comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nebunt ex ccrio tractabit. Loci cc̃es ert̃
aut inutili. aut uth fateat᷑. q̃ rat tñ
aliqͣm defensiõm. ⁊ fti inutilitatem
aut turpitudinẽ cum ĩ dignacõe ꝓfre̾.
Defensoris .n. nlłm fcm̃ in utile. n tpe.
n itẽ utile. n hostestum putari oꝑte̾.
nͥ quo aĩo. qͦ tp̃r. qͣ de cã fcm̃ sit: intelli¬
gatur. Qͥ locus iͣ coĩs ẽ ut bñ tͣitatus
i hac cã magno ad ꝑsuadend̾ mom̃¬
to fut᷑us sit. Et alt̾ locus ꝑꝙ̃ magna
cum amplifica cõne bñficii magͥtu¬
ciendi cã ꝑ idem tp̃t accidisset.Rela¬
cõ cͥminis ẽ cum reus id ꝙ arguitur ꝯ¬
fessus alt̾us se inductum peccato u¬
re fecisse demonstrat. Ea ẽ hiꝰ horaciꝰ
cccisis tribo curiatib ⁊ duob amissis
fr̾ib domũ se uictor recepit. istũ aĩad¬
u̾tit sororem suam de frũm morte ñ
laborantem. sponsi aũ nͣ applłantẽ
identidem curi atis cum geraitu. ⁊ la¬
mentacõne indigne passus u̾ginem
occidit. accatutr. Intencõ ẽ. In uiria

Expanded text:
nebunt, ex contrario tractabit. Loci communes auaut inutili aut utroque fateatur, quaerat tamen aliquam defensionem, et facti inutilitatem aut turpitudinem cum indignatione pro- ferre; defensoris est, nullum factum inutile neque turpe neque item utile neque hones sit, intellegatur; qui locus ita communis est, ut bene tractatus in hac causa magno ad persuadendum momento futurus sit; et alter locus, per quem magna cum amplificatione beneficii magnituciendi causa per idem tempus accidisset. Relatio criminis est, cum reus id, quod arguitur, confessus alterius se inductum peccato iure fecisse demonstrat. ea est huiusmodi: Horatius occisis tribus Curiatiis et duobus amissis fratribus domum se victor recepit. is animadvertit sororem suam de fratrum morte non laborantem, sponsi autem nomen appellan- tem identidem Curiatii cum gemitu et lamentatione. indigne passus virginem occidit. accusatur. intentio est: iniuria
Abbreviated transcription (Latin):
bis posita sit ħ cã.G. fl aminiꝰ is qui
con sul.R.p. iale gessit bello puinco
ẜo cum tribunꝰ plebis eẽt. in uito sena¬
tum. ꝑ sedicõm ad ppłm legem agͣri ã
ferebat. hunc p̃r suus ꝯilium plebis
tatem ne minu̾it. Racõ in filium ẽ
qͣm hebam põttatem ea sum usus. Rõ¬
uis in firmacõ. at eͥ quia prĩa põttate
iestatem. qͥ in tribunitiam põttatem.
tanobis danda s̃. Om̃ib a̾ ꝑtib uilibͤ¬

Expanded text:
nobis posita sit haec causa: C. Flaminius, is qui consul rem male gessit bello Punico secundo, cum tribunus plebis esset, invito senatium per seditionem ad populum legem agrariam ferebat. hunc pater suus concilium plebis  est: maiestatemne minuerit? ratio: in filium enim quam habebam potestatem, ea sum usus. rationis infirmatio: at enim, qui patria potestate, iestatem, qui in tribuniciam po- testatem ta nobis danda sunt. omnibus autem partib
Abbreviated transcription (Latin):
in sili̾ excusacõne nõ sit ignoratum
⁊ ꝯtencõne mag̾ ilł ignostend̾ fuisse¬
⁊ ex de lib̾acõms ꝑtibo turpe. aut ĩuti¬
le eẽconçedi eam rem q̃ ab adu̾sario
ꝯmissa sit ꝑmagnũ eẽ ⁊ magno fu
uti. max̃ autẽ ĩ uoluntate defendẽda
ꝯmorabrͣ ⁊ ĩ ea readaugenda q̃ uolũ¬
tati fu̾it impedim̃to. ⁊ seplus qm fe¬

Expanded text:
sit ignotum, et contentione, magis illis ignoscendum fuisse, et deliberationis partibus, turpe aut inutile esse concedi eam rem, quae ab ad- versario commissa sit: permagnum esse et magno fu- uti; maxime autem in voluntate defendenda com- morabitur et in ea re adaugenda, quae voluntati fuerit inpedimento; et se plus, quam fe
Abbreviated transcription (Latin):
faciant oĩo uid̾m nullum futurum.
Postea demrãbit᷑. nͨ si iudicõ quidẽ illa
dampnata eẽt inꝙͣ id cͥimen ab reo ꝯfãt᷑
potuisse hunc ip̃m de illa suppliciũ su¬
m̾e. Q rͣe eẽ indignũ eũ qͥ nͨ de dãpnata
ꝗdẽ penas ip̃e sum̾e potuiss de ea sup¬
plitium sumpsisse. q̃ nͨ adducta quidẽ
sit inuid̾m. Deuĩ postulabit ut legem
q̃ lege fec̾it ꝓferat. Denĩ qm̃ ad̾m incõ¬
tenuaretur. ab acc̃atore qͣm max̃. sit ĩ
ħ gn̾e oꝑtebit. illius culpam in quẽ
cͥmen tñsfe̾tur. cum hꝰ maleficõ qui se
iure fecisse dicat ꝯꝑare. Postea demon¬
strandum ẽ nõ ẽẽ illud eius moĩ ut ob

Expanded text:
faciant, omnino iudicium nullum futurum. postea demonstrabitur, ne si iudicio quidem illa damnata esset, in quam id crimen ab reo conferatur, potuisse hunc ipsum de illa supplicium sumere; quare esse indignum eum, qui ne de damnata quidem poenas sumere ipse potuisset, de ea supplicium sumpsisse, quae ne adducta quidem sit in iudicium. deinde postu- labit, ut legem, qua lege fecerit, proferat. deinde quem- admotenuaretur ab accusatore quam maxime, sic in hoc genere oportebit illius culpam, in quem crimen transferatur, cum huius maleficio, qui se iure fecisse dicat, comparare. postea demonstran- dum est non esse illud eiusmodi, ut ob
Abbreviated transcription (Latin):
strãdit. ut honore pociꝰ aliqͤ qm ullo
suppl̃cõ dignus ẽẽ uideat᷑. De inde ce¬
tis ꝓferre quib maiora delit a ꝯcessa
suit. ac młtum ꝓ ficiet si se iniẜ̃icor¬
dem in põitate ꝓpensum ad ignosten
erit extenuand̾. ut q̃ͣm minimũ offũ¬
isse uideat᷑. ⁊ ant tpͣe. aut ĩutile demõ¬
stnͣdum. tali de hõie supplicũ. sum̾e De¬

Expanded text:
o supplicio dignus esse videatur; deinde ceteros proferre, quibus maiora delicta concessa sint. ac multum proficiet, si se misericordem in potestate, propensum ad igno- sceerit extenuandum, ut quam minimum obfuisse videatur, et aut turpe aut inutile demonstrandum tali de homine supplicium sumere. de
Abbreviated transcription (Latin):
demr̃abitur inuiria. ut nõ m̃o uiro bo¬
isse tolleranda. De inde ita ꝑspicua. ut
ne ab ip̃o quidẽ qͥ fecisset indubiũ uo¬
caretur. Deĩ eiꝰmoĩ ut ĩ eam is max ͤ
rͦtum. ñ tam fu̾it honestum in iud̾m
illam rem ꝑuenire qͣm eo modo atq ab.
eo uindicari qũo ⁊ a quo fu̾it umdica¬
ta. Pꝰoa sic rem fuisse a ꝑtam ut iud̾m
de ea re si̾ nͥl attinu̾it. atq ħ demr̃an d̾¬

