comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Et hragicus pleruiuq dolet se mone pedestri
Telephus et peleus cu pauper et exul utera
P roicit angullas et sexqiupedalia uerba
Si cunt cor spectantis tetig isst querela
N cn satis es pulato esse poemiata dulcia sumcto
Et quoci ꝗ uolent inimum auditeris aounto
Ut udeuntus arridant ita flentibus ad sit
Numani uultus si uis me flere dolendum est
Ppimum ips tibi. tunt tua mt infortunia lȩdent
T elephe uel peleu malt si mandata loqueris:
Aut dormtabo aut ridebo tristia nicestuni
Uultum uaba decent iratũ pltua menarum¬
Ludentem lasciua seuerum stria dictu
Fortunat enim nã pruis nos uitus. ad oinem
Termarum habitum uiuat  an ungelit ad iram
Aut ad humum moerore graui cleducit Et augit
Post efert animi motus intapetre linoua
Si dicentis erunt fortunis absona dic tã
Romani tolleut equites peditis ꝙ chachunium
Intererit nultum dauus ne loquatur au herus¬
Laturus q senex au ad huc florture uiuenta

Expanded text:
et tragicus plerumque dolet sermone pedestri, et tragicus plerumque dolet sermone pedestri, Telephus et Peleus cum pauper et exsul uterque proiicit ampullas et sesquipedalia verba, si curat cor spectantis tetigisse querella. non satis est pulchra esse poemata: dulcia sunto et quocumque volent animum auditoris agunto. ut ridentibus adrident, ita flentibus adflent humani voltus. si vis me flere, dolendum est primum ipsi tibi: tum tua me infortunia laedent, Telephe vel Peleu; male si mandata loqueris, aut dormitabo aut ridebo. tristia maestum voltum verba decent, iratum plena mLudentem lasciva, severum seria dictu. Format enim natura prius nos intus ad omnem Fortunarum habitum, juvat aut impellit ad iram Aut ad humum moerore gravi deducit et angit: Post effert animi motus interprete lingua. Si dicentis erunt fortunis absona dicta Romani tollent equites peditesque cachinnum. Intererit multum Davus ne loquatur an aumaturusne senex an adhuc florente iuventa
Abbreviated transcription (Latin):
Quoꝰ scribi pessent nũo monstrauit homerus
Uersibus impariter uinctis querimonia prinium
P ost etiam in clusa est uoti sententia compos
Quis tomen exiguos elegos emiserit auetor
Grainmatici certaut. etͦ adhuc suo uidice lis est
A rchilocum pregrio rabies armouat ianto¬
Nunc socti cepat pedem grandes q coturiu
A ltartus aptuni ser monibus et pogulare
Uinceute sepitus et natum rebus ageudis
Nusa dedit fidibus diuos pueros & deorum
Et puglleni uictorem et equumu certanune primũ
Et uiutnumi curas. et libera uiua ieerie
De scuiptas seruare uicri. operum q colotes
Cuit to si uesuto. igueto q poeta salutor:
Cur uescire oudens praue ꝙͣ discere malo
Uersibus e poni tragicis iti comica non uult :
Indignatur item epriuatis ac prope socto:
Digouca ninibus uasar cera thiesȩ
S ingula queue locum tentant sortita decuter
Susedum tamen et uoceui comedia tollit
Isatus q otiues tunulo delitigat ore

Expanded text:
quo scribi possent numero, monstravit Homerus; quo scribi possent numero, monstravit Homerus; versibus inpariter iunctis querimonia primum, post etiam inclusa est voti sententia compos; quis tamen exiguos elegos emiserit auctor, grammatici certant et adhuc sub iudice lis est; Archilochum proprio rabies armavit iambohunc socci cepere pedem grandesque cothurni, alternis aptum sermonibus et popularis vincentem strepitus et natum rebus agendis; musa dedit fidibus Divos puerosque Deorum et pugilem victorem et equum certamine primum et iuvenum curas et libera vina referre: descriptas servare vices operumque colores cur ego si nequeo ignoroque poeta salutor? cur nescire pudens prave quam discere malo? versibus exponi tragicis res comica non volt; indignatur item privatis ac prope socco dignis carminibus narrari cena Thyestae: singula quaeque locum teneant sortita decentem. interdum tamen et vocem comoedia tollit iratusque Chremes tumido delitigat ore;
Abbreviated transcription (Latin):
Et nou̾a ficta q iuiga habeouunt uerba fidem.
Oreto serment cadant parte deorta. quis aut̃
Cetilio plaute q dabit romanus ad enotum
Uirgilio uatro q̃. ego cur acquirait pauca
Si possuim ii uidtor. cum lingua catonis et eura
Sermonem patrium ditauerit᷑  et noua retum
N omuiua protulerit licuit semger q licroit
Siouatum presente nota producat uomen
Ut silue foliis prono mutantur in anuios
Prima caduat ira uaborum uetus interit eta
Et iuuenũ ritu forent modo uata iugent q
Debemur morti nos nosigu suie rereptus
Terra neptumuus classes aqui lonibus aratt᷑
Reois epus sitrilii q diũ palus actos  renus
Uicinas urbes alit et oraue sentit aratrum
Seu cursum mutauit iuiquum frugibus amiuis
Doctus iuter meliis mortaliꝙ facta pibunt
Ne dium sermonum stet houos. et gratia uiuax¬
N ulta reuascentur. quȩ iam̃ cecidae. cadentq
Que nunc sunt in houore uocabula si uolet usus
Quem peues aioitrium est et uis. et uormo loquendi
Res geste reguinq cducum. et tristia hela

Expanded text:
ictaque nuper habebunt verba fidem, si Graeco fonte cadent parce detorta. quid autem Caecilio Plautoque dabit Romanus ademptum Vergilio Varioque? ego cur, adquirere pauca si possum, invideor, cum lingua Catonis et Enni sermonem patrium ditaverit et nova rerum nomina protulerit? licuit semperque licebit signatum praesente nota producere nomen. ut silvae foliis pronos mutantur in annos, prima cadunt: ita verborum vetus interit aetas, et iuvenum ritu florent modo nata vigentque. debemur morti nos nostraque: sive receptus terra Neptunus classes Aquilonibus arcet, regis opus, sterilisve diu palus aptaque remis vicinas urbes alit et grave sentit aratrum, seu cursum mutavit iniquum frugibus amnis doctus iter melius: mortalia facta peribunt, nedum sermonum stet honos et gratia vivax. multa renascentur quae iam cecidere cadentque quae nunc sunt in honore vocabula, si volet usus, quem penes arbitrium est et ius et norma loquendi. res gestae regumque ducumque et tristia bella
Abbreviated transcription (Latin):
in cõdis uidtur. Bura uox que uiolenter emictit
sonos: sicut tentiuũ sicut incudis somuis qͦties indurũ
maleus ꝑcutit fẽru Asꝑa uox est rauca gi q̃ dis
Logius producit sicut est infictili. Uinola uox est
mollis aiq flexibili & iinora dictae auino hocest
cianno moliit flexo. Perfecta uoxẽ alta suauise
dara. Ata ut sublimes efficiat. Clata ut aures
almpleat. Suaius ut aĩos audiẽtius blãdiatur
si e his aliga duerit uox ꝑsecta nõ ent

