comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rem uideantur illi non nichil tnͣ
in deferendo noĩe secuti. Postre¬
no si pr̃ eam predam quã dixi
quic qm aliud cause inueneritis
non recusamus quin illorũ libidi¬
ini Sex roscii uica dedatur Sin
aliud agitͥ nchil inisi ut iis ne
quid de sit quibꝰ latis nichil est
li hoc solũ hoc tempore pugnat᷑
ut ad illam opimam p̾claramq
predam dampnato Sex. Rostii
uelut cumulus accedat nõne cũ
multa indigna tum uł hoc indi¬
gnissimũ est uos ydoneos habi¬
tos ꝑ quorum sentoncias iusq iu¬
randum id ad sequant: qd̾ antea
ipsi scelere et ferro ad sequi cõsue¬
runt. qui ex ciuitate in senatum
propter dignitatem ex senatu in
hoc consilium delecti estis prop¬
ter seueritatem ab hiis hoc pos¬
tulare hoĩes sicarios atq gla¬
diatores non modo ut suppͣlicia
uitẽt que a uobis pro maleficiis
sio metuere atq Horrere de¬
bent uerũ eciam ut spoliis sex.
Hoc iudicio ornati aucti que
discedant. Hiis de rebus tantis

Expanded text:
rem videantur illi non nihil tamen rem videantur illi non nihil tamen in deferendo nomine secuti, postremo si praeter eam praedam quam dixi quicquam aliud causae inveneritis, non recusamus quin illorum libidini Sex. Rosci vita dedatur. sin aliud agitur nihil nisi ut eis ne quid desit quibus satis nihil est, si hoc solum hoc tempore pugnatur ut ad illam opimam praeclaramque praedam damnatio Sex. Rosci velut cumulus accedat, nonne cum multa indigna tum vel hoc indignissimum est, vos idoneos habitos per quorum sententias iusque iurandum id adsequantur quod antea ipsi scelere et ferro adsequi consuerunt? qui ex civitate in senatum propter dignitatem, ex senatu in hoc consilium delecti estis propter severitatem, ab his hoc postulare homines sicarios atque gladiatores, non modo ut supplicia vitent quae a vobis pro maleficiis suis metuere atque horrere debent verum etiam ut spoliis ex hoc iudicio ornati auctique discedant? his de rebus tantis
Abbreviated transcription (Latin):
suspicionem omẽm metũq col¬
latis se se hoc in columi non arbi¬
tratur huiꝰ innocentis prĩoniũ
tam amplum et copiosum posse
obtinere dampnato et eiecto
speret se posse qd̾ adeptus est
ꝑ scelus id ꝑ luxoriam effunde̾
acqz conlunere hunc sibi ex ani¬
nio scrupulum qui se dies noctel¬
q scimulat ac pungit ut euel¬
latis postulat ut ad hanc suã
predam cam nephariam adiuco¬
res uos profiteamini. si uobis eqͣ
et honesta postulacio uidetur iud.
Ego contra breuẽ postulacione
ad fero et quomodo michi ꝑsuade¬
o aliquãdo equiorem pͥmũ a Chri¬
sogono peto ut pecuna fortumsq
nostris contentus sit sanguinez
et uitam ne petat Deinde a uobis
Iudices ut audaciũ sceleri resista¬
tis innocenciũ calamitatem le¬
uetis. et in caula sex rostii ꝑicłin
quod in oĩs intenditur propulse¬
tis. Ꝙ li aut caula criminus aut
facti suspicio aut quelibet demꝙ
uł minima res reꝑietur Quã ob

Expanded text:
suspicionem omnem metumque tolsuspicionem omnem metumque tollatis; sese hoc incolumi non arbitratur huius innocentis patrimonium tam amplum et copiosum posse obtinere, damnato et eiecto sperat se posse quod adeptus est per scelus, id per luxuriam effundere atque consumere. hunc sibi ex animo scrupulum qui se dies noctesque stimulat ac pungit ut evellatis postulat, ut ad hanc suam praedam tam nefariam adiutores vos profiteamini. si vobis aequa et honesta postulatio videtur, iudices, ego contra brevem postulationem adfero et, quo modo mihi persuadeo, aliquanto aequiorem. primum a Chrysogono peto ut pecunia fortunisque nostris contentus sit, sanguinem et vitam ne petat; deinde a vobis, iudices, ut audacium sceleri resistatis, innocentium calamitatem levetis et in causa Sex. Rosci periculum quod in omnis intenditur propulsetis. quod si aut causa criminis aut facti suspicio aut quaelibet denique vel minima res reperietur quam ob
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑiculo possem dicere neq uti
satis firmo presidio defensus.
Sex. Nosciꝰ uerum uti ne omo de¬
lertus ellet: forlitam queratis
qui ilte terror sit et que tanta
formido que tot ac talis uiros
impediat. quo minus pro capi¬
te et fortuns alterius quẽ admo¬
dum conluerũt causam uelint
dicere. quod ad huc uos ignora¬
re non mirũ est propterea qd̾
consulto ab accusatoribus eius
rei que conflauit hoc uidicium
mencio facta non est que resca
est bona prĩs huiusce. Sex ros¬
tii que sunt sexagiẽs que de ui¬
ro fortissimo et clarissimo .l sylla
quem honoris caula nomino du¬
obus milib nũmũ se se dicit emis¬
le adulescens uł potentissimꝰ hoc
tempore nostre ciuitatis .l. corne¬
lius chrysogonus. Is a uob̾ iud.
hoc postulat ut quona in alie¬
nam pecuma tam plenam at¬
q p̃claram millo iure inuaserit
quoniam que ei pecume uita
Sex. rostii obstare atq officere
iudeatur deleatis ex anmo suo

Expanded text:
periculo possem dicere, neque uti periculo possem dicere, neque uti satis firmo praesidio defensus Sex. Roscius verum uti ne omnino desertus esset. forsitan quaeratis qui iste terror sit et quae tanta formido quae tot ac talis viros impediat quo minus pro capite et fortunis alterius quem ad modum consuerunt causam velint dicere. quod adhuc vos ignorare non mirum est, propterea quod consulto ab accusatoribus eius rei quae conflavit hoc iudicium mentio facta non est. quae res ea est? bona patris huiusce Sex. Rosci quae sunt sexagiens, quae de viro fortissimo et clarissimo L. Lucio Sulla, quem honoris causa nomino, duobus milibus nummum sese dicit emisse adulescens vel potentissimus hoc tempore nostrae civitatis, L. Lucius Cornelius Chrysogonus. is a vobis, iudices, hoc postulat ut, quoniam in alienam pecuniam tam plenam atque praeclaram nullo iure invaserit, quoniamque ei pecuniae vita Sex. Rosci obstare atque officere videatur, deleatis ex animo suo
Abbreviated transcription (Latin):
necesse est multo plura dixisse
qmͣ dixisset. putarent᷑. Ego ecĩ¬
am si oĩa que dicenda sunt lbe
dixero nequaꝙͣ tamen similiter
oraçio mea exire atqz in ne uol¬
gus emanere poterit deinde
qd̾ ceterorũ neq dictum obscu¬
rum potest esse propter nobili¬
tatem et amplicudinen neq te¬
nere dicto concedi propter eta¬
tem et prudenciam Ego si quid
liberius dixero. uł occultũ esse
propterea qd̾ non diun ad rẽ
P. accessi uł ignosci adulescẽ¬
cie mee poterit cam et li non
modo ignoscendi racio uerũ eciam
cognoscendi consuetudo iam de ci¬
uitate sublata est accidit illa
quoo causa quod a ceteris for¬
sitam ita petitũ sit ut dicerẽt
ut utrum uis saluo officio se fa¬
cere posse arbitrarentut a me
autem hii ꝯtenderũt qui apud
me et amicicia. et bene ficns. et
nari nec uoluntatem negligere
debeam. hiis de causis ego Huic
cause patronus extiti. non ele¬
ctus unus qui maximo ingemio
s relictus ex oĩbus qui mimino

