comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Incit. & saltu supͣ uenabula fertur.¬
Uidetis in angnstã latina parabolam sic esse contractam.
ut nihil possit esse ieuinus. grecam cõtra &e u̾bore & reꝵ
copia pompã uere ueneratiois implesse. In tanta ergo dif¬
ferentia pene erubescendũ est comꝑare.
Haud aliter troiane acies aciesq latine
Concurrũt. heret pede pes. densusq uiro uir.
Quanta sit differentia utriꝰq loci lectori existimandu
relinquo.
Utq uolans alte raptũ cu fulua draconẽ
Fert aquila implicuit pedes atq unguib hesit
Sauciꝰ at ẜpens sinuosa uolumĩa uersat
Arrectusq horret squãmis & sibilat ore
Ardiuis ĩ surgens illa haud minꝰ urget ab unco
Luctantẽ rostro simul ethera u̾berat alis.
Uirgilins solã aquile predã refert. nec homerice aquile
omen aduernt: que & sinistra ueĩens uincenti prohi¬
bebat accessum. Et accepto a captiuo ẜpente morsu p̾dͥa
dolore deiecit. factoq mrpudio solistinio cũ clamore do¬

Expanded text:
Iniicit et saltu supra venabula ferturIniicit et saltu supra venabula ferturVidetis in angustum Latinam parabolam sic esse contractam ut nihil possit esse ieiunius, Graecam contra et verborum et rerum copia pompam verae venationis implesse. In tanta ergo differentia paene erubescendum est comparare. Haud aliter Troianconcurrunt; haeret pede pes densusque viro vir. Quanta sit differentia utriusque loci lectori aestimandum relinquo. Vtque volans alte raptum cum fulva draconem fert aquila implicuitque pedes atque unguibus haesit: saucius at serpens sinuosa volumina versat, arrectisque horret squamis et sibilat ore arduus insurgens, illa haud minus urguet obunco luctantem rostro, simul aethera verberat alis.irgilius solam aquilae praedam refert, nec Homericae aquilae nomen advertit, quae et sinistra veniens vincentium prohibebat accessum et accepto a captivo serpente morsu praedam dolore deiecit, factoque tripudio sollistimo cum clamore do
Abbreviated transcription (Latin):
Ille cũ marino metu & littoris fluctus ab mitio descri¬
bit hoc iste p̾teruolat. deinde quid ait ille
incremẽto suo ait sublime cirruatos littorib illidi. &
asꝑginem collecte sordis expuẽ. quod nuilla exp̾ssuis¬
pictura signaret. Uester mare a fundo ad ethera usq
perducit.
Dixerat idq ratũ stigii ꝑ flumia fratris
Per pice tortentis atraq uoragine npas
Anuit & totũ nutu tremefecit olimpũ.
Fidias cũ iouẽ olimpiu fingeret int̾rogatus de quo ex
diuinã mutuaretur effigiem respondit arche typum
iouis in his se trib homeri u̾sib muei̾ssẽ.¬
Na de supciliis & crinib totũ se iouis iultũ collegissẽ
quod utrũq uidetis a uirgilio p̃termissu. Sane concus¬
sum ohmpi maitus maiestatẽ non tacuit. lusuirandus
uo ex alio homeri loco sumpsit ut traslationis sterilitas
hac adiectione compẽsaret᷑.
densa uenatũ septa corona.
Contra tela furit sese haud nescia morti

Expanded text:
Ille cum marino motu et litoreos fluctus ab initio descriIlle cum marino motu et litoreos fluctus ab initio describit, hoc iste praetervolat. Deinde quod ait ille:incremento suo ait in sublime curvatos litoribus inlidi, et aspictura signaret, vester mare a fundo ad aethera usque perducit. Dixerat idque ratum Stygii per flumina fratris per pice torrentis atraque voragine ripas adnuit et totum nutu tremefecit Olympum.idias, cum Iovem Olympium fingeret, interrogatus, de quo exemplo divinam mutuaretur effigiem, respondit archetypum Iovis in his se tribus Homeri versibus invenisseNam de superciliis et crinibus totum se Iovis vultum collegisse. Quod utrumque videtis a Virgilio praetermissum. Sane concussum Olympum nutus maiestate non tacuit: iusiurandum vero ex alio Homeri loco sumpsit, ut translationis sterilitas hac adiectione conpensaretur. densa venantum septa corona Contra tela furit seseque haud nescia morti
Abbreviated transcription (Latin):
Uiscerib at miẜoꝵ & sanguĩe uescit᷑ atro
Uidi egomet duo de nũo cu corpora nr̃a
Prensa manu magna medio resupinꝰ ĩ antro
frangeret ad saxum
Marrationẽ facti nudã & breuẽ maro posuit. Contra bome¬
ius TaUoC miscuit & dolore narrandi inuidiã crudoli¬
tatis equauit. hinc & Alaidas geminos ĩmania audi goso¬
pora qui manib magnũ rescindere celũ. Adgressi suꝑisq
iouẽ detrudere regnis.¬
Homeeus magnitudĩem corpoꝵ alto latoq dimensus est
& u̾boꝵe ambitu mẽbra depinxit. Ur̃ ait ĩmaria corpora
Nilq ulteriꝰ adiecit mẽsuraꝵ noiã nõ ausus attingere.
llle de cõstruendis montib conatũ insane mollitionis ex¬
pssit. Nic aggressus rescindere dixisse cotentus ẽ celum
postremo latim si loco compares pudenda muenies dif¬
ferentiam.
Huctus uti pͥmo cepit cũ albescere ponto
Paulati sese collit mate. & altius undas
Frigit unde imo cõsurgit ad ethera fundo.¬

Expanded text:
isceribus miserorum et sanguine vescitur atro. Vidi egomet, duo de numero cum corpora nostro prensa manu magna, medio resupinus in antro, frangeret ad saxumarrationem facti nudam et brevem Maro posuit: contra Homerus πάθος miscuit, et dolore narrandi invidiam crudelitatis aequavit. Hic et Aloidas geminos inmania vidi Corpora, qui manibus magnum rescindere caelum Adgressi superisque Iovem detrudere regnisHomerus magnitudinem corporum alto latoque dimensus est et verborum ambitu membra depinxit: vester ait inmania corpora, nihilque ulterius adiecit, mensurarum nomina non ausus attingere. Ille de construendis montibus conatum insanae molitionis expressit: hic adgressos rescindere caelum dixisse contentus est. Postremo locum loco si conpares, pudendam invenies differentiam. Fluctus uti primo coepit cum albescere ponto: Paulatim sese tollit mare et altius undas Erigit, inde imo consurgit ad aethera fundo
Abbreviated transcription (Latin):
re soluo. Nuẽ quia pleraq & omĩa que supradixi in¬
structa anctoritate tragicoꝵ probani. id quoq quid
a Sophocle tractum ẽ adnotabo. In libro eĩ quarto Uir¬
gilias elisam facit. postiͣ ab enea relinquit᷑. uelut ad
facricolaꝵ sagaꝵq carmina &e deuotiones fugiente.
Et inter cetera ait sedandi amoris gratia herbas que¬
sitas. que eneis falcib secarent᷑. Nec res non ne que¬
stione digna est. Unde Uirgilio enee falces ĩ mentes
uenerint: Ponã itaq uirgilianos uersus mox & inde
sophelis: quos maro emulatus est.
Falcib & messe ad lunã querũtur ahenis
Pubentes herbe nigri cũ lacte ueneni.
Sophoeclis autẽ tragedia id de quo querimꝰ etiã titulo prefert.
laiscribit᷑ cĩm piro thomoi in qua medeã describit maleficis
herbus secantẽ. s adũsam ne ui noxii odoris ĩterficeret᷑ ipsi
Et sucum quidẽ herluaꝵ ĩ cados eneos refundentẽ. Ip̃as autes

