comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uolentes impediat.¶Qualit̾ autem
orare debemus ostendit cum sub ĩfert.
Dsalmis et ymnis cum oratis dñi locu̾¬
letur ĩ corde qd̃ profertur ĩ uoce. Psal¬
lentiũ in ecc̃a mens concordare debet
cum uoce ut impleatur illud apłi ꝑsal¬
lam sp̃u psallam et mente. Orandi ꝑ¬
tinentia ita solũ meretur ẽẽ frustife¬
ra se qd̾ ore p̃cam᷑ hoc etiam m̃te medi¬
temur. Sepe nanq oramꝰ et alibi corde in¬
tendimꝰ nec ip̃m qd̃ dicimꝰ recolimꝰ s illã¬
orõnẽ deus nõ exaudit cui ip̃e qui orauit
nõ intendit. Ꝙ intinstu diaboli fieri solet.
Sciens enĩ utilitatẽ orandi et nob̾ ĩuidẽt
grãm impetrandi immittit orõnib cogi¬
tationũ tumultꝰ ut mentẽ ab orõne di¬
uidat et fructum orõnis tollat. Contra
cuius maliciam debemꝰ habere mentis
cõstantiam ut qnͣto plus cogitatõnũ
turba nos impugnat tanto robustuis
nr̃a mens in sui status restitudine fixa

Expanded text:
volentes impediat. Qualiter autem volentes impediat. Qualiter autem orare debemus ostenditur cum subinfertur. Psalmis et hymnis cum oratis Deum: hoc versetur in corde quod profertur in voce. Psallentium in ecclesia mens concordare debet cum voce, ut impleatur illud Apostoli: Psallam spiritu; psallam et mente . Orandi perseverantia ita solum meretur esse fructifera; si quod ore precamur, hoc mente meditemur. Saepe namque oramus et alibi corde intendimus, nec ipsum quod dicimus recolimus. Sed illam Deus non exaudit orationem, cui qui orat non intendit; quod instinctu diaboli saepe fieri solet. Sciens autem utilitatem orandi, et nobis invidens gratiam impetrandi, immittit orantibus cogitationum tumultus, ut mentem ab oratione dividat et fructum orationis tollat. Contra cujus malitiam debemus habere mentis constantiam, ut quanto plus cogitationum turba nos impugnat, tanto robustius mens nostra in sui status rectitudine fixa
Abbreviated transcription (Latin):
corrigat in munda sc̃ificet turbulen¬
ta serenet. Fĩdelis nanq et iustꝰ est ut
renuiitat nob̃ pec̃ca nr̃a et emudet
nos eab iniquitate nr̃a si ad illũ sedu¬
la mentis uoce cdamenius. ¶E ut se¬
subiungitur. In oratorio nero aliqͥd
cõstitutas si eis uacat et orare uoluerĩt
nõ ens sint impedimento qui ibi aliqͥd
mus mea domus or̃onis uocabit᷑ ut do¬
ceret ĩ dominica domo nichil aliud agẽ¬
dum ẽẽ qmͣ orandum. Ad hoc enĩ om̃i
ecc̃a cõstruitur ut ĩ ea oretur. Ip̃a ẽ enĩ
domus dĩ et porta celi ibi pecc̃ores recon¬
ciliant᷑ et iusti sancti scificantur. Ibiexplẽ¬
tur diuina mist̾ia et tractant᷑ diuina
satram̃ta. Inde salomon ait. Dñe si con¬
u̾sus fu̾it popłs tuus et orau̾it ad scũa¬
tiũ tuũ tu exaudies et dimittes pecẽa
eoꝵ. Et idõ sũmoꝵe cauendũ ẽ ne aliquid
i sc̃uario fiat domini qd̾ aut ocłot di¬
uine maiestatis offendat aut ibi orare

Expanded text:
corrigat, immunda sanctificet, turbulencorrigat, immunda sanctificet, turbulenta serenet. Fidelis enim et justus est ut remittat nobis peccata nostra, ut emundet nos ab omni iniquitate, si ad illum sedula montis voce clamemus. Et ut sedeo subjungitur: In oratorio nemo aliquid constitutas si eis vacat orare voluerint, non eis sint impedimento, qui ibi aliquid mus mea domus orationis vocabitur ; ut doceat in Dominica domo nihil aliud esse agendum quam orandum. Ad hoc enim omnis ecclesia constituitur ut in ea oretur. Ipsa enim est domus Dei et porta coeli. Ibi peccatores reconciliantur, et justi sanctificantur; ibi explentur divina mysteria et tractantur coelestia sacramenta. Unde Salomon ait: Domine, si conversus fuerit populus tuus et oraverit ad sanctuarium tuum, tu exaudies eos et dimittes peccata eorum . Et ideo summopere cavendum est ne aliquid in sanctuario fiat quod aut oculos divinae majestatis offendat aut ibi orare
Abbreviated transcription (Latin):
stituto obedientia. tp̃s orandi p̃teri
re negligentia est. Tanto trebrior deb
ẽẽ oratio qnͣto utilior. Instant̾ et ardẽ¬
ter orare debenuis magna enim sunt
bona q̃ promittit nobis d̾s. Nam otu¬
lus non uidit nec auris audiuit ⁊ e̾.¬
di et inueniendi facilitate uilescere
p̃ciosa et mirabilis merces auidum
negotiatorẽ inquirit. Idõ nos horta¬
tur in eunͣgłio dicens. Petite et acci
pietis q̃ rite et inuenietis. pulsa. ⁊
am et importunitatẽ ⁊prece. Si mag¬
na sũt bona non debent ẽẽ desid̾ia par¬
ua. Cum magnitudine p̾mioꝵ ꝯcor¬
dare debet magnitudo desid̾ioꝵ. Quoꝵ
petitionem si ad primas lacrimas dꝰ
pulsando desistend̾ est s tanta pociꝰ
ꝑseueranda instantia. Tamꝙͣ obsti¬
uato clamore freq̃ntandus est salua¬
tor donec imꝑleatur orantib desid̾i¬
cõtinus debet flagitare lamentis sc̃or¬
q int̾cessiones et auxilia postulare. Qꝵ
si ad exemplum chananee morando ꝑ
toris nr̃i que cuncta in nob̾ errata re¬

Expanded text:
st obedientia. Tempus orandi praeterire est negligentia. Tanto crebrior debet esse oratio, quanto utilior. Instanter et ardenter orare debemus. Magna enim sunt bona quae promittit nobis Deus. Nam oculus non vidit, nec auris audivit, di et inveniendi facilitate vilescere. Pretiosa et desirabilis merces avidum negotiatorem inquirit. Ideo nos Dominus hortatur in Evangelio dicens: Petite et dabitur vobis, quaerite et invenietis, pulsate et am et importunitatem in prece. Si magna sunt bona, non debent esse desideria parva. Cum magnitudine praemiorum concordare debet magnitudo desideriorum. Quod si ad primas lacrymas nonrendo et pulsando desistendum est; sed tanta potius perseverandum instantia tantoque obstinato clamore frequentandus est Salvator, donec impleat orantis desiderioris continuis debet flagitare lamentis, sanctorumque intercessiones et auxilia postulare, quod si ad exemplum Chananeae mulieris toris nostri quae cuncta in nobis errata
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Nec solo tacito affectu s ⁊ affectu ⁊
aspectu qͦ apperit᷑ et apecit concupĩa fe¬
minaꝵ. Ac si aꝑte dicat.
Non solum tacita uoluptate. ĩtus cõcu¬
pĩa oritur. s ⁊̃ per ext̾iorem aspectum
generat᷑. Nisi enim sc̃s dd̾ femmam fice
imime cecidisset.Hĩc per prophecam¬
mus sunt .U. corporis sensus. Mlors ergo
ꝑ fenestras ascendit. atq in domos in¬
sus corporis prorumpit ad int̾iora men¬
tisi Qua propt̾ ne uitał sensus ꝑ ext̾io¬
rem appetitum ntus int̾eat opus est.
ut fenestras domus nr̃a diligentia sũ¬
ma custodiat. ut ip̃m appetitum tanto
facilius possimus cõpescere qnͣto nul¬
lum uiciis ꝑmittimus ingressum pat̾e.
ołos impudicos. qr impuditus oculus
impudici cordis est nutuis. S epe que
intus latent. ext̾iora membra de n¬
tiant. et frequent᷑ per hĩtum corri ᷤᷤ
cognoscitur hĩtus entui mentũ. Ni¬
nor autem est culpa dum latet ⁊̃ oceul¬