Expanded text:
demonstrabitur iniuria, ut non modo viro boisse tole- randa; deinde ita perspicua, ut ne ab ipso quidem, qui fecisset, in dubium vocaretur; deinde eiusmodi, ut in eam is maxime rectum, non tam fuerit ho- nestum in iudicium illam rem pervenire, quam eo modo atque ab eo vindicari, quo modo et ab quo sit vindicata; postea sic rem fuisse apertam, ut iudicium de ea re fieri nihil adtinuerit. atque hic d
Abbreviated transcription (Latin):
lites eẽnt nͥ ad hãc pactõm uenissũt
utrum sacius fu̾it ꝑiremibtes an ad
lib̾acõnis qiͣ aliqͣm in consulta cõm res
ueniat tͣctari oꝑtebit. Defensor aũt
quib in locis ab acc̃atore alie ꝯ stc̃es
erunt inducte. in hiis ip̃e qͦ ex hiis dez¬

Expanded text:
ent, nisi ad hanc pactionem venissent, utrum satius fuerit perire milites, an ad liberationis, quasi aliquam in consultationem res veniat, tractari oportebit. Defensor autem, quibus in locis ab accusatore aliae constitutiones erunt inductae, in iis ipse quoque ex isde
Abbreviated transcription (Latin):
tuere nõ o. Iudicacõ ẽ cũ sũme uͥttis
concelebnͣde cã. graii de grans et̾num ĩ¬
uniciciarum monim̃tum statu̾nt. rͨte¬
straremus. Nam si eam sb̾ posuissemꝰ qͣ
fortasse usi q̃. Non .n. uiste n pie bellũ
gessistis. in relacõm cͥmnus dil abe̾m᷑.

Expanded text:
tuere non oportet. iudicatio est: cum summae virtutis concelebrandae causa Graii de Graiis aeternum inimicitiarum monu- mentum statuerunt, recteosceretur. nam si eam subpo- suissemus, qua fortasse usi sunt: non enim iuste neque pie bellum gessistis, in relationem criminis de- laberemur,
Abbreviated transcription (Latin):
t᷑pissimo fed̾e summe religionis delire
ꝯuenit. Iudicacõ ẽ. cum is qui põttatis
religione int̾fu̾it dedendus nesit ho¬
tib ñ ne. ħ genus cãe a suꝑiori ħ dif¬
sert. ꝙ in illo ꝯcedit se reus oꝑtiusse
fac̾e id ꝙ fł dicat acc̾ator oꝑtursse. s
alicui rei aut hõi cãm attribun.q̃ uo¬

Expanded text:
turpissime foedere, summae religionis dedi te convenit. Judicatio est: Cum is qui potestatis religione interfuerit, dedendusne sit hostibus nec ne? Hoc genus causae cum superiori differt, quod in illo concedit se reus, oportuisse facere id quod fieri dicat accusator oportuisse; sed alicui rei aut homini eam causam attribuit,
Abbreviated transcription (Latin):
dum. hiꝰ ex oet̾a diligencia. ex aũ fcis
aut dc̃is. atq ħ ip̃i utile fuisse fac̾e.
mutile autẽ nõ fac̾e. ⁊ cet̾a uita fuis
ut hac eadem re.si q̃stor mortuus ẽẽt¬
⁊ idcirco legatis pecuma data nõ ẽẽt
accacõne alt̾ius. ⁊ culpe depulsione dẽp¬

Expanded text:
di: ex cetera diligentia, ex ante factis aut dictis; atque hoc ipsi utile fuisse facere, inutile autem non facere, et cum cetera vita fuissin hac eadem re, si quaestor mortuus esset et idcirco legatis pe- cunia data non esset, accusatione alterius et culpae depulsione demp
Abbreviated transcription (Latin):
utͥs aut ⁊̃ om̃ib si płes ambigent. iusex
consuetudine uenisse. Post a aꝓpbata q̃¬
dam. aut a coniuetudine. aut a u̾o utilia
uisa legib eẽ firmata. ac nͨ quidẽ uis eẽ
ur᷑. ꝙ nob̾ nõ opinio. s quedã ĩnata ius
afferat. ut religiõm. pietatem. gr̃am. ui¬
dicacõm. ob ẜuanciam. u̾itatẽ. Religi¬
onem eam que in metu. ⁊ cerum oma d̾orũ
sit appłłant. Pietatem q̃ erga prĩ am
aut ꝑentes.aut aliq sangͥne comunciqs

Expanded text:
utrisque aut etiam omnibus, si plures ambigent, ius excon- suetudinem venisse; post autem adprobata quaedam a consuetudine aut vero utilia visa legibus esse fir- mata; ac naturae quidem ius esse, quod nobis non opinio, sed quaedam innata vis adferat, ut religionem, pietatem, gratiam, vindicationem, observantiam, veri- tatem. religionem eam, quae in metu et caerimonia deorum sit, appellant; pietatem, quae erga patriam aut parentes aut alios sanguine
Abbreviated transcription (Latin):
uistum putat᷑. ut ure pr̃are dicatur.
Pax ꝙ int̾ oñs equabile ẽ. Iudicatum
de quo iam añ sñam alicuiꝰ. aut aliqͦꝵ
constitutum ẽ. Iam iura łua ex legi¬
bus agnosti oꝑtebit. hiis gͦ ex ꝑtibus
iuris. quicqͥd. aut ex ip̃a re. aut ex siłi
aut maiore. aut minore nasti in debit᷑¬
quis attend̾e. atq elic̾e ꝑ temptando un¬

Expanded text:
iustum putatur, ut iure praestare dicatur; par, quod in omnes aequabile est; iudicatum, de quo iam ante sententia alicuius aut aliquorum con- stitutum est. iam iura legitima ex legibus cognosci oportebit. his ergo ex partibus iuris, quod cuique aut ex ipsa re aut ex simili aut maiore minoreve nasci videbitur, attendere atque elicere pertemptando un
Abbreviated transcription (Latin):
s̃ due. qͣrum alt̾am ab solutamr assump¬
tuiam alt̾am noĩamꝰ. ab soluta ẽ q̃
ip̃a in se nõ ut negotialis implicite. ⁊ ab¬
scon dite. s patenciꝰ. ⁊ expedicius rectiz
bani la cedemonios bello suꝑassent.⁊

Expanded text:
sunt duae, quarum alteram absolutam, adsumptivam alteram nominamus. Absoluta est, quae ipsa in se, non ut neg- otialis implicite et abscondite, sed patentius et expedi- tius recti et bani Lacedaemonios bello su- peravissent et
Abbreviated transcription (Latin):
ciciarum obẜuanciam teneat. Uindica¬
cõnem ꝑ qͣm uim. ⁊ ꝯtumeliam defendẽ¬
do. aut ulciscendo ꝓpulsamus a nob̾. ⁊ a
nr̃is qui nob̾ cari ẽẽ debeanti ⁊ ꝑ qͣm poc̃a
punimus Obsuanciã ꝑ qͣm etate aut
sapĩa. aut honore. aut aliqͣ dignitate
añcedentes uen̾am᷑. ⁊ colimus. uita¬

Expanded text:
citiarum ob- servantiam teneat; vindicationem, per quam vim et contumeliam defendendo aut ulciscendo propulsamus a nobis et nostris, qui nobis cari esse debent, et per quam peccata punimur; observantiam, per quam aetate aut sapientia aut honore aut aliqua dignitate antecedentes veremur et colimus; verita
Abbreviated transcription (Latin):
u̾sant᷑. ⁊ auulgari intelligñcia remo¬
cõra sunt. ad siłitudmẽ uͭo aliqͣm aut
ad rem amplificandam sepe s̃ infenda.
Con suetudinis a̾ uis ẽẽ putat᷑ ĩdꝙ uo
luntate oĩum sine lege uetustas ꝯpba¬

