comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Sed postulatur reuerti sola mitis ut per obsequium reuersionis ad dnm
mereatur uinculo noxiae captiuita en s absolui & suire demptoris acsaluato¬
ris digna conspectibus reddi: Amonente autem ecclesia srnagogã reuerti
adgratiam suire demptoris aqnu ens ipseredemptordeuotis illius horti¬
mentis suum repente sermonem in termisc& atq: exhortacionis illius
solatia ad effectum ꝑ uentu ra esseꝓtestatur : Aitenim: q uiduid ebis in
solamite nisi choros castrorum : acsi: aperte dicat : doles quidem sy nagogũ
diutius fuisse conuersam eo inque admere uerti precaris & tefaciem
eius mihior natam intueri delectat. Verum scias quia in ꝓximo esttem¬
pus in quo nibil in illa priscȩ in fidelitatis aoi que auersionis s edsola uirtutũ
acspiritalium a gonumoperacernas : Quidergo uidebis inquid in solamite nisi
choros castrorum hoc est militiam pacis inchoris & enim uoces canentium

Expanded text:
Sed postulatur reverti Sunamitis, ut per obsequium reversionis ad Dominum Sed postulatur reverti Sunamitis, ut per obsequium reversionis ad Dominum mereatur vinculo noxiae captivitatis absolvi, et sui Redemptoris ac Salvatoris digna conspad gratiam sui redemptoris, adnuens ipse redemptor devotis illius hortamentis suum repente sermonem intermiscet atque exhortationis illius solatia ad effectum iam perventuram esse protestatur. Ait enim: 7,1 Qui videbis in Sunamite nisi choros castrorum? Ac si aperte dicat: doles quidem sinagogam diutius fuisse aversam eamque ad me reverti precaris et te faciem eius mihi ornatam intueri delectat; verum scias quia in proximo est tempus in quo nihil in illa priscae infidelitatis atque adversionis sed sola virtutum ac spiritalium agonum opera cernas. Quid ergo videbis, inquit, in Sunamite nisi choros castrorum, hoc est militiam pacis. In choris etenim voces canentium
Abbreviated transcription (Latin):
ingres sus uitae calestis dignaefficere : Reuertere ad pacem
nrae germinitatis quamdiutius causa dissonȩ religionis sper¬
nendam esse ducebas: ꝑeuertere ꝑ euertere ut intuemur te
reuertere puritate fidei ꝑ euertere operum ꝑfectione addo mis¬
nicam̃ simul dilectionemut oculis animisq gaudentibus spẽmtuae
caritatis quam diu desiderabamus contemplemur e ceopolant:
ad muicem nos xp̃iam̃ore unamdomum fidei ambȩ in ipso uelut in
angulari lapide construamus : Nomen autẽ solamitis nus quam mealias legisse
memini & quidemuid &ur uocabulum esse alicuius feminarum nobilium siue
proprium siuea loco diriuatum quae plurima sapientiae uel speciei uel uir¬
tutis gloria tempore illo fuerit in signes : sinuero solamitis ut quidam ꝑhi
cumob culpam perfidiȩ a gratia suirecessit auctoris : q uaequantum cap¬
tiua fuit iugo peccati : tantum res pectui diuinȩ pi&atis ꝑ manebat indigna

Expanded text:
ingressu vitae coelestis digna efficiaris; revertere ad pacem ingressu vitae coelestis digna efficiaris; revertere ad pacem nostrae germanitatis, quam diutius causa dissonae religionis spernendam esse ducebas. Revertere, revertere, ut intueamur te: revertere puritate fidei, revertere operum perfectione, ad Dominicam simul dilectionem, ut oculis animisque gaudentibus, speciem tuae castitatis, quam diu desiderabamus, contemplemur, et copulante ad invicem nos Christi amore, unam domum fidei, ambae in ipso, velut in angulari lapide construamur. Nomen autem Sunamitis nusquam me alias legisse memini; et quidem videtur esse vocabulum alicujus feminarum nobilium, sive proprium, sive a loco derivatum, quae plurima sapientiae, vel speciei, vel virtutis gloria, tempore illo fuerit insignis. Sin vero Sunamitis, ut quidam percum ob culpam perfidiae a gratia sui recessit auctoris, quae quantum captiva fuit jugo peccati, tantum respectu divinae pietatis permanebat indigna.
Abbreviated transcription (Latin):
trum ex quibus xp̃s secundum carnem: in ipsius significationẽ
aproph&is assumitur : ut est illud : Catulus leonis iuda ad pre¬
dam filimi ascendisti requies cens ac cubuisti ut leo : & quasi
leaena qui suscitabit eum : Et iterum & mundabo eos &erunt
mihi in populum: & ego ero ris indm̃ : & seruus m̃s dauid supereos
salo monem : Nomine autem suo aminadab qui interpre¬
tatur populi mei spontaneus apte ipsum mediatorem dĩ &
hominum de signat : quicum ds̃ esset antesecula indutus
carne quando uoluit & quo modo uoluit. inpopulo ecdesie
pius redemptor apparuit : F actus persponta neam benig¬
nitatem portio populis uicuius perpotenciam naturalem erat
conditor & rector : confitente autem si nagogu diutinam suae
mentis tarditatem qua ab intellegendis dominice incarnatio¬
nis mr sterus impediebatur ecclesia mox consolando respon¬
ut intuea murte : Reuertere a dagnitionem tuiredemptoris

Expanded text:
trum, ex quibus Christus secundum carnem in ipsius significationem trum, ex quibus Christus secundum carnem in ipsius significationem a prophetis assumitur; ut est illud, Catulus leonis Juda. Ad praedam, fili mi, ascendisti, requiescens accubuisti, ut leo, et quasi leaena. Quis suscitabit eum ? Et iterum: Et mundabo eos, et erunt mihi in populum, et ego ero eis in Deum, et servus meus David super eos  videte regem Salomonem . Nomine autem suo Aminadab, qui interpretatur populi mei spontaneus, apte ipsum Mediatorem Dei et hominum designat, qui cum Deus esset ante saecula, unitus carni, quando voluit et quomodo voluit, in populo Ecclesiae pius Redemptor apparuit, factus per spontaneam benignitatem portio populi sui, cujus per potentiam naturalem erat Conditor et rector. Confitente autem Synagoga diutinam suae mentis tarditatem, qua ab intelligendis Dominicae incarnationis mysteriis impediebatur, Ecclesia mox consolando eSunamitis, etc. Revertere ad agnitionem tui Redemptoris,
Abbreviated transcription (Latin):
esse gubernatas : & quidem dudum agnoui audieram quia quattuor
auctores deihũ pariconsensu scriberent : sed quis eos sp̃s ager&
quid utilitatis & ueritatis quantum gloria & salutis ipsorũ scrib¬
tura continer& : Heu quam sero anim aduertere ac nossemerui
Q uod autẽ quad rigas aminadab precones noui testumenti cogno¬
minat̃ uocabulo arminadab dnm̃s aluatorem significat : qui quasi
quur rui presidens corda predicatorum suigratia sp̃s impleuit ꝑ
quos ad credituros in sepopulos p̃einte doctrine s alutaris sermo¬
ne peruenir& : Ammina dab quierat ab nepos iude patriarchoe &
personasua & nomine dnm̃ indicat saluatorem : Persona uidelic& quia
p ipsum gene a logia dominicȩ incarnationis abraham addauid regem
Merdđ ad ioseph descendit & mariam : eadumtaxat ratione qua&
ipsius iudae nom̃ aliquando & dauid & salominis & aliorum pa¬