Expanded text:
necesse est, multo plura dixisse necesse est, multo plura dixisse quam dixisset putaretur. ego autem si omnia quae dicenda sunt libere dixero, nequaquam tamen similiter oratio mea exire atque in volgus emanare poterit. deinde quod ceterorum neque dictum obscurum potest esse propter nobilitatem et amplitudinem neque temere dicto concedi propter aetatem et prudentiam. ego si quid liberius dixero, vel occultum esse propterea quod nondum ad rem publicam accessi, vel ignosci adulescentiae meae poterit; tametsi non modo ignoscendi ratio verum etiam cognoscendi consuetudo iam de civitate sublata est. accedit illa quoque causa quod a ceteris forsitan ita petitum sit ut dicerent, ut utrumvis salvo officio se facere posse arbitrarentur; a me autem ei contenderunt qui apud me et amicitia et beneficiis et ernari nec voluntatem neglegere debebam. his de causis ego huic causae patronus exstiti, non electus unus qui maximo ingenio sed relictus ex omnibus qui minimo
Abbreviated transcription (Latin):
mĩc rem p. labefactat futurũ
esse promittam et spondeam.
Redo ego uos iudices mi¬
rari quid sit qd̾ cũ tot
sũ mi oratores hoĩesq
nobilissimi sedeant Ego potis¬
simũ surrexerim is qui neq e¬
tate neq ingemo neq aucte
lim cum his qui ledeant ꝯꝑan¬
dus Om̃el enĩ hii quos uidetis
ad esse in hac causa inuiriã no¬
uoscelere conflatam putant
oportere defendi defendere ip̃i
propter imiquitatem tempoꝵ
non audent ita fit ut adsint
propterca qd̾ officiũ sequũtur
taceant autem Idcirco quia ꝑi¬
culũ metũt. Quid ergo aũ¬
dacissimꝰ ego ex oĩbus at mi
mine tanto officiosior qm cete¬
ri ne iltius quidem laudis ita
sum cupidus ut aliis eam p̾¬
reptam uelim que me gͣ res p̃¬
ter ceteros impulit ut causam
Sex. Nostii recipem. quia si q̃s
istorum dixisset quos uidetis ad¬
esse in quib sũma aucͬtas est
atq amplicudo si u̾bũ de re p.
fecisset id qd̾ in hac causa fieri

Expanded text:
nunc rem publicam labefactat futurum nunc rem publicam labefactat futurum esse promittam et spondeam.redo ego vos, iudices, mirari quid sit quod, cum tot summi oratores hominesque nobilissimi sedeant, ego potissimum surrexerim, is qui neque aetate neque ingenio neque auctoritate sim cum his qui sedeant comparandus. omnes hi quos videtis adesse in hac causa iniuriam novo scelere conflatam putant oportere defendi, defendere ipsi propter iniquitatem temporum non audent. ita fit ut adsint propterea quod officium sequuntur, taceant autem idcirco quia periculum vitant. quid ergo? audacissimus ego ex omnibus? minime. an tanto officiosior quam ceteri? ne istius quidem laudis ita sum cupidus ut aliis eam praereptam velim. quae me igitur res praeter ceteros impulit ut causam Sex. Rosci reciperem? quia, si qui istorum dixisset quos videtis adesse, in quibus summa auctoritas est atque amplitudo, si verbum de re publica fecisset, id quod in hac causa fieri
Abbreviated transcription (Latin):
lamentacio qnͣta autem ꝑturba¬
cio fortune atq sermonis qd̾ qͥ¬
bus in locis paucis ance diebus
factum esse consulem Murenam
nũcii lutere que celebrassent et
unde hospites atq anci gratu¬
latũ romam cõcuererint xepẽte
excidet ipse nũcuis sue calamita¬
tis que si acerba si misera si luctu¬
osa sunt si alienissima mansuetu¬
dine et mibicordia ur̃a Iudices
rei .p. consulem date hoc ipĩus
pudori date patri mortuo date.
generi et familie. date eciã lamui¬
o mumcipio honestissimo quod
in Hac tota frequens a mestũq
udistis. Nolite a sacris patriis
Iunonis sospite cui omes consu¬
les facere necesse est domesticũ
et suũ consulem potissimũ auel¬
lere quem ego uobis si quid ht̃
aut momenti comendacio aut
auctoritati confirmacio mea
sul consulem iud̾. ita cõmendo
cupidissim osti scudiosissimũ
bonorũ. acerrim contra sedicio¬
nem fortissimũ in bello mimicis¬
simũ Huic coniuraciomi que

Expanded text:
lamentatio, quanta autem perturbalamentatio, quanta autem perturbatio fortunae atque sermonis, cum, quibus in locis paucis ante diebus factum esse consulem Murenam nuntii litteraeque celebrassent et unde hospites atque amici gratulatum Romam concurrerent, repente exstiterit ipse nuntius suae calamitatis! quae si acerba, si misera, si luctuosa sunt, si alienissima a mansuetudine et misericordia vestra, iudices,rei publicae consulem, date hoc ipsius pudori, date patri mortuo, date generi et familiae, date etiam Lanuvio, municipio honestissimo, quod in hac tota causa frequens maestumque vidistis. nolite a sacris patriis Iunonis Sospitae, cui omnis consules facere necesse est, domesticum et suum consulem potissimum avellere. quem ego vobis, si quid habet aut momenti commendatio aut auctoritatis confirmatio mea, consul consulem, iudices, ita commendo ut cupidissimum oti, studiosissimum bonorum, acerrimum contra seditionem, fortissimum in bello, inimicissimum huic coniurationi quae
Abbreviated transcription (Latin):
cdarissim uiri parentis sui
quã paucis ante diebus laure¬
atam in sua gratulacione con¬
spexit eandem deformatam igͦ¬
minia lugentem que uideat an
ad matrem que misera modicos
osculata filiũ suum mĩc cruci¬
atur et sollicita est ne eũdem
paulo post spoliatũ oĩ digni¬
tate ꝯsꝑiciat S quid ego ma¬
trem aut domũ appello quem
noua pena legis et domo et pa¬
rente et oĩum suorũ consuetudi¬
ne conspectu que priuat ibit
gͣ in exiliũ miser. quo ad oriẽtis¬
ne ꝑtis in quib annos multos
legatus fuit et ex̾citus duxit res
maximas gessit at habet magno
dolore uude cum honore decesseris
codem cũ ignomina reuerti an
se in contrariam ꝑtem t̾rarum
abdet ut gallia transalpina
quẽ nuper sũmo cũ imperio li¬
bentissime uiderit eundem lu¬
gentem merentem exulem
uideat in ea porro ꝓiũcia quo
ammo e. murenam tratrem su¬
um aspiciet qui huiꝰ dolor qui
illius ameror erit que utriusq

