comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
d neo ad quisituin ẽ. tam̃ si recessisset passurus
irit cẽ inpetulio.¶ Si ignorante me seruus m̃s ne¬
pacia mea administrauit tantidẽ debitor. mĩ
ntelligitur quanti tenebatur. li si negocia mea
ad ministrasset Pat debrttruł seruus dño. uł dñs
suo cũ oñino neq nuituũ acceꝑit. neq ulla cau¬
lonichilẽ pat̃ lnitat. inbonoꝵ possessionẽ eiꝰ rer
seruande cuisao non possũ ꝗ depeculio cũ eo
acturꝰ sim. qs ñ fraudacionis ciusa latitat. ꝗ si uidi

Expanded text:
uidem eo adquisitum sit, tamen, si rescisset, passurus erat esse in peculio. Si ignorante me servus meus negotia mea administraverit, tantidem debitor mihi intellegetur, quanti tenebatur, si liber negotia mea administrasset. Vt debitor vel servus domino vel dominus suo, cum omnino neque mutuum acceperit neque ulla caulio nihil est, pater latitat: in bonorum possessionem eius rei servandae causa mitti non possum, qui de peculio cum eo acturus sum, quia non fraudationi
Abbreviated transcription (Latin):
tore meo midi exꝓnusit expetulio deducr deb:
⁊adebitore nichilominũ dełitur. s uideamus ne
ducẽ uelit illud nom̃ peculiare facit:
TRiphonus lib iii. disputacionũ. Si filuis uł seruꝰ
cui nõe dũ tatat de peculio actũ ẽ ante sinitum
iudiciũ ditesserit. id petuliũ respicͥetur. ꝙ aliꝗs
iulianus seribre. quo libtas competit. iđoq onia in¬
cremita peculii quo mõ ante aditã hr̃ditatẽ ad¬
quisita dm anumissũ ꝑtinere. at siquis extti¬
neo peculiũ serui legaũit inc̃iet tura uolun¬
tatis testatoris ꝗstionẽ c̃ẽ ⁊ uerꝗsimiliꝰs cẽt io
legatũ. ꝙ mortis temp̃r inpetulio fuit. itautq ex
reb peculiarib ante aditã hrditatẽ accesserit đ¬
beantur. uł uti partus anc illaꝵx ⁊ fetus petͥͥdũ
quȩ aũt seruo donata fuerint adlegatariũ nõ¬

Expanded text:
tore meo mihi expromisit, ex peculio deduci debet et a debitore nihilo minus debetur. sed uideamus, ne ducere uelit, illud nomen peculiare facit. 57 Tryphoninus libro octauo disputationum.Si filius uel seruus, cuius nomine dumtaxat de peculio actum est, ante finitum iudicium decesserit, id peculium respicietur, quod aliquis Iulianus scribit, quo libertas competit: ideoque omnia incrementa peculii quoquo modo ante aditam hereditatem adquisita ad manumissum pertinere.At si quis extraneo peculium serui legauerit, in coniectura uoluntatis testatoris quaestionem esse, et uerosimilius esse id legatum quod mortis tempore in peculio fuerit ita, ut quae ex rebus peculiaribus ante aditam hereditatem accesserint debeantur, ueluti partus ancillarum et fetus pecudum, quae autem seruo donata fuerint siue
Abbreviated transcription (Latin):
uentus ẽ sideiussor ꝓseruo accipi potẽ. niđo qua
nitione sipt̾ actionẽ. dic tatã seruus pecuniã ex¬
soluerit ñ magis repetẽ potẽ qua iudiciũ dic¬
tatum non fuisset. eadẽ ratione siđiussor qͦq un¬
lit̃ accept̾ uidebatur. q naturalis obligacio quam
etiã seruus susciꝑe uidebit᷑ inlitẽ translata ñ ẽ¬

Expanded text:
eiussor pro seruo accipi potest et ideo, qua ratione, si post actionem dictatam seruus pecuniam exsoluerit, non magis repetere potest quam si iudicium dictatum non fuisset, eadem ratione fideiussor quoque utiliter acceptus uidebitur, quia naturalis obligatio, quam etiam seruus suscipere uidetur, in litem translata non e
Abbreviated transcription (Latin):
re. nã ⁊ si potar udicis inuirra c̃dep̾nar. si fide¬
ussorẽ datũ eo tempr quo nichil inpeculio ẽ te¬
ner putat uilian. qm̃ fideussor future quoq
ictionis accipi possit si tam̃ scaccept̾ ẽ Sicredi¬
t patrẽ. qui de ꝑcculio tenebat᷑. hrdem institu¬
er qu mnortu pus infasscidie racione spectatur.
illius tp̃rꝰ petuliũ considerabitur. illiꝰ terpĩs pecu¬

Expanded text:
a condemnari. sed fideiussorem datum eo tempore, quo nihil in peculio est, teneri putat Iulianus, quoniam fideiussor futurae quoque actionis accipi possit, si tamen sic acceptus est.Si creditor patrem, qui de peculio tenebatur, heredem instituerit, quia mortis tempus in Falcidiae ratione spectatur, illius temporis peculium considerabitur.Etiam p
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗ dolo fecerit. dũs p̃stiterit de petulio conuentus a
beteris ex eadẽ causa idil p̃stabit . sin sitantundẽ sor¬
uus er debeat. quintum dolo minuit. ñ erit ut man
Quus lib̾ rii. ad edic tum ꝓunc Et ancillax nõe ia
filiuax familias inpeculio actio datur. maxune siqu
sercinatrix. aut textrirt̾re. aut aliq artisiciũ
uulgare excercet. ditur pp̃t ea actio de de posieq q̃
cõmodati actionẽ dandim car nõe uilianus at sy

Expanded text:
quod dolo fecerit, dominus praestiterit de peculio conuentus, ceteris ex eadem causa nihil praestabit. sed et si tantundem seruus ei debeat quantum dolo minuit, non erit condemus libro nono ad edictum prouinciale.Et ancillarum nomine et filiarum familias in peculio actio datur: maxime si qua sarcinatrix aut textrix erit aut aliquod artificium uulgare exerceat, datur propter eam actio. depositi quoque et commodati actio
Abbreviated transcription (Latin):
gulis agẽ: uł cim uno insolulum: s ipsi qui uendiait sc¬
uũ non putat uilianus de eo ꝙ ante uendiciones
crediderit: cum emptore de petulio agere ꝑmitena
s usi alieno crediderͦit. eumq redemero. de ude ali¬
enauero eque nõ putat: mͥ in emptorẽ dari. daride¬
be uidiciũ. inuenditorẽ aũt dũ taxut ĩt̃ annũ pt̾r
redemptionẽ nuãdũ de eo ꝙ alii id huc alier
citdiderim: dandam mͥactionẽ existimit. dedus
to eoꝙ ap̃ me petulii seruus habebssic̃ aũt de co
ꝙ ipse crediderim seruo met non prtit uili anus
inemptorẽ alienato eo ac tiont̃ mͥdoi debere . ra

Expanded text:
gulis agere uel cum uno in solidum.Sed ipsi, qui uendiderit seruum, non putat Iulianus de eo, quod ante uenditionem crediderit, cum emptore de peculio agere permittendum.Sed et si alieno credidero eumque redemero, deinde alienauero, aeque non putat mihi in emptorem dari debere iudicium.In uenditorem autem dumtaxat intra annum post redemptionem numerandum de eo, quod adhuc alieno crediderim, dandam esse mihi actionem existimat deducto eo, quod apud me peculii seruus habebit.Sicut autem de eo, quod ipse crediderim seruo meo, non putat Iulianus in emptorem alienato eo actionem mihi dari debere, ita
Abbreviated transcription (Latin):
aut obrẽ peculiarẽ fideuissisct ssi someł ac tun
sit de petulio. quã minus inueniatur rei iundi¬
inda tempr inpetulio quã deb̾et: tam̃ cautionb
locũ ẽẽt nõ placuit de suturo increm̃to petului.
ħ enĩ in ꝓsocio actionẽ locũ ht̃ qr socius uiuiũsi¬

