comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quando iuditiũ cuum nr̃is ac tibi crnferentes: que: a nobis auom
non inueniom in nobis. Quid .n. simile gloriari possumus
et si in dño gloriandum sit / qa nhil insi eiꝰ munete acceptum em
Aitamen mihi etas prouehectior et d primis iam annis honorata ꝑsonã
potuit maturare grauiorem. preterea corpus infirmius et decoctior
caro obturat studia uoluptatum. Ad hec uita ipse mortalis in latorih
et ecunnis frequenter epercito sodium reee inquietantiũ ptieeee
et de spei necessatate ac dubior e metu . cultum religionis augere¬
t postea deniq ut a caluminis et peregeinacioni requiem capere uisq
sum / nec rebus publicis eccupatus: et a fori strepitu remotus : iuitis
ocium et eccle cultum : placite in seceetis domesticis tranꝗutate celebiaui:
ut paulatim subducto a seculario turrbis aĩo preceptisq celestibus
arcõmodato: procliuus ad ꝯtemptum mundi comitatumq p̃pi: iam

Expanded text:
quando iudicium tuum nostris actibus conferentes quae de nobis audimus quando iudicium tuum nostris actibus conferentes quae de nobis audimus non inueniamus in nobis. quid enim simile gloriari possumus? etsi in domino gloriandum sit, quia nihil nisi eius munere acceptum habemus, attamen mihi aetas prouectior et a primis iam annis honorata persona potuit maturare grauiorem, praeterea corpus infirmius et decoctior caro obterere studia uoluptatum, ad hoc uita ipsa mortalis in laboribus et aerumnis frequenter exercita odium rerum inquietantium parere et de spei necessitate ac dubiorum metu cultum religionis augere, postea denique ut a calumniis et peregrinationibus requiem capere uisus sum, nec rebus publicis occupatus et a fori strepitu remotus ruris otium et ecclesiae cultum placita in secretis domesticis tranquillitate celebraui, at paulatim subducto a saecularibus turbis animo praeceptisque caelestibus accommodato procliuius ad contemptum mundi comitatumque Christi iam
Abbreviated transcription (Latin):
teibuet᷑ aut tibi in resurrectione iustoꝵ ab eo: ꝙ it in minimis suis
se. diligi testature et recipi. Unde illud ait ꝓ quolibit nõĩs sui
uel falso aut inutili seruo: uerbis suis debitorem se faciens. Qui
non detessura ob hot scircina mea s licet a iusto honorem iusti / perta¬
tor accipiam. Tibi uero in remimeracione boni accepto fecenda apa
opimonis tue iusticia. quia scto ercore: sed uero pietatis affectu
bonũ dũm honoraueris : et in malo ẜuo. Quid igitur miseri
faciemꝰ hinc etiam ⁊õnem it penam debituri. ꝙ honores accipiamꝰ
inmeritos: Et ꝙ auditores tm̃ legis sumus a factoribus predicemur.
Quo mãg̃ silicet ex probretue nobis ꝯdempnande topor ignauie
stexilium ieiunitas aĩaꝵ: et in õpi eibus honis acuiatomꝰ ti tau
diendo ꝑ sermonem tuum uera dignus ut tii es xpi secuus Atꝗ
idco noous falsa preconia quanto detito constringam agnostimus

Expanded text:
tribuetur autem tibi in resurrectione iustorum ab eo, qui et in minimis suis tribuetur autem tibi in resurrectione iustorum ab eo, qui et in minimis suis se diligi testatur et recipi. unde et illud ait pro quolibet nominis sui uel falso aut intili seruo uerbis suis debitorem se faciens: qui non decessura ob hoc sarcina mea, licet a iusto honorem iusti peccator accipiam; tibi uero in remunerationem boni accepto ferenda ipsa opinionis tuae iustitia, quia sancto errore sed uero % pietatis affectu bonum dominum honoraueris et in malo seruo. Quid igitur miseri faciemus hinc etiam rationem et poenam debituri, quod honores accipiamus inmeritos et qui auditores tantum legis sumus a factoribus praedicemur? quo magis scilicet exprobretur nobis condemnandae torpor ignauiae, sterilium ieiunitas animarum et in operibus bonis aridae manus, cum audiendo per sermonem tuum uera dignis, ut tu es, Christi semis atque ideo nobis falsa praeconia quanto debito constringamur agnoscimus,
Abbreviated transcription (Latin):
diuina remunc ratio manet cum tam̃ et ipsa ista illo quoq tr̃pore
magna ex parte recepeeit mercedem suam conputet ad desicetatimi
Sapie celistis auditum quia t eidem premia repenaent tibi qui me
pari geacia it maiore cpera quia mi nore utilitatfrad pñs tuae
spe desiderasti. Quid .n. queso in me desiderandum htibust
Quid quod non haberes a me sumendum sperasti : Quod bonũ
tibi de colloquio imperiti.Que utilitas in aspectu pectatoris fogete
Quid ab insipiente sapiens: rectus a prauo : beatus a misero : ab
infirmo fortis. ab iope diues in dño capere potuisti: uere tu
non que tua sunt queris: sed que xp̃i. Quia non meritũ nec
emolum̃tum ex me tuũ: Sed solam illam que pienitudo euangelii
caritatem. uel in tue peregrinacionis cogitatu / uel in uexacionet
tuoꝵ cãm huisti. Beatus es ꝙ non habeo unde retribuam tibi . Re¬

Expanded text:
diuina remuneratio manet, cum tamen et ipsa istic illo quoque tempore diuina remuneratio manet, cum tamen et ipsa istic illo quoque tempore magna ex parte receperit mercedem suam conpotita desideratum sapientiae caelestis auditum, quae tandem praemia rependentur tibi, qui me pari gratia et maiore opera, quia minore utilitatis ad praesens tuae spe desiderasti? quid enim, quaeso, in me desiderandum habuisti? quid, quod non haberes, a me sumendum sperasti? quod bonum tibi de conloquio inperiti? quae utilitas in aspectu peccatoris foret? quid ab insipiente sapiens, rectus a prauo, beatus a misero, ab infirmo fortis, ab inopi diues in domino capere potuisti? Vere tu non quae tua sunt quaeris, sed quae Christi, quia non meritum nec emolumentum ex me tuum, sed solam illam, quae plenitudo est euangelii, caritatem uel in tuae peregrinationis cogitatu uel in uexatione tuorum causam habuisti. beatus es, quod non habeo unde retribuam tibi; re
Abbreviated transcription (Latin):
aduc puilstae  adeo gentium socia. Iamtandem pisitandaꝵ preuia
nen hno legem litnere / Sed hñe fidem legis in cabulis cordis car naho
sprcitu consilii et pretatis intisam utilitatis sue cã et magni ac
salutaris lucri studio ab interuallis ultimi orbis excitata: diuinã
audire sapienciam concupiuit : ut quod non habrbat acaperet / et
lutem scĩe qua. carebat audiret hauriect. Iam tunc silicet sponsũ
suum xentura de gentibus regina desiderans in odorem spe̾rantis
late a ꝓpħa suo. ypii crecimamicta uarietate  in uestitu deaurato: et
populi et pattine domus oblita cuerebat barbara natione non aio
et in aperto peregema. sed in oculto iudca sanctoꝵ fieri ciuis optabat
Unde non solum celesti premio ⁊ esurerectonis beate : sed etiam põtate
quia xp̃m in salomone mirata. ueꝵe regina celestis: affectum in yma¬
gine mistica eccłe preuidentis impleuerat. Ergo si illam in futirco