Expanded text:
tur. Non solum tacito affectu, sed affectu et aspectu quoque appetitur et appetit concupiscentia feminarum. Ac si aperte dicat: Non solum tacita voluntate intus concupiscentia oritur, sed etiam per exteriorem aspectum generatur. Nisi enim sanctus David feminam fixe ime incidisset.mus sunt quinque corporis sensus. Mors ergo per fenestram ascendit atque domos inium per sensus prorumpit ad interiora mentis. Quapropter ne vitalis sensus per exteriorem appetitum intus intereat, opus est ut fenestras domus nostrae tanta diligentia custodiamus, ut ipsum appetitum tanto facilius possimus compescere quanto nullum vitiis permittimus ingressum patere.oculos impudicos, quia impudicus oculus impudici cordis est nuntius. Saepe enim quae intus lateant exteriora membra denuntiant, et frequenter per habitum corporis cognoscitur habitus mentis. Minor est autem culpa dum jacet in oc
Abbreviated transcription (Latin):
Omnes ergo umani et cõcrditer
uiuite et honorate ĩ uobis deum in¬
uicẽ euius templñ fti escis. Pauꝑtas
q iuppe et humilitas generant carita¬
temcaritas u̾o unitatẽ nutrit atq¬
dia efficiunt nos templum d̾r ⁊ tñc
ueracit̃ deum honoramus qñ unani¬
mit̃ et cõcordit̾ uiuimꝰ. Tũc ostendimꝰ
qr suus discipłi xp̃isi tenemus u¬
nitatem corporis xͥ caritatis. Hinc est¬
ꝙ ipse dominus ait. In hoc cognoseã¬

Expanded text:
et concorditer vivite, et honorate in vobis Deum invicem, cujus templa facti estis. Paupertas quippe, et humilitas generant charitatem. Charitas vero unitatem nutritdia efficiunt nos templum Dei. Et tunc veraciter Deum honoramus, quando unanimiter et concorditer vivimus. Tunc enim ostendimus quia sumus discipuli Christi si tenemus unitatem charitatis Christi. Hinc est quod Dominus ait: In hoc cognos
Abbreviated transcription (Latin):
la suꝑbia ⁊̃ bouis oꝑib insidiatur ut
ꝑeant. Idõ phariseus bona sua ꝑdidit
qr ea de se egisse iactant̾ protulit. Au¬
gustuiꝰ.Sunt quidam qui de cõtentu
uane głie uanius głiantur. Similit̾
sunt pleriq qui de contemptu diui¬
ciaꝵ uanius extolluntur de quibus
subiungit᷑. Et quid prodest disꝑgẽdo.
dare pauꝑib et pauꝑem fieri cum.
anima misera suꝑbior efficit᷑ diuiti¬
as cõtempnendo. quam fuerat possi
dendo. Ac si breuiter et aꝑte diceret.
Quid prodest pauꝑtas cum suꝑbia:
Melior est diues humilis qmͣ p̾auꝑ
uistus elatus. Debet ergo in om̃ib
ẽẽ seruus d̃i prouisus et crrcũspectus
pͥmum ne mala agat deinde ne bo¬
na negligat. Postmod̾ ne in bonis q̃
bona q̃ agimus si ea sẽꝑin humili¬
tate cuibodimus et tune ueracit̾ sumꝰ

Expanded text:
iam bonis operibus insidiatur ut pereant. Ideo Pharisaeus perdidit bona sua, quia se egisse jactanter protulit. Augustinus: Sunt quidam qui de contemptu vanae gloriae vanius gloriantur. Similiter sunt plerique qui de contemptu divitiarum vanius extolluntur, de quibus pereant Et quid prodest dispergendo dare pauperibus et pauperem fieri cum anima misera superbior efficitur divicias contempnendo quam fuerat podendo? Ac si aperte diceret. Quid prodest paupertas cum superbia? Melior est dives humilis quam super quam justus elatus. Debet ergo in omnibus esse servus Dei providus et circumspectus, primum ne mala agat, deinde ne bona negligat, postmodum ne in nobis quae bona quae agimus, si ea semper in humilitate custodimus Et tunc veraciter sumu
Abbreviated transcription (Latin):
dis nam mͦ ꝑ uisum mͦ per auditum. mo¬
do ꝑ tactum modo per cogitationẽ modo
ꝑ locutionẽ modo ꝑ operationem. Talib
fomentis nutritur et exercet᷑ libido. et
seꝑatur auima a dõ. fugit de morib casti

Expanded text:
dis. Nam, modo per visum, modo per auditum, modo per tactum, modo per cogitationem, modo per locutionem, modo per operationem talibus fomentis nutritur et exercetur libido, et separatur anima a Deo, fugitque casti
Abbreviated transcription (Latin):
tum uult sum̃e. Extra horam tredimꝰ
ẽẽ usq ad t̾ciam nam usq ad istam lo¬
ram nõ decet frẽmcomedẽ aut bib̾e si nõ¬
egrotat egrotanti omi hora licet.Infir¬
nec tñ infirmantib rectam horam re¬
ficiendi intelligimꝰ ab hora t̾cia usq
ad sextam. Ieinantib u̾o̾ ab hora no
nõ solum nos tibo et potu temperate u
re ne cui de nr̃a uita prebeamus offen¬
dicłm. ualde enim indecens ẽ si nos
rep̾hensibilit̾ uniumus qui formam
recte iuuendi aliis demonstrare de be
dinem legitur sine tumultu et con¬
tentione audite ne sole uob fauces
sumant cibum sed et aures esuriãt
desiderant illud audire. Multi satrã
recedunt. Nullum ibi affectum hñt.
nullum saporẽ sentiunt. Quicquid
audiunt facile n̾o admittũt. Iudi¬
tium est illis audire qd̾ audiunt. eͣ
contra scriptum est. Beati qͥ esuriũt
qr prius esurient. Esutiendo euim ef
rare cor nr̃m ad esuriend̾. et desideran¬
pore spiritali reficiat ut delectet noꝰ

