perfecta incohatis, tota partibus, ratione utentia rationis experti- bus, voluntar
Abbreviated transcription (Latin):
toritas in uirtute mest maxima ¶EEt¬
tpẽ aũt multa sũt q̃ afferãt auctorita¬
tẽ.ingenii. opes.etas.fortuna. ars. u
tos. ⁊etatis fpatio ꝓbatos dignos q̃b
credatur putãt. nõ recte fortasse. S uul¬

Expanded text:
toritas in virtute inest maxima; in tempore autem multa sunt quae adferant auctoritatem: ingenium opes aetas fortuna ars usustos et aetatis spatio probatos dignos quibus credatur putant; non recte fortasse, sed vul
Abbreviated transcription (Latin):
Gitur ꝑfcã est oĩs argum̃toꝵ ĩueniẽ
doꝵ p̃ceptio. ut cũ ꝓfectus sis a diffi iiti¬
one. a ꝑtioẽ.a notatiẽ. aꝯiugatis. a
gne̾.a formis. asiłitudine. aclifferẽ¬
ab añcedẽtib a repũgnãtib. acausis.
sit.
Et qm̃ ita a principio diuisimꝰ ut ali

Expanded text:
gitur. Perfecta est omnis argumentorum invenien- dorum praeceptio, ut, cum profectus sis a definitione, a partitione, a notatione, a coniugatis, a genere, a formis, a similitudine, a differenab antecedentibus, a repugnantibus, a causis, sit. sed quoniam ita a principio divisimus, ut ali
Abbreviated transcription (Latin):
tũ quidẽ ẽẽ põt differentia uõ ima
sũpsit eã que facit fide. Sinẽ ẽm̃i argum̃
facit fidẽ. Si igit᷑ uĩxerimꝰ genus ac
gum̃ti nĩa mõstrata mĩme. Q udsi
ri nisi dũbiũ pdt. nisi gͦ tes sit am¬
bigua ⁊ ad eam rõ fidẽ faciene. affe¬
ratur. argiũntũ ẽẽ nõ potit. addita gͥ
ãlia diffrã que ẽ rei dũbie fcã ẽ. Inte¬
gra diffinicõ argum̃ti exgeñẽ ⁊ dedu

Expanded text:
ifferentiam vero unam sumpsit, eam quae faciat fidem, omne enim argumentum facit fidem. Si igitur junxerimus genus ac gumenti natura monstrata sit? Minime. Quid si ri, nisi dubium, potest. Nisi ergo sit res ambigua, et ad eam ratio fidem faciens afferatur, argumentum esse non poterit. Addita igitur alia differentia quae est rei dubiae, facta est integra definitio ar
Abbreviated transcription (Latin):
te semꝑ pignus ⁊micicie ꝑman̾e̾t. R
enĩ munus exanimo diligentib iocun
ca mbec ula lãbantia asi ad fortane
uicem spectes pene sẽꝑ aliena sũt. At
uõ opiuentiã litt̾aꝵ nec p̃sens ĩminu¬

Expanded text:
te semper pignus amicitiae permaneret. Quod enim munus ex animo diligentibus jocundca, imbecilla, labantia, et si ad fortunae vicem spectes, pene semper aliena sunt. At vero opulentiam litterarum, nec praesens imminu
Abbreviated transcription (Latin):
fortasse. Sz uul¬
gi oppinio mutari uir põs ad eã q̃ oĩa
dirgu̾t ⁊ ꝗ uilicãt ⁊ ꝗ existimant
Qui cĩ reb bus quas dixi eycellunt
ip̃a iuitute uidentur excellere. s reliꝗs
inhus nulla spẽs uirtutis est: tñ int̃¬
dũ ꝯfimatur fides. Si aũt ars quedã
adhibetur.magnũ ẽ ei ius ad ꝑsuadẽ¬
dũ sciẽ. aut usus. ploꝵq eĩ creditur his
ꝗ exꝑti sunt facit eĩ ncci̾tas ficc̃. q̃ tũ a
corporib.tũ ab aĩs nascitur. Nã ⁊ u̾be

Expanded text:
fortasse, sed vulgi opinio mutari vix potest ad eamque omnia dirigunt et qui iudicant et qui existimant. Qui enim rebus his quas dixi excellunt, ipsa virtute videntur excellere. sed reliquis in his nulla species virtutis est, tamen interdum confirmatur fides, si aut ars quaedam adhibetur—magna est enim vis ad persuadendum scientiae—aut usus; plerum- que enim creditur eis qui experti sunt. facit etiam necessitas fidem, quae tum a corporibus tum ab animis na
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗdẽ ueꝵ in urĩs ꝯsultoꝵ michi uidẽtur
eẽ prude̾tia. Nã ⁊ adsũt multũ. ⁊ ad¬
hibentur in ꝯscilio ⁊ patronis diligẽtib
ad eoꝵ prudẽtiã ꝯfugientib hastas ini¬
nistrãt. In oĩb igitur hus udicus ĩ
reuixorie in quo ẽ ꝗ eis melĩ ⁊ equs pa¬
tia aliena curass ei cuiꝰ ca negotia fius¬
sent ꝗd cũ ꝗ mãdass eũ ne cui mãda¬
n. ꝗd uxor̃e iure tradiderit. licebit igit᷑
ꝯsultatõib disputare.
Onuictus uo huic cãꝵ leto ille locus ẽ
ꝗ efficitur ex caĩs. Ut eĩ cã ꝗd sit efftũ
Hic lccus suppeditare solet oratoribus

Expanded text:
um in jurisconsultorum mihi videntur esse prudentia. Nam et adsunt multum, et adhibentur in consilia, et patronis diligentibus ad eorum prudentiam confugientibus hastas ministrant. In omnibus igitur judiciis in rei uxoriae, in quo est quid melius, aequius patia aliena curasset, ei cujus ea negotia fuissent. Quid eum aui mandasset, eumve cui mandari, quid uxorem viro tradiderunt. Licebit igiturconsultationibus suis disputare. coniunctus huic causarum loco ille locus est qui efficitur ex causis. Vt enim causa quid sit effectum Hic locus suppedita
Abbreviated transcription (Latin):
os licos dicerem̃ in eo ip̃o de quo abige¬
retur herere.de ꝗbr satis est dictũ. Ali¬
os assumi extrĩsecus. de hus pauca di¬
cam̃. ⁊ si ea nichil cĩno ad urãs dispu¬
ꝙ ꝗdẽ cepim. Neq eĩ tiusses quẽ nicħ
detur oꝑa ut ꝙ plurimu quos recta stu¬
dia delectãt ꝓdesse possimꝰ. Het orgo ar¬
gumĩtatõ q̃ dicitur artis exꝑs in testĩo¬
niõ posita esti. Testi mõiu aut̃ nũc di¬
cimꝰ omẽ ꝙ ab aliqͣ re extrema sumit
ad faciendã fidẽ Psona aũt ñ qualis

