comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quidixit illis. propter in creduli ta temues tram: hace
quod inceliolo codicit: que cumq in nomi nemeo cre¬
denta p&uieritis accipietis: ergo quociens non ccccii¬
mus. non prestantis ẽ impos sibilitas. sed culpa dep̃
aliquifidem grano sincpis compacratẽ: pccrucem
dici quoͣ regnum celorum granosincepis conpaer&¬
tur cum apostolus dicat. &si totã fidem abuero ta
ut montes trans serã: ergo magna c̃ fides quegri¬
nosinapistoequatur: montis translatio non eiur
significctur quemoculis carnis aespicim sedillius
quicedño translotus fuercct &x lunactico: quid enm
ait: diceis mon tqͥhuic trẽ nsi hinc̃ & transibit: & qo
stultitiae coarguendis qui contendunt &epostolos
om̃s squi credentes non peruac̃ quidem hacbius re
fidem quia nullus corum monter traens tulerit: Neq
enim taentum prodert montis decclio inceliũlo cum
trocns latio & uane signorum querendoc ostenta tirꝰ

Expanded text:
credulitatem vestram. Hoc est quod in alio loco dicitur: Quaecunque in nomine meo petieritis credentes, accipietis . Ergo quoties non accipimus, non praestantis est impossibilitas, sed culpa deprealiqui fidem grano sinapi comparatam parvam dici, quoniam regnum coelorum grano sinapis comparatur, cum Apostolus dicat: Et si tantam fidem habuero, ita ut montes transferam . Ergo magna fides grano sinapis comparatur. Montis translatio non ejus significatur quem oculis carnis aspicimus, sed illius qui a Domino translatus fuerat ex lunatico. Quid enim ait: Dicetis monti huic, Transi hinc, et transibit. Ex quo stultitiae coarguendi qui contemnunt apostolos omnesque credentes ne parvam quidem habuisse fidem, quia nullus eorum montes transtulerit. Neque enim tantum prodest montis de alio in alium locum translatio, et vana signorum quaerenda ost
Abbreviated transcription (Latin):
tra suco pseceptr segerere dicat. usquequo ccccedec in
addomum tuac̃ quousq: aertis ꝑdocm indus triceꝰ. meccliut
iubente & teccliut ꝑ p&eraente : In tan tũ ccutem nonest
ircctus homini seduitio & ꝑ unum hominem iudaeor
arguit infidelitatis ut sta timintulerit: adferte cũ¬

Expanded text:
tra sua praecepta se gerere, dicat: Usquequo accedam ad tra sua praecepta se gerere, dicat: Usquequo accedam ad domum tuam? quousque artis perdam industriam, me aliud jubente et te aliud perpetrante? In tantum autem non est iratus homini sed vitio, et per unum hominem Judaeos arguit infidelitatis, ut statim intulerit: Afferte il
Abbreviated transcription (Latin):
inccquem et optulieum discipulistuis et non potuerunt cu¬
rcre eũ: quã obca usaem demonobseruans lunȩ ecursũ
Corypiat homines. & ꝑcreaturaes inpama restudeat cre¬
cctorem u praediximus: mihiccũt uidecur iuxta tropolo¬
gicm iunceticus esse. quiꝑorarum momenta mutactur
ceduigac. N& ꝑsistit incepto. sed crescit aodque decrescit.
et nunc hignem fertur quod ad ulteranqum cord& succen¬
sce sunt : Nuncincquaes que nonucc leant &xtinguere cccri¬
tactem: quod acũt dicit optuli eum discipulis tuis & non po
tuerunt curccre eum. haeten ter ecccuscet apostolus
cum in posibilitaes curaendi int̃dum noncdinbe illitactẽ
curcentum. sed eedeoꝵ quicuraendisunt fidem refecetur
dicentedño ficet tibir &eundum fidem tuã: Res pondens
ils ait: Ogenera tꝰ incredulao & ꝑuersco quous que ero
uobiscũ us que quo particer uos : Nonquo tccedio supe¬
cegnus coram tondente ossuũ inuerba furoris eripe¬
rit. se&l quo insimili tudinẽ medici si e grotum uideaet con¬

Expanded text:
li eum discipulis tuis, et non potuerunt curare eum. Quam ob causam daemon observans lunae cursum, corripiat homines, et per creaturas infamare studeat Creatorem, supra diximus. Mihi autem videtur juxta tropologiam lunaticus esse, qui per horarum momenta mutatur ad vitia, nec persistit in coepto, sed crescit atque decrescit: et nunc in ignem fertur, quo adulterantium corda succensa sunt : nunc in aquas, quae non valent exstinguere charitatem. Quopostolos, cum impossibilitas curandi interdum non ad imbecillitatem curantium, sed ad eorum qui curandi sunt fidem referatur, dicente Domino: Fiat tibi secundum fidem tuam. Respondens Jesus ait: O generatio incredula et perversa, usquequo ero vobiscum, usquequo patiar vos? Non quod taedio supeagnus coram tondente os suum, nec in verba furoris eripuit, sed quasi in similitudinem medici, si aegrotum videat con
Abbreviated transcription (Latin):
dicaentur Cum le gemus eũ abscribis & phacrises
interpectum: & breuite respondendum. qđ & iniolon¬
nis nece fecris torũ fecetio consenserit. & inoccꝗsiore
dñi herodis iunxerit uolun tetem suc̃. qui inlusim
at qued s pactum remiserit adpilatũ ut crucifigeda¬

Expanded text:
a scribis et Pharisaeis interfectum. In quo breviter respondendum quod et in Joannis nece et Pharisaeorum factio consenserat, et in occisione Domini Herodes junxerit voluntatem suam, qui illusum atque despectum remiserit ad Pilatum, ut crucifige
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃m non se mit aecur ei neq in hoc scło neq infuturo:
Et quomodo quidam nostrorum spiscopar clq pre¬
dum : Cum sclucctor dicort Omne peeccotum &blos¬
phemiam dimitti hominibus.: Quiccutẽ inspũ scõ
blaes phemauerit non dimitait ei xec in p̃senti
tempore nec in futuro : nisi forte illud demarco
euangelistoc sumamus &enplum quicccusaes teentȩ
rei manifestus & pracesit dicbis : Quicc dicebaent

Expanded text:
 non remittetur ei, neque in hoc saeculo, neque in futuro. Et quomodo quidam nostrorum episcopos atque predum, cum Salvator dicat, omne peccatum et blasphemiam dimitti hominibus: qui autem in Spiritum sanctum blasphemaverit, non dimitti ei neque in praesenti tempore, neque in futuro? Nisi forte illud de Marco evangelista sumamus exemplum, qui causas tantae irae manifestius expressit, dicens: Quia dic
Abbreviated transcription (Latin):
rit filium di haebere inmunclum sp̃mn. huic nullo tempo¬
re blaes phemioc semit tectur: uel iac locus iste in telle¬
geidus quiue bum dixerit contraefilium hominis
sccendaligatus corne mec : & me honinẽ teentum
ccrbi trans quod silius sim fcebri & frcetrerhoc¬
Ruini potatorsim teclis opinio coi queblas phemice
propte corporis in litectẽ : Quicc uton mccinifeste intellegis