Expanded text:
esse gubernatas. Et quidem dudum audieram quia quatuor esse gubernatas. Et quidem dudum audieram quia quatuor auctores de Jesu pari consensu scriberent, sed quis eos spiritus ageret, quid utilitatis et veritatis, quantum gloriae et salutis ipsorum scriptura contineret, heu quam sero animadvertere ac nosse merui! Quod autem quadrigas Aminadab praecones Novi Testamenti cognominat, vocabulo Aminadab, Dominum Salvatorem significat, qui quasi currui praesidens corda praedicatorum sui gratia Spiritus implevit, per quos ad credituros in se populos, praeeunte doctrinae salutaris sermone, perveniret. Aminadab namque, qui erat abnepos Judae patriarchae, et persona sua et nomine Dominum indicat Salvatorem: persona videlicet, quia per ipsum genealogia Dominicae incarnationis ab Abraham ad David regem, per David ad Joseph descendit et Mariam, ea duntaxat ratione qua et ipsius Judae nomen aliquando et David, et Salomonis, et aliorum pa
Abbreviated transcription (Latin):
ta profit&ur Senescire causas profane cecitatis & igno ran
tiae dicens : Nesciui anima mea conturbauit me propt̃¬
quadrigas amina dap: Nesciui dona gratiae spiritalis qui¬
bus in lustratu est ecclesia ad nõ ad proferendos fidei fruc¬
tus in omnibus gentibus conturbauit mesollicitudo mentis
interna ꝓptersub itam in tro ductionem Noui testa m̃ti
prou& eri dum prolibris proph& arum aclegis quos esse
euangelii predicatio compler& : quaecitarum instar qua¬
drigarum in breui non solum iudeam & samariam sed&
gentium fines uniuers arum me admirante acstupe facta
peruo lauit : Quam merito non curribus ab solute sed
quadrigis comparem : quia ni mirum quattuor scribtoꝵ
auctoritate memoriae commendata est sed uno dĩ spũ
adscribendum directa : Quo modo siunius rectoris qua¬
drigus concordi quattuor equorum ue locitate uideãsad
circumparatas siunius aurige regimine ut recto tramite currant

Expanded text:
ta profitetur ta profitetur II. Nescivi, anima mea conturbavit me, etc. Nescivi dona gratiae spiritualis, quibus illustrata es a Domino ad proferendos fidei fructus in omnibus gentibus. Conturbavit me sollicitudo mentis interna, propter subitam introductionem Novi Testamenti pro veteri, dum pro libris prophetarum ac legis, quos esse Evangelii praedicatio compleret. Quae citarum instar quadrigarum, in brevi non solum Judaeam et Samariam, sed et gentium fines universarum me admirante ac stupefacta pervolavit, quam merito non curribus absolute, sed quadrigis comparem; quia nimirum quatuor scriptorum auctoritate memoriae commendata est, sed uno Dei spirad scribendum directa, quomodo si unas quadrigas concordi quatuor equorum videas velocitate ad cursum paratas, sed unius aurigae regimine, ut recto tramite currant,
Abbreviated transcription (Latin):
sepe donantur ad considerandum eiusdem eclessoe stutum
aciem mentis reflectunt: ut quantum quiq fidelium in bonis
aetibus iam proficiant quantum ad huc autxilio docentium oegeant
solerter explorent : & qua opus habent ad culturam eis fruetus
utalis inpendant : Nt inspicerem si floruis s& uinea : & germi¬
narent malapunica: in spicit sifloruerit uinea cum solliettn
scrutatur si cubicor da eorum quos erudit noua sibi uirtutum
studia quibus spiritaliter debriantur Sub eunda ꝓponant
uxta illud psalmistae : Ambulabunt deuirtute In uirtutems
Inspicit simala punica germinarent: cums edulo adten dit si
quipossit in ueniri qui adimitacionem dominicoe passionis pro¬
prio desiderant cruore diffundi: ammonitionem sequentes apos¬
tolip&riquiait : Xp̃o igitur passa incarne & uos eadem coqi¬
tacione armamini : sic ecclesia labores suos euan gelicossina¬
gogȩ admiranti predicat : ad illas a lubri penitu dine conpune¬

Expanded text:
saepe donantur, ad considerandum ejusdem Ecclesiae statum, saepe donantur, ad considerandum ejusdem Ecclesiae statum, aciem mentis reflectunt, ut quantum quique fidelium in bonis actibus jam proficiant, quantum adhuc auxilio docentium egeant, solerter explorent, et quae opus habent ad culturam, eis fructus vitales impendant. Ut inspicerem si floruisset vinea, etc. Inspicit si floruit vinea, cum sollicite scrutatur sicubi corda eorum, quos erudit, nova sibi virtutum studia, quibus spiritualiter debriamur, subeunda proponant, juxta illud Psalmistae, Ambulabunt de virtute in virtutem . Inspicit si mala punica germinaverint, cum sedulo attendit si qui possint inveniri qui ad imitationem Dominicae passionis proprio desiderent cruore diffundi; admonitionem sequentes apostoli Petri, qui ait: Christo igitur passo in carne, et vos eadem cogitatione armamini. Sic Ecclesia labores suos evangelicos Synagogae miranti praedicat. At illa salubri plenitudine compunc
Abbreviated transcription (Latin):
simnus repperiatur. Si comnis correptio & labor continentiae qua scẽ
qrer c&ur ecdesia amara quidem ui d&ur ad presens s ed fructum
parit in futuro dulcissimum iutx̃ illud apostoli : quia omnis disciplina
i presenti quidem uid&ur non esse gaudiis ed moeroris. Postea
autem fructum pacatissimum exercitatis ꝑcam reddit ius titiae
Doma autem conuallis fructus humilitatis dicit quale est illud in
psilmo & conualles habun dabunt frumento : Quia nimirum hu mles
sxuberant refectione gratiae coelestis : Poma conuallis bonao pera
cdesie regnum prosicientibus meritis suos operarios ꝑducentio de
quibus idem psalmistu ascensus inquid in corde eius disposutt in
conualle la crimarum: in loco quemdis pos uisti eis : descenditq sponsa
ad hortum nucum ut uideat poma conuallis: cum doctores ecles ioe
de altitudine secr& ȩsuae qui&is acdiuinȩ contem placionis quoe