Expanded text:
os locos diceremus in eo ipso de quo ambigitur, haerere, de quibus satis est dictum; alios assumi extrinsecus, de iis pauca dicamus, etsi ea nihil omnino ad vestras dispudem coepimus. Neque enim tu is es quem nihil detur opera, ut quam plurimum eis quos recta studia delectant prodesse possimus. haec ergo argumentatio, quae dicitur artis expers, in testimonio posita est. Testimonium autem nunc dicimus omne quod ab aliqua re externa sumitur ad
Abbreviated transcription (Latin):
orattẽ dispetatõ flitura sit. ł se statĩ
explicat. ⁊ b̾uit̃ cluab aut płrib par¬
tib sb̾iciẽs rattẽs exornat oratrẽ.
ꝑse cogũtur ĩ uni locũ quo gͥuior.
aut acrior aut criminosior oratõ fit.
H̾ pacto aquo tãdẽ abest iste uitõ. ꝗd
ẽ cur uidicio uelitis eũ libare. Siue
pudicitie ꝓlitorẽ ĩ si diator aliene. cu

Expanded text:
em disputatio futura sit; haec se statim explicat et brevi duabus aut pluribus partibus subiciens rationes exornat orationem. e coguntur in unum locum, quo gravior aut acrior aut criminosior oratio sit, hoc pacto: «A quo tandem abest iste vitio? Quid est, cur iudicio velitis eum liberare? Suae pudicitiae proditor est, insidiator
Abbreviated transcription (Latin):
iudices ẽ hũs ĩ unũ locsi collccatis ceta̾
si oẽ sciã ñ susspicionẽ malefitii.Nã u¬
nũ aliqd aut altu̾ põt ĩ istũ casũ cecidis¬
se sufspitõse. ut oĩa ĩt̾ se aprimo ad po¬
steꝵ ꝯueiãt maleficia. neccͣe est casu
iectutali ꝯftitutte cãe ferme sẽꝑ necei¬

Expanded text:
onlocatis, certam sumere scientiam, non suspicionem maleficii. Nam unum aliquid aut alterum potest in istum casu cecidisse suspiciose; ut omnia inter se a primo ad postremum conveniant, maleficia necesse est; casu iecturali constitutione causae ferme semper nece
Abbreviated transcription (Latin):
añ ꝙͣ accisus hõ is est. iste insus ẽ ĩ eo
lico ĩ quo ẽ cccisio fcã sbł. paulo post
ĩ ip̃o malefitõ. uor illĩ ꝯ acidebatur
audita. de m̃ post cocisionẽ istũ młta
nocte domũ redisse ꝯstat. posto̾die ti¬

Expanded text:
 iste visus est in eo loco, in quo est occisio facta, solus; paulo post in ipso maleficio vox illius, qui occidebatur, audita; deinde post occisionem istum multa nocte domum redisse constat; postero die ti
Abbreviated transcription (Latin):
iꝓꝑ se nã tene̾ potuilet uidi enĩ¬
ego si mos uiros ⁊ diuina ꝓpe
memoria athenis charniada ĩ asia ⁊
quẽ uiuere hodie aiũt. sceptiũ metͦ¬
se alebat ymagiib ĩ his ĩocis hr̃e¬

Expanded text:
 se natura tenere potuisset. Vidi ego summos homines, et divina prope memoria. Athenis Carneadem, in Asia, quem vivere hodie aiunt, Sceptium Metrse aiebat imaginibus, in iis locis
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ponere. Itaq ĩ ꝑuis atq frẽquẽtib
caĩs ab ip̃a re ẽ exocliri sepe como¬
dĩ. s cũ erit utẽdũ pͥncipio ꝙ pl̃q
erit aut ex reo aut ex adu̾sarior
aut ex re aut ex eis ap̃ ques agitut
siñias duci licebit. ex reo. re̾s  appello
quoꝵ res est q̃ significẽt bonũ que li
oꝵsisdei ex locis fere ccͣia ex rei. sicrud¬
uis. si nefanda. si ꝓpt̾ opinione. si ĩme¬
rito si miẜa. si in gͣta. si indigna. sino¬
ua si q̃ restitui sanariq pꝰsit ex his at a¬
tis efficiamꝰ ꝙ agẽdo efficit᷑ meliꝰ ꝙͣ
rogãdo. ẽ id quidẽ ĩ tota orõnẽ cõ¬
fundẽdũ. nec minime ĩ ext̃mã stñ
multa pͥncipia ex eo gn̾e̾ gignãtur.
nã atcẽtũ monẽt gci ut pͥncipio fa¬
ciam udicẽ ⁊docile q̃ s̃ utilial ẜ nõ
piar pͥncipioꝵ ad iudicessaut alliciedfs¬
endos inerũt ĩ cã quos tñ totos ex¬
plicate in pͥncipio nõ oꝑtebiti s tã
impelli iudicẽ pͥmo leuit̾ ut iã ĩ clira¬

Expanded text:
atque infrequentibus causis ab ipsa re est exordiri saepe commodius; sed cum erit utendum principio, quod plerumque erit, aut ex reo aut ex adversario aut ex re aut ex eis, apud quos agetur, sententias duci licebit. Ex reo reos appello, quorum res est, quae significent bonum vio eisdem ex locis fere contraria; ex re, si crudelis, si nefanda, si praeter opinionem, si immerito, si misera, si ingrata, si indigna, si nova, si quae restitui sanarique non possit; ex eis antis efficiamus, quod agendo efficitur melius quam rogando. Est id quidem in totam orationem confundendum nec minime in extremam; sed tamen multa principia ex eo genere gignuntur. Nam et attentum monent Graeci ut principio faciamus iudicem et docilem; quae sunt utilia, sed non piam principiorum ad iudicem aut adlicieendos inerunt in causa, quos tamen totos explicare in principio non oportebit, sed tantum impelli iudicem primo leviter, ut iam inclina
Abbreviated transcription (Latin):
sitas affertur ⁊ qb docuit ñ uicẽtib
aliisis płimũ iidet. Ad ꝯsiliũ aũt
de re ꝑ dandũ caput est nosse rem
res ciuitatis qui crebro mutãtur.
Genꝰ qr or̃onis est sepe mutandu¬

