comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iustitiae. nihil apud aliquos quo magis cem̃ tutior reseruaui.
Quibus aũt deferentibus ꝑcussisumus. quorũ basilius olim¬
regio ministerio depulsus indelationem nr̃i nominis aliaci acris
necessitate conpulsus est. opilionẽ uero atque gaudentiũ cũ ob
innumeras multi plicesque fraudes ire ingiliũ regia censura dec¬
cereuiss& cũque illi parere nolentes sacrarũ sese aediũ defensione
tuerentur. Comptũ que id regi for& edixit ut intra prae scriptũ diem
rauenna urbe decederent notas ins gniti frontibus pellerentur
Suid huic seucritati posse adstrui uidetur: Atquin codie deserentib
eisdem nominis nr̃i delatio suscepta est. Quidigitur nrãt nearts
ita meruerunt anillos accusatores iustos secit p̃missa dãpnatio
Ita nenihil fortunã puduit: Siminus accusatat in nocentiae: at
acusantiũ uilitas. Atcuius criminis arguimus sũmã quaeres asena¬

Expanded text:
iustitiae nihil apud aulicos quo magis essem tutior reseruaui. iustitiae nihil apud aulicos quo magis essem tutior reseruaui. Quibus autem deferentibus perculsi sumus? Quorum Basilius olimregio ministerio depulsus in delationem nostri nominis alieni aeris necessitate compulsus est. Opilionem innumeras multiplicesque fraudes ire in exilium regia censura decreuisset cumque illi parere nolentes sacrarum sese aedium defensione tuerentur compertumque id regi foret, edixit: uti ni intra praescriptum diem Rauenna urbe decederent, notas insigniti frontibus pellerentur. Quid huic seueritati posse astrui uidetur? Atqui in eo die deferentibus eisdem nominis nostri delatio suscepta est. Quid igitur? Nostraene artes ita me-ruerunt? An illos accusatores iustos fecit praeniissa damnatio? Itane nihil fortunam puduit si minus accusatae innocentiae, at accusantium uilitatis? 1 At cuius criminis arguimur summam quaeris? Sena
Abbreviated transcription (Latin):
leci Quotiens miseros quos infinitis calũnus impunita barbaro¬
rum seꝑ auaritia u&abat. obiecta periculis auctoritate ꝓtexi.
Vum quã me abiure ad iniuriã quicquã detraxit. Prouincialiũ
fortunas tũ priuatis rapinis. tũ publicis uectigalibus pessũ dari.
Non aliter quãqui patiebantur indolui. Cum acerbae famis tep̃re
grauis atque in &plicabilis indicta coemptio. profligatura ino¬
pia cam paniã prouintiã uideretur. certam̃ aduersũ praẽf. pre¬
ti cõmunis cõmodi ratione suscepi. rege cognoscente ẽtendi.
tne coemptio xigeretur euici. paulinũ consularẽ uirum cuius
opes palatine canes iam spe atque ambilione deuorassent.
abipsis hiantiũ faucibus traxi. Nealbinum consularẽ uirum
p̃iudicatȩ accusationis poena corrpere odus me cipriani
delatoris opposui. Satisne in me magnas uideor ea cerbasse
discordias: Sedẽe apud ceterostutior debui quimihi amore

Expanded text:
ieci, quotiens miseros quos infinitis calumniis impunita barbaroieci, quotiens miseros quos infinitis calumniis impunita barbarorum semper auaritia uexabat obiecta periculis auctoritate protexi! Numquam me ab iure quis ad iniurium quicquam detraxit. Prouincialium fortunas tum priuatis rapinis tum publicis uectigalibus pessumdari non aliter quam qui patiebantur indolui. Cum acerbae famis tempore grauis atque inexplicabilis indicta coemptio profligatura inopia Campaniam prouinciam uideretur, certamen aduersum praefectum praetorii communis commodi ratione suscepi, rege cognoscente contendi et ne coemptio exigeretur euici. Paulinum consularem uirum, cuius opes Palatinae canes iam spe atque ambitione deuorassent, ab ipsis hiantium faucibus traxi. Ne Albinum consularem uirum praeiudicatae accusationis poena corriperet, odiis me Cypriani delatoris opposui. Satisne in me magnas uideor exacerbasse discordias? Sed esse apud ceteros tutior debui, qui mihi amore
Abbreviated transcription (Latin):
obsequentes Atqui. iuhanc sententiã platonis ore sanxisti. bea¬
tas fore res publicas sicas ł studiosi sapientiae regerent ł earum
restores studere sapientiae contigiss&. Tueidem uiriore hanc
bis flagitiosis que ciuibus urbiũ relicta gubnacula pestẽ bonis
ac ꝑniciẽ ferrent. Hancigitur auctoritatẽ sequutus qđ ate int̾
secreta otia didicerã. tranꝰferre inactũ publice amministratio¬
nis optaui. Tumihi &quite sapientium mentibus inseruit ds̃. con¬
scu nullũme ad magistratũ nisi cõmune bonorum omniũ studiũ
detulisse. Inde cum im ꝓbis graues in eorabilesq discordiae.
& quod conscientiae libertas hab& ꝓtuendo iurȩ spreta potentio¬
rũ sẽꝑ offensio. Quotiens ego conigastũ in imbecilli ciusq fortu¬
nas impetũ facientẽ obuius &cepi. Quotiens triguillã regiae
ꝓpositum domus ab incepta ꝑpetrataiam prorsus iniuria de¬

Expanded text:
obsequentes? Atqui tu hanc sententiam Platonis ore sanxisti beaobsequentes? Atqui tu hanc sententiam Platonis ore sanxisti beatas fore res publicas si eas uel studiosi sapientiae regerent uel earum rectores studere sapientiae contigisset. Tu eiusdem uiri ore hanc isti, ne improbis flagitiosisque ciuibus urbium relicta gubernacula pestem bonis ac perniciem ferrent. Hanc igitur auctoritatem secutus quod a te inter secreta otia didiceram transferre in actum publicae amministrationis optaui. Tu mihi et qui te sapientium mentibus inseruit deus conscii nullum me ad magistratum nisi commune bonorum omnium studium detulisse. Inde cum improbis graues inexorabilesque discordiae et, quod conscientiae libertas habet, pro tuendo iure spreta potentiorum semper offensio. Quotiens ego Conigastum in imbecilli cuiusque fortunas impetum facientem obuius excepi, quotiens Trigguillam regiae praepositum domus ab incepta, perpetrata iam prorsus iniuria de
Abbreviated transcription (Latin):
UTCELSAS SOLITI TERIRE IURRES
RDENTIS UIA EULMINIS MOUEBIT
UIDTANTUMMISERISAEUOS IYRANNOS
IRANTUR SINEUIRIBUS FURENTES
ECSTERES ALIQUID NECEXTIMES CAS
RARMAUERIS IN POTENTIS IRAM
TQUIS QUIS TREPIDUS PAUETUEL OPTAT
UOD NON FIT STABILIS SUIQ: IURIS
BIECIT CLIPIUM LOCOA: MOTUS
ECTIT QUAUALEAT TRAHI CATENAM
Sentisne inquid haec atque animo in labuntur tuo : AoVΟCΑ
pac. Quidfles quid lacrimis manas a
satis emin& fortunȩ innos seuientes asperitas Nihil nete ipsa
loci facies mou& Hactinȩ est biblioteta quã certissimã tibi sedẽ
nr̃is in laribr ipsa delegeras. Inqua mecũ saepe residens. de hu¬
manarũ d iuinarũq rerũ scientia disserebas. Talis habit̾ talis que
uultus erat cũ tecũ naturae secretarimarer. Cũ mihi siderũ uarias
sadio describeres : Cũ mores nr̃os totius que uitae rationẽ ad cae¬
lestis hordinis &ẽpla formares. Haec inae premia. referimus tibi