Expanded text:
simus intus reperitur, sic omnis correptio et labor continentiae, qua sancta simus intus reperitur, sic omnis correptio et labor continentiae, qua sancta exercetur Ecclesia, amara quidem videtur ad praesens, sed fructum parit in futuro dulcissimum, juxta illud apostoli Pauli: Quia omnis disciplina in praesenti quidem videtur non esse gaudii, sed moeroris; postea autem fructum pacatissimum exercitatis per eam reddit justitiae . Poma autem convallis, fructus humilitatis dicit, quale est illud in psalmo: Et convalles abundabunt frumento , quia nimirum humiles exuberant refectione gratiae coelestis. Poma convallis, bona operacoeleste regnum proficientibus meritis, suos operarios perducentia. De quibus item Psalmista, Ascensus, inquit, in corde ejus disposuit in convalle lacrymarum in locum quem disposuisti eis . Descenditque sponsa ad hortum meum, ut videat poma convallis, cum doctores Ecclesiae, de altitudine suae secretae quietis ac divinae contemplationis, qua
Abbreviated transcription (Latin):
sit causa salutaris apparatus in sinuat respondens ex uoce doctorũ. Ducum
indelic& suce militiae spiritalis : descendiadhortum nucum ut uiderempomacon¬
uallis. hortus & enimnucum est ecclesia presens ubi nostrus al tutrum conscien¬
tia sminime ualemus intueri . Si quidem nuces poma omnia quae duriorl sunt
coriotecta : quomodo contruomnia mollia generalit̃ mala uocant᷑ Adq
ideo nucibus reste cõparutur hacuita iustorũ ubi ita suauitaedem fructus
spiritalis intimo in corde conseruant. Vt ha c ꝓximis quanta sit fores in note sceres
nequeant : Vnde necesse ẽ ut ecclesia mat̃ in doctoribus suis aciem semper
ude ordinata in teneat dumpro illis belligerare eosq: ab hoste curat de¬
fendere quorumipsa plerumq: sensus & cordaignorat: Potest & ita intel¬
legi quia sicut nux siue amqx dalum amarissimum hab& corticeme
estadurissima accingitur ut d& ractis austerioribus & duris fructus dul cis¬

Expanded text:
sit causa militaris apparatus, insinuat, respondens ex voce doctorum, ducum sit causa militaris apparatus, insinuat, respondens ex voce doctorum, ducum videlicet suae militiae spiritualis. XXVII. Descendi ad hortum nucum, etc. Hortus etenim nucum est Ecclesia praesens, ubi nostras alterutrum conscientias minime valemus intueri. Siquidem nuces, poma omnia, quae duriori sunt corio tecta; quomodo contra, omnia mollia generaliter mala vocantur. Atque ideo nucibus recte comparatur haec vita justorum, ubi ita suavitatem fructus spirnequeant. Unde necesse est ut Ecclesia mater in doctoribus suis aciem semper caute ordinatam teneat, dum pro illis belligerare, eosque ab hoste curat defendere, quorum ipsa plerumque sensus et corda ignorat. Potest et ita intelligi: Quia sicut nux, sive amygdalum, amarissimum habet corticem, et testa durissima circumcingitur, et detractis austerioribus et duris, fructus dulcis
Abbreviated transcription (Latin):
ribilior aeris potestatibus ecclesia omnis & anima queq: fidelis existit : Nam
& in quibus dambonis actibus uerbi gratia uigiliis. ieluniis. labo
manuum meditacione scribturarumuerbo predicationis modestia tuci¬
turnitatis quior dinem necessarium tenerenescit : errat : Haec namq:
& huius modiquam plurima sicut utilit̃ sepetenentur. itu non num quã
ꝓtempore salubrit̃ intermittentur : E& erumsunt ex̧cellentiora uir¬
tutum dona sin e quibus aduitam ꝑ uenirinon potest ut fides spes caritas quoe
& ideonullius um quam consideratutem poris aut lociuel ad monentũ cordibus
accingit haec terribilis omnibus aduers ariis ut acies docte acfirmit̃ ordinatu
ꝓcedit : hoec ꝓsequente paucis credentiũ turba exiudeis & agones ec clesice
digna cumueneratione admirante annuit ips alaudati & continuo quae sibi

Expanded text:
ribilior aeriis potestatibus, et Ecclesia omnis et anima quaeque fidelis existit: nam ribilior aeriis potestatibus, et Ecclesia omnis et anima quaeque fidelis existit: nam et in quibusdam bonis actibus, verbi gratia, vigiliis, jejuniis, labore manuum, meditatione Scripturarum, verbo praedicationis, modestia taciturnitatis, qui ordinem necessarium tenere nescit, errat. Haec namque et hujusmodi quam plurima, sicut utiliter saepe tenentur, ita et nonnunquam pro tempore salubriter intermittuntur. Caeterum sunt excellentiora virtutum dona, sine quibus ad vitam perveniri non potest, ut fides, spes, charitas; quae et ideo nullius unquam consideratu temporis aut loci, vel admonentium cordibus accingit, haec terribilis est omnibus adversariis ut castrorum acies docte ac firmiter ordinata procedit. Haec prosequente paucis credentium turba ex Judaeis, et agones Ecclesiae digna cum veneratione admirante, annuit ipsa laudanti, et continuo quae sibi
Abbreviated transcription (Latin):
ut aciesordinat : Pulchraut luna quia sole iustitae in lustrata noctẽ scłihuius
ipsa sublimius incedens scientiȩ caelestis & euangelicae conuersationis luce
ꝑfudit : E lecta ut solquia imaginem inseeiusdem sui conditoris adq: in lustra¬
toris recipit. ambulando inomniiusticia & scitate & ueritate & illiueracit̃¬
est suꝑ nos lumenuul tustuidñẽ : Itẽ pulcdra
ut luna in nocte uitae presentis ubiuariante temporum statu Nunc dara
mundo nunc despȩctu adq: oppressa nunc uirtutum candore plenanunc prauoꝵꝵ
dehonestata uitiis multi fariũ lune crescentis ad ecrescentis ⁊terimitatur e lec¬
taut sol in diefuture beatitudinis ubi manente statua & ernitatis ueralucis
in commutabilis uisione clarebit impl&a ipsius ꝓmissione quadicit fulge¬
nullis aduersitatum nebulis potuit umquam cohiberi quin & lunae in sepul¬
chritudinẽ praemonstrar& & solis lunae uidelic& in laboriosu interimluce

