comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dens ꝑ ceruicẽ ⁊ a lat̾ib colli diui¬
sũ uirumq alanꝰ sinꝰ ambit. atq hĩc
inde sub cingit ut constringẽs latitu¬
dinẽ uestis corpꝰ contrahat atq cõ¬
ĩgendo cõponat. hunc uulgo bra¬
brachioꝵ s uenũ sit cĩgłm. Subão¬
toriũ autẽ uocatũ ꝙ ut dictũ ẽ. sub¬
brachiis ductũ alaꝵ sinũ ambit at
q uide sub cingit. Fascia ẽ qua tegi
tur. pectꝰ ⁊ papille cõpͥmũt᷑ atq cͥs¬
panti cingła angustĩ pectus ardat᷑.
⁊ dicta faccia qd̾ ĩmod̃ fascicłi corpꝰ
alliget. hinc ⁊ fasciola qͥb uuln̾a col¬
ligant᷑. uilta dicta qd̃ ea pectus iũ¬
eitur. instar uitts ligantis. Limbzẽ¬
q̃ ambit extremitatẽ uestiũ. aut ex
filis aut exauro contexda assudaq

Expanded text:
dens per cervicem, et a lateribus colli dividens per cervicem, et a lateribus colli divisum, utrarumque alarum sinus ambit, atque hinc inde succingit, ut constringens latitudinem, vestes ad corpus contrahat, atque conjungedo componat. Hoc vulgo brabrachiorum, sed renum sit cingulum. Succinctorium autem vocatum, brachiis ductum alarum sinum ambit atque hinc inde subcingit. Fascia est qutur pectus et papille comprimuntur, atque crispanti cingulo angustius pectus arctatur. Et dicta fascia, quod in modum fasciculi corpus alliget. Hinc et fasciole quibus vulnera colligantur. Vitta dicta, quod ea pectus ligatur, instar vitis ligantisque ambit extremitatem vestium, aut ex filis, aut ex auro contexta, assutaque
Abbreviated transcription (Latin):
uictus ẽ lata zona ⁊ minꝰ lata
semicinctiũ ⁊ ułsq mininia cin¬
gbm. sam a cincto ꝑ diminutõnẽ ei¬
głm nominatũ. Cincto aciẽ uuienes
inexercitatõne campestͥ uerecunda ue¬
labant. unde ⁊ campestris dicebat᷑. bal¬
teus cuigłm milidare ẽ dictũ. ꝓpt̾ ꝙ
exeo signa dependent ad demonstrem¬
dam legionis militaris sũmã .i. sexmi
liũ sexcentoꝵ ex quo numero ⁊ ipĩ
zona g̾cũ est quã illi zonarĩ nos cĩ¬
gulũ nũcupamꝰ. Stͦsiũ aureũ cĩgu
gulũ cũ gẽmis. deͦ qͥ ait cuina. gtro¬
phio lactantes cincta papilla. S p
dentiꝰ nom̃ hoc gẽme sirophio illiga
da ẽ. lunꝰ est ciidus quẽ publice. Ha¬
bebant serui ⁊ dictus lunus. qr tns¬
u̾sas hab purpuras .i. lunas. Cal¬
tulũ cinguli genus a coacto loro dic¬
tũ. fibula gͥcum ẽ qm illi fiblm di¬
cunt qd̃ ligat. Subfibulũ sub li¬
gaculũ. Redimiculũ ẽ. qd̾ suocmoto¬
riũ siue brachilẽ nũcupamꝰ ꝙ desõe¬

Expanded text:
ctus est lata zona, et minus lata semicinctium, et utrisque minima cingulum; nam a cinctu per diminutionem cingulum nominatum. Cinctu autem iuvenes in exercitatione campestri verecunda velabant; unde et campestris dicebatur. Balteum cingulum militare est, dictum pro quod ex eo signa dependant ad demonstrandam legionis millium sexcentorum, ex quo numero et ipsiZona grecum est, quam illi zonarium, nos cingulum nuncupamus. Strophium est cingulum aureum cum gemmis: de quo dicit Cinna. Strophio lactarudentius: « Nomen hoc gemmae strophio illigaus quem publici habebant servi: et dictus limus quia transversas habebat purpuras, id est limas. Caltulum cinguli genus, a coacto loro dictum. Fibula Graecum est, quam illi †fiblin† dicunt, quod ligat. Subfibulugaculum. 5. Redimiculum est quod succinctorium, sive brachile nuncupamus, quod descen
Abbreviated transcription (Latin):
iaminasq utumir. laboriosiꝰ ĩ his¬
ĩ u̾tãnia sũmo t̾re corio. de stagno
idest sepapans ⁊ disc̾riens. Mix¬
ta enĩ ⁊ adult̾ata int̾ se ꝑignẽ me¬
talia dissociat. ⁊ ab auro argen¬
toq es plũbũq sec̾nit. alia qͦq
metatia ab igne defendit. ⁊̃ cum
sit natura eris. du ferriq duris¬
sima. si absq stagͥtio fu̾it urit᷑
uasis. Caporem facit gͣciorem

Expanded text:
lamminasque utimur. Laboriosius in Hislamminasque utimur. Laboriosius in Hisin Brittania summo terrae corio. De stagno id est separans et secernens. Mixta enim et adulterata inter se per ignem metalla dissociat, et ab auro eto aes plumbumque secmetalla ab igne defendit, et cum sit natura aeris ferrique durissima, si absque stanno fuerit, uritur vasis saporem facit gratiorem
Abbreviated transcription (Latin):
guitur. de plumbo
lumbũ dictũ. qd̾ ex eo pͥmũ pi¬
lis factis altitudo maris tẽpta¬
maris inuent̾ est. siqͥdẽ ⁊ inluscca¬
nia ⁊ ingalatia gignitur. sũma t̾ra¬
harenosa ⁊ coloris nigri ⁊ pondere
gͣuis. Int̾ueniũt ⁊ minuti calculi
maxime ⁊ torrẽtib siocatis. lauant
eas harenas. ⁊ qd̾ subsedit coqũt ĩ
forriacib. Inueniũt᷑ ⁊ in auratis
metalłꝰ. aqͣ mista calculi nigri ⁊ gͣue̾
⁊ dũ aurũ colligitur. cũ eo remanẽt¬
ma asse. postea seꝑati conflant᷑. et
ĩꝑlũbũ sibũ recoluũt᷑. Inde ⁊ eadẽ
bũ cͥca eantabã abundat. Cuiꝰ origo
duplex est. aut enĩ solũ ex sua ue¬
tia ꝓccdit. aut cũ argendo nascitur.
mixtisq uenisq odnflat᷑. hꝰ pͥmꝰ
ĩfornacib liqͦ⁊ stagnũ ẽ. s cd̾s ar¬
gentũ. qd̾ remanet suꝑaddita ue¬
na rursusq conflata: Fie nigrũ
plũbũ. India neq es. neq plum¬
hec ꝑmutat. suigro plũbo ad fistulaᷤ

Expanded text:
guitur. De plumbo . Plumbum dictum quod ex eo primum pilis factis maris altitudo temptamaris inventum est. Siquidem et in Lusitania et in Gallecia gignitur, summa tharenosa et coloris nigri, et pondere gravis; interveniunt et minuti calculi, maxime torrentibus siccatis; lavant eas arenas, et quod subsidit, quoquunt in fornacibus. Inveniuntur et in aurariis metallis aqua missa calculi nigri et graves, et dum aurum colligitur, cum eo remanent; postea separati conflantur et in plumbum album resolvuntur. Inde et eadem bum circa Cantabria abundat. Cuius origo duplex est; aut enim solus ex sua vena prodit, aut cum argento nascitur mixtisque venis conflatur. Huius primus in fornacibus liquor stagnum est, secundus argentum; quod remanet, superaddita vena rursusque conflata, fit nigrum plumbum. India neque aes neque plumhaec permutat. Nigro
Abbreviated transcription (Latin):
rotundũ a pota uocatũ. Reda ge¬
nus est uehiculi .iiͦii. uotaꝵ. has
antiqͥ retas dicebant. ꝓpt̾ ꝙ ha¬
bent uotas. Carpentũ pompatic̃
uehiculi genus ẽ qͣi carrũ põpeta¬
cum. plaustrũ uehiołm duar̃ rotaꝵ
quib onera deferimnt᷑. ⁊ dictũ plau¬
sts̃. qr uoluitur quasi diceret pila¬
Capsus carruca udiq oõtecba
qͣi capsa. pilẽptũ uł p̾toriũ ꝯtec¬
ne olim utebantur. uirgilĩ. pilẽ¬