Expanded text:
adhuc inuisitatarum gentium socia, iam tamen uisitandarum praeuia, adhuc inuisitatarum gentium socia, iam tamen uisitandarum praeuia, non habens legem litterae sed habens fidem legis in tabulis cordis carnalibus spiritu consilii et pietatis incisam, utilitatis suae causa et magni ac salutaris lucri studio tantis ab interuallis ultimi orbis excita diuinam audire sapientiam concupiuit, ut quod non habebat acciperet et lucem scientiae qua carebat hauriret. iam tunc ssuum ventura de gentibus regina desiderans, in odorem spirantis late a Propheta suo Christi circumamicta varietate in vestitu deaurato, et populi et paternae domus oblita, currebat: barbara natione, non animo; et in aperto peregrina, sed in occulto Iudaea sanctorum fieri ciuis optabat. unde non solum caelesti praemio resurrectionis beatae, sed etiam potestatquia Christum in Solomone mirata uerum reginae caelestis affectum in imagine mystica ecclesiae prouidentis inpleuerat. ergo si illam in futuro
Abbreviated transcription (Latin):
A cusandum pritasti fẽ dilectissime ꝙ ad nos non ip̃e uerosses:
secundum ponsionem tuam expectationemq: nram: Tn uero
potiore tui parte/ ꝗͣuis manseris solo corpore domi residens: uolundite
adinos et spũ et̾ seemone uenisti. Reꝙͣ ne corporaliter quidem
penitus afueris qͣn imposueras tuis scta in dño tibi ẜuitute ꝯnexis
nporisad nos tui membra uenerunt. R obrem fe uere sancte/ mecito
dilectissime et in christo nobis unanime tibi rposita iam in celis
est corona pietatis: quam iustus iudex reddet in ille dietibi et
ex diletone perspicua quam feĩ quem uides ex hibes celestem illam
fidelem arq perfectam: Quia deum quem non uides diligis : ꝙ
probamꝰ obediencia fidei silicet iuicem diligendo aprobemus nos
sutnt tu probas illius magẽi eeͣ disapulos: qui usꝗuid finem dilexit
suos / et aĩam fuam p̾ro amicis posuit potestate cadem qua sumesit:
supra Reginam austri locus morcis erit. Illa .n. peitateix ut pote

Expanded text:
cusandum putasti, frater dilectissime, quod ad nos non ipse venisses, secundum sponsionem tuam, exspectationemque nostram? Tu vero potiore tui parte quam manseris, solo corpore domi residens, voluntate ad nos, et spiritu et sermone, venisti: quamquam ne corporaliter quidem penitus abfueris, quando in pueris tuis sancta in Domino tibi servitute connexis, corporis ad nos tui membra venerunt. Quamobrem, frater vere sancte, merito dilectissime, et in Christo nobis unanime, tibi reposita jam in coelis est corona pietatis, quam justus Judex reddet in illa die tibi, et ex dilectione perspicua, quam fratri, quem vides, exhibes, coelestem illam, fidelem atque perfectam, qua deum quem non uides diligis. quod probamus oboedientia fidei, si scilicet inuicem diligendo probemus nos, sicut tu probas, illius magistri esse discipulos, qui usque ad finem dilexit suos et animam suam pro amicis suis posuit potestate eadem qua et sumpsisupra reginam Austri locus et merces erit. illa enim peccatrix, utpote
Abbreviated transcription (Latin):
et laluũ facere quod perierat/ De onmolo autem et gentibus
flagitando proficiendi ac recte iuuendi adiutorio que yo tua non
feruet epistola: Qiuol est. tui. quantũq sermoĩs.ubi. non. lit
sparsum genbuda pietate quod in orations dicimus. ne. nos. in¬
fer as. in temptationem. Inuicem. utiq nos et consolems̃ in hiis
om̃ibus. Et exhortemur Et quantũ donat dñs aduiuemus.Quͤ
aũt. et de quibus audierimus. que. multum dolemus et facile crele
nolimus. audi. Et acõmum amico. sanctitas tua quom. dei miẜicordia
Cum salute remanente. iperamus nos deomĩbus fieri posse certissimos.

Expanded text:
et saluum facere, quod perierat. de orando autem et gemitibus et saluum facere, quod perierat. de orando autem et gemitibus flagitando proficiendi ac recte uiuendi adiutorio quae tua non feruet epistula? quid est tui quantumque sermonis, ubi non sit sparsum gemibunda pietate. quod in oratione dominica dicimus: Ne nos inferas in temptationem? inuicem itaque nos et consolemur in his omnibus et exhortemur et, quantum donat dominus, adiuuemus. quae autem et de quibus audierimus, quae multum dolemus et facile credere nolumus, audiet a communi amico sanctitas tua, quo in dei misericordia cum salute remeante speramus nos de omnibus fieri posse certissimos.
Abbreviated transcription (Latin):
mei intestino bello. distrahor. dum spͤus aduerlus carnem. Caro
aduerlus spũm dimicat Et lex corporis lege pectati. legem. m̃tis
impugnat. Infelix ego qui me uenenatum. mimice arboris gustũ
Nit cuitis ligno digelli. Durat oĩ mihi illud per adam iuirus¬
paternũ quod.imuersitatem. generis sui pater p̾uaricatꝰ infecit
Et cetera que de hac miseria. multa cor dexis. ingemescendo expectans
redemptionem corporis. tui. et nudũ re sed ipe. laluũ te esse co¬
gnoscens. S fortallis et tu alium. in te rranlsigurasti cun. hec di¬
ceres. net aliquas de carne concupiscente. aduerlus spm̃. quaius
ei.non. consentias. molestas. importunas pateris et odiolas. Uerũ
S. i illo homine latenter ibi erat. quanolo e̾rb uertit᷑. tangebatur
et concipiebatur. longe latetq. por cunctos. itur ad perditiom. si
alio per uirginem. Ramite. uenillet. qui non perierat querere.

