comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
in ȩdem uictoriȩ subcęsaris sta¬
tua int̾ coagienta lapidũ iustȩ
magnitudinis enatã. Quib ap¬
pareret celestiũ num̃ & cȩsaris
głe fauisse: & põpeii errorẽ inhi¬
bere uoluisse. Tuas aras tuaq
scĩssima tẽpla diue iuli uenera¬
tus oro. ut ꝓpitio ac fauenti nu¬
mine tantoꝵ casus uiroꝵ sub
tui exempli p̃sidio ac tutela de¬
litescere patiaris. Te enĩ accepi¬
mꝰ eo die quo purpurea ueste ue¬
latus. aurea in sella c̃sedisti. ne
maximo studio senatus exqͥsitũ
& delatũ honorẽ spreuisse uide¬
reris. pͥusꝗͣ exoptatũ ciuiũ ocłis
c̃spectũ tui offerres. cultui religi¬
onis in quã mox eras transituruᷤ
uacasse. mactatoq opimo bone.
cor mextis ñ reppisse. Ac respon¬
sũ tibi ab spurinna aruspice. ꝑ¬
tinere id signũ ad uitã & c̃siliũ
tuũ. qd̾ utraq hȩc corde c̃tinereqͣ.
Crupit deinde eoꝵ parricidiũ. qͥ
dũ te hoĩm numero subtrahere

Expanded text:
in aede Victoriae sub Caesaris stain aede Victoriae sub Caesaris statua inter coagmenta lapidum iustae magnitudinis enatam. quibus apparet caelestium numen et Caesaris gloriae fauisse et Pompei errorem inhibere uoluisse. Tuas aras tuaque sanctissima templa, diue Iuli, ueneratus oro ut propitio ac fauenti numine tantorum casus uirorum sub tui exempli praesidio ac tutela delitescere patiaris: te enim accepimus eo die, quo purpurea ueste uelatus aurea in sella consedisti, ne maximo studio senatus exquisitum et delatum honorem spreuisse uidereris, priusquam exoptatum ciuium oculis conspectum tui offerres, cultui religionis, in quam mox eras transiturus, uacasse mactatoque opimo boue cor in extis non repperisse, ac responsum tibi ab Spurinna aruspice pertinere id signum ad uitam et consilium tuum, quod utraque haec corde continerentur. erupit deinde eorum parricidium, qui, dum te hominum numero subtrahere
Abbreviated transcription (Latin):
de monuerat. ne cũ .c. cȩsare ul¬
timã belli fortunã exꝑiri c̃tende¬
ret. egresso a dẏrrachio aduersa
agnum eiꝰ fulmina iaciens. exa¬
minib apiũ signa obscurando.
subita tͥsticia implicatis militũ
animis. nocturnis totiꝰ exercituᷤᷤ
terrorib. abipsis altarib hosti¬
arũ fuga. S inuicte leges neces¬
situdinis. pectus alioquĩ ꝓcul
am̃itia remotũ. ꝓdigia ista iusta
estimatione ꝑpendere passȩ ñ st̃.
Itaq dũ ille eleuat auctoritatẽ
amplissimã. & opes pͥuato fasti¬
gio excelsiores oĩaq ornam̃ta q̃
ab ineunte adolescentia ad in¬
uidiã usq ẽtraxerat. spatio uniꝰ
diei c̃fregit. Qd̃ constat in delu¬
bris deũ sua sponte signa c̃uer¬
sa. militarẽ clamorẽ. strepitũq
armoꝵ adeo magnũ antiochiȩ
& ptholomaide auditũ. ut in
muros c̃curreret᷑. sonũ tẏmpa¬
noꝵ ꝑgami abditis delubris e¬
ditũ. palmã uiridem trallibus

Expanded text:
de monuerat ne cum C. Caesare ulde monuerat ne cum C. Caesare ultimam belli fortunam experiri contenderet, egresso a Dyrrachio aduersa agmini eius fulmina iaciens, examinibus apium signa obscurando, subita tristitia implicatis militum animis, nocturnis totius exercitus terroribus, ab ipsis altaribus hostiarum fuga. sed inuictae leges necessitudinis pectus alioquin procul amentia remotum prodigia ista iusta aestimatione perpendere passae non sunt. itaque, dum illa eleuat, auctoritatem amplissimam et opes priuato fastigio excelsiores omniaque ornamenta, quae ab ineunte adulescentia ad inuidiam usque contraxerat, spatio unius diei confregit. quo constat in delubris deum sua sponte signa conuersa, militarem clamorem strepitumque armorum adeo magnum Antiochiae et Ptolemaide auditum, ut in muros concurreretur, sonum tympanorum Pergami abditis delubri editum, palmam uiridem Trallibus
Abbreviated transcription (Latin):
tũ ẽ paludam̃tũ: cũ in p̃liũ exe¬
untib. albũ aut purpureũ da¬
ri soleat. Mesti & taciti milites
ad pͥncipia c̃uenert̃. qui ueteri
instituto cum clamore alacriac¬
currere debebant. Aquilarũ
altera uix ẽuelli a pͥmipilo po¬
tuit: altera egerrime extracta.
in contͣriã ac ferebat᷑ partẽ se ip¬
sa conu̾tit. Magna hec ꝓdigia.
Sed & illȩ clades aliquanto
maiores. tot pulcherrimarũ le¬
gionũ interitus. tã multa sig¬
na hostib intercepta. manibus
tantũ romanȩ militiȩ decus bar¬
baroꝵ obtritũ eqͥtatũ. optimȩ
indolis filii cruore pat̾ni resꝑsi
oculi. corpus imꝑatoris int̾ ꝓmis¬
cuas cadauerũ strues auiũ fera¬
rũq laniatib obiectũ. Uellem
quidẽ placidiꝰ. S qđ relatu uerũ
ẽ. sic deoꝵ p̃monitus excandesc̃t.
sic humana c̃silia castigant᷑. ubi
se cȩlestib p̃ferunt.
Gñ. etiã pompeiũ iupit̾ om̃ps abun-¬

Expanded text:
tum est paludamentum, cum in proelium exetum est paludamentum, cum in proelium exeuntibus album aut purpureum dari soleat. maesti et taciti milites ad principia conuenerunt, qui uetere instituto cum clamore alacri adcurrere debebant. aquilarum altera uix conuelli a primo pilo potuit, altera aegerrime extracta in contrariam ac ferebatur partem se ipsa conuertit. magna haec prodigia, sed et illae clades aliquanto maiores, tot pulcherrimarum legionum interitus, tam multa signa hostilibus intercepta manibus, tantum Romanae militiae decus barbarorum obtritum equitatu, optimae indolis filii cruore paterni respersi oculi, corpus imperatoris inter promiscuas cadauerum strues auium ferarumque laniatibus obiectum. uellem quidem placidius, † sed quod relatu uerum est. sic deorum spreti monitus excandescunt, sic humana consilia castigantur, ubi se caelestibus praeferunt. Cn. etiam Pompeium Iuppiter omnipotens abun
Abbreviated transcription (Latin):
uultu ñ placere sibi exta. quia
ruissent. respondit. Ita monitus
.iii. marcellus ne qͥd temere cona¬
retur: in seq̃nti nocte speculan¬
di grã cũ paucis egredi ausus. a
multitudine hostiũ in brutiis
circũuentꝰ. eque magnũ dolorẽ
ac detrim̃tũ patriȩ interitu suo
attulit.
am octauiꝰ cons. dirũ omen quẽ¬
admodũ timuit. ita uitare ñ po¬
tuit. E simulachro enĩ apollinis
ꝑ se abrupto capite & ita infixo
humi ut auelli neqͥret. armis cũ
collega suo dissidens cinna. p̃sum¬
sit animo ea re significari exitiũ
suum. Inquẽ metus augurii tri¬
stifine uitȩ incidit. ac tũ demũ
ĩmobile dĩ caput t̾ra refigi potu
onsinit nos. in.crassusit.
int̃ grauissimas romani ĩꝑii iac¬
turas numerandꝰ. hoc locode se
silentiũ agere. plurimis & eui¬
dentissimis ante tantã ruinã
monstroꝵ pulsatus ictib. Duc¬
turus erat acerris aduersus
parthos exercitũ. Pullũ ei tradi¬

