comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Orutuli mea fraus omis nihil iste nec ausus
Nec potuit celũ hot et conscia sidera testor
Lantũ infelicẽ nimiu dilexit amicũ
Calia dicta dabat sed uiribꝰ etisis ad actus
Trans abiit costas et candroa pectora rupit
Uodluntur eurialus leto pulchrosq partua
It cruor inq humeros cerinx cõlapsa recũbit
Purpureus neliui cũ flos suctisus aratro
Languescit ioriens lapso ue papauero collo
Dimisere caput pluua cũ forte grauãtur
A dnisus ruit inmedios solũq pom̃s
Uolcentẽ petit insolo uolaente moratin.
Quẽ circũ glonierãt hostes hine cominus atq binc
Proturbant instit nõ secius ac iotat ensem
Fulitineus donet iutuli clamãtio inore
Condroit aduerso et moriens aiãm abstulit hosti
Tum suꝑ ex animũ sese ꝓiecit aniiai
Confossus placidaq ibi demũ morte quieuit
Foitunati ambo siqurd mã carmina possuit
Nulla dies umꝙͣ memori uos eximet euo
Qum domus enee capitolii ĩmobile saxũ

Expanded text:
O Rutuli, mea fraus omnis; nihil iste nec ausus O Rutuli, mea fraus omnis; nihil iste nec ausus nec potuit, caelum hoc et conscia sidera testor, tantum infelicem nimium dilexit amicum. Talia dicta dabat; sed viribus ensis adactus transabiit costas et candida pectora rumpit. Volvitur Euryalus leto, pulchrosque per artus it cruor, inque umeros cervix conlapsa recumbit: purpureus veluti cum flos succisus aratro languescit moriens lassove papavera collo demisere caput, pluvia cum forte gravantur. At Nisus ruit in medios solumque per omnis Volcentem petit in solo Volcente moratur. Quem circum glomerati hostes hinc comminus atque hinc proturbant. Instat non setius ac rotat ensem fulmineum, donec Rutuli clamantis in ore condidit adverso et moriens animam abstulit hosti. Tum super exanimum sese proiecit amicum confossus placidaque ibi demum morte quievit. Fortunati ambo! Siquid mea carmina possunt, nulla dies umquam memori vos eximet aevo, dum domus Aeneae Capitoli immobile saxum
Abbreviated transcription (Latin):
Dona tulit si qua ipe meis uenatibꝰ auxi
Suspendi uetulo aut sacra rofastigia fixi
H unc sine me turbari globũ et rege rela ꝑ auras
Cixerar et toto conixus cõpore ferrũ
Conicit hasta uolana noctis diuerberat umbras
Et uenir aduersi intergũ sulmonis ibiq
Frangitur ac fisso transit p̃cordia ligno
Holuitur ille uomens calidũ depectore flum̃
Frigrous et longis singultibꝰ illia pulsar
Diuersi circũspitiũt hoc acrior idem
Ecce aliua sũma celu librabar ab aure
Qum trepidant it asti tago ꝑtimpus utrũq
Stritens traiectoq hesit te pefacta cerebro
Seuit atrox uolcens nec teli conspicit uisꝙͣ
A uttorẽ ne quo se ardens inmictere possit
Lu tñ int̾ea calido m sanquins penas
Peisolues amboꝵ inquir simul ense recliso
Sbat in eurialu cũ uõ ext̾rinis ameno
Conclamat nisuo nec se celare tenebris
Amplius aut tantũ potuit ꝑferrę dolorẽ¬
Ne me int̾ficite aosu qui feci inme ẽ utite ferru

Expanded text:
dona tulit, siqua ipse meis venatibus auxi dona tulit, siqua ipse meis venatibus auxi suspendive tholo aut sacra ad fastigia fixi: hunc sine me turbare globum et rege tela per auras. Dixerat, et toto conixus corpore ferrum conicit: hasta volans noctis diverberat umbras et venit aversi in tergum Sulmonis ibique frangitur ac fisso transit praecordia ligno. Volvitur ille vomens calidum de pectore flumen frigidus et longis singultibus ilia pulsat. Diversi circumspiciunt. Hoc acrior idem ecce aliud summa telum librabat ab aure. Dum trepidant, it hasta Tago per tempus utrumque stridens traiectoque haesit tepefacta cerebro. Saevit atrox Volcens nec teli conspicit usquam auctorem nec quo se ardens inmittere possit. Tu tamen interea calido mihi sanguine poenas persolves amborum, inquit; simul ense recluso ibat in Euryalum. Tum vero exterritus, amens conclamat Nisus, nec se celare tenebris amplius aut tantum potuit perferre dolorem. Me me, adsum qui feci, in me convertite ferrum,
Abbreviated transcription (Latin):
Impe diũt sallitq timor regione uiaꝵ
Nisus abit iamq imprirdens euaserat hostes
A tq locoo qui post albe de noĩs dicti
Albani tũ rex stabula alta latinus habebat
U t sterit et frustra absentẽ respexit amicũ
Euriale infelix quate regione reliqui
Quaue sequar rursus ꝑplexũ iter om̃e reuoluens
Fallacis silue simul et uestigia retro
Ohẜuata legit dimusq silentib̾ errar
Audit equos audit streprous et signa sequẽtuz
Lec longũ inmedio tẽpus cũ clamor adaures
Peruenit ac uidet euriału quẽ iam manus om̃is
Frairde loci et noctis subito turbãte tumultu
Obpressu rapit et conãtes plurima lustra
Quro faciat quaiũ iuuenẽ quib audat armis
Cripere ansese medios moriturus ĩ hostes
Inferat et pulchrã ꝓperet ꝑuulnera mortẽ
O cius toducto torquens hastile licerto
Suspiciens altam limã et sit uot precatur
Astroꝵ decus et nemoꝵ laconia custos
Siqua tuis umꝙͣ prome pater hirtacus aris

Expanded text:
impediunt fallitque timor regione viarum; impediunt fallitque timor regione viarum; Nisus abit, iamque imprudens evaserat hostis atque locos, qui post Albae de nomine dicti Albani, tum rex stabula alta Latinus habebat, ut stetit et frustra absentem respexit amicum. Euryale infelix, qua te regione reliqui? Quave sequar, rursus perplexum iter omne revolvens fallacis silvae? Simul et vestigia retro observata legit dumisque silentibus errat. Audit equos, audit strepitus et signa sequentum. Nec longum in medio tempus, cum clamor ad auris pervenit ac videt Euryalum, quem iam manus omnis fraude loci et noctis, subito turbante tumultu, oppressum rapit et conantem plurima frustra. Quid faciat? Qua vi iuvenem, quibus audeat armis eripere? An sese medios moriturus in enses inferat et pulchram properet per volnera mortem? Ocius adducto torquens hastile lacerto, suspiciens altam Lunam sic voce precatur: astrorum decus et nemorum Latonia custos. Siqua tuis umquam pro me pater Hyrtacus aris
Abbreviated transcription (Latin):
Tum galea messapi habilem cristioq decorã
Induit exceduĩt castris et tuta capessũt̃
Interea p̃missi equitrs ex inbe latina
Cetera dũ legio cãpis instructa morati.
Ibant et turno regi responsa ferebãt̃
Tercẽtu scutati om̃o uulscẽte magistro
Iamq propinquabat castris miroq subibãt
Cum procul hos leui flectẽtes limine cernũt
Et galea curialiũ sublustris noctis ĩ umbra
Prodidit inmemorẽ radiisq aduersa refulsit
Haud temere est uisu cõclamar ab agmine uolscens
State uiri que cansa ui qui ue estis ĩ armis
Q uo ue tenetia uer nihil illi tendere cõtra
S celerare fugã insiluis ⁊ fidere nocti
Obicuit̃ equites sese addiuorcia nota
Hinc atq hinc om̃emq habitũ custode coronãt
Silua fuit late dimnus atꝙ ilice nigra
Hourda qua tensi complerãt iurdiq sentes
Rara pacultrs ducebat semita calles
Eurialus tenebre ramoꝵ onerosaq preda

