comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Ie enim presidentis animus ad
elationem potestatis sue delectatio¬
ne rapiatur: recte ꝑ quendam sapi¬
entem dicitur. Ducem te constitue¬
runt noli extolli. sed esto in illis qua¬
si unus ex ipsis. Hinc etiam petrus
ait. Non dominantes in clero: sed for¬
ma facti gregi. O. tamen nonnunꝗͣ
grauius delinquitur: si inter ꝑuer¬
sos plus equalitas quã disciplina cu¬
stodiatur. Quia enim̃ falsa pietate
suꝑatus ferire heli delinquentes filios
noluit: apud districtũ iudicem semet¬
ip̃m cum filiis crudeli dampnatio¬
ne ꝑcussit. Unde necesse est ut rectorem
subditis ꝙ matrem pietas & patrem ex¬
hibeat disciplina. atq inter hec sollici¬
ta circunspectione ꝓuidenciũ. ne aut
districtio rigida aut pietas sit remissa.
Nam quis maior est qui recumbit an
qui ministrat: Nonne qui recumbit:
Ego aũin medio ur̃m sum: sicut qͥ
ministrat. Ad uerba exhortationis
suimet adiungit exempla: que ioh̾es
euuanglista plenius cõmemorans in¬
ter cetria scribit. Si gͦ ego laui

Expanded text:
e enim praesidentis animus ad elationem potestatis suae delectatione rapiatur, recte per quemdam sapientem dicitur: Ducem te constituerunt, noli extolli, sed esto in illis quasi unus ex illis . Hinc etiam Petrus ait: Non dominantes in clero, sed forma facti gregi . Et tamen nonnunquam gravius delinquitur, si inter perversos plus aequalitas quam disciplina custodiatur. Quia enim falsa pietate superatus ferire Heli delinquentes filios noluit, apud districtum judicem semetipsum cum filiis crudeli damnatione percussit . Unde necesse est, ut rectorem subditis et matrem pietas et patrem exhibeat disciplina. Atque inter haec sollicita circumspectione providendum, ne aut districtio rigida, auan qui ministrat? Nonne qui recumbit? Ego autem in medio vestrum sum sicut qui ministrat. Ad verba exhortationis suimet adjungit exempla, quae Joannes evangelista plenius commemorans inter caetera scribit: Si ego lavi
Abbreviated transcription (Latin):
stare me precipis. non recuso. nec fatis¬
cente causabor etate. Munia tua deuo¬
tus implebo: sub signis tuis quoadus
q tu iusseris militabo. E quamius
optata sit seni messio post laborem:
est tamen animus uictor annoꝵ. et
cedere nescius senectuti. At si parcis
luntas tua. Hos uͦ quib timeo: ip̃e cu-¬
stodies. Ouirum in effabilem. nec la¬
bore uictum. nec morte uincendum.
qui in nullam se partem ꝓnior incli¬
nauerit. nec mori tumuerit. nec uiue

Expanded text:
stare me praecipis, non recuso nec fatisstare me praecipis, non recuso nec fatiscentem causabor aetatem. munia tua deuotus inplebo, sub signis tuis, quoadusque ipse tu iusseris, militabo. et quamuis optata sit seni remissio post laborem, est tamen animus uictor annorum et cedere nescius senectuti. quodsi iam parcis luntas tua: hos uero, quibus timeo, ipse custodies. o uirum ineffabilem, nec labore uictum nec morte uincendum, qui in nullam se partem pronior inclinauerit, nec mori timuerit nec uiue
Abbreviated transcription (Latin):
um uero meror & luctus omniũ.
fit uox una plangentiũ. Cur nos pa¬
ter deseris: aut cui nos desolatos relin¬
quis: In uadent gregem tuum lupi
rapaces. E quis eos a morsib nr̃is. ꝑ¬
cusso pastore ꝓhibebit: Scimus quidẽ
desiderare texp̃m. sed saluatibi sunt
tua premia. nec dilata minuentur.
nr̃i potius miserere quos deseris. Tũ
ille motus hiis fletib: ut totus semꝑ
in. dño miscdie uiscerib affluebat.
lacrimasse ꝑhibetur. Conuersus q
ad dñm: hac tantum flentib uoce
respondit. Dñe si adhuc ppło tuo sũ
necessarius. ñ recuso laborem:. fiat
uoluntas nia. Nimirũ inter spem
amoremq positus. dubitauit pene
quid mallet:quia nechos deserere.
nec a xpo uolebat dutius separari.
Nichiltamen in uoto suo ponens:
aut uoluntati relinquens. totũ se
dñi arbitrio potestatiq commisit.¬
dicere uidetur: Graius quidem est do¬
mine corporee pugna militie: & iam
satis est quod hucusq certaui. Sed si
adhuc in eodem labore ꝓ castris tuoꝵ

Expanded text:
 uero maeror et luctus omnium et uox una plangentium: cur nos, pater, deseris? aut cui nos desolatos relinquis? inuadent gregem tuum lupi rapaces: quis nos a morsibus eorum percusso pastore prohibebit? scimus quidem desiderare te Christum, sed salua tibi sunt tua praemia nec dilata minuentur: nostri potius miserere, quos deseris. tunc ille motus his fletibus, ut totus semper in Domino misericordiae uisceribus afluebat, lacrimasse perhibetur: conuersusque ad Dominum hac tantum flentibus uoce respondit: Domine, si adhuc populo tuo sum necessarius, non recuso laborem: fiat uoluntas tna.nimirum inter spem maeroremque positus dubitauit paene quid mallet, quia nec hos deserere nec a Christo uolebat diutius separari. nihil tamen in uoto suo ponens ant uoluntati relinquens, totum se Domini arbitrio potestatique commitdicens: grauis quidem est, Domine, corporea pugna militiae et iam satis est, quod hucusque certaui: sed si adhuc in eodem labore pro castris tuis
Abbreviated transcription (Latin):
uscipiente igitur
gaudentes omnes ppłi cum ramis pal¬
marũ cereis & lampadib & diuerso
głe apparatu. cum ymnis & canticis.
alii obiuiam ꝑgunt: atq alii subsequũ¬
tur. Cumq imꝑator de monte oliuieti
descendisset. & ꝑ eam portam quã do-¬
minus intrauerat: quando ad passio
set intrare: repente lapides porte descen¬
dentes clauserunt se inuicem. & faclꝰ
est paries unus. Tu autim d.
dere. Angl̾s enum domini accipiens il¬
lud in manib: stetit suꝑ portam. et
ait. Quando rex celoꝵ dñs totius mũ¬
di. passionis sacramenta ꝑ hoc adytũ
completurus introiuit. non se pur¬
puratũ. nec diademate renitentem
exhibuit. aut equi potentis uehicu¬
lum requisiuit: sed aselli terga in¬
sidens. cultoribus suis humilita¬
tis exempla reliquit. Hiis dictis¬