Expanded text:
re solvo. Nunc, quia pleraque omnia quae supra dixi inre solvo. Nunc, quia pleraque omnia quae supra dixi instructa auctoritate tragicorum probavi, id quoque, quod a Sophocle tractum est, annotabo. In libro enim quarto Virgilius Elissam facit, postquam ab Aenea relinquitur, velut ad sacricolarum sagarumque carmina et devotiones confugientem, et inter cetera ait sedandi amoris gratia herbas quaesitas quae aeneis falcibus secarentur. Haec res non quaestione digna est, unde Virgilio aeneae falces in mentem venerint? Ponam itaque Virgilianos versus, mox et inde Sophoclis quos Maro aemulatus est. Falcibus et messae ad lunam quaeruntur aenis Pubentes herbae nigri cum lacte veneni. Sophoclis autem tragoedia id de quo quaerimus etiam titulo praefert, inscribitur enim Ῥιζοτόμοι: in qua Medeam describit maleficas herbas secantem, sed aversam, ne vi noxii odoris ipsa interficeretur, et sucum quidem herbarum
Abbreviated transcription (Latin):
abstulerat. stygioq caput damnau̾at orco. deinde iris
a uinone missa abscidit ei crinem. & ad orcum refert.
Hanc Uirgilius nõ de nihilo fabula fingit. sicut Aurelius¬
uir alias doctissimꝰ cornutus existimat. qui ad notatione
euasmoĩ apposuit his uersib. u̾ba cornuti. Unde hec histo¬
ria. ut crinis auferendus sit moriẽtib ignorat᷑. sod assu¬
euit poetico more aliqua fingere. ut de aureo ramo hec
Cornutus. S me pudet ꝙ tantus uir grecaꝵ etiã doc¬
tissimus literaꝵ ignorauit Euripidis nobilissĩmã fabulã
alcestim. In hac eĩ fabula ĩ scena orchiis inducit᷑ gladi¬
um gestans. quo crinem abscidat alcestidis. o sic lo¬
quitur.¬
Proditũ est ut opinor. quẽ secutus Uirgilius fabulam
abscindendi crinis induxit. as pĩe tu ant̾ greci
dicunt dis cõsecrare. Unde poeta uester ait ex iridis
ꝑsona. huc ego diti sacram ussa fero. teq isto corpo¬

Expanded text:
abstulerat Stygioque caput damnaverat Orco. Deinde Iris abstulerat Stygioque caput damnaverat Orco. Deinde Iris a Iunone missa abscidit ei crinem et ad Orcum refert. Hanc Vergilius non de nihilo fabulam fingit, sicut vir alias doctissimus Cornutus existimat, qui adnotationem eiusmodi adposuit his versibus: "unde haec historia ut crinis auferendus sit morientibus, ignoratur: sed adsuevit poetico more aliqua fingere ut de aureo ramo." Haec Cornutus. Sed me pudet quod tantus vir, Graecarum etiam doctissimus litterarum, ignoravit Euripidis nobilissimam fabulam Alcestim. In hac enim fabula in scaenam Orcus inducitur gladium gestans quo crinem abscidat Alcestidis et sic loquiturProditum est, ut opinor, quem secutus Virgilius fabulam abscidendi crinis induxerit: ἁγνίσαι autem Graece dicunt dis consecrare, unde poeta vester ait ex Iridis persona: Hunc ego Diti Sacrum iussa fero, teque isto corpo
Abbreviated transcription (Latin):
Et eundẽ pedem nudũ uirgilius quoq dixit. Uestigia
nuda siistri instituere pedis. In qua quidẽ re. quo uo¬
bis studiu nostroꝵ magis comprobet᷑ nõ reticebimus
rem paucissimis notam. Rep̾hensu Euripidẽ ab Aristo¬
tele qui ignorantiã istuis Euripidis fuisse contendit.
Etholos enn nõ leuu pedem nudũ habere. sed dextru
quod ne affirmem potius ꝗͣ probem Aristotelis uerba:
ponam ex libro quẽ de poetis secũdo supͣscripsit. in quo
de euripide loquens sic ait.¬
Cum hec ita sint. uidetis tam̃ Uirgiliu Euripide auc¬
tore ꝗͣ Aristotele uti maluisse. Nam ut hec ignonau̾it
uir tam anxie doctus minime crediderim. fure autẽ
pretulit Euripidem. est eĩm ingens ei cũ grecaꝵ tra¬
gediaꝵ scriptorib familiaritas. quod uł ex p̾cedẽtib
licet uł ex his que mox dicent᷑ opmari. In libro quarto
in describenda elise morte ait.ꝙ ei crinis abscissus esset
his uersib. Nondũ illi flanu ꝓserpina uertice crinẽ

Expanded text:
et eundem pedem nudum Vergilius quoque dixit: "vestigia nuda sinistri instituere pedis." In qua quidem re quo vobis studium nostrorum magis comprobetur, non reticebimus rem paucissimis notam, reprehensum Euripidem ab Aristotele, qui ignorantiam istud Euripidis fuisse contendit, Aetolos enim non laevum pedem nudum habere sed dextrum. Quod ne adfirmem potius quam probem, ipsa Aristotelis verba ponam ex libro quem de poetis secundum scripsit, in quo de Euripide loquens sic aitCum haec ita sint, videtis tamen Vergilium Euripide auctore quam Aristotele uti maluisse, nam ut haec ignoraverit vir tam anxie doctus minime crediderim. Iure autem praetulit Euripiden: est enim ingens ei cum Graecarum tragoediarum scriptoribus familiaritas, quod vel ex praecedentibus licet vel ex his quae mox dicentur opinari. In libro quarto in describenda Elissae morte ait quod ei crinis abscisus esset his versibus: nondum illi flavum Proserpina vertice crinem
Abbreviated transcription (Latin):
mõ turres uocat. mõ describit luce cristaꝵ cgrusco
Nec arboꝵ ut ille similitudinẽ p̾termisit. S ubertus
eam pulchriusq descripsit. Nec hoc neganeri cultius
a marone platum.
Olli dura quies oculos & ferrens urgẽt
ungula rores.
Sanguineos mixtaq cruor caleat᷑ harena
Et luce coruscus ahena
Si quis ebur.
Infandu caput ac terris adnare necesse ẽ
Et sic fata iouis poscunt. hic t̾minus heret
At bello audacis ppłi uexatus & armis
Finib ex terris complexu auulsus iuli
Auxiliũ imploret uideatq indigna sũoꝵ
Fimera nec cu se sub leges pacis inique
Tradiderit regno aut obtuta luce fruat᷑
S cadat ante diem mediaq ĩhumatus harena.¬
Proxima circee radunt᷑ littora terre
Diues in accessos ubi solis filia lucos
Assiduo resonat cantu tectisq supbis
Urit adoratã nocturna in lumiã cedru
Arguto tenues ꝑcurrens pectine telas
Noenio regi quẽ seruali