Expanded text:
clarissimi viri, parentis sui, clarissimi viri, parentis sui, quam paucis ante diebus laureatam in sua gratulatione conspexit, eandem deformatam ignominia lugentemque videat? an ad matrem quae misera modo consulem osculata filium suum nunc cruciatur et sollicita est ne eundem paulo post spoliatum omni dignitate conspiciat? sed quid eius matrem aut domum appello quem nova poena legis et domo et parente et omnium suorum consuetudine conspectuque privat? ibit igitur in exsilium miser? quo? ad Orientisne partis in quibus annos multos legatus fuit, exercitus duxit, res maximas gessit? at habet magnum dolorem, unde cum honore decesseris, eodem cum ignominia reverti. an se in contrariam partem terrarum abdet, ut Gallia Transalpina, quem nuper summo cum imperio libentissime viderit, eundem lugentem, maerentem, exsulem videat? in ea porro provincia quo animo C.Gaium Murenam fratrem suum aspiciet? qui huius dolor, qui illius maeror erit, quae utriusque
Abbreviated transcription (Latin):
deos ĩmortales Iud̾ hac eum re
qua le honestiorem fore putauit
eciam ceteris ante partis hones
lesit si nullius auris uolũtatẽ¬
ue uiolauit si nemini ut leuissi¬
me dicam odio nec domi nec mi¬
licie fuit sit apud uos modestie
locus. sit demissis hõibus ꝑfu¬
guĩ sit auxiliũ pudori miẜicor¬
diam spoliacio consulatus ma¬
gnam habere debet Iud̾. una
em̃ eripiũtur cũ consulatu oĩa
inuidiam uo hiis temporibus
Habere consulatus ipse millã
potest obicit᷑ enim concionib
sediciorum insidiis cõuiratorũ
telis catiline ad om̃e demq ꝑi¬
culum atq ad omẽm inuidiam
solus opponitur quare qui in¬
uidendum Murene aut euiqͣm
nr̃m sit in hoc p̾claro consulatu
non uideo Iud̃. Que uo̾ miserã¬
da sunt ea et michi ante ocu¬
los u̾santur et uos uidere et pꝑ¬
spicere potestis si qd̾ iupiter
omen au̾tat hunc urĩs sentẽ¬
ciis ad flixeritis quo se miser
u̾tes domũ ne ut eam ymaginẽ

Expanded text:
deos immortalis! iudices, hac eum cum re deos immortalis! iudices, hac eum cum re qua se honestiorem fore putavit etiam ceteris ante partis honestlaesit, si nullius auris voluntatemve violavit, si nemini, ut levissime dicam, odio nec domi nec militiae fuit, sit apud vos modestiae locus, sit demissis hominibus perfugium, sit auxilium pudori. misericordiam spoliatio consulatus magnam habere debet, iudices; una enim eripiuntur cum consulatu omnia; invidiam vero his temporibus habere consulatus ipse nullam potest; obicitur enim contionibus seditiosorum, insidiis coniuratorum, telis Catilinae, ad omne denique periculum atque ad omnem iniuriam solus opponitur. qua re quid invidendum Murenae aut cuiquam nostrum sit in hoc praeclaro consulatu non video, iudices; quae vero miseranda sunt, ea et mihi ante oculos versantur et vos videre et perspicere potestis. si, quod Iuppiter omen avertat! hunc vestris sententiis adflixeritis, quo se miser vertet? domumne? ut eam imaginem
Abbreviated transcription (Latin):
timor in foro ꝯiuracio in campo
exercitus in agris. uastitas omni
autem in sede ac loco ferrũ flam¬
mã que metuemꝰ que iam diu cõ¬
parantur eadem ista oĩa si orna¬
ca sius p̾sidiis erit res p facile
et magistratuũ consiliis et p̾ua
bet esse uos pro mea sũma et
uobis cognita in re p. diligẽcia
moneo pro auctoritate cõsulari
hortor pro magnitudine ꝑicłi
obtestor ut ocio ut paci ut sa¬
luti uite ur̃e et ceterorũ ciuiũ
consulatis Deinde ego fidem uł
defensoris et amici officio addu¬
ctus ora atos obsecro iud̾ ut ne
hoĩs miseri et cũ corporis morbo
tum anmi dolore ꝯfecti .l. mure¬
ne recentem gͣtulacionem noua
lamentacione obseruatis modo
maximo benẽficio p̾ R ornatus
fortunatus iudebatur qd̾ pͥmꝰ
in familiam ueterem pͥmul in
muniapiũ antiquissimũ cõsula¬
tum acculisset nĩc idem squalo¬
re et sordidus confectus lac̾mis
ac memore ꝑdicus uester est su

Expanded text:
timor, in foro coniuratio, in campo timor, in foro coniuratio, in campo exercitus, in agris vastitas; omni autem in sede ac loco ferrum flammamque metuemus. quae iam diu comparantur, eadem ista omnia, si ornata suis praesidiis erit res publica, facile et magistratuum consiliis et privabet esse, vos pro mea summa et vobis cognita in re publica diligentia moneo, pro auctoritate consulari hortor, pro magnitudine periculi obtestor, ut otio, ut paci, ut saluti, ut vitae vestrae et ceterorum civium consulatis; deinde ego idem et defensoris et amici officio adductus oro atque obsecro, iudices, ut ne hominis miseri et cum corporis morbo tum animi dolore confecti, L.Lucii Murenae, recentem gratulationem nova lamentatione obruatis. modo maximo beneficio populi Romani ornatus fortunatus videbatur, quod primus in familiam veterem, primus in municipium antiquissimum consulatum attulisset; nunc idem in squalore et sordibus, confectus morbo, lacrimis ac maerore perditus vester est sup
Abbreviated transcription (Latin):
ne uerũ eciam de ur̃a salute sen¬
tenciam feretis in discrimen extre¬
mũ uenimꝰ nichil est iam unde
nos teficiamus aut ubi lapsi re¬
sistamꝰ non solũ minuenda nõ
sunt auxilia que habemꝰ sed e¬
ciam noua si fieri possit cõpetã¬
da hoscis est eiii non apud am¬
enem qd̾ bello punico guissimũ
uisum est s in urbe in foro dni
ĩmortales sme gemitu hoc dici
non potest non nemo eciam in
illo sacrario rei p. in ipsa in qͣm
curia non nemo hostis est dni
faxint ut mustico collega uir for¬
tissimꝰ hoc catilime ne farium
latrocinum atmatus opprimat.
Ego togatus uobis bonus que oĩ¬
bus adutorib hoc qd̾ ꝯceptũ
res p. perit. parturit consilio
discuciam et cõpͥmam Sed qͥd tan¬
dem fiet si hec elapsa de mambus
noscris in eum annũ qui conseqͥ¬
tur redundarint unus erit cõsul
et is nõ in ammministrando bello s
in sufficiendo collega occupatus
hunc iam qui impedituri sint
suburbanos repente aduola̾uit

