comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sa coran sedaturum operam : & hab& significationem contrariã clam : lꝑq in appositione inuenatur
Sid eorammagis ad ꝑsonas palam ad omnia accipitur : Terentius in eunucho : Si falsũ aut fictis.¬
contiuio polam e : si ne &iam & absque apud grȩcos aduerbia ut supiadictumẽ sunt quao predicta
ratofert apudlatinos p̃positiones putari : Nabent autom consimibem sigui ficatione quȩ eit
nedatiua : pecin compositione i inueniuntur : Siue cuitẽ &iam uerbum est imperttiuur¬
sodas centudif fere quando prepomitur quomodo pone : p̃posittienim grauctur utraqi syl¬
labos ut sine timore Post posito p̃enultimam aacuit : Vrurgilins r sisine ratitu¬

Expanded text:
oram se daturum operam». et habent significationem contrariam clam semperque in appositione inueniuntur, sed coram magis ad personas, palam ad omnia accipitur. Terentius in eunucho : «si falsum aut fictcontinuo palam est». sine etiam et absque apud Graecos aduerbia, ut supra dictum est, sunt, quae praedicta ratio fecit apud Latinos praepositiones putari. habent autem consimilem significationem, quae est negatiua, nec in compositione inueniuntur. sine autem etiam uerbum est imperatiuused accentu differt, quando praeponitur, quomodo pone: praeposita enim grauatur utraque syllaba, ut sìnè timore, postposita paenultimam acuit, ut Virgili
Abbreviated transcription (Latin):
tulerunt teste capro: Conquinis co conquexi Est autem conquinis eo capus inelino
pomius inuacca uelmar suppio ait : simul introuenrã ccessi ad patrem proredimanum
interram ut cubabat nudam ad eum ut conquexi interim mulieres qqui po pant
Excipiuntur praeterea eusdem terminationis. compesoo compes eui dispeses dispes

Expanded text:
tulerunt teste Capro: conquinisco conquexi. est autem conquinisco caput inclino. Pomponius in uacca uel marsuppio ait: «simul intro ueni, accessi ad patrem, prendi manum; / in terram ut cubabat nudam ad eum ut conquexi, interim / mulieres conspiciunt». excipiuntur praeterea eiusdem terminationis compesco compescui, dispesco dispe
Abbreviated transcription (Latin):
nens nominatiuum prominis adiungam eiuocatiuum nominis ũtego& tugram matice &ille in¬
docemus & nomina quidem quamuiscertiȩ sint personet a nemhabent pleraque ut dximis
uocatiitum necmirum cumuerbis quoque uo catiuis quomodo & substan tprius conunctaps
sslint tam primȩ quã & secundȩ eẽ persones Qquoeo ergosidicam uirgilius uocaris auen¬
tiaminsecundam trans fero nome fipersona sicuo cando cundem intellectu iphuccans
neuen possunt t quis quit alis quantus. tantus. quortet. uter que alten sib sli. liniterne & sum

Expanded text:
um nominis, ut ego et tu, grammatice, et ille docemus. et nomina quidem quamuis tertiae sint personae, tamen habent pleraque, ut diximus, uocatiuum. nec mirum, cum uerbis quoque uocatiuis, quomodo et substantiuis coniuncta, possunt tam primae quam secundae esse personae. quomodo ergo, si dicam Virgilius uocaris, a tertia in secundam transfero nomen persona, sic uocando eundem intellectu ipso uocandi bere non possunt, ut quis, qui; qualis, talis; quantus, t
Abbreviated transcription (Latin):
nitus culana ciui tate soli luclli f mamlii bepeficium gratum fuit : Idem pulli
pro nuillius: quit antis ꝓpulli rei esdum nubul agas: Potest taren hiedetius accipipul

Expanded text:
ni Tusculana ciuitate soli Lucii Mamilii beneficium gratum fuit». idem nulli pro nullius: «qui tantisper nulli rei sies, dum nihil agas». potest tamen hic datiuus accipi
Abbreviated transcription (Latin):
patiens illã rem
patior illã rems irg ł iniii aeneidis aut impine quidem pectalia passus ulixes amans illius. Cicero pro
iselio daris aefortis simi patriae amantis simi Sallustius in eatilincirio alieni appetens siu pro fusui¬
Rattende quod uocepas siua profu susquia mugus a etũ signi fiecit genitiuo est coniumetimꝰ sont liter
ca sumquem uerba sequuntur &iam participia equi doctis grammaticae nomenest fugitans latũ
nom enesti am fugitans lites participium dicimus epuĩ fugito fugritis litess Terentiu sin phormi ope

Expanded text:
patior illam rem, patiens illam rem. Virgilius in III Aeneidis : «haut impune quidem, nec talia passus Vlixes». amans illius Cicero pro issimi ac fortissimi patriaeque amantissimi». Sallustius in Catilinario : «alieni appetens, sui profusattende, quod uoce passiua profusus, quia magis actum significat, genetiuo est coniunctum. similiter scasum, quem uerba sequuntur, etiam participia sequi. doctus grammaticae nomen est, fugitans litium nomen est; nam fugitans lites participium, dicimus enim fugito, fugitas lites. Tere
Abbreviated transcription (Latin):
uidum pugnȩ dictis ac numine phoebi ascanium prohibent fidus illius : Virgł in xii. praeterta
carminum ÷ regulum & scauros animaeq magne prodigiũ paulum abuindans illius rei nom̃ n
Nam parti cipium ab latiuonquomodo & uerbum eius coniungitur: Vir gł in bucolieõ quã diuesporis. il¬
niuei. quã lactis abundans cicero procluentio mulier habundat audcrtia. Itempro corpebiots uis tum ha¬
bundans scopiis : similiterpatiens quandonomen est genetuio sociatur : Luconus in viiii quapiier astri¬
feris compectitun ax ibus aei quod que pat&s trias unter lunae que meatus semidei manes habietint quos
ectitur axibus aer quod que pat& terras interlunae que me at

Expanded text:
uidum pugnae dictis ac numine Phoebi / Ascanium prohibent», fidus illius Virgilius in XII: «praeterea carminum I: «Regulum et Scauros animaeque magnae / prodigum Paulum». abundans illius rei nomen est, nam participium ablatiuo, quomodo et uerbum eius, coniungitur. Virgilius in bucolico : «quam diues niuei, quam lactis abundans». Cicero pro Cluentio : «mulier abundat audacia». idem pro Cornelio II: «quis tam abundans copiis». similiter patiens, quando nomen est, genetiuo sociatur Lucanus in VIIII: «qua niger astriferis conectitur axibus aer, / quodque patet terras inter lunaeque meatus, / semidei manes habitant, quos ectitur axibus aer, / quodque patet terras inter lunaeque meat
Abbreviated transcription (Latin):
inmultis quoque aliis hoc inuenier
uno singularum uimprae positionum casus ab latiui inquiramus : a &. ab & abs. &e. & ex: ean¬
dem fere significationis uimhabent : Nam& locciles & temporales &ordinodes similiter inuepi