Expanded text:
aut ob rem peculiarem fideiussisset.Si semel actum sit de peculio, quamuis minus inueniatur rei iudicandae tempore in peculio quam debet, tamen cautionibus locum esse non placuit de futuro incremento peculii: hoc enim in pro socio actione locum habet, quia socius uniu
Abbreviated transcription (Latin):
dñm passurũ: ut pat̾et᷑ sicuilibet. alii scruoꝵ suqꝵ
peculiũ ñ hab̾nts creddidisset idq ita se hab̾e eui¬
dencuis apparitur̃ ait sisticho petuliũ legatũ sit¬
ẽ eiꝰ ꝙ uicarius suus debet. alit̃ quã experulio
ipsuis deductionẽ pti. alioꝗn futurũ ut si tandũ¬
dẽ uicartus dño dȩbat. ipse nidl inpetulio hab̾e

Expanded text:
t pateretur, si cuilibet alii seruorum suorum peculium non habenti credidisset. idque ita se habere euidentius appariturum ait, si Sticho peculium legatum esson est eius, quod uicarius suus debet, aliter quam ex peculio ipsius deductionem pati: alioquin futurum, ut, si tantundem uicarius domino debeat, ip
Abbreviated transcription (Latin):
deduc to ꝙ dño debetur computandũ cẽ: ꝗa p̾ue¬
nisset dñs. ⁊ cum seruo suo egisse creditur. buic
deffinicioni serulis adict̃ ⁊ siquid his debt᷑ ꝗ s̃ ur
giCp̃terea. id etiam deducetur: ꝙ his ꝑsorus dbec᷑
quȩ s̃ in tuteli uł cura dñi. uł ptrĩ. uł quoꝵ ne¬
gociũ administrant. mo dolo cartant si q̃m:

Expanded text:
deducto quod domino debetur computandum esse, quia praeuededucto quod domino debetur computandum esse, quia praeuenisse dominus et cum seruo suo egisse creditur.Huic definitioni Seruius adiecit et si quid his debeatur qui sgit.Praeterea id etiam deducetur, quod his personis debetur, quae sunt in tutela uel cura domini uel patris uel quorum negotia administran‹t›,
Abbreviated transcription (Latin):
gat̃o ut labeo aitss nid qđ dñs sib debet. inpetuli¬
ũ hibebit. si forte indñi racionẽ impendit: ꝯdũs
et debiter manere uoluit aut si quã piuis fens
nonisnoe duplũ dñs Egit : in peculiũ seriuerit
conuersum. nisi forte dñs eo ꝓposito fuit : ut nol¬
let ħeẽ inpetuliũ serui ss̃ ⁊ siquid e conseruus
ꝙ dñs uoluit exre sua petulii eẽ petuliũ fetit.
s sitradidit. aut cum ap̃ cumi c̃ẽt ꝓtradito habuit.
desiderat ctres naturalẽ. dacionẽ. cc̃ aũ si mul ꝑ¬
ita noluit petuliũ serui sdesinit petuliũ et dͥ¬
Upranus lib .xx. ad edic tũ. Sed si dampnũ seruo
dñs dederit. in peculiũ ħ non imputabitur. ñ ma¬
gis quã si subri puerit. plane si conseruus dedit
dãpnum. uł subripuit. inpeculiũ udetur haberi.
⁊ iti põponius li xii. scribit. Nam ⁊ siquid dñs
ab eo quirẽ pecculiart̃. subripuit. uł consctutꝰ
neracius lib̾ ii. responsoꝵ scribit Ipeculiũ autẽ

Expanded text:
id quod dominus sibi debet in peculium habebit, si forte in domini rationem impe‹n›dit et dominus ei debitor manere uoluit aut si debitorem eius dtionis nomine duplum dominus exegit, in peculium serui erit conuersum, nisi forte dominus eo proposito fuit, ut nollet hoc esse in peculium serui. Sed et si quid ei conseruus ominus uoluit ex re sua peculii esse, peculium fecit, sed si tradidit aut, cum apud eum esset, pro tradito habuit: desiderat enim res naturalem dationem. contra autem simul atque noluit, peculium serui desinit peculium enono ad edictum.Sed si damnum seruo dominus dederit, in peculium hoc non imputabitur, non magis quam si subripuerit.Plane si conseruus dedit damnum uel subripuit, in peculium uidetur haberi, et ita Pomponius libro undecimo scribit: nam et si quid dominus ab eo qui rem peculiarem sNeratius libro secundo responsorum scribit.Peculium autem
Abbreviated transcription (Latin):
utimur.: fac tum magis demonstram:. quã ade
ciuile referimus obligacionẽ. itaq ꝙ seruo d¬
betur ad exstraneis dñs recte petet. ꝓsera
ipse debet eo nõe inpeculiũ. n siquid inde i
rẽ dñi uersũ ẽ in dñm ac tiodatu.¬
Id̃ lib̵ xii. ad edictũ. In arrogatorẽ: de petulio as¬
tionẽ dandã quidã recte putant. quãuis sults
⁊cassuis ex ante gesto de petulio actionẽ ñ ce
dandam existimant.
culio egi ante rẽ iudicatam seruũ. uendideri
labeo ait etĩ ciꝰ peculii nõe ꝙ ap̃ cũ empturẽ q̃¬
sicrit dãpnari te debe. nec suceiirendũ tibia

Expanded text:
abutimur, factum magis demonstramus quam ad ius ciuile referimus obligationem. itaque quod seruo debetur, ab extraneis dominus recte petet, quod seruus ipse debet, eo nomine in peculium et si quid inde in rem domini uersum est in dominum actio datuedictum.In adrogatorem de peculio actionem dandam quidam recte putant, quamuis Sabinus et Cassius ex ante gesto de peculio actionem non esse dandam existimant.  tecum de peculio egi, ante rem iudicatam seruum uendideris, Labeo ait etiam eius peculii nomine, quod apud emptorem quaesierit, damnari te debere nec suc
Abbreviated transcription (Latin):
Poponus lib .xii. exuaris lectionib Non penes
quẽ res petuliaris sit.
peculiũ dare accepta certa sũma ñ uidet᷑ penes.
hydem esse petuliũ:
Upranus lib .i. disputacionũ. In bone sidi cõtra¬
ctib q̃stionis ẽ an de peculio. an in solidũ pat̾ uł
dñs tenerentur utẽ ui actionib de dote agitatũ
si filio dos data sit. anpit̃ dum taxat de petulio c̃ueni¬
retur. Ego aũt arbitror nõ solum de peculio conue¬
niretur.snsiꝗd p̃t̃ ca dolo malo patris capta frau¬
data q ẽ mulier compet̾e actionẽ. Nã sihãt res
nec restituere sit paratus. equũ ẽ eũ quantieares

