comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
samnitiũ magis legiones: ꝗͣ maiestatem dictatoriã & disciplinas
militarẽ ab magr̃o equitũ uictam & uersam dictitans: si illi ĩꝑiũ
spretũ impune fuiss&. Itaq plenus minarz ireq profectus ĩ castra
cum maximis itinerib iss& non tñ praeuenire famã aduentus sui po¬
tuit. Praeuenerunt .N. ab urbe: qui nuntiarent dictatorẽ auidũ poe¬
nae uenire alterius pene uerbis ł Manlii factum laudantẽ. Eabius
contione extemplo aduocata obtestatus milites est ut qua uirtute
rem .p. ab infestissimis hostib defendissent: eadẽ se cuius ductu au¬
spitioq uicissent ab impotente crudelitate dictatoris tutarentur.
Uenire amentẽ inuidiaq iratũ uirtuti alienae felicitatique. Fuere
quod se absente res egregie gesta ess&. malle si fortunã mutare possa
apud samnites ꝗͣ romanos uictoriam esse. imperiũ dictature spre-¬

Expanded text:
Samnitium magis legiones quam maiestatem dictatoriam et disciplinam Samnitium magis legiones quam maiestatem dictatoriam et disciplinam militarem a magistro equitum uictam et euersam dictitans, si illi impune spretum imperium fuisset. itaque plenus minarum iraeque profectus in castra, cum maximis itineribus isset, non tamen praeuenire famam aduentus sui potuit; praecucurrerant enim ab urbe qui nuntiarent dictatorem auidum poenae uenire, alternis paene uerbis T. Manli factum laudantem. Fabius contione extemplo aduocata obtestatus milites est ut, qua uirtute rem publicam ab infestissimis hostibus defendissent, eadem se cuius ductu auspicioque uicissent ab impotenti crudelitate dictatoris tutarentur: uenire amentem inuidia, iratum uirtuti alienae felicitatique; furere quod se absente res publica egregie gesta esset; malle, si mutare fortunam posset, apud Samnites quam Romanos uictoriam esse; imperium dictitare spre
Abbreviated transcription (Latin):
turbatis hostib intulit signa. xx. milia hostiũ caesa eo die tradunt᷑
Auttores habeo bis cum hoste signa collata dictatore absente.bis rẽ
egregie gestam. Apud antꝗssimos scriptores una haec pugna ĩuenit᷑.
in quibusdã annalib tota res praetermissa est. Mag̃r equitũ ut ex
tanta caede multis potitus spoliis. congesta in ingente aceruũ hostilia
arma subito igne concremauit: seu uotũ id deoꝵ cuipiã fuit: seu
credere lib& fabio auctori eo factũ ne suae gloriae fructũ dictator
caper&: nomẽq sibi scriber&: aut spolia in triũpho ferr&. Luterae
quoq de re prospere gesta ad senatũ non ad dictatorẽ missae argu¬
mentũ fuere mĩme cum eo cõmunicantis laudes. Ita certe dictator
id factũ accepit: ut laetis aliis uictoria parta praese ferr& irã tristitiã¬
q. Misso itaque repente senatu: se ex curio prorupit. Enĩuero non

Expanded text:
turbatis hostibus intulit signa. uiginti milia hostium caesa eo die traduntur. turbatis hostibus intulit signa. uiginti milia hostium caesa eo die traduntur. auctores habeo bis cum hoste signa conlata dictatore absente, bis rem egregie gestam; apud antiquissimos scriptores una haec pugna inuenitur; in quibusdam annalibus tota res praetermissa est. magister equitum ut ex tanta caede multis potitus spoliis congesta in ingentem aceruum hostilia arma subdito igne concremauit, seu uotum id deorum cuipiam fuit seu credere libet Fabio auctori eo factum ne suae gloriae fructum dictator caperet nomenque ibi scriberet aut spolia in triumpho ferret. litterae quoque de re prospere gesta ad senatum non ad dictatorem missae argumentum fuere minime cum eo communicantis laudes. ita certe dictator id factum accepit, ut laetis aliis uictoria parta prae se ferret iram tristitiamque. misso itaque repente senatu se ex curia proripuit, tum uero non
Abbreviated transcription (Latin):
auit ut locosese tener&:: ne uese absente cum hoste manũ consereret.
Fabius cum profectionẽ dictatoris per exploratores comꝑiss& ꝑinde
omnia soluta apud hostes ac si nemo romanis in samnio ess&: seu fe¬
rox adolescens indignitate accensus: quod omnia in dictatore uende¬
rentur reposita esse seu occasione bene gerendae rei inductus: exercitu
instructo paratosq ad umbriũ ita uocant locum: acie cũ samnitib
conflixit. Ea fortuna pugnae fuit: ut nihil relictũ sit: qđ si affuisset
dictator melius geri potuerit. non dux militi nõ miles duci defuit.
ques & auctore l. Cominio tribuno militũ qui aliquotiẽs impetu
capto prorũpere non poterat hostiũ agmen: detraxit frenos equis
atq ita concitatis calcarib ꝑmisit ut sustinere eos nulla uis posset.
per arma per uiros late stragem dedere. Secutus pedes impetũ eꝗtũ

Expanded text:
auit ut sese loco teneret neu absente se cum hoste manum consereret. Q. auit ut sese loco teneret neu absente se cum hoste manum consereret. Q. Fabius cum post profectionem dictatoris per exploratores comperisset perinde omnia soluta apud hostes ac si nemo Romanus in Samnio esset, seu ferox adulescens indignitate accensus quod omnia in dictatore uiderentur reposita esse seu occasione bene gerendae rei inductus, exercitu instructo paratoque profectus ad Imbrinium—ita uocant locum—acie cum Samnitibus conflixit. ea fortuna pugnae fuit ut nihil relictum sit quo, si adfuisset dictator, res melius geri potuerit; non dux militi, non miles duci defuit. eques etiam auctore L. Cominio tribuno militum, qui aliquotiens impetu capto perrumpere non poterat hostium agmen, detraxit frenos equis atque ita concitatos calcaribus permisit ut sustinere eos nulla uis posset; per arma, per uiros late stragem dedere; secutus pedes impetum equitum
Abbreviated transcription (Latin):
quã uario euenti gestum est. Nam & puastauit agros & populãdo
atq urendo tecta hostiũ sata in aciẽ inuitos extraxit. Et ita prcelio
uno accidit uestinoꝵ res haud quãꝗͣ tñ incruento milite suo: ut
non in castra solum refugerent hostes: sed iam ne uallo quid̃ aut
fossis freti dilaberentur in oppida situ urbium moenibq se defen¬
suri. Postremo oppida quoq ui oppugnare adortus: primo catenã
ingenti ardore militũ ac uulneꝵ ira.: quod haud fere quisꝗͣ inte¬
ger prcelio excesserit: stalis cepit. Deinde tingiliam utriusq urbis
praedam militib: quod eos neq portae neq muri hostiũ arcuerãt:
concessit. In samniũ incertis itum auspiciis est. Cinus rei uiciũ non
in belli euentũ quod prospere gestum ess&: sed in rabiem atque iras
imꝑator uertit. Nanq papirius dictator a pullario monitus cum
ad auspitiũ repetendũ romam proficisceretur: magr̃o equitũ denũti¬

