comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Quid tantum miseri se¬
nos tyrannos.
Nirantur sine uiribus fu¬
rentes.
ec speres aliqͥd nec extu¬
mescas.
xarmaueris impotentiᷤ
iram.
t quisquis trepidus pa¬
uet uel optat.
Quod non sit stabilis sui¬
biecit clipeum locoq mo¬
tus.
ectit qua ualeat trahi

Expanded text:
Quid tantum miseri saeuos tyrannos mirantur sine uiribus furentes? ec speres aliquid nec extimescas, exarmaueris impotentis iram; t quisquis trepidus pauet uel optat, quod non sit stabilis suiabiecit clipeum locoque motus nectit qua ualeat trahi
Abbreviated transcription (Latin):
iusquis composito se¬
renus euo.
atum sub pedibus egit
superbum.
ortunamq tuens utrã¬
q rectus.
nuictum potuit tenere
uultum.
¶on illun rabies mine¬
ersum funditus exagi¬
tantis estum.
Dec iuptis quociens uagꝰ
caminis.
orquet fumifficos uese¬
uꝰ ignis.
ut cellas soliti ferire fr̃e.
Aidentis uia fulmĩs mo¬

Expanded text:
isquis composito serenus aeuo Fatum sub pedibus egit 1 superbum Fortunamque tuens utrame rectus Inuictum potuit tenere uultum, Non illum rabies minaeersum funditus exagitantis aestum Nec ruptis quotiens uagus caminis Torquet fumificos Vesaeuus ignes Aut celsas soliti ferire turres Ardentis uia fulminis mo
Abbreviated transcription (Latin):
gitur nisi qui sperat talia bo¬
na uel timet eorum priuacio
extra terrenam potestatem et
spe bonorum temporalium uł
timore priuacionis subiciunt
se terrenis potestatibz quid .i.¬

Expanded text:
tati nisi qui sperat talia bona, uel timet eorum ablationea uel extra terrenam potestatem, etspe bonorum temporalium uel timore ablationis eorum subiiciunt se terrenis potestatibus, dicen
Abbreviated transcription (Latin):
ui serere ingenium uolz
agrum
iberat ania prius fructibꝰ.
alce rubos fi licẽq resecat
t noua fiuge grauis ceres
eat.
.i. mel est magis dulce si sapor ma¬
lus prius edat .i. inficiat ora. Nota¬

Expanded text:
ui serere ingenuum uolet agrum liberat arua prius fruticibus, falce rubos filicemque resecat, ut noua fruge grauis Ceres eat.  idest mel est magis dulce, si malus sapor prius edat, idest inficiat ora. T
Abbreviated transcription (Latin):
dicta est. Tercium exemplum est¬
ꝙ sicut post tempus nebulosum
gracior est serenitas sic post cogni¬
cionem false felicitatis gracior cog¬
nicio uere felicitatis ergo ⁊cͣ. dicit¬
ergo ubi .i. postquam nothus .i.
orientali desinit dare ymbriferos
nicio uere felicitatis cognicõni fal¬

Expanded text:
iat ora. Tertium exemplum est: sicut post tempus nebulosum gratior est serenitas, sic post cognitionem falsae felicitatis gratior est cognitio uerae felicitatis. Unde dicit in litera: ubi pro postquam Notus, idest idest cessat dare imbriferos nitio uerae felicitatis sequitur
Abbreviated transcription (Latin):
¶Quare sicca iai lacruas
Nundum est ad unum omĩs
exosa fortuna nec tibi nimiuz
ualida tempestas incubuit qͦ¬
mam tena ces herent anchore
que nec presentis salamenn
futuri spem temporis abesse
paciantur.

Expanded text:
Quare sicca iam lacrimas. Nondum est ad unum omnes exosa fortuna nec tibi nimium ualida tempestas incubuit, quando tenaces haerent ancorae quae nec praesentis solamen nec futuri spem temporis abesse patiantur.
Abbreviated transcription (Latin):
cõmemoras. O uirtu¬
cum omnium nutrix nec in¬
ficiari quidẽ possum prosperi¬
tatis mee uolocissimum cur¬
sum s hoc est quod recolẽtẽ me
uehementuiᷤ coquit. Nam ĩ oĩ
aduersitate fortune in felicissi¬
mum genus est infortunii
fuisse felicem.¬

Expanded text:
commemoras, o uirtutum omnium nutrix, nec infitiari possum prosperitatis meae uelocissimum cursum. Sed hoc est quod recolentem uehementius coquit; nam in omni aduersitate fortunae infelicissimum est genus infortunii fuisse felicem.
Abbreviated transcription (Latin):
uxorem orbus liberis alieno he¬
redi mitrit censum alius prole
letatus filii filieue delictis mestꝰ
¶Auxia enun res est huma¬
norum condicio bonorum q̃
uel numquam tota perueni
at uel ꝑpetua subsistat. huic cẽ¬
sus eruberat sz est pudon degen
sangius. hunc nobilitas notũ
facit. s angustia rei familiaris
inlusus mallet esse ignotus
ille utroqz arcumfluus uitam
celibem deflet ille nuipciis felix

Expanded text:
 orbus liberis alieno censum nutrit heredi; alius prole laetatus filii filiaeve delictis maestus Anxia enim res est humanorum conditio bonorum et quae uel numquam tota prouenit, numquam perpetua subsistat. Huic census exuberat, sed est pudori degener sanguis. Hunc nobilitas notum facit, sed angustia rei familiaris inclusus mallet esse ignotus. Ille utroque circumfluus uitam caelibem deflet. Ille nuptiis felix
Abbreviated transcription (Latin):
¶ At qui iuget incolumis il¬
lud preciosissimum generis
humani decus symacus socer.
et quod iite precio non segius
emeres uir totus sapiencia uͥ¬
tutibusq factus. suaium secu¬
ius tus ingemistit iniurus.
biuit uxor ingenio modesta
pudicicie pudore precellens et
ut onmes enis dotes breuiter
spuitum ẜuat quoq uno fe¬
licitatem minui tuaul egõ ip̃a
concesseum tui desiderio la cri¬
mis ac dolore tabescit.Quid di¬
cam liberos consulares quorũ
iam ut mid etatis pueris u
paterin uel auiti specimen elits¬
cet ingenii.¬

Expanded text:
 Atqui uiget incolumis illud pretiosissimum generis humani decus Symmachus socer et, quod uitae pretio non segnis emeres, uir totus ex sapientia uirtutibusque factus: suarum securus tuis ingemescit iniuriis. Viuit uxor ingenio modesta, pudicitia pudore praecellens et, ut omnes eius dotes breuiter spiritum seruat, quoque uno felicitatem minui tuam uel ipsa concesserim, tui desiderio lacrimis ac dolore tabescit. Quid dicam liberos consulares, quorum iam ut in id aetatis pueris uel paterni uel auiti specimen elucet ingeni
Abbreviated transcription (Latin):
plurimis maximisq habundes
simum possidebas id tibi diuĩt¬
seruatur poteris ne meliora q̃qz
¶ Sed quod tu inquit false
opinionis supplicium luis
id rebus meis iure imputar
non possis. Nam si te hoc nom
mane fortuite felicitatis mo¬
uet ꝙͣ plirimis maximis qz¬
rebus habundes mecum repu¬
tes licet. igitur si quod ĩ omni
fortune tue censu preciosissimũ
possidebas id tibi diuinitus il¬
lesum adhuc inuiolatumq ẜ¬
uatur poteris ne meliora que¬
Q retinens de infortunio iure
at qui. illud preciosissimum de¬

