comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
turq oĩ mõ muneri nõ ut ꝙ¬
q se proferat u̾bũ occupet lo¬
cũ q̃ quid̾ ut diligẽtiꝰ exequa¬
mur repetẽda sepius erũt scͥ¬
torẽ proxima. Nã p̾t̾ id ꝙysic
melius iuguntur priorib
sequẽtia.calor quo ille cogira¬
tionis qui scͥbedi morarefixit
recipit ex ĩ tegro uires et ue¬
lut repetito spatio sumit ĩpe¬
tũ ꝙ ĩ certannĩe saliẽdi fieri
uidemꝰ ut conatũ lõgiꝰ petãt
et ad illud quocõtẽdit᷑ spati¬
ũ cursũ ferãtur ut q̃ ĩ iaculã¬
do brachia reducimus et expł¬
suri tela neruos retro tẽdimꝰ
int̾im tñ si fie̾t flatꝰ dada sũt ur¬
adumos ĩdulgẽna illa nõ faliat

Expanded text:
turque omni modo numeri, non ut qturque omni modo numeri, non ut quodque se proferet verbum occupet locum. quae quidem ut diligentius exsequamur, repetenda saepius erunt scriptorum proxima. nam praeter id quod sic melius iunguntur prioribus sequentia, calor quoque ille cogitationis, qui scribendi mora refrixit, recipit ex integro vires et velut repetito spatio sumit impetum; quod in certamine saliendi fieri videmus, ut conatum longius petant et ad illud, quo contenditur, spatium cursu ferantur; utque in iaculando brachia reducimus et expulsuri tela nervos retro tendimus. interim tamen, si feret flatus, danda sunt vela, dum nos indulgentia illa non fallat
Abbreviated transcription (Latin):
‸ et fidelius cõtinet. Nã sũ hac
quidẽ cõscĩa/ illa ip̃a ex tẽpore
dicẽdi facultas ĩanẽ u̾o loqͥ¬
citatẽ dabit et u̾ba ĩ labris nas¬
cẽtia illic radices illic fũdam̃¬
ta sũt illic opes uelut sãctiore
quodã erario cõdice u̾de ad so¬
itos quo casus cũ res exigẽr
proferãtur. uires faciamꝰ ãce
oĩa q̃ sufficiãt labori certami¬
 nũ et usu nõ exhauriãt. Ni¬
chil eĩ reꝵ ip̃a natura uoluit
magnũ effici cito ip̃a p̃̾posuit.¬
q pulch̾rimo cuiq oꝑi diffi¬
cultatẽ q̃nascẽdi quo hãc fe¬
cerit legẽ ut maiora aĩalia
diutius uiscerib patẽtis cõ¬
tinerẽtur. s cũ sit dupłx q̃o cꝭ¬
hĩc ordinẽ sequar sit pͥo uł rar¬
dus dũ diligẽ̾s stilus quera¬
 mus optima nec protinus ofꝰ¬
ferẽtib se gaudeamꝰ ad hibeat᷑
iudiciũ intuẽtis disposirio pro¬
batis. dilectus eĩ reꝵ u̾boꝵq a:¬
da. pꝰ sb̾eat rõ collocãdi uerseri¬

Expanded text:
hac quidem conscientia ipsa illa ex tempore dicendi facultas inanem modo loquacitatem dabit et verba in labris nascentia. illic radices, illic fundamenta sunt, illic opes velut sanctiore quodam aerario conditae, unde ad subitos quoque casus, cum res exiget, proferantur. vires faciamus ante omnia, quae sufficiant labori certaminum et usu non exhauriantur. nihil enim rerum ipsa natura voluit magnum effici cito praeposuitque pulcherrimo cuique operi difficultatem; quae nascendi quoque hanc fecerit legem, ut maiora animalia diutius visceribus parentis continerentur. sed cum sit duplex quaesthinc ordinem sequar. sit primo vel tardus dum diligens stilus, quaeramus optima nec protinus offerentibus se gaudeamus, adhibeatur iudicium inventis, dispositio probatis. delectus enim reruda. post subeat ratio collocandi versen
Abbreviated transcription (Latin):
rãdũ ẽ ut ꝙͣ optĩe dicamꝰ dicẽdũ
tñ pro facultate. ad ꝓfc̃m eĩ opꝰ ẽ
studio nõ ĩdignatiõe.ut possimꝰ &
scribe̾ et iã plura et celerius nõ ex̃¬
citatõ mõ p̾stabit ĩ qua sine du¬
bio multũ ẽ ser etiã rõ.si nõ resu¬
pim spectãtesq rectũ ⁊ cogitatõm
ceat ꝙ sit tẽpꝰ. qui indicis aĩmꝰ ĩ¬
tuiti hũano quodã mõ ad scͥbẽdũ
accesserimꝰ sic nobis et inria et q̃

Expanded text:
randum est ut quam optime dicamus; dicendum randum est ut quam optime dicamus; dicendum tamen pro facultate. ad profectum enim opus est studio non indignatione. ut possimus autem scribere etiam plura et celerius, non exercitatio modo praestabit, in qua sine dubio multum est, sed etiam ratio; si non resupini spectantesque tectum et cogitationem ceat, quod sit tempus, qui iudicis animus intuiti, humano quodam modo ad scribendum accesser
Abbreviated transcription (Latin):
ligẽtiã putãt face̾ s̾ scͥbẽdi diffi¬
cultatẽ ut promptũ ẽ dre utro spͨ¬
taire ualidiꝰ putẽ quib oĩa sua pla¬
cẽt ã quib nichił accĩt eĩ ⁊̃ ĩgeiosis
adolescẽtib frequẽt̾ ut labores ꝯsũ¬
ma̾t᷑ et ĩ silẽtiũ usq descẽdãt n¬
mia bene dicẽdi cupidirare qua de¬
re memini nairasse mͥ iuliũ scd̃m il¬
lũ equalẽ meũ atq ame ut notũ
ẽ familiarit᷑ amatũ mire facũdie
uirũ infinite tñ cure quid eẽt sͥa
parruo suo dictũ. is fuit iuliꝰ florus
cos disertus es pignuos illa ꝓpĩqui¬
tute s̃ cñ fecũdũ scole ad huc oꝑa¬
pĩ crastẽ forte uidisset. ĩ t̾rogauit
q̃ cã frõtis tã ad diute nec dissiła¬
uit adolescẽs tertiũ iã diẽ eẽ ꝙ oĩ
labore mati̾e ad scͥtẽdũ destĩate
no ĩueniret exordiũ quo s̾ͥ nõ pͥseꝰ¬
p̾sens tm̃ dolor. s ⁊̃ desꝑatio ĩ post̾ũ
fiet. tã florus arridẽs nuĩꝙͥͦ tu ĩꝗd¬

