comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cõglobatur impaeru. Uertex autẽ remeando distat a turbine: n
quo stridora fragora ꝓcella latituline ab utroq disiecta nube ue¬
rius quã rupta sit  caligo beluȩ similis nube dira naiugantib
uocatur. & columna conspissatus humor rigensq ipse se susti¬
noe ex eodẽ genere. ⁊ aut longna uduti fistula ĩ nubes aquã thit.
Hieme i estate rara fulmina contrariis docausis: qͣm̃ hieme sen¬
satus aer nubiũ grassiore corio spissatur omnisq t̾rarũ exhalatio
rigens ac gelida quicquid accopit ignei uaporis extinguit. Quȩ
ratio immunem scithiã u circa rigentia a fulminũ casu pręstat
I diuerso nimius ardor aegiptum Siquidem calidi sicciq hllitus
trȩ raro ad modũ tenuiq ⁊ in infirmas densatur nubes Uere autẽ
i autumno crebriora fulmina: corruptis in utroq tẽpore estatis
hiemisq causis: Qua ratione: crebra in italia quia mobilior aer

Expanded text:
conglobatur impetu. vertex autem remeando distat a turbine et conglobatur impetu. vertex autem remeando distat a turbine et quo stridor a fragore, procella latitudine ab utroque, disiecta nube verius quam rupta. fit et caligo beluae similis in nube, dira navigantibus. vocatur et columna, cum spissatus umor rigensque ipse se sustinet, ex eodem genere et aulon, cum veluti fistula nubes aquam trahit. Hieme et aestate rara fulmina contrariis de causis, quoniam hieme densatus aër nubium crassiore corio spissatur, omnisque terrarum exhalatio rigens ac gelida quicquid accipit ignei vaporis exstinguit. quae ratio inmunem Scythiam et circa rigentia a fulminum casu praestat, e diverso nimius ardor Aegyptum, siquidem calidi siccique halitus terrae raro admodum tenuesque et infirmas densantur in nubes. vere autem et autumno crebriora fulmina, corruptis in utroque tempore aestatis hiemisque causis, qua ratione crebra in Italia, quia mobilior aer
Abbreviated transcription (Latin):
film ine uerticem faciunt qui tȩphon uocatur ioẽ uibrhus
n cenficis deffert. Hic secũ aliquid apruptũ e nube gelidiaco¬
uoluens uersansꝙ ⁊ rumã suã illo pondere ad grauans ac locũ
ex loco mutans rapida uertigine. Precipua nangantiũ pestis.
nõ antempnas modo: uerũ ipsa naugia cõtorta frangens.
tenui remedio aceti in aduenientẽ effusi cui frigidissima est
natura idẽ in lisu ipso reꝑcussus correpta secũ in celũ refent
sorbetq in excelsum. qd si inauores dep̃ssẽ nubes eruꝑiit speca sed
mints lato quã ꝓcella nec sine fragore turbinẽ uocant. ꝓrima
queq ꝓsternentẽ. Idẽ ardentior: accensusq dũ fuerit: praser
uocatur amburens cõtracta parit̾ ⁊ ꝓterens: nõ fit aut̃ aqui¬
lonius tẏphon nec niualis ac niuem iaciens. ec nephias. qđ si simul
distat a pręstere: quo flãma ab igne: Hiclate ꝑfundit᷑ flatu: illus

Expanded text:
fulmine, verticem faciunt, qui typhon vocatur, id est vibratus fulmine, verticem faciunt, qui typhon vocatur, id est vibratus ecnephias . defert hic secum aliquid abruptum e nube gelida, convolvens versansque et ruinam suam illo pondere adgravans ac locum ex loco mutans rapida vertigine, praecipua navigantium pestis, non antemnas modo, verum ipsa navigia contorta frangens, tenui remedio aceti in advenientem effusi, cui frigidissima est natura. idem inlisu ipso repercussus correpta secum in caelum refert sorbetque in excelsum. quod si maiore depressae nubis eruperit specu, sed minus lato quam procella, nec sine fragore, turbinem vocant, proxima quaeque prosternentem. idem ardentior accensusque, dum furit, prester vocatur, amburens contacta pariter et proterens. non fit autem aquilonius typhon, nec nivalis aut nive iacente ecnephias. quod si simul distat a prestere quo flamma ab igni. hic late funditur flatu, illud
Abbreviated transcription (Latin):
tus. Aug& exoriens : occidensq cõprimit. meridianis. astiuis
tep̃oribꝰ: Itaq medio die aut in noctis plerũꝙ sopiuntur.
qui i nimio frigore aut estu soluunt᷑. & imbribꝰ uenti sopum¬
tur. Eax pectantur autẽ maxime unde nubes discussȩ ada appã
redire casdẽ uces quatriennio exacto eudoxinus putat. nõ uento¬
rum modo uerum ⁊ reliquarũ tẽpestatũ magna ex parte. n
e principiũ lustri eiꝰ sẽꝑ int̾calario anno. camculae ortu. De
seralibꝰ uentis haec. Nuc̃ de repentinis flatit qui exhalanto
ir ut dictũ ẽ coorti. rursusq deiecti intim obducta intim¬
anu cute. multiformes existunt. Uagi quipe ruentes tor¬
ratum modo ut alicuuis placere ostendimus: tonitrua ufui¬
dro eluit. maiore uero illati ponlere incursuq silate siccã
ripere nube ꝓcellã gignunt: quȩ uocatur a grexis egnephias:
fulimuero depressi artius rotati esfigerunt sine igni hoc ẽsiue

Expanded text:
tus: auget exoriens, occidens, conprimit meridianus aestivis tus: auget exoriens, occidens, conprimit meridianus aestivis temporibus. itaque medio diei aut noctis plerumque sopiuntur, quia aut nimio frigore aut aestu solvuntur. et imbribus venti sopiuntur. exspectantur autem maxime unde nubes discussae adperuvereredire easdem vices quadriennio exacto Eudoxus putat, non ventorum modo, verum et reliquarum tempestatum magna ex parte. et est principium lustri eius semper intercalario anno caniculae ortu. de generalibus ventis haec. Nunc de repentinis flatibus, qui exhalante terra, ut dictum est, coorti rursusque deiecti, interim 111 obducta nubium cute, multiformes exsistunt. vagi quippe et ruentes torrentium modo, ut aliquis placere ostendimus, 112 tonitrua et fulgura edunt. maiore vero inlati pondere incursuque, si late siccam rupere nubem, procellam gignunt, quae vocatur a Graecis ecnephias; sin vero depresso sinu artius rotati effregerunt, sine igni, hoc est sine
Abbreviated transcription (Latin):
uocant᷑ ornithiȩ sed leniores n paucis dicbus ꝑmutant ⁊ duo na¬
turam. cũ sit auster africȩ serenus. aquilo nubilus. Omnes
uenti uicibꝰ suis spirant maiore ex parte. aut ut contrarius
desinenti incipiat. cũ proxime cadentibꝰ surgunt a leuo lat̾e
indextrũ ut sol ambrunt: De ratione eoꝵ monstrua quarta¬
maxime luna decernit. Hisdem autem uentis in contrunum
naugatur ꝓlatis pedibꝰ ut noctu plerumq aduersa uela conꝰ¬
currant. Austro maiores fluctus edunt᷑ quã aquilone qim ille
infernus ex imo mari spirat. hic sumo: Ideoq post austros: no¬
xii precipuȩ terrȩmotꝰ. Noctu auster. int̾ dui aquuilo uehem̃¬
tior n ab ortu flantes cluiturniores sunt ab occasu flantib sep¬
tenriones imꝑari fere desinunt numero Quȩ obseruatio &
in alis multis rerũ naturȩ partibꝰ mana. uala. Maris itaq
existimantur impares numeri: Sol & augor ⁊ cõprumitNa¬