Expanded text:
quam uario euentu gestum est. nam et peruastauit agros et populando quam uario euentu gestum est. nam et peruastauit agros et populando atque urendo tecta hostium sataque in aciem inuitos extraxit; et ita proelio uno accidit Uestinorum res, haudquaquam tamen incruento milite suo, ut non in castra solum refugerent hostes sed iam ne uallo quidem ac fossis freti dilaberentur in oppida, situ urbium moenibusque se defensuri. postremo oppida quoque ui expugnare adortus, primo Cutinam ingenti ardore militum a uolnerum ira quod haud fere quisquam integer proelio excesserat, scalis cepit, deinde Cingiliam. utriusque urbis praedam militibus, quod eos neque portae nec muri hostium arcuerant, concessit. in Samnium incertis itum auspiciis est; cuius rei uitium non in belli euentum, quod prospere gestum est, sed in rabiem atque iras imperatorum uertit. namque Papirius dictator a pullario monitus cum ad auspicium repetendum Romam proficisceretur, magistro equitum denunti
Abbreviated transcription (Latin):
rucini: quos si uestinus attingeretur omnes habendos hostes. Ui¬
cit tñ pars quae in praesenta uideri potuit maioris animi ꝗͣ consilii
Sed euentus docuit fortes fortunã iuuare. Bellum ex auctoritate
patr populus aduersus uestinos iussit. Prouintia ea Bruto Sãniũ
Camillo sorte euenit. Exercitus utroq ducti & cura tuendor finiũ
hostes prohibiti coniungere arma. Caeterz alterz consulẽ L. furiũ: cui
maior moles rerz imposita erat morbo graui implicitũ fortuna bello ⁊¬
subtraxit. Iussusq est dictatorẽ dicere rei gerendae causa. Lõge cla¬¬
rissimũ bello ea tempestate dixit l. Papiriũ tursorem. A quo fabius
Maximus Rutilanus mag̃r equitũ est dictus. Par nobile reb in eo ⁊¬
magr̃atu gestis: discordia tñ qua prope ad ultimũ dimitationis uen¬
tum est nobilius. Ab altero tonsule in uestinis multiplex bellũ nec us-¬

Expanded text:
rucini, quos, si Uestinus attingeretur, omnes habendos hostes. uirucini, quos, si Uestinus attingeretur, omnes habendos hostes. uicit tamen pars quae in praesentia uideri potuit maioris animi quam consilii; sed euentus docuit fortes fortunam iuuare. bellum ex auctoritate patrum populus aduersus Uestinos iussit. prouincia ea Bruto, Samnium Camillo sorte euenit. exercitus utroque ducti et cura tuendorum finium hostes prohibiti coniungere arma. ceterum alterum consulem L. Furium , cui maior moles rerum imposita erat, morbo graui implicitum fortuna bello subtraxit; iussusque dictatorem dicere rei gerendae causa longe clarissimum bello ea tempestate dixit, L. Papirium Cursorem , a quo Q. Fabius Maximus Rullianus magister equitum est dictus, par nobile rebus in eo magistratu gestis, discordia tamen, qua prope ad ultimum dimicationis uentum est, nobilius. ab altero consule in Uestinis multiplex bellum nec us
Abbreviated transcription (Latin):
pecuniae creditȩ bono debitoris non corpis obnoxiũ ess&. Ita nexi so¬¬
luti: cautũq in poster ne nectarentur. Eodem anno cum satis ꝑ
se ip̃m samnitiũ bellum: & defectio repens lucanoꝵ: auctoresq de-¬
fectionis tarentini solicitos hr̃ent patres: accessit ut & uestinus po¬
pulus samnitib sese coniunger&. Quae res sicut eo anno sermonib
magis passim hominũ iactata ꝗͣ in publico ullo concilio est. Itaque in¬¬
sequentis anni consulib Furio Eamillo iterz lunio Bruto Scena nł¬
la prior potorq res uisa est de qua ad senatũ referrent. & ꝗͣꝗͣ noua
res erat: tñ tanta cura patres incessit: ut ꝑiter eam susceptã neglectã¬
q timer&. ne aut impunitas eoꝵ lasciuia supbiaq aut bello poenae
expetitae motu propinquo atq: ira coneirent finitimos populos. Et
erat genus omne abunde bello samnitib par. Marsi peligni a ma¬

Expanded text:
pecuniae creditae bona debitoris, non corpus obnoxium esset. ita nexi sopecuniae creditae bona debitoris, non corpus obnoxium esset. ita nexi soluti, cautumque in posterum ne necterentur. eodem anno cum satis per se ipsum Samnitium bellum et defectio repens Lucanorum auctoresque defectionis Tarentini sollicitos haberent patres, accessit ut et Uestinus populus Samnitibus sese coniungeret. quae res sicut eo anno sermonibus magis passim hominum iactata quam in publico ullo concilio est, ita insequentis anni consulibus, L. Furio Camillo iterum Iunio Bruto Scaeuae, nulla prior potiorque uisa est de qua ad senatum referrent. et quamquam <non> noua res erat, tamen tanta cura patres incessit ut pariter eam susceptam neglectamque timerent, ne aut impunitas eorum lasciuia superbiaque aut bello poenae expetitae metu propinquo atque ira concirent finitimos populos; et erat genus omne abunde bello Samnitibus par, Marsi Paelignique et Mar
Abbreviated transcription (Latin):
est conatus. deinde postꝗͣ asꝑnabantur flagitiũ aures: minis terri¬
tare atque itidẽ admonere fortunae. Postremo cũ ingenuitatis magis
ꝗͣ praesentis conditionis memorẽ uider&: nudari iub& uerberaque
afferi. Quib laceratus iuuenis cum se in publicũ proripuiss& libi¬
dinem crudelitatẽq conquerens foeneratoris: ingens uis hominũ: tũ
aetatis miseratione atq indignitate iniuriae actensa: tum suae condi¬
tionis liberorzq suoꝵ respectu in forz: inde agmine facto cõcurrit.
Et cum consules tumultu repentino coacti senatũ uocarent introeun¬
tib in curiã patrib luceratum iuuenis tergum procũbentis ad singulo¬
rum pedes ostentabant. Uictũ cũ eo die ob impotentẽ iniuriã unius
ingens uinculum fidei: iussiq: consules ferre ad populũ: ne quis nisi i
noxã meruiss& donec poenã luer& in compedib aut neruo teneret