Expanded text:
tiam putant facere sibi scribendi difficultatem. nec promptum est dicere, utros peccare validius putem, quibus omnia sua placent an quibus nihil. accidit enim etiam ingeniosis adolescentibus frequenter, ut labore consumantur et in silentium usque descendant nimia bene dicendi cupidiium Secundum illum, equalem meum atque a me, ut notum est, familiariter amatum, mire facundie virum, infinite tamen cure, quid esset sibi a patruo suo dictum. 14 Is fuit Iulius Floruscos disertus et dignus illa propinquitate. Is cum Secundum, scole adhuc operatum, tristem forte vidisset, interrogavit que causa frontis tam obducte; nec dissimulavit adolescens tertium iam diem esse, quod omni labore materie ad scribendum destinate non inveniret exordium; quo sibi non presens tantum dolor, sed etiam desperatio in posterum fieret. Tum Florus arridens: ‘Nunquid tu’ i
Abbreviated transcription (Latin):
eẽt pitura nͥ q̃ lineas mõ ex¬
tremas u̇bre ꝙͣ corꝑa ĩ sole fe¬
cissẽt cirrũscribe̾t. ¶ ac si oĩa
ꝑcẽseas nulla sit ars qualis
inuẽta ẽ nec int̾ initiũ stetit.
nͥ forte nr̃a potissimũ tẽꝑa dãp¬
namꝰ huius ĩfelicitatis ut
nũc demũ nicħ crescat. Nich
ã crescit sola imitatiõe. ꝙ si pͥ¬
orib adice̾ fas nõ ẽ qu̾o spera¬
re possumus illũ oratorẽ ꝑ fec¬
tũ cũ ĩ hiis quo maximos ad¬
huc nouimꝰ nẽo sit ĩuẽtꝰ ĩq ͦ
nichil aut desidẽtur aut rep̾¬
hẽdatur.sec ⁊̃ qui sũma nõ
appere̾nt cõtedẽ potius ꝙͣ se¬
qui debent. Nã qui ut pͥor sit
bit. eũ u̾o nemo põt equare cuiꝰ
uestigus sͥutiq insistẽdũ pu¬
tat. necesse ẽ eĩ sẽꝑ sit postĩor qͥ
ẽ plus face̾ ꝙ id ẽ. tãtã eĩ dif¬
ficultatẽ ht̃ siłitudout ne ip̃a
quidẽ na ĩ ħ ita eualu̾it ut nõ
res q̃ simillime uideãt᷑ discri¬

Expanded text:
esset pictura, nisi quae lineas modo exesset pictura, nisi quae lineas modo extremas umbrae, quam corpora in sole fecissent, circumscriberet. Ac si omnia percenseas, nulla sit are qualis inventa est, nec intra initium stetit: nisi forte nostra potissimum tempora damnamus huius infelicitatis, ut nunc demum nihil crescat. nihil autem crescit sola imitatione. quodsi prioribus adiicere fas non est, quomodo sperare possumus illum oratorem perfectum? cum in his, quos maximos adhuc novimus, nemo sit inventus, in quo nihil aut desideretur aut reprehendatur. sed etiam qui summa non appetent, contendere potius quam sequi debent. nam qui hoc agit it «nemo potest equare, cuius vestigiis sibi utique insistendum putat; necesse est enim semper sit posterior qui est plus facere, quam idem. Tantam enim difficultatem haber similitudo, ut ne ipsa quidem natura in hoc ita evaluerit, ut non res quae simillimae videantur, discri
Abbreviated transcription (Latin):
tẽporib illis q̃ sine exẽplo fu̾ũt.
si hõies nichil nͥ ꝙiã cognouissẽt
faciendũ sͥ aut cogitãdũ putas¬
sẽt nẽpe nichil fuisset ĩuẽtũ. cur
te nõ fu̾it.ã illi rudes sola mẽtis
naͣ ducti sũt ĩ ħ ut tã multa gri̾a¬
rẽt nos ad querẽdũ nõ eo ipõ cõci¬
tem ᷑ ꝙ certe scimꝰ ĩueĩsse eos qui
quesierũt. et cũ illi quinullũ cuiꝰ¬
q rei hũerũt magr̾m płima ĩ pos¬
teros tradid̾ũt nobis usus aliaꝵ
rerũ ad erudiẽdas alias nõ ꝓderit
s nicħ hẽbimꝰ nͥ benefieii alieni¬
¶ Quẽad̾m qͥa pictores ĩ id solu
studẽt ut describe̾ tabulas mẽ¬
suris aclineis sciant. Tur¬
pe etiã illud ẽ cõtẽtũ ẽẽ id cõ¬
sequi ꝙ imiteris. Nãrursus
qd erat futurũ si nemo plus
efficisset eo quẽ sequebat᷑ i
chil ĩ poeris supͣ liuiũ ãdro
nicũ nichil ĩ hystoricis supra
põtificũ ãnales hẽremus ra¬
tib ad huc nauigaremꝰ nõ

Expanded text:
plo fuerunt, si homines nihil, nisi quod iam cognovissent, faciendum sibi aut cogitandum putassent? nempe nihil fuisset inventum. cur ante non fuerit? An illi rudes sola mentis natura ducti sunt in hoc ut tam multa generarent, nos ad quaerendum non eo ipso concitemur, quod certe scimus invenisse eos qui quaesierunt? et cum illi, qui nullum cuiusquam rei habuerunt magistrum, plurima in posteros tradiderunt, nobis usus aliarum rerum ad eruendas alias non proderit, sed nihil habebimus nisi beneficii alieni? quemadmodum quidam pictores in id solum student, ut describere tabulas mensuris ac lineis sciant. turpe etiam illud est, contentum esse id consequi quod imiteris. nam rursus quid erat futurum, si nemo plus effecisset eo quem sequebatur? nihil in poetis supra Livium Andnicum, nihil in historiis supra Pontificum annales haberemus: ratibus adhuc navigaremus: non
Abbreviated transcription (Latin):
at ꝙͣ oroes ꝙ in illis uera ĩ hiis
assimulata mat̾ia ẽ. ¶ adde ꝙr
ea q̃ ĩ oratore maxima sũt imi¬
 tabłia nõ sũt ⁊̃ gemũ ĩuentio
uis racilitas et quid qd arte
pedes mire ase qͥ legͣn̾t effin¬
giarbitrãt᷑ et cũ uba int̾ridãt
tertissia sit regula ĩ cõsuetu¬
dine ea q̃ nõ sua natura sint
bona ant mala. Nã ꝑ se somi
aut secus collotata sũt et cõ¬
poĩtio tũ reb accomodatasit
tũ ip̃a uarierate gratissĩa.qua¬
pp̃ ey actusino uudicio cirta
hãc ꝑtẽ studioꝵ examinãda

Expanded text:
 quod in illis vera, in his adsimulata materia est. adde quod ea, quae in oratore maxima sunt, imitabilia non sunt, ingenium, inventio, vis, facilitas et quidquid artepedes, mire a se, quae legerunt, effingi arbitrantur; cum et verba intercidant certissima sit regula in consuetudine, eaque non sua natura sint bona aut mala nam per se soni aut secus collocata sunt, et compositio cum rebus accommodata sit, tum ipsa varietate gratissima. quapropter exactissimo iudicio circa hanc partem studiorum examinanda
Abbreviated transcription (Latin):
rustici ꝓbarã exꝑimẽto culturã ĩ
exẽplum ĩtuentur. oĩs deniq dis¬
cipline initia ad propo̾itũ sͥ p̾scp¬
tũ formari uidemꝰ et hercule ne¬
cesse ẽ aut siłes aut dissiles bonis
simꝰ. siłem raro natura p̾stat fre¬

Expanded text:
rustici probatam experimento culturam in exemplum intuentur; omnis denique disciplinae initia ad propositum sibi praescriptum formari videmus. et hercule necesse est aut similes aut dissimiles bonis sirus. similem raro natura praestat, fre
Abbreviated transcription (Latin):
x hiis ceterisq lectione dig¬
nis auctorib et u̾borũ sumẽ¬
da copia ẽ et uarietas figuraꝵ et
cõponẽdi rõ tũ ad exemplũ uirtu¬
tũ oĩm mẽs dirigẽda.nec eĩ du¬
bitari põt quin artis pars mag¬
na cõtineat᷑ ĩmitatioe. Nã ut pͥ¬