Expanded text:
rotundum a rota vocatum. Reda genus vehiculi quattuor rotarum. Has antiqui retas dicebant, propter quod haberent rotas. Carpentum pompaticum vehiculi genus est, quasi carrum pompaticum. Plaustrum vehiculum duarum rotarum quo onera deferuntur: et dictum plaustrum, quia volvitur, quasi diceret pilaacutum. Capsus carruca undique contecta, quasi capsa. Pilentum vel petorritum conteconae olim utebantur. VergiliusAe
Abbreviated transcription (Latin):
ros appellatur. de lecticis ⁊ sellis.
ectioe a lecties herbis uocate. Stͣ¬
tus abst̾nendo dictꝰ quasi storiatꝰ.
in hiis soli antiqͥ ad dormiend̃ accuba¬
bãt ñ dũ laneis stram̃tis reꝑtis. Sto¬
ria qd̃ sit t̾ra strata. Cama ẽ. breius
Cubile ẽ cubandi locꝰ. Grabatũ gͥcũ
ẽ. baionola ẽ lectꝰ qͥ in itin̾e bauilat᷑
a bauilando .i. deportando. pulumar¬
ẽ lectus diuitũ. Unde ⁊ puliullꝰ. Spĩ¬
ge sũt in qͥb sũt spingate effigies qͦs
nos grifos dicimꝰ. puinicani lecti parui.
⁊ humiles pͥmũ a cartagine aduecti. ⁊
inde nominati. lectioe suie plutei lecti.
de quib salustꝰ rufus de uita sua. pͥ¬
mũ uiqͥt cont᷑ consuetudinẽ imꝑatoꝵ.
ip̃e lecticis ꝓlectis utebat᷑. sponda ã
ext̾ior pars lecti. pluteus int̾ior. Ge¬
niales lecti ꝓpͥe sũt qui st̾nunt᷑ puel¬
lis nubentib. Dicti autẽ geniales age¬
n̾andia lib̾is. Cimabula sũt lecti ĩqui¬
b infantes iac̾e consueu̾nt. dicta qd̃

Expanded text:
 appellatur. § 11 De lecticis et sellis. Lecticae a lectis herbis vocatae. Stratus ab sternendo dictus, quasi storiatus. In his solis antiqui ad dormiendum adcubabant, nondum laneis stramentis repertis. Storia, quod sit terra strata. Cama est brevis Cubile est cubandi locus. Grabatum Graecum est. Baianula est lectus qui in itinere baiolatur, a baiolando, id est deportando. Pulvinar lectus divitum est: inde et pulvillus. Spingae sunt in quibus sunt spingatae effigies, quos nos gryphos dicimus. Punicani lecti parvi et humiles primum a Cartagine advecti, et inde nominati. Lecticae, sive plutei lecti. De quo Rutilius Rufus de vita suauit, 'contra consuetudinem imperatorum ipse pro lectis lecticis utebatur.' Sponda autem exterior pars lecti, pluteus interior. Geniales lecti proprie sunt qui sternuntur puellis nubentibus; dicti autem a generandis liberis. Cunabula sunt lectuli in quibus infantes iacere consuerunt, dicta quod
Abbreviated transcription (Latin):
lũ. siam ⁊ alii dixerũt. suppedaneũ
qd̃ sub pedib sit. scansilia gͣdus
sunt ubi honorati in sedib sedẽt.
Sedes dicte. qm̃ ap̃ uet̾es romanoᷤ
ñ exat usus acumbendi. Uñ ĩ con¬
sed̾e dicebant᷑. postea ut ait uarro de
uita ppłi romani uiri discũbe oeꝑũt.
mulieres sede qr turpis uisus est
in mulierib accubitꝰ. Sedes singła¬
liũ. Subsolia uͦ oct̾oꝵ cachedre doc¬
toꝵ. Soliũ in qͦ reges sedent. ꝓpt̾
tutelam corꝑis sui scd̃m qͦsdam a
solididade dictũ qiͣ solid̃. scd̃m alios
ꝑ antisticon so qͣsi sodiũ a sedendo
Unde ⁊ sella qiͣ sedda dicta ẽ ⁊ subsel¬
lia qĩ subseddia. Selle curules erãt
in qͥb magistratꝰ sedentes iura.
reddebant. Dicte autẽ curules. qr
ap̃ uet̾es p̾tores ⁊ consules ꝓpter
itinus longinqͥtatẽ curru ꝑforũ¬
uehebantur. quib sedentes uira
dic̾e solebant. acurru currules
selle sunt nominaite. Tpodes soa¬
belli sũt habentes trespedes. S

Expanded text:
lum, et alii dixerunt suppedaneum, quod sub pedibus sit. Scansilia gradus sunt ubi honorati in sedibus sedent. Sedes dictae quoniam apud veteres Romanos non erat usus adcumbendi; unde et considere dicebantur. Postea, ut ait Varro de Vita populi Romani, viri discumbere coeperunt, mulieres sedere, quia turpis visus est in muliere adcubitus. Sedis singulalium. Subsellia vero ceterorum, cathedrae doctorum. Solium, in quo reges sedent propter tutelam corporis sui, secundum quosdam a soliditate dictum, quasi solidum; secundum alios per antistichon, quasi sodium, a sedendo. Unde et sella quasi sedda dicta est, et subsellia quasi subseddia. Sella curulis erat in quibus magistrati sedentes iura reddebant. Dictae autem curules, quia apud veteres praetores et consules propter itineris longinquitatem curru foruehebantur, quibus sedentes dicere jura solebant, a curru curules sellae sunt nominatae. 22. Tripodes, scamnelli sunt, habentes tres pedes, sed
Abbreviated transcription (Latin):
ebreorum litt̾as a lege cepisse ꝑ moy¬
sen. Syroꝵ autem ⁊ caldcoꝵ ꝑ abrahã.
unde ⁊ cũ hebreis ⁊ numero. ⁊ sono con¬
cordant. solis caracterib discrepant.
Egiptioꝵ litt̾as isis regina machi filia
degrecia ueniens in egyptũ repperit ⁊
egyptiis tradidit. Apd̾ egiptos autẽ
alias habuisse litr̾as sacerdotes. alias
recaꝵ litc̾aꝵ usum pͥmi phoenices in¬
uenerunt. Unde ⁊ lucanꝰ. phoenices
pͥmi magni si credit᷑ ausi. Mlansurã ru¬
dib uocem signare figuris. Hinc est qd̃̾¬

Expanded text:
eorum litteras a Lege coepisse per Moyeorum litteras a Lege coepisse per Moysen, Syrorum autem et Chaldaeorum per Abraham. Unde cum Hebraeis, et numero, et sono concordant, solis characteribus discrepant. Aegyptiorum litteras Isis regina, Inachi filia, de Graecia veniens in Aegyptum, reperit, et Aegyptiis tradidit. Apud Aegyptios autem alias habuisse litteras sacerdotes dicunt, alias terarum usum primi Phoenices invenerunt; unde et Lucanus3, 220: Phoenices primi, famae si creditur, ausi mansuram rudibus vocem signare figuris. Hinc est q
Abbreviated transcription (Latin):
nes existunt. quas ⁊ librarii. ⁊ cal¬
culatores sequuntur. quarũ disciplina.
uelut q̃dam gͣmatice artis infantia ẽ.
unde ⁊ eã uarro litterationẽ uocat. lit¬
tere autẽ sũt indices rerum. signa u̾¬
hoꝵ: quib tanta uis est. ut nob̾ dicta
alligantur. In tanta enĩ rerã uatieta¬
tc. nec disci audiendo pot̾ant omnia. nec me¬
moria contin̾i. litterc autẽ dicte quasi legit¬
tere. qd̃ iter legentib p̾stant. uł qd̾ in
legendo iterantur. litt̾e latine ⁊ g̾ce ab he¬
breis uidentur ex horte: apd̾ illos enim pͥ¬
us dictum est aleph. deinde ex simili e¬
nũciatione. apd̃ g̃oos tractũ est alpha.
inde apd̾ latinos . a. Translator eñi ex si¬
mili sono. Alt̾ius lingue lit̾tam condidit.
ut nosse possimus linguã hebraicã omĩ¬
um linguaꝵ ⁊ luterax esse matrẽ. S he¬
brei iuginti duo elementa litt̾aꝵ scd̃m
uet̾is testam̃ti libros utuntur. Greciu
guam ꝓg̾dientes uiguiti tͥa elementa ha¬