Expanded text:
in chordis videmus. Dura vox est, que violenter emittit sonos, sicut tonitruum, sicut in incudis sonus, quoties ibi durum malleis percutitur ferrum. Aspera vox est rauca et que dislongius producitur, sicut est in fictilibus. Vinnola est vox mollis atque flexibilis. Et vinnola dicta a vinno, hoc est cincinno molliter flexo. Perfecta autem vox est alta, suavis et clara: alta, ut in sublime sufficiat; clara, ut aures adinpleat; suavis, ut animos audientium blandiat. Si ex his aliquid defuerit, vox perfecta non e
Abbreviated transcription (Latin):
Ut gratas inta ineusas singiorua discori
Et cusum unguerisuni et sardo cũ melle papiuẽ
O fendunt soterat ꝙ duci ꝗa cotua sine iin
Sie animis natum iu ueutum ꝙ pot̾ia iuuãdis
Si paulirin sumino dicesit utigit ad ununi:
⁊ ualere qui ne at canpeineus ab fiuet arnis¬

Expanded text:
ut gratas inter mensas symphonia discors ut gratas inter mensas symphonia discors et crassum unguentum et Sardo cum melle papaver offendunt, poterat duci quia cena sine istis: sic animis natum inventumque poema iuvandis, si paulum summo decessit, vergit ad imum. ludere qui nescit, campe
Abbreviated transcription (Latin):
O ffendar maculis quas aut incuria fundit᷑
Aut humana parum cauit nã .4. enco est
Ut scriptor si petcet idem libratius usq
Quamius sit monutui uenia caret: ut citharea
Ridetur corda qui stiuger ob errat eadem
Sic nulu qui nuitum cessat. fit chierulus ille
Quem bis taq bonum cum risu nuiror et idem
Indignor qñq̃ bonus dormitat honitrus
Uerun opeta ui longo fas est obrerẽ somnũ
Ut uictura poesis ent quę si propius stes
Te cagiat magis et quedam si lonoius abstei
Net amat ob scutum uolet hiet sub iuce iuderi
Iudicis argutum quȩ non frrudit acumen
Omaior u̾iutnum ꝙͣuii et uoce patarua
Eingtris aqͥrte lani ee per te sapii liet tibi dictum
Tollt memor grns medurm et tolerabile rebus
Recte concendi consultus uidex et actor
Causarum mediocris abet uirtute deserti
Uesclle net recit quantum caseluis aulus
Sea tamea in pretio est maliocribus ese pottis
Non homines non dii non concessere columus

Expanded text:
offendar maculis, quas aut incuria fudit offendar maculis, quas aut incuria fudit aut humana parum cavit natura. quid ergo est? ut scriptor si peccat idem librarius usque, quamvis est monitus, venia caret, et citharoedus ridetur, chorda qui semper oberrat eadem, sic mihi, qui multum cessat, fit Choerilus ille, quem bis terve bonum cum risu miror; et idem indignor, quandoque bonus dormitat Homerus; verum operi longo fas est obrepere somnum. ut pictura poesis: erit quae, si propius stes, te capiat magis, et quaedam, si longius abstes; haec amat obscurum, volet haec sub luce videri, iudicis argutum quae non formidat acumenmaior iuvenum, quamvis et voce paterna fingeris ad rectum et per te sapis, hoc tibi dictum tolle memor, certis medium et tolerabile rebus recte concedi: consultus iuris et actor causarum mediocris abest virtute diserti Messallae nec scit quantum Cascellius Aulus, sed tamen in pretio est: mediocribus esse poetis non homines, non Di, non concessere columnae.
Abbreviated transcription (Latin):
Posse. linenda cedro et leui seruanda cuorese
Aut predesse uolunt. aut delectare poete
Aut simul. et uicunda et idonea dicere uitȩ
Quicquid pręcipies esto breuis. ut cito dic̃ta
Pera piaut animi dociles teneant q fideles
Qunie super uacuumi pleno de pectore mãuat
Ficta uoluptatis causa suit proxima ueris :
Ne q̃deumq uelit poscat sibi fabula credi
Nei prause lamiȩ uiuum putrũ extahat auo
Cenfurię senierum agitaut expertia frugis
Celsi pręcereunt austera poemata rauines
mue tulit punctur qui iniscuit utile dula
Letterem delectanelo suum pariter ꝙ moneudo
Hic mieret sra liber sotiis hic et mare hansit
Et longuin noto scuptori pro iogat euuni
Sunt delicta tamen. quibus ignouise uelimus
Naui ntq cõda solum reaeit quẽ uut manꝰ et iacus
Poscenti que giauẽ ꝑ sępe renuctit acutũ
N et semotr renet qđ cun minabitur arcus
Uerum ubi plura intent in carmine nõ ezo paucs

Expanded text:
posse linenda cedro et levi servanda cupresso? posse linenda cedro et levi servanda cupresso? aut prodesse volunt aut delectare poetae aut simul et iucunda et idonea dicere vitae. quidquid praecipies, esto brevis, ut cito dicta percipiant animi dociles teneantque fideles: omne supervacuum pleno de pectore manat. ficta voluptatis causa sint proxima veris: ne quodcumque volet poscat sibi fabula credi neu pransae Lamiae vivum puerum extrahat alvo. centuriae seniorum agitant expertia frugis, celsi praetereunt austera poemata Rhamnes: omne tulit punctum, qui miscuit utile dulci lectorem delectando pariterque monendo. hic meret aera liber Sosiis, hic et mare transit et longum noto scriptori prorogat aevum. sunt delicta tamen, quibus ignovisse velimus: nam neque chorda sonum reddit quem volt manus et mens, poscentique gravem persaepe remittit acutum, nec semper feriet quodcumque minabitur arcus. verum ubi plura nitent in carmine, non ego paucis
Abbreviated transcription (Latin):
Uerba q prouisam rem non in uisa sequentur
Qui didicit patrię quid debtat. et quid anuicis
Quo sit amore pareni quo frateꝵ amanidus et hosdes
Quod sit conscripti. qđ iudicis offitium q
P artos in bello misi ducis: ille profecto
Reddere persouę scit conuementia cuiq
Respicert ex emplar uitę morum q iubebo
Boctum uuitatorem. huic uiuas reduere uoces
Interdum spetiosa iocis uurata q recte
Fabula nulluis ueueris siue pordere et arte
Ualiduis oblectat populum ielius q muoratur
Q uersus in opei rerum: nugeq cauore
G tais ingenucha ptas dalitꝰ erẽ iotundo
N usa loqui pieter laudem nullius auaris
Romaui pueri longis rationubus axen
Biscunt in partes centum deducere: dicat
Filuis albini si de quicumq remota est
Uncia quid superat: poterit dixisse triens heus
Rem poteris seruare tuam: redit uncia. qͥ sit
Semis ad liet animos erugo et cura penui
Cum semel imbuerit spetamus carnuna fiuor