Expanded text:
in multis quoque aliis hoc inuenies. nunc singularum uim praepositionum casus ablatiui inquiramus. a et ab et abs et e et ex eandem fere significationis uim habent; nam et locales et temporales et ordinales similiter inueni
Abbreviated transcription (Latin):
terior & suꝑ latiuus ueterrimus ueter desiderent cositiuum: Catomi ori¬
gaium antein hantia estꝰ quã roma : Plautus in bachidibus : senem tibi dedo

Expanded text:
terior et superlatiuus ueterrimus ueter desiderent positiuum. Cato in I originum : «Antemna ueterior est quam Roma». Plautus in Bacchidibus : «senem tibi dedo
Abbreviated transcription (Latin):
cile & sublime aceusa tłsunt : forte autẽ ab latiuus : sic e&iam sponte sua & maue primo nomipae
ostenduntur coniunetione aliorũ casualium ut domisuae : sunt &iam composita in e em¬
reptã desinentia ad uerbia ut supradic ete rex inde pinde & pupi o impune : Virgilius in ii
georgicon : et saepe alterius ramos impune uidemus uertere ineltorius: ut pote quoque cõ-

Expanded text:
cilĕ et sublimĕ accusatiui sunt, fortĕ autem ablatiuus. sic etiam spontĕ sua et manĕ primo nomina esse ostenduntur coniunctione aliorum casualium, ut domi suae. sunt etiam composita in e correptam desinentia aduerbia, ut supra dicta exindĕ, perindĕ et punio impunĕ. Virgilius in II georgicon : «et saepe alterius ramos inpunĕ uidemus / uertere in alterius». utpotĕ quoque co
Abbreviated transcription (Latin):
e. uel i. antecedentibus sed & alus uocalibus ut in choo inchoas mutuo mutuas meo meas hio
hias. Tertia tamen a uelȩ ante aspirationem in ueniistur habere penultimas ut tralo

Expanded text:
e uel i antecedentibus, sed et aliis uocalibus, ut inchoo inchoas, mutuo mutuas, meo meas, hio hias. tertia tamen a uel e ante aspirationem inuenitur habere paenultimas, ut traho
Abbreviated transcription (Latin):
tios est quicumque adoritur : Eorum supina ortipatre tũ : quam uis oriturus nonoreuu
secundumanalogiam faciat participium futuri mortuus facit pteritum gemnata aquod

Expanded text:
tis est, quicumque adoritur». eorum supina ortum et moritum, quamuis oriturus, non orturus secundum analogiam faciat participium futuri, mortuus fecit praeteritum geminata u, quod
Abbreviated transcription (Latin):
ut doceo docui. moneo monui. do¬
lro deluno  uodsimiliter est quando intertia uel quarta coniugatione fatitur ÷ it rapio napia
apri aperui u at o manent in principalibus syllabis pouitae immitabiles  trapio qapqu

Expanded text:
ut doceo docui, moneo monui, doleo dolui. quod similiter est quando in tertia uel quarta coniugatione patitur i, ut rapio rapui, aperio aperui. u et o manent in principalibus syll
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓexcero o consul iucretior orli & hor: Inueniuntur tamengrȩ ca que uocatiuim
gpecum seruant thmbris otimbrit iubasis othebai pallas opalla : Virgilius inx da

Expanded text:
cero, o consul, hic rhetor o rhetor. inueniuntur tamen Graeca, quae uocatiuum Graecum seruant: Thybris o Thybri, Thebais o Thebai, Pallas o Palla. Virgilius in
Abbreviated transcription (Latin):
pratulis se neminorum sit temporum p̃teritum quam p̃sens quod raris sime inuenitur: findo
quoque fidiftcit : lic& quidam fissi put ituerunt : Sed uirgiliur in .viiii : & media aduersilique¬
facto tempora plumbo ffidit acmulta porrectã extendit arena : Horatius in nii
carminum: de mersas exitio diffidit urbium portasuirmacedo & subruit aemulos:
cecera uero seruant .N. ũitpindo pandi defendo defendi scando sccondi accendo accenol:
e xcipiunturdupliȩas principtilem syllalam pendo pependi tendo cetendi tullo ti tudi pepulti

Expanded text:
protulisse, ne minorum sit temporum praeteritum quam praesens, quod rarissime inuenitur. findo quoque fidi facit, licet quidam fissi putauerunt. sed Virgilius in VIIII: «et media aduersi liquefacto tempora plumbo / diffidit ac multa porrectum extendit arena». Horatius in III carminum : «demersa exitio, diffidit urbium / portas uir Macedo et subruit aemulos». cetera uero seruant n, ut pando pandi, defendo defendi, scando scandi, accendo accendi. excipiuntur duplicantia principalem syllabam: pendo pependi, tendo tetendi, tundo tutudi, paenulti
Abbreviated transcription (Latin):
s uincendi hoste suistorib: tradun
Quib: hec origo nominis fuit¬
Dũ q̃ondã aduersus populũ¬
romanũ serui a rmis sũentis
dimicas sert ulł se deder̃
cõphensiq uaria torpitu¬
dine affesti suri ehis quidã
postea adomi¬
ꝓpt̃ supplicioꝵ notus qas ma¬
nifeste ꝑpessis ad dignita¬
tẽciuiũ romanoꝵ nĩ ꝑue¬

Expanded text:
 vincendi hostes victoribus tradunt: quibus haec origo nominis fuitdum quondam adversus populuromanum servi armis sumptis dimicassent, victi se dederunt comprehensique varia turpitudine affecti sunt. Ex his quidam postea a domipropter suppliciorum notas quas manifeste perpessi sunt ad dignitatem civium romano
Abbreviated transcription (Latin):
morum tradidit modum indeclinatione uerborum: Sciendum tam̃ quod quidam ausi sunt in fi¬
nita ponere prima sedmale : Nonenuimoport& statim are imperfecta auedubia incipere:
Qudamenim dubitauerunt an uerba sint haeo : & inter ad uerbia magisponenda cen sucrub
quod nec nimeros nec ꝑsonas nec affectus animi certos habent &egent semperaliis uerbis si¬
cut ad uerbia : Dicimus enĩ legere studeo studes stud& sicut dissimus benestudeo stud
stud&: sed haec postea refutentur : Nuno hoc sufficiat ostendere non bene ab infinitis
quo sdam coepis se: sed neque abimpercituus neque ab opta tiuis erit incipiendum: culco
impemmur. illo optanus : ut sit indicatiuus : quinisi prius sit uotus. ñom possumus scire qul
imperemus ueloptemus : Subiunetiuus uero quemquidam dubitatiuum appellaon fitdura¬
nifestam hab& indicatiui cognitionem: Ipsa enim dubitittio ante ses indicati uuo : Nam