Expanded text:
nes existunt quas librarii et calculatores sequuntur, quorum disciplina velut quaedam grammaticae artis infantia est. Unde et eam Varro litterationem vocat. Litterae autem sunt indices rerum, signa verborum, quibus tanta vis est, ut nobis dicta alligantur. In tanta enim rerum varietate, nec disci audiendo poterant omnia, nec memoria contineri. 3. Litterae autem dictae, quasi legiterae, quod iter legentibus praestent, vel quod in legendo iterentur. 4. Litterae Latinae et Graecae ab Hebraeis videntur exortae. 4 Apud illos enim prius dictum est aleph; deinde ex simili enuntiatione apud Graecos tractum est alpha; idem apud Latinos a. Translator enimili sono alterius linguae litteram condidit, ut nosse possimus linguam Hebraicam omnium linguarum et litterarum esse matrem. Sed Hebraei viginti duo elementa litterarum secundum Veteris Testamenti libros utuntur; Graeci vero guam progredientes, viginti tria elementa ha
Abbreviated transcription (Latin):
signa tau infrontes uiroꝵ gentium ⁊
dolentium. Reliquas uͦ cduas sũam
⁊ ultimã sibi. uindicat xp̃c. ip̃e enĩ princi¬
pium. ipse ⁊ finis dicens. Ego sum alpha
et .o. Concurrentib enĩ in se inuicẽ. al¬
pha ad. q usꝙ deuoluitur. ⁊ Rursũ . ici. ad
alpha replicatur: ut ostend̾e̾t in se dñs.
⁊ initii decursum ad finẽ. ⁊ finis decursũ
ad initiũ. Omes autẽ lict̾e apd̾ gͥcos ⁊
u̾ba cõponunt. ⁊ numerũ faciũt. Nam

Expanded text:
signa thau in frontes virorum gementium, et signa thau in frontes virorum gementium, et dolentium. Reliquas vero duas, summam, et ultimam sibi vindicat Christus. Ipse enim principium, ipse finis, dicens: Ego sum alpha et ω: concurrentibus enim in se invicem alpha ad ω usque devolvitur, et rursus ω ad alpha replicatur: ut ostenderet in se Dominus, et initii decursum ad finem, et finis decursum ad initium. 10. Omnes autem litterae apud Graecos et verba componunt et numeros faciunt.
Abbreviated transcription (Latin):
palamides de troiano bello tres adiecit ⁊¬
x sn postquẽ simonides. id est miles. tres
alias adiecit. ⁊ s ꝓꝰ ꝓ lit̾cam pytagͦras sa¬
mius ad exemplũ uite hicmane pͥmꝰ for¬
mauit. Cuius uirgula subterior pͥmãe¬
tatẽ significat. incertã qͥppe ⁊ que ad huc
senec uiciis. nec uirtutib dedit. biuũ aũ
qd̃ suꝑ est. ab adolescentia incipit. cuius
dextera ꝑs ardua ẽ. s ad beatam uitam
tendens. Sinistra facilior. S ad labem.
ul̾itumq declucens. de q̃ sic ꝑsius ait.
Et tibi que sanior deduxit lit̾ta ramos.
Surgentem dextro. monstrauit limite
ticas litt̾as. pͥma . y. que humanã uitam
significat. de qua nũc diximus. Sod̾a .e.
lacͥam theta apponebant ad eoꝵ nomina
quos supplicio afficiebant. ⁊ dicit᷑ . e. theta
medium telum idest mortia signũ de qua
qͥdam ait. O multũ ante alias infelix
lit̾ta theta. T̾cia .t. tau. figuram demõ
terp̃tatur. de qua dictum est in ezechie¬
le angło. Transi ꝑ mediam ihetłm. ed

Expanded text:
Palamedes Troiano bello tres adiecit Η.Χ.Ω. Post quem Simonides Melicus tres alias adiecit Ψ.Ξ.Θ Υ litteram Pythagoras Samius ad exemplum vitae humanae primus formavit; cuius virgula subterior primam aetatem significat, incertam quippe et quae adhuc se nec vitiis nec virtutibus dedit. Bivium autem, quod superest, ab adolescentia incipit: cuius dextra pars ardua est, sed ad beatam vitam tendens: sinistra facilior, sed ad labem interitumque deducens. De qua sic Persius ait3, 56: Et tibi qua Samios deduxit littSurgentem dextro monstravit limite ticas litteras. Prima Υ, quae humanam vitam significat, de qua nunc diximus. Secunda Θ,amdem litteram theta apponebant ad eorum nomina quos supplicio afficiebant. Et dicitur theta medium telum, id est, mortis signum. De qua quidam sic ait: O multum ante alias infelix littera theta! 9. Tertia T, figuram demonsterpretatur; de qua dictum est, in Ezechiele, angelo: Transi per mediam Jerusalem, et
Abbreviated transcription (Latin):
ius studiis con¬
q cartaginẽsis
in .xx uiii. uolumĩb studiũ a¬
gricolationis conscͥpsit. ap̃ ro¬
manos auitẽ de agricult᷑a pͥmꝰ
cato instituit quẽ deinde martꝰ
derentiꝰ expolunt. mox uirgiliꝰ.
laude carminũ extulit. sleo mi¬
nꝰ studiũ habuerũt. postmod̾
corneliꝰ cellus. luiliꝰ attͥcus. he¬
milianꝰ. siue colomelia in signis

Expanded text:
is studiis conque Carthaginensis in XXVIII voluminibus studium agricolationis conscripsit. Apud Romanos autem de agricultura primus Cato instituit, quam deinde Marcus Terentius expolivit, mox Virgilius laude carminum extulit. Nec minus studium habuerunt postmodum Cornelius Celsus, et Julius Atticus, Aemilian
Abbreviated transcription (Latin):
ila ꝓpͥe dr̃ ꝙ sit pilis plena
feriendo dicba. de quaꝵ gen̾e ⁊ pon¬
d̾e dorcatiꝰ sic tradit. Neutu ꝑce
pilos uiuacis cond̾e cerui. ui¬
tia donec erit. geminã suꝑaddi¬

Expanded text:
d sit pilis plena. feriendo dicta, de quarum genere et pondere Dorcatius sic tradit: Neu tu parce pilos vivacis condere cervi, Uncia donec erit geminae superaddi
Abbreviated transcription (Latin):
tũs alib̾ato cortice .i. ablato. ẽ
enĩ mediũ qͥdã int̾ lignũ ⁊ corti¬
cẽ. Rami sũt qui de t̾rũco ura¬
nant. sicut a ramuccłis cet̾a. Sur¬
culi a p̾cisione serre nũcupalo
urogultũ est qd̾ de radice pullu¬
lat. Ramꝰ qͥ de ip̃o robore arboriᷤᷤ
uirga q̃ de ramis. ꝓpͥe autẽ uir¬
guctũ appeliatur. qd ad radicẽ
arboris naicit᷑ ⁊ qri mutibe ab

