comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
igienr & trncidato corpore uniuersis ingaudia & iĩ¬
dictam populi romani exarsit. nec desiit atota urbe
qua suffixum hasta ferebatur caput illud piacnlare
foedari: cum interim ut sunt ioci eriumphales ridere¬
tur gestantis iniuria: cum alieni capitis merita pate.¬
retrre. Sed quid go hucusq iocularia: Testa ipsa nit
andio cõmoneri: & altitudo culminum uidebaturat.¬
tolli: quacunq numen tuum tardo mlimine currus
inuehereeur. Tanta de populi densitas tanta senatus
scipatio prouehebat simul & decinebat. foelices qui te
propius aspicerent longius positi nominabant. Quos
prȩterieras loci quem occupauerant pcenitebat. Ui¬
cissim omnes in edit accedere: hinc sequi certare
innumerabilis mulatudo. & impulsu uario fluctnare
Et tantum sibi hominum anmi post illam sex eanii cla¬
dem suꝑ esse memorabant. Ausi etiam quidam ut re.¬
sisteres poscere/ A queri tam cito accessisse palatium.

Expanded text:
igitur, et trucidato corpore, universus in gaudia et vinigitur, et trucidato corpore, universus in gaudia et vindictam populus Romanus exarsit: nec desiit tota Urbe, qua suffixum hasta ferebatur caput illud piaculare foedari: cum interim, ut sunt joci triumphales, rideretur gestantis injuria, cum alieni capitis merita pateretur. XIX. Sed quid ego hucusque jocularia? Tecta ipsa, ut audio, commoveri, et altitudo culminum videbatur attolli, quacumque numen tuum tardo molimine currus inveheretur: tanta te populi densitas, tanta senatus stipatio provehebat simul et attinebat. Felices qui te propius aspicerent, longius positi nominabant: quos praeterieras, loci quem occupaverant poenitebat. Vicissim omnes inde discedere, hinc sequi: certare innumerabilis multitudo, et impulsu vario fluctuare, et tantum sibi hominum animi post illam sexennii cladem superesse memorabant. Ausi etiam quidam ut resisteres poscere, et queri tam cito accessisse palatium,
Abbreviated transcription (Latin):
digium uel hanc obitussui relinqueret famam. quod ali¬
cuius niri fortis gladio telone cecidisset. Et aliorum qui¬
dem hostium corpora. & arme preceps fluuins uoluentlo
deuexit: illum autem eodem quo extinxerat loco te.
aliquo profugisse: cuns mortis probatio quȩreretur.
Sandte tiberi quondem hospitis moniter ȩneȩimoxro¬
muli consernator expositi. In nec falsum Romulum du
uiuere/ nec parricidam urbis passus es enatare. In Ro.¬
mȩ tuę altor copiis subuehendis tu munutor moenib
ambiendis meriro constantim iuctoriȩ particeps ẽe
uoluisti: ut ille hostem inte propelleret. tu necares.
neq enim semꝑ es rapidus & torrens/ sed pro tempoꝵ
rasione moderanis: In quietus armatum Coclitem ne¬
nexisti: tibi se placido clocha uirgo cõmisit. At nunc nio.¬
lenitus ac turbidus hostem reip. sorbuisti: & ne tium la¬
ceret obsequium eructato cadauere prodidisti. Reperto

Expanded text:
digium vel hanc obitus sui relinqueret famam, quod alidigium vel hanc obitus sui relinqueret famam, quod alicujus viri fortis gladio telove cecidisset. Et aliorum quidem hostium corpora et arma praeceps fluvius volvendo devexit, illum autem eodem quo extinxerat loco tenualiquo profugisse, cujus mortis probatio quaereretur. XVIII. Sancte Tybri, quondam hospitis monitor Aeneae, mox Romuli conservator expositi, tu nec falsum Romulum diu vivere, nec parricidam Urbis passus es enatare. Tu Romae tuae altor copiis subvehendis, tu munitor moenibus ambiendis, merito Constantini victoriae particeps esse voluisti, ut ille hostem in te propelleret, tu necares. Neque enim semper es rapidus et torrens, sed pro temporum ratione moderatus. Tu quietus armatum Coclitem revexisti. Tibi se placido Cloelia virgo commisit. At nunc violentus et turbidus hostem reipublicae sorbuisti, et ne tuum laterum obsequium, eructato cadavere prodidisti. Reperto
Abbreviated transcription (Latin):
torribilibus agitatus & nocturnis pulsus ultricibus: ut iam tu
olim expectatus habitator sacris illis edibus di exalatis ex¬
piatisq succederes. Et adeo ipse uerum sibi dixerat & uen¬
curo tibi cesserat. Quanius in prelium ingrederetur ar¬
matus cum excedendo palatio se iam abdicasset imperio.
Ad primum igitur aspectum maiestatis tuȩ primumq imnpe¬
cum totius tin inaoris exercitus hostes territi fugatiq ean.¬
gustiis moluii pontis exclusi: exceptis latrocinis illius pri-¬
mis auctorib. quȩ desperata uenia locum quem pugne sump.¬
serant texere corporibus cȩtori omnes infliunum abiec᷑e
prȩcipites ut tandem aliquod çȩdis compendum fessis
tuorum texeris eueniret cum impios tiberis haufiss&
Ipsum etiam illum cum equo & armis insignibus frustra
conatum ꝑ abrupta. ripȩ ulterioris enadere.idem tibe.¬
ris correptum gurgite deuorauit: ne tam de forme pro¬

Expanded text:
terribilibus agitatus, et nocturnis pulsus ultricibus; ut tu jam terribilibus agitatus, et nocturnis pulsus ultricibus; ut tu jam olim exspectatus habitator sacris illis aedibus diu exhalatis expiatisque succederes? Et adeo ipse verum sibi dixerat, et venturo tibi cesserat, quamvis in praelium ingrederetur armatus, cum excedendo palatio jam se abdicasset imperio. XVII. Ad primum igitur aspectum majestatis tuae, primumque impetum totius tui victoris exercitus hostes territi, fugatique, et angustiis Milvii pontis exclusi; exceptis latrocinii illius primis auctoribus, qui desperata venia locum quem pugnae sumpserant texere corporibus, caeteri omnes in fluvium abiere praecipites, ut tandem aliquod caedis compendium fessis tuorum dexteris eveniret, cum impios Tiberis hausisset. Ipsum etiam illum cum equo, et armis insignibus, frustra conatum per abrupta ripae ulterioris evadere, idem Tiberis correptum gurgite devoravit, ne tam deforme pro
Abbreviated transcription (Latin):
cripuere consilium ut ex inueterato illo torpore ac fedissi¬
mis la tebris subito prorumꝑet & consumpto ꝑ desidias seniouipm
diem natalis sui ulaima sua cȩde signaret ine septenarium il¬
lum numerum sacrum & religiosum uel inchoando niolaret.
ac quomodo instruxit a ciem tot annoꝵ uernula purpura.¬
tus. Ita prorsus nequis euadere nequi sut fit loco motusre¬
ferre gradum & instaurare preliuim posset. cum a fronte ar¬
mis a cergo tiberi amne premeretur. Inquo ille nõ me her¬
cule cogitauit necessitatem resistendi sed propinꝗtatem
refugiendi.nisi forte iam sentiens diem sibi uenisse fata¬
lem ad solatium suȩ mortis: uoluit secum trahere ꝗͣ plurimos
ut omnes essent exitus sui comites:qui scelerum participe
extitissent. Quid enim aluid illum sperasse credendu est
qui iam ance biduum palatio emigrauerat/ cum uxore ac
filio inpriuatam domum sponte concesserat ut res est furu

