comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dictus abeo qd̾ currendo corruat. Alii cruorẽ q abe.
int̾pretantur sanguinẽ corruptũ. qui emit dec¬
titur. Cruor. sanguisest in corꝑe. Effusus uͦ ¶csta
cruor siti Cruor aut̃. a cruditate uocatus. Uñ snor¬
⁊ cruditas dicta. ⁊ crudus. Alii dñt cruorẽ inc uii¬
timar̃ eẽ : sanguinẽ hoĩum. Ut uͥgilius. Sã¬
guine placa̾tis uentos. ⁊ uͥgine cesa .i. sangui¬

Expanded text:
 ab eo quod currendo corruat. Alii autem cruorem interpretantur sanguinem corruptum, qui emitt cruorem. Sanguis est in corpore, effusus uero cruor fit. Cruor autem a cruditate uocatur, unde et crudelitas dicta et crudus. Alii dicunt cruorem uictimarum esse, sanguinem hominum, ut Virgilius; «Sanguine placasti uentos et uirgine caesa», id est sangui
Abbreviated transcription (Latin):
le tnͣsitum paciebatur. Itaq cũ in ꝓuide toto ⁊
marimo simł agmine inestimabilis hoĩum
uł equoꝵ młtitudo tͣnsiret: enormitate pond̾is.
⁊ concursione gradientium concrepans gelu.
⁊ glaciali crusta dissiluit. uniu̾sũq agmen
qd̾ diu sustinuerat mediis gurgitib uicta tã¬
dem. ⁊ cõminuta destituit. atq eadem rursus
fragmentis impedientibꝰ suꝑduta sũmersit.
Pauci ex om̃i popło ꝑutramq riꝑam uix con¬
scisis uiscerib euaserunt. Danubiꝰ g̾manie flu¬
uius uocari fert᷑ aniuiũ copia qͥb magis au¬
getur. Iste est qui in europa plus omĩb ht̃
famam. Idem ⁊ ister. quia dum ꝑ innum̾as ua¬
dit gentes. mutat ⁊ nom̃. ⁊ maiores sibi ambi¬
endo colligit uires. Orit᷑ germanicis nigis ⁊ oc¬
cidentalib partib barbaroꝵ ꝑgens contraori¬

Expanded text:
le transitum patiebatur. itaque cum inprouide toto et maximo simul agmine inaesiimabilis hominum uel equorum multitudo transiret, enormitate ponderis et concussione gradientum concrepans gelu et glacialis crusta dissiluit uniuersumque agmen, quod diu sustinuerat, mediis gurgitibus uicta tandem et conminuta destituit atque eadem rursus fragmentis inpedientibus superducta summersit. pauci ex omni populo per utramque ripam uix concisis uisceribus euaserunt. P. Licinio vius vocari fertur a nivium copia quibus magis augetur. Iste est qui in Europa plus omnibus habet famam. Idem et Ister, quia dum per innumeras vadit gentes, mutat et nomen et maiores sibi ambiendo colligit vires. Oritur a Germanicis iugis et occidentalibus partibus barbarorum, pergens contra ori
Abbreviated transcription (Latin):
ut fract̃a. Cruste tabule. sunt marinoris. uñ
⁊ marmorati parietes crustati dñr. Quis aut̃
marmora secandi incrustas excogitau̾it non
constat. Fiunt arena. ⁊ ferro seraq inp̾tentim
lima p̾m̃te arenas tactuq ip̃o secante. s cras¬
so arena. plus erodet marmoris. Nam tenus
Crustumia sunt pita. ex parte rubentia. ab
oppido crustumio nominata. Crustumia ge