Expanded text:
nae verum etiam de vestra salute sennae verum etiam de vestra salute sententiam feretis. in discrimen extremum venimus; nihil est iam unde nos reficiamus aut ubi lapsi resistamus. non solum minuenda non sunt auxilia quae habemus sed etiam nova, si fieri possit, comparanda. Hostis est enim non apud Anienem, quod bello Punico gravissimum visum est, sed in urbe, in foro — di immortales! sine gemitu hoc dici non potest — non nemo etiam in illo sacrario rei publicae, in ipsa, inquam, curia non nemo hostis est. di faxint ut meus conlega, vir fortissimus, hoc Catilinae nefarium latrocinium armatus opprimat! ego togatus vobis bonisque omnibus adiutoribus hoc quod conceptum res publica periculum parturit consilio discutiam et comprimam. sed quid tandem fiet, si haec elapsa de manibus nostris in eum annum qui consequitur redundarint? Vnus erit consul, et is non in administrando bello sed in sufficiendo conlega occupatus. hunc iam qui impedituri sint suburbanos repente advolabit;
Abbreviated transcription (Latin):
in rebus tantisq in ꝑiculis est
cuũ M. cato qui michi non tibi
s patrie natus esset uidere quid
agatur retinẽ. idiutorũ defenso¬
rem sociũ in re ꝑ. consulem nõ
cupidum consulem qd̾ maxime
tempus hoc posculat fortuna cõ¬
stitutũ ad amplexandũ ociũ scie̾ci¬
a ad bellũ gerendum animo et u
ita est iud̾. totam remp. uos in hac
causa tenetis. uos gubernatis. Si
I.catillina cum suo consilio nefa¬
riorũ hominũ quos secum eduxit
hac de re posset iudicare cõdẽp̃na¬
ret .l. murenã si interficere posset
occideret petunt enĩ raciones illiꝰ
ut orbetur auxilio res p. ut mi¬
miatur contra suũ futorem impa
sedicionis ac discordie concitanda¬
eidem ne gͣ delecti ex amplissum
ordinib honestissimi atq sapiẽ¬
tissimi iuri iudicabũt qd̾ ille im¬
portumssimꝰ gladiator hoscis rei
p. iudicarit Hichi credite Iuo̾.
in hac causa non solũ de .l. mure¬

Expanded text:
in rebus tantisque in periculis est in rebus tantisque in periculis est tuum, M.Marce Cato, qui mihi non tibi, sed patriae natus esse videris, videre quid agatur, retinere adiutorem, defensorem, socium in re publica, consulem non cupidum, consulem, quod maxime tempus hoc postulat, fortuna constitutum ad amplexandum otium, scientia ad bellum gerendum, animo et ussita est, iudices; totam rem publicam vos in hac causa tenetis, vos gubernatis. si L.Lucius Catilina cum suo consilio nefariorum hominum quos secum eduxit hac de re posset iudicare, condemnaret L.Lucium Murenam, si interficere posset, occideret. petunt enim rationes illius ut orbetur auxilio res publica, ut minuatur contra suum furorem imperseditionis ac discordiae concitandae. idemne igitur delecti ex amplissimis ordinibus honestissimi atque sapientissimi viri iudicabunt quod ille importunissimus gladiator, hostis rei publicae iudicaret? mihi credite, iudices, in hac causa non solum de L.Lucii Mure
Abbreviated transcription (Latin):
qui te ad tribunatus peticionẽ
uocauerũt. Or̃a que ꝑ hoc trien¬
mum agicata sunt iam ab eo tẽ¬
pore quo a .l. catilina et Gn.
pisone mitum consiliũ senatꝰ
interficiendi scitis esse in hos di¬
es in hos menses in hoc tempus
erumpũt qui locus est Iud̾. quod
tempus qui dies que nox cum ego
non existorum in sidiis ac mucro¬
nbus non solũ meo s multo eci¬
am magis duuno consilio cripsa¬
racq elionem neq isti me meo
noĩe interfici s ugilantem consu¬
lem de rei p. presidio demouere
uolunt nec ininus uellent Cato
te quoq aliqua racione si pos¬
sent tollere id qd̾ michi crede et
agunt et moliĩt᷑ uident qͣntum
o spoliatam uimi tribuniciam
uiderint tum se facilius mer¬
mem et debilitatũ te oppressu¬
ros arbitrant nam ne sufficiat
consul non timent uident in tu¬
orũ potestate collegarũ fore spe¬
rant sibi Silanũ datũ uirũ sme
p̃sidio obici posse. Hiis tantis

Expanded text:
qui te ad tribunatus petitionem qui te ad tribunatus petitionem vocaverunt. omnia quae per hoc triennium agitata sunt, iam ab eo tempore quo a L.Lucio Catilina et Cn.Gnaeo Pisone initum consilium senatus interficiendi scitis esse, in hos dies, in hos mensis, in hoc tempus erumpunt. qui locus est, iudices, quod tempus, qui dies, quae nox cum ego non ex istorum insidiis ac mucronibus non solum meo sed multo etiam magis divino consilio eripiar atque evolem? neque isti me meo nomine interfici sed vigilantem consulem de rei publicae praesidio demoveri volunt. nec minus vellent, Cato, te quoque aliqua ratione, si possent, tollere; id quod, mihi crede, et agunt et moliuntur. vident quantum o spoliatam vim tribuniciam viderint, tum se facilius inermem et debilitatum te oppressuros arbitrantur. nam ne sufficiatur consul non timent. vident in tuorum potestate conlegarum fore; sperant sibi D. Silanum, clarum virum, sine am sine praesidio obici posse. his tantis
Abbreviated transcription (Latin):
lite arbitrari mediocrib cõsiliis
Aut usitatis uitis aut non lex
mpba non ꝑmiaosa largicionũ
auditũ aliquando aliqd̾ m̾alũ rei
p. queritut. mita sunt in hec ci¬
uitate consilia Iud̾. urbis delende
ciium trucidandorũ nominis ro¬
mani exstinguendi atq hec que
sine inquam si eos hoc noĩe appel¬
lari fas est de patria sua et cogi¬
tant et cogitauerunt. Horũ ego
cotidie consiliis occurro audaciã
debilito sceleri resisto. sed moneo
Iudꝰ. in exitu iam est meus consu¬
latus nolite michi subtrahere ui¬
cariũ mee diligencie nolite adi¬
mere eum cui rem ꝑ. cupio trade
incolumen ab hiis tantis picłis
defendendam. Atos ad hec mala
Iud̃. quid accedat aliuo non uide¬
tis. te te appello Cato nonne pro¬
spicis tempestatem anni tui iam
enim hesterna concione intonuit
uox pniciosa designauit college
tui contra quem mulcũ tua mẽs
multũ omnes bom prouiderũt