Expanded text:
ut sol, etc. Pulchra ut luna, quia a Sole justitiae illustrata noctem saeculi hujus, ipsa sublimis incedens, scientiae coelestis et evangelicae conversationis luce perfudit; electa ut sol, quia imaginem in se ejusdem sui Conditoris atque illustratoris recipit, ambulando in omni justitia, et sanctitate, et veritate, et illi veracitest super nos lumen vultus tui, Domine . Item pulchra ut luna, in nocie vitae praesentis, ubi, variante temporum, statu, nunc clara mundo, nunc despecta atque oppressa; nunc virtutum candore plena, nunc pravorum dehonestata vitiis multifarium lunae crescentis ac decrescentis iter imitatur. Electa ut sol, in die futurae beatitudinis, ubi, manente statu aeternitatis, vera lucis incommutabilis visione clarebit, impleta ipsius promissione, qua dicitur: Fulgenullis adversitatum nebulis potuit unquam cohiberi, quin et lunae in se pulchritudinem praemonstraret et solis: lunae videlicet, in laboriosa interim luce
Abbreviated transcription (Latin):
aliorum dogmatum synago gas eẽ donaui sed pulchriorem multum tribula¬
tionum ex aminatione reddendam esse disposui : Quod sihace for¬
Quodsi haec for¬
te ignoras nec reminis ceris quin emocoronatur nisi legitime certauerit
Egre dere ameo consortio & abi post uestigia gregumĩ destuarios¬
errantium actus imitare cumtemcigis unius meigregis cus todemesse
decreuerim cuiunum e ouile & unus pastor : & pasce hedostuos uxta
tabernacula pastorum. Id÷ ꝑ ditos nutriauditoressecunt᷑ insipien¬
tiumdostrinas magistrorum relictis uerbis prudentium quȩ pergestro¬
rum concilum dantur a pastore uno: Nam que ipse quidem sime dibi¬
ges meos agnos Idest simpliciter mihi & innocenter seruientes animas
uerbo salutis pascere iussi tantum hui cofficio c ramte impendere uolui
ut malles cuncta patiaduersa ipsius &iammoriis subire tormentum
quam ab eorum passione desistere : Quodsi ignoraste sub huius modi

Expanded text:
aliorum dogmatum synagogas esse donavi, sed pulchriorem multo, tribulaaliorum dogmatum synagogas esse donavi, sed pulchriorem multo, tribulationum examinatione reddendam esse disposui? Quod si haec forte ignoras, nec nunc? reminiscere quia nemo coronatur, nisi qui legitime certaverit . Egredere a meo consortio, et abi post vestigia gregum; rrantium actus imitare, cum te ipse magis unius mei gregis custodem esse decreverim, cui unum esset ovile, et unus pastor. Et pasce haedos tuos juxta tabernacula pastorum. Id est, perditos nutri auditores, secuta insipientium doctrinas magistrorum, relictis verbis prudentium, quae per magistrorum consilium dantur a pastore uno. Namque ipse quidem te, si me diligis, meos agnos, id est, simpliciter mihi et innocenter servientes animas verbo salutis pascere jussi; tantam huic officio curam te impendere volui, ut malles cuncta pati adversa, ipsius etiam mortis subire tormentum, quam ab eorum pastione desistere. Quod si ignoras, te sub hujusmodi
Abbreviated transcription (Latin):
temporibus sponsa faciebat xp̃i cumfiluis matrissuȩ contrasepugnantibus
Idest exortis exsese contrase hereticis mox coactis in unum patrem consilus
quȩ fideie ss& ueritas sedulaquerebat
quȩ fideiess& ueritas sedula querebat: Uerumquaed sm sponsa Idest ecele¬
siꝗ xp̃idum auxilium prae sentiȩ eius in tribulationibus requisis s&c subiuno¬
xit & persona infirmantium neuagari incipiam pergreges sodalium tuo¬
rum: Etatimeadem trepidationem illius ipsebenigna increpatione
redarguit quasullud euangelicum dicens: Modice fideiquare dubitasti
Namsequitur: giignoraste o pulchra inter mulieres egredere & abi¬
post uestigiagregum: Quidinquit italoqueris quasi a me possis intemp¬
tatione ulla ratione dẽseriteque incustodienda ab hostibus nos traui¬
nea Nimi oferuore quasi meri didni solis denigratameẽ que reris quã
ipse ꝑ lauacrum regenerationis Iampulchrã intermulieres idest inter

Expanded text:
temporibus sponsa faciebat Christi, cum filiis matris suae contra se pugnantibus, id est, exortis ex se contra se haeresibus, mox coactis in unum Patrum conciliis, quae fidei esset veritas, sedula quaerebatquae fidei esset veritas, sedula quaerebat? Verum, quia eadem sponsa, id est, Ecclesia Christi, dum auxilium praesentiae ejus in tribulationibus suis requisisset, subjungit ex persona infirmantium. Ne vagari incipiam per greges sodalium tuorum, statim eamdem trepidationem illius ipse benigna increpatione redarguit, quasi illud evangelicum, dicens: Modicae fidei, quare dubitasti ? Nam sequitur: III. Si ignoras te, o pulchra inter mulieres, egredere, etc. Quid, inquit, ita loqueris, quasi a me possis in tentatione ulla ratione deseri, teque in custodienda ab hostibus nostra vinea nimio fervore, quasi meridiani solis denigratam esse quereris, quam ipse per lavacrum regenerationis, jam pulchram inter mulieres, id est, inter
Abbreviated transcription (Latin):
Libeonus enĩ int̃pr&atur candor quauditoribus suis quasi subiectis sibicã¬
pissupientiae sedutu taris fluenta perfudit : Sicut & dns in eu angelio
qui credit inquid in me sicut dicit scriptura : pluminc deuentre eius
flueñ aquȩ uiue: & exponens euangelista sub iunexit: hoc autẽ dixit despũ
credit : Cum de corde fidelium scãẽ praedicationis deflunt uerba quaeflunt in¬
quid imp&udeliba norecte addidit imp&u ut non solum dsscensum ad nos ui¬
uentium designar& aquarũ. Sed & uirtutẽ uiuentium in superabilemessede¬
monstrar& : Quomoenim de currentia demonte flumin cone mor& inereua¬
l& Sic profluxus a posto lici sermonis quid ecaeles tiuen a procedebat quia diui¬
nitus urgebatur utcurrer& . Nullo resistentium potentum ualuit certami¬
ne supertiri & icsuotramite reflecti quin potius animas prius dedere quam