Expanded text:
versantur et a vulgari intellegentia remotiora sunt; ad similitudinem vero aliquam aut ad rem amplificandam saepe sunt inferenda. consuetu- dine autem ius esse putatur id, quod voluntate omnium sine lege vetustas comproba
Abbreviated transcription (Latin):
ex ꝯꝑacõne. ⁊ relacõe cͥmiuis in hãc
quoq cãm ꝯueuire pot̾unt. accãtor
a̾ illuꝰm cuiꝰ culpa id fcm reꝰ clicet. pͥm̃
accuset culpam ꝑtin̾e. Postea dicet
deliq̃rit. seꝑatun illum sicut hũc ac¬
cusari oꝑtere. ⁊ nõ cum hꝰ defensione
ꝯuingi illius aco̾acom. Defensor a
cũ ⁊ cet̾a siqua si ex aliiꝰ incid̾it con¬
stitucõib ꝑ tractarit. de ip̃a retnat̾e
sic argum̃tabrͣ. pͥmũ cuiꝰ accidit cul
accidiss. oñdet se aut ũ potiusse. aũ
nõ debusse id fac̾e ꝙ acc̃ator dicat
optuisse. Ꝙ ñ pot̾uit ex utilitatis ꝑ¬
tib in quib ẽ ncc̃itudinis us in pli¬
cata demon strabitur ꝙ nõ deb̾uit
ex honestate ꝯsiderabrͣ. deutroq dis¬
tuctius in delib̾atiuo gen̾ e dicetur.
Dem̃ omĩa fra eẽ a reo que in ip̃ius

Expanded text:
one criminis in hanc quoque causam convenire poterunt. Accusator autem illum, cuius culpa id factum reus dicet, primum accuset, culpam pertinere. postea dicet deliquerit, separatim illum sicut hunc accusari oportere et non cum huius defensione coniungi illius accusationem. Defensor autem cum cetera, si qua ex aliis incident constitutionibus, pertractarit, de ipsa remotione sic ar- gumentabitur: primum, cuius acciderit culpaccidisset, ostendet se aut non potuisse aut non debuisse id facere, quod accusator dicat oportuisse; quid potuerit, ex utilitatis partibus, in quibus est necessitudinis vis implicata, demonstrabit quid debuerit, ex honestate considera- bitur. de utroque distinctius in deliberativo genere dicetur. deinde omnia facta esse ab reo, quae in ipsius
Abbreviated transcription (Latin):
mati ꝯͣ p̾sto fu̾it. ⁊ cuidã equiti rõano
ꝗdam ex armatis resist̾e̾ti gladio ma¬
nũ p̾cidit. agit is cuiꝰ uanus p̾cisaiest
ĩiuriaꝵ. pꝰtulat is qͥ cum agit᷑ ap̾tore
excepcõm exͣ qͣm ĩ reuin capitis p̾uidi¬
cium fiat. hͥ is qui agit iud̾m purũ
pꝰtulat. ille qui cũ agitur exceppõm

Expanded text:
a praesto fuerunt et cuidam equiti Romano quidam ex armatis resistenti gladio manum praecidit. agit is, cui manus praecisa est, iniuriarum. postulat is, quicum agitur, a praetore exceptionem: extra quam in reum capitis prae- iudicium fiat. hic is, qui agit, iudicium purum postulat; ille, quicum agitur, exceptionem
Abbreviated transcription (Latin):
daciam. ⁊ crudelitatem indignacõ. a
defensore in eius ꝙ̃ ultus sit audatiã
audaciam sui cum q̃one. rem ñ ex no
ꝗd mali futurum sit. aut ex inuria.
aut ex steł⁊ alicuiꝰ. nͥ tanta. ⁊ tam ꝑspi¬
cua audaciaab eo cuiꝰ famã. atitad
dim ouetur.Id fit biꝑtito. Nam tũ cã
tum ip̃a res remouetur. Cã remo cõis¬
ħ nob̾ exͦ. fit. Rodii qͦꝯdam legarunt
athenas legatis q̃stores sumptum ꝙ̃
oꝑtebat dari nõ decłunt legati ꝓ feti
ñ sunt. a cc̃antur. Intencõ ẽ ꝓficisci
oꝑtuit. Depulsio ẽ. nõ oꝑtuit. Qõ ẽ
cacõ.cum is qui legati erant sumptꝰ
qui debebatur depublico nõ daretur.

Expanded text:
daciam et crudelitatem indignatio. ab defensore, in eius, quem ultus sit, audaciam cum sui conquestione; rem non ex nomri oportere; quid mali futurum sit aut ex iniuria aut scelere alicuius, nisi tanta et tam perspicua audacia ab eo, ad cuius famam aut ad de- movetur. id fit bipertito; nam tum causa, tum res ipsa removetur. causae remotioni exemplo sit: Rhodii quosdam legarunt Athenas. Legatis quaestores sumptum quem oportebat dari, non dederant; legati profecti non sunt. Accusantur. Intentio: Proficisci oportuit. Depulsio: Non oportuit.catio est: cum iis, qui legati erant, sumptus, qui de- bebatur de publico, non daretur,
Abbreviated transcription (Latin):
isse. ħ ã ip̃m genꝰ erit eo sirmiꝰ. si eo
ip̃o ingn̾e qͦ arguetur. integ̾añ fu¬
isse demrãbitur. ut si cũ auariciecã
fecisse arguat᷑. minime oĩ inuita pe¬
cume cupidꝰ fuisse doceat᷑. ħͥ illa magͣ
erit auiciis remotissimꝰ. eam cãm pu¬
tare q̃ hõies audaces ĩ fraudẽ raꝑe so¬
leat. Castissimũ qͦ hõiem ad pcand̾
potuisse impelłe. aut ĩiquũ ẽẽ ⁊ opti¬
mo cuiq ꝑncõsissimũ nõ uitã hones

Expanded text:
isse. hoc autem ipsum genus erit eo firmius, si eo isse. hoc autem ipsum genus erit eo firmius, si eo ipso in genere, quo arguetur, integer ante fuisse demonstrabitur: ut si, cum avaritiae causa fecisse arguatur, minime omni in vita pecuniae cupi- dus fuisse doceatur. hic illa magna erit omni a vitiis remotissimus, eam causam putare, quae homines audaces in fraudem rapere soleat, castissimum quoque hominem ad pec- candum potuisse inpellere; aut: iniquum esse et op- timo cuique perniciosissimum non vita
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ q̃m hortandi ui dices erunt. Ut uete
ta spectari. s suꝑiorem uitam ex hac
re inpbari. aut põttatẽ añ pcandi
ñ fui̾sse. aũ cãm. aut si ħ dicinõ pote¬
runt. dñdum erit illd̾ extrenũ ñ eẽ¬
mirum si nc̃ pͥmũ deliq̃rit. Nã ncc̃e
ẽ eũ qͥ uelit pͤcare alñ pͥmũ delinq̃re.
sin uita añ acta ignorabitur ħ loco
mentis acc̃acõm statun confirmare
oportebit. De defensore.¬
Efensor ã pͥmũ si pot̾it debebit uitã
eius qui insimulabit᷑ qm̃ honestis¬
simã demonstrare. Id faciet si oñ det
aliq̃ eiꝰ nota.⁊ cõia officia. Ꝙ gñs in
eo cũ magno aliquo labore.aũꝑiculo
aut utͣq re cum noc̃e nõ ẽẽt officii cã
Deiĩ senicħ deliquisse. ulł̃a cupidi¬
tate impeditum ab offõ recessisse ꝙ
eo ꝯfirmatꝰ erit si cũ põttas ĩpune a d
faciendi uimꝰ honeste fuisse dicetur
uoluntas ei faciendi demr̃abit᷑ ab fu¬