Expanded text:
uscipiens igitur ymam detulit; gaudentes omnes populi cum ramis palmarum, cereis et lampadibus vel diverso gloriae apparatu, cum hymnis et canticis obviam alii pergunt, atque alii subsequuntur. Cumque imperator de monte Oliveti descendisset per eam portam quam Dominus intraverat quando ad passionens voluisset intrare, repente lapides portae descendentes, clauserunt se invicem, et factus est paries unus. Cumque mirardere. Angelus enim Domini aspiciens illud in manibus, stetit super portam et ait: Quando rex coelorum Dominus totius mundi passionis sacramenta per hoc aditum completurus introiit non se purpuratum, nec diademate nitentem exhibuit, aut equi potentis vehiculum requisivit, sed humilis aselli terga insidens, cultoribus suis humilitatis exempla reliquit. Tunc i
Abbreviated transcription (Latin):
Unc imperator gaudens in dño
uisitatu anglico. depositis imperii
insignib. discaltiatus ꝓtinus linea
tantum zona precinctus. crucem do¬
mini manu suscipiins ꝑfusus lacri
mis facie ad celum oculos erigens ꝓ¬
perabat: ad portamusq progredi¬
ens. Mox illo humiliter ꝓpinqͣnte.
duritia lapidum celeste sensit impe¬
rium. Statimq porta subrigens. li¬
berum intrantib patefecit ingressũ.
odorq suauissimus. qui uolitante
diuinitus aura. de ꝑsarum ꝓuintia
ꝑ longa terrarũ spatia. iherosolimis
fuerat illapsus: momento eodem quo
de fano chosdroe sc̃a crux fuerat era
bat enim aromata omnia. therebinti
na thura. uł balsama atq myrram.
Confestim gͥ popularis gaudii fauor
in altum subleuatus: diuinam lau¬
dabat potentiam

Expanded text:
unc imperator gaudens in Domino de visu angelico, depositisque imperii insignibus, discalceatus, protinus, lintea tantum zona praecinctus, crucem Domini manu suscipiens, perfusus facie lacrymis, ad coelum oculum erigens properabat, ad portam usque progrediens. Mox illo humiliter propinquante, duritia lapidum coeleste persensit imperium, statimque porta se subrigens liberum intrantibus patefecit ingressum. Odorque suavissimus qui, volitante divinitus aura de Persarum provincia, per longa terrarum spatia Hierosolymis fuerat illapsus momento eodem quo de fano Chosroe sancta crux fuerat Gracbat enim aromata omnia terebinthi natura vel balsami atque myrrhae. Confestim igitur popularis gaudii favor in alto sublatus Dei laudabat potentiam
Abbreviated transcription (Latin):
uodam tempore cũ pretereunte
eligio copiosa pauperũ turba emmꝰ
consederet: accedens ille ad eos. singłisq
ꝓpinquans ut solebat. scĩs digitis ele¬
mosinam singulis includebat impu¬
gnis. Cumq ad unum uentum eẽt.
qui contractam aridamq manum ha¬
bebat: ipsam non ualens extendere.
alteram tendebat ad munera. Non hãc
inquit eligius: sed alteram prebe qͣnto¬
tius. Quam cũ arefactam ostensurus
corde rogare. Dumq ulno palparet ac
cubito: ꝓtinus ut manũ extraxit ilico
nerus remissis digitos curuos dire¬
xit. Sicq oleo allato ꝑuncta: confestĩ
solida sanaq est facta. sicut erat & al¬
tera. Sed cum hec uidentes eligii as¬
scriberent fauori: ille gr̃a humilita¬
tis contentus. caute satis temptat
eadem oculere dicens. Ego putaui id̾o
illum fingere: ut a me facilius elemo

Expanded text:
um tempore cum praetereunte Eligio copiosa pauperum turba eminus consideret, accedens ille ad eos, singulisque propinquans ut solebat, sanctis digitis eleemosynam singulis includebat in pugnis; cumque ad unum ventum esset qui contractam aridamque habebat manum, ipsam non valens extendere, alteram tendebat ad munera: Non hanc, inquit Eligius, sed alteram praebe quantocius: quam cum arefactam ostensurus corde rogare, dumque ulnam palparet a cubito, protinus ut manum extraxit illico nervis remissis digitos curvos direxit; sicque oleo allato peruncta, confestim solida sanaque est facta sicut erat et altera; sed cum haec videntes Eligii ascriberent favori, ille gratia humilitatis contentus, caute satis tentat eadem occulere dicens: Ego putavi ideo illum fingere, ut a me facilius eleemo
Abbreviated transcription (Latin):
gesta sunt cognouerant. error ille ab¬
latus est. catholita est intimata. ac re¬
tenta sincera religio. Tu aũ. ix.
t docebat ac predicabat beatus au¬
gustinus priuatim ac publice. in do¬
mo & in eccła salutis uerbũ. cũ omni
fidutia adu̾sus affricanas hereses: ma¬
ximeq contra donatistas. maniche¬
os & paganos. libris confectis. & re¬
pentinis sermonib. ineffabiliter ad¬
mirantib xp̃ianis. ac collaudantib.
& hoc ipsum ubi poterant ñ tacenti¬
sa est caput: que multo tempore illic
conualescentib hereticis. precipueq
rebaptizante donati parte. maiorẽ
multitudinẽ affrorũ seducta. pressa¬
&. oppressa iacebat. Ob hoc eius libros
atq tractatus. mirabili dei gr̃a proce¬
ni instructos rationis copia. atq au¬
ctoritate sc̃arum scripturarũ. ipsi qͦq
heretici concurrentes cũ catholicis.
ingenti ardore audiebant. & quisqͥs
ut uoluit & potuit notarios adhibẽs.
clara doctrina. odorq suauissimus

Expanded text:
gesta sunt cognoverant, error ille abgesta sunt cognoverant, error ille ablatus, catholica est intimata ac retenta sincera religio. CAPUT VII.t docebat ac praedicabat ille privatim et publice, in domo et in ecclesia, salutis verbum cum omni fiducia adversus Africanas haereses, maximeque contra Donatistas, Manichaeos et Paganos, libris confectis, et repentinis sermonibus, ineffabiliter admirantibus Christianis et collaetantibus, et hoc ipsum ubi poterant non tacentisa est caput, quae multo tempore illic convalescentibus haereticis, praecipueque rebaptizante Donati parte majorem multitudinem Afrorum, seducta et oppressa jacebat. Et hos ejus libros sive tractatus mirabili Dei gratia proceinstructos rationis copia, atque auctoritate sanctarum Scripturarum, ipsi quoque haeretici concurrentes cum Catholicis ingenti ardore audiebant: et quisquis, ut voluit, et potuit, notarios adhibens, icae corpus praeclara doctrina odorque suavissimus
Abbreviated transcription (Latin):
tum. cum eodem congredi pauitabat̃.
Uerũtamen suoꝵ maxime instantia
coactus. ac uerecundatus. ꝓmisit in
cõminus se esse uenturũ. certam̃ꝙ
disputandi subiturũ. Unde condi¬
cto die & loco conuenert in unum.
concurrentib quãplurimis studio¬
sis. turbisq curiosis. & apertis no¬
tarioꝵ tabulis. disputatio cepta pri¬
mo. scd̃o finita est die. In qua ille ma¬
nicheus preceptor. ut se gestoꝵ conti¬
net fides. nec catholicam assertionẽ
potuit euacuare. nec manicheoꝵ sec¬
bare. sed responsione deficiens. ultimo
collaturũ se cum suis maiorib ea q̃
resellere ñ potuit ꝓsecutus est: & si
sibi forte de hiis minime satisfecissẽt.
sue anime consulturũ. E ita ab om¬
nib apud quos magnus & doctus
one affectus. & sequenti tempore de
yppo uensi ciuitate ꝓfectus. ad eam
amplius non remeauit. Ac si ꝑ memo¬
ratum dei hominẽ. ab om̃iũ cordib uł
qui aderant. uł qui absentes illa que