Expanded text:
eripuere consilium, ut ex inveterato illo torpore ac foedissieripuere consilium, ut ex inveterato illo torpore ac foedissimis latebris subito prorumperet et consumpto per desidias sexennio ipsum diem natalis sui ultima sua caede signaret, ne septenarium illum numerum sacrum et religiosum vel inchoando violaret. At quomodo instruxit aciem tot annorum vernula purpuratus? Ita prorsus ne quis evadere, ne quis, ut fit, loco motus referre gradum et instaurare proelium posset, cum a fronte armis, a tergo Tiberi amne premeretur. In quo ille non mehercule cogitavit necessitatem resistendi sed propinquitatem refugiendi, nisi forte iam sentiens diem sibi lem ad solatium suae mortis voluit secum trahere quam plurimos, ut omnes essent exitus sui comites, qui scelerum participes extitissent. Quid enim aliud illum sperasse credendum est, qui jam ante biduum palatio emigraverat, et cum uxore ac filio in privatam domum sponte concesserat, ut res est, ominibus
Abbreviated transcription (Latin):
to agmine aduolasti/ celeritatem illam in re gerenda scipio.¬
nis & cȩsaris cunc maxime cupienti Rome representans.
hec est fiducia imperatoris inuicti & suoꝵ mentib freti.ton
dubitare nec trahere bellum sed proximũ quoq pugnȩ t̃pus
putare iuctoriam. Non enim res erat tibi ut quȩ maximo
cum hãnibale uictore ut post res asꝑas locum tempusq cap.¬
tares. Sedurgere te successus tuos & continnare nictoria.
Sed ꝗ̃ primum subuenire urbi decebat. Sapientis enim est
imperatoris fradtis rebus cundando consulere secundis nõ
deesse fortunȩ. Itaq unum iam illua timebatur. ne ille con¬
tentus his uiribus graniter afflictus & in arctum redactus
boni consuleret & debitas reip poenas obsidione differret.
Quippe omni africa quam delere statuerat ex hausta sonmi¬
bus insulis exinanitis infiniti temporis annonam congesseãt
sed diuina mens & ipsius urbis eterna maiestas nefario hõi

Expanded text:
to agmine advolasti, celeritatem illam in re gerenda Scipioto agmine advolasti, celeritatem illam in re gerenda Scipionis et Caesaris tunc maxime cupienti Romae repraesentans. Haec est fiducia imperatoris invicti et suorum mentibus freti, non dubitare nec trahere bellum, sed proximum quodque pugnae tempus putare victoriam. Non enim res erat tibi ut Q. Maximo cum Hannibale victore, ut post res asperas locum tempusque captares, sed urgere te successus tuos et continuare victorias et quam primum subvenire Vrbi decebat. Sapientis enim est imperatoris fractis rebus cunctando consulere, secundis non deesse Fortunae. Itaque unum iam illud timebatur, ne ille conterritus, his viribus graviter adflictus et in artum redactus, boni consuleret et debitas rei publicae poenas obsidione differret. Quippe omni Africa quam delere statuerat exhausta, omnibus insulis exinanitis, infiniti temporis annonam congesserat. Sed divina mens et ipsius Vrbis aeterna maiestas nefario homini
Abbreviated transcription (Latin):
brenis & caduca felicitas. Ac ne tu ꝗdem cum tot diuersa tuo¬
rum prelia comporisset. obiuam ire conatus est ad resisten¬
dum. ut padi limite aut ap̃eminiugis uteretur. Sed lr̃as
calamitatum suarum in dices supprimebat. Intẽdũ etiam
palam .ntusque adportas ueniretur optabat. Non intel¬
ugens maiestatem illam urbis:quȩ pridem ad motos exer¬
citus solicitauerat: lam flagitiis ipsius deformatam & sedib
suis propulsam ad tua auxilia transisse. tec ullis premiis pos¬
se corrumpi: quos tibi preter liberalitatem tuam & sacram̃ti
fidem tot uidorioꝵ gloriȩ dicauissont. Quis enimmiles ꝗ
ductu atq auspicis tuis totiens foclicissime dimicasset uul¬
nera illi sua uenderet/ belli iam porne confecti summã conce¬
dere : At enim tu id ĩp̃m de ardore totius exercitus sentiens¬
non sine ulla hȩsitandi mora : qua breuissimum ꝑ eositer est rap¬

Expanded text:
brevis et caduca felicitas. Ac ne tum quidem, cum tot adversa suobrevis et caduca felicitas. Ac ne tum quidem, cum tot adversa suorum proelia comperisset, obviam ire conatus est ut ad resistendum Padi limite aut Appennini iugis uteretur, sed litteras calamitatum suarum indices supprimebat; interdum etiam palam ut usque ad portas veniretur optabat, non intellegens maiestatem illam Vrbis, quae pridem admotos exercitus sollicitaverat, iam flagitiis ipsius deformatam et sedibus suis pulsam ad tua auxilia transisse, nec ullis praemiis posse corrumpi quos tibi praeter liberalitatem tuam et sacramenti fidem tot victoriarum gloriae dicavissent. Quis enim miles, qui ductu atque auspiciis tuis totiens felicissime dimicasset, vulnera illi sua venderet, belli iam paene confecti summam concederet? At enim tu id ipsum de ardore totius exercitus sentiens sine ulla haesitandi mora, qua brevissimum per Venetos iter est, rap
Abbreviated transcription (Latin):
minis obsidebat ignania & degeneres ut dictum est a.¬
nimos timor arguebat. Stultum & neꝗͣ animal nusꝗͣ ex̃
parietes egredi audebat. Ita enim aut prodigiis aut me¬
tus sui prȩsagiis monebatur. Pro pudor intra parietũ
custodias imperator non ille aspirare in campum non
exerceri armis. non puluerem pati:. Astutus quidemne
nirorum officia temptantem contemnerent : qui nnide¬
rent/ deambulare tantum in illo palatio marmoratis
parietibus incedere. Nam in salustianos hortos ire pe¬
regrinatio & expedino putabatur. Et bȩ quidem delitiȩ
toto illo tempore/ quo orbem obsoderat/ semet incluserat.
Tmpissimam hanc eius fornudinen protegebant. Non enim
se imbellem: sed beanim non inextem seđ securum uideri
uolebat. Quotiens milites in concionem uocabat. se solu
cum illis imperare. alios ꝑ limites post se militare iactabat
fruimim aiebat: dissipate. prodigite. hȩc erat miseroꝵ