Expanded text:
morum tradidit modum in declinatione uerborum. sciendum tamen, quod quidam ausi sunt infinita ponere prima, sed male; non enim oportet statim a re imperfecta aut dubia incipere. quidam enim dubitauerunt, an uerba sint haec, et inter aduerbia magis ponenda censuerunt, quod nec numeros nec personas nec affectus animi certos habent et egent semper aliis uerbis, sicut aduerbia. dicimus enim legere studeo, studes, studet, sicut dicimus bene studeo, studes, studet. sed haec postea refutentur, nunc hoc sufficiat ostendere, non bene ab infinitis quosdam coepisse. sed neque ab imperatiuis neque ab optatiuis erat incipiendum, cum hoc imperamus, illo optamus, ut sit indicatiuus, qui nisi prius sit notus, non possumus scire, quid imperemus uel optemus. subiunctiuus uero, quem quidam dubitatiuum appellauerunt, manifestam habet indicatiui cognitionem. ipsa enim dubitatio ante se esse indicatiuum con
Abbreviated transcription (Latin):
iniuationibus & genera diuersa & casus uerbo suo congruos tantum & ut rosq: numeros sibi
coniungunt ut legendi uirgilium & musam & mmusas: Sim liter legendo nirgilium legen¬
domusas & legendum est mihi uigalium &inusas : onnsa uerba transitinua uel genitiuo
uelditiuo uelaccusatiuo uel ablatiuo itei i in sidiortibi m&uote fruor illare : Ergo sisoniun

Expanded text:
inationibus et genera diuersa et casus uerbo suo congruos tantum et utrosque numeros sibi coniungunt, ut legendi Virgilium et Musam et Musas; similiter legendo Virgilium, legendo Musas; et legendum est mihi Virgilium et Musas. omnia uerba transitiua uel genetiuo uel datiuo uel accusatiu
Abbreviated transcription (Latin):
amplurali apud latipos iui a nominatiuo deficit & pluralia separatim ponhabuit :
et existimo eũ et̃ cau sami quod ueces seerat uel cum as piratione proferre nomi¬
uattiuum & ildicere qua pluralis erat alterius pronominis uello coas pirationis s p̃¬
ponre & silicere quod est coniunetio: ergo iure deficit ñ edubittitione far&
sicut & sis ingenitiuo prosui plurlis quoque qui est oi apud grecos n  tͣrudlat inoss

Expanded text:
plurali, apud Latinos sui et nominatiuo deficit et pluralia separatim non habuit? et existimo, eam esse causam, quod necesse erat uel cum aspiratione proferre nominatiuum et hi dicere, qui pluralis erat alterius pronominis, uel loco aspirationis s praeponere et si dicere, quod est coniunctio. ergo iure deficit, ne dubitationem faceret, sicut et sis in genetiuo pro sui. pluralis quoque, qui est οἵ apud Graecos, in hi trans
Abbreviated transcription (Latin):
firmat : uirgilius georgicon ÷: molles suatur as abaei : Terentius in phor mint quisso¬
mines tot sententiae : suuscuique mos: sinautem in pos ses sionem fit a posses soret¬
sitio obliquis posses siui ut imur: ut cicero miseretur siu filii : preb& suofilio aspict sũ

Expanded text:
firmat. Virgilius georgicon I: «molles sua tura Sabaei». Terentius in Phormione : «quot homines, tot sententiae; suus cuique mos». sin autem in possessionem fit a possessore transitio, obliquis possessiui utimur, ut Cicero miseretur sui filii, praebet suo filio, aspicit suum
Abbreviated transcription (Latin):
pus ueldoneo latipus regnat. Lic& eiuim uel nominatiuum pro ablatiuo &ma xiine nominum
cum uerbo substtntiuo ponere: uel uerbum cognatum signi ficationi ipsius nominis ut medoeto¬
reflorent musae idest dumego doctorsum : Nam participia raro fic pro feruntur ꝓuie
doctoredũ ego doceo : illo imperatore donec ille imperat pe tatte mauente dũpiettis ma pad
uirtute florente quo adiustus flor& Comparatiua quoque & suꝑ latiua graeci genetiuo ad¬
iungunł: Noscuitẽ cõparatiua quidemablatiuo ut fortiora clilles haectore : suꝑ latiua
uero genetiuo ut fortis simȩ gentis dequibus latius in libro tertio depominis cõ paratione dicentestrac¬
tauimius : Verbalia quoque in ordesientia uel rex tran sitiua quae auerbi s actum aliquem signi fican¬
tibus fiunt genitiuo iunguntur ut amoillum amator & ama trix illius doctor doc trix mupitor
munitrix leetor Lec trox tonsor, tonstrix, mirator mirtitrix. Luccius in viiii : impressit

Expanded text:
uel donec Latinus regnat. licet enim uel nominatiuum pro ablatiuo, et maxime nominum, cum uerbo substantiuo ponere uel uerbum cognatum significationi ipsius nominis, ut me doctore florent Musae, id est dum ego doctor sum. nam participia raro sic proferuntur, pro me doctore, dum ego doceo; illo imperatore, donec ille imperat; pietate manente, dum pietas manet; uirtute florente, quoad uirtus floret. comparatiua quoque et superlatiua Graeci genetiuo adiungunt, nos autem comparatiua quidem ablatiuo, ut fortior Achilles Hectore, superlatiua uero genetiuo, ut: «fortissime gentis», de quibus latius in libro tertio de nominis comparatione dicentes tractauimus. uerbalia quoque in or desinentia uel rix transitiua, quae a uerbis actum aliquem significantibus fiunt, genetiuo iunguntur, ut amo illum, amator et amatrix illius; doctor doctrix; munitor munitrix; lector lectrix; tonsor tonstrix; mirator miratrix. Lucanus in VIIII: «impressit
Abbreviated transcription (Latin):
caligo uligo nubigo fernugo erugo uirgo margo: Excipituruuũ ligo cuius penultima cor¬
ripitur: Nec mirum cum sit masculinum & solum dissq: l labum uocalem. antego habens:
indo desinentia deriuatiua . Tã anamimnebus qua a uerbis uel participiis ueniunt : Haec quo¬
que modo .e. longam uel .i. modotu habent ante .do: ut acris acredo: dulcis dulcedo : isteruo

Expanded text:
caligo, uligo, rubigo, ferrugo, aerugo, virgo, margo; excipitur unum ligo, cujus penultima cripitur; nec mirum cum sit masculinum et solum dissyllabum vocalem ante go habens. do desinentia deriuatiua tam a nominibus quam a uerbis uel participiis ueniunt. haec quoque modo e longam uel i modo tu habent ante do, ut acris acrēdo, dulcis dulcēdo, inter
Abbreviated transcription (Latin):
nor poc fratreme nestheo: est tamen quando &iam graecodatiuo in huius cemodi nominꝰs:¬
bus id est eus finentibus nominatiuum ut isolent antiqui : Idem poeta inbucholico: orphi
ialiope alinobormoss apollo & oport& scire in hac declinatione. quo domnes obliqui cosi
numerum silla borum seruant quem genetiuus singular is absque genetiuo pluras qui upuo¬
sillaba uult superare nis ꝑ concisionem pro feraaturi Vude du adius eũ promo posylla¬
lis popantur per sieresimn sunt accipenda siuemagis psiħ̃ breingȩ dei inupã syllabam:
los orasepim ÷. fipalem quae est longe peger dipt hongum sem bebant : Longis autemuo calos
uecus tis simacim gͣ e sis paresolebant : Qua e uero se cundum a nalogiam peferuntur id estdei