Expanded text:
redimus esse usque ad tertiam. Nam usque ad istam horam non decet fratrem comedere aut bibere nisi aegrotet. Aegrotanti omni hora licet. Infirnec tamen infirmantibus rectam reficiendi intelligimus ab hora tertia usque ad sextam; jejunantibus vero ab hora non. Nec tantum cibo et potu temperate utre, ne cui de vita nostra praebeamus offendiculum. Valde indecens est si nos reprehensibiliter vivimus, qui formam recte vivendi aliis demonstrare debemudinem legitur, sine tumultu et contentionibus audite, ne solae vobis fauces sumant cibum, sed et aures esuriant desiderant audire. Multi sacram recedunt; nullum ubi affectum habent, nullum saporem sentiunt: quidquid audiunt facile amittunt. Judicium est illis audire quod audiunt. Quo contra scriptum est: Beati qui esuriunt suriendo enim homs cor nostrum ad esuriendum et desideranpore spirituale reficiat, et delectet nos
Abbreviated transcription (Latin):
Sc̃a perfectoꝵ ecc̃a. non solum floret re
ligionis honore s ⁊̃ honestatis decore pol¬
let. sicut scriptimi est. Aores mei flores ho¬
noris et honestars. Religiosum quippoe
et honestum ẽ. ut sicut simul ħitant
frẽs ita quo simul ambulent et simul
stent. Et apłs p̃cipit ut omĩa honeste
et scd̾m ordinem domini fiant. Potest
quo in hac corporali cõumistõne aliqͥd
spuale intelligi. S c̃oꝵ quippe societas
t̾ribilis ut castroꝵ acies ordinata descͥbi

Expanded text:
 perfectorum Ecclesia non solum floret honore religionis, sed etiam honestatis decore pollet, sicut scriptum est: Flores mei fructus honoris et honestatis ; religiosum quippe et honestum est, ut sicut simul habitant fratres; ita quoque simul ambulent et simul stent. Et Apostolus praecepit ut omnia honestate et secundum ordinem fiant . Potest quoque in hac corporali conjunctione aliquid spirituale intelligi. Sanctorum quoque societas terribilis ut castrorum acies ordinata
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑationẽ operatio consuetudinẽ cõsuc¬
tudo necc̃itatẽ. Apłs autẽ. legẽ pẽcti die
ẽẽ in membris que lex consuetudo est ꝙͣ
peccando cõcepimus et nõ ab ea cum uo¬
lumus discedimus qr iam necẽttatis iuĩ¬
tulo ꝑ consuetudinem retinemur. Bo¬
num est ergo culꝑam cortig̾e cum inci¬
pit apparere.q si morari ceꝑit imma¬
uitatem scelexis facit. Et quid dicit p̾s
de huiꝰmodis prolongauerunt miqui¬
tatẽ suam. Sominus iustus concidet

Expanded text:
onem, operatio consuetudinem, consuetudo necessitatem. Apostolus enim legem peccati dicit esse in membris , quae lex consuetudo est, quam peccando concipimus, et ab ea cum volumus non discedimus, quia necessitatis vinculo per consuetudinem retinemur. Bonum est ergo culpam corrigere cum incipit apparere, quia si morari coeperit, immanitatem sceleris facit, et quid dicit Psalmista de hujusmodi? Prolongaverunt iniquitatem suam; Dominus justus concidet
Abbreviated transcription (Latin):
la anima que potest dic̾e cum ꝓpħ̾a.
Domine non est exaltatum cor meũ
neq ela. sunt .o. mei. Neq ambislaui
ne est qui non ht̃ occultã nolũtatẽ¬
suꝑbiam in corde. nec aꝑtam in cor¬
pore nec in uultu ĩ hĩtu neq inser¬
mone neq ĩ oꝑe. nec in ceteris mo¬
tib suis. Et si non ambulat ĩ mag¬
nis .i. si se nõ reputat. int̾ magnos
cimnobilis fu̾it aut potens aut
suas diuicias cõmuni uite cõtulerit
aut qd̵ maliquo offitio sit utilis.
Et si nõ ambulat ĩ mirabilib suꝑ
se aut de religione et scĩtate desuꝑ
a d̾o sͥ collata nõ uelit apparere tanꝙͣ
ad mirabilis et laudabilis. Raro ĩue
nera possit seruus dei suꝑare semper
debet se humilia sentire et ñ exaltare
aĩam suam s in humilitate reprinere
iuxta ꝙ scͥptum est. Quanto maior es.
tanto te humilia in om̃ib. Ualde enĩ
timenda que serunt᷑. Alia quippe que¬

Expanded text:
la anima quae potest dicere cum Propheta: la anima quae potest dicere cum Propheta: Domine, non est exaltatum cor meum, neque elati sunt oculine est qui non habet occultam superbiam in corde, nec apertam corpore, nec in vultu, nec in habitu, neque in sermone, neque in opere, neque in caeteris motibus suis. Et si non ambulat in magnis, id est si se non reputat inter magnos, quod nobilis fuerit aut potens, aut quod divitias suas communi vitae contulerit, aut quod in aliquo officio sit utilis. Et si non ambulat in mirabilibus super se, ut de religione et sanctitate desuper a Deo sibi collata non velit apparere tanquam admirabilis atque laudabilis. Raro tamennera possit servus Dei superare, semper de se debet humiliter sentire et non exaltare animam suam, sed in humilitate reprimere, juxta quod scriptum est: Quanto major es, tanto humilia te in omnibus . Valde enim timenda sunt ver
Abbreviated transcription (Latin):
prauos mores relinq̃rene sit ꝑu̾sus
mͥ oidinatus. m disciplmatꝰ ne an¬
rietate sua cet̾os p̃mat. Deinde ita de¬
totã uitã suam ut cõcordare possit scd̾m¬
ñ nulli qͥ postqmͣ seculũ telinquunt ꝓ
sus sunt pleriq qͥ in suis astib appetũt
singulares apparere idõ dcm est. Õs una
nimit̾ et concordit̾ uiu re ec.c̃. Deum ã
in nobis inuicem honoramus si nos m̾¬
uicẽ propter deum diligimus. si pre¬
cepta eius sollicite custodimꝰ. et effici
nos in ħ̾itare et illustrare ꝑ graciã.
Alia expositio. ¶Nec extollantur si
cõmimi uite aliquid de suis facultat
ꝯtuł. et c̃. usq fruerent᷑. Melius ẽ res
suas in scło tenere. qmͣ ita eas mona¬
st̾io distribuere ut uelint se inde ex¬
tollere. Nam si extolluntur deiciuuit᷑.
Quisqͥs enim in eo qd̃ bene agit ĩtu¬
mescit eo ip̃o tramite quo proficit ca¬
dit. Bona qiuppe actio cum elatõne
Feleuat s grauat. ẜeata est ergo il¬

Expanded text:
pravos mores deponere, ne sit perversus, pravos mores deponere, ne sit perversus, inordinatus, indisciplinatus, ne anxietate sua caeteros premat, deinde ita detotam vitam suam, ut concordare possit secunquunt, sus sunt plerique qui in suis actibus appetunt saecularibus apparere. Ideo dictum est: Omnes ergo unanimiter et concorditer vivite. Deum autem in nobis invicem honoramus, si nos invicem propter ipsum diligamus, si praecepta ejus sollicite custodimus et efficimnos inhabitare et illustrare per gratiam Nec extollantur si communi vitae aliquid de suis facultat etc., usque fruerentur. Melius est res suas in saeculo tenere, quam eas ita in monasterio distribuere, ut velint se inde extollere. Nam si extolluntur, dejiciuntur. Quisquis enim in eo quod bene agit intumescit, eo ipso tramite quo proficit cadit. Bona quippe actio cum elatione non elevat, sed gravat. Beata est ergo il
Abbreviated transcription (Latin):
neret qmͣ sic relinqueret. ut inde mo
nast̾io suꝑbiret. Sicut ergo illa aĩa be
ata q̃ sua propt̾ deum pauꝑib diuidit.
ut humiliotur. ita illa est misera que
inde extollitur. Infelix profecto qui ꝑ
it̾ uirturũ tendit adinteritũ. et ude
p̾mium habere debuit inde tormentũ
incurrit. Omnis quippe suꝑbia tanto
suimo ẽ qnͣto in altum se erigit tanto¬
q ꝓfimdius labitur. qnͣto excelsius e
Uam uiciis ad imanimitatẽ redit
qmͣ primo cõmendat dicens. Om̃s gͦ
unanimit̾ et cõcordit̾ uiuite et hono¬
rate in uobis dm̃i inuicẽ cuius tẽpla
fc̃i estis. unanimit̾ in dõ uuimꝰ. si u¬
numm animum ĩ dõ habeamus quem¬
ad modũ primitiua ecc̃a cui erat cor
uum et aĩa ima. Ꝙ ait imaintter
ꝑtinet ad uoluntatẽ quod subdit. c̃¬
corditer ꝑtinet ad bonos mores. Hic
est rectus ordo uiuendi. primũ ut sit
uoluntas una.deinde concors uita. Er̃
qui uult concordit̾ uu̾e prius debet