Expanded text:
minis obsidebat ignavia et «degeneres», ut dictum est, «aminis obsidebat ignavia et «degeneres», ut dictum est, «animos timor arguebat». Stultum et nequam animal nusquam extra parietes egredi audebat. Ita enim aut prodigiis aut metus sui praesagiis monebatur. Pro pudor, intra parietum custodias imperator! Non ille adspirare in campum, non exerceri armis, non pulverem pati: astutus quidem, ne virorum officia temptantem contemnerent qui viderent; deambulare et tantum in illo palatio marmoratis parietibus incedere: nam in Sallustianos hortos ire peregrinatio et expeditio putabatur. Et hae quidem deliciae toto illo tempore quo Vrbem obsederat, semet incluserat, turpissimam hanc eius formidinem protegebant. Non enim se imbellem sed beatum, non inertem sed securum videri volebat. Quotiens milites in contionem vocabat, se solum cum illis imperare, alios per limites pro se militare iactabat. «Fruimini», aiebat, «dissipate, prodigite». Haec erat miserorum
Abbreviated transcription (Latin):
superatus & eosdem suis manibus innoxios reddidisti
ut & clementis & uindictȩ tuȩ satissaceres. Quorũ
sanguim ꝑeꝑceras. arma fregisti. Ut enim hominũ¬
natura diu parta semper seruanda est/ si liceat sic
ferrum inuentu facile usu mutabils. Ideo quȩ exant
reparabilia conflasti: quod rediuuum non erat re¬
seruasti: cui simile ad lȩtitiam fabuls forunt: conuer¬
sa esse humana corpora infontes aut pocudes aut aues
foeda & degener talis conuersio. Qladius mutatus in ma¬
nicas hoc est/ quod securitas post timorem quod umbracn¬
lum post calorem splendorem mucatio ꝑdidit sed aciem
retudit. Studium & humanitas cua hortata est impera.¬
tor ut hucusq exultatio nostra uerbis eluderet. Sed
iam adpotiora redeamus. Recuperata omm cis padum
ltaha ipsa iam adte supplices manus Roma tendebat :
cui portentum illud insederat: iihil conari ausum ad
tot nuntios suerum cladium. Quippe ipsa se uilissimi ho¬¬

Expanded text:
superatus; et eosdem suis manibus innoxios reddidisti, superatus; et eosdem suis manibus innoxios reddidisti, ut et clementiae et vindictae tuae satisfaceres: quorum sanguini peperceras, arma fregisti. Vita enim hominum diu parta semper servanda est, si liceat: ferrum inventu facile, usu mutabile. Ideo quae erant reparabilia conflasti, quod redivivum non erat reservasti. Quid simile ad laetitiam fabulae ferunt? Conversa esse humana corpora in fontes aut pecudes aut aves: foeda et degener talis conversio. Gladius mutatus in manicas: hoc est quod securitas post timorem, quod umbraculum post calorem. Splendorem mutatio perdidit, sed aciem rettudit. Studium et humanitas tua hortata est, imperator, ut hucusque exsultatio nostra verbis eluderet; sed iam ad potiora redeamus. Recuperata omni cis Padum Italia ipsa iam ad te supplices manus Roma tendebat, cui portentum illud insederat nihil conari ausum ad tot nuntios suarum cladium. Quippe ipsa se vilissimi ho
Abbreviated transcription (Latin):
cus est adsalutem. Magnus poeta dum bellorum toto
orbe surgentium discursum apparatumq describit
Et curue inquit rigidum falces conflantur in ense
cultui pecudum prȩparata incędem bominum uer¬
terentur. At nunc rigidi illimortiferiq muorones
insalutaria uincla curuantur: & exarmatum ho-¬
minem non interimunt:sed coercent: deditosq ho¬
stes gladii sui collisi obtusiq tutantur: qui nihil illispro.¬
desse integri acutiq potuerunt. Omnium ergo armo.¬
rum ministeria ad diuersos effectus arbitrio tuo sor¬
uiunt. Imperator tibi uincunt gladii. tibi seruant: te
pugnante feriunt: te cignostonte cuscodiunt. Ut de¬
us ille mundi or eator & dominus sodem fulmine suo
nuit tristes/ nunc lȩtos nuntios mittie. Ita eadem
sub nomine tuo tela inimicos aut supplices tuos ꝑnitie
aut consernatione discernunt. Eripiusti imperator¬
aduersariis tuis gladios nequis incumberet dolore

Expanded text:
tus est ad salutem. Magnus poeta, dum bellorum toto tus est ad salutem. Magnus poeta, dum bellorum toto orbe surgentium discursum apparatumque describit, «Et curvae», inquit, «rigidum falces conflantur in ensemcultui pecudum praeparata in caedem hominum verterentur. At nunc rigidi illi mortiferique mucrones in salutaria vincla curvantur, et exarmatum hominem non interimunt sed coercent, deditosque hostes gladii sui conlisi obtunsique tutantur, qui nihil illis prodesse integri acutique potuerunt. Omnium ergo armorum ministeria ad diversos effectus arbitrio tuo serviunt, imperator. Tibi vincunt gladii, tibi servant; te pugnante feriunt, te ignoscente custodiunt. Vt deus ille mundi creator et dominus eodem fulmine suo nunc tristes nunc laetos nuntios mittit, ita eadem sub numine tuo tela inimicos aut supplices tuos pernicie aut conservatione discernunt. Eripuisti, imperatoradversariis tuis gladios ne quis incumberet dolore
Abbreviated transcription (Latin):
uariq iterum non morenturisi seruati non fuissent. Sed
unde tanto hominurꝰ nun ero tot nincula: quȩ cinane
militares & paulo ante armatas manus possent. Stupere
milites. qui p̃ducendos suscepant. & eustodie curam abnũe.¬
ꝙ prorsus nescire quid facerent. Ipsi etiam qui tibi in
consilio erant: ipse etiam prȩfectus hecere : cum en di¬
uino monitus instinctu de gladiis eoꝵ gemina manib
aptari claustra iussisti: ut sernarent deditos gladii sui.
quos non defendorant repugnantes. O pulcherrimum
ꝙ qui omnium oculis subiici debuisset triumphum uir¬
tutis & clementiȩ tuȩ. Cuius enim potentiȩ fuit hostib
arma diripore. Eius humanitatis dedutos ad impie¬
tatem sui alligare atq ira uincere. ut eos ferri illuis:
quod contra te gesserant/ quoni die poeniteret. Qladi¬
us ille. quem inte destrinxerat hostis infestus ipse do¬
mini sui manus tenuit. & paratus ad çȩdem/ custos fac¬