Expanded text:
mei intestino bello distrahor, dum spiritus aduersus carnem, caro mei intestino bello distrahor, dum spiritus aduersus carnem, caro aduersus spiritum dimicat et lex corporis lege peccati legem mentis inpugnat. infelix ego, qui uenenatum inimicae arboris gustum nec crucis ligno digessi! durat enim mihi illud per Adam uiruspaternum, quo uniuersitatem generis sui pater praeuaricatus infecit\' et cetera, quae de hac miseria multa contexis ingemiscendo expectans redemptionem corporis ..tui et nondum re sed spe saluum te esse cognoscens. Sed fortassis et tu alium in te transfigurasti, cum haec diceres, nec aliquas de carne concupiscente aduersus spiritum, quamuis ei non consentias, molestias importunas pateris et odiosas. uerum sed in illo homine latenter ibi erat, quando cibus uetitus tangebatur et concipiebatur longe lateque per cunctos itura perditio, nisi alio per uirginem tramite uenisset, qui non perierat. quaerere
Abbreviated transcription (Latin):
tales admunculet᷑. adsertio.. Sicut nos quoq .mn. hanc facultatẽ
tue germanitatis. litteris ad Iuuamur. Quid. ei uberius et uera¬
cissima confessione plemus. quã illud est in quadã spistola. tua
ubi. naturam ur̃am non mansisse. ut condita est. d urticatam
esse per illum gm̃s. humami patrem. humilitet de plorasti dice̾s
Pauper ego et dolens ei magnns squallore qui adhuc terrene
imaguns squalore concietus lum Et plus de p̾mo ꝙͣ de secũdo
adam .carnis. senlibus. et teriens actibus refero. Quomodo tibi
andebo. mẜ piigere cum calestil imagnnis inficiari prober corru¬
ptione terrena utrũq me concludit pudor/ Erubesco pinge̾
quod.sum.. non. audeo pingere qued. non. sum..o. dii quod
sum/ et non lam quod amo. sed quid miser. mihi proderit odii¬
sse.iniquitatem / et conaretur tutem. Cum id potius agam. quod
ocdii. nec claborem. piger id potius agere quod amo.. Ipse discors

Expanded text:
tales adminicularetur assertio, sicut nos quoque in hanc facultatem tales adminicularetur assertio, sicut nos quoque in hanc facultatem tuae germanitatis litteris adiuuamur. Quid enim uberius et ueracissima confessione plenius quam illud est in quadam epistula tua, ubi naturam nostram non mansisse, ut condita est, sed uitiatam esse per illum generis humani patrem humiliter deplorasti dicens: \'Pauper ego et dolens, qui adhuc terrenae imaginis squalore concretus sum et plus de primo quam de secundo Adam carnis sensibus et terrenis actibus refero, quo modo tibi audebo me pingere, cum caelestis imaginis infitiari prober corruptione terrena? utrimque me concludit pudor. erubesco pingere, quod sum; non audeo pingere, quod non sum: odi, quod sum, et non sum, quod amo. sed quid misero mihi proderit odisse iniquitatem et amare uirtutem. cum id potius agam. quod odi, nec elaborem piger id potius agere. quod amo? ipse discors
Abbreviated transcription (Latin):
quãius eis Instanter euangeliũ p̃dicaret. parumtam esse credo¬
bat. insi pro illis et iam. ogaret ut ciederent/ Ait. em fratres. boa
uolutas quidem cordis. mei Et depccatio ad deum pro illis.i salute.
Et tunc adiuxit illa que dixit. testimoniu eiz illis ꝑ hibebo qui
zelum. dei habent. S.xon secudũ scientia et cetera.Oremꝰ
ergo ꝓillis santa frater cernis quippe nobiscũ ꝙͣ malo errore
teneant᷑. Flagrant. emi epistole tue odore sincerissimo. xp̃i.
ubi. germanissimus gracia ip̃ius dilector. et confessus appares
Sed .ꝙ. dui.tecum exhac re loquendũ putauimꝰ.. Primo quia
iocundissimũ est fecimus.. Quid cĩ debet esse iocundius uel
insirmis gratia. qua sanant᷑. uel piguis gratia qua excitantur
uel uolentibus gratia qua iuuant᷑/Demole ut si quid nr̃a
disputacõne deo adiuuante possemus.tua. non fides s fidei. coñ

Expanded text:
quamuis eis instanter euangelium praedicaret, parum tamen esse cernequamuis eis instanter euangelium praedicaret, parum tamen esse cernebat, nisi pro illis etiam oraret, ut crederent; ait enim: Fratres, bona uoluntas quidem cordis mei et deprecatio ad deum fit pro illis in salutem; et tunc adiunxit illa, quae diximus: Testimonium enim illis perhibeo, quia zelum dei habent sed non secundum scientiam et cetera. oremus ergo pro illis, sancte frater. 1 Cerais quippe nobiscum, quam malo errore teneantur. fragrant enim epistulae tuae odore sincerissimo Christi. ubi germanissimus gratiae ipsius dilector et confessor appares. sed quod diu tecum ei hac re loquendum putauimus, primo, quia iucundissimum est, fecimus; quid enim debet esse iucundius uel infirmis gratia, qua sanantur, uel pigris gratia. qua excitantur, uel uolentibus gratia, qua iuuantur? deinde, ut. si quid nostra disputatione deo adiuuante possemus, tua non fides sed fidei contra
Abbreviated transcription (Latin):
non. posset. custodire quam. accepit. Quomo sins dei gr̃a põr
separare.quam perdidit.. Non. aũt iõ proistis. non. debemus orãt
quia si non. corrigũt᷑. corum imputanodũ est uolũtati. qui nolut
creders. etiam. ad. hoc ip̃m. sibi. neccessariã. gratiam saluatoris. qd̾
putant consistere .in. solis. uiribus uolũtatis. Nam. et illi quibus
sunt isti .m. hac caula omino similimi . De quib hoc dixit. apłs
ꝙ ignorantes dei. iusticiam. et suam uolentes. constituere. iusticie
dei. non sunt subiecti. Profetto sue uolutatis iutio nõ credebat¬
.Non .n. ut eent. infideles. cogebant᷑. inuiti. sed nolendo cieders. hifi¬
delitatis comñe non carebant. Et tamen quia uolũtas ut aduera¬
ut credendda. moueat᷑. non sibi sufficit. insi per grãm. deus opitulet᷑
dicente ip̃o dño. eum. de. non ciedentibi loqueret᷑. Nemo uenit
adius. insi . ei. datum fuerit a patre Propter hoc et aplo qus¬

Expanded text:
non posset custodire, quam accepit, quo modo sine dei gratia potest non posset custodire, quam accepit, quo modo sine dei gratia potest reparare, quam perdidit? Non autem ideo pro istis non debemus orare, quia, si non corriguntur, eorum inputandum est uoluntati, qui nolunt credere etiam ad hoc ipsum sibi necessariam gratiam saluatoris, quod putant consistere in solis uiribus uoluntatis. nam et illi, quibus sunt isti in hac causa omnino simillimi, de quibus hoc dixit apos ignorantes dei iustitiam et suam uolentes constituere iustitiae dei non sunt subiecti, profecto suae uoluntatis uitio non credebant. non enim, ut essent infideles, cogebantur inuiti, sed nolendo credere infidelitatis crimine non carebant. et tamen quia uoluntas, ut ad uera credenda moueatur, non sibi sufficit, nisi per gratiam deus opituletur, dicente ipso domino, cum de non credentibus loqueretur: Nemo uenit ad me. nisi ei datum fuerit a patre, propter hoc et apostolus
Abbreviated transcription (Latin):
cillime. autem sine gratia fit malũ. profecto ista. possibilitas. non
equalante perpenditur Seol quid .płura. non. solu adistos. uitãdos
scere.non. olebenius plus eis tam̃ sine dubitatõe. p̃stamꝰ. si ut erri¬
gantur. oremus. nec contantis. ingeniis.uel. pereant uel alios
tenfiituere constituere. iussicie dei. non. sunt subiecti. quibus. utiq
dixit. apłs .s. ne offendant .in. lapidem de offensionis uelut argute
defendendo. naturam et liberum arbituũ quẽ admodũ philosophi
huiꝯ mutidi qui uehementer egere. ut putarent᷑ uel putarent sibi
beatt̃ uitam urtute proprie uolũtatis. efficere caueant. Ergo isti
ne per sapientia aerbi. euacuent caitem xp̃i et hoc sit eis offenole
.m. lapidem offensionis Ratur aenra humana et iam. si iilla. In¬
segritate in qua. condita est permaneret. nullo. mo se iplam. creator
suo. non. aduuante ẜuaret. Cum igitur sme dei gratia. salitem