Expanded text:
rit Filium Dei habere spiritum immundum, huic nullo tempore blasphemia remittetur . Vel ita locus iste intelligendus est: Qui verbum dixerit contra Filium hominis, scandalizatus carne mea, et me hominem tantum arbitrans, quod filius sim fabri, et fratres haet vini potator sim, talis opinio atque blasphemia, propt
Abbreviated transcription (Latin):
&itec & ex suꝑfluo posre& intellegi sed ec consequentibus
tectu quese monis ced dicebulum sefertur : eo quod non
possint oplre sclucctoris ꝑeel zebub opibus cõpamy
Ille cupit aenimaes hominum tenese cceptiucos dñs libereo¬
re illep̃diccet idola hicunius di noti ticm: ille trocit
acduitioc hic eduir tutes seuocat : Quo modo frgo
possunt inteseh cebere concordicm : quorum operco

Expanded text:
et ita ex superfluo possit intelligi, sed ex consequentibus textuque sermonis ad diabolum refertur: eo quod non possint opera Salvatoris Beelzebub operibus comparari. Ille cupit animas hominum tenere captivas; Dominus liberare. Ille praedicat idola; hic unius Dei notitiam. Ille trahit ad vitia: hic ad virtutes revocat. Quomodo ergo possunt inter se habere concordiam, quorum opera
Abbreviated transcription (Latin):
e contrccto loquitur. Nonenim intellegbre poterant
nsuc magestate fulgbitem : secundum lit terom
non nillis smpliciorum froctrum putanteum becꝯ¬
tudiner. & cetera quȩ secuntur In oliu&imonte docu¬
isse quod nequaquam Itoest: Ex preceden tibur
enim & sequentibus ingolilea monstractur locus
uemputamus eẽ uel thaebor uelquem lib& cchum
&celsũ montem : Denique pꝰ qua insiniuit sermo¬
nessuos sitetm sequitur: Cumacutem intro irs&

Expanded text:
enim intelligere poterant in sua majestate fulgentem. Secundum litteram, nonnulli simpliciorum fratrum putant eum beatitudines, et caetera quae sequuntur, in Oliveti monte docuisse, quod nequaquam ita est: ex praecedentibus enim et sequentibus in Galilaea monstratur locus, quem putamus esse vel Thabor, vel quemlibet alium excelsum montem. Denique postquam finivit sermones suos, statim sequitur: Cum autem introisset
Abbreviated transcription (Latin):
pecuperibus: & scducc tor ꝑesaiam lcquitur: Dñs
unxitine propter quode uangeligaere pocuperibus
misitme. Peccꝯmites qm̃ ipsipos sidebunt terram:
mcledictom spinaes & tribulos cefferentem. quan
crudelissimus quisque & bellator magisposid&. so
rocm quam pscl mifla desiderat: Credo uidere bonas¬

Expanded text:
itur: Dominus unxit me; propter quod evangelizare pauperibus misit me . Beati mites, quoniam ipsi possidebunt terram. maledictam, spinas et tribulos afferentem , quam crudelissimus quisque et bellator magis possidet; sed terram quam Psalmista desiderat, dicens: Credo videre bona
Abbreviated transcription (Latin):
rint omnẽm clum ccduersum uos mententes: Illud
mededictum contennendumest & beccttudinem
creat. quosfoelso madedicentis oreprofertur: unde
eispeciedit defimuit quace sit beccte male dieto
imne dicens madedictum adu&r sumuos ibrtenter¬

Expanded text:
rint omne malum adversus vos, mentientes. Illud maledictum contemnendum est, et beatitudinem creat, quod falso maledicentis ore profertur. Unde et specialiter definitur quae est beata maledictio, omne dicens maledictum adversum
Abbreviated transcription (Latin):
ec tetur gleriam Implese non potest: Ciccudere
tor &lexulatre debenius ut merce nobis Inecelestib
prepccr&ur. Ele ganter in quodã uolumine scrip¬
tum legimus nequeras gloriam & non dolebis
cum ingloriosus fueris: Vos eshs sod terrȩ. sol
ccpellaentur apostol quicꝑ illos uniubr sum hominũ
conditur genus : quod siscl eucenuerit in quosel¬
&ur si doctor errocuerit quocdio doctoreemen¬
docbitur : Adnihilum ucl& ultra nisiut mittea

Expanded text:
iam, implere non potest. Gaudere igitur et exsultare debemus, ut merces nobis in coelestibus praeparetur. Eleganter in quodam volumine scriptum legimus: « Ne quaeras gloriam, et non dolebis cum inglorius fueris. » Vos estis sal terrae. Sal appellantur apostoli, quia per illos universum hominum conditur genus. 25 Quod si sal evannerit, in quo salietur? Si doctor erraverit, a quo alio doctore emendabitur? Ad nihilum valet ultra, nisi ut mitta
Abbreviated transcription (Latin):
dibolur scclucctori sicadens codorcuerisme: Etenti¬
rioccudit quo dipse magis cedoracreeum debecct dn
&ldm̃ suum. Tunc reli quideum dicebolus et&ece cecces¬
serunt cengel & minist raebaent ei. Prcce cecht
temptectio ut sequatur uictoriae. Angeliministro
ut uictoris dignitaes comprob&ur t Perro gabuls
dnm̃ predicaentem. ut ubii s rochelis abcesyrus fi
rat prima ccptiuitaes ibi re demptoris p̃coniun
nec scer&ur: Ex inde coepit ihs̃ predicare &ldicer
Paceniendam agite cedpropinquo bitenim regis
cccelorum Iohanne troclito recte ipse incipit
p̃diccere. Sesinente lege consequenter oritur
quece lohcennis beqrastac antep̃ dixereet: oftenelitse

Expanded text:
diabolus Salvatori: si cadens adoraveris me: econtrario audit, quod ipse magis adorare eum debeat Dominum et Deum suum. Tunc reliquit eum diabolus: et ecce angeli accesserunt, et ministrabant ei. Praecedit tentatio, ut sequatur victoria. Angeli ministrant, ut victoris dignitas comprobetur. Terra Zabulon, Dominum praedicantem, ut ubi Israelis fuerat ab Assyriis prima captivitas, ibi redemptoris praeconium nasceretur. Exinde coepit Jesus praedicare et dicere: Poenitentiam agite, appropinquabitlis. Joanne tradito, recte ipse incipit praedicare: desinente Lege, consequenter oritur quae Joannes Baptista ante praedixerat, ostendit
Abbreviated transcription (Latin):
⁊shprimi uoctꝯsunt utchnm̃ requerentur Pisc¬
tres & inliterc mittuntur cclp̃dicaendum n
des credennum nonuirtutedĩ sede loquent ca as
lyticos & curauiteos Nonuere luncttcos sed qui
puto baentur lunatici obdocemonum fellacim
quiobseruantes lunccria tempora creoturam in¬
ftemaere cupiebaent. utcreotorem blas phemicce re¬
dun docrent. Videns ccutem turbas aescendit hi mon¬
tem: &cumsediss& aaccesserunt cdeum dircipul