Expanded text:
aut celsas soliti ferire turres aut celsas soliti ferire turres ardentis uia fulminis mouebit. Quid tantum miseri saeuos tyrannos mirantur sine uiribus furentes? Nec speres aliquid nec extimescas, exarmaueris impotentis iram; at quisquis trepidus pauet uel optat, quod non sit stabilis suique iuris, abiecit clipeum locoque motus nectit qua ualeat trahi catenam. Sentisne, inquit, haec atque animo illabuntur tuo an ὄνος λύρας? Quid fles, quid lacrimis manas? Ἐsatis eminet fortunae in nos saeuientis asperitas? Nihilne te ipsa loci facies mouet? Haecine est bibliotheca, quam certissimam tibi sedem nostris in laribus ipsa delegeras, in qua mecum saepe residens de humanarum diuinarumque rerum scientia disserebas? Talis habitus talisque uultus erat, cum tecum naturae secreta rimarer, cum mihi siderum uias radio describeres, cum mores nostros totiusque uitae rationem ad caelestis ordinis exempla formares? Haecine praemia referimus tibi
Abbreviated transcription (Latin):
dus inꝓborũ dissimillimi uidebant᷑. Itaque nihil est quod amini¬
rere si in hoc uitae salo circũ flantibus agitemur procellis.
Quib hoc maximae propositũ est pessimis displicere ÷.
Quorum quidem tam &siest numerosus gercitus. spernendus
tamen est qm̃ nullo duce regitur. sed errore tantum temere
ac passim irmphanter raptatur. Quisiquando contranos aciem
struens ualentior incubuerit. Nr̃ã quidem dux copias suas in ar¬
cem contra hit. Illi uero circa diripiendas in utiles sarcinulas occupant᷑
At nos de suꝑ iñridemus. uilissima rerũ quȩq rapienter securitotius
furiosi tumultus eoq uallo muniti quo grassanti stult untiae
a spirare fasnonsit.
UISQUIS COMPOSITO SERENUS AEUO
FATUM SUBPEDIBUS EGIT SUPERDUU¬
ORIUNAM QUE TUENS URAMQ RECTUS¬
NUICTUN IOIUIT TENEREUULIUM
ONILLUMRABIES MINAEO PONTI
ERSUM EUNDITUS AGITANTISAESTUM
TCRUPTIS QUOTIENS UAGUSCAMINIS
OR QUET EUMITICUS UESAEUUSIGNES

Expanded text:
diis improborum dissimillimi uidebantur. Itaque nihil est quod admidiis improborum dissimillimi uidebantur. Itaque nihil est quod admirere, si in hoc uitae salo circumflantibus agitemur procellis, quibus hoc maxime propositum est pessimis displicere. Quorum quidem tametsi est numerosus exercitus, spernendus tamen est, quoniam nullo duce regitur, sed errore tantum temere ac passim lymphante raptatur. Qui si quando contra nos aciem struens ualentior incubuerit, nostra quidem dux copias suas in arcem contrahit, illi uero circa diripiendam inutiles sarcinulas occupantur. At nos desuper inridemus uilissima rerum quaeque rapientes securi totius furiosi tumultus eoque uallo muniti quo grassanti stultitiae adspirare fas non sit. Quisquis composito serenus aeuo fatum sub pedibus egit superbuunamque tuens utramque rectusuictum potuit tenere uultum, non illum rabies minaeque ponti uersum funditus exagitantis aestum nec ruptis quotiens uagus caminis torquet fumificos Vesaeuus ignes
Abbreviated transcription (Latin):
Fodem que suꝑ fute p̾ceptor eius socrates iniustae uictoriã mortis
me ad stante ꝓmeruit. Cuius hereditatẽ cũ deinceps epicureũ uul¬
gus hac stoicum. ceterique prosua quisque parte raptũ ire moli¬
rentur. meque reclamantem renitentemque uelud in partẽ prȩde
traherent: uestẽ quã meis texuerã manibus disciderunt. Arreptis¬
que ab ea panniculis totã mesibi cessisse credentes ab ire. In quib
qm̃ quedã nr̃i habitus uestigia uidebantur. meoscẽfamiliares in¬
prudentia rata. non nullos eorum ꝓfanȩ multitudinis errore ꝑuer¬
tit. Quod sinec anaxagorȩ fugam. nec socratis uenenũ . nec zeno¬
nis tormenta. qm̃ sunt᷑ pere grina nouisti. at canios. at senecas. atso¬
ranos. quorũ nec ꝑuetusta. nec in celebris memoria est. scire potuisti:
Gos nihil aliud incladẽ detraxit. nisiqđ nr̃is moribus instituti. stu¬

Expanded text:
eodemque superstite praeceptor eius Socrates iniustae uictoriam mortis eodemque superstite praeceptor eius Socrates iniustae uictoriam mortis me adstante promeruit? Cuius hereditatem cum deinceps Epicureum uulgus ac Stoicum ceterique pro sua quisque parte raptum ire molirentur meque reclamantem renitentemque uelut in partem praedae traherent, uestem quam meis texueram manibus, disciderunt abreptisque ab ea panniculis totam me sibi cessisse credentes abiere. In quibus quoniam quaedam nostri habitus uestigia uidebantur, meos esse familiares inprudentia rata nonnullos eorum profanae multitudinis errore peruertit. Quod si nec Anaxagorae fugam nec Socratis uenenum nec Zenonis tormenta quoniam sunt peregrina nouisti, at Canios, at Senecas, at Soranos quorum nec peruetusta nec incelebris memoria est, scire potuisti. Quos nihil aliud in cladem detraxit nisi quod nostris moribus instituti stu
Abbreviated transcription (Latin):
aud aliter tristitiae nebulis dissolutis. hausi caclũ & ad cognoscen¬
dam medicantis faciem mentem recipi Itaque ubuneamꝰ deditxi
oculos intuitum que defixi respicio nutricẽ meã cuius ab adulescen¬
tia laribus obuersatus fueram philosophiam. Et quid inquã tu in has
xiliinr̃ĩ solitudines. o omniũ magistra uirtutũ. supero cardine de¬
lapsa uenisti: anuttu quoque mecũ reafalsis criminationibus agi¬
teris : aninquid illate alune desererem nec sarcinam quã meino¬
minis inuidia sustulisti cõmunicato tecum labore partirer : Atqui
philoso phiae fas nonerat in comitatũ relinquerẽ iter in nocentis
Meam scilic& criminationem uererer. & quasi nouũ aliquid accider&
perhorres cerem. Nunc enĩ primũ censes apudimꝓbos mores lacessitã
periculis eẽ sapientiã : Nonne apuducteres quoque ante nr̃i platonis
a&atem magnũ saepe certamen cũ stulutiae temeritate certauimꝰ