Expanded text:
plurimis maximisque abundes,simum possidebas, id tibi diviservatur, poterisne meliora quaeque  Sed quod tu, inquit, falsae opinionis supplicium luis, id rebus jure imputare non possis. Nam si te hoc inane nomen fortuitae felicitatis movet, quam plurimis maximisque abundes, mecum reputes licet. Igitur si quod in fortunae tuae censu pretiosissimum possidebas, id tibi diuinitus illaesum adhuc inuiolatumque seruatur, poterisne meliora queque retinens de infortunio iure  illud pretiosissimum
Abbreviated transcription (Latin):
eo ꝙ primum ex consuetudine
unꝰ nocet. unde seneca ad serenũ
de tranquillitate anuni . ¶ Tolle¬
rabilius faciliusqz est non adin¬
quirere ꝙͣ admittere. Ideoq leciores
uidebis quos nũquam fortuna
respexit ꝙͣ quos desenuit. Idem ad
hebyam matrem suam de conso¬
latione filii. unum habet assidue
infelicitas bonum ꝙ qͦs semꝑ
uexat iudurat.

Expanded text:
od primum consuetudine minus nocet. Unde Seneca ad Serenum de tranquillitate animi ait: Tolerabilius faciliusque est non acquirere quam amittere. Ideoque letiores videbis quos nunquam fortuna respexit, quam quos deseruit. Idem ad Hesbiam matrem suam de consolatione filii: Unum habet assidua infelicitas bonum, quod quos semper vexat indurat.
Abbreviated transcription (Latin):
epe tranquillo radiat sere
Tam motis mare fluctibuᷤ
epeferuentes aqͥlo ꝓcellas
Terso conci tat equore¬
dicens. Si mundo constat .i.ꝑ
manet sua forma rara ut ex di¬
ctis patet. si tantas uauat uices¬

Expanded text:
epe tranquillo radiat sereno immotis mare fluctibus, saepe feruentes Aquilo procellas uerso concitat aequordicens: si mundo constat, idest permanet sua forma rara ut ex dictis patet, et si mundus uariat
Abbreviated transcription (Latin):
um polo phebus roseis
quadrigis.
ucem spargere ceperit
allet albentes ebetata uul
lãmus stella p̾mentibus.¬

Expanded text:
um polo Phoebus roseis quadrigis lucem spargere coeperit, pallet albentes hebetata uultus flammis stella prementibus.
Abbreviated transcription (Latin):
Lara si constat sua forma
mundo.
Si tantas uariat uices.
rede fortunis hominum
caducis.
onis crede fugatibus
onstat eterna positũq lege
t constet genitũ nichil.

Expanded text:
Rara si constat sua forma mundo, si tantas uariat uices, crede fortunis hominum caducis, bonis crede fugacibus! Constat aeterna positumque lege est ut constet genitum nihil.
Abbreviated transcription (Latin):
modo in rebus fortuitis et tran¬
et ideo illi qui adepcione talium
rem se fences estinabant uel
earum amissione infelices falsa
opinione decipiebantur. sz quia¬

Expanded text:
od in rebus fortuitis non potes. Ideo illi qui adeptione talium rerum felices se existimabant et ex amissione earum infelices, falsa opinione decipiebantur: et li
Abbreviated transcription (Latin):
¶ At cuius criminis argui¬
mur summam queris sena¬
tum dicimur saluum esse
noluisse modum desideras de¬
latorem ne documenta defer¬
ret que bus senatum maic¬
statis reum faceret impedisse
cuminamur. Quid igitur
o magistra censes inficiabi¬
mur cumen ne tibi pudori
simus at uolui nec unquã
uelle desistamn fatebimur sed
impediendi delatoris opera
cessabit. an optasse illius or¬
dinis salutem ne nephas uo¬
cabo. ille quidem suis decre
effecert. sed sibi semper mẽ¬
ciens imprudencia rerum
merta non potest ĩmuta¬
ie. nec michi socratio decretõ
fas esse arbitrorus occuluisse ue¬
ritatem uel concessisse men¬
dacium u̾um id quoquo mo¬
do sit tuo sapientũq nidicio
estimandum relinquo. Cuiꝰ
rei seriem atqz ueritatem ne
latere posteros que at stilo eci¬
am nemorieqz mandaui¬

Expanded text:
 At cuius criminis arguimur summam quaeris? Senatum dicimur saluum esse uoluisse. Modum desideras? Delatorem ne documenta deferret quibus senatum maiestatis reum faceret impedisse criminamur. Quid igitur o magistra censes? Infitiabimur crimen, ne tibi pudor simus? At uolui nec umquam uelle desistam. Fatebimur? Sed impediendi delatoris opera cessauit. An optasse illius ordinis salutem nefas uocabo? Ille quidem suis de me effecerat. Sed sibi semper mentiens inprudentia rerum merita non potest inmutare nec mihi Socratico decreto fas esse arbitror uel occuluisse ueritatem uel concessisse mendacium. Verum id quoquo modo sit, tuo sapientiumque iudicio aestimandum relinquo. Cuius rei seriem atque ueritatem, ne latere posteros queat, stilo etiam memoriaeque mandaui
Abbreviated transcription (Latin):
¶At uero hic eciam nostris
malis cumulus accedit ꝙ
accedit ꝙ existimatio plui¬
morum non rerum merita
sed fortune spectat euentum
eaqz tantum iudicat ẽẽ pre¬
uisa que felicitas commen¬
dauit quo fit ut extimacõ
bona pͣ omnium deserat in¬
felices qui nnc populi iu¬
mores ꝙͣ dissone multipli

Expanded text:
At uero hic etiam nostris malis cumulus accedit, quod existimatio plurimorum non rerum merita sed fortunae spectat euentum eaque tantum iudicat esse prouisa quae felicitas commendauerit. Quo fit ut existimatio bona prima omnium deserat infelices. Qui nunc populi rumores, quam dissonae m
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Bidere autem uideor ne¬
phauas sceleratorum officiue
gaudio leticiaq fluitantes ꝑ¬
ditissimum quemqz nouis
delationum frandibus ĩminẽ¬
tem iacere bonos nostr discri¬
minis terrore prostratos fla¬
giciosum quemq ad auden¬
dum quidez in facinus ĩpu¬
nitate ad efficiendum uero p̾¬
mus incitari. Insonentes an¬
tẽ non modo securitate uerũ
ip̃a eciam deffensione priua¬
tos ita quelibet exclamare.¬