Expanded text:
neret quam sic relinqueret, ut inde in neret quam sic relinqueret, ut inde in monasterio superbiret. Sicut ergo illa anima est beata quae sua propter Dominum pauperibus dividit ut humilietur, ita est illa misera quae inde extollitur. Infelix profecto est qui per iter virtutum tendit ad vitia, et unde praemium habere debuit, inde tormentum incurrit. Omnis quippe superbus tanto in imo est, quanto in altum se erigit, tantoque profundius labitur, quanto excelsius elevatur. dam vitiis ad unanimitatem redit, quam primo commendavit, dicens. Omnes ergo unanimiter et concorditer vivite, et honorate in vobis Deum invicem, cujus templa facti estis. Unanimiter vivimus si unum in Deo animum habeamus, quemadmodum primitiva Ecclesia, cui cor erat unum et anima una. Quod ait unanimiter, pertinet ad voluntatem. Quod vero subdit concorditer, pertinet ad bonos mores. Hic est rectus ordo vivendi, primum ut sit voluntas una, deinde concors vita. Frater qui vult concorditer vivere, prius debet
Abbreviated transcription (Latin):
pe quecumq iniquitas in mał oꝑib
exercetur ut fiant. suꝑbia uero etiã.
bonis oꝑib insidiatur ut peant:⁊
hoc apparet qr cet̾is uiciis peiorẽ sn¬
ꝑbia. Per uicia enĩ et urtutes ext̾¬
minat humanã mentẽ. Suꝑbia dõ
tus suos odibilis est. De hac scriptũ
est. Initium om̃is pec̾ci suꝑbia. Prima¬
ẽ enĩ in peccando. ultima remanet in
cõflictu. siam cum seruus dĩ cetera ui¬
tia suꝑau̾it et iam ad uirtutũ culiũ
ascend̾it adhuc ht̃ pugnã cõtra suꝑ¬
cet̾is laborauit. Cum ergo foris bo¬
na agimus intꝰ cor ab elatione custodi¬
re debemus. qr nulla dõ placet cũ suꝑbia
elatio. Uñ striptura nos admonet dicẽs.
do dare pauꝑib. et pauperẽ fieri. et aĩa
misera suꝑbior efficitur. diuitias con¬
tempuendo qm fuerat possidendo. Non
ꝓdest nob̾ nr̃a relinq̃re nisi relinqͣmus
et nos. No enim dicit dñs bĩ ꝑauperes
ꝑbior. et meluis eẽt ut eas in scło reti¬

Expanded text:
ppe quaecunque iniquitas in malis operibus ppe quaecunque iniquitas in malis operibus exercetur, ut fiant; superbia vero etiam bonis operibus insidiatur, ut pereant. Ex hoc apparet quia caeteris, vitiis major est superbia. Per vitia enim et virtutes exterminat humanam mentem; superbia Deo us odibilis est, de qua scriptum est: Initium omnis peccati superbia . Prima est in peccando; ultima remanet in conflictu. Nam cum servus Dei caetera vitia superavit; et jam ad virtutum alta conscenderit; adhuc habet pugnam contra sups frustra laboravit. Cum ergo foris bona agimus, intus cor ab elatione custodiamus; quia nulla Deo placet cum superbia operatio. Unde Scriptura nos admonet dicens: do dare pauperibus et pauperem fieri, cum anima misera superbior efficitur divitias contemnendo, quam fuerat possidendo? Non prodest nobis nostra relinquere, nisi relinquamus et nos. Non enim dicit Dominus: Beati pauperes perbior, et melius esset ut eas in saeculo reti
Abbreviated transcription (Latin):
ad beatitudinẽ. Nec extollaut᷑ si cõmuni
uite aliquid de suis facultatib cõtule¬
rint ne de suis diuitiis magis superbi¬
ant qr eas monast̾io ꝑcuuitur quam si
suꝑbie designantur. unũ carnale aliud
sp̃uale. Nam pauꝑes fastidire et de no
lere superbia spũalis est q̃ solet etiã
regulares corrumꝑe. Mlagis autem ti¬
menda est sp̃itał suꝑbia est qm carna¬
lis qr se extolse de bono oꝑe aut uirtute
ab alto cad̾e̾ est. et qnͣto est altior ascen¬
sus. tanto ẽ ꝑ iculosior casus. Dñs dic̃
ĩ euͣngłio. Cum facis elemosinam nes¬
ciat sinistra tua qͥd faciat dext̾a tua
ut eła tua sit ĩ abscõdito. et ille qui
uidet in abscondito reddet tͥ. Per dex¬
terã recta oꝑatõ. ꝑ sinistram fauor se
culi ł elatio designatur. Et hiis ergo¬
u̾bis ad mouem᷑ ne cum resta agimꝰ.
ostend̾e adelatõnẽ studeamꝰ. Alioqͥn
mercedẽ non habemus apud patrem
nr̃m. Deinde ostendit quantũ sit ui¬
tium suꝑbie cumsubiungit. Alia qͥr¬

Expanded text:
 gloriari. Nec extollantur, si communi vitae aliquid de suis facultatibus contulerunt; ne de suis divitiis magis superbiant, quia eas in monasterio partiuntur, quam si superbiae designantur. Unum carnale, aliud spirituale. Nam pauperes fastidire et de noblere superbia spiritualis, quae solet etiam spirituales corrumpere. Magis autem timenda est superbia spiritualis quam carnalis, quia se extollere de bono opere aut de virtute, ab alto cadere est. Et quanto altior est ascensus, tanto periculosior est casus. Dominus dicit in Evangelio: Cum facis eleemosynam, nesciat sinistra tua quid faciat dextera tua, ut sit eleemosyna in abscondito; et ille qui videt in abscondito reddet tibi . Per dexteram recta operatio; per sinistram favor mundi atque elatio designatur; ex his verbis admonemur ut recta quae agimus abscondere ab elatione studeamus, alioquin mercedem non habebimus apud Patrem nostrum. Deinde ostendit quantum sit vitium superbiae; cum subjungit. Alia qui
Abbreviated transcription (Latin):
Rome passio bĩ pigne¬
nii presbiteri. Hic uilianũ apostatam a ꝓuero nu¬
triuit et sacris litt̃is erudunt a quo ip̃e postea in

Expanded text:
Romae, passio benii presbiteri. Hic Julianum apostatam a puero ntrivit et sacris litteris erudivit, a quo ipse postea in
Abbreviated transcription (Latin):
q aluis largus sanctus ieronumꝰ memorabili prosecutꝰ
est relatu. Rome natał sc̃i stactei. Ciuitate ianius sc̃i sa¬
rii. et marciał. Qui primo equulei pena cruciati deinde
rasis suꝑcilus et aurib ac narib p̃cisis dentib quo iu¬
ꝑiorib emulsis deturꝑati adultimum ignis passione
mͣrtirium consummauerũt.