Expanded text:
Haud aliter tristitiae nebulis dissolutis hausi caelum et ad cognoscenHaud aliter tristitiae nebulis dissolutis hausi caelum et ad cognoscendam medicantis faciem mentem recepi. Itaque ubi in eam deduxi oculos intuitumque defixi, respicio nutricem meam cuius ab adulescentia laribus obuersatus fueram Philosophiam. Et quid, inquam, tu in has exilii nostri solitudines o omnium magistra uirtutum supero cardine delapsa uenisti? An ut tu quoque mecum rea falsis criminationibus agiteris? An, inquit illa, te alumne desererem nec sarcinam quam mei nominis inuidia sustulisti, communicato tecum labore partirer? Atqui Philosophiae fas non erat incomitatum relinquere iter innocentis; meam scilicet criminationem uererer et quasi nouum aliquid acciderit, perhorrescerem? Nunc enim primum censes apud inprobos mores lacessitam periculis esse sapientiam? Nonne apud ueteres quoque ante nostri Platonis aetatem magnum saepe certamen cum stultitiae temeritate certauimus
Abbreviated transcription (Latin):
tate tuerentur. Agnoscis neme: Quidtaces: pudore anstupore silusti
Mallem pudore. Sedte ut uidcorstupor oppressit. Cũque me non modo
tacitũ sedelinguem prorsus mutũ que uidiss&. ammouit pectorimeo
leniter manũ. ꝑtnihil inquit pericliẽ Lethargum patitur cõmunem
inlusarũ mentium morbũ. Suipaulis ꝑ oblitus est. recordabitur
facile. siquidẽ nos ante cognouerit. Quod ut possit paulis per lu¬
mina eius mortaliũ rerũ nube caligantia terg amus. Haec dixit
oculos que meos fletibus undantes contracta in rugam ueste siccau
UNCMEDISEUSSELIQUERUNT NOCTE TENEBRAE
I UMINIBUS & PRIOR REDUT UIGOR
TCUMPRECIPITI GIOMERANTUR SIDERA CHORO
N IMDOSIS QUEPOLUS STETIT INBRIDUS
SOUATIT ACNONDUM CAELOUENIENTIDUS ASTRIS
ESUPER INTERRAM NOXEUNDITUR
ANCSI IHREICIVS BOREAS EMISSVSADANTRO
ERDERET ETCLASUMRESERET DIEM
MICATEESUDITO VIBRATUS LUMINE ENOEDVS
MIRANTES OCULOS RADUISTERIT

Expanded text:
tate tuerentur. Agnoscisne me? Quid taces? Pudore an stupore siluisti? tate tuerentur. Agnoscisne me? Quid taces? Pudore an stupore siluisti? Mallem pudore, sed te, ut uideo, stupor oppressit. Cumque me non modo tacitum sed elinguem prorsus mutumque uidisset, admouit pectori meo leniter manum et: Nihil, inquit, pericli est; lethargum patitur communem inlusarum mentium morbum. Sui paulisper oblitus est; recordabitur facile, si quidem nos ante cognouerit. Quod ut possit, paulisper lumina eius mortalium rerum nube caligantia tergamus. Haec dixit oculosque meos fletibus undantes contracta in rugam ueste siceauit. Tunc me discussa liquerunt nocte tenebrae Luminibusque prior rediit uigor, Vt, cum praecipiti glomerantur sidera Coro Nimbosisque polus stetit imbribus. Sol latet ac nondum caelo uenientibus astris, Desuper in terram nox funditur; Hanc si Threicio Boreas emissus ab antro Verberet et clausam reseret diem, Emicat ac subito uibratus lumine Phoebus Mirantes oculos radiis ferit.
Abbreviated transcription (Latin):
SUITUS INAETHERIOS IREMEATUS
CERNEBAT ROSTI IUMINA SOLIS
USTBAT GELIDAE SIDERALUNAT
LI QUATCUNQUE UAGOS STEUIA RECUR SUS
UIACIT UARIOS ELENA PERORBIS
COMPRENSAM NUMERIS UICTOR HABEBAT
GUIN ETIAN CAUSAS UNDE SONORA
FIAMINA SOLLICITINT AE QUORA PONTI
QUIS UOLUAT STABILIM SPIRITUS ORBEM
UELCUA HESPERIAS SIDUS INUNDAS
CASURUM RUTILO SURGAT OBORTU
QUIDUIRIS PIACIDAS TEMPERIT HORAS
UTTIRRAM ROSEIS FLORIBUS ORNET
QUIS DIDIT UT PIENO FERTILIS ANNO
QUTUMNUS GRAUIDIS IN EIUAT UUIS
RIMARI SOLITUS AT QUELATENTIS
NATURAEUARIA RIDDERE CAUSAS
NUNCIACIT EE EETO LUMINEMENTIS
ETPRAESSUS GRAUIBUS COLLA CATENIS
DECLIUEMQUI GERENS PONDEREUULTUM
COGITUR HIEVSIO LIDAM CERNERE TERRAM
ed inedicinae inquid tempus est quam quaerelae. Tum uero prom̃tis
inme intenta luminibus. Tune ille esait. qui nr̃o quondam lacte nu¬
tritus nr̃is educatus alimentis. in uirilis animi robur euaseras:
Atqui talia contuleramus arma. quae nisiprior abiecisses. inuictate firmi¬

Expanded text:
Suetus in Aetherios ire meatus Cernebat rosei lumina solis, Visebat gelidae sidera lunae Et quaecumque uagos stella recursus Exercet uarios flexa per orbes, Comprensam numeris uictor habebat. Quin etiam causas unde sonora Flamina sollicitent aequora ponti, Quis uoluat stabilem spiritus orbem Vel cur hesperias sidus in undas Casurum rutilo surgat ab ortu, Quid ueris placidas temperet horas, Vt terram roseis floribus ornet, Quis dedit ut pleno fertilis anno Autumnus grauidis influat uuis Rimari solitus atque latentis Naturae uarias reddere causas. Nunc iacet effeto lumine mentis Et pressus grauibus colla catenis Decliuemque gerens pondere uultum Cogitur, heu, stolidam cernere terram. Sed medicinae, inquit, tempus est quam querelae Tum uero totis in me intenta luminibus: Tune ille es, ait, qui nostro quondam lacte nutritus nostris educatus alimentis in uirilis animi robur euaseras? Atqui talia contuleramus arma quae nisi prior abiecisses, inuicta te firmi
Abbreviated transcription (Latin):
in eo nrãe opere lederentur. hunc uero eleaticis atque acha demicis
scudus innutritũ. Sed abite potius syrenes usque in exitiũ dulces meis¬
que cum musis curandũ sanandũ que relinquite. His ille chorus increpitꝰ
deiecit humi maestior uultũ. confossus que rubore uerecundiã limen
tristis ecessit At ego cuius acies lacrimis mersa caligar&. nec dinoscere
possim. quae nã hęc eẽt mulier tam imperiosȩ auctoritatis obstupui:
uisuque interrã defixo quidnã de inceps ess& actura xpectare tacit̾coepi
Tũ illa propius accedens in &trema lectulimei parte consedit. incũque
intuens uultũ. luctu grauẽ atque in humũ maerore deiectũ. his uersib
de nr̃ae mentis perturbatione conquesta est.
EUQUAM PRAECIPITI MERSA PROEUNDO
UENS HEBETET PROPRIA IUCERELICTA
TENDIT IN EXTIRNAS IRETENEBRAS
TIRRENIS QUOTIENS FIATIBUS AUCTA
RESCIT IN INMENSUM NOXIA CURA
SICQUONDAM CAELO LIBERAPERTO