Expanded text:
vocantur ornithiae, sed leniores et paucis diebus. permutant et duo navocantur ornithiae, sed leniores et paucis diebus. permutant et duo naturam cum situ: auster Africae serenus, aquilo nubilus. omnes venti vicibus suis spirant, maiore ex parte autem ut contrarius desinenti incipiat. cum proximi cadentibus surgunt, a laevo latere in dextrum ut sol ambmaxime luna decernit. isdem autem ventis in contrarium navigatur prolatis pedibus, ut noctu plerumque adversa vela concurrant. austro maiores fluctus eduntur quam aquilone, quoniam ille inferus ex imo mari spirat, hic summo. 129 ideoque post austros noxii praecipue terrae motus. noctu auster, interdiu aquilo vehementior, et ab ortu flantes diuturniores sunt ab occasu flantibus. septentriones inpari fere desinunt numero, quae observatio et in aliis multis rerum naturae partibus valet; mares itaque existimantur inpares numeri. sol et auget et conprimit fla
Abbreviated transcription (Latin):
traxere. reliquum tempꝰ hiemat. Nec tam̃ incia tẽpestatum
cõcludit mare. Piratȩ primũ coegere mortis ꝑiculo in mortẽ
ruere & hib̾na exꝑiri maria. nũc idem auaricia cogit. Uen
tors &iã frigidissimi sunt quos a septentrione diximꝰ spirare.
& incinus his chorus. Hi & reliquos cõpescunt ⁊ nubesabigũt.
humidi auster africus &. prȩcipue auster italie: Narrant
& in ponto cecianense trahere nubes sicer chorus  uulturnus.
prȩt̃quã desinentes niuales aquilo ii septentrio grandines septẽtrio
importat ii chorus ȩstuosus auster. tepidi uulturnus n fabonius
omniũ aquilo. noxius auster & magis siccus. fortassis qui a
humidus frigidior est. minus esurire eo spirante credunt᷑
animantes. & ȩsiȩ noctu desinunt fere. n a tercia dici oriunt᷑
in hispania n asia. aboriente flatus est eoꝵ. in ponto ab aqui¬
lone. reliquis ĩ partibꝰ a meridie. spirant autẽ ⁊ abruma cũ

Expanded text:
traxere. reliquum tempus hiemat. nec tamen saevitia tempestatum traxere. reliquum tempus hiemat. nec tamen saevitia tempestatum concludit mare. piratae primum coegere mortis periculo in mortem ruere et hiberna experiri maria; nunc idem avaritia cogit. xlviii 126 Ventorum frigidissimi sunt quos a septentrione diximus spirare et vicinus iis corus. hi et reliquos conpescunt et nubes abigunt. umidi Africus et praecipue auster Italiae. narrant et in Ponto caecian in se trahere nubes. sicci corus et vulturnus, praeterquam desinentes. nivales aquilo et septentrio. grandines septentrio inportat et corus. aestuosus auster, tepidi vulturnus et favonius. omnium aquilo, noxius auster et magis siccus, fortassis quia umidus frigidior est. minus esurire eo spirante creduntur animantes. etesiae noctu desinunt fere et a tertia diei oriuntur. in Hispania et Asia ab oriente flatus est eorum, in Ponto ab aquilone, reliquis in partibus a meridie. spirant autem et a bruma, cum
Abbreviated transcription (Latin):
appellauimꝰ. Data ẽ autẽ exortus uergiliarũ in totidẽ partibꝰ
tauri sex diebꝰ ante magias idus qđ tẽpꝰ austrinũ ẽ. huic
uento septentrione cõtrario ardentissimo autẽ estatis tempore
exoritur caniculȩ sidus sole primã partẽ leonis ingrediente.
dieb octo ferme aquilones antecedunt quos prodonios appellãt.
Postbiduũ autẽ exortus idẽm aquilonibꝰ constantius ꝑflans diebꝰ
quos & esias appellant mollire eos credit᷑ solis uapor geminatꝰ
ardore sideris. nec ulli uentoꝵ magis stati sunt. Postcosrursꝰ
anstri frequentes usq ad sidus arcturi quod exoritur undecim
diebꝰ ante ęquinoctiũ autumni cum hoc chorus incipit. Cho
rũs autumnat. Huic ẽ contrarius uulturnus. Post id ȩqui¬
hiemem inchoat. quod tempus in.iii. idus nouembris incide¬
re consueuit. Hoc ẽ aquilonis hib̾m multũq aestiuo illꝗ dis¬
similis cuius ex aduerso e̾ africus ante brumam hoc ẽ septẽ di¬

Expanded text:
xortus vergiliarum in totidem partibus tauri VI diebus ante Maias idus, quod tempus austrinum est, huic vento septentrione contrario. ardentissimo autem aestatis tempore exoritur caniculae sidus sole primam partem leonis ingrediente,  exortum diebus VIII ferme aquilones antecedunt, quos prodromos appellant. post biduum autem exortus iidem aquilones constantius perflant diebus XL. quos etesias appellant. mollire eos creditur solis vapor geminatus ardore sideris, nec ulli ventorum magis stati sunt. post eos rursus austri frequentes usque ad sidus arcturi, quod exoritur XI diebus ante aequinoctium arus autumnat; huic est contrarius vulturnus. 125 post id aequihiemem inchoat, quod tempus in III idus Novembres incidere consuevit; hoc est aquilonis hiberni multumque aestivo illi dissimilis, cuius ex adverso est Africus. ante brumam autem VII di
Abbreviated transcription (Latin):
in formã orbis assidua circa eam mundi uolubilitate cogentẽ.
Ingens hic pugna interarũ cõtraq uulgi circũsundi terrȩ
undiq homines cõuersisq int̾ se pedib stare. e cunctis sini¬
lem esse cęli uerticẽ. simili modo que parte media calcari
illo querente cur nõ decidant cõtra siti: tanquã nõ ratio
tresto sit ut nos nõ decidere mirentur illi. Interuenit senten¬
tia quãuis indocibili ꝓbabilis turbȩ in eqali globo. ut si sit
figura pineti enucis: nichilominus terrã undiq incoli. Sed
quid hoc refert alio miraculo ex oriente pendere ipsas ac
nõ cadere nobiscũ ceu sps uis mundo p̾serum inclusi dubia
no eti Globũ tanĩ effici mirũ est: in taita planite mariꝰ
onpeꝵq cui sententia ad est. Dica carchis uir in pmni
mudltus. pegũ cura ꝑmensus montes ex quib altis tn¬