Expanded text:
que aliis largus, sanctus Hieronymus memorabili prosecutus est relatu. Romae, natalis sancti Stactei. Civitate Januis, sancti Sarii et Martialis: qui primo equulei poena cruciati, deinde rasis superciliis et auribus ac naribus praecisis, dentibus quoque superioribus evulsis deturpati, ad ultimum ignis passione martyrium consummaverunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ingenti saxo alligatum in medio mari p̃cipitẽ dari mili¬
tes nõ et filios ip̃ius claudi capitali sententia puniri. Cin¬
gi metropoli: passio sc̃i cassiani qui exceptoris dui gerens
officiũ tandẽ celitis inspiratus execrabile duxit xp̃ianoꝵ
neti deseriire cruentus. Uñ renuncians esdẽ officio sub xp̃ia¬
na ꝯfessione triumphũ meruit optinere mrͣetirii.

Expanded text:
, cum ingenti saxo alligatum, in medio mari praecipitem dari, milites vero et filios ipsius Claudii, capitali sententia puniri. Tingi metropoli, passio sancti Cassiani, qui exceptoris diu gerens officium, tandem caelitus inspiratus, execrabile duxit Christianorum neci deservire cruentus, unde renuntians eidem officio, sub Christiana confessione, triumphum meruit obtinere martyrii.
Abbreviated transcription (Latin):
et afflictũ in c̾arcere. cũ quo scissimũ puerũ celsũ
quẽ idem ip̃e nutrieret gladio feriri iussit. Hoꝵ
corpora ut scribit sc̃s paulinus cũ usq ad tempora
honorii et archadii imꝑatorũ latuissent beatus
ambrosiuis dño reuelante repꝑit. Item apud p̃
ris.

Expanded text:
um in carcere, cum quo sanctissimum puerum Celsum, quem idem ipse nutrierat, gladio feriri jussit. Horum corpora, ut scribit sanctus Paulinus, cum usque ad tempora Honorii et Archadii imperatorum latuissent, beatus Ambrosius, Domino revelante, reperit. Item apud praris.
Abbreviated transcription (Latin):
cum ẽẽt ꝙprius cum paulo gentium apłs ordinatꝰ
est. Suius corpus tempore ⁊ enonis imꝑatoris ip̃o re¬
telante reꝑtum est. Inaquileia passio scõꝵ felicis ⁊
fortunati sub ꝑsecutione diocleciani et maximia¬
n Nui cum ee̾nt duo germani fcẽs equuleo sunt
suspensi. atq aedentes lampades tirca latera eoꝵ
aposite. Quib mox dĩ uirtute extinstas ꝑ uentrem
feruenti oleo sũt ꝑfusi atq adultimum ĩ confeiłli

Expanded text:
cum esset Cyprius, cum Paulo gentium apostolus ordinatus est. Hujus corpus tempore Zenonis imperatoris, ipso revelante, repertum est. In Aquileia, passio sanctorum Felicis et Fortunati, sub persecutione Diocletiani et Maximiani, qui cum essent duo germani fratres, equuleo sunt suspensi, atque ardentes lampades circa latera eorum appositae, quibus mox Dei virtute exstinctis, per ventrem ferventi o
Abbreviated transcription (Latin):
ungulaꝵ laceratione cruciatũ tum ĩ xp̃i confessionẽ ii¬
d̾et immobilem ac leto aĩo in eius laudib ꝑ manentem
sancti leobini ep̃i.

Expanded text:
ungularum laceratione cruciatum, cum in Christi confessione videret immobilem, ac laeto animo in ejus laudibus permanentem, sancti Leobini epi
Abbreviated transcription (Latin):
U   litera. xui. Ra. ianua Translatio sc̃i igna¬
tii ep̃i et mr̃is. Qui ab urbe roma antiochiam delatusia¬
cec ante portam damniticam in cunit̾io ecc̃e. Eodem die bi
mortuis. Item bẽ marthe sororis euiᷤ quoꝵ uenerabilẽ me¬
moriam exstrusta ec̃ca non longe a rethania ubi euici¬
no domus eoꝵ fuit cotidie seruat. in oriente apud elei
sunt.

Expanded text:
 Agricofae. XVI Kal. Die 17. Translatio sancti Ignatii episcopi et martyris, qui ab urbe Roma Antiochiam delatus, jacet extra portam Damniticam, in cimiterio ecclesiae. Eodem die, beati asse a mortuis. Item beatae Marthae, sororis ejus, quorum venerabilem memoriam extructa ecclesia non longe a Bethania, ubi e vicino domus eorum fuit, conservat. In Oriente apud Eleutsunt.
Abbreviated transcription (Latin):
au siome lecania maior ad sc̃m̃¬
petrum. Apud alexandriã siatał sc̃i marti euiͣngłiste.
Nic discipulus et int̾pres apłi ꝑ etci rogatus ronre a
fr̃ib scripsit eungelium. Quo assumpto ꝑrexit egi¬
ꝑtum primus q alexandrie p̃m amiuncians ꝯscini¬
it ecẽam ac postea pro fide xp̃i tentus et gͣuit afflistis
primo angelisa iisitatione confortatꝰ deinde ĩo dñoẽ
apparente ad celestia regna uocatus e. Mortuus ẽ autẽ
ottauo neronis anno. Ciuitate syracusa sc̃oꝵ euodii et
hermogenis.

Expanded text:
 Romae, Letania major ad sPetrum. Apud Alexandriam, natalis beati Marci evangelistae. Hic discipulis et interpres apostoli Petri, rogatus Romae a fratribus scripsit Evangelium, quo assumpto, perrexit Aegyptum, primusque Alexandriae Christum annuntians constituit Ecclesiam, ac postea pro fide Christi tentus et graviter afflictus, primo angelica visitatione confortatus, deinde ipso Domino sibi apparente, ad coelestia regna vocatus est. Mortuus est autem octavo Neronis anno. Civitate Siracusa, sanctorum Evodii et Hermogenis.
Abbreviated transcription (Latin):
alexandri mr. Qui ꝑsecutione antonini neri post
carceris custodiam primo ita lamiatus est etudeli¬
tate u̾berantium ut trate soluta costaꝵ paretẽt¬
t iscerib intiora corporis pandenti dem̃ ttu¬
us affixuis patibulo beatum sp̃m examinat᷑ emi¬
sit. Passi sunt cũ eo et alii nuero. xc. ii. Eodem¬

Expanded text:
Alexandri martyris, qui persecutione Antonini Veri, post carceris custodiam, primo ita laniatus est crudelitate verberantium, ut crate soluta costarum, patefactis visceribus, interiora corporis panderentur. Dein crucis affixus patibulo, beatum spiritum exanimatus emisit. Passi sunt cum eo et alii numero tri
Abbreviated transcription (Latin):
Item rome sc̃i martellini pontificis. Qui cũ escłiam. ix.
annis et mensib .iiii. rexisset adiodeciano pro fidege
cum claudio cyrino et antonino capite truncature.
Quo tempore fuit magna ꝑsecutio ita ut intea imũ
mensẽ decem et septem milia coronatent᷑. Monast̾io
De quo scs ieronimus ueñabili testatur eloqiuoid
euit uta duiturna murdus imm̃itis sit fei. Apud
ne diosetiani ob confessionemx in hictoria ec̃astiua
dei captum est mͣrtirii głiam capttis obttunen t̃ne
ascopitietuta est quoq illum imiu̾sa eene õgis
dumulttudo ꝑeande marntii uiam quoꝵ alios au¬
dex gladio obtriucari. alios ignib conflagrare al¬
os nauitulis impositos pelago iminergi fecit. ẽhal¬
so cilicie sancti castoris.