Expanded text:
primi vocati sunt, ut Dominum sequerentur. Piscatores et illitterati mittuntur ad praedicandum, ne fides credentium non in virtute Dei, sed eloquentia atque trans Jordanem. Non vere lunaticos, sed qui putabantur lunatici, ob daemonum fallaciam, qui observantes lunaria tempora, creaturam infamare cupiebant, ut in Creatorem blasphemiae redundarent. Videns autem Jesus turbas, ascendit in montem, et cum sedisset, accesserunt ad eum
Abbreviated transcription (Latin):
ergo animae principcele non sccłu plationẽ ince¬
ec heone seitetia quico grartiones adicebolo Inmitaipu¬
aant & ñ ex propria naesei uolunte ar: dicebolus cediutor
esse et in noceigor melarum cogitetionum poestauctor
non pocesa : Sinccutẽ semꝑ imidiis positur leuem cogrece¬
tionum nos trcerum scintillaem suir fomitibus infleem¬
marit Non debemus opincrieum cordis quoque occul¬
eccrimaeri : sede corponir hacbitu & gestbus aeshmꝗre
quiduo semus intiinsecur : uerbi gractiac sẽpulobrẽ¬

Expanded text:
rgo animae principale non, juxta Platonem, in ceex hac sententia, qui cogitationes a diabolo immitti putant, et non ex propria nasci voluntate: diabolus adjutor esse et incentor malarum cogitationum potest, auctor non potest. Sin autem, semper in insidiis positus, levem cogitationum nostrarum scintillam suis fomitibus inflammarit, non debemus opinari eum cordis quoque occulta rimari, sed ex corporis habitu et gestibus aestimare, quid versemus intrinsecus. Verbi gratia: S
Abbreviated transcription (Latin):
aut iacarem honar in scipturis nonteentum Insa¬
luttionibur & officiis deferendis quaentum meli
mosinis acmunerum oblatione sentitur Hono¬
rac Inquid oepostolus uiducer que uere uiduȩ
sunt hic honor do num Intellegitur. & in celio
loco: prerbiteri duplice honore honor conlima¬
xime quilceborcent inusbo &doc tni necdi . Etpse
hoc maendoctum Iubemur ut bouitii turcentior
non claudcmus & dignus sit opercerius merced&
sua p̃ceperet dñs uel imbecillitceger uel paenin¬

Expanded text:
te. Honor in Scripturis non tantum in salutationibus et officiis deferendis, quantum 111 in eleemosynis ac munerum oblatione sentitur . Honora, inquit Apostolus, viduas, quae vere viduae sunt ; hic honor donum intelligitur. Et in alio loco: Presbyteri duplici honore honorandi, maxime qui laborant in verbo et doctrina Dei . Et per hoc mandatum jubemur, ut bovi trituranti os non claudamus . Et dignus sit operarius mercede sua . Praeceperat Dominus, vel imbecillitates, vel ae
Abbreviated transcription (Latin):
uissent eum un locuillius mise ute In uniub¬
scem regionbn illam. Cognoubrunt eum rumose
non feccie uł coctepis signorum. i aegnitucline
quȩ pocastebaca Inpopulis Ricem uultu plurimis
notus esuet: & ũicle quanto fidesste hominur
terroe gomescesel utt nonp̃ sortium tcentum su¬

Expanded text:
vissent eum viri loci illius, miserunt in universam regionem illam. Cognoverunt eum rumore, non facie; vel certe prae signorum magnitudine, quae patrabat in populis, etiam vultu plurimis notus erat. Et vide quanta fides sit hominum terrae Gennesareth, ut non praesentium tantum s
Abbreviated transcription (Latin):
quem silium di fuercet paulo ante confessus: In monte cun
uectore inter primor Primur asebidit . &inpcessione solus
sequitur: Peccaetum negcetionir quo dȩerepattno timore cdiscsi¬
derect : amecris stcctim ablut lecenmis: post passionem cumes¬
sbit inleccu genescoreht &e pisccesentur et dñr stcor& inlitose
alns paulaetim adnacuganaibur : ile non pacaitur morees
sed ceccinetus epbidate suostatim praecipiatur influctus
Eoden Igitur fida cerdore quo sonꝑ xunc quoque ceceris
teccsntibur : credit sepos sefcceere ꝑ uoluntetem maegistri
quodille potercet ꝑ noeturcom: Iubeme ubiire ceclte suꝑ aques
tup̃ cipe. & illico soli elebunturo undȩ loue fide corpus. quol ꝑse
graeue est: &desesicdens pecrus denceuiculae ambulabeet¬

Expanded text:
quem Filium Dei fuerat paulo ante confessus. In montem cum Salvatore inter primos primus ascendit, et in passione solus sequitur, 108 peccatum negationis quod ex repentino timore descenderat, amaris statim abluit lacrymis. Post passionem cum essent in lacu Genesareth, et piscarentur, et Dominus staret in littore, aliis paulatim navigantibus, ille non patitur moras, sed accinctus ependyte suo, statim praecipitatur in fluctus. Eodem igitur fidei ardore quo semper, nunc quoque, caeteris tacentibus, credit se posse facere per voluntatem magistri, quod ille poterat per naturam. Jube me venire ad te super aquas. Tu praecipe, et illico solidabuntur undae: et leve fiet corpus quod per se grave est. Et descendens Petrus de navicula, ambulab
Abbreviated transcription (Latin):
Dehoc signo seceut sip̃ diximur & ecclem repetere otiosi ẽ:
dumacentum In his que discrepaent Immoremur sup̃ legi
uercent mecum: Ibi quinque poenes ercent &duo pisees. hic&
septem pcenss & pccucipisculi : Ibisuꝑ ferum discũbunt. hic suꝑ
tercem: Ibiquȩ comedunt quinque milice sunt. sigeatepceniũ
repleitur dereliquis frcegmeitorum: hicsetem sporte:
Insupbiore segosigno quiec propinqui ercent &uiciniquinq¬
sensuum non ipsedñr eorum recordcegur sed discipuli &re¬
cor edaentur uespere uicince noc te & inclinaente Iacmsole:
hic ccutem ipsidñr recordectur & miseris sedicie¬

Expanded text:
De hoc signo jam supra diximus, et eadem repetere otiosi est: tantum in his quae discrepant, immoremur. Supra legverant mecum. Ibi quinque panes erant et duo pisces: hic septem panes et pauci pisciculi. Ibi super fenum discumbunt: hic super terram. Ibi qui comedunt quinque millia sunt, juxta panum replentur de reliquiis fragmentorum: hic septem sportae. In superiori ergo signo, quia propinqui erant et vicini quinqsensuum non ipse Dominus eorum recordatur, sed discipuli recordantur, vespere, vicina nocte et inclinante jam sole. Hic autem ipse Dominus recordatur, et miser
Abbreviated transcription (Latin):
necesse duersos cibos questre & emere sibiigiotos pets
cimserim hebecent calstẽ pcenen: Dccte eis uos non¬
eunes qiro uocet apostolos ad fraeçtionem peenis acalli
senon hccbere cestanabus meegnitodo signi notior fict
Despondoint ei non hebemus hncnisi quinque pcener¬