Expanded text:
cillime autem sine gratia fit malum. profecto ista possibilitas non cillime autem sine gratia fit malum. profecto ista possibilitas non aequa lance perpenditur. Sed quid plura? non solum ad istos uitandos scere non debemus. plus eis tamen sine dubitatione praestamus, si, ut corrigantur, oremus, ne cum tantis ingeniis uel pereant uel alios  constituere. iustitiae dei non sunt subiecti. quibus utique.dixit apostolus, ne offendant in lapidem offensionis uelut argute defendendo naturam et liberum arbitrium quem ad modum philosophi huius mundi, qui uehementer egerunt, ut putarentur uel putarent sibi beatam uitam uirtute propriae uoluntatis efficere. caueant ergo isti, ne per sapientiam uerbi euacuent crucem Christi et hoc sit eis offendere in lapidem offensionis. natura enim humana etiam si in illa integritate, in qua condita est. permaneret, nullo modo se ipsa creatore suo non adiuuante seruaret. cum igitur sine dei gratia salutem
Abbreviated transcription (Latin):
gratia. olei mecuͣ̃ .non. uolentis nrq currentis. s. miserentis est
dei. Et isi dũs edificauerit. domũ. inuanũ. laborauer edificates
eam. Auomodo ergo quod iubet. sine aduitorio ip̃ius. uel diffiale
impletur. fum. si. dñs. non. edificet .in. uanũ. tum. sit non uolentis
pcq currentis: s miserentis. est dei. Non quia nulla. est. hoĩs
uolũtasͣ edificans laboras ss. dicatur aicq scaptum. sit Est quidẽ
uolentis atq currentis. facilius aũt. miserentis. dei. Sed scaptũ
sit non uolentis. neq currentis. l miserentis est der. Non quia
s gratia dei. metũ. non. quia iple. inhil. boni agebat .s. quia ihil
ageret. si. illa. non adiuuaret. quãquã illam. possibilitas. liberi arbi¬
trii .tam. in.bonũ. quã in.malũ ex equalante peipẽsione. huit.fa¬
cilitati. losum. relinquit. quam. saltem iudet esse canfelsus.

Expanded text:
gratia dei mecum, et: Non uolentis neque currentis sed miserentis est gratia dei mecum, et: Non uolentis neque currentis sed miserentis est dei, et: Nisi dominus aedificauerit domum in uanum laborauerunt aedificantes eam. quo modo ergo, quod deus iubet, sine diuinitus ipsius uel difficile impletur, cum. si dominus non aedificet, in uanum neque currentis sed miserentis est dei, non quia nulla est hominis uoluntas volentis, atque currentis, facilius autem miserentis est Dei, sed scriptum sit, Non volentis, neque currentis, sed miserentis est Dei; sed gratia dei mecum, non quia ipse nihil boni agebat, sed quia nihil ageret, si illa non adiuuaret? quamquam illa possibilitatis liberi arbitrii tam in bonum quam in malum ei aequa lance perpensio nec huic facilitati locum relinquit, quam saltem uidetur esse confessus
Abbreviated transcription (Latin):
lutis. auxilium. Alio. loco . qui. oliceret uel putaret. uel. quid pu¬
taret ostendit ubi. ait. Ideo dei gratiam. hõibus dari. ut quod fatẽ
per. liberum. ⁊ubentur arbittũ. facilius possũt implere pet gratiã
Utiq cum. dicit facilius. quid uult intelligi insi et. gratia. si. desit
posse por liberit.arbitaũ uel facils uel etram difficile. que diui¬
tiis. iubentur. impleri.. Ubi. est ergo. quid est̾ homo. insi. quod me¬
mor. es eius. ulni postremo. illa. testimoma. hierosolinntanae antistes
ecclesis. sicut meisdem gestis legitur. apli pelagio so dixisse. com¬
memorat. cum. ad eum. ꝑ latũ erset. quod. sme gratia. dei diceret.
absq peccato. hominem. esss posse. Hec sunt enim abillo dicta. tria
testimoma. ualde magna. contra huiusmoi.impiam p̃sumptioneᷤ
quod apłs ait. Plus om̃ibus illis. labornui. Non. ego c̃t. se d

Expanded text:
lucis auxilium. alio loco apertius. quid diceret uel pulucis auxilium. alio loco apertius. quid diceret uel putaret, ostendit. ubi ait ideo dei gratiam hominibus dari. ut. quod facere per liberum iubentur arbitrium, facilius possint implere per gratiam. utique cum dicit \'facilius\', quid utique intellegi, nisi. et gratia si desit. posse per liberum arbitrium uel facile uel etiam difficile, quae uult iubentur, impleri? Ubi est ergo: Quid est homo, nisi quod memor es eius? ubi postremo illa testimonia. quae Hierosolymitanae antistes ecclesiae, sicut in eisdem gestis legitur. ipsi Pelagio se dixisse commemorat. cum ad eum perlatum esset. quod sine gratia dei diceret absque peccato esse hominem posse? haec sunt enim ab illo dicta tria testimonia ualde magna contra huius modi impiam praesumptionem, quod apostolus ait: Plus omnibus illis laboraui. non ego autem sed
Abbreviated transcription (Latin):
uus. habeam. ad. non peccandĩi forte ac firmũ. liberum. aibitiiũ q̃ol
utiq. iualidũ et infirmũ. potuis debuit ꝯfiteri. donec sanentur oẽs
langores amnae nr̃e. Nonem pro. Infirmitate corporis preccabat᷑
qui dicebat imferere. mei dne. qm̃ infirmus sum. sana me. dne qm̃
conturbata. sunt om̃ia olla mea.. Nam ut ostenderet ꝑ ammas¬
eiogare. setutus adiunxit. Et aĩa mea turbata est ualas. uidetur
ergo auxilium gratiae. tamꝙ̃ ex habũdanti. petere concedi iolest
ut etiam sinon concedatur. habeam tamen ad non. peccandur forte
ac firmũ liberũ arbituũ. quod nec existimens de illo temere. su¬
spicari. Et fortalse quis. dicat sic ꝯsentire forte ac firmũ ad non
petandum. liberum arbitaũ quãuis sine dei gratia. id efficere
atq implere atq amplete. non. possit. sicut sanos oculos. firmos
dicimus ad udenolĩ. quod. tamen facere nullo. mõ possũt. si desit