Expanded text:
uultu non placere sibi exta, quia uultu non placere sibi exta, quia ruissent, respondit. ita monitus M. Marcellus ne quid temere conaretur, insequenti nocte speculandi gratia cum paucis egredi ausus, a multitudine hostium in Bruttis circumuentus aeque magnum dolorem ac detrimentum patriae interitu suo attulit. Nam Octauius consul dirum omen quemadmodum timuit, ita uitare non potuit: e simulacro enim Apollinis per se abrupto capite et ita infixo humi, ut auelli nequiret, armis cum collega suo dissidens Cinna praesumpsit animo ea re significari exitium suum inque metus augurium tristi fine uitae incidit, ac tum demum immobile dei caput terra refigi potuit. Non sinit nos M. Crassus, inter grauissimas Romani imperii iacturas numerandus, hoc loco de se silentium agere, plurimis et euidentissimis ante tantam ruinam monstrorum pulsatus ictibus. ducturus erat a Carris aduersus Parthos exercitum. pullum ei tradi
Abbreviated transcription (Latin):
crificio idem ꝓdigii euenit. Ter¬
cia qͦ cȩsa uictima. diligentiꝰq
ad seruatis extis. neq ad lapsus
serpentiũ arceri. neq fuga ĩpe¬
diri potuit. Qđ qͣuis aruspices
ad salutẽ imꝑatoris ꝑtinere dix¬
issent. gracchus tam̃ ñ cauit ne
ꝑfidi hospitis sui flauii insidiis
in eũ locũ deductus in qͦ penoꝵ
dux maga cũ armata manu
delituerat: mnermis occideret᷑.
Et consulatꝰ collegiũ. & erro¬
ris societas. & par genus mortis.
a tiberio graccho ad marcelli me¬
moriã me trahit. Is captarũ syracu¬
sarũ. & hannibalis ante nolana
menia a se pͥmũ fugere coacti. gła
inflãmatꝰ. cũ sũmo studio nitere¬
tur ut penoꝵ exercitũ aut in ita¬
lia ꝓsterneret. aut italia pelle¬
ret. sollemniq sacͥficio uolunta¬
tes deoꝵ exploraret: quȩ pͥma ho¬
stia ante foculũ cȩcidit. eiꝰ iecur
sine capite inuentũ ẽ. Proxima.
caput iocinoris duplex habuit.
Quib inspectis aruspex. tristi

Expanded text:
crificio idem prodigii euenit. tercrificio idem prodigii euenit. tertia quoque caesa uictima diligentiusque adseruatis extis neque adlapsus serpentium arceri neque fuga inpediri potuit. quod quamuis aruspices ad salutem imperatoris pertinere dixissent, Gracchus tamen non cauit ne perfidi hospitis sui Flaui insidiis in eum locum deductus, in quo Poenorum dux Mago cum armata manu delituerat, inermis occideretur. Et consulatus collegium et erroris societas et par genus mortis a Ti. Graccho ad M. Marcelli memoriam me trahit. is captarum Syracusarum et Hannibalis ante Nolana moenia a se primum fugere coacti gloria inflammatus, cum summo studio niteretur ut Poenorum exercitum aut in Italia prosterneret aut Italia pelleret, sollemnique sacrificio uoluntates deorum exploraret, quae prima hostia ante foculum cecidit, eius iecur sine capite inuentum est, proxima caput iocinoris duplex habuit. quibus inspectis aruspex tristi
Abbreviated transcription (Latin):
paniã ituro. hec ꝓdigia accidert̃.
Cũ lauinii sacrificiũ fac̾e uellet.
pulli cauea emissi in ꝓrimã siluã
fugert̃. Sũmaq diligentia q̃siti.
reꝑiri neqͥuert̃. Cũ abhercuł por¬
tu quo pedib ꝑuenerat nauẽ con¬
scenderet. talisuox sine ullo aue¬
tore ad aures eiꝰꝑuenit. Mancine
mane. Qua t̾ritꝰ cũ itinere c̃uerso
ianuã petisset. & ibi scaphã eẽt in¬
gressus. anguis eximiȩ magnitu¬
dinis uisus ẽ c̃spectu abiit. Ergo
ꝓdigioꝵ numerũ. numero cala¬
mitatũ equauit. Infelici pugna.
turpi federe. deditione funesta.
inus mirã in hoĩe parũ
considerato temeritatẽ. tiberii
gracchi gͣuissimi ciuis tristis
exitꝰ. & ꝓdigio denuntiatꝰ nec
euitatus consilio fac̃. Consul enĩ
cũ in lucanis sacrificasset. angueᷤᷤ
duȩ ex occulto ꝓlapsȩ. repente
hostiȩ quã ĩmolauerat a deso ioci¬
nore in easdẽ se latebras retulert̃.
Ob id deinde factũ instaurato sa¬

Expanded text:
paniam ituro haec prodigia acciderunt: paniam ituro haec prodigia acciderunt: cum Lauinii sacrificium facere uellet, pulli cauea emissi in proximam siluam fugerunt summaque diligentia quaesiti reperiri nequiuerunt. cum ab Herculis portu, quo pedibus peruenerat, nauem conscenderet, talis uox sine ullo auctore ad aures eius peruenit, 'Mancine, mane'. qua territus, cum itinere conuerso Genuam petisset et ibi scapham esset ingressus, anguis eximiae magnitudinis uisus e conspectu abiit. ergo prodigiorum numerum numero calamitatium aequauit, infelici pugna, turpi foedere, deditione funesta. Minus miram in homine parum considerato temeritatem Ti. Gracchi grauissimi ciuis tristis exitus et prodigio denuntiatus nec euitatus consilio facit: consul enim cum in Lucanis sacrificaret, angues duae ex occulto prolapsae repente hostiae, quam immolauerat, adeso iocinore in easdem se latebras retulerunt. ob id deinde factum instaurato sa
Abbreviated transcription (Latin):
strẽ inforoboario triũphũ. alio
cũ elephantino capite nato. In pi¬
ceno lapidib pluuisse. in gallia
lupũ uigilie uagina gladiũ ab¬
stulisse. in sicilia scuta duo san¬
guinẽ sudasse. etiã metentib cru-¬
entas spicas in coruem decidisse.
Cexites aqͣs. sangͥne muixtas flux¬
isse. Bello etiã punico sedo. c̃stitit
gn. domiti bouẽ dixisse caue tͥ ro
trasymenũ cũ hannibale c̃flicturꝰ
conuelli signa iussisset. lapso eqͦ
suꝑcaput eiꝰ. humi ꝓstratus est.
Nicbilq eoꝓdigio inhibitꝰ. signi¬
feris negantib signa moueri sua
sede posse. malũ ni ea c̃tinuo effo¬
In ea nãq acie.xu. romanoꝵ cȩsa
uĩ. capta.xx̃. fugata st̃. Cons ob¬
truncati corpꝰ ad funerandũ ab
hannibale quęsitũ. qͥ qnͣtũ in ip¬
so fuerat romanũ sepelierat ĩꝑiũ.
laminiiaũ p̃cipitẽ audaciã.
c. hostilii mancini uesana ꝑseue¬
rantia subsequit᷑. Cui c̃suli in his¬