Expanded text:
 Videre autem uideor nefarias sceleratorum officinas gaudio laetitiaque fluitantes, perditissimum quemque nouis delationum fraudibus imminentem, iacere bonos nostri discriminis terrore prostratos, flagitiosum quemque ad audendum quidem facinus impunitate, ad efficiendum uero praemiis incitari, insontes autem non modo securitate uerum ipsa etiam defensione priuatos. Itaque libet exclamare
Abbreviated transcription (Latin):
sanctus interius in afftũ sed
eciam reuerendus in exteriori
¶ At qui tu iuisita nobis om¬
nem reium mor talium cupi¬
dinem de nostri aimi de sede
pellebas et sub tius oculis sa¬
culegio locum esse fas non
erat. Instillabas enim auubꝰ
cogitationibusq cotidie me¬
is pictagoricum illud. E. n
Oyos E on Nͤ conueniebat
uilissimorum me spurituum
presidia captare quem tu m
hãc excellenciam conponeba
ut consimilem deo faceres.
preterea penetral innocens do¬
mus honestissimorum cet᷑
amicorum socer eciam scũs
⁊ eque actu ip̃o reuerendus
ab omni nos huius modi cri¬
minis suspectione deffendũt.
cui deditus erat. unde dicit. sed
fidem tanti criminis capiunt¬
de te o philosophia atqz hoc ipõ¬

Expanded text:
sanctus interius in affectu, sed etiam reuerendus in exteriori  Atqui et tu insita nobis omnem rerum mortalium cupidinem de nostri animi sede pellebas et sub tuis oculis sacrilegio locum esse fas non erat. Instillabas enim auribus cogitationibusque cotidie meis Pythagoricum illud ἕπου θεῷ. 1 Nec conueniebat uilissimorum me spirituum praesidia captare quem tu in hanc excellentiam componebas ut consimilem deo faceres. Praeterea penetral innocens domus, honestissimorum coetus amicorum, socer etiam sanctus et aeque ac tu ipsa 2 reuerendus ab omni nos huius criminis suspitione defendunt. cui deditus erat. Unde dicit exclaunt fidem tanti criminis de te o philosophia; atque hoc, i
Abbreviated transcription (Latin):
Est autem proscupcio iudicial
sentencia contra aliquem cuiꝰ
nabatur de scriptura tabule enee
suetudo romana fuit ꝙ noĩa
senatorum quorum consilio
urbs regebatur aureis litteris
in tabula enea scriberentur uñ
et patres conscripti dicebantur¬
unde dicitur proscriptus quasi
procul a scriptura nota ꝙ secun¬

Expanded text:
t: proscriptio est iudicialis sententia lata contra aliquem, cuius de scriptura tabulae aeneae enim Romana fuit quod nomina senatorum quorum consilio urbs Romana regebatur, aureis literis in tabula aenea scriberentur; unde et patres conscripti dicebantur. Et dicitur proscriptum, quasi procul a Scriptura positu
Abbreviated transcription (Latin):
fere omnia que uolebat per sa-
miliarem sibi obsequentem quẽ
admodum apuleyꝰ opinatus ẽ
de socrate ꝙ haberet famuliarem
deum de quo fecit librum quem ĩ¬
titulauit de deo socratis cum tam̃

Expanded text:
a Boethius fere omnia quae uolebat facere sua miliarem sibi obsequentem; sicut Apuleius opinatus est de Socrate quod haberet familiarem Deum, de quo fecit librum quem intitulauit de Deo Socratis. At
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Si inflamare sacras edes
uoluissesi sac̃ dotes impio iu¬
gulare gladio si necembonis
omnibus sturxisse dicere mur
presentem tamen sentencia
confessum conuictum ne pu-¬
nisset. Nunc quͣgentis fere pal¬
suum milibus procul moti
atq indefensi obstudium pro¬
pensius insenatum morti ꝓ¬
scriꝑcioniq dampnamur. o
meritos de simili crimine ne
neminem posse conuinci. cuiꝰ
dignitatẽ reatus ip̃i etiã qui
detulere uiderunt.¬

Expanded text:
Si inflammare sacras aedes uoluisse, si sacerdotes impio iugulare gladio, si bonis omnibus necem struxisse diceremur, praesentem tamen sententia, confessum tamen conuictumue punisset; nunc quingentis fere passuum milibus procul muti atque indefensi ob studium propensius in senatum morti proscriptionique damnamur. O meritos de simili crimine neminem posse conuinci! Cuius dignitatem reatus ipsi etiam qui detulere uiderunt
Abbreviated transcription (Latin):
entis ne inquit hec atq
animo illabuntur tuo
fles quid lacrimis manas. E¬
dicantis expectas. oportet ut¬
uulms detegas.¬

Expanded text:
Sentisne, inquit, haec, atque animo illabuntur tuo? fles? Quid lacrymis manas? dicantis exspectas, oportet vulnus detegas.
Abbreviated transcription (Latin):
Quam in re non ita nr̃os
sensus meror hebetauit ut im¬
pios scelerata contra uirtutẽ
querar molitos sed que spe-¬
rauerunt effecisse uehemen¬
ter admiror.Nam deteriora
uelle nostri fuit fortasse defec¬
tus posse contra innocenciaz
que sceleratus quisqz conce¬
ꝑit spectante deo monstu si¬
mile est. unde haud iumria
tuorum quidem familiarum
quesiuit. Si quidem deus est ĩ
quit. unde mala bona uero unde

Expanded text:
Qua in re non ita sensus nostros maeror hebetauit ut impios scelerata contra uirtutem querar molitos, sed quae sperauerint effecisse uehementer admiror. Nam deteriora uelle nostri fuerit fortasse defectus, posse contra innocentiam, quae sceleratus quisque conceperit inspectante deo, monstri simile est. Vnde haud iniuria tuorum quidam familiarium quaesiuit: 'Si quidem deus, inquit, 'est, unde mala? Bona uero unde,
Abbreviated transcription (Latin):
romant qui cum agayo cesare¬
¶ Nam de compositis falso
litteris quibus liber tatem ar¬
gor sperasse romanam quid
attinet dicere. quarum fraus
aperta patuisset si nobis si¬
nobis iporum confessione de¬
latorum quod in omnibus
negociis marimas iures h
uti liciuissz. Nainque sperari
reliqua libertas potest atq
utinaz posset ulla respondissẽ
ũbo canii qui cum agaio cesa¬
re germanici filio conscius
contra se facte coniurationiᷤ
fuisse diceretur si ego inquit
scissem tu nessisses ⁊cͣ.¬

Expanded text:
re Nam de compositis falso litteris, quibus libertatem arguor sperasse Romanam, quid attinet dicere? Quarum fraus aperta patuisset, si nobis ipsorum confessione delatorum, quod in omnibus negotus maximas vires habet, uti licuisset. Nam Quae sperari reliqua libertas potest? Atque utinam posset ulla! Respondissem Canii verbo, qui cum a Gaio Caesare Germanici filio conscius contra se factae coniurationis fuisse diceretur: \'Si ego\', inquit, \'scissem, tu nescisses\'.
Abbreviated transcription (Latin):
Quibus autem deferentib
perrulsi suus quorum basi¬
lius olini regio ininisterio de¬
pulsus in delationem nostri
nonunis alieni eris neccessi¬
tate compulsus est. Opilionẽ
uero atq gaudencium cum
ob inuimeras multipliceᷤ¬
q fraudes ire in exilium regi¬
a censura decieuisset cumq il¬
li parere nolentes sacrarum
sese ednum defensione tueren¬
tur. tum per tumq id regi fo¬
ret edixit nisi infra prescrip¬
tum diem rauena urbe dece¬
derent notas insigniti fron¬
cibus pellerentur. Qͥd huic
seueritati posse astrui uidet
at qui in eo die deferentibus
eisdem nominis nostri delacõ
suscepta est. Quid igitur nos¬
tre ne artes ita meruerunt ã
illos accusatores iustos fecit
premissa dampnatio itane
nichil fortunam puduit. si
minus accusate innocentie
as accusancium uilitas debe