Expanded text:
in eo nostrae operae laederentur; hunc uero Eleaticis atque Academicis in eo nostrae operae laederentur; hunc uero Eleaticis atque Academicis studiis innutritum – Sed abite potius, Sirenes usque in exitium dulces, meisque eum Musis curandum sanandumque relinquite. His ille chorus increpitus deiecit humi maestior uultum confessusque rubore uerecundiam limen tristis excessit. At ego, cuius acies lacrimis mersa caligaret nec dinoscere possem quaenam haec esset mulier tam imperiosae auctoritatis, obstupui uisuque in terram defixo quidnam deinceps esset actura exspectare tacitus coepi. Tum illa propius accedens in extrema lectuli mei parte consedit meumque intuens uultum luctu grauem atque in humum maerore deiectum his uersibus de nostrae mentis perturbatione conquesta est: Heu, quam praecipiti mersa profundo mens hebet et propria luce relicta tendit in externas ire tenebras terrenis quotiens flatibus aucta crescit in immensum noxia cura! Hic quondam caelo liber aperto
Abbreviated transcription (Latin):
Atque inutrasque litteras in stalarum modum gradus quidam insigniti uide¬
bantur. quibus ad inferiore ad superius elementũ ess& ascensus. Eandẽ tam̃
uestem uiolentorũ quorundam sciderant manus & particulas quas quisque
potuit abstulerant. & dextra quidẽ libellos sceptrum uero sinistragestabat
Quae ubi poeucas musas uidit nr̃o ad sistentes thoro. fletibusque meis uer¬
ba dictantes commota paulisperactorus inflãmata luminibus. Quis in¬
quid hasscenicas meretriculas adhunc aegrum permisit accedere:
Quae dolores eius non modo nullis remedis fouerent: Uerũ dulcibus insup
alerent uenenis. Hae sunt enĩ quae infruciuosis affectuum spinis uberem
fructibus rationis segetem necant hominum quae mentes assue faci¬
unt morbo non liberant. At siquem ꝓfanum ut iuulgo solitũ uobis blan¬
ditiae urãe daetraherent minus molesteferendũ putarẽ. Nihilquippe

Expanded text:
atque inter utrasque litteras in scalarum modum gradus quidam insigniti uideatque inter utrasque litteras in scalarum modum gradus quidam insigniti uidebantur, quibus ab inferiore ad superius elementum esset ascensus. Eandem tamen uestem uiolentorum quorundam sciderant manus et particulas quas quisque potuit abstulerant. Et dextra quidem eius libellos, sceptrum uero sinistra gestabat. Quae ubi poeticas Musas uidit nostro assistentes toro fletibusque meis uerba dictantes, commota paulisper ac toruis inflammata luminibus: Quis, inquit, has scenicas meretriculas ad hunc aegrum permisit accedere, quae dolores eius non modo nullis remedalerent uenenis? Hae sunt enim quae infructuosis affectuum spinis uberem fructibus rationis segetem necant, hominumque mentes assuefaciunt morbo, non liberant. At si quem profanum, ut uulgo solitum uobis, blanditiae nostrae detraherent, minus mol
Abbreviated transcription (Latin):
stili officio signarem: astitisse mihi supra uerticem uisa est mulier. reuerendi
ad modum uultus. oculis ardentibus. &ultra communẽ hominũ ualentiã
perspicacibus. calore uiuido. atque in& hausti ui.goris: Quã uisita acuiple¬
na for& ut nullo modo nr̃ae crederetur aetatis. futura discretionis
ambiguȩ: Nam nunc qui dema cõmunẽ sese hominũ m̃surã cohibebat.¬
Vunc uero pulsare caclum summi uerticis cacumine uidebatur. quȩ cũ altius caput etu¬
liss& ipsum &um caclum penetrabat. Nespicientium que hominũ frustrabatur
intuitum. Vestes erant tenuissimis fili s subtili artificio. in dissolubili materia perfectȩ
Quas uti posteadem prodente cognoui suis manibus ipsa texuerat. quarũ speciẽ
ueluti fumosasimagines sol& caligo quedam neglectae uetustatis obduxerat
arũ in atremo margine ITgrȩcũ insupremo uero O legebatur intextũ

Expanded text:
stili officio signarem astitisse mihi supra uerticem uisa est mulier reuerendi stili officio signarem astitisse mihi supra uerticem uisa est mulier reuerendi admodum uultus, oculis ardentibus et ultra communem hominum ualentiam perspicacibus, colore uiuido atque inexhausti uigoris, quamuis ita aeui plena foret ut nullo modo nostrae crederetur aetatis, statura discretionis ambiguae. Nam nunc quidem ad communem sese hominum mensuram cohibebat,unc uero pulsare caelum summi uerticis cacumine uidebatur; quae cum altius caput extulisset ipsum etiam caelum penetrabat respicientiumque hominum frustrabatur intuitum. Vestes erant tenuissimis filis subtili artificio indissolubili materia perfectae, quas, uti post eadem prodente cognoui, suis manibus ipsa texuerat; quarum speciem, ueluti fumosas imagines solet, caligo quaedam neglectae uetustatis obduxerat. Harum in extremo margine Π Graecum, in supremo uero Θ legebatur intextum
Abbreviated transcription (Latin):
ARMINA QUIQUONDAM STVDIO ELORENTE PEREGI
FLEBILIS HEU MAESTOS COGOR IN IRE MODOS:
ECCE MIHI LACERAE DICTANT SCRIBENDA CAMENAT
ETUERI SELEI ELETIBUS ORARIGANT
HASSALTEM NULLUS POTUIT PERUINCERE TERROR:
NENRM COMITES PROSEQUERINTUR ITER:
LORIA FELICIS OLIM UIRIDIS QUE IUUENTE:
SOLANTUR MESTI NUNE MEA FATA SENIS:
UENIT ENIM PROPERATA MALIS INOPINA SENECTUS
ETDOLOR AETATEM IUSSIT IN ESSE SUNM:
INTEMPESTIUI FUNDUNTUR UERTICECANI.
ETTREMIT ETTETO CORPORE LAXACUTIS:
MORS HOMINUM FELIX QUE SENEC DULCIBUS ANNIS
INSERIT. ETMESTIS SAEPE NOCRTA UENIT:
HNEU QUAM SURDA MISEROS AERTITUR AURE.
ETELENTES OCULOS CLADERE SAEUA NEGAT
DUM LEUIBUS MALEEDA BONIS FORTUNA EAERET
PENE CAPUT TRSTIS MERSERATORA MEUM
NUNC QUIA FALLACE MUTAUIT NUBILA UULTUM.
PROTRANIT INGRATAS IM PIA UITA MORAS:
UIDMEFELICEM TOTIENS IACTASTIS AMICI
QUICECIDIT : STABILI NONERAT ILLE GRADU
aec dum mecum tacitus ipse reputarem. quȩ rimoniamq lacrimabilẽ