Expanded text:
est conatus; dein, postquam aspernabantur flagitium aures, minis terriest conatus; dein, postquam aspernabantur flagitium aures, minis territare atque identidem admonere fortunae; postremo, cum ingenuitatis magis quam praesentis condicionis memorem uideret, nudari iubet uerberaque adferri. quibus laceratus iuuenis cum se in publicum proripuisset, libidinem crudelitatemque conquerens feneratoris, ingens uis hominum cum aetatis miseratione atque indignitate iniuriae accensa, tum suae condicionis liberumque suorum respectu, in forum atque inde agmine facto ad curiam concurrit; et cum consules tumultu repentino coacti senatum uocarent, introeuntibus in curiam patribus laceratum iuuenis tergum procumbentes ad singulorum pedes ostentabant. uictum eo die ob impotentem iniuriam unius ingens uinculum fidei iussique consules ferre ad populum ne quis, nisi qui noxam meruisset, donec poenam lueret in compedibus aut in neruo teneretur;
Abbreviated transcription (Latin):
nouaretur. legatiq ad eam rem mittuntur. Repentina res quid quam
causã nullam tam ne fidem quid hẽbant coacti & samnitib obsides
dare & praesidia in loca munita recipere. caeci fraude &ira nihil re¬
cusarunt. Dilucere deinde breui fraus coepit postꝗͣ cuminũ falsorum
auctores tarentũ cõmigrauere. Sed omissa de se omni potestate nihil
ultra ꝗͣ ut poeniter& frustra restabat. Eo anno plebi romanae uelut
aliud initiũ libertatis factum est: quod ligari nexi desierũt. Mutatũ
aut̃ ius ob unius foeneratoris simul libidinẽ simul crudelitatẽ insignẽ.
L.Papirius is fuit cui cum t. Publius ob aes alienũ paternũ nexum de¬
diss&: quae aetas formaq misericordiã elicere poterat & ad libidinẽ
& contumeliã animũ accenderunt: ut florem aetatis eius fructũ ad¬
uenticiũ creditor ratus: primo ꝑlicere adolescentẽ sermone incesto

Expanded text:
nouaretur, legatique ad eam rem mittuntur. repentina res quia quam nouaretur, legatique ad eam rem mittuntur. repentina res quia quam causam nullam tam ne fidem quidem habebat, coacti a Samnitibus et obsides dare et praesidia in loca munita accipere, caeci fraude et ira nihil recusarunt. dilucere deinde breui fraus coepit postquam criminum falsorum auctores Tarentum commigrauere; sed amissa omni de se potestate nihil ultra quam ut paeniteret frustra restabat. eo anno plebi Romanae uelut aliud initium libertatis factum est quod necti desierunt; mutatum autem ius ob unius feneratoris simul libidinem, simul crudelitatem insignem. L. Papirius is fuit, cui cum se C. Publilius ob aes alienum paternum nexum dedisset, quae aetas formaque misericordiam elicere poterant, ad libidinem et contumeliam animum accenderunt. ut florem aetatis eius fructum aduenticium crediti ratus, primo perlicere adulescentem sermone incesto
Abbreviated transcription (Latin):
solam gentem restare: Nec eam ip̃ãm satis ualidã qñ lucanus defece¬
rit. quem reuocari adhuc impelliq ad abolendã sonetatem romanã
posse : si qua ars serendis discordiis adhibeatur. Haec consilia cũ apđ
cupidos rer nouandarr ualuissent: ex iuuentute quidã lucanorum
pretio acciti: clari magis inter populares ꝗͣ honesti inter se multati ip̃i
uirgis cum corpora nuclata intulissent in ciuiũ coetu uociferati sũt se
quod castra romana ingredi ausi essent: ab consule uirgis cesos ac ꝓpe
securi ꝑcussos esse. Deformis uel ꝑse suapte natura res cũ spẽm iniuriȩ:
magis ꝗͣ doli praese ferr&. Concitati omnes cogunt clamore suo magr̃a¬
tus senatum uocare & alii circũstantes conciliũ bellum in romano poscũt.
alii ad concitandũ arma multitudinẽ agrestiũ discurrũt. Tumultuq
&iam sanos consternante animos: decernitur ut sotietas cũ samnitib re¬

Expanded text:
solam gentem restare nec eam ipsam satis ualidam, quando Lucanus defecesolam gentem restare nec eam ipsam satis ualidam, quando Lucanus defecerit; quem reuocari adhuc impellique ad abolendam societatem Romanam posse, si qua ars serendis discordiis adhibeatur. haec consilia cum apud cupidos rerum nouandarum ualuissent, ex iuuentute quidam Lucanorum pretio adsciti, clari magis inter populares quam honesti, inter se mulcati ipsi uirgis, cum corpora nuda intulissent in ciuium coetum, uociferati sunt se, quod castra Romana ingredi ausi essent, a consulibus uirgis caesos ac prope securi percussos esse. deformis suapte natura res cum speciem iniuriae magis quam doli prae se ferret, concitati homines cogunt clamore suo magistratus senatum uocare; et alii circumstantes concilium bellum in Romanos poscunt, alii ad concitandam in arma multitudinem agrestium discurrunt, tumultuque etiam sanos consternante animos decernitur ut societas cum Samnitibus re
Abbreviated transcription (Latin):
ipõs in amicitiã rediisse. Publio triumphus decretus: quod satis cre¬¬
debatur obsidione domitos hostes in fidem uenisse. Duo singularia
haec ei uiro proemia contigere: prorogatio imperii: non ante in ullo
facta & exacto honore triumphusAliud subinde bellũ cũ alteri¬
us orae gentis exortum.Nanq tarentini cum rem paleopolitanam
uana spe auxilii aliꝗͣdiu sustinussent: post ꝗͣ romanos urbe potitos
accepere: uelut destituti ac non quia ip̃i destituissent increpare pale¬
opolitanos. ira atque inuidia in romanos fuere eo & quod lucanos
& apulos nam utraq eo anno sotieras coepta est in fidẽ populi. ro.
uenisse allatũ est. quippe prope modũ ꝑuentum ad se esse. iamque
in eo rem fore:ut romanũ aut hostes aut domini habendi sĩt.Discri¬
men profecto rer suar in bello samnitiũ: euentuq eius rei uerti eã