Expanded text:
nor nec fratre Mnestheo». est tamen quando etiam Graeco datiuo in huiuscemodi nominibus, id est eus finientibus nominatiuum, uti solent antiqui. idem poeta in bucolico : «Orphi Calliopea, Lino formosus Apollo». et oportet scire in hac declinatione, quod omnes obliqui casus ruant, quem genetiuus singularis, absque genetiuo plurali, qui usyllaba uult superare, nisi per concisionem proferatur. unde dii et diis, cum pro monosyllabis ponuntur, per synizesin sunt accipienda siue magis per synaeresin e et i in unam syllabam. ueteres enim i finalem, quae est longa, per ei diphthongum scribebant, longas autem uocales uetustissimi etiam geminare solebant. quae uero secundum analogiam proferuntur, id est dei
Abbreviated transcription (Latin):
prodest uel secustodit sed &iam cũiosa agit & sic aliam in ipsam id est cũ se transitiub dicitur : t
terentius in andria orartius sith deniise a mes ut ad seuenias: DEPIR SONIS

Expanded text:
prodest uel se custodit, sed etiam cum ipsa agit et sic alia in ipsam, id est cum retransitiue dicitur, ut Terentius in Andria : «orare iussit era, si se ames, ut ad se uenias». de personis
Abbreviated transcription (Latin):
hiuus cemodi fiunt cõparationes q̃uod nascuntur ex his ipsis aduerbna cõparatiua : qͣla e cum magisi psum

Expanded text:
iuscemodi fiunt comparationes, quod nascuntur ex his ipsis aduerbia comparatiua, quae cum magis ipsum
Abbreviated transcription (Latin):
illi suus seruus: exia liena possessi ofgediti uł doc& ille meum filium : docto eigo uel ille
tuum filium: toceo ego uel tu suum illius filium : Sed melius hoc ꝑretransistionem

Expanded text:
illi suus seruus; extrinsecus, ut doces tu uel docet ille meum filium, doceo ego uel ille tuum filium, doceo ego uel tu suum illius filium. sed melius hoc per retransitionem
Abbreviated transcription (Latin):
et mat Multis uerbiftã astiue quã passiue uocis similit̃ in una eadẽq significatione utimur
Mereo omereor populo &pupulor nutrio & nutrior bello & bellor Virgłs georg̃ .ii. Hloc pin¬
guẽ & pacitã paci nutritor oliuã ꝓnutrito Idẽ in .XI: Bellant amazones armis : Illi TINE

Expanded text:
timatur multis uerbis tam actiuae quam passiuae uocis similiter in una eademque significatione utimur: mereo et mereor, populo et populor, nutrio et nutrior, bello et bellor. Virgilius georgicon II: «hoc pinguem et placitam paci nutritor oliuam», pro nutrito. idem in XI: «bellantur Amazones armis». illi τινὲς
Abbreviated transcription (Latin):
dictum est nis. eã quãs apud antiquos hic & hec memoris & hoc memore proferebatur :
in quotestis est caperantiquitatis doctissimus inquista bishobucendit enim ceciliũ in epi¬
dero sic protulis se: itaneantipho inuentus ꝓer fllio sidestea ne est in memoris ite

Expanded text:
dictum est, nisi eam, quod apud antiquos hic et haec memoris et hoc memore proferebatur. in quo testis est Caper, antiquitatis doctissimus inquisitor. ostendit enim, Caecilium in epiclero sic protulisse: «itane Antipho inuentus profluuia fide? / itane est inmemoris, it
Abbreviated transcription (Latin):
siue testa testudio quodest corporale : Nec non om̃a indo. desinentia quẽ uis non sint deruetua
peiultimnam uhabentia producunteã potura uel positione ut hiruido rundo hirudo puuo
ruatiua pauca inuenio : pecus hocspecu. pe cus pecu. testa testus tonttonis. tonstrur corhuu ronnun
Nec inter est ab quid inter pruritiuorum & diriuatiuorũ sigpificationem: Ideo que dubium ansit
diriutiua dicenda : in aldesirentia depominatiua si primitiua eorũ pepultimẽ natura ut posi

Expanded text:
siue testu testudo, quod est corporale. nec non omnia in do desinentia, quamuis non sint deriuatiua, paenultimam u habentia producunt eam natura uel positione, ut hirūndo, harūndo, hirūdo. in u deriuatiua pauca inuenio: specus specu, pecus pecu, testa testu, tonitrus tonitru, cornus cornu. nec interest aliquid inter primitiuorum et deriuatiuorum significationem, ideoque dubium, an sint deriuatiua dicenda. in al desinentia denominatiua, si primitiua eorum paenultimam natura uel posi
Abbreviated transcription (Latin):
E&ũ qͣi dipsi quo que noui potrimus ad deremunc quoque eius de n oniaxiiedeordinti
siue constructione dictionũ qua graecicinta hina docoomoqestagia se quemte i

Expanded text:
 quid ipsi quoque noui potuerimus addere, nunc quoque eiusdem maxime de ordinatione siue constructione dictionum, quam Graeci σύνταξιν uocant, uestigia sequente
Abbreviated transcription (Latin):
autiquam scrłturam seruauimus : in latinis tam̃ dictiomibus Nos quoque proo ii coepimus
ẜscribere: ut filius famna fuga nsi quod sũ pradociuimus. Est aliqua in prepuntiatione cus
litterȩ differentias cũ sõno pha i autem ideonon est trans latum ab illis inaliam figuram

Expanded text:
antiquam scripturam seruauimus. in Latinis tamen dictionibus nos quoque pro ph coepimus f scribere, ut filius, fama, fuga, nisi quod, ut supra docuimus, est aliqua in pronuntiatione eius literae differentia cum sono ph. ρ autem ideo non est translatum ab illis in al
Abbreviated transcription (Latin):
mili: Pltuitus in peponibus geminis : dol& hic puellus se uitu ducier : Lucilius miii:
cumque hio tã formosus homo acte dignus puellus : Liuius in odyssia : sotno tapua
sa tarpi filia regipa : Neuius in .ii. bellipunici: Prima incedit cȩteris proserpipa
peperit iouipuellũ : Liberquo que excipitur libri fibr fibur iibri: quae &ia rationa¬
biliter uidentur eẽ secundae declinationis : Habeit enim in fegunina dnade si pen¬

Expanded text:
mihi». Plautus in lenonibus geminis : «dolet hic puellus sese uenum ducier». Lucilius in IIII: «cumque hic tam formosus homo ac te dignus puellus». Liuius in Odyssia : «sancta puer Saturni filia regina». Naeuius in II belli Punici : «prima incedit Cereris Proserpina peperit Ioui puellum». liber quoque excipitur libri, fiber fibri, quae etiam ration uidentur esse secundae declinationis
Abbreviated transcription (Latin):
csciendum quoad nomina tertiae uł quarcȩ ut quintȩ declinationis pleraq non tamen omna
ut quid am putaer÷ diunutiuorum masculina inculus feminina incula neutrũ inculũ terminaNt :