Expanded text:
verbaque provisam rem non invita sequentur. verbaque provisam rem non invita sequentur. qui didicit, patriae quid debeat et quid amicis, quo sit amore parens, quo frater amandus et hospes, quod sit conscripti, quod iudicis officium, quae partes in bellum missi ducis, ille profecto reddere personae scit convenientia cuique. respicere exemplar vitae morumque iubebo doctum imitatorem et vivas hinc ducere voces. interdum speciosa locis morataque recte fabula nullius veneris, sine pondere et arte, valdius oblectat populum meliusque moratur quam versus inopes rerum nugaeque canorae. Graiis ingenium, Graiis dedit ore rotundo Musa loqui, praeter laudem nullius avaris. Romani pueri longis rationibus assem discunt in partis centum diducere. 'dicat filius Albini: si de quincunce remota est uncia, quid superat? poteras dixisse.' 'triens.' 'eu, rem poteris servare tuam. redit uncia, quid fit?' 'semis.' an, haec animos aerugo et cura peculi cum semel imbuerit, speremus carmina fingi
Abbreviated transcription (Latin):
Quam lingua latium. si non offenderet unum
Quemq poetarum limȩ labor et mera uos
Bompilius sangius carmitn regrehendite qđ non
Lulta dies et multa litura coercuit. atq
ꝑ erfectum denes non casigauit ad ungueu
Ingeium mistra quia fortunatius arte
Qr̃tuit et exelusit sanos elicont pottas
Democritus. boua pars nou ungues penere curat
N on barbam seceta petit loca baluea uitat
N auciscetur eium pretium nomen q poctę
S hibus auticeris caput in sanabile: nuniq
Tonsori licino comiuisent. o eyo leuis
Qui purgor bilem sub uerni temporis horam
Non aliui faceret meliora poemata: uerum
Nil tann est. ergo fungar uice cotis: acutum
Reddere quȩ ferrum ualet. exsors ipsa setatidi
Munus et offitium iul saibeus eto iose docebo
Unde parentur opes quid alet formet q poetam
Quid deceat. quid uoir. quo uirtus. quo feat eror.
Scribendi recte sapere est principium et fous.
Rem tibi socratigę poteruut ostenderr cartę

Expanded text:
quam lingua Latium, si non offenderet unum quam lingua Latium, si non offenderet unum quemque poetarum limae labor et mora. vos, o Pompilius sanguis, carmen reprehendite, quod non multa dies et multa litura coercuit atque praesectum deciens non castigavit ad unguem. ingenium misera quia fortunatius arte credit et excludit sanos Helicone poetas Democritus, bona pars non unguis ponere curat, non barbam, secreta petit loca, balnea vitat. nanciscetur enim pretium nomenque poetae, si tribus Anticyris caput insanabile numquam tonsori Licino conmiserit. o ego laevus, qui purgor bilem sub verni temporis horam. non alius faceret meliora poemata; verum nil tanti est. ergo fungar vice cotis, acutum reddere quae ferrum valet exsors ipsa secandi; munus et officium, nil scribens ipse, docebo, unde parentur opes, quid alat formetque poetam, quid deceat, quid non, quo virtus, quo ferat error. scribendi recte sapere est et principium et fons. rem tibi Socraticae poterunt ostendere chartae
Abbreviated transcription (Latin):
Net laudem meriũ. uos exęmplaria oreta
N oc tuna uersatt manũ ueriate diuisna
At uesti pioaui plautiuos et numero et
Lauaauat sales nimium patitnita utrunꝗ¬
H e dicam stulte inuati Si modo eco et uos
Scimus in iubanum lepido se ponat dicto
Lexitimum ꝙ sonum digitis callemius et auit
Iouotum tragice genus in uenisse camoene
Bicitur et plauibus uexise poemata tespis
Quę cantrent agerent ꝙ periuicti sttibus ora¬
ꝑ ost huuic persont palȩ q repatoꝵ honeste
E schului et modicis insbauit pupita tonis
Et docuit magnum ꝙ lequi niti q coturuo
Succesit uetus lus comedia non sine muilta
Laudt. sed in uitium libatas excidit et ium
P ignam leger iegi. lex accerta. conis qr
Turpiter obticuit sublato uire nocendi
N il iutemgtatum nostri linquere poere
N et minunium meniere decus uesticia orgta
Ausi deferert et ceieorare domestica facta
Uel qui preretas uel qui docuere togatas
Ne iurtate foret clarius ue potentius arnis

Expanded text:
non laudem merui. vos exemplaria Graeca non laudem merui. vos exemplaria Graeca nocturna versate manu, versate diurna. at nostri proavi Plautinos et numeros et laudavere sales, nimium patienter utrumque, ne dicam stulte, mirati, si modo ego et vos scimus inurbanum lepido seponere dicto legitimumque sonum digitis callemus et aure. ignotum tragicae genus invenisse Camenae dicitur et plaustris vexisse poemata Thespis, quae canerent agerentque peruncti faecibus ora. post hunc personae pallaeque repertor honestae Aeschylus et modicis instravit pulpita tignis et docuit magnumque loqui nitique cothurno. successit vetus his comoedia, non sine multa laude; sed in vitium libertas excidit et vim dignam lege regi: lex est accepta chorusque turpiter obticuit sublato iure nocendi. nil intemptatum nostri liquere poetae nec minimum meruere decus vestigia Graeca ausi deserere et celebrare domestica facta vel qui praetextas vel qui docuere togatas. nec virtute foret clarisve potentius armis
Abbreviated transcription (Latin):
Aut iunium teueris inuenentur uesibus unqͣ
Aut unnunda crepent ignominiosa ꝙ dicta
Ofendinitu enim quibus est equus et pr̃ et res
Equis accipiunt a uinus donant ue corona
Sluaba lonas prreui iuorecta uocatuir ianbus
Pos citus un̾de ẽt̃ trimetris accrescat iussit
Nonien ianibeis cum seuos redderet ietus
Pnmus ad extremum similis sibi non ita pudem
Tardioi ut paulo grauiorq utuiret ad aures
S pondeos staciles in iud patana recepit.
Comiodus et paniens ut non de sede secunda
Cederet a ut quarta sotialiter hic et i acci
Nobilibi  trimetris apparet iarus et emui
Lusgtnian misso cuni maguo pendere uei sus
Nut opart cleris iunuum cuia q carentis
Aut iguoratȩ prenit artis cumine turpi
Nou quinis uidet in miodorata poemata iudex
Et data romanis uenia est indigua poctis
Ictuto ue uager soibam q licenter au omnei
Uiiuros petatã putem mea tutus et inter
Speni ueniȩ cautus. uitaui deuq culpam