Expanded text:
ipsos in amicitiam redisse. Publilio triumphus decretus, quod satis creipsos in amicitiam redisse. Publilio triumphus decretus, quod satis credebatur obsidione domitos hostes in fidem uenisse. duo singularia haec ei uiro primum contigere, prorogatio imperii non ante in ullo facta et acto honore triumphus. aliud subinde bellum cum alterius orae Graecis exortum. namque Tarentini cum rem Palaepolitanam uana spe auxilii aliquamdiu sustinuissent, postquam Romanos urbe potitos accepere, uelut destituti ac non qui ipsi destituissent, increpare Palaepolitanos, ira atque inuidia in Romanos furere, eo etiam quod Lucanos et Apulos—nam utraque eo anno societas coepta est—in fidem populi Romani uenisse allatum est: quippe propemodum peruentum ad se esse iamque in eo rem fore ut Romani aut hostes aut domini habendi sint. discrimen profecto rerum suarum in bello Samnitium euentuque eius uerti; eam
Abbreviated transcription (Latin):
Quod quo maturius fier& omnis iuuentus samnitiũ preter ne¬
cessarium urbis praesidium ad litus missa. Ubi dum Nimphius in
tenebris & multitudine semetipãm impediente: sedulo uaria imꝑia
turbans terit tempus. Clarilaus ex composito ab sotiis in urbe receptus
cum sũma urbis romano milite impless& tolli clamorem iussit. ad quẽ
graeci signo accepto a principib quieuere: Nolani ꝑ aduersã urbis uiã
nolam ferentem effugiunt.Samnites exclusis ex urbe: ut expeditior
in praesentia fuga. ita foedior postꝗͣ ꝑiculo euaserunt uisa. quippe qui
inermes nulla rer suarz non relicta inter hostes:ludibriũ non exter¬
nis mõ: sed &t popularib. spoliati atque aegentes domos rediere haud
ignarus opinionis alterius qua haec proditio ab samnitib facta tra¬¬
ditur. Tũ auctorib haec trecdã quib dignius credi est: tũ foedus
neapolitanũ eo .n. demũ sũma rei graecoꝵ uenit: similius uero facit

Expanded text:
quod quo maturius fieret, omnis iuuentus Samnitium praeter nequod quo maturius fieret, omnis iuuentus Samnitium praeter necessarium urbis praesidium ad litus missa. ubi dum Nymphius in tenebris et multitudine semet ipsa impediente, sedulo aliis alia imperia turbans, terit tempus, Charilaus ex composito ab sociis in urbem receptus, cum summa urbis Romano milite implesset, tolli clamorem iussit; ad quem Graeci signo accepto a principibus quieuere, Nolani per auersam partem urbis uia Nolam ferente effugiunt. Samnitibus exclusis ab urbe ut expeditior in praesentia fuga, ita foedior postquam periculo euaserunt uisa, quippe qui inermes nulla rerum suarum non relicta inter hostes, ludibrium non externis modo sed etiam popularibus, spoliati atque egentes domos rediere. haud ignarus opinionis alterius, qua haec proditio ab Samnitibus facta traditur, cum auctoribus hoc dedi, quibus dignius credi est, tum foedus Neapolitanum—eo enim deinde summa rei Graecorum uenit —similius uero facit
Abbreviated transcription (Latin):
bendã oportuno consilio urbem. Clarilaus fuit qui ad p. philonẽ
uenit. Et quod bonũ faustum fcelixq paleopolitanis populoq ro.
esset tradere se ait moenia statuisse. eo facto utꝵ ab se prodita an¬
seruata patria uideatur in fide romana positũ esse. pri
tim nec pacisci quicquã nec petere: publice petere ꝗͣ pacisci magis
ut si successiss& incceptum cogitar& populus.ro.potius cũ quãto
ꝑatore tria milia militũ ad occupandam eam ꝑtem urbis quã sã ni¬
tes insidebant. Accepit praesidio ei L ꝗuĩtius tribunus militũ prae¬
positus. Eodem tempore Nimphius praetorẽ samnitũ arte aggres¬
sus pepulerat: ut qm̃ omnis romanus exercitus aut circa paleopolĩ
aut in samnio ess& siner& se classe circũ uehi ad romanũ agrum
non oram maris mõ: sed ip̃i urbi propinqua loca depopulatur: sed
ut faller& nocte proficiscendũ esse: extemploq naues deducendas.

Expanded text:
bendam opportunam consilio urbem. Charilaus fuit qui ad Publilium Philonem bendam opportunam consilio urbem. Charilaus fuit qui ad Publilium Philonem uenit et, quod bonum faustum felix Palaepolitanis populoque Romano esset, tradere se ait moenia statuisse. eo facto utrum ab se prodita anseruata patria uideatur, in fide Romana positum esse. sibi priuatim nec pacisci quicquam nec petere; publice petere quam pacisci magis ut, si successisset inceptum, cogitaret populus Romanus potius cum quanto peratore tria milia militum ad occupandam eam partem urbis quam Samnites insidebant accepit; praesidio ei L. Quinctius tribunus militum praepositus. eodem tempore et Nymphius praetorem Samnitium arte adgressus perpulerat, ut, quoniam omnis Romanus exercitus aut circa Palaepolim aut in Samnio esset, sineret se classe circumuehi ad Romanum agrum, non oram modo maris sed ipsi urbi propinqua loca depopulaturum; sed ut falleret, nocte proficiscendum esse extemploque naues deducendas.
Abbreviated transcription (Latin):
que est ꝑuastatus. Hoc bello tam propere cõmisso: alteri quoq bello
quo graeci obsidebantur iam finis aderat. Nam praeterꝗͣ quod in¬
terseptis munimentis hostium pars ꝑti abstisa erat foediora aliqͣn¬
to intra muros his qui hostis territabat patiebantur. & uelut rapti
ab suis met ip̃is praesidiis indigna cum liberis ac coniugib: & quae
captar urbiũ extrema sunt patiebantur. Itaq cum & ab Taren¬
to & ab samnitib fama ess& noua auxilia uentura. samnitium
plus ꝗͣ uellent intra moenia esse rebantur. Tarentinor greci iuuẽ¬
tutem graetos haud minus ꝑ quos samniti nolanoq ꝗͣ ut roma¬¬
nis hostib resisterent expectabant. postremo leuissimũ maloꝵ de¬
ditio ad romanos uisa. Clarilaus & Nimphius principes ciuitatis
cõmunitato inter se consilio ꝑtem ad rem agendam diuisere: ut al¬
ter ad imꝑatorem romanor transfuger&: alter subsister& ad pre¬