Expanded text:
uis habeamus ad non peccandum forte ac firmum liberum arbitrium, quod uis habeamus ad non peccandum forte ac firmum liberum arbitrium, quod utique inualidum cabatur, qui dicebat, Miserere mei, Domine, quoniam infirmus sum; sana me, Domine, quoniam conturbata sunt ossa mea: nam ut ostenderet pro anima se rogare, secutus adjunxit, et anima mea turbata est valde . 35. Videtur ergo auxilium gratiae tanquam ex abundanti putare concedi, id est, ut etiamsi non concedatur, habeamus tamen ad non peccandum forte ac firmum liberum arbitrium. Quod ne existimemur de illo temere suspicari, et fortasse quis dicat sic eum sentire forte ac firmum ad non peccandum liberum arbitrium quamvis sine Dei gratia id efficere atque adimplere non possit, sicut sanos oculos firmos dicimus ad videndum, quo
Abbreviated transcription (Latin):
dari. non secudũ meritũ eorum. quando quidem etiam ip̃am pe¬
intenciam. domini dei dixit apostolus ubi ait de quibusdam. Ne
forte det illis deus pertentiam. hec omĩa simpliciter sine ullis fa¬
tratur ambagibus. Si quis .in. auctoritatẽ catholicã. Et m iplius pe¬
lagn expressa. ecclesiasticis gestis. uerba. consentit. Aeq emz iilla
que his sunt contraria. ueraciter anathema. esse credendũ est. insi
hir quilius se contraria fideli corde teneantur et aperta confes¬
sione promant. Nit mistis libris ⁊ecentiorib quos idem. pelagius
po st̃ illum. iudiciũ dr̃ edidisse. quamuis adiutorio diuine graciae
cansentire iuoleatur. quiol. de hac re sentiat. latis eiuolenter app¬
aret Aliquanolo imparibus. momentis petestatẽ uolutatis e qua
nos dicimuis ad. non pectandũ. ihil ualere uolutatis arbitrio. aliqñ
aũt quottidiano gratis. dei/. muniri nos confitetur auxilio. quã¬

Expanded text:
dari, non secundum meritum eorum, quando quidem etiam ipsam padari, non secundum meritum eorum, quando quidem etiam ipsam paenitentiam donum dei dixit apostolus, ubi ait de quibusdam: Ne forte det illis deus paenitentiam. haec omnia simpliciter sine ullis fateatur ambagibus, si quis in auctoritatem catholicam et in ipsius Pelagii expressa ecclesiasticis gestis uerba consentit. neque enim illa, quae his sunt contraria, ueraciter anathemata esse credendum est, nisi haec, quibus sunt contraria, fideli corde teneantur et aperta confessione promantur. Nec in istis libris recentioribus, quos idem Pelagius post illud iudicium dicitur edidisse, quamuis adiutorio diuinae gratiae consentire uideatur, quid de hac re sentiat. satis euidenter apparet. aliquando enim ita paribus momentis potestatem uoluntatis aequa nos dicimus ad non peccandum nihil ualere uoluntatis arbitrium. aliquando autem cotidiano gratiae dei muniri nos confitetur auxilio, quam
Abbreviated transcription (Latin):
ciliter tubuant. comiuncent. thesaurigent. sibi. fundamentũ. bonũ
.in.ficturũ. ut ad p̾hendent. urrũ uitam non. cos. regna posse priuari
fateatur gratiam. dei. et adiutoriũ etiam ad singulos actus dari. eãq
non dari. secundũ merita nr̃a ait uerat sit grã. idest gratis data per
eius. insericordiam. qui dixit. miserebor. cui misertusero et mĩam
qui. cottidie ddicunt. dimmite nobis debita nr̃a. quod utiq non. ue¬
ratiter dicerent. si. essent omĩa modo absq peccato.. f ateotur esse
liberum arbitriũ et iam si diuno indiget. adiutorio. fateatur. qñdo
tonita temptatões. concupiscentias q .i littertis licitas. dimitamus
quamuis illic. habeamꝰ et propriam uolũtatem. non. tam̃ ex illa. sed
ex adutorio dei.nr̃am prouemte uictoriam. Non eĩ aliter uerũ
erit quod apostolus ait. non uolentis. neq currentis. led miserẽtis
est dei. fateatur sed. ingr̃am et mmiẜicordiã de uenia poemtentibus

Expanded text:
 thesaurizent sibi fundamentum bonum in futurum, ut adprehendant ueram uitam. non eos regno dei posse priuari. fateatur gratiam dei et adiutorium etiam ad singulos actus dari eamque non dari secundum merita nostra, ut uera sit gratia, id est gratis data per eius misericordiam, qui dixit: Miserebor, cui misertus ero, et misequi cotidie dicunt: Dimitte nobis debita nostra, quod utique non ueraciter dicerent, si essent omni modo absque peccato. fateatur esse liberum arbitrium, etiam si diuino indiget adiutorio. fateatur, quando contra temptationes concupiscentiasque inlicitas dimicamus, quamuis illic habeamus et propriam uoluntatem, non tamen ex illa sed ex adiutorio dei nostram prouenire uictoriam; non enim aliter uerum erit, quod apostolus ait: Non uolentis neque currentis sed miserentis est dei. fateatur secundum gratiam et misericordiam dei ueniam paenitentibus
Abbreviated transcription (Latin):
non. baptizati. non. solu. regnum.celorũ. s etiam. uitã. eternã. hrẽ
non pollint. Confiteatur etiam. diuites baptigatos et iam.si. di.¬
uitiis siuisonon carerent. et sint tales. quales. ad.timotheũ. describit
apostolus dicẽs. Precipe diuitibus. hiuo. mũdi. non lupe̾be sapere
noq sper are .in. incerto diuitiarũ. s. in deo auuo qui prestat nobis

Expanded text:
non baptizati, non solum regnum coelorum, verum etiam vitam aeternam habere non baptizati, non solum regnum coelorum, verum etiam vitam aeternam habere non possint. Confiteatur etiam, divites baptizatos, etiamsi divitiis suis non careant, et sint taleapostolus dicens: Praecipe diuitibus huius mundi non superbe sapere neque sperare in incerto diuitiarum sed in deo uiuo. qui praest
Abbreviated transcription (Latin):
facere. Et uictoriam. nr̃am. non ex dei esse adiutorio. sed ex liberco
dei. s. secundũ.meritũ et laborem. corũ. qui per pemtentiã digni
fuere. misericordiã. Hec omia pelagius sic anathemauit. quod̾
satis gesta ipa testant᷑. ut nhil ad ea. eo quomodo defendenda. dis¬
putacionis. attulerit. Unde fit consequens. ut quisq̃is sequitur
illius. episcopalis. auctoritate iuolitii.. et iplius pelagi. confessionem
hec tenere debeat. que semper tenuit catholica. ecclesia Adam. insi
pectasset. non. susse moriturũ. quod pectatũ eius. non. ip̃m solum
leserit. s. et genus humanũ. Et ꝙ. infantes. nuper nati. non sint
ꝑtineat. quod breuiter ait apostolus. Pet unum. hominẽ mors. Et
per unũ. hominem. ⁊ esurectio mortuorũ. Sicut enim. in adam. oẽs
moriunt᷑. Ita et in xp̃o om̃es iuuficabu̾t. Unde fit ut infantes.