Expanded text:
x his ceterisque lectione dignis auctoribus et verborum sumenda copia est et varietas figurarum et componendi ratio, tum ad exemplum virtutum omnium mens dirigenda. neque enim dubitari potest, quin artis pars magna contineatur imitatione. nam ut
Abbreviated transcription (Latin):
cione quo famã dicẽdi forciꝰ qrũt
Nã er clamãt ubiq et oia leuata
ut ipĩ uotãt manu emuguit. mł¬
to discursu hane litu iactatione
gestus motu capitis furẽtes iã
collidẽ manus terre pedẽ incurre¬
ic. femur. pectus. frõtẽ cedẽ mire
ad pullatũ circulũ facit cũ ille eru¬
ditus ut ĩ orõe multa sb̾mittere
uariare dispon̾eita ⁊̃ ĩ pronĩci¬
ãdo suũ ciiq eoꝵ q̃ dicer colori
accomodare actũ sciat. et siquid
ppetua obseruatiõe dignũ modes¬
ĩpetus passim timultuẽt᷑. eoso
.qui plus honoris lt̃is tribuerũ
ineptos et ieimos et treyuos
et ĩfimios ut ꝙq u̾bũ cõtume¬
liosissimũ occurrit applła̾nt ue¬
rũ illis quid̾ gratulemur. sine
labore I smerõe sinediscipli¬
na diẜtis. nos quor quãdo et pe¬
piẽdi simins eciã pͥdẽ dep̾cati su¬
mus et in aforo quo dicẽdi cr
honestissimũ fine putabimus
desm̾e dũ desid̾aremur inquire¬
do sc̾bẽdoq talia cõsolem᷑ ꝯtiũ

Expanded text:
endi fortius quaerunt. nam et clamant ubique et omnia levata, ut ipsi vocant, manu emugiunt, multo discursu, anhelitu, iactatione gestus, motu capitis furentes. iam collidere manus, terrae pedem incutere, femur, pectus, frontem caedere, mire ad pullatum circulum facit; cum ille eruditus, ut in oratione multa summittere, variare, disponere, ita etiam in pronuntiando suum cuique eorum, quae dicet, colori accommodare actum sciat, et, si quid sit perpetua observatione dignum, modesimpetus, passim tumultuentur eosque, qui plus honoris litteris tribuerunt, ineptos et ieiunos et trepidos et infirmos, ut quodque verbum contumeliosissimum occurrit, appellent. verum illis quidem gratulemur sine labor, sine ratione, sine disciplina disertis; nos, quando et praecipiendi munus iam pridem deprecati sumus et in foro quoque dicendi, quia honestissimum finem putabamus desinere dum desideraremur, inquirendo scribendoque talia consolemur otium
Abbreviated transcription (Latin):
ant quer sĩe quoꝵ ip̃e quas so¬
las petũt mas eminẽt cũ ora
circa illas sordida et abieita
cicero dicit s plana ĩt tenebras
clariora sũt. iraq ĩgeniosi uocã¬
turut libet dũ tñ cõster cõtu¬
meliose sic laudari desertũ. Nich̾¬
ominꝰ cõfitẽdũ ẽ eciã detrahe doct̾¬
nã aliquid ut limã rudib et cotes
ebetib et uino netustatẽ set incia
detrahit. atq eo solominꝰ ꝙͣ lr̃e ꝑ¬

Expanded text:
ntentiae quoque ipsae, quas solas petunt, magis eminent, cum omnia circa illas sordida et abiecta Cicero dicit, sed plane in tenebris clariora sunt. itaque ingeniosi vocentur, ut libet, dum tamen constet contumeliose sic laudari disertum. nihilominus confitendum est etiam detrahere doctrinam aliquid, ut limam rudibus et cotes hebetibus et vino vetustatem, sed vitia detrahit, atque eo solo minus e
Abbreviated transcription (Latin):
sũt ĩ hac ꝑte qui ĩꝑitos eciãna¬
turałt fallãt.nã et diuisio cũ pni¬
mũ ualeat ĩ tãis spẽm uicium
minuit. et iudia policis maio¬
ra et sparsa cõpoitis in eioliha
iredũt᷑ Est p̃te̾a q̃dã uirtutu
uitiorũq icuia quã maledi¬
cus pro lib̾otemariiis ꝓ forti. ef¬
fusus procopioso accipitur. ina¬
ledicit autẽ ĩcruditsaperisuis
et sepius uł cũ piculo suscepti
litigatoris sirquẽt ecia sugas¬
fert etistares opimonẽ quiali¬
bẽcissĩe hoĩes audiut ea q̃ orẽ bi
no luissent. illud quo alterua
ẽ ĩ elocutione ipã ꝑiculũ minus
uitat conaturq pdite ũde eueit.
nõ nũꝙͣ ut aliquid grãde iue¬
niat qui semꝑ querit ꝙ nimiũ

Expanded text:
t in hac parte, quae imperitos etiam naturaliter fallant; nam et divisio, cum plurimum valeat in causis, speciem virium minuit, et rudia politis maiora et sparsa compositis numerosiora creduntur. est praeterea quaedam virtutum vitiorumque vicinia, qua maledicus pro libero, temerarius pro forti, effusus pro copioso accipitur. maledicit autem ineruditus apertius et saepius vel cum periculo suscepti litigatoris, frequenter etiam suo. adfert et ista res opinionem, quia libentissime homines audiunt ea, quae dicere ipsi noluissent. illud quoque alterum quod est in elocutione ipsa periculum minus vitat conaturque perdite, unde evenit nonnunquam, ut aliquid grande inveniat qui semper quaerit quod nimium
Abbreviated transcription (Latin):
Eh quid̾ negauim sequi
pleruq hãc opinionẽ us
forcius dice̾ uideantur ĩ doctip̾¬
municio male iudicãtiũ qii
robustius. Nã et gladiator qui
armoꝵ inscius in rixã ruit. et
uictator qui tociꝰ corꝑis ni su ⁊̃ id
ab hiis uocatur cũ it̾mi et ħ
frequẽt suns uirib ipẽ ꝓsemi¬

Expanded text:
 quidem negaverim, sequi plerumque hanc opinionem, ut fortius dicere videantur indocti; primum vitio male iudicantium, qui robustius. nam et gladiator, qui armorum inscius in rixam ruit, et luctator, qui totius corporis nisu in id, ab his vocatur; cum interim et hic frequenter suis viribus ipse
Abbreviated transcription (Latin):
quoz ꝙ dr᷑ artes scire qñ sĩt fine cõse¬
cute rethoricẽ nescire. Nã se quisq
bñ dice̾ intelliget uti eciã uiciis re¬
thoricẽ ꝙ ars nulla faciat criminã¬
tur quia et falsũ dicat et affectꝰ mo¬
ueat quorũ neutrũ ẽ turpe cũ ex
bona rõe proficiscitur idõq n ͨ inci¬
ũ.Nã et mẽdatiu drͣe eciã sapiẽti
alñ cõcessũ ẽ. et affectus si alit̾ ad
equitatẽ ꝑduci index nõ pot̾i̾t ne¬
cessario mouebit orator. ĩpiti eĩ
iudicãt et qui frequẽt᷑ ĩ ħ ip̾m fal¬
lendi sint ne errent. Nã si michi sa¬
piẽtes uidẽtur sapientiũ cõciones
atq oẽ cõsiliũ nichil inuidia uale¬
at nichil gr̃ã nichil opimo p̾sũpta
falsiq restes ꝑ quã sit exignus elo¬
quẽtie locus et prope ĩ sola delecta¬
tiõe ponat᷑ sĩt et audiẽtiũ mobłes
aĩ et tot malis obnoxia u̾itas ar¬
re pugnãda ẽ et adhñda q̃ prosũt
ne q enim qui recta uia depulsꝰ e