Expanded text:
tus a liberato cortice, id est ablato; est tus a liberato cortice, id est ablato; est enim medium quiddam inter lignum et corticem. Rami sunt qui de trunco nant, sicut a ramusculis cetera. Surculi a praecisione serrae nuncupati. Virgultum est quod de radice pullulat; ramus, qui de ipso robore arboris; virga, quae de ramis. Proprie autem virgultum appellatur quod ad radicem a
Abbreviated transcription (Latin):
sectis repisslulãt. ailii recidina
a cedendo dñt. qr post cãsum
nascunt᷑. alii a recidendo ⁊ ptia¬
lulando dixer̃t. gͦ recidurũ
uͥmors aut casus. Insitio dr̃
cũ fisso trũco. surculus fecũ¬
de arboris st̾ili miserit᷑. aut o¬
culoꝵ ĩpositõ cũ inscisso cor¬
tice libͦ aliene arboris g̾men
ĩmitut᷑. plante sũt dẽ arbori¬
b. plantaria uͦ q̃ ex leminib
nata sũt cum uadicib ⁊̃ ãt̾ra ꝓ¬
pͥa tnͣsferunt᷑. Cespites fciti¬
ces sunt qͣi cuspides uł qͣi oca
pedes. frondes qd̾ ferant uir¬
gulta uł umbͣs. Sunt autẽ cã
umbraꝵ. Oculi nodi st̃. ext̾ib
srondes exeũt. badix appellatur
qd qͣi radiis quibdam fixat̾ria
in ꝓfiuida dim̾gitur. Nam phi¬
sici dñt parẽ eẽ al ttudĩe radiẽ¬
arboris insistens radici. cora¬
cẽ uet̾e̾s coroẽ uorabant. dic¬
tus autẽ cortex qd̃ corio ligñ
tegat lib ẽ corticis ꝑs int̾ior dic¬

Expanded text:
sectis repullulant. Alii recidiva sectis repullulant. Alii recidiva a cadendo dicunt, quia post casum nascuntur. Alii a recidendo et repullulando dixerunt. Ergo recidivum, ubi mors aut casus. Insitio dicitur cum fisso trunco surculus fecundae arboris sterili inseritur; aut oculorum inpositio, cum inciso cortice libro alienae arboris germen inmittitur. Plantae sunt de arboribus; plantaria vero, quae ex seminibus nata sunt cum radicibus et a terra propria transferuntur. Cespites frutices sunt, quasi cuspides, vel quasi circa pedes. Frondes, quod ferant virgultas vel umbras; sunt autem causa umbrarum. Oculi nodi sunt ex quibus frondes exeunt. Radix appellatur quod quasi radiis quibusdam fixa terris in profunda dimergitur. Nam physici dicunt parem esse altitudinem radiboris insistens radici. Corticem veteres corucem vocabant. Dicitur autem cortex, quod corio lignum tegat. Liber est pars corticis interior, dic
Abbreviated transcription (Latin):
bustũ locũ inͦq arbores sund
uolũt acciꝑe sic̃ salictũ. sic ⁊
iurecta. ubi curgulte nouelle
tifera. Geñe autẽ feminino
arbores dm̃s. poma uͦ nent᷑.
frutex breius ẽ appellat᷑ ꝙ t̾
ram fronde tega. cuiꝰ plurͣale
nom̃ frutecta arbor alta ẽ. sil¬
ua uͦ spissũ nemꝰ ⁊breue. Sil¬
ua dicha qͣi zilua qd sbiligna
cedant᷑. Nlam g̾ci pllon lignũ
dñt. młta eñi latina noĩa g̾¬
cam płmq ethimologiã recipi¬
unt. Nemus a numinib nũ¬
cupatũ qr pagani ibi idola
constituebant. Sũt eñi nemo¬
ra arbores matores umb̾se frõ¬
dib. lucꝰ ẽ densitas arboꝵ so
lo lucẽ dethens: tpo antifrasĩ
eo ꝙ ñ luceat. siue aluce ꝙ ĩ
eo lucebant fimalia isł cerei ppt̾
nemoꝵ teriebͣs. Saltꝰ ẽ denci¬
tas arboꝵ alta uocata. hoo noĩe
eo qdꝰ exiliat inaltũ ⁊ in sub¬
lune consurgat. auiana secͥta
nemora dicta ꝙ ibi aues frec̃¬
tant. uecidiua arboꝵ sũt q̃ alisͦ

Expanded text:
bustum locum in quo arbores sunt bustum locum in quo arbores sunt volunt accipere, sicut salictum: sic et virecta, ubi virgultae novellae et tifera. Genere autem feminino arbores dicimus; poma vero neutro. Frutex brevis est appellatus quod terram fronde tegat; cuius plurale nomen frutecta. Arbor alta est. Silva vero spissum nemus et breve. Silva dicta quasi xylva, quod ibi ligna caedantur; nam Graeci ξύλον lignum dicunt. Multa enim Latina nomina Graecam plerumque etymologiam recipiunt. Nemus a numinibus nuncupatum, quia pagani ibi idola constituebant: sunt enim nemora arbores maiores, umbrosae frondibus. Lucus lo lucem detrahens, tropo antifrasi, eo quod non luceat; sive a luce, quod in eo lucebant funalia sive cerei propter nemorum tenebras. Saltus est densitas arborum alta, vocata hoc nomine eo quod exiliat in altum et in sublime consurgat. Aviaria secreta nemora, dicta quod ibi aves frequentant. Recidiva arborum sunt quae aliis
Abbreviated transcription (Latin):
tium sũt. que iñ mutatõne
loci ⁊ qͣliratem ⁊ nom̃ admutũt
uitib aut̃ int̾cet̾a magis. isda cõ¬
ueniũt oblaq̃atio. putatio ꝓ¬
paginatio. fossio. oblaqueare ẽ
latꝰ esfic̾e. Hoc aliqͥ excodicare ap¬
pellant. putare ẽ urrgã ex uite
supuacuã reseoare. criꝰ flagesł
luxͤariat. putare eñi dr̃ purga¬
re idest ampudare. traducare
tłisduce. ꝓpͥaginare uͦ flagellũ
uitis t̾oe sub mersũ st̾nere et
quasi porro pang̾e. Huio ⁊ ꝓꝑa¬
gines aꝓpagare. ⁊ ꝓtend̾e dicte.
fod̾e uͦ est foueã facẽ qͣl fouere.
siue herbaꝵ ab aruis in flexũ
creditur. eoqd̾ t̾ris fixis radici¬
b ad ħent. Uttͣq autẽ id̾ossbi ꝑe¬
ne similia sũd. q. ex uno alter̃¬
signit᷑. Nã dũ sem̃tẽ intͥrã ie¬
ceris heiba pͥus orit᷑. dehineo¬
fota consurg̃ marborẽ. ⁊ infra
arbustam suspicis. Arbusta
abbor nouella ⁊ ten̾a in qua
insertio sieri pot̃. ⁊ dicta ar̾bu¬
sta quasi arboris hasta. alii ar¬

Expanded text:
n mutatione loci et qualitatem et nomen amittunt. Vitibus inter cetera magis ista conveniunt, oblaqueatio, putatio, propaginatio, fossio. Oblaqueare est lacus efficere: hoc aliqui excodicare appellant. Putare est virgam ex vite supervacuam resecare, cuius flagellis luxuriat; putare enim dicitur purgare, id est amputare. Traducere, transducere. Propaginare vero, flagellum vitis terrae submersum sternere et quasi porro pangere. Hinc propagines, a propagare et protendere dictae. Fodere vero est foveam facere, quasi fovere.sive herbarum, ab arvis inflexum creditur, eo quod terris fixis radicibus adhaerent. Utraque autem ideo sibi pene similia sunt, quia ex uno altergignitur. Nam dum sementem in terram ieceris, herba prius oritur, dehinc confota surgit in arborem, et infra arbustam suspicis. Arbusta, arbor novella et tenera, in qua insertio fieri potest; et dicta arbusta quasi arboris hasta. Alii ar
Abbreviated transcription (Latin):
ab eo qd crebͦs uentoꝵ sustinẽt
flat᷑. Cimas uocatas qͣi comas fo
hoc nom̃ ꝑ diriuatõnẽ tslatũ.
fores nomiati ꝙ cito defluant.
de arhorib qͣi fluores ꝙ etto sol¬
uant᷑. In hiis duplex gr̃a oo
loris todoris. auaxo eñi flores solu¬
unt᷑. ⁊ephiro fiunt. Germ̃ dñs
gͣminatio. fructus nom̃ accepit.
atrumine ides eminende guatis
uo abiisiue ⁊ tnlat̾iue uecari frrue¬
tũ. ponia dicta ab opimo .i. Abu
sũt ad mãdend̾. ligna dicta q in¬
la q̃ arborib excutitur recisione
aut hastule ambuste. aut ligna ea¬
uata a tugis noĩe accepto ꝙ ita
capiat ignẽ. deͦ q uirgilius. rapiu¬
itis in fomite flãmã. torris ligͥnũ¬