Expanded text:
tum; cum eodem congredi pavitabat. tum; cum eodem congredi pavitabat. Verumtamen suorum maxime instantia coactus ac verecundatus, promisit in cominus se esse venturum, certamenque disputandi subiturum. Unde condicto die et loco convenerunt in unum, concurrentibus quam plurimis studiosis turbisque curiosis, et apertis notariorum tabulis, disputatio coepta primo, et secundo finita est die. In qua ille Manichaeus praeceptor, ut gestorum continet fides, nec catholicam assertionem potuit vacuare, nec Manichaeorum secbare: sed responsione deficiens, ultimo collaturum se cum suis majoribus ea, quae refellere non potuit, prosecutus est; et si sibi forte de his satis minime fecissent, suae animae consulturum: atque ita ab omnibus apud quos magnus et doctusone affectus, et sequenti tempore de Hipponensi civitate profectus, ad eam amplius non remeavit: ac sic per memoratum Dei hominem omnium cordibus, vel qui aderant, vel qui absentes illa quae
Abbreviated transcription (Latin):
minis dabat. Sane tunc in illa yppo¬
niensi urbe manicheoꝵ pestilentia
quã plurimos. uł cuies. uł peregrinõ.¬
& infecerat & penetrauerat. seducen¬
te & decipiente eiusdem heresis quo¬
dam presbitero. nomine fortunato.
ibioem conu̾sante atq manente. In¬
terea yppo uenses ciues uł ꝑegrini
xp̃iani. tam catholici quã etiam do¬
natiste. adeunt augustinũ presbite¬
rũ. ac deposcunt. ut illũ hominem
manicheoꝵ pres biterũ quẽ doctum
credebant uideret: & cũ eo de lege tra-¬
ctaret. Quod idem ut scriptũ est pa¬
ratus ad satisfactionẽ om̃i poscenti
se rationem. de fide & spe que in de¬
um est. potensq exhortari in doctri¬
na sana. & contradicentes redargu¬
ere. muime renuit. sed utrũ etiam
illi confestim ad illum fortunatũ
id detulerunt. petentes ꝙ exhortan¬
tes. ac flagitantes. quo id minime re¬
Ane qm̃ idem fortunatus. iam apd̃
carthaginem sc̃m nouerat augustinũ.
adhuc in eodem secum errore constitu¬

Expanded text:
 VI. Sane tunc in illa Hipponensi urbe, Manichaeorum pestilentia quamplurimos cives et peregrinos infecerat et penetraverat, seducente et decipiente ejusdem haeresis quodam presbytero nomine Fortunato, ibidem conversante atque manente. Interea Hipponenses cives et peregrini Christiani tam Catholici quam etiam Donatistae adeunt Augustinum presbyterum, atque deposcunt ut illum hominem Manichaeorum presbyterum, quem doctum credebant, videret, et cum eodem de Lege tractaret. Quod idem, ut scriptum est, paratus ad responsionem omni poscenti se rationem de fide et spe quae in Deum est , potensque exhortari in doctrina sana, et contradicentes redarguere , minime renuit. Sed utrum etiam illi confestim ad ipsum Fortunatum id detulerunt, petentes et exhortantes ac flagitantes, quod id minime ream idem Fortunatus jam apud Carthaginem sanctum noverat Augustinum adhuc in eodem secum errore constitu
Abbreviated transcription (Latin):
quam habet. ñisi quod est ipse qui hãc
habet: sic dedit filio habere uitam in
semet ipso. cum ipse sit eadem uita qͣm
habet in semeripso. Nunquid aũ nos
uita quod est ipse hoc erimus: cũ in
illa uita hoc est in ipso esse ceperimus:
Non utq. quia ipse existendo uita.
habet uitam. & ipse est quod habet: q
quod uita est in ipso ipse est inseipso.
Nos aũ non ipsa uita: sed ipsius uite
participes sumus. Atq ita ibi erimus
ut in nobis ipsis non quod ipse est else
possimus: sed nos ipsi non uita ipsũ
habeamus uitam. qui se ipsum habet
uitam. eo quod ipse sit uita.

Expanded text:
quam habet, nisi ququam habet, nisi quhabet. Sic dedit Filio habere vitam in semetipso, cum ipse sit eadem vita, quam habet in semetipso. Nunquid autem nos vita quod est ipse, hoc erimus, cum in illa vita, hoc est in ipso esse coeperimus? Non utique, quia ipse existendo vita, habet vitam, et ipse est quod habet; et quod vita est in ipso, ipse est in seipso. Nos autem non ipsa vita, sed ipsius vitae participes sumus; atque ita ibi erimus, ut in nobis ipsis non quod ipse est, esse possimus, sed nos ipsi non vita, ipsum habeamus vitam, qui seipsum habet vitam, eo quod ipse est vita.
Abbreviated transcription (Latin):
erba sc̃i euuangelii fr̃es ita re¬
cte intelliguntur. si cũ suꝑi¬
õrib reperiuntur habere concordiã.
Conuenire enun debent precedentia cõ¬
sequentib: quando ueritas loquitur.
Superius dixerat dñs. & si abiero et
preparauero uobis locum: iterũ uenio
ꝙ accipiam uos ad meipsum⁊ ut ubi
ego sum & uos sitis. Deinde addidera
&. quo ego uado scitis & uiam scitis:
nichil q aliud ostendit esse quod dixit
nisi quia ipsum sciebant
uid ergo est ire ad seipsum ꝑ seip¬
sum. quod etiam discipłis prestat. ut
eant ad ipsum ꝑ ipsum: ut potumus
pristino sermone iam diximus: Quod
itaq ait ut ubi ego sum & uos sitis:
ubi erant futuri nisi in ipso: Ac per
hoc est etiam ipse in scipso: & ideo ibi
illi ubi & ipse idest in ipso. Ipse est igit᷑
uita eterna in qua futuri sumus cum
acceperit nos ad se: & ipsa uita eternã
qd̃ ipse est in ipso est. ut ubi ipse est &¬
nos simus. hoc est in ipĩo.
ieut enim pater habet uitam in
semetipso. & utiq non aliud est. uita