Expanded text:
modo turres vocat modo describit luce cristarum coruscos: modo turres vocat modo describit luce cristarum coruscos: nec arborum, ut ille, similitudinem praetermisit, sed uberius eam pulchriusque descripsit. Nec hoc negaverim cultius a Marone prolatum: Olli dura quies oculos et ferreus urguet Sungula rores Sanguineos, mixtaque cruor calcatur arenaEt luce coruscus ahenaΑSi quis eburὩςInfandum caput ac terris adnare necesse est: Et sic fata Iovis poscunt, hic terminus haeret: At bello audacis populi vexatus et armis, Finibus extorris, conplexu avulsus Iuli, Auxilium inploret, videatque indigna suorum Funera: nec, cum se sub leges pacis iniquae Tradiderit, regno aut optata luce fruatur, Sed cadat ante diem mediaque inhumatus arenaProxima Circaeae raduntur litora terrae, dives inaccessos ubi Solis filia lucos assiduo resonat cantu tectisque superbis urit odoratam nocturna in lumina cedrum, arguto tenues percurrens pectine telasonio regi quem serva Li
Abbreviated transcription (Latin):
uit quod deerat copie uarietate descriptionis. adiecit.
usu euenit suppositi nimietate caloris. bene ergo se habet
poetice tube cultus oĩa que in hac re eueĩunt ꝯp̾hendẽs
Portamq ducis imꝑio cõmissa recdudũt
Freti armis. ultroq inuitãt menib hostẽ
Ip̃i intus extra ac leua ꝓ turrib astant
Armati ferro & cristis capita alta coruscis
Quales aeree liquẽtia flumĩa circũ
Siue padi rpis. atesim seu ꝓpter amenũ
Cõsurgunt gemine quercus ĩtonsaq celo
Attollunt capita. & sublimi u̾tice nutant.¬
Greci milites polipoetes & leonteus stant ꝓ portis. &
ia mobiles asiu adueĩentem hostẽ. uelut fixe arbores
opperiunt᷑. hactenꝰ ẽ greca descriptio. Uerũ irgiliana
bizian & pandaꝵ portã ultro recludere facit. oblatu¬
ros hosti qd ꝑ uota querebat. ut campos castroꝵ fieret.
ꝑ hoc futurus ĩ hostiu potestate. & geminos heroas

Expanded text:
vit quod deerat copiae varietate descriptionis. Adiecit vit quod deerat copiae varietate descriptionis. Adiecit usu evenit suppositi nimietate caloris. Bene ergo se habet poeticae tubae cultus omnia quae in hac re eveniunt conprehendens. Portam, quae ducis imperio commissa, recludunt Freti armis, ultroque invitant moenibus hostem. Ipsi intus dextra ac laeva pro turribus adstant, Armati ferro et cristis capita alta coruscis. Quales aeriae liquentia flumina circum, Sive Padi ripis Athesim seu propter amoenum, Consurgunt geminae quercus intonsaque caelo Attollunt capita et sublimi vertice nutantGraeci milites Polypoetes et Leonteus stant pro portis, et inmobiles Asium advenientem hostem velut fixae arbores opperiuntur. Hactenus est Graeca descriptio. Verum Virgiliana Bitian et Pandarum portam ultro recludere facit oblaturos hosti quod per vota quaerebat, ut compos castrorum fieret, per hoc futuros in hostium potestate: et geminos heroas
Abbreviated transcription (Latin):
Corrpuere. ruũtq effũsi carcere currus
Nec sic ĩmissis aurige undantia loca
Cõcussere uigis proniq in u̾bera pendent.¬
Grauis poeta equoꝵ tm̃ meminit flagro aĩante currẽ¬
tu. licet dici nõ possit elegantiꝰ qͣ quod adiecit pome
cursus. Uerũ maro & cursus de carcere ruentes & cam¬
pos corripiendo precipites mira celeritate descripsit. &¬
accepto breui semine de homerico flagro pinxit aurigas
concutientes lora undantia & pronos in u̾bera penden¬
tes. Nec ulla quadrigaꝵ ꝑtem intactã reliquit. ut eẽt
illi certamis plena descriptio. Magno ueluti cu flãma
sonare. Uirgea suggerit᷑ costis undantis abeni. Exultãt
estu latices furit intus aque nis. fumidis atq alte spu¬
mis exuberat anmis. Nec ia se capit unda uolat uapor
p̾ssit in latims uersib. Tõta rei pompa descripta ẽ. sonuis
tem. Uniꝰ eĩ u̾bi nõ reꝑies similẽ dignitatẽ. compensa¬

Expanded text:
Corripuere, ruuntque effusi carcere currus: Corripuere, ruuntque effusi carcere currus: Nec sic inmissis aurigae undantia lora Concussere iugis, pronique in verbera pendentGraius poeta equorum tantum meminit flagro animante currentium, licet dici non possit elegantius quam quod adiecit ὑψόσ’cursus. Verum Maro et currus de carcere ruentes et campos corripiendo praecipites mira celeritate descripsit, et accepto brevi semine de Homerico flagro pinxit aurigas concutientes lora undantia et pronos in verbera pendentes: nec ullam quadrigarum partem intactam reliquit, ut esset illi certaminis plena descriptio. Magno veluti cum flamma sonore Virgea suggeritur costis undantis aeni, Exsultantque aestu latices, furit intus aquae vis, Fumidus atque alte spumis exuberat amnis. Nec iam se capit unda: volat vapor pressit. In Latinis versibus tota rei pompa descripta est, sonus tem: unius enim verbi non reperiens similem dignitatem, conpensa
Abbreviated transcription (Latin):
litudĩem natoꝵ atq gignentiu ex ip̃o quoq nutrica¬
tu preparans fecit cu ip̃o partu alimonie copia nasci.
Na postꝗͣ sanguis ille opifex ĩ penetralib suis omẽ corpꝰ
effinxit atq aluit. aduentante ia partus tẽpore. Edem
ad corporis materni suꝑna ꝯscendens ĩ natura lactis al¬
bescit. ut iecens natis. idem sit altor qui fuerat fabricator
Quã obrem non fiustra creditũ est. sicut ualeat ad fingẽ¬
dis corporis atq animi similitudĩes uis & natura semĩs
nõ secus ad candẽ rem lactis quoq ingenia & ꝓpnetates
ualere. Neq in hominib id solũ. s in pecudib quoq an¬
madu̾sum. Nam si ouiu lacte edi aut capraꝵ agm forsitan
tam nitentẽq arborẽ si in locũ altoꝵ transferat᷑ suco t̾re
deterioris clanguisse. Ad criminãdos igit᷑ mores defuit
homero quod Uirgilius adiecit.
Non ta p̾cipites buugo certamĩe campũ