Expanded text:
Item Romae, sancti Marcellini pontificis, qui cum Ecclesiam novem annis et mensibus quatuor rexisset, a Diocletiano pro fide Christi cum Claudio, Cirino et Antonino capite truncatus est. Quo tempore fuit magna persecutio, ita ut intra unum mensem, decem et septem millia coronarentur. Monasterio de quo sanctus Hieronymus venerabili testatur eloquio, quod ejus vita diuturna mundus immeritus sit frui. Apud  Christi, ut in historia ecclesiastica descriptum est, martyrii gloriam capitis obtruncatione accepit. Secuta est quoque illum universa pene gregis sui multitudo, per eamdem martyrii viam, quorum alios judex gladio obtruncari, alios ignibus conflagrare, alios naviculis impositos pelago immergi fecit. Tarso Ciliciae, sancti Castoris.
Abbreviated transcription (Latin):
ademissionẽ sp̃c maccati sunt :tẽ tome cc̃i gensesii me.
tempore diodeciani augusti. Qui fustib primo crudelis¬
sime desus delide equuleo suspensus et inigulaꝵ duitus¬
ma laceratõe uexatus lampadib etiam inflãmatus
ti palenam capitis obtruntatõne ꝓmeruit. Esdem die
uĩ genesi arelatensis. Qui exceptoris funetus officio cũẽ
unpia quib dam ꝓp̃ianis pimiri ibebantur edifta nõ¬
let excĩe ꝯprehensus atq decollatus metiri gloriam
ꝓprio treuore baptizatus accepit.In hispania cuutate y¬

Expanded text:
ad emissionem spiritus mactati sunt. Item Romae, sancti Genesii martyris ad emissionem spiritus mactati sunt. Item Romae, sancti Genesii martyris tempore Diocletiani Augusti, qui fustibus primo crudelissime caesus, equuleo suspensus et ungularum diutissima laceratione vexatus, lampadibus etiam inflammatus, rii coronam capitis obtruncatione promeruit. Eodem die, beati Genesii Arelatensis, qui exceptoris functus officio, cum impia, quibus Christiani puniri jubebantur, edicta nollet excipere, comprehensus atque decollatus, martyrii gloriam proprio cruore baptizatus accepit. In Hispania civitate I
Abbreviated transcription (Latin):
Codem die bĩ ⁊ achei ep̃i. Qui quartus ab iacõbo ierosolimoꝵ
ecc̃am clarissime rexit. Apud liciam cuutate egea sc̃oꝵ clau¬
dii. astorii et neonis qui post a cerba tormenta cruti affixist.
In portu urbis rome sc̃i ypoliti. Quiriaci. ⁊ archillai. Alexã¬
drie sc̃i theone ep̃i uenerabilis et uere dõ digni ꝯtẽ natalis
lummato martirio celestia regna meruerũt. Iugdimo ga
mrͣtirium completut. Huius apłi sacratissimũ corpus pͥ¬
mũ adinsulam luparis deinde beneuetium translatum
ꝑia fdelium deuotione honoratur. Lodem die apud kar¬
taginẽ trecentoꝵ mtͣm qui passi sunt tempore. ualeria¬
ni et galieni. Deniq post suplicia sͥ illata xp̃m dei filiũ
dm̃ fatentes indibanum calcis accensum demersi sũt. Ex
quo ⁊̃ ille candidatus exercitus beatoꝵ massa candida me¬
ter despiciens sc̃itatis merito episcopii adeptus est hono¬
S eri aride eͥ fidelissimi ꝑmanerẽt plumbatis usq

Expanded text:
odem die, beati Zachei episcopi, qui quartus a Jacobo, Hierosolimorum ecclesiam clarissime rexit. Apud Liciam civitate Egea, sanctornm Claudii, Asterii et Neonis, qui post acerba tormenta cruci affixi sunt. In portu urbis Romae, sanctorum Ypoliti, Quiriaci et Archillai. Alexandriae, sancti Theonae episcopi venerabilis et vere Deo digni.  Bouillart. summato martyrio coelestia regna meruerunt. Lugduno Galmartyrium complevit. Hujus apostoli sacratissimum corpus, primum ad insulam Liparis, deinde Beneventum translatum, pia fidelium veneratione honoratur. Eodem die, apud Cartaginem, trecentorum martyrum, qui passi sunt tempore Valeriani et Galieni: denique post supplicia sibi illata, Christum Dei Filium Deum fatentes, in clibanum calcis accensum demersi sunt. Ex quo etiam candidatus ille exercitus beatorum, Massa candida meter despiciens, sanctitatis merito, episcopii adeptus est honoristi fidelissimi permanerent, plumbatis usque
Abbreviated transcription (Latin):
primo in carcerẽ trusi deinde scorpionib grauissime cesi st̃
Es cum a fide xp̃i mutari ñ possent iussi sunt a dioclectano
medio mari precipites dari. Item uia lauicana natał.iiiiͬ.
coronatoꝵ seueri seueriani capofori. ⁊ uictormi. Qui iubẽ¬
te diocdetiano icrib plumbataꝵ usq ad mortẽ cesi sũt. hor
postea ostensa sunt. Statutũq ẽ ut anniiu̾saria dies ip̃o
sub nominib supͣdc̃oꝵ quinq mrͣm recoleretur.

Expanded text:
primo in carcerem trusi, deinde scorpionibus gravissime sunt caesi, sed cum a fide Christi mutari non possent, jussi sunt a Diocletiano in medio mari praecipites dari. Item via Lavicana, natalis quatuor coronatorum Severi, Severiani, Carpofori et Victorini, qui jubente Diocletipostea ostensa sunt, statutum est ut anniversaria dies ipsorum sub nominibus supradictorum quinque martyrum recoleretur.
Abbreviated transcription (Latin):
nuimꝰ testatur ꝑsecutione diodetiani mͣrtirio coronat᷑ est.
Rome tẽporib adriani imꝑatoris. Dassio beatoꝵ eustathii
cognomento placidi et uxoris eiꝰ theopis cum filiis eoꝵ¬
agapio theospite quoꝵ miri actus leguntur. Hoꝵ festiui¬
tas cum in ladis nouembris habeatur hic tamen pleui
retolif᷑ apud laodiciam sc̃i theodoti ep̃i qui nõ solum ũ¬
bis sed et reb et uictutib exstitit ornatus. Eodẽ die scĩ am¬
brosui abbis monast̾ii agaunensis qui magnis utte atꝙ
sc̃itatis uirtutib darus bõ fine ĩ dño quieuit. Laodicie¬

Expanded text:
secutione Diocletiani martyrio coronatus est. Romae, temporibus Adriani imperatoris, passio beatorum Eustachii, cognomento Placidi, et uxoris ejus Theospis, cum filiis Agapio et Theospite, quorum miri actus leguntur. Horum festivitas, cum in Kalendis habeatur, hic tamen plenius recolitur. Apud Laodiciam, sancti Theodoti episcopi, qui non solum verbis, sed et rebus et virtutibus extitit ornatus. Eodem die, sancti Ambrosii abbatis monasterii Agaunensis, qui magnis vitae atque sanctitatis virtutibus clarus, beato fine in Domino quievit. II
Abbreviated transcription (Latin):
quileam natał beati hilarii ep̃i et taciani
side post equuleum atq alia tormenta. una
cum felice. largo. et dionisio martirium t̾¬
minauerũt. Rome: passio scĩ cyriaci cdiaco¬
ni. Qui post longam carcens maceratio¬
nem reliquata pice perfusus. et in catha¬
sta extensus. attactus eciam nerius et fusti¬
bus cesus: ad ultimum cum largo et sina¬
ragdo et aliis uingĩti. iubente maximino
capite truncatus est. Hoꝵ tñ festiuitas uͦ
iDꝰ augustas recolit᷑. quo die abeato marcel¬
lo papa eoꝵ corpora sũt leuata: ac uenerabi¬
lit̾ tumulata. Aruernis: depõ sc̃i patrici