Expanded text:
strem in foro boario triumphum clamasstrem in foro boario triumphum clamasse, alium cum elephantino capite natum, in Piceno lapidibus pluisse, in Gallia lupum uigili e uagina gladium abstulisse, in Sardinia scuta duo sanguinem sudasse, Antii metentibus cruentas spicas in corbem decidisse, Caerites aquas sanguine mixtas fluxisse. bello etiam Punico secundo constitit Cn. Domiti bouem dixisse 'caue tibi,Trasimennum cum Hannibale conflicturus conuelli signa iussisset, lapso equo super caput eius humi prostratus est nihilque eo prodigio inhibitus, signiferis negantibus signa moueri sua sede posse, malum, ni ea continuo effoin ea namque acie xv Romanorum caesa, vi capta, x fugata sunt. consulis obtruncati corpus ad funerandum ab Hannibale quaesitum, qui, quantum in ipso fuerat, Romanum sepelierat imperium. Flamini autem praecipitem audaciam C. Hostilius Mancinus uaesana perseuerantia subsequitur. cui consuli in His
Abbreviated transcription (Latin):
be potitus ÷. Nec parũ ꝓsꝑi succes¬
sus qđ sequitur.
Isylla consul sociali bello cũ in
agro nolano ante p̃toriũ immo¬
laret. subito abima parte are
ꝓlapsam anguẽ ꝓspexit. Qua
uisa. postumi aruspicis horta¬
tu c̃tinuo exercitũ in expeditio¬
nẽ edux̃. ac fortissima samnitiũ
castra cepit. Quȩ uictoria futurȩ
eius amplissimȩ potentiȩ gͣdus
& fundam̃tũ extitit.
Precipuȩ admirationis etiã illa ꝓ¬
aigia. quȩ .g. uolumnioser. sul¬
picio coñs inurbe nr̃a int̃ itia
motꝰq belloꝵ accidert̃. Bos nãq
mugitu suo in sermonẽ humanũ
conuerso. nouitate monstri audi¬
entiũ animos exterruit. Carnis
qͦ in modũ nimbi dissipatȩ partes
cȩcidert̃. Quarũ maiorẽ numerũ
prepetes diripuert aues. Reliquũ
humi ꝑaliquot dies neq odore te¬
tro neq deformi aspectu mutatũ
iacuit.
iuscde generis monstra alio tumł¬
tu credita st̃. puerũ infantẽ semen¬

Expanded text:
be potitus est. Nec parum prosperi succesbe potitus est. Nec parum prosperi successus quod sequitur. L. Sulla consul sociali bello, cum in agro Nolano ante praetorium immolaret, subito ab ima parte arae prolapsam anguem prospexit. qua uisa Postumi aruspicis hortatu continuo exercitum in expeditionem eduxit ac † fortissima Samnitium castra cepit. quae uictoria futurae eius amplissimae potentiae gradus et fundamentum extitit. Praecipuae admirationis etiam illa prodigia, quae C. Volumnio Ser. Sulpicio consulibus in urbe nostra inter initia motusque bellorum acciderunt: bos namque mugitu suo in sermonem humanum conuerso nouitate monstri audientium animos exterruit. carnis quoque in modum nimbi dissipatae partes ceciderunt, quarum maiorem numerum praepetes diripuerunt aues, reliquum humi per aliquot dies neque odore taetro neque deformi aspectu mutatum iacuit. Eiusdem generis monstra alio tumultu credita sunt: puerum infantem semen
Abbreviated transcription (Latin):
stiũ cęsis. magnoq numero in
potestatẽ redacto. bina castra pu¬
nicis opib referta cepert.
tẽ cũ bello acri & diutino ueien¬
tes a romanis intͣ menia cõpulsi
capi ñ possent. eaq mora ñ minꝰ
obsidentib ꝗͣ obsessis intolerabił
uideret᷑. ex optatȩ uictoriȩ iter
miro ꝓdigio di ĩmortales patefe.¬
cerunt. Subito enĩ al banꝰ lacus
neq celestib auctus imbrib. neq
inundatione ulliꝰ amnis achutuꝰ
solitũ stagni modũ excessit. Cuiꝰ
rei explorandȩ gra legati ad del¬
phicũ oraculũ missi. retulert̃ p̃ci¬
pi sortib ut aquã eiꝰ lacus emissã
ꝑ agros diffunderent. Sic enĩ uei
os in potestatẽ popłi .r. uenturos.
Qđ priꝰqͣm legati renuntiarent.
aruspex ueientiũ a milite nr̃o qͥa
domestici int̾pretes deerant rap¬
tus & incastra ꝑlatus. futurũ di¬
xerat. Ergo senatus duplici pre¬
dictione monitꝰ. eodẽ pene tp̃r
& religioni paruit. & hostiũ ur¬

Expanded text:
stium caesis magnoque numero in stium caesis magnoque numero in potestatem redacto bina castra Punicis opibus referta ceperunt. Item, cum bello acri et diutino Veientes a Romanis intra moenia conpulsi capi non possent, eaque mora non minus obsidentibus quam obsessis intolerabilis uideretur, exoptatae uictoriae iter miro prodigio di inmortales patefecerunt: subito enim Albanus lacus neque caelestibus auctus imbribus neque inundatione ullius amnis adiutus solitum stagni modum excessit. cuius rei explorandae gratia legati ad Delphicum oraculum missi rettulerunt praecipi sortibus ut aquam eius lacus emissam per agros diffunderent: sic enim Veios uenturos in potestatem populi Romani. quod prius quam legati renuntiarent, aruspex Veientium a milite nostro, quia domestici interpretes deerant, raptus et in castra perlatus futurum dixerat. ergo senatus duplici praedictione monitus eodem paene tempore et religioni paruit et hostium ur
Abbreviated transcription (Latin):
nib suis noĩe. eant. in adiutori¬
ũ eoꝵ sese mittere dixissent. ac¬
cipimꝰ qđ datur respondert̃. eiq
pͥmũ in acie locũ ꝑinde ac duci
assignart̃. Exinsꝑato enĩ suꝑatiᷤᷤ
hostib. successũ suũ omini acce¬
ptũ referentes: & tc̃ eanti ut deo
ĩmolauer̃. & deinceps oĩb preluis
cunda aut aduersa accideruri.
debita ꝓposito nr̃o relatio ẽ.
Seruio tullio etiã tũ puerulo dor¬
mienti. cͥca caput flãmã emicu¬
isse domestici ocłi ad notauert̃.
Qđ ꝓdigiũ anci regis marci uxor
tanaquil admirata. serua natũ
in modũ filii educauit. & ad re¬
giũ fastigiũ euexit.
que felicis euentꝰ illa flãma que
ex.l. marci ducis duoꝵ exercitu¬
um. qͦs interitꝰ publii & gnei sci¬
pionũ in hispaniã debilitaue¬
rat capite c̃cionantis elux̃. Nãq
eiꝰ aspectu pauidi adhuc milites
pristinã recuꝑare fortitudinem
admoniti. uiii & .xxx. milib ho¬