Expanded text:
Pomponius libro duodecimo ex uariis lectionibus. non penes quem res peculiaris sit. s iussus est peculium dare accepta certa summa, non uidetur penes dem esse peculium. Vlpianus libro secundo disputationum In bonae fidei contractibus quaestionis est, an de peculio an in solidum pater vel dominus tenerentur: ut est in actione de dote agitatum, si filio dos data sit, an pater dumtaxat de peculio conveniretur. ego autem arbitror non solum de peculio, sed et si quid praeterea dolo malo patris capta fraudataque est mulier, competere actionem: nam si habeat res nec restituere sit paratus, aequum est eum quanti ea re
Abbreviated transcription (Latin):
sor. nĩ in id ꝙ ad se ꝑuenit. siue aũt ptꝰ uadiciũ accep¬
tũ siue ante dolo factum sit continctur officio uidicis.
Is dũs uł pat̃ recusct de peculio ac domẽ. ñ ẽ audanđ.¬

Expanded text:
sor, nisi in id quod ad se peruenit.Siue autem post iudicium accepsor, nisi in id quod ad se peruenit.Siue autem post iudicium acceptum siue ante dolo factum sit, continetur officio iudicis.Si dominus uel pater recuset de peculio actionem, non est aud
Abbreviated transcription (Latin):
hãt peculiũ . ip̃ ipsũ uõ. aut nichil aut minuꝰ quam
fruc tuario debctur. idem etũ contraueniet.⁊ quãuis
induob dñs sufficiat ꝓsocio ł cõmuni diuidundo actio.
depecculio non possunt
Upim̃ lib̵ ri d edictũ. Sũmĩ cũracione etum hoc
peculiũ p̃tor imputauit ꝙ dolo malo dñi factũ ẽ q̃
minus inpeculiũ cẽt.⁊ dolum malum acciꝑe debͥmꝰ
si er adcmit peculium .s. isieum intricare petuliũ
in nctem creditoꝵ passus ẽ melascribit dolo malo etu
factum. syꝯsiquis cum suscipetur alium secũ auctu¬
rum. alio peculiũ adũtat dolo ñ caret. s sralu soluit
non dubito de ħ quĩ non teneatur. qm̃ creditori solur¬
gurs& licet creditori uigilaret ad suum conseq̃ndũ.¬
sidolo tutoris uł curatoris furiosi. uł ꝓcuratoris fac¬
tum sit. an pupillus uł suriosus uł dñs de petulio con¬
dolo uenditoris non tenebitur. nechr̃s uł alius succes¬

Expanded text:
habeat peculium, apud ipsum vero aut nihil aut minus, quam habeat peculium, apud ipsum vero aut nihil aut minus, quam fructuario debetur. idem etiam contra eveniet, quamvis in duobus dominis sufficiat pro socio vel communi dividundo actio: de peculio non possuntimo nono ad edictum.Summa cum ratione etiam hoc peculio praetor imputauit, quod dolo malo domini factum est, quo minus in peculio esset. sed dolum malum accipere debemus, si ei ademit peculium: sed et si eum intricare peculium in necem creditorum passus est, Mela scribit dolo malo eius factum. sed et si quis, cum sus‹pica›retur alium secum acturum, alio peculium auertat, dolo non caret. sed si alii soluit, non dubito de hoc, quin non teneatur, quoniam creditori soluitur et licet creditori uigilare ad suum consequendum.Si dolo tutoris uel curatoris furiosi uel procuratoris factum sit, an pupillus uel furiosus uel dominus de peculio condolo uenditoris non tenebitur nec heres uel alius succes
Abbreviated transcription (Latin):
ctim fructuriũ tenori scribit. ⁊ ex oñi contractu.
seũ nꝗ contrarit totũ serui peculiũ uelud patrimoni¬
um intuitum c̃drtrillud ad mittendũ onĩ mõdictara
ut priore conuento ad quẽ res respicit. in suꝑfluũ
his cui quęsitũ ñe conueniatur. q̃ sententia ꝓbabili¬
or e. napuapiniano ꝓbibitur. ꝙ ⁊ induob bonesidi empto¬
rib erit dicendum s in marito melius ẽ dic̃e simplics¬
ter eũ de petulio teneri. Sinaũ maritꝰ huiꝰ mõi serui
nõe aliꝗd p̃stit̾it an adũsus muliorẽ agentẽ dotis nõe
de ducẽ id possit : iuit si idq creditori p̃stitũrũ ẽ o
utriusq gnr̃is pectuliũ ꝑtinebit ꝓrati utriq pecu¬
lio dede  debe ex quo intelligi potẽ. si ad alterum pe¬
culiũ contractus ꝑtinebit. mõ soliuxori de trahi. mͦ
ñ detrahi si adid petuliũ ꝑtinuit. contractusꝙ a prd
maritum resedit Int̃dũ n ipsi fruc tiurio adũsus do¬
minũ detur ac tio de peculio. ut prita si apud erim

Expanded text:
fructuarium teneri scribit et ex omni contractu: eum enim qui contrahit totum serui peculium uelut patrimonium intuitum. certe illud admittendum omnimodo dicit, ut priore conuento, ad quem res respicit, in superfluum is, cui quaesitum non est, conueniatur: quae sententia probabilior est et a Papiniano probatur. quod et in duobus bonae fidei emptoribus erit dicendum. sed in marito melius est dicere simpliciter eum de peculio teneri. sin autem maritus huiusmodi serui nomine aliquid praestiterit, an aduersus mulierem agentem dotis nomine deducere id putriusque generis peculium pertinebit, pro rata utrique peculio decedere debere. ex quo intellegi potest, si ad alterum peculium contractus pertinebit, modo soli uxori detrahi, modo non detrahi, si ad id peculium pertinuit contractus, quod apud maritum resedit.Interdum et ipsi fructuario aduersus dominum datur actio de peculio, ut puta si apud eum
Abbreviated transcription (Latin):
huge potẽ simpse emptor idq iulia no uidet᷑
quus ⁊ deducẽ ipse potẽ adũsus aliũ eegentẽ
lm tarit id ꝙ ap̃ se hab̾et computerIsi seruus d¬
dicto petulio uenditus sit. ꝓcedit ut uenditor¬
d condetonductione uti possit. ⁊ sipt uendi¬
adnt̃ ceꝑit aliquid uenditor seruus debe nõ
minuit peculia: quia ñ dño debet quȩ diximus
ucmptore ⁊ uenditore. eadẽ sunt. ⁊ si aliqͥ uis
qir dñiũ mutuatũ sit. ut legato dotis dacione
s quisi patrimoniũ libr hoĩs petuliũ serui intel¬
lgitur ubicumq eẽt¬

Expanded text:
pse emptor, idque et Iuliano videtur, quamvis et deducere ipse potest adversus alium agentem, dum tamen id, quod apud se habet, computet. Si servus deducto peculio venditus sit, procedit, ut venditor et deductione uti possit, et, si post venditionem coeperit aliquid venditori servus debere, non minuit peculia, quia non domino debet. Quae diximus in emptore et venditore, eadem sunt et si alio quovis genere dominium mutatum sit, ut legato, dotis datione, quia quasi patrimonium liberi hominis peculium servi intellegitur, ubicumque
Abbreviated transcription (Latin):
de dote cũ patre utrũ ne totã ꝓmissionẽ: ande¬
ducto eoq patri siliꝰis debeat liłari eam oportẽt.¬
e. tota ꝓmissione eam lib̾andam cẽ cũ certen
si ex ꝓmissione: cum ea ageretur. exceptione
dolintali tueri se posset stichus haberet ĩ pe¬