Expanded text:
armina qui quondam studio florente peregi, flebilis, heu, maestos cogor inire modos. Ecce mihi lacerae dictant scribenda Camenae et ueris elegi fletibus ora rigant. Has saltem nullus potuit peruincere terror ne nostrum comites prosequerentur iter. Gloria felicis olim uiridisque iuuentae, solantur maesti nunc mea fata senis. Venit enim properata malis inopina senectus et dolor aetatem iussit inesse suam. Intempestiui funduntur uertice cani et tremit effeto corpore laxa cutis. Mors hominum felix quae se nec dulcibus annis inserit et maestis saepe uocata uenit. Eheu, quam surda miseros auertitur aure et flentes oculos claudere saeua negat! Dum leuibus male fida bonis fortuna faueret paene caput tristis merserat hora meum; nunc quia fallacem mutauit nubila uultum protrahit ingratas impia uita moras. Quid me felicem totiens iactastis, amici? Qui cecidit, stabili non erat ille gradu. Haec dum mecum tacitus ipse reputarem querimoniamque lacrimabilem
Abbreviated transcription (Latin):
ciones cromatis mollis &cromati semilu aiiii parte conidistant qđ ꝓpẽbre¬
uitatẽ differentiae. nullomodo sentit auditus Idẽ&iã a ristoxenũ rep̃hendit
curdia conici generis. dua stantũ fecerit diuisiones ut inmollẽ incitatũ q diui¬
derui. cũ possint alia e quoquae dia tonicigeneris species inueniri¬
tholontusenim teca corda. diuersaratione patitur. illud in principio
statues ut in terduos altrinsecus sonostalesuoculae abtentur quae se
suꝑ partitularibus ꝓportionibus excedant in equalibus tam̃. qm̃ suꝑ particu¬
laris ꝓportio Non potest in aequa partiri. De hinc ut om̃is cõparatio quae fitad.
eũ nerꝰ uũ quiẽ grauissimus intri minorsit ceteris qua eacutis uocibus coniungunt᷑
Sedinhis ea quaespissa nominamus talia eẽ debent. ut duac ꝓportiones quegraui¬
tati s̃ ꝓrimae minores sintea ꝓporione quaere linquitur adacutũ in non spis¬

Expanded text:
tiones chromatis mollis, et chromatis hemiolii 24 parte toni distant, quod propter bretiones chromatis mollis, et chromatis hemiolii 24 parte toni distant, quod propter brevitatem differentiae nullo modo sentit auditus. Idem etiam Aristoxenum reprehendit cur diatonici generis duas tantum fecerit divisiones, ut in molle incitatumque divideret, cum possint aliae quoque diatonici generis species inveniriPtolemaeus tetrachorda diversa ratione partitur. Illud in principio statuens, ut inter duos altrinsecus sonos tales voculae aptentur, quae se superparticularibus proportionibus excedant, inaequalibus tamen, quoniam superparticularis proportio non potest in aequa dividi. Dehinc ut omnis comparatio, quae fit ad eum nervum qui est gravissimus, in tribus minor sit caeteris, quae acutis vocibus conjunguntur. Sed in his ea quae spissa nominamus talia esse debent, ut duae proportiones, quae gravitati sunt proximae, minores sint ea proportione quae relinquuntur ad acutum, in non spis
Abbreviated transcription (Latin):
hend& quamfecerit architas. In onãq incromaticogenere m̃ dccec xliui adñ¬
xUI dista refecit ses quiuicesimã septimã ꝓportionõ. cũ scđm consueiacrom ati¬
cis generis modulationẽ ses quiuicesima prima oẽ debuerit. It̃ en armoniũgenꝰ
eã ꝓporcione quã primã agrauissimo scđm archite recm& diuision ẽ talisẽ ut
longeminor eẽdebeat quã inceteris generib: inuenitur hiciũ acquam cã pe¬
teris generib: stauut. duprimas a graui ꝓportiones intrib generib sesquiuice¬
simas septimas ponit. Aris toxenũ ueroculpat. qm̃ incromate molli &cromate
emidiꝰ tales posuerit primas secundasq a grauineruo ꝓportiones: quȩ a semi
nimao & quantũ sensus ñ possit in t̃noscerediscant. est quippe ꝓportio prima
incromatis mollis diuisione scđ ũ aristoxenũ .vIIi. at incromate semiolio uiiui
positionẽ quorũ unitas uicensima quarta ẽ Prima cigitut a grauiintse ꝓpor¬

Expanded text:
hendat quam fecit Architas, hic namque in chromatico genere 1944 ad 2016 distare fecit sesquivicesimam septimam proportionem, cum secundum consuetam chromatici generis modulationem sesquivicesima prima esse debuerit. Item enharmonium genus ea proportio, quam primam a gravissimonge minor esse debeat quam in caeteris generibus invenitur; hic autem aequam eam caeteris generibus statuit, dum primas a gravi proportione in tribus generibus sesquivicesimas septimas ponit. Aristoxenum vero culpat, quoniam in chromate molli et in chromate hemiolio tales posuerit primas secundasque a gravi nervo proportiones, quae a se a minimo et quantum sensus non possit internoscere distarent. Est quippe proportio prima in chromatis mollis, prima divisione secundum Aristoxenum octo, at in chromate hemiolio novem. s 24 est. Primae igitur a gravi inter se propor
Abbreviated transcription (Latin):
gnitudine ñuincunt. Nonspissauero quarũ duae ꝓportiones unã reliquã poter
superare estaũ en armoniũ crõmaticũspissũ. Dia tonicũuero ñ spissũ. Itaq.
en armoniũ scđmaris toxenũ diuiditursic VIUI Xluiii. ut int̃grauẽneriũ

Expanded text:
gnitudine non vincunt. Non spissa vero quorum duae proportiones unam reliquam poterunt gnitudine non vincunt. Non spissa vero quorum duae proportiones unam reliquam poterunt superare; est autem enharmonium et chromaticum spissum, diatonicum vero non spissum. Itaque enharmonium secundum Aristoxenum di
Abbreviated transcription (Latin):
tonici mollis atqincitatic orũ omniũtalis scđmaristoxenũ diuisioẽ Qm̃ eñi quar¬
ta parstoni diesi enarmonio nuncupari p̃dictũ est qm̃ quae᷑ristoxenus ñuoces
nis acsemitonio diatessaron consonantiã iungit. erittotadiatessaron exbisduodecĩ
acsexaginta unitatib c̃stituta Sed qm̃s ȩpefit ut siusq ad octauas uelimꝰ deducere
partes non ingros numeros sedinaliquas particulas incurramus. ideirco facienda¬
ta quȩ die sifen armonias dicitur .VI. Oetaua aũ tres iuncta uero octaua cũ
quarta sex scilica cumtribus ut fiatdiesis cromatis emilii erunt .uiiii. His
igit᷑ it a constiuitis tria genera enarmoniũ. cromaticũ diatonicũ. Hasaristoxe¬
nouidenũ t habere proprietates. ut alia eorũ dicantur spissa alia minimae
Spisses̃ quatũ duaegrauiores ꝓportiones. una eãq adacutũ apposita est. ma¬