Expanded text:
nibus suis nomine Aeantem in adiutorinibus suis nomine Aeantem in adiutorium eorum sese mittere dixissent, 'accipimus quod datur' responderunt eique primum in acie locum perinde ac duci adsignarunt: ex insperato enim superatis hostibus successum suum omini acceptum referentes et tunc Aeanti ut deo immolauerunt et deinceps omnibus proeliis secunda aut aduersa acciderunt, debita proposito nostro relatio est. Seruio Tullio etiam tum puerulo dormienti circa caput flammam emicuisse domesticorum oculi adnotauerunt. quod prodigium Anci regis Marci uxor Tanaquil admirata, serua natum in modum filii educauit et ad regium fastigium euexit. Aeque felicis euentus illa flamma, quae ex L. Marci ducis duorum exercituum, quos interitus Publi et Gnaei Scipionum in Hispania debilitauerat, capite contionantis eluxit: namque eius aspectu pauidi adhuc milites pristinam recuperare fortitudinem admoniti VIII et XXX milibus ho
Abbreviated transcription (Latin):
effigiẽ solis qua tantũ modo sup¬
plicib cesserat. s ipsũ solũ reuera
relinquere cogeret.
dnotatu dignũ illird qͦ omen
sub quo petiliꝰ cons in liguria
bellũ gerens occiderit. Nam cũ
montẽ cui leto cognom̃ erat op¬
pugnaret. int̾q adhortationẽ
militũ dixisset. hodie ego letũ
utiq capiã. inc̃sideratius p̃lian¬
do fortuitũ iactũ uocis leto suo
c̃firmauit.
dici nr̃is. duo eiusdẽ generis alie¬
nigena exẽpla ñ absurde posst̃.
Sami priem̃sib auxiliũ adu̾sus
curras implorantib. arrogantia
instincti ꝓ classe & exercitu sym¬
bulã eis. derisus grã misert̃. Quã
illi uelut diuinitus datũ p̃sidiũ
int̃p̃tati libent᷑ receptã uera fatoꝵ
p̃dictione. uictoriȩ ducẽ habuert̃.
eapolloniatȩ qͥde peniten¬
tiã eger̃t. qđ cũ bello illẏrico p̃ssi
epidãnios ut sibi opẽ ferrent oras¬
sent. atq illi flumen uicinũ me¬

Expanded text:
effigiem Solis, quam tantummodo supeffigiem Solis, quam tantummodo supplicibus cesserat, sed ipsum solem re uera relinquere cogeret. Adnotatu dignum illud quoque omen, sub quo Petilius consul in Liguria bellum gerens occiderit: nam cum montem, cui Leto cognomen erat, oppugnaret interque adhortationem militum dixisset 'hodie ego Letum utique capiam', inconsideratius proeliando fortuitum iactum uocis leto suo confirmauit. Adici nostris duo eiusdem generis alienigena exempla non absurde possunt. Sami Prienensibus auxilium aduersus Caras inplorantibus adrogantia instincti pro classe et exercitu sibullam eis derisus gratia miserunt. quam illi uelut diuinitus datum praesidium interpretati libenter receptam uera fatorum praedictione uictoriae ducem habuerunt. Ne Apolloniatae quidem paenitentiam egerunt, quod, cum bello Illyrico pressi Epidamnios ut sibi opem ferrent orassent atque illi flumen uicinum moe
Abbreviated transcription (Latin):
ca uictus acęsare fugaquerens
salutẽ. cursu in insulã cẏprum
ut aliqͥd in eã uiriũ contraheret
classem direxit. Appellensq ad op¬
ciosum edificiũ. gub̾natorẽq in¬
trogauit qł ei nom̃ ẽẽt. Qͥ respon¬
cõminuit. Ne id dissimulanter
tulit. Auertit enĩ oclos ab illis
tectis. acdolorẽ quẽ ex diro omine
ceꝑat. gemitu patefec̃.
arcietiã bruti dignꝰ admisso par¬
ricidio euentꝰ. omine designatꝰ ÷
Si qͥdẽ post illud nefariũ opus na¬
talem suũ celebrans. cũ grecũ uer¬
sũ exꝓmere uellet. ad illud potis¬
simũ homericũ referendũ aĩo te¬
lippensi acie acesare & antonio
signo datus. in eũ tela c̃uertit.
onsentaneo uocis iactu .g.
cassi aurẽ fortuna ꝑuellit. quȩ o¬
rantib rhodiis ne ab eo cunctis
deoꝵ simulachris spoliarentur.
solẽ a se relinqui respondere uo¬
luit. ut rapacissimi uictoris inso¬
lentiã uicti tumore ꝓtraheret.
abiectũq macedonica pugna ñ

Expanded text:
ca uictus a Caesare, fuga quaerens ca uictus a Caesare, fuga quaerens salutem cursum in insulam Cyprum, ut aliquid in ea uirium contraheret, classe direxit adpellensque ad opciosum aedificium, gubernatoremque interrogauit quod ei nomen esset. Qui responconminuit, neque id dissimulanter tulit: auertit enim oculos ab illis tectis ac dolorem, quem ex diro omine ceperat, gemitu patefecit. M. etiam Bruti dignus admisso parricidio euentus omine designatus est, si quidem post illud nefarium opus natalem suum celebrans, cum Graecum uersum expromere uellet, ad illud potissimum Homericum referendum animo telippensi acie a Caesare et Antonio signo datus in eum tela conuertit. Consentaneo uocis iactu C. Cassii aurem fortuna peruellit, quem orantibus Rhodiis ne ab eo cunctis deorum simulacris spoliarentur, Solem a se relinqui respondere uoluit, ut rapacissimi uictoris insolentiam dicti tumore protraheret abiectumque Macedonica pugna non
Abbreviated transcription (Latin):
longa standi mora puella. roga¬
uit matterã ut sibi paulisꝑ locũ
residendi accõmodaret. Cuyilla.
Ego uͦ inqͥt libent̾ tͥ mea sede cȩ¬
do. Qđ dictũ ab indulgentia ꝓ¬
fectũ. ad certi ominis ꝓcessit euen¬
tũ. Qm̃ metellus ñ ita multo post
mortua cȩcilia. uirginẽ de qua
loqͦr in matͥmoniũ dux̃.
autẽ mario obseruatio ominis
ꝓculdubio saluti fuit. quo tp̃r
hostis a senatu iudicatꝰ. in domũ
fanniȩ minturnis custodiȩ cau¬
sa deductus ẽ. Animaduertit enĩ
asellũ cũ ei pabulũ obiceret᷑. ne¬
glecto eo ad aquã ꝓcurrentem.
Quospectaculo. deoꝵ ꝓuidentia
qđ sequeret᷑ oblatũ ratus. alioqͥ.
etiã int̃pretandarũ religionum
ꝑitissimꝰ. a multitudine quȩ ad
opem illi ferendã c̃fluxerat ĩpet᷑¬
uit. ut ad mare ꝑduceret᷑. ac ꝓ¬
tinus nauiculã conscendit. Caq
in affricã ꝑuectus: arma sẏllȩ ui¬
ctricia effugit.
Pompeiꝰ uͦ magnꝰ in acie pharsali¬

Expanded text:
longa standi mora puella rogalonga standi mora puella rogauit materteram ut sibi paulisper locum residendi adcommodaret. cui illa 'ego uero' inquit 'libenter tibi mea sede cedo'. quod dictum ab indulgentia profectum ad certi ominis processit euentum, quoniam Metellus non ita multo post mortua Caecilia uirginem, de qua loquor, in matrimonium duxit. C. autem Mario obseruatio ominis procul dubio saluti fuit, quo tempore hostis a senatu iudicatus in domum Fanniae Minturnis custodiae causa deductus est. animaduertit enim asellum, cum ei pabulum obiceretur, neglecto eo ad aquam procurrentem. quo spectaculo deorum prouidentia quod sequeretur oblatum ratus, alioquin etiam interpretandarum religionum peritissimus, a multitudine, quae ad opem illi ferendam confluxerat, inpetrauit ut ad mare perduceretur ac protinus nauiculam conscendit eaque in Africam peruectus arma Sullae uictricia effugit. Pompeius uero Magnus in acie Pharsali
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ de laude int̾ se uictoria & pia
p̃catio amplissimi uiri certauerĩt.
Eque enĩ uirtutis ẽ & bona patriȩ
auxisse. & mala in se transferre
uoluisse.
Quid illud qđ .l. paulo coñs eue¬
nit. ꝗͣ memorabile: Cũ ei sorte
euenisset ut bellũ cũ rege ꝑse
gereret. & domũ ẽ curia regres¬
sus. filiolã suã noĩe terciã quȩ
tũ erat admodũ paruula oscu¬
latus tristẽ animaduerteret.
ĩterrogauit qͥd ita eo uultu eẽt.
Quȩ respondit ꝑsam ꝑisse. De¬
cesserat aũi catellus quẽ puella
in deliciis habuerat. noĩe ꝑsa.
Arripuit gͥ omen paulus. exq
fortuito dicto quasi certã spem
clarissimi trrumphi aĩo p̃sũpsit.
At cecilia mȩtelli dũ sororis
filiȩ adultȩ ȩtatis uirgini. mo¬
re prisco nocte c̃cubia nuptialia
petit: omen ipsa fec̃. Nã cũ in
sacello quodã eiꝰ rei gra aliquan¬
diu ꝑsedisset. nec aliqua uox ꝓ
posito c̃gruens eẽt audita. fessa