Expanded text:
varique iterum non mererentur, si servati non fuissent. Sed varique iterum non mererentur, si servati non fuissent. Sed unde tanto hominum numero tot vincula quae continere militares et paulo ante armatas manus possent? Stupere milites qui perducendos susceperant et custodiae curam abnuet prorsus nescire quid facerent; ipsi etiam qui tibi in consilio erant, ipse etiam praefectus haerere, cum tu divino monitus instinctu de gladiis eorum gemina manibus aptari claustra iussisti, ut servarent deditos gladii sui quos non defenderant repugnantes. O pulcherrimum et qui omnium oculis subici debuisset triumphum virtutis et clementiae tuae! Cuius enim potentiae fuit hostibus arma deripere, eius humanitatis deditos ad impunitatem sui adligare atque ita vincire ut eos ferri illius quod contra te gesserant cotidie paeniteret. Gladius ille, quem in te distrinxerat hostis infestus, ipse domini sui manus tenuit, et paratus ad caedem custos fac
Abbreviated transcription (Latin):
na uirtus tua uindicasset: Quę hȩc estimpatientia: aut
quo tibi manus nostras si uersa uice pugnas ipse pro nobis
hȩc ego non dicerem imperator neq ab alip dicta memora¬
remsiusi leneficio tue lenitatis tutior ẽẽt nostra inuerbis
ꝗͣ tua in armis audacia. Noua emmquadam uarietate na-¬
turȩ confusoq uirtutum temperamento. Idem es & inpre¬
liis ferocissimus & parta securitate mitissimus. Cum enim
dato obsessis tempore poenitendi aquilegiam quoq dele¬
gatis eorum ac supplicibus recepisses. cundtiq setibi de¬
dissent: quos obsidendos seruaueras ignonisti omnab. &ui.¬
tam quam desperauerant reddidisti. Et quidem iussisti
arma deponere. ue multo tutius uictoris pietate tegere¬
tur. Ut tamen ꝑtinacix suȩ merita sentirent. corripi eos
iinciriq nissisti non ad supplicium. sed uitam ne consciȩ
timore diffugerent grauiterq delinquerent. conser¬

Expanded text:
na virtus tua vindicasset? Quae haec est impatientia? Aut na virtus tua vindicasset? Quae haec est impatientia? Aut quo tibi manus nostras, si versa vice pugnas ipse pro nobis?» Haec ego non dicerem, imperator, neque ab aliis dicta memorarem, nisi beneficio tuae lenitatis tutior esset nostra in verbis quam tua in armis audacia. Nova enim quadam varietate naturae confusoque virtutum temperamento, idem es et in proeliis ferocissimus et parta securitate mitissimus. Cum enim dato obsessis tempore paenitendi Aquileiam quoque de legatis eorum ac supplicibus recepisses, cunctique se tibi dedissent quos obsidendo servaveras, ignovisti omnibus et vitam quam desperaverant reddidisti. Et quidem iussisti arma deponere ut multo tutius victoris pietate tegerentur; ut tamen pertinaciae suae merita sentirent, corripi eos vincirique iussisti non ad supplicium sed ad vitam, ne conscientiae timore diffugerent graviterque delinquerent conser
Abbreviated transcription (Latin):
iuta gmi nium fata pendent ad nullum diserimen accedasi¬
nec inter tot tela gladiosꝗ uersore guis hoc ate exigit :a¬
ut quis paai possit uit quicꝗͣ inte belli casibliceat deceater
Imperator em hostem ferire uimmo non decer laborarei Sipce¬
tat exe ceduo monte xersez nauale cer tamey. Aigustus ali¬
ua agens icit apud actium. fuit etiam qui subla rusin
scalas inuicem nexas concurrentes eminus uidit exerci.¬
tus. ut nec interesset periculo & adesset euentiu. lgna¬
ua inquies sunt hȩc exempla sed tuta. grauior metus
est periculi tui ꝗͣ leticio iustoriȩ. At non ipsite çesis fuga¬
tisq hosaibo interfectoq etiam ipso eorum duce. Conuites &
tribum corripuere lachrimantes : amplexiq illud tium
anhelum pectus. cruentasq manus & quicꝗd de sangue
profundȩ cȩdis emerstrat᷑ binc atq inde lamarunt Quid
egeras imperator: Inquȩ nos fata proieceras: nisi te diui.¬

Expanded text:
vita omnium fata pendent, ad ullum discrimen accedasvita omnium fata pendent, ad ullum discrimen accedas? Inter tot tela gladiosque versere? Quis hoc a te exigit? Aut quis pati possit ut quidquam in te belli casibus liceat? Deceat te, imperator, hostem ferire? Immo non decet laborare. Spectavit ex edito monte Xerses navale certamen; Augustus aliud agens vicit apud Actium; fuit etiam qui sublatus in scalas invicem nexas concurrentes eminus vidit exercitus, ut nec interesset periculo et adesset eventui. Ignava, inquies, sunt haec exempla, sed tuta; graviorque metus est periculi tui quam laetitia victoriae. An non ipsi te, caesis fugatisque hostibus interfectoque etiam ipso eorum duce, comites et tribuni corripuere lacrimantes, amplexique illud tuum anhelum pectus, cruentas manus et quidquid de sanguine profundae caedis emerserat hinc atque inde clamarunt: «Quid egeras, imperator? In quae nos fata proieceras, nisi te divi
Abbreviated transcription (Latin):
cura simul ꝙ animi magnitudo qui redeunti illi miuore
exercieu congredi ꝗͣ obsidionem inter mietere m aluisti
Ne respirare clausis aut effugere aut uminere tergo lice¬
ret. et primo quidenput audio aciem instruxeras dupli¬
cem ut mox prouiso aduersariorum numero explicati
starim in frortem ordines & extendi latius arma uissisti
ex tuo animo nimirum metiens: quanius grauius inde
pondus infringi pesse impetu pauciorum. Landareme exi¬
stimas imperator cuncta quȩ in illo prelio feceris: Ego uero
iterum queror. prospexeras omnia dispostieras umuee sa
sumum imperatoris officia compleueras. Cuc ipse pugnia¬
teip in pericula tanta misisti  An nescite nos putas qued ẽñ
nimio rapereris ardore in media hostum tela de ueneis
ꝙ nisi mam tibi cȩdib aperuisses spem totius generis hu¬
mulis amini. quem abrupte radicitus siluȩ s coniulsa fun¬
cuisq fat aut imaendum est aut cadendum Iu cuiue er