Expanded text:
que est peruastatus. hoc bello tam prospere commisso, alteri quoque bello que est peruastatus. hoc bello tam prospere commisso, alteri quoque bello quo Graeci obsidebantur iam finis aderat. nam praeterquam quod intersaeptis munimentis hostium pars parti abscisa erat, foediora aliquanto intra muros iis quibus hostis territabat patiebantur et uelut capti a suismet ipsis praesidiis indigna iam liberis quoque ac coniugibus et quae captarum urbium extrema sunt patiebantur. itaque cum et a Tarento et a Samnitibus fama esset noua auxilia uentura, Samnitium plus quam uellent intra moenia esse rebantur, Tarentinorum iuuentutem, Graeci Graecos, haud minus per quos Samniti Nolanoque quam ut Romanis hostibus resisterent, exspectabant. postremo leuissimum malorum deditio ad Romanos uisa: Charilaus et Nymphius principes ciuitatis communicato inter se consilio partes ad rem agendam diuisere, ut alter ad imperatorem Romanorum transfugeret, alter subsisteret ad prae
Abbreviated transcription (Latin):
esse. sperare corpore regio utcunq mutilato se suos redempturam
Is finis lacerationis fuit: sepultũq consentiae quod membror reli¬
quũ fuit: cura mulieris unius: ossaq methapontũ ad hostẽ remissa
in epirrhũ deuecta ad cleopatram uxorem sororẽq olimpiadem
Quar mater magni alexandri altera soror altera fuit. Naec de alex¬
andri epirrhensis tristi euentu:ꝗͣꝗͣ romano bello fortuna eũ absti¬
nuit: tñ quia initalia bellum gessit pauca dixisse satis sit. Eodes
anno lectisternium romae quinto post conditã urbem iigdem ꝗbus
cum misissent qui indicerent bellum samnitib ip̃i maiore conatu ꝗͣ
aduersus graecos cuncta ꝑabant. & alia noua: nihil cũ animo tale
agitantib accesserunt auxilia. Lucani atq apuli quib gentibus
nihil ad eum diem cũ romano populo fuerat in fidem uenerũt. Ta
lifre Ruffriũ. allifiumq ager primo aduentu consulis longe late¬

Expanded text:
esse; sperare corpore regio utcumque mulcato se suos redempturam. esse; sperare corpore regio utcumque mulcato se suos redempturam. is finis laceratione fuit, sepultumque Consentiae quod membrorum reliquum fuit cura mulieris unius, ossaque Metapontum ad hostes remissa, inde Epirum deuecta ad Cleopatram uxorem sororemque Olympiadem, quarum mater magni Alexandri altera, soror altera fuit. haec de Alexandri Epirensis tristi euentu, quamquam Romano bello fortuna eum abstinuit, tamen, quia in Italia bella gessit, paucis dixisse satis sit. eodem anno lectisternium Romae quinto post conditam urbem iisdem quibus cum misissent qui indicerent Samnitibus bellum, ipsi maiore conatu quam aduersus Graecos cuncta parabant; et alia noua nihil tum animo tale agitantibus accesserunt auxilia. Lucani atque Apuli, quibus gentibus nihil ad eam diem cum Romano populo fuerat, in fidem uenerunt, alifae, Rufrium, aliusque ager primo aduentu consulum longe late
Abbreviated transcription (Latin):
metu at labore miles increpans nomen abhominãdi fluminis iure
acheros uocaris inquit. Quod ubi ad aures accidit regis adiecit
extemplo animũ fatis sius: substititq dubius an transir&. Tũ soci¬
nius minister eius ex regiis pueris. quod in tanto ꝑiculi distrimine
cunctaretur interrogans: indicat lucanos insidiis quaerere locũ. Qd
ubi respexit rex procul grege facto uenientes stringit gladiũ & ꝑ
mediũ amnẽ trãsmisit equũ. łam in uadum egressum eminẽs ueru¬
to lucanus exul transfigit. Lapsum inde cum inherente telo corpus
examme detulit amnis in hostium praesidia. Ibi foeda laterano cor¬
poris facta. Nanq praeciso medio ꝑtem consentiã misere pars ipsis
retenta ad lubriũ. Quae cum iaculis saxisq procul incesseretur: mu¬
lier una ultra humanar irarz fidem saeuienti turba ĩmixta ut parꝑ
sb̾stinerent precata: flens ait uirz sibi liberosq captos apud hostes

Expanded text:
metu ac labore miles, increpans nomen abominandum fluminis, 'iure metu ac labore miles, increpans nomen abominandum fluminis, 'iure Acheros uocaris' inquit. quod ubi ad aures accidit regis, adiecit extemplo animum fatis suis substititque dubius an transiret. tum Sotimus, minister ex regiis pueris, quid in tanto discrimine periculi cunctaretur interrogans indicat Lucanos insidiis quaerere locum. quos ubi respexit rex procul grege facto uenientes, stringit gladium et per medium amnem transmittit equum; iamque in uadum egressum eminus ueruto Lucanus exsul transfigit. lapsum inde cum inhaerente telo corpus exanime detulit amnis in hostium praesidia. ibi foeda laceratio corporis facta. namque praeciso medio partem Consentiam misere, pars ipsis retenta ad ludibrium; quae cum iaculis saxisque procul incesseretur, mulier una ultra humanarum irarum fidem saeuienti turbae immixta, ut parumper sustinerent precata, flens ait uirum sibi liberosque captos apud hostes
Abbreviated transcription (Latin):
facer& incursiones in omnes ꝑtes hostilis agri. Et ducentos ferme luca¬¬
nor exules circa se fidis hẽbat:ut plerq eius gentis ingenia sũt cum
fortuna mutabilẽ gerentes fidem.Imbres continui campis omĩb in¬
undantes cum interclusissent trifariũ exercitũ mutuo inter auxilio du¬
o praesidia quae sine rege erant improuiso hostiũ aduentu oppͥmũtur.
Deletisq eis ad ip̃ius obsidionẽ omnes conuersi sunt. Inde ab lucanis
exulib ad suos nuntii missi sunt. Pactoq reclitu promissũ est regem
aut uiuũ aut mortuũ in potestatem daturos. Caeter cum delectis ipse
egregiũ facinus ausus per medios erumpit hostes & ducem lucanoꝵ
cominus congressus obtruncat. Contrahensq suos exfuga palatos per¬
uenit ad amnẽ ruiis recentib pontis. quẽ uis aquar abstulerat
indicantẽ iter. Quem tum incerto uado transir& agmen fessus

Expanded text:
quibus incursiones in omnem partem agri hostilis faceret; et ducentos ferme Lucaquibus incursiones in omnem partem agri hostilis faceret; et ducentos ferme Lucanorum exsules circa se pro fidis habebat, ut pleraque eius generis ingenia sunt, cum fortuna mutabilem gerentes fidem. imbres continui campis omnibus inundatis cum interclusissent trifariam exercitum a mutuo inter se auxilio, duo praesidia quae sine rege erant improuiso hostium aduentu opprimuntur; deletisque eis ad ipsius obsidionem omnes conuersi. inde ab Lucanis exsulibus ad suos nuntii missi sunt pactoque reditu promissum est regem aut uiuum aut mortuum in potestatem daturos. ceterum cum delectis ipse egregium facinus ausus per medios erumpit hostes et ducem Lucanorum comminus congressum obtruncat; contrahensque suos ex fuga palatos peruenit ad amnem ruinis recentibus pontis, quem uis aequae abstulerat, indicantem iter. quem cum incerto uado transiret agmen, fessus
Abbreviated transcription (Latin):
aliis annalib inuenio. Fodem anno alexandriã in aegypto proditum
conditam alex andezq epirrhi regem ab exule lucano interfectũ. Sor¬¬
tes dodonei ioiuis euentu affirmasse. accito ab tarentinis in italiã. da¬¬
ta dictio erat cauer& acherusiã aquã. pandosiãq urbem. Ibi fatis
eius terminũ dari. Eoque otius transmisit in italiam ut ꝗͣ maxĩe ꝓcul
abess& urbe pandosia in epirrho: & acheronte amne:quẽ ex Molosia¬
defluentem instagna inferna accipit thespeotius sinus. Ut caeter fer¬
me fugiendo in media fata ruit. Cum saepe brutias lucanasq: legiones
fudiss& Haracleam tarentinor coloniã tonsentiã ex lucanis. Sipon
cepiss&: urbes & trecentas familias illustres in epirrhũ: quas obsidu
numero hr̃et misiss&:haud procul pandosia urbe ĩminente lucanis ac
brutiis finib: tris tumulos aliquantũ inter se distantes insedit: ex ꝗbo¬