Expanded text:
per quem hortandi iudices erunt, ut veterper quem hortandi iudices erunt, ut veterta spec- tari, sed superiorem vitam ex hac re inprobari, et aut potestatem ante peccandi non fuisse aut causam; aut, si haec dici non poterunt, dicendum erit illmirum, si nunc primum deliquerit: nam necesse esse eum, qui velit peccare, aliquando primum delinquere. sin vita ante acta ignorabitur, hoc lomentis accusationem statim confirmare oportebit. Defensor autem primum, si poterit, debebit vitam eius, qui insimulabitur, quam honestissimam demon- strare. id faciet, si ostendet aliqua eius nota et com- munia officia; quod genus in eo cum magno aliquid labore aut periculo aut utraque re, cum necesse non esset, officii causa denique si nihil deliquisse, nulla cupiditate in- peditum ab officio recessisse. quod eo confirmatius erit, si, cum potestas inpune aliquid faciendi minus honeste fuisse dicetur, voluntas a faciendo demon- strabitur afu
Abbreviated transcription (Latin):
buta. facile erit ude̾. ⁊ ꝗd afferant
bacõne hoĩs uti. Nam cã fc̃i ꝑum fu̾m
itudiuis ht̃ nͥ añis euis qͥ in simulatur
in eam suspicõm adducaturut a tali
culpa ñ uideat᷑ aborruisse. ut .ii. am¬
peccarit nõ int̾cessit sic cãm pectatũ
guit ex añ fc̃is acc᷑ator imꝓbare de be
tus sit Si id nõ potu̾it. s iqͣm in siłem
ptasse. aut ĩ eq̃ magna re. aut ĩmaiore.
aut ĩminore. ut si quidẽ petuma dicat
inductum fecisse. possit demonstrart
aliqͣ in re eius aliꝗd fcm auarũ. Itẽ
in oĩcã. nam aut uictũ. aut studiu.
dicet ad uing̾e. atq ex dispari qͦ gnͣe
cisse ⁊ auarum eum qm̃ actuses demon
strare ñ possit. aliis affinẽ uiciis esse
doceas. ut ex ea re nõ ẽẽ nurand̾ qui ĩ
illa re turpiꝯ. aut cupidꝰ. aũ petulãs
fu̾it. Hac qͦ in re eum deliquisse. Qnͣ
eius tocius ẽ defensionis dinumitũ.
siulłi affiuis pot̾it uicio reꝰ añ adiu¬
isso demonstrari. Lotus in ducet᷑ ille

Expanded text:
buta, facile erit videre, ecquid afferant obatione hominis uti. nam causa facti parum fir- mitudinis habet, nisi animus eius, qui insimulatur, in eam suspicionem adducitur, uti a tali culpa non videa- tur abhorruisse. ut enim anpeccaret, non intercessit, sic causam peccati guit, ex ante factis accusator inprobare debebitus sit; si id non poterit, si quam in similem peccasse aut in aeque magna re aut in maiore aut in minore, ut si qui, quem pecunia dicat inductum fecisse, possit demonstrare aliqua in re eius aliquod factum avarum. item in omni causa naturam aut victum aut studium dicet, adiungere atque ex dispari quoque genere cisse et avarum eum, quem accuses, demon- strare non possis, aliis adfinem vitiis esse doceas, et ex ea re non esse mirandum, qui in illa re turpis aut cupidus aut petulans fuerit, hac quoque in re eum deliquisse. quaneius totius est defensionis deminutum. si nulli affinis poterit vitio reus ante admisso demonstrari, locus inducetur ille,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯmodiꝰ potu̾it fi. uł a fortuna adiũs
li adiutore. facultas fuisse faciendi
ñ ur᷑. ħ mõ. s̃i diligñt̾ attendamꝰ apta
int̾ se eẽ intelligimꝰ. ħ q̃ negociiꝰ. ⁊ il¬
laq̃ ꝑsonis s̃ attributa. ħ n facile est

Expanded text:
commodius potuerit fieri vel a fortuna administa, adiutores desint, facultas fuisse faciundi non videtur. hoc modo si diligenter attendamus, apta inter se esse intellegimus haec, quae negotiis, et illa
Abbreviated transcription (Latin):
scĩa laborarent. ac si par. in nob̾ hꝰ ar¬
tis atq ĩ illo picture scĩa fuiss. foxtaᷤᷤ¬
semag̾ ħ in suo gn̾e opꝰ nr̃m. qͣm ille ĩ
suapictura nobił eniteret. Ex in aiori
eñ copia nob̾ qͣm illi fint exer plorũ
t̾es quidem scͥptores artis us apͥncipe
illo atq ĩ uñtore tisia repetitos unũ ĩ
litũ ꝯduxit aristotiles. ⁊ noĩatim cuiꝰ
p̃cepta Magͣ ꝯquisita cura ꝑ spicue cõ¬
reu̾tantur. atq ħͥ ꝗdem ip̃e ⁊ sese ip̃m
nob̾. ⁊ eos qͥ añ fu̾ant in medio posuit
ut cet̾os. ⁊ se ip̃m ꝑ se ꝯgͦsc̾e̾mus. ab ħ¬

Expanded text:
scientia laborarent. ac si par in nobis huius artis atque in illo picturae scientia fuisset, fortasse magis hoc in suo genere opus nostrum quam illius in suo pictura nobilis eniteret. ex maiore enim copia nobis quam illi fuit exemplorum teres quidem scriptores artis usque a prin- cipe illo atque inventore Tisia repetitos unum in lo- cum conduxit Aristoteles et nominatim cuiusque prae- cepta magna conquisita cura perspicue conrevertantur. atque hic quidem ipse et sese ipsum nobis et eos, qui ante fuerunt, in medio po- suit, ut ceteros et se ipsum per se cognosceremus; ab
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃ius ẽ negotii gestio ꝑtͣctanda. Nam ħ
inloco nob̾ ẽ expositum. ħ gͦ ingnͣe spͨ.¬
tabit᷑. locus. tp̃c. ccc̃o. facultas quorũ
ceptis explicata ẽ. Qrͣ neaut hͥ ñ amo¬
tp̃r longraqurtas. ĩ ccc̃one ꝯmoditas.
ad faciend̾ y donea q̃ facultate copia.

Expanded text:
ipsius est negotii gestio pertrac- tanda. nam hoc in loco nobis est expositum. hoc ergo in genere spectabitur locus, tempus, occasio, facultas; quorum ceptis explicata est. quare, ne aut hic non admotempore longinquitas, in occasione commoditas ad faciendum idonea, in facultate copia
Abbreviated transcription (Latin):
ad tp̃t fingi. n ullo mõ mutari pꝰ sit
fac̾e uid̾m. Sin q̃ ĩ aũ acta uita ali¬
q̃ turpitu dines erunt. aut fło uenis¬
se in eam existimacõm dicet᷑. ⁊ ex ali¬
quoꝵ ĩuiclia. obtrecta cõe. aut fła opi
nione. aut inp̾dencie ncc̃itudini. aut¬
ꝑ suasioni adolestãcie. aut alicui nõ
malicõse aĩ affectõni attribuent᷑ aut
uullo mõ intetpͣitudo aut in famia le¬
niripot̾it or̃one. negare oꝑtebit. deui¬
ta euis. ⁊ demorib q̃ri. s de eo cͥmine de
qͦ arguat᷑. qrͣ añ stĩs omissis illd̾ qd̾ in¬

Expanded text:
ad tempus fingi neque ullo modo mutari possit, facere iudicium. sin autem in ante acta vita aliquae turpitudines erunt: aut falso venisse in eam existimationem dicetur ex aliquorum invidia aut obtrectatione aut falsa opi- nione; aut inprudentiae, necessitudini, persuasioni, adulescentiae aut alicui non malitiosae animi af- fectioni attribuentur; aunullo modo vitae turpitudo aut infamia leniri poterit oratione, negare oportebit de vita eius et de moribus quaeri, sed de eo crimine, quo de arguatur; quare ante factis omissis ill
Abbreviated transcription (Latin):
aliis culpam dimouebit. defensoris lo¬
cis utet᷑. sicut hiis locis ꝗ accãtori dati qͣ.
utet᷑ reus cũ in alios abse cͥmea nult
xpsona a̾ aut ꝯiectura capietur. si hre
res que ꝑsonis attribute s̃ diligñt̾ cũsi¬
d̾abuntur qͣs om̃s in po libro exposur. ꝰ.
Nam ⁊ de noĩe ñ numꝙͣ aliqͥd suspicõns
intelligatur o. De hoĩs .n. c̾to. ⁊ꝓpͥoͥuo
cabulo agit᷑. ut si dicamꝰ idcͥco aliq̃m
caldum uocari ꝙ tem̾ario. ⁊ rep̃ntino cõ¬
silio sit. aut si ea re hõib g̾ros in pitis

Expanded text:
aliis culpam demovebit, defensoris locis utetur, sic iis locis, qui accusatori dati sunt, utetur reus, cum in alios ab se crimen volet sona autem coniectura capietur, si eae res, quae personis adtributae sunt, diligenter considera- buntur, quas omnes in primo libro exposuimus. nam et de nomine nonnumquam aliquid suspicionis intellegacabulo agitur—, ut si dicamus idcirco aliquem Cal- dum vocari, quod temerario et repentino consilio sit; aut si ea re hominibus Graecis inperitis
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃m a defensore laudat᷑. aut faciẽd̾
g̾e. Id fi̾ pot̾it si demr̃abr̾ honestius.
utilius magͣ nccͣm fuisse illd̾ ꝙ uita¬
rit reus qͣm illd̾ ꝙ fet̾it. Honesti aũt
ptis cognoscetur. Denĩ oꝑtebit ip̃am