Expanded text:
 crustis . Crustae tabulae sunt marmoris; unde et marmorati parietes crustati dicuntur. Qui autem marmora secandi in crustas excogitaverint non constat. Fiunt autem arena et ferro serraque in praetenui linea premente arenas tractuque ipso secante, sed crassior arena plus eCrustumia sunt pira ex parte rubentia, ab oppido Crustumio nominata. syriisque
Abbreviated transcription (Latin):
mendi hñt temꝑa. Nam estate depulsa
maria tͣnsmeant. Ortigometra dr. que gre¬
gem ducit. Eam t̾re ꝓpinqͥtatẽ accipiter
uidens rapit. Ac ꝓpt̾ea cura est uniu̾sis
semina uenenoꝵ. Quã obcausam uet̾es ues¬
ci int̾chix̾unt. Solum enĩ hoc ammal sicut¬
⁊ homo caducum patit᷑ morbum. souenũ in¬

Expanded text:
niendi habent tempora. Nam aestate depulsa, maria transmeant. 65. Ortygometra dicitur, quae gregem ducit, eam terrae propinquantem accipiter videns rapit, ac propterea cura est universis semina venenorum, quam ob causam iis veteres vesci interdixerunt. Solum enim hoc animal, sicut et homo, caducum patitur morbum. 66.
Abbreviated transcription (Latin):
tur in mari. forma ramosus colore uirsdis¬
& maxime rubens. Bacte eius candide sub
aqͣ. ⁊ molles. detͣcte confestim durant᷑. ⁊ rubeᷤᷤ¬
cunt. tactuq ꝓtinꝰ lapidescunt. Itaq occupa¬
ri euelliq retibꝰ solet. aut acͥ ferram̃to pre¬
cidi. Quadecausa coralliꝰ uociferatꝰ. Qnͣtũ aut̃
apd̃ nos margaritũ indicũ p̾ciosũ ẽ. tm̃ apd̃
indos coralliũ. hunc magi fulminibꝰ. ⁊ tẽpeᷤᷤ¬

Expanded text:
tur in mari, forma ramosus, colore viridi sed maxime rubens. Bacae eius candidae sub aqua et molles; detractae confestim durantur et rubescunt, tactuque protinus lapidescunt. Itaque occupari evellique retibus solet, aut acri ferramento praecidi, qua de causa corallius vocitatus. Quantum autem apud nos margaritum Indicum pretiosum est, tantum apud Indos corallium. Hunc magi fulminibus res
Abbreviated transcription (Latin):
potum. Crapula est immod̾ata uoracitas.
qiͣ cruda epula. cuiꝰ cruditate gͣuat᷑ cor ⁊
stomachꝰ indigestꝰ: efficitur. Immod̾ata .ił.
uoracitas. uicium est. s tantũ est salutis.
qͣnͣtũ sustentatioĩ nateq sufficiat. Crapła¬

Expanded text:
. Crapula est immoderata voracitas, quasi cruda epula, cujus cruditate gravatur cor, et stomachus indigestus efficitur. Immoderata enim voracitas vitium est, sed tantum id salutis est, quantum sustentationi naturaeque sufficiat.
Abbreviated transcription (Latin):
latĩb. Chostros greci appellant. qui in extͤ¬
mis fauoꝵ partib maiores creantur. qͣs a¬
Costum radix herbe est nascentis in india
arabia.⁊ syria. s melius arabicum. Est. Nt.
album. leue.⁊ suaue. iocundi odoris. In¬
dicium: colore atro.⁊ leue ut ferula. Syn¬
acum uͦ pond̾e gͣui. colore buxeo. odore acͥ.
Sũmũ tam̃: album. leue. aridum. gustu ĩ¬

Expanded text:
ras Graeci appellant, qui in extremis favorum partibus majores creantur, quos aCostum radix herbae est nascentis in India, Arabia et Syria: sed melius Arabicum. Est enim album et leve, suave, iucundi odoris, Indicum colore atro et leve, ut ferula, Syriacum vero pondere grave, colore buxeo, odore acri, summum tamen album, leve, aridum, gustu in
Abbreviated transcription (Latin):
te solliciti eẽ. de crastino. sufficit diei malitia
Crassum.⁊ grassum. hoc int̾est. Crassum corꝑiᷤᷤ
est pinguedo. nam grassari animi ⁊ crudelita¬
tis. Rursus int̾crassum. ⁊ obesum. qd̾ crassus
pinguis ẽ. nam obesus plꝰ est. ꝗͣ pinguis. Craᷤ¬