Expanded text:
Tum galeam Messapi habilem cristisque decoram Tum galeam Messapi habilem cristisque decoram induit. Excedunt castris et tuta capessunt. Interea praemissi equites ex urbe Latina, cetera dum legio campis instructa moratur, ibant et Turno regi responsa ferebant, tercentum, scutati omnes, Volcente magistro. Iamque propinquabant castris murosque subibant, cum procul hos laevo flectentis limite cernunt et galea Euryalum sublustri noctis in umbra prodidit immemorem radiisque adversa refulsit. Haud temere est visum. Conclamat ab agmine Volcens State, viri. Quae causa viae? Quive estis in armis? Quove tenetis iter? Nihil illi tendere contra, sed celerare fugam in silvas et fidere nocti. Obiciunt equites sese ad divortia nota hinc atque hinc omnemque abitum custode coronant. Silva fuit late dumis atque ilice nigra horrida, quam densi complerant undique sentes; rara per occultos lucebat semita calles. Euryalum tenebrae ramorum onerosaque praeda
Abbreviated transcription (Latin):
Ignaros rhe dũ uigil antẽ et cũcta uidẽte
S magnũ metuens se post cratera tegebat
Pectore in aduerso totũ cui cominus ensem
Condidit tosurgẽti et multa mõte recepit
Purpureã uomir ille aiãs et cũ sanguine mixta
Bina refert moriens hic furto ferurdus instit
Iamq adme sappi socios teridebat ubi ignẽ
De ficere extremũ et religatos rite uidebat
Carpere gramen equos beeuiter cũ talia nisus
Sensit eĩs nimia ce de atq cupidine ferri
Absistamus air nã lux inimica ꝓpinquar
Penaꝵ ex haustũ satis ẽ uia facta phostes
Multa uiꝵ solido argĩto ꝑfecta relinquunt
Armaq craterasq simul pulchrosq tapetas
Furialus phaleras ramnetis et aureabullio
C inguli tiburti remulo uitissimus olim
Que mictit dona hospicio cũ ũgeret absens
Cedicus ille suo moriens da thabere nepoti¬
Post mõtem bello rutuli pugnai potiti
Hec rapit atq humeris ne quicꝙͣ foitibꝰ aptat

Expanded text:
ignaros, Rhoetum vigilantem et cuncta videntem, ignaros, Rhoetum vigilantem et cuncta videntem, sed magnum metuens se post cratera tegebat; pectore in adverso totum cui comminus ensem condidit adsurgenti et multa morte recepit. Purpuream vomit ille animam et cum sanguine mixta vina refert moriens; hic furto fervidus instat. Iamque ad Messapi socios tendebat; ibi ignem deficere extremum et religatos rite videbat carpere gramen equos: breviter cum talia Nisus. sensit enim nimia caede atque cupidine ferri: Absistamus, ait, nam lux inimica propinquat. Poenarum exhaustum satis est, via facta per hostis. Multa virum solido argento perfecta relinquunt armaque craterasque simul pulchrosque tapetas. Euryalus phaleras Rhamnetis et aurea bullis cingula, Tiburti Remulo ditissimus olim quae mittit dona hospitio cum iungeret absens Caedicus, ille suo moriens dat habere nepotipost mortem bello Rutuli pugnaque potiti haec rapit atque umeris nequiquam fortibus aptat.
Abbreviated transcription (Latin):
Rhamnetẽ adgreditur qui forte tapetibꝰ altis
Extintus toto ꝓflabat pectore sõnũ
R ex idem et regi turno gratissimus augur
Si non augurio potuit depellere peste
Trio iuxta famulos temere inter tela iacẽtes
Armigerũq remi pͥmit aurigamq subipĩs
Nat equid ferroq secar pendẽca collo
Tum caput ip̃i aufert dño trũq reliquid
Sanguine singul tanie aut tepefacta eruore
Terra toriq madent nec nõ lamarũq lamũq
Et iuuinẽ serrauũ illi qui plurima nocte
Luxerat insignis facie multoq iacebat
M enbra deo uictus felix si ꝑtinus illũ
E quasset nocti ludũ in lucẽqi tulisset¬
CoͣIn pastus ceu plena leo ꝑouilia turbano
Suadet eiz uesana fames manditq trahitq¬
N olle pecuo mutũq meui fremit ore cruẽto
N ec minor curiali ce des incensus et ip̃e
Peifurit ac multã in medio sine noĩe plebẽ¬
P hadũq berbosusq subit rhetũq habarĩq

Expanded text:
Rhamnetem adgreditur, qui forte tapetibus altis Rhamnetem adgreditur, qui forte tapetibus altis exstructus toto proflabat pectore somnum. Rex idem et regi Turno gratissimus augur, sed non augurio potuit depellere pestem. Tris iuxta famulos temere inter tela iacentis armigerumque Remi premit aurigamque sub ipsis nanctus equis ferroque secat pendentia colla; tum caput ipsi aufert domino truncumque relinquit sanguine singultantem; atro tepefacta cruore terra torique madent. Nec non Lamyrumque Lamumque et iuvenem Serranum, illa qui plurima nocte luserat, insignis facie, multoque iacebat membra deo victus: felix, si protinus illum aequasset nocti ludum in lucemque tulisset. Impastus ceu plena leo per ovilia turbans suadet enim vesana fames manditque trahitque molle pecus mutumque metu, fremit ore cruento: nec minor Euryali caedes; incensus et ipse perfurit ac multam in medio sine nomine plebem, Fadumque Herbesumque subit Rhoetumque Abarimque,
Abbreviated transcription (Latin):
Sic ait illacrimans humero simul exiur enses
Auratũ mira quẽ fecerat arte licaon
Gnosius atq habile uigina aptarar eburna
Qar ui somnesteus pelle bortetisq leonis
Exuiuas galeã frous ꝑinutat aletes
Piotinus armati incedũt quos oĩs cuncis
Primoꝵ manus ad poutas iuuenũq senĩiq
Bio sequitur uotis nec nõ it pulcher yulus
Ante ã nos animũq generis curãq uirilem¬
U ulta patri mãdata dabat portẽda s aure
Omĩa discerpũt et nubibus irrita donãt
Egressi supãt fossas noctisq ꝑumbia
Fastra inimica petũt multis iñ ante futuri
Exicio passim somno uinoq ꝑharbã
Corpora fusa uident arreptos luore currus
Inter lora rotasq uiros sinuil arma icere
Uina simul pͥer hirtacides sic ore locutus
Furiale: auaẽdu dextri nc̃ ipa uocas res
Hac iter est tu nequa malus se actollere nobis
A teigo possit custodi et cõsule longe
Hec ego uali dabo et lato te limine ducã
Sic memiorat uoct̃q p̾mit simul ense suꝑbũ