Expanded text:
de dote cum patre, utrumne tota promissione an dede dote cum patre, utrumne tota promissione an deducto eo, quod patri filius debeat, liberari eam oporte tota promissione eam liberandam esse, cum certe et si ex promissione cum ea ageretur, exceptione doli mali tueri se posset.Stichus habet in pe
Abbreviated transcription (Latin):
agi de petulio non posset. Sin aut intra annum
ageretur. Tc̃ qͣq habndam eiꝰ peculi ĩ racionẽ p̃t¬
quã placuit alienato homẽ ꝑrmittendũ credi¬
tori ⁊ cum uenditore ⁊ cũ emptore agẽ Psi actũ
sit de peculio cũ eo qui usũ fructũ inseruo ht̃ et
minus consetutus sit. creditor ñ ẽ iuquũ ut ex u¬
mũso er peculio siue ap̃ fruc tuariũ. siue ad ꝓpͥ¬
etarium eritrem consẽquatur Inicdilint̃ ẽ oꝑas
suas condurerit seruus afruc tuario ꝓ̃ anpet¬
cuniã mutuã hab̾o accepit dari itaq debebit ac¬
tio eiadũsus dñm ꝓprictatis educto eo qd ũẜus
petulii nõe ap̃ fruc tuarrũ ht̃:
p̃tẽa petuliũ sit. hañc eiũ petuni ĩ sicũ mane¬
at non eẽ peculi ũ leniq quolib alio agente de
petulio minime dubitandũ ait. cõputari ñ op¬
portẽt. itaq ad ex hibndũ agẽ me ⁊ exhibitã uẽ¬
dicire deb̾e. ¶Sinuptura filio familias dotis nõe
c̃tã pecuniã ꝓmiserit ⁊ diuorcio facto agat

Expanded text:
agi de peculio non posset. sin autem intra annum ageretur, tunc quoque habendam huius peculii rationem, postquam placuit alienato homine permittendum creditori et cum uenditore et cum emptore agere.Si actum sit de peculio cum eo qui usum fructum in seruo habet et minus consecutus sit creditor, non est iniquum, ut ex uniuerso eius peculio, siue apud fructuarium siue apud proprietarium erit, rem consequatur. nihil interest, operas suas conduxerit seruus a fructuario an pecuniam mutuam ab eo acceperit. dari itaque debebit actio ei aduersus dominum proprietatis deducto eo, quod seruus peculii nomine apud fructuarium habet. 38 praeterea peculium sit: hanc enim pecuniam, cum mea maneat, non esse peculii. denique quolibet alio agente de peculio minime dubitandum ait computari non oportere. itaque ad exhibendum agere me et exhibitam vindicare debere. Si nuptura filio familias dotis nomine certam pecuniam promiserit et divortio facto agat
Abbreviated transcription (Latin):
ditorẽ qui scruũ cũ peculio uendidit: sidepe
condicẽ quasi indebitũ. qm non ẽ inpeculio ꝙ
dño debetur: potẽ inquit etiam exuendito agẽ.
qua erit ꝓbandum. sitantum fũit inpeculio cũ
uenderet ut satis facere debito dñs possit. Cctũ
si pt̾ ca quid accessit. a condicionib debiti ȩxi¬
stentib ꝙ dñs non distraggrat ẽc erit dicendũ.¬

Expanded text:
ditorem, qui seruum cum peculio uendidit, si de pditorem, qui seruum cum peculio uendidit, si de pcondicere quasi indebitum quoniam non est in peculio quod domino debetur. potest, inquit, etiam ex uendito agere. quod ita erit probandum, si tantum fuit in peculio cum uenderet, ut satisfacere debito dominus possit: ceterum si postea quid accessit condicionibus debiti existentibus, quod dominus non distraxerat, contra erit dicendum.
Abbreviated transcription (Latin):
pectamus inpecculii atndicionẽ. ẽuut naturi
quũ libiuali siliũ uł seruũ obligacionẽ eoꝙ inde¬
dis semel deduxit. cum conueniretur iu ssus sicc̃¬
ueniatur de pecculio eximere debeat. anuõ uelu¬
n solutũ ei uideatur semel facta de condicione.n
neratius ⁊ nerua putant. Itẽ uilianus li xi. scri
huo andẽ ipositionẽ pecculĩ i relinquit deb̾e
eũ deducẽ Ideniq scribit. si seruus uicariũ .r. ualen¬
ciriũ dñs deduxisset. ⁊ mutuo pt̾ ea uicirio aliũ
uidem p̃cii seruu̾ compirauerit ñ desinere dm̃a
cẽ debitorẽ qui isi urcariu̾ ille dño detesserit
nisi forte cũ eũ seruo ademiss. n sibi soluisset :¬
adusus aliũ agentẽ depeculio:.x. dñm deduc tu¬
uum fecerit. quȩ sententia uera ẽ nĩ seruo ad¬
emit uicariũ ut sibi solueret Iq aũt deduci de¬
bere diximus idꝙ debetur ei qui de peculo
conuenitur. ita acciprendũ ẽ si non ħ aliunde
conscqui potuit. deniq uili anus scribit: uen¬

Expanded text:
us in peculii deductione: est autem natura aequum liberari filium uel seruum obligatione eo quod indequod dominus semel deduxit cum conueniretur, rursus si conueniatur, de peculio eximere debeat, an uero ueluti solutum ei uideatur semel facta deductione. et Neratius et Nerua putant, item Iulianus libro duodecsi uero eandem positionem peculii reliquit, debere eum deducere.Denique scribit, si seruus uicarium quinque ualencarium dominus deduxisset, et mortuo postea uicario alium eiusdem pretii seruus comparauerit, non desinere domini esse debitorem, quasi uicarius ille domino decesserit, nisi forte, cum eum seruo ademisset et sibi soluisset, taduersus alium agentem de peculio decem dominum deductufecerit. quae sententia uera est, nisi seruo ademit uicarium, ut sibi solueret.Quod autem deduci debere diximus id quod debetur ei qui de peculio conuenitur, ita accipiendum est, si non hoc aliunde consequi potuit.Denique Iulianus scribit uen
Abbreviated transcription (Latin):
nes se ht̃. qui conuenit᷑ condempnet᷑. Idq ita iuili¬
anus scribit. idẽq ẽ ⁊ si in alteriꝰ rẽ fũit reũ¬
sũ. s ⁊si plures sint fructuarii. uł bonefiđi posses¬
sores unꝰ conuentus cetos błat. quã uis non maio¬
ris peculiiꝰ quã penesse ẽ condempnar debeat.
Gscilicet ħ iure contingat. tam̃ equitas dicatatiu¬
diciũ in eosdarr. qui occasione uiris libantur ut
magis eos ꝑceptio. quã intentio liberet. nã qui cũ
seruo contrahit. uniũsũ petuliũ eiꝰ ꝙ ubicũq ẽ.
uł uti patrimoniũ ĩtuetꝰ. Inħ aũt iudicro licy
restauretur. recedens tam̃. ⁊augm̃ti. ⁊ decessiois
rationẽ hab̾i oportet. ⁊iđo sue hodie nichil sit
inpeculio. siue accesserit aliquid p̃sens status
petuli  spet tandus ẽ. quare circa uenditor em
quoq ⁊ emptorẽ ħ nob uidet᷑. ueriꝰ ꝙ accessit petu¬
liũ posse nos ab emptore consequi. nec retrorsu
uelud in uno uidicio ad id tempus conuentionẽ