Expanded text:
nem consecutae, rhetoricen nescire. nam se quisque bene dicere intelligit. uti etiam vitiis rhetoricen, quod ars nulla faciat, criminantur, quia et falsum dicat et adfectus moveat. quorum neutrum est turpe, cum ex bona ratione proficiscitur, ideoque nec vitium. nam et mendacium dicere etiam sapienti aliquando concessum est, et adfectus, si aliter ad aequitatem perduci iudex non poterit, necessario movebit orator. imperiti enim iudicant et qui frequenter in hoc ipsum fallendi sint, ne errent. nam , si mihi sapientes iudices dentur, sapientium contiones atque omne consilium, nihil invidia valeat, nihil gratia, nihil opinio praesumpta falsique testes: perquam sit exiguus eloquentiae locus et prope in sola delectatione ponatur. sin et audientium mobiles animi et tot malis obnoxia veritas, arte pugnandum est et adhibenda quae prosunt. neque enim, qui recta via depulsus est,
Abbreviated transcription (Latin):
rethoricẽ dicãtur alia et minora
et tñ ex hiis fõtib deriuata. Con¬
firmatur autẽ eẽ arrẽ eã breuit.
Nã siueut eleanthes uoluit ars
e̾ porestas ma id ẽ ordine efficiẽs
eẽ cerrãinã atq ordinẽ ĩ bñdicẽ¬
donemo dubitauit. siue ille ab
oĩb fere probatꝰ finis obseruat :
artẽ cõstare ex ꝑceptionib cõsẽ¬
tiẽtib et coex̾citatis ad finẽ utilẽ
uite iã ostẽdimus nichil nõ hoꝵ
ĩ retorice ĩ eẽ quid ꝙ et ĩspectiõe
et ex̾citatione ut arres cere̾ ꝯstãt
Nec põtars nõ ẽẽ si c̾ars dialeti¬
ce ꝙ fere stat cũ ab ea spẽ ma¬
gis ꝙͣ gna differat. set nec illa
obrnittẽda sũc quar̾ ĩ re alius
se ĩartificialit alius artificialit
gerat ĩ ea ẽẽ artẽ. et ĩ eo ꝙ quidi¬
dic̾it melius faciat ꝙͣ qui nõ didi¬
c̾it eẽ artẽ atq nõ solũ donꝰ ĩdoc¬
tũ. s eciã doctior doctũ ĩ rethorices
multa p̾cepta tãq magni qui do¬

Expanded text:
etoricen dicantur; alia et minora et tamen ex his fontibus derivata. confirmatur autem esse artem eam breviter. nam sive, ut Cleanthes voluit, ars est potestas via, id est ordine, efficiens, esse certe viam atque ordinem in bene dicendo nemo dubitaverit; sive ille ab omnibus fere probatus finis observatur, artem constare ex perceptionibus consentientibus et coexercitatis ad fine utilem vitae, iam ostendemus nihil non horum in rhetorice inesse. quid quod et inspectione et exercitatione ut ialectice, quod fere constat, cum ab ea specie magis quam genere differat. sed nec illa omittenda sunt, qua in re alius se inartificialiter alius artificialiter gerat, in ea esse artem, et in eo quod, qui didicerit, melius faciat quam qui non didicerit, esse artem. atqui non solum doctus indoctum, sed etiam doctior doctum in rhetorices multa praecepta tamque magni, qui do
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpõitũ ad quẽ tẽdãt. hũc mo̾ nul¬
lũ eẽ in retorice mõ nõ pr̾ari eũ
qui promittatur mẽtuit᷑. Nos eĩ
eẽ finẽ iã ostẽdimꝰ et quis esset
diximꝰ prestabit hũc sẽꝑ oratoꝵ
opponit᷑ adu̾sus eos fortasse sit qͥ
ꝑsuade̾ finẽ putau̾ũt. Nost̾ orator
ars q̃ a nob̾finita nõ sũt poĩta in
enẽtu rẽdit quidẽ aduictoriã qui
dicit. s cũ bñ dixit eciã si nõ uĩcat
id ꝙ arte cõtinet᷑ efrecit. Nã et gu¬
b̾nator uiut salua naue ĩ poxtu ꝑ¬
ueĩre. si tñ tẽpestare fu̾it abreptꝰ
nõ iõ minꝰ erit gub̾nator dicetq
notũ illd̾ dñ clauũ rectũ tenea¬
Et meditꝰ sanitatẽ egri petit si tñ aut
ualitudini sue aut ĩtẽꝑantia egͥalio¬
ue quo cãu sũma nõ cõtĩgit dũ ip̃e

Expanded text:
propositum, ad quem tendant; hunc modo nulpropositum, ad quem tendant; hunc modo nullum esse in rhetorice, modo non praestari eum, qui promittatur. mentiuntur ; nos enim esse finem iam ostendimus, et quis esset diximus. et praestabit hunc semper orator, opponitur, adversus eos fortasse sit, qui persuadere finem putaverunt. noster orator arsque a nobis finita non sunt posita in eventu. tendit quidem ad victoriam qui dicit; sed cum bene dixit, etigubernator vult salva nave in portum pervenire; si tamen tempestate fuerit abreptus, non ideo minus erit gubernator dicetque notum illud, dum clavum rectum teneaet medicus sanitatem aegri petit; si tamen aut valetudinis vi aut intemperantia aegri aliove quo casu summa non contingit, dum ipse
Abbreviated transcription (Latin):
quo opinione eẽ cõtedã quia lõ¬
ge diu̾sũ ẽ ip̃i quid uid̾i et ura¬
lii uideat᷑ efficeͣ. Nã et imꝑator
falsis utitur sepe ut hanibal cũ
ĩclusus afabio sarmẽtis cirrũ cor¬
mia bonu̾ delit᷑atis ĩcẽsisq ꝑ noc¬
tẽ ĩ adn̾sos mõtes agẽs armẽta
spẽm hosti abeñtis. ex̾citꝰ dedit
s illũ fefellit ipẽ quiduͣm eẽt nõ
ignorauit. Nec nͣo theopõpꝰ lace¬
demonius cũ ꝑmutato cũ uyore
hãbitu et custodia ut mulieru̾a sit
falsã de se opinionẽ huĩt s custo¬
dib p̾buit. itẽ orator cũ falso utit᷑
ꝓ uero scit eẽ falsũ eoq se proue¬
routi.Nõ gͦ falsã p̾bet ipẽ opi¬
nonẽ. s fallit aliu nec cicero cũ
se tenebras offudisse iudicib in
cã cluẽti gloriatꝰ ẽ nichilipẽ uidit
et pictor cũui artis sue effecit ut
q̃dã emin̾e ĩ oꝑe q̃dã recessisse
credamꝰ ip̃e ea plana ee nõ nescit
aiũt. ĩ om̃s artes hrẽ fine aliquẽ

Expanded text:
opinione concedam, quia longe diversum est, ipsi quid videri et, ut alii videatur, efficere. nam et imperator falsis utitur saepe, ut Hannibal, cum inclusus a Fabio, sarmentis circum cornua boum deligatis incensisque, per noctem in adversos montes agens armenta speciem hosti abeuntis exercitus dedit, sed illum fefellit, ipse, quid verum esset, non ignoravit. nec vero Theopompus Lacedaemonius, cum permutato cum uxore habitu e custodia ut mulier evasit, falsam de se opinionem habuit, sed custodibus praebuit. item orator, cum falso utitur pro vero, scit esse falsum eoque se pro vero uti; non ergo falsam habet ipse opinionem, sed fallit alium. nec Cicero, cum se tenebras offudisse iudicibus in causa Cluenti gloriatus est, nihil ipse vidit. et pictor, cum vi artis suae efficit, ut quaedam eminere in opere, quaedam recessisse credamus, ipse ea plana esse non nescitere finem aliquem
Abbreviated transcription (Latin):
s ã cã uera sit nescit. Ne medicus
quidẽ ã tolorẽ capitis hẽat qui ħ
se pati dicet. curabit tñ tãꝙͣ id ue¬
nii sit. et erit ars medicina quid
ꝙ rerorice nõ ntiq propositũ ht̃
semꝑ uera dicẽdi set semꝑ uerisi¬