Expanded text:
facere. XI. Et victoriam nostram non ex Dei esse adjutorio, sed ex liberofacere. XI. Et victoriam nostram non ex Dei esse adjutorio, sed ex liberodei sed secundum meritum et laborem eorum, qui per paenitentiam digni fuerint misericordia. Haee omnia Pelagius sic anathemauit, quod satis gesta ipsa testantur, ut nihil ad ea quoquo modo defendenda disputationis adtulerit. unde fit consequens, ut, quisquis sequitur illius episcopalis auctoritatem iudicii et ipsius Pelagii confessionem, haec tenere debeat, quae semper tenuit catholica ecclesia: Adam, nisi peccasset, non fuisse moriturum; et quod peccatum eius non ipsum solum laeserit sed et genus hd ipsos etiam pertineat, quod breviter ait Apostolus: « Per unum hominem mors et per unum hominem resurrectio mortuorum. Sicut enim in Adam omnes moriuntur, ita et in Christo omnes vivificabuntur . Unde fit ut infantes
Abbreviated transcription (Latin):
defendere. obiecta sunt quedam. que.insi remota om̃ĩ terguier.¬
satione. anathemas. sed ip̃e anathema. factꝰ esset obiectũ est
emm. eu dicers adam.mortalem factũ. qui siue peccaret. siue
non peccaret moritirus esset. Et ꝙ peccatũ eius ip̃m solum
leserit. non. et genus humanũ Et ꝙ infantes iper. nati. ⁊̃ illo
moriatur. neq per resurettionẽ xp̃i. ome genus. hominũ ⁊e¬
surgat. Et infantes etiam si non baptizentur.hr̃o. uitã.eternam.
.et. diuites baptiçatos insi. om̃ib ab renuncient. si quid bom iuisi
fuerit facere. non reputari illis. nit eas. habere posse regnũ. dei.
esse. uel. inlegeat qr doctriba. et dei gr̃am. serundũ. merita. nosira
dari. Et filios. dei. non. posse. uotari. nisi om̃i. modo. absq pectato fu¬
erint effecti. et non. esse. liberum arbitriũ si.dei. indiget cuixilio
qmi. in propria. uolu̾tate. Iabet. Unus quisq. facere aliquid aut non

Expanded text:
defendere, obiecta sunt quaedam, quae nisi remota omni tergiuerdefendere, obiecta sunt quaedam, quae nisi remota omni tergiuersatione anathemasset, ipse anathema factus esset. obiectum est enim eum dicere Adam mortalem factum, qui siue peccaret siue non peccaret, moriturus esset; et quod peccatum eius ipsum solum lmoriatur, neque per resurrectionem Christi omne genus humanum resurgat: et infantes, etiamsi non baptizentur, habere vitam aeternam: et divites baptizatos, nisi omnibus renuntient, si quid boni visi fuerint facere, non reputari illis, nec eos haesse, vel in lege atque doctrina. VIII. Et Dei gratiam secundum merita nostra dari. IX. Et filios Dei non posse vocari, nisi omnimodo absque peccato fuerint effecti. X. Et non esse liberum arbitrium, si Dei indiget auxilio: quoniam in propria voluntate habet unusquisque facere aliquid, aut non
Abbreviated transcription (Latin):
Si. ego. inbchelzebub. eiicio demoma. filii. ur̃i in quo eiiciunt. Ideo
ipsi iudices uestri erant. De his p̃dictum erat. Si fuerint filii
israel. situt arena maris reliquie salue fui̾t. Nan. potest excidere
uerbum. dei. nic reppulit plebem suam. quam p̾sciuit Que hi
reliquie per electionem gratie salue facte sunt. Si aut gratia
quod sepe dicendũ est. iam. non. ex operibus.. alioquin. gratia ia
non est gratia.. Non. hec utiq nr̃a.s apostoli. uerba sut. Quod
ergo ad hierusalẽ nolentem colligi filios. suos. ills damnabat.
Noc nos. dannamꝰ.aduersus eos. qui filios uolentes ecłae colligi
nolunt. Nit saltem post iudiciũ. quod de ipso. pelagio ĩ palestia
factum. est. corriguntur de quo dannatus. exisset. nisi obiecta. sibi
cantra. gratiam dei dicta.que obscurare non potuit. ipse dãpnasset.
pref. illa enim. que quomodo potuit. ausus est qualicũq ratione

Expanded text:
Si ego in BeelSi ego in Beelipsi iudices erunt uestri. de his praedictum erat: Si fuerint filii Israhel sicut arena maris, reliquiae saluae fient. non potest excidere uerbum dei nec reppulit plebem suam, quam praesciuit, quae tamen reliquiae per electionem gratiae saluae factae sunt. si autem gratia, quod saepe dicendum est, iam non ex operibus : alioquin gratia iam non est gratia. non haec utique nostra sed apostoli uerba sunt. quod ergo ad Hierusalem nolentem colligi filios suos ille clamabat, hoc nos clamamus aduersus eos, qui filios uolentes ecclesiae colligi nolunt nec saltem post iudicium, quod de ipso Pelagio in Palaestina factum est corriguntur, de quo damnatus exisset, nisi obiecta sibi contra gratiam dei dicta, quae obscurare non potuit, ipse damnasset. Praeter iila enim, quae, quoquo modo potuit, ausus est qualicumque ratione
Abbreviated transcription (Latin):
irgnͣationis in xp̃o. sins tr̃bo carms eius. et sangius. potu non
hr̃e .ii.se. uitam.. Ac per hoc pene sempitne. semꝑ obnoxios
profecto restat. ut quia ipli non egere aliquid. bom. out mali
Iteo. mortis eorum iusta. sit pena. quia millo moriunt᷑ Inquo
om̃es peccauers. unde millo. solo. uiuificant᷑ .a. quo peccatũ
net origiale trahi potuit. rut ꝓpriũ perpeteari. Iple uocauit
nos non. solum ex udeis. uerui etiam ex gentibus. qm̃ et illius
hieruł. filios que interferit prophetas Et lapidauit missos ad se.
quãius. ipsa nolente. colligit. quos uoluit. Et ante. incarnationem
suam. sicut ipsos ꝓphetas. Et postea quam uerbũ caro. factũ est: sic̃
apostulus et hominum milia. quia pretia rerũ suarũ. ante pedes
apostolorũ posuere. Om̃es quippe illi filii. sunt. hierusalem. no¬
.lentis. ut colligerent᷑ / qui tamĩ illo uolente collectis. de quib dicit