Expanded text:
tonici, mollis atque incitati. Quorum omnium talis secundum Aristoxenum divisio est. Quoniam enim quartonici, mollis atque incitati. Quorum omnium talis secundum Aristoxenum divisio est. Quoniam enim quarta pars toni diesis enharmonios nuncupari praedicta est, quoniamque Aristoxenus non voces nis ac semitonio diatessaron consonantia jungitur, erit tota diatessaron ex his duodecim ac sex unitatibus constituta. Sed quoniam saepe fit ut si usque ad octavas velimus deducere partes, non in integros numeros, sed in aliquas particulas incurramus, idcirco quidem faciendata, quae diesis enharmonios dicitur, sex, octava autem tres; juncta vero octava cum quarta, sex scilicet cum tribus, ut faciat diesin chromatis hemiolii, erunt novem. His igitur ita constitutis, tria genera enharmonicum, chromaticum, diatonicum, has Aristoxeno videntur habere proprietates, ut alia eorum dicantur spissa, alia minime. Spissa sunt, quorum duae graviores proportiones: unam eam quae ad acutum apposita est ma
Abbreviated transcription (Latin):
Soc& aũ ptholomeus ꝑcuiusdã octa cordi diuisionẽ diapason intrasextonoscadere
hoc modo intendantur enim octacordȩ iđ AΚBI CM . DN EX FΟGΡITR.
dia pasom ȩ quisonantiã c̃sonabunt. siuero aliquis õp ꝑcuuat sẽperitpaulo acutior
qua est ħR ac ꝑhoc trascendunt sextoni diapasonc̃sonantiã Sienim AR Q¬
hi sñ consonantibus. Ak & hR diapason c̃sonarent & ħr acutiorẽeaquã os
diapason consonantia sextonos ex cider& Nunc uero quia consonantib
toni diapasom c̃sonantiã excident atq. itasensũ quoque potest colligi
diapason consonantiam intrasextonos cadere. Sicigitur aristoxe¬
uncdetetra cordox diuisio.ũ nedicendũ denĩ
diatessaron csonantia quattuor efficit neruis. idcirco
&iã diatessaron nuncupat᷑ uugit᷑ duobus neruis alcrin¬
secus positi acdiatessaron syphoniã c̃sonantib fiatte
iđ cromaticimollis &cromaticiemioli &cromaticitoniei. dua euero reliquae dia¬

Expanded text:
ocet autem Ptolemaeus per cuju dam octochordi divisionem diapason intra sex tonos cadere hoc modo: intendantur enim octochordae, id est A B C D E F G H, diapason aequisonantiam consonabunt. Si vero aliquis G P percutiat, semper erit paulo acutior quam est H R. Ac per hoc transcendunt sex toni diapason consonantiam. Si enim A non consonantibus A K et H R diapason consonarent, et H R acutior esset quam G P, diapason consonantia sex tonos excederet. Nunc vero quia consonantibustoni diapason consonantiam excedant. Atque ita sensu quoque potest colligi diapason consonantiam inter sex tonos cadere. Sic igitur AristoxeNunc de tetrachordorum divisione dicendum est. Etenim diatessaron consonantia quatuor efficitur nervis; idcirco etiam diatessaron nuncupatur, ut igitur duobus nervis altrinsecus positis ad diatessaron symphoniam consonantibus te chromatici mollis, et chromatici hemiolii, et chromatici thoniaei. Duae vero reliquae dia
Abbreviated transcription (Latin):
utim̃diatessaron acdia pente differentiatonos. iungunt᷑q qđ ammodo aequi¬
sonae quidẽ c̃sonantibus ut diapasm ediatessaron acdiapente. Consonan¬
colligipossit exeolocosummendũ ẽ quẽ quarto uoluminae infinedescripsimꝰ
ubineruus suꝑsemis feriã tendebatur. ibi enĩ dep̃ henditur acquisonanti a
dia pason achisdia pason . & consonantiae simplices cumdiapente acdiates¬
saron. a consonantiae cõpositae dia pason acdiapente &dia pason acdia¬
tessaron. & quis unt emelis soni ut intonidifferentia consistentes: UII
QUEMADMUL UMT AHSIOXENNS INTER UALLA CONSIDERET
Quiduero dehis aris toxenus senciat breuiter a periendũ ẽ ille enĩ qm̃ minimȩ
tractatum ratione constituit sed auriũ iudicio ꝑmittit. idcircouoces
ipsas nullis numeris notat ut earũ colligat ꝓ portiones. Sedearũ m in edio diffẽ¬

Expanded text:
ut inter diatessaron ac diapente differentia tonus, jungunturque quodammodo aequiut inter diatessaron ac diapente differentia tonus, jungunturque quodammodo aequisonae quidem ex consonantibus, ut diapason ex diatessaron et diapente. Consonancolligi possit, ex eo loco sumendum est quem quarto volumine in fine descripsimus, ubi numerus super semisphaeria tendebatur. Ibi enim deprehenditur aequisonantia, diapason ac bis diapason, et consonantiae simplices diapente ac diatessaron, et consonantiae compositae, diapason ac diapente, et diapason ac diatessaron et qui sunt emmelis soni, ut in toni differentia consistentes. CAPUT XII. Quemadmodum Aristoxenus intervallum consideret. Quid vero de his Aristoxenus sentiat breviter aperiendum est. Ille enim quoniam minime tractatum rationi constituit, sed aurium judicio permittit, idcirco voces ipsas nullis numeris notat, ut earum colligat proportiones, sed earum in medio diffe
Abbreviated transcription (Latin):
quaeaũ ꝓ portiones diuidunt duplicẽ ꝓportionẽ. prima eacmaximae hisabtan¬
daes c̃sonantiis quae diuidunt dia pason aequisonantiã. undefitutdia pentequi¬
dẽ sesqualter aediatessaronuero sesquit̃tiae cõparati copulant᷑. iunctaeuero
c̃sonae cũ aequisonis alias efficiunt c̃sonantias. ut diapente acdia pason intriplo
posterius in diuisi one tetra cordorũ loquemur. simplices earũ scilica patis
git̃ aequisonȩ quidẽ s̃ dia pason abisdia pason qm nea pũ tẽperam̃to mixcuraq
Lunus acsimplex quod ã modo efficit son. Consonantiae aũ sunt prima e quidẽ
insup particularib sesqualtero a sesquit᷑tio iđ diapente adiatessaron. &diapa¬
son acdiapente. A dia pasm ac dia tessaron eȩ compositae atq coniunctaȩ ex
acquisonis & c̃sonantibus eM ME AΙC autens reliqui e qui int̃ has ponipossunt