Expanded text:
m ab defensore laudatur aut faciendumgere. id fieri poterit, si demonstrabitur honestius, utilius, magis necessarium fuisse illud, quod vitarit reus, quam illud, quod fecerit. honesti autemp- tis cognoscetur. deinde oportebit ipsam
Abbreviated transcription (Latin):
pa cum ĩ dignacõne augeat᷑. pt᷑ erit
in firmata adu̾sarioꝵ descpͥ cõ. Ea
a̾ ufirmabitur. si falsa demonstra¬
bitur. ħ ex opĩone hõium sumetur.
cũ qm̃adm̃. ⁊ quib in reb hoĩes in
ꝯsuetudine scribũdi. aut ẜmocinan¬
di eo u̾bi uti soleant ꝯsi d̾a̾bit᷑. Itẽ
infirim ab it̾ si tp̃is. aut ututił ẽẽ oũ¬
ĩꝯmoda ꝯsecuta sunt eo ꝯcesso õn¬
detur.qd a ex honestatis.⁊ utilitatis
ꝑtib sumetur. dequib in delib̾acõis
ut si q̃ ratur. fur sit an sacrilegꝰ. qr ua̾¬
sa ex pͥuato st̃a surripu̾t utendũ ẽ¬
rogare conet᷑. ut ⁊ faciat ꝙ uelit. ⁊ id
fensoris pͥmus locus ẽ. Itẽ noĩs breuis

Expanded text:
rit infirmanda ad- versariorum descriptio. ea autem infirmabitur, si falsa demonstrabitur. hoc ex opinione hominum sumetur, cum, quemadmodum et quibus in rebus homines in consuetudine scribendi aut sermocinandi eo verbo uti soleant, considerabitur. item infirmabitur, si turpis aut inutilis esse ostenincommoda consecutura sint eo concesso, ostendetur—id autem ex honestatis et ex utilitatis partibus sumetur, de quibus in deliberationis ut, si quaeratur, fur sit an sacrilegus, qui vasa ex privato sacra subripuerit, erogare cona- tus et faciat, quod velit, et id, fensoris primus locus est
Abbreviated transcription (Latin):
n effug̾e iello tũo poss. depactus ẽ cum
hostib ut arma. ⁊ inpedim̃ta uelu q̃ret
mlites educ̾et᷑. Itaq fecit armis. ⁊ impe¬
dimentis amissis p̾t̾ spem nlites ꝯ ẜua¬
uit. accꝰatur maiestatis. in currit huic
de finicõ. Snꝙs hunc locum deqͦ uł loqͥmͣ.
agimꝰ ꝯsid̾emus. ĩ tencõ ẽ. ñ oꝑtuit ar¬
ma ⁊ npedmm̃ta relinq̃re. Depulsio ẽ.¬

Expanded text:
 effugere ullo modo posset, depectus est cum iis, ut arma et inpedimenta relinqueret, milites educeret; itaque fecit; armis et in- pedimentis amissis praeter spem milites conservavit. accusatur maiestatis. incurrit huc definitio. sed nos hunc locum, de quo agimus, consideremus. intentio est: non oportuit arma et inpedimenta relinquere. de- pulsio e
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ sona. ex frõ ip̃o. ꝯiectura capienda ẽ.
Cã distribuit᷑ in ĩpulsiõm. ⁊ ĩ rõcinacõm.
Ipulsio ẽ q̃ sũ cogitacõne ꝑ qͣndam af
cum ꝯsilio. ⁊ cura nõ pot̾it. ⁊ id ꝙ fecit
impetu qͦdam aĩ pocius qm cogita cc̃e fec̾it.
⁊ ꝯsid̾ata aliquid faciendi. aut ñ facien¬
di excogita cõ ea d̾r int̾fuisse. Tum cu
aliquid faciendum. aut ñ faciend̾ c̾ta
ciscendi. si metus. si głe. si pecume. si de¬
niq ut oĩa gn̾atu ampłctam᷑. alicuiꝰ
retinendi. augñdi. adipistendi ue ꝯmo¬
di. aut ꝯͣ reiciendi. diminuendi diuitã¬
diue ĩꝯmodicã. Nam in hoꝵ genꝰ alt̾utr̃.¬

Expanded text:
ura capienda est. Causa tribuitur in inpulsionem et in ratiocinationem. inpulsio est, quae sine cogitatione per quandam affcum consilio et cura non potuerit et id, quod fecit, impetu quodam animi potius quam cogitatione fecerit. nsiderata faciendi aliquid aut non faciendi excogitatio. ea dicitur inter- fuisse tum, cum aliquid faciendi aut non faciendi certa ciscendi, si metus, si gloriae, si pecuniae, si denique, ut omnia generatim amplectamur, alicuius re- tinendi, augendi adipiscendive commodi aut contra re- iciundi, deminuendi devitandive incommodi causa. nam in horum gen
Abbreviated transcription (Latin):
cepta reꝑunꝰ. Ex hiis duab diu̾sis si¬
cut familiis. qͣrum alt̾a cũ u̾saretur ĩ
phia. ñ nullã rethorice qͦ artis sͥ curã
assumebat. Alt̾̃a uͣo om̃is in dñdi erat
studio ⁊ p̾cepõone oocupata. unũ ꝙ dã
ẽꝯflatum genus apostiorib qͥ ab ut̾s¬
ea q̃ ꝯmodeclici uidebant᷑. in duas ar¬
tes ꝯtułunt. quos ip̃a simł atq illos
suꝑiores nos nob̾ ꝙ̃ qͦ ad facultas tulit
ꝑe elig̾nda fu̾nt. qnͣto studio electa st̃¬
bit. Sin ã tem̃e. aliquid alicuiꝰ p̾t̾isse
aut ñ sat̾ elegant̾ secuti uidebim᷑. docti
imus. Non .n. ꝑum ꝯgnost̾e. s ĩ ꝑuo
cognito stulte. ⁊ diu ꝑ seu̾asse tinpe ẽ.¬
pp̃ ea ꝙ alt̾m cõi hõium infirmitate.
alt̾in singulari umꝰ cuiꝰq uicio ẽ attri¬
butum. Qxͣ nq ꝗdẽ sine ulla affirma¬
cõne simł q̃rentes clubitant̾ unũ ꝙq
dicemus. ne dum ꝑuulum ħ ꝯsequin¬

Expanded text:
diversis sicuti fa- miliis, quarum altera cum versaretur in philosophia, nonnullam rhetoricae quoque artis sibi curam assume- bat, altera vero omnis in dicendi erat studio et prae- ceptione occupata, unum quoddam est conflatum ge- nus a posterioribus, qui ab ute com- mode dici videbantur, in suas artes contulerunt; quos ipsos simul atque illos superiores nos nobis omnes, quoad facultas tulit,opere eligenda fuerunt, quanto studio electa sbit. sin autem temere aliquid alicuius praeterisse aut non satis eleganter se- cuti videbimur, docti imus. non enim parum cognosse, sed in parum cognito stulte et diu perseverasse turpe e quod alterum communi hominum infirmitati, alterum singulari cuiusque vitio est adtributum. quare nos quidem sine ulla affirmatione simul quaerentes dubitanter unum quicque dicemus, ne, dum parvulum consequ
Abbreviated transcription (Latin):
it̾ familiariꝰ fac̾e uellent. Qrͣ cũ ĩ eãdẽ
tab̾nam diu̾tessent simł cenare. ⁊ ĩ eod̾
loco sõpnũ caꝑe uolu̾nt. cenati discubu¬
erunt ibidem. Caupo ã nam ita dr̃ pꝰt
ĩuñtum cũ in alio maleficõ dep̾hengus
ladium pp̃ appõitum euagina eduxit᷑
⁊ illum alt̾ura occidit. nũmq abstulit.
gladium cruentum ĩuagnia recõcli¬
dit. ip̃e se ĩ lectum suũ recepit. Ille a̾ cuiꝰ
gladio cocisio erat fcã. młto añ lucem
surrexit. comitẽ illura suũ ĩ clamauit
semł. ⁊ sepiꝰ. Illum a sõpno impeditum