Expanded text:
sed an causa vera sit, nescit. ne medicus quidem, an dolorem capitis habeat, qui hoc se pati dicet; curabit tamen, tamquam id verum sit, et erit ars medicina. quid quod rhetorice non utique propositum habet semper vera dicendi, sed semper verisi
Abbreviated transcription (Latin):
tũ a se argumẽtũ soluit orator s
ne rethorice quid̾ quia apd̾ eos
qui in ꝑsuadẽdo finẽ putãt aut
si quis ut dixi casus duos ĩt̾ se bo¬
nos uiros cõposu̾it uerisiłia que¬
rẽtur. nõ autẽ si quid ẽ alt̾o credi¬
bilius id ei cõtrariũ ẽ ꝙ suit cre
bilius. neq p̾cipit iniqua nõ di¬
cẽdã n ͨ dicẽdis cõtraria s q̃ ĩ ͥ¬
frequẽtissiẽ tuẽda ueritas eris¬
erit. set aliqñ exigit cõis utilitas
ut eciã falsa defendat. pomuĩt᷑ hee
quo ĩ secũdo ciceronis de orato¬
re libro cõtradictiões artẽ earu̾
reruĩ eẽ q̃ sciãtur oratoris oẽmac¬
tionẽ opinione nõ scĩa cõtim̃. qr
t̾ũ id ẽ ã sciat index de quo dicat᷑
nichil ad oratoris artẽ alu̾i̾ respõ¬
dendũ. ars earũ reꝵ ẽ q̃ sciũt᷑ re¬
torite ars ẽ bñ dicẽdi. bñ autẽ di¬
ꝙ dicit. Ne hii quidẽ qui ignẽ a ͨ
aquã aut quatuor elemẽta aut
corꝑa ĩsecabilia eẽ ex quib res os

Expanded text:
 a se argumentum solvit orator sed ne rhetorice quidem, quia apud eos, qui in persuadendo finem putant, aut si quis ut dixi casus duos inter se bonos viros composuerit, verisimilia quaerentur; non autem, si quid est altero credibilius, id ei contrarium est, quod fuit credbilius. neque praecipit unquam non dicenda nec dicendis contraria, sed quae frequentissime, tuenda veritas erit; sed aliquando exigit communis utilitas, ut etiam falsa defendat. ponuntur hae quoque in secundo Ciceronis de Oratore libro contradictiones: artem earum rerum esse, quae sciantur; oratoris omnem actionem opinione, non scientia contineri, quia terum, id est, an sciat index, de quo dicatur, nihil ad oratoris artem; alteri respondendum, Ars earum rerum est, quae sciuntur. rhetorice ars est bene dicendi, bene autem diquod dicit. ne hi quidem, qui ignem aut aquam aut quattuor elementa aut corpora insecabilia esse, ex quibus res omnes
Abbreviated transcription (Latin):
.detraxit s̾ ĩscͥptiõe ipã fidẽ qͣ
ret horites accusationẽ professus
ẽ. Nã de epicuro qui disciplinas
os fugit nicħ̾ miror hic cõplura
dicũt. set ex pautis locis duta.
taq potẽtissimis eoꝵ breuit occ᷑¬

Expanded text:
detraxit sibi inscriptione ipsa fidem, qua detraxit sibi inscriptione ipsa fidem, qua rhetorices accusationem professus est. nam de Epicuro, qui disciplinas omnes fugit, nihil miror. hi complura dicunt sed ex paucis locis ducta; itaque potentissimis eo
Abbreviated transcription (Latin):
hoĩes et qui nõ didic̾int. ad cuius
rei cõfirmationẽ afferũt demadẽ
remigẽ et eschinen hipoc̾tẽ ora¬
tores fuisse falso. Nã neq orator
eẽ qui nõ didicit põt. et hos sero
pocius quã nũꝙͣ didicille quis
dixit quãꝙͣ eschines ab inicio.
docebat demaden neq didicisse
certũ sit et cõtimia dicẽdi ex̾cita¬
cio poru̾it tm̃ quãtuscũq postea
fuit fecisse. Nã id potẽtissimũ dicẽ¬
digenus ẽ. set et p̾stãtiorẽ si di¬
dicisset futurũ fuisse dr̃e licet. Ne¬
q enĩ orões scribe̾ ẽ ansus ut eũ
multũ ualuisse ĩ dicẽdo sciamus.
aristotiles ut solet q̃rẽdi grã qͥdã
sb̾tilitatis sue argnmẽta excogita¬
uit in grrlo. set idẽ et de arte retho
nca tres libros scͥpsit et ĩ eoꝵ pͥo
nõ arrẽ solũ eã fatet᷑ s ei ꝑtirulã
cimlitatis sic̃ dyaleticis assignat
multa critolaus cõtra młra tho¬
dius athenodorus agnon quidẽ

Expanded text:
homines et qui non didicerint. ad cuius homines et qui non didicerint. ad cuius rei confirmationem adferunt, Demaden remigem, et Aeschinen hypocriten oratores fuisse. falso ; nam neque orator esse, qui non didicit, potest, et hos sero potius quam nunquam didicisse quis dixerit, quanquam Aeschines ab initio sus etiam docebat, Demaden neque non didicisse certum sit, et continua dicendi exercitatio potuerit tantum, quantuscunque postea fuit, fecisse; nam id potentissimum discendi genus est. sed et praestantiorem, si didicisset, futurum fuisse dicere licet; neque enim orationes scribere est ausus, ut eum multum valuisse in dicendo sciamus. Aristoteles , ut solet, quaerendi gratia quaedam subtilitatis suae argumenta excogitavit in Gryllo; sed idem et de arte rhetoibros scripsit, et in eorum primo non artem solum eam fatetur, sed ei particulam civilitatis sicut dialectices adsignat. multa Critolaus contra, multa Rhodius Athenodorus. agnon quidem
Abbreviated transcription (Latin):
et p̾ceptorẽ phoenicẽ̾ cũ agẽdi
tũ eciã loquẽdi et oratores plu¬
res et om̃e ĩ trib ducib orõis
genus et certamĩa quo ꝓpo̾ita
eloquẽtie ĩt̾ iuuenes ĩueimus
quĩ cellatura clippei achillis et li¬
tes sũt et actor es illud eĩ ad mo¬
n̾e satis ẽ oĩa q̃ ars cõsumau̾it
a natura micia dirxisse aut tol¬
latͥ medicina que ex obseruati¬
one salubrũ atq hiis cõtrarioꝵ
repta ẽ. et ut quibdã placet to
rõm uidebar set quia id ualitudo
ipã coegerat mitigauit.n ͨ fabri¬
ca sit ars.Casas enĩ pmi illi sine
arte fecͣunt. n ͨ musita cãtat᷑ ac
saltat᷑ ꝑ os̃ gẽtes aliquo mõ. ita
si retorice uocari d ẜmo quicuq
fuisse eã antequã eẽt arsco̾fice bor
si uo nõ quisquis loquit orator ẽ
et iñ nõtãꝙ oratores loquebat᷑
ncc̾e ẽ oratorẽ factũ arte nec ante
artẽ fusse fateantur. quodillud
quo excludit᷑ ꝙ dicũt nõ eẽ artis
id ꝙ faciat qui nõ didicit.dr̃e autẽ

Expanded text:
et praeceptorem Phoenicem cum agendi tum etiam loquendi et oratores plures et omne in tribus ducibus orationis genus et certamina quoque proposita eloquentiae inter iuvenes invenimus, quin in caelatura clipei Achillis et lites sunt et actores. illud enim admonere satis est, omnia, quae ars consummaverit, a natura initia duxisse. aut tollatur medicina, quae ex observatione salubrium atque iis contrariorum reperta est, et, ut quibusdam placet, torationem videbat, sed quia id valetudo ipsa cogebat, mitigavit. nec fabrica sit ars; casas enim primi illi sine arte fecerunt; nec musica; cantatur ac saltatur per omnes gentes aliquo modo. ita si rhetorice vocari debet sermo quicunque, fuisse eam, antequam esset ars, confitebor; si vero non quisquis loquitur, orator est, et tum non tanquam oratores loquebantur, necesse est, oratorem factum arte nec ante artem fuisse fateantur. quo illud quoque excluditur, quod dicunt, non esse artis id, quod faciat qui non didicerit, dicere autem
Abbreviated transcription (Latin):
obẜuationẽ quãdã eẽ nõ arte
ꝙ nõ io̾ ut ꝓ uero accipianuis
qui dissimulator artis fuit. hãc
autẽ opinionẽ huisse lisias uide¬
tur. cuius sẽtẽtie talis defẽsio est
ꝙ ĩdocti et barbari et serui ꝑ se cũ
loquũtur aliquid dicãt sile pͥnci¬
pio narrẽt probẽt refutẽt et qd̾
uĩ hẽat epilogi dep̾cẽtur.deinte
adiciũt illas u̾borũ cauillationes
nichil ꝙ ex arte fiat ãteattẽ fuis¬
se. at qui dixisse hoĩes prose et ĩ
alios semꝑ doctores artis sero et
ccͣ ⁊̃ tisiã. et cora cap̾mũ reptos