Expanded text:
sitas adfertur; et qui id docuit non videntibus aliis, is plurimum vidit. Ad consilium autem de re publica dandum caput est nosse rem res civitatis, qui quia crebro mutantur, genus quoque orationis est saepe mutandu
Abbreviated transcription (Latin):
hoĩe cẽsoriũ. eade nr̃a cã ẽ. an eta¬
te affert quadriennio minor est.
an se ne scire q̃ ego sero q̃ cursim i¬
arripui. q̃ subsicui opis ut aiũt is¬
te apuero sũmo studio sũmis doc¬
torib. nicħ dicã de ingenio cui par
aut ir elius aut eodẽ mõ se posse di¬
cere cͣsso dicẽte. nemo tã a̾rogãs ꝗ
obre ne frustͣ hii tales uiri uene

Expanded text:
et censorium? Eadem nostra causa est. An aetatem adferet? Quadriennio minor est. An se haec nescire? Quae ego sero, quae cursim arripui, quae subsicivis operis, ut aiunt, iste a puero, summo studio, summis doctoribus. Nihil dicam de ingenio, cui par aut melius aut eodem modo se posse dicere; Crasso dicente nemo tam arrogans, qui ob rem ne frustra hi
Abbreviated transcription (Latin):
hẽtis ẜmone bẽ longũ hoĩs utinam
ñ ĩprudẽtis. Illõ ꝗde c̾te ñ nimis ue¬
recũdi ꝗ quide eũ te catule. tũ q̃. lu.
tͣsso audiente dedicendi rõne tã mul¬
ta dixerim. nã istoꝵ etas minꝰ me fõ¬
tasse mouere debuit. s mͥ ignoscetis
ꝓfecto si mõ q̃ cã me ñ ad hãc insoli

Expanded text:
tis sermonem bene longum hominis, utinam non impudentis! Illud quidem certe, non nimis verecundi; qui quidem, cum te, Catule, tum etiam L. Crasso audiente, de dicendi ratione tam multa dixerim; nam istorum aetas minus me fortasse movere debuit. Sed mihi ignoscetis profecto, si modo, quae causa me nunc ad hanc
Abbreviated transcription (Latin):
pia eꝗde ã ħ me assecutũ puto ꝙ
magno sũ leuatꝰ errore ⁊ illa ad iui¬
ratõe lib̾at̾ ꝙ multis cũ aliis sẽper
adruirari solebã uñ eẽt illa tãta tus
ĩcãs diuinitas. nec eĩ te ista attigis¬
se arbittabat q̃ diligẽtissime ꝯgr¬

Expanded text:
adsecutum puto, quod magno sum levatus errore et illa admiratione liberatus, quod multis cum aliis semper admirari solebam, unde esset illa tanta tua in causis divinitas; nec enim te ista attigisse arbitrabar, quae diligentissime
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ bachũ ꝯcalfecit tũ solere pugnare
n attendit᷑ eos ipõs uñ ħ siłe dicat
pͥmas illas hastas ita iactare leniter
ut ⁊ uenustati ł maxẽ ẜuiant ⁊ reliqs
uirib suis ꝯsulant. nec ẽ dubiũ qu
exordiũ dicẽdi uehem̃s ⁊ pugnar nõ
sepe ẽẽ debeat. s si ĩ ip̃o gladiatorio
uite c̾tamine quo ferto d̾c̾nit᷑ tñ añ

Expanded text:
 concalfecerit, tum se solere pugnare; neque attendit eos ipsos, unde hoc simile ducat, primas illas hastas ita iactare leniter, ut et venustati vel maxime serviant et reliquis viribus suis consulant. Nec est dubium, quin exordium dicendi vehemens et pugnax non saepe esse debeat; sed si in ipso illo gladiatorio vit
Abbreviated transcription (Latin):
equide. pͥmũ ꝯsiderare soleo postu
animatis hoĩbus ut nicħ ad eoꝵ
nĩtes rõne flectendas ꝓfice̾ posse¬
mus. ne aut irrisioẽ aut odio digͥ
putemũ. si aut tragedias agamis
in ngis: aut cũ uellẽ adoriamur
cũq illi ert̃ ap̃ quos agemꝰ oroe
lestia sñtimꝰ amore ꝯciliari si id ĩ¬
re udeamꝰ ꝙ sit utile ip̃is ap̃quoᷤᷤ
agas defendere. si aut ꝓbonis ui¬
ris/ aut c̾ce ꝓbis qui illis bonis ⁊ ab.¬
atq utiles sint laborare. nã ħ res
amorẽ mag ꝯciliat. illa ĩstitutis
defensi caritatẽ. płq ꝓficit si pone¬
eẽ aũ uitilitatẽ eũq cui ꝯcilies hx̃
maiorẽ significes. nicħ adutilitate.
ligi ualemꝰ eoꝵ laude atq głia cui
max̃e inuideri sob nimis ħ ferre ui¬
deamur.¶atq cisdẽ his ex locis ⁊ ĩa¬
uos odiũ statuere discemꝰ ⁊ aR ac¬

Expanded text:
Equidem primum considerare soleo, postulanimatis hominibus, ut nihil ad eorum mentis oratione flectendas proficere possimus, ne aut inrisione aut odio digni putemur, si aut tragoedias agamus in nugis aut convellere adoriamur cumque illi erunt, apud quos agemus, oratione lestia: sentimus amorem conciliari, si id iure videamur, quod sit utile ipsis, apud quos agamus, defendere, aut si pro bonis viris aut certe pro eis, qui illis boni atque utiles sint, laborare, namque haec res amorem magis conciliat, illa virtutis defensio caritatem; plusque proficit, si proponiesse aut utilitatem, eumque, cui concilies hunc amorem, significes nihil ad utilitatem ligi volemus, eorum laudem atque gloriam, cui maxime invideri solet, nimis efferre videamur; atque eisdem his ex locis et in alios odium struere discemus et a
Abbreviated transcription (Latin):
us ẽẽ adhibẽdũ uidet᷑. Maxãq pãs
or̃anis admouẽda ẽ ad aĩoꝵ motu.
ñ nũꝙͣ aut cohortatõe aut ꝯme¬
moratõe aliqͣ aut ip̃e aut metũ
aut ad cupiditate aũ ad gła ꝯci
dicendi gñs excitenĩ. ht̃ eĩ multi¬
tudo iuĩ ꝙͣdã tale ut q̃ admodũ tibi¬
cez sine tibiis cantre sic orator sine
multitudine audiente eloqñs ẽẽ nc̃
ossit ⁊ cũ sĩt pplłares multi uariiq
lapsus uitanda ẽ acclamatõ adu̾sa
ppłr q̃ aũ orõnis pccõ aliquo excitat᷑.
si asꝑe. si atrogãt᷑ si turpit᷑. si sordide.
si cũ aĩ uicio dcm̃ ẽẽ aliqd uideatur.
aut hõĩu offẽsione. ł ĩuidia q̃ aut
iusta aut ex cͥminatdẽ atq famai¬