Expanded text:
 condemnetur, idque ita Iulianus scripsit. idemque est et si in alterius rem fuerit uersum. sed et si plures sint fructuarii uel bonae fidei possessores, unus conuentus ceteros liberat, quamuis non maioris peculii, quam penes se est, condemnari debeat. sed ‹licet› hoc iure contingat, tamen aequitas dictat iudicium in eos dari, qui occasione iuris liberantur, ut magis eos perceptio quam intentio liberet: nam qui cum seruo contrahit, uniuersum peculium eius quod ubicumque est ueluti patrimonium intuetur.In hoc autem iudicio licet restauretur praecedens, tamen et augmenti et decessionis rationem haberi oportet, et ideo siue hodie nihil sit in peculio siue accesserit aliquid, praesens status peculii spectandus est. quare circa uenditorem quoque et emptorem hoc nobis uidetur uerius, quod accessit peculio posse nos ab emptore consequi, nec retrorsus uelut in uno iudicio ad id tempus conuentionem
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ sententia ⁊ a nob ꝓbanda ẽ Si cum expãr hrdẽ
dũi uł patrisagatur dum taxat de peculio ẽdep¬
nindũ. ꝙ ap̃ cum hr̃dem sit qui conuenitur idẽ
ĩtiss: net quasi unum ex sociĩs ẽẽ hunc hrdem cõ¬
eniendũ.s ꝓ pãr dum taxat. s si ipse seruus sit
hr̃s expãr institutus cque cũ eo agendũ erit .: Sĩ uͦ.
aslius sit quã uis ex pãr institutus nichilominus m
solidum actionẽ pacietur. ẜ si uelit ꝓpar nom̃ co¬
hr̃dis redimere audiendus ẽ quid enĩ si in rem
ntris usum sit cur non consequatur filus a cold
ꝙ in patrisre ẽ idem ⁊ si peculiũ bocuplex sit. Pis
qui semel de peculio egit. rursus aucto petulio. ðresidu
debin ag̃t potẽ ssiͥnua exceptione sit repulsu
auenditore creditor subuenir⁊ eiꝰ adusus ep̃¬
torẽ debet. ẜ si aliciexreptione actenus subueni
Nut de duc be. quantitate quã aduenditore

Expanded text:
quae sententia et a nobis probanda est.Si cum ex parte herede quae sententia et a nobis probanda est.Si cum ex parte herede domini uel patris agatur, dumtaxat de peculio condemnandum, quod apud eum heredem sit qui conuenitur: idemuertit: nec quasi unum ex sociis esse hunc heredem conueniendum, sed pro parte dumtaxat.Sed si ipse seruus sit heres ex parte institutus, aeque cum eo agendum erit.Sin uero filius sit quamuis ex parte institutus, nihilo minus in solidum actionem patietur. sed si uelit pro parte nomen coheredis redimere, audiendus est: quid enim si in rem patris uersum sit? cur non consequatur filius a coherede, quod in patris re est?Idem et si peculium locuples sit.Is, qui semel de peculio egit, rursus aucto peculio de residuo debiti agere potest.Si annua exceptione sit repulsus a uenditore creditor, subueniri ei aduersus emptorem debet: sed si alia exceptione, hactenus subueniri, ut deducta ea quantitate, quam a uenditore
Abbreviated transcription (Latin):
disarios distringi eum. qui cũ uno contraxerit
necuiꝰ dum taxat petulii racio hab̾e debet. ꝙ ap
uim cũ quo agitur is seruus haberet ẜ er̾ ⁊ euiꝰ
ondempnatus cũ possit rursus ipse iudicio soci¬
ans uł cõmuni diuidundo. ꝙ ampluis sua por¬
ane soluerit a socio sociisue suũ ius suthis c̃
squi ꝙ iulianu̾ ita locũ hab̾e ait. si ap̃ alt̾um eĩ¬
paq fuit peculiũ quia eo casu soluendo quisq so¬
cum etiã aere alieno lib̾are uidetur ꝙ s nullũ sit
ip̃alt̾um petuliũ contra ẽẽ quia nec libare ullo¬
iq bonoꝵ possessior exstitisset eatenus dã pna
ndebet his cum quo ac tum fuerint quatenus pe
um testamto lib̾um eẽ uisserit relictis ħrdb
dens anteneat actiode petulio. etiã sinichilsit
ipetulio cum ageretur si mõ sit rei iudicate tp̃r¬
ꝓculus & pesag̃. nichilominus tener aiunt. ui¬
tenditur enĩ rette etiam si nichilsit inpeculio.
idẽ icirca ad ex hibndum ⁊ in rẽ. actionẽ placuit

Expanded text:
os d‹i›stringi eum, qui cum uno contraxerit: nec huius dumtaxat peculii ratio ha beri debet, quod apud eum cum quo agitur is seruus haberet, sed et eius condemnatur, cum possit rursus ipse iudicio societatis uel communi diuidundo quod amplius sua portione soluerit a socio sociisue ‹suis› consequi. quod Iulianus ita locum habere ait, si apud alterum quoque fuit peculium, quia eo casu soluendo quisque etiam socium aere alieno liberare uidetur: at si nullum sit apud alterum peculium, contra eneque bonorum possessor exstitisset, eatenus damnari debet is cum quo actum fuerit, quatenus pecuum testamento liberum esse iusserit relictis heredibus esitum est, an teneat actio de peculio, etiamsi nihil sit in peculio cum ageretur, si modo sit rei iudicatae tempore.Proculus et Pegasus nihilo minus teneri aiunt: intenditur enim recte, etiamsi nihil sit in peculio. idem et circa ad exhibendum et in rem actionem placuit,
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ssũ ẽ hinceteris bonefidi uidioi is accipiendũ ẽẽ
põponuis scribit. Namq si seruo res pognori data
sit. non solũ de peculio ⁊ in rẽu̾so competit actio.
uerũ hanc quoq ht̃ adiectionẽ ⁊ siꝗd Idolo malo
dñi captꝰ fraufatus q actor ẽ. uidet᷑ aũt dolo facẽ

Expanded text:
 et in ceteris bonae fidei iudiciis accipiendum esse Pomponius scripsit. namque si seruo res pignori data sit, non solum de peculio et in rem uerso competit actio, ue‹r›um hanc quoque habet adiectionem 'et si quid dolo malo domini captus fraudatusque actor est.' uidetur autem dolo
Abbreviated transcription (Latin):
tore agere. hunc igͥ eligere ꝓ a. tione de conduc¬
chionẽ. nec uid̾o ꝙ hãt̃ creditores. ꝙ querãt᷑ cũ
possint ipsi uenditort: conuenire. si quid forte
putint ẽt inpeculio ssũo solum uũt ꝙ ei debetur ꝗ
qua racione in solidum alt̃ conuenit᷑ patri raci¬
one deducere eũ oportet. ꝙ alteri debentur. q̃

Expanded text:
geret: hunc igitur eligere pro actione deductionem. nec uideo quid habeant creditores quod querantur, cum possint ipsi uenditorem conuenire, si quid forte putant esse in peculio.Non solum autem quod ei debetur qui qua ratione in solidum alter‹u›ter conuenitur, pari raone deducere eum oportet quod alteri de
Abbreviated transcription (Latin):
Upranus lib xxii. ao edictũ. Sed si duo sint bone
sidi possessores ad hic dicendũ erit. neutrum plũ
diicͣum quã ꝙ sibi debetur. idemq ⁊ si duo sfru¬
ctuarii quia nullam int̃ ser hñt societatẽ idem
dicetur int̾dum ⁊ insociis si forte separita ap̃ se.
petulia hañt. ut alt̾ alt̾ius peculii nõe non cõueni¬
atur. Cetum si cõmune sit peculiũ. ⁊ insolidum ẽ
neat in pͥmis siquis serui pałtẽ dimuzam uendi¬
derit. nec pecculium ei concesserit deinde siquis
seruo cõmuni peccuniã uł res aliquis ea m̃te de¬
derit. ut ꝓprictatẽ caꝵ retiñet ad ministracionẽ Nagrira ꝓfiũ¬
aũt scruo concederet. marcellus notatseetm ilet
casus si alt̃ ademerie. uł si oñi quidẽ mõ conceser̃
dñs. s ĩ noñib erit concessio.
Ulpranus lib .x. ad edictum. Siscruus msordi¬