Expanded text:
aliis annalibus invenio. eodem anno Alexandream in Aegypto proditum aliis annalibus invenio. eodem anno Alexandream in Aegypto proditum conditam, Alexandrumque Epiri regem ab exsule Lucano interfectum sortes Dodonaei iouis lovis eventu adfirmasse. accito ab Tarentinis in Italiam data dictio erat, caveret Acherusiam aquam Pandosiamque urbem: ibi fatis eius terminum dari. eoque ocius transmisit in Italiam ut quam maxime procul abesset urbe Pandosia in Epiro et Acheronte amni, quem ex Molosside fluentem in Stagna Inferna accipit Thesprotius sinus. ceterum ut ferme fugiendo in media fata ruitur, cum saepe Brufudisset, Heracleam, Tarentinorum coloniam, ex Lucanis Sipontucepisset urbes et trecentas familias illustres in Epirum quas obsidum numero haberet misisset, haud procul Pandosia urbe, imminente Lucanis ac Bruttiis finibus, tres tumulos aliquantum inter se distantes insedit, ex
Abbreviated transcription (Latin):
postumius. Nec tñ ab dictatore comitia sunt hĩta: quia uicio ne creatꝰ
ess&. indiscussionẽ uenit. Consulti augures uitiosũ uideri dictatorẽ
pronuntiauerunt. Eam rem tribuni suspectãque infamẽque criminã.¬
do fecerunt. Nam neq facile fusse id uitium nosci cum consul ineũte
noctis silentio clicer& dictatorem: nec ab consule cuiꝗͣ publice priuatĩ¬
que de ea re scriptũ esse: nec quenqͣm mortaliũ extare qui se uidisse.
uel audisse quid dicat quod auspitia dirimer& neq augures diuina¬
re romae sedentes potiusse: quid in castris consulis uitii obueniss&:
cur non apparere quod plebeius dictator sit id uiciũ augurib uisũ.
Iaes aliaq a tribunis nequiꝙꝗͣ iactata tandem ad interregnũ res rediit.
dilatisq alia atq: alia causa comitiis: quartus decimus demũ interrex
LEmilius consules creauit.E. petiliũ l. papiriũ Mugilanũ. Cursorẽ in

Expanded text:
Postumius . nec tamen ab dictatore comitia sunt habita, quia uitione creatus Postumius . nec tamen ab dictatore comitia sunt habita, quia uitione creatus esset in disquisitionem uenit. consulti augures uitiosum uideri dictatorem pronuntiauerunt. eam rem tribuni suspectam infamemque criminando fecerunt: nam neque facile fuisse id uitium nosci, cum consul oriens de nocte silentio diceret dictatorem, neque ab consule cuiquam publice priuatimue de ea re scriptum esse nec quemquam mortalium exstare qui se uidisse aut audisse quid dicat quod auspicium dirimeret, neque augures diuinare Romae sedentes potuisse quid in castris consuli uitii obuenisset; cui non apparere, quod plebeius dictator sit, id uitium auguribus uisum? haec aliaque ab tribunis nequiquam iactata; tamen ad interregnum res redit, dilatisque alia atque alia de causa comitiis quartus L. Aemilius consules creat C. Poetelium L. Papirium Mugillanum; Cursorem in
Abbreviated transcription (Latin):
disceptator. sed campanus campus in quo concurrendũ est & arma
& comunis mars belli decernent.Deinde inter capuã Suessulãque
castra castris conferamus & samnius romanus ue imꝑio italiã re¬
gat decernamus. Legati romanor cum se non quo hostes uocassẽt
sed quo impatores sui duxissent ituros esse respondissent. Iam pu¬¬
blius inter paleopolim neapolĩq loco oportune capto diremerat ho¬¬
stib sotietatẽ auxilii mutui qua ut quisque locus premeretur inter
tem hostium muris ab spe capiende indies urbis haud e re p. ess&
actum cum tribunis est ad populũ ut cum publius philo consulatu
abiiss& pro consule rem gerer& quoad debellatum cum graecis ess&
Cornelio quia ne eum quidẽ in samniũ iam ingressum reuocari ab
impetu belli placebat. Litterae missae ut dictatorem comitior causa
dicer&: dixit M. flaudiũ Marcellum. Ab eo magr equitũ dictus sp

Expanded text:
disceptator sed campus Campanus, in quo concurrendum est, et arma disceptator sed campus Campanus, in quo concurrendum est, et arma et communis Mars belli decernet. proinde inter Capuam Suessulamque castra castris conferamus et Samnis Romanusne imperio Italiam regat decernamus.' legati Romanorum cum se non quo hostis uocasset sed quo imperatores sui duxissent ituros esse respondissent     iam Publilius inter Palaepolim Neapolimque loco opportune capto diremerat hostibus societatem auxilii mutui qua, ut quisque locus premeretur, inter imminentem hostium muris auocari ab spe capiendae in dies urbis haud e re publica actum cum tribunis est ad populum ferrent ut, cum Q. Publilius Philo consulatu abisset, pro consule rem gereret quoad debellatum cum Graecis esset. L. Cornelio , quia ne eum quidem in Samnium iam ingressum reuocari ab impetu belli placebat, litterae missae ut dictatorem comitiorum causa diceret. dixit M. Claudium Marcellum ; ab eo magister equitum dictus Sp.
Abbreviated transcription (Latin):
legatos mutti placuiss& prius ad samnites ꝗ bellum fier& responsum¬
redditur ab samnitib feroꝵ. Ultro incusabant iniurias romanorum
neq eo negligentius ea quae ip̃is obiicerentur purgabant. Haud ullo
publico consilio auxilio ue iuuari graetos. Nec fundanũ formianũq
ab se solicitatos. quippe mĩme se poenitere uiriũ suar si bellũ placeat.
Caeter non posse dissimulare aegre pati ciuitates samninũ qđ fregellas
& uolscis captas: dirutasq ab se restituerit romanus populus coloni¬¬
amq samnio in agro imposuerit: quã coloni eoꝵ in fregellas appellãt
Eam se contumeliã iniuriãq: ni sibi ab his qui fecerint dematur: ipsos
omni ui depulsuros esse. Cum romanus legatus ad disceptanclum
eos ad cõmunes sotios atq amicos uocar&: Quid perplexe agimus
inquit. nr̃a certamina romani non uerba legatoꝵ: nec hõiu ꝗs qm