Expanded text:
ab eo quod crebros ventorum sustinent flatus. Cymas vocatas quasi comas. Fohoc nomen per derivationem translatum. Flores nominati quod cito defluant de arboribus, quasi fluores, quod cito solvantur. In his duplex gratia: loris et odoris. Austro enim flores solvuntur, Zephyro fiunt. Germen dici; unde et germinatio. Fructus nomen accepit a frumine, id est eminente gutturis vero abusive et translative vocari fructum. Poma dicta ab opimo, id est sunt ad mandendum. Ligna dicta qquae ab arboribus excutitur recisione: aut hastulae ambustae, aut ligna cavata, a fungis nomine accepto: quod ita capiat ignem, de quo Virgilius: Rapuitque in fomite flammam. Lign
Abbreviated transcription (Latin):
uẽ fab̾cau̾nt. pelagiq inc̾ta peten¬
tes ꝑtuũ mare usib humanis fe¬
oetunt. Rates pͥm̃ ⁊ antiqͥesim̃ na¬
iugii genꝰ erũdib tignis asseribus¬
q consertũ. ad cuiꝰ simulitudinẽ sa¬
bricate naues ratarie dicte. nũc iam
rates abusiue naues. siam ꝓpͥe rates
sunt cõnexe inuicẽ trabes. triens
nauis magnas qmͣ g̾ci dulconẽ no¬
per eam trieris magna. Carpasia ra¬
uis a carpado insula nominata. sic̃
a rodo rodia. sicut ab alexandria. al¬
lexandrina. lib̾nce dicte a libus. Na¬
ues enĩ sũt negociatoꝵ de qualub e¬
rostrate naues uocate. ab eo ꝙ ĩ frori¬
te rostrate enra habeam ꝓptͥ screłoᷤ
ne feriant᷑ ⁊ collidant᷑. longe naties st̃¬

Expanded text:
ncerta petentes pervium mare usibus humanis fecerunt. Rates primum et antiquissimum navigii genus e rudibus tignis asseribusque consertum; ad cuius similitudinem fabricatae naves ratariae dictae. Nunc iam rates abusive naves; nam proprie rates sunt conexae invicem trabes. Trieris navis magna, quam Graeci durconem voper eam trieris magna.' Carpasia navis a Carpatho insula nominata, sicut a Rodo Rodia, sicut ab Alexandria Alexandrina. Liburnae dictae a Libyis; naves enim sunt negotiatorum. De qualibRostrate naves vocate, ab eo quod in fronte rostra erea habeant propter scopulos, ne feriantur et collidantur. Dromo autem
Abbreviated transcription (Latin):
one dr̃ cumba ⁊ caupolus sic̃ ⁊ lin¬
tris .i. carab quẽ in pado paludib
aportando uocata. utunt᷑ hiis ĩpan¬
nonia. Trabarie annice naues que
ex singłis trabib cauant᷑ q̃ alio no¬
mine littorarie nominant᷑. Hee et
caudice. ex imo ligno cauate facto. ⁊
inde caudice. qr aquator usq ad .x.
normĩes capiant. de ꝑtibus nauiũ.

Expanded text:
one et cymba et caupolus, sicut et linone et cymba et caupolus, sicut et linther, id est carabus, quo in pado paludibusa portando, utuntur his in Pannonia. Trabarie, amnice naves, que ex singulis trabibus cavantur, que alio nomine littorarie dicuntur. He et caudice, quia ex uno ligno cavato facte: et inde caudice, quia a IV usque ad X homines capiunt. DE PARTIBUS NAVIU
Abbreviated transcription (Latin):
uio ĩpelago xet̾ninias uidas Euo
auscipit gͥmo. isbi autẽ apeuouerite
pretum peodit iucẽ barea naui ꝙ̃ acce¬
pit in pelago. paro nauigiũ pirataꝵ
se fluctigero tradiõ mandatq paro
rib. Mioparo qͣs minimꝰ paro. est eñi
utunt᷑ gͥmanoꝵ pirate. in ooceani lit¬
torib uł palulib obagilitatẽ. de qͣ¬
lib historia gens inqͥt saxoñ miopa¬
ronib non uirib nitint᷑. fuge potiꝰ
qmͣ bello parati. Celones qͦs g̾ci cele¬
oͣs uocant .i. ueloces biremes. uł tri¬
ues sũt. Habentes remorũ ordinem
geminũ. Triremes ⁊̃ qͣturemes tͥũ ⁊
quatuor ordinũ. Sic ⁊ peniteres et
exerenes qͥnos uł senos ordines ha¬
bentes. Actuarie naues sũt q̃ uelis si¬
mul ⁊ remis regunt᷑. yppogamis in
qͥ eqͦs tnͣsuehere solitum ẽ. pontoni¬
um nauigiũ. fluminale tard̾ ⁊gͣue
qd̃ non nisi remigio ꝓg̾di pot̃. hinc
⁊ traiectũ .i. extentũ. Est enĩ latum.
unde ⁊ tnͣsechua dr̃ exdentꝰ funis.

Expanded text:
opter nimias undas suo suscipit gremio: ubi autem adpropinquaverit portum, reddit vicem barca navi quam accepit in pelago. Paro navigium pirataruse fluctigero tradit mandatque paronribus. Mioparo quasi minimus paro. Est enim utuntur Germanorum piratae in Oceani litoribus vel paludibus ob agilitatem. De qualibus Historia 'Gens,' inquit, 'Saxonum mioparonibus, non viribus nituntur, fugae potius quam bello parati.' Celoces, quas Graeci κέλητας vocant, id est veloces biremes vel trives sunt habentes remorum ordinem geminum. Triremes et quadriremes trium et quattuor ordinum. Sic et penteres et hexeres, quinos vel senos ordines habentes. Actuariae naves sunt quae velis simul et remis aguntur. Hippagogus, in quo equos transvehere solitum est. Pontonium navigium fluminale tardum et grave, quod nonnisi remigio progredi potest. Hic et traiectus, id est extentus: est enim latus; unde et transenna dicitur extentus funis.
Abbreviated transcription (Latin):
Hnio qui ⁊ gub̾nator quasi chohi¬
brator qd̾ cohibeat prudentia suis
hibna .i. tempestates maris. Niau¬
ta anaue dictus ꝑ duriuationẽ
sauuita autẽ ꝓ nauta poence dr̃
sicut mauors ꝓ mats. Nam uee¬

Expanded text:
nio, qui et gubernator, quasi cohibernator, quod cohibeat prudentia sua hiberna, id est, tempestates maris. Nauta a nave dictus per derivationem: navita autem pro nauta poetice dicitur: sicut Mavors pro Mars: nam re
Abbreviated transcription (Latin):
quarũdam uocabła
uł instrum̃ta arcifi¬
cum uł qͥ mĩsteriũ
exhibeant atqs ali¬
qͥd hiu̾modi deinceps ex ꝑte nora¬
da studui. artifex gen̾ale nomen
us appenatꝰ ita q̃d natus : Coree