Expanded text:
sciendum, quod nomina tertiae uel quartae uel quintae declinationis pleraque, non tamen omnia, ut quidam putauerunt, diminutiuorum masculina in culus, feminina in cula, neutra in culum terminant
Abbreviated transcription (Latin):
mia idẽ anceps signi ficatioquȩ fier& suolam uolas uolat uolamis uo latir uolant Dicere¬
mus : Itaque prouo lami uelim auctoritas non inrationabiliter tradidit dicere : & uolim tam̃
prouelim proferebant : Cicero in .ii. depatura deorũ: quo facilius id quod d ice pro uolimus in¬
tellegipos sit : alia uero onina quae a prima ꝑsona supradictȩ coniugationis ssyno nrmiae

Expanded text:
mia, id est anceps significatio, quae fieret, si uolam uolas uolat uolamus uolatis uolant diceremus. itaque pro uolam uelim auctoritas non irrationabiliter tradidit dicere. et uolim tamen pro uelim proferebant. Cicero in II de natura deorum : «quo facilius id, quod docere uolimus, intellegi possit». alia uero omnia, quae a prima persona supra dictae coniugationis
Abbreviated transcription (Latin):
tib: quaedam uero ex ei sdem ne ut ralibus pariugin totiapulo ate ficate exu¬
loate ueneo ate nubetibi quamuis apeiquis simi eiam actiua signi ficatione
nuba te dicebant : Vndeplitutus in casina : Lib & catofuam quid agat ses repo u̾um

Expanded text:
i, quaedam uero ex eisdem neutralibus passiuam, ut uapulo a te, fio a te, exulo a te, ueneo a te, nubo tibi quamuis antiquissimi etiam actiua significatione nubo te dicebant, unde Plautus in Casina
Abbreviated transcription (Latin):
idẽ sui sibi sea se quodilli seruant in compost uerouam ue ꝓbanuus hocouotueatlit
plerdiaiq a nominetiuo car& quomodłas tor & ominimodo uerbo copuletur uedei
uicem dompleat nominatius: ut sui eg& sibi noc& sein cusat : Et in liuius ce nodiquiden

Expanded text:
in compositis seruamus, quamuis hoc quoque sit simplex. itaque et nominatiuo caret, quomodo ἑαυτοῦ, et omni uerbo copulatur, quod ei uicem compleat nominatiui, ut sui eget, sibi nocet, se incusat. et in huiuscemodi quide
Abbreviated transcription (Latin):
atquinita opus ẽ: Cicero prolit ario : ltaq ꝓ me uertã nescio : Dicunt itim̃ ea edem illa¬
tue quodõ positis aliis infertntur : Vt & enim catilipã cicero solus sapient ii itido

Expanded text:
atqui ita opus est». Cicero pro Ligario : «itaque quo me uertam nescio». dicuntur tamen eaedem illaae, quod praepositis aliis inferuntur, ut etenim Catilinam Cicero solus sapientia do
Abbreviated transcription (Latin):
intigro & corrupto inuepiuntur : Iterq nonulaexugit ꝑduas .ii. uel ꝑe & i ta nomi¬
natiuum pluralem masculini quã datiuos & ablatiuos omnium plurales seribi:

Expanded text:
integro et corrupto inueniuntur. itaque regula exigit per duas i uel per e et i tam nominatiuum pluralem masculini quam datiuos et ablatiuos omnium plurales scribi
Abbreviated transcription (Latin):
tura ipsa prohib& : Cumenim uerba ex quibus nascuntur participia fariter omnibus adiungu¬
tur generibus legit uirꝰ legit mulier legit mancipium : Neces sario participium quodexeo
proficiscitur eisdem generibus iociatur : et siquidem in us. desinat quod fit in preenti

Expanded text:
tura ipsa prohibet. Cum enim verba, ex quibus nascuntur participia, pariter omnibus jungantur generibus, ut, legit vir, legit femina, legit mancipium: necessario participium, quod ex eo proficiscitur, eisdem generibus associatur. Et omne participium in ans vel in ens,
Abbreviated transcription (Latin):
est numeri comimuno diriuatiuum quoque epuirinsecur exqua partepos¬
sossoris ꝑsopa significatur ꝑgenitiuum primitiui exquꝰ narcitur utriur que est
pumeri commune : Vt suus ill us & suus illorum : Inomnibus enim diriuatiuis

Expanded text:
eri commune, deriuatiuum quoque intrinsecus, ex qua parte possessoris persona significatur per genetiuum primitiui, ex quo nascitur, utriusque est numeri commune, ut suus illius et suus illorum; in omnibus enim deriuatiuis
Abbreviated transcription (Latin):
produc tã antepus ut mare marinus ppymeste oreuestinus r deborto calatinus calacte salaetnus
& ab alus quae pares habent te b pomi natiuo quã in gene tuco sy labas her cules bercu

Expanded text:
productam ante nus, ut mare marīnus, Praeneste Praenestīnus, Calathe Calathīnus, Calacte Calactīnus, et ab aliis, quae pares habent tam in nominatiuo quam in genetiuo syllabas, Hercules Hercu
Abbreviated transcription (Latin):
nificonsepe  habent prae positienum &imipsa compositione sem ꝑ prȩpositiuȩ sunt Ideo p̃ pꝰ¬
si nonibus conmume reuerunt : Et diquidem aidis c̃andemisi gni ficaionem habent quo no do
ab & abs : Sunt ciutem separatiuȩ. ut diuido didu codistrao dircurro quo d apud grcosaia
ꝑrepo sitio fecto : Et suiendum quod tunedis ꝓreponitur quando sequitur e ł .f. s .p ł .s. ł t.¬
ł ilo ca consonaũtis: ut dis cumbo diseu łͥno dif fero dif filo diffundo. It quibus sinf

Expanded text:
nificantiam habent praepositionum et in ipsa compositione semper praepositiuae sunt, ideo praepositionibus connumerauerunt. et di quidem et dis eandem significationem habent, quomodo ab et abs. sunt autem separatiuae, ut diuido, diduco; distraho, discurro, quod apud Graecos διά praepositio facit. et sciendum, quod tunc dis praeponitur, quando sequitur c uel f uel p uel s uel t uel i loco consonantis, ut discumbo, discutio; differo, diffido, diffundo, in quibus s in
Abbreviated transcription (Latin):
tut rominum taurominu: Tre quenter tamen inuepimus ueteres in buiusce modi geneti¬
uis id est gemi antibus i subtrahere alterẽ exeis uirgilius ini: pictam̃ ille urben ptaui
sedesque locauitꝰ propa ta uii: ldem inbuco lico nec spes libertatis erat nec cura pe olũ setucꝗ sab

Expanded text:
urominium Taurominii. frequenter tamen inuenimus ueteres in huiuscemodi genetiuis, id est geminantibus i, subtrahere alteram ex eis. Virgilius in I: «hic tamen ille urbem Pataui sedesque locauit», pro Patauii. idem in bucolico : «nec spes libertatis erat nec cura peculi»,
Abbreviated transcription (Latin):
aotiue: idestdũ uicda quod autẽ haec que quie nomina sunt õstendit prepositio quae fre quenter in ue