Expanded text:
regenerationis in Christo sine cibo carnis eius et sanguinis potu non regenerationis in Christo sine cibo carnis eius et sanguinis potu non habere in se uitam ac per hoc poenae sempiternae mortis obnoxios, profecto restat, ut, quia ipsi non egerunt aliquid boni aut mali, ideo mortis eorum iusta sit poena. quia in illo moriuntur, in quo omnes peccauerunt, unde in illo solo uiuificantur, a quo peccatum nec originale trahi potuit nec proprium perpetrari. Ipse uocauit nos non solum ex Iudaeis uerum etiam ex gentibus, quoniam et illius Hierusalem filios, quae interfecit prophetas et lapidauit missos ad se, quamuis ipsa nolente collegit ipse, quos uoluit, et ante incarnationem suam sicut ipsos prophetas et, posteaquam uerbum caro factum est, sicut apostolos et hominum milia, qui et pretia rerum suarum ante pedes apostolorum posuerunt. omnes quippe illi filii sunt Hierusalem nolentis, ut colligerentur, qui tamen illo uolente collecti sunt, de quibus dicit:
Abbreviated transcription (Latin):
eis uidetur. ueritate discendant/ Si aũt. cedunt sedi apostolice
uel potius iplo magr̃o. et dño apostolorũ. qui dicit. non habituros
uitam in semetipsis. insi. manolucauerĩt carnẽ. filii. homis et bibe¬
tunt sangiuem. quod insi haptizati. non .utiq possint. ⁊. Nempe
aliquando . fatebunt᷑ paruulos. nan baptizatos uitam. hrẽ nõ posse.
hac per. hoc quamlibet tollerabilius omibus. qui etiam propria
peccata.cõmittũt. tani eterna morte multari.. Que cum ita sint
audeant disputare. Et quibus poslunt persuadere contendant
deum. iuissũ. apud quem non est imquitas: paruulos a peccatie
propriis. ⁊mocentes si nec illo ex adam obligati et obstracti. sunit
morte perpetua. dampnaturu. Quod.si absurdissimũ. est. Et a
iusticia. dei penitus alienũ. Et tam nullus: qui se meminit catho¬
lice. fidei . xpianũ. nrgat. aut dubitat paruulos. non. accepta grã

Expanded text:
eis uidetur, ueritate discedant. si autem cedunt sedi apostolicae eis uidetur, ueritate discedant. si autem cedunt sedi apostolicae uel potius ipsi magistro et domino apostolorum qui dicit non habituros uitam in semet ipsis, nisi manducauerint carnem filii hominis et biberint sanguinem, quod nisi baptizati non utique possunt. nempe aliquando fatebuntur paruulos non baptizatos uitam habere non posse ac per hoc quamlibet tolerabilius omnibus. qui etiam propria peccata committunt, tamen aeterna morte multari. 1 Quae cum ita sint. audeant disputare et, quibus possunt, persuadere contendant deum iustum, apud quem non est iniquitas, paruulos a peccatis propriis innocentes, si nec illo ex Adam obligati et obstricti sunt, morte perpetua damnaturum. quod si absurdissimum est et a iustitia dei penitus alienum et tamen nullus, qui se meminit catholicae fidei Christianum, negat aut dubitat paruulos non accepta gratia
Abbreviated transcription (Latin):
manna. in deserto. et mortiusunt.. Hic est panis qui decelo de¬
scendens. ut si quis. exip̃o. manducauerit. non. moriat᷑. Non .n.
de ista morte. loquebat᷑. quam. necce est. patiant᷑. Et iam. qui de
ipso pane imanducãt Et paulo post. amen am̃ dico uobis. Nisi
manducaueratis carnem filii hoĩs et biberitis eius sangiuem. nor
habebitis uitam in uobis O utiq. illam. que. post hanc mortẽ futura
est. et. contra apostolice sedis auctoritatem.. ubi. de hac ipsa. re cĩe
ageretur. hoc testimoniu̾ adhibitũ est euangelicũ. ne pariuili
non. baptizati. iutam posse habere. credantur. Et contra ipsius
pelagii. uerba. apud episcopos a quibus audiebatur expiessa
ubi anathemauit. eos. qui dicerent. infantes non. baptizatos hre
uitam. eternam. Quod propterea cõmemorauimus. qmͣ ꝗdem
quod audiuimus. tanta pro isto errore obstinacione intuntur
ut ditant facilius esse. ut etiam pelagium deserant atq ꝯtempnãt
Oiui hec sentientes anathemauit. quam ab huiꝰ. sententie sicut

Expanded text:
 hic est panis de caelo descendens, ut, si quia ex ipso manducauerit, non moriatur — non enim de ista morte loquebatur, quam necesse est patiantur, etiam qui de ipso pane manducant; et paulo post: Amen. amen dico uobis; nisi manducaueritis carnem filii hominis et biberitis eius sanguinem, non habebitis tam in uobis, utique illam, quae post hanc mortem futon est — et contra apostolicae sedis auctoritatem, ubi de hac ipsa re cum ageretur, hoc testimonium adhibitum est euangelicum, ne paruuli non baptizati uitam posse habere credantur, et contra ipsius Pelagii uerba apud episcQpos, a quibus audiebatur, expressa, ubi anathemauit eos, qui dicerent infantes non baptizatos habere uitam aeternam. Quod propterea commemorauimus, quoniam q uerum est, quod audiuimus, tanta pro isto errore obstinatione nituntur, st dicant facilius esse, ut etiam Pelagium deserant atque contemnant, qui haec sentientes anathemauit, quam ut ab huius sententiae, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
diuitias glorie sue in uasa miẜicordie: ecce etram
ratio ⁊ eodita est homini quanta debuit honmi : si tñ¬
Uelis uel istam capit qui pro siui arbitrii uoluntate
Tu ergo quis es qui responieas deo : et sa uolens deus
ondere iram et demostrare potencia tua suam : ꝙ et
malis benenti optimꝰ possat: malis diuntaxat non
ꝯditione diuina: s uitiata uoluntatis iniquitate nã :
que deo conditore ꝯdita est bona: At tulit multa
Cui nec uistna creatiae cuiusquã est. nrtelsatu: Ped ut notas faicer
A iunas gloriae: sue in uoli miscricordice. ne se i bomis operibuo
tam ꝙ de propriis extollerent iuribus. sed huulitor infellegerent.
insi allis dei gratia non. dehita sed gratiuta subuemiet. id fiusse reddẽ¬
dum. meritis sius: Suod aliis.nit. eadem massa. redditũ. cep¬
nerent. Cert̾ est ergo dei p̃scientiae defuntꝰ nͣũs et mlnituodo sc̃oꝵ.
quibus dilligentibus deum. quod eis donauit per diffusum. incordib¬