Expanded text:
abula el instrumenta artificum, vel quae ministerium exhibent, atque aliquid huiuscemodi deinceps ex parte notanda studui. Artifex generale nomenest, appellatus ita quod navis in sorte
Abbreviated transcription (Latin):
homine artifice expectantur. ut ali¬
quid efficiat. de tͥb gen̾ib causaꝵ.
enera causaꝵ tͥa sunt. delib̾ati¬
uũ. demonstratiuũ. Iudiciale. de¬
lib̾atiuũ genus est. in quo de qͥblib
ittilitatib uite. quid arit deb̾at aut
non debeat fieri tractatur. Demonst᷑¬
tiuũ est. in quo laudabił ꝑsona. aut
uitu ꝑ abił ostenditur. Iudĩciale in qͦ
de ipsius ꝑsone facto. Aut pene aut
pͥmii sententia datur. Dictũ autẽ
iudiciele eo qd̾ iudicet hoĩem ⁊ sen¬
tentiam suam ossendat. utr̃ lau¬
dabił. p̾mio dignus sit. aut certe
reus condempnari lib̾aliqꝰ suppli-¬

Expanded text:
homine artifice expectantur, ut aliquid efficiat. De tribus generibus causarum . Genera causarum tria sunt, deliberativum, demonstrativum, iudiciale. Deliberativum genus est, in quo de quibuslibet utilitatibus vitae, quid aut debeat aut non debeat fieri, tractatur. Demonstrativum, in quo laudabilis persona aut reprehensibilis ostenditur. Iudiciale, in quo de ipsius personae facto aut poenae aut praemii sententia datur. Dictum autem iudiciale eo, quod iudicet hominem, et sententia sua ostendat utrum laudabilis praemio dignus sit, aut certe reus condemnari liberarique suppli
Abbreviated transcription (Latin):
uocatur. eo qd̾ de unaqͣꝙre in eo deli¬
be. ret᷑. hiuiꝰ gen̾is duplex ẽ suassio
⁊ dissuauo idest de expectando ⁊ fugien¬
do idest de faciendo ⁊ ñ faciendo. Suaso¬
ria autẽ in tͥb locis diuidit᷑. honesto.
utili. ⁊ possibili. hec differt aliquid a
delib̾atiua causa. quia suasoria eget
Iin suasoria autẽ due sũt que plus ua¬
lent. spes ⁊ metꝰ. Demonstratiũ dictũ
qd̾ unamqmͣꝙ rem. aut laudando. aut
uitirꝑando demonstrat. qd̃ genꝰ duas.
habet spẽs. laudem ⁊ uituꝑationẽ. lau¬
dis ordo tͥb temꝑib distinguit᷑. acite
ipsum. in ipsũ post ĩpsum. aute ip̃m
ta labores. post ip̃m. ut in freta dũ flu¬
uii current. dum montib umbre. lu¬
strabt̃. ꝯuexa polus. dum sid̾a pascet.
Semꝑ honos. nom̃q tuũ. laudesq
manebt̃. pari ordine econtrario. ⁊ in
uituꝑatione hominis. heo forma sen¬
uanda est ante hominẽ. in homiriẽ. pꝰ¬

Expanded text:
vocatur eo, quod de unaquaque re in eo deliberatur. Huius genus duplex est, suasio et dissuasio, id est de expetendo et fugiendo, id est de faciendo et non faciendo. Suasoria autem in tribus locis dividitur: honesto, utili, et possibili. Haec differt aliquid a deliberativa, quia suasoria eget In suasoria autem duae sunt quae plus valent: spes et metus. Demonstrativum dictum, quod unamquamque rem aut laudando aut vituperando demonstrat. Quod genus duas habet species: laudem et vituperationem. Laudis ordo tribus temporibus distinguitur: ante ipsum, in ipsum, post ipsum. Ante ipsumta labores. Post ipsum, ut: In freta dum fluvii current, dum montibus umbrae Lustrabunt, convexa polus dum sidera pascet, Semper honos, nomenque tuum, laudesque manebunt. 7. Pari ordine, e contrario, et in vituperatione hominis haec forma servanda est, ante hominem, in hominem, p
Abbreviated transcription (Latin):
go diniatur. an carchaginensib reddat᷑.
an eo colonia deducatur: Ex cõꝑatõe
utrum pocius. aut quid potissimũ q̃rit᷑
ad hunc modꝰ: utrum exercitus in
macedoniã contra philippũ mittat᷑.
qui socius sit auxilio an teneatur in¬
in italia. aut qm maxime contra han¬
nibalẽ copie sint.. de .iiͦiiͦ. ꝑtib orõnis¬
gumentatio. Condulio. Harum pͥma
auditoris animũ ꝓuocat. scd̾a res ges¬
tas explicat. t̾cia fidem assertionibus
facit. quarta finẽ tocius orationis
complectitur. Inchoandũ ẽ itaq talit̾
ut beniuolũ. docilẽ uł attentũ audi¬
torẽ faciamus: beniuolũ predicando.
docilem instruendo attentũ excitando.
quamur. argum̃tãd̾ ẽ ita. ut pͥmum
nr̃a firmemus. de huic adu̾sa confrin¬
gamus. Concludend̾ est ita. ut conci¬
temus animos audientis impłe q̃

Expanded text:
go diruatur, an Carthaginensibus reddatur, go diruatur, an Carthaginensibus reddatur, an eo colonia deducatur? Ex conparatione, utrum potius, aut quid potissimum quaeritur, ad hunc modum: Utrum exercitus in Macedoniam contra Philippum mittatur, qui sociis sit auxilio, an teneatur in Italia, ut quam maximae contra Hannibalem copiae sint? De quattuor partibus oratigumentatio, conclusio. Harum prima auditoris animum provocat, secunda res gestas explicat, tertia fidem assertionibus facit, quarta finem totius orationis complectitur. Inchoandum est itaque taliter, ut benevolum, docilem, vel attentum auditorem faciamus, benevolum predicando, docilem instruendo, attentum excitando. quamur. Argumentandum est, ut primum nostra firmemus, dehinc adversa confringamus. Concludendum est ita, ut concitemus animos audientis imple
Abbreviated transcription (Latin):
cia scͥptoris dissid̾e. legis contrarie sta¬
tus est. quando int̾ se due leges aut
plures discrepare noscunt᷑. Ambiguitã
ẽ. cum id scͥptum est duas aut płes
res significare uidetur. collectio uł ra¬
tiocinatio est. quando ex eo qd̃ scͥptũ
est. aliud q qd̃ non scͥptum est ĩueni¬
tur. Diffinitio legał est. cuiti uis u̾bi
qͣi in diffinitiua constitutõne. in qua
sit posita q̃ritcr. Status gͦ tam ratõna¬
les. qmͣ legales. a qͥbdam certꝰ decem¬
⁊ ocbo numerati sũt. Cei̾m scd̃m rechori¬
cos culii decem ⁊ nouem reꝑuint᷑. ꝓ¬
pterea quia translationem int̾ rationa¬
les pͥncipalit̾ affixit status. Inde se ip̃e
etiam cicero rep̾hendens trans lationẽ
ꝑatione. Contu̾sia simplex ẽ. que ab¬
colutam continet unam qõnẽ hoc mͦ.
Coruithiis bellum indicamus an nõ:
Iuncta est expłib questionib in qua
plura q̃runtur hoc pacto utrũ cartha¬