Expanded text:
quileiam, natalis beati Hilarii episcopi et Tatiani side, post equuleum atque alia tormenta, una cum Felice, Largo, et Dionysio martyrium terminarunt. Romae, passio sancti Cyriaci diaconi, qui post longam carceris macerationem, reliquata pice perfusus et in catasta extensus, ac tractus, etiam nervis et fustibus caesus, ad ultimum cum Largo et Smaragdo et aliis viginti, jubente Maximino, capite truncatus est. Horum tamen festivitas sexto Idus Augusti recolitur, quo die a beato Marcello papa eorum corpora sunt levata et venerabiliter tumulata. Arvernis, depositio sancti Patrici
Abbreviated transcription (Latin):
talis beati tymothei mͣr. Qui tentus ab urbis p̃festo et
longa carceris custodia maceratus cum sacrificate y dolis
noluisset. t̾cio cesus et gauissimis suplicus attrectatus ad
ultimum decollatus est. Sodẽ die augustudumi sc̃i sympho¬
ceso capite mͣrtiriũ cõsũmauit. In portu romano sc̃oꝵ pere¬
gtinoꝵ nitͣm martialis. epistei saturnini apulis et felitis

Expanded text:
talis beati Timothei martyris, qui tentus ab Urbis praefecto, et longa carceris custodia maceratus, cum sacrificare idolis noluisset, tertio caesus et gravissimis suppliciis attrectatus, ad ultimum decollatus est. Eodem die Augustuduni, sancti Simphoad ultimum caeso capite martyrium consummavit. In portu Romano, sanctorum peregrinorum martyrum Martialis, Epicteti, Saturnini, Aprilis et Felicis
Abbreviated transcription (Latin):
desid̾i ep̃i. Hic cum plebem suam ab exeremi. Wanda¬
loꝵ uexari cerneret pro ea suplicat᷑us exiens statim iu¬
gulari est iussus. Quiq pro ouib sͥ creditis ceruieem
libent̾ retendit et ꝑcussus gladio migͣuit ad xp̃m. Pa¬
stsãt autẽ cu eo et alii plures de nim̃o gregis su
et apud eandẽ urbem conditi.

Expanded text:
ti Desiderii episcopi. Hic cum plebem suam ab exercitu Wandalorum vexari cerneret, pro ea supplicaturus exiens, statim jugulari est jussus, quique pro ovibus sibi creditis cervicem libenter tetendit, et percussus gladio migravit ad Christum. Passi sunt autem cum eo et alii plures de numero gregis sui, et apud eamdem urbem conditi.
Abbreviated transcription (Latin):
e honera portare. Diũsa u̾o tempora
et diu̾se infirmitates faciunt ut ho¬
nera nr̃a portemus inuicem. Nichil
autẽ sic probat amicũ qmͣ lyueris
mopere cauere ne superfluitate sua
aut in pacĩa sͥ seruttutẽ contristet.
Studeat autẽ dõ gr̃as ag̾e ne infitmi¬
tas q̃ data est ad purgationẽ aĩe uer¬
tat᷑ in augmentum culpe. Siue autẽ
ĩmurie ne alios ꝑ suã negłiam fa¬
ciant murmurare. Graue peccatũ e̾
lus qͥ accipit murmurare potꝰ. Sało¬
mon. Precordia ẜ atui qi rota carrife
num portantis et mutmurantis. Ca¬
les sunt fr̃es multi incongregatõne
qui carm subditi iunqͣm cessant a

Expanded text:
 nostra portare. Diversa vero tempora et diversae infirmitates faciunt ut onera nostra portemus invicem. Nihil autem sic probat amicum quam oneris t summopere cavere ne superfluitate sua aut impatientia sibi servientem contristet. Studeat autem Deo gratias agere, ne infirmitas quae data est ei ad purgationem animae, vertatur ad augmentum culpa Sive autem in murmure, nec alios per suam negligentiam faciant murmurare. Grave peccatum estlus qui accipit murmurare poterit. Et Salomon: Praecordia fatui sicut rota carri , fenum portat et murmurat. Tales ergo sunt in congregatione qui carne subditi non ces
Abbreviated transcription (Latin):
in lingua sua. ẽales nos exhib̾e debe¬
mus ut quicqͥd dixerimus sñ dubita¬
tõne credatur nobis. uita debet con¬
mẽdare sermonẽ et bona oꝑa cestimo¬
dese dicit. Si mͥ non creditis uł oꝑib
credite. Oꝑa inquit que ego facio testi

Expanded text:
in sermone. Tales nos exhibere debemus, ut quidquid dixerimus sine dubitatione credatur. Vita debet commendare sermonem, et opera bona testimode se dicit: Si mihi non creditis; vel operibus credite. Opera, inquit, quae facio, i
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯscĩa bona sufficit nobis pp̃ alios fama
nr̃a nõ pollui s pollere debet ĩ nobis
Qui fidem ꝯscĩe sue negligit famam
suã crudelis est maxime in loco isto po¬
situs de quo dicit apłs scribens ad dis¬
cipłm. Cirea om̃s te ip̃m bonoꝵ oꝑm
prebe exemplũ. Rursus alibiait: Spe¬
ctatulum fastisumus mudo et an¬
głis et hominib. Qui nos amant q̃
runt detrahunt nobis. Nos autem in
utroq medio ꝯstituti adiuuãte dño ⁊¬
⁊ uitã nrãm ⁊ famã nr̃ã sic custodite de¬
bemꝰ ut non erub escant detractorib
laudatores. Simul ergo ire debent du
oł tres et propt̾ solatium et pp̃ bonũ
uite testimoniũ. uñ ⁊̃ salomon ait. Ue
soli qr si cecid̾it nõ ht̃ subleuantem si

Expanded text:
conscientia bona sufficit nobis, propter alios fama nostra non pollui, sed pollere debet in nobis. Qui fidens conscientiae suae negligit famam suam, crudelis est, maxime in hoc loco positus, de quo dicit apostolus scribens ad discipulum: Circa omnes teipsum bonorum operum praebe exemplum . Rursus alibi dicit: Speculum facti sumus mundo et angelis et hominibus. Qui nos amant quaos odiunt detrahunt nobis. Nos autem in utroque medio constituti adjuvante Do vitam et famam nostram sic custodire debemus, ut non erubescamus a detractoribus laudari. Simul ergo ire debent duo vel tres, et propter solatium et propter bonae famae testimonium. Unde Salomon ait: Vae soli, si ceciderit non habet sublevantem; si
Abbreviated transcription (Latin):
¶tgtrotantiũ cura siuie post egritudinẽ
reficiendoꝵ siue aliq̃ imbec illitate
siue ⁊̃ febrib laborantiũ uni alicui de¬
timens deum qui circa infirmos turã
maximã gerat et qd̃ opus eis fu̾it mi¬
nistrare studeat et eo affectu eis deser
mus fui et uisitastis me. Et it̾m. Qd̃
uni ex minimis meis fecistis mͥ fecis¬
tis. Debent ergo fortiores imbeeslita¬
na caritas adimpletur testeapło qͥ
dicit. Alt̾ alt̾uis onera portate et c̃¬