Expanded text:
Quae autem proportiones dividunt duplicem proportionem primae ac maximae, his aptanQuae autem proportiones dividunt duplicem proportionem primae ac maximae, his aptandae sunt consonantiis quae dividunt diapason aequiconsonantiam. Unde fit ut diapente quidem sesquialterae, diatessaron vero sesquitertiae comparationi copulentur. Junctae vero consonantiae cum aequisonis alias efficiunt consonantias, ut diapente ac diapason in triplo, posterius in divisione tetrachordorum loquemur, simplices earum scilicet partes. Igitur aequisonae quidem sunt diapason ac bis diapason, quoniam earum temperamento mixturaque unus atque simplex quodammodo efficitur sonus. Consonantiae autem sunt, primae quidem insuper particularibus sesquialtera et sesquitertia, id est diapente ac diatessaron, et diapason ac diapente, et diapason ac diatessaron, hae sunt compositae atque conjunctae ex aequisonis et consonantibus. Emmelis autem reliqui inter has poni possunt,
Abbreviated transcription (Latin):
ea queduplicata qua ẽ bisdia pason Consonȩaũ s̃ quae c̃positũ ꝑmixtũq.
suauẽtam efficiunt sonũ utdiapente acdiatessaron. Emmelis. ausunt quecũq
c̃sonȩ quide nons possunt abtaritamenrete ad melos ut sunt. e ȩ quae conso¬
nantiasiungunt. Dissomacueros quae ñꝑmixent sonosatq in suauit̃ feriunt sensum
Eliulia ie uero quae ñ recipiunt᷑ in c̃sonantiarũ ciunctione de quibus paulo posterus
indiuisione tetro cordorũ dicemꝰ. qm̃igit᷑ uniuocis quidẽ cõparationib ꝓxima es
Ae quiuoce. necesse est ut aequis numeris canumerorũ in aequalitas adiungat᷑ quacẽ
ꝓximae aequis estaũiuxta a equalitatem nume rorũ eaquaeẽ. dupla. Nã dprima
trascendit utduc unaĩ trassgrediunt᷑. quia idẽ unitati aequalis ẽ. iureigit᷑ duplex
ꝓportio aequisonis abtatur iđ diapasom. Bisdia pasonuero bisdupli iđ quad rupli

Expanded text:
eaque duplicata quae est bis diapason. Consonae autem sunt quae compositum permixtumque eaque duplicata quae est bis diapason. Consonae autem sunt quae compositum permixtumque suavem tamen efficiunt sonum, ut diapennon sunt, possunt aptari tamen recte ad melos, ut sunt hae quae consonantias jungunt. Dissonae vero sunt quae non permiscent sonos, atque insuaviter feriunt sensum. Ecmelis vero quae non recipiuntur in consonantiarum conjunctione, de quibus paulo posterius in divisione tetrachordorum dicemus. Quoniam igitur univocis quidem comparationibus proxime sunt aequivocae, necessarie est ut aequis numeris ea numerorum inaequalitas adjungatur, quae est proxima aequis. Est autem justa aequalitatem numerorum ea quae est dupla. Nam et prima  ipsi minori transcendit, ut duo unum uno transgrediuntur, qui eidem unitati aequalis est; jure igitur duplex proportio aequisonis aptatur, id est diapason. Bis diapason vero bis duplici, id est quadruplo.
Abbreviated transcription (Latin):
Nã si duostrib adicias. quinq ẽtinuo reddis. a numeri species inmutata . ẽ Siuero eosdẽ
denari addas duodecĩ feceris ebinarius iunet̾ denario c̃seruatꝰ ẽ. Itat̃ narius ceteriq eo¬
dẽ modo. Itaigit̾ symphonia diapasom. quã cũque aliã susceperit c̃sonantiã seruat nec
ininutat. Nec ec̃sona dissonã reddit Nã siut dia pente sỹ phomia iuncta diapasan
c̃sonantiȩ intriplascilic&  portione di apasm acdiapente c̃sonantiã feruat. Itaciã
t depit ha Soricorũ quidã opimione ptholom̃s ita diiuidicat quibus uero modis
aliae c̃sone aliae emmelis. alia edissonae. aliae eR melis. & unisonȩ quidesunt
quaeimũ atq eundẽ singillatĩ pulsae reddunt sonũ. ae quisonae uero quȩ simul
pulsae unũ &duobus atq simplicẽ qđ ã modo efficiunt sonũ utest diapa son

Expanded text:
Nam si duo tribus adjicias, quinque continuo reddis, et numeri species immutata est. Si vero eosdem Nam si duo tribus adjicias, quinque continuo reddis, et numeri species immutata est. Si vero eosdem denario addas, duodecim feceris, et binarius junctus denario conservatus est. Item ternarius caeterique eodem modo: ita igitur symphonia diapason quamcunque aliam susceperit consonantiam servat, nec immutat, nec ex consona dissonam reddit. Nam sicut diapente symphonia juncta diapason consonantiae in tripla scilicet proportione diapason ac diapente consonantiam servat, ita etiam Et de Pythagoricorum quidem opinione Ptolemaeus ita dijudicat: quibus vero modis ae, aliae emmelis, aliae dissonae, aliae ecmelis. Et unisonae quidem sunt quae unum atque eumdem sigillatim pulsae reddunt sonum. Aequisonae vero quae simul pulsae unum ex duobus atque simplicem quodammodo efficiunt sonum, ut est diapason,
Abbreviated transcription (Latin):
csonantiã hrpate hypaton. ad netenaũ die teu̾menon paramese consonaũ.¬
quae & hrpate hypatom adhypatemesm. & adnecen die zeumenun & para¬
mesi ad neten die teu̾menon & hypaten mesof &eomodo ut grauios quaee
ad sibn quidẽ ꝓximã diatessaron retineat c̃sonantiã adulteriorẽ uero diates¬
saron acdiapason: Ut hypate hypaton adhrpaten meson diates saron
ad neten dieteumenon diatessaron acdiapasan. It nete hyꝑbaleon quacẽ.
acutior ad sibi ꝓximã neten dieteumenon diatessaron consonantiã. ad
hypatẽ mesonꝰ diatessaron acdiapasam XUIST PROPRITIIS DUENSMNCOTE ORAIIE
ocuero id circo euenire ẽtendit: qm̃diapason pacne unauacula ẽ talisq c̃sonantia e
Pucunũ qđ ã modo effingat sonũ & sicut denarionu mero qui fuerit addit intraeũ posit̾
in ceger inuiolatꝰq seruat cũ inceteris id itaminime eueniat. ita&iã in hacõsonantia

Expanded text:
consonantiam hypate hypaton, ad neten autem diezeugmenon paramese: consonabitconsonantiam hypate hypaton, ad neten autem diezeugmenon paramese: consonabitque et hypate hypaton et hypate meson ad nete diezeugmenon. Ad paramesen autem nete diezeugmenon, et hypate meson, sed eo modo, ut gravior, quae est ad sibi quidem proximam. diatessaron retineat consonantiam: ad ulteriorem vero diatessaron ac diapason, ut hypate hypaton ad hypate meson diatessaron, ad neten diezeugmenon diatessaron ac diapason. Item nete hyperbolaeon, quae est acutior ad sibi proximam neten diezeugmenon, diatessaron consonantiam. Ad hypate meson diatessaron ac diapason, etoc vero idcirco evenire contendit, quoniam diapason pene una vocula est, talisque consonantia est, ut unum quodammodo effingat sonum, et sicut denario numero, qui fuerit additus intra eum positus integer inviolatus servatur; cum in caeteris ad ita minime eveniat, ita etiam in hac consonantia.
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃diapason consonantia talẽ uocis efficit coniunctionẽ ut unus atq idẽ
neruus eẽuideat᷑. idq pythagoriciquoque consentiunt quocirca siqua ei
consonantia fuerit ad dita. integra in uiolataq seruatur. it aenimdia pason
consonantiae addit tãquaunineruosit. igitursit diapason consonantia
quae contineatur int̃hrpate meson & neten dic teu menon. utraq haec
itasibiconsentit atq coniungitur sono. ut unauox quasiunius nerui ñ quasi dux̧¬
mixta isõppellatauditũ quã quũigitur huicdiapason consonantiae c̃sonantiã
iunxerimus seruat̃ integra. quiaita adiungitur tãquã uniuaculae acneruor
te autẽ mesom ea que est mese utraq adutrãq c̃sonabio & mesea dnecentlic teu¬
menon &eadẽ meseadhy paten meson It nece hyꝑboleon adneten die uu¬
menon & ad hr patẽ meson It siagrauiorẽ partem utriusq diatessaro con¬
fonantiae relaxentur. erit ad meses quidẽ hypaton Diatessaron recinens