Expanded text:
erba sancti Evangelii, fratres, ita recte intelliguntur, si cum superioribus reperiuntur habere concordiam: convenire enim debent praecedentia consequentibus, quando veritas loquitur. Superiuspraeparavero vobis locum; iterum venio, et accipiam vos ad meipsum, ut ubi ego sum, et vos sitis: » deinde addiderat, « Et quo ego vado scitis, et viam scitis; » nihilque aliud ostendit esse quod dixit, nisi quia ipsum sciebant. Quid ergo esset ire ad seipsum per seipsum, quod etiam discipulis praestat ut eant ad ipsum per ipsum, ut potuimus pristino sermone jam diximus. Quod itaque ait, Ut ubi ego sum, et vos sitis, ubi erant futuri nisi in ipso? Ac per hoc est etiam ipse in seipso, et ideo ibi illi ubi et ipse, id est, in ipso. Ipse est igitur vita aeterna in qua futuri sumus, cum acceperit nos ad se: et ipsa vita aeterna quod ipse est in ipso est, ut ubi est ipse, et nos simus, hoc est, in ipso. Sicut enim habet Pater vitam in semetipso, et utique non aliud est vita
Abbreviated transcription (Latin):
intelligend ĩ est. Sicut gͦ dedisti ei po¬
testatem inquit omnis carnis ita teglo¬
i ficet filius. idest notum te faciat om̃i
carni quã dedisti ei. Sic enim dedifti:
ut om̃e quod dedisti ei det eis uitam et̾¬
nam. Hec est aũ uita eterna inquit: ut
cognoscant te solum uerũ deũ. ꝙ quẽ
misisti ih̃m xp̃m. Ordo uerboꝵ est. Ut
te & quẽ misisti ih̃m xp̃m: cognoscant
alis & consubstantialis amboꝵ. qm̃ ñ
duo dii pater & filius. nec tres dii pat̾
solus &uerus deus. Nec idem tamen
pater qui filius. nec idem filius qui pat̾.
nec idem sp̃s sc̃s qui pater aut filius: qm̃
nitas unus est deus. Ego te clarificaui su¬
ꝑ terram: opiis consũmaui qd̃ dedisti mͥ
ut faciam. Non ait ussisti sed dedisti: ubi
commendatur euidens gr̃a. Quid enimha¬
bet quod non accepit etiam in unigenito
humana natura: An non accepit ut ni¬
chil mali. sed bona faceret omnia: quando
in unitate ꝑsone suscepta est a uerbo

Expanded text:
invisibilia . Sicut ergo dedisti ei poinvisibilia . Sicut ergo dedisti ei potestatem, inquit, omnis carnis, ita te glorificet Filius, id est, notum te faciat omni carni, quam dedisti ei. Sic enim dedisti, ut omne quod dedisti ei det eis vitam aeternam. Haec est autem vita aeterna, inquit, ut cognoscant te solum verum Deum, et quem misisti Jesum Christum ; ordo verborum est, Ut te, et quem misisti Jesum Christum, cognoscant alis et consubstantialis amborum. Quoniam non duo dii, Pater et Filius; nec tres dii, Patesolus verus Deus. Nec idem tamen Pater, qui Filius; nec idem Filius, qui Pater; nec idem Spiritus sanctus, qui Pater aut Filius: quoniam Propter quod dicit, Ego te clarificavi super terram, opus consummavi quod dedisti mihi ut faciam. Non ait, jussisti; sed, dedisti: ubi commendatur evidens gratia. Quid enim habet quod non accepit, etiam in Unigenito humana natura? An non accepit, ut nihil mali, sed bona faceret omnia, quando in unitatem personae suscepta est a Verbo,
Abbreviated transcription (Latin):
liũ pat̾ innotesceret gñtib ꝓfecto patr̃e
clarificauit ꝙ filius. Si autẽ tantũmͦ
mortuus fuisset filius nec resurrexisset.
ꝓculdubio nec a patre clarificatus e̾ẽt
nec patrem clarificasset. Nunc autẽ re¬
surrectione clarificatus a patre: resur¬
rectionis sue predicatione clarificat
patrem. Hoc quippe aperit ordo ipse
uerboꝵ. Clarifica inquit filium tuũ.
ut filius tuus clarificet te. Tanquam
diceret. Resuscita me: ut innotescas
toto orbi ꝑ me. Deinde magis magis¬
q pandens quomodo clarificet patrem
filius. sicut dedisti inquit ei potestatẽ
omnis carnis: ut omne qd̃ dedisti ei
det eis uitam eternam. Omnẽ carnẽ
dixit omnẽ hominem a parte totum
significaus: quẽadmodum rursus ͤ a
parte suꝑiore significatur homo totus
ubi ait apłs. Om̃is anima: potestati¬
b sublimiorib subdita sit. Quid enĩ
dixit om̃is anma nisi om̃is homo: Iii¬
oc aũ quod potestas xp̃o apatre
data est omnis carnis: scłm hominem

Expanded text:
 Pater innotesceret gentibus, profecto Patrem clarificavit et Filium. Si autem tantummodo mortuus fuisset Filius, nec resurrexisset, procul dubio nec a Patre clarificatus esset, nec Patrem clarificasset. Nunc autem resurrectione clarificatus a Patre, resurrectionis suae praedicatione clarificet Patrem. Hoc quippe aperit ordo ipse verborum. Clarifica, inquit, Filium tuum ut Filius tuus clarificet te, tanquam diceret: Resuscita me, ut innotescas toti orbi per me. Deinde magis magisque pandens, quomodo clarificet Patrem Filius: Sicut dedisti, inquit, ei potestatem omnis carnis, ut omne, quod dedisti ei, det eis vitam aeternam. Omnem carnem, dixit omnem animam, a parte totum significans, quemadmodum rursus a parte superiore significatus est homo totus, ubi ait Apostolus: Omnis anima potestatibus sublimioribus subdita sit . Quid enim dixit omnis anima, nisi, omnis homo? Hoc autem, quod potestas Christo a Patre data est omnis car
Abbreviated transcription (Latin):
lorificatum a patre filium scđ̃m
formam serui. quã pater suscita¬
uit a mortius. &. ad dexteram suam col-¬
locauit. res ipsa inditat: & nullus am¬
bigit xp̃ianus. Sed qm̃ ñ tantũ dixit.
pater clarifica filium tuum. sed addi¬
dit etiam ut filius tuus clarificet te:
merito queritur. quomodo patrem cla¬
rificauerit filius. cum sempiterna clari¬
tas patris. nec diminuta fuerit in for¬
ma humana. nec augeri potuerit in
sua ꝑfectione diuina: sed & in se ipsa
claritas patris. nec minui nec augeri
potest. Apd̾ hõies aũ ꝓculdubio mi¬
nor erat. qͣndo in uidea tantũ modo d̾s
notus erat.nondũ a solis ortu usq ad
uasũ laudabant pueri nom̃ dñi.ii.