Expanded text:
legatos mitti placuisslegatos mitti placuissredditur ab Samnitibus ferox. ultro incusabant iniurias Romanorum, neque eo neglegentius ea quae ipsis obicerentur purgabant: haud ullo publico consilio auxilioue iuuari Graecos nec Fundanum Formianumue a se sollicitatos; quippe minime paenitere se uirium suarum, si bellum placeat. ceterum non posse dissimulare aegre pati ciuitatem Samnitium quod Fregellas ex Uolscis captas dirutasque ab se restituerit Romanus populus coloniamque in Samnitium agro imposuerint, quam coloni eorum Fregellas appellent; eam se contumeliam iniuriamque, ni sibi ab iis qui fecerint dematur, ipsos omni ui depulsuros esse. cum Romanus legatus ad disceptandum eos ad communes socios atque amicos uocaret, 'quid perplexe agimus?' inquit; 'nostra certamina, Romani, non uerba legatorum nec hominum quisquam
Abbreviated transcription (Latin):
iter consulib: fecialib paleopolim ad res repetendas missis: cũ relatũ
ess& agraecis gente lingua magis strenua: ꝗͣ factis ferox responsũ ex
auctoritate patrum populus paleopolitanis bellum fieri iussit. Inter cõ¬
sules prouintiis comꝑatis. cum bello graeci ꝑsequẽdi publio euenirent:
Cornelius altero exercitu samnitib si qua se mouerent oppositus. Fama
autẽ erat defectioni campanor ĩminentes admoturos castra ibi opti¬¬
mũ uisum corneliũ statiua hr̃e. Ab utroque consule exiguam spem
pacis cum samnitib esse certior fit senatus. Publio duo milia nolano¬¬
rum militum & quatuor samnitiũ magis nolanis cogentib: ꝗ uoli¬
tate graecoꝵ recepta: paleopolim miserant. Corneliũ delectũ indictũ¬
a magistratib uniuersũq samniũ erectum: ac uicinos populos priuer.¬
natem fundanũq & formianũ haud ambigue solicitari. Ob hoc cu

Expanded text:
iterum consulibus, fetialibus Palaepolim ad res repetendas missis cum relatum iterum consulibus, fetialibus Palaepolim ad res repetendas missis cum relatum esset a Graecis, gente lingua magis strenua quam factis, ferox responsum, ex auctoritate patrum populus Palaepolitanis bellum fieri iussit. inter consules prouinciis comparatis bello Graeci persequendi Publilio euenerunt; Cornelius altero exercitu Samnitibus, si qua se mouerent, oppositus—fama autem erat defectioni Campanorum imminentes admoturos castra—; ibi optimum uisum Cornelio statiua habere. ab utroque consule exiguam spem pacis cum Samnitibus esse certior fit senatus: Publilius duo milia Nolanorum militum et quattuor Samnitium magis Nolanis cogentibus quam uoluntate Graecoa magistratibus universumque Samnium erectum ac vicinos populos, Privernatem Fundanumque et Formianum, haud ambigue sollicitari. ob haec cum
Abbreviated transcription (Latin):
cedem populo solutam interpretarent᷑. quod enĩ die dicta ab aelibus
crimine stupratae mr̃is familiae ab soluiss& data uisceratio ĩ praescitã
iudicii causam honoris &̃ ei causa fuit: tribunatuq plebeis ꝓxĩs
comitiis absens petentib praefertur. Paleopolis fuit haud procul inde
ubi nunc neapolis sita est: duab urbib ppłus idem hĩtabat. a cumis
erant oriundi. tumani ab talcide euboica originẽ trahunt.Classe qua
ab domo aucti fuerant multũ in ora maris eius quod accolunt: potuere:
Primo insulas senariã & Pitacusas egressi: deinde in continentẽ ausi
sedes tranferre. Haec ciuitas cum suis uirib tum samnitiũ infida adue̾¬
sus romanos societate freta:siue pestilenti a quae romanã urbẽ adorta
nuntiabatur fidens: multa hostilia aduersos romanos agrũ campanũ
falernũq incolentes fecit. Igit l. ornelio Lentulo : publio philõe

Expanded text:
cedem populo solutam interpretarentur, quod eum die dicta ab aedilibus cedem populo solutam interpretarentur, quod eum die dicta ab aedilibus crimine stupratae matrisfamiliae absoluisset. data uisceratio in praeteritam iudicii gratiam honoris etiam ei causa fuit tribunatuque plebei proximis comitiis absens petentibus praefertur. Palaepolis fuit haud procul inde ubi nunc Neapolis sita est; duabus urbibus populus idem habitabat. Cumis erant oriundi; Cumani Chalcide Euboica originem trahunt. classe, qua aduecti ab domo fuerant, multum in ora maris eius quod accolunt potuere, primo <in> insulas Aenariam et Pithecusas egressi, deinde in continentem ausi sedes transferre. haec ciuitas cum suis uiribus tum Samnitium infidae aduersus Romanos societati freta, siue pestilentiae quae Romanam urbem adorta nuntiabatur fidens, multa hostilia aduersus Romanos agrum Campanum Falernumque incolentes fecit. igitur L. Cornelio Lentulo Q. Publilio Philone
Abbreviated transcription (Latin):
posse ullũ populum aut hominẽ denique in ea conditione: cuius eum
poeniteat diutius ꝗͣ necesse sit mansurz. ibi patem esse fidam ubi uo¬
luntarii pacati sunt.: neq eo loco ubi seruitutẽ esse uelint fidẽ speran-¬
dam esse. In hanc sententiã maxime consul inclinauit animos: idẽti¬
dem ad principes sententiar consulares uti exaudiri poss& a płib
mani fiant. Itaq & in senatu causam obtinuere & ex auctoritate pa¬¬
trum latum ad populum est: ut priuernatib ciuitas daretur. Eodem
anno Auxur tricenti in coloniam missi sunt. bina iugera agri acceperũt.
ecutus est annus nulla rebelli domiue insignis:P. plantio proculo p.cor¬
nelio scapula consulib: praeter ꝗͣ quod fregellas segninor: is ager dein
uolscor fuit colonia deducta. & populo uisceratio data ab M. flauio:
in funere matris. Erant qui per spẽm honorandae parentis meritã mer¬