Expanded text:
actiue, id est dum uidet. quod autem haec quoque nomina sunt, ostendit praepositio, quae frequenter inue
Abbreviated transcription (Latin):
uemne subistcon tauo qiae progualite e accipitur quãlitoruero prtqui cuiũs propitia signi¬
topquuis proqualis dixtr Ioe rrimꝑhormione quoł mecenies hiomines iamdauerberas s usqu
tuc̃ quĩpro quo mod : Ioeminan dria: qui q̃ui atenoui qui ĩ dest propter quid & hoctamen
Vͦ quo que omnia ad uerbia interrogatiua : admultas intendunt species interregaitio¬
ue quomodo &su pradictt bcalia & temporalia & sunt eadem & relatuq: ut cur qu re

Expanded text:
nomine substantiuo quis, pro qualiter accipitur, qualiter uero pro qui, cuius propria signinomine substantiuo quis, pro qualiter accipitur, qualiter uero pro qui, cuius propria signiue ego», quis pro qualis dixit. idem in Phormione : «quot me censes homines iam deuerberasse usque  : «qui istuc?» qui pro quomodo. idem in Andria : «qui? quia te noui», qui id est propter quid? et hoc tamen et alia quoque omnia aduerbia interrogatiua ad multas tendunt species interrogationum, quomodo et supra dicta localia et temporalia. et sunt eadem et relatiua, ut cur, quia,
Abbreviated transcription (Latin):
eaen geminatis quaeas sumunt cumque utquis infinitũ Adunum ꝑ se intellegenedũ ꝑtina: ora¬
nius inu sermonũ : & leporũ auulsas x muiltͦs s suauius armos qua si cũlũ bis qui sedȩat: pro
aliquis quis quis uero uel quicum que : ad uniuersos dicitur : similiter quõ certũ de siderat nume¬
nim quet quot uero uel quo đ cumque ãd uniuersos confusedicitur : &quis qui  deim simplex potest
ainfiuitum & interro gatiuu meẽ compositũuero ab eo aliquis itantũ modo infinitũ similit̃
duerbi a quo ubicmde qua te qua p ꝓos sunt interro gatiua &relatiua in finita eg uirgiliusimx
ospera quis nactura locidimit tere quando sua sit e quos quande prociliquando asiquero
uliedbĩ dalieunde & aliqua deliquandõ ine dubioinfinitti sunt tinta : & quisuiero quodest
uustantiae in fimita pro qualis & proquantus inuepitur qualis uero & qicdntus praquisi bom n tu¬
rilius ind aene idos: quis nouus hic nr̃is succes sit sedibus hos pes quis proaualis Itemui.

Expanded text:
s infinitum ad unum per se intellegendum pertinet Horatius in II sermonum : «et leporum auulsos, ut multo suauius, armos, / quam si cum lumbis quis edat», pro aliquis, quisquis uero uel quicumque ad uniuersos dicitur. similiter quot certum desiderat numerum, quotquot uero uel quotcumque ad uniuersos confuse dicitur. et quis quidem simplex potest et infinitum et interrogatiuum esse, compositum uero ab eo aliquis tantummodo infinitum. similiter aduerbia quo, ubi, unde, qua et quando possunt interrogatiua et relatiua et infinita esse Virgilius in X: «aspera quis naturaalicubi et alicunde et aliqua et aliquando sine dubio infinita sunt tantum. et quis uero, quod est substantiae infinitum, pro qualis et pro quantus inuenitur, qualis uero et quantus pro quis non. Virgilius in IIII Aeneidos : «quis nouus hic nostris successit sedibus hospes?» quis pro qualis. idem
Abbreviated transcription (Latin):
tiuũ eẽ unius dicitur : &iudetur hoc ada liquidȩe quo modo summusce imus: pramus & ubti¬
inus adomnia dicuntur. tamlocis quã temporibus ił ordimibus. subiecta uel supposto
simliterus quõ adomnialocasri fertur & umquã ad omniatem poron: Etiscionti
quodcom posita quoque eorũ almegatiua sunt omnium gene raliter quae pea pos inn
significa q ut nullu s omniũ dfeorum uelom psum ueleorũ quae sunt ide quȩ cadm u
homine similitet nus quam omniũ lacorũ est ab negaiuum & nũ qua to ouonut

Expanded text:
tiuum esse unius dicitur. et uidetur hoc ad aliquid esse, quomodo summus et imus, primus et ultimus ad omnia dicuntur, tam locis quam temporibus uel ordinibus subiecta uel superposita. similiter usquam ad omnia loca refertur et umquam ad omnia tempora. et sciendum, quod composita quoque eorum abnegatiua sunt omnium generaliter, quae per ea possunt significari, ut nullus omnium deorum uel hominum uel eorum quae sunt, id est quae cadunt sub homi
Abbreviated transcription (Latin):
diximus pler&que quia inueniuntur &iam ȩxaliis uerbis sed raro ut cupio cupisco. Cicero inoratore
diupo aliquo animimotu maiora concupiscat : Virgilius in iuii ge orgiam animo aque nogam cor¬
dalic& longe prae sciscere dormio dormiscosentio sentisco: Terent̃ in a del plus hoc uilli edormis

Expanded text:
diximus plerumque, quia inueniuntur etiam ex aliis uerbis, sed raro, ut cupio cupisco Cicero in oratore : «diuino aliquo animi motu maiora concupiscat». Virgilius in IIII georgicon : «animosaque regum / corda licet longe praesciscere», dormio dormisco, sentio sentisco Terentius in adelphis : «hoc uilli edormis
Abbreviated transcription (Latin):
amit tatet comparationem ꝗrauis nitiut amantior amantis simnus : acceptus ab illo participiũ
quid & cancipior ab illo : &ccepsis il li nomen : ut amicus illideo que tẽpore quidem car& cõ

Expanded text:
amittit et comparationem assumit, ut amantior amantissimus; acceptus ab illo participium, quia et accipior ab illo, acceptus illi nomen, ut amicus illi, ideoque tempore quidem caret, co
Abbreviated transcription (Latin):
l: eanonogent obliquorum adiunctione ide transitione in alias ꝑ soncs ã ffectus tter singu¬
orĩ ostendentibus uerbis: ut egodoceoistũ uelthe c tistus doc& pris cicitũ : Egodo ceor
abisto tu do ceris abillo : Sciendum cutẽ quod in ꝑsonalia siue transitiue sutertnsitiue profo

Expanded text:
 non egent obliquorum adiunctione, id est transitione in alias personas, affectus tamen singulorum ostendentibus uerbis, ut ego doceo illum uel Theoctistus docet Priscianum, ego doceor ab isto, tu doceris ab illo. sciendum autem, quod impersonalia, siue transitiue siue intransitiue prof
Abbreviated transcription (Latin):
ueluituperatu ũt capo pradico. laudo celebro amplifieouit upero culpo rep̃ herdo in cuso accus:
in fimilo suscoiseo : Rio a etificiorũ ut pliilosophior po&or arcintector, modulor: medicor &