Expanded text:
lite arbitrari, mediocribus consiliis lite arbitrari, mediocribus consiliis aut usitatis viis eos uti. non lex improba, non perniciosa largitio, non auditum aliquando aliquod malum rei publicae quaeritur. inita sunt in hac civitate consilia, iudices, urbis delendae, civium trucidandorum, nominis Romani exstinguendi. atque haec cives, cives, inquam, si eos hoc nomine appellari fas est, de patria sua et cogitant et cogitaverunt. Horum ego cotidie consiliis occurro, audaciam debilito, sceleri resisto. sed moneo, iudices. in exitu iam est meus consulatus; nolite mihi subtrahere vicarium meae diligentiae, nolite adimere eum cui rem publicam cupio tradere incolumem ab his tantis periculis defendendam. atque ad haec mala, iudices, quid accedat aliud non videtis? te, te appello, Cato; nonne prospicis tempestatem anni tui? iam enim in hesterna contione intonuit vox perniciosa designati tribuni, conlegae tui; contra quem multum tua mens, multum omnes boni providerunt
Abbreviated transcription (Latin):
me consule dormientes oꝑ pͥmem̃.
Queris a me quid ego catillinam
metuam nichil. et curaui ne quis
metueret s copias illuis quas hic
uideo dico esse metuendas. Nec tam
timendus nũc exercitus ł cãtilline
qͣm isti qui illum exercitũ de seruis¬
se dicuntur. non enmi deruerũt l
ab illo in seculis atq insidiis resi¬
cti in capite atq in ceruicibus no¬
stris resticerũt. Hii et integrũ con¬
sulem et bonũ imꝑatorem et na¬
tura et fortuna cum rei ꝑ. salute
cõuinctus deici de urbis p̃sidio et
de cuscodia ciuitates. uestris sen¬
tenciis deturbari uolunt quorum
ego ferrũ et audaciam reieci in cã¬
ꝑo debilitaui in foro compressi ea¬
am domi mee sepe Iudices. hiisuos
si alterũ consulem tradideritis
plus multo erũc pestris sententis
qͣm suis gladiis consecuti Hagni
interest Iud̾. id qd̾ ego multis repu¬
gnantib egi acq p̾feci esse Raleñ.
Ianuariis in reꝑ. duo consules. no¬

Expanded text:
me consule dormientes opprimemini. me consule dormientes opprimemini. quaeris a me ecquid ego Catilinam metuam. nihil, et curavi ne quis metueret, sed copias illius quas hic video dico esse metuendas; nec tam timendus est nunc exercitus L.Lucii Catilinae quam isti qui illum exercitum deseruisse dicuntur. non enim deseruerunt sed ab illo in speculis atque insidiis relicti in capite atque in cervicibus nostris restiterunt. hi et integrum consulem et bonum imperatorem et natura et fortuna cum rei publicae salute coniunctum deici de urbis praesidio et de custodia civitatis vestris sententiis deturbari volunt. quorum ego ferrum et audaciam reieci in campo, debilitavi in foro, compressi etiam domi meae saepe, iudices, his vos si alterum consulem tradideritis, plus multo erunt vestris sententiis quam suis gladiis consecuti. Magni interest, iudices, id quod ego multis repugnantibus egi atque perfeci, esse Kalendis Ianuariis in re publica duo consules. no
Abbreviated transcription (Latin):
oĩa ad racionem ciuitatis s derigas
recta sunt sint ꝑpendere ad disci¬
pline p̾cepta uelis reppereant᷑
prauissima Quare nec plebi roma¬
ne cripiendi fructus isci sunt ludo¬
rum gladiatorũ cõuiuorũ que õ¬
nia maiores nr̃i ꝯpauerũt. nec
Candidatis ista benignitas adimẽ¬
da est que liberalitatem magis
significat qm largicionem.At eĩ
te ad accusandũ resp. adduxit cre¬
do Cato te isto animo atqz ea opimi¬
on uenisset. sed tum prudencia
laberis ego qd̾ facio Iud̾. cũ ami¬
cicie dignitatis que .l. murene
gracie iacios tum me pacis oti
concordie libertatis salutis uite
demq õĩum nostrũ causa facere
clamo ato testor. Audite audite
consulẽ Iud̾ nichil dicam ad rogã¬
cius tantum dicam totos dies
secũ eduxit se hanc ciuitatẽ opp̃s¬
surũ arbitraretur lacius patet
illius sceleris contagio quã qͥsqͣm
pucat ad plures ꝑtinet intus intus
mosͣm est equus troianus a qͦ nũꝙ

Expanded text:
omnia ad rationem civitatis si derigas, omnia ad rationem civitatis si derigas, recta sunt; sin perpendere ad disciplinae praecepta velis, reperiantur pravissima. qua re nec plebi Romanae eripiendi fructus isti sunt ludorum, gladiatorum, conviviorum, quae omnia maiores nostri comparaverunt, nec candidatis ista benignitas adimenda est quae liberalitatem magis significat quam largitionem. at enim te ad accusandum res publica adduxit. credo, Cato, te isto animo atque ea opinione venisse; sed tu imprudentia laberis. ego quod facio, iudices, cum amicitiae dignitatisque L.Lucio Murenae gratia facio, tum me pacis, oti, concordiae, libertatis, salutis, vitae denique omnium nostrum causa facere clamo atque testor. audite, audite consulem, iudices, nihil dicam adrogantius, tantum dicam totos dies secum eduxit se hanc civitatem oppressurum arbitraretur. Latius patet illius sceleris contagio quam quisquam putat, ad pluris pertinet. intus, intus, inquam, est equus Troianus; a quo numquam
Abbreviated transcription (Latin):
deiectus est. Odit populus fro.
pͥuatam luxoriam publicam ma¬
gnificenciam diligit non amat
profusas epula sordes et inhu¬
manitatem multo minꝰ Diltĩ¬
guit racionem officiorũ ac tem¬
porũ uicissitudine laboris ac
uoluptatis Nam qd̾ ais nulla
re allia hoĩum mentes oportẽ
ad magistratũ mandandũ nsi di¬
gnitate hoc tu ipse in quo sũma
est dignitas non seruas Cur em̃
quẽqͣm ut studeat cibi ut te ad iu¬
uet rogas rogas tu me ut michi pre¬
sis ut cõmictam ego me tibi quid
tandem is tũc me rogari oportet
abste ante pocius a me ut pro me¬
a salute laborem piculũq susci¬
pias Quid qd̾ habes nomen Clato¬
rem in eo quidem fallis et decipis
nam si nõie appellari ab sꝑe ciuis
tuos honestatũ ẽ turpe est eos no¬
ciores esse seruo tuo quã tibi sin e¬
ciam noris tamen ꝑ monitorem ap
tamen qua sit ut e noris ita salu¬
tas quid postea quã edesignatus
multo salutas neglegencius. Hec