Expanded text:
Quibus autem deferentibus perculsi sumus? Quorum Basilius olim regio ministerio depulsus in delationem nostri nominis alieni aeris necessitate compulsus est. Opilionem uero atque Gaudentium cum ob innumeras multiplicesque fraudes ire in exilium regia censura decreuisset cumque illi parere nolentes sacrarum sese aedium defensione tuerentur compertumque id regi foret, edixit: uti ni intra praescriptum diem Rauenna urbe decederent, notas insigniti frontibus pellerentur. Quid huic seueritati posse astrui uidetur? Atqui in eo die deferentibus eisdem nominis nostri delatio suscepta est. Quid igitur? Nostraene artes ita me-ruerunt? An illos accusatores iustos fecit praeniissa damnatio? Itane nihil fortunam puduit si minus accusatae innocentiae, at accusantium uilitatis? 1
Abbreviated transcription (Latin):
¶Cum acerbe fanus tempo¬
re grauis atqz in explicabił
indicta coemptio profligat᷑a
inopia campaniam. prouĩ¬
ciam uidetur. Certamen ad¬
uersum prefectum pretorii
euis emodi ratione suscepi re¬
ge cognoscente contendi et ne
coempcio exigeretur euici pau¬
lium consularem uium cu-¬
ius opes palatine canes iam
spe atq ambicione deuorassẽt
ab ipĩs hyancium faucibus
traxi. Ne albinum consularẽ
unrum preidicate acusatio¬
nis pena corriperet odus me
cy priani delatoris opposui sa¬
tis ne in me magnas uideor
exacerbasse discordias. sz esse
apud ceteros tucior debui ꝙ
michi amore iusticicie nich̾
apud aulicos quo magis es¬
sem tucior reseruauizc̃.¬
autem deferentibus ⁊cͣ. uel dela¬

Expanded text:
Cum acerbae famis tempore grauis atque inexplicabilis indicta coemptio profligatura inopia Campaniam prouinciam uideretur, certamen aduersum praefectum praetorii communis commodi ratione suscepi, rege cognoscente contendi et ne coemptio exigeretur euici. Paulinum consularem uirum, cuius opes Palatinae canes iam spe atque ambitione deuorassent, ab ipsis hiantium faucibus traxi. Ne Albinum consularem uirum praeiudicatae accusationis poena corriperet, odiis me Cypriani delatoris opposui. Satisne in me magnas uideor exacerbasse discordias? Sed esse apud ceteros tutior debui, qui mihi amore iustitiae nihil apud aulicos quo magis essem tutior reseruaui.autem deferentibus percul
Abbreviated transcription (Latin):
probis graues mexorabiles¬
qz discordie. et ꝙ consciencie
libertas habet protuendo iu-¬
respreta a me potentum sẽꝑ
offensio. Quociens ego coui-¬
gascum in inbecillis cuiusq
fortunas impetum facientẽ
obuius excepi. Quociens tͥg¬
uillam regie prepositum do¬
mus ab incepta et perpetra¬
ta iam prorsus miuria deie¬
ci quociens miseros quos in¬
finitis calumpnus impun¬
ta barbarorum semper aua¬
ricia uexabat abiecta pericul
auctoritate protexi. Numꝙͣ¬
quisquam detraxit. proui¬
cialium fortunas tam pͥua¬
tis rapinis quam publicis ue¬
itigalibus pessundari non ali¬
ter ꝙͣqui paciebantur cõdolui

Expanded text:
probis graues inexorabilesque discordiae et, quod conscientiae libertas habet, pro tuendo iure spreta potentiorum semper offensio. Quotiens ego Conigastum in imbecilli cuiusque fortunas impetum facientem obuius excepi, quotiens Trigguillam regiae praepositum domus ab incepta, perpetrata iam prorsus iniuria deieci, quotiens miseros quos infinitis calumniis impunita barbarorum semper auaritia uexabat obiecta periculis auctoritate protexi! Numquicquam detraxit. Prouincialium fortunas tum priuatis rapinis tum publicis uectigalibus pessumdari non aliter quam qui patiebantur indolui.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Tum ego collecto in uires
anumo boecius anne adhuc
eget admonicione nec per se
satis eminet fortune in nos
sementis asꝑitas nichil ne
te ip̃a loci facies mouet. heci¬
ne est biblioteca quam certis¬
simã tibi sedẽ nostris in lari¬
bus ip̃a delegeras in qua
mecum sepe residens de diui¬
narum humanarumq re¬
ium sciencia dissere bas. Tal
habitus talisqz uultus erat
cum tecum nature secreta ri¬
marer cum michi syderum
luas radio describeres cũ mo-¬
res nostros tociusq uite racõ¬
nem ad celestis ordinis exem¬
plar reformares. heccine pre¬
mia referimus tibi obseꝙ̃tes.¬

Expanded text:
Tum ego collecto in vires animo: Anne adhuc eget admonitione, nec per se satis eminet fortunae in nos saevientis asperitas? Nihilne te ipsa loci facies movet? Haeccine est bibliotheca, quam certissimam tibi sedem nostris in Laribus ipsa delegeras? in qua 5 mecum saepe residens, de divinarum humanarumque rerum scientia disserebas? Talis habitus, talisque vultus erat, cum tecum naturae secreta rimarer, cum mihi siderum vias radio describeres, cum mores nostros totiusque vitae rationem ad coelestis ordinis exemplar formares? 44 Haeccine praemia referimus tibi obse
Abbreviated transcription (Latin):
sis negocus et officiis occupatus¬
esset tamen nulli eorum tam
certis temporibus aut tam cer¬
ta intencione indulgebat sicut¬
ad studendum in libris phĩcis
quos in quodam certo loco int̾¬

Expanded text:
rsis officiis et negotiis occupatus, tamen nulli eorum tam certis temporibus, tam certa intentione uacabat sicut studio in libris philosophicis, quos in certo loco
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Et cuius uinquam faci¬
noris manifesta confessioi¬
ta iudices habuit in seuenta¬
te concordes. ut non aliquos
ni uel fortune condicio cunc¬
tis mortalibus incerta sub-¬

Expanded text:
 Et cujus unquam facinoris manifesta confessio ita judices habuit in severitate concordes, ut non aliquos ii, vel fortunae conditio cunctis mortalibus incerta sub
Abbreviated transcription (Latin):
t que motu concitat ire
Distit retrahens ac uaga
firmat. L
Lam nisi rector reuocas
itus.
Llexos it̾m cogat in orbes
Que nunc stabilis conti¬
net ordo.
Disse ta suo fonte faciscãt
Dic est cunctis cõmunis
amor.U
Lepe tuntqz boni fine te¬
uia non aliter durare
Lisi conuerso nursus a¬
more.
Lefluant cause que de¬
dit esse.