Expanded text:
a Patre Filium secundum formam servi, quam Pater suscitavit a mortuis, et ad suam dexteram collocavit, res ipsa indicat, et nullus ambigit christianus. Sed quoniam non tantum dixit, Pater, clarifica Filium tuum, sed addidit etiam, ut Filius tuus clarificet te; merito quaeritur quomodo Patrem clarificaverit Filius, cum sempiterna claritas Patris nec diminuta fuerit in forma humana, nec augeri potuerit in sua perfectione divina. Sed in seipsa claritas Patris nec minui nec augeri potest; apud homines autem procul dubio minor erat, quando in Judaea tantummodo Deus notus erat : nondum a solis ortu usque ad occasum laudabant pueri nomen Domini .
Abbreviated transcription (Latin):
titur: cum nobis iam ꝑ iudiciũm ma-¬
ene aũ de seruis expectantib sub
iam ꝑegritudinis molestias ẽẽ mortẽ
uiciuam designat. Cui confestim aꝑi¬
mus. si hunc cũ amore suscipimus.
Aperire enim iudici pulsanti ñ uult
qui exire de corpore trepidat. & uidere
eum quẽ contempsisse se meminit iu-¬
dicem formidat. Qui aũ de sua spe &
oꝑatione securus est. pulsanti confe¬
stim aperit: quia letus udicem susti¬
net. & cũ tempus ꝓpinque mortis ag¬
nouerit. de gl̾a retributionis hilare¬
scit. Unde & ꝓtinus subditur. Beati
sunt serui illi: quos cũ uenerit do¬
minus inuenerit uigilantes. Uigilat:
qui ad aspectum ueriluminis men
tis oculos aꝑtos tenet. Uigilat: qͥ
seruat oꝑando quod credit. Uigilat:
qui a se torporis & negligentie tene¬
bras repellit. Hinc etenim paulus
dicit. Euigilate iusti: & nolite pec¬
care. Hinc rursus ait. Hora est iam
nos de sompno surgere. Sed uenienᷤ

Expanded text:
titur, cum nobis jam per judicium matitur, cum nobis jam per judicium maem de servis exspectantibus subdjam per aegritudinis molestias esse mortem vicinam designat. Cui confestim aperimus, si hunc cum amore suscipimus. Aperire enim judici pulsanti non vult, qui exire de corpore trepidat, et videre eum quem contempsisse se meminit judicem formidat. Qui autem de sua spe et operatione securus est, pulsanti confestim aperit, quia laetus judicem sustinet; et cum tempus propinquae mortis agnoverit, de gloria retributionis hilarescit. Unde et protinus subditur: Beati sunt servi illi, quos cum venerit dominus, invenerit vigilantes. Vigilat qui ad aspectum veri luminisenet. Vigilat qui servat operando quod credidit. Vigilat qui a se torporis et negligentiae tenebras repellit. Hinc etenim Paulus dicit: Evigilate justi, et nolite peccare . Hinc rursus ait: Hora est jam nos de somno surgere . Sed veniens
Abbreviated transcription (Latin):
bentur. & lumbos restringere & lucer-¬
nas tenere: ut & mundicia sit casti¬
catis in corpore. & lumen ueritatis
In oꝑatione. Redemptori etenĩ nr̃o
unum sine altero placere nequaqͣm
potest: si aut is qui & bona agit ad¬
huc luxurie inquinamenta non de¬
serit. aut is qui castitate preminet.
nec dum se ꝑbona oꝑa exercet. N ec
castitas gͦ magna est sine bono oꝑe:
nec opus bonum est aliquid sine ca-¬
stitate. Sed ꝙ si utrumq agitur. re¬
stat ut quisquis ille est. spe ad suꝑnam
patriam tendat. nequaquã se auitiis
ꝓ mundi huiꝰ honestate contineat.
Qui & si quedam bona aliquando
ꝓ honest ⁊ inchoat. in eius tamen
intentione non debet ꝑmauere. nec
ꝑbona opera presentis mundi glam
querere: sed totam spem in redemp¬
toris sui aduentu const tuat Unde
& ꝓtinus subdit. Et uos similes ho¬
minib expectantib dñm suũ: quã¬
do reuertatur a nuptiis. At nupti¬
as quippe dñs abiit: quia resurgens
a mortuis. ascendens in celun Ayer

Expanded text:
ere, et lucernas tenere, ut et munditia sit castitatis in corpore, et lumen veritatis in operatione. Redemptori etenim nostro unum sine altero placere nequaquam potest, si aut is qui bona agit adhuc luxuriae inquinamenta non deserit, aut is qui castitate praeeminet necdum se per bona opera exercet. Nec castitas ergo magna est sine bono opere, nec opus bonum est aliquod sine castitate. 2. Sed et si utrumque agitur, restat ut quisquis ille est spe ad supernam patriam tendat, et nequaquam se a vitiis pro mundi hujus honestate contineat. Qui etsi quaedam bona aliquando pro honestate inchoat, in ejus tamen intentione non debet permanere, nec per bona opera praesentis mundi gloriam quaerere, sed totam spem in Redemptoris sui adventum constituat. Unde et protinus subditur: Et vos similes hominibus exspectantibus dominum suum, quando revertatur a nuptiis. Ad nuptias quippe Dominus abiit, quia resurgens a mortuis, ascendens in coelum, sup
Abbreviated transcription (Latin):
uentris eius. Apͥncipali gͥ sexu lum¬
boꝵ nomine luxuria designatur. cũ
dñs dicit: sint lumbi ur̃i precincti.
Lunibos enim precingimus: cum car¬
nis luxuriam ꝑ continentiam coar¬
tamus. Ses quia minus est mala non
agere. nisi etiam quisq studeat & bo¬
nis operib insudare: ꝓtinus additur.
Et lucerne ardentes in manib ur̃isuiii.

Expanded text:
 sexu lumborum nomine luxuria 1481 designatur, cum Dominus dicit: Sint lumbi vestri praecincti. Lumbos enim praecingimus cum carnis luxuriam per continentiam coarctamus. Sed quia minus est mala non agere, nisi etiam quisque studeat et bonis operibus insudare, protinus additur: Et lucernae ardentes in manibu
Abbreviated transcription (Latin):
monem suum quẽ preceperat a dieb
antiquis. Destruxit: & non pepercit.
Letificauit suꝑ te inimicũ: et exaltauit
cornu hostium tuoꝵ. Sade Clama¬
uit cor eoꝵ ad dñm: suꝑ in imicos filie
syon. Deduc quasi torrentem lacrimas
ꝑ diem & noctem ñ des requiem tibi.¬

Expanded text:
eceperat a diebus antiquis; destruxit, et non pepercit, et laetificavit super te inimicum, et exaltavit cornu hostium tuorum.  Sade.  Clamavit cor eorum ad Dominum super muros filiae Sion: Deduc quasi torrentem lacrymas, per diem et noctem: non des requiem tibi
Abbreviated transcription (Latin):
ri se equanimiter ꝑmittebat. S ne solis
uerbis tanti presulis humilitas inculca
ri credatur. suꝑest. ut ex grecoꝵ relatio¬
nib a me nuꝑ impetratis. eadem patͥs
humilitas uiuis oꝑib demonstretur:
in quib uidelicet ita refertur. Enarra¬
uit nobis abbas iohannes persa. sc̃s et
reuerendus uir existens: de magno gre
una dierũ cum starem in medio ciuita¬
tis. ui deo papam gregoriũ ꝑ me transitu¬
rum: & cogitaui mittere ei metaneam. Cũ
gͦ appropinquaret in papa. uidens quia ꝑ¬
gerem ut mitterem ei metaneam. sicut co¬
ram deo dico fr̃es. primus misit metaneã.
suꝑ terram: & non ante surrexit quam
ego prior surgerem.
rius. cũ multa humilitate. tribuit mͥ
ꝑ manũ nummismata tria. eiussit
michi dari casulam & necessitates meas
omnes. Giorificam ergo deum qui dedit ei
talem humilitatem circa omnes: & ele¬