Expanded text:
uel uituperatiua, ut cano, praedico, laudo, celebro, amplifico, uitupero, culpo, reprehendo, incuso, accuso, insimulo, succenseo; alia artificiorum, ut philosophor, poëtor, architector, modulor, medicor
Abbreviated transcription (Latin):
gepitiuo & in idatiuo : plautus imudularia : ne uttireddibo dopouetmpes diiudicata sg
cũugitur supradictyfurm nomina sec leanł in umfacere neutra unus upum solus¬

Expanded text:
genetiuo et in i datiuo. Plautus in uidularia : «neutri reddibo, / donicum res diiudicata sit». cum igitur supra dictae formae nomina soleant in um facere neutra: unus u
Abbreviated transcription (Latin):
sitollas dubiettioneminon opus est subiunctiuo in recerta sed indicatiuo : Ergo non alius iu¬
repraȩ poneretur omnibueq̃uam indicatiuus : Sicut enim in nomine siquis proferat gene¬
tiuum uł alium postbuno casum multo ante neimnatiuum cognouit : exquꝰnas curtur
oblaqui : sic qui aliquem modum profert : scit primum indicatiuum quiẽ sene uerbi cectus
sicut & prae senrcempus. Ideo aliis praeponitur temporibus art puis rtporis & rt qu am agois
ipso sumus dum loquimurde prarterito & futuro: aquia lnopitiã Esiris tt̃ feris mat onamnae so¬
int elleguntur qui ns epsi non sit alia intellegim nime possunt : A quia poste ter ite lles

Expanded text:
si tollas dubitationem, non opus est subiunctiuo in re certa, sed indicatiuo. ergo non alius iure praeponeretur omnibus quam indicatiuus. sicut enim in nomine, si quis proferat genetiuum uel alium post hunc casum, multo ante nominatiuum cognouit, ex quo nascuntur obliqui, sic qui aliquem modum proferat scit primum indicatiuum, qui est paene uerbi rectus, sicut et praesens tempus ideo aliis praeponitur temporibus et primum obtinet locum, quod in ipso sumus, dum loquimur de praeterito et futuro, et quia ad praesens praeterita et futura intelleguntur, quod si non si
Abbreviated transcription (Latin):
pedae sare romapa libertas peruit : sic &omma casualia lic& construere: Pos ses siua omnibi
suis casibus cumgemtiuis aliorum bene coniunguntun qup peium eius ubiq habentia ut

Expanded text:
peii Caesare Romana libertas periit. sic et omnia casualia licet construere. possessiua omnibus peii Caesare Romana libertas periit. sic et omnia casualia licet construere. possessiua omnibus suis casibus cum genetiuis aliorum bene coniunguntur, quippe uim eius ubique habentia, ut
Abbreviated transcription (Latin):
uelime : potionte uelme. & illo ̃ uel illum &tui. uel me sit astendendu quod nomipte uus
quiuer bo adiungitur in mobilis casibas irse mana. & uel pillum uel eũ solum as sumt alte¬
rius ca su alis obliquum qui uerbo construitur : Nullũ quidem q̃uando absolute dicitur id est
intransitiuo : ut terentus ambulat allustius ques cit: obliquum uero quatndotran sitiue
uelidio pathos idest suipis siue. ut cae sar uincit pompeium. cicero arguit catilinam pat̃
indulg & filio dominus miseretur si & fui serui : Illectutẽ nominatiuus qui obliquosex¬
igente ipsius nomims nactura sibi ad scis cit: &iam ꝑomnes ut supra ostendimus casus de¬
clipatus dande mconstructionem ea suũ sĩ bidefendit iuctorpom peii cae sinter fectusest
abruto uictoris pompeii caesaris filia fuit iulia: uictori pompei cȩ saruces st res publica
Vlic torem pompei cae saremplaeͣuit eicero uictorpompei caesar eolemens fuisti Vctore pou¬

Expanded text:
uel mei, potiens te uel me et illo uel illum et tui uel mei. et attendendum, quod nominatiuus, qui uerbo adiungitur, immobilis casibus ipse manet et uel nullum uel eum solum assumit alterius casualis obliquum, qui uerbo construitur. nullum quidem, quando absolute dicitur id est intransitiue, ut Terentius ambulat, Sallustius quiescit, obliquum uero, quando transitiue uel ἰδιοπαθῶς id est sui passiue, ut Caesar uincit Pompeium; Cicero arguit Catilinam; pater indulget filio; dominus miseretur sui et sui serui. ille autem nominatiuus, qui obliquos exigente ipsius nominis natura sibi asciscit, etiam per omnes, ut supra ostendimus, casus declinatus, eandem constructionem casuum sibi defendit, ut uictor Pompeii Caesar interfectus est a Bruto; uictoris Pompeii Caesaris filia fuit Iulia; uictori Pompeii Caesari cessit res publica; uictorem Pompeii Caesarem placauit Cicero; uictor Pompeii Caesar clemens fuisti; uictore Pom
Abbreviated transcription (Latin):
idest ne iinecntur in compositus ab eotemporibus syllabarum : qae senti pmae teritũ : Hora¬
tius in iiii carminum correpte protulit : quod regumtumndas contuderit minas: Erenim
tilus contulit : Virgilius in viii: & lapsa ancilia caelo exeuderit: solent autẽ composita
seruare sonplicium tempora : Cado cecidi concido concidi penultima correpta : cedo ci¬
d÷ concido concidi penultima producte Vecustis simtamen : tam producebant quã corri

Expanded text:
id est ne uincatur in compositis ab eo temporibus syllabarum a praesenti praeteritum. Horatius in IIII carminum correpte protulit: «quod regum tumidas contŭderit minas»; est enim tylus contudit. Virgilius in VIII: «et lapsa ancilia caelo / extŭderat». solent autem composita seruare simplicium tempora: cădo cecĭdi, concĭdo concĭdi, paenultima correpta; caedo cecīdi, concīdo concīdi, paenultima product
Abbreviated transcription (Latin):
cretus bito lit̃ salios casus obliquos: abelutas nt dieuent q̃uibus bied & sinedis cretione aliarũ
utiꝑ sonarũ &cũ discpetione : & sinẽ dis cietione : ut damibi panemzen boc millamdis qre tono
hab&alterius ꝑ sonae: smautẽ dicõ damin papẽ illi autẽ uinũ dis epetione m fleg ÷ Iinqui noto¬
miuatipus m axime ual& cũ adatur uerbo at ego facio boc tafacis illud sũ epum Pssteoy primanꝰ

Expanded text:
cretiue, similiter alios casus obliquos. absoluti autem dicuntur, quibus licet et sine discretione aliarum uti personarum et cum discretione: sine discretione, ut da mihi panem, en hoc nullam discretionem habet alterius personae; sin autem dicam da mihi panem, illi autem uinum, discretionem feci. in quo nominatiuus maxime ualet, cum additur uerbo, ut ego facio hoc, tu facis illud. cum enim per se facio pr
Abbreviated transcription (Latin):
inepistolis : ocoiso gaio caesare postquã mare ti toisierat prestatum est : .u. uero longa an¬
tetum unum hab& putum & abeo componitum adutum eu. quoque upum lautum: quam¬
iuis uetustis simi &iam lauatum so lebant dicere : Vnde terentius ineu nucho aleunt
lauectum ꝑstrepunt: prolautum. ec ouidius in iII fastorum : Suluia uestalis quidenim