Expanded text:
deiectus est. odit populus Romanus deiectus est. odit populus Romanus privatam luxuriam, publicam magnificentiam diligit; non amat profusas epulas, sordis et inhumanitatem multo minus; distinguit rationem officiorum ac temporum, vicissitudinem laboris ac voluptatis. nam quod ais nulla re adlici hominum mentis oportere ad magistratum mandandum nisi dignitate, hoc tu ipse in quo summa est dignitas non servas. cur enim quemquam ut studeat tibi, ut te adiuvet rogas? rogas tu me ut mihi praesis, ut committam ego me tibi. quid tandem? istuc me rogari oportet abs te, an te potius a me ut pro mea salute laborem periculumque suscipias? quid quod habes nomenclatorem? in eo quidem fallis et decipis. nam, si nomine appellari abs te civis tuos honestum est, turpe est eos notiores esse servo tuo quam tibi. sin iam noris, tamenne per monitorem apptamen, quasi tute noris, ita salutas? quid, postea quam es designatus, multo salutas neglegentius? haec
Abbreviated transcription (Latin):
Quare nolli cato maiorũ mstitu¬
ta queres ipsa que duiturntas
imperii comprobat mimum le¬
uera oracione reprehendere. fuit
codem ex studio uir eruditus apd
patres nr̃os et honestus homo et
nomine .p. a daret rogatus est
a maximo ut tridimum sterne̾t
cum esset Tubero eiusdem africa¬
in sororis filius atoq̃ ille homo e¬
ruditissimꝰ ac stuicu strauit pelli¬
culis edmis lectulos punita nos
et exposuit uasa sanna quasi
uõ esset diogenes cynicus mortu¬
us et non duum hoĩs africam
mors honestaretur quem cũ su¬
premo eius die Haximus lauda¬
ret gracias egit diis ĩmortalib
qd̾ ille uit in hac re p. potissimũ
natus esset necesse emĩ fuisse ibi
esse terrarũ imꝑiũ ubi ille ess
huiꝰ in morte celeb̾anda gͣuiter
tulit populus romanus hanc ꝑ¬
uersam sapienciam Tuberoins
itaq homo integerrimꝰ ciuis
optimꝰ cũ esset .i. pauli nepos
p. africam ut dixi. sororis filius
hiis edmis pelliculis pretura

Expanded text:
qua re noli, Cato, maiorum instituqua re noli, Cato, maiorum instituta quae res ipsa, quae diuturnitas imperi comprobat nimium severa oratione reprehendere. fuit eodem ex studio vir eruditus apud patres nostros et honestus homo et nomine populo Romano daret, rogatus est a maximo ut triclinium sterneret, cum esset Tubero eiusdem Africani sororis filius. atque ille, homo eruditissimus ac Stoicus, stravit pelliculis haedinis lectulos Punicanos et exposuit vasa Samia, quasi vero esset Diogenes Cynicus mortuus et non divini hominis Africani mors honestaretur; quem cum supremo eius die maximus laudaret, gratias egit dis immortalibus quod ille vir in hac re publica potissimum natus esset; necesse enim fuisse ibi esse terrarum imperium ubi ille esset. huius in morte celebranda graviter tulit populus Romanus hanc perversam sapientiam Tuberonis, itaque homo integerrimus, civis optimus, cum esset L.Lucii Pauli nepos, P.Publii Africani, ut dixi, sororis filius, his haedinis pelliculis praetura
Abbreviated transcription (Latin):
conrumpi uoluptacibꝰ oportere
ergo ad cena peticionis causa si
quis uocat condep̃net ᷑. quippe
inquit tu michi sũmũ imperiũ
bus et de leuiendis anmis et
ad hibendis uoluptatib utrum
lenociũ inquit agrege delicate
iuuentutis an orbis terrarum
imperiũ a p̃r. petebas Horribi¬
lis oracio s eam usus uita mores
ciuitas ipla res fuit neqz tamen
lacedemonii auctores istius uite
atq orõnis qui cotidians epulis
in robore accumbũt neq uero
Cretes quorũ nemo guscauit uiꝙͣ
cubans meliusq romam hoĩes
fectũ fabrũ semel locũ tribuli¬
bus suis dedisse quid statuẽt
in uiros pͥmarios qui in circo
totas tabernas tribullũ causa
cõꝑarũt hec oĩa sectatorũ spe¬
taculorũ prandiorũ item crini
qui tempora uoluptatis laboris¬
q disperciũt res p suas retinue¬
runt quorũ alteri uno aduẽtu no¬
stri exercitus deleci sunt alteri
nostri imperii prelidio discipli¬
nam suam legesq conseruant.

Expanded text:
corrumpi voluptatibus oportere. corrumpi voluptatibus oportere. ergo, ad cenam petitionis causa si quis vocat, condemnetur? 'quippe' inquit 'tu mihi summum imperium,bus et deleniendis animis et adhibendis voluptatibus? Vtrum lenocinium' inquit 'a grege delicatae iuventutis, an orbis terrarum imperium a populo Romano petebas?' horribilis oratio; sed eam usus, vita, mores, civitas ipsa respuit. neque tamen Lacedaemonii, auctores istius vitae atque orationis, qui cotidianis epulis in robore accumbunt, neque vero Cretes quorum nemo gustavit umquam cubans, melius quam Romani hominesfectum fabrum semel locum tribulibus suis dedisse, quid statuent in viros primarios qui in circo totas tabernas tribulium causa compararunt? haec omnia sectatorum, spectaculorum, prandiorum item crimiqui tempora voluptatis laborisque dispertiunt res publicas suas retinuerunt; quorum alteri uno adventu nostri exercitus deleti sunt, alteri nostri imperi praesidio disciplinam suam legesque conservant.
Abbreviated transcription (Latin):
foro daretur amas et tribu
bulibus uetere instituto ad seqͥ¬
na in tuam aniium diligẽcia
serui comecta sunt in quibꝰ came
rena ab senatus aucte defenditur
quid enĩ senatus num obuiam pro¬
dire crimen putat non led mercede
conuince num lectare multos nõ
sed conductos doce num locum ad
spectandum dare aut prandiu
inuitare minime sed uolgo passim
et quo aĩo iam sit et qualis uir
futurul lic uidemꝰ in equitũ cẽtu¬
riis uoluit esse et ad hoc officiũ
neceslicudinis et ad reliquũ tẽpus
graciosus id exit eius uitricos frau¬
di ut crimini nec si uirgo uasta¬
lis Huiꝰ ꝓpinqua et necessaria
locũ suũ gradiatoriũ concessit
Nuic nonꝰ et illa pie fecit et hic
a culpa est remotus oĩa hec sũt
officia necessariorũ cõmoda teniui¬
orum muma candidatorũ.At
enm agit mecũ aultere et stoice
Cato negat uerũ esse allici beni¬
uolenciam cibo. negat iudiciũ ho¬
minũ in magiltratibus mandandis