Expanded text:
diuitias gloriae suae in uasa misericordiae, ecce etiam diuitias gloriae suae in uasa misericordiae, ecce etiam ratio reddita est homini, quanta debuit homini — si tamen uel istam capit, qui pro sui arbitrii libertate tu ergo quis es, qui respondeas deo, si uolens deus ostendere iram et demonstrare potentiam suam, quod et malis bene uti optimus possit, malis dum taxat non condicione diuina sed uitiata uoluntatis iniquitate natura, quae a deo conditore condita est bona, pertulit in mulcui nec iustitia creaturae cuiusquam est necessaria, sed ut notas faceret diuitias gloriae suae inuasa misericordiae, ae se ia bonis operibus tamquam de propriis extollerent uiribus m, sed humiliter intellegerent, nisi illis dei gratia non debita sed gratuita subueniret, id fuisse reddendum meritis suis, quod aliis in eadem massa redditum cernerent? J t quibus diligentibus Deum, quod eis donavit per diffusum in cordib
Abbreviated transcription (Latin):
istum capatiorem atq maiorem: in hi lominus eadem de
multiplitandis eio dici posset / etꝰ nullus eẽt in moderat
modus et enim etiam illud dici potest sine sit grã
qua iustificant᷑ iniusti de qua nobis dubitare fas non
estᵃ  suue ut quidam uolunt senꝑ precedat liberum
igne dampnandi sine dubitacione prestut. Qxiuis n.
petrata yion fererit/ naturas cam ipsas que ꝑse cipse
sine dubio bono sunt. quibus tam̃ ex arbitrio uoluntat
futura eeͣnt uitia peccatoꝵ: et i multis alia quibus
eẽr eterna pena reddenda: quis insi deus creauit
quare nisi quia uoluit.: quare aũt uoluerit / o homo
tu quis es qui respondeas deo. Nunꝗd dicit figmetitũ
ei qui se finxit quare sit me fecisti. An non habet
petestatem figulus luci ex eadem ꝯsparsione facere aliud
quidem uas in honore : aliud autem in ꝯcumeliam
Atq utinam dicamꝰ ꝙ sequitur. Si autem uolens
deus ondere iram et demonstrare potentiam suĩã / uasa

Expanded text:
istum capacierem atque maiorem. nihilo minus eadem de istum capacierem atque maiorem. nihilo minus eadem de multiplicandis eis dici possent et nullus esset inmoderatis modus. Etenim etiam illud dici potest: siue sit gratia. qua iustificantur iniusti. de qua nobis dubitare fas non est. siue. ut quidam nolunt. semper praecedat, liberumigne damnandi, sine dubitatione praesciuit? quamuis enim peccata non fecerit, naturas tamen ipsas. quae per se ipsae sine dubio bonae sunt, in quibus tamen ex arbitrio uoluntatis futura essent uitia peccatorum et in multis talia, quibus esset aeterna poena reddenda, quis nisi deus creauit? quare. nisi quia uoluit? quare autem uoluerit, o homo. tu quis es, qui responei qui se finxit: Quare me sic fecisti? An non habet potestatem figulus luti ex eadem consparsione facere aliud quidem uas in honorem aliud autem in contumeliam? Atque at iam dicamus, quod sequitur: Si autem uolens deus ostendere i
Abbreviated transcription (Latin):
natura communis ab eius uitio est nullus Inmunis : si
ambo qui nundum propria uel bona uel. mala opera ãt
rei tamen ex origine nascebantur. Laudet mistricor¬
diam qui liberatur. non culpet Iudiciũ quipunitur.
hic si dixerimꝰ quantomelius ambo liberarent᷑ nihil
nobis quenientius dicetur: ꝙͣ o homo tu quis es
qui respondeas deo. Eouit qquippe ille quid agat
et quantus numerus eẽ debeat pͥmitus oĩz hõiu
deinde sanctoro: sicut syderũ . situt angeloꝵ : atq ut
de terrenis loquani. sicut petoꝵ pisciũ uolatilium
sicut arbors et herbars ficut demiꝙ folior capilloꝵ¬
p nostror. Nam nõs humana cogitatione adue
possumꝰ dicere: qm bona sunt cuncta ista que fecit:
quanto melius illo. dupplicasset ut multo essent plura
non possiet etiam ipm facere quantũ ueller ampħiorẽ
et tatien quantumcunq faceret uel illa plura: uel

Expanded text:
natura communis, ab eius uitio est nullus immunis. si ergo natura communis, ab eius uitio est nullus immunis. si ergo ambo, qui nondum propria uel bona uel mala operabantur, rei tamen ex origine nascebantur, laudet misericordiam, qui liberatur, non culpet iudicium, qui punitur. Hic si dixerimus: \'Quanto melius ambo liberarentur!\' nihil nobis conuenientius dicetur quam:s o homo, tu quis es, qui respondeas deo? nouit quippe ille, quid agat et quantus numerus e?»e debeat primitus omnium hominum deinde sanctorum sicut siderum. sicut angelorum atque. ut de terrenis loquamur, sicut pecorum. piscium. uolatilium. sicut arborum et herbarum, sicut denique foliorum capillorumque nostrorum. nam nos humana cogitatione adhuc possumus dicere: \'Quoniam bona sunt cuncta ista. quae fecit. quanto melius illa duplicasset uel multiplicasset, ut multo essent plura non posset etiam ipsum facere, quantum uellet. ampliorem? et tamen quantumcumque faceret uel illa plura uel
Abbreviated transcription (Latin):
nanꝑ t. ueraciter creditur deus notentes atq imipios
Iustificandos a penis debitis liberare: quemꝙ ero
imeritũ et muilli obrioxiũ peccato sideus dãpnare
cceditur. alienus ab miquitate non treditue. brergo
liberatur inoignus / tanto maiori debetur actio gratiar
autem dampnat᷑ indignus / nec miseritordia nͨ ueritas
ophnretur. Quomodo suquiunt escui non dampnatur
indignus: si non ex ꝙerib s ex uotante dictu est maior
ẜuiẽt minori. Siclit .n. illius nullo precesserant ea
bona ut ad gratiam ꝑtineres. sit net huius male tio
penam ꝑtinere deberent: nulla plano in utroq epera
bona uel mala s propria. Uterq aũt illi uni obnoxius
erat in quo omnes peccauerũt ut ommnes im ills mos¬
rent᷑: quicunq n. ex illo uno multi in se ipsis fututi
erant: tune in illo unus erant: proinde illud pettatũ
soluis eẽtͣ si exillo nullus exisset. porro aũt in quo erat

Expanded text:
namque et ueraciter creditur deus nocentes atque impios namque et ueraciter creditur deus nocentes atque impios iustificando a poenis debitis liberare; quemquam uero inmeritum et nulli obnoxium peccato si deus damnare creditur, alienus ab iniquitate non creditur. ubi ergo liberatur indignus, tanto maior debetur actio gratiarum, autem damnatur indignus, nec misericordia nec ueritas obtinetur. \'Quo modo, inquiunt, \'Esau non damnatur indignus, si non ex operibus sed ex uocante dictum est, quia maior seruiet minori? sicut enim illius nulla praecesserant opera bona, ut ad gratiam pertineret, sic nec huius mala, ut ad poenam pertinere deberet.\' nulla plane in utroque opera uel bona uel mala sed propria, uterque autem illi uni obnoxius erat, in quo omnes peccauerunt, ut omnes in illo morerentur. quicumque enim ex illo uno multi in se ipsis futuri erant, tunc in illo unus erant. proinde illud peccatum solius esset, si ei illo nullus exisset; porro autem, in quo erat