Expanded text:
autem de laude inter se uictoria et pia autem de laude inter se uictoria et pia precatio amplissimi uiri certauerint: aeque enim uirtutis est et bona patriae auxisse et mala in se transferri uoluisse. Quid illud, quod L. Paulo consuli euenit, quam memorabile! cum ei sorte obuenisset ut bellum cum rege Perse gereret et domum e curia regressus filiolam suam nomine Tertiam, quae tum erat admodum paruula, osculatus tristem animaduerteret, interrogauit quid ita eo uultu esset. quae respondit Persam perisse. decesserat autem catellus, quem puella in deliciis habuerat, nomine Persa. arripuit igitur omen Paulus exque fortuito dicto quasi certam spem clarissimi triumphi animo praesumpsit. At Caecilia Metelli, dum sororis filiae, adultae aetatis uirgini, more prisco nocte concubia nuptiale petit omen, ipsa fecit: nam cum in sacello quodam eius rei gratia aliquamdiu persedisset nec aliqua ulla uox proposito congruens esset audita, fessa
Abbreviated transcription (Latin):
obseruatio aliqͦ contactu religiõis
innexa ẽ. qm̃ ñ fortieto motu. s
diuina ꝓuidentia c̃stare creditur.
Quȩ effecit. ut urbe a gallis disie¬
cta deliberantib patrib conscrip¬
tis. utrũ ueios migrarent an sua
menia restituerent. forte eo tẽꝑe
p̃sidio cohortib redeuntib centu¬
rio incomitio exclamaret. Signi¬
ferstatue signũ. hic optime ma¬
nebimꝰ. Ea enĩ uoce audita senat᷑
acciꝑe se omen respondit. e uesti¬
gioq ueios transeundi c̃siliũ omi¬
sit. Quã paucis uerb̃ de domicilio
futuri sũmi ĩꝑii c̃firmata ẽ con¬
ditio: Credo indignũ diis existi¬
mantib ꝓsꝑrimis auspiciis ro¬
manoꝵ nom̃ ortũ. ueientane urb̃
appellatione mutari. indytȩq
uictorie decis modo abiectȩ urbis
ruinis infundi. Huiꝰ tã p̃clari oꝑiᷤᷤ
auctor camillus. cũ eẽt p̃catus ut
do satiaret᷑. subito lapsu decidit.
Qđ om̃: ad dãnationẽ qua postea
opp̃ssus ẽ ꝑtinuisse uisũ ẽ. Merito

Expanded text:
obseruatio aliquo contactu religioni innexa est, quoniam non fortuito motu, sed diuina prouidentia constare creduntur. quae effecit ut urbe a Gallis disiecta, deliberantibus patribus conscriptis utrum Veios migrarent an sua moenia restituerent, forte eo tempore praesidio cohortibus redeuntibus centurio in comitio exclamaret 'signifer, statue signum, hic optime manebimus': ea enim uoce audita senatus accipere se omen respondit e uestigioque Veios transeundi consilium omisit. quam paucis uerbis de domicilio futuri summi imperii confirmata est condicio! credo indignum diis existimantibus prosperrimis auspiciis Romanum nomen ortum Veientanae urbis appellatione mutari inclitaeque uictoriae decus modo abiectae urbis ruinis infundi. Huius tam praeclari operis auctor Camillus, cum esset precatus ut,do satiaretur, subito lapsu decidit. quod omen ad damnationem, qua postea oppressus est, pertinuisse uisum est. merito
Abbreviated transcription (Latin):
quartoq anno post consularia im¬
ꝑia senex admodũ pontifex maxi¬
mus creatꝰ. tutelã cerimoniarum
ꝑduo ⁊ xx. annos neq ore in uotis
nuncupandis hȩsitante. neq in sa¬
crificiis faciendis tremulã manũ
duo ⁊lx. annis auguratꝰ sacerdotiũ
sustinuit. robusta iam ȩtate idad¬
eptus. Quȩ utraq tp̃ra sim unũ
conferantur. facile scł̃i modũ ex¬
na quid loquar. qui om̃ib qͦs in se¬
natũ conuocauerat suꝑstes fuit.
septẽq tantũm qͦs censor collega
l.philippi legerat e patͥb c̃scriptis
reliqͦs uidit toto ordine amplissi¬
mo diuturnior.
Appii uͦ euum clade metirer. quia
infinitũ numerũ annoꝵ orbatꝰ
luminib exegit. nͥ quatuor filioᷤ.
.U. filias. plurimas clientelas. rem
deniq publicã hoc casu grauatus
fortissime rexisset. Qͥnetiã fessus
iam uiuendo lectica se incuriã de¬
ferriiussit. ut cũ pẏrrho deformẽ
pacẽ fieri ꝓhiberet. Hc̃ cȩcũ aliquis

Expanded text:
quartoque anno post consularia imquartoque anno post consularia imperia senex admodum pontifex maximus creatus tutelam caerimoniarum per duo et xx annos neque ore in uotis nuncupandis haesitante neque in sacrificiis faciendis tremula manu gessit. et lx annis auguratus sacerdotium sustinuit, robusta iam aetate id adeptus. quae utraque tempora si in unum conferantur, facile saeculi modum exna quid loquar? qui omnibus, quos in senatum consul uocauerat, superstes fuit septemque tantummodo, quos censor, collega L. Philippi, legerat, e patribus conscriptis reliquos uidit, toto ordine amplissimo diuturnior. Appi uero aeuum clade metirer, quia infinitum numerum annorum orbatus luminibus exegit, nisi quattuor filios, v filias, plurimas clientelas, rem denique publicam hoc casu grauatus fortissime rexisset. quin etiam fessus iam uiuendo lectica se in curiam deferri iussit, ut cum Pyrro deformem pacem fieri prohiberet. hunc caecum aliquis
Abbreviated transcription (Latin):
enectus quoq ad ultimũ sui¬
finẽ ꝓuecta in hoc eodẽ opere
inter exempla industriȩ in aliqͦt
claris uiris conspecta ẽ. Separatum
tam̃ ⁊ ꝓpͥũ titulũ habeat. ne cui de¬
oꝵ ĩmortaliũ precipua indulgenti¬
a affuit. nr̃a ornata m̃tio defuisse
existimet᷑. Et simul spe diuturni¬
oris uitȩ qͣsi adminicula quȩdam
dent᷑. qͥb insistens alacriorẽ se re¬
spectu uetuste felicitatis fac̾e pos¬
sit. tnqͥllitatẽq scłi nr̃i quo nulla
umꝗͣ beatior fuit subinde fiducia
c̃firmet. salutaris pͥncipis incolu¬
mitatẽ ad longissimos humanȩ
conditionis terminos ꝓrogando.
D.ualeriꝰ coruinꝰ centesimũ
annũ cõpleuit. Cuiꝰ inter pͥmũ &
sextũ coñs. xl& ui. anni int̃cessert̃.
suffecitq integris uirib corporis ñ
solũ speciosissimis solus publicis
ministeriis. s etiã exactissimȩ agͥr̃
suoꝵ culturȩ. ⁊ ciuis ⁊ patͥsfamilie
optabile exemplum.
uiꝰ uite spaciũ ȩquauit metellus.