Expanded text:
Sic ait illacrimans: umero simul exuit ensem auratum, mira quem fecerat arte Lycaon Cnosius atque habilem vagina aptarat eburna. Dat Niso Mnestheus pellem horrentisque leonis exuvias, galeam fidus permutat Aletes. Protinus armati incedunt, quos omnis euntis primorum manus ad portas iuvenumque senumque prosequitur votis nec non et pulcherante annos animumque gerens curamque virilem, multa patri mandata dabat portanda: sed aurae omnia discerpunt et nubibus inrita donant. Egressi superant fossas noctisque per umbram castra inimica petunt, multis tamen ante futuri exitio. Passim somno vinoque per herbam corpora fusa vident, arrectos litore currus, inter lora rotasque viros, simul arma iacere, vina simul. Prior Hyrtacides sic ore locutus: Euryale, audendum dextra; nunc ipsa vocat res. Hac iter est. Tu, ne qua manus se attollere nobis a tergo possit, custodi et consule longe; haec ego vasta dabo et lato te limite ducam. Sic memorat vocemque premit; simul ense superbum
Abbreviated transcription (Latin):
Illam inter cedes pallentem morte fu tura
Fecerar igmiptens undis ⁊ pipige fcrri¬
Uontra aũt magno morefi corpore mbã
Pancentemq simus ⁊ tota ueste uocantem
Ccrulcum igremium latebiosaq flumina uictes
Mt cesar tripliqi in uettus roma triunpho
Tenia diis ttalis uotum i mortale saẽbar
Narima tͥ centum totam delubia e trbem
Leticia ludisq ine plausuq fremebant
Oimib ieenplis matrum choiui omnibris aris
Ante aras tram cesi strauet̾ iuuenci¬
Ife setens nnee cantentis limine phebi

Expanded text:
Illam inter caedes pallentem morte futura Illam inter caedes pallentem morte futura fecerat Ignipotens undis et Iapyge ferrintra autem magno maerentem corpore Nilum pandentemque sinus et tota veste vocantem caeruleum in gremium latebrosaque flumina victos. At Caesar, triplici invectus Romana triumpho moenia, dis Italis votum inmortale sacrabat, maxuma tercentum totam delubra per urbem. Laetitia ludisque viae plausuque fremebant; omnibus in templis matrum chorus, omnibus arae; ante aras terram caesi stravere iuvenciIpse, sedens niveo candentis limine Phoebi
Abbreviated transcription (Latin):
Egiptum niresq ouentis ⁊ ulnsꝰ secum
Battia uehit sequitarq nefas egycia ꝯux
Ana omnes ruere ac totum spumare reductie
Conuulsum re mis rostrisq sc̃dennibus equor
Alta petunt pelago credas i mare e reualsas
Cidadas aut montes concurrere ĩ mare mentib altos
Tanta more inłi uiri tutrins puppibus in stant
Stuppea flama mana telisq uolanle ferum
S pargitur arua neua neprũma teie rubescunt
Regina in mediis patrio uocat agmine sistro
Aec dum ⁊ geminos atgo respicttur angues
Ominigenumq d̃m monstra latrator amĩb
Contra neptunum ⁊ uenerem qͣq minerua
Tela tenent seuit midio incertamine mauors
Celatus furro tristosq ex cchere dire
E scisse gautens uadir oliscordia lella
ran cum sanguineo sequrtur elona flagillo
Apcus he crruens arcum rntebat. apllo
Omĩs arapi om̃s uertebant terga sabes
Iya uitebatur uentis regina uocatis
dela dare ⁊ lazos um iamqi i mittere funes

Expanded text:
Aegyptum viresque Orientis et ultima secum Aegyptum viresque Orientis et ultima secum Bactra vehit, sequiturque nefas Aegyptia coniunx. Una omnes ruere, ac totum spumare reductis convolsum remis rostrisque tridentibus aequor. alta petunt: pelago credas innare revolsas Cycladas aut montis concurrere montibus altos, tanta mole viri turritis puppibus instant. stuppea flamma manu telisque volatile ferrum spargitur, arva nova Neptunia caede rubescunt. Regina in mediis patrio vocat agmina sistro necdum etiam geminos a tergo respicit anguis. omnigenumque deum monstra et latrator Anubis contra Neptunum et Venerem contraque Minervam tela tenent. Saevit medio in certamine Mavors caelatus ferro tristesque ex aethere Dirae, et scissa gaudens vadit Discordia palla, quam cum sActius haec cernens arcum tendebat Apollo omnis Arabs, omnes vertebant terga Sabaei. Ipsa videbatur ventis regina vocatis vela dare et laxos iam iamque inmittere funis.
Abbreviated transcription (Latin):
Pilentis matres i mollibus hinc procul addit
Tar tarcas ⁊ sedes alta hostia dicis
E scelerum penas ⁊ te catilina minaqi
Pententem scopnlo furiaꝵq oia trementẽ
Secretosq pios hiis dantem uira catonẽ
Nanc intẽ tumidi late maris ibat ymago
A urca si fluttu spumabant terula cano
Et circum argento clari delfines in orbem
Equora u̾rebant cłaudis estumq secabanr
In mecho dassez eratas accia bella
Cernere erat totumq in strutto marte iiteres
Feruei leucaten autoq effulger fluctus
Hinc augustus agens italos in plia cesar
Cum patribꝰ ppłosq renatibus ⁊ magnis dĩe
Stat celsa Inppoi gem̃al cri tenpora flamas
eta uomũt patriumq aperito ⁊ ue̾tice sidus
arce alia uentis ⁊ dĩis agrupa secumnchs
Ardiuis agmen agit cui belli in signe suron
enpori nauali folgent lusbatai euione
Hinc ope barbarica uariisq anconius armies
Uitor ab autore poyulis ⁊ litore rulto