Expanded text:
aut nimium teneris iuvenentur versibus umquam aut nimium teneris iuvenentur versibus umquam aut inmunda crepent ignominiosaque dicta. offenduntur enim, quibus est equus et pater et reaequis accipiunt animis donantve corona. syllaba longa brevi subiecta vocatur Iambus, pes citus: unde etiam trimetris adcrescere iussit nomen iambeis, cum senos redderet ictus, primus ad extremum similis sibi: non ita pridem, tardior ut paulo graviorque veniret ad auris, spondeos stabilis in iura paterna recepit commodus et patiens, non ut de sede secunda cederet aut quarta socialiter. hic et in Acci nobilibus trimetris adparet rarus et Enni in scaenam missos cum magno pondere versus aut operae celeris nimium curaque carentis aut ignoratae premit artis crimine turpi. non quivis videt inmodulata poemata iudex et data Romanis venia est indigna poetis. idcircone vager scribamque licenter? an omnis visuros peccata putem mea, tutus et intra spem veniae cautus? vitavi denique culpam,
Abbreviated transcription (Latin):
Nox etiam aome satno  uatlauit et aierit¬
ucolumi grauitatt ocum tenstuutt ot
Illecebris enat et giaiuita nouitalt morauau¬
S pet tator functus sacui et fotus  uorteian
Ne quicumq deus quicunq ad hibebitur liaos
Rexali comspectus in auro nus et estõ
M ioret in oostiuas humile seriione tab ellas
Lati elim uitat humusm nubes. et in auia castat
E futire leue in digua trictalia utisus
Ut festis mationa mouen iuisa diebus
Intrierit satrris pauluu pudibuudt pioterius
Neu go iernata et donuinantia uonua solum
Ueiba q pisones satytorum scngtor amiabo
N et si enitar tragito differe colori
Ut iuluil iuta sit dauus ne loquat an audax
Phitias enuucto luciata si mont taleuti
Aut custos famulus q der sallenus alumu
Ex noto fictum carmen stquas ut sibi quiius
S peret idem sudet multum frustia q labont
Auilus idem tantum senes uinctira ꝑ foret
Tantum de medio sumotis accedit honoris
Silius deducti caueant it iudice faunu
N e uelut iuuati triuiis ac pene forenses

Expanded text:
it et asper incolumi gravitate iocum temptavit eo quod inlecebris erat et grata novitate morandus spectator functusque sacris et potus et exlex. ne, quicumque Deus, quicumque adhibebitur heros, regali conspectus in auro nuper et ostro, migret in obscuras humili sermone tabernas aut, dum vitat humum, nubis et inania captet. effutire levis indigna tragoedia versus, ut festis matrona moveri iussa diebus, intererit Satyris paulum pudibunda protervis. non ego inornata et dominantia nomina solum verbaque, Pisones, Satyrorum scriptor amabo nec sic enitar tragico differre colori, ut nihil intersit, Davusne loquatur et audax Pythias, emuncto lucrata Simone talentum, an custos famulusque Dei Silenus alumni. ex noto fictum carmen sequar, ut sibi quivis speret idem, sudet multum frustraque laboret ausus idem: tantum series iuncturaque pollet, tantum de medio sumptis accedit honoris. silvis deducti caveant, me iudice, Fauni, ne velut innati triviis ac paene forenses.
Abbreviated transcription (Latin):
Setpitr huni titus nimiuti tinieus ꝗ precelle
Qii uariare cupit rem prodigialite uam¬
N elohinum sylius appingcit fluctibus agruma
Tnutĩ : ducit culpe fuga si care arit
Emilum circa luclum fabes imus et uugiie
Expiuintt et nuillos inuutabitur ere capillos
Inp̾elix operis sumia quia pouers tortim
Nistet hunc ego uuie siquid coiugonere curem
Spertancum iugris oculis iugro q capilo
Sunuutt materiama uestris qui scribitis equam
U̾iribus et ueo sate diu quid ferre recusente
Qui ualeaut humeri ciu leita potenter ent res
Net facundia dereret huuc nec lucicuis ordo
Ditius hat iurtus euit et uenuq̃. hauo ego fallor
Ut ram uuut dicat. iam muut debentia dici¬

Expanded text:
serpit humi tutus nimium timidusque procellae: serpit humi tutus nimium timidusque procellae: qui variare cupit rem prodigialiter unam, delphinum silvis adpingit, fluctibus aprum: in vitium ducit culpae fuga, si caret arte. Aemilium circa ludum faber imus et unguis exprimet et mollis imitabitur aere capillos, infelix operis summa, quia ponere totum nesciet: hunc ego me, si quid componere curem, spectandum nigris oculis nigroque capillo. sumite materiam vestris, qui scribitis, aequam viribus et versate diu, quid ferre recusent, quid valeant umeri. cui lecta potenter erit res, nec facundia deseret hunc nec lucidus ordoinis haec uirtus erit et Venus, haud ego fallor, ut iam nunc dicat iam nunc debentia dici
Abbreviated transcription (Latin):
U Mano capiti caruicem pictor equinain
Iungee si uelit et uarias inducae plumas
Ciedite Pisonti isti tao le forebora
Pesimien cui uelud eori sonnua uane
ł iuotntur spetios .ui uet pe: ut aput niu
Reãdatur forme. pictoribus atq poetis
Quialibet audendi: seuiper fuit equa potestas
Scimus et hanc ueniam petiuius damus q uicisun
Sed uon ut placidis coheant iunitia nou ut
Serpentes auibus geminentur. tyoribus agui¬
I ucceptis grauibus pleruno et muagn̾a p̾rofessis
Puipureus late qui solendest unus et altar
A suitur panius cum̃ lucus et aud diane
Et properantis aquę per amoenos ambitus agros
Aut flumeu rheuum. aut pliuuus de scnbitur arcus
Sed nunc non erat his locus. et fortase cupre sum
Scis siuuilare. Quiaꝰ hoc: si fractis euatat ex spes
N auibus ere dato. qui piugitur. aughora coepit
Iustitiũ cuerente rota cur uictus exit
Bemiq sit quod uis simplex duui tazat et unum
Ob scurus fio sectantem leuia uerui
Deficunt / animuiq profesus graudia turget

Expanded text:
umano capiti cervicem pictor equinam iungere si velit, et varias inducere plumascredite, Pisones, isti tabulae fore librum persimilem, cuius, velut aegri somnia, vanae fingentur species, ut nec pes nec caput uni reddatur formae. 'pictoribus atque poetis quidlibet audendi semper fuit aequa potestas.' scimus, et hanc veniam petimusque damusque vicissim; sed non ut placidis coeant inmitia, non ut serpentes avibus geminentur, tigribus agni. inceptis gravibus plerumque et magna professis purpureus, late qui splendeat, unus et alter adsuitur pannus, cum lucus et ara Dianae et properantis aquae per amoenos ambitus agros aut flumen Rhenum aut pluvius describitur arcus; sed nunc non erat his locus. et fortasse cupressum scis simulare: quid hoc, si fractis enatat exspes navibus, aere dato qui pingitur? amphora coepit institui: currente rota cur urceus exit? denique sit quodvis, simplex dumtaxat et unum.sse laboro, obscurus fio; sectantem levia nervi deficiunt animique; professus grandia turget;
Abbreviated transcription (Latin):
nitum  cetã huiuimoi. Cithare ac plalteri repto
aithare mitio sumlis fussse tradit pectore humano qͦ
uti uox epectore ita exita cãtus cãretur apellataq gi
ibidem đicã. Na pectus dorica linqua cithara uocati
paulatĩ aut piure/ euis spes extiterunt ut plaltena
idice & feriat aduab simi. Ite alie atq alie ꝙ
ꝗͣ drata forma uł rgonali cõdarũ ꝙ ĩa nas młtipli¬
eatus & cõmutatu genꝰ. Ueteres aut athatam
fidiculã uł fidicen apellauerut quia ta cõcinut
interse cođ eius quã bne cõuemat inequas fides sit
Intiqua aut citbara sepse cẽdis erat. Uñ ungilus