Expanded text:
ri aequanimiter permittebat. Nam ri aequanimiter permittebat. Nam uri credatur, superest ut ex Graecorum relationibus ad me nuper interpretatis eadem Patris humilitas vivis operibus demonstretur, in quibus videlicet ita refertur. Enarravit nobis abbas Joannes, Persa, sanctus et reverendus vir existens, de magno Greguna dierum, cum starem in medio civitatis, video papam Gregorium per me transiturum, et cogitavi me mittere ante eum. Cum ergo appropinquasset mihi papa, videns quia pergerem ut mitterem me ante eum, sicut coram Deo dico, fratres, primus misit se ante me super terram, et non ante surrexit quam ego prior surgerem, cum multa humilitate, tribuit mihi per manum numismata tria, et jussit mihi dari casulam et necessitates meas omnes. Glorificavi ergo Deum, qui donavit ei talem humilitatem circa omnes, et ele
Abbreviated transcription (Latin):
t ubi decretum generalitatis euade¬
re nequiuit: consensurũ se tandem ali¬
quando simulauit. Ꝙ imperatori mau¬
ricio cuiꝰ filium ex lauachro sc̃o susce¬
perat latenter litteras destinauit:adiu¬
rans & multa prece deposcens. ne unqͣm
assensum ppłis preberet: ut se huiꝰ hono¬
ris gła sublimaret. Sed prefectus ur¬
bis germanus nomine. eius nuntiũ
ant.cipauit comprehensumq ac aru¬
ptis epłis consensum quẽ populus te¬
cerat imperatori direxit. At ille gr̃as
agens deo ꝓ amititia diaconi. eo qͦd.¬
locum deferendi ei honoris ut cupierat
reperisset. data preceptione ipsũ ordina¬
beatus gregorius fuerit. cũ ex multis
tum ex hiis maxime ꝙ. manifestissime
poterit deprehendi: quod omnes quidẽ
sacerdotes fres & cõministros. clericos
aitem diuersi ordinis dilectissimos fi¬
lios. at uero uiros laicos dominos. & fe¬
minas dominas. in suis litteris nomi¬
nabat: neq ab aliquo summũ pontisi¬
cem aut uniuersalem siue dñm uoca¬

Expanded text:
t ubi decretum generalitatis evadere nequivit, consensurum se tandem aliquando simulavit, et imperatori Mauricio, cujus filium ex lavacro sancto susceperat, latenter litteras destinavit, adjurans, et multa prece deposcens, ne unquam assensum populis praeberet ut se hujus honoris gloria sublimaret. Sed praefectus urbis, Germanus nomine, ejus nuntium anticipavit, comprehensumque ac, diruptis epistolis, consensum quem populus fecerat imperatori direxit. At ille gratias agens Deo pro amicitia diaconi, eo qlocum deferendi ei honoris, ut cupierat, reperisset, data preceptione ipsum ordina Gregorius fuerit, cum ex multis, tum ex his manifestissime poterit deprehendi, quod omnes quidem sacerdotes, fratres et comministros, clericos autem diversi ordinis dilectissimos filios, at vero laicos viros dominos, et feminas dominas, in suis litteris nominabat, neque ab aliquo se summum pontificem aut universalem sive dominum voca
Abbreviated transcription (Latin):
illos se ꝑuenisse defleret. atq dissolutio¬
nem sui corporis. totis conatib lagita¬
dicens. Peccatis meis facientib ecce iã
undecim menses sunt: quod ualde rarũ
est. si delecto surgere aliquando potuero.
Tantis enim podagre dolorib. tantisq
a michi grauissima pena sit. Cotidie
enim in dolore deficio: & mortis reme¬
dium expectando suspiro. Item anasta¬
sio antyocheno. Rogo ut ꝑ mei cordis
infirmitate enixius oretis: quatinus
omp̃s deus mentem meam a malis
om̃ib ꝓ ur̃a int̾cessione tueatur. & ci¬
tius me de hiis tot procellis huiꝰ tempe¬
cim. mensib sex .&. dieb decem. doctri-¬
nis pariter ac oꝑib felicissimis illustra¬
uit: anno imperii foce scd̃o. indictione
septia. quarto iduum martiarũ die.
a carnis corruptione subtractus est: in¬
corruptionis perpetue gła sublimandꝰ.

Expanded text:
illos se pervenisse defleret, atque dissolutionem sui corporis totis conatibus flagitad, peccatis meis facientibus, ecce jam undecim menses sunt quod valde rarum est si de lecto surgere aliquando potuero. Tantis enim podagrae tantisque a mihi gravissima poena sit. Quotidie enim in dolore deficio, et mortis remedium exspectando suspiro. Insio Antiocheno: « Rogo ut pro mei cordis infirmitate enixius oretis, quatenus omnipotens Deus mentem meam a malis omnibus pro vestra intercessione tueatur, et citius me de tot procellis hujus tempecim, mensibus sex et diebus decem, doctrinis pariter ac operibus felicissimis illustravit, anno imperii Phocae secundo, indictione septima, quarto iduum Martiarum, a carnis corruptione subtractus est, incorruptionis perpetuae gloria sublimandus.
Abbreviated transcription (Latin):
Aderat namq tempus quo implere¬
tur angłi sermo quem dixerat: quia
spu scõ replebitur adhuc ex utero ma¬
tris sue. Repleta est gͦ sp̃u sc̃o elrabeth:
& exclamauit uoce magna. Recte uo
presentem nouerat. etiam corꝑalit̃
ad ẽe sentiebat. Magna etenim uoce
non tam clamosa quam deuota in¬
telligendum est

Expanded text:
Aderat namque tempus quo implereAderat namque tempus quo impleretur angeli sermo quem dixerat: Quia Spiritu sancto replebitur adhuc ex utero matris suae . Repleta est ergo Spiritu sancto Elizabeth, et exclamavit voce magna. Recte vocpraesentem noverat, etiam corporaliter adesse sentiebat. Magna etenim voce non tam clamosa quam devota intelligendum est
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑnoꝵ ciuium humilitatis se gres¬
sib ad uircutum alta transtulit:
Ntrat domum zacharie łc.iii.
atq elirabeth. quam seruum ac pre¬
cursorẽ domini parituram nouerat.¬
& salutat: non quasi dubia de oiacu¬
lo quod acceꝑat. sed ut congratulatu¬
ra de dono quod conseruam accepis¬
ce didicerat: non ut uerbum angłi
mulieris attestatione ꝓbaret. sed ut
mulieri ꝓuecte etatis. uirgo iuuen¬
cula ministerium sedula impend̾et
ata maria. repleta est mox sp̃u sc̃o elira¬
bech. repletus & iohannes: atꝙ uno
eodemq sp̃u ambo edocti. illa sallitã¬
dem que ẽet agnouit: &ut matrem
domini sui debita cum b̃ndictione
uenerata est: ille ipsum ẽẽ dominũ
qui utero uirginis portaretur intelle¬
xit. & quia lingua necdum ualuit.
animo exultante salutauit officiũq
sue p̃cursionis quam libenter: quam
deuote iuuenis ẽẽt impleturus. & an¬
tequam nasceretur aduenienti domi¬
no quib ualebat indiciis intimauit