Expanded text:
te solliciti esse de crastino; sufficit diei malitia crassum et grassum. Crassum corporis est pinguedinis, nam grassari animi et crudelitatis est. Rursus inter crassum et obesum. Quod crassus pinguis est, nam obesus plus est quam pinguis.
Abbreviated transcription (Latin):
ciam̃ta. quibꝰ calciant᷑ tragedi. qͥ inthe¬
atro dicturi sunt alta. ⁊ intonanti uoce.
Est .N. scdm calciam̃tigenꝰ. humile qͥdẽ
uoce carmine cantaturi. Est enĩ calciam̃tũ
in modum crepidar. quo heroes utebant᷑. s ta¬
le est. ut & in dextro. ⁊ in leuo conueniat pe

Expanded text:
ciamenta, quibus calciantur tragoedi qui in theatro dicturi sunt alta et intonanti uoce. Est etiam secundum calciamenti genus humile quidem voce carmina cantaturi. Est enim calciamentum in modum crepidarum, quod heroes utebantur; sed tale est ut et in dextro et in laevo conveniat pe
Abbreviated transcription (Latin):
ñ anupta. s a nubendo formatũ. Dr̃ autem
conubium. cũ equales innuptiis coeunt. ut
pote cuies romani pariutiq dignitate. Comi¬
bium autẽ non est. cũ ciuis romanꝰ. cũ lati¬
na iungitur. Quotiens aut̃ conubiũ ñ est. fi¬

Expanded text:
n a nupta, sed a nubendo formatum. Dicitur autem conubium, cum aequales in nuptias coeunt, ut puta cives Romani, pari utique dignitate. Conubium autem non est, cum civis Romanus cum Latina iungitur. Quotiens autem conubium non est, fi
Abbreviated transcription (Latin):
tex. Cortine sunt aulea .i. uela de pellibꝰ qͣ¬
lia in exodo legunt᷑. a quib tab̃̾nacłm extrĩ¬
secus tegebatur. Dict̃e autẽ cortine acoriis
eo qd̃ pͥus ex pellibꝰ fuissent facte. Uñ ⁊ ineo¬
dem tab̾nacło legis iubetur cortinas fieriex

Expanded text:
t. Cortinae sunt aulaea, id est vela, de pellibus, qualia in Exodo leguntur, a quibus tabernaculum extrinsecus tegebatur. Dictae autem cortinae a coreis, eo quod prius ex pellibus fuissent factae. Unde et in eodem tabernaculo legis iubetur cortinas fieri ex
Abbreviated transcription (Latin):
srisolitꝰ. auro simił ẽ. cũ marini coloris simi¬
aur̃ tm̃ uidetur eẽ. Crisoprasus indicus ẽ.
Colore porri succum referens aureis int̾ue¬
nientib guitis. uñ ⁊ nom̃ accep̃. quẽ qͥdã be¬
rilloꝵ gn̾i iudicau̾unt. Crisoptasuis. ȩthi¬
opicus est. quẽ lapidem lux celat. ꝓdit.
obscuritas. nocte enĩ igneus est. die aureꝰ. Ẽ¬