Expanded text:
ius esse adhibendum videtur; maximaque pars orationis admovenda est ad animorum motus non numquam aut cohortatione aut commemoratione aliqua aut in spem aut in metum aut ad cupiditatem aut ad gloriam cdicendi genus excitemur; habet enim multitudo vim quandam talem, ut, quem ad modum tibicen sine tibiis canere, sic orator sine multitudine audiente eloquens esse non possit. Et cum sint populares multi variique lapsus, vitanda est acclamatio adversa populi, quae aut orationis peccato aliquo excitatur, si aspere, si arroganter, si turpiter, si sordide, si quo animi vitio dictum esse aliquid videtur, aut hominum offensione vel invidia, quae aut iusta est aut ex c
Abbreviated transcription (Latin):
cule possis. Uitandũ ẽ oratori utͦq
ne aut scũcilis iocus sit ainimicis
Que ciꝰmoĩ sĩt faciliꝰ iam intellige¬
mus cũ ad ip̃a ridiculoꝵ gnͣa ueni¬
emꝰ duo sũt eĩ gnͣa facetiaꝵ. quoꝵ

Expanded text:
cule possis, vitandum est oratori utrumque, ne aut scurrilis iocus sit aut mimicus. Quae cuius modi sint facilius iam intellegemus, cum ad ipsa ridiculorum genera venerimus. Duo sunt
Abbreviated transcription (Latin):
inuidiosa nõ mitigãt extenuãdo s ⁊
laudando ⁊ efferẽdo ĩuidiosiores faci¬
unt quãtũ ẽ ĩ eo tandẽ mali. ꝗd sini
hoĩes caros iudicib̾q ioꝯdos sine ulla
siꝰ inuehare: nõ ne ate iudices aba¬
lienas. Quid siqͣ uicia aut ĩcomoda
s̃ inaliqͦ iuidice uno aut plurib ea
tu ĩ adu̾sariis ex ꝓbãndo nõ intellig̾i
te ĩ iudices ĩ uehi: mediocre pectatũ
ẽ: Quid eĩ cũ ꝓali̾o dicas litẽ tuã fa¬
cias aut lesus efferare iracũdia cã
relinquas. nicħ ne noceas: Inqͦ ego
nõ quo libet᷑ male audia s qr cã nẽ
libẽt relinquo nimiũ paciẽs alemꝰ
existimor. ut cũ te ip̃m sulpici obiur¬
gaba ꝙ ministratore petẽs nõ adu̾¬
Atiũ ex quo ã ĩliuo assequor ut siqs
m̾ maledicat ^ctiuãs ut plane ĩ fanꝰ
eẽ uid ⁊ eat᷑ in ip̃is aũt argu m̃tis

Expanded text:
tenuando, sed laudando et efferendo invidiosiora faciunt, quantum est in eo tandem mali? Quid, si in homines caros iudicibusque iucundos sine ulla sius invehare, nonne a te iudices abalienes? Quid, si, quae vitia aut incommoda sunt in aliquo iudice uno aut pluribus, ea tu in adversariis exprobrando non intellegas te in iudices invehi, mediocrene peccatum est? Quid, si, cum pro altero dicas, litem tuam facias aut laesus efferare iracundia, causam relinquas, nihilne noceas? In quo ego, non quo libenter male audiam, sed quia causam non libenter relinquo, nimium patiens et lentus existimor; ut, cum te ipsum, Sulpici, obiurgabam, quod ministratorem peteres, non adversarium; ex quo etiam illud adsequor, ut, si quis mihi male dicat, petulans aut plane insanus esse videatur. In ipsis autem argumentis
Abbreviated transcription (Latin):
tm̃ perit ꝙ ita dcm̃ ẽ narratõ obscu
semel si obscuriꝰ dixeris dr̃e alio lo¬
co planiꝰ nartõnis uñ ẽ ĩcã locus.
Erit eĩ ꝑspicua narrõ si ub̾ usita¬
tis si ordine tp̃ꝵ ꝯẜuato. si nõ ĩtͥ¬
rupte narrabit᷑. s qñ utẽdũ sit aũ

Expanded text:
 perit, quod ita dictum est, narratio obscursemel si obscurius dixeris, dicere alio loco planius, narrationis unus est in causa locus. Erit autem perspicua narratio, si verbis usitatis, si ordine temporum servato, si non interrupte narrabitur. Sed quando utendum sit aut
Abbreviated transcription (Latin):
utimĩ/aut testimonii b̾iuatẽ hñ
nuda atq ĩ ornata aũ schus a
funebrez cõtronez q̃ ad cenis laudez
scͥpsit .c. leliꝰ uelut nos met ip̃ qr¬
nandi cã gͥcoꝵ more si quos ueli¬
mꝰ laudare possimꝰ sit anob̾ qͦ tcͣta¬
tus ħ locus. ꝑ̃spicuũ ẽ gͥt alia rẽ ĩ

Expanded text:
aut testimoni brevitatem habent nudam atque inornatam aut scribuntur ad funebrem contionem, quae ad orationis laudem scripsit C. Laelius, vel ut nosmet ipsi ornandi causa Graecorum more, si quos velimus, laudare possimus, sit a nobis quoque tractatus hic locus. Perspi
Abbreviated transcription (Latin):
pene exĩtima defẽsiõe depnita et appe¬
bit eas nõ mõ nõ eẽ cõĩs nec ĩ alias
cãs posse tnͣfferri ẜ petitus ex ea cã q̃
aut rei tociꝰ que ageret᷑ significatõnẽ
hr̃e debebit aũ additũ ad cãm ad ꝯmu¬
tationẽ aut ꝙda ornam̃tũ ⁊ dig̾tate.