Expanded text:
uicensimo nono ad edictum.Sed si duo sint bonae fidei possessores, adhuc dicendum erit neutrum plus deducturum quam quod sibi debetur. idemque et si duo sunt fructuarii, quia nullam inter se habent societatem. idem dicetur interdum et in sociis, si forte separata apud se peculia habeant, ut alter alterius peculii nomine non conueniatur: ceterum si commune sit peculium, et in solidum cneat? in primis si quis serui partem dimidiam uendiderit nec peculium ei concesserit: deinde si quis seruo communi pecuniam uel res aliquas ea mente dederit, ut proprietatem earum retineret, administrationem autem seruo concederet.Marcellus notat: est etiam ille casus, si alter ademerit: uel si omni quidem modo concesserit dominus, sed in nominibus erit concessio. 17 Ulpianus libro
Abbreviated transcription (Latin):
furti exstimacio idẽ id solũ ꝙ dño abẽ an uõ taa¬
stimacio sola deducatur. ssi ipse seruus sese uulucꝰ¬
rau̾it non debet ħ dampnũ deducere ñ magis qͥ
si se occidit. uł p̾citauerit. licet enim etiam seruis
naturalit̃ in suũ corpus seriure s siase uulneri¬
tum seruũ dñs curauerit. sũptuũ nõe debitorẽ
cũ dño puto effectum. quã quã si egrũ in cũ cun¬
set rem suam potius egis see sitẽ deducetur de pe
culio siquid dñs serui nõe obligatꝰ ẽ aut p̃stitit o¬
bligatus. itasiquid ⁊ creditũ ẽ. uissu dñi. Nih de¬

Expanded text:
furti aestimatio, id est id solum quod domino abest, an uero tanfurti aestimatio, id est id solum quod domino abest, an uero tanaestimatio sola deducatur. Si ipse seruus sese uulnerauit, non debet hoc damnum deducere, non magis quam si se occiderit uel praecipitauerit: licet enim etiam seruis naturaliter in suum corpus saeuire. sed si a se uulneratum seruum dominus curauerit, sumptuum nomine debitorem eum domino puto effectum, quamquam, si aegrum eum curasset, rem suam potius egisset. Item deducetur de culio, si quid dominus serui nomine obligatus est aut praestitit obligatus: ita si quid ei creditum est iussu domini: nam hoc de
Abbreviated transcription (Latin):
culiũ habe qđ sibi debetur. sane cũ exacterꝰ cui¬
sis ipsum asemetipso exigisse dicimu ꝗ negocri
uł tutelim gerat. cui nõ etim inspecie peculi¬
ri exegerit ꝙ exigi debuit deffendndũ igitꝰ err
quasi sibi eum solueret cũ quis agere de peculio
conabitur&syrcreditor serur qui hr̃s exstitit dĩo
eiꝰ. deducit de petulio ꝙ sibi debetur si conuenus
suie lib̾titẽ seruus acceꝑit. suc nonidẽ ꝙ onsile¬
gatus sit seruus ram quasi puenerit ⁊ ipse sida
egerit. sic deducet. ꝙ si debetur: licet nullo mom¬
to dñĩ in manumisso uł legato pure hibuit :u
ita uilanus lib̾ .xii. scribit. certe si sub condiciõe
seruus lib̾tatẽ acceꝑit mnꝰ dubitat enĩ uilianꝰ co
loco scribit. hr̃dem deduceret. dñs enĩ fact᷑ ẽuͥ
deffensionẽ sententię suę. iuli anus etzã illud
cet dñs. s nsi ex delicto cidebetur. puta ob furtũ
ꝙ fecit. peq̃ deduceturss ẽ ꝗstionis utrum ipsa

Expanded text:
culium habere, quod sibi debetur. sane cum ex ceteris causis ipsum a semet ipso exegisse dicimus qui negotia uel tutelam geret, cur non etiam in specie peculiari exegerit, quod exigi debuit? defend‹end›um igitur erit quasi sibi eum soluere, cum quis agere de peculio conabitur.Sed et creditor serui, qui heres exstitit domino eius, deducit de peculio quod sibi debetur, si conueniatur, siue libertatem seruus acceperit siue non, idemque et si legatus sit pure seruus: nam quasi praeuenerit et ipse secum egerit, sic deducet quod sibi debetur, licet nullo momento dominium in manumisso uel legato pure habuerit. et ita Iulianus libro duodecimo scribit. certe si sub condicione seruus libertatem acceperit, minus dubita‹n›ter Iulianus eodem loco scribit heredem deducere: dominus enim factus est. ad defensionem sententiae suae Iulianus etiam illud ucet dominus. sed et si ex delicto ei debeat, ut puta ob furtum quod fecit, aeque deducetur. sed est quaestionis, utrum ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
isi inrẽ uersumẽ ꝙ uissu pitris dñiue contractũ
sit sconstat bcreñdẽ domini iꝰq̃q deducere debere
ꝙ sernus cuiꝰ nõe cumeo de peculio ageretur. ante adii¬
tam hrditatẽ ex bonis creditiriis amouisset consup¬
sisset corrum pisst ISi seruus alienatus sit. quã uis
incũ qui alicnaut int̾ annum p̃tor depetulio acti¬
onẽ pollicetur. tam̃ nichilonunus. ⁊ in nouũ dñm a

Expanded text:
ssu patris dominive contractum sit. Constat heredem domini id quoque deducere debere, quod servus, cuius nomine cum eo de peculio ageretur, ante aditam hereditatem ex bonis hereditariis amovisset consumpsisset corrupisset. Si servus alienatus sit, quamvis in eum, qui alienaverit, intra annum praetor de peculio actionem polliceatur, tamen nihilo minus
Abbreviated transcription (Latin):
ere pomponius scribit. igit ᷑ metũ agatur exeo amtt¬
tu qui ad me respicit utrũ om̃e deducam quãq dełtꝰ
paranus causas quasi in duob petulis ut et causa de¬
bitiꝙ petitur spet letur. ut siquidẽ creo petulio a¬
gitur .ꝙ. ad malierẽ spec tat id deducam ꝙ ex eo c̃tra¬
ctu debeatur s̃ cexeo contrac tũ  quod ad inerespic̃.
incun deducam q̃ questio dilurdius ẽ infructut

Expanded text:
scribit. si igitur mecum agatur ex eo contractu qui ad me respicit, utrum omne deducam quodquod debetur t? an vero separamus causas quasi in duobus peculiis, ut et causa debiti quod petitur spectetur? ut, si quidem ex eo peculio agatur, quod ad mulierem spectat, id deducam, quod ex eo contractu debeatur, si ex eo contractu, qui ad me respicit, meum deducam? quae quaestio dil
Abbreviated transcription (Latin):
scribit marcellꝰ aũt in utroq si ñ dũ ꝗoquã dño ab¬
sit. melius eẽ ait prare creditori. ut caueat ille
refusurum se siquid p̃stitorit. dñs ħ nõe gonuen¬
tus̃ quã abinicio deduci. ut medir tpris itqusu¬
ras magis creditor consequatur. s si depeculiođ¬