Expanded text:
necesse diversos cibos quaerere, et emere sibi ignotos panes, cum secum habeant coelestem panem. Date illis vos manducare. Provocat apostolos ad fractionem panis, ut illis se non habere testantibus, magnitudo signi notior fiat. Responderunt ei: Non habemus hic nisi quinque pane
Abbreviated transcription (Latin):
clum nia goribur derelican grens greditur in pccrter
trri &sidonis ut arrior sidonior quȩ curor&: oilie
ccutem chananea e greditr definibus pristinir utela¬
mans fihȩ impegr& scenite aem: Obsa uccquiꝰol inquin¬
to decimoloco filia channa neae sceneaur: Misgere
Inde nouit uocaere filiũ đđi quit egressco Icem fuereca

Expanded text:
atoribus derelictis, transgreditur in partes Tyri et Sidonis, ut Tyrios, Sidoniosque curaret. Mulier autem Chananaea egreditur de finibus pristinis, ut clamans filiae impetret sanitatem. Observa quod in quinto decimo loco filia Chananaeae sanetur. Miserere Inde novit vocare f
Abbreviated transcription (Latin):
ganter quod eccuene debaent afemento phocrisae¬
orum & scd duceorum sed scribtur ec aestte gur quod
obliti sint eos secum tollere: hoc est fhmbitum dequo
acpostolus loquitur: Modicum fembitum goatem
mcer scem corrumpit : Istius modi fermeitum quod
omni rectione uitaondum est haebuit martion &ua
lortinur & omnes lierectici fermertum bicene ũt hce b&¬

Expanded text:
gantes, quod cavere debeant a fermento Pharisaeorum et Sadducaeorum? Sed Scriptura testatur quod obliti sint eos secum tollere. Hoc est fermentum, de quo et Apostolus loquitur; Modicum fermentum totam massam corrumpit . Istiusmodi fermentum, quod omni ratione vitandum est, habuit Marcion, et Valentinus, et omnes haeretici. Fermentum
Abbreviated transcription (Latin):
gent corpus iħu nequetotum uesq m̃ tum eiur sed ee¬
trenẽ fimbnicem & qui cumque ceaigerint scence¬
buntur: Fimbncom uesdmbiti eius minimum mcen¬
dcctum Intellege quod qui traens gressus fuete
mininus uoccebitur in segno caelorum uel codsump¬
tionbn corporis ꝑ quc̃e uenimus eedue bumdĩ

Expanded text:
gant corpus Jesu, neque totum vestimentum ejus, sed extremam fimbriam; et quicunque tetigerint, sanabuntur. Fimbriam vestimenti ejus, minimum mandatum intellige: quod qui transgressus fuerit, minus vocabitur in regno coelorum, vel assumptionem carnis, per quam venimus
Abbreviated transcription (Latin):
& cerdo re mbttis suprae diximus qui consi dorte roge¬
ufrect scel ucctorem dicens dñe situes iube me uonre
edte suꝑ cequeer quice poululum timuit Dr̃ modice
fidei quecre dibitesd: : quid nobis dicbidum est. qui
huius modicȩ fidei mimiinem quiosbn habonus poro¬

Expanded text:
qui confidenter rogaverit Salvatorem dicens, Domine, si tu es, jube me venire ad te super aquas, quia paululum timuit, dicitur ei, Modicae fidei, quare dubitasti? Quid nobis dicendum est, qui hujus modicae fidei nec minimam quidem habemus port
Abbreviated transcription (Latin):
aubae multae haebentes secũ motus clodus c&cus clebiles
& cclios multus. & pro iceunt eor adpeder eiur. ineo loco
ubi lactinis inter pres arcenstulit Debiler ingrecos
scribtum est IΥAADΥE quol non genercele debili¬
tocc secdunius in firmitaor est nombi ut quomodo
ceppellecur qui unc̃e maenum debilan hab& : nos pro pri¬
eace aem huius uerbi non hoebemur: Vnde & in consequetbur
eucongelis tec ceterorum debilium &eposuit sceniticaer horũ
tecut: quidenim sequitur Et curceuit eor iter it ci bemire¬
sortr uiedbites mutos loqueter clodu combulanter cacor

Expanded text:
ultae, habentes secum mutos, caecos, claudos, debiles, et alios multos. Et projecerunt eos ad pedes ejus. In eo loco ubi Latinus interpres transtulit, debiles, in Graeco scriptum est, κυλλοὺς, quod non generale debilitatis, sed unius infirmitatis est nomen: ut quomodo appelletur qui unam manum debilem habet. Nos proprietatem hujus verbi non habemus. Unde et in consequentibus evangelista caeterorum debilium exposuit sanitates, horum tacuit. Quid enim sequitur. Et curavit eos: ita ut turbae mirarentur, videntes mutos loquentes, claudos ambulantes, caecos
Abbreviated transcription (Latin):
uenit adeos ambulcens suꝑmare : Stectioner &ugili&e mili¬
tecres. Ineerne horarum spatia diuiduntur: quae neloego checc
ne mundi eis aicilium p̃btrm: Et uidoites eum suprtomas
ambulaentem turbati sunt chebites quiec ftentas ino est:
Siuxe tee mcertionem & inconieheum dñs noster Non estnce¬
tus ex uirgine seduisus infaentes mocte. Quomo lonune
a postoli timeit nefcentets ma uideant : Et p̃timore elame¬
hoc curat & tmeitibus p̃cipit cdicens: Habeae fiduciam
nolite gimere : & quod sequitur ego sum: nec subiungit quis
sit uel ex uoce sibi note poterent eum Intellegere quiꝑ
obs curces noctis tenebsuer loquebatur uel ipsum esse i¬
tebeent quon locutum ad mosen nouecent ib &x dices
filuis irł qui est misit me aduos: Respondons ceutem pe¬
trur dixit: dñe situes iubeme ubure cedte suꝑ cequaes¬

Expanded text:
iliae militares in terna horarum spatia dividuntur. Quando ergo dicit, ne mundi eis auxilium praebiturum. Et videntes eum supra mare ambulantem, turbati sunt, dicentes: quia phantasma est. Si juxta Marcionem et Manichaeum, Dominus noster non est natus ex Virgine, sed visus in phantasmate: quomodo nunc apostoli timent ne phantasma videant? Et prae timore clamahoc curat, et timentibus praecipit, dicens: Habete fiduciam, nolite timere. Et quod sequitur, Ego sum, nec subjungit quis sit, vel ex voce sibi nota poterant eum intelligere, qui per obscurae noctis tenebras loquebatur, vel ipsum esse repetebant, quem locutum ad Moysen noverant: Haec dices filiis Israel: qui est, misit me ad vos . Respondens autem Petrus, dixit: D
Abbreviated transcription (Latin):
sxus fraoglis &cceates minor mimero indignisunt:
unde &innumbrorum libro quo tibis feccor odetes aolps
leuitae & ex exitur uel turinae pugnantium. describun¬
tur sorui& mulierer & poruoli & uulgus ignobile
absque numeo p̃ tbrmittitur & compulit discipulos suos
odoneo dimitter& turbets : Discipulis p̃cepit cotens fre¬
tocre. & compellit ut aescendaent nocuiculam : quo sermo¬
ne ostbiditur Inuitoreor adño secessisse dumccmore
p̃ceptoris xepunctã quidem temporis e abeo uolunt
& iohconnis qui uidetent gloricm taens for ingt forsi¬
sequi non potest. nisi locerit eccm Iuxttemgere in litore
et alubrit Indeseto: quod ocutem ascendit solus osttre
non cedeum seferors qui dequinque pcenibus quinque
opert euis In te olm̃ & hominem que diui scsint :