Expanded text:
Libanus enim interpretatur candor; et auditoribus suis, quasi subjectis sibi camLibanus enim interpretatur candor; et auditoribus suis, quasi subjectis sibi campis, sapientiae salutaris fluenta profundit: sicut et Dominus in Evangelio: Qui credit, inquit, in me, sicut dicit Scriptura, flumina de ventre ejus fluent aquae vivae; et exponens evangecredit, cum de corde fidelium sanctae praedicationis defluunt. Quae fluunt, inquit, impetu de Libano: recte addidit impetu, ut non solum descensum ad nos viventium designaret aquarum, sed et virtutem venientium insuperabilem esse demonstraret. Quomodo enim decurrentia de monte alto flumina nemo retinere valet, sic profluxus apostolici sermonis, quia de coelesti vena procedebat, quia divinitus urgebatur ut curreret, nullo resistentium potentiarum valuit certamine superari, et a suo tramite reflecti; quin potius animas prius dedere, quam
Abbreviated transcription (Latin):
rũ incisternis colliguntur dut stagnis uel solitione niui ũ intorrentibus magno
ad tempus imp&u latbuntur. sed sere no redeunte dispereunt : quibus meri tobre¬
uis actumila iactantiđ mundane doctrine confertur : Quae in finita sepe
acprofunda eloquentiae atque eruditionis multi fride uid&ur fluminc
fundere sed haeccuncta moxubis oliustitiae & estas euangelice claritatiso
inluxerit quas inũ quã fuerint arescunt : Dequibus ipsed ñs perproph& am pi¬
quderitur dicens : Mederelinquderunt fontem aqueuiue & foderunt sibpo
cesternas: Cisternas dissipatas quae continere nonualent aquas & esdide
ecce inquiddñs ascendit supernubem leuem & ingredi&ur aegrptũ : &¬
paulti post & arescet aquademari & fluuius desolabitur atquesiccabi¬
tur: puteus inquid aquacrũ uiuentium quaefluunt imp&u delibano:
Delibano de ipsic eocle sicc dicit: quae &candida est atque alta peruitam:

Expanded text:
rum in cisternis colliguntur, aut stagnis, vel solutione nivium in torrentibus magno rum in cisternis colliguntur, aut stagnis, vel solutione nivium in torrentibus magno ad tempus impetu labuntur, sed sereno redeunte dispereunt. Quibus merito brevis ac tumida jactantia mundanae doctrinae confertur, quae infinita saepe ac profunda eloquentiae atque eruditionis multifarie videtur flumina fundere; sed haec cuncta mox, ubi Sol justitiae et aestas evangelicae claritatis illuxerit, quasi nunquam fuerint, arescunt. De quibus ipse Dominus per prophetam queritur, dicens: Me dereliquerunt fontem aquae vivae, et foderunt sibi cisternas dissipatas, quae continere non valent aquas . Et Isaias: Ecce, inquit, Dominus ascendet super nubem levem, et ingredietur in Aegyptum; aqua de mari, et fluvius desolabitur et siccabitur . Puteus, inquit, aquarum viventium, quae fluum impetu de Libano. De Libano, de ipsa Ecclesia dicit, quae et candida est, altaque per vitam.
Abbreviated transcription (Latin):
alia N iascitur qui ade primitiua ec clesia proces sit in mundum doctrinee caelestis
sub infertur : Puteus aequarumuiuentiũ quid fonsest Nisiputeus sed puteus
semꝑ in alto est. fonsdutem non semper in altum demersuf. est. Sel & in sub pra¬
mouestice potest ẽẽ telluri s : Vn aergo eadem qued octrinc eccleside & fons
est hortorũ quiccspitalis gignit fructus in his quos instituit : & puteus est aqua¬
dĩscpientia sedi moincordes cõrumperreualationẽ scĩ sp̃s repositaest. Vnde
illam nemoprincipum huius saeculicognouit : Si enĩ cognouis sent numquam
dnm̃m aiestatis crufixissent : Nobis autem in quid reuelauit dr̃ per sm̃ suum
quia diuinorũ caelestiũ quede mundi inuisibilibus diuinegratiae Thesduri s
perp&ua cisterna: aquȩ & enĩ uiuentes solent appellari quaede uena fonta¬
ne a& nã litermanant : ad distintionen mirũ illarũ quae uel copia pluuia¬

Expanded text:
alia nascitur, quia de primitiva Ecclesia processit in mundum doctrina coelestis, alia nascitur, quia de primitiva Ecclesia processit in mundum doctrina coelestis, subinfertur, Puteus aquarum viventium qui fons est, nisi quod puteus semper in alto est, fons autem et in altum semper demersus est, et in supremo vertice potest esse telluris. Una ergo eademque doctrina Ecclesiae, fons est hortorum, quia spirituales gignit fructus in his quos instituit, et puteus est aquasita, sed una in corde sanctorum per revelationem sancti Spiritus reposita est. Unde illam nemo principium hujus saeculi cognovit. Si enim cognovissent, nunquam Dominum gloriae crucifixissent. Nobis autem, inquit, revelavit Deus per Spiritum um atque coelestium, quae de invisibilibus divinae gratiae thesauris s. Aquae etenim viventes solent appellari, quae de vena fontana aeternaliter manant, ad distinctionem nimirum illarum quae vel copia pluvia
Abbreviated transcription (Latin):
quis non uideat maioris antedm̃ esseuirtutis Cũ quis scnũ corpus suum acue¬
getũ aelride. Te &iã foris rerũ copia castigare ac seruituti subicere contendit
Quãcum pres sus egritudineuel aliis saeculi aluersis. inuitus alas ciuia carnẽ con¬
pescit atque ab abstinentiae remedium coartat : Quamuis & hoc interuirtu¬
tis magnas iure adnumerare debeat : Cũ flagella quis paternae correptionis
tiscastigatus peruenerit: Aloes quoque siconsider&ur intentius ãpte & ipse
continentibusa ssimilatur: est enĩ arb& odorissuauissimi acsũmi: Undeligrũ
ipsius antiquiuicetimiamatum ad olebaN altꝰ riusquaesucũ manat a marissimũ
Sedimedicamentis congruũ quã plurimis: Sic& en ĩcontinentia carnaluom qu e
restric tio uoluptatũ. Ipsoquidem actuacerbiccest sedurtutis merito glori¬
sc atque in terno arbitri grat issima : fons ortorum puteus aquarum uiuen¬

Expanded text:
quis non videat maioris ante Deum esse virtutis cum quis sanum corpus suum ac vequis non videat maioris ante Deum esse virtutis cum quis sanum corpus suum ac vegetum arridente etiam foris rerum copia castigare ac servituti subicere contendit quam cum pressus aegritudine vel aliis saeculi adversis invitus a lascivia carnem compescit atque ad abstinentiae remedium coartat? Quamvis et hoc inter virtutes magnas iure adnumerari debeat cum flagella quis paternae correptionis tis castigatus pervenerit. Aloe quoque, si consideretur intentius, apte et ipsa continentibus assimilatur: est enim arbor odoris suavissimi ac summi, unde lignum ipsius antiqui vice thymiamatum adolebant altaribus. At succum manat amarissimum, scd medicamentis congruum quam plurimis. Sic etenim continentiae carnaliumque restrictio voluptatum ipso quidem actu acerba est, sed virtutis merito gloriosa atque interno arbitro gratissimo. XV. Fons hortorum, puteus aquarum viven
Abbreviated transcription (Latin):
ra & alode. Cũ omnibus primis unguentis dominico oriantur inorto quiadum
carnemalasciuid restringimus conseques est. Vtinaiora sp̃s donc percipiamus :
omr rra arbor arabiae altitudinis atquenque cubitos similis spinȩ quã aca ntõ¬
t uocant greci Cuiusgutta uiridis atque am areunde & nom̃ accepit mirra quae
incuntamortificatione carnis apte conguunt : Quae amara adtempus sentitur
Sedins pesemperurentis patriae libentis sime suscipitur: Illis uidelic & de quoperis
dit : Regenerauitnos inspemuiuam perres urrectionem ihũ xp̃i amortuas in¬
hereditatem incorruptibilem & in contaminatã Ꝙinmar cescibi leniconser¬
uatam ineaelis: Spinȩautẽ merito confertur. Qui aut mentem inper p&uo salus
corpus laborum punctionibus temporaliter afligit: Sed & hoc quod gutta
eius sponte manans praeciosior est. elicita autẽ corticis uulnereͤeuilior iudicat᷑