Expanded text:
scribit.Marcellus autem in utroque, si nondum quicquam domino absit, melius esse ait praestare creditori, ut caueat ille refusurum se, si quid praestiterit dominus hoc nomine conuentus, quam ab initio deduci, ut medii temporis interusurium magis creditor consequatur. sed si de peculio
Abbreviated transcription (Latin):
dũ tarit ex ipsar pecculio s ⁊ siquid non ñi si ordi¬
nario seruo debent deducetur de petidio eoꝵ quasi
conseruo debitum. ido uõ ꝙ ipsi debet ordinariuo
seruus ñ deducctur depeculio ordinarius seraus. qr
peculium eoꝵ in petulio ipsius enita seruius re¬
spondit s petuliũ eoꝵ augebitur. ut oprnor quẽ o¬
modũ si dñs seruo suo debeat:
peculiũ suũ legatum sit. hisq ex testañto agit ñ
alit̃ cogetur idq uicarius eiꝰ testatori debet relin

Expanded text:
dumtaxat ex ipsorum peculio: sed et si quid non mihi, sed ordinario seruo debent, deducetur de peculio eorum quasi conseruo debitum: id uero, quod ipsis debet ordinarius seruus, non deducetur de peculio ordinarii serui, quia peculium eorum in peculio ipsius est et ita Seruius respondit, sed peculium eorum augebitur, ut opinor, quemadmodum si dominus seruo suo debeat. peculium suum legatum sit isque ex testamento agit, non aliter cogetur id, quod uicarius eius testatori d
Abbreviated transcription (Latin):
sq dñs ipse separauit suma a serui racione di¬
scrernens Nun cum serui pecculiũ totũ ad ⁊¬
mere. uł agero uł minuere dñs possit. ani¬
madũtendum ẽ nõ qđ seruus.s quid dñs esti¬
tuendi seruilis pecculii gr̃ã feterit: p̾hita uerũ
puto s debrto seruũ liłure uoluit dñs: ut etum¬
debitore ẽe Siuͦ nõa ita feterit hĩs ut quisi de.¬
bitorẽ se seruo facẽt: cuni fuerat debrtmr ñcet. ac¬

Expanded text:
, sed quod dominus ipse separauerit su‹a›m a serui rationem discernens: nam cum serui peculium totum adimere uel augere uel minuere dominus possit, animaduertendum est non quid seruus, sed quid dominus constituendi seruilis peculii gratia fecerit.Sed hoc ita uerum puto, si debito seruum liberare uoluit dominus, ut, etiamdebitor esse: si uero nomina ita fecerit dominus, ut quasi debitorem se seruo faceret, cum re uera debitor non
Abbreviated transcription (Latin):
Uprmus libxxa elicap. Hinc queritur si ordini¬
ri serui nõe asit de peculio an agi possit ⁊ ui¬
urioꝵ. ⁊ puto non posse s siactũ sitde ꝑetulao uici¬
riiꝰ agi poterte ⁊ de peculio ordinari : IPote : ce ap̃
me duplict᷑ uiris petuliũ ut puta seruus e. datał
potẽ habere peculiũ ꝙ uad me respicrat. potẽ .⁊ qđ¬

Expanded text:
mo nono ad edictum.Hinc quaeritur, si ordinarii serui nomine actum sit de peculio, an agi possit et uicariorum: et puto non posse. sed si actum sit de peculio uicarii, agi poterit et de peculio ordinarii.Potest esse apud me duplicis iuris peculium: ut puta seruus est dotalis, potest habere peculium, quod ad me respiciat, potest et q
Abbreviated transcription (Latin):
Ieẽt s ꝗd uolente  ilioquin ⁊q. sub Riliut seruus
dño fiet petculiz ꝙ ñ ẽ uerũss̃ sepe fit ignarãte
dño incipiat minui serui peculiũ. uelut cũ dãp¬
num dño dat seruus. ant furtũ facrat. Isi opem se¬
rente sieruo meo furtũ mi feceriꝰ. id de potulio
deducendum ẽ quo minus obrẽ subreptã cõseq
possit ssi aere alieno diũco exaurut᷑ petuliũs sir
ui res tam̃ in causa peculiarza manent. Nisi aut
seruo donasset debitum dñs: aut nõe scrui alius
dño inaiulis s petuliũ sub płetur. net ẽ noui con¬

Expanded text:
olente: alioquin et quod subripuit seruus domino, fiet peculii, quod non est uerum. Sed saepe fit, ut ignorante domino incipiat minui serui peculium, ueluti cum damnum domino dat seruus aut furtum facit. Si opem ferente seruo meo furtum mihi feceris, id ex peculio deducendum est, quo minus ob rem subreptam consequi possim. Sui, res tamen in causa peculiaria manent: nam si aut seruo donasset debitum dominus aut nomine serui alius domino intulisset, peculium suppletur nec est noua con
Abbreviated transcription (Latin):
exstipulatu pat̃ conueniatur ¶idẽ scribit iudi¬
citi quoq patrẽ de petulio ac tionen.i teneri.
ꝙ marcellus putat. etiam eiꝰ actionis nõe ex
qua non potuit pat̾ de peculio actionẽ pati:
nã sic̃ instipulacione cont̾hitur cũ filio. ita iu¬
dicio  contrahi᷑ ꝓ inde non originẽ uidicis spec¬
tondam s ipsa uidicati: uelud obligacronẽ qͥpe
⁊ quisi deffensor condempnatꝰ sit. idẽ putatix
furtiua causa afilio quidẽ familias condii pose
constat. anuo in patrẽ: uł indñm de ꝑecculio

Expanded text:
ex stipulatu pater conueniatur.Idem scribit iudicati quoque patrem de peculio actione teneri, quod et Marcellus putat, etiam eius actionis nomine, ex qua non potuit pater de peculio actionem pati: nam sicut in stipulatione contrahitur cum filio, ita iudicio contrahi: proinde non originem iudicii spectandam, sed ipsam iudicati uelut obligationem. quare et si quasi defensor condemnatus sit, idem putat. Ex furtiua causa filio quidem familias condici posse constat. an uero in patrem uel in dominum de peculio
Abbreviated transcription (Latin):
mum ẽ ex furto serui dñm locupletir ĩ pune
nia. Nĩ ⁊ circi rerũ amatoꝵ actionẽ filiefami¬
lias nõe in id ꝙud patrẽ ꝑuenit. competit ac¬
tio de petuliossi filius familias dũ uir pupillo rẽ
saluã fore cauer: non curauit. papineanꝰ lib rii.
qͥstionũ. de petulio actionẽ competẽ:. ut.ne

Expanded text:
m locupletar‹i i›mpune. nam et circa rerum amotarum actionem filiae familias nomine in id quod ad patrem peruenit competit actio de peculio. Si filius familias duumuir pupillo rem saluam fore caueri non curauit, Papinianus libro nono quaestionum de peculio actionem
Abbreviated transcription (Latin):
cũ dies uenerit ut condicio exstit̃it riis qui p̃cia rerã
hr̃ditariaꝵ possidet. Aẽ qui adebitore: h̃ditario ȩxegit.
peticione hr̃ditatis tenetur. Unde iulianus li .ui. dig¬
ait ab eo quĩ p̾etit hr̃ditatẽ i litis exstimacionẽ conse¬
cutus ẽ hr̃ditatẽ posse peti Illonsolũ aũt adebitore de