Expanded text:
litudinem natorum atque gignentium ex ipso quoque nutricalitudinem natorum atque gignentium ex ipso quoque nutricatu praeparans, fecit cum ipso partu alimoniae copiam nasci. Nam postquam sanguis ille opifex in penetralibus suis omne corpus effinxit atque aluit, adventante iam partus tempore idem ad corporis materni superna conscendens in naturam lactis albescit, ut recens natis idem sit altor qui fuerat fabricator. Quam ob rem non frustra creditum est, sicut valeat ad fingendas corporis atque animi similitudines vis et natura seminis, non secus ad eandem rem lactis quoque ingenia et proprietates valere. Neque in hominibus id solum sed in pecudibus quoque animadversum. Nam si otam nitentemque arborem, si in locum alterum transferatur, suco terrae deterioris elanguisse. Ad criminandos igitur mores defuit Homero quod Virgilius adiecit. Non tam praecipites biiugo certamine campum
Abbreviated transcription (Latin):
austru reflectit. Ded & u̾bo cireu̾spicit uanetate sẽpe
se uicissim conu̾tentis oñdit Homerus gubernatotẽ suu
semel inducit in tuentẽ pliadas quoq ĩ australi regione
sunt. semel boetẽ & arecton. que sũt ĩ septẽtrionali polo.
Nec tibi diua parens gmͣs nec dardanus auctore. Ui¬
Perfide s duris genuit te cautib horrens
Caucasus. hircaneq admorunt ubera tigres:t¬
Plane Uirgilius nõ ꝑtitionẽ solam. sicut ille que seque¬
batur. s educationẽ quoq nutricationis tamqͣ beluale
& asꝑam criminatus est. Addidit eĩ de suo hircaneq
admorũt ubera tigres. quoi̾am indelicet in morib mole¬
scendis magnã fere ꝑtem nutricis ingeniu & natura
lactis tenet. que infusa tenero & mixta pentu semi¬
ni adhue recenti ex hac gemina concretione. Unam
indolẽ configurat. Hinc est ꝙ ꝓuidentia nature simi¬

Expanded text:
austrum reflectit. Sed et verbo "circumspicit" varietatem saepe austrum reflectit. Sed et verbo "circumspicit" varietatem saepe se vicissim convertentis ostendit. Homerus gubernatorem suum semel inducit intuentem Pliadas, quae in sunt, semel Booten et Arcton, quae sunt in septentrionali polo. Nec tibi diva parens, gperfide; sed duris genuit te cautibus horrens Caucasus, Hyrcanaeque admorunt ubera tigresPlene Vergilius non partionem solam, sicut ille quem sequebatur, sed educationem quoque nutricationis tamquam belualem et asperam criminatus est. Addidit enim de suo "Hyrcanaeque admorunt ubera tigres," quoniam videlicet in moribus inolescendis magnam fere partem nutricis ingenium et natura lactis tenet, quae, infusa tenero et mixta parentum semini adhuc recenti, ex hac gemina concretione unam indolem configurat. Hinc est quod providentia naturae simi
Abbreviated transcription (Latin):
Magno cultu in detur disficultatẽ absandende arborre mo¬
lis exp̾ssit. ueꝵ nullo negotio homerica arbor abscindit᷑.
Haud segnis strato surgit palli nurus. & omnes
Explorat uentos atq aurib aera captat
Sidera cũcta notat. tacito labentia celo
Arturũ pliadasq hiadas geminosq triones
Armatũq auro circũspicit orionem.
Gubernator qui explorat celu crebro refsectere ceriucẽ de¬
bet captando de diu̾sis celi regionib securitatẽ sereni. hoc
mire & uelut colorib maro pinxit. Na quia arcturus
uixta septẽtrione ẽ. Taurus uõ ĩ quo hiades. s & orion in
regione austri sunt. Crebrã ceruicis reflexionẽ in palimiro
sidera ꝯsulte descripsit. Arectuꝵ inquit ecce ĩtuet᷑ partem
septẽtrionis. deinde preliadasq hiadas. ecce ad austru flec¬
titur. geminosq triones. Rursus ad septẽtriones uertit
aspectu. Armatuq auro circũspicit oriona. Iteꝵ se ad

Expanded text:
Magno cultu vester difficultatem abscidendae arboreae molis expressit, verum nullo negotio Homerica arbor absciditur. Haud segnis strato surgit Palinurus et omnes explorat ventos atque auribus aëra captat: sidera cuncta notat tacito labentia caelo, Arcturum Pliadasque Hyadas geminosque Triones, armatumque auro circumspicit Oriona.Gubernator qui explorat caelum crebro reflectere cervicem debet, captando de diversis caeli regionibus securitatem sereni. Hoc mire et velut coloribus Maro pinxit. Nam quia Arcturus iuxta septemtrionem est, Taurus vero in quo Hyades sunt, sed et Orion, in regione austri sunt, crebram cervicis reflexionem in Palinuro sidera consulente descripsit. "Arcturum" inquit: ecce intuetur partem septemtrionis; deinde "Pliadasque Hyadas": ecce ad austrum flectitur; "geminosque Triones": rursus ad septemtriones vertit aspectum; "armatumque auro circumspicit Oriona": iterum se ad
Abbreviated transcription (Latin):
gum ducẽ hernicis fuisse.Iulius iginis in libro secũdo
urbiu nõ paucis u̾bis probat. Morem uõ etholis fuisse
uno tantã mõ pede calceato ĩ bellum ire ostendit clarissi¬
mus Euripides scriptor tragicus. In cuiꝰ tragedia que me¬
lenger inscribitur. nũtius inducit᷑ describens quo quis¬
quis habitu fuerit ex ducib qui ad apru capiendu con¬
uenerant. In eo hi u̾sus sunt.¬

Expanded text:
gum ducem Hernicis fuisse Iulius Hyginus in libro secundo gum ducem Hernicis fuisse Iulius Hyginus in libro secundo Urbium non paucis verbis probat. Morem vero Aetolis fuisse uno tantummodo pede calceato in bellum ire ostendit clarissimus scriptor Euripides tragicus, in cuius tragoedia quae Meleager inscribitur nuntius inducitur describens quo quisque habitu fuerit ex ducibus qui ad aprum capiendum convenerant. In eo hi versus sunt
Abbreviated transcription (Latin):
Sunt ĩ libro septimo illi uersus. quib herici populi &. eoꝵ
nobilissimi. ut tuc erat ciuitas anagnia enumerantuꝵ
quos dines anagnia pascit. quos amasene pater. non illis
omnib arma. Nec clipei curtus ue sonant. pars maxima
glancdis. Liuientis plumbi spargit pars spicula gestat. t¬
na manu. fuluosq lupi de pelle galeros. Tegmen habent
capiti uestigia nuda sinistri. Instituere pedis. crudus tegit
altera pero.
Huc morẽ in italia fuisse. ut uno pede caleeato. altero
nudo rretur ad bellũ nusꝗ̃ adhuc ꝙ sciam repperi. D ea
grecoꝵ nõ nullis cõsuetudinem fuisse locupleti auctori¬
fate iam palam facia in qua quidẽ re mirari est poete
huiꝰ occultissima diligentia qui cu legisset hernicos quoꝵ
est anagnia apelasgis oriundos. appellatosq ita apelasgo
quoda duce suo: qui hernicus nominabatur: morem
quem de etholia legerat. hernicis assignauit. qui sunt
uetus coloma pelasgoꝵ. Et hernicũ quidẽ hominẽ pelas¬