Expanded text:
pilentis matres in mollibus. Hinc procul addit pilentis matres in mollibus. Hinc procul addit Tartareas etiam sedes, alta ostia Ditis, et scelerum poenas et te, Catilina, minaci pendentem scopulo Furiarumque ora trementem, secretosque pios, his dantem iura Catonem. Haec inter tumidi late maris ibat imago aurea, sed fluctu spumabant caerula cano; et circum argento clari delphines in orbem aequora verrebant caudis aestumque secabant. In medio classis aeratas, Actia bella, cernere erat, totumque instructo Marte videres fervere Leucaten auroque effulgere fluctus. Hinc Augustus agens Italos in proelia Caesar cum patribus populoque, penatibus et magnis dis, stans celsa in puppi; geminas cui tempora flammas laeta vomunt patriumque aperitur vertice sidus. Parte alia ventis et dis Agrippa secundis arduus agmen agens; cui, belli insigne superbum, tempora navali fulgent rostrata corona. Hinc ope barbarica variisque Antonius armis, victor ab Aurorae populis et litore rubro,
Abbreviated transcription (Latin):
Mantibatq uiti menlicis iuscra tullus
Psiluas ⁊ iparsi roralant sanguine ueptes
Nec no tarqninam eruetum porsena iubebat
AAcciere ingentiq urbem obsaidione pͥ mebat
E neatem infeirum ꝓ libeitate tuebant
Illum indignant similicq sumnlemq minanti
A piceres pontem auterer qr uellere cotes
Et fluminim undis ignaret coclia ruptis
In siñe cuitos tarpere malluis arcis
Stabat ꝓ templo ⁊ capiteliã cella tenebar
Nomulecos recens hymrebat regia culmo
A to hic annitis uolitans argentius ansẽr
Portibus gallos ⁊ liminine ad esse canebat
alli ꝑ dumes aderant. arcemq tenebant
Qe fensi tenebris ⁊ dono noctis opace
Aurea cesaries illis arq aurea uestis
Dirgatis lucent sagulis tũ latte colla
Auro in nectuntar duo quisq alpma coruscart
Celsa man scutis pioteti corppra lengis
Nie crultantis solios mibiq̃s lupatos
Lanigerosq apices ⁊ lapsa amcisia celo
Ex cuderat caste ducebant sacra ꝑ urbem

Expanded text:
iri mendacis viscera Tullus iri mendacis viscera Tullus per silvam, et sparsi rorabant sanguine vepres. Nec non Tarquinium eiectum Porsenna iubebat accipere ingentique urbem obsidione premebat: Aeneadae in ferrum pro libertate ruebant. Illum indignanti similem similemque minanti aspiceres, pontem auderet quia vellere Cocles et fluvium vinclis innaret Cloelia ruptis. In summo custos Tarpeiae Manlius arcis stabat pro templo et Capitolia celsa tenebat, Romuleoque recens horrebat regia culmo. Atque hic auratis volitans argenteus anser porticibus Gallos in limine adesse canebat. Galli per dumos aderant arcemque tenebant, defensi tenebris et dono noctis opacae: aurea caesaries ollis atque aurea vestis, virgatis lucent sagulis, tum lactea colla auro innectuntur, duo quisque Alpina coruscant gaesa manu, scutis protecti corpora longis. Hic exsultantis Salios nudosque Lupercos lanigerosque apices et lapsa ancilia caelo extuderat, castae ducebant sacra per urbem
Abbreviated transcription (Latin):
Solis i artesar udhio longi qi refalgit¬
Tum leues actias elatoq amreq recorto
Mastamq ⁊ clipxi nõ enãrabile testum
Illic res yttlas ⁊ umanoꝵ triumphos
Naud uacum ignarus uenturiq i scuis cai
Fecerat ingni potens illic genus omme furare
S cripis ab ascanio pugnatq iͥ ordine bella
Fecerat ⁊ iuridi fecam mauortis in antro
Piocabunse lupam. grminos huic ubacutim
utere peutentes pueros ⁊ lamibs marrem
Impamdos illam tereqi cerutem refleram
Nulcrre alternos ⁊ cerpora fingere lingua
dlec priecul hinc temĩ ⁊ captas m̃ more sabinas
Confessu cauee ⁊ magnis cantencibus attis
Ad ditetat subiettq nonam ꝯfurgere bellum
Romulidis racioq seni curibusq ẜins̃
Post idem intersi poĩto cer tamine reges
Armati iors ante tras paterasq tenentes
Stabant ⁊oesã uingebant federa porta
¶Mand procul inte cite mẽtu ⁊̃ dinẽsa quaduge
Dutulerant at cunditas albine maneres.¬

Expanded text:
solis inardescit radiis longeque refulgetsolis inardescit radiis longeque refulgettum levis ocreas electro auroque recocto hastamque et clipei non enarrabile textum. Illic res Italas Romanorumque triumphos haud vatum ignarus venturique inscius aevi fecerat ignipotens, illic genus omne futurae stirpis ab Ascanio. pugnataque in ordine bella. Fecerat et viridi fetam Mavortis in antro procubuisse lupam, geminos huic ubera circum ludere pendentis pueros et lambere matrem impavidos, illam tereti cervice reflexa mulcere alternos et corpora fingere lingua. Nec procul hinc Romam et raptas sine more Sabinas consessu caveae magnis circensibus actis addiderat subitoque novum consurgere bellum Romulidis Tatioque seni Curibusque severis. Post idem inter se posito certamine reges armati Iovis ante aram paterasque tenentes stabant et caesa iungebant foedera porca. Haud procul inde citae Mettum in diversa quadrigae distulerant, at tu
Abbreviated transcription (Latin):
Qui pͥmi fines aliq̃n habuere latinos
Had fiocal hinc tarcon ⁊ t̃rem tuta tenebant
Cistra locis celloq omnis de colle niteri
Iam poterat legio ⁊ lans tendebar in auris
Huc pr eneae ⁊ bello letta uiuentus
Duccee unt. fessiqi ⁊ e quuos ⁊ coipoia curant¬
¶ Ad uemus echerios inter dea candida miulos
Dona ferens aderat natumq i ualle redutta
Ut pro cul egelito secretum flumine indir
Talibus affata est elitis seq optulit ulto
En ꝑ fettamini piomissa a comugis arte
Nimera ne mox aut laurentes nate supbos
Nur acre dubites imprelia poscere turnum
Oixit ⁊ amplexus uati aitherea petiuit
Ar ma sub ad uersa poiĩt radiancia querca
Ille dee bonis ⁊ tanto letus hynore
Ex pleri nequide arq ocłos ꝑ singula uolur
Uiraturq interq manus ⁊ bra chi uersat
Terribiłe castis galeam flamasq nom̃tei
Fan ferumq ensem loricam lericam eyr̃ ugentẽ
Singumcam ingentem qualis ẽ terula nubes