Expanded text:
enectus quoque ad ultimum suifinem prouecta in hoc eodem opere inter exempla industriae in aliquot claris uiris conspecta est. separatum tamen et proprium titulum habeat, ne, cui deorum inmortalium praecipua indulgentia adfuit, nostra honorata mentio defuisse existimetur, et simul spei diuturnioris uitae quasi adminicula quaedam dentur, quibus insistens alacriorem se respectu uetustae felicitatis facere possit, tranquillitatemque saeculi nostri, qua nulla umquam beatior fuit, subinde fiducia confirmet, salutaris principis incolumitatem ad longissimos humanae condicionis terminos prorogando. M. Valerius Coruinus centesimum annum conpleuit. cuius inter primum et sextum consulatum xl et vi anni intercesserunt, suffecitque integris uiribus corporis non solum speciosissimis publicis ministeriis, sed etiam exactissimae agrorum suorum culturae, et ciuis et patris familiae optabile exemplum. Cuius uitae spatium aequauit Metellus
Abbreviated transcription (Latin):
magni estimabã. Terciũ te suꝑiorib
importuniorẽ habere cepimꝰ rectorẽ.
Itaq ne si tu fueris assumptus deteri
or in locũ turũ succedat. caput meũ ꝓ
tua salute deuoueo. Tam facetã au¬
daciã dẏonisiꝰ punire erubuit.
Inter has ⁊ theodorũ cyreneũ qͣsi aĩosi
sp̃c c̃iugiũ ẽẽ potuit. uirtute par. fe¬
licitate dissimile. Is enĩ lisimachore¬
gi mortẽ sibi minitanti. enĩuꝰ inqͥt
magnifica res tͥ contigit. qͥa cantha¬
ridis uim assecutus es. Cumq hoodi¬
cto accensus cruci eũ suffigi iussisset.
terribilis ait hec sit purpuratis tuis.
Mea quidẽ nichil interest. humi an
sublime putrescam¬

Expanded text:
magni extimabam. Tertium te superioribus magni extimabam. Tertium te superioribus inportuniorem habere cepimus rectorem. Itaque ne, si tu fueris asor in locum tuum su ccedat, caput meum pro tua salute deuoueo'. tam facetam audaciam Dionysius punire erubuit. Inter has et Theodorum Cyrenaeum quasi animosi spiritus coniugium esse potuit, uirtute par, felicitate dissimile: is enim Lysimacho regi mortem sibi minitanti, 'enimuero' inquit 'magnifica res tibi contigit, quia cantharidis uim adsecutus es'. cumque hoc dicto accensus cruci eum suffigi iussisset, 'terribilis' ait 'haec sit purpuratis tuis, mea quidem nihil interest humi an sublime putrescam
Abbreviated transcription (Latin):
geni sanguinis. quȩ a philippo rege
cussit crapulã excitanti ac p̃senti a¬
nimi ebriũ resipiscere. causaq dili¬
gentiꝰ inspecta. iustiorẽ sententiam
ferre coegit. Igit᷑ eqͥtatẽ quã impetre
ñ potuerat. extorsit potiꝰ presidiũ a
libertate quã ab innocentia mutu¬
atũ. Iam illa ñ solum fortis s etiam
urbana libertas.
Senectittis ultimȩ quedã syracusis.
om̃ib dyonisii tẏranniexitiũ ꝓpt̃
nimiã moꝵ acerbitatẽ ⁊ intolerabi¬
lia onera uotis expetentib. sola coti¬
die matutino tp̃r deos ut incolumiᷤᷤ
ac sibi suꝑstes eẽt orabat. Qd̾ ubi is co¬
gnouit. ñ debitã sibi admiratꝰ beni¬
uolentiã. arcessit eã. ⁊ quid ita hoc aut
quo merito suo faceret int̾rogauit.
Tum illa. certa ẽ inqͥt ratioꝓpositi
mei. Puella enĩ cũ grauem tẏrannũ
hab̾emꝰ. carere eocupiebam. Quo in¬
terfecto. aliqͣnto tetrior arcem occu¬
pauit. Eius quoq finiri dñationem

Expanded text:
geni sanguinis, quae a Phigeni sanguinis, quae a Phicussit crapulam oscitanti, et praesentis animi ebrium resipiscere, causaque diligentius inspecta iustiorem sententiam ferre coegit. igitur aequitatem, quam impetrare non potuerat, extorsit, potius praesidium a libertate quam ab innocentia mutuata. Iam illa non solum fortis, sed etiam urbana libertas. senectutis ultimae quaedam Syracusis omnibus Dionysii tyranni exitium propter nimiam morum acerbitatem et intolerabilia onera uotis expetentibus sola cotidie matutino tempore deos ut incolumis ac sibi superstes esset orabat. quod ubi is cognouit, non debitam sibi admiratus beniuolentiam arcessiuit eam et quid ita hoc aut quo merito suo faceret interrogauit. tum illa 'certa est' inquit 'ratio propositi mei: puella enim, cum grauem tyrannum haberemus, carere eo cupiebam. quo interfecto aliqpavit; eius quoque finiri dominationem
Abbreviated transcription (Latin):
Iam serui galbȩ
temeritatis plena postulatio quid:¬
Illũ iuliꝰ consũmatis uictoriis in fo¬
roius dicens in hc̃ modũ int̃pellare
sustinuit. C. nli cȩsar ꝓgñ. põpe¬
lo magno qͦndã genero tuo. int̃cio
eiꝰ consulatu pecumã spopondi. qͦ
noĩe nc̃ appellor. Qͥd agam: Depen¬
dam: Palam atq aꝑte ei bonoꝵ põ¬
peii uenditionẽ expbrando. ut atri¬
bunali sũmoueretur meruerat. S
illud ipsa mansuetudine mitiꝰ pectꝰ.
es alienũ põpeii ex suo fisco solui iꝰsit.
Age pasceliꝰ uir iurisciuilis sci¬
entia clarus. qͣ ꝑiculose contumax:
Nullius enĩ aut grã aut auctoritate
compelli potuit. ut de aliqua earũ
rerũ quastriũ uiri dederant formu¬
lam componeret. Hoc animi iudici¬
o. uictoriȩ eoꝵ beneficia. extͣ omnẽ
ordinẽ legũ ponens. Ide cũ multa
hoĩb amarissimȩ uiderent᷑. magnã
sibi licentiã p̃bere respondit. Senec¬
tutẽ ⁊ orbitatem.
nserit se tantis uiris mulier alieni¬

Expanded text:
Iam Serui Galbae temeritatis plena postulatio, qui diuum Iulium consummatis uictoriis in foro ius dicentem in hunc modum interpellare sustinuit: 'C. Iuli Caesar, pro Cn. Pompeio Magno, quondam genero tuo, in tertio eius consulatu pecuniam spopondi, quo nomine nunc appellor. quid agam? dependam?' palam atque aperte ei bonorum Pompei uenditionem exprobrando ut a tribunali summoueretur meruerat. sed illud ipsa mansuetudine mitius pectus aes alienum Pompei ex suo fisco solui iussit. Age, Cascellius uir iuris ciuilis scientia clarus quam periculose contumax! nullius enim aut gratia aut auctoritate conpelli potuit ut de aliqua earum rerum, quas triumuiri dederant, formulam conponeret, hoc animi iudicio uniuersa eorum beneficia extra omnem ordinem legum ponens. idem cum multa hominibus amarissimae uiderentur, magnam sibi licentiam praebere respondit, senectutem et orbitatem. Inserit se tantis uiris mulier alieni
Abbreviated transcription (Latin):
albinũ coñs. itẽ licinia quȩ claudi¬
um asellũ uiros suos ueneno neca¬
uerant. ꝓpinquoꝵ decreto strangu¬
latȩ sunt. Non enĩ putauert̃ seue¬
rissimiuiri in tã euidenti scelere
longũ publicȩ q̃stionis tempꝰ expec¬
tandũ. Itaq quarũ innocentium
defensores fuissent. sontiũ mature
uindices extitert̃. Magno scelere
hoꝵ seueritas ad exigendã uindictã
concitata ẽ.
Egnati aut̃ metelli longe minore de
causa. quiuxorẽ qd̃ uinũ bibisset
fustim ꝑcussam int̾emit. Idq factũ
ñ accusatore tantũ. s etiã rep̃henso¬
re caruit. Unoqͦ existimante. opti¬
mo illam exemplo uiolatȩ sobrieta¬
ti penas pependisse. Et sane q̃cũq
femina uini usũ ĩmoderate appetit.¬