Expanded text:
t quae motu concitat ire, Sistit retrahens, ac vaga firmat. 303 Nam nisi rectos revocans itus, Flexos iterum cogat in orbes, Quae nunc stabilis continet ordo, Dissepta suo fonte fatiscant. Hic est cunctis communis amor, Repetuntque boni fine teQuia non aliter durare Nisi converso rursus amore Refluant causae, quae dedit esse.
Abbreviated transcription (Latin):
nisi scilz deus reuocans rectos
itus .i. ip̃m rc̃m progressum¬
ta .i. seꝑata a suo fonte .i. a suo
principio qui deus est. faciscãt
idest deficiunt ad nichil deueĩ¬

Expanded text:
nisi deus revocans rectos itus etc. Idest rectum progressumata a suo fonte, idest a suo principio quod est Deus, fatiscant, idest deficiant et ad nihilum deue
Abbreviated transcription (Latin):
Que possibilitas eos euidenci¬
us nichil posse demonstrat. Nã
si uti paulo ante collegnins in¬
alum nichil est. cum mala tan¬
tũmodo possunt. Nichil posse mi¬
probos liquet. perspicuum est at¬
q ut intelligas que nam sit hu¬
ius potencie uis. Sũmo bono
nichil potencius esse paulo an¬
te deffinuumus: Ita est inꝙͣ.
Sed idem inqͥt face malũ neqͥt
Minime: Est ergo inquit ali¬
putet. Nisi quis insaniat ne¬
mo. Atqui iidem possunt ma¬
la. utinam inquam quidem
non possent. Cum igitur bo¬
norum tantũmodo potens
possit omnia non uero q̃ant
omnia potentes eciam ma¬
lorum eosdem qui mala pos¬
sit minus posse manifestuz
est. Huic accedit ꝙ omnem
potenciam inter expetenda
numerandam omniaqz ex¬
petenda referri ad bonũ uelu¬
ti ad quoddam suenature ca¬
cumen ostendimus. S pa¬
trandi sceleris possibilitas re¬
ferri ad bonum non potest.
Expetenda igitur non est at¬
qui omnis potencia expeten¬
da est. liquet igitur malorũ

Expanded text:
Quae possibilitas eos evidentius nihil posse demonstrat; nam si, uti paulo ante collegimus, malum nihil est, cum mala tantummodo possint, nihil posse improbos liquet. - Perspicuum est. - Atque ut intellegas, quaenam sit huius potentiae vis. summo bono nihil potentius esse paulo ante definivimus. - Ita est. inquam. - Sed idem, inquit, facere malum nequit. - Minime. - Est igitur, inquit, aliputet? - Nisi quis insaniat, nemo. - Atqui idem possunt mala. - Utinam quidemnon possent! - Cum igitur bonorum tantummodo potens possit omnia. non vero queant omnia potentes etiam malorum, eosdem, qui mala possunt, minus posse manifestum est. Huc accedit. quod omnem potentiam inter expetenda numerandam om- niaque expetenda referri ad bonum velut ad quoddam naturae suae cacumen ostendimus. Sed patrandi sceleris possibilitas referri ad bonum non potest, expetenda igitur non est. Atqui omnis potentia expetenda est; liquet igitur malorum
Abbreviated transcription (Latin):
li naturaliter tendunt ad bonũ.
Item ꝙ mali deficiunt ab eo ꝙ cõ¬
petit eis secundum naturam ex
quo sic arguit. maxĩa impotẽcia
est deficere eo ꝙ natura intendit
s sic faciunt mali ergo ⁊cͣ. dicit

Expanded text:
li uniuersaliter tendunt ad bonum, et mali deficiunt ab eo quod competit eis secundum naturam. Ex hoc arguitur sic. Maxima impotentia est deficere ab eo quod natura intendit: sed haec faciunt mali, ergo mali sunt
Abbreviated transcription (Latin):
¶Cur eum relicta urtute ui¬
cia sectantur. Instĩa ne bonoꝵ
sed quod eneruatius est igno¬
rancie cecitate:Ansectanda no¬
uerunt. sed transuersos eos libi¬
do precipitat. Sic qͦq ĩ temperẽ¬
cia fragiles obluctari uicio ne¬
queunt. Anscientes uolentes¬
qz bonum deserunt et ad uici-¬
a deflectuntur: sed hoc modo ñ
solum potentes esse sz omino
esse desinunt: Nam qui cõem
oũm que sunt finem reliqut
pariter quoqz esse desistunt.
Quod quidem cui piam mi¬
rũ forte uideatur ut malos
qui plures hoĩ sunt eosdez
non esse dicamus. Sed ita
se se res habent nam qui ma¬
li sunt eos malos esse non ab¬
pliciter nego. Nam uticadaũ
hoiem mortuum dixeris sim-¬
pliciter uero hominẽ appellare
non possis. ita uicioses malos
quidem esse concesserun. Sed
esse absolute nequeam confi¬
ter: Est eĩ ꝙ ordinẽ retinet ser¬
uatq naturam. Quod uero
ab hac deficit. esse eciam quod
in sua natura situm est derelĩ¬
quit.¬
¶ Sed possunt inquies. exlu¬

Expanded text:
Cur enim relicta uirtute uitia sectantur? Inscitiane bonorum? Sed quid eneruatius ignorantiae caecitate? An sectanda nouerunt, sed transuersos eos libido praecipitat? Sic quoque intemperantia fragiles, qui obluctari uitio nequeunt. An scientes uolentesque bonum deserunt, ad uitia deflectunt? Sed hoc modo non solum potentes esse, sed omnino esse desinunt; nam qui communem omnium quae sunt finem relinquunt pariter quoque esse desistunt. Quod quidem cuipiam mirum forte uideatur, ut malos, qui plures hominum sunt, eosdem non esse dicamus; sed ita sese res habet. Nam qui mali sunt eos malos esse non abpliciter nego. Nam uti cadauer hominem mortuum dixeris, simpliciter uero hominem appellare non possis, ita uitiosos malos quidem esse concesserim, sed esse absolute nequeam confiteri. Est enim quod ordinem retinet seruatque naturam; quod uero ab hac deficit esse etiam, quod in sua natura situm est, derelinquit. Sed possunt, inquies, mal
Abbreviated transcription (Latin):
paret infirmitas. Uerãq
illam platois esse sentenci¬
am liquet soles quod deside¬
rent facere posse sapientes.
Improbos u̾o excercere qui dẽ
quod libeat ant quod uero¬
man desiderent explere non
posse. Faciunt enum que lib
dum per ea quibus delectan¬
tur id bonum quod desiderãt
se adepturos putant. Sed
nunime adipiscuntur qm̃
ad beatitudinem probra nõ
ueniunt.