Expanded text:
 facere vellent. quare cum in eandem tabernam devertissent, simul ce- nare et in eodem loco somnum capere voluerunt. cenati discubuerunt ibidem. copo autem—nam ita dicitur post inventum, cum in alio maleficio deprehensus ladium propter adposi- tum e vagina eduxit et illum alterum occidit, nummos abstulit, gladium cruentum in vaginam recondidit, ipse se in suum lectum recepit. ille autem, cuius gladio occisio erat facta, multo ante lucem surrexit, comitem illum suum inclamavit saepius. illum somno inpeditum
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ demonstracõnib ꝗd honestum. Ĩ de¬
lib̾acõnib ut nos arbitrem᷑ ꝗ d hones¬
tum sit. ⁊ quid utile. Nam cec̾i utilita¬
tis mͦ finem iusuadendo. ⁊ dissiradendo
exponi oꝑt̾e arbitͣti s̃. Quoꝵ gͥ gn̾um¬

Expanded text:
in demonstra- tionibus, quid honestum, in deliberationibus, ut nos arbitramur, quid honestum sit et quid utile. nam ceteri utilitatis modo finem in suadendo et in dissuadendo exponi oportere arbitrati sunt. quorum igitu
Abbreviated transcription (Latin):
uexatus. cõi qͦ honore in morte caruit.
nem alicuiꝰ accomodes. quib aĩs eoꝵ
qui auduuit. ⁊ aliq̃m diłxerunt uehe¬
infirmitas. solitudo demon strat᷑. un¬
decimꝰ ꝑ qm̃ aut lib̾orum. aut ꝑentum.
aut sui corꝑis sepeliendi. aut alicꝰ eiꝰ mõi
rei ꝯmendacõ fit. Duodecunꝰ ꝑ qm̃ dis¬
iunctõ deploratur ab aliquo cum declu¬
cans ab eo qui cum libentissime iux̾is
aut aꝑente. filio fr̾e. familian. Tcuis
decimus per qm̃ cura in dignacõe ꝯq̃rim᷑¬
clientib. supplicib. Qrͣtus detimus
qͥ ꝑ obsecracõm sumit᷑ in qͦ orant᷑ mͦ illi
ꝯ q̃ri nos demrãmus. Sextus decimꝰ¬

Expanded text:
vexatus, communi quoque honore in morte caruit. nem alicuius accommodes, quibus animus eorum, qui audiunt et aliquem dilexerunt, veheinfirmitas, soli- tudo demonstratur. undecimus, per quem liberorum aut parentum aut sui corporis sepeliundi aut alicuius eiusmodi rei commendatio fit. duodecimus, per quem disiunctio deploratur ab aliquo, cum diducaris ab eo, quicum libentissime vixeris, ut a parente filio, a fratre familiari. tertius decimus, per quem cum indignatione conquerimclientibus, sup- plicibus. quartus decimus, qui per obsecrationem sumitur; in quo orantur modo illi, conqueri nos demonstra- mus. sextus decim
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ nͨ s̾ accributa. ad aliqm ꝯiecturam
faciendã ꝑtinebunt. Et exinctumł¬
re domestico uiuat. De fortuna
Tex fortuna sepe argum̃ tucõ nastit᷑
Cum ẜius an lib̾. petumosus an pauꝑ.
nobił an ignobilis. felpx. an iu felix

Expanded text:
 ad- tributa, ad aliquam coniecturam faciendam pertinebunt. et ex victu mure domestico vivat. et ex fortuna saepe argu- mentatio nascitur, cum servus an liber, pecuniosus an pauper, nobilis an ignobilis, felix an infelix,
Abbreviated transcription (Latin):
st̃ones ꝯtinebat. de inde ꝑtes oroĩs
tin eas om̃s omĩa p̾cepta. Qrͣ cũ
in eo decet̾is reb distinctiꝰ dictum
indiligñt̾ expositum ẽ. ħͥ tm̃ ip̃a ĩuẽ¬
ulla exorna cõne. ut exħ ĩuũta ip̃a ex

Expanded text:
tiones continebat, deinde partes orationis et in eas omnes omnia praecepta. quare cum in eo ceteris de rebus distinctius dictum indiligenter expositum est, hic tantum ipsa invenulla ex
Abbreviated transcription (Latin):
lacõnes. Nam ⁊ p̾toris excepcõnib mł¬
te excludunt᷑ actõnes ⁊ ita uis ciuile
hẽmus ꝯstitutum ut acã cadat is qui
santur. Ibi .n. ⁊ excepcõner postul ant̃¬
si qñ incidunt eiuꝯm õi s̃. ut ꝑ se miꝰ
hãnt firmitudinis. Confirmant᷑
a assumpta alia aliqͣ ꝯscõne. ut inqͦ

Expanded text:
ones. nam et praetoris excep- tionibus multae excluduntur actiones et ita ius civile habemus constitutum, ut causa cadat is, quisantur. ibi enim et exceptiones postulantsi quando incidunt, eiusmodi sunt, ut per se minus habeant firmitudinis, confirmentur autem assumpta alia aliqua constitutione:
Abbreviated transcription (Latin):
l ẽ si exͥ cã ũin eodem u̾sem᷑. pot̾it oñdi
h̾rditate uenisse. aut si illd̾ exͤmũ non
erit turpe ꝯced̾e. ut siqͥs cũ dix̾int adu̾sa¬
rii. aut insidias fac̾e uolursti. aũ ami¬
comorẽ gessisti. aut cupiditate datꝰ es.
amico se uiorem gessisse fateat᷑. De sim

Expanded text:
li causa, ut in eodem versemur, poterit ostendi hereditate venisse, aut si illud extremum non erit turpe concedere, ut si qui, cum dixerint adversarii: aut insidias facere voluisti aut amico morem gessisti aut cupiditate elatus es, amico se morem gessisse fateatur. Sim
Abbreviated transcription (Latin):
iuribo. ⁊ diguitate añ stet̾unt. atq hoẽs¬
tissimas ex gunnico c̾tamine iuctorias
domũ cum laudemaxima detułunt. Cũ
puoꝵ gͥ formas. ⁊ corꝑa magno hic oꝑe
miraretur. horum inꝗuit sorores sicat
ap̃ nos uͥgies. Qrͣ qua sint ille dignita¬
inquit ex ulis uͥgnib formosissimas
dum pnigo id ꝙ pollicitus sum uob̾ ut
mutũm simulacrũ ex aĩali exemplo u̾i¬
tas tñsferatur. Tum crotomate publi¬
co de consilio uͥgines unũ in locum con¬
dux̾unt. ⁊ pictori qͣs uellet eligñdi po¬
testatem ded̾unt. Ille a̾ qͥn delegit qͣꝵ

Expanded text:
viribus et dignitatibus antisteterunt atque honesviribus et dignitatibus antisteterunt atque honestissimas ex gymnico certamine victorias domum cum laude maxima rettulerunt. cum puerorum igitur formas et corpora magno hic opere miraretur: Horum, inquiunt illi, sorores sunt apud nos virgines. quare, qua sint illae dignitainquit, ex istis virgini- bus formonsissimas, dum pingo id, quod pollicitus sum vobis, ut mutum in simulacrum ex animali exemplo veritas transferatur. tum Crotoniatae publico de con- silio virgines unum in locum conduxerunt et pictori quam vellet eligendi potestatem dederunt. ille
Abbreviated transcription (Latin):
Rotomate quondã cũ floreͣnt
om̃ib copiis.⁊ in ytalia cũ in¬
pͥmis bt̃i niunarent᷑. templu
uinonis qd̃ religiosissime cole¬
bant eg̾giis picturis lccupletare uolue¬
runt .ta era cleoten ceuxin ꝙ tũ lõge
cunctis excelłe pictorib existumabatur. i¬
agno p̾cõ ꝯductum adhibu̾nt Is ⁊ tet̾as
nem remansit. ⁊ ut excellentem inuebrͥ
forme pulcͥtudinem muta ur se ymago
ꝯtin̾et helene se ping̾e suulatrũ uelle
dixit. Ꝙ cͦtomate qui eum młiebͥ in corpe
ping̃ndo płimũ aliis pr̃are sepe accepissit
libent̾ audierunt. Putau̾nt .n. si qͦ ĩ gn̾e
płimũ poss in eo magnoꝑe elaborasset.
eg̾gium ꝯͥ opꝰ in illo fano relicturum. N
tũ eq illa opinio fefellit. nam ⁊ zeuxis
illico q̃ sunt abhiis q̈s nam uͥgines for¬
mosas hr̃ent. Illi a statun hoĩem deduxe¬
runt in pal estram. atq ei puͣq cñd̾unt
ml̃to. magna p̾ditos digritate. Et enĩ
qͦdã tp̃r crotoniate młtum oir̃ab corꝑũ