Expanded text:
posse ullum populum aut hominem denique in ea condicione, cuius eum posse ullum populum aut hominem denique in ea condicione, cuius eum paeniteat, diutius quam necesse sit mansurum? ibi pacem esse fidam ubi uoluntarii pacati sint, neque eo loco ubi seruitutem esse uelint fidem sperandam esse. in hanc sententiam maxime consul ipse inclinauit animos, identidem ad principes sententiarum consulares, uti exaudiri posset a pluribus, mani fiant. itaque et in senatu causam obtinuere et ex auctoritate patrum latum ad populum est ut Priuernatibus ciuitas daretur. eodem anno Anxur trecenti in coloniam missi sunt; bina iugera agri acceperunt. secutus est annus nulla re belli domiue insignis, P. Plautio Proculo P. Cornelio Scapula consulibus, praeterquam quod Fregellas—Segninorum is ager, deinde Uolscorum fuerat—colonia deducta et populo uisceratio data a M. Flauio in funere matris. erant qui per speciem honorandae parentis meritam mer
Abbreviated transcription (Latin):
per se res anceps ess&: prout uniuscuiusq ingeniũ erat atrotius mi¬¬
cius ue suadentib.Tñ incertiora omnia unus ex priuernatib lega¬
tis fecit magis conditionis in qua natus ess&: ꝗͣ praesentis necessitatis
memor. Qui interrogatus a quodã tristioris sententiae auctore: quã
poenam priuernates meritos censeret: eam inquit quã merẽtur qui
se libertate dignos censent.Cui cum feroci responso infestiores factos
uider& consul: eos qui ante priuernatũ causam impugnabãt: ut ip̃e
benigna interrogatione micius responsum elicer&: quid: si poenam
inquit remittimus uobis: qualẽ nos pacem uobiscũ hĩturos speremus:
nam.Tum uõ minari nec id ambigue priuernatẽ quidẽ: & illis uo¬
cib ad rebellandũ incitari pacatos populos.Pars melior senatus al
meliora responsa trahere: & liberi uiri uocem dicere auditã. An crecli

Expanded text:
per se res anceps esset, prout cuiusque ingenium erat atrocius mitper se res anceps esset, prout cuiusque ingenium erat atrocius mitiusue suadentibus, tum incertiora omnia unus ex Priuernatibus legatis fecit, magis condicionis in qua natus esset quam praesentis necessitatis memor; qui interrogatus a quodam tristioris sententiae auctore quam poenam meritos Priuernates censeret, 'eam' inquit 'quam merentur qui se libertate dignos censent'. cuius cum feroci responso infestiores factos uideret consul eos qui ante Priuernatium causam impugnabant, ut ipse benigna interrogatione mitius responsum eliceret, 'quid si poenam' inquit, 'remittimus uobis, qualem nos pacem uobiscum habituros speremus?'nam.' tum uero minari nec id ambigue Priuernatem quidam et illis uocibus ad rebellandum incitari pacatos populos; pars melior senatus ad molliora responsa trahere et dicere uiri et liberi uocem auditam: an credi
Abbreviated transcription (Latin):
secranda. Quodq aeris ex eis reclactum est ex eo aenei orbes facti positi¬
que in sacello sangi aduersus aedem quirini. De senatu priuernate ita
decretũ: ut qui senator priuerni post defectionẽ ab romanis mãsiss&
trans tyberim eadem lege qua ueliterni hĩtar&. Nis ita decretis usq
ad triũphum plancii silentium de priuernatib fuit. Post triũphum
consulis necato uictrubio sociiq eius noxae. apud satiatos iã suppli¬
tiis nocentiũ: tutam mentionem de priuernatib ratus. qm̃ auctões
defectionis inquit meritas poenas & ab diis ĩmortalib & a uobis hent
patres con. quid plac& de innoxia multitudine fieri: Equidẽ &si
meae partes exquirendae magis sententiae ꝗͣ dandae sunt: tñ cum ui-¬
deam priuernates uicinos samnitib esse unde nunc nobis incertissima
pax est ꝗͣ mĩmum irarz inter nos illosq uelim relinqui: cũ enã ip̃a

Expanded text:
secranda. quodque aeris ex eis redactum est, ex eo aenei orbes facti positisecranda. quodque aeris ex eis redactum est, ex eo aenei orbes facti positi in sacello Sangus aduersus aedem Quirini. de senatu Priuernate ita decretum, ut qui senator Priuerni post defectionem ab Romanis mansisset trans Tiberim lege eadem qua Ueliterni habitaret. his ita decretis usque ad triumphum Plauti silentium de Priuernatibus fuit; post triumphum consul necato Uitruuio sociisque eius noxae apud satiatos iam suppliciis nocentium tutam mentionem de Priuernatibus ratus, 'quoniam auctores defectionis' inquit, 'meritas poenas et ab dis immortalibus et a uobis habent, patres conscripti, quid placet de innoxia multitudine fieri? equidem, etsi meae partes exquirendae magis sententiae quam dandae sunt, tamen, cum uideam Priuernates uicinos Samnitibus esse, unde nunc nobis incertissima pax est, quam minimum irarum inter nos illosque relinqui uelim'. cum ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
militiae idoneũ genus exciti dicuntur. Ueiosq ingens exercitus con¬
tractus: ut inde obuiã gallis iretur longius discedi ne alio itinere ho¬
stis faller& ad urbem incedens non placuit. Paucos deinde post dies
satis explorata tẽporis eius quiete ab gallis: Priuernũ omnis conuersa
uis. Duplex inde fama est.Alui ui captam urbem: uittrubiũq uiuũ
in potestatem uenisse. Alii prius ꝗͣ ultima adhiberetur uis ip̃m se in
deditionẽ consulis taduceum praeferentis praemisisse auttores sũt. Ui¬
ctrubiũq ab siuis traditum. Senatus de Uictrubio priuernatibus con¬
sultis: consulẽ plantium: priuerni dirutis muris: praesidioq ualido
imposito: ad triumphũ actersit. Uictrubiũ in carcerem asseruari iussit
quoad consul rediss&. Tũ uerberatũ necari. Aedes eius quae essent in
pallãtio diruendas. Bona eius sammonisano sango censuerunt con¬

Expanded text:
militiae idoneum genus, exciti dicuntur; Ueiosque ingens exercitus conmilitiae idoneum genus, exciti dicuntur; Ueiosque ingens exercitus contractus, ut inde obuiam Gallis iretur; longius discedi, ne alio itinere hostis falleret ad urbem incedens, non placuit. paucos deinde post dies satis explorata temporis eius quiete a Gallis Priuernum omnis conuersa uis. duplex inde fama est: alii ui captam urbem Uitruuiumque uiuum in potestatem uenisse: alii priusquam ultima adhiberetur uis, ipsos se in deditionem consuli caduceum praeferentes permisisse auctores sunt Uitruuiumque ab suis traditum. senatus de Uitruuio Priuernatibusque consultus consulem Plautium dirutis Priuerni muris praesidioque ualido imposito ad triumphum accersit: Uitruuium in carcere adseruari iussit quoad consul redisset, tum uerberatum necari: aedes eius, quae essent in Palatio, diruendas, bona Semoni Sango censuerunt con