Expanded text:
rha et aloe cum omnibus primis unguentis Dominico oriantur in horto, quia dum rha et aloe cum omnibus primis unguentis Dominico oriantur in horto, quia dum carnem a lascivia restringimus, consequens est ut majora Spiritus dona percipiamus. Cmyrrha arbor Arabiae, altitudinis ad quinque cubitos, similis spinae; quam acanthon vocant Graeci, cujus gutta viridis atque amara, unde et nomen accepit myrrha. Quae cuncta mortificationi carnis apte congruunt, quae amara ad tempus sentitur; sed in spe semper virentis patriae libentissime suscipitur, illius videlicet de qua Petrus ait: Regeneravit nos in spem vivam per resurrectionem ereditatem incorruptibilem et incontaminatam et inmarciscibilem conservatam in caelis . Spinae autem merito confertur quia ut mentem perpetuo salvet, corpus laborum punctionibus temporaliter affligit. Sed et hoc, quod gutta eius sponte manans pretiosior est, elicita autem corticis vulnere vilior indicatur,
Abbreviated transcription (Latin):
uniuersis lignis libani : quich sinscã ecclesiahumilitate & patientia mirandis
Vnacũ eis qui ipsa̾ecdesiã praedicando ueluirtu tes faciendo firmiter muniunt:
Palmã superner t&ributionis expectant : Myrrt & alo es continemtiam
carnis exprimu  Quic nimirũ hort̃ natura est aromatũ. Vt unc taexeis
cõporu defunctorũ minime putrescant : Sicutelominicae quoque sepultur&e
documenta testantur : Nã quomodo incorruptio morꝰtuaecarnis putr Eds¬
nemluxuriae. Ita conditura eius ubitipice inbonũ accipit uirtutem contine¬
tiae & caftitatis quaemembra nr̃a auitiis restenant aptis sime demonstrat
prima uero unguenta Illa sut debusdicit a postolus aemulae minaũt charis¬
mata meciora & adhuc excellentiorẽ ut ã uobis demonstro Silinguis honunu
lo quar & angelorũ: Caritatem aut̃ non habeã factus sum ut aes sonansec̃i la
Magius dicendiarifex miri fice dis seruit : Pulchrascne coniunctio ut ir¬

Expanded text:
nis Libani, quia hi qui in sancta Ecclesia humilitate et patientia mirandi sunt, una cum eis qui ipsam ecclesiam praedicando, vel virtutes faciendo, firmiter muniunt, palmam supernae retributionis exspectant. Myrrha et aloe continentiam carnis exprimunt, quia nimirum horum natura est aromatum, ut uncta ex eis corpora defunctorum minime putrescant, sicut Dominicae quoque sepulturae documenta testantur. Quomodo enim corruptio mortuae carnis, putredinem luxuriae, ita conditura ejus, ubi typice in bonum accipitur, virtutem continentiae et castitatem, quae membra nostra a vitiis refrenant aptissime demonstrat. Prima vero unguenta illa sunt de quibus dicit Apostolus: Aemulamini autem charismata majora, et adhuc excellentiorem viam vobis demonstro. Si linguis hominum loquar et angelorum, charitatem autem non habeam, factus sum ut aes sonans et cymbmagnus dicendi artifex mirifice disseruit. Pulchra sane conjunctio, ut myr
Abbreviated transcription (Latin):
fecerit dum prȩcordia ꝓximorum quae obclusa uiderat dño aperire
curabat grauiter ferens eum quemipsa tantis perar debat infideli ali¬
orum torpore quasirore nocturno guttisq: grauari : Iam sequitur

Expanded text:
ficeret, dum praecordia proximorum, quae obscura viderat, Domino aperire ficeret, dum praecordia proximorum, quae obscura viderat, Domino aperire curabat, graviter ferens eum quem ipsa tantisper ardebat, infideli aliorum torpore, quasi rore nocturno guttisque gravari. Nam sequitur
Abbreviated transcription (Latin):
inmundorumturbis omnibus liberum inselocum conditori prebe¬
r& : Nec pugnare putandum est quodsupra drximus aperire
sponsam dilecto guttis noctium acrore al genticum eccła uel ani¬
ma fideliscor ꝓximorum adlaudem creatoris quã nesciebant
uel non curabant accedit & nunc eam inter pr&amur pessulum ostii sui eid ẽ
dilesto reserare in eo quodipsa per ꝓfectum conpunctionis suã mentẽ latius eius
in gres sui patefecit : Uno enim eo demque fit utrumq momento quianimirũ
interna aspiratio quaẽ cumque ad colligendas dõ animas accendit : Ips ũ
pariter ad amorem eius dem conditoris ardentius sol& acuendere :
Neque alia causa quempiam recte ad docendum : quam amordĩ
incitat : Et dum quisque docendum animum ꝓximi ad recipienda
diui ne pi&atis donapandere delect&ur suam parit̃ mentẽ necesseẽ
hoc a gendo in nou& atq: ingres sui gratiae coelestis largius dilat& :
Deniques equentibus uerbis manifeste in notuit sponsa quantũ pro¬