Expanded text:
foro daretur amicis et tribulforo daretur amicis et tribulbulibus vetere instituto adseqne in tuam nimiam diligentiam, Servi, coniecta sunt, in quibus tamen Murena ab senatus auctoritate defenditur. quid enim? senatus num obviam prodire crimen putat? non, sed mercede. convince. num sectari multos? non, sed conductos. doce. num locum ad spectandum dare aut ad prandium invitare? minime, sed volgo, passim.et quo animo iam sit et qualis vir futurus sit videmus, in equitum centuriis voluit esse et ad hoc officium necessitudinis et ad reliquum tempus gratiosus, id erit eius vitrico fraudi aut crimini, nec, si virgo Vestalis, huius propinqua et necessaria, locum suum gladiatorium concessit huic, non et illa pie fecit et hic a culpa est remotus. omnia haec sunt officia necessariorum, commoda tenuiorum, munia candidatorum. at enim agit mecum austere et Stoice Cato, negat verum esse adlici benivolentiam cibo, negat iudicium hominum in magistratibus mandandis
Abbreviated transcription (Latin):
ter ipsorũ suffragiũ tenue est¬
si ut suffragant nichil ualent
gracia ipsi demq ut solent loqͥ
non dicere pro nobis non spon¬
dere non uocare domũ suam pos¬
sit Atq hec a nobis petũt oĩa
neq ulla re alia que a nobis cõ¬
sequntur nnsi oꝑa sua cõpensa¬
ri putant posse itaq et lege fa¬
bie que ẽ de nũo sectatorũ et se¬
natus cons. qd̾ est lucius Cesare
consule factũ restiterũt nulla ẽ
enim poena que possit obseruã¬
ciam tenuiorum ab hoc uetere
instituto officiorũ ex cludere. At
spectacula sunt tributim data
et ad prandiũ uolgo uocati et¬
si hoc factum a Murena om̃o
Iud̾. non est ab eius amcis au¬
tem more et modo factũ elt tñ
ad monitus re ipsa recordor qnͣtũ
Hac conquestiones in senatu ha¬
bite punctorũ nobis serui de¬
traxerint qd̾ enim tempus fuit
aut nostra aut patrũ nostrũ
memoria quo hec siue ambia¬
o est siue liberalitas non fue¬
rit ut locus et in circo et in

Expanded text:
aeter ipsorum suffragium, tenues, etaeter ipsorum suffragium, tenues, etsi suffragantur, nil valent gratia. ipsi denique, ut solent loqui, non dicere pro nobis, non spondere, non vocare domum suam possunt. atque haec a nobis petunt omnia neque ulla re alia quae a nobis consequuntur nisi opera sua compensari putant posse. itaque et legi Fabiae quae est de numero sectatorum, et senatus consulto quod est L.Lucio Caesare consule factum restiterunt. nulla est enim poena quae possit observantiam tenuiorum ab hoc vetere instituto officiorum excludere. at spectacula sunt tributim data et ad prandium volgo vocati. etsi hoc factum a Murena omnino, iudices, non est, ab eius amicis autem more et modo factum est, tamen admonitus re ipsa recordor quantum hae conquestiones in senatu habitae punctorum nobis, Servi, detraxerint. quod enim tempus fuit aut nostra aut patrum nostrorum memoria quo haec sive ambitio est sive liberalitas non fuerit ut locus et in circo et in
Abbreviated transcription (Latin):
fuisse. At sectabũt multi doce
mercede concedam esse crimen
hoc quidem remoto quid rep̃¬
hendis quid opul est inquit le¬
ctatoribus a metui id queris
quid opus sit eo quo semꝑ usu
sumꝰ Hoĩes tenues unũ habẽt
in nr̃m ordinẽ aut ꝓmerẽdi aut
proferendi beneficii locũ hanc
in nr̃is peticionibus operam
atq atsectacionem neq enim
fieri potelt neq postulandum
est a nobid̃ aut ab equicib ro¬
manis ut suos necessarios candi¬
datos aut sectent᷑ totos dies a
quib si domus nostra celebra¬
tur si interdũ ad forũ reducimꝰ
si uno basilice spacio honesta¬
mur diligenter obseruari ui¬
demur et coli: Tenuiorũ amn¬
corũ et non occupatorũ est ilta
adsiduitas quorũ copia bonis iu¬
ris et beneficiis de esse non solet
Noli g̾ eripere hũc inferiori ge¬
nere hoĩum fructũ offici Cato.
sine eos qui oĩa a nob̾ sꝑant ha¬
bere ipsos quoq aliquid qd̾ nob̾
tribuere possint si nichil erit p̃¬

Expanded text:
fuisse. at sectabantur multi. doce fuisse. at sectabantur multi. doce mercede; concedam esse crimen. hoc quidem remoto quid reprendis? 'quid opus est' inquit 'sectatoribus?' A me tu id quaeris, quid opus sit eo quo semper usi sumus? homines tenues unum habent in nostrum ordinem aut promerendi aut referendi benefici locum, hanc in nostris petitionibus operam atque adsectationem. neque enim fieri potest neque postulandum est a nobis aut ab equitibus Romanis ut suos necessarios candidatos adsectentur totos dies; a quibus si domus nostra celebratur, si interdum ad forum deducimur, si uno basilicae spatio honestamur, diligenter observari videmur et coli; tenuiorum amicorum et non occupatorum est ista adsiduitas, quorum copia bonis viris et beneficis deesse non solet. noli igitur eripere hunc inferiori generi hominum fructum offici, Cato; sine eos qui omnia a nobis sperant habere ipsos quoque aliquid quod nobis tribuere possint. si nihil erit pr
Abbreviated transcription (Latin):
prodisse multos qd̾ insi esset fa¬
ctum magis mirandũ iuudetur.
quid si eciam illud addam qd̾
criminosũ sit aut mirandum
qua in cuitate roganti infi¬
morũ hoĩem filios ꝓpe denocte
ex ultima sepe urbe deductũ ueni¬
re soleamꝰ in ea non esse gͣuatos
hoĩes prodire Hora tercia in cam¬
pum Hartium p̾lertim talis
uiri noĩe rogatos Quid si omẽs
societates uenerũt quarũ ex
nũo multi sedent Iud̃. Quid si
multi hoĩes nr̃i ordinis honestis¬
simis Quid si illa officiosissima
que neminẽ pacit non honeste
in uebem introire tota nacio cã¬
didatorũ si deniq ipse accusa¬
tor noster postumꝰ obuiam cũ
bene magna caterna sua ueĩt
quid habet istam multitudo ad¬
miracionis omitto clientes uici¬
nos cribulis exercitũ motum
luculli qui ad triũphũ ꝑ eos
dies uenerat hoc dico frequẽ¬
ciam in isto officio gratuitam
non modo dignitati ullius sum¬
qͣm sed ne uoluntati quidem de¬