Expanded text:
Sunt in libro septimo illi versus quibus Hernici populi et eorum nobilissima, ut tunc erat, civitas Anagnia enumerantur: Quos dives Anagnia pascit, Quos, Amasene pater: non illis omnibus arma, Nec clypei currusve sonant: pars maxima glandes Liventis plumbi spargit, pars spicula gestat Bina manu: fulvosque lupi de pelle galeros Tegmen habent capiti: vestigia nuda sinistri Instituere pedis: crudus tegit altera pero. Hunc morem in Italia fuisse, ut uno pede calceato altero nudo iretur ad bellum, nusquam adhuc, quod sciam, repperi: sed eam Graecorum nonnullis consuetudinem fuisse locupleti auctore iam palam faciam. In qua quidem re mirari est poetae huius occultissimam diligentiam: qui cum legisset Hernicos, quorum est Anagnia, a Pelasgis oriundos, appellatosque ita a Pelasgo quodam duce suo qui Hernicus nominabatur, morem quem de Aetolia legerat Hernicis adsignavit, qui sunt vetus colonia Pelasgorum. Et Hernicum quidem hominem Pelas
Abbreviated transcription (Latin):
na fecibi Naz post precepta que nã res du aleres ate
legentis. aiuii uel auditũ nonaret. Singulos libros aciis
extrinsecus argum̃ti int̾pretatione cõclusit pͥmue
de signis tempestatũ de landatione rustice uite sedm
Et desut tertius ĩ pestilentiã pecoꝵ. Quarti finis
ẽ de orpheo & Aristeo nõ otiosa narratio. Ita in omt̃
opere maronis homerica lucet imitatio. Homerꝰ om̃e
pocsim suã ita sentẽtiis farsit. ut singła ciꝰ &oqdes

Expanded text:
tia fecit. Nam post praecepta, quae natura res dura est, ut tia fecit. Nam post praecepta, quae natura res dura est, ut legentis animum vel auditum novaret, singulos libros acciti extrinsecus argumenti interpositione conclusit, primum de signis tempestatum, de laudatione rusticae vitae secundum, et tertius desinit in pestilentiam pecorum, quarti finis est de Orpheo et Aristaeo non otiosa narratio. Ita in omni opere Maronis Homerica lucet imitatio. Homerus omnem poesim suam ita sententiis farsit ut singula eius
Abbreviated transcription (Latin):
iusueuo enuationis congestionẽ apul bomeleg anius
acdimiratus ita exp̾ssit ut pene eũ dixeu elegantius
transtulisse.
Agmina densent᷑ campis argiuiaq pͥubos
Aurunceq manꝰ retuli ueteresq sicam
Stant gaurane acies &e picti scuta labia.
Qui saltus teberine tuos sacrũq numici
Littus arant rutulosq ex̾cent nomẽ colles.
Circeumq iugũ quis iupiter ansins arus psidere¬
& cetera. Uterq in catalogo suo pͥmo difficilur norb
uł noĩu nãratione infert fabulã uerlib ameniõib.
ut lectoris aĩus recreet᷑. Homerus inter enũandar
regionũ & urbiu noĩa facit locu fabulis. que hor̃o res
sacietatis excludant.¬
Et reliqua quib ꝓtraxit iocũditate Uirgiluis in hoc
secutus auctotẽ ĩ priore catalogo mõ de aduentino m
ae hippolito fabulat᷑. in secudo cignus er fobulqede t̃
sie amenitas intertexta fastidio narrationũ medo t
In om̃ib uo georgicoꝵ libiis bocadẽ suma. eie elegan¬

Expanded text:
ero enumerationis congestionem apud Homerum Maro ammiratus ita expressit, ut paene eum dixerim elegantius transtulisse. agmina densentur campis Argivaque pubes Auruncaeque manus, Rutuli veteresque Sicani; stant Gauranae acies et picti scuta Labici, qui saltus, Tiberine, tuos sacrumque Numici litus arant Rutulosque exercent vomere colles Circaeumque iugum, quis Iuppiter Anxuris arvis praesidet et cetera. Vterque in catalogo suo post difficilium rerum vel nominum narrationem infert fabulam cum versibus amoenioribus, ut lectoris animus recreetur. Homerus inter enumeranda regionum et urbium nomina facit locum fabulis quae horrorem satietatis excludantet reliqua, quibus protraxit iocunditatem. Virgilius in hoc secutus est auctorem in priore catalogo modo de Aventino modo de Hippolyto fabulatur: in secundo Cygnus ei fabula est. Et sic amoenitas intertexta fastidio narrationum medetur. In omnibus vero Georgicorum libris hoc idem summa cum elegan
Abbreviated transcription (Latin):
Nec desut quos iungit noĩe insignib separe. Nec
cogatur lector suspitiones de uarietate appellationis
agitare. Deinde in catalogo suo curauit  irgiliue¬
uitare fastidius. quod homerus alia rõne non canit. Ea¬
dem figura seꝑe repetita.¬
hic aute uariat uelut dedecus aut crimen uitarns. tepet¬
nonetep mnns ineti bellum totenis asper ab lorauie filuus
houre mxta lansus. post hos insignẽ famae penantona eutr¬
uenit degente sacerdos ꝑbat co huapoliti pitoles. Phes codus
uenot as gemte la anquis diune illi simplicitate & feredas

Expanded text:
nec desinit quos iungit nomine insignibus separare, ne cogatur lector suspiciones de varietate appellationis agitare. Deinde in catalogo suo curavit Virgiliuvitare fastidium, quod Homerus alia ratione non cavit eadem figura saepe repetitaHic autem variat velut dedecus aut crimen vitans repetitionem: primus init bellum Tyrrhenis asper ab oris filius huic iuxta Lausus post hos insignem fama per gramina curia venit de gente sacerdos ibat et Hippolyti proles. Has copias fortasse putat aliquis divinae illi simplicitati praeferenda
Abbreviated transcription (Latin):
Accestis scopulos uos & cyclopea saxa
Experti. reuocate aĩos mestũq timorẽ
Mittite forsan &e hec oli memissẽ uiuabit
Per uarios casus. Et reliqua.
Ulixes ad socios unã cõmemorauit erumnã. Hic ad spe¬
randũ p̃ntis mali absolutionẽ gemini casus hortatur
euentu. Deinde ille obscurius dixit. hic aꝑtius. forlan¬
& hoc olim memisse uiuabit. s ce hoc quod uidet᷑ ad¬
iecit solatii fortioris est suos eĩ nõ tantu exemplo eua¬
dendi s ex spe future felicitatis aiauit ꝑ hos labores nõ
solu sedes quietas. s c regna ꝓmittens hos quoq u̾sus
in spicere libet.
Ac ueluti sũmis antiquã in montib ornũ
Cu ferro abscissa crebrisq bipẽnib instant
Eruere agricole certati illa usq minat᷑
Et tremetacta coma concusso uertice nutat
Uulnerib donec paulatis euicta iuppͥmu