Expanded text:
paret infirmitas veramque illam Platonis esse sententiam liquet solos, quod desiderent, facere posse sapientes, improbos- bos vero exercere quidem, quod libeat., quod vero desiderent, explere non posse. Faciunt enim quaelibet, dum per 30 ea, quibus delectantur, id bonum, quod desiderant, se adepturos putant; sed minime adipiscuntur, quoniam ad beatitudinem probra non veniunt.
Abbreviated transcription (Latin):
expetit dum putant se adeptu¬
ros illud bonum quod desiderant
per ea quibus delectantur sed mi¬
nime adipiscuntur quoniam
ad beatitudinem que tamen est

Expanded text:
do libet, idest expetit, dum putant se adepturos bonum quod desiderant per ea quibus delectantur: sed minime adipiscuntur, quoniam ad beatitudinem. Notandum,
Abbreviated transcription (Latin):
si efficacia malorum esset talis
qualis esset in illa quã habent
Sed possunt inquies i¬
ali nec ego quidem negauenĩ.
Sedhec eorum potencia non
a uinbus sed ab imbecillitate
descendit possunt eum mala
que ninime ualerent si in
bonorum effiencia manere
potuissent.¬
¶ Que possibiitas probat ꝙ po¬

Expanded text:
ia malorum esset talis qualis illa quam habent Sed possunt, inquies, mali: nec ego quidem negaverim; sed haec eorum potentia non a viribus, sed ab imbecillitate descendit. Possunt enim mala, quae minime valerent, si in bonorum efficientia manere potuissent. Quae possibilitas eos evi
Abbreviated transcription (Latin):
detrahens sicut et mortuũ. unde
sicut concedendum est cadauer
hoĩs esse hominem mortuũ nõ
esse malum non tamen conce¬
esse sed ita res se habent supple¬
ꝙͣuis mirum uideatur. nã qui
hominem mortuum dixeris sĩ¬
pliciter uero hominem appella¬
re non possis ita uiciosos malos
quidem esse concesseum esse. ita¬

Expanded text:
determinatio distrahens, sicut et mortuum. Unde sicut concedendum est cadauer hominis esse hominem mortuum, tamesse malum, non tamesse. Sed ita res sese habet quamuis mirum uideatur. Nam qui hominem mortuum dixeris, simpliciter uero hominem appellare non possis, ita uitiosos malos quidem esse concesserim, sed
Abbreviated transcription (Latin):
passione. sequitur ꝙ sint impotẽ¬
tes. quia maxĩa impotencia est
non posse resistere passionibz si
autem scientes et uolentes relin¬
qunt bonum. sequitur ꝙ non tã
deficit a natura. et per consequẽs
relicta uirtute uicia sectantur .s.¬

Expanded text:
a, sequitur quod sunt impotentes, quia maxima impotentia est non posse resistere passionibus. Si autem scientes et uolentes relinquunt bonum, sequitur quod non tdeficit a natura, et per consequens relicta uirtute mali sectantur
Abbreviated transcription (Latin):
premia leuia ac ludicra que nõ
sz defficiunt circa ip̃am rerum sũ
num miseri moluuntur idest ni¬
tuntur acquirere dies noctesq id
bonos maxime esse potentes per
simmum qui pedibus incendens
potratuisset ꝑuenire usqz ad eũ
locum quo nichil ulterius iac̾et¬

Expanded text:
praemia leuia et ludicra, idest si deficiunt circa ipsam summam, suquod ipsi moliuntur, idest laborant acquirere diesbonos maxime esse potentes pertsimum qui pedibus incedens potuisset peruenire usque ad eum locum, quo ulterius nihil p
Abbreviated transcription (Latin):
est illud a quo aliquid defficit tã¬
to maioris est defectus et in maio¬
rem impotenciã redundat. sed il¬
lud a quo mali deficnunt non est
quid uile et modicum sed om̃i

Expanded text:
est illud a quo aliquis deficit, tanto maior est suus defectus et in maiorem impotentiam cadit: sed illud a quo mali deficiunt, non est quid uile et modicum, sed est
Abbreviated transcription (Latin):
tum horum unum probaret et ex
hoc concluderet reliquũ per locuma
contrarus esset argumentum ue¬
risil e et non nccͣm. et ideo utrũq
uult probare et ex utroqz concludere
Drimum igititur inquit bo¬
nis semper adesse potenciam.
Malos cunctis uiribus esse deser¬
tos agnoscas licebit. Quorum
quidem alterum demonstratur
ex altero. Nam cum bonum
malumq⁊ contraria sint si
bonum potens esse constiterit li¬
quet nbecillitas mali. At si fra¬
gilitas mali clarescat. boni fir¬
mitas nota est. Sed uti nr̃e
sentencie fides abudãtior sit al¬
terutro calle procedam. Nunc
hinc nunc inde ꝓposita confir¬
mans.¬
¶ Duo sunt quibus ponit racões¬

Expanded text:
tum unum istorum probaret, et ex hoc reliquum concluderet per locum a contrariis, esset argumentum uerisimile et non necessarium; et ideo utramque partem uult probare et ex utroque Primum igitur, inquit, bonis semper adesse potentiam, malos cunctis uiribus esse desertos agnoscas licebit, quorum quidem alterum demonstratur ex altero. Nam cum bonum malumque contraria sint, si bonum potens esse constiterit, liquet inbecillitas mali; at si fragilitas clarescat mali, boni firmitas nota est. Sed uti nostrae sententiae fides abundantior sit, alterutro calle procedam nunc hinc nunc inde proposita confirmans. Duo sunt quibus omnis hum
Abbreviated transcription (Latin):
cio prop̃tissimum esse ad intelligẽ¬
ciones.uide enĩ quanta pateat
qui nec quidem ad hoc queunt
dum. si deserentur hoc auxilio na¬
ture pemitis tam magno inuic
uicto quia appetitus hoĩs natura¬
lis non habet contranum ei repu¬
gnans quo unicat sed tamen ꝑ
ignoranciam uiciorum et errorẽ
iiciorum peruertitur et ita aliqͦ
modo uincitur licet non directe.

Expanded text:
mum ad intelligentiones. Vide enim quanta pateat qui nec ad hoc queunt dum, si desererentur hoc auxilio naturae praeeuntis tam magno acuicto, quod appetitus naturalis boni non habet contrarium repugnans quo uincatur, sed tantum per ignorantiam et errorem uitiorum peruertitur; et ita aliquo modo uincitur, licet non directe.
Abbreviated transcription (Latin):
ue spontaneo qui ex intencione
procedit non de eo quod casu con¬
tingit. unde dicendum est ad pro¬
positum ꝙ uoluntas potest cõ¬
parari ad ip̃am accionem quã

Expanded text:
spontaneo, qui ex intentione procedit, non de eo qui casu contingit. Unde dicendum ad primum, quod uoluntas potest comparari uel ad ipsam actionem quam
Abbreviated transcription (Latin):
memorie fixum teneo. Omeᷤᷤ
ergo homines boni pariter ac
mali indiscreta intencione ad
bonum peruenire nitũtur. Ita
ĩ qmͣ cõsequẽs est. S certum est¬
adeptione boni bonos fieri eorra
certumz adipiscuntur igitur
boni quod appetunt. Sic uide¬
tur. mali uero si adipiscerẽtur
quod appetunt bominresse ma
li non possentz ita est. Cum igi¬
tur utriq bonum petant. S
hu quidem adipiscantur illi
uero mĩme. Non dubium est
bonos quidem potentes esse qͥ
uero mali sunt imbetilles. Qͥl¬
quis inquam dubitat nec re
ium naturam nec consequẽci¬
am potest considerare racionũ.