Expanded text:
immundorum turbis omnibus, liberum in se locum Conditori praeberet. Nec repugnare putandum est, quod supra diximus, aperire sponsam dilecto guttis noctium ac rore algenti, cum Ecclesia vel anima fidelis, cor proximorum ad laudem Conditoris, quem nesciebant, vel non curabant, accendit, et nunc eam interpretamur pessulum ostii sui eidem dilecto reserare, in eo quod ipsa per profectum compunctionis suam mentem latius ejus ingressui patefecit: uno enim eodemque fit utrumque momento, quia nimirum interna aspiratio quemcunque ad colligendas Deo animas accendit, ipsum pariter ad amorem ejusdem Conditoris ardentius solet accendere. Nec alia causa quempiam recte ad docendum quam amor Dei concitat. Et dum quisque docendo animam proximi ad rapienda divinae pietatis dona pandere delectatur, suam pariter mentem necesse est haec agendo innovet, atque ingressui gratiae coelestis largius dilatet. Denique sequentibus verbis manifeste innotuit sponso quantum pro
Abbreviated transcription (Latin):
uampulchrisunt gressustui incalciamentis filia principis.
Iuncture femorum tuorum si cut munilia quae fabricata
sunt manu artificis : Umbilicustuus crater tornatilis: Nũ¬
quamin digens populis uenter tuus sicut ceruus triticiualla¬
tus lilis: Quouberatua sicut duo hinnuli gemelli capreae
in esebon quae sunt in porta filiae multitudinis: Na suftuus
sicut turris libani : quaeres picit contra damascum: Caput
tuum ut carmelus : & comae capitis tui sicut pur pora regis.
uincta canalibus: Quampulchraes & quam decora carissima
indeliciis siauum tua ad similata est palmȩ & uberatua botris:
Dixi ascendam in palmam ad praehendamfructus eius &erunt
uberatua sicut botrui uine de & odor estui sicut malorumgut¬
tur tuum sicut uinum optimum

Expanded text:
uam pulchri sunt gressus tui in calciamentis filia principis iunctura feminum tuorum sicut monilia quae fabricata sunt manu artificis umbilicus tuus crater tornatilis numquam indigens poculis venter tuus sicut acervus tritici vallatus liliis duo ubera tua sicut duo hinuli gemelli capreae icut piscinae in Esebon quae sunt in porta filiae multitudinis nasus tuus sicut turris Libani quae respicit contra Damascum caput tuum ut Carmelus et comae capitis tui sicut purpura regis vincta canalibus quam pulchra es et quam decora carissima in deliciis statura tua adsimilata est palmae et ubera tua botris dixi ascendam in palmam adprehendam fructus eius et erunt ubera tua sicut botri vineae et odor oris tui sicut malorum guttur tuum sicut vinum optimum
Abbreviated transcription (Latin):
tricespecialiterual& intellegi dequaueraciter dictum est : Beatusuepo¬
ter quitepor tauit &b eata uliera quae suxifa : sed dequa in psalmo: de
uentre in quit matris meae dr̃meus estu quod÷ aptedicere quimeus
ante sȩcula patereras ex quo esse homo coeps e& dr̃meur: Non enimpo¬
tuit salo monuel aliquis illius a eui iustus beatam mariam sibim atremdi¬
cere quaet anto posttempore nascitura erat inmundo : Sed matrem
suam dicit sinagogam humanȩ substantiam naturx. Dequa & ipsã nata

Expanded text:
trice specialiter valet intelligi, de qua veraciter dictum est, Beatus ventrice specialiter valet intelligi, de qua veraciter dictum est, Beatus venter qui te portavit, et ubera quae suxisti ; et de qua ipse in Psalmo, De ventre, inquit, matris meae, Deus meus, es tu ; quod est aperte dicere, Qui meus ante saecula Pater eras, ex quo esse homo coepi, es et Deus meus. Non enim potuit Salomon vel aliquis illius aevi justus beatam Mariam sibi matrem dicere, quae tanto post tempore nascitura erat in mundo. Sed matrem suam dicit Synagoga humanae naturae substantiam, de qua et ipsa nata
Abbreviated transcription (Latin):
desider& non esse iuuenem ut fuerat. sed in &ate i fantili fratrem
sibi denuo nacsei. sueque gen& ricis uberibus paruulĩ nutriri quẽ
iam adultum deperire consuerat. Ergo antiquorum uox ÷ istec iusto¬
tantialem credebant. ac debitis uenerantur obsequiis : in hominis
quo que haliitu & hominibus cun substanticlem uiderecupie ban
Vtquaȩ in proph&ia credebant in ipsodequo praecinebantur conpl&a
uiderent: desiderabant illam aptissimam sui conditoris uoce maudire
quam ex tensis indiscipulos manibus. protulit dicens : Eccema termea
& fratres mei. cupiebant delectabile illud accipere nuntium quod pofi
triumphum resur rectionis acciperunt. Idem discipuli : Itenuntiate
alibi eisdem discipulis dicit: Multiproph&ae & iusticupiebant uide¬
requaeuos uid&is & nonuiderunt : & dudirequae auditis & non audierũt
uodaut̃ ait su gentem ubera matris mee non depsa glorio sccdĩ gene¬

Expanded text:
desideret non esse juvenem, ut fuerat, sed in aetate infantili fratrem desideret non esse juvenem, ut fuerat, sed in aetate infantili fratrem sibi denuo nasci, suaeque genitricis uberibus parvulum nutriri, quem jam adultum reperire consueverat? Ergo antiquorum vox est ista justoto consubstantialem credebant, ac debitis venerabantur obsequiis, in hominis quoque habitu, et hominibus consubstantialem videre cupiebant, ut quae in prophetia noverant in ipso, de quo praecinebantur, completa viderent. Desiderabant illam aptissimam sui Conditoris vocem audire, quam extensis in discipulos manibus protulit dicens, Ecce mater mea et fratres mei . Cupiebant delectabile illud accipere nuntium, quod post triumphum resurrectionis acceperunt iidem discipuli, Ite nuntiare alibi eisdem discipulis dicit, Multi prophetae et justi cupiebant videre quae vos videtis, et non viderunt, et audire quae auditis, et non audierunt . Quod ait, Sugentem ubera matris meae, non de ipsa gloriosa Dei geni
Abbreviated transcription (Latin):
illius quae nunc discr&ionis gratiasina goga uocatur. Omniapo¬
ma noua & u&era dilectemi seruauitibi : acsi aperte dicat: scio cer¬
tissime qui a nemo nisi gratiatua potest saluceri : Nemomortaliũ
potest perfecte iambeatus fieri prius quam tumortulis effectus
iter uere beatitudinis ad caelestia pandus: Quoscum que enĩ ius¬
tos uidi cunctos tuo sacro scõ aduentui fidecerta seruaui. perquẽ
eos ad perfectum felicitatem peruen turos essedidici Cuisimi lẽ
noui quoque t estamenti ec lesia depromit sententiam uoce primi¬
dnm in panere iugum superceruices discipulorum quodneq: patrep
nr̃i nequenos portarepotuimus : sed pergratiam dñi ihũ credimussal
esse ex positionem huius
& in hoc maxime loco testatur hoc carmen quia nihil carnale uxtulit¬
teram sonat s ed cotumse sp̃ĩtaliter actypice uelit intellegi: quae enim
potest esre semina rum quaedi lsctecrum quȩ dilectum suum repente