Expanded text:
accestis scopulos, vos et Cyclopea saxa accestis scopulos, vos et Cyclopea saxa experti: revocate animos maestumque timorem mittite; forsan et haec olim meminisse iuvabit. Per varios casus ... et reliqua. Ulixes ad socios unam commemoravit aerumnam: hic ad sperandam praesentis mali absolutionem gemini casus hortatur eventu. Deinde ille obscurius dixit: Καί που et haec olim meminisse iuvabit Sed et hoc quod vester adiecit solatii fortioris est. Suos enim non tantum exemplo evadendi sed et spe futurae felicitatis animavit, per hos labores non solum sedes quietas sed et regna promittens. Hos quoque versus inspicere libet: Ac veluti summis antiquam in montibus ornum Cum ferro accisam crebrisque bipennibus instant Eruere agricolae certatim: illa usque minatur Et tremefacta comam concusso vertice nutat, Vulneribus donec paula
Abbreviated transcription (Latin):
Demisere caput pluuia cui forte grauat᷑.¬
Et hec quidẽ iudicio legentiũ relinquẽda sũt. ut ipsi ex¬
timent quid debeant de utriꝰq collatione sentire. Si tam̃
me cõsulas nõ negabo nõ nũꝗͣ uirgiliũ in transferendo
desius excoluisse ut in hoc loco.
Qualis apes estate noua ꝑ florea rura
Exercet sub sole labor cũ gentis adultos
Educũt fetus aut cũ liquentia mella
Stipant.o. dulces distendũt nectare cellas
Aut onera accipiũt ueĩentu aut agmiẽ facto
Ignanũ fucos pecus a presepib arcent
feruet opus redolentq timo flagrãtia mella
Uides descriptas apes a Uirgilio opifices. ab homero ua¬
gas. Alter discursu & sola uolatus uarietatẽ. Alter ex¬
p̾mit natiue artis offĩciu. In his quoq uerlib maro ex¬
titit locupletior interpres.
O socii neq eĩ ignari sumꝰ ante maloꝵ
O passi grauiora. dabit deus his quoq finẽ
Uos &e scyleam rabiẽ penitusq sonãtes

Expanded text:
Demisere caput, pluvia cum forte gravaDemisere caput, pluvia cum forte gravaEt haec quidem iudicio legentium relinquenda sunt, ut ipsi aestiment quid debeant de utriusque collatione sentire. Si tamen me consulas, non negabo nonnumquam Vergilium in transferendo densius excoluisse, ut in hoc loco: qualis apes aestate nova per florea rura exercet sub sole labor, cum gentis adultos educunt fetos, aut cum liquentia mella stipant et dulces distendunt nectare cellas, aut onera accipiunt venientum aut agmine facto ignavum fucos pecus a praesepibus arcent: fervet opus redolentque thymo fraglantia mellaides descriptas apes a Vergilio opifices, ab Homero vagas: alter discursum et solam volatus varietatem, alter exprimit nativae artis officium. In his quoque versibus Maro extitit locupletior interpres: o socii neque enim ignari sumus ante malorum, o passi graviora, dabit deus his quoque finem. Vos et Scyllaeam rabiem penitusque sonantes
Abbreviated transcription (Latin):
Per patrios manes ꝑ spes surgentis inli
Te precor. hanc aĩam serues natoq patriq
Est domis alta iacent penitꝰ defossa talenta
Celati argenti. sũt auri pondera facti
infectiq mͥ. non hic uictoria tenctu
Uertitur. haud aĩa una dabit discrimiã tanta
Dixerat. eneas ꝯtra cui talia reddit.
Argenti atq auri memoras que magna talẽta
Gnatis parce tuis belli comertia turnus
Sustulit ista pͥor. ia tu palante ꝑempto
Hoc patris anchise manes hoc sentit iulus
Sic fatus galeã leua tenet atq reflexa
Ceruice orantis capulo tenus abdidit ease¬
In pastus stabula alta leo cen sẽpe ꝑagrans
Suadet eĩ uexana fames. si forte fugacẽ
Conspexit caprea. aut surgentẽ ĩ cornua ceruu
łamq adeo rutilu choraca indutꝰ aenis
Horrebat squamis surasq incluserat auro
Tempora ndus adhuc. lateriq accinxerat ense
fulgebatq alta cdecurrens aurens arce.
Purpureus ueluti cu fios sucasus aratro
Languescit moriens lasso ue papauera collo

Expanded text:
Per patrios manis et spes surgentis Iuli te precor, hanc animam serves natoque patrique. Est domus alta, iacent penitus defossa talenta caelati argenti, sunt auri pondera facti infectique mihi. Non hic victoria Teucrum vertitur aut anima una dabit discrimina tanta. Dixerat. Aeneas contra cui talia reddit: Argenti atque auri memoras quae multa talenta, natis parce tuis. Belli commercia Turnus sustulit ista prior iam tum Pallante perempto. Hoc patris Anchisae manes, hoc sentit Iulus. Sic fatus galeam laeva tenet atque reflexa cervice orantis capulo tenus applicat enseInpastus stabula alta leo ceu saepe peragrans, Suadet enim vesana fames, si forte fugacem Conspexit capream aut surgentem in cornua cervum, iamque adeo rutilum thoraca indutus aënis horrebat squamis surasque incluserat auro, tempora nudus adhuc, laterique adcinxerat ensem fulgebatque alta decurrens aureus arce.Purpureus veluti cum flos succisus aratro Languescit moriens, lassove papavera collo
Abbreviated transcription (Latin):
Licet abunde ista sufficiant ad probationẽ moris anti¬
qui. quo ita loquondi usus fuit. ut Achelous cõmime dis
aque nom̃ haberet᷑ tam̃ his quoꝵ etiã Euripidis nobilissi¬
mi tragediaꝵ scriptoris addet᷑ auctoritas. quã idem didi¬
mus gram aticus in his libris quos tpariodor utpͥno atgtos¬

Expanded text:
Licet abunde ista sufficiant ad probationem moris antiqui quo ita loquendi usus fuit ut Achelous commune omnis aquae nomen haberetur, tamen his quoque etiam Euripidis nobilissimi tragoediarum scriptoris addetur auctoritas, quam idem Didymus grammaticus in his libris quos Τραγῳδουμένης
Abbreviated transcription (Latin):
His autẽ duob p̾cipue rem diuinã fieri tauro testis ẽ ip̃e
Uirgiluis. Tauꝵ neptimo taurũ tibi pulcher apollo. In
segetẽ ueluti cũ flãma furentib austris. In cidit aut rapi¬
dus montano flumiẽ torrens. Sterut agros. sternit sa¬
ta leta boũq labores. Prxcipitesq trahit siluas: stupet in¬
ieius alto. Accipiens sonitũ saxi de u̾tice pastor.¬
Et duas parabolas temerauit ut unã faceret trabens hĩc
ignẽ inde torrentẽ & dignitatẽ neutriꝰ impleuit.
Adu̾si rupto ceu qͦnda turbine uenti
Confligunt. Zephirusq nothusq & decus eois
Eurus equis stridũt silue seuitq tridenti
Spumeus atq uno nereus ciet equora fundo.¬
Demet huic uitiu qđ supuis ĩcurrit de duab grecis pa¬
rabolis unã dilucidiꝰ ꝯstruendo.
Prosequit᷑ surgens a puppi uentus eũtis.¬