Expanded text:
ma defensione deprompta, et apparebit ea non modo non esse communia nec in alias causas posse transferri, sed penitus ex ea causa qaut rei totius, quae agetur, significationem habere debebit aut aditum ad causam et communitionem aut quoddam ornamentum et dignitatem;
Abbreviated transcription (Latin):
ut si ĩ refellendo ad u̾sario fũmmior esse
ĩ illũ tela ꝯferra. Si nr̃ã ꝓbare faciliꝰ
ꝙͣ illa redargui pꝰsũt adduce̾ aĩos ɨ
accia defensi onẽ tad nr̃a conor d̾du¬
iure sũmout molesto aut diffici¬
li argum̃to aut loco nõ nũꝙͣ oĩo ni¬
cħ respõdeaꝵ ꝙ forsitam aliqs iure sũ¬
ẜit / quis eĩ ẽ ꝗ face̾ nõ possit. s tñ ego
de mea nc̃ nõ de alioꝵ facultate dis
ẜ adhibere ꝙ̃dam ĩdicẽdo spẽ atq põ¬
pam ⁊ pugne siłem fuga. ꝯsistere
uoͣ ĩeo p̃sidio sic̃ nõ fugiẽdi hostis s
capiendi loci cã accessisse uidear. Al¬
tm̃ ẽ illd̾ ꝙ ego maxẽ oratori cauẽdũ
⁊ ꝓuidẽdũ puto ꝙq me solicitare sũ¬
me sol nõ tã ut ꝓsim caĩs elaborare
soleo ꝙͣ ut neqd obsim. neqd enitẽdũ
sit inutͦq s tñ multo ẽ turpiꝰ oratori
no cuisse uideri caẽ quã nõ ꝓ fuisse.
inꝗt ille s cesar de isto ip̃o qͥdã uel¬

Expanded text:
ut, si in refellendo adversarium plus spei sit in illum tela conferamus: si nostra probari facilius quam illa redargui possunt, abducere animos a contraria defensione et ad nostram coniure sumo: unum, ut molesto aut difficili argumento aut loco non numquam omnino nihil respondeam, quod forsitan aliquis iure t, qui id facere non possit? sed tamen ego de mea nunc, non de aliorum facultate dispsed adhibere quandam in dicendo speciem atque pompam et pugnae similem fugam; consistere vero in meo praesidio sic, ut non fugiendi hostis, sed capiendi loci causa cessisse videar; alterum est illud, quod ego maxime oratori cavendum et providendum puto quodque me sollicitare summe solet: non tam ut prosim causis, elaborare soleo, quam ut ne quid obsim; non quin enitendum sit in utroque, sed tamen multo est turpius oratori nocuisse videri causae quam non profuisse. it ille 'sed Caesar de isto ipso quiddam vel
Abbreviated transcription (Latin):
ce oĩb reb ꝯsid̾ratis tũ deniq id ꝙ
pͥmũ est dicendũ post̾imũ soleo cogi¬
tare. quo utar exordio. nã si id qñ id
pͥmũ ĩuenire uolui nullũ mͥ occuitit
nͥ aut exille aut nugatoriũ aut uul¬
accurata tatuta ⁊ ĩstructa sũiis aꝑta

Expanded text:
ce omnibus rebus consideratis tum denique id, quod primum est dicendum, postremum soleo cogitare, quo utar exordio. Nam si quando id primum invenire volui, nullum mihi occurrit nisi aut exile aut nugatorium aut vulaccurata et acuta et instructa sententiis, apta
Abbreviated transcription (Latin):
coĩ lingͥ disputata. ap̃ gͥcos fert᷑ in¬
credibili qͣda magͥne ꝯsilii atq ĩge¬
nii atheniensis ille fuisse themisto¬
eruditus actessisse dr̃. eiq arte me¬
morie q̃ tũ pͥmũ ꝓferebat᷑ policitũ
eẽ traditurũ. cũ ille q̃sisẜ qd nã illa¬

Expanded text:
i nunc disputo. Ita apud Graecos fertur incredibili quadam magnitudine consili atque ingeni Atheniensis ille fuisse Themistoeruditus accessisse dicitur eique artem memoriae, quae tum primum proferebatur, pollicitus esse se traditurum; cum ille quaes
Abbreviated transcription (Latin):
or ẽ ⁊ tͥstior ut ĩte cͣsse ħ illa q̃ dicũt᷑
sessiora uider solẽt. S iã tu anto
ni ꝗ ħ diu̾sorio ẜmonis tui libent̾
esse ⁊ itẽ reliquũ ꝯficere pgcas
or ꝑte. tũ ⁊̃ audatior fc̃s iã adiocã¬
du nõ eĩ uereõ. Ene quis me in isto
gnͣe leniore iã putet. qm̃ qde tu
fabricios in auctores ⁊ affricanos.
maxõs catones lepidos ꝓtulisti /S
hẽtis ea que uultis ex me audite
de quib quidẽ accuratius dicẽdũ ⁊icogi¬
tandũ fuit. nã ceta faciliora s̃. atqex¬

Expanded text:
 dicuntur, salsiora videri solent. Sed iam tu, Antoni, qui hoc deversorio sermonis mei libenter esse et iter reliquum conficere pergas.' or per te, tum etiam audacior factus iam ad iocandum; non enim vereor ne quis me in isto genere leviorem iam putet, quoniam quidem tu Fabricios mihi auctores et Africanos, Maximos, Catones, Lepidos protulisti. Sed habetis ea, quae vultis ex me audire, de quibus quidem accuratius dicendum et cogitandum fuit; nam cetera faciliora sunt atq
Abbreviated transcription (Latin):
sint. pãtĩ q̃ si qd hñt adium̃ti sũt nõ
nũꝙͣ eiꝰmoĩ ut insit inhiis aliqd uicii.
n tanti sit illd̾ ꝙ ꝓdẽe uideat᷑. ut ꝙͣ ninim
aliquo malo cõiũgat᷑.q̃ aũt utilia st̃
atq firma si ea tñ ut sepe fit ualde i¬
multa s̃ ea q̃ exhis aũ leuissima sũt

Expanded text:
im, etiam si quid habent adiumenti, sunt non numquam eius modi, ut insit in eis aliquid viti neque tanti sit illud, quod prodesse videatur, ut cum aliquo malo coniungatur; quae autem utilia sunt atque firma, si ea tamen, ut saepe fit, valde multa sunt, ea, quae ex eis aut levissima sunt
Abbreviated transcription (Latin):
orat reus. urgẽt aduocati. ut ĩ ueha¬
m̃ aut maledicam᷑. deniq ut ĩt̾roge¬
mͦ. ñ moueor. ñ optẽpero. ñ satiffacio
n tñ nulla asequor laudez. hoĩosi
eĩ imꝑiti faciliꝰ ꝙ stulte dixeris rep̃¬
hẽdere ꝙͣ ꝙ sapiẽt̾ tacueris laudare
p̾st̃. ħ ꝙͣtũ fit mali si iratũ. si ñ stul¬
tũ si ñ leuẽ testẽ leseris. ht̃ eĩ ⁊ uolũ¬
tatẽ nocẽdi iracũdia ⁊ iũ ingenio¬