Expanded text:
nitum et cetera huiusmodi. Cithare ac psalterii repertor nitum et cetera huiusmodi. Cithare ac psalterii repertor citharae initio similis fuisse traditur pectori humano, quod uti vox de pectore, ita ex ipsa cantus ederetur, appellataque eadem de causa. Nam pectus Dorica lingua κιθάρα vocatur. 3. Paulatim autem plures ejus species exstiterunt, ut psalteria, Indicae, et feriuntur a duobus simul. Item aliae atque aliae, et quadrata forma vel trigonali. Chordarum etiam numerus multiplicatus, et conmutatum genus. Veteres autem citharam fidiculam vel fidicem nominaverunt, quia tam concinunt inter se chordae eius, quam bene conveniat inter quos fides sit. Anti
Abbreviated transcription (Latin):
Preteptus fueras uidis ut mnosto nouo lune tuba
Lanberẽt qđ q iã  hucusq facũt tibias excogita tas
mox exsacris qẽtiliũ: Sibias aũt apellatas putãt qđ puimũ
sionẽ ita ceptas uocart̃ q iã que nõ đ crurib ossibqr esset
Hic & libiten quasi tybiafaçãtus Calamus nom est ꝓpu
ꝑufat amẽcuno mueta Alii afauno quẽ greci pãnon
uocat Nonlł eã ab hyde pastore agrigẽtino exsalia:
Fistula aũt dicta qđ udc̃e emictat nã fos grece uox
tolia missa orece apellat᷑. Sanbuca inmusics spetcesest
curat oues ouiũq magistros fuit .N. apudꝯetiles
dus pastoralis ꝗ pͥmũ disparis calamos adcãtandu
aptauit ꝙ studidsa arte cõposuit
sua diussione que rithinta nucupatur
Ertia diuisio rithinica ꝑtinẽs adneuos o pulsa¬
cuidãt speties tharak diuesarũ thynpanus
qͦr cimbalũ sistrũ acitalbila enea gãgentea uł alia
que metallico ngore ꝑcussa redaũt cũ suauitate tin¬

Expanded text:
enim fuerat Iudaeis ut in initio novae lunae tuba clangerent, quod etiam et hucusque faciunt. Tibias excogitatas imox et sacris gentilium. Tibias autem appellatas putant, quod primum sionem ita coeptas vocari etiam quae non de cruribus ossibusque essent. Hinc et tibicen, quasi tibiarum cantus. Calamus nomen est proputant a Mercurio inventam, alii a Fauno, quem Graeci vocant Pan. Nonnulli eam ab Idi pastore Agrigentino ex Sicilia. Fistula autem dicta, quod vocem emittat. Nam φώς Graece vox, στύλια missa appellatur. Sambuca in musicis species est curat ovis oviumque magistros. Fuit enim apud gentiles deus pastoralis, qui primus dispares calamos ad cantum aptavit, et studiosa arte conposuit. De tertia divisione, quae rythmica nuncupatur . Tertia est divisio rythcui dantur species cithararum diversarum, tympanum et cimbalum, acitabula enea et argentea, vel alia que metallico rigore percussa, reddunt cum suavitate tin
Abbreviated transcription (Latin):
hocm̃o cũ eoredies milus in suos meatus uatia cãpis
conũ prusa amecurio sonitũ dait ł cuuis spelie
mercunus lira fecit et orpheo tradidit ꝗ euisit
pon feiastĩt ẜet saxa atqr siluas cãtus meduila¬
nis taudem ꝙ ia int siđra sicag fabulaus cõmẽtes
collocatu esse fixerũt. Thynpanũ est pellis ũł couũ
ligno exuna ꝑte tetum est .N. pãsmedia smphome
prsuimlitudine cribri. Tympanum ãt dictum qđ
mediũ est. Uñ emãgantũ mediũ mediũ impanũ
matia simł ꝑtiuntur cũ n. greci dicũt embala
bllematia sistrũ ab muẽtuce uocatũ hysis uu regi¬
na egiptiorũ id g̃nus muenisse ꝓbat᷑ siuiuenalis
Usus g erato feriat urea limina sistro Inđ & hoc
mulieres ꝑcutiũt ꝗa muetrx hiuis q̃neris mulier
Uñ ꝑ apud amarona sistro adbeltũ feminarũ
exercitus uocabat. Imfinabulũ a sono uocis nom
ht̃ sicut plausus maniũ stridor ualuarñ. Impho¬
ma uulgo apehat lionui cochauũ exufraque ꝑte¬

Expanded text:
 Cum regrediens Nilus in suos meatus uaria in terris corium, percussa a MeMercurius lyram fecit, et Orpheo tradidit, qui ejusnon feras tantum, sed et saxa atque silvas cantus modulaem etiam inter sidera suarum fabularum conmentis conlocatam esse finxerunt. Tympanum est pellis vel corium ligno ex una parte extentum. Est enim pars media symphoniae in similitudinem cribri. Tympanum autem dictum quod medium est, unde et margaritum medium tympanum matia simul percutiuntur; cum enim Graeci dicunt σύν, βαλά ballematia. Sistrum ab inventrice vocatum. Isis enim regina Aegyptiorum id genus invenisse probatur. Iuvenalissis et irato feriat mea lumina sistro. Inde et hoc mulieres percutiunt, quia inventrix huius generis mulier. Unde et apud Amazonas sistro ad bellum feminarum exercitus vocabatur. Tintinabulum de sono vocis nomen habet, sicut et plausus manuum, stridor valvarum. Symphonia vulgo appellatur lignum cavum ex utraque
Abbreviated transcription (Latin):
grauoreq cõcordãt ita ut ꝗsq̃s abco dissonueñt se¬
dur audifus offendat Ciuus contranaẽ diaphoma¬
Si uoces distrepãte uł dissome euphonie suauitas
uocis hec ex melosa suauitate ꝑ melle dicto. Dia:¬
stema est uocis spatiũ ex duobus uł pluribussons

Expanded text:
gravioresque concordant, ita ut quisquis ab ea dissonuerit, sensum auditus offendat. Cujus contraria est diaphost voces discrepantes vel dissonae. Euphonia est suavitas vocis. Haec et melos a suavitate et melle dicta. Diastema est vocis spatium ex duobus vel pluribus sonis
Abbreviated transcription (Latin):
accẽdit. Et qͥntũ uchem̃ntios fuerit dançor tãtu fit ad cẽtam̃
aĩmus fortior equidem & rennge cantis̃ ortat: ad tollerãdo quoq
Labores. Musica amnnũ mulcet.o singuloꝵ opũ fatiganionẽ mo¬
dulatio uoci solatur. Excitatos qͦ. aimo musyta sedãt. Sicut dila
qͦ. bstĩas nec nõ gi serpẽtes uolucres atq dlphinos ad auditũ sue mo¬