Expanded text:
dies uenerit uel condicio extiterit. Sed et is qui pretia rerum hereditariarum possidet, item qui a debitore hereditario exegit, petitione hereditatis tenetur. Unde Iulianus libro ait ab eo, qui petit hereditatem et litis aestimationem consecutus est, hereditatem peti posse. Non solum autem a debito
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗ contemplacione alt̾ius possidet. ñ forte quisdix̃it cũ
ratum ñ hait iam ꝓcuratorẽ quasi p̃donẽ ẽẽ tc̃ enuĩ suo
Iete qse lii
⁊ udendũ si ñ possidens optullert tam̃ se peticion a  an
teneatur. Et celsus lib̾ iur digestaꝵ scribit epͣdo lõcũ te¬
Eneri dolo enĩ facẽ eum qui se offert peticioni. quã sentẽ¬
ciã marcellus gĩalit̃ ap̃ iulianũ ꝓbat. Om̃ẽ qui se offeri

Expanded text:
possidet: nisi forte quis dixerit, cum ratum non habet, iam procuratorem quasi praedonem esse: tunc enim suo et si nihil. et videndum, si non possidens optulerit tamen se petitioni, an teneatur. et Celsus libro quarto digestorum scribit ex dolo eum eneri: dolo enim facere eum qui se offert petitioni. quam senteraliter Marcellus apud Iulianum probat: omnem, qui se o
Abbreviated transcription (Latin):
strarit ⁊ cusa sidicõmissi solũ peti h̃ ditatẽ ab eoposseq
repete porȩ. D his casib ac tiones suas dũ caxat eum psa¬
turũ ciũ peserstaut ⁊ porẽ petitor etuam ꝑiuremactionẽ
eas uindicare:
pertestam̃t hrdem se et̃ putaret legatx nõe de suo
nãta. ⁊ obid nullã int̃ posiũt caucionẽ placet in eo ci su
euic ta mm̃ditate dindim ei repeticionẽ. scum sis unti
cuicione repcticio ditar piculumẽ ne ꝓpt̃ in opprã ei cui
solutũ ẽ legatũ nichil repeti possit. ⁊ iđo scđm senaitus con¬
ri ⁊ suo ꝑiculo eas excercet ᷤ.¬
res pegnori datę defuncto uł cõmoditȩ depositȩ uel  q̃rei¬
pignori datȩ. etum spetialis peticio ẽ ut ⁊ hrditatis petici¬

Expanded text:
straxit, ex causa fideicommissi solvit, peti hereditatem ab eo posse, quia repetere potest. sed his casibus actiones suas dumtaxat eum praestaturum, cum et res exstant et potest petitor etiam per in rem actionem eas vindicare. quod ex testamento heredem se esse putaret, legatorum nomine de suo sit, et ob id nullam interposuerit cautionem, placet in eo casu euicta hereditate dandam ei esse repetitionem. sed cum cessante cautione repetitio datur, periculum est, ne propter inopiam eius, cui solutum est legatum, nihil repeti possit, et ideo secundum senatus conri, ut suo periculo eas exerceat. Vlres pignori datae defuncto vel commodatae depositaeve. epignori datae et
Abbreviated transcription (Latin):
Ulpianuis L. ꝗnto adedictũ. Qnodsi indiẽ sit debitor ł¬
subcondicione a quo petita ẽ. Iñditas nõ debe: cũ dãpna¬
ri ¶Rei plane iudicatȩ tempus spet tandũ ẽẽ scđm oc ta¬
uiani sentenciã. ut ap̃ põponiũ scriptũ ẽ. andies ueñĩt¬
ꝙ inscipulacione condicionali erit dicendum. Sr aũ ñ ue.¬
nerit cauere iudicis officio debeat. derestituendo h edicto

Expanded text:
into decimo ad edictum Quod si in diem sit debitor condicione, a quo petita est hereditas, non debere eum damnari. rei plane iudicatae tempus spectandum esse secundum Octaveni sententiam, ut apud Pomponium scriptum est, an dies venn stipulatione condicionali erit dicendum. si autecavere officio iudicis debeat de restituendo hoc debito
Abbreviated transcription (Latin):
maonus adũ sus ficdi comisru dart actionẽ. ab bide
Mus peri non ex pecit ꝑeoiguũ p̃ciũ habente. Synsi
menta certa quastatre rescaubere ragatus ẽ Idẽ
ent dicendũ. Plane si acceptã certa quantatate restiꝰ¬
tuhere rogatus e. nõ putat papini anus abhide peten¬

Expanded text:
adversus fideicommissarium dari actionem: ab herede enim peti non expedit perexiguum pretium habente. Sed et si retenta certa quantitate restituere rogatus sit, idem erit dicendum. plane si accepta certa quantitate restituere rogatus est, non putat Papinianus ab herede peten
Abbreviated transcription (Latin):
onẽ rerum hr̃ditarioꝵ. ñ ꝑtinere Vdẽ querit᷑. Si quiꝰ
testam̃to canerit ut seruũ exportandũ uenut officio
familiȩ hr̃ciscunde iudi contineri: ut uoluntas de¬
func ti ñ intͦ crdat Sii cũ morum̃tũ iussit testitor s

Expanded text:
nem rerum hereditariarum non pertinere.Idem quaerit, si quis testamento cauerit, ut seruus exportandus ueneat, officio familiae erciscundae iudicis contineri, ut uoluntas defuncti non intercidat. sed et cum monumentum iussit testator
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ peccuniã. ⁊ fideussor soluendo usuras potestatẽ recu¬
sandi eas reo sustullisset. eam peccaniã areo ñ petitu¬
rum Sysi rẽg̃ fide ussori denuncias set. ut recusro
subisuris debrtam ẽe rec his ꝓpt̃ suum eistimacio¬
nẽ retusare uoluisset. ꝙ ita solu̾et᷑ areꝰ petiturũ hoc
bene censuit sceuola. sarum enĩ fidelit̃ fac̃ side iussor
insuꝑiore casu ꝙ potestatẽ eximere reo iuudetur. suo
uire ut ixet̃um in posteriore casu ñ oportet ẽẽ n oriȩ
fideuissori si ꝑpecisset pudori suostũ mandatibi ut
Icredendo p̾ettiniã negociũ michi geras. michiꝙ rd
nom̃ p̃stet. meum ineo ꝑiculum. meuꝑemolum̃tũ sit.
puto mandatũ posse consistere: cet̾um ut tib negociũ
geras tui arbitrii sit nom̃. id cuiꝰ credas tu recipras
usuras. ꝑioulum dum taxat ad me ꝑtineat. iam extͣ
mandati fornam ẽ. quẽ ad modun si mandẽ ut tibi
quẽ uis fandum emas.

Expanded text:
cuniam et fideiussor soluendo usuras potestatem recucuniam et fideiussor soluendo usuras potestatem recusandi eas reo sustulisset, eam pecuniam a reo non petiturum. sed si reus fideiussori denuntiasset, ut recusaret sub usuris debitam esse nec is propter suam existimationem recusare voluisset, quod ita solverit, a reo petiturum. hoc bene censuit Scaevola: parum enim fideliter facit fideiussor in superiore casu, quod potestatem eximere reo videtur suo iure uti: ceterum in posteriore casu non oportet esse noxiae fideiussori, si pepercisset pudori suo. Cum mando tibi, ut credendo pecuniam negotium mihi geras mihique id nomen praestes, meum in eo periculum, meum emolumentum sit, puto mandatum posse consistere. Ceterum ut tibi negotium geras, tui arbitrii sit nomen, id est ut cuivis credas, tu recipias usuras, periculum dumtaxat ad me pertineat, iam extra mandati formam est, quemadmodum si mandem, ut mihi quemvis fundum emas.