Expanded text:
in formam orbis adsidua circa eam mundi volubilitate cogente. in formam orbis adsidua circa eam mundi volubilitate cogente. Ingens hic pugna litterarum contraque vulgi, circumfundi terrae undique homines conversisque inter se pedibus stare, et cunctis similem esse verticem, simili modo et quacumque parte media calcari, illo quaerente , cur non decidant contra siti, tamquam non ratio praesto sit, ut nos non decidere mirentur illi. intervenit sententia quamvis indocili probabilis turbae, inaequali globo, ut si sit figura pineae nucis, nihilo minus terram undique incoli. sed quid hoc refert, alio miraculo exoriente, pendere ipsam ac non cadere nobiscum, ceu spiritus vis, mundo praesertim inclusi, dubia non est. globum tamen effici mirum est in tanta planitie maris camporumque. cui sententiae adest Dicaearchus, vir in primis eruditus, regu
Abbreviated transcription (Latin):
ad scelera cedesq & bella tendunt. qđq sanguine nr̃o rigamus.
insepultisq ossib tegimꝰ. quib tam̃ uelut ex probito furore tan¬
dem ipsa se oboucit. & scclera quoq mortaliũ occultat int̃ erimina
Ingrati animi & hoc duxerĩ: qđ naturã eiꝰ ignoramus.
Est autem figura prima de qua coniensus uidicat Orbẽ
certe dicimus terrȩ globũq uerticib inclidi fatemur. Neq enĩ
obsoluti orbis est forma in tainta montuĩ excelsitate. tanta
campor planitiȩ. sed cuuis amplexus si cuncta ninearum
comprehendantur: ambitu figurã absoluti orbis efficiat: id
qđ ipsa re rerũ natura cogit. nõ eisdẽ causis quas atulinus.
i cęlo nãq in illo caua in se conuecittns uergit. ⁊ cardini
suo hoc est terrȩ undiq incumbit. Hec ut solida ac cõferta
adsurgit. intumescente similis ex utraq portendit᷑ mundus
in centrũ uergit a terra. exit a centro imensum eiꝰ globũ

Expanded text:
ad scelera caedesque et bella tendunt, quodque sanguine nostro rigamus ad scelera caedesque et bella tendunt, quodque sanguine nostro rigamus insepultisque ossibus tegimus, quibus tamen velut exprobato furore tandem ipsa se obducit et scelera quoque mortalium occultat. Inter crimina ingrati animi et hoc duxerim quod naturam eius ignoramus. est autem figura prima, de qua consensus iudicat. orbem certe dicimus terrae globumque verticibus includi fatemur. neque enim absoluti orbis est forma in tanta montium excamporum planitie, sed cuius amplexus, si cuncta liniarum conprehendantur ambitu, figuram absoluti orbis efficiat, id quod ipsa rerum natura cogit, non isdem causis, quas attulimus in caelo. namque in illo cava in se convexitas vergit et cardini suo, hoc est terrae, undique incumbit. haec ut solida ac conferta adsurgit intumescenti similis extraque protenditur. mundus in centrum vergit, at terra exit a centro, inmensum eius globum
Abbreviated transcription (Latin):
nõ ad delitias quasq nõ ad contumdias seruit honuui. In maria
iacitur aut ut fiaeu admntamꝰ eruditur aquis ferro. igii lig¬
no. lapide. fruge. omnibꝰ cruciatur horis. multoq płus ut de¬
licus quã ut elementis famuletur: Nosti &e tam̃ quę sũma pa.¬
titur atq extrema oute tolerabilia udeantur. Penetraniꝰ in
nscera: auri argentiq uenas & aeris ac plumbi m&alla fo.
dientos. geminas & iã t qͦsdã paruulos quęximꝰ lapides. sero¬
bibꝰ in profundũ actis uiscera eiꝰ abstrahimus: ut oigito gestis
gonma: Quo pauit᷑. qt manus arterunt᷑. ut unꝰnteat ar¬
tieulus  Si ulli essent inferi. iã ꝓfectos illos auarteiȩ atꝙ iucu¬
ħere enĩ credo custodiunt illam arcentq sacrilegis manus.
Non inter sorpentes fodimꝰ. & uenas auri tractamꝰ cũ ueneni
radicibꝰ. Placatiore tam̃ dea obhȩs: qđ om̃s hu opulentiȩ exitꝰ

Expanded text:
non ad delicias quasque non ad contumelias servit homini? in maria non ad delicias quasque non ad contumelias servit homini? in maria iacitur aut, ut freta admittamus, eroditur . aquis, ferro, igni, ligno, lapide, fruge omnibus cruciatur horis multoque plus, ut deliciis quam ut alimentis famuletur nostris. et tamen quae summa patitur atque extrema cute tolerabilia videantur: penetramus in viscera, auri argentique venas et aeris ac plumbintes, gemmas etiam et quosdam parvulos quaerimus lapides scrobibus in profundum actis. viscera eius extrahimus, ut digito gestetur gemma, quo petitur. quot manus atteruntur, ut unus niteat articulus! si ulli essent inferi, iam profecto illos avaritiae atque luxuqua! 159 ferae enim, credo, custodiunt illam arcentque sacrilegas manus. non inter serpentes fodimus et venas auri tractamus cum veneni radicibus? placatiore tamen dea ob haec, quod omnes hi opulentiae exitus
Abbreviated transcription (Latin):
euam in cercũ nomine exigit. Illa medicais fundit herbas.
n semꝑ homini parturit. quin ⁊ uenena nr̃i miseri tã institius¬
se credi potest. ne in tedio uite sames mors terrae merits
alienissima lenta cõsumeret tabe ne laceriũ corpus abrupta
disꝑgerent. ne laquei torqueret pęna p̃postera meluso
spũ cu queret᷑ exitus ne in ꝓfundo quę sitt morte sepul¬
tura pabulo fieret: ne ferri cruciatꝰ senderet corpus. itti
est miser. iti genait id cuius facillimo haustuꝰ libato cor¬
re. n cũ toto sanguine extinguerem̃ nullo lobore sicientib
similis. qualit̾ defictos nõ uolueres. nõ fere. aitingere.
tre quȩ seruaret᷑. qͥ sibi ipsi ꝑisset. Uerũ fateamus: terra
nob̾ maloꝵ remediũ genuit: nos illud uite fecmi uenenũ
Nos i ferno quo carere nõ possimis simili modo utimur.
net tam̃ quererem᷑ merito &ic̃ si maleficie causa tulisset.
Aduersus imẽ quippe nature partẽ ingrati sum quas

Expanded text:
am inertium nomine exigit. illa medicas fundit herbas et semper homini parturit. quin et venena nostri miseritam instituisse credi potest, ne in taedio vitae fames, mors terrae meritis alienissima, lenta nos consumeret tabe, ne lacerum corpus abrupta dispergerent, ne laquei torqueret poena praepostera incluso spiritu, cui quaereretur exitus, ne in profundo quaesita morte sepultura pabulo fieret, ne ferri cruciatus scinderet corpus. ita est, miserita genuit id, cuius facillimo haustu inlibato corpore et cum toto sanguine exstingueremur, nullo labore, sitientibus similes, qualiter defunctosterraeque servaretur qui sibi ipsi periisset. verum fateamur: terra nobis malorum remedium genuit, nos illud vitae facimus venenum. non enim et ferro, quo carere non possumus, simili modo utimur? nec tamen quereremur merito, etiamsi maleficii causa tulisset. adversus unam quippe naturae partem ingrati sumus. quas
Abbreviated transcription (Latin):
atq ĩ orbe circa se euntis Fit o candidus cometes. argen¬
teo crine ita refulgens ut uix contueri liceat. specieq hu¬
mana dei effigiem in se ostendens ꝥiunt ⁊ hirci uilloꝵ
specie : & nube aliqua circũdati Semel adhuc iubae effi¬
gies mutata ĩ hastã ẽ: olĩpiade.eͣuiiii. urbis anno ccc¬
XC UIII. Breuissimũ quo cernerent᷑ spaciũ septẽ dierũ