Expanded text:
memoriae fixum teneo. – Omnes memoriae fixum teneo. – Omnes igitur homines boni pariter ac mali indiscreta intentione ad bonum peruenire nituntur? – Ita, inquam, consequens est. – Sed certum adeptione boni bonos fieri? – Certum. – Adipiscuntur igitur boni, quod appetunt? – Sic uidetur. – Mali uero si adipiscerentur quod appetunt, bonum, mali esse non possent. –Ita est. – Cum igitur utrique bonum petant, sed hi quidem adipiscantur, illi uero mbonos quidem potentes esse, qui vero mali sunt, imbecilles. Quisquis, inquam, dubitat, nec rerum 15 naturam, nec consequentiam potest considerare rationum.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Quo sunt quibus omnis
humanorum actuum cõstat
effertus uoluntas scilet. et po¬
testas. Quorum si alfutrũ de¬
sit nichil est quod explicari q̃¬
at. Deficiente etenim uolun¬
tate nec aggreditur qui dem
quisqz quod non uult. At si
potestas absit uoluntas frus¬
tra sit. Quo fit ut si quem uide¬
as adipisci uelle ꝙ minime
adipiscatur huic optinendi
quo uoluent defuisse ualenci¬
am dirbitare non possis: Per¬
spicuum est inquam nec ul¬
lo mõ negari potest. Quem
uero effecisse quod uoluent
uideas. Non etiam potuisse du¬
Quod uero quisq potest ĩ eo
ualidus quod uero non potest
ĩ hoc ĩbellicis esse censendus est.
supenoribus racionibus esse
collectum intencionem omẽz
uoluntatis humane que di¬
uersis studus agitur ad beati¬
tudinem festinare. Memini
inquam illud quoqz esse demõ¬
stratum. num recordarᷤ
bratitudinem ip̃m esse bonũ eo¬
q modo cum beatitudo quent̃
ab omnibus desiderari bonuiz
Minime inꝙͣ recordor qm̃ id

Expanded text:
 Duo sunt, quibus omnis humanorum actuum constat effectus, uoluntas scilicet ac potestas, quorum si alterutrum desit, nihil est quod explicari queat. Deficiente etenim uoluntate ne aggreditur quidem quisque quod non uult, at si potestas absit uoluntas frustra sit. Quo fit ut, si quem uideas adipisci uelle quod minime adipiscatur, huic obtinendi quod uoluerit defuisse ualentiam dubitare non possis. – Perspicuum est, inquam, nec ullo modo negari potest. – Quem uero effecisse quod uoluerit uideas, num etiam potuisse duQuod uero quisque potest in eo ualidus, quod uero non potest in hoc imbecillis esse censendus est. superioribus rationibus esse collectum intentionem omnem uoluntatis humanae, quae diuersis studiis agitur, ad beatitudinem festinare? – Memini, inquam, illud quoque esse demonstratum. – Num recordaris beatitudinem ipsum esse bonum eoque modo, cum beatitudo petitur, ab omnibus desiderari bonum? – Minime, inquam, recordor, quoniam id
Abbreviated transcription (Latin):
ro uaniam per cupiditatẽ qd̃¬
adipiscendi boni naturale offici¬
um non est idip̃m conantur
concesseram bonos quidem po¬
tentes malos uero mmibecilles
essenccesse est recte inquit pre¬
curus. Idqz uti medici sperare
solent nidicium est erecte iã
resistentisqz nature.
Sed quoniam te. super fun

Expanded text:
ro uaro uaadipiscendi boni naturale officium non est, idem ipsum conantur concesseram, bonos quidem potentes, malos vero esse necesse est imbecilles. Recte, inquit, praecurris, idque, uti medici sperare solent, indicium est erectae jam, resistentisque naturae. Sed quoniam te ad in
Abbreviated transcription (Latin):
¶Rursus inquit si duo sint
quibus idem secundum natu¬
ram ꝓpositum sit corum qz u¬
nus naturan officio idipsum
agat atq proficiat alter uero¬
illud naturale officium mini¬
me administrare queat alio ue¬
ro modo ꝙͣ nature conuenit
non quidem impleat ꝓposituz
quem nam horum ualencio¬
rem esse deteruis: Et si cõiecto
inquam quid uelis planius
tamen audire desider oambu¬
landi inquit motum secũduz
naturam esse hoibus nuni ne¬
gabis. mimie inquam. Enis¬
q rei pedum officiũ eẽ natu¬
rale non dubitas. Nec hoc qui¬
dem inquam. Si quis igit̾
pedibus incedere ualens am¬
bulet alius quia cui hoc natu¬
rale pedum desit officiũ maĩ¬
bus nitens ambulare conetͤ
quis horum iure ualencior exi¬
stimari potest. Contexe inquã
cetera nam quĩ naturalis offi¬
ci potens eo qui idem nequit
ualencior sit nullus ambi¬
git. Sed sũmum bonum qͥd̃
eque malis bonisq ꝓpositum
boni quidem naturali offi¬
cio uirtutum petunt. Mali ue¬

Expanded text:
– Rursus, inquit, si duo sint quibus idem secundum naturam propositum sit, eorumque unus naturali officio id ipsum agat atque perficiat, alter uero naturale illud officium minime amministrare queat, alio uero modo quam naturae conuenit non quidem impleat propositum quemnam horum ualentiorem esse decernis? – Etsi coniecto, inquam, quid uelis, planius tamen audire desidero. – Ambulandi, inquit, motum secundum naturam esse hominibus num negabis? – Minime, inquam. – Eiusque rei pedum officium esse naturale num dubitas? – Ne hoc quidem, inquam. – Si quis igitur pedibus incedere ualens ambulet aliusque, cui hoc naturale pedum desit officium, manibus nitens ambulare conetur, quis horum iure ualentior existimari potest? – Contexe, inquam, cetera; nam quin naturalis officii potens eo qui idem nequeat ualentior sit nullus ambigat. – Sed summum bonum, quod aeque malis bonisque propositum boni quidem naturali officio uirtutum petunt, mali ue
Abbreviated transcription (Latin):
landi non dubitas esse officium
naturale pedum. aui boecius nec
et phia. si quis inquit igitur am¬
bulet ualens incedere pedibus ali
dum desit manibus nitens am

Expanded text:
landi esse officium naturale pedum? Dicit Boethius: nec Et philosophia: siquis igitur ambulet ualens incedere pedibus; alius um desit, manibus nitens, id
Abbreviated transcription (Latin):
mun mauult enim hoc facere
ꝙͣ suscipere penam uel perdere ui¬
tam et ideo respectu talis affectus
non deest uoluntas ꝙͣtum ad
actum interiorem uoluntas sẽ¬