Expanded text:
ehamur, ut male dicamus, denique ut interrogemus: non moveor, non obtempero, non satis facio; neque tamen ullam adsequor laudem; homines enim imperiti facilius quod stulte dixeris reprehendere quam quod sapienter tacueris laudare possunt. Hic quantum fit mali, si iratum, si non stultum, si non levem testem laeseris! Habet enim et voluntatem nocendi in iracundia et vim in
Abbreviated transcription (Latin):
rogatu. ẜmo ille sequit᷑ occĩt adu̾¬
sariũ ne. ĩmo noͣ aũt se ⁊ eũ quẽ
defendit. ħ cͣssus nõ putat nͥ ꝑfidi¬
a accidere posse ego at sepissime
uideo ĩ caĩs aliꝗd mali face̾ hoĩes
solere me cedẽ. ⁊ ut planiꝰ dicã fu¬
gere ea q̃ uald̾ cam̃ meã p̃merent.
cũ io nõ faciũt alii u̾satq ĩ hostiũ
castris ac sua p̃sidia dimittũt medi¬
ocrit᷑ ne caĩs nocẽt cũ aut adu̾sario¬
tũ a dimñta ꝯfirmãt aut ea q̃ saua¬
re neq̃ũt exulcerãt. ꝗd cũ ꝑͣꝵ quas¬

Expanded text:
 ille sequitur: "occidit." "Adversariumne?" "Immo vero" aiunt "se et eum, quem defendit." Hoc Crassus non putat nisi perfidia accidere posse; ego autem saepissime video in causis aliquid mali facere homines solere me cedere et, ut planius dicam, fugere ea, quae valde causam meam premerent, cum id non faciunt alii versanturque in hostium castris ac sua praesidia dimittunt, mediocriterne causis nocent, cum aut adversariorum adiumenta confirmant aut ea, quae sanare nequ
Abbreviated transcription (Latin):
põt cꝰ ile uitia nõ uideat: sic ego
n cͣsso audiẽte pͥmũ loqͣr de faceti
oꝑtẽ. Tũ ille loq̃bat᷑ inꝗt catulus
p̃ẜtĩ cũ ita dicat ip̃e ut ambrosia
alend̾ ẽẽ uideat᷑. Uerũ te cesar au¬
diamus. ut antoniireliq̃ uid̾amus.
ciantoniꝰ ꝑpauca ꝗde mͥ restant in¬
disputationis mee reꝗescam ĩcesa¬
sorio. Atq inꝗt iulius nõ nimis li¬
b̾ale hospiciũ meũ dices. na te ĩ
uia simł ac ꝑpaulũ gustaris ex ⁊¬
truda ceicia. Ac ne diutius uos d¬
morer de oĩ isto gnͣe ꝗd sũtia ꝑb¬
uit̾ expona: de risu quq sũt que
q̃rant᷑. U̾nũ qd sit. Altmͣ uñ sit. ter¬
ciũ sit ne oratoris risũ uelle mouẽ.
Quartũ quatenꝰ. Quĩtũ q̃ sĩt gnͣa
ridiculi. Atq illd̾ pͥmũ ꝗd sit. ꝗd a¬
ip̃e risus. quo pacto ꝯcitet᷑ il sit.
quõ existat atq ita repẽte erũpat
ut eũ cupientes teneamꝰ ⁊ quõ simł¬

Expanded text:
 ille vitia non videat? Sic ego nunc, Crasso audiente, primum loquar de facetiioportere.' Tum ille 'iocabatur' inquit 'Catulus, praesertim cum ita dicat ipse, ut ambrosia alendus esse videatur. Verum te, Caesar, audiamus, ut Antoni reliqua videamus.' Et Antonius 'perpauca quidem mihi restant,' indisputationis meae requiescam in Caesarsorio.' 'Atqui' inquit Iulius 'non nimis liberale hospitium meum dices; nam te in viam, simul ac perpaulum gustaris, extrudam et eiciam. Ac ne diutius vos demorer, de omni isto genere quid sentiam iter exponam. De risu quinque sunt, quae quaerantur: unum, quid sit; alterum, unde sit; tertium, sitne oratoris risum velle movere; quartum, quatenus; quintum, quae sint genera ridiculi. Atque illud primum, quid sit ipse risus, quo pacto concitetur, ubi sit, quo modo exsistat atque ita repente erumpat, ut eum cupientes tenere nequeam
Abbreviated transcription (Latin):
ita facta de mõstres utimores ci de
quo narres. ut ẜmo ut uultꝰ om̃s i
expͥmant᷑. ut his ꝗ audiũt tũ geri
illa fieriq uideant᷑ inre ẽ itẽ ridicu.
lũ ꝙ ex qͣdã de pͥuata ĩmitatõe sũmi
sol. ut ide cͣssus ꝑ tua nobilitate¬
ꝑ iuramẽtũ familiũ. Quid aliud fu¬
it ĩquo ꝯtio rideret. nͥ illa nultus
⁊ uocis initatõ. ꝑ tuas statuas uoͣ
cũ dixit extñto brachio paulũ ⁊̃ de
na imitatõ senis tͥ ego antifo as
sero inꝗt. seniũ ẽ cũ audio atq ita
est toto hꝰ ip̃o gn̾e ridiculũ ut cau¬
tissime tcͣtãdũ sit. Minoꝵ ẽ eĩ cetho¬
logoꝵ sinimia extimatio. sic̃ obsce¬
nitas orator sbripiat or imitatõnẽ.
ut. is ꝗaudiet cogitet pła ꝙͣ uideat
pret̃ ide ingenuitatẽ ⁊ roborẽ suũ
u̾boꝵ turpitudinẽ creꝵ obscenitatẽ.