Expanded text:
supernorum civium, humilitatis gressupernorum civium, humilitatis gressibus ad virtutum alta se transtulit. Intrat ergo domum Zachariae atque Elizabeth, quam servum ac praecursorem Domini parituram noverat, salutat, non quasi dubia de oraculo quod acceperat, sed ut congratulatura de dono, quod conservam accepisse didicerat: non ut verbum angeli mulieris attestatione probaret, sed ut mulieri provectae aetatis virgo juvencula ministerium sedula impenderetata Maria, repleta est mox Spiritu sancto Elizabeth, repletus est et Joannes: atque uno eodemque Spiritu ambo edocti, illa salutantem quae esset agnovit, et ut matrem Domini sui debita cum benedictione venerata est, ille ipsum Dominum esse qui in utero virginis portaretur intellexit: et quia lingua necdum valuit, animo exsultante salutavit, officiumque suae praecursionis quam devote, quam libenter juvenis esset impleturus, et antequam nasceretur adveniente Domino quibus valebat indiciis intimavit.
Abbreviated transcription (Latin):
icut precedente scĩ euuangłii lecti¬
one cognoiumus.postquam an¬
głica uisione. & alloquutione meru¬
it sublimari. postquam se celesti onu¬
standam partu didicit. nequaqmͣ
se de donis celestib quasi a se hec ẽent
extulir: sed ut magis magisq donis
ẽet aꝑta duunis. in custodia humili¬
tatis gressum mentis fixit: ita euuã¬
głiranti sibi archangło respondens ecce
ancilla domini fiat michi secundum
uerbum tuum. Ut gͦ ex hodierna se¬
ctione auduumus eandem quam
Angło exibuerat humilitatem. homi¬
nib quoq curauit exibere: & quod
maioris est uirtutis hoc etiam mino¬
rib. Quis enim nesciat uirginem
deo consecratam: muliere deo decdita
gradum habere potiorem: Quis dubi¬
tet matrem regis eterni: iure matri mi¬
litis ẽe preferendam: Attamen ip̃a me¬
surgit. ac montana conscendit: ges¬
tansq in utero deum. seruorum d̃i
habitacła petit ac requrit alloquia
Et apte post uisionem angłi in mon¬
tana subiit: que gustata suauitate

Expanded text:
icut praecedente sancti Evangelii lectione cognovimus, postquam angelica visione et allocutione meruit sublimari, postquam se coelesti onustandam partu didicit, nequaquam se de donis coelestibus quasi a se haec essent extulit: sed ut magis magisque donis esset apta divinis, in custodia humilitatis gressum mentis fixit, ita evangelizanti sibi archangelo respondens: Ecce ancilla Domini, fiat mihi secundum verbum tuum. Ut vero ex hodierna lectione audivimus, eamdem, quam angelo exhibuerat humilitatem, hominibus quoque curavit exhihere, et quod majoris est virtutis, hoc etiam minoribus. Quis enim nesciat virginem Deo consecratam, muliere Deo dedita gradum habere potiorem? Quis dubitet matrem regis aeterni jure matri militis praeferendam? Attamen ipsa, mesurgit ac montana conscendit, gestansque in utero Deum servorum Dei habitacula petit, ac requirit alloquia. Et apte post visionem angeli in montana subiit, quae, gustata suavitate
Abbreviated transcription (Latin):
audit. sequatur errantem. Imꝓbus
enim magister est diabolus: qui falsa
ueris sepe ꝑmiscet: ut specie ueritatis
testimoniũ fraudis obtexat. Alias aũ
non solum demones qui inuiti confi¬
tebantur. iubentur silere de xp̃o. sed &
illi qui ab eo sanati. sponte confiteri
uolebant. Inmo ipsi apłi. qui eum
post resurrectionem toto erant orbe
predicaturi. ante passionem eius pre-¬
cipuntur omnino reticere de illo:
ne diuina uidelicet maiestate predi¬
cata. passionis dispensatio differretur.
& dilata passione. salus mundi que
ꝑ hanc futura erat negaretur.

Expanded text:
audit, sequatur errantem. Improbus audit, sequatur errantem. Improbus enim magister est diabolus, qui falsa veris saepe permiscet, ut specie veritatis testimonium fraudis obtexat. Alias autem non soli daemones qui inviti confitebantur jubentur silere de Christo, sed et illi qui ab eo sanati sponte confiteri volebant. Imo ipsi apostoli, qui eum post resurrectionem toto erant orbe praedicaturi, ante passionem ejus praecipiuntur omnino reticere de illo, ne, divina videlicet majestate praedicata, passionis dispensatio differretur, et, dilata passione, salus mundi quae per hanc futura erat negaretur.
Abbreviated transcription (Latin):
quippe dñs ascendit: quia unde in pas¬
sione occubuit: inde maiorem suam
głam resurgendo manifestauit. iii.¬
xibant etiain demonia a multis
clamantia & ditentia: quia tu es filius
dei. E increpans non sinebat ea loqui:
nia filium dei confitebantur: &. atte-¬
stante euuangelista sciebant ipsũ esse
xp̃m: quia quem dierũ quadraginta
ieuinio fatigatũ diabolus hominem
cognouerat. nec temptando ualebat an
ꝙ: dei filius esset experiri. iam nunc ꝑ
signoꝵ potentiam uel intellexit. uel po¬
tius suspicatus est esse filium dei. Non
igitur ideo iudeis eum crucifigere per¬
suasit: quia xp̃m siue dei filium non
esse putauit. sed quia se morte illius nõ
preiudit esse dampnandũ. Uere enim
de hoc mysterio a scłis abscondito ditit
apłs: quod nemo principum huiꝰ scłi
monia dñs se loqui ꝓhibeat. psalmista
manifestat. cum dicit. Peccatori autẽ
dixit ds. quare tu enarras iusticias me¬
as. & cetera: ne quis dum predicantem

Expanded text:
quippe Dominus ascendit, quia unde in pasquippe Dominus ascendit, quia unde in passione occubuit, inde majorem suam gloriam resurgendo manifestavit. Exibant etiam daemonia a multis, clamantia et dicentia: Quia tu es Filius Dei. Et increpans non sinebat ea loqui, nia Filium Dei confitebantur, et attestante evagelista, sciebant ipsum esse Christum, quia quem dierum quadraginta jejunio fatigatum diabolus hominem cognoverat, nec tentando valebat, an et Dei Filius esset, experiri, jam nunc per signorum potentiam vel intellexit, vel potius suspicatus est esse Filigitur ideo Judaeis eum crucifigere persuasit, quia Christum sive Dei Filium non esse putavit, sed quia se morte illius non praevidit esse damnandum. Vere enim de hoc mysterio a saeculis abscondito dicit Apostolus: Quod nemo principum hujus saecmonia Dominus de se loqui prohibeat, Psalmista manifestat, qui ait: Peccatori autem dixit Deus: Quare tu enarras justitias meas ? et caetera: ne quis, dum praedicantem
Abbreviated transcription (Latin):
nis sentire molestiam. Uerum sanitas
que dñi confertur imperio: simul tota
redit. Non solum ipsa redit: sed & tan¬
to robore comitante. ut eis continuo
qui se adiuuerant ministrare suffi¬
ciat. & iuxta leges tropologie. membra
que seruierant immunditie ad iniqui¬
tatem. ut fructificarent morti. seruiant
iusticie in uitam eternam. Cum aũ¬
sol occidisset: omnes qui habebant in¬
firmos. uariis languorib. ducebant il¬
los ad eum. At ille singulis manus im¬
ponens: curabat eos. Solis occubitus.
passionem mortemq significat illius
qui dixit. Quamdui in mundosum:
lux sum mundi. Et sole occidente. plu¬
res demoniati quã ante. plures sanan¬
tur egroti: quia qui temporaliter in
carne uiuens. paucos iudeoꝵ docuit:
calcato regno mortis. omnib ꝑ orbem
gentib fidei. salutisq dona tͣnsmisit.
Cuius ministris. quasi uite lucisq pre¬
conib. psalmista canit. Iter facite ei qͥ
ascendit suꝑ occasum. Suꝑ occasum