Expanded text:
atque in orbem circa se euntes. fit et candidus διὸς cometes, argenatque in orbem circa se euntes. fit et candidus διὸς cometes, argenteo crine ita refulgens, ut vix contueri liceat, specieque humana dei effigiem in se ostendens. fiunt et hirci, villorum specie et nube aliqua circumdati. semel adhuc iubae effigies mutata in hastam est, Olympiade CVIII, urbis anno CCCCVIII. brevissimum quo cernerentur spatium VII
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ ipso cȩlo stellȩ repente nascunt᷑: Plura gẽnera ẽarũ. Conic¬
tas greci uocant: Nostri crinitas. horrentes crine sangui¬
neo: n comarũ modo ĩ uertice hispidas Idem pogonias.
cuiꝰ inferiore ex parte ĩ speciẽ barbȩ longe ꝓmittit᷑ iuba
A conciȩ iaculi modo uibrant᷑: ocissimo significatu: haec
fuit de qua quinto cõsulatu suo titus imꝑator cęsar p̃claro
carmine ꝑscripsit: Ad hunc diem nouissimi easdẽ bre¬
uiores & in mucrone fatigatas xiphias uocauere: quę sunt
om̃iũ pallidissimȩ ⁊ quodã gladii nitore. ac sine ullis radiis.
quos ⁊ disceus nomini similis. colore autẽ electro: raros mar¬
gines emittit: Pytheus dolioꝵ cernit᷑ figura. ĩ cõcauo fu¬
midȩ lucis Ceraticas cornus speciem hab&. qualis fuit cũ
grecia apuo salamina depugnauit: Lãpadas: ardentes
imitat᷑ faces Hippeus equinas iubas. celerrimi motus

Expanded text:
in ipso caelo stellae repente nascuntur. plura eodem genera. comein ipso caelo stellae repente nascuntur. plura eodem genera. cometas Graeci vocant, nostri crinitas, horrentes crine sanguineo et comarum modo in vertice hispidas. iidem pogonias quibus inferiore ex parte in speciem barbae longae promittitur iuba. acontiae iaculi modo vibrantur, ocissimo significatu. haec fuit, de qua quinto consulatu suo Titus Imperator Caesar praeclaro carmine perscripsit , ad hunc diem novissima visa. easdem breviores et in mucronem fastigatas xiphias vocavere, quae sunt omnium pallidissimae et quodam gladii nitore ac sine ullis radiis, quos et disceus, nomini similis, colore autem electro, raros e margine emittit. pitheus doliorum cernitur figura, in concavo fumidae lucis. ceratias cornus speciem habet, qualis fuit cum Graecia apud Salamina depugnavit. lampadias ardentes imitatur faces, hippeus equinas iubas, celerrimi motus
Abbreviated transcription (Latin):
solis ac trȩ. Aliror quo ꝓcedat improbitas cordis humani
paruulo aliquo inuitata successu. sic̃ in supradictis occasio¬
nẽ impudentię ratio largitur. ausiq diuinare solis ad t̾rã
s̃pacia eadẽ ad celũ agunt: qm̃ sit medius solui ꝓtinus. mũ¬
di quoq ipsius mensura ueniat ĩ digitos Quantas enĩ di.¬
moriens habeat septumas. tantas hab̾e circulũ duo ⁊ ui¬
cesimas. tanquã plane a ꝑpendiculo m̃sura celi constet
Aegiptia ratio quã poxosiris ⁊ nechepsos ostendere: singu¬
las partes in lunari circulo ut dictũ ẽ minimo.xxiii.
stadiis paulo amplius patere colligit. in saturni ãplissuno
duplũ. ĩ solis quẽ mediũ cẽ diximꝰ utriusq m̃surȩ dimidiũ:
Quȩ cõputatio plurimũ hab& pudoris: qm̃ ad satur n
cireulũ addito signiferi ipsius int̾uallo : nec numerabilis
multiplicatio efficit᷑. Restant pauca de mundo Nãq ⁊

Expanded text:
solis ac terrae. 87 miror quo procedat inprobitas cordis humani solis ac terrae. 87 miror quo procedat inprobitas cordis humani parvolo aliquo invitata successu, sicut in supra dictis occasionem inpudentiae ratio largitur. ausisque divinare solis ad terram spatia eadem ad caelum agunt, quoniam sit medius sol, ut protinus mundi quoque ipsius mensura veniat in digitos. quantas enim dimetiens habeat septimas, tantas habere circulum duoetvicesimas, tamquam plane a perpendiculo mensura caeli constet. 88 Aegyptia ratio, quam Petosiris et Nechepsos ostendere, singulas partes in lunari circulo, ut citum est, minimo XXXIII stadiis paulo amplius patere colligit, in Saturni amplissimo duplum, in solis, quem medium esse diximus, utriusque mensurae dimidium. quae computatio plurimum habet pudoris, quoniam ad Saturni circulum addito signiferi ipsius intervallo nec numerabilis multiplicatio efficitur. xxii 89 Restant pauca de mundo, namque et
Abbreviated transcription (Latin):
fieri ut tã inm̃sa eiꝰ magnitudo nõ exurat t̾ras Plures
autẽ. decee. in altitudinẽ nubes subire ꝓdiderunt. In cõ.¬
ꝑta haec ni in extrical ilia sunt ꝓdenoa quã sũt ꝓdita:
in quis tam̃ una ratio emaericȩ collectionis nũquã falla¬
cis possit nõ repudiari. sicui libeat altius ista ꝑsequi. nec ut
mensura. id enĩ uolle pene dementis ocii ẽ. sed ut tancũ
aestimatio cõiectanti cõsta animo. Nã cũ.cc̃c. Ex. er
stre sex partil orbĩs solis ex circuitu et̃ patere appareat
circulĩ ꝑ quẽ meat. sẽꝑq dima iens tciã partẽ ambitus :¬
⁊ t̾eiȩ paulominus septima colligat: apparte depta eius
dimidia q̃m tra centralis int̾ueniat sextã fere partẽ huiꝰ
inmensi spacii quod circa t̾rã circuli solaris animo cõpre.¬
henditur inesse altitulinis spacii. lunę uero duodecimã
qm tanto breuiore quã sol ambitu currit ita fieri eã medio