Expanded text:
qui primi finis aliquando habuere Latinos: qui primi finis aliquando habuere Latinos: haud procul hinc Tarcho et Tyrrheni tuta tenebant castra locis, celsoque omnis de colle videri iam poterat legio et latis tendebat in arvis. Huc pater Aeneas et bello lecta iuventus succedunt fessique et equos et corpora curant. At Venus aetherios inter dea candida nimbos dona ferens aderat; natumque in valle reducta ut procul egelido secretum flumine vidit, talibus adfata est dictis seque obtulit ultro: En perfecta mei promissa coniugis arte munera, ne mox aut Laurentis, nate, superbos aut acrem dubites in proelia poscere Turnum. Dixit et amplexus nati Cytherea petivit, arma sub adversa posuit radiantia quercu. Ille, deae donis et tanto laetus honore, expleri nequit atque oculos per singula volvit miraturque interque manus et bracchia versat terribilem cristis galeam flammasque vomentem fatiferumque ensem, loricam ex aere rigentem sanguineam ingentem, qualis cum caerula nubes
Abbreviated transcription (Latin):
Si uisurus eum uiuo ⁊ uenturus mimus
Uitam oro paciare qm̃ uis dutare laboremꝰ
Smn abanem inta̾ndumꝰ casum for tuna mnaris
Hanc nunc oͥ liceat crudelem abrupere uitam
Dumm cura abunngue dũ spes incẽta furimi
Qum te care puer m̾a ẜar sola uoluntas
E neas inter pͥmos ⁊ fidus achares
Inte ali troie pioteres ip̃ẽ agmnine pallas
Imnedio clamite ⁊ putis competus ĩ armiȩ
Qualis ubi oceam ꝑ fusus lucifer imbra
Quem uemis ante alios astroꝵ dilig̃ ignes
Eytulit os sacrum celo tenebrasq soluir
Stant paund̾e in matis matres ocubisq se quuntur
Dulueream nuibem ⁊ falgentem ere catẽuam
Olliper dumos qua proxima meta uioꝵ
Arman tendunt. ut lamor ⁊ agmine fãtto
Quadiupedante putrem somtum quacit ungła cãp̃ris
Elt ingens gelidum lucui piope cetetis anẽm
Religione partum late saceͣ undiq colles
Inclusere caui ⁊ iigra nemus abiete cingunt
Siluano fama est ueteres sacrasse pelasgos
Aurorum recorisq eleo lucumq diemq

Expanded text:
visurus eum vivo et venturus in unum: vitam oro, patior quemvis durare laborem. Sin aliquem infandum casum, Fortuna, minaris: nunc O nunc liceat crudelem abrumpere vitam, dum curae ambiguae, dum spes incerta futuri, dum te, care puer, mea sera et sola voluptas, Aeneas inter primos et fidus Achates, inde alii Troiae proceres, ipse agmine Pallas in medio chlamyde et pictis conspectus in armis: qualis ubi Oceani perfusus Lucifer unda, quem Venus ante alios astrorum diligit ignis, extulit os sacrum caelo tenebrasque resolvit. Stant pavidae in muris matres oculisque sequuntur pulveream nubem et fulgentis aere catervas. Olli per dumos, qua proxuma meta viarum, armati tendunt; it clamor, et agmine facto quadrupedante putrem sonitu quatit ungula campum. Est ingens gelidum lucus prope Caeritis amnem, religione patrum late sacer; undique colles inclusere cavi et nigra nemus abiete cingunt. Silvano fama est veteres sacrasse Pelasgos, arvorum pecorisque deo, lucumque diemque,
Abbreviated transcription (Latin):
Uerboꝵq fides contia quẽ talia fatur
Furialus me nulla dies tam fortib ausis
Dissimilem inguent tantuĩ fortuni secũoa
Qut aduersa cadat s te suꝑ oĩa dona
U nũ oro genetrix pͥmi degente uetusti
Est mihi quã misa tenuit nõ ilia tellus
N ecum excedentẽ non menia regis aceste
Hanc ego nũt ignarã huĩ qđ cumq peridi ẽ
Inq salutatã linquo nox et tua testis
Dextera qđ neq am lacrimas ꝑferre parentis
Hanc tu oresolare in opẽ et succure relicte¬
Incasus omĩs ꝑcussa mẽte dederũt
Dardanide lacrimas ante om̃s pulcher yuilus
A tq animũ patrie strinxit pictatis y mago
Tum sic effatur
Spondeo digna tuis ingẽtib oĩa ceptis
amq erit ista mihi genitrix nom̃q creuse
Solum defuerit nec partũ grã talez
P arua manet casus factũ qͥesq sequãtur
Percapur hoc iuro ꝑ quod pater añ solebat
Que tibi polliceor reduci rebusq setũdis

Expanded text:
verborumque fides. Contra quem talia fatur verborumque fides. Contra quem talia fatur Euryalus: Me nulla dies tam fortibus ausis dissimilem arguerit; tantum, fortuna secunda aut adversa cadat. Sed te super omnia dona unum oro, genetrix Priami de gente vetusta est mihi, quam miseram tenuit non Ilia tellus mecum excedentem, non moenia regis Acestae. Hanc ego nunc ignaram huius quodcumque pericli est inque salutatam linquo: nox et tua testis dextera, quod nequeam lacrumas perferre parentis at tu, oro, solare inopem et succurre relictin casus omnis. Percussa mente dedere Dardanidae lacrimas; ante omnis pulcher Iulus, atque animum patriae strinxit pietatis imago. Tum sic effatur: Sponde digna tuis ingentibus omnia coeptis. Namque erit ista mihi genetrix nomenque Creusae solum defuerit, nec partum gratia talem parva manet. Casus factum quicumque sequentur, per caput hoc iuro, per quod pater ante solebat: quae tibi polliceor reduci rebusque secundis,
Abbreviated transcription (Latin):
Assariciq larẽ et cane penetralia ueste
Obtestor quetũq mihi fortuna fidesq est
In ur̃is pono gremiis reuocate parẽte
Re ddite cõspectũ nihil illo triste recepto¬
U in i dabo agento psteta artqr alꝑpa signis
Pocula deuicta genitor que ceprt arista
Et tripodas geminos aut duo magna talẽta
Cratera antiquũ quẽ dat si tonia dido
Si uõ capere italiã septrisq potiri
Contigerit uictori et p̃de ducere sortẽ¬
B idisti quo turnus equo quib̃ ibat ĩ armis
Aurtus ipsu ilłis dippeũ cristasq rubẽtes
Excipiã sorti iã nũc tua p̃mia iise
Prettrea bis sex giniror lectissima matrũ
Corpora captiuco que dabit suaq om̃ib arma
Insup his camipi qd rex habet ip̃e latinuis
Ce uõ mea quĩ spaciis propiorib etas
Insequitur uenerãde pueriam pectore tato
Accipio et comite casus cõplector ĩ om̃is
Nulla meis smnete querenir gloria rebus
Seu pacẽ seu bella gerã tibi maxima reꝵ

Expanded text:
Assaracique larem et canae penetralia Vestae Assaracique larem et canae penetralia Vestae obtestor; quaecumque mihi fortuna fidesque est, in vestris pono gremiis: revocate parentem, reddite conspectum; nihil illo triste recepto. Bina dabo argento perfecta atque aspera signis pocula, devicta genitor quae cepit Arisba, et tripodas geminos, auri duo magna talenta, cratera antiquum, quem dat Sidonia Dido. Si vero capere Italiam sceptrisque potiri contigerit victori et praedae dicere sortem, vidisti quo Turnus equo, quibus ibat in armis aureus: ipsum illum, clipeum cristasque rubentis excipiam sorti, iam nunc tua praemia, Nise. Praeterea bis sex genitor lectissima matrum corpora captivosque dabit suaque omnibus arma, insuper his campi quod rex habet ipse Latinus. Te vero, mea quem spatiis propioribus aetas insequitur, venerande puer, iam pectore toto accipio et comitem casus complector in omnis. Nulla meis sine te quaeretur gloria rebus; seu pacem seu bella geram, tibi maxima rerum
Abbreviated transcription (Latin):
Accipit trepitos ac nisu dicere uissit
Tunc sit ircacides aurdite ħ mõtibꝰ equis
Eneade necce ħ nr̃is spectẽtur ab annis
Que ferimus rutuli sõno uinoq soluti
Conti cuere locũ insidiis ꝯspeximus ip̃i
Qui patet ĩbiuio porti que proxima põto
Interrupti ignes atq adsitera fumus
Erigitur si fortuna ꝑmittitis uti
Quesitũ enean et merua palłãtea
Nor h cũ spolis ingena crde pacta¬
Adfore cernens net nos uia fallit euntes
Urdimus obscuris pͥmã subuallibꝰ urbẽ
Uenatu assrouo et totũ ꝯgnoiumꝰ agmen
Hic ãnis grauis atq animi maturus aletes
Dii patrii quoꝵ sẽꝑ sub immine troia est
Non tñ omino teutros delere paratia
Cum tales animos iunenũ⁊ tñ certatulistis
Fectora sic memorans humeros textrasq tenebir
A mboꝵ et uult̾u lacrimis atq ora rigabat
Ac tutũ pius eneas atq integer eui
Ascanius meriti tanti nõ inmimor ũꝙͣ
Ummo ego uos cui sola salus genitore reducto
Excipit ascanius ꝑmagnos nĩ se penates