Expanded text:
ita facta demonstres, ut mores eius, de quo narres, ut sermo, ut vultus omnes exprimantur, ut eis, qui audiunt, tum geri illa fierique videantur. In re est item ridix quadam depravata imitatione sumi solet, ut idem Crassus: "per tuam nobilitatem, per vestram familiam!" Quid aliud fuit, in quo contio rideret, nisi illa vultus et vocis imitatio? "Per tuas statuas!" vero cum dixit et extento bracchio paulum etiam de na imitatio senis: "tibi ego, Antipho, has sero, inquit; seniumst, quom audio." Atqui ita est totum hoc ipso genere ridiculum, ut cautissime tractandum sit; mimorum est enim et ethologorum, si nimia est imitatio, sicut obscenitas. Orator surripiat oportet imitationem, ut is, qui audiet, cogitet plura quam videat; praestet idem ingenuitatem et ruborem suum verborum turpitudine et rerum obscenitate
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ mali q̃ fabelle narãt᷑. ut olim tu
tͣsse ĩmniũ ꝯmedisse eũ lacẽtũ
largii. cũ eẽt cũ eo tarracine dei
anicula urͣatꝰ salsa attam̃ ate ip̃o
ficta narratõ addidisti clausulam
tota tarracine cũ oĩb inparietibus
cerat lac̾tũ meni us mordax largii.
ꝑspicitis gñs ħ ꝙͣ sit facetũ ꝙͣ ele¬

Expanded text:
 aliqua fabella narratur, ut olim tu, Crasse, in Memmium, comedisse eum lacertum Largi, cum esset cum eo Tarracinae de amicula rixatus: salsa, ac tamen a te ipso ficta tota narratio; addidisti clausulam: tota Tarracina tum omnibus in parietibus cerat lacertum Largi mordax Memmius." Perspicitis genus hoc quam sit facetum, quam ele
Abbreviated transcription (Latin):
urbanũ. Maxẽ ꝙ cristicia ac seue¬
ritate mitigat ac relaxat. odiosas¬
q tes sepe quas argum̃tis dilui
nõ facile ẽ ioco risuq disoluit. Qua¬
tenꝰ licet sĩt ridicula tcͣtanda orato¬
loco q̃rẽdi poueram. na nec ĩ sigͥo
imꝓbitas ⁊ scelere iũctal nec rursũ

Expanded text:
urbanum, maxime quod tristitiam ac severitatem mitigat et relaxat odiosasque res saepe, quas argumentis dilui non facile est, ioco risuque dissolvit. Quatenus autem sint ridicula tractanda oratoloco quaerendi posueramus. Nam nec insignis improbitas et sceler
Abbreviated transcription (Latin):
ethologoꝵ siłitudo. sic ĩ ħ scurrilis
oratoris dicacitas magno oꝑe fu¬
gienda ẽ. Quid gͥ distĩguemꝰ acͣsso
acatulo acetiͣs familiare urm̃ gͣ¬
niũ aut uargula amicũ meũ: nõ
dicaces. granio ꝗdẽ nemo dicatior
ħ opinor pͥmũ ne quociens cũq po̾¬
s sedebat iudex laurifex b̾uior ip̃e
ꝙͣ testis. ⁊̃ omĩs ẽ risus ĩiudice cõ¬
uersus uisũ ẽ totũeẽ scũrile ridi¬
culũ. gͦ ħ que cadere possũt col¬

Expanded text:
ethologorum similitudo, sic in hoc scurrilis oratori dicacitas magno opere fugienda est. Qui igitur distinguemus a Crasso, a Catulo, a ceteris familiarem vestrum Granium aut Vargulam amicum meum? Non dicaces; Granio quidem nemo dicacior. Hoc, opinor, primum, ne, quotienscumque poSed sedebat iudex L. Aurifex brevior ipse quam testis etiam: omnis est risus in iudicem conversus; visum est totum scurrile ridiculum. Ergo haec, quae cadere possunt
Abbreviated transcription (Latin):
lamina ing̾di n pat̾nũ aspectũ es
ueritꝰ. nũꝙͣ illũ aspectũ dicẽbat quĩ
mͥ thelamõ iratus furrete luctu fi¬
lii uideret᷑. utile ĩflexa ac miserabilẽ
sonũ. uocẽ cũ etate exacat indigere
lib̾mi lac̾asti. orbasti. extinxistũ n fris
tus flẽs atq lugẽs dr̃e uidẽbatur
q̃ si ille ysͥo cotidie tũ ageret tñ rec¬
te agere sine dolore nõ poterat. Od
pacuuiũ putatis scͥbendo leni aĩo ac
remisso fuisse: fi̾ᷤ nullo mõ potuit. se¬
pe eĩ audiui pottã bonũ neminem
i ꝙ ademocrito ⁊ platone ĩscͥptisi
relictũ eẽ dic̃t sine inflamatoẽ aĩoꝵ
existere posse ⁊ sine quoda afflatu
qĩ furoris. Quare nolite extimare
me ipm̃ qui nõ herorũ uercͣs casus
fictosq luctus uelĩ imitari atq adũ¬
te tenend̃ eẽt q̃ ĩ illa cã ꝓoranda fece¬
rim sine magno dolore feciise. Quẽ
ego ꝯsulez fuisse imꝑatore ornatũ
a senatu ouantẽ incapitoliũ ascẽdisse

Expanded text:
lamina ingredi? neque paternum aspectum es veritus? Numquam illum aspectum dicebat, quin mihi Telamo iratus furere luctu fili videretur; at idem inflexa ad miserabilem sonum voce, cum aetate exacta indigem liberum lacerasti, orbasti, exstinxti; neque fratris tus, flens ac lugens dicere videbatur; quae si ille histrio, cotidie cum ageret, tamen recte agere sine dolore non poterat, quid Pacuvium putatis in scribendo leni animo ac remisso fuisse? Fieri nullo modo potuit. Saepe enim audivi poetam bonum neminem—id quod a Democrito et Platone in scriptis relictum esse dicunt—sine inflammatione animorum exsistere posse et sine quodam adflatu quasi furoris. Qua re nolite existimare me ipsum, qui non heroum veteres casus fictosque luctus velim imitari atque adumte retinendus esset, quae in illa causa peroranda fecerim, sine magno dolore fecisse: quem enim ego consulem fuisse, imperatorem ornatum a senatu, ovantem in Capitolium ascendiss
Abbreviated transcription (Latin):
altõ gnͣt in quoͬ nusli aculei ꝯtume¬
liaꝵ intrant cãm illa disputationẽ¬
q lusit. sic ĩbruto q̃ oderat ⁊ q̃ digͣm
ꝯtumelia iudicabat. ut q̃ gnͣe pugͣuit
ꝙͣ mlta de balntis q̃ nuꝑ ille uẽdid¬
rat. ꝙͣ młta de amisso patͥmonio di¬
xit. Atq illa b̾uia cũ ille dr̃et se
de balneis. innu̾abilia fuert̃. s nõ minꝰ
iocũda illa ꝑpetuaccũ eĩ br utꝰ duos