Expanded text:
 uult hoc facere quam sustinere poenam uel perdere uitam; et ita respectu talis effectus non deest uoluntas: sed quantum ad actum interiorem uoluntas sem
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Sed quoniam te ad intelli¬
gendum prop̃tissimũ esse con¬
spicio crebras coacernabo racio¬
nes. Uide enim ꝙͣta uiciosoꝵ
hoĩ pateat infirmitas qͥne
ad hec quidem ꝑuenire queũt
ad quod eos naturalis ducit
ac pene compellit intencio. Et
quid si hoc tam magno ac pe-¬
ne ĩuicto p̾ euntis nature de¬
serentur auxilio. Considera ue¬
ro quanta sceleratos hoĩes ha¬
beat ĩpotencia. Neq enĩ leiua
aut ludicra p̾mia petunt que
consequi atqz obtinere non pos¬
sunt. Sed circa ipãm reium sũ¬
mam uerticemq deficiunt.
Nec in eo misers contingit effect᷑
ꝙ solum dies noctesq moliun¬
tur. In qua re bonorum uires
eminent. Sicut enĩ eum qui
pedibus incendens ad eumlo¬
cum usq peruenire potuisset
quo nichil ulterius ꝑuiũ ia¬
ceret incessui ambulandi po¬
tentissimum esse censeres. Ita
eum qui expetendorum finẽ
quo nichil ultra est apprchen¬
dit potentissimum ncc̃e est
iudices. Ex quo fit quod hiuc
obiacet ut idem scelesti unrib

Expanded text:
 Sed quoniam te ad intellegendum promptissimum esse conspicio, crebras coaceruabo rationes; uide enim quanta uitiosorum hominum pateat infirmitas, qui ne ad hoc quidem peruenire queunt ad quod eos naturalis ducit ac paene compellit intentio. Et quid, si hoc tam magno ac paene inuicto praeeuntis naturae desererentur auxilio? Considera uero quanta sceleratos homines habeat impotentia. Neque enim leuia aut ludicra praemia petunt quae consequi atque obtinere non possunt, sed circa ipsam rerum summam uerticemque deficiunt nec in eo miseris contingit effectus quod solum dies noctesque moliuntur; in qua re bonorum uires eminent. Sicut enim eum qui pedibus incedens ad eum locum usque peruenire potuisset quod nihil ulterius peruium iaceret incessui ambulandi potentissimum esse censeres, ita eum qui expetendorum finem quo nihil ultra est apprehendit potentissimum necesse est iudices. Ex quo fit, quod huic obiacet, ut idem scelesti idem uiribus
Abbreviated transcription (Latin):
stelliferi conditor orbiᷤ.
otis fratris obuia flãmis
ondat stellas lũa minores
unc obscuro pallida cornu
hebobo ꝓpͥor luĩa perdat.N¬
t qui prime temꝑe noctis
git algentes hesperus ortꝰ
Solitas iterũ mutet habenaᷤ
Dhebi pallens lucifer ortu.¬

Expanded text:
stelliferi conditor orbis, totis fratris obvia flammis condat stellas luna minores, nunc obscuro pallida cornu Phoebo propior lumina perdat et, qui primae tempore noctis agit algentes Hesperos ortus, solitas iterum mutet habenas Phoebi pallens Lucifer ortu.
Abbreviated transcription (Latin):
uehebantur ut expeditiuᷤ popu¬
lo iudicia reddirent.
¶Quis non te felicissimũ cũ
tanto splendore socerorum con
uigis pudore tum mascule qͦ
prolis oportunitate predita¬
uit pretero libet enim preter¬
re cõmunia sumptas in ado¬
lescentia negatas senibus digni¬
tates ad singularem enim felici¬
tatis tue tumultum uenire de¬
lectat. si quis mortalium reniz¬
fructus ullum beatitudinis põ¬
dus habet poterit ne illius incõ¬
na lucis quanta libet ingruen¬
cium malorum mole delericũ
duos pariter consules liberos tu¬
os domo prouchi subfrequen¬
cia patium sub plebis a lacrita¬
tate uidisti cum eisdem in cu¬
ria curules insidentibus.¬

Expanded text:
uehebantur ut expeditius populo iudicia redderent.Quis non te felicissimum cum tanto splendore socerorum, cum conjugis pudore, tum masculae quoque prolis opportunitate praedicavit? Praetereo libet enim praeterire communia sumptas in adolescentia negatas senibus dignitates: ad singularem felicitatis tuae cumulum venire 5 delectat. Si quis rerum mortalium fructus ullum beatitudinis pondus habet, poteritne illius memoria lucis quantalibet ingruentium malorum mole deleri? cum duos pariter consules liberos tuos domo provehi sub frequentia patrum, sub plebis alacritate vidisti; cum eisdem in curia curules insidentibus
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Tu regie laudis orator in¬
genu gloriam facundieq me¬
nusti cum incuro duorum me¬
dius consulum curumfulse
młtitudinis expectacionem tͣ¬
umphali largicione saciasti.¬
Sequitur dedisti ut opino:
uerba fortune quasi diceret de

Expanded text:
 tu regiae laudis orator ingenii gloriam facundiaeque meruisti, cum in circo duorum medius consulum circumfusae multitudinis exspectationem triumphali largitione satiasti? Dedisti, ut opinor, uerba Fortunae dum te illa de
Abbreviated transcription (Latin):
Uerumptamen ne te exti
litus es taceo desolatum parẽ¬
te summorum te iurorum cu¬
ra suscepit. Delectusq in affi¬
nitatẽ principum ciuitatis
qd̃ preciosissimum ꝓpinquita¬
tis genus est prius carus qmͣ
proximus esse cepisti.¬
Sequitur quis non te feli¬
cissimũcũ tanto splendore socero¬

Expanded text:
erumtamen ne te existtis oblitus es? Taceo, quod desolatum parente summorum te virorum cura suscepit delectusque in affinitatem principum civitatis, quod pretiosissimum propinquitatis genus est. prius carus quam proximus esse coepisti. Quis non te felicissimum cum tanto splendore socero
Abbreviated transcription (Latin):
pesturũ fuerit admouebo.
¶ Demde cum dicit. ueiuimpta¬
men ⁊ c̃. bona fortune boccio colla¬
ta enumeiit ostendens non debe
re cum tanquam miscium de¬
fortuna conqueri. et cura hoc duo¬
fac. pꝰ enum̾at bõ p̾tita q̃ ip̃m felicẽ fece

Expanded text:
aeror praegrauat. Et illa: Ita est, inquit. Haec enim nondum morbi tui remedia sed adhuc contumacis aduersum curationem doloris fomenta quaedam sunt. Nam quae in profundum sese penetrant, cum tempestiuum fuerit admouebo.
Abbreviated transcription (Latin):
neraliter nullius enĩ rei natu¬
ra poterit existere melior suo prin¬
am concluserim uerissima racõe
per sui substanciam cui boetius
assenciens dicit rectissĩe inꝙͣ.s. cõ¬

Expanded text:
neraliter nullius rei natura poterit existere, idest esse melior suo prinam concluserim uerissima ratione, idest per substantiam. Cui assentiens Boethius dicit: rectissime inquam con