Expanded text:
pidos ac Nisum dicere iussit. Tum sic Hyrtacides: Audite O mentibus aequis, Aeneadae, neve haec nostris spectentur ab annis, quae ferimus. Rutuli somno vinoque soluti conticuere; locum insidiis conspeximus ipsi, qui patet in bivio portae, quae proxuma ponto; interrupti ignes, aterque ad sidera fumus erigitur: si fortuna permittitis uti quaesitum Aenean et moenia Pallantea, mox hic cum spoliis ingenti caede peractaadfore cernetis. Nec nos via fallit euntis: vidimus obscuris primam sub vallibus urbem venatu adsiduo et totum cognovimus amnem. Hic annis gravis atque animi maturus Aletes: Di patrii, quorum semper sub numine Troia est, non tamen omnino Teucros delere paratis, cum talis animos iuvenum et tam certa tulistis pectora. Sic memorans umeros dextrasque tenebat amborum et voltum lacrimis atque ora rigabat.actutum pius Aeneas atque integer aevi Ascanius, meriti tanti non immemor umquam. Immo ego vos, cui sola salus genitore reducto, excipit Ascanius, per magnos, Nise, penatis
Abbreviated transcription (Latin):
S ucce dunt ẜuantq uices statione relicta
Upẽ comes niso graditur regemq requirũt
Cetera ꝑt̾ras om̃s aĩalia sõpno
Laxabant curas et corda oblita laboꝵ
Ductores teucrum pͥmi delecta imuentis
Consiliũ sũmis regni derebus habebãt
Quid facerẽt quidue enee iam nũcius rẽt̃
Srant longis ronixi astis et secuta tenẽtes
Castroꝵ et cãpi me dio cũ uisus et ima

Expanded text:
succedunt servantque vices: statione relicta succedunt servantque vices: statione relicta ipse comes Niso graditur, regemque requirunt. Cetera per terras omnis animalia somno laxabant curas et corda oblita laborum: ductores Teucrum primi et delecta iuventus consilium summis regni de rebus habebant, quid facerent quisve Aeneae iam nuntius esset. Stant longis adnixi hastis, et scuta tenentes, cast
Abbreviated transcription (Latin):
Non ita me genitor tellis assuetus o feltes
Li golicum tẽrorẽ inter tioreq labres
Sublatũ eriroiit nec recũ talia gcssi
M agnaniiniũ eneam et fati extrema sequintus
Est hic aĩmus lucis ꝯtẽptor et istum
Qui uita bene credat enii qͦ tendia honorẽ
Nisus adhec equidẽ te te nil tale uerebar
Nec fas uõ ita me referat uibi magnus ouantẽ
Iuppi aut quicũq ccłis ħ aspicit equis
S siquis que multa uides discrimine tali
Siquis in aduersu rapiat caus ue deus ire
Le suꝑ esse uelim tua uita dignor etas
Sit qui me raptũ pugna precoq re dẽptus
Nandet humo solita aut si qua to fortuna uetabat
Abscenti ferat inferias de coret sepulcro
Neu matri mise tanti sim causa toloris
Que te sola puer multis ematribꝰ nisa
Proseqiutur inagni ne menia curat aceste
Ine aũt caña ne quicquã nectis in aiis
Nec mea iam mutata loco sm̃a ce dit
Acceleremus ait uigiles simul excitat illi

Expanded text:
Non ita me genitor, bellis adsuetus Opheltes, Non ita me genitor, bellis adsuetus Opheltes, Argolicum terrorem inter Troiaeque labores sublatum erudiit, nec tecum talia gessi, magnanimum Aenean et fata extrema secutus: est hic, est animus lucis contemptor et istum qui vita bene credat emi, quo tendis, honorem. Nisus ad haec: Equidem de te nil tale verebar nec fas, non, ita me referat tibi magnus ovantem Iuppiter aut quicumque oculis haec aspicit aequis. Sed siquis, quae multa vides discrimine tali, siquis in adversum rapiat casusve deusve, te superesse velim; tua vita dignior aetas. Sit qui me raptum pugna pretiove redemptum mandet humo solita aut siqua id Fortuna vetabit, absenti ferat inferias decoretque sepulchro. Neu matri miserae tanti sim causa doloris, quae te sola, puer, multis e matribus ausa persequitur magni nec moenia curat Acestae, Ille autem: Causas nequiquam nectis inanis, nec mea iam mutata loco sententia cedit: adceleremus, ait. Vigiles simul excitat, illi
Abbreviated transcription (Latin):
Aettores uiuenum ⁊ terum decit tẽ mag̃r̃o
Dumis ꝑ muros legio sortita piclm
Eycuba exertetss uicis suos cuis tucedim ẽ
Nisus erat lorte cnistos acerrimiꝰ armis
Hirtacides eluitem ence luei misat ila
Denatrix iacalo celerem leubusq sagipns¬
Quem Iuix comes eurubus quo plilcrior altẽ
Misus ait dii ne huc ardorem mentibꝰ adcdhunt
Furiale an sua cuiq retus fit dira cupito
A ut pugnam aut iam dudũ inuatere magnũ
N ens agitat mͥ nec placida ꝯtẽta quiete ẽ
Cernisq rutuloo heĩt froucia rerũ
Lumina rara micãt sõpno uinoq sepulti
Procubuere silent late lora ꝑspice porro
Si tibi que posco ꝓmictũt nam nuhi facti
ama sat est tumulo iuteor rccipe sub illo
Posse uam adinuros et menia pallatta
Obstupuit magno laudũ ꝑcussus amore
Eurialus simul hiis artentẽ affatur anucu¬
A ene gͥ sauu sũmis adiũgere rubus
Nise fugis solum ie intanta ꝑicula inictas