Expanded text:
fieri, ut tam inmensa eius magnitudo non exurat terras. plures fieri, ut tam inmensa eius magnitudo non exurat terras. plures autem DCCCC in altitudinem nubes subire prodiderunt. inconperta haec et inextricabilia, sed prodenda, quia sunt prodita, in quis tamen una ratio geometricae collectionis numquam fallacis possit non repudiari, si cui libeat altius ita persequi, nec ut mensura — id enim velle paene dementis otii est —, sed ut tantum aestimatio coniectanti constet animo. 86 nam cum CCCLX et fere sex partibus orbis solis ex circuitu eius patere appareat circulum, per quem meat, semperque dimetiens tertiam partem ambitus et tertiae paulo minus septimam colligat, apparet dempta eius dimidia, quoniam terra centralis interveniat, sextam fere partem huius inmensi spatii, quod circa terram circuli solaris animo conprehenditur, inesse altitudinis spatio, lunae vero duodecimam, quoniam tanto breviore quam sol ambitu currit. ita fieri eam in medio
Abbreviated transcription (Latin):
solẽ abea duplũ. Inde ad duodecĩ signa triplicatũ. In qua
imusica ratione appellationũ quantũ absit a t̾ra luna ab
ea ad mercuriũ dimidiũ spacũ. ⁊ ab eo ad uenerẽ. a quo
ad solẽ sescuplũ. a sole ad martẽ tantũ idẽ quantũ ad lu¬
nã a t̾ra. ab eo ad iouẽ dimidiũ. n ab eo ad saturnũ. ⁊ de¬
eo sescuplũ ad signferũ: Ita septẽ tonis effici quã diapason
armoniã uocant. hoc ẽ uniuersitatẽ cõcentus In ea satur¬
nũ sͦfioreri ꝑthongo. iouẽ plrigio. Sed n ĩ reliquis simi¬
lia: iocunda magis quã necessara subtilitate. Ptadiũ
cxxu. nr̃os ifficit passus. hoc ẽ passus. de xxx: lossion¬
nius nõ minus xl. stadioꝵ a t̾ra altitudinẽ ẽt̃. in quã
nubila ac uenti nubesq ꝑuemant: Inde purũ liquidũq
⁊ in ꝑturbatȩ lucis aera. sed a turbido ad lunã uiciescs.
tũ milia stadioꝵ. Inde ad solẽ quinquies milies. ⁊ spacio

Expanded text:
solem ab ea duplum, inde ad duodecim signa triplicatum, in qua solem ab ea duplum, inde ad duodecim signa triplicatum, in qua s interdum et musica ratione appellat quantum absit a terra luna, ab ea ad Mercurium dimidium spatii et ab eo ad Veneris, a quo ad solem sescuplum, a sole ad Martem tonum id est quantum ad lunam a terra, ab eo ad Iovem dimidium et ab eo ad Saturni, et inde sescuplum ad signiferum; ita septem tonis effici quam dia paswn armonian hoc est universitatem concentus; in ea Saturnum Dorio moveri phthongo, Iovem Phrygio et in reliquis similia, iucunda magis quam necessaria subtilitate. xxi 85 CXXV nostros efficit passus, hoc est pedes DCXXV. Posidonius non minus XL stadiorum a terra altitudinem esse, in quam nubila ac venti nubesque perveniant, inde purum liquidumque et inperturbatae lucis aera, sed a turbido ad lunam viciens C milia stadiorum, inde ad solem quinquiens miliens, et spatio
Abbreviated transcription (Latin):
cõꝑtũ a principib doctrine uiris. suꝑior triũ siderũ ig¬
nes eẽ qui decioui ad tr̃as fulminũ nom̃ habeant. sed maxi¬
me ex his medio loco siti fortassis qm cõtagiũ nimii humoris
ex suꝑiore circulo. atq ardoris ex subiecto ꝑ hũc modũ egerat.
Ideoq dictũ iouẽ fulmina iaculari Ergo ut a flagrante
ligro carbo cũ erepitu: sic aside cȩlostis ignis exspuitur p̾sci¬
ta secũ afferens. ne radicata quidem sui parte ĩ diuinis ces¬
sante oꝑib idq maxime turbato fit aere. quia collectus
humor habundantiã stimulat: aut quia turbat᷑ quodã
ceũ grauis siđis partu: Int̾ualla quoq siderũ a t̾ra multi
indagare tẽp̃tarunt. ⁊ solẽ abeẽ luna. Unde uiginti par-¬
tes quantũ lunã ipsã a t̾ra ꝓdidert̃. Pytagoras uero uin
sagacis animi. a t̾ra ad lunã.cxxu. stadioꝵ eõ colligit. ad

Expanded text:
viris, superiorum trium siderum igviris, superiorum trium siderum ignes esse qui decidui ad terras fulminum nomen habeant, sed maxime Iovis medio loco siti, fortassis quoniam contagium nimii umoris ex superiore circulo atque ardoris ex subiecto per hunc modum egerat, ideoque dictum lovem fulmina iaculari. ergo ut e flagrante ligno carbo cum crepitu, sic a sidere caelestis ignis exspuitur praescita secum adferens, ne abdicata quidem sui parte in divinis cessante operibus. idque maxime turbato fit aëre, quia collectus umor abundantiam stimulat aut quia turbatur quodam ceu gravidi sideris partu. Intervalla quoque siderum a terra multi indagare temptarunt, et solem abesse a luna undeviginti partes quantam lunam ipsam a terra prodiderunt. Pythagoras vero, vir sagacis animi, a terra ad lunam stadiorum esse collegit, ad
Abbreviated transcription (Latin):
mo abscõdente. aut cũ solis supraue dictarũ radii uisas ꝑstri¬
dubia diferentia sentit heb& ante c&xeros inflexos mundi
couexitate eosi pret̾ quã ubi recti anguloꝵ cõpoeũt ⁊iuctus
Itaq in quadrato solis diuidua ẽ in triquetro semi. nã ãbitur
oibe impletur autẽ in aduerso. rursusq minuens easdem
effigies paribus edit int̾uallis. simili ratione qua suꝑ solẽ
tria sidera. Sol autẽ ipse: quattuor differentias habet.
bis aequa noctt diei. uerc i autumno. incentrũ incedens
t̾rȩ. octauis ĩ partibꝰ arias ac librȩ. bis ꝑmutatis spaciis:
In anctũ diei bruma: octaua ĩ paret capricormi Noctis
uero solsticio: totidẽ in partibꝰ caneri. in equalitatis edusa.
obliquitate signiferi. cũ pars aequa mundi suꝑ subt̃q t̾raᷤ
omnib fiat mom̃tis Sed quę reota ĩ exortu suo cõsurgĩt
signa. longiorẽ tractũ tenent. Licẽ uero: obliqua ociore

Expanded text:
nio abscondente aut cum solis suprave dictarum radii visus praestrinio abscondente aut cum solis suprave dictarum radii visus praestridubie differentias sentit, hebetante cetero inflexos mundi convexitate eos praeterquam ubi recti angulorum conpetant ictus. itaque in quadrato solis dividua est, in triquetro seminani ambitur orbe, inpletur autem in adverso , rursusque minuens easdem effigies paribus edit intervallis, simili ratione qua super solem tria sidera. Sol autem ipse quattuor differentias habet, bis aequata nocte diei, vere et autumno, in centrum incidens terrae octavis in partibus arietis ac librae, bis permutatis spatiis, in auctum diei bruma, octava in parte capricorni, noctis vero solstitio, totidem in partibus cancri. inaequalitatis causa obliquitas est signiferi, cum omnibus fiat momentis. Sed quae recta in exortu suo consurgunt signa, longiore tractu tenent lucem; quae vero obliqua, ocyore
Abbreviated transcription (Latin):
saturni sidus & martis. cũ plurimũ dieb centũ septua ginta.
iouis.xui. aut cũ minimũ denis detractis diebꝰ. omnia ue¬
ueris. lx uiiii. aut cũ minimũ .Lii. mercurii .xiii. aut cum
plurimũ.xuii. coloris ratio: altitudinẽ tẽꝑat: Si quidẽ earũ
similitudinẽ trabunt ĩ quaedã aera uenere subeundo. liqͥtq
a ppropinqnant uttalib& aliem meatus Cireulus frigidier
ĩ paloo a ardendr in ruborẽ. uentuosus horiorẽ sol atq eõ¬
misura absidu ee tromeq orbite: atrã ĩ obcuritatẽ Suus
quid euiq color est. saturno candidus. ioui clarus. marti
gnens lucifero guidens. uesꝑi refulgens. Mercurio radiãs
lune blandus. soli cũ orit᷑ ardens. postea dies. His causis ca¬
oro uisu  earũ quȩ caelo cõtinent᷑. Nãq modo multitu¬
do conferta in est cirea dimidios orbes lunę placida nocte
lenitꝰ illustrante ens. modo raritas ut fugisse mirem᷑ plenilu¬

Expanded text:
Saturni sidus et Martis, cum plurimum, diebus CLXX, Saturni sidus et Martis, cum plurimum, diebus CLXX, lovis XXXVI aut, cum minimum, denis detractis diebus, Veneris LXVIIII aut, cum minimum, LII, 5 Mercuri XIII aut, cum plurimum, XVII. Colores ratio altitudinum temperat, siquidem earum similitudinem trahunt, in quarum aëra venere subeundo, tinguitque adpropinquantes utralibet alieni meatus circulus, frigidior in pallorem, ardentior in ruborem, missurae apsidum extremaeque orbitae atram in obscuritatem. suus quidem cuique color est: Saturno candidus, Iovi clarus, Marti igneus, Lucifero candens, Vesperi refulgens, Mercurio radians, lunae blandus, soli, cum oritur, ardens, postea radians, his causis conexo visu et earum quae caelo continentur. 80 namque modo multitudo conferta inest circa dimidos orbes lunae, placida nocte leniter inlustrante eas, modo raritas, ut fugisse miremur, plenilu
Abbreviated transcription (Latin):
grã ĩ maxtis side : cuiꝰ ẽ maxime in obseruabilis cursus: nũꝙ̃.
d stationẽ facere iouis sidere triquetro raro admodũ sexag̾in¬
ta partibꝰ discreto Qui numerꝰ sex angulas mundi efficit for¬
mas. nec exortus nisi ĩ duobꝰ signis tantũ cancri ⁊ leonis simul
edẽ. Mercurii uero sidus ĩ exortus uesꝑtinos ĩ piscibꝰ raros fa¬
cere. creb̾rimos ĩ uirgine ĩ matutinos. Itẽ ĩ aquario rarissi¬
mos. in leone retrogradũ. ĩ tauro n gemiinis ñ fiori. In cancro
uero nõ citra uicesimã quintã partẽ. lunã biscoitũ cũ sole
ĩ nullo alio signo ficere quã geminis. nõ coire aliquando in
sagittario tantũ : nouissimã uero primãq eadẽ die ł nocte.
nullo alio ĩ signo quã arioee cõspici Id quoq pauois morta¬
liũ cõtingit. ⁊⁊ inde fama cernendi lynceo nõ cõparere ĩ cado

Expanded text:
gratia in Martis sidere, cuius est maxime inobservabilis cursus, numquam gratia in Martis sidere, cuius est maxime inobservabilis cursus, numquam id stationem facere Iovis sidere triquetro, raro admodum LX partibus discreto, qui numerus sexangulas mundi efficit formas, nec exortus nisi in duobus signis tantum, cancri et leonis, simul edere, Mercurii vero sidus exortus vespertinos in piscibus raros facere, creberrimos in virgine, in libra matutinos, item matutinos in aquario, rarissimos in leone, retrogradum in tauro et geminis non fieri, in cancro vero non citra vicesimam quintam partem, lunam bis coitum cum sole in nullo alio signo facere quam geminis, non coire aliquando in sagittario tantum, novissimam vero primamque eadem die vel nocte nullo alio in signo quam ariete conspici—id quoque paucis mortalium contigit, et inde fama cernendi Lynceo—, non conparere in caelo
Abbreviated transcription (Latin):
ocissima in occasu matutino ⁊ altissima. Degredi aut̃ latituaimnẽ
motũq minuere ab exortu uesꝑimo. retro quidẽ ie simulꝗ alti¬
tudine degredi. ad stationẽ uesꝑtina. Mercurii rursus
stella utroq modo scandere ab exoriu matutino: degredi iatĩ¬
tudine a uesꝑtino. cõsequutoq sole ad qͥndecim parinuĩ intual¬
lum cõsistit. quatriduo quoq ꝓpe immobiles. Mox ab altitus¬
dine descendit retroq graditur ab occasii uesꝑtino usq
ad exortum matininũ. Tantũq hec n⁊ lia totide dieb
qQd̾ subiere descendunt. Ceneris quindecis plurab subit: Rur¬
sus siturni ⁊ iouis duplicato degrediunt᷑: Martis mrã quadrupli¬
cato: tanta ẽ natiux intre uarioae as. s ratio eiudens: Nĩq ĩ ua¬
porẽ solis nitunt᷑. xiã descendunt egrȩ. Iulta ꝓmi ĩpli circa
haec possunt secreta natuix. legesq quib ipsa seruiat. exẽpli

Expanded text:
ocissima in occasu matutino et altissima, degredi autem latitudine ocissima in occasu matutino et altissima, degredi autem latitudine motumque minuere ab exortu vespertino, retro quidem ire simulque altitudine degredi ab statione vespertina, Mercurii rursus stella utroque modo scandere ab exortu matutino, degredi vero latitudine a vespertino, consecutoque sole ad quindecim partium intervallum consistit quadriduo prope inmobilis. mox ab altitudine descendit retroque graditur ab occasu vespertino usque ad exortum matutinum, tantumque haec et luna totidem diebus, quot subiere, descendunt. Veneris quindecies pluribus subit, rursus Saturni et Iovis duplicato degrediuntur, Martis etiam quadruplicato. tanta est naturae varietas, sed ratio evidens. nam quae in vaporem solis nituntur, etiam descendunt aegre. Multa promi amplius circa haec possunt secreta naturae legesque, quibus ipsa serviat, exempli
Abbreviated transcription (Latin):
cnitnicuie elad partes uiginti ꝑuenunt. imnno ie ro sedunadia
canonicus fallit. Nãq apparet absidas quoq eanũ mouero
qdđ minquã transeant solem. Itaq cũ in partẽ ipsam ei nci¬
dere margnes altutro latere: tũ ⁊stellȩ ad longissima sua
intualla ꝑuenire intellegunt᷑. Cum citra fuere margines:
totidẽ partib ⁊ ipse otius redire cogunt᷑. cũ sint ill& sempet
utriq extremutas suma. Hic̃ uratio motuum cõuersa entel¬
litturr. Supiores enĩ celernimne ferunt᷑ in occasi uesptino hec
tardissime. Iile a terra altissime abfunt cũ ttrdissime mouente
be cũ ocissime. Sua sic in illis ꝓpinquittis centri accudlerit.
ita in his extremitas circuli. Illȩ ab exortu matutino mimiere
celeritatẽ incipiunt: he uero augere. Ille retro cursũ agunt:
in statione matutina. usq ad uesꝑtinã: uencris a uesꝑtina usq
ad matitmã. Incipit aut̃ ab exortu matutino latitudinom
scandere. altitudie uͦ ac solẽ insequi ad stationẽ maturmnã

Expanded text:
unt? immo vero, sed ratio canonicos fallit. namque apparet apsidas quoque earum moveri, quod numquam transeant solem. itaque cum in partem ipsam eius incidere margines alterutro latere, tum et stellae ad longissima sua intervalla pervenire intelleguntur. cum citra fuere margines, totidem partibus et ipsae ocius redire coguntur, cum sit illa semper utrique extremitas summa. 74 Hinc et ratio motuum conversa intellegitur. superiores enim celerrime feruntur in occasu vespertino, hae tardissime; illae a terra altissime absunt, cum tardissime moventur, hae, cum ocissime, quia, sicut in illis propinquitas centri adcelerat, ita in his extremitas circuli. illae ab exortu matutino minuere celeritatem incipiunt, hae vero augere; illae retro cursum agunt a statione matutina usque ad vespertinam, Veneris a vespertina usque ad matutinam. incipit autem ab exortu matutino latitudinem scandere, altitudinem vero ac solem insequi a statione matutina,
Abbreviated transcription (Latin):
Mntis stela quattuor medias: Iouis mediã r suꝑ ca duas Sa¬
turmi duas ut sol. Hacc erit latitudinũ ratio ad austrũ descẽ¬
dentiũ. aut ad aquilonc̃ subeuntiũ : H aec cõstari tciã illuĩ
t̾ri subeuntiũ in celũ. & parit̃ scandi cĩ quoq existi mauere
deriq filso: Qui ut arguant᷑: ⁊pienaa ẽ subtilitas inmensa.
nosus cas cõplera causas: Cõuenit stellas ĩ oocasi uesptino pri¬
mas ec̃ t̾re: n altitudiñe i latituoine.  ortusqi uesutitioi pr
iunicio cuiꝰq ficri. stationds ĩ mediss latitudinũ aiticulis

Expanded text:
Martis stella quattuor mediis, lovis media et super eam duabus, SaMartis stella quattuor mediis, lovis media et super eam duabus, Saturni duabus ut sol. haec erit latitudinum ratio ad austrum descendentium aut ad aquilonem subeuntium . hac constare et tertiam illam a terra subeuntium in caelum, et pariter scandi eam quoque existimavere plerique falso. qui ut coarguantur, aperienda est subtilitas inmensa et omnes eas conplexa causas. Convenit stellas in occasu vespertino proximas esse terrae et altitudine et latitudine, exortusque matutinos in initio cu
Abbreviated transcription (Latin):
altisimas halẽt ĩ aliis signis: Saturnus ũ libre pari ui
cesima: Iuppit̃ : cancri quinta decuna: Alars: capricor¬
n .xxuiii. Sol ariois. xuinii. Uenos pisciũ .xui.
Meicurius : uirginis .XU: Luna : tiuri .iiii. Percia
altitudinũ ratio : cieli m̃sura nõ circuli utedligit᷑. sub¬
ie cas aut descend̾e ꝑ ꝓfundũ aeris oculis aestimantib hu¬
icconexa latitudinũ signiferi obliquitatisq causa ẽ. ser
hunc stelle quas dicimꝰ ferũnt᷑: nec aliuo habitat᷑ in terra
quĩ qđ ĩli fubiac& Quȩ causa intelligitur eficere. Ut
quȩdã ammalia & in desertis mundi nascant᷑. Luna qͦq
ꝑ totã latitudinẽ eiꝰ uagat᷑. ses omnino nõ excedens eum : Ab
lis mereurii stella laxissime. ut tam̃ e ouodenis partib tot
nĩ sunt: latitudines nõ amplius octonas ꝑerrae: Neq has
uide medio fert᷑ int̃ duas partes. fleruoso draconũ meatu meqt :

Expanded text:
altissimas habent in alialtissimas habent in alicesima, Iuppiter cancri quinta decima, Mars capricorni XXVIII, sol arietis XVIIII, Venus piscium XXVII, Mercurius virginis XV, luna tauri III. altitudinum ratio caeli mensura, non circuli, intellegitur, subire eas aut descendere per profundum aëris oculis aestimantibus. Huic conexa latitudinum signiferi obliquitatisque causa est. per hunc stellae quas diximus feruntur, nec aliud habitatur in is partibus, quae causa intellegitur efficere ut quaedam animalia et in desertis mundi nascantur. luna quoque per totam latitudinem eius vagatur, sed omnino non excedens eum. ab his Mercurii stella laxissime, ut tamen e duodenis partibus—tot enim sunt latitudinis—non amplius octonas pererret, neque hra duas. sol deinde medio fertur inter duas partes flexuoso draconum meatu inaequalis ,
Abbreviated transcription (Latin):
das in stellis uocant: & emͣ grȩcis utendũ erit uocabulis.
sunt autẽ hi sui cuiq carũ. aliiq quã mundo. Im t̾ra auer¬
ticib duob quos appellauerunt polos. centrũ poli caeli ÷ sig¬
niferi ⁊ obliqui int̾ eos siti: Omĩa autẽ haec cõstãt rati¬
one circini sẽꝑ indubitata: Ergo ab aliquo cuq centro ab¬
sides suȩ exurgunt. ideoq diuersos hñt orbes. motusq diss¬
miles: quo int̾iores hapsidas neceẽ ẽ lireuiors ẽẽ Igit᷑ a t̾rȩ
centro hapsides altssimȩ sunt satuino in scorpione. iot in
moueri uideant᷑. cũ altissimo ambitu feruntur: Nõ quia
accelerent tardentue naturales motus quĩ certi ac singuli
sunt illis: sed quia deductas a sũma hapsioe lineas coartari
ad centrũ neceẽ est decinũ. sicut ĩ rotis radiis: idemq
motꝰ alus alias maior alias minor centri ꝓpinquitate.
senticur Alt̃a sublimitatũ ciusa. qm̃ a suo centio hapsiatꝰ

Expanded text:
δας in stellis vocant; etenim Graecis utendum erit vocabulis . δας in stellis vocant; etenim Graecis utendum erit vocabulis . sunt autem hi sui cuique earum aliique quam mundo, quoniam terra a verticibus duobus, quos appellaverunt polos, centrum caeli nec non et signiferi est oblique inter eos siti. omnia autem haec constant ratione circini semper indubitata. ergo ab alio cuique centro apsides suae exsurgunt ideoque diversos habent orbes motusque dissimiles, quoniam interiores apsidas necesse est breviores esse. igitur a terrae centro apsides altissimae sunt Saturno in scorpione, Iovi in moveri videantur, cum altissimo ambitu feruntur, non quia adcelerent tardentve naturales motus, qui certi ac singuli sunt illis, sed quia deductas ab summa apside lineas coartari ad centrum necesse est, sicut in rotis radios, idemque motus alias maior, alias minor centri propinquitate sentitur. altera sublimitatium causa, quoniam a suo centro apsidas
Abbreviated transcription (Latin):
cõduntur ac p̃tereu̾t. Alox eodẽ int̾uallo uesꝑe exoriuntur u̾ꝙ
ad quos diximꝰ t̾minos. ab his retro graduint᷑ ad solẽ. ⁊ occasy
uesptino delitescũt. Ulenenis stelli n stationes ouas matittinã
uesptinãq ab utraq exortu ficiat. lõgissums distintiȩ suȩ finib Mer¬
curii stationes breuiore monito quã ut dephendi possint Hec est
luminũ occultationũq ratio. ꝑplexior motis. multisq inuoluta
Amniraculis. Si quidẽ magnitudines suas ⁊ colors mutant. ⁊ cędẽ
ad septentrionẽ accedunt. abeuntq ad austrũ: t̾risq ꝓpiores aut
caelo repente cernuntur: In quib multa alit̾ quã priores tradi¬
turi: fatem̃ caquoq illoꝵ ec̃ muneris. qui primi uias quęrendi
demõstrauerunt: modo nequis desꝑoe sed̾a ꝓficere seꝑ̃ Plarib
de causis hȩc omĩa accidũt: Prima circuloꝵ quos greci hapsi¬

Expanded text:
conduntur ac praetereunt. mox eodem intervallo vespere exoriuntur usque conduntur ac praetereunt. mox eodem intervallo vespere exoriuntur usque ad quos diximus terminos. ab his retrogradiuntur ad solem et occasu vespertino delitescunt. Veneris stella et stationes duas, matutinam vespertinamque, ab utroque exortu facit a longissimis distantiae suae finibus, Mercurii stationum breviore momento quam ut deprehendi possint. Haec est luminum occultationumque ratio,per- plexior motu multisque involuta miraculis, siquidem magnitudines suas et colores mutant, et eaedem ad septentrionem accedunt abeuntque ad austrum terrisque propiores aut caelo repente cernuntur. in quibus aliter multa quam priores tradituri fatemur ea quoque illorum esse muneris qui primi vias quaerendi demonstraverint, modo ne quis desperet saecula proficere semper. pluribus de causis haec omnia accidunt: prima circulorum, quos Graeci ἀψῖ
Abbreviated transcription (Latin):
& in triquetro a partib centũ uiginti stationes matutinas
faciũt. quȩ & primȩ uocantur. ox in auerso a partib centĩ
octoginta exortus uesꝑtinos. iterũq in centũ uiginti ab alio lat̾e
appropinquante stationes uesꝑtinas. quas  scđas uocant: do¬
nec assequutus ĩ partib duodenis occultoe illas. qui uesꝑtini oc¬
casus appellant᷑. Martis stella ꝓpriore &iã ex quadrato sentit
radios a laxx. partib unde i nom̃ accepit. Motus primus
ii scđs nonagenarius dictus ab utroq exortu. Fadẽ stationilis
senis mensib cõmoratur ĩ signis. alio qui bimenstris n cũ act̾e
utraq statione quat̾nos mensẽs no̾ impleant. biferiores autem
duȩ occultant᷑ iꝰ coitu uesꝑtino similiũ modo relictȩ. quȩ a sle
totidẽ in partib faciant txortus matutinos. ad qͦs lõgissimum
distantiȩ suȩ maeis solẽ insequunt᷑: ad eptȩq eccasu matutino

Expanded text:
et in triquetro a partibus CXX stationes matutinas et in triquetro a partibus CXX stationes matutinas faciunt, quae et primae vocantur, mox in adverso a partibus CLXXX exortus vespertinos, iterumque in CXX ab alio latere appropin- quantes stationes vespertinas, quas et secundas vocant, donec assecutus in partibus duodenis occultet illas, qui vespertini occasus appellantur. Martis stella, ut propior, etiam ex quadrato sentit radios, a XC partibus, unde et nomen accepit motus primus et secundus nonagenarius dictus ab utroque exortu. eadem stationalis senis mensibus commoratur in signis, alioqui bimenstris, cum ceterae utraque statione quaternos menses non inpleant. inferiores autem duae occultantur in coitu vespertino simili modo, relictaeque a sole totidem in partibus faciunt exortus matutinos, ad quos longissimis distantiae suae metis solem insequuntur adeptaeque occasu matutino
Abbreviated transcription (Latin):
semel iã accidẽ. ut ĩ occasu luna deficerx. utroq suꝑ t̾rã cõspi
a sole cornib si crescat ortꝰ expectare. si minuat᷑ occasus. Haud
dubiũ ẽ lucere dodrantis semuncias horarũ ab scd̾a adicientẽ
usq ad plenũ orbẽ detraentẽq inde minutionẽ intra quattuor¬
decĩ pͣartes solis seꝑ cẽ occultã. Iuo argum̃to amplior ertĩ¬
tiũ stellarũ quã lunȩ magnitudo colligit᷑: quando illȩ &
septenis in t̾dũ partib emergant sed altitudo cogit minores
uicłi. sic̃ affixas caelo solis fulgore int̾du nõ cerni. cũ aeque
ac noctu luceant. idq manifestũ fiat defectu solis ⁊ prȩalts
putris. E rrantiũ autẽ tres quas supra solẽ diximꝰ sitas occul¬
tant᷑ meantes cũ eo: exoriunt᷑ uero matutino descendente par¬
tib nũquã amplius undenis. postea indioꝵ eiꝰ cõtactu regunt᷑

Expanded text:
semel iam accident ut in occasu luna deficeret utroque super terram conspicsemel iam accident ut in occasu luna deficeret utroque super terram conspica sole cornibus, si crescat, ortus spectare, si minuatur, occasus, haut dubium est; lucere dodrantes semuncias horarum ab secunda adicientem usque ad plenum orbem detrahentemque in deminutionem; intra XIIII autem partes solis semper occultam esse. quo argumento amplior errantium stellarum quam lunae magnitude colligitur, quando illae et a septenis interdum partibus emergant. sed altitudo cogit minores videri, sicut adfixas caelo solis fulgor interdiu non cerni, cum aeque ac noctu luceant idque manifestum fiat defectu solis et praealtis puteis. Errantium autem tres, quas supra solem diximus sitas, occultantur meantes cum eo, exoriuntur vero matutino discedentes partibus numquam amplius undenis. postea radiorum eius contact reguntur
Abbreviated transcription (Latin):
defectus. ccxxiii. m̃sib redire in suos orbes. Certũ ẽ solis
defectus nõ nisi nouissima primaue fieri luna. quod uocant
coitũ. Lunae autẽ nõ nisi plena sẽꝑq citra quã proxime fuerĩt.
Om̃ib autẽ annis ficri utriusq sideris defectus statutis dieb
horisq sub terra. Ner tam̃ cũ suꝑnę fiant ubiq cerni. aliqñdo
ꝓpt̾ nubila. sepius globo trę obstante cõuexitatib mundi.
Intra ducentos annos hipparci sagacitate cõꝑtũ ẽ. & lun ac
defectũ aliquando quoto mense apͥore ficri. solis uͦ .uii. eũdẽ
bis ĩ .xxx. dieb suꝑ t̾ras occultari. s ab aliis hoc cerni Qiuȩq st̃
in hoc miracło maxime mira cũ cõueniat u̾bra t̾rȩ lunã hebe¬
tari: nũc ab occasus parte hoc ei accidẽ. nc̃ ab exortus. Eiuanã
ratione cũ solis exortu u̾bra illa hebetatrix sub t̾ra eẽ debeat.

Expanded text:
Defectus CCXXIII mensibus redire in suos orbes certum est,solis Defectus CCXXIII mensibus redire in suos orbes certum est,solis defectus non nisi novissima primave fieri luna, quod vocant coitum, lunae autem non nisi plena, semperque citra quam proxime fuerint; omnibus autem annis fieri utriusque sideris defectus statis diebus horisque sub terra nec tamen, cum superne fiant, ubique cerni, aliquando propter nubila, saepius globo terrae obstante convexitatibus mundi. intra ducentos annos Hipparchi sagacitate compertum est et lunae defectum aliquando quinto mense a priore fieri, solis vero septimo, eundem bis in XXX diebus super terras occultari, sed ab aliis hoc cerni, quaeque sunt in hoc miraculo maxime mira, cum conveniat umbra terrae lunam hebetari, nunc ab occasus parte hoc ei accidere, nunc ab exortus, quanam ratione, cum solis exortu umbra illa hebetatrix sub terra esse debeat,