Expanded text:
 cum florerent omnibus copiis et in Italia cum primis beati numerarentur, templum Iunonis, quod religiosissime colebant, egregiis picturis locupletare voluerunt. itaque Heracleoten Zeuxin, qui tum longe ceteris excellere pictoribus existimabatur, magno pretio conductum adhibuerunt. is et ceteras nem remansit, et, ut excellentem muliebris formae pulchri- tudinem muta in se imago contineret, Helenae pingere simulacrum velle dixit; quod Crotoniatae, qui eum mu- liebri in corpore pingendo plurimum aliis praestare saepe accepissent, libenter audierunt. putaverunt enim, si, quo in genere plurimum posset, in eo magno opere elaborasset, egregium sibi opus illo in fano relicturum. neque tum eos illa opinio fefellit. nam Zeuxis ilico quaesivit ab iis, quasnam virgines formosas haberent. illi autem statim hominem deduxerunt in palaestram atque ei pueros ostenderunt multos, magna praeditos dignitate. etenim quodam tempore Crotoniatae multum omnibus corporum
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm usueu̾it. Tcius detimꝰ locus ẽ sicum
iniuria. ꝯtumelia iuncta demon stratur.
ꝑ q̃m locum in suꝑbiam. ⁊ artoganciam.
odium ꝯcitatur. Qrͣtus decimus locus ẽ
ꝑ qm̃ petimus ab hiis qͥ audiunt. ut ad
suas res nr̃as ĩuirias refa̾nt. Si ad pũgs
ꝑtinebit. de lib̾is suis cogitent. Si ad i¬
ulieres de uxorib. si ad senes. de pentibꝰ
aut pr̃ibo. Qͥnͥtus decimꝰ locus ẽ ꝑ q̃m
dicunus ĩ unicis qͦ ⁊ hostibo eaq̃ nob̾ acci

Expanded text:
quam usu venerit. tertius decimus locus est, si cum iniuria contumelia iuncta demonstratur, per quem locum in superbiam et arrogantiam odium concitatur. quartus decimus locus est, per quem petimus ab iis, qui audiunt, ut ad suas res nostras iniurias referant; si ad pueros pertinebit, de liberis suis cogitent; si ad mulieres, de uxoribus; si ad senes, de patribus aut parentibus. quintus decimus locus est, per quem dicimus inimicis quoque et hostibus ea, quae nobis acci
Abbreviated transcription (Latin):
attͥbute qͣs diligentiꝰ aꝑremꝰ. cũ seꝑatĩ
de ip̃a ꝯiecturali ꝯstõne dicemꝰ. Ergo poꝵ
unũꝙ.q in rep̾hensione aut ñ eẽ sigͦ.
aut ꝑum magno ẽẽ. aut a se pociꝰ qm
ab adu̾sarus stare aut oĩo falso dici/aũ
in aliam qͦ suspic̃om duci posse denon¬
stabitur. Cum aut ꝓ ꝯꝑabili aliqͥd in¬

Expanded text:
s diligentius aperiemus, cum separatim de ipsa coniecturali constitutione dicemus. ergo horum unum quodque in reprehensione aut non esse signo aut parum magno esse aut a se potius quam ab ad- versariis stare aut omnino falso dici aut in aliam quo- que suspicionem duci posse demonstrabitur. Cum autem pro conparabili aliquid in
Abbreviated transcription (Latin):
nunem ꝯp̾hũdit. Gladiũ eiꝰ euagnia
educit. reꝑit cruentatũ. hõ ui urbem
ab ilł deducit᷑. reus fit.Ĩ hac intencõe
cͥminis occidisti. de pulsio ñ occidi. ex
uidicacõ. accid̾it ne. Nũc exponemꝰ
locos quoꝵ ꝑs aliqͣ in õm ꝯiͨturalem in

Expanded text:
a educit, reperit cruentum. homo in urbem ab illis deducitur ac reus fit. in hac intentio est criminis: occidisti. depulsio: non occidi. ex iudicatio: occideritne? Nunc exponemus locos, quorum pars aliqua in omnem coniecturalem in
Abbreviated transcription (Latin):
nc̃ deꝯtłone ponemꝰ. ħmagoras aũ digs¬
sionem. denicultum postremũ ꝯcłonem
pouit.Ĩ hac a̾ dig̾ssione ille putat oꝑt̾e
qnͣdam inferri orõm acã. atq indicacõe
ip̃a remotam. q̃ aut sui laudẽ. aut adu̾
sarii uituꝑacõm ꝯtineat. aut ĩ aliã cãm
decducat. exq̃ conficiat aliqͥd ꝯfirmacõis
aut rep̾hensionis. ñ argum̃tando. s au¬
gendo ꝑ qͣndam amplificacõm. hanc si
quis ꝑtem putabit ẽẽ or̃oiis seqͣtur li¬
cebit. Nam augñdi ⁊ laudandi. ⁊ uituꝑã¬
di p̾cepta a nob̾ ꝑtim data q̃. ꝑtum suo
loco dabunt᷑. Nob̾ ã nõ placuit ĩ nuͣm¬

Expanded text:
nclusione ponemus. Hermagoras digressionem deinde, tum postremam conclusionem ponit. in hac autem digressione ille putat oportere quandam inferri orationem a causa atque a iudicatione ipsa remotam, quae aut sui laudem aut ad- versarii vituperationem contineat aut in aliam causam deducat, ex qua conficiat aliquid confirmationis aut re- prehensionis, non argumentando, sed augendo per quandam amplificationem. hanc si qui partem putabit esse orationis, sequatur licebit. nam et augendi et laudandi et vituperandi praecepta a nobis partim data sunt, partim suo loco dabuntur. nobis autem non placuit han
Abbreviated transcription (Latin):
sit euñturum. si idem cuncti faciant. ⁊
simł oñdimꝰ huic si ꝯcessum sit młtq
emules eiꝰdem audacie fut᷑q. ex quoꝗd
u̾itate ꝯmutatas corrigi posse. Hant eẽ
rem q̃ si semł sit iudicata. n alio ꝯmu¬
tari iuidõ. n ulla põttate corrigi posse.
tario maleficõ ueniam dari nõ oport̾e.
ĩprudençie ꝯceli ñ numiqͣm comienire.
ꝑ uim manũ opulentã. q̃ res a legibꝰ.⁊ ab
equabili iure remotissima sit. Octa uꝰ

Expanded text:
sit eventurum, si idem ceteri faciant; et simul ostendimus, huic si concessum sit, multos aemulos eiusdem audaciae futuros; ex quo, quid veritate commutatas corrigi posse; hanc esse rem, quae si sit semel iudicata, ne- que alio commutari iudicio neque ulla potestate cor- rigi possit. tur, vo- luntario maleficio veniam dari non oportere, inpru- dentiae concedi nonnumquam convenire. per vim manum opulentiam; quae res ab legibus et ab aequabili iure remotissima sit. octavus
Abbreviated transcription (Latin):
ita ꝑ breuem comꝑacõm au ditoris me¬
moria. ⁊ de Ꝯfirmacõne. ⁊ de rephnsione
reintegbitur.atq ħ aliis actõnis qͦ mo¬
dis uariare oꝑtebit. Nami tũ extua ꝑͦ enu
m̾are possis. ut quid. ⁊ qͦ quidq inlcco di¬
xeris ꝯmoncas. Tur uõ ꝑͣm. aut rem
aliqͣm induc̾e. ⁊ enur̾acõm ei totam attͥ¬
buere ꝑsonã h mͦ. Nam silegis stpͥtor ex¬
istat. ⁊ q̃rat. sic id auob̾ ꝙ dubitetis ꝗd