Expanded text:
rectores iuvenum et rerum dedit esse magistros. rectores iuvenum et rerum dedit esse magistros. Omnis per muros legio, sortita periclum, excubat exercetque vices, quod cuique tuendum est. Nisus erat portae custos, acerrimus armis, Hyrtacides, comitem Aeneae quem miserat Ida venatrix iaculo celerem levibusque sagittis; it iuxta comes Euryalus, quo pulchrior alter Nisus ait: Dine hunc ardorem mentibus addunt, Euryale, an sua cuique deus fit dira cupido? Aut pugnam aut aliquid iamdudum invadere magnum mens agitat mihi nec placida contenta quietest. Cernis, quae Rutulos habeat fiducia rerum. Lumina rara micant; somno vinoque soluti procubuere; silent late loca: percipe porro,Si tibi quae posco promittunt nam mihi facti fama sat est, tumulo videor reperire sub illo posse viam ad muros et moenia Pallantea. Obstipuit magno laudum percussus amore Euryalus; simul his ardentem adfatur amicum: Mene igitur socium summis adiungere rebus, Nise, fugis? Solum te in tanta pericula mittam?
Abbreviated transcription (Latin):
Nossaruinq more seu discͥmina parua
Dint animos. ⁊ no uiderunt meĩa troie
Neptũm fabricatu manui ꝯscindere in ignes.
S uos olecti ferto quis scintere uallum
Apparar. ⁊ meccni uadit trepitancia castra
Non armis mͥuulcani nõ mille cari ins
Est opus. in teucrer adant se ꝓtinus onmes
Et trusci socios. tenebias ⁊ mertia furta
Sallbii cilis sũms custieib arais
Ne timeanr. nͥ equi ceca ꝯdemũ uin aluer
Qucem palam tertum ẽ igm circũdare maros
Haut sib cumdanais rem tãsse ⁊ pube pelasga
Procurate uiri. ⁊ pugnam fretate parani
Intetea iugl̃im ex cubiis obsidera portas
Cura datur messapo ⁊ mema cingere flaminis
Bis septem rutub muros qui milite ꝯplent
Pur surci tristis uuenes autol corisci
Discurrunt uarimt s inces fusił fbecbam
Indulgent uiño & uer tunt crateris arue
Collucent ignes noctem custocha elucit
Alta tenent. nec nõ tresidi formeine portas
Tela gerunt instant muestens acers serestros
Q uos fater eneas siq̃n ad uersi uocarent

Expanded text:
mina parva, dant animos. At non viderunt moenia Troiae Neptuni fabricata manu considere in ignis? Sed vos, o lecti, ferro qui scindere vallum apparat et mecum invadit trepidantia castra. Non armis mihi Volcani, non mille carinis est opus in Teucros; addant se protinus omnes Etrusci socios, tenebras et inertia furta Palladii caesis summae custodibus arcis ne timeant, nec equi caeca condemur in alvo: luce palam certum est igni circumdare muros. Haud sibi cum Danais rem faxo et pube Pelasga procurate, viri, et pugnam sperate parari. Interea vigilum excubiis obsidere portas cura datur Messapo et moenia cingere flammis. Bis septem Rutuli, muros qui milite servent, purpurei cristis iuvenes auroque corusci. Discurrunt variantque vices fusique per herbam indulgent vino et vertunt crateras aenos. Conlucent ignes, noctem custodia ducit ialta tenent, nec non trepidi formidine portas tela gerunt. Instat Mnestheus acerque Serestus, quos pater Aeneas, siquando adversa vocarent,
Abbreviated transcription (Latin):
Auxilium sobitum etipuit̃. nõ tela n ignes
Expettant tutulos gͦ maria ĩuia teucͥs.
Nec spes ulla fuge rernz pars alta al epta ẽ
Serram autem inmanib nr̃is tor milia gentes
Ar ma feruar itale. nil me faraliã terrenr.
Si qua friges pse iattant responsa deorum
Sat fatis uem̃q latus tetigere  anra
Iste dolor. solisq l cape arma mitenis
Si periisse semel satis est. rectar fuissr
Anti sans penius mͣ nõ genus omẽ pesum

Expanded text:
auxilium solitum eripuit, non tela neque ignes auxilium solitum eripuit, non tela neque ignes exspectans Rutulos. Ergo maria invia Teucris nec spes ulla fugae: rerum pars altera adempta est. Terra autem in nostris manibus, tot milia gentes arma ferunt Italae. Nil me fatalia terrent, siqua Phryges prae se iactant, responsa deorum: sat fatis Venerique datum, tetigere quod arva iste dolor solisque licet capere arma Mycenis. Sed periisse semel satis est: peccare fuisset ante satis penitus modo non genus om
Abbreviated transcription (Latin):
Dixerat. idq ratũ stigii ꝑ flumina fratris
ꝑpice torrentes atraq uoragine ripas
Anniur̃ ⁊ totum nũtu tte me fect olimpum¬
Ergo aderat promisa dies. ⁊ tempora parte
Debita ꝯp lerant. cum turm in niria matͣs
Aͥ monuit ratibus sacras depellere redas
Hic pͥmum noua lur oculis effulir. ⁊ ingeno
hisus ab aurera celum transcũere ranib
Iterq choii. cus nox hoñenda ꝑ auras
Exadit ⁊ trom rutuloꝵq agmina conplent
Ne trepidate mas reue de fintere naues
Nene armate manꝰ maria m̃ eruer̾e turno
Ite dee pelagi genitrie uibi ⁊ sua q̃q
Continuo pupes ab rimpunt uincła ripis.
Delfiuumq moto timersis equora restris
ma ixtunt hinc inrginee mitabiłe menitm¬
Ob stupuere animis ruch. coterĩtus ip̃e
Turbatis mensapdos. equis cugtarur ⁊ antis
Rauca sonanf᷑ reuocato pelem tib̃mus ab alto
At nõ audaqi turno fiducia cessit
dltro animos tollit ditas atq mcrepat᷑ ultro
Troianos ħ mõstra petunt. his Iupp̃r ip̃e

Expanded text:
Dixerat: idque ratum Stygii per flumina fratris, Per pice torrentes atraque voragine ripas Adnuit, et totum nutu tremefecit OlErgo aderat promissa dies et tempora Parcae debita complerant, cum Turni iniuria Matrem admonuit ratibus sacris depellere taedas. Hic primum nova lux oculis offulsit et ingens visus ab Aurora caelum transcurrere nimbus Idaeique chori; tum vox horrenda per auras excidit et Troum Rutulorumque agmina complet: Ne trepidate meas, Teucri, defendere navis neve armate manus: maria ante exurere Turno ite deae pelagi: genetrix iubet. Et sua quaeque continuo puppes abrumpunt vincula ripis delphinumque modo demersis aequora rostris ima petunt. Hinc virgineae mirabiObstipuere animis Rutuli, conterritus ipse turbatis Messapus equis, cunctatur et amnis rauca sonans revocatque pedem Tiberinus ab alto. At non audaci Turno fiducia cessit; ultro animos tollit dictis atque increpat ultro: Troianos haec monstra petunt, his Iuppiter ipse
Abbreviated transcription (Latin):
senitus dima pte gerimtur
Ium de celo saturniã misit uino
Aulicem ad turnum loco cum forte pemptis
ilum turnus sacrata ualle sedebiat.
Atq̃r sic toseo theum̃atias ore locura ÷̃.
Turne quod optanti diuum promitere nemo
Anderet uoluenda dies en attulit uilrro.
Encas urbe ⁊ sociis ⁊ classe relitta
Septra palatrim sedemq petiuit cuaneri
Nec satis extremas corinthi penetrauit ad urbes.
Litorumq mamis collettos armar agrestes.
Quid dubitas nunc tempus equos nunc postere cĩuus.
Numpe moras om̃s ⁊ turbata artipe catra
Dirit. ⁊ incelum parib se substulit alis.
Ingentemq fuga secuit su nubibus arcum
Agnouir Iuuenis dnpliceiq ab setera palmas
Qinsquis in arma uitas ⁊ sic esfatus ad mmioas
Processit summoq ausit d gurgite llnifas
Nulta dos cians onerauitq ethera uotis