Expanded text:
quandam esse non artem. quod non ideo, ut pro vero accipiamus, qui dissimulator artis fuit. hanc autem opinionem habuisse Lysias videtur. cuius sententiae talis defensio est, quod indocti et barbari et servi, pro se cum loquuntur, aliquid dicant simile principio, narrent, probent, refutent, et quod vim habeat epilogi deprecentur. deinde adiiciunt illas verborum cavillationes, nihil, quod ex arte fiat, ante artem fuisse; atqui dixisse homines pro se et in alios semper, doctores artis sero et circa Tisian et Coraca primum repertos,
Abbreviated transcription (Latin):
uirrute semũcta alioqũ ubi ĩuista
rabili quodã cãu possit accidẽ ut
ex utrq ꝑte orator id ẽ uir bonus
cadit ut duos sapiẽtes alñ iuste
cãe in diu̾sũ trahãt qñ eciã pug¬
naturos eos ĩt̾se si rõ ita dux̾it
credũt respo̾debo propo̾itis atq

Expanded text:
ui ubi iniusta rabili quodam casu possit accidere, ut ex utraque parte orator, id est vir bonus,rum naturam cadit, ut duos sapientes aliquando iustae causae in diversum trahant, quando etiam pugnaturos eos inter se, si ratio ita duxerit, credunt
Abbreviated transcription (Latin):
di et lutouasa dicẽdi arrẽ pu¬
rer rethoricẽ autẽ maximũ ac
pulchrimũ ut sup̃ diximꝰ opꝰ
ĩ tã sublime fastigiũ existimet
sine arte uenisse. Equidẽ illos qͥ
ꝯͣ disputau̾ũt nõ tã̾ id sẽsisse cy
dicẽnt ꝙͣ ex̾ce̾ ĩgena mat̾i̾e dif¬
ficultate credo uoluisse. sic̃ policra¬
tẽ cũ busin laudaret et clitemes¬

Expanded text:
 e luto vasa ducendi artem putet, rhetoricen autem, maximum ac pulcherrimum, ut supra diximus, opus, in tam sublime fastigium existimet sine arte venisse? equidem illos, qui contra disputaverunt, non tam id sensisse quod dicerent, quam exercere ingenia materiae difficultate credo voluisse, sicut Polycraten, cum Busirim laudaret et Clytaemnes
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ sequit᷑ an recoricears sit ꝙ qͥd̾
adeo ex hiis qui p̾cepta dicẽdi tra¬
did̾unt. nemo dubitauit ut eciã
ip̃is librorũ titulis testatũ sit sc̃p¬
cos eos de arte rethorica. Cicero
ciosã eloquẽtiã dicat. Q nõ ora¬
tores rm̃ ui̾dicarũt ut studiis a¬
liquid sius p̾stitisse nideãtur. set
cũ hiis pħi et stoici et ꝑipateri¬
tipleriq cõsentiũt. ac me dub¬
tade cõfiteorã hãc ꝑtẽ q̾onis itͣ¬

Expanded text:
 sequitur, an rhetorice ars sit. quod quidem adeo ex iis, qui praecepta dicendi tradiderunt, nemo dubitavit, ut etiam ipsis librorum titulis testatum sit, scriptos eos de arte rhetorica; Cicero ciosam eloquentiam dicat. quod non oratores tantum vindicarunt, ut studiis aliquid suis praestitisse videantur, sed cum iis philosophi et Stoici et Peripatetici plerique consentiunt. ac me dubitasse confiteor, an hanc partem quaest
Abbreviated transcription (Latin):
id ẽ ĩartificiales uonu̾ũt. ex
illo priore gnͣe sũt pͥinditia ru¬
mores tormẽta.tabule iusiu¬
randũ testes in quib ꝑs maxĩa
cõtẽtionũ forensiũ consiscit s
ut ipẽ carẽt arte ita sũmis elo¬
quẽtie uirib et ad leuãda sũt
plerũq et refellẽda. Quare mͥ
uidentur magno oꝑe dampuãda
cri totũ ħ genus a p̾ceptis re¬
pro hois aut cõtm dui solẽt. cõ¬
plecti po̾ei̾ cões locos trade̾ des

Expanded text:
id est artificiales, vocaverunt. Ex illo priore genere sunt praeiudicia, rumores, tormenta, tabulae, iusiurandum, testes, in quibus pars maxima contentionum forensium consistit. Sed ut ipsa per se carent arte, ita summis eloquentiae viribus et adlevanda sunt plerumque et refellenda. Quare mihi videntur magnopere damnandi, qui totum hoc genus a praeceptis reaut pro his aut contra dici solent, complecti. Non enim communes locos tr
Abbreviated transcription (Latin):
de̾nt opꝰ sua cõfirmare. et q̃ aduͣ¬
so proponͣentur cõfirmare utrũ¬
cũq ẽ neq eĩ ħ loco meã in t̾po¬
no sm̃am. hic erit lib̾ illoꝵ opi¬
nione maxĩe necessarius qͦ to¬
to hec sola tractantur. quib sa¬
ne et ea q̃ de iuditialib cãis iã
neq narrationis ẽ aliꝰ usꝰ ꝙͣ ut

Expanded text:
confirmare et quae ex adverso proponerentur refutare. utrumcunque est neque enim hoc loco meam interpono sententiam, hic erit liber illorum opinione maxime necessarius, quia toto haec sola tractantur; quibus sane et ea, quae de iudicialibus causis iam neque narrationi
Abbreviated transcription (Latin):
nioedit es eadẽ de cã diciaftir¬
mãt.Nec ei cedit modestus ĩnẽ¬
tione. Nã qnia celo sacurnusge¬
nitalia abscid̾it ħ nõie appsła¬
bos qui uxorẽ careãt ait aelius
pituitã quia petat uitã. s cuir
pꝰ uarronẽ sit uenia qui agrũ qͥa
ĩ eo agat᷑ aliquid. ⁊ gracu qr ago̾¬
gãtĩ uolẽt dictos cicerom ꝑsuade̾
u̾oluit. ad eũ eĩ scbit cñ altũ ex gͥco¬

Expanded text:
nim eadem de causa dici affirmat. nec ei cedit Modestus inventione, nam, quia caelo Saturnus genitalia absciderit, hoc nomine appellatos, qui uxore careant, ait; Aelius pituitam, quia petat vitam. sed cui non post Varronem sit venia, qui agrum, quia in eo agatur aliquid, et graculos, quia gregatim volent, dictos Ciceroni persuadere voluit ad eum e
Abbreviated transcription (Latin):
sũt e iusmõi ĩpedimẽtis gramati¬
coꝵ edmẽtarii iux ip̃is qui cõposue¬
rũt sacis noti Nã didimo quonẽs
plum scͥpsit accidisse cõptũẽ. ut
cũ hystorie cuidã tãꝙͣ uane repug¬
naret ip̃iꝰ profertur lib̾ qui eã co¬
tinebat ꝙ euenit p̃cipue ĩ fabilo¬
sis usq ad dericula quedã. qdã ĩ pu¬
deda. u̾de imꝓbissimo cuiq pleraq
fingẽdi lm̃a e adeont d̾ libris totis
et auctorib ut suctunit mẽciat᷑ tu¬
to qr ĩuei̾ri qui nũꝙͣ fuere nõ pñt .⁊¬