Expanded text:
Egrotancium cura sive post egritudinem reficiendorum sive aliqua inbecillitate sive febribus laborancium uni alicui detimens Deum qui circa infirmos curam maximam gerat, et quod opus eis fuerit minmus fui, et visitastis me . Et iterum: Quod uni ex minimis meis fecistis, mihi fecistis . Debent ergo fortiores imbecillitana charitas adimpletur teste Apostolo qui ait: Alter alterius onera portate, et
Abbreviated transcription (Latin):
to quisq milus ẽ tanto minus credit᷑
Quanto ceꝑit ẽẽ religiosior tanto ũ¬
bis eius maior fides prestatur et qr in¬
firmitatis nec̾citas aliqn appetit ea q̃
sanando illi dolori ꝙ delestat expediat
si ñ est certũ medicus consulatur.
Credendum est eoꝵ u̾bis nec tñ statim
ad quiescendũ ẽ eoꝵ desid̾iit nã ⁊ fa¬
Ergo si non est certum medicui ꝯsu¬
latur. Queratur illi qui &e incerto fa¬
tiat certum. Nec mirum si medicoꝵ
cõsilia querimus cũ apłm paulum ꝯ¬
silio medicine usum fuisse legamus
dicẽs. Suodico uino utere potest scoma¬
cum et freq̃ntes tuas infirmitates. A
tigore ergo abstinentie discretus ma
elanguescat. Honũ quippe erat ut dis¬
entie redd̾et. s utiliuis ẽẽ p̃uidebat a¬
postolus si nsu medicine aliqͣntum
conualescens alioꝵ amumas deo lueri¬
faceret. Ex diu̾sis autem bonis itiko¬
ra diligenda sunt. Hac autẽ austorita¬
te fulti ad hoc medicinã corporalẽ que¬
rere debemus ut inde maiorẽ frustũ

Expanded text:
onus est, tanto minus ei creditur; quanto coeperit esse religiosior, tanto verbis ejus major fides praestatur. Sed quia infirmitatis necessitas aliquando appetit ea, qu: Sed tamen utrum sanando illi dolori, quod delectat expediat, si non est certum, medicus consulatur. Credendum est eorum verbis, nec tamen statim acquiescendum est eorum desideriis, nam et faergo si non est certum, medicus consulatur. Quaeratur ille qui de incerto faciat certum. Nec mirum si medicorum consilia quaerimus, cum apostolum Paulum consilio medicinae usum fuisse legamus. dicens: Modico vino utere propter stomachum et frequentes tuas infirmitates . A rigore ergo abstinentiae discretus magelanguescat. Bonum quippe erat ut disfructum redderet, sed utilius esse providebat Apostolus si usu medicinae aliquantulum convalescens animas Deo lucrifaceret. Ex diversis autem bonis utiliora eligenda sunt. Hac autem auctoritate fulti ad haec medicinam corporalem quaerere debemus, ut inde majorem fructum
Abbreviated transcription (Latin):
b. lingua inquietũ malũ plena uene¬
no mortifero. Cauendũ ergo nob̾ a mur¬
mure ne mortifero diaboli ueneno per¬
eamus.

Expanded text:
 Lingua inquietum malum, plena veneno mortifero . Cavendum est ergo nobis a murmuratione, ne mortifero et diabolico veneno pereamus.
Abbreviated transcription (Latin):
tamen unicuiq pro ut cuiq opus est
nõ negetur. Io ait si fi̾ potest ut si cui
mus. Non det̾minat quantũ uel qͥle
nam imꝑfectis plus semꝑ aꝑpetit uo¬
ait ieronimuis humana natura mo¬
dico contenta est s consuetudo multa
nalib desideriis omnino renuncia¬
ret młta resecaret suꝑflua q̃ modo
tenet qͣi neccͣia. Discamus ergo deũ
coto corde dilig̾e quatmus ꝑ ip̃ius a¬
morem studeamꝰ et cõtenti ẽẽ uecẽriis
et suꝑflua resecare ut dum ꝙ opus ẽ
unicͥuiq ñ negatur ultra ꝙ opus sit
a nemine requirat᷑. Caritas nõ querit
q̃ sua sunt. Caritas communia ꝓpriis¬
anteponit. Caritas facit abiestum ĩ do¬
mo dei. Hanc si quisqͣm ꝑfeste possed̾it
⁊̃ ex eo qd̃ opus erit sibimet ip̃i secabit.
si autem hunic int̾ uos contentiones
et murmura oriuntur et cõqueritur
aliquis detius se accepisse qͣm prius
hũerat et indignũ se ẽẽ qui non ita

Expanded text:
tamen unicuique prout cuique opus est tamen unicuique prout cuique opus est non negetur. Ideo ait si fieri potest, ut si cui mus . Non determinat quantum vel qualeNam in imperfectis plus semper votinus, Humana natura modico contenta est, sed consuetudo multa nalibus desideriis omnino renuntiaret, multa resecaret superflua, quae modo tenet quasi necessaria. Discamus ergo Deum toto corde diligere, quatenus per ipsius amorem studeamus, et contenti esse necessariis, et superflua resecare, ut dum quod opus est unicuique non negatur, ultra quod opus est a nemine requiratur. Charitas non quaerit quae sua sunt; charitas communia anteponit; charitas facit esse abjectum in domo Dei. Hanc si quisquam perfecte possedit, etiam ex eo quod opus erit, sibimetipsi resecabit. Si autem hinc inter vos contentiones, et murmura oriuntur, cum quaeritur aliquis se deterius accepisse quam prius habuerat, et indignum se esse qui non ita
Abbreviated transcription (Latin):
Sulces inquit litt̾as et sudariola et
trebra minuscła sc̃s amor nõ h̃t. Qͥs¬
quis talib delectatur magna uani¬
tate seducit᷑ et quo plus delestatur
minfimis eo ampluis deictiur a suꝑ¬
nis. Ex hi autẽ mala grania ĩslent᷑
generari s qui ꝑfeste uicia cauere de¬
sid̾at non solum studet ur ea que ꝑ
uiuere et bonum exemplũ dare et aliis
de monstrare nõ conuenit talia agere
unde qͥs possit ł malam suspitione hr̃e.
ficere possint ad eas excuciendas ne tin¬
co reponi sub uo custode uel pluribus
riam neglecte a tineis corrumpant᷑ si
ipsam uestem qͣm ht̃ in proprium seha¬
bere crederet.Si ĩ proprio loco gͥ repon̾e
liceret. Huic autem sĩe uidentur ũba
cõcordare que secunt᷑. Ait eñ. Et si fĩ po¬
test ad uos non ꝑtineat qd̃ uob̃ iudum̃¬
tum pro tempoꝵ congiuentia profera¬
tur utrum hoc recipiat imusquisq ꝙ
deposuerat an aliud ꝙ alt̾ hũerat dũ

Expanded text:
cultas, inquit, litteras et sudariola et cultas, inquit, litteras et sudariola et crebra munuscula sanctus amor non habet. Quisquis talibus delectatur, magna vanitate seducitur. Et quo plus delectatur infimis, eo amplius ejicitur a supernis. Ex hujusmodi autem mala gravia solent generari. Sed qui perfecte vitia cavere desiderat, non solum studet ut ea quae per vivere et bonum exemplum aliis demonstrare, non convenit talia agere, unde quis possit vel malam suspicionem haberficere possint ad eas excutiendas ne a tin reponi sub uno custode vel pluribus, riam neglectae a tineis corrumpantur. ipsam vestem quam habet, in propriam se habere crederet, si in proprio loco sibi reponere liceret. Huic autem sententiae videntur verba concordare, quae sequuntur, ait enim: Et si fieri potest ad vos non pertineat, quod vobis indumentum pro temporum congruentia proferatur; utrum hoc recipiat unusquisque, quod deposuerat, an aliud, quod alter habuerat; dum