Expanded text:
cura simul et animi magnitudo, qui redeunti illi minore cura simul et animi magnitudo, qui redeunti illi minore exercitu congredi quam obsidionem intermittere maluisti, ne respirare clausis aut effugere aut imminere tergo liceret. Et primo quidem, ut audio, aciem instruxeras duplicem; mox proviso adversarium numero explicari statico in frontem ordines et extendi latius arma iussisti, ex tuo animo nimirum animos tuorum omnium metiens, quamvis gravius inde pondus infringi posse impetu pauciorum. Laudare me existimas, imperator, cuncta quae in illo proelio feceris? Ego vero iterum queror. Prospexeras omnia, disposueras universa, summi imperatoris officia compleveras: cur ipse pugnam rei publicae in pericula tanta misisti? An nescire nos putas quod, dum nimio raperis ardore, in media hostium tela deveneris et, nisi viam tibi caedibus aperuisses, spem totius generis humilis amni quem abruptae radicitus silvae et convulsa funcuiusque fato aut vincendum est aut cadendum: tu, cuius ex
Abbreviated transcription (Latin):
stium ex ercitu tenebastur a cerrimis ducibue ꝑtina.¬
cissimo prȩfeddo. scilicet ut quam coloniam eN pompe¬
uis aliquando deduxerat pompeianus euerteret. o
mserabilem ueronensium calamitanm : quos non t̃a
tua/ quã intestiia Sacellitum pressit obsidio. Quippe
atexls ille saxis asperd gurgiabus uerti cosus & impe¬
tũ ferox oppugnanione prohibebat omnemꝙ retrore¬
gionem in euebendis copiis tutam defensamꝗ presta¬
bat. Quod tamen ne diutius hostem iuuaret : ꝓr ouidẽ¬
tiã tua factum est. Cum suporioribus in locis. qua leniõ
amnis & ignari hostes erant: exercitus parte proiec¬
ta ancipiti perieulo clausos obsessosq: omissa spe mo.¬
es expetiel armis cocgisti. Adeo omines qui erupeõem
temptauerant cecidisti ut dux ipse cum parte copiaru
ad arcessenda auxilia muris ex cesserit maiorem miser ad¬
duicturus exercitum: ut maiore comitatu cladis occideret.
Quo quidem tempore precipua apparuit tua imperator

Expanded text:
stium exercitu tenebatur, acerrimis ducibus pertinastium exercitu tenebatur, acerrimis ducibus pertinacissimoque praefecto, scilicet ut, quam coloniam Cn. Pompeius aliquando deduxerat, Pompeianus everteret. O miserabilem Veronensium calamitatem, quos non tam tua quam intestina satellitum pressit obsidio! Quippe Athesis ille saxis asper et gurgitibus verticosus et impetu ferox oppugnatione prohibebat, omnemque retro regionem invehendis copiis tutam defensamque praestabat. Quod tamen ne diutius hostem iuvaret providentia tua factum est, cum superioribus in locis, qua lenior amnis et ignari hostes erant, exercitus parte protecta, ancipiti pericolo clausos obsessosque omissa spe morae experiri armis coegisti, adeoque omnes qui eruptionem temptaverant cecidisti, ut ipse dux cum parte copiarum ad arcessenda auxilia muris excesserit, maiorem miser adducturus exercitum ut maiore comitatu cladis occideret. Quo quidem tempore praecipua apparuit tua, imperator,
Abbreviated transcription (Latin):
dies llle. quo M ediolanum ingressus es: quȩ gratula lu
principum ciuitatis: qui plansus populi: quȩ secuxitas
intuentum: Te macrum te unginum quȩq duplio
fructu fruebantur. Cum pulcherrimi imperatori
formam euderent & licentiam non timerent. Ostentare
st omnes & trepudiare sine ullo de reliquis belli metu &
auspieum iudoriȩ tue pro consuma hone metiebantut
Non transpadana pronincia udebanir receptu sed RO¬
ma. quis enim crederet tantis successibus tuis ullimob¬
staculm sore. quominus omnes exercitus se clementiȩ
tus traderent: cum uirtutis experimentum nonissent
niuxos in eoeꝑaꝵ acie palam uiceras. Quis tam dem̃es
iudebatur uit aut obsideri auder et aut congredi pre¬
sertim cum tu dies aliquot mediolami resistens tem¬
pusibi omnibus consulendi dedisses. ut dete sperace licet
Sed enim erum nose illa etiam pridem medio etateno¬
stra cuuli sanguine maculata ie uerona maxamo ho¬

Expanded text:
dies ille quo Mediolanum ingressus es! Quae gratulatio dies ille quo Mediolanum ingressus es! Quae gratulatio principum civitatis, qui plausus populi! Quae securitas intuentium te matrum te virginum, quae duplici fructu fruebantur, cum pulcherrimi imperatoris formam viderent et licentiam non timerent! Ostentare se omnes et tripudiare sine ullo de reliquis bellis metu, et auspicium victoriae tuae pro consummatione metiebantur: non Transpadana provincia videbatur recepta, sed Roma. Quis enim crederet tantis successibus ullum obstaculum fore tuis, quominus omnes exercitus se clementiae tuae traderent, cum virtutis experimentum novissent? Muros vi ceperas, acie palam viceras; quis tam demens videbatur ut aut obsideri auderet aut congredi, praesertim cum tu dies aliquot Mediolani resistens tempus omnibus sibi consulendi dedisses, ut de te sperarent? Sed enim aerumnosa illa et iam pridem media aetate nostra civili sanguine maculata Verona maximo ho
Abbreviated transcription (Latin):
utrimq qui obuiam itent & simul siquid insidiatum
lateret exeuterent. Ipse consirmato illo capite deice
taq acie infugam uersa tanto maiorero in processu stra¬
gem edidisti: quanto amplioribus subsidip instrusta es¬
stiterat. Ita usq ad laurinatium nuror fusi cȩsiq obso¬
ratasq nasti portas ab incolis etam corpoꝵ suorum mo¬
le clanserune: Quid tibi aliud sperare potuisti miles infoelix
empissimo illi tunc deuote prodigio lam enim non insulto
sed doleo: Constantinum tu tantum sangiinis fundere
corgisti Cun quia saligem uestram aucbis inperrare nõ
licũit ꝓcene ddisplicnit ipsa ustoria. at non taurina sibs
neq ceteris italis cuntatibus idem animus fuit.qui te
Imperatorem exultantes gaudio certatim ad se. uocaue¬
runt. Misse ab omnibus legationes oblan undiꝗ cõme¬
atus ut appareret ꝗͣ diu desiderassent cin se Etiam
prompte bello adhuc restante cõmitterent.qui fuit