Expanded text:
pedimentis grammaticorum commentarii, vix ipsis qui composuerunt satis noti. nam DidyMo, quo nemo plura scripsit, accidisse compertum est, ut, cum historiae cuidam tanquam vanae repugnaret, ipsius proferretur liber, qui eam continebat. quod evenit praecipue in fabulosis usque ad deridicula quaedam, quaedam etiam pudenda; unde improbissimo cuique pleraque fingendi licentia est, adeo ut de libris totis et auctoribus, ut succurrit, mentiantur tuto, quia inveniri qui nunquam fuere non
Abbreviated transcription (Latin):
eciã ex colũna rostrata q̃ ẽdulsio
ĩ foro poita. Int̾mi .g. quo ut
ĩpuluinar solis qui colitur iusta
edẽ quirini ues. prug. ꝙ uespe et¬
rginẽ accipimꝰ de muitatõe eciã
lrãrum de qua supͣ dixi nich re¬
petẽ. hic necelse ẽ fortasse enim
sic̃ scribebant eciã loquebãtur se¬
miuo calis geminate diunõ fuit
usitatissimi moris atq cõtrario
usq ad actiũ ot ubera porrectas
sillabas geminis ut dixi uoca¬
lib sc̃pserũt dincius duranit. ut
e .i. utͣentur ingẽdis eadẽ rõe qͣ
discreta ẽ.ut lucilius p̾cipit. Iã
pu̾i uenere .e. postremũ facito at¬
q .i. ut pũi plures fiant.
ac deinceps idẽ mẽdaci suriq
ad des .e cũ dare furi usseris cyꝙ
ge ꝙͣ b̾uis naturã ht̃ tũ ĩ cõmo¬
dñ aligñ siã ĩ hiis que proximã
ab ultima lrãme he̾bũt et .i. loᷤ¬
ga terminabũtur. Nã rom sequẽ¬
tes utenrur e genrina qualia st̃
hec amrei argẽtei et siłia. idq

Expanded text:
etiam ex columna rostrata, quae est Duilio in foro posita; interim g quoque, ut in pulvinari Solis, qui colitur iuxta aedem Quirini, vesperug, quod vesperuginem accipimus. de mutatione etiam litterarum, de qua supra dixi, nihil repetere hic necesse est, fortasse enim sicut scribebant etiam loquebantur. semivocales geminare diu non fuit usitatissimi moris, atque e contrario usque ad Accium et ultra porrectas syllabas geminis, ut dixi, vocalibus scripserunt. diutius duravit, ut e et i iungendis eadem ratione qua discreta est, ut Lucilius praecipit: iam puerei venere, e postremum. facito atque i, Ut pueri plures fiant; ac deinceps idem: mendaci furique addes e, cum dare furi iusseris. quod s naturam habet, tum incommodum aliquando. nam in iis, quae proximam ab ultima litteram e habebunt et i longa terminabuntur, illam rationem sequentes utemur e gemina, qualia sunt haec aurei, argentei et his similia. idque
Abbreviated transcription (Latin):
nã dicit.eniũ putorẽq fabinu
secutꝰ illi autẽ idẽ cũ int̾rogãtur
curapapri et pater patric faci¬
at illa tñ qũo effugiẽt ut noĩa ꝙͣ¬
uis feminina singulari nõiatĩo
u.s. irĩs fmitanũꝙͣ genitio casui
ris sillaba t̾minãtur. faciat tñ ue¬
nus. ueneris. Itẽ cũ es. lrĩs fĩta ꝑ
uanos exeãt genitiuos nũꝙ tñ e
ade̾ ris sillaba terminatos ceres co
tionis eiusde in diu̾sos flexus exe
de facit cado cecidi spõdo spopodi
pingo pinxi pono posui lego legi¬
frãgo fregi lauid laudaui. Nõ ei tũ
pͥmũ fingẽnt᷑ hoĩes analogia de¬
missa celo formã loquẽdi tedit. s:
iuẽta ẽ posti loquebant et noca¬
cũ ĩ ẜmõe quid quo mõ cadẽtrita¬
nec lex ẽ eloquẽdi s obruatio ut
ipom analogia milla res alia fe

Expanded text:
nam dicit Ennium Pictoremque Fabium nam dicit Ennium Pictoremque Fabium secutus. illi autem iidem, cum interrogantur, cur aper apri et pater patris faciat. illa tamen quomodo effugient, ut, nomina quamvis feminina singulari nominativo us litteris finita nunquam genitivo casu ris syllaba terminentur, faciat tamen Venus Veneris? item cum es litteris finita per varios exeant genitivos, nunquam tamen eadem ris syllaba terminatos, Ceres cogtionis eiusdem in diversos flexus euntidem facit cado cecidi, spondeo spopondi, pingo pinxi, lego legi, pono posui, frango fregi, laudo laudavi. non enim, cum primum fingerentur homines, analogia demissa caelo formam loquendi dedit, sed inventa est postquam loquebantur, et notatum in sermone quid quomodo caderet. itanec lex est loquendi sed observatio, ut ipsam anal
Abbreviated transcription (Latin):
cere hoĩs eruditissimi liceat si fer¬
uit puta talli. siłe currit et legit
seruo dicet ut lego et curro ꝙ no¬
bis ĩauditũ ẽ. s nõ ẽ ħ uera cõꝑa¬
tio ex obliquis inuenitur ut me¬
moria repeto cõiu̾itos a me qui
pepigi.Nã id quid̾ dixisse su̾mos
auctores cõsitebãtur. pom tñ ne¬
gaba̾t ꝑmictẽ quia pͥa posicio
paciscor cũ hre̾t naturã paciẽdi
facẽt temꝑe p̾t̾ito ꝑactus sũ non
p̾t̾ auctoritatẽ orãtorũ atq hys¬
toritorũ. anologia quo dutũ tu¬
ebamur. Nã cũ legͣimꝰ ĩ .xii. tabu¬
lis ni ita pacũt ĩuemebamꝰ sile
huic capũt inde pͥa positio ⁊̃ fiue
tustate ex oleuera apparebat pa¬
cout cado uñ nõ erat dubiũ sic
pepigi nos drẽut cecidi s memi¬
cis repugnet. quedã sine dubio
conãtur eruditi defẽte̾ ut cũ dep̾¬
hẽsũ ẽ lepus et lupꝰ siłi positiõe
ita respõderit nõ eẽ paria quia le
mane urbis enarrat lupũ fenti¬

Expanded text:
cere hominis eruditissimi liceat, si fercere hominis eruditissimi liceat, si fervit putat illi simile currit et legit, fervo dicetur ut lego et curro, quod nobis inauditum est. sed non est haec vera compatio ex obliquis invenitur, ut memoria repeto convictos a me, qui pepigi; nam id quidem dixisse summos auctores confitebantur, rationem tamen negabant permittere, quia prima positio paciscor, cum haberet naturam patiendi, faceret tempore praeterito pactus sum. nos praeter auctoritatem oratorum atque historicorum analogia quoque dictum hoc tuebamur. nam cum legeremus in XII tabulis ni ita pagunt, inveniebamus simile huic cadunt, inde prima positio, etiamsi vetustate exoleverat, apparebat paco ut cado, unde non erat dubium sic pepigi nos dicere ut cecidi. sed memicis repugnet. quaedam sine dubio conantur eruditi defendere, ut, cum deprehensum est, lepus et lupus similia positione ista respondent non esse paria, quia lemanae urbis enarrat, lupum femi
Abbreviated transcription (Latin):
gulis negãtur debẽ rõm et dimi¬
nutiõm cõꝑatio ĩ nõib. aut genꝰ
dep̾hẽdit aut declinatĩom.genus
si queratur sums masculinũ ã
femiminũ siłe illi sit panis. decli¬
nationẽ ut si uemiat in dubiũ hac
donu dicẽdũ sicã hac domo et do¬
muũ ã domoꝵ. siłia sint domus
anus manus. diminutio genus
modo deregit. et ne ab eodẽ exẽ¬
plo recedã funẽ masculinũ ẽẽ su¬
niculus ostẽdit. eadẽ in u̾bis qͦ¬
rõ cõꝑationis ut si quis ãtiquos
secutus feruere breui media silla¬
ba dicat. dep̾hendatur niciose lo¬
qui ꝙ oĩa que.e et .o. lrĩs fatẽdi
nõ terminãtur eadẽ. si ĩ infinitis
e lrãm media sillaba accepunt
uti q̃ productã hñt. prãdeo pẽdeo
spõdeo. prãdere pẽdere spodere acq¬
o. solã hñt dumõꝑ eãdẽ lrãm ĩ ĩ fi¬
nito exeãt bremã fiant.lego dico
luciliũ feruit aqua. et feruet fer¬
uit nũc feruet ad annũ. s pace di¬