Expanded text:
tia scriptoris dissidere. Legis contrariae statia scriptoris dissidere. Legis contrariae status est, quando inter se duae leges aut plures discrepare noscuntur. Ambiguitas est, cum id, quod scriptum est, duas aut plures res significare videtur. Collectio vel ratiocinatio est, quando ex eo, quod scriptum est aliud quoque quod non scriptum est inuenitur. Definitio legalis est, cum uis uerbi quasi in definitiua constitutione in qua posita sit quaeritur. Status ergo tam rationales quam legales a quibusdam certius XVIet octo connumerati sunt. Ceterum secundum Rhetoricos Tullii decem et novem reperiuntur propterea, quia translationem inter rationales principaliter adfixit status. Inde se ipse etiam Cicero reprehendens translationem lparatione. Controversia simplex est, quae absolutam continet unam quaestionem hoc modo: Corinthiis bellum indicamus, an non? Iuncta est ex pluribus quaestionibus, in qua plura quaeruntur hoc pacto: Utrum Cartha
Abbreviated transcription (Latin):
lat. qd nos ad penitentes ꝓbauimꝰ ꝑtin̾e.
Remotio cͥminis ẽ cũ id cͥmen qd̃ inf̾t᷑
ad se. uł ab sua culpa ii. ⁊ potestate
in aliũ reus dimouere conatur. Sela¬
tio cͥminis est: cum id̾o iure factũ dr̃.
qd aliqͥs acite iniuria lacessitus sit.
Comꝑatio est cũ aliud aliqd̃ alt̾ius factũ
honestũ. aut utile contendit᷑. qd̃ ut fieret.
illud qd̾ arguit᷑ dicitur eẽ omissũ. pur¬
gatio est. cum factum qͥdẽ concedit᷑. S
culpa remouet. hec ꝑtes ht̃ tres. ĩpru¬
dentiam. casũ. necessitatem. de p̃catio ẽ
cum ⁊ peccasse. ⁊ consultu peccasse reus
confitetur. ⁊ tñ ut ignoscatur postulat:
qd̃ genus ꝑ raro potest accid̾e. Itẽ ex
legali statu. ħ oruint᷑ id est scriptũ
⁊ uoluntas leges contrarie ambigui¬
tas. collectio siue ratiocinatio ⁊ dif¬
finitio legalis scͥptum et uoluntas ẽ.
quando u̾ba ipsa uidentur cum sentẽ¬

Expanded text:
lat. Quod nos ad poenitentes probavimus pertinere. lat. Quod nos ad poenitentes probavimus pertinere. Remotio criminis est cum id crimen, quod infertur ab se et ab sua culpa, vi et potestate in alium reus demovere conatur. Relatio criminis est, cum ideo iure factum dicitur, quod aliquis ante iniuria lacessitus sit. Conparatio est, cum aliud aliquod alterius factum honestum aut utile contenditur, quod ut fieret, illud, quod arguitur, dicitur esse conmissum. Purgatio est, cum factum quidem conceditur, sed culpa removetur. Haec partes habet tres: inprudentiam, casum, necessitatem. Deprecatio est, cum et peccasse et consultu peccasse reus confitetur, et tamen ut ignoscatur postulat. Quod genus perraro potest accidere. Item ex legali statu haec oriuntur, id est scriptum et voluntas, leges contrariae, ambiguitas, collectio sive ratiocinatio et definitio legalis. Scriptum et voluntas est, quando verba ipsa videntur cum senten
Abbreviated transcription (Latin):
ua concessio. remotio cͥminis. relatõ
cͥmitus compensatio de concessione. p̃¬
gatio. ⁊ deprecatio. Coniecturał statꝰ
est. cum factũ qd̃ ab alio obicit᷑. ab
alio ꝑ negatur. Diffinitiuus status
est. cum id qd̾ obicitur nõ hoo esse
ꝯtenditur. s quid sllud sit. ad hi¬
bitis diffinitõnib aꝓpbatur. Qualitã
est dum quał bes sit quent᷑ ⁊ qr de
ui ⁊ gen̾e negocii contu̾sia agit᷑. constitu¬
tio geñał appellatur. transiatio ẽ cum
causa ex eo pendet qd̾ aut hiis ag̾e uidet᷑
quẽ oportet. aut ñ ap̃ qͦs quo temꝑe
qua lege quo cͥmine qua pena oꝑteat.
tranciatiua constitutõ qͦd actionẽ tns¬
lationis ⁊ ꝯmutatõnis indig̾e uidet᷑.
Iudicialis est. in qua equi ⁊ recti natura.
⁊ p̾muii aut pene ratio q̃ritur. Negocialis
est in qua quid iuris ex ciuili more. ⁊
equitate fit consid̾at᷑. Assũptiua ẽ que
ipsa ex se nichil dat firmi ad reculatio¬

Expanded text:
va concessio, remotio criminis, relatio va concessio, remotio criminis, relatio criminis, conpensatio. De concessione purgatio et deprecatio. Coniecturalis status est cum factum, quod alio obicitur, ab alio pernegatur. Definitivus status est, cum id, quod obicitur, non hoc esse contenditur, sed quid illud sit adhibitis definitionibus adprobatur. Qualitas est, dum qualis res sit quaeritur: et quia de vi et genere negotii controversia agitur, constitutio generalis appellatur. Translatio est cum causa ex eo pendet, quod non aut is agere videtur, quem oportet, aut non apud quos, quo tempore, qua lege, quo crimine, qua poena oporteat. Translativa constitutio, quod actio translationis et commutationis indigere videtur. Iudicialis est, in qua aequi et recti natura et praemia aut poenae ratio quaeritur. Negotialis est, in qua quid iuris ex civili more et aequitate sit consideratur. Adsumptiva est, quae ipsa ex se nihil dat firmi ad recusatio
Abbreviated transcription (Latin):
Locus cõmunis ad demonstratiuũ
uititꝑationis genus ꝑtinet. Qd̾ tñ
ab eo in aliqͦ differt. slam uituꝑatõ
que contͣria est laudi specialiter ad
certam facientis ꝑsonam ad hibetur.
Cõmuis uͦ locus genalit̾ in facti cri¬
mine p̾ponit᷑. Unde ⁊ ꝯmunis locus
dr᷑. qr absente ꝑsona ñ tantũ in ho¬
mine qnͣtũ in ĩpm cͥmen exponit᷑.
om̃e eni uiciũ non ĩ uno tantũ. s
etiam cõmune in płimis ĩuenit᷑.¬
ausarũ status de gemino statu
in qua causa consistit. id est consti¬
tutio. Greci enĩ statum a contentõne
istasim dñt. latini autẽnõ solũ a.
pugna ꝑ quam ex pugnent ꝓpositio¬
nẽ adu̾sarii. s qd̾ in eo ꝑs utraq cõ¬
sistat. fit autẽ ex intentione ⁊ de pul¬
sione. Status autẽ causaꝵ sũt duo.
rationał. ⁊ legał. de rationali oriũt᷑
coniectura. finis. qualitas. tnͣcsatio.
de fine iudicialis. ⁊ legał. de iudiciali
absoluta ⁊ assumptiua. de assumpti¬

Expanded text:
Locus communis ad demonstrativum vituperationis genus pertinet. Quod tamen ab eo in aliquo differt. Nam vituperatio, quae contraria est laudis, specialiter in certam facientis personam adhibetur. Communis vero locus generaliter in facti crimen praeponitur. Unde et communis locus dicitur, quia absente persona non tam in hominem, quantum in ipsum crimen exponitur. Omne enim vitium non in uno tantum, sed etiam commune in plurimis invenitur. § 5 De gemino statu in qua causa consistit, id est constitutio. Graeci autem statum a contentione στάσιν dicunt. Latini autem non solum a pugna, per quam expugnent propositionem adversarii, sed quod in eo pars utraque consistat. Fit autem ex intentione et depulsione. Status autem causarum sunt duo: rationalis et legalis. De rationali oriuntur coniectura, finis, qualitas, translatio. De fine iudicialis et negotialis. De iudiciali absoluta et adsumptiva. De adsumpti
Abbreviated transcription (Latin):
didit. quam a uictoria neapolĩ
appellauit. palant᷑ partheiuoꝵ
dux parthenios constituit. Taraꝰ
occuparet ⁊focenses ab eo expu¬
griati omib angustiis pͥmerẽt᷑.
iurau̾nt ut ꝓfugerent quã lon¬
gissime ab imꝑio ꝑsaꝵ. ubi ne
nom̃ qͥ dem eoꝵaudirent ates
ita in ultimos gallie sinꝰ riaui¬
b ꝓfecti armisq se adu̾sus gal¬
licam feritatem tuentes maxi¬
et gallice. Narboriã ⁊ arelat̃
⁊ pictauis coloni ꝓprii condide¬
riit. buydigallm appellatam
ferunt qd̾ burgos gallos pͥm̃ co¬
lonos habu̾it̃ quib antea culto¬
rib adimpleta ẽ. Traconã in
hispania scipiones construxer̃t