Expanded text:
crisolitus, lapis similis auro cum marini coloris simia mittit. Chrysoprasus Indicus est, colore . . ., porri sucum referens, aureis intervenientibus guttis, unde et nomen accepit. Quem quidam beryllorum generi adiudicaverunt. Iaspisopicus est; quem lapidem lux celat, prodit obscuritas. Nocte enim igneus est, die aureus.
Abbreviated transcription (Latin):
Corona: pͥma ornam̃ta in signo uctorie. siue re¬
gii honoris signum. Que ideo incapite regũ
ponit᷑. ut ad significandos cͥcũfusos inorbe po¬
płos. quib accinctus. qiͣ capud suum coronat᷑.
qd̾ is inpotando mota irino capita uicire fas¬
ciolis instituerit. Iccͥco olim linei. ac lanei gn̾iᷤ
coronas fuisse. sicut erat in sacerdotib gñtiliũ.
Nom̃ corone hac ex causa uocatum. eo qd̃ inini¬
tio cͥcũ aras curreret᷑. atq ad imaginẽ cͥcuitꝰ uł
chori.⁊ formatã ⁊ nõĩatã coronã. Imꝑatores roma¬
ni ⁊ reges quidam gentium aureis coronis utũ¬
tur. ꝑ se tyaras gerunt. s reges rectas. sat᷑pe inc᷑¬
uas. Reꝑta autẽ tyara a semiramide assyrioꝵ
regina. Qd̃ genus oriam̃ti ex inde usq hodie gẽs
ipsa retinet. Athenienses aut̃ cicladas aureas
gerebant partĩ in u̾tice. ñ nulli infronte. Nõ
enĩ eadem sunt insignia oĩum regnoꝵ. Gen¬
tiliũ uates. insulas. apices. pillea suie galea¬

Expanded text:
ornamenta corona insigne victoriae, sive regii honoris signum; quae ideo in capite regum ponitur, ad significandum circumfusos in orbe populos, quibus adcinctus quasi caput suum coronatur. quod his in potando mota vino capita vincire fasciolis instituerint. Idcirco olim linei ac lanei generis coronas fuisse, sicut erat in sacerdotibus gentilium. Nomen coronae hac ex causa vocatum, eo quod initio circum aras curreretur, atque adchori est formata et nominata corona. Imperatores Romani et reges quidam gentium aureis coronis utuntur: Persae tiaras gerunt, sed reges rectas, satrapae incurvas. Reperta est autem tiara a Semiramide Assyriorum regina: quod genus ornamenti exinde usque hodie gens ipsa retinet. Athenienses enim gerebant partim in vertice, nonnulli in fronte. Non enim eadem sunt insignia omnium regnorum. Gentilium vates infulas, apices, pillea sive gale
Abbreviated transcription (Latin):
sule exordium incole ligures ded̾unt. appłłan¬
tes eam ex nomine ducis. Nam quedam corsa
nomine ligus nulier. cũ taur̃ ex g̃ge quẽ ꝓpe
littora regebat tnsnatare solitum. atq ꝑ int̾¬
ualla corꝑe aucto remeare uid̾et. Cupiens sa¬
re incognita sibi pabła taur̃ acet̾is digredien¬
tem. usq ad insulã nauigio ꝓsecuta est. suiꝰ
reg̃ssu insule fertilitatẽ cognoscentes ligureᷤᷤ
ratib ibi ꝓfecti sunt. eamq nomine mulieris
De qua uͥgilius. Cyrnea taxꝰ. Diuidit᷑ aut̃ a sar¬
dima .xx. milium freto cuncta ligustici eqͦris
siu ad ꝓspectũ italiȩ. E st autẽ multis ꝓmũ¬
toriis angulosa gignens letissima pabła. ⁊ la¬
pidem quẽ catocitẽ greci uocant. Coorta est.¬

Expanded text:
sulae exordium incolae Ligures dederunt, appellantes eam ex nomine ducis. Nam quaedam Corsa nomine, Ligur mulier cum taurum ex grege, quem prope littora regebat transnatare solitum atque per intervalla corpore aucto remeare videret, cupiens scire incognita sibi pabula, taurum a caeteris digredientem usque ad insulam navigio persecuta est. Cujus regressu insulae fertilitatem cognoscentes Ligures ratibus ibi profecti sunt, eamque nomine mