comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uri quos imperitum nulgus uocat buba¬
los cum bubali pene ad ceruinam faci¬
em in affrica procreentur. Istis porro.
quos ur os dicimus. taurma cormia in
tantĩmodum ꝓbenduntur ut dempta
ob insignẽ capacitatẽ inter regias
mensas potuuim gerula fiant Est et
Alces mulis comꝑanda/ adeo ꝓpenso
labro suꝑiore ut nisi recedens in posteri¬
ora uestigia pasci non queat ¶ Gan¬
gauia miula e regione germame emit¬
tit animal quale Aloes. sed cuius susfra¬
ꝯines ut elephantis flecti nequennt pro¬
pterea non cubat cum doruuendum est
Tamen sonmolentã arbor sustinet, que
ad ꝓpe casurã secatin ut fera dum assue¬
tis fulcimentis innititur faciat ruina
ita capitur. Alioqum difficile est eam
mancipari Man in illo rigore poplitu
incõprehensibili fuga pollet/ germani¬
crs iniulis Gangania mapima est sedni¬
chil in ea magnum preter ipam Naigle¬
saria dat cristallum dat et sucimum. q̃d
sucinum germani gentiliter uocant gle¬

Expanded text:
uri, quos inperitum uulgus uocat bubauri, quos inperitum uulgus uocat bubalos, cum bubali paene ad ceruinam faciem in Africa procreentur. Istis porro quos uros dicimus taurina cornua in tantum modum protenduntur, ut dempta ob insignem capacitatem inter regias mensas potuum gerula fiant. Est et alce mulis comparanda, adeo propenso labro superiore, ut nisi recedens in posteriora uestigia pasci non queat. Gangauia insula e regione Germaniae mittit animal quale alce, sed cuius suffragines ut elephantis flecti nequeunt; propterea non cubat, cum dormiendum est, tamen somnulentam arbor sustinet, quae prope casuram secatur, ut fera dum adsuetis fulmentis innititur faciat ruinam. Ita capitur: alioqui difficile est eam mancipari, nam in illo rigore poplitum inconprehensibili fuga pollet. De Germanicis insulis Gangauia maxima est, sed nihil in ea magnum praeter ipsam. Nam Glaesaria dat crystallum, dat et sucinum: quod sucinum Germani gentiliter uocant glae
Abbreviated transcription (Latin):
onsseuo ip̃e ingens nec riphers
minor collibus mitium germani-¬
⁊ facit Ingueones tenent / a qui¬
bus primis post uchithias nomen ger¬
manicũ coniurgit diues iuroꝵ terra/
frequens ppłis numerosis et ĩmanibui
Extenditur inter Erciniũ̾saltũ. et rupes
salmataꝵ ubi incipit danubio ubi desi¬
unt rheno ꝑfunditur de internis ꝑtibꝰ
eius. alba. Guthalus iuscla amnes
latissimi precipitantꝰ in occeanum. ¶¬
Baltus hercinus aues gignit quarum pẽ¬
ne per obscurum emicant et interlucẽt
qͣuis obtenta nop deniẽt tenebras uñ
homines loci illius plerũq nocturnos
excursus sic distinant I ut illis utant᷑
ad presidium itineris dirigendi preiac¬
tisq ꝑ opaca callium rationẽ uie mode¬
rentur indicio plumarr refulgentium.
In hoc tractu saue et in omni Beptentrio¬
nis plaga uesontes frequentissimi. qui
bones feris similes setosi colla iubas hor¬
ridi. ultra tauros ꝑnicitate capti. assu-¬
escere manu nescumt ¶ Sunt et

Expanded text:
ons Saeuo ipse ingens nec Riphaeis minor collibus initium Germaniae facit. Inguaeones tenent, a quibus primis post Scythas nomen Germanicum consurgit. Diues uirum terra, frequens populis numerosis et inmanibus. Extenditur inter Hercynium saltum et rupes Sarmatarum. Vbi incipit Danuuio, ubi desinit Rheno perfunditur. De internis eius partibus Alba Guthalus Vistla amnes latissimi praecipitant in Oceanum. Saltus Hercynius aues gignit quarum pennae per obscurum emicant et interlucent, quamuis obtenta nox denset tenebras. Vnde homines loci illius plerumque nocturnos excursus sic destinant, ut illis utantur ad praesidium itineris dirigendi, praeiactisque per opaca callium rationem uiae moderentur indicio plumarum refulgentium. In hoc tractu sane et in omni septentrionis plaga uisontes frequentissimi, qui bouis feri similes, saetosi colla, iubas horridi, ultra tauros pernicitate, capti adsuescere manu nesciunt. Sunt et
Abbreviated transcription (Latin):
maguus torques plimis ceruis innexuit
Dui post annũ Centesimũ captiinecdũ
seni indicium preferebant, Ladem pene
specie sunt quos tragelaphos dicunt. sed
non alibi ꝙͣ circa phasidem apparent tan¬
tum ꝙ illi iuillosos habent armos / et mẽ¬
ta promissis hirta barbis/. De ger

Expanded text:
Magnus torques plurimis ceruis innexuit, Magnus torques plurimis ceruis innexuit, qui post annum centesimum capti necdum senii indicium praeferebant. Eadem paene specie sunt quos tragelaphos dicunt, sed non alibi quam circa Phasidem apparent; tantum quod illi uillosos habent armos et menta promissis hirta barbis. XX Mons
Abbreviated transcription (Latin):
est ad medelam. ui fugare angues gestias/
utrum uelis ures Que ustrmna preterea
indore uitium aꝑit ac detegit si cui in¬
est morbus comitialis/ pro etate ramos
augent. Id incrementũ in sepannes ꝑl-¬
uerat deinceps numerosiora non possũt
fieri cormia. possunt crassiora. Que quide
castratis nũꝙͣ crestunt inec tñ decidũt
dentes monstrant senectutẽ, cum aut
pauci inuenuntur iaut nulli. Serpentẽ
haurut/ et spũ nariũ eptrahunt de
latebris cauernaꝵ dictãñ ip̃i ꝑdiderut
dum eo pasti/ excutuit accepta tela.
herbam quoq quam cynarẽ uotant/ contͣ
noxia eduit gramina. Aduersus uene¬
na miritic est huuili coagulũ occisi in
mris sue ntero ꝑatuit ços nũꝙͣ febreste¬
re. Quã ob causam confecta ex medullis
eorz unguina cedant calores hom̃i langue¬
ti legimius płĩmos matutinis diebus
ceruinam carnẽ degustare solitos sme
febribus longeuos fuiise. Ed̃ demũ prode¬
rit si uno uulnere fu̾int interempti.
Ad dinoscendam uiuatitate. Alexander

Expanded text:
est ad medellam; si fugare angues gestias, utrum uelis ures, quae ustrina praeterea nidore uitium aperit ac detegit, si cui inest morbus comitialis. Pro aetate ramos augent. Id incrementum in sexennes perseuerat; deinceps numerosiora non possunt fieri cornua, possunt crassiora: quae quidem castratis numquam crescunt nec tamen decidunt. Dentes monstrant senectutem, cum aut pauci inueniuntur aut nulli. Serpentem hauriunt et spiritu narium extrahunt de latebris cauernarum. Dictamnum ipsi prodiderunt, dum eo pasti excutiunt accepta tela. Herbam quoque quam cinarem uocant contra noxia edunt gramina. Aduersus uenena mirificum est innulei coagulum occisi in matris suae utero. Patuit numquam eos febrescere, quam ob causam confecta ex medullis ipsorum unguina sedant calores hominum languentium. Legimus plurimos matutinis diebus ceruinam carnem degustare solitos sine febribus longaeuos fuisse; quod demum proderit si uno uulnere fuerint interempti. Ad dinoscendam uiuacitatem Alexander
Abbreviated transcription (Latin):
intudine ⁊ desid̾at int̃ualla. maiora quia stillicidus flioꝵ suo¬
r̃. ꝓximuis ł gen̾̃is sui gen̾is nocebit. arborib debet aliqñ cir¬
cũ foti. ne caua fiat uttio senectutis. canalis longis a sũmo
trunco ad imũ pebet excudi. sic bñficio solis ⁊ uenti durescẽ
que inpucreoinẽ tͣnsiebant Si dura nux erit.ł nodosa cor¬
dei tex circõcidendus ÷ ut uitiũ malidebucat humoris alu
raditũ sũma p̃cibunt. alii. terebrate radici. palũ de bixo
impͥmunt. ł cupͥnũ clauũ ł ferreum. Si t̃rentinã facẽ uo¬
dicium est. qualis debet ⁊ poni Huces seruant ł paleis ob¬
rute. uł arena ł folus suis arrois ł archa ex ligno suo fac¬
ta incluse ł cepis mixte. quib hanc uicissitudinẽ reddĩ.
ut eis acredinem tollant. Martialis exꝑtũ se agit uirides
nuces tantũ libatas putaminib suis melle de mergi at
post annũ uirides eẽ.⁊ ipsũ mel ita medicabile fieri. ut

Expanded text:
nitudine: et desiderat intervalla maiora, quia stillicidiis foliorum suonitudine: et desiderat intervalla maiora, quia stillicidiis foliorum suorum, proximis, vel sui generis, nocet arboribus, debet aliquando circumfodi, ne cava fiat vitio senectutis. Canalis longus a summo trunco ad imum debet excidi, sic beneficio solis et venti durescunt, que in putredinem transibant. Si dura nux erit, vel nodosa cortex, circundanda est, ut vitium mali decutiat humoris. Alii radicum summa prescindunt. Alii terebrate radici palum de buxo imprimunt, vel cuprinum clavum, vel ferreum. Cortex in nuce dicium est, qualis debet et poni. Nuces servantur, vel paleis obrute, vel arena, vel foliis suis aridis, vel arca ex ligno suo facta incluse, vel cepis mixte, quibus vicissitudinem reddunt, ut eis acredinem tollant. Martialis expertum se ait virides nuces, tantum liberatas putaminibus suis melle demergi et post annum virides esse et ipsum mel ita medicabile fieri, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ianuario uel februario. amat loca montana hrimi¬
da. ⁊ trigida plerũq lapidosa. potest tamen ⁊ locis tẽꝑlatis
iubentẽ humore nutͥri. Serenda est nucib suis eo more
quo ⁊ amigdala seruntur.⁊ hisdem mensib si quas nouem¬
bri. mense disponis. aliquatenus. sole siccabis ut exicet᷑
noxiũ uirꝰ humeris. Quas uͦ mense ianuario uł februa¬
ario positͣus.es. aqua simplici p̃die mac̾abis. Ponenꝰ autẽ
tnsuersas ut latꝰ id est carina ipsa figatur ⁊nt̾ra. Cacuiũ
ipsũ. cũ ponimꝰ nucẽ in ahͥlonis partẽ dirigimꝰ lap̃ subt̃
ł testa ponenda: ut radicẽ ñ simplicẽ s reꝑcussam res¬
ꝑgat letior fiet. si sepius t̾nferatur. in frigidis locis. uima. Incali
in hoc genẽ resecare ñ debes. Fimo bubulo ima planta tingen¬
da ÷ si melius cine spargetur in scrobib ne calore ster coris ad¬
uratur. Nam ⁊ cins creditur ł corticis teñiticoinem ꝓcurare
ł fructuũ dẽsitatem. Altis scrobibus delectatur ꝓ arboris mag¬

Expanded text:
ianuario, amat loca montana, humida et frigida, plerumque lapidosa: potest tamen et locis temperatis iuvante humore nutriri. Serenda est nucibus suis, eo more quo et amygdala seruntur et iisdem mensibus: sed quas novembre deponis, aliquatenus in sole siccabis, ut exiccetur noxium virus humoris. Quas vero mense ianuario vel februario positurus es, aqua simplici pridie macerabis, ponemus autem transversas, ut latus, id est carina ipsa figatur in terra. Cacumen ipsum cum ponimus, nucem in aquilonis partem dirigemus, lapis subter, vel testa ponenda est, ut radicem non simpliciter, sed repercussa disergat. Letior fiet si sepius transferatur. In frigidis locis bima, in caliin hoc genere resecare non debes. Fimo bubulo ima planta tingenda, sed melius cinis spargetur in scrobibus, ne calore stercoris aduratur. Et cinis creditur, vel corticis teneritudinem procurare, vel fructuum densitatem. Altis scrobibus delectatur, pro arboris mag
Abbreviated transcription (Latin):
ce nastua ei ocimi. eruee radicis immiseris. ⁊uneq inuotitani
fimo bacram t̾re optine cultro breui scrobe teni̾seras. Nafar
ntcatur in uadicem. Cet̾a semina in sũmo lactuca parit m̃gence

Expanded text:
ce, nasturcii, ocimi, eruce radicis immiseris; tunc involutam ce, nasturcii, ocimi, eruce radicis immiseris; tunc involutam fimo baccam, terra optime culta, brevi scrobe demerseris. Raphanus mittitur in radicem, cetera semina in summos, lactuca pariter emergente
Abbreviated transcription (Latin):
ense ianuario lactuca serenda ÷ ł decembri. ut plan¬
ta eius februario tͣnferet᷑. Item que februariseritur.
ut possit apͥli menstͣnferri. S certum est eam toto anno bñ
seri si locꝰ sit letus stercoratꝰ irriguus Antͦqui pangatur ra¬
dices eiꝰ resecemus. ẜqualit̃ ⁊ liquido fimo linamꝰ ł que iam
pancte sunt nudate letam̃ accipiant. amant solũ subae¬
tum pingue humroũ stercoratum. Int̃ has herba manu
est uellenda ñ sarculo. mlanor fit si rara ponatur. Uel cũ
ponatur ꝓducẽ incipiet. caulem eo leuiter inciso gleba
p̃matur aut testa sandide fieri putantur si flumenis ha¬
rena ł litoris frequent᷑ spargatur in medias ⁊ collectis
ipse folus alligentur. Si uitĩo loci ł temporis. ł semi¬
msi cito lactuca ourescit. Planta eus auulsa ⁊ denuo posita teueri¬
nidinemonsequetur. Item muttis seminib condita nasceti. si car¬
ni stercorut baccam subula subtilit᷑ excaueris ⁊ in ea semen lactu¬

Expanded text:
ense ianuario lactuca serenda est, vel decembri ut planta eius februario transferatur. Itemque februario seritur, ut possit aprili mense tranferri. Sed certum est eam toto anno bene seri, si locus sit letus, stercoratus, irriguus, antequam pangatur, radices eius resecemus equaliter et liquido fimo linamus, vel que iam patefacte sunt nudate letamen accipiant. Amant solum subactum, pingue, humidum, stercoratum, inter has, herba manu est vellenda, non sarculo, latior fit si rara ponatur; vel cum producere incipiet caulem, eo leviter inciso, gleba prematur aut testa. Candide fieri putantur, si fluminis arena ac littoris frequenter spargatur in medias et collectis in se foliis alligentur, si vitio loci, vel temporis vel seminis cito lactuca durescit; planta eius avulsa et denuo posita, teneritudinem consequetur. Item multis seminibus condita nascetur, si caprini stercoris baccam subula subtiliter excaveris et in ea semen lactu
Abbreviated transcription (Latin):
ponendis nec spissũ nimis nec resolutũ. ꝓpiꝰ tamen
resoluto. nec exile nec letessimum tam̃ leto ꝓximũ Nec cã¬
pestre nec p̃ceps. s potiꝰ edito campo. Nec siceũ nec uligino¬
sum iodice tam̃ roscidũ. N ec salsum nec amarũ qd̾ ittti¬
um sapore corruptum. uina contristat. Celũ metnoeris qͣ¬
limis. tepioa tamen magis quã frigioũ. Si autẽ potiꝰ quã
nimis imbeidum s añ omia uitis ꝓcellas. uentosꝙ formi¬
ta umeta &uo si necessitas coegerit p̃us muttal aratio¬
tucarie isqualore depulso. nouella uttis tonun poste in¬
huce Costis ⁊ alia duriora udi gelu relaxantur ⁊ solabus.
puleherr unas uineas feruiit refrigeratis estate radicanis.⁊
h unor e decento.S ⁊ solita glarea ⁊ calculosus ager ⁊ mo¬
biles lapides. si tam̃ hec omiã glebis se pinguib miscuerunt
iilex cui terra supposita ÷ ꝙ frigious ÷ ⁊ humoris tener
radises estate sccire cõpattnuur. Itẽ loca ad que decaruminib

Expanded text:
ponendis, nec spissum nimis sit, nec resolutum, propius tamen resoluto, nec exile, nec letissimum, tamen leto proximum: nec campestre, nec preceps, sed potius edito campo, nec siccum, nec uliginosum, modice tamen roscidum: nec falsum, nec amarum: quod vitium sapore corrupto vina contristat. Celum mediocris qualitatis, tepidum tamen magis quam frigidum, siccum potius quam nimis imbridum. Sed ante omnia vitis procellas ventosque formita vineta, quo si necessitas cogerit, prius multis aratioum carie et squalore depulso, novella vitis tutius possit induci, tophus et alia duriora, ubi gelu relaxantur et solibus, pulcherrimas vineas ferunt, refrigeratis radicibus et humore retento, sed et soluta glarea et calculosus ager et mobiles lapides: si tamen hec omnia glebis se pinguibus miscuerunt: et si lex cui terra supposita est, qui frigidus est et humoris tenax, radices estate sitire non patitur. Item loca ad que de cacuminibus
Abbreviated transcription (Latin):
um. desudet humoreni ł medius truncꝰ terebretur. ⁊ cuneus
ligni melle oblit᷑ imp̾matur uel si circa radices suillum
stereus adfunds a nugtala ad legendũ matͣitatẽ fatent᷑
cũ fuerint spoliata corticib hec sine cura hoĩs sernantur
in longñ. Si difficulter coriũ uimittent. palen obrita con¬
tinuo relaxabunt. Itẽ de coriata si aqua marina lauemus.
aut salsa ⁊ candroa fiunt. ⁊ płimũ durant. Mense decembri
ł ianuario circa idus amigdalus inseritur locis uͦ frigidis¬
⁊ februario. si tamen surculos condius. ante quã germinent.
utiles sunt. quide sũmitate sumuntur In sertcur ⁊ sub cor¬
tice ⁊ in trũco. inserit᷑ inse in ꝑsico. p̃ reciasser̃ nasci amigda¬

Expanded text:
um desudet humorem, vel medius truncus terebretur et cuneus um desudet humorem, vel medius truncus terebretur et cuneus ligni melle oblitus imprimatur, vel circa radices suillum stercus effundas. Amygdala ad legendum maturitatem farentur, cum fuerint spoliata corticibus. Nec sine cura hominis servantur in locum. Si difficulter corium dimittent, paleis obruta continuo relaxabunt. Item decoriata, si aqua marina lavemus, aut salsa: et candida fient et plurimum durant. Mense decembri vel ianuario circa idus, amygdalus inseritur. Locis vero frigidis, februario, si tamen surculos colligas antequam germinent. Utiles sunt qui de summitate sumuntur. Inseritur et sub cortice et trunco: inseritur in se et in persico. DE NUCE SIMI
Abbreviated transcription (Latin):
migdala disponimꝰ. si siccitas int̾cessit. t̃. in metise rigemus.
& ħbis nascentib circõfodiendo sepe purgemꝰ. Terra semina¬
rii letamen hałie debet᷑ admixtum. spatia int̾ arbores ugui¬
ti aut quindecĩ pedib dedisse sufficiat. Putanda ÷ nouenbͣ¬
mense. ut suꝑ flua ⁊ arida. ⁊ dẽsa tollamꝰ. seruande a peccore¬
st̃. q si todantur: amar escunt: circũ fodi ñ debent qͣtiens
fiorent. quia indie flos eius excutitur Inuetustate plus affert
si ferax ñ est tede cuneũ tere brata radice. m̃gamus ł silicẽ
sic inserantꝰ ut de libro tegente claudatur Locis frigedis uͥme¬
tus est de pruma martialis dicit hoc remedio subueniri. ante¬
qiua floreant radices nudantar ⁊ albi lapides iminittisuimi mix¬
ti harenis. congeruntur ⁊ ubi iam totum iudebitur ut de¬
beant germinare esfosi it̾m lapides submouentur. Teneras
cir eũ fosso stipite tͥbuis digitis aradice fiat cau̾na ꝑ quã noxi¬

Expanded text:
mygdala disponimus, sic siccitas intercesserit, ter in mense rigemus et herbis nascentibus circumfodiendo sepe purgemus: terra seminarii letamen habere debet admixtum. Spatia inter arbores viginti aut quindecim pedibus didisse sufficiat. DE EODEmense, ut superflua et arida et densa tollamus. Servande sunt a pecore, quia si rodantur amarescunt. Circumfodi non debent quoties florent, quia inde flos eius excutitur. In vetustate plus affert. Si ferax non est, tede cuneum terebrata radice immergamus, vel silicem sic inseramus, ut libro tegente claudatur. Locis frigidis ubi metus est de pruina, Martialis dicit hoc remedio subveniri; antequam floreant, radices mundantur et albi lapides minutissimi mixti arenis congeruntur: et ubi iam tutum videbitur ut debeant germinare, effossi iterum lapides submoventur. Teneras circumfosso stipite tribus digitis a radice fiat caverna, per quam noxi
Abbreviated transcription (Latin):
aliis atulerit unus. ñ ꝑeunt neq locum deserunt. si ꝑ om̃s fe¬
nestras aliquit de tͣngulati hominis loro aut uincło aut fu¬
ne suspendas. Inducunt alias si cimino pascantur assiduo.
uł irci alaꝵ alar balsami liquore tangantur. fetus freqñ¬
tant: si hordeum torrefactum ł fabam ł hbam seꝑe consu¬
mant. Triginta autem columbis uolantib diurm tres
ed columbari celle. uno subiecta cubicula fiant. Unũ
breue ⁊ ꝓpe quo turtures claudi possint quos
nutrire facillimum ÷ Nam nichil expetunt. nisi ut esta¬
te. qua sola maxime pinguescunt teicicum ł milium
mulsa maceratum. semꝑ accipiant. s modus unus diurnus.
cax turturib sufficit.d qua sane eis. srequent̃ mondior. debi
luo uero cubiculum turdos nutͥat. qui si alieno dẽ¬

Expanded text:
iiciatur. Non pereunt, neque locum deserunt, si per omnes fenestras aliquid destrangulati hominis loro, aut vinculo, aut fune suspendas. Inducunt alias, si cymino pascantur assiduo, vel hirci alarum balsami liquore tangantur. Fetus frequentant si hordeum torrefactum, vel fabam, vel ervum sepe consumant. Triginta autem columbis volantibus, diurni tres ed columbarii celle duo subiecta cubicula fiant; unum brevem et prope obscurum, quo turtures claudi possint, quos nutrire facillimum est. Nam nihil expetunt nisi ut estate, qua sola maxime pinguescunt, triticum vel millium mulsa maceratum semper accipiant. Sed modius unus diurnus CXX. Turturibus sufficit. Aqua sane eis frequenter mundior debet vero cubiculum turdos nutriat qui lo
Abbreviated transcription (Latin):
oc mense serenis ⁊ siccis dieb oum gelicitia. nõ esunt
sareulanba frumenta. quod opus pleriq negant fieri de¬
bere. qr radices eoꝵ detegantur. aut incibant᷑ ⁊ frigore sub¬
secuto. necent᷑. M ichi uidet᷑ ħbosis locis tantum eẽ. faci¬
endum s triticũ ⁊ far. farit᷑ quatuor folioꝵ. Hordeum qͥn¬
q faba i legumina. cũ suꝑ t̾ram quatuor digitis fui̾tit. lu¬
pinus uͦ qui unam radicem ht̃. si sarculetur extinguit᷑.
Qd̾ nec desidat. qr ħbas p̃t̃ auxiliũ cultoris affł igit. fãba¬
autem. si bis sarculet᷑ : ꝓ ficiet. ⁊ multum fructum. ⁊ maxi¬

Expanded text:
oc mense serenis et siccis diebus dum gelida non sunt, sarculanda erunt frumenta; quod opus plerique negant fieri debere, ne radices eorum detegantur, aut incidantur et necentur frigore subsecuto. Mihi videtur herbosis locis tantum esse faciendum. Sed triticum et far sarculatur quatuor foliorum, hordeum quinque; faba et legumina, cum supra terram quatuor digitis fuerint. Lupinus vero qui unam radicem habet, si sarculetur extinguitur; quod nec desiderat, quia herbas preter auxilium cultoris affligit, faba si bis sarculetur prosiciet, multum fructum et maxi
Abbreviated transcription (Latin):
astinũ fieri nẽ tempus est. qd̾ fit t̾bus genĩb aut̾ terra
ĩtatũ fossa. aut suleis aut scrobibus terra tota debet.
esfodi ubi ager immundus est. ut siluestrib truncis ⁊ radici¬
bus filicis. uł herbar̃ noxiaꝵ. spatia lib̾entur. Ubi autẽ mũ¬
de sunt. nouales. scrobib pastmemꝰ. aut sulcis. S sulcis me¬
lius erit. quia humorem uelito in totũ spatia pastinata t̾ns¬

Expanded text:
nc fieri tempus est, quod fit tribus generibus, aut terra in totum fossa, aut sulcis, aut scrobibus. Terra tota debet effodi ubi ager immundus est, ut silvestribus truncis et radicibus silicis vel herbarum noxiarum spatia liberentur. Ubi autem munde sunt novales, scrobibus pastinemus aut sulcis. Sed sulcis melius erit, quia humorem velut in totam spatia pastinata trans
Abbreviated transcription (Latin):
inigbalus seritur ianuario. ⁊ februario. deamigdalo .xui.
radice tolluitar. S in ħ gen̾e̾ arboris. nichil utilius ÷ quã semi¬
nariũ facẽ. Fõdiemꝰ ergo altam pede tino semis aream. Inqua
obruemus amigdala ñ ampliꝰ. quatuor nigitis. ita ut cacumi
turũ sicũ. calculosum. celum calidissimũ quia mat᷑e florere
consuer̃. Ita statuende arbores. ut ad m̾ioiem spectent cũ in
seminario adoleuerint. relictis. ibiq spatio sufficiant. plante
Auas tͣnferemus mense februario. S ipsa amigtula ad po¬
nendũ ⁊ noua legamꝰ ⁊ gͣndia. Que anteꝗͣ ponimꝰ pͥdie mulsa
aquata nimis maceramus ne germen extingat. ex multo

Expanded text:
gdalus seritur ianuario et februario. Item locis calidiradice que tolluntur. Sed in hoc genere arboris nihil utilius est quam seminarium facere: fodiemus enim altam pede uno semisque aream: In quam obruemus amygdala, non amplius quatuor digitis alta; cacumina mant agrum durum, siccum, calculosum, celum calidissimum, quia mature florere consueverunt. Ita statuende sunt arbores ut ad meridiem spectent. Cum in seminario adoleverint, relictis ibi que spatio sufficiant plantis, alias transferemus mense februario. Sed ipsa amygdala ad ponendum et nova legamus et grandia, que antequam ponimus, pridie mulsa aquata nimis maceremus, ne germen extinguat ex multo
Abbreviated transcription (Latin):
fui̾t. Plagam celi uinea spectare debet. locis frigidis m̃idi¬
anã. calins seꝑtẽtonalem tepibis orientẽ. si tamen austros
in aquilonem. ł fauoniũ uineta dirigimꝰ S lociis qui pas¬
tinandus ÷. pͥus impedimentis ⁊ om̃ib elisis lib̾etur arboris
ne post calcatuassiduo terre. fossa solidetur. Si campꝰ est duo¬
bus semis pedib pastinent᷑. Si elibus tͥb collis p̃ruptus qͣtu¬
ampliꝰ quam in pedem semis effodit᷑. Illud exꝑimentis afsi¬

Expanded text:
ica. Plagam celi vinea spectare debet, locis frigidis meridionalem, calidis septentrionalem, tepidis orientem. Si tamen austros in aquilonem vel favonium vineta dirigimus. Sed locus qui pastinandus est, prius impedimentis et omnibus elisis liberetur arboribus, ne post calcatu assiduo terra fossa solidetur. Si campus est, duobus semis pedibus pastinetur, si clivus tribus. Collis preruptus quatuamplius quam pedem semis effoditur. DE A
Abbreviated transcription (Latin):
at ociosus. qui humiles tͣnseuntio formet lacunas. quas oꝑ¬
iant rara ⁊ tͣnsu̾sa uͥgulta. seoes tutas apib p̃btt᷑as. consiti¬
bi. balnee stabula coqͥne fusoria. fugemꝰ p̃tea a ĩalia que
sunt apib inimica. lacertos ⁊ blatas. ⁊ his similiax aues
ĩ ꝑannis ⁊ crepitacłis t̾reamꝰ. Iurus custos frequens accedat.
uuentus Uitet᷑ odor. ceni ⁊ canc̾ exustus. ⁊ locꝰ qui ad huma¬
nani uocem falsa imitatione respondet. absint ⁊ herbe titi¬
mallus. elleboꝵ tarsia absentiũ. ł absyptiũ. cucunus agres¬
tis. ⁊ omĩs amaritudo conficiende aou̾sa dulcedini. Aluearia
meliora sunt. que cortef formabit. raptus ex sube. quia
ñ tͣnsititunt. uim frigoris aut caloris. Possunt tamĩ ⁊ feruł
fieri. Si hec de suit. saliginis uiminib fabricent᷑. ł ligno
cauate arboris. aut tabulis more cupparp. Fictilia det̾rima

Expanded text:
at ociosus, qui humiles transeundo formet lacunas, quas opat ociosus, qui humiles transeundo formet lacunas, quas operiant rara et transversa virgulta, sedes tutas apibus prebiture, cum sitidi, balnea, stabula, coquine, fusoria: fugemus preterea animalia, que sunt apibus inimica, lacertos et blactas et his similia; et aves etiam crepitaculis terreamus. Purus custos frequens et castusuventus, vitetur odor ceni et cancer exustus et locus qui ad humanam vocem falsa imitatione respondet. Absint et herbe, titimallus, elleborum, tapsia, absinthium, cucumis agrestis et omnis amaritudo conficiende adversa dulcedini. Alvearia meliora sunt que cortex formabit raptus ex subere, quia non transmittunt vim frigoris aut caloris; possunt tamen ex ferulis fieri. Si hec desint, saliginis viminibus fabricentur, vel ligno cavate arboris; aut tabulis more cuparum. Fictilia deterrima
Abbreviated transcription (Latin):
in ħbis. ł infruticib ł in arborib ꝓcuret industria. ħbas nu¬
agrestes. affrodillũ eitͥaginem amaracã. iacinctũ qui iris ł
gladiolus dicit᷑ similituoinẽ folioꝵ narcisum. crocũ cet̾asq
ħbas. suauissimi odoris ⁊ floris. Infruticib uͦ sintrose lilia uiole
pirꝰ. pomifereq arbores. quib nulla amarituoo respondet flo¬
re defecło Siluestria uͦ gͣlandifere. robora. therebintꝰ. lentis cꝰ.
cebrus. tilia ylex minor etimis. S taxi remoueantur in imi¬
ee pͥmi saporis mella tymi succꝰ effimdit. Scõi m̃tti timbͣ.
serpillum. origanum. Tec̾ti meriti ros marinus ⁊ satureia ce¬
tera ut arbustus. ⁊ olera saporẽ rustici mellis. efficuint sunit
autem arbores a se peenttonali parte disposite. frutices atq
uirgulta ordiues suos sub maceriis exequantur: ħ bas deiñ
plano post frutices conseremꝰ. fõns uł riuiis huc conueni¬

Expanded text:
in herbis, vel in fructibus, vel in arboribus procuret industria. Herbas nuin herbis, vel in fructibus, vel in arboribus procuret industria. Herbas nuagrestes, affodillum, amaracum, hyacinthum qui iris vel gladiolus dicitur similitudine foliorum narcissum, crocum, ceterasque herbas suavissimi odoris vel floris. In fructicibus vero sunt rose, lilia, viole pyrus, pomifereque arbores, quibus nulla amaritudo respondet flori de succo. Sylvestria vero glandifera, robora, terebinthus, lentiscus, cedrus, tilia, ilex minor et thymus: sed taxi removeantur inimici. Primi saporis mella thymi succus effundit: secundi tymbra, serpillum, vel origanum: tertii rosmarinum et saturegia. Cetera, ut arbutus et olera, saporem rustici mellis efficiunt. Sint autem a septentrionali parte disposite fructices, atque virgulta ordines suos sub maceriis exequantur: herbas deinde plano, post frutices conseremus. Fons vel rivus huc conveni
Abbreviated transcription (Latin):
rea longae. a uilla eẽ. debet. ñ ⁊ ꝓpt̃ ex portandi facilitatẽ.
⁊ ut fraus minor timeatur. omini. uł ꝓcuratoris ui
cinitate suspecta. sit aũt enuliis. strata silice ł saxo montis exci¬
sa. ł sub ipso tͥtureetempore ungulis pecoꝵ ⁊ aque admixtione
solitata. Clausa dembe ⁊ robustis munita cancellis. ꝓpt̃ armen¬
ta. que conteretur inducimus. sit circa hanc locꝰ alt̃ planus. ⁊
purꝰ. inquem frumenta tͣnsfusa refrigerentur. ⁊ horreis in¬
ferantur. Queres ineoꝵ durabilitate ꝓficiet. Fiat dem̃ unde
ꝓpt̃ imbres subitos. frumenta si necessitas coegerit. raptim ł
munda ł semitrita. ponantur. Sit autem area loco sublimi
⁊ unde cunq ꝑflabili. Ionge tamen ab hortis uineis. atq pone¬
c̾ta. ⁊ apͥca ⁊ auentis remota. ⁊ calidiorẽs locare debe¬
anui que in quadratam constituta mensurã fures ⁊ accessus
hominũ pencudsĩ. sũmoueat. sit habundans florib quos ł

Expanded text:
rea longe a villa esse non debet et propter exportandi facilitatem t ut fraus minor timeatur domini, vel procuratoris in civitate suspecta. Sit autem vel strata silice, vel saxo montis excisa, vel sub ipso triture tempore, ungulis pecorum et aqua admixtione solidata: clausa deinde et robustis muta cancellis, propter armenta, que cum teruntur inducimus. Sit circa hanc locus altus planus et purus, in quem frumenta transfusa refrigerentur et horreis inferantur; que res in eorum durabilitate proficiet. Fiat deinde horpropter imbres, frumenta si necessitas coegerit, raptim, vel munda, vel semitrita ponantur. Sit enim loco sublimi et undecumque perflabil; longe tamen ab hortis, vineis, atque pomereta et aprica et a ventis remota et calidiore locare debemus, que in quadratam constituta mensuram, fures et accessus hominum pecudumque submoveat: sit abundans floribus, quos vel
Abbreviated transcription (Latin):
on alienum est si aque copia patiatur. patrẽ familias
destructura balnei cogitare. que res ⁊ uoluptati płi¬
num cõnferat. ⁊ salitti. Itaq balneum constituemꝰ. in ea par¬
te qua cõlor fut᷑us est. loco ab humore suspenso ne uligo eũ
fornacib uicina refrigeret. Lumina ei dabimꝰ. a parte me¬
ridiana ⁊ occitentis. hib̾ni. ut tota die solis iuuetur ⁊ illus¬

Expanded text:
 alienum si aque copia patiatur, patremfamilias de structura balnei cogitare; que res et voluptati plurimum conferat et saluti, itaque balneum constituemus in ea parte qua calor futurus est, loco ab humore suspenso, ne uligo eum fornacibus vicina refrigeret. Lumina ei dabimus a parte meridiana et occidentis hyberni, ut tota die solis iuvetur et illus
Abbreviated transcription (Latin):
aria nisi uesꝑe instante bebemꝰ. S peculemur deinde
post t̾ouum. ne om̃e ia nuas suas egretiatur exanen.
hem signo fugam meditant᷑ assumẽ. Cont̃ hec ł ceta suo unaq̃q¬

Expanded text:
aria, nisi vespere instante debemus. Speculemur deinde aria, nisi vespere instante debemus. Speculemur deinde post triduum, ne omne ianuas suas egrediatur examen: hoc enim signo fugam meditantur assumere. Cetera omnia suo undeq
Abbreviated transcription (Latin):
q aĩaliũ noxam quib est moris irreppere. ⁊ suꝑ ħ odia al¬
uearia collocentur. ita ut ñ possint imbre penetͣri. spati¬
olis ĩter se. patentib seg̾gata. angustus tamen abitus ad¬
mittat examina. ꝓpt̾ frigoris. ⁊ caloris in iuriam sane
uentis frigioiorib altꝰ paries resistat. qui locum possit.
defensis sedib ap̾care. aditus om̃s soli opponantur hib̾¬
no. qui in una corte. ouo ł tres eẽ debebunt ea magnitu¬
mine que apis forma ñ possit excede. Si ȩnĩ nexĩs a ĩali¬
b ing̾ssu resistitur angusto. ł ii apes obsistẽ uoluerint
ex euntes alio. cũ ñ defuerit uitent᷑ egressus. De apibus
plena aluearia cõꝑentur. Quã rem ł inspectio uł
mur muris magnitudo. ł frequentia. monstrat c̃meantis.
ac remeantis examinis. Ex uicina potiꝰ quã longinqua.
regione ne aeris nouitate tentent᷑.Si uͦ longiꝰ ad uehende
sunt. collo nocte portentur. Nec collocare nec aꝑire alue¬

Expanded text:
 animalium noxam, quibus est moris irrepere et supra hec alvearia collocentur, ita ut non possint imbre penetrari, spatiolis inter se patentibus segregata. Angustus tamen aditus admittat examina, propter frigoris et caloris iniuriam. Sane ventis frigidioribus altus paries resistat, qui locum possit defensis sedibus apricare. Aditus omnes soli opponantur hyberno, qui in uno cortice, duo vel tres esse debebunt, ea magnitudine que apis formam non possit excedere. Sic enim noxiis animalibus ingressu resistetur angusto; vel si apes obsidere exeuntes, alio cum non defuerint nitentur egressu. DE AGRIS plena comparentur; quam rem, vel inspectio, vel murmuris magnitudo et frequentia monstrant commeantis ac remeantis examinis: ex vicina potius quam longinqua regione, ne aeris novitate tententur. Si vero longius aduehende sunt, collo nocte portentur, nec collocare nec aperire alve
Abbreviated transcription (Latin):
quoris intulerit. Celle autem sic disponant᷑ ut q̃dre ñ
sint. Si u̾bi gra si quind ecĩ pedib longe fuint. necẽ late
suit. Fordus enĩ uapor int̾ angusta. iuctabit᷑ Solioꝵ so¬
uus balneis a septẽtone lum̃ accipiant. In hyemalibus
omudie. Si fieri potest. ita contituantur balnet ut
ois eaꝵ ꝑ hortos decurrat elubies:. samere in balneis¬

Expanded text:
ur aspectu. Celle autem sic disponantur ut quadre non sint, sed verbi gratia, si quindecim pedibus longe fuerint, decem late sint. Fortius enim vapor inter angusta luctabitur. Pistivis balneis a septentrione lumen accipiant. In hyemalibus a meridie. Si fieri potest ita constituantur balnee, ut omnes earum hortos decurrat eluvies. Si aque
Abbreviated transcription (Latin):
q̃lib t̾ra conueniat. tamem ħ gen̾a sunt. in electione uitan¬
ua. Creta quam argillam dicimiis. atq rubrica illud quoq
custodies. in portis quos humoris nat᷑a ñ adiuuat. ut biuidaᷤᷤ
partes. ⁊ hieme ad m̾roiem estate ad septẽ t̾onem. spacia co¬
lenda conũtas. Munitionis multa sunt genã. Alii luto in¬
t̃ formas clauso parietes figͣatos ex partib imitantur
Quib suppetit. macerias lito ⁊ lapide. excitant. Plerisq
sine luto. congesta in ordinẽ saxa cõponunt. Nõnulli fossis.
spacia colenda p̃cingunt qd uitantum.÷ qr orto subducit
humores. nisi forte locꝰ palustris colatur. Alii spinarum
plantas. ⁊ semna. immunttione disponunt. s meliꝰ erit
rubi semina.⁊ spine que rubus caninꝰ dr̃. mat᷑a colligẽ.¬

Expanded text:
quelibet terra conveniat, tamen hec genera sunt in electione vitanquelibet terra conveniat, tamen hec genera sunt in electione vitanda; creta quam argillam dicimus, atque rubrica. Illud quoque custodies in hortis quos humoris natura non adiuvat, ut dividas partes et hyeme ad meridiem, estate ad septentrionem, spatia colenda convertas. Multa munitionis sunt genera. Alii luto inter formas clauso, parietes figuratos ex partibus imitantur. Quibus suppetit, maceries luto et lapide excitant; plerique sine luto, congesta in ordinem saxa componunt; nonnulli fossis spatia colenda precingunt; quod vitandum est, quia horto subducit humores; nisi forte locus palustris colatur. Alii spinarum plantas et semina in munitione disponunt; sed melius erit rubi semina et spine que rubus caninus vocatur, ad se
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ maris purganienta. siaquis dulcib eluantur mixta. Reliqͥs.
uicem stercoris exibebunt. ⁊ limen quem scatur iens. aqua uł
fluiui inc̾menta respuerint. De locis orti ⁊ pomarii.⁊ sepibꝰ ⁊ se¬
orti ⁊ pomaria. domui ꝓxima eẽ. uebebunt. Hortus ster¬
qui lino maxune sub̃tꝰ. cuiꝰ eum secꝰ sponte fecundet. ab
area longe sitꝰ. Nã pulu̾em plateaꝵ patit᷑ inimicũ. fẽlix posi¬
tio ÷ cui lenit̃ inclinata planicies. cursus aque fluentis ꝑ
spatia disc̾ta. deriuat. Si fons desit. aut impͥmendus ÷ pu¬
teus. Aut si ħ nequeas piscina suꝑiꝰ ÷ construenta. ut illic aqͣs
pluuia conferente ortꝰ ꝑ estuios riget᷑ arbores. Si hac õĩ
facultate carueris. semꝑ alt̃i tͥb ł quatuor petib ad pasti¬
nam similitudinem fodies ortulum. qui sic cultꝰ negligat.
siccitatei. S huic quamius contͣ necessitatem. uita stercore

Expanded text:
et maris purgamenta, si aquis dulcibus eluantur, mixta reliquis, et maris purgamenta, si aquis dulcibus eluantur, mixta reliquis, vicem stercoris exhibebunt; et limus quem scaturiens aqua vel fluvii incrementa respuerint. DE HORTIS ET POMERIIS XXXII. orti et pomeria domui proxima esse debent. Hortus sterquilinio maxime subiectus, cuius eum succus sponte fecundet; ab area longe situs. Nam pulverem palearum patitur inimicum. Felix positio est, cui leviter inclinata planicies, cursus aque fluentis per spatia discreta diluat. Si fons desit, aut imprimendus est puteus, aut si hoc nequeas, piscina superius construenda, ut illi aquas pluvia conferente, hortus per estivos rigetur ardores. Si hac omni facultate carveris, semper altius tribus vel quatuor pedibus, ad pastini similitudinem fodies hortulum, qui sic cultus negligat siccitates. Sed huic quamvis contra necessitatem adiuta stercore,
Abbreviated transcription (Latin):
lo impsse ł ceso lapioe circa iullam eẽ. debebunt quas facile :
aut sponte aut imbre supleri. ut una ex his usui sit pecco¬
rib uł auib aquaticis. alia mabefaciat uirgas ⁊ coria ⁊ lupt
nos ⁊ siqua rusticitas. consueuit infund̾e de ferali paleario: ⁊ lic
par̾te dũ modo sicce sint aque ꝑfluuales. ⁊ longe remoue¬
tercoꝵ congestio. locum suum tenere uebebit. qui ha¬
bund& humore. ⁊ ꝓpt̾ oboris horrenͥda ap̃torũ conũ¬
tatur aspectu. humor habundans ħ p̃stabit. stercori: ut si
qua insunt spinar̃ semina putrefiant. St̃eꝰ asinoꝵ p̾mũ
est. maxime: ortis. dein ouillũ. ⁊ capͥnum. ⁊ iumentoꝵ Por¬
cinũ uͦ pessimũ. Cineres optimꝰ. S colũbinũ feruroissimũ
cet̾aꝵ ꝙ auium satis utile. excepto palustriũ. St̃cus qd̃an¬
no requieu̾it. segetib utile ÷ nec ħ bas c̾at. Si uetustiuꝰ sit.
musꝰ ꝓd̾it. Pratis uͦ recentia stercora ꝓficient. ad uber ħbarum.

Expanded text:
lo impresse, vel ceso lapide circa villam esse debebunt, quas facile est aut fonte, aut imbre suppleri; ut una ex his usui sit pecoribus, vel avibus aquaticis; alia madefaciat virgas et coria lupi, pinos et si qua rusticitas consueverit infundere. DE CELLIS VINARIIS parte, dummodo sicce sint, atque perflabiles et longe removetercorum congestio locum summ teneri debebit, qui abundet humore. Et propter odoris horrenda, a pretorii convertatur aspectu. Humor enim abundans hoc prestat stercori, ut si qua insunt spicarum semina, putrefiant. Stercus asinorum primum est, maxime hortis, deinde ovinum et caprinum et iumentorum; porcinum vero pessimum. Cineres optimi, sed columbinum fervidissimum; ceterarumque avium satis utile, excepto palustrium. Stercus quod anno requieverit, segetibus utile est, nec herbas creat; si vetustius sit, minus proderit. Pratis vero recentiora stercora proficient, at uber herbarum
Abbreviated transcription (Latin):
paruulos aditus. ⁊ reliqua spiramenta talpaꝵ diligenter.¬
ad obiuu unum foram̃ quod amplũ ÷ reseruari. In cuiꝰ
abitu nucem intus incensam. sic poni ut ab una parte
tlatuis possit cape. quos ab alia parte. diffuntat. sc imple
ti scabies occupabit ⁊ ꝑumnet. Serpentes ꝓpe oni austitatẽ
fugantur. ⁊ nocentes sp̃t in nocentia fumi gue olentis exagi¬
tat. Uramꝰ galbanum. ł cerui cornua radices lilũ. capreun¬
gulas ħ gen̾e monstra nexia ꝓhibentur. O pinio gcoꝵ ÷
sinubes. locustat̃ reꝑente surrexerit. latentib infra tecta
cundis hominib eam posse tͣnsire. Quod si ob̾seruantes
homines sub aere dephendant. nullũ fructum noceri. si
continuo. oñs ad tecta confugiant. Pelli ⁊̃ dicuntur a ma¬
rilupini. ł agrestis cucum̾is a qua decocła. simurie muix¬
ta fundantur. Estimant aliqui locustas ł scorpios fuga¬
ri posse. si aliqui ex his surantur in medio. Cam pas nõ¬

Expanded text:
parvos aditus et reliqua spiramina talparum diligenterparvos aditus et reliqua spiramina talparum diligenter obrui, unum foramen quod amplius est reservari, in cuius aditu nucem intus incensam sic pone, ut ab una parte flatus possit accipere et ab alia parte fumum diffundere. Sic impletti scabies occupabit ac perimet. Serpentes prope omni austeritate fugantur et nocentes spiritus innocentia fumi grave olentis exagitat. Uramus galbanum, vel cervi cornua, radices libii, capre ungulas, hoc genere monstra noxia prohibentur. Opinio Grecorum est, si nubes locustarum repente surrexerit, latentibus infra tecta cunctis hominibus, eam posse transire. Quod si inobservantes homines sub aere deprehendant, nullum fructum noceri, si continuo omnes ad tecta confugiant. Pelli etiam dicuntur amari lupini aut agrestis cucumeris aqua decocta, si murie mixta fundatur. Estimant aliqui locustas vel scorpios posse fugari, si aliqui ex his urantur in medio. DE A
Abbreviated transcription (Latin):
tau̾is adolescant. Formicas abiges origano. ⁊ sulphure
tͥtis. foramen asꝑgens. ħ ꝯaꝑib necent. Itẽ coclear᷑ uacu¬
as testas. si usseris. ⁊ eo cinere foramen inculces. Culices
galbano infuso fugantur. aut sulphure. Pulices aniur
a ꝑ pauimentuma. frequenter asꝑsa ł cimino agreste cũ aquatto.
loueuini seme nagrestis aqua resolutum seꝑe in fuupens. ł aquã¬
patine. insudis ⁊ indonio nocte posueris. ad herebunt. Itẽ neca¬
bunt̾ ai elleboro nigd. caseum ł panẽ uł abipes ł polentã ꝑmis¬
ceas. iosferas ⁊ agrestis cucum̾s ⁊ coloquintiois suffusio sienoce¬
bit Aduius mutes agrestes. apuleius afserit. semina bubulo
telle. maceranda ante quã spargas. ñ nulli rododafties soluis
a itus eoꝵ elaudunt qui rosis his dũ inexitũ nituntur in¬
teunt. Talpas gei. ħ gene ꝑsequuntur. Nucem ꝑforari ui¬
bent. uel aliquod pomi genus solioitatis eĩden ibi pale¬
aseiuedram i cũ sulphure. sufficienter ineludi. Tunc onĩs

Expanded text:
terende. Formicas abiges, origano et sulphure tritis foramen aspergens, hoc et apibus nocet. Item coclearum vacuas testas si usseris et eo cinere foramen inculces. Culices galbano infuso fugantur, aut sulphure. Pulices amurca per pavimentum frequenter aspersa, vel cimino agresti cum aqua trito; vel cucumeris semen agrestis aqua resolutum sepe infundes. DE QUpatine infuderis et in domo nocte posueris, adherebunt. Item necabuntur si elleboro nigro, caseum, vel panem, vel adipes, vel polentam permisceas et offeras: et agrestis cucumeris et coloquintide suffusio, eque nocebit adversus mures agrestes. Apuleius asserit semina bubulo felle maceranda, antequam spargas. Nonnulli foliis radodaphnes aditum eorum claudunt, qui rosis his, dum in exitum nituntur, intereunt. Talpas greci hoc genere persequuntur: Nucem perforari iubent, vel aliquod pomi genus soliditatis eiusdem; ibi paleas et cedria cum sulphure sufficienter includi; tunc omnes
Abbreviated transcription (Latin):
cułꝰ sufficit qr cet̾as aues solacitate nõ equat Semelan-
no fetꝰ c̾abunt .xx. fere oius. pariendo̾ ordo concluditur.
Gallineis melius incubabunt. ita ut qui noecĩ fasianina
In supponendo de luna ⁊ dieb q̃ st̃ in aliũ dicta seruemꝰ.
erntur. cui uiumi ib asꝑgit᷑. Post cͥcicũ fractũ p̃bebis.
⁊ locustas ⁊ oua formice. Sane ab aque ꝓhibeant᷑ accessur:
ne eos picuita concluoat. Qd̃ si pituitam patient᷑ fasiani.
alio cũ pice liquida tͥto. rostra eoꝵ debebis assiduus ꝑfrica¬
re. ł uitium sicut gallinis fieri consueuit. aut ferro. Sa¬

Expanded text:
culus sufficit, quia ceteras aves salacitate non equat. Semel in culus sufficit, quia ceteras aves salacitate non equat. Semel in anno fetus creabunt; viginti fere ovis pariendi ordo concluditur. Galline his melius incubabunt; ita ut quindecim phasianina In supponendo, de luna et diebus, que sunt in aliis dicta, servemus. cantur, cui vini imbrem aspergito: post, triticum fractum prebebis et locustas et ova formice: sane ab aque prohibeantur accessu; ne pituita concludat. Quod si pituitam patientur phasiani, allio cum pice liquida terso, rostra eorum debebis assiduus perfricare, vel vitrium, sicut gallinis fieri consuevit, auferre. Sa
Abbreviated transcription (Latin):
cas. Maiores tam̃ gallinas. oportet eligẽ. Nam minorib
pauciora suppones. Natos si ad unam tͣnferre apłib ue¬
far ordei consꝑsum uino pullis dabitur ł undecũq cocta
putticula. ⁊ refrigerata postea adicietur. porrum coneisũ
uł caseum recens s ex p̃ssum serum pullis nocet. locuste ⁊̃
sem deinde ordeũ pot̾is p̃be solenitit᷑. Tcesimo quinto
tam̃ die postꝗͣ nati sunt. & in agrũ tato eici possunt. co¬
mitante nutͥce pascendi cuiꝰ singult᷑e uocant᷑ ad uillam
Pituitas uͦ ⁊cruoitates. his remediis submouebis. quib
gallina curat᷑. Maximum illis ꝑicłm est. cũ incipit erista
ꝓduci. Nã patiunt᷑ languores infantũ similitudine. cũ
illis tumentes guiguuas denticłi aꝑire nituntur.
est: ut nouelli ab rec̾andos fetꝰ parentũ id ẽ. qui anno
suꝑiori. sunt editi. Ueteres enĩ fecundi eẽ. ñ possunt In¬
eunt feminas mense marcio uel apͥli. duab unus mas¬

Expanded text:
es tamen gallinas oportet eligere, nam minoribus pauciora supponas. Natos si ad unam transferre a pluribus vefar hordei conspersum vino, pullis dabitur, vel undecumque cocta pulticula et refrigerata; postea adiicietur porrum concisum, vel caseus recens, sed expressus. Nam serum pullis nocet. Locuste etinsem. Deinde hordeum poteris prebere solenniter; tricesimo quinto tamen die postquam nati sunt et in agrum tuto deiici possunt, comitante nutrice, pascendi. Cuius singulto revocantur ad villam. Pituitas vero et cruditates his remediis amovebis, quibus gallina curatur: maximum illi periculum est cum incipit crista produci, nam patiuntur languores infantum similitudine, cum illis tumentes gingivas, denticuli aperire nituntur. elli ad creandos fetus parentur, id est qui anno superiore sunt editi, veteres enim fecundi esse non possunt. Ineunt feminas mense martio, vel aprili: duabus unus mas
Abbreviated transcription (Latin):
large uagandi licentia. ꝓhibet᷑. Loco abscuro claudentur.
⁊ calido. sic maiores ⁊̃ secundo mense pinguescunt. Nã par¬
uuli sepe die t̾cesimo saginantur. melius. si ad sacietatem¬
de coctum. miliũ p̃beamꝰ infusũ. Int̃ anser̃ acibaria legu¬
men omẽ porrigi potest. excepto eruo. Cauendũ ⁊̃. ne pul¬

Expanded text:
large vagandi licentia prohibetur: loco obscuro claudentur large vagandi licentia prohibetur: loco obscuro claudentur et calido: sic maiores etiam secundo mense pinguescunt. Nam parvuli sepe die tricesimo saginantur melius, si ad sacietatem millium prebeamus infusum. Inter anserum cibaria legumen omne porrigi potest, excepto ervo. Cavendum est etiam ne pul
Abbreviated transcription (Latin):
serunt faucib ne sub infima lingue parte m̃gantur. Qd si eue¬
nertt. statim ꝑeunt. Illuo quoq magnoꝑe curemus: ut p̃be
Locis consitis inimicꝰ ⁊ qr fata. ⁊ morsu ledit ⁊ stercore.
¶ulios pstat ⁊ plumas. quas autunno uellamꝰ. ⁊ uere. Uni maᷤ¬
culo: tres femine sufficiunt s idesit fluuiꝰ. lacuna formet᷑.
Si h̃ba ñ suppecat. t̃foliũ. fenũ g̾cũ agrestia inriba lacticu¬
ias feremꝰ a uñto albi fecunoiores sunt uariĩ ł fusci minꝰ.
qr de agresti gene̾ ad domesticum tͣnsier̃. Incubarte Nłis
mareri. usq ad estuiũ solstitiũ. Plus parient. si gallinis oua
supponas. extremum partũ mat̾b iam uacatis etucare
ꝑ mittimus. Pariture ad aram ꝑhucantur. cũ semel ħ fec̾is.
consuetudinem sponte retine bunt. Gallinis sic̃ pauoni na
sunt. Postea sereno eos pot̾imꝰ educare. uibi urtica ñ sũit
cuꝰ aculeos formidant. Quatuor mensiũ bñ saginant᷑ Nã
melus intenã etate pinguescunt. Poleta uabit᷑ indie: ter.

Expanded text:
serantur faucibus, ne sub infima lingue parte mergantur quod si evenerit statim peribunt. Illud quoque curemus, ut prebelocis consitis inimicus est, quia sata et morsu ledit et stecore pullos prestat et plumas quas autumno vellamus et vere. Uni masculo tres femine sufficiunt. Si desit fluvius lacuna formetur. Si herba non suppetat, trifolium, fenum grecum, agrestia intyba, lactuculas, seramus alimento. Albi fecundiores sunt, varii vel fusci minus, quia de agresti genere ad domesticum transierunt. Incubant a calendiis martii usque ad estivum solstitium: Prius parient, si gallinis ova supponas. Extremum partum matribus iam vacaturis educare permittimus, pariture ad haram perducantur: cum semel hoc feceris, consuetudinem sponte retinebunt, gallinis, sicut pavonina sunt: Postea sereno eos poterimus educere, ubi urtica non fuerit, cuius aculeos formidant. Quatuor mensium bene saginantur, nam melius in tenera etate pinguescunt. Polenta dabitur in die ter:
Abbreviated transcription (Latin):
ta iungentur. Partes sane horti sicd iuidendȩ sunt. ut he in
quib autunno seminabitur: uerno tẽpore pastinentur ¶s
seminib uere complebimus. autunni tempore debemꝰ effode.
Ita utraq pastinatio. dequoqt᷑. beneficio algoris aut solis.
Aree faciende sunt angustiores. ⁊ longe .i.xii pedũ longitu
diu̾se margines uͦ eaꝵ locis humidis. ł irriguis duob pe¬
dib erigantur. siccis uno extulisse sufficiet. Inter eas si
humor consueuit. esfluere. spatia altiora ipsis areis eẽ. de¬
bebunt. Ut facilius ingrebiatur agr aream desuꝑiori. par¬
te humor. ad missus. E ubi sicientem satur auerit. in alias
possit exclusus aułti. Serendi tem pora licet ꝑ mensesẽ¬
ta signemus. tamen scd̃m loci ⁊ celi nat᷑am. unusquisq
custodiat. Frigiois locis autiuinalis sacio cełior. fiet. Uer¬
fieri potest. ⁊ u̾na mat᷑ior. Quec̾q serenda sunt. cũ creseit
luna seminentur. Que secanda sunt ł legenda: cũ minri¬

Expanded text:
anus Partes sane horti dividende sunt, ut he in quibus autumno seminabitur, verno tempore pastinentur; quas seminibus vere complebimus, autumni tempore debemus effodere: ita utraque pastinatio decoquetur beneficio algoris, vel solis. Aree faciende sunt angustiores et longe, id est duodecim pedudivise. Margines vero earum, locis humidis vel irriguis, duobus pedibus erigantur, siccis uno extulisse sufficiet. Inter areas si humor consuevit effluere, spatia altiora ipsis areis esse debebunt, ut facilius ingrediatur aream de superiori parte humor admissus et ubi sitientem saturaverit, in alias possit exclusus converti. Serendi tempora, licet per menses certa signemus, tamen secundum loci et celi naturam unusquisque custodiat. Frigidis locis autumnalis satio celerior est, verfieri potest et verna maturior. Quecumque serenda sunt cum crescit luna seminentur; que secanda sunt vel legenda, cum minui