Expanded text:
Albinum consulem, item Licinia, quae ClaudiAlbinum consulem, item Licinia, quae Claudium Asellum uiros suos ueneno necauerant, propinquorum decreto strangulatae sunt: non enim putauerunt seuerissimi uiri in tam euidenti scelere longum publicae quaestionis tempus expectandum. itaque quarum innocentium defensores fuissent, sontium mature uindices extiterunt. Magno scelere horum seueritas ad exigendam uindictam concitata est, Egnati autem Meceni longe minore de causa, qui uxorem, quod uinum bibisset, fusti percussam interemit, idque factum non accusatore tantum, sed etiam reprehensore caruit, uno quoque existimante optimo illam exemplo uiolatae sobrietati poenas pependisse. et sane quaecumque femina uini usum immoderate appetit
Abbreviated transcription (Latin):
petens sororẽ suã uirginẽ curiatis
sponsam mortẽ ꝓfusius ꝗͣ illa ȩtas
debebat flentẽ uidisset. gladio quo
patriȩ rem bene gesserat. int̾emit.
Parũ pudicas ratus lacrimas. quȩ
prepꝑo amori dabant᷑. Quẽ hoc no¬
mine reũ apud popłm actũ pater
defendit. Ita paulo ꝓpensior animꝰ
puellȩ ad memoriã futuri uiri. ⁊
frẽm ferocẽ uindicẽ.⁊ uindictȩ tã
rigidũ assensorẽ patrẽ habuit.
Consimili seueritate senatꝰ postea usꝰ
spurio postumio albino.q. martio
philippo coñs. mandauit. ut de his
quȩ sacris bachanaliũ incestȩ usȩ
fuerant inqͥrerent. Aquib cũ mul¬
tȩ eẽnt damnatȩ. in om̃s cognatȩ
intra domos aĩaduertert. lateq
patens obpbrii deformitas. sȩuerita¬
te suppliciiem̃data ẽ. Quia qͣntũ
ruboris ciuitati nr̃e mulieres tur¬
piter se gerendo incusserant. tan¬
tũ laudis grauit̃ punitȩ attulert̃.
Publia aut̃ quȩ postumiũ

Expanded text:
petens sororem suam uirginem Curiati petens sororem suam uirginem Curiati sponsi mortem profusius quam illa aetas debebat flentem uidisset, gladio, quo patriae rem bene gesserat, interemit, parum pudicas ratus lacrimas, quae praepropero amori dabantur. quem hoc nomine reum apud populum actum pater defendit. ita paulo propensior animus puellae ad memoriam futuri uiri et fratrem ferocem uindicem et uindictae tam rigidum adsensorem patrem habuit. Consimili seueritate senatus postea usus Sp. Postumio Albino Q. Marcio Philippo consulibus mandauit ut de his, quae sacris Bacchanalium inceste usae fuerant, inquirerent. a quibus cum multae essent damnatae, in omnes cognati intra domos animaduerterunt, lateque patens opprobrii deformitas seueritate supplicii emendata est, quia, quantum ruboris ciuitati nostrae mulieres turpiter se gerendo incusserant, tantum laudis grauiter punitae adtulerunt. Publicia autem, quae Postumium
Abbreviated transcription (Latin):
iecit. Qđ ut illi nunciatũ ẽ. ad coñs
tribunal cucurrit. collegiũq tͥbu.¬
noꝵ appellauit. Tc̃ maniꝰ curiꝰ pre¬
fatus ñ opus eẽ eo ciue rei . p̃. qͥ pare¬
re nesciret. ⁊ bona eiꝰ ⁊ ipsũ uendidit.
que tenax ꝓpositi .l. domitiꝰ.
Nam cũ siciliam pr̃. regeret. dũ ad
eum eximiȩ magnitudinis aper al¬
latus ẽ: Adduci ad sepastorẽ cuiꝰma¬
nu occisuserat iussut. Int̾rogatũq
qui eam bestiam confecisset. postꝗͣ
cõꝑit usum uenabulo. crucifixit.
qͥa ipse ad exturbanda latrocinia
quib ꝓuincia uastabat᷑. ne qͥs telũ
haberet edixerat. Hoc aliqͥs in finẽ
seueritatis ⁊ sȩuitiȩ ponendũ dixe¬
rit. Disputatione enĩ utroq flecti
potest. Cȩterũ ratio publicumꝑii
p̃torẽ nimis asꝑm existimari ñ pa¬
titur. Sic se iniuriis puniendis se¬
ueritas exercuit.
Sedne in feminis qͥdẽ supplicio affici¬
endis. segniorem egit.

Expanded text:
iecit. quod ut illi nuntiatum est, ad consulis iecit. quod ut illi nuntiatum est, ad consulis tribunal concurrit collegiumque tribunorum appellauit. tunc Manius Curius praefatus non opus esse eo ciue rei publicae, qui parere nesciret, et bona eius et ipsum uendidit. Aeque tenax propositi L. Domitius: nam cum Siciliam praetor regeret et ad eum eximiae magnitudinis aper allatus esset, adduci ad se pastorem, cuius manu occisus erat, iussit interrogatumque qui eam bestiam confecisset, postquam conperit usum uenabulo, cruci fixit, quia ipse ad exturbanda latrocinia, quibus prouincia uastabatur, ne quis telum haberet edixerat. hoc aliquis in fine seueritatis et saeuitiae ponendum dixerit—disputatione enim utroque flecti potest—: ceterum ratio publici imperii praetorem nimis asperum existimari non patitur. Sic se in uiris puniendis seueritas exercuit, sed ne in feminis quidem supplicio adficiendis segniorem egit.
Abbreviated transcription (Latin):
Ñ. autẽ cornelius scipio hispali filiꝰ.
pͥusqͣm mereri posset exꝑtus ẽ. Nã
cũ ei hispania ꝓuincia sorte obue¬
nisset. ne illuc iret decreuit. adiec¬
ta causa quo recte facere nesciret.
Itaq cornelius ꝓpt̾ uite in honestum
actũ. sine ullo ꝓuinciali ministerio
tantũ ñ repetundarũ lege dãpnatꝰ:
Ne in .g̃. quidẽ uettieno qui
sinistrȩ manus digitos ne bello ita¬
lico militaret absciderat. seueritas
senatus cessauit. Publicatis enĩbo¬
nis eius. ipsũ ȩt̃nis uinculis punien¬
dũ censuit. Effecitq ut quẽ honeste
sp̃i ꝓfundere in acie noluerat. tur¬
piter in cathenis consumeret.
Id factũ imitatus. m curiꝰ coñs. cũ
dilectũ subitũ edicere coactus eẽt.
ac iunioꝵ nemo respondisset. c̃iec¬
tis in sortẽ om̃ib tribub. polliȩ q̃
ꝓxima exierat pͥmũ nomen urna
extractũ citari iussit. Neq eorespon¬
dente. bona adolescentis hastȩ sub¬