Expanded text:
us dum parte geruntur, Irim de caelo misit Saturnia Iuno audacem ad Turnum. Luco tum forte parentis Pilumni Turnus sacrata valle sedebat. Ad quem sic roseo Thaumantias ore locuta est: Turne, quod optanti divom promittere nemo auderet, volvenda dies en attulit ultro. Aeneas urbe et sociis et classe relicta sceptra Palatini sedemque petit Euandri. Nec satis: extremas Corythi penetravit ad urbes Lydorumque manum collectos armat agrestis. Quid dubitas? Nunc tempus equos, nunc poscere currus. Rumpe moras omnis et turbata arripe castra. Dixit et in caelum paribus se sustulit alis ingentemque fuga secuit sub nubibus arcum. Adgnovit iuvenis duplicisque ad sidera palmas quisquis in arma vocas. Et sic effatus ad undam processit summoque hausit de gurgite lymphas, multa deos orans, oneravitque aethera votis
Abbreviated transcription (Latin):
E neas clases ⁊ pligi perere alta parabat
Docibus hiis affata iouem. dimate petent
Ꝙ tua cara parens demito tepossit olimpo
Pmnea silua m multos delecta ꝑ annos
Incas in aite fuit suma qͦ sac̃ fierebant¬
Nigranti pitea trabibusq oscurus ateruis
Mas ego dardanio uiuem ẽ elassis egeret
Leta tedi. minc sollicitã timor ancius ãgit̃
Solue metus. atq ħ pͥcibus sine posse parentem
Ne cursu qualsante. ulle neu turbine uenti
Uincantur pro sit nr̃is i moncib ortas.
Filius huic qͣ toiquer qui sitera mimoi
Gentrir quo fata uecas aur quid pect petis istis¬
Mortali ne manu fatte in morcali carme
Fas habeant tertunq in certa picula lustret
Encas. cui tanta deo ꝑ missa petestas
mmo ubi defunte fuerint por tusq tenebunt
Ausonios olim quecumq enasit udis
Dardanumq ducem ad laurentia uererit arua
lortalõ erigum formã migmqi uidelo¬

Expanded text:
eneas classem et pelagi petere alta parabat, eneas classem et pelagi petere alta parabat, vocibus his adfata Iovem: Dte poscit Olympo. Pinea silva mihi, multos dilecta per annos lucus in arce fuit summa, quo sacra ferebantnigranti picea trabibusque obscurus acernis: has ego Dardanio iuveni, cum classis egeret, laeta dedi; nunc sollicitam timor anxius angit. Solve metus atque hoc precibus sine posse parentem: ne cursu quassatae ullo neu turbine venti vincantur, prosit nostris in montibus ortas. Filius huic contra, torquet qui sidera mundi: O genetrix, quo fata vocas, aut quid petis istisMortaline manu factae immortale carinae fas habeant certusque incerta pericula lustret Aeneas? Cui tanta deo permissa potestas? Immo ubi defunctae finem portusque tenebunt Ausonios olim, quaecumque evaserit undis Dardaniumque ducem Laurentia vexerit arva, mortalem eripiam formam mag
Abbreviated transcription (Latin):
Ac neluri pleno lupuis ĩ siciatur ouili
Cum frennr ad caulas uẽtos  pessus ⁊ mbres
Note say mehia tan sub matibus agas
Dalatum exertent ille ase in piobus inra
Seuir i abscentes colletta fangar e dendi
Ex longe rabies ⁊ sute sanguine fauces.
Haud aliter runilo muiros ⁊ castra tuenei
Iguescunt ure. duris toler ossibus arder
Qua temptit racione ad ditus ⁊ qua iña clauses
Excuciat teucros uallo atq effunelar in equor
Classem q̃ lateri castrorum ad iunta latebat
Aggeubus septam crrcum ⁊ fluuialibus undis
In uadit. sociosq in cendia possit ouantes
Ntos mamm priui fligranti feriidus in pler
Tumq urci inciambũt urget ꝓnc̃ia turmi.
A tqi omnis facibuis ouibes attingitar areis
Diripuere focos. piceli fere fumda lumẽ
Beda. ⁊ cõmixtam uulcanus aid astrat ailł̃a
Quis teue eͥ muse tam seua inçendia teucl¬
Anertit. tantos ratibus quis depłit ignes
Dicite oͥsca fides fet̃ s fama ꝑemnis¬
Sempore quo yͥmum frigida formabat i ida¬

Expanded text:
insidiatus ovili cum fremit ad caulas, ventos perpessus et imbris, nocte super media; tuti sub matribus agni balatum exercent, ille asper et improbus ira saevit in absentis, collecta fatigat edendi ex longo rabies et siccae sanguine fauces: haud aliter Rutulo muros et castra tuenti ignescunt irae, duris dolor ossibus ardet. Qua temptet ratione aditus et quae via clausos excutiat Teucros vallo atque effundat in aequum? Classem, quae lateri castrorum adiuncta latebat, aggeribus saeptam circum et fluvialibus undis, invadit sociosque incendia poscit ovantis atque manum pinu flagranti fervidus implet. Tum vero incumbunt, urget praesentia Turni, atque omnis facibus pubes accingitur atris. Diripuere focos; piceum fert fumida lumen taeda et commixtam Volcanus ad astra favillam. Quis deus, o musae, tam saeva incendia Teucavertit? Tantos ratibus quis depulit ignes? Dicite. Prisca fides facto, sed fama perennre quo primum Phrygia formabat in Ida A
Abbreviated transcription (Latin):
Et quis erit mecum Imenes qͥ pͥmus mn hostemꝰ
En air. ⁊ iaculum al torquens emitit ĩ auras
P rincipium pugne ⁊ canpis se se arduus in feit.
Clamore excipiunt sociĩ fremibq se quimtur
Nou sone. teucrum mirantur in ercia corda
Non equo date se canpo nõ obia ferre
Ar ma mros s castra foriet᷑ huc tarbiduis huc

Expanded text:
Ecquis erit, mecum, iuvenes, qui primus in hostem? Ecquis erit, mecum, iuvenes, qui primus in hostem? En, ait et iaculum attorquens emittit in auras, principium pugnae, et campo sese arduus infert. Clamore excipiunt socii fremituque sequuntur horrisono: Teucrum mirantur inertia corda, non aequo dare se campo, non obvia ferre arma viros, sed castra fovere. Huc turbidus