Expanded text:
sexus fragilis et aetas minor, numero indigni sunt. sexus fragilis et aetas minor, numero indigni sunt. Unde et in Numerorum libro quoties sacerdotes atque Levitae, et exercitus vel turbae pugnantium describuntur, servi et mulieres, et parvuli, et vulgus ignobile absque numero praetermittitur. Et statim compulit Jesus donec dimitteret turbas. Discipulis praecepit transfretare, et compulit ut ascenderent naviculam: quo sermone ostenditur invitos eos a Domino recessisse: dum amore praeceptoris ne punctum quidem temporis ab eo volunt , et Joannes, qui viderant gloriam transformari, forsisequi non poterat, nisi docuisset eam juxta mare in littore, et aleret in deserto. Quod autem ascendit solus orare, non ad eum referas qui, de quinque panibus quinque opera ejus inter Deum hominemque divisa sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
Seditionem quidem populi uerebactur propter
iohannem a quo sciebaet cambaes iniordane plu¬
rimaer bati satas. sed amore uincebatur
uxoris obcuius cerdorem eticc̃ cłi praeceptec
nec lexfract die ceũt naeteelis hero dis sodteuit
hero dicer in medio &placcuit herodi Nullum inul
nimus aliũ obseuasse diem nactalis suae nisi hero¬
dem &pharronem utquorum srtet poer impieaas
quod inuitus & nolenf ꝓpe iurcm̃ tum homicidium
fecerit quiad hoc forte Iurccuit ut future occnsions
turur fuete annon : quod in se ego repudiaturur fuit
contem nese debutt &mpropheta damihi inquid hic
indisco coput io hannir bceptiste : herodiaes timeir nehero¬
des aliquaendo respicera uel philippo frrtri amicur
fier& ad que inlicite nupdae repudio solueraturgmon&
filicom ut ipso sitctim conuiuio caput iohannes postul&e
digno operi sccltoctionis. dignũ scenguinis p̃mium: Et con¬

Expanded text:
Seditionem quidem populi verebatur propter JSeditionem quidem populi verebatur propter Joannem Baptistam, a quo sciebat turbas in Jordane plurimas esse baptizatas; sed amore vincebatur uxoris, ob cujus ardorem etiam Dei praecepta neglexerat . Die autem natalis Herodis saltavit filia Herodiadis in medio: et placuit Herodi. Nullum alium invenimus observasse diem natalis sui, nisi Herodem, et Pharaonem, ut quorum erat par impietas, quod invitus et nolens propter juramentum homicidium fecerit, qui ad hoc forte juravit, ut futurae occisioni turus fuerat, an non? Quod in se ergo repudiaturus  Al. repudiatus fuit, contemnere debuit et in propheta. Da mihi, inquit, hic in disco caput Joannis Baptistae. Herodias timens ne Herodes aliquando resipisceret, vel Philippo 102 fratri amicus fieret, atque illicitae nuptiae repudio solverentur, monet filiam, ut in ipso statim convivio, caput Joannis postulet: digno operi saltationis, dignum sanguinis praemium. Et con
Abbreviated transcription (Latin):
Uecus ncersira historia philippum hero dis inccioris
filium sub quo dñr fugit᷑ ccegiptũ fractrem huius hero¬
dir sub quo pcessus est xp̃r duxisse uxorẽ hero dicedem
quibus deẽ contrix generum simul tecaibur tulis sefili ã
sucem & indolo sẽ prioris marta hero dis Inimicieius
nuptis copulcess& : quisit ccũt hic philippur. Euange¬
lista luces plenius doc&: Anno quinto decimo
tberii caestris procuraente pontio pilato iuelcetem
the crarehec autem gallilae&e herode philippo uego
frectre eius the araer chaiturae & tra conitidir
regionir: Ergo iohannis baptista qui uenerat in
spũ &uir tute heliae eccdem cc̃etoritraem qua
ille chcb cornpuerat Rhiez abel. arguit hero¬
dem & hero diccde quod in licitaes nuptices feçchint
& non liceat frctriuiusiti. germano uxorem
illius ducere mccͥlenr periclitari aputregẽ
quam propte cdulactionẽ ẽẽ In memor p̃cep¬
torum dĩ Et uolem illum occidere timutt popu
lum quicc sicite propheatem illum haebebant

Expanded text:
etus narrat historia Philippum Herodis majoris filium, sub quo Dominus fugit in Aegyptum, fratrem ejus Herodis sub quo passus est Christus, duxisse uxorem Herodiademquibusdam contra generum simultatibus, tulisse filiam suam, et in dolorem prioris mariti, Herodis inimici ejus nuptiis copulasse. Quis sit autem hic Philippus, evangelista Lucas plenius docet: Anno quintodecimo imperii Tiberii Caesaris, procurante Pontio Pilato Judaeam; tetrarcha autem Galilfratre ejus tetrarcha Ituraeae et Traconitidis regionis . Ergo Joannes Baptista qui venerat in spiritu et virtute Eliae, eadem auctoritate qua ille Achab corripuerat, et Jezabel , arguit Herodem et Herodiadem, quod illicitas nuptias fecerint, et non liceat, fratre vivente germano, uxorem illius ducere: malens periclitari apud regem, quam propter adulationem esse immemor praeceptorum Dei. Et volens illum occidere, timuit populum, quia sicut prophetam eum habebant.
Abbreviated transcription (Latin):
quod cum audissar iħr secessit inde innocuiculee
in locũ defertum seor sum: mecem bcopaste nunta¬
ant scelucoton quec auditoo secedit. In locum desertum
non ut quidam cerbitontur timore mortis sed pet¬
cens Inimcis suis ne homicidio bomicidium iun gestes
uelindion pacsche suum intetam differens inquo
propte scccrac mertum Immolandus est agnus fipis¬
tes credentum sangiune resꝑgota: siue Iideo recesss
ut nobis p̃be& ex enplum uitende ultro a re dentuꝰ¬

Expanded text:
iculam in locum desertum seorsum. Necem Baptistae nuntiant Salvatori, qua audita, secessit in locum desertum. Non, ut quidam arbitrantur, timore mortis, sed parcens inimicis suis, ne homicidio homicidium jungerent. Vel in diem Paschae suum interitum differens, in quo propter sacramentum immolandus est agnus, et postes credentium sanguine respergendi . Sive ideo recessit, ut nobis praeberet exemplum vit
Abbreviated transcription (Latin):
cedus timus uitiosum esre auditorem quiccut obscura
mconifestes ut mcnifeste dictto obscure uollit intes¬
legere: Non intellegitr quiccomne quod indr cet io
Inuscoem uccdit Et insecessũ memit tiaur: Omina
eucengeliorum locee aput hereaicos & ꝑutrsos
plence sunt scandcelis: & ex õce sereitiolec quidõ
ccolum nicentur quod dnis phr̃ sicae disputtionis
gnecrus put& omner cibor inubitrem ire & in se¬
cessit digeri cums taetim infuseescae ꝑcertus
& ueices acmedullas neruas quȩ fundantur
unde & multas quiuitio sehomacĩ ꝑ pegem sunt¬
dnecent uomitum. post caenaer Rpronelic stectim
euomere quo dingres sehnt & tame corpulbto
esre qui ccl primũ tactum. liqui diorcibur
et potur ꝑ menbra fundantur: sedistus modi ho¬
dere ostbidunt sucem : quẽc uisenim tenuis hõmor
& liqubis escec cum inueur &cortibur concoctec fu¬
erit e digeit ꝑ occultor mecctus corpons quolgs