Expanded text:
His autem duobus praecipue rem divinam fieri tauro testis est ipse Virgilius: Taurum Neptuno, taurum tibi, pulcher Apollo. In segetem veluti cum flamma furentibus Austris Incidit, aut rapidus montano flumine torrens Sternit agros, sternit sata laeta boumque labores, Praecipitesque trahit silvas, stupet incscius alto Accipiens sonitum saxi de vertice pastorEt duas parabolas temeravit, ut unam faceret, trahens hinc ignem inde torrentem, et dignitatem neutrius inplevit. Adversi rupto ceu quondam turbine venti Confligunt, Zephyrusque Notusque et laetus Eois Eurus equis: stridunt silvae, saevitque tridenti Spumeus atque imo Nereus ciet aequora fundodem et hic vitium quod superius incurrit de duabus Graecis parabolis unam dilucidius construendo. Prosequitur surgens a puppi ventus euntes
Abbreviated transcription (Latin):
Est autẽ huiꝰ u̾sus hic sensus si ꝑ solu puluereu forte cur¬
ratur ubi pes fuerit de terra currẽte sublatus. uestigiu
sine dubio signatũ uidet᷑. Et tam̃ celeriꝰ cogitatione pul¬
uis. qui ictu pedis fuerat excussus uestigio supfundit᷑.
Ait ergo diuinꝰ poeta. ita ꝓximũ fuisse qui sequebat᷑.
ut occuparet añcedentis uestigiu. ante q̃ pulus ei super¬
funderet᷑. At h ur̃ uidet᷑ idem significare cupiens ꝙ ait
calcezq terit ia calce diores
Uide &e in hoc homeri cultu
ceruicẽ inflexam posuit
Hos quoq u̾sus si uidet᷑ comparemꝰ¬

Expanded text:
Est autem huius versus hic sensus: Si per solum pulvereum forte curratur, ubi pes fuerit de terra a currente sublatus, vestigium sine dubio signatum videtur: et tamen celerius cogitatione pulvis qui ictu pedis fuerat excussus vestigio superfunditur. Ait ergo divinus poeta ita proximum fuisse qui sequebatur, ut occuparet antecedentis vestigium antequam pulvis ei superfunderetur: at hic vester idem significare cupiens quid ait? Calcemque terit iam calce Diores Vide et in hoc Homeri cultum:Cervicem inflexam posuit Hos quoque versus, si videtur, conparem
Abbreviated transcription (Latin):
Nemĩstis eĩ diue & memorare potestis.¬
Clamores simul horrendos ad sidera tollit
Qualis mugitus fugit cũ saucius ara
Taurus. & ĩcertam excussit ceruice securi.¬
Inspecto hic utriꝰq filo qͣnta distantia dep̾hendes. Sed
nec hoc minus eleganter ꝙ de tauro ad sacrificia tracto
loquens memĩt &e apollinis

Expanded text:
nistis enim, divae, et memorare potestisClamores simul horrendos ad sidera tollit: Qualis mugitus, fugit cum saucius aram Taurus et incertam excussit cervice securiInspecto hic utriusque filo quantam distantiam deprehendes? Sed nec hoc minus eleganter, quod de tauro ad sacrificium tracto loquens meminit et Apollinis
Abbreviated transcription (Latin):
Qualis era cũ pͥma acie p̾neste sub ip̃a
Straui. scutoꝵ q icendi iuictor aceruos
Et regẽ acerrimu dextra sub tartara misi
Nascenti cui tris aĩis feronia mater
Horrendũ dictu dederat terna arma mouẽda
Ter leto sternendus erat. cui tũc tam̃ omĩs
Abstulit hec aĩas dextra. & totdẽ exuit armis
Quali sub ceceam ꝑfũsus lucifer unda
Quẽ uenus añ alios astroꝵ diligit ignes
Extulit os sacrũ celo tenebrasq resoluit
En ꝑfecta mei ꝓmissa ꝯuigis arce
Munera. ne mox aut laurẽtis nate supbos
Aut acre dubites in p̾lia poscere turnu
Dixit. & amplexus nati cytherea petiuit
Arma sub adu̾sa posuit radiantia quercu
Ille dee donis & tanto letus honore
Impleri nequit. atq oculos ꝑ singula uoluit.

Expanded text:
is eram, cum primam aciem Praeneste sub ipsa Stravi, scutorumque incendi victor acervos, Et regem hac Erimum dextra sub Tartara misi! Nascenti cui tris animas Feronia mater, Horrendum dictu, dederat, terna arma movenda; Ter leto sternendus erat: cui tunc tamen omnis Abstulit haec animas dextra et totidem exuit qualis ubi Oceani perfusus Lucifer unda, quem Venus ante alios astrorum diligit ignis, extulit os sacrum caelo tenebrasque resolviterfecta mei promissa coniugis arte munera, ne mox aut Laurentis, nate, superbos aut acrem dubites in proelia poscere Turnum." Dixit et amplexus nati Cytherea petivit, arma sub adversa posuit radiantia quercu. Ille deae donis et tanto laetus honore impleri nequit atque oculos per singula volvit
Abbreviated transcription (Latin):
Qualis ubi aut leporẽ aut candẽti corpore cignũ
Sustulit alta petens pedib iouis armiger uncis
Quesitũ aut matri multis balatib agnũ
Martius a stabulis rapuit lupus. undiq clamor
Tollit᷑ innadũt & fossas aggere complent.
Et quia non ẽ erubescendu Uirgilio si minorẽ se home¬
ro. uł ip̃e fateat᷑. dica in quib mͥ uisus sit gracilior auctor.
Tũc caput orãtis neꝗcꝗͣ & multa parãtis
Dic̾ẽ de turpat terre trũcuq reliquit
Hi duo u̾sus de illo transsati sunt.
tuit conatus maronis accedẽ. in currili certamĩe home¬
rus alteꝵ currũ paululũ añcedente. & alteꝵ pene
ꝯunctu sequẽdo qua luce signauit.¬

Expanded text:
Qualis ubi aut leporem aut candenti corpore cycnum sustulit alta petens pedibus Iovis armiger uncis, quaesitum aut matri multis balatibus agnum Martius a stabulis rapuit lupus: undique clamor tollitur, invadunt et fossas aggere complent.Et quia non est erubescendum Virgilio si minorem se Homero vel ipse fateatur, dicam in quibus mihi visus sit gracilior auctore. Tunc caput orantis nequicquam et multa parantis Dicere deturbat terrae, truncumque reliquit Hi duo versus de illo translati sunt: tuit conatus Maronis accedere. In curuli certamine Homerus alterum currum paululum antecentem et alterum paene coniunctum sequendo qua luce signavit
Abbreviated transcription (Latin):
S uos o lete ferro qui scindere uallum
Apparat. & mecũ inuadit trepidantia castra
Quod supest leti bene gestis corpora reb
Pracurate uiri & pugnam sperate parari
Auratũ mira quẽ fecorat arte licaon
Gnosuis. atq habilẽ uagina aptarat eburna
Dat nso mnesteus pellem horrentisq leonis
Exiuiuas galeam fidus ꝑmutat aletes
Protmꝰ armati incedũt. quos oĩs euntis
Primoꝵ manꝰ ad portas uiuenũq senũq
Prosequit᷑ uotis nec nõ o pulcher iulus
Egressi suꝑant fossas. noctisq ꝑ umbrã
Castra inimica petũt multis tam̃ ante futuri
Exitio passim sommo uitamq ꝑ berba
Corpora fusa uident arectos littore crsus.
Inter lora rotasq uiros simul arma iacere
Uina simul. prior hirtacides sic ore lecutus
Euriale audendũ dextra. nisc ip̃a uocat res.
Hac iter est tuc qua manꝰ se actolle̾ nobis
A tergo possit custodi. & consule longe
Hec ego uasta dabo. & recto te limite duca.