Expanded text:
in epistulis : «occiso Gaio Caesare, postquam mare transierat, praestatum est». u uero longam ante tum unum habet: iūtum et ab eo compositum adiūtum. au quoque unum: lautum, quamuis uetustissimi etiam lauatum solebant dicere. unde Terentius in eunucho : «abeunt lauatum, perstrepunt», pro lautum, et Ouidius in III fastorum : «Siluia Vestalis:: quid enim
Abbreviated transcription (Latin):
nia, Parco parsi parsimonia Quaeror quaerimonia acer aeri acrimonia. Cicero inuer¬
rem .i. quare sig̃ glabrionis patrisuim . &acrimoniã : Consonante uero antecedent᷑ in .a. de¬
sinentia de nominatiua seu uerbialia formas habent tres : la .na ra : Laȩ. Longa ante¬
cedente cautus cauti cautela: Iutus tuti tutela C̃ ustos custodi cus codela: mandoati

Expanded text:
nia, parco parsi parsimonia, queror querimonia, acer acri acrimonia. Cicero in Verrem primo: «quare si Glabrionis patris uim et acrimoniam». consonante uero antecedente in a desinentia denominatiua seu uerbalia formas habent tres: la, na, ra. la e longa antecedente: cautus cauti cautēla, tutus tuti tutēla, acutus acuti acutēla, custos custodi custodēla, mandat
Abbreviated transcription (Latin):
lu est & sublatus facte: de cueur redecursur uerri uersus uertiuersus: Excip
peperi partus differentiae causa: Pepercienim parsus fecit : Qucrtcniugat r
in fi. uel .ri prattertum termin aneia intuis antecodente ÷ faciunt participia
farcio farsi fartur farci gpen frtus fulciofulsi fultus haurio hausi haustus re
repperi reꝑtus comperio berꝑtus : In psus ũnum in uenio adeponeñ i Labor lapsus : In us

Expanded text:
. sustuli anomalum est et sublatus facit. decucurri decursus, uerri uersus, uerti uersus. excipitur peperi partus differentiae causa; peperci enim parsus facit. quartae coniugationis in si uel ri praeteritum terminantia in tus non antecedente i faciunt participia: farcio farsi fartus, sarcio sarsi sartus, fulcio fulsi fultus, haurio hausi haustus, reperio repperi repertus, comperio comperi compertus. in psus unum inuenio a deponenti labor: lapsus. in xus
Abbreviated transcription (Latin):
certas sigpificant ꝑ pnas sed &iã substantiam quãuis in fipitam & qualitatem quam uis generalem
quod est suum nominis babent : Nomipa sunt igieur dicenda quã uisdeclinationem pronominun ha¬
becont quae dam ex eis: Non enuim declinatio s edus & signi ficatio unius cuiusq: partis est . contem

Expanded text:
certas significant personas, sed etiam substantiam, quamuis infinitam, et qualitatem, quamuis generalem, quod est suum nominis, habent: nomina sunt igitur dicenda, quamuis declinationem pronominum habeant quaedam ex eis. non enim declinatio, sed uis et significatio uniuscuiusque partis est contem
Abbreviated transcription (Latin):
Qđ siterseptẽ humeros gexissecylindri
Hlosuideas latices illas coepisse terocto¬
trlis dragna grauius fattaris pondus in ẽe
Sedrefesta qui tanũ c̃ferreliquoris

Expanded text:
Ac si ter septem numeros texisse cylindri Hos uideas latices, illos cepisse ter octo, His dragma grauius fatearis pondus inesse. Sed refert aequi tantum conferre liquoris
Abbreviated transcription (Latin):
colligamus regula in orde sinentiaꝵ ne utra &grȩca Et quãe cũque dlriuan¬
tur uł componuntur a primitiuis poepultimã corrisientibus eagenitiu
penultimam corripiunt. Cȩtȩra praducunt exceptiscor & ador :inarcuu¬
cumque sint gemeris accepta his facunt genitiuium ut hic uultur uulturis.

Expanded text:
colligamus regulam: in or desinentia neutra et Graeca et quaecumque deriuantur uel componuntur a primitiuis paenultimam corripientibus, ea genetiui paenultimam corripiunt, cetera producunt exceptis cor et ador. in ur, cuiuscumque sint generis, accepta is faciunt genetiuum, ut hic uultur uulturis
Abbreviated transcription (Latin):
quando proiuxtti accipitur ut clr aiferũ circa templũ eirca uigintiannos & pũ quã ppositiuci cõporit᷑

Expanded text:
quando pro iuxta accipitur, ut circa forum, circa templum, circa uiginti annos, et numquam praepositiua componit
Abbreviated transcription (Latin):
figura casos : Species prenominum biꝑtita est: alia epims primitiua : alia diriuatiua¬
primitiua ego mei tutui sui: diriuatiua meustuus suus: et primȩ quidem ꝑsonao
pramitiuum ẽ ego & re liqui casus sequentes si cunde tu & euis obliqui : Terti& iero:
llc ipse istehie is sui: quod nominatiuo car& quo modo eaxtor apud grecos : etea

Expanded text:
figura, casus. species pronominum bipertita est; alia enim sunt primitiua, alia deriuatiuaprimitiua: ego, mei, tu, tui, sui; deriuatiua: meus, tuus, suus. et primae quidem personae primitiuum est ego et reliqui casus sequentes; secundae tu et eius obliqui; tertiae uero ille, ipse, iste, hic, is, sui, quod nominatiuo caret, quomodo ἑαυτοῦ apud Graecos. et ea
Abbreviated transcription (Latin):
tertiaetiam in fine fit repecitio eiusdem syllabȩ ubiq pepultima correpta uendo
uendidi cred credidireddo rededidi: et sciendum quodumꝰ tsi Vlaba habundat prȩteritũ in quo
fit repetitio principalis uel finalis tam in prima quam in tertia coniugatione nisi si i
sit anteo ut dodedistosteti resto restiti curro cu curri porco peꝑci capocecini cedo
cecid:: pario uero quia .i. hbuit anteo pares habuit syl
Qm̃igitur degenertilibus p̃tertei ꝑfecti temporis uerborum formis collectim docu¬
Imusnunc separtitim ꝑ singulas coniugationes de uariis eiusdẽ temporisi  peciebi

Expanded text:
tertia etiam in fine fit repetitio eiusdem syllabae ubique paenultima correpta: uendo uendĭdi, credo credĭdi, reddo reddĭdi. et sciendum, quod una syllaba abundat praeteritum, in quo fit repetitio principalis uel finalis, tam in prima quam in tertia coniugatione, nisi si i sit ante o, ut do dedi, sto steti, resto restiti, curro cucurri, parco peperci, cano cecini, caedo cecidi; pario uero, quia i habuit ante o, pares habuit sylm igitur de generalibus praeteriti perfecti temporis uerborum formis collectim docuimus, nunc separatim per singulas coniugationes de uariis eiusdem temporis specieb