Expanded text:
imus vitiosum esse auditorem, qui obscura manifeste, aut manifeste dicta obscure velit intelligere. Non intelligitis, quia omne quod in os intrat in ventrem vadit et in secessum emittitur? Omnium evangeliorum loca apud haereticos et perversos plena sunt scandalis. Et ex hac sententiola quidam calumniantur, quod Dominus, physicae disputationis ignarus, putet omnes cibos in ventrem ire et in secessu digeri, cum statim infusae escae per artus et venas, ac medullas nervosque, fundantur. Unde et multos qui vitio stomachi perpetem sustineant vomitum, post coenas et prandia statim evomere quod ingesserint, et tamen corpulentos esse, quia ad primum tactum liquidior cibus et potus per membra fundantur. Sed istiusmodi hodere, ostendunt suam. Quamvis enim tenuis humor et liquens esca, cum in venis et artubus concocta fuerit et digesta, per occultos meatus corporis, q
Abbreviated transcription (Latin):
sunt Ernor iudcceorũ seclus nostrr est & hesecico
est fecbn filius miraris sibiidit inffdtiibus cumbi¬
seit inpactre: Hocus iste plenius in supite dicito
contite heluidium libellio &x positus ẽ: Ihs̃ ccutem
dix̃ eir: Non est prophegec sine honore nisi inpce

Expanded text:
 Error Judaeorum salus nostra est, et haereticorest fabri filius? Miraris si errent in fratribus, cum errent in patre? Locus iste plenius in supradicto contra Helvedium libello expositus est. Jesus autem dixit eis: Non est Propheta sine
Abbreviated transcription (Latin):
nicom uestc sesponsione confuteet: cum In quiel
uos prop ter tsorditionẽs hominum p̃eepte dmñ
ne glega uis quar ediscipulos meos cerguendos
creditis quod seniorum iusstc pcerui pbiedcent
ut łi scita custodicent: Nam dr̃ dixit honora

Expanded text:
era responsione confutat. Cum inquit vos propter traditionem hominum praecepta Domini negligatis, quare discipulos meos arguendos creditis, quod seniorum jussa parvi pendant, ut Dei scita custodiant. Moyses enim dixit: Honora
Abbreviated transcription (Latin):
prae ue lebunt aduersus etcm ego portos inperi
nas ꝑ quas inͥl& tihomines ducuntur adtartacrãs
Nemo iteq put& demortedici qđ a postoli conditio¬
ne mortis subiacti Non puerint quoꝵ martyria
uideat coruscre: Et tibi dabo claues regnicelo r
quod cumq: liga ueris suꝑterrac eritligatum &
& incelis: Ts tum locum ep̃i & prerbiteri Non intel¬
legente aliquid ribi depharis eoꝵ ad sumunt suꝑ¬
cilio ut ueldamnent innocenter uelsoluerȩ se noxius
Arbi trentur. cum a pud dm nonsentencia sacerdotũ

Expanded text:
s eam. Ego portas inferi nas, per quas illecti homines ducuntur ad tartarum. Nemo itaque putet de morte dici, quod apostoli conditioni mortis subjecti non fuerint, quorum martyria videat coruscare. Et tibi dabo claves regni coelorum, et quodcunque ligaveris super terram, erit ligatum et et in caelis'. Istum locum episcopi et presbiteri non intelligentes aliquid sibi de Phariseorum assumunt supercilio, ut vel damnent innocentes vel solvere se noxios arbitrentur, cum apud Deum non sententia sacerdotu
Abbreviated transcription (Latin):
quodeor erudiui inparuulo iudocee loco. In uniuersis
non possunt occidere ergo anima inuisibilir etrs¬
corporaclis est secundum crassiorem dico nosti
corporis substaendam uel eocerte tempore punie¬
tur et supplicia sendent quan do pristinũ cors
receperit ut cum p& cauit cumi pro & puniatur Eun
necm Nomengehenne uderibur libris non inubu&ir
sed primum asceluatoreponitur : Quera murergo
quece sit sermonir huius occasio : Idolu bocal fuis seruox¬
toherusedem cedracdicem montis moria In quibursilo a
fluit Nen semellegmur : hccde ucellis & parucecaempi
plentoes in riguacerat & ne morora plena que decur
isrcchel dementiam uenerat ut deserta templi uicinia.
ibi hostiees Immolarent. & rigorem relegionis delcice
cerent. Aceppellebectur locur ipse gehennom idest
minturdr̃ relocumipsum Impl&urum cedocuerib:
mortuorum : &nequaquã uoc&ur thoph& & bechal
sed uoc&ur pols andrion idest tumulur mortuorũ:
futuracergo supplicu᷑ &pccene perp&uace quibus

Expanded text:
quod vos erudivi in parvulo Judaeae loco, in universis non possunt occidere: ergo anima invisibilis et incorporalis est, secundum crassiorem dico nostri corporis substantiam. Vel eo certe tempore punietur, et supplicia sentiet, quando pristinum corpus receperit, ut cum quo peccavit, cum ipso et puniatur. nam. Nomen gehennae in veteribus libris non invenitur, sed primum a Salvatore ponitur. Quaeramus ergo quae sit sermonis hujus occasio. Idolum Baal fuisse juxta Hierusalem, ad radices montis Moria, in quibus Siloa fluit, non semel legimus. Haec vallis et parva campi planities, irrigua erat et nemorosa, plenaque deliciis, iam populus Israel venerat, ut deserta templi vicinia ibi hostias immolaret, et rigorem religionis deliciae iarent. Et appellabatur locus ille gehennom, id esminatur Deus se locum ipsum impleturum cadaveribus mortuorum, ut nequaquam vocetur Topheth et Baal, sed vocetur Polyandron, id est tumulus mortuorum. Futura ergo supplicia et poenae perpetuae, quibus
Abbreviated transcription (Latin):
dccpendent &e prioribur : Prudenr leetorcatue semꝑ
suꝑ fheitiosom intellegbiom ut nontui sensui afeem¬
peres scrpturces. sed scripturis iungas sensumtuum
& intelle ger quidiequatur suprae dxerat Noltes
mere eos qui occidunt corpus onimaem ccutem non possun
occidere. Nuncloquitur consequetr nonne duopas¬
seres asseudieunt & unus exily non cccdit suꝑterram
sine pac treuestro : Et estsensus : si parucc anim ccha &uhi
cebrquedõ auctore non decidunt & inomnibus est prouide¬
cioo & quȩ h his periture sunt sinedĩ uoluntate non pereum
Vos quice & erniestis non debeir qmere qđ ebsquedi uiuct or
prouidentac : isterensur & supradictusest respicite uola¬
dliccceh quiccnon serunt nequem&unt ne que congregoent
inhorrea & pacterueste cccelestis pacsc&illa nonne uos