Expanded text:
Cn. autem Cornelius Scipio Hispali filius Cn. autem Cornelius Scipio Hispali filius prius quam mereri posset expertus est: nam cum ei Hispania prouincia sorte obuenisset, ne illuc iret decreuit adiecta causa, quod recte facere nesciret. itaque Cornelius propter uitae inhonestum actum sine ullo prouinciali ministerio tantum non repetundarum lege damnatus est. Ne in C. quidem Vettieno, qui sibi sinistrae manus digitos, ne bello Italico militaret, absciderat, seueritas senatus cessauit: publicatis enim bonis eius ipsum aeternis uinculis puniendum censuit effecitque ut quem honeste spiritum profundere in acie noluerat, turpiter in catenis consumeret. Id factum imitatus M'. Curius consul, cum dilectum subito edicere coactus esset et iuniorum nemo respondisset, coniectis in sortem omnibus tribubus, Polliae, quae prima exierat, primum nomen urna extractum citari iussit neque eo respondente bona adulescentis hastae sub
Abbreviated transcription (Latin):
conuellere. insepulta cadauera iacu¬
ert̃. supp̃musq humanȩ c̃ditionis
honos. filiis gracchi ⁊ nepotib affri¬
de robore p̃cipitatist̃.
legas suos duce spurio cassio idege¬
rant. ut magistratib ñ subrogatiᷤ.
cõmunis libertas in dubiũ uocare¬
tur. uiuos cremauit. Nichil ꝓfecto
hac seueritate fidentuis. Unus enĩ
tribunus eã penam nouem collegiᷤ
inferre ausus ẽ. quã nouẽ tribuni
ab uno collega exigere ꝑhorruissẽt.
Libertatis adhuc custos
⁊ uindex seueritas. s ꝓdignitate &̃
ac ꝓ dignitate ȩque grauis.
Menĩ claudium senatus corsis qr
turpem cũ his pacem fecerat dedit.
Quem ab hostib ñ acceptũ. in pu¬
blica custodia necari iussit. Semel
lesa maiestate imꝑii. qͦt modis irȩ
ꝑtinax uindex factum eiꝰ rescidit:
Libertatẽ ademit. sp̃m extinxit.
corpus contumelia carceris ⁊dete¬
standa gemoniarũ scalarũ nota
fedauit. Eque hic quidẽ senatus
aĩaduersionẽ meruerat.

Expanded text:
conuellere, insepulta cadauera iacuconuellere, insepulta cadauera iacuerunt supremusque humanae condicionis honos filiis Gracchi et nepotibus Afride robore praecipitati sunt. legas suos, qui duce Sp. Cassio id egerant ut magistratibus non subrogatis communis libertas in dubium uocaretur, uiuos cremauit. nihil profecto hac seueritate fidentius: unus enim tribunus eam poenam nouem collegis inferre ausus est, quam nouem tribuni ab uno collega exigere perhorruissent. Libertatis adhuc custos et uindex seueritas, sed pro dignitate etiam ac pro disciplina aeque grauis: M. enim Claudium senatus Corsis, quia turpem cum his pacem fecerat, dedidit. quem ab hostibus non acceptum in publica custodia necari iussit, semel laesa maiestate imperii quot modis irae pertinax uindex! factum eius rescidit, libertatem ademit, spiritum extinxit, corpus contumelia carceris et detestanda Gemoniarum scalarum nota foedauit. Atque hic quidem senatus animaduersionem meruerat:
Abbreviated transcription (Latin):
tres magnifici c̃sulatus ac duospeci
o afficere. interempto domũ suꝑie-¬
cit. ut penatiũ qͦ strage puniretur.
Insolo aut̃ ȩdem telluris fecit. Itaq
qd̃ pͥus domiciliũ impotentis uiri
fuerat. nc̃ religiosȩ seueritatis mo¬
num̃tũ ẽ.
Eadem ausũ. sp̃. meliũ c̃simili exitu
patria multauit. Area uͦ domus eiꝰ
quo iusticia supplicii notior ad poste¬
ros ꝑueniret. ȩqui melii appellatio¬
nẽ traxit. Quantũ gͦ odii aduersꝰ
hostes libertatis. insitũ animis anti¬
qͥ hab̾ent. parietũ ac tectoꝵ in quib
uersati fuerant ruinis testabant᷑.
Idoq. ⁊ m̃. flacci. ⁊l. saturnini se¬
ditiosissimoꝵ ciuiũ corꝑib trucida¬
tis. penates abimis fundam̃tis eru¬
tist̃. Cȩterũ flacciana area cũ diu
pene uacua mansisset. a q̃. catulo
cimbricis spoliis ornata est.
Uiguit in nr̃a ciuitate.ti. ⁊g. grac¬
choꝵ sũma nobilitas. ac spes ãplissi¬
ma. S q statũ ciuitatis conatierañ

Expanded text:
tres magnifici consulatus ac duo specitres magnifici consulatus ac duo specio adficere interempto domum superiecit, ut penatium quoque strage puniretur: in solo autem aedem Telluris fecit. itaque quod prius domicilium inpotentis uiri fuerat nunc religiosae seueritatis monumentum est. Eadem ausum Sp. Maelium consimili exitu patria multauit. area uero domus eius, quo iustitia supplicii notior ad posteros perueniret, Aequimeli appellationem traxit. quantum ergo odii aduersus hostes libertatis insitum animis antiqui haberent parietum ac tectorum, in quibus uersati fuerant, ruinis testabantur. ideoque et M. Flacci et L. Saturnini seditiosissimorum ciuium corporibus trucidatis penates ab imis fundamentis eruti sunt. ceterum Flacciana area, cum diu † pene uacua mansisset, a Q. Catulo Cimbricis spoliis adornata est. Viguit in nostra ciuitate Ti. et C. Gracchorum summa nobilitas ac spes amplissima. sed quia statum ciuitatis conati erant
Abbreviated transcription (Latin):
pectus necesse ẽ. dũ horridȩ ac
tristis sȩueritatis acta narrantur.
ut om̃i mitiore cogitatione seposita.
reb auditu asꝑis uacet. Ita enim de¬
stricte ⁊ in exorabilis uindicte ⁊ ua¬
ria penarũ genera in mediũ ꝓcur¬
rent. Utilia quidẽ legũ monum̃ta.
s minime in placido ⁊ quieto pagi¬
narũ numero. reponenda.
U. manlius unde gallos depulerat
inde ipse p̃cipitatus ẽ. qͥa fortiter de¬
defensam libertatẽ nefarie oppͥme¬
re conatus fuerat. Cuiꝰ iustȩ ultiõis
nimirũ hȩc p̃fatio fuit. Manliꝰ eras
mͥ. cũ precipites agebas senonas:
Postqͣm imitari cepisti. unꝰ factus
ex senonib. Huiꝰ supplicio. et̾nȩ me
memoriȩ nota inserta ẽ. ꝓ pter illũ
enĩ lege sanciri placuit. ne qͥs patri¬
cius in arce aut capitolio habitaret.
qͥa domũ eo loci habuerat. uͥ nunc
edem monetȩ uidemus.
ar indignatio ciuitatis aduersus
spuriũ cassiũ crupit. Cui plus sus¬
picio c̃cupitȩ dñationis nocuit. ꝗͣ

Expanded text:
pectus necesse est, dum horridae ac tristis seueritatis acta narrantur, ut omni mitiore cogitatione seposita rebus auditu asperis uacet: ita enim destrictae et inexorabiles uindictae et uaria poenarum genera in medium procurrent, utilia quidem legum munimenta, sed minime in placido et quieto paginarum numero reponenda. M. Manlius, unde Gallos depulerat, inde ipse praecipitatus est, quia fortiter defensam libertatem nefarie opprimere conatus fuerat. cuius iustae ultionis nimirum haec praefatio fuit: 'Manlius eras mihi, cum praecipites agebas Senonas: postquam imitari coepisti, unus factus es ex Senonibus'. huius supplicio aeternae memoriae nota inserta est: propter illum enim lege sanciri placuit ne quis patricius in arce aut Capitolio habitaret, quia domum eo loci habuerat, ubi nunc aedem Monetae uidemus. Par indignatio ciuitatis aduersus Sp. Cassium erupit, cui plus suspicio concupitae dominationis nocuit quam