Expanded text:
 vos, o lecti, ferro qui scindere vallum apparat et mecum invadit trepidantia castraQuod superest, leti bene gestis corpora rebus Procurate, viri, pugnam spauratum, mira quem fecerat arte Lycaon Cnosius atque habilem vagina aptarat eburna. Dat Niso Mnestheus pellem horrentisque leonis exuvias, galeam fidus permutat Aletes. Protinus armati incedunt, quos omnis euntis primorum manus ad portas iuvenumque senumque prosequitur votis nec non et pulcher IulusEgressi superant fossas noctisque per umbram castra inimica petunt, multis tamen ante futuri exitio. Passim somno vinoque per herbam corpora fusa vident, arrectos litore currus, inter lora rotasque viros, simul arma iacere, vina simul. Prior Hyrtacides sic ore locutus: Euryale, audendum dextra; nunc ipsa vocat res. Hac iter est. Tu, ne qua manus se attollere nobis a tergo possit, custodi et consule longe; haec ego vasta dabo et lato te limite ducam.
Abbreviated transcription (Latin):
At uenus obscuro gradientis aere sepsit
Et multo nebule circũ dea fudit amictu
Corñẽ ne quis eos neu quis continge̾ possẽt
Molliri ue morã. aut ueĩendi poscere causas.
Qualis in eurore ripis aut ꝑ uga cynti.
Excet diana choros. quã mille secute
łinc atq hinc glomerant᷑ oreades illa ꝑhaemis
fert humero gradiensq deas supeminet onnies
Latone tacitu ꝓtemptant gaudia. pectus
Talis erat dido talez se leta ferebat.¬
Nestitit eneas claraq in luce resulsit.
O humerosq deo similis. naq ip̃a decora
Cesariẽ nato genitrix. lumenq uiuente
Purpureũ. &. letos cculis afflarat honores
Quale manus addũt ebori decus. aut ubi flauo
Argentũ paruis. uł lapis circũdat᷑ auro.¬

Expanded text:
At Venus obscuro gradientes aere sepsit, Et multo nebulae circum dea fudit amictu, Cernere ne quis eos, neu quis contingere posset, Molirive moram aut veniendi poscere causas.Qualis in Eurotae ripis aut per iuga Cynthi exercet Diana choros, quam mille secutae hinc atque hinc glomerantur oreades; illa pharetram fert umero, gradiensque deas supereminet omnis: Latonae tacitum pertemptant gaudia pectus: talis erat Dido, talem se laeta ferebatestitit Aeneas claraque in luce refulsit Os humerosque deo similis. Namque ipsa decoram Caesariem nato genitrix lumenque iuventae Purpureum et laetos oculis adflarat honores: Quale manus addunt ebori decus, aut ubi flavo Argentum Pariusve lapis circumdatur auro
Abbreviated transcription (Latin):
tonderat hasta. Et cu ille genila amplectens nitam¬
supplex petisset. Respondit belli comertia turnꝰ abstulit
ista prior. ia tu palante pempto. S & insultatio i¬
Achillis in ip̃m licaonẽ ia ꝑemptu.In tarquitiu a ma¬
& cetera. At hic noster. istic mic metuẽde iace & re¬
liqua. Et si uultis me & ip̃os ꝓferre uersus. Ad u̾bum
pene translatos licet omnes p̾sens memoria nõ sugge¬
rat. tam̃ qui se dederint obiuos. ad notabo
usus ide tamen dixit.
Ad duxit longe donec curuata coirent
Inter se capita & manib ia tange̾t equis
Celu undiq & undiq pontus.
Curuata ĩmollis faciem circu̾stetit unda.
Et de tartaro ille ait.
Bis patet in preceps tantũ tenditq sub umbras
Iuãtus ad etheriu celi suspectus olimpũ¬

Expanded text:
tenderat hastam, et cum ille genua amplectens tenderat hastam, et cum ille genua amplectens supplex vitam petisset, respondit, belli commercia Turnus sustulit ista prior iam tum Pallante perempto. Sed et insultatio Achillis in ipsum Lycaonem iam peremptum in Tarquitium a Maet cetera, at hic vester: istic nunc, metuende, iace, et reliqua. Et si vultis me et ipsos proferre versus ad verbum paene translatos, licet omnes praesens memoria non suggerat, tamen qui se dederint obvios adnotabo. Νusus idem tamen dixit: adduxit longe, donec curvata coirent inter se capita et manibus iam tangeret aequis, caelum undique et undique pontus.Curvata in molis faciem circumstetit unda. Et de Tartaro ille ait: Bis patet in preceps tantum tenditque sub umbras, Quantus ad ethereum celi suspectus Olimpu
Abbreviated transcription (Latin):
respondẽt. la prelia iliadis & uulneꝵ nõ sine disciplie
ꝑfectione descriptio. & enu̾atio auxilioꝵ duplex ꝙ fabri¬
catio armoꝵ & ludicri certamĩs uarietas ictumq inter
reges & eruptũ fẽdus & speculatio nocturna & legatio
reportans a diomede reppulsa Achilis exemplo. Et su ꝑ
palante ut patroclo lam̃tatio & alterratio ut achilis ꝙ
agamenonis ita drancis atq turni. ut achillis & hecto¬
cõmodu cegitat pugna singularis enee atq turm. ut
achillis & hectoris. & captiui imteriis destinati. ut
illic patrocli. hic palantis sulmone creatos. quatuor
hio uiuenes totide quos educat ufeus uiuentes rapit
inferias: quos ĩ molet umbris. Iuid qđ pro licaone
homerico qui inter fugientes dep̾hensus non mirũ
si ad preces cõfugerat. Nec tam̃ achilles ꝓpter oecisi
patroeli dolorẽ peꝑcit: Simili cõditione magus ĩ me¬
dio tumultu subornatꝰ est. Inde mago ꝓcul infesta con¬

Expanded text:
respondent. Iam praelia Iliadis et vulnerum non sine disciplinae respondent. Iam praelia Iliadis et vulnerum non sine disciplinae perfectione descriptio et enumeratio auxiliorum duplex et fabricatio armorum et ludicri certaminis varietas ictumque inter reges et ruptum foedus et speculatio nocturna et legatio reportans a Diomede repulsam Achillis exemplo, et super Pallante ut Patroclo lamentatio, et altercatio ut Achillis et Agamemnonis ita Drancis et Turni, utrobique ecommodum cogitabat— pugna singularis Aeneae atque Turni ut Achillis et Hectoris, et captivi inferiis destinati, ut illic Patrocli, hic Pallantis: Sulmone creatos quattuor hic iuvenes, totidem quos educat Vfens, viventes rapit, inferias quos immolet umbris. Quid quod pro Lycaone Homerico, qui inter fugientes deprehensus non mirum si ad preces confugerat, nec tamen Achilles propter occisi Patrocli dolorem pepercit, simili condicione Magus in medio tumultu subornatus est? Inde Mago procul infestam con