Expanded text:
cave semper superstitiosam intelligentiam; ut non tuo sensui attemperes Scripturas, sed Scripturis jungas sensum tuum, et intelligas quid sequatur. Supra dixerat: Nolite timere eos qui occidunt corpus, animam autem non possunt occidere: nunc loquitur consequenter, Nonne duo passeres asse veneunt, et unus ex illis non cadet super terram sine Patre vestro? Et est sensus: Si parva animalia et vilia absque Deo auctore non decidunt, et in omnibus est providentia, et quae in his peritura sunt, sine Dei voluntate non pereunt: vos qui aeterni estis, non debetis timere quod absque Dei vivatis providentia. Iste sensus et supra dictus est: Respicite volatilia coeli, quoniam non serunt, neque metunin horrea, et Pater uester cęlestis pascit illa. nonne uos
Abbreviated transcription (Latin):
ndomes dcoseius : beel gebub i dolumest cccaron quo luoca¬
urin regõ uolumine ilolum murcaxe. beel ipsetbel
iue behocl zebubacutem musca dr̃. Principemergo
demoniorum &xspurcirsimi Idoli appellacbeent uocaebuls
quimus ea dieitur propter inmundiciom quoce &ete¬
minat succuitatem ole Nihilenim opertum est qu
non reuelabitur &occultum quod nonsci&ur : Et quor¬

Expanded text:
s eos. Beelzebub, idolum est Acaron, quod vocatur in Regum volumine idolum muscae . Beel, ipse est Bel, sive Baal: Zebub autem musca dicitur. 62 Principem ergo daemoniorum ex spurcissimi idoli appellabant vocabulo, qui musca dicitur, propter immunditiam, quae exterminat suavitatem olei . Nihil enim opertum est quod non revelabitur, et occultum quod non scietur. Et quo
Abbreviated transcription (Latin):
hr̃ cacputsuum Ostdiditur ccuten nobir & obhoc scrabã
cepudiatum quod signorum uidens magnitudinem sequi nolus it
celucctorem &lucro &xoperum mirecculis querbr& Hoc
dem desiderans quod & simon mogur ap&ro emere uoluerat:
tehrergosder iurtae sentergace dñĩ condem nactur & dr̃ei
sim pocuꝑ tꝯs. & nehospiciolum quidem hecbecem & non
meo uter te&cto Alius cutem dediscipubrenis aitilh¬
Dñẽ ꝑmitteme primum irȩ & sepellre patrem meum
Quqchimile interscribem & discipulum: ille me gstrumuouat
hiclnm̃ confrtour: Ille propto pi&ccosocesionem cd se¬
pehbidum pcetrem iredenderat: Sstesecuturumse quo¬
lbe esse promitat non mecgistrum quacrens sedex macostro
mortuos suos Mortuus est quicum que non eredit:
iccutem mortuum sepelit mortuur nondebemx carcẽ
hcebhe : mortuorum seduiu dirgum nedum solhiero
sumus demortur nos quoque mortui ccpellemurł
Quintum signum fdcit quando cescen¬
sextum quando inresione gdrccrenorum deditpotestero

Expanded text:
re caput suum. Ostenditur autem nobis, et ob hoc Scribam repudiatum, quod signorum videns magnitudinem, sequi voluerit Salvatorem, ut lucra ex operum miraculis quaereret, hoc idem desidTalis ergo fides juste sententia Domini condemnatur et dsim paupertatis, ut ne hospitiolum quidem habeam, et non meo utar tecto? Alius autem de discipulis ejus ait ilermitte me primum ire, et sepelire patrem meum. Quid simile est inter Scribam et discipulum? Ille magistrum vocat, hic Dominum confitetur. Ille propter pietatis occasionem, ad sepeliendum patrem ire desiderat: iste secuturum se quolibet esse promittit, non magistrum quaerens, sed ex magistrs sepelire mortuos suos. Mortuus est, quicumque non credit. Si autem mortuum sepelit mortuus, non debemus curam habere mortuorum, sed viventium: ne dum solliciti sumus de mortuis, nos quoque mortui appellemur. Quintum signum fecit, quando ascenSextum, quando in regione Gerasenorum dedit potestatem
Abbreviated transcription (Latin):
umalp̃dicactonem cepostob: mittebcentur quibur & proprie
hctumert. In uicem gerqum necebiertor & inciuitetẽ sccmari¬
tecnorum ne intracueritrquod ꝑsecitonem timerenon
ebecent : & debeant dechincere quod quidem uidenus
n principio fecisse credentes quacmodehorta hiero soly mir
ꝑsecutione dis ꝑsdesunt Inuni uerscc̃ Iudoceã ut tribulad¬
onis occecsio fier& euaengelii semincerium : spiritachter
cutem porsumus dicerecumꝑsecut nos fuerint Inunccciui¬
acte hoc est inuno scripturcrum libro uel testmonio
uccmins contendosur fuerit ꝑ secutor antep̃sidium scclua¬
iris adueni& quam acduersceriis uictoria concedatur

Expanded text:
prie dictum est: In vias gentium ne abieritis, et in civitates Samaritanorum non intraveritis , quod persecutionem timere non debeant et debeant declinare. Quod quidem videmus in principio fecisse credentes, quando, orta Hierosolymis persecutione, dispersi sunt in universa Judea, ut tribulationis occasio fieret Evangelii seminarium. Animadverautem possumus dicere: Cum persecuti vos fuerint in una civitate, id est, in uno Scripturarum libro, vel testimonio et quamvis contentiosus fuerit persecutor, ante praesidium Salvatoris adveniet, quam adversariis victoria concedatur
Abbreviated transcription (Latin):
mone appellatur saloo lach siue salamcelach. Iolestpax
tecum: Quodautem p̃epit tocleest Introeuntes clomum poccẽ
in p̃ cocmini hosptꝗ & quaentum In uobis est discordicce bellcese¬
cdocte: sinccutem hor t oefuerit contracdicqo uors mercedem hoc¬
sermones uestros ex euntesforcrdedomo uel oleciuitate &¬
citqte puluerem depechibus uestiis Puluir excietur depedi¬
bur Intestmonium leeborissui quo ingressi sint ciuitaten
et̃ dicctio cepostohece adillos urque ꝑ uenerit: siue &x cutitur
pulus utnihil ceberr Rȩcipicent ne ceduictum quidem necer¬
sccrium qui eucengelium spreuerint : Amendicouobis talli¬
noebiliur erit terrccesodomorum & gomorrȩ orum indies
dicii quocmilliciuita: si tolleraebiluserit taroce socdi
morum etgomorrcceorum quac̃ illeciuitat quoce non res¬
perit e uoengelium. &idcirco tolleraebibus quice sodomird
morris non fuit p̃diccctumuic ccutem p̃diccctum sit
tecmen non receperit eucengeliumrgo interp& catones