Expanded text:
accendit et quanto vehementior fuerit clangor, tanto fit ad certamen animus fortior. Siquidem remiges cantus hortatur, ad tolerandos quoque labores musica animum mulcet et singulorum operum fatigationem modulatio vocis solatur. Excitatos quoque animos musica sedat, sicut de Dav eripuit. Ipsas quoque bestias, necnon et serpentes, volucres et delphinos, ad auditum sue mo
Abbreviated transcription (Latin):
Ut mala quem scabies aut morbus reguis urget
Aut fanaticus erro et iracunda diaua
Uesanum tetigise timent fugiunt q poetam
Qui sapiunt agitant pueri incalin q sequuntur
Hic dum subiiuts uersus iuctatur et errat
Sic ueluti mierulis untentus decidit auceos
In puttum foutam ue: licet succũrite longun¬
Clamat io auti nen sit qui follere caret
Si curet quis opem ferre et dimactere fuutin
Quiscit an prudens liuc se deierent atq
Seruari uolit dicam sicili q poete
Narrabo iuteritum deui in mortalis haberi
N um cugit empedodes ardentẽ figidꝰ ethuam
Insiliũt sit ius lictat q perire poctis
Iu uitum qui seruat idemi facit octideuti
N et semel hioc feat uet si rebractus erit iaui
Fiet lionio et ponet famosę mõtis amiortm
Nec satis asparet cur uerius fachitet ulrum
I uixerit in patuos cinerẽ aut histe bidental
M ouerit ui coestũ. certe fuerit ac uelut ursuis
Obiatis cauee ualuit si fraugẽ daustros

Expanded text:
ut mala quem scabies aut morbus regius urget ut mala quem scabies aut morbus regius urget aut fanaticus error et iracunda Diana, vesanum tetigisse timent fugiuntque poetam qui sapiunt, agitant pueri incautique sequuntur. hic, dum sublimis versus ructatur et errat, si veluti merulis intentus decidit auceps in puteum foveamve, licet 'succurrite' longuclamet, 'io cives', non sit qui tollere curet. si curet quis opem ferre et demittere funem, 'qui scis, an prudens huc se deiecerit atque servari nolit?' dicam siculique poetae narrabo interitum. 'Deus inmortalis haberi dum cupit Empedocles, ardentem frigidus Aetnam insiluit. sit ius liceatque perire poetis: invitum qui servat, idem facit occidenti. nec semel hoc fecit nec, si retractus erit, iam fiet homo et ponet famosae mortis amorem. nec satis adparet, cur versus factitet, utrum minxerit in patrios cineres an triste bidental moverit incestus: certe furit ac velut ursus, obiectos caveae valuit si frangere clatros,
Abbreviated transcription (Latin):
Ut qui conducti plorant in funere dicunt
Et faciunt progt plura dolentibus ex aiõ: sic
Densor uero plus laudatore mouetur
Rexe dicuntur multis uigere curulis
An sit amicitia dicnus si carmina condes
N unꝗͣ te fallant animi sub uuloe latentes
Quintilio si quid iecitares corrigt sedes
Hec aiebat et hioc meluis te posse uerares
Dis terq expeitum fiusta delere iubebat:
Et male tornatos uicudi reddere uesus
Si defendae deuctum ꝙͣ uertere malles
N ulum ultra uerbum aut oã siuuebat in auemi
Quim sue riuali teq et tũa solus amidres
Uir bonus et prudens uenus seprediendet ĩ atr
Culgabit duros in comgtis alliuẽt atrui
Trusuerso calamo signum. aiuibitiosa reticdet
Oruamtuta. parumi claris lucemi dare caget
Arguet ambigue dictum nutanda nõtabit
Fie̾t aristarcus uet dicet curtyo anucum
Offendam nugis. hȩ nugę sena ductut
In mala derisum seme exceptum q siniste

Expanded text:
ut, qui conducti plorant in funere, dicunt ut, qui conducti plorant in funere, dicunt et faciunt prope plura dolentibus ex animo, sic derisor vero plus laudatore movetur. reges dicuntur multis urgere culillis se laborent an sit amicitia dignus; si carmina condes, numquam te fallent animi sub vulpe latentes. Quintilio siquid recitares, 'corrige sodes hoc' aiebat 'et hoc'. mulius te posse negares bis terque expertum frustra: delere iubebat et male tornatos incudi reddere versus. si defendere delictum quam vertere malles, nullum ultra verbum aut operam insumebat inanem, quin sine rivali teque et tua solus amares. vir bonus et prudens versus reprehendet inertis, culpabit duros, incomptis adlinet atrum transverso calamo signum, ambitiosa recidet ornamenta, parum claris lucem dare coget, arguet ambigue dictum, mutanda notabit: fiet Aristarchus; non dicet 'cur ego amicum offendam in nugis?' hae nugae seria ducent in mala derisum semel exceptumque sinistre.
Abbreviated transcription (Latin):
At iude quis uõsit uideo iugtuium. alcerius sic
Alrera boscit opem reui. et couuidat anice.
Qui studet optantam cu̾su contuoeͣ inetam¬
A ulta tulit fecit q puer. sudauit. et alsit
Ab stinuit ueuere et baccho. qui plutia cantat
Tybicem didiat prius exstimuit q magisrii
Non satii est dixise ezo inira poeniata pango
Occupet etremum scabies. mili turpe relina x
Et qã uon didici. saue uesare fateri
Ut preco ad merces turbam qui cogit eũdas
A ssentatores iubet ad lucrum ue poeta
Liues agris diues positis in foeuore nũmis
Siuõ eͦst uutuii qui recte pouere posit
Et spondere leui pro pauꝑe et enpare atris
Litibus inplicitum: nurabor si scet inter
N ostere mencdacem uerum ꝙ beatus amicum
Tu seu donaris. seu quid doliare uoles cui
Nolito aduersus tibi factis ducere plenum
Lęsitie. clamabit enim pulcdire bene recte
P allescet super luis etiã stillabit amicis
Ex oculis horem saliet tuncdet pede terram

Expanded text:
nec rude quid prosit video ingenium: alterius sic nec rude quid prosit video ingenium: alterius sic altera poscit opem res et coniurat amice. qui studet optatam cursu contingere metam, multa tulit fecitque puer, sudavit et alsit, abstinuit venere et vino; qui Pythia cantat tibicen, didicit prius extimuitque magistrum. nunc satis est dixisse 'ego mira poemata pango; occupet extremum scabies; mihi turpe relinqui est et quod non didici sane nescire fateri'. ut praeco, ad merces turbam qui cogit emendas, adsentatores iubet ad lucrum ire poeta dives agris, dives positis in fenore nummis. si vero est, unctum qui recte ponere possit et spondere levi pro paupere et eripere artis litibus inplicitum, mirabor, si sciet inter- noscere mendacem verumque beatus amicum. tu seu donaris seu quid donare voles cui, nolito ad versus tibi factos ducere plenum laetitiae; clamabit enim 'pulchre! bene! recte!' pallescet, super his etiam stillabit amicis ex oculis rorem, saliet, tundet pede terram.
Abbreviated transcription (Latin):
Scripsens in metis de ceudat uidicus alla
E t patiris et nostis nonũ q ortmnatur iñ anum
N emormas intus poitis delere liceoit
Qued nen ftldtris ugit uox missa reuerti
Silueste homines sacee interonos ꝙ decrun
Cȩdibus et iuctu foeio deferiũt ordlitus
Ditus eb hoc leuire tigres iagidos q lẽnes
Dictus et ampiuon tnerane cenditor urtis
Saxa mouere souo testuidinis. et prece blanda
Bucert quo uellet fuit lȩt sapientia quondam
P ublica priuatis se canere satra profanis
Concubitu proibere uago clara uuo maritis
Copida moliri leces incidere liguo
Sic honor et nomeñ diuituis uatibus atꝗ
Carminibus q uenit post hos insionis homerus
D irceus q mares animos in mattiã bela
Uersibus exacuit. dichȩ ꝑ carmina sortes
Et uitę mostiata ua qst̃. et gratia ĩspum
Pienus temgtata macis ludus q rexitus
Et longo finis operi: ue forte pudori
Sit tioi niusa lotę solerf. et cantor apolo
Natura fieret laudabile carmen an arte
Quesitum est. ego uon studium sine cliuite uena