Expanded text:
utrimque qui obviam irent et simul, si quid insidiarum utrimque qui obviam irent et simul, si quid insidiarum lateret, excuterent, ipse offirmato illo capite deiecto totaque acie in fugam versa tanto maiorem in processu stragem edidisti quanto amplioribus subsidiis instructa constiterat. Ita usque ad Taurinatium muros fusi caesique obseratasque nancti portas ab incolis etiam corporum suorum mole clauserunt. Quid tibi aliud sperare potuisti, miles infelix, turpissimo illi tunc devote prodigio? Iam enim non insulto sed doleo. Constantinum tu tantum sanguinis fundere coegisti, cui, quia salutem vestram a vobis impetrare non licuit, paene displicuit ipsa victoria. At non Taurinatibus neque ceteris Italiae civitatibus idem animus fuit, qui te, imperator, exsultantes gaudio certatim ad se vocaverunt. Missae ab omnibus legationes, oblati undique commeatus, ut appareret quam diu desiderassent cui se tam prompte bello adhuc restante committerent. Qui fuit
Abbreviated transcription (Latin):
sed hastis gladip/ ⁊ta res simul coepta & patrata. iunctusq
rebellibus fuit conatus & exitus. Gonphos urbem thesalis qm
abnueret obsequm.C. cȩsar uno die sustulit. Sed ille gre¬
culos hemin es cidortus est tu sub alpinos ille selos incolar tu
etiam militare prȩsidium Ille non potiuit captos adi¬
reptione defendere tibi licuit clementiam tius uisto¬
ribuc imperare. Sed illa quidem gompbensum clades
do cumento cȩreris fuit tibi panlopost alia intanrinatib
campis granior pugna pugnata est. Non trepidantib
ex istoria tua rebellibus sed irans intenfieꝗ ad ulci¬
scendum aniiis quos fortunȩ inclinatio restringere
debnisset. Nec uero temere ac passim uagis hostibus ut
facile palantes cȩderentur. sed aciẽ incunei modum
structa descendentibus retro in alatudinem laceribus
quȩ si cum prima auido confligeret teflexa impedilos
certamine circimiixet. Sed tu id prouidens promisisti

Expanded text:
sed hastis et gladiis. Ita res simul coepta et patrata, iunctusque sed hastis et gladiis. Ita res simul coepta et patrata, iunctusque rebellibus fuit conatus et exitus. Gomphos, urbem Thessaliae, quoniam abnueret obsequium, C. Caesar uno die sustulit. Sed ille Graeculos homines adortus est, tu Subalpinos; ille solos incolas, tu etiam militare praesidium; ille non potuit captos a direptione defendere, tibi licuit clementiam tuis victoribus imperare. Sed illa quidem Gomphensium clades documento ceteris fuit; tibi paulo post alia in Taurinatibus campis pugna pugnata est, non trepidantibus ex victoria tua rebellibus sed iratis, incensisque ad ulciscendum animis quos fortunae inclinatio restinguere debuisset, nec vero temere ac passim vagis hostibus ut facile palantes caederentur, sed acie in cunei modum structa, descendentibus retro in altitudinem lateribus quae, si cum prima acie avide confligeres, reflexa impeditos certamine circumirent. Sed tu id providens praemissis
Abbreviated transcription (Latin):
Tibi uincendi erant milites pro neftis pauloance romam
armis omnibus more primȩ classis armati & piofacinoꝵ
conscientia nunꝗ̃ nisi morte cessuri. Probauit hoc prima ob¬
stinatio eoꝵ qui sub ipsis alpiumiugis munitissimolicet mũo
ac sicu tenentes oppidum ausi fuerunt it ĩminenat resistẽ
ac portas claudere non credentes illi quidem ut audio ie
ipsum adesse. Quis enim crederet tam cito arhono ad alpes
imperatorem cum exẽcitn ꝑuolasse: Sed tamen qui non so¬
lum presenti numini tuo uerun etiam nunciato nomim
credere debuissent. luerunt illico dementix suę pocnas
cum oblatam sibi a clemenua tua ueniam recufassent. Neꝗe
nii bello fossaq obsessio inichoata ist nec cuniculis agendis
nec machinis admouendis nec incutiendo ariere temptan
quassatiq sunt muri. Sed statim iniectȩ faces portis sca¬
lis. propugnaculis nec solum fundis eminus celisq missilibus

Expanded text:
tibi vincendi erant milites pro nefas! paulo ante Romani, tibi vincendi erant milites pro nefas! paulo ante Romani, armis omnibus more primae classis armati et pro facinorum conscientia numquam nisi morte cessuri. Probavit hoc prima obstinatio eorum qui, sub ipsis Alpium iugis munitissimum licet muro ac situ tenentes oppidum, ausi fuerunt te imminente resistere ac portas claudere; non credentes illi quidem, ut audio, ipsum te adesse quis enim crederet tam cito a Rheno ad Alpes imperatorem cum exercitu pervolasse?, sed tamen qui non solum praesenti numini tuo verum etiam nuntiato nomini cedere debuissent. Luerunt igitur ilico dementiae suae poenas, cum oblatam sibi a clementia tua veniam recusassent. Neque enim vallo fossaque obsessio inchoata est, nec cuniculis agendis nec machinis admovendis nec incutiendo ariete temptati quassatique sunt muri, sed statim iniectae faces portis, scalae propugnaculis, nec solum fundis eminus telisque missilibus
Abbreviated transcription (Latin):
diina prȩcepta illum suꝑstitiosa maleficia illum deniq
spoliatorum templorum. trucidati senatus plebis romanȩ
fame necate piacnla. Te abolicaꝵ calumnigrum.: Tepro¬
hibitarum delationum conseruatio atq homicidarum san¬
guinis gratulatio. intam diuersa causiꝵ ratione diuino
consilio imperator hoc est tuo non militum multitndine
sed parcum merita nimerasti. Magnus Alexander cũ
prȩter macedonas suos cundtȩ greciȩ un ierso illiricoin¬
numerabilem dilectum posset indicere nunꝗ̃ tamen maio¬
res quadraginta mihum copias duxit: inhabile regenti ra¬
tus quicꝗd excederet & turbam potius ꝗ exercitum. iu
uero etiam minorib copiis bellum multo mauis aggres¬
sus es. Tanto scilicet propria tua uir tute potior : quanto ille
numoro instructior. Et ille quidem contra lenes medos
& imbelles syrios & parthorum arma uolatica Yasiaticos
optantes mutare serutium rem gessit prelii unius euencu