Expanded text:
li aculei contumeliarum inerant, causam illam disputationemque elusit, sic in Bruto, quem oderat et quem dignum contumelia iudicabat, utroque genere pugnavit. Quam multa de balneis, quas nuper ille vendiderat, quam multa de amisso patrimonio dixit! Atque illa brevia, cum ille diceret se de balneis." Innumerabilia alia fuerunt, sed non minus iucunda illa perpetua: cum enim Brutus duo
Abbreviated transcription (Latin):
deit. Erat aũt tãta indomitio gͣuitas
tanta autoritas. ut ꝙ eẽt ab eo obiec¬
tũ. lepore mag̃ leuandũ ꝙͣ ꝯtẽtione
frangendũ uidet᷑.Tum sulpiciꝰ. qd¬
facetias ꝯcedit. tñ multo ĩ eo studio
mag̃ ip̃e laborat nõ ex plicire nobis

Expanded text:
derit; erat autem tanta in Domitio gravitas, tanta auctoritas, ut, quod esset ab eo obiectum, lepore magis levandum quam contentione frangendum videretur.' Tum Sulpicius facetias concedit, tamen multo in eo studio magis ipse elaborat, non explicare nobis
Abbreviated transcription (Latin):
imꝓbu defendenti ignoscẽdũ ꝓpt̾
necessitudinẽ arbitrarent᷑ serpere
occulte cepisti/ nicħ tñ aliis suspĩ¬
cantib. me uoͣ ia ꝑtimestẽte ut
racũdia n eã ĩ iusta s mĩta a. d̾¬

Expanded text:
improbum defendenti ignoscendum propter necessitudinem arbitrarentur, serpere occulte coepisti, nihil dum aliis suspicantibus, me vero iam pertimescente, ut iracundiam neque eam i
Abbreviated transcription (Latin):
uos doceo bonꝰ ego uidel atq eru¬
ditus magr̃ ut indicẽdo irasciuit
dolerel ut flere possitis ꝙͣꝙͣ te ꝗdẽ
ut ego ad id restĩguẽdũ uix conarer
accedere.hũras eĩ tu oĩa ĩcã sñara.¬

Expanded text:
ulpici, bonus ego videlicet atque eruditus magister, ut in dicendo irasci, ut dolere, ut flere possitis. Quamquam te ut ego ad id restinguendum vix conarer accedere? Habueras enim tu omnia in ca
Abbreviated transcription (Latin):
in quib tu longe alii mã sũia. cesã
esse põtes nullã eẽ artẽ sat. aũ
siqͣ ẽ eã tu potisimũ nos docere
Ego uõ inqd om̃i de re faciliꝰ puto
eẽ abhoĩe ñ murbano ꝙͣ de ip̃iꝰ face¬
ci excellũt. s qd eiꝰ rei rõnẽ ꝙͣdã conati

Expanded text:
in quibus tu longe aliis mea sententia, Caesar, esse potes nullam esse artem salis aut, si qua est, eam tu potissimum nos docere.' 'Ego vero,' inquit 'omni de re facilius puto esse ab homine non inurbano, quam de ipsis faceci excellunt; sed qui eius rei rationem quandam conati
Abbreviated transcription (Latin):
ri sũma cũ dignitate existimares.
ego hõ cẽsorius uix satis honeste ⁊¬
uiderer sediciosũ ciue ⁊ ĩ hoĩs ꝯfu¬
iaris calamitate crudelez posse defẽ¬
dere erãt optimi ciues iudices bo¬
mis q̃da uenia daret᷑ excusatõis
iss. ħ ego ꝗd dicã me artẽ aliꝙ̃ ad¬
hibuisse. qd fecim nãrabo si p̾lacu¬
eĩt.: uos mea oefensionẽ ĩ aliqͦ ar¬
tis loco reponetis oĩum gnã uitia¬

Expanded text:
ri summa cum dignitate existimarere; ego, homo censorius, vix satis honeste viderer seditiosum civem et in hominis consularis calamitate crudelem posse defendere. Erant optimi cives iudices, bonuis quaedam venia daretur excusationis, isset. Hic ego quid dicam me artem aliquam adhibuisse? Quid fecerim, narrabo; si placuerit, vos meam defensionem in aliquo artis loco reponetis. Omnium sediti
Abbreviated transcription (Latin):
dũ ẽ facetiaꝵ. cũ his nicħ opꝰ sit. Noᷤ
u̾satiũ/ ⁊ maxẽ si ciꝰ stulticia potiͣt
agitari ĩtestẽ stultũ. cupidũlleue
si facile hoĩcs audituri uid̾bũtur oĩo
ꝓbabilio⁊ st̃ q̃ lacessiti dicimꝰ nõuã
que pͥores. nã ingenii celeritas ma¬
ior ẽ q̃ apparet ĩ respõdẽdo.⁊ hũitatiᷤᷤ
est responsio. Uidem̃ eĩ quicturi fuis¬

Expanded text:
il opus sit; nos versarium et maxime, si eius stultitia poterit agitari; in testem stultum, cupidum, levem, si facile homines audituri videbuntur. Omnino probabiliora sunt, quae lacessiti dicimus quam quae priores, nam et ingeni celeritas maior est, quae apparet in respondendo, et humanitatis est responsio; videmur enim quieturi fuis
Abbreviated transcription (Latin):
ram. tũ admiscere huic gnͣi or̃oĩs ue¬
hem̃ti atq atroci gnis ills altmͣ de
quo añ disputaui lenitatis ⁊ mansu¬
etudĩs cepi. me ꝓ meo sodali ꝗ mͥ ĩ
lib̾m locũ mãiorẽ maioꝵ ẽẽ debe̾t
nere nicħ mͥ adextimatõnẽ turpiꝰ.
nicħ addolore ac̾biꝰ accidẽ posse ꝙͣ
si is qui sepe aleuissimis ame ẜ me¬
is tñ ciuib saluti ex timaret fuisse
sodali meo auxiliũ ferte nõ potuis¬
se peteba ab iudicib ut illd̾ etati
mee ut honorib. ũ rebꝰ gestis si ius
to dolore me ẽe affectũ uiderẽt p̃ẜ¬

Expanded text:
ram, tum admiscere huic generi orationis vehementi atque atroci genus illud alterum, de quo ante disputavi, lenitatis et mansuetudinis coepi: me pro meo sodali, qui mihi in liberum loco more maiorum esse deberet, rnere; nihil mihi ad existimationem turpius, nihil ad dolorem acerbius accidere posse, quam si is, qui saepe alienissimis a me, sed meis tamen civibus saluti existimarer fuisse, sodali meo auxilium ferre non potuissem. Petebam a iudicibus ut illud aetati meae, ut honoribus, ut rebus gestis, si iusto, si pio dolore me esse adfectum viderent