Expanded text:
mone appellatur SALOM LACH   sive SALOM EMMACH  , id est, pax tecum. Quod autem praecipit, tale est: Introeuntes domum, pacem imprecamini hospiti, et quantum in vobis est, discordiae bella sedate. Sin autem orta fuerit contradictio, vos mercedem hasermones vestros, exeuntes foras de domo, vel civitate, excutite pulverem de pedibus vestris. Pulvis excutitur de pedibus, in testimonium laboris sui, quod ingressi sint civitatem, et praedicatio apostolica ad illos usque pervenerit. Sive excutitur pulvis, ut nihil ab eis recipiant, ne ad victum quidem necessarium, qui Evangelium spreverint. Amen dico vobis, tolerabilius erit terrae Sodomorum et Gomorrhaeorum in die judicii, quam illi civitati. Si tolm  Al. Gomorrheis quam illi civitati quae non receperit Evangelium, et idcirco tolerabilius, quia Sodomis et Gomorrhis non fuit praedicatum, huic autem praedicatum sit, et tamen non receperit Evangelium: ergo inter peccatores
Abbreviated transcription (Latin):
bertos Interro gacte quir ineac dignus est &ibimaen&e don&c exe¬
tos: suꝑ ordincetione epi & diecconis pcculur loquitur: Oport&
ecitem & testimonium eor haeberebonum cebhis quiforis sunt
Apostol noucem introeunter urbem scire non poteraent quis qua¬
lirerr& : Ergohospes focmac eligbidus est popul &iudicio uicinorũ
nep̃ dicctqonbs dignitaes suscipiendir infacmic decurp&ur cũ
uniudrsis debecent p̃ diccere. Hosper unus elertur non tribu¬
ens beneficiumei quic put sȩ maensurus est sed accipiens: Hoc

Expanded text:
rrogate quis in ea dignus sit, et ibi manete, donec exeatis. Super ordinatione episcopi et diaconi Paulus loquitur, Oportet autem eos et testimonium habere bonum ab his qui foris sunt. . Apostoli novam introeuntes urbem, scire non poterant quis qualis esset. Ergo hospes fama eligendus est populi, et judicio vicinorum, ne praedicationis dignitas suscipientis infamia deturpetur. Cum universis debeant praedicare, hospes unus eligitur, non tribuens beneficium ei qui apud se mansurus est, sed accipiens, hoc
Abbreviated transcription (Latin):
conunea ccutem hir quiea tecigatur usibum squire catecize
Inommibono utquorum drcipuli meunt sp̃i tahae consortes
eor fegicent ccernechẽc suorum. non inccuceritcm sedmneces¬
toetem Hede hisoricae chxerimur: e&lerum secundum
eunicem quee in onis est possdere : Aurum sepelegimus
prosensu Argerum prosermone. des prouoce: Hccdemꝰ
disciplines. non sch ponderep̃mi ne que duplicieẽ animo u¬
que pedes nostror mortiferis uincuhs alligerir sechecm̃
dercm Ingsedientes eẽ nudor. neque habereuir gecm qu
uertictur in colobruns neque incchop̃sidio caernir iñto
quiccishus modi urge& beculur crundineures¬

Expanded text:
cet autem is qui catechizatur verbo ei qui se catechizat in omni bono : ut quorum discipuli metunt spiritualia, consortes eos faciant carnalium suorum: non in avaritia, sed in necessitate. Haec historice diximus. Caeterum secundum pecuniam quae in zonis est, possidere. Aurum saepe legimus, pro sensu; argentum, pro sermone; aes, pro voce; haec disciplinas, non saeculi pondere premi, neque duplici esse animo, neque pedes nostros mortiferis vinculis alligari, sed sanctam terram ingredientes, esse nudos; neque habere virgam quae vertatur in colubrum, neque in aliquo praesidio carnis inniti , quia istius modi virga et baculu
Abbreviated transcription (Latin):
cellacrium secum uecent : Ne que duces tunicar : Inlucbur
dunieis uid&urmihi csuplex ostbidere uestimentum non
quoln locis scythice & glactielim uerigbitibur unocquis
dunica debeat eẽ contemptur sed quo intunica uefhmdrtũ
Intellegemur nechouestra al iudnobis futumorum
dmorer  truemus: nequeccelciaementa &placto p̃cipitur du
corponis summitaetes noneẽ uelaendas noe ced suoce fieridebi
molthcce caepitr &x pedum cumenim ha& haebuerint frm

Expanded text:
cellarium secum vehebant. Neque duas tunicas. In duabus cellarium secum vehebant. Neque duas tunicas. In duabus tunicis videtur mihi duplex ostendere vestimentum. Non quo in locis Scythiae et glaciali nive rigentibus una quis tunica debeat esse contentus: sed quo in tunica vestimentum intelligamus: ne alio vestiti, aliud nobis futurorum timore servemus. Neque calciamenta. Et Plato praecepit duas corporis summitates non esse velandas, nec assuefieri debere mo
Abbreviated transcription (Latin):
mortuor susci¬
quii uenustate Indocts & in litterets ne mocreder& poli¬
edrqbus regneccelorum latpotestor don In firmos cure tn
epnosur mundatte decemones ecite ut maegnitudinem promir¬
num preb& maegnitudo signorum: & quiaesemꝑ donaspirita¬
e simercis melia situiliora fiunt. adiungitur auaertaae con¬
empnato: gracts ecccepiras grottsdacte : Ego ma gister & clñp
brque pretio hoc uobis tribui gͦ & uor sine p̃todacte ne eucen¬
eli gradom corrumpactur : Nolite possidere aurum neque
ergbitum neque pecuniecm . In goniruestris non peram inuia
noncluces tunicas non celcicmenta neque uirgocm snmcenu
dignus estenim operaeriur cibosuo : Consequenter he& p̃cepit
eucnge liga toribur ueritatis quiburantedixerat graets
sihoebuis sent aurum etcergortum uideboentur non cocuscesco¬
rent nihil cogtare decraestino: Non percem inuia: Ex hoc
p̃cepto aerguit philosephur qui uulgo ceppellantur bocctro¬
peritce quod contemptores scł &om̃a pronihilo ducentes

Expanded text:
mortuos susciquii venustate indoctis et illitteratis nemo crederet, pollicentibus regna coelorum, dat potestatem infirmos curare, leprosos mundare, daemones ejicere, ut magnitudinem promissorum probet magnitudo signorum. Et quia semper dona spiritualia si merces media sit viliora fiunt, adjungitur avaritiae condemnatio. Gratis accepistis, gratis date. Ego magister et Dominus absque pretio hoc vobis tribui, et vos sine pretio date, ne Evangelii gratia corrumpatur. Nolite possidere aurum, neque argentum, neque pecuniam in zonis vestris. Non peram in via, neque duas tunicas, neque calciamenta, neque virgam. Dignus est enim operarius cibo suo. Consequenter haec dat praecepta evangelizatoribus veritatis, quibus ante dixerat: Gratis io. Nam si habuissent aurum et argentum, videbantur non causa sarent nihil cogitare de crastino. Non peram in via. Ex hoc praecepto arguit philosophos, qui vulgo appellantur Bactroperitae, quod contemptores saeculi et omnia pro nihilo ducentes,