Expanded text:
didit, quam a victoria Nicopolim didit, quam a victoria Nicopolim appellavit. 62. Phalantus Partheniorum dux Parthenios constituit. Taras occuparet, et Phocenses ab eo expugnati omnibus angustiis premerentur, juraverunt, ut profugerent quam longissime ab imperio Persarum, ubi ne nomen quidem eorum audirent, atque ita in ultimos Galliae sinus navibus profecti, armisque se adlicam feritatem tuentes, Massiet Gallice. Narbonam et Arelatum et Pictavis coloni proprii condiderunt. Burdigalim appellatam ferunt quod Burgos Gallos primum colonos habuerit, quibus antea cultoribus adimpleta est. Terraconam in Hispania Scipiones construxer
Abbreviated transcription (Latin):
ex nomĩe suo romã uecauit.
hanc autem antea euander dr̃
condidisse. ut est illud. Tũc
lia nume pompilii natus. hͥ ur
bem in exitu tiberis condidit. q̃
am appellauit. Galli quidamin¬
tes. italiam ꝓfecti sunt. sedĩb¬
q ꝓpriis tuicis expulsis medio¬
lanũ atq alias urbes condid̾ũt.
uocatũ autẽ mediolanũ ab eo
qd̾ ibi sub mediolanea ꝑhibetur
inuenta historiis plaez a mesa¬
ppo greco mesappie data origaie
uersa postinod̾ in norũ calat̾e
qmͣ in exordio. cenoda fĩ pente
us penoeciam nominau̾at. Mẽ¬
to tiresie filia post int̾itũ theba¬
banoꝵ dr̃ delata in italiam mã¬
tuã constituisse. Est autẽ iue¬
necia que gallia cisalpina dr̃.
⁊ dicta mantua qd̾ mane estuet.
partenopia a partenope q̃ dam
apolim esse maluit᷑ ad ꝓnum¬
toriũ leucaden in quo accũ ap¬
polluus templũ fuit. bellũ au¬
gustꝰ contra antoniũ gessit qͦ
lucto urbem in actico sii con¬

Expanded text:
ex nomine suo Romam vocavit. ex nomine suo Romam vocavit. Hanc autem antea Evander dicitur condidisse, ut est illudVirg. Alia Numae Pompilii natus: hic urbem in exitu Tiberis condidit, quaam appellavit. 57. Galli quidam intes Italiam profecti sunt, sedibusque propriis Tuscis expulsis, Mediolanum, atque alias urbes condiderunt. Vocatum autem Mediolanum, ab eo quod ibi sus medio lanea perhibetur inventa. 58. Historiis placet a Messappo Graeco Messappiae datam originem versa postmodum in nomen Calabriae, quam in exordio Oenotri ftius Peucetiam nominaverat. Manto Tiresiae filia post interitum Thebanorum dicitur delata in Italiam Mantuam condidisse: est autem in Venetia, quae Gallia Cisalpina dicitur: et dicta Mantua quod manes tuetur. Parthenope a Parthenope quadam apolim esse maluit. Ad promtorium Leucaten, in quo Actii Apollinis templum fuit, bellum Augustus contra Antonium gessit. Quo victo, urbem in Actiaco sinu con
Abbreviated transcription (Latin):
latuiss cognominatũ ab her¬
cule ui campania pompeiam
dium troie meadem italia ue¬
uiens ex uxoris nomine laui¬
niã condidit. Ascamꝰ relicto laui¬
nie nou̾ce sueregno albam lon¬
gam edificauit. Alba autẽ udd̾a-¬
ta ꝓpt̾ col drem sui. longa qr lõ¬
gum oppidũ est iuxta ꝓlixitatẽ
colł in quo sita est. Ex hac etiã
urbe reges albanoꝵ appellati oe¬
ꝑunt. Cappuam capis siluiꝰ rex
albanoꝵ construx̃ appellatam
noniĩe conditoris. licet sint qͥ
dicant a capacitate eam cappuã
dictam. qd̃ eius t̾ra omnẽ u̾ite
fructum capiat. Alii a locis
campestrib in quib sita ẽ. est
autẽ caput urbiũ. campanie
int̾ tres maximas. romã car¬
tagniẽq iumerata. Ex qua
⁊ ꝓuincia italie campania dc̃a
est. Romulus cum utt̾fecto ap̃
albam a mulio auũ numito¬
rem u regnũ restitiuss ĩ eũ
locũ ubi nũc roma est de¬
uenit ibiq se ͭ ͤ ͤ des posuit.
menia constru: xit urbemq

Expanded text:
latuisset cognominatum. Ab Herlatuisset cognominatum. Ab Hercule in Campania Pompeia, dium Troiae in eadem Italia veniens, ab uxoris nomine Lavinium condidit. Ascanius vero relicto Laviniae novercae suae regno, Albam Longam aedificavit. Alba autem vocata propter colorem suis; Longa, quia longum oppidum est, iuxta prolixitatem collis in quo sita est. Ex hac etiam urbe reges Albanorum appellari coeperunt. Capuam Capys Silvius rex Albanorum construxit, appellatam a nomine conditoris; licet sint qui dicant a capacitate eam Capuam dictam, quod eius terra omnem vitae fructum capiat: alii a locis campestribus in quibus sita est. Est autem caput urbium Campaniae, inter tres maximas Romam Carthaginemque numerata; ex qua et provincia Italiae Campania dicta est. Romulus cum interfecto apud Albam Amulio avum Numitorem in regnum restituisset, in eum locum ubi nunc Roma est devenit, ibique sedes posuit, moenia construxit, urbemque
Abbreviated transcription (Latin):
hancg̾ci cornifheã ⁊ uocant.
hoc est ãmĩstrationẽ rei pu¬
blice. thebas boecie oachinis
ueniens a fenioib condidit the
dida alacedemone semele filio.
Sparca ab sparto filio foro¬
mo uocata q̃ fuit filius ma¬
chi. Ipsam autẽ ẽẽ spartam ꝙͣ
⁊ lacedemoniã ciuutatẽ adq in¬
de lacedemonios spartanos di¬
ci. achaia ab achaceo consruc¬
tci. pelops qui ap̃ argos regna¬
uit. peloponensem urbem cõ¬
didit. Cicrops in insula rodus
redũ edificauit. Carpatꝰ ooũ.
aeos. tisonis filiꝰ. Pauũ ange¬
uus ligurgi filius samũ. dar¬
nicam thessalus g̾ci filius edi¬
ficauit. in qua etiam ⁊ regna¬
uit. brudisiũ g̾ci cõstruxerũt
brũdiciũ autem dictum est g̾¬
ce. qdꝰ brunda caput cui dica¬
tir. Sic est enĩ utͥ ⁊cornua.
uideantur. ⁊ cap̃ flingua un
positione. ipsius ciuitatis. In
it alia autem a iono ianicuiũ.
a saturno saturmia. atq lati¬
nũ conditum. eo qd̃ ibi fugiẽs

Expanded text:
Hanc Graeci Corintheam vocant, Hanc Graeci Corintheam vocant, hoc est administrationem reipublicae. Thebas Boeotiae Cadmus veniens a Phoenicibus condidit, Thedita a Lacedaemone Semelae filio. Sparta ab Sparto filio Phoronei vocata, qui fuit filius Inachi. Ipsam autem esse Spartam quam et Lacedaemoniam civitatem, atque inde Lacedaemonios Spartanos dici. Achaia ab Achaeo constructa: Pelops, qui apud Argos regnavit, Peloponnensem urbem condidit: Cecrops in insula Rhodo Rhodum aedificavit: Carpathus Coum: Aeos Typhonis filius Paphum: Angeus Lycurgi filius Samum: Darnicam Thessalus. Graeci filius, aedificavit, in qua etiam regnavit. 49. Brundisium construxerunt Graeci. Brundisium autem dictum est Graece, quod brunda caput cervi dicatur: sic est enim, ut et cornua videantur, et caput, et lingua in positione ipsius civitItalia autem a Iano Ianiculum, a Saturno Saturnia atque Latium conditum, eo quod ibi fugiens