Expanded text:
m diapason consonantia talem vocis efficit conjunctionem, ut unus atque idem nervus esse videatur, idque Pythagorici quoque consentiunt, quocirca si qua ei consonantia fuerit addita, integra inviolataque servatur. Ita enim diapason consonantiae additur tanquam uni nervo. Sit igitur diapason consonantia quae contineatur inter hypaton meson et neten diezeugmenon. Utraque haec ita sibi consentit, at conjungitur sono, ut una vox quasi unius nervi, non quasi duomixta pellat auditum. Quamcunque igitur huic diapason consonantiae consonantiam junxerimus, servatur integra, quia ita junguntur tanquam uni voculae ac nervo. te autem meson, ea quae est mese: utraque ad utramque consonabunt, et mese ad neten diezeugmenon, et eadem mese ad hypate meson; item nete hyperbolaeon ad neten diezeugmenon, et ad hypate meson. Item si ad graviorem partem utrisque diatessaron consonantiae relaxentur, erit ad mesen, quod est hypaton, diatessaron retinens
Abbreviated transcription (Latin):
rius exemplar. talis diuisio est Qm enim par hypate hrpaton diatonos uel
par hypate hypaton chromatice quae UII DCC Lxx ui unitatibus insigni¬
ta est duobus tonis distat abea quae est hrpate meson erit ingenere enar¬
monio licanos hypaton en armonios quae ab hypatemeson duobus integris
differet tonis Restat igitur ex diatessaron consonantia semitoniũ qđ e
int̃ lica non hypaton en armonion et hrpaten hypaton idest inter uiidec¬
LXXUI et UIII EXC II hoc induas diesis ita diuidimus sumo differentiam
eius quae est licanos hrpaton enarmonios et hrpates hr paton idest uii¬

Expanded text:
rius exemplar talis divisio est. Quoniam enim parhypate hypaton diatonos vel parhypate hypaton chromatice, quae VIII. DCC. LXX. VI. unitatibus insignita est, duobus tonis distat ab ea quae est hypate meson, eadem erit in genere enarmonion lychanos hypaton enarmonios, quae ab hypate meson duobus tonis integris differt. Restat igitur ex diatessaron consonantia semitonium, quod est inter lychanos hypaton enharmonion et hypaten hypaton, id est inter 7776 et inter 8192, hoc in duas dieses ita dividimus. Sumo differentiam ejus quae est lychanos hypaton enharmonios, et hypaten hypaton, id est
Abbreviated transcription (Latin):
tracoridon duosnecesse e statui inmedio neruos qui ad se muicẽ atq ad ex tre mos
induas parces atq id semitoniũ uocat. Diuidit intres cuiust̃tiãuorat dies in crõ¬
nerũ diuisio scđmeũ sitduplex. unũquidẽ genusẽ. mollius aliud uero incitatius.
& mollius quideẽ en armonio. incitatius uero diatonicũ. inthaecuero c̃sistit
cromaucũ. incitatione mollitiaeq paracipans Fiuntigitur scđnhunc
oriline dis serentae ꝑmixcorũ generusex unaquidẽ enarmonii trefaũeromatici
qui differentiã sescire arbittet̾ earũ uocũ. quarũ nullã magnitudinẽ mensura ue
c̃stituat. hicigit᷑ & diatessaron c̃sonantiã duoxtonoꝵ acsemitoni ẽẽ ꝓponit. adi¬

Expanded text:
trachordum fiat, duos necesse est statui in medio nervos, qui ad se invicem atque ad extremos tin duas partes, atque id semitonium vocat. Dividit in tres partes, cnerum divisio secundum eum sit duplex, unum quidem genus est mollius; aliud vero incitatius. Et mollius quidem est enharmonium, incitatius vero diatonicum. Inter haec vero consistit chromaticum incitatione mollitieque participans; fiunt igitur secundum hunc ordinem differentiae permixtorum generum sex. Una quidem enharmonii, 3, autem chromaticiqui differentiam se scire arbitretur earum vocum, quarum magnitudinem nullam mensuramve constituat. Hic igitur et diatessaron consonantiam duorum tonorum ac semitonii esse proponit,
Abbreviated transcription (Latin):
rchita suero cunctaratione constituens ñ modosensũ auriũ in primis csonantuis
obseruare neglexit uerũ &iã maximae intetra cordorũ diuisi oe sationẽ secutus ẽ
sed ita ut nequeea conquerebat efficacit̃ ex pedir& neque sensui ꝓposita abeori¬
tio consentir&. Illeenimtria generaẽe arbitratur. enar moniũdiatonicũ
cromaticũ in quibus eosdẽ grauissimosstatuit. atq a cutissi mossonos. In omnib
quidẽ generib grauissimossonos faciens II XUI. acutissimosuero ⁊ dxxii inẽ
hos in trib generib neruũ grauissimũ ꝓximũ collocat. eumscilic& quisit. ł dxlini
uc adeũ iiXUI ses quia uicesimã septimã obtincat ꝓportionẽ. Post hunc uero
in fra acutũ neruũ tertiũ uero agrauissimo eum collocat inenar moniogene¬
quiquarta ꝓportione sitẽstitutus Itẽ india tanico genere tertiũ quidẽ a gra¬
uissimoner uo scđ muero ab acutissimo eũ ponit quisit cñ. deciadquos¬

Expanded text:
mis consonantiis observare neglexerit, verum etiam maxime in tetrachordorum divisione rationem secutus est. Sed ita, ut neque ea quam quaerebat efficaciter expediret, neque sensui proposita ab eo ratio consentiret. Ille enim tria esse genera arbitratur, enharmonium, chromaticum, diatonicum. In quibus eosdem gravissimos statuit atque acutissimos sonos, in omnibus quidem generibus gravissimos sonos faciens 2016, acutissimos vero 1512; inter hos in tribus generibus nervum gravissimo proximum collocat, eum scilicet qui sit 1944, ut ad eum 2016, sesquivicesimam septimam obtineant proportionem. Post haec vero infra acutum nervum, tertium vero a gravissimo eum collocat in enharmonio genequiquarta proportione sit constitutus. Item in diatonico genere tertium quidem a gravissimo nervo, secundum vero ab acutissimo eum ponit, qui sit 1701, ad quos
Abbreviated transcription (Latin):
culũ parteuero qđ ẽ integrũ dep̃hendant utcircinũ. it adiam armonica uishaba
duas iudicupartes. unã quidẽ huius modi ꝑquã sensu cõp̃hendit subicctarũ disre¬

Expanded text:
culum, partim vero quod est integrum deprehendat, ut circinum. Ita etiam harmonica vis habet culum, partim vero quod est integrum deprehendat, ut circinum. Ita etiam harmonica vis habet duas judicii partes: unam quidem hujusmodi, per quam sensus comprehendit sub