Expanded text:
ita per brevem conpara- tionem auditoris memoria et de confirmatione et de reprehensione redintegrabitur. atque haec aliis actionis quoque modis variare oportebmerare possis, ut, quid et quo quidque loco dixeris, admoneas; tum vero personam aut rem ali- quam inducere et enumerationem ei totam attribuere. personam hoc modo: nam si legis scriptor exsistat et quaerat sic id a vobis, quid dubitetis: quid
Abbreviated transcription (Latin):
nuniscendi cã unũ sb̾aspͤtum sb̾iciunt᷑.
ħ si semꝑ eodem mõ tractabitur. ꝑ spacue
ab onũb artificõ quodam tractari ĩ tlłr.
S in uarie fiet. ⁊ hnͣc suspicõm.⁊ fasticli¬
um uitare pof̾it. Qrͣ tũ oꝑtebit ita facere
ut płiq faciunt pp̃ facilitatem sigillatĩ
uuamqm rem atting̾e. ⁊ ita om̃s tñ sire
breuit̾ argõnes. Tum aũ id ꝙ difficiliꝰ ẽ

Expanded text:
niscendi causa unum sub aspectum subiciuntur. haec si semper eodem modo tractabitur, perspicue ab omnibus artificio quo- dam tractari intellegetur; sin varie fiet, et hanc suspi- cionem et satietatem vitare poterit. quare tum oporte- bit ita facere, ut plerique faciunt propter facilitatem, singillatim unam quamque rem adtingere et ita omnes transire breviter argume
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ audiunt uoluntatẽ ledit. ut siquiꝯ
ap̃ equites .R. cupidꝰ iudicandi cepioĩs
legem agͣriam laudet. Contͣrium est
ꝙ ccͣ ea dicitur q̃ hii qui audiunt fet̾unt.
Utsiquis ap̃ alexandrum macedonem ꝯͣ
crudelꝰ qm ur̃bes diruere. cũ ip̃e alx̾and̾
thebas diruiss. In constans ẽ ꝙ ab eo¬
dem de eadẽ re diu̾se d̾r. ut siqͥs cũ dix̾it
ꝗ uͥtutem hãt eum nlłus rei ad bñui¬
uenclum indig̾e. neget pꝰea sũ bõa uali

Expanded text:
 audiunt, voluntatem laedit: ut, si quis apud equites Romanos cupidos iudicandi Caepionis legem iudiciariam laudet. contrarium est, quod contra dicitur atque ii, qui audiunt, fecerunt: ut si quis apud Alexandrum Macedonem diccrudelius quam urbes diruere, cum ipse Alexander Thebas diruisset. in- constans est, quod ab eodem de eadem re diverse dicitur: ut, si qui, cum dixerit, qui virtutem habeat, eum nullius rei ad bene vivendum indigere, neget
Abbreviated transcription (Latin):
ut siqͥs cum horesteui acc̃at planũ faci
ulixem accuset in ħ max̃ ꝯmoretur in¬
dignũ ẽẽ ab hoĩe ignauissimo uirũ for¬
tissimũ aiacem necatum. Tupe ẽ ꝙ
aut eo loco ĩquo dicet᷑. aut ab eo hoĩe
ꝗ dicat. aut eo tp̃r quo d̾r. aut hiis qui
audunit. aut ea re q̃ de agit᷑. indignũ pp̃

Expanded text:
ut si quis, cum Orestem accuset, planum faciaUlixem ac- cuset, in hoc maxime commoretur: indignum esse ab homine ignavissimo virum fortissimum Aiacem ne- catum. turpe est, quod aut eo loco, in quo dicitur, aut eo homine, qui dicit, aut eo tempore, quo dicitur, aut iis, qui audiunt, aut ea re, qua de
Abbreviated transcription (Latin):
qͣ exꝑte officit. ut siqͥs hostium ium. ⁊
copias. ⁊ felicitatem augeat cũ ad pug¬
nand̾ milites ad hortaretur. Si ñ ad id
ad ꝙ institut᷑ accomo dabit᷑ aliqͣ ꝑs ar¬
gum̃ tacõnis boꝵ aliquo ĩ uicõ reꝑietur.

Expanded text:
qua ex parte officit, ut si quis hostium vim et copias et felicitatem augeat, cum ad pugnandum milites adhortetur. Si non ad id, quod instituitur, accommodabitur ali- qua pars argumenta
Abbreviated transcription (Latin):
erit. si cõe. Si uulgare. Si leue. Si remo¬
tum. Si mala diffinicõ. si controu̾sum.
si ꝑspicuum. si ñ ꝯcessum. si turpe. Si
offensum. si gcrium. si in constans. si adu̾
gligit. Socrates &̃ pecumam uegligebat.
ñ gͥ sapiens erat. Cõmune ẽ ꝙ nͥloma
ꝑoraui. Uulgare ẽ ꝙ in aliã qͦ reui ñ
aut pꝰspicue. turpẽ rem leui uult tegere
defensione ħ mͦ. Cum te exp᷑tabant ouis
florentissimo regno reliqui. Nunc deẜ¬
tum ab omĩib sumo ꝑicło solus ut resti¬
tuam paro. Remotum ẽ ꝙ ultra qͣm
res postulabat. Mala diffimcõ ẽ cum
aut cõia describis ħ m̃o. Sedicõsus ẽ ig

Expanded text:
erit, si commune, si vulgare, si leve, si remotum, si mala definitione, si controversum, si perspicuum, si non concessum, si turpe, si offensum, si contrarium, si in- constans, si adverglegit. Socrates autem pecuniam neglegebat: non igitur sapiens erat. com- mune est, quod roravi. vulgare est, quod in aliam quoque rem non aut perspicue tur- pem rem levi tegere vult defensione, hoc modo: Cum te expetebant omnes florentissimo Regno, reliqui: nunc desertum ab omnibus Summo periclo sola ut restituam paro. remotum est, quod ultrares postulabat. mala definitio est, cum aut communia describit, hoc modo: seditiosus
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝓtimis ꝑficiens auditorẽ bñuolũ. aũ do¬
cilem. aut attentũ. Insimuacõ ẽ or̃o qͣ¬
dam dissimulacõne. ⁊ cͥcuicõne obscure
sbiens auditoris aĩum. In admirabili
gn̾e cãe si ñ oĩo int̃esti q̃ auditores pͥnci¬
pio bñuolũciam comꝑare licebit. Sin
iem. Anceps gñs cãe. si dubiam iudica¬
cõm hẽbit. ab ip̃a iudicacone exordiend̃
ẽ. Sin a ꝑtem turpitudinis. ꝑtem honeᷤ¬
tatis h̾ebit. bñuolenciam captare oꝑte¬
bit. ut iñ genus honestum cã tnͣslata ui
aut a narracõne incipiemus. aut a lege.
dũ ẽ. ut idꝙ ẽ augeat᷑. In obsturo cãe
gn̾e ꝑ pͥncipium dociles auditores fiãti
stĩs. ⁊ officiis sine airogancia dicemꝰ. Si
cͥmina illata. ⁊ aliqͣs minꝰ honestas sus¬
picõnes ĩiectas diluemꝰ. Si q̃ in ꝯmoda
accid̾int. aut q̃ in stent difficultates ꝓ fe¬
fcm̃ ꝓfertur. In inuidiã si uis eoꝵ.pͦo. di¬

Expanded text:
protinus perficiens auditorem benivolum aut docilem aut attentum. insinuatio est oratio quadam dissimu- latione et circumitione obscure subiens auditoris animum. In admirabili genere causae, si non omnino infesti auditores erunt, principio benivolentiam conparare li- cebit. sin rem. anceps genus causae si dubiam iudicationem habebit, ab ipsa iudi- catione exordiendum est. sin autem partem turpitu- dinis, partem honestatis habebit, benivolentiam captare oportebit, ut in genus honestum causa translata vi- aut a narratione incipiemus aut a lege ad, quod est, augeatur. in obscuro causae genere per principium dociles auditores efficerfactis et officiis sine arrogantia dicemus; si crimina illata et aliquas minus honestas suspiciones injectas diluemus; si quae incommoda acciderint, aut quae instent difficultates profefactum proferetur; in invidiam, si vis eorum,