Expanded text:
nis sentire molestiam. Verum sanitas nis sentire molestiam. Verum sanitas quae Domini confertur imperio, simul tota redit, nec solum ipsa redit, sed et tanto robore comitante, ut eis continuo qui se adjuverant, ministrare sufficiat: et juxta leges tropologiae membra quae servierant immunditiae ad iniquitatem, ut fructificarent morti, serviant justitiae in vitam aeternam. Sed i habebant infirmos variis languoribus, ducebant illos ad eum. At ille singulis manus imponens, curabat eos. Solis occubitus passionem mortemque significat illius qui dixit: Quandiu in mundo sum, lux sum mundi. Et sole occidente plures daemoniaci quam ante, plures sanantur aegroti. Quia qui temporaliter in carne vivens paucos Judaeorum docuit, calcato regno mortis, omnibus per orbem gentibus fidei salutisque dona transmisit. Cujus ministris, quasi vitae lucisque praeconibus, Psalmista canit: Iter facite ei qui ascendit super occasum . Super occasum
Abbreviated transcription (Latin):
ratum. moraliter animũ ab im¬
munda cogitatione purgatũ. significa¬
re dixerimus: consequenter femina fe¬
brib tenta. sed ad imꝑium dñi cura¬
ta. carnem ostendit. a concupiscentie
suc feruore. ꝑ continentie precepta fre¬
natam. Omnis enim amaritudo.ꝙ ira.
& indignatio. & clamor. & blasphemia.
immunditiam. libidinem. concupi¬
scentiam malam. & auaritiam que ẽ
simulachroꝵ seruitus. febrem illecebro¬
se carnis intellige. Et rogauerunt illũ
ꝓ ea. Et stans suꝑ illam imꝑauit febri:
& dimisit illam. Modo saluator roga¬
tus. modo ultro curat egrotos. osten¬
dens se contra peccatoꝵ quoq passiones.
& precio semꝑ annuere fidelium. &
ea que ipsi minime in se intelligunt.
ul intelligenda dare. uel etiam non in¬
tellecta dimittere. iuxta quod psalmi¬
sta postulat. Delicta quis intelligit:
Ab occultis meis munda me dñe.
⁊ continuo surgens. ministrauit
illis. Naturale est febricitantib inci-
piente sanitate lassescere. & egrotatio¬

Expanded text:
ratum, moraliter animum ab immunda cogitatione purgatum significare dixerimus, consequenter femina febribus tenta, sed ad imperium Domini curata, carnem ostendit a concupiscentiae suae fervore, per continentiae praecepta frenatam. Omnis enim amaritudo, et ira, et indignatio, et clamor, et blasphemia, immunditiam, libidinem, concupiscentiam malam, et avaritiam, quae est simulacrorum servitus , febrem illecebrosae carnis intellige. Et rogaverunt illum pro ea. Et stans super illam, imperavit febri, et dimisit illam. Modo Salvator rogatus, modo ultro curat aegrotos, ostendens se contra peccatorum quoque passiones et precibus semper annuere fidelium, et ea quae ipsi minime in se intelligunt, vel intelligenda dare, vel etiam non intellecta dimittere. Juxta quod Psalmista postulat: Delicta quis intelligit? ab occultis meis munda me, Domine . Et continuo surgens, ministrabat illis. Napiente sanitate lassescere, et aegrotatio
Abbreviated transcription (Latin):
rem confitenti. quia ter eum negaue¬
rat. ei tercio pascendas suas oues com¬
misit: ac deinde quia pro earundem
ouiũ idest animarũ fidelium cura
pastorali usq ad martyrium crucis
esset ꝑuenturus intimauit dicens.
Amen amen dico tibi. cum esses iuni¬
or cingebas te & ambulabas ubi uo¬
lebas: cum autem senueris extendes

Expanded text:
rem confitenti, quia ter eum negaverem confitenti, quia ter eum negaverat, ei tertio pascendas suas oves commisit: ac deinde quia pro earumdem ovium, id est, animarum fidelium cura pastorali usque ad martyrium crucis esset perventurus, intimavit dicens: Amen amen dico tibi, cum esses junior, cingebas te, et ambulabas ubi volebas: cum autem
Abbreviated transcription (Latin):
ectio sc̃i euuangelii que nobis le¬
cta est fratres mei. tanto maiori a nob̾
intentione debet per singula uerba
pensari: quanto magna gr̃e superne
dulcedine tota redundat. Commendat
enim nobis beatissimus euuangłista
& apłs iohannes. priuilegium amoris
precipui: quo ceteris amplius a dño¬
meruit honorari. Commendat testi¬
moniũ euuangłice descriptionis:
quod ueritate diuina subnixum
nullus fidelium dubitare ꝑmittit᷑.
Commendat placidam sue carnis ab¬
solutionem: quam domino speciali¬
ter se uisitante percepit. Sed ut ꝑfecte
lectionis huius principia considerare
ualeamus: libet superiora parumꝑ
attendere. Apparuit dominus post re¬
surrectionem discipulis septem. inter
quos erat petrus & iohannes. frustra in
piscando tota nocte laborantib. & stan
in littore copiosa rete eoꝵ piscium mul¬
titudine impleuit. moxq egressos ad
terram inuitauit ad prandium. et
inter prandendum tercio petrum an
se amaret interrogauit. ac tercio amo¬

Expanded text:
ectio sancti Evangelii quae nobis lecta est, fratres mei, tanto majori a nobis intentione debet per singula verba pensari, quanta magna gratiae supernae dulcedine tota redundat. Commendat enim nobis beatissimus evangelista et apostolus Joannes privilegium amoris praecipui, quo caeteris amplius meruit honorari a Domino: commendat testimonium evangelicae descriptionis, quod veritate divina subnixum nullus fidelium dubitare permittitur: commendat placidam suae carnis absolutionem, quam Domino specialiter se visitante percepit. Sed ut perfectae lectionis hujus principia considerare valeamus, libet superiora parumper attendere. Apparuit Dominus post resurrectionem discipulis septem, inter quos erat Petrus et Joannes, quibus frustra in piscando tota nocte laborantibus, et stans in littore copiosa rete eorum piscium multitudine implevit, moxque egressos ad terram invitavit ad prandium, et inter prandendum tertio Petrum an se amaret, interrogavit; ac tertio amo