Expanded text:
divina praecepta, illum superstitiosa maleficia; illum denique divina praecepta, illum superstitiosa maleficia; illum denique spoliatorum templorum, trucidati senatus, plebis Romanae fame necatae piacula, te abolitarum calumniarum, te prohibitarum delationum, te conservatio absque homicidarum sanguinis gratulatio. In tam diversa causarum ratione divino consilio, imperator, hoc est tuo, non militum multitudinem sed partium merita numerasti. Magnus Alexander, cum praeter Macedonas suos cunctae Graeciae universo Illyrico innumerabilem dilectum posset indicere, numquam tamen maiores quadraginta milium copias duxit, inhabile regenti ratus quidquid excederet, et turbam potius quam exercitum. Tu vero etiam minoribus copiis bellum multo maius adgressus es, tanto scilicet propria tua virtute potior quanto ille numero instructior. Et ille quidem contra leves Medos et imbelles Syros et Parthorum arma volatica et Asiaticos optantes mutare servitium rem gessit proelii unius eventu;
Abbreviated transcription (Latin):
italiam conductis ad omne facinus satelliabus oppleuẽat
hȩc omnia imperator cum cogitares/ scires uideres nec
te paterna grauitas nec tua natura temerarium esse pa¬
teretue. Dic quȩso quid inconsilio nisi diuinum numen
habnisti: An illa te ratio ducebat: sua enim cuiq prudẽ¬
tia dens est. quod tam indispari contencione non poterat
melior causa non superare. & innumerabiles licet ille co¬
pias prose obiiceret pro te tamen iustitia pugnaret. Vt .N.
omietam illa quȩ non decet comparari. quod erat ille Ma¬
xinnam suppositus.: Iu constantii pii filius ille despectissimȩ
paruitatis de coruis soluasq membris nomine ipso abusiue
appellatione mutilato tu quod sufficit dicere tantus ac ta¬
lis ue hec inꝗͣ omittam. Te constanone paterna pietas se¬
quebati illur ut falso generi non inuideamus impietas.
te clementia. illum crudelitas. Te pudicitia soli dicata
coningio illum libido stupris omnibus contaminata. Te

Expanded text:
Italiam conductis ad omne facinus satellitibus oppleverat. Italiam conductis ad omne facinus satellitibus oppleverat. IV. Haec omnia, Imperator, cum cogitares, scires, videres, nec te paterna gravitas, nec tua natura temerarium esse pateretur; dic, quaeso, quid in consilio nisi divinum numen habtia deus est, quod in tam dispari contentione non poterat melior causa non superare et, innumerabiles licet ille copias pro se obiceret, pro te tamen Iustitia pugnabat? Vt enim omittam illa quae non decet comparari, quod erat ille Maximiani suppositus, tu Constantii Pii filius; ille despectissimae parvitatis, detortis solutisque membris, nomine ipso abusiva appellatione mutilato, tu quod sufficit dicere tantus ac talis; ut haec, inquam, omittam, te, Constantine, paterna pietas sequebatur, illum, ut falso generi non invideamus, impietas; te clementia, illum crudelitas; te pudicitia soli dicata coniugio, illum libido stupris omnibus contaminata; te
Abbreviated transcription (Latin):
hostium trasgressus es: ut appareret poenitus consi¬
derantibus id quod nos fugit tui amore trepidan¬
tes. Non dubiam te sed promissam diuinitus petere
nictoriam. Duxerat magniur senerus exercitus
& hostem suum ꝑfidia desertus armauerat. Maio¬
res postea copias Maximianus admouerat. & ipse
transfugis circuncisis nidebatur prospere refugisse
ipse demique ꝗ pater illius crodebatur/ discissam
ab humeris purpuram detrahere conatus senseat
in illua dedecus sua fata transisse. Mille ⁊. hx. ãms
contractas ex toto orbe dinitias monstrum illud redẽp¬
tis ad ciuile latrocinium manibus ingesserat. Adhoc a-¬
liena matrimonia ianocentium capita cum bonis passim
donando usq ad mortem deuotionis obstrinxerat. parri¬
cios omnes aut insidiatos sibi aut palam aliquid pro liber¬
tate conatos poenis affecerat armis oppresserat. & inter
hec ucebatur eius uebis marestate quam coeperat. Totã

Expanded text:
hostium Alpes transgressus es: ut appareret penitius consihostium Alpes transgressus es: ut appareret penitius considerantibus, id quod nos fugit in amore trepidantes, non dubiam te, sed promissam divinitus petere victoriam. Duxerat magnum Severus exercitum, et hostem suum perfidia desertus armaverat. Majores postea copias Maximianus admoverat, et ipse transfugis circumcisus videbatur prospere refugisse. Ipse denique qui pater illius credebatur, discissam ab humeris purpuram detrahere conatus, senserat in illud dedecus sua fata transisse. Mille et sexaginta annis contractas ex toto orbe divitias monstrum illud, redemptis ad civile latrocinium manibus, ingesserat. Adhoc aliena matrimonia, innocentium capita cum bonis passim donando, usque ad mortem devotionis obstrinxerat parricidas: omnes autem insidiatos sibi, aut palam aliquid pro libertate conatos, poenis affecerat, armis oppresserat. Et inter haec utebatur ejus urbis majestate quam coeperat; totam
Abbreviated transcription (Latin):
delegata nostris diis minorib cura unise tibi digna¬
tur ostendere. Alioquin fortissime imperator sic̃ quoq
cum inceris redde rationem. Rhenum tu quidem
toto limite dispositis exercitibus tutum reliqueras
sed hoc maiores pro te suscepimus metus: quod uo.¬
bis potius ꝗͣ tibi consulebas: nostramq paten magist
ꝗ̃ bellum. quod aggrediebare firmaleras. Ne tu in¬
perator nimio nostri amore nescisti ad securitatem
nobis uere prouidere: qui non ommia tecum arma
monisti: cum tua conseruatio salus nostra sit: Et
quid opus erat ipsi rhenoitistrudtis & militibus &
classibus. quȩ iam pridem barbaris nationib uirtu.¬
tis tuȩ terror obstruxerat : An ostentare uduisti di¬
ligentiam tuam diuisis copiis inter custodiam pacis
& belli: aut etiam iactancer & gloriose probare: libe¬
randȩ urbi te sufficere cum paucis. Uixe enim quã¬
ta parte exercitus contra cencummilia armator