Expanded text:
illius, quae nunc discretionis gratia Synagoga vocatur, Omnia poillius, quae nunc discretionis gratia Synagoga vocatur, Omnia poma nova et vetera, dilecte mi, servavi tibi. Ac si aperte dicat: Scio certissime quia nemo nisi per gratiam tuam potest salvari, nemo mortalium potest perfecte jam beatus fieri, priusquam tu, mortalis effectus, iter verae beatitudinis ad coelestia pandas. Quoscunque enim justos vidi, cunctos tuo sacrosancto adventui fide certa servavi, per quem eos ad perfectam felicitatem perventuros esse didici. Cui simile Novi quoque Testamenti Ecclesia depromit sententiam voce sui pdeum inponere iugum super ceruicem discipulorum, quod neque patres nostri neque nos portare potuimus? sed per gratiam domini nostri Iesu esse expositionem hujusce ibus, et in hoc maxime loco testatur hoc carmen, quia nil carnale et juxta litteram resonet, sed totum se spiritualiter ac typice velit intelligi: quae enim potest esse feminarum quae dilectorem dilectumque suum repente
Abbreviated transcription (Latin):
rum ad contuenda atque imitaenda bonorum xemmplu succendat : sab¬
iungens dicit : Omnia poma noucc & u&era dilectemi seruaut tibi
poma noua &u&era praȩcepta siue promis sec sunt nouitestament
solum nouit quiuerius que praceptec dar& & seruantibus p̃mie dig¬
na redder& : solumessenouit eum & quim in ora peran gelos anti¬
quis suis famulis & maiora perseipsum nobis uel mandata eder&
uel pollicer&ur praemico : Inqua sententia fortiter retomnꝰ dit ecclesia
sictas focinia norum : qui nr̃m saluatorem antemariam fuis se negunt:
resellit & in saniam mani cheorum qui alium legis alium essedm̃ euange¬
lu dogmatizant: Item poma noud & u&era . Iustisunt testamenti no¬
ui& u& eris quorum nullus potuit quamuis eximia sc̃itate insignis reg
ni adita cael estis ante in carnationem passionem & resurrectionem
as censionem dñi saluatoris intrare : Dixit ec clesia temporis

Expanded text:
rum ad contuenda atque imitanda bonorum exempla succendat. rum ad contuenda atque imitanda bonorum exempla succendat. ponsum dicit: Omnia poma nova et vetera, dilecte mi, servavi tibi . Poma nova et vetera, praecepta sive promissa sunt Novi Testamenti et esse novit qui utrisque et praecepta daret, et servantibus praemia digna redderet; solum esse novit eum qui et minora per angelos antiquis suis famulis, et majora per seipsum nobis, vel mandata ederet, vel polliceretur praemia. In qua sententia fortiter retundit Ecclesia sectas Photinianorum, qui Dominum Salvatorem ante Mariam fuisse negant; refellit et insaniam Manichaeorum, qui alium legis, alium esse Deum Evangelii dogmatizant. Item poma nova et vetera, justi sunt Testamenti Novi et Veteris, quorum nullus potuit, quamvis eximia sanctitate insignis, regni edita adyta coelestis ante incarnatam passionem, resurrectionem, ascensionem Domini Salvatoris intrare. Dixit Ecclesia temporis
Abbreviated transcription (Latin):
sequr uitam incipicet : Meri tomandragore formamten & quia
uita alimentum in nausi ancium cordibus figit: & pulchre spon¬
scc deli cus opima uiuificis. Nonsolum uinearum malorum que
fructus sponso intuendos. sed &iam mandra gorum odores sucisque
sedubres promittit : Non tantũ ea quae manducari possunt & bibi.
uerum & illa schabere gloriaturque fastidientibus eybam siue potum
gratum facere queant & suauem quia profert ȩcdesia anteconspectũ
sui auetoris dona uerbi caelestis eybaria uidelic& & poculauitae . pro¬
fert min istros idoneos. Quihac & esurientibus & sicientibus praedicap¬
do adportent insuper &iam fastidientibus ipsi proelibando Idestprius
operando dulcia reddunt : pro fert cateruus qua siuin eas elecorum innu¬
meras profert utmala punica martirum agmina confessionis inuictecẽ
sulgore pr&iosce profert spiritedic chris matec quibus precordia pigro¬

Expanded text:
sequi vitam incipiat, merito mandragorae formam tenent, quia sequi vitam incipiat, merito mandragorae formam tenent, quia vitae alimentum in nauseantium cordibus figunt. Et pulchre sponsa deliciis opima vivificis, non solum vinearum, malorumque fructus sponso intuendos, sed etiam madragorarum odores, succosque salubres promittit: non tantum ea quae manducari possunt et bibi, verum et illa se habere gloriatur, quae fastidientibus cibum sive potum, gratum facere queant, et suavem, quia profert et Ecclesia ante conspectum sui auctoris dona verbi coelestis, cibaria videlicet et pocula vitae, profert ministros idoneos, qui haec et esurientibus sitientibusque praedicando apportent; et insuper eam fastidientibus ipsi praelibando, id est, prius operando, dulcia reddant. Profert quasi vineas, catervas electorum innumeras; profert et mala punica, martyrum agmina confessionis invictae fulgore pretiosa; profert spiritualia charismata, quibus praecordia pigro
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ animae sermo est ueritatis : quem qui uel audien dorecipere
uel auditu acceptum inuentre memoria r&inere nequeunt
pessimo: prorsus apericuloso languore tenentur : quia nimirum
necesseest ut eorumuita desper&ur : qui panem uitece aut acceptum con¬
seruare aut saltim percipere fcestidiunt : Cuiuidelic& languori cre¬
bra scõrum exempla & praesens formauirtutũ sol& praebere medellã :
dum fastidiosus quis que a cneglegens uisis siue auditis bonorum operi¬
bus reemorate superne gloria r&ributionis & ipsebonorum actus
labores que quaerit imituri tempores quoperp&uae illorum selicitu¬
tis mereatur quoheres haberi : Quicum que ergotalis est quu si ꝑ fruc¬
tum man dragare ad spem scclutis & uitoce perductus est: Quicum que
doctorum tantum sp̃r grcctiam tantum halient studum pi&atis.
ut quis que eos uiderit. uel audierit. Moxmente mutatus ipsorũ

Expanded text:
autem animae, sermo est veritatis, quem qui vel audiendo recipere, autem animae, sermo est veritatis, quem qui vel audiendo recipere, vel auditu acceptum in ventre memoriae retinere nequeunt, pessimo prorsus ac periculoso languore tenentur, quia nimirum necesse est ut eorum vita desperetur, qui panem vitae, aut acceptum conservare, aut saltem percipere fastidiunt: cui videlicet languori crebra sanctorum exempla, et praesens forma virtutum solet praebere medelam, dum fastidiosus quisque ac negligens visis sive auditis bonorum operibus, rememorata supernae gloria retributionis, et ipse bonorum actus laboresque quaerit imitari temporales, quo perpetuae illorum felicitatis mereatur cohaeres haberi. Quicunque ergo talis est, quasi per fructum mandragorae ad spem salutis et vitae perductus est. Quicunque doctorum tantam Spiritus gratiam, tantum habent studium pietatis, ut quisque eos viderit vel audierit, mox mente mutatus, ipsorum