Expanded text:
in Meti descendat iudicis auris et patris et nostras nonumque prematur in annum membranis intus positis: delere licebit, quod non edideris, nescit vox missa reverti. silvestris homines sacer interpresque Deorum caedibus et victu foedo deterruit Orpheus, dictus ob hoc lenire tigres rabidosque leones; dictus et Amphion, Thebanae conditor urbis, saxa movere sono testudinis et prece blanda ducere quo vellet. fuit haec sapientia quondam, publica privatis secernere, sacra profanis, concubitu prohibere vago, dare iura maritis, oppida moliri, leges incidere ligno. sic honor et nomen divinis vatibus atque carminibus venit. post hos insignis Homerus Tyrtaeusque mares animos in Martia bella versibus exacuit; dictae per carmina sortes et vitae monstrata via est et gratia regum Pieriis temptata modis ludusque repertus et longorum operum finis: ne forte pudori sit tibi Musa lyrae sollers et cantor Apollo. natura fieret laudabile carmen an arte, quaesitum est: ego nec studium sine divite vena
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓportõnẽ geo met̾cam uũ si aqui motores
moueant aqu mo bilia Ex equa le ꝓpor tõue
mouẽt ea eque neloater uñ ita ueloater
p̃ciͥ mouẽt s ta sicut duo unũ Et si a̾ qui
motoies moueant᷑ a̾ qua mobilia ex nrẽ lippor¬
tõe tũc in ꝙnͣte ꝓportõ muꝰ motoris ad sua ͣ
iesistenciam excedetꝓportõnẽ altius mato
at suã iesi scenci am in tanto eius motus e
uelocor uñ si sco mouerẽt dũo mouerent¬

Expanded text:
proporcionem geometricam. Unde si aliqui motores moveant aliqua mobilia ex equali proporcione movent ea equevelociter, unde equevelociter precise movent 6 3 sicut duo unum. Et si ‹aliqui› motores movent aliqua mobilia ex inequali proporcione, tunc in quanto proporcio unius motoris ad suam resistenciam excederet proporcionem alterius motoris ad suam resistenciam in tanto motus eius esset velocior. Unde si 8 moverent duo, moverent
Abbreviated transcription (Latin):
iengit in ageus nõ a ꝓpor tõue miuoris ieqͣ¬
litatis s inioris uñ paciens ẽ potencius
agente eẽ artiui tatẽ et u sistenciã et in passo
tutem passe ad iesistenciam passi fit actio
a ppor tõne maiorꝭ me̾litatꝭ aiͣ actiuitus
agentis sit maiorꝙͣ resistencia passi Et sr¬

Expanded text:
reagit in agens non a proporcione minoris inequalitatis, sed maioris, unde passum est potencius agente esse activitatem et resistenciam et in passo itatem agentis ad resistenciam passi fit accio a proporcione maioris inequalitatis cum activitas agentis fit maior quam resistencia passi. Et s
Abbreviated transcription (Latin):
Et datũ c̾ełm date linee rͨte ã dẏametͦ mĩe maroꝵ
existat equam recta linea coaptare. EEt. acada¬
¶: Sit liã data

Expanded text:
 datum circulum date linee recte que diametro minime maior existat equam | rectam lineam coaptare. Sit linea data
Abbreviated transcription (Latin):
alem. Nonoliã meant nec tauro rectior exit.
scorpius autaries donat sua t̃ꝑa libre. aut
astrea iubet leutos descendere pisces parge¬
minis chiron ⁊ idem ꝙ cachinus irdins
humidꝰ ogloceros. nec plus leo tollt urua.

Expanded text:
em. Non obliqua meant, nec Tauro Scorpius exit Rectior, aut Aries donat sua tempora Librae, Aut Astraea iubet lentos descendere Pisces. Par Geminis Chiron, et idem quod Carcinos ardens Humidus Aegoceros: nec plus Leo tollitur Urna.
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑficiem quod est ꝯtra ultimam petitionem.u
basim sunt equales ẽe ncc̃e esti qd̾ si eiꝰ duo equa lata di¬
rͦte protrahantur fient qͦ sub basi duo angłi ĩuicẽ eqͣles.
¶Sit t̾angulus.abc cuiꝰ.ab. latus sit equale iati̾. ac. dico ꝙ angłr. abc.
Est equalis angło. a cb. ꝙ si protͣhatur ab ⁊ ac. ꝙͣh. resecabo unũ ad eqͣ

Expanded text:
superficiem quod est contra ultimam petitionem. ∗ui supra basim sunt equales esse necesse est. Quodsi eius equa duo latera directe protrahantur, fient quoque sub basi duo anguli invicem equales. Sit triangulus a b c cuius latus a b sit equale lateri a c. Dico quod angulus a b c est
Abbreviated transcription (Latin):
linee exeuntes ĩtͣ tͥangulum ip̃m ad punctũ unum
cõuen̾int. eedem dual reliqͥs quidem t̾angłi lineis bͦ

Expanded text:
linee exeuntes intra triangulum ipsum ad punctum unum conveniant, eedem duabus reliquis quidem trianguli lineis b
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ maior. uł saltĩ par nuo diuisori. si debeat
fĩ dĩo ꝑ ĩtegra. Si uelis gͦ aliquẽ nũm ꝑ aliũ
diuidere scribe nũm diuidendũ ĩ suꝑiori ordi¬
ita ꝙ ultima diuisoris sit sb ultima diuiden¬
dipenultimã sb̾ penultuna ⁊ ita de aliis. si ꝯ¬
perent̾ fĩ possit. Sunt ant̃ due cause qr ulti¬

Expanded text:
e major, vel saltem par divisori, si debeat fieri divisio per integra. Si velis igitur aliquem numerum per alium dividere, scribe numerum dividendum in superiori ordiquod ultima divisoris sit sub ultima dividendi, penultima sub penultima, et sic de aliis, si competenter fieri possit. Sunt autem duae causae quare ulti
Abbreviated transcription (Latin):
scͥptus ꝑ unitates h̾ebit quatuor lat̾a equalia
ad modum quadrangłi. Si ducatur ĩ aliũ fit
ficialis ⁊ non ꝯũtitur. ¶ Radix nũi quadrati
est ille nũs qui ita ducitur ĩ se. ut buduo suit
quatuor. Quat̾nariꝰ gͥ est ille nũs quadratus