Expanded text:
delegata nostri diis minoribus cura, uni se tibi dignadelegata nostri diis minoribus cura, uni se tibi dignatur ostendere. Alioquin, fortissime Imperator, sic quoque, cum viceris, redde rationem. Rhenum tu quidem toto limite dispositis exercitibus tutum reliqueras: sed hoc majores pro te suscepimus metus, quod nobis potius quam tibi consulebas, nostramque pacem magis quam bellum, quod aggrediebare, firmaveras. III. Nae tu, Imperator, nimio nostri amore nescisti ad securitatem nobis vere providere; qui non omnia tecum arma movisti, cum tua conservatio, salus nostra sit. Et quid opus erat ipsi Rheno instructis et militibus et classibus, quem jam pridem barbaris nationibus virtutis tuae terror obstruxerat? An ostentare voluisti diligentiam tuam, divisis copiis inter custodiam pacis et belli; aut etiam jactanter et gloriose probare liberandae Urbi te sufficere cum paucis? vix enim quarta parte exercitus contra centum millia armatorum
Abbreviated transcription (Latin):
mulandi fiducia cupidus imitandi. Ac primum illud
arripiam quod credo adhuc neminem ausum fuisse
ut ante de constantia expeditionis tuȩ dicam sꝗͣ de
lande nidtoriȩ. Transasto enim metu aduersi bomis
s offensione reuocati: utar libertate erga te nostri
amoris/ quem nunc inter metus & reip.uota suspen¬
dimus. Te ne imperator tantum anmo potuisse prȩ¬
sumere: ut bellum tantis opibus tanto consensti auari¬
tie tanta scelerum contagione/ tanta ueniȩ despera¬
tione conflatum quiescentib cunctantibꝗ tunc im¬
perii tui sociis primus inuaderes. Quis nath te deus
quȩ tam presens hortata est maiestas. ut omnibus
sore tuis comitib & ducibus non tatitȩ mussantibus
sed etiam aperte timentibus contra consilia homi¬
num contra aruspicum monita ipse ꝓ temet liberadȩ
nibis tempus uenisse sentires. habes profecto aliquid
cum illa mente diuina constantine secretum: quȩ

Expanded text:
mulandi fiducia cupidus imitandi. Ac primum illud mulandi fiducia cupidus imitandi. Ac primum illud adripiam quod credo adhuc neminem ausum fuisse, ut ante de conslaude victoriae. Transacto enim nutu adversi ominis, et offenso revocati, utar libertate erga te nostri amoris, quem tunc inter metus et reipublicae vota suspendimus. Tene, Imperator, tantum animo potuisse praesumere, ut bellum tantis opibus, tanto consensu avaritiae, tanta scelerum contagione, tanta veniae desperatione conflatum, quiescentibus cunctantibusque tunc imperii tui sociis, primus invaderes? Quisnam te Deus, quae tam praesens hortata est majestas, ut, omnibus fere tuis comitibus et ducibus non solum tacite mussantibus, sed etiam aperte timentibus, contra consilia hominum, contra haruspicum monita ipse per temet liberandae Urbis tempus venisse sentires? Habes profecto aliquod cum illa mente divina, Constantine, secretum, quae,
Abbreviated transcription (Latin):
quanto inferiora nostra sint ingenia romanio si quide
latine & diserte loqui illis ingeneratum est nolis ela¬
boratum. et siquid forte cõmode dicimues ex illo sentes
capite facundiȩ imitano nostra deriuat. Sed ꝗͣuis
conscius mibi infirmitatis ingenite & inchaati potius
studii ꝗͣ cruditi cohibere me silentio nequeo : quomi¬
nus de recuperata urbe imperioq romano & tande
ex diuturna coniuilsione solidato Gipse aliquid co¬
ner effari: ut inter tantos sonicus disertorum mea
quoq uox tenuis ex audita iudeatur. Et enim si uire.¬
bus bellicis ipsisꝗ preliis non solum tubȩ ac licui sed
etiam spartane tibie incentiuum aliquod feruntur
habuisse. credo quia magnos animos paruo licet modulo
sufficit incitari. cur etgo in me de tuo fauore diffi¬
dam: ut sermonem meum studio potius tui cultus: qͣ suis
inxibus metiaris: Expenar igitur ut possum quanꝗ
oppletis aurib tuis ut sic dixerim insusurrare sine s¬

Expanded text:
quanto inferiora nostra sint ingenia Romanis, siquidem quanto inferiora nostra sint ingenia Romanis, siquidem latine et diserte loqui illis ingeneratum est, nobis elaboratum et, si quid forte commode dicimus, ex illo fonte capite et facundiae imitatio nostra derivat. Sed quamvis conscius mihi infirmitatis ingenitae et inchoati potius studii quam eruditi, cohibere me silentio nequeo, quominus de recuperata Vrbe imperioque Romano et tandem ex diuturna convulsione solidato et ipse aliquid coner effari, ut inter tantos sonitus disertorum mea quoque vox tenuis exaudita videatur. Etenim si in rebus bellicis ipsisque proeliis non solum tubae ac litui sed etiam Spartanae tibiae incentivum aliquod feruntur habuisse credo quia magnos animos parvo licet modulo sufficit incitari, cur ego in me de tuo favore diffidam, ut sermonem meum studio potius tui cultus quam suis viribus metiaris? Experiar igitur, ut possum, quamquam oppletis auribus tuis, ut sic dixerim, insusurrare, sine ae
Abbreviated transcription (Latin):
conciliant. Itemq prȩter uictorias toto orbe terraꝵ
partas etiam naualia trophea promitiunt. ut post bel¬
la pimica. post asiȩ Syriȩq reges romani rostra campr
nouis ornetis exuiuꝑ & eblitos iam quirites in memorĩa
reducatis. Curille solemnis contionibus locus rostra
uocitetur. Dico enim magna certaq fiducia digna est
bec quo gloria uestra pietas & potest eum prestare
foelicitas:¬
PAHEGIRICUS DICTUS CONSTANTII
LIO CONSTANTII InCIDIT¬
tde miinitantum contidentiȩ
Sacratissime imperator ut post tot homines
disertissimos. quos & inurbe sacra. & hic rur.¬
sus audisti. dicere auderem: nisi nefas esse
ducerem: & cõmissi cuiusdam sacrilegii reli¬
gionem uererer. si is qui semꝑ res a numine tuo gestas
predicare solitus essem. hȩc tanto maiora pristinis silon.¬
tio preterirem Pexquȩ non pars aliqua seruata. sedu.¬
niuersa sibi res est populo restituta Neque enimignoro

Expanded text:
e studia conciliant, itemque praeter victorias toto orbe terrarum e studia conciliant, itemque praeter victorias toto orbe terrarum partas etiam navalia trophaea promittunt, ut post bella Punica, post Asiae Syriaeque reges Romani rostra campi novis ornetis exuviis, et oblitos iam Quirites in memoriam reducatis cur ille sollemnis contionibus locus Rostra vocitetur. Dico enim magna certaque fiducia: digna est hac quoque gloria vestra pietas, et potest eam praestare felicitasPANEGYRICVS DICTVS CONSTANTINO FILIO CONSTANTII Vnde mihi tantum confidentiae, sacratissime imperator, ut post tot homines disertissimos, quos et in Vrbe sacra et hic rursus audisti, dicere auderem, nisi nefas esse ducerem et commissi cuiusdam sacrilegii religionem vererer si is, qui semper res a numine tuo gestas praedicare solitus essem, haec tanto maiora pristinis silentio praeterirem, per quae non pars aliqua servata sed universa sibi est res publica restituta? Neque enim ignoro