Expanded text:
prodisse multos? quod nisi esset faprodisse multos? quod nisi esset factum, magis mirandum videretur. quid? si etiam illud addam quodcriminosum sit aut mirandum, qua in civitate rogati infimorum hominum filios prope de nocte ex ultima saepe urbe deductum venire soleamus, in ea non esse gravatos homines prodire hora tertia in campum Martium, praesertim talis viri nomine rogatos? quid? si omnes societates venerunt quarum ex numero multi sedent iudices; quid? si multi homines nostri ordinis honestissimi; quid? si illa officiosissima quae neminem patitur non honeste in urbem introire tota natio candidatorum, si denique ipse accusator noster Postumus obviam cum bene magna caterva sua venit, quid habet ista multitudo admirationis? omitto clientis, vicinos, tribulis, exercitum totum Luculli qui ad triumphum per eos dies venerat; hoc dico, frequentiam in isto officio gratuitam non modo dignitati nullius umquam sed ne voluntati quidem de
Abbreviated transcription (Latin):
didatis essent si conducti sectarẽ¬
tur. si gladiatoribus uulgo locus
cributim et item prandia si
uolgo essent data contra legẽ
Calpͥurmam factũ uideri g ita
lenatum iudicat contra legem
facta hec uideri si facta sint
decerint qd̾ nchil opus est dũ
candidatis morem gerit nam
fact. sit nec ne uehementer q̃¬
ritur infactũ sit quin contra
legem sit dubitare nemo põt.
eit gͥ ridiculũ est quod est dubi¬
um id relinquere incertũ quod
nenini dubiũ pocest esse id i¬
dicare: Atq id decernitur oĩb
postulantib candidatis ut ex
doceat .l. murena illa esse cõmis¬
sa tum egomet tibi contra legẽ
cõmissa esse concedam multi ob¬
uiam prodierũt de ꝓuĩcia dece¬
denti consulatũ petenti solet fie¬
ri et cui autem non ꝓditur re¬
uertenti. Que fuit ista multi¬
tudo pͥmũ si tibi istam rõnẽ nõ
possim reddere quid habet ad¬
miracionis tali uiro aduemẽti
Candidato consulari obuiam

Expanded text:
didatis issent, si conducti sectarendidatis issent, si conducti sectarentur, si gladiatoribus volgo locus tributim et item prandia si volgo essent data, contra legem Calpurniam factum videri. ergo ita senatus iudicat, contra legem facta haec videri, si facta sint; decernit quod nihil opus est, dum candidatis morem gerit. nam factum sit necne vehementer quaeritur; sin factum sit, quin contra legem sit dubitare nemo potest. est igitur ridiculum, quod est dubium, id relinquere incertum, quod nemini dubium potest esse, id iudicare. atque id decernitur omnibus postulantibus candidatis, ut exdoce ab L.Lucio Murena illa esse commissa; tum egomet tibi contra legem commissa esse concedam. 'multi obviam prodierunt de provincia decedenti.' consulatum petenti solet fieri; eccui autem non proditur revertenti? 'quae fuit ista multitudo?' primum, si tibi istam rationem non possim reddere, quid habet admirationis tali viro advenienti, candidato consulari, obviam
Abbreviated transcription (Latin):
Tamen asperior non est factus
piencior possum de l. p̾hilippo
de C. gallo dicere hec eadem sed
te domũ iam deducam tuam. Qͣ¬
qm ne existimas Catone ꝓ auo
prescante u̾tute cũ uere gͣuiter¬
q diceres domesticũ te h̾abere
dixisti exemplum ad mittendũ.
Est illud quidem exemplũ tibi
propositum domi s tñ nature
similitudo illuis ad te magis qͥ
illius comitãtem et facilitatem
tue grauitati seueritati que alꝑ¬
seris non ista quidem erũt meli¬
ora que nũc sunt optima s cer¬
te condita iucundius. Quare ut
ad id qd̾ institui reu̾tar tolle mi¬
hi e caula nomen Catoins re¬
moue in pretermicte auctorita¬
tem que in uidiciis aut nchil
ualere aut ad salutem debet ua¬
lere congredere mecũ crimini¬
bus ipsis quid accusas Cato
quid adfers ad iudiciũ quidat¬
guis ambitum accusas nõ de¬
fendo me reprehendis qd̾ idom
defendam qd̾ lege pͦemermi po¬
eniui ambitum non in nocẽcia¬
uł tecũ accusabo si uoles. dixi

Expanded text:
tamen asperior non est factus tamen asperior non est factus pientior? possum de L.Lucio Philo, de C.Gaio Gallo dicere haec eadem, sed te domum iam deducam tuam. quemquamne existimas Catone, proavo praestanti virtute cum vere graviterque diceres, domesticum te habere dixisti exemplum ad imitandum. est illud quidem exemplum tibi propositum domi, sed tamen naturae similitudo illius ad te magis quiillius comitatem et facilitatem tuae gravitati severitatique asperseris, non ista quidem erunt meliora, quae nunc sunt optima, sed certe condita iucundius. qua re, ut ad id quod institui revertar, tolle mihi e causa nomen Catonis, remove vim, praetermitte auctoritatem quae in iudiciis aut nihil valere aut ad salutem debet valere, congredere mecum criminibus ipsis. quid accusas, Cato, quid adfers ad iudicium, quid arguis? ambitum accusas; non defendo. me reprehendis, quod idem defendam quod lege punierim. punivi ambitum, non innocentiavel tecum accusabo, si voles. dixis
Abbreviated transcription (Latin):
xisti aut non dixille aut se potu¬
isses aut miciorem in ꝑtem inter¬
p̃tare recte ipm̃ qnͣtum ego opimi¬
one auguror ñc et animi quo¬
dam impetu concitatum et ui
nature atq ingenii elatum et te¬
centib preceptorum studiis fla¬
grantem iam ussus flectet dies
lemet et as mitigabit Et enĩ isti
ipĩ michi uidentur urĩ p̃cepto¬
res et uirtutis magistri finis of¬
ficiorũ paulo longuus ꝙͣ natura
uellet ꝓtulisse ut cũ ad ulcimũ
aio contendissemꝰ ibi tamẽ ubi
oportẽt consistẽmꝰ. Nichil igno¬
cie tum officiũ et fides postula¬
bit msericordia cõmotus ne sis
eciam in dissoluenda seueritate
s tñ est laus aliqua hũantatis
in sentencia ꝑmanente uero in¬
si sentençiam sentencia alia ui¬
cerit melior. Huisce modi odi
scipio ille fuit quẽ non penite¬
Bat facere idom qd̾ tu hab̾e eru¬
dicillimũ hoiẽm et pane domi cu¬
ius oracione et p̾ceptil qmqm
erant eadem ista que te delectãt

Expanded text:
xisti, aut non dixisses aut, si potuxisti, aut non dixisses aut, si potuisses, mitiorem in partem interpretarere. ac te ipsum, quantum ego opinione auguror, nunc et animi quodam impetu concitatum et vi naturae atque ingeni elatum et recentibus praeceptorum studiis flagrantem iam usus flectet, dies leniet, aetas mitigabit. etenim isti ipsi mihi videntur vestri praeceptores et virtutis magistri finis officiorum paulo longius quam natura vellet protulisse ut, cum ad ultimum animo contendissemus, ibi tamen ubi oporteret consisteremus. 'nihil ignoatiae, cum officium et fides postulabit. 'misericordia commotus ne sis.' etiam, in dissolvenda severitate; sed tamen est laus aliqua humanitatis. 'in sententia permaneto.' vero, nisi sententiam sententia alia vicerit melior. huiusce modi Scipio ille fuit quem non paenitebat facere idem quod tu, habere eruditissimum hominem Panaetium domi; cuius oratione et praeceptis, quamquam erant eadem ista quae te delectant,