Expanded text:
scriptus per unitates, habet quatuor latera aequalia admodum quadranguli. Si ducatur in alium, fit erficialis et non convertitur. Radix autem numeri quadrati est ille numerus qui ita ducitur in se, ut bis duo sunt quatuor. Quaternarius igitur est primus numerus
Abbreviated transcription (Latin):
bare uelis utrũ bñtec̾is nec ne. mstiplica nũm de¬
notantem quociens ꝑ diuisorẽ. ⁊ redibunt eedem
figure quas pͥut habuisti. Si nichil fu̾t residuũ
s si aliquid fũit renduũ tũc cũ additõne illiꝰ re¬
sidui redibunt eedem figurȩ que pͥus. ⁊ ita młi ͦ¬
indatur productũ ꝑ młiplicantẽ exibunt ĩ nũs
denotante quociens figure mũi młiplicãdi. se̾ de
excessus ab unitate uł bmnario sũptoꝵ
igregatio. ut unu̾soꝵ sũma ꝯpendiose heat᷑.¬
slue discontiniia. Laturalis est qñ ĩcipit᷑ ab u¬

Expanded text:
bare volueris utrum benefeceris, multiplica numerum denotantem quotiens per divisorem et redibunt eaedem figurae quas prius habuisti, si nihil fuerit residuum; sed si aliquid fuerit residuum, tunc cum additione residui redibunt eaedem figurae quas prius habuividatur productum per multiplicantem, exibunt in numero denotante quotiens figurae numeri multiplicandi. VIII. — eaggregatio ut universorum summa compendiose habeatursive discontinua. Naturalis est quando incipitur ab u
Abbreviated transcription (Latin):
aue mediecas duplata ĩ suũ locũ recipiatur.
ĩ duplatõne Si aut̃ p̾ma rigura signisicet
alium digitum ab unitate aut paraut
etas illiꝰ paris. Si ĩ par sume ꝓcũmn parẽ sb̾¬
deleti. ⁊ eunitate autẽ que remanet median¬
da fac ut prius. ħ quidẽ fc̃o medianda est scd̾a¬

Expanded text:
 medietas duplata in suum locum recipiatur in duplatione. Si autem prima figura significet alium digitum ab unitate, ille numeretas illius numeri paris. Si impar, sume numerum sdeleti; de unitate autem quae remanet medianda, fac ut prius. Hoc facto, medianda est s
Abbreviated transcription (Latin):
ediatio est nimeri postpõiti me a tõne¬
Dietatis ĩuentio. ut iugxatur aue et
qͣnta sit illa medietas ¶In mediatõne tñi unꝰ
a p̾ma figura ũsus dextram. Siuia fu̾it signi
ficat᷑a: aut gͥ rep̾sentab̾ unitatem aut aliũ
digitum. si unitatẽ: loco eiꝰ delete ponatur
cifra p̃p̃ figuras seꝙ̃tes nminus significet.

Expanded text:
ediatio est numeri propositi medietatis inventio, ut videatur quae et quanta sit illa medietas. In mediatione autem tana prima figura versus dextram tendendo ad sinificativa, ergo representabit unitatem aut alium digitum: si unitatem loco ejus deletae ponatur cifra propter figuras sequentes ne minus significent,
Abbreviated transcription (Latin):
quadratus. S digitus ⁊c̃. est radix maxiii aua¬
drati ib̾ nsio ꝓpõito ꝯtenti. Si uelis gͥ probare
uttum bñfeceris nec ne inliplica digitũ ultimo
m̃entũ cum ib duꝑlo uł ꝙ duplis ꝑ eundem digicũ¬

Expanded text:
est radix maximi quadrati sub numero proposito contenti. Si velis ergo probare utrum beneficeris necne, multiplica digitum ultimo inventum cum subduplo vel cum subduplis per eundem digi
Abbreviated transcription (Latin):
.a.R.b. ad utͣmq basim. be. nł. ac. qr cũ sic fu̾it semꝑ calit ppendicła¬
ris ĩtͣ t̾angłm. si aut̃ sit. ambligomiꝰ. aut ortogoniꝰ ab angło obtuso.
uł rͤcto ducat᷑ ꝑpẽdicłaris ad latus oppõitũ ꝙ mãifestũ est cad̾e ĩt t̾an¬
głm. ⁊ ut sim płt dicã cũ ⁊̃ oĩ t̾angło sĩt duo angł acuti nctͣio erit
alt̾ duoꝵ angłot q̃ st᷑.a. t̃ .b. acutꝰ. ducã s̾ ꝑpõdicłarẽ ad lĩa illã q̃ duob¬
acutis ĩt̾iacet. sit gͦ ut angłs .b. ⁊̃ sit acutꝰ. ducã g̾. ad.bc. ꝓpẽdicusarem. ad
tanto minꝰ est duob ãdratis duaꝵlĩaꝵ . ac. ⁊ .cb. ꝙͣtũ est duplũ eꝰ ꝓfit ex bc.

Expanded text:
b ad utramque basim b c vel a c quia cum sic fuerit semper cadet perpendicularis intra triangulum. Si autem sit ambligonius aut orthogonius ab angulo obtuso vel recto ducatur perpendicularis ad latus oppositum quam manifestum est cadere intra triangulum. Et ut simpliciter dicam cum in omni triangulo sint duo anguli acu illam que duobacutis interiacet. Sit ergo ut angulus b etiam sit acutus. Ducam ergo ad b c perpendicularem a d tanto minus est duobus quadratis duarum linearum a c et c b quantum est duplum eius quod fit ex b c
Abbreviated transcription (Latin):
ogo ꝑpendicłarit᷑ .R. sr̃ liͦ. gl. ⁊ preducolĩam . gb. eritq per penłtĩa
pͥmi .gl. latꝰ tetragonicum tocius figure rectiliues.⁊¬
¶u Iuoꝵ dyametri sunt equales. cͥculos ẽẽ eqͣles. MaioI¬
res aut̃ quoꝵ maiores. et minores quoꝵ minores.

Expanded text:
go perpendiculariter super lineam g k et produco lineam g l. Eritque per penultimam primi g l latus tetragonicum totius figure rectilineQuorum diametri sunt equales, circulos equales esse, maiores autem quorum maiores et minores quorum minores.
Abbreviated transcription (Latin):
Si aduob punctis aliꝙͣ lineam t̾minantib due liͤ.A.
ad punctũ unũ cũ frentes exierint. ab eisdem pũctis
alias duas lineas singn as suis ꝯt̾mĩalilꝰ equales que

Expanded text:
Si a duobus punctis aliquam lineam terminantibus due linee ad punctum unum concurrentes exierint, ab eisdem punctis alias duas lineas singulas suis conterminalibus equales, que
Abbreviated transcription (Latin):
bgl. ⁊ k ec. de totali t̾angło. abc. ac duob tñgłis reliqͥs. bfr. ⁊ k hc. de
distantium laterum cuiꝰ sit angulus angło assigͣto

Expanded text:
b g k et k e c de totali triangulo a b c ac duobus triangulis reliquis b f k et k h c de distantium laterum, cuius angulus sit angulo assignato