Expanded text:
gulis negantur debere rationem, et deminutione. comparatio in nominibus aut genus deprehendit aut declinationem; genus, ut si quaeratur, funis masculinum sit an femininum, simile illi sit panis; declinationem, ut si veniat in dubium, hac domu dicendum sit an hac domo et domuum an domorum: similia sint domus anus, manus. deminutio genus modo detegit, et, ne ab eodem exemplo recedam, funem masculinum esse funiculus ostendit. eadem in verbis qo comparationis, ut, si quis antiques secutus fervere brevi media syllaba dicat, deprehendatur vitiose loqui, quod omnia, quae e et o litteris fatendi modo terminantur, eadem, si infinitis e litteram media syllaba acceperunt, utique productam habent: prandeo pendeo spondeo, prandere pendere spondere. at qo solam hnito exeant, brevia fiunt: lego dico Lucilium fervit aqua et fervet, fervit nunc, fervet ad annum. sed , pace di
Abbreviated transcription (Latin):
accidet enairati̾o hystoriarũ dili¬
gẽs quid̾.illa nõ tñ usq ad suꝑna¬
cuũ laborẽ occupata. Nã receptas
aut certe claris anctorib memo¬
ratas exposuisse satis ẽ ꝑsequiqͥ¬
dẽ quid quis ũꝙͣ uł cõte̾ptissioꝵ
hoi̾m dix̾it aur nmie misie aut
ĩanis iactantie ẽ et dermeratq ob¬

Expanded text:
ccedet enarratio historiarum, diligens quidem illa non tamen usque ad supervacuum laborem occupata. nam receptas aut certe claris auctoribus memoratas exposuisse satis est. persequi quidem, quid quis unquam vel contemptissimorum hominum dixerit, aut nimiae miseriae aut inanis iactanti
Abbreviated transcription (Latin):
aspitate respirãt quib acridit nõ
mediocͥs utilitas cũ sẽtẽciis eoꝵ
uelud quibda testimoniis qapo¬
suere cõfirmetur um pͥora illa ad
pũos mag̾l sequẽtia ad robustio¬
res ꝑtinebũt cũgramaticis amor
et u sus lectiois nõ scolarũ tẽꝑib s
uite spacio terminet᷑: ⁊̃ plegedo gra¬
matitꝰ et illa quidꝰ maiora p̾siare de

Expanded text:
dit non mediocris utilitas, cum sententiis eorum velut quibusdam testimoniis quae proposuere confirment. verum priora illa ad pueros magis, haec sequentia ad robustiores pertinebunt, cum grammatices amor et usus lectionis non scholarum temporibus, sed vitae spatio terminentur. in praelegendo grammaticus et illa quidem minor
Abbreviated transcription (Latin):
quid rudib ⁊ oĩm ignaris ĩsed̾it
nõ mõ q̾ disereta s uł mag̾ q̃ hoẽsta
sũt discãt. Iõq opt̾ĩe ĩsitutũ ẽ ut
ab homero atq uirgilio lectio ĩ¬
tutes firmiore iuditio opꝰ eẽt. s
huir rei suꝑẽ tepꝰ ne eiꝰ seł legẽt᷑
⁊̃t̾im et solmmitate heroiti carmi¬
nis aĩmꝰ assurgit et ex magͥtu¬
dĩe rerũ spm ducat et optimis ĩ¬

Expanded text:
ignaris insederit, non modo quae diserta, sed vel magis quae honesta sunt, discant. Ideoque optime institutum est, ut ab Homero atque Vergilio lectio intutes firmiori iudicio opus esset. Sed huic rei superest tempus. Nec enim semel legentur. Interim et sublimitate heroici carminis animus assurgat et ex magnitudine rerum spiritum ducat et optimis in
Abbreviated transcription (Latin):
et hendeta sulaba a quil sũt cõ¬
mora sota deoꝵ. Nã de sota dicis
ne p̾cipiẽdũ quidẽ ẽ admoneã¬
tur si fi pot. si minus certe ad fir¬
miꝰ etatis robur reseruentur. Co¬
medie que plurimũ cõferre ad elo¬
quẽtiã põt cũ ꝑom̃s et ꝑsõas et
effectus erat quẽ usũ ñ pm̃s pu¬
tẽ paulo pꝰ suo loco dicã. nã cũ mo¬

Expanded text:
abi, qui sunt commata Sotadeorum nam de Sotadeis ne praecipiendum quidem est amoveantur, si fieri potest, si minus, certe ad firmius aetatis robur reserventur. comoediae , quae plurimum conferre ad eloquentiam potest, cum per omnes et personas et adfectus eat, quem usum in pueris putem, paulo post suo loco dica
Abbreviated transcription (Latin):
te precipiã ut oĩa ista facẽ possit
intelligat. sit autẽ ĩ pͥmis lectio
uirilis. et cũ suauita tequadã gra¬
uis. et nõ quidẽ pro se simł quia
carmẽ ẽ et se poete canͣe testant᷑
nõ tñ ĩ cãticũ dissoluta nec plas¬
mate ut nũc a plerisq fit effemi¬
nata de quo gne̾ optĩe.ocesarem
p̾textatũ adhuc accepimꝰ dixisse
si caritas male cãtas si legis ca¬
ritas. Nec ꝓsopocias ut quibdã
placetad comicũ morẽ ꝓnũcia¬
ri uelim eẽtñ flexũ quedã quo
distiguãtur ab hiis ĩquib poe¬
ca ꝑsona utetur.cetera admõiti¬

Expanded text:
te praecipiam: ut omnia ista facere possit, intelligat. sit autem in primis lectio virilis et cum suavitate quadam gravis et non quidem prosae similis, quia et carmen est et se poetae canere testantur; non tamen in canticum dissoluta nec plasmate ut nunc a plerisque fit effeminata; de quo genere optime C. Caesarem praetextatum adhuc accepimus dixisse: si cantas, male cantas; si legis, cantas. nec prosopopoeias, ut quibusdam placet, ad comicum morem pronuntiari velim; esse tamen flexum quendam, quo distinguantur ab iis, in quibus poeta persona sua utetur.
Abbreviated transcription (Latin):
u̾bis mõ singulis s eciã lr̃is de¬
dit. nõ obstant hee discipline
herẽtib. suꝑẽ lectio in qua puer
ut sciat ubi suspẽdeͬ spm̃ debeat qͦ
loco uͣsum distingu̾e uͥ claudat᷑
sensus. u̾de incipiat qñ attollẽda

Expanded text:
verbis modo singulis sed etiam litteris deverbis modo singulis sed etiam litteris dedit? non obstant hae disciplinae aerentibus. superest lectio, in qua puer ut sciat, ubi suspendere spiritum debeat, quo loco versum distinguere, ubi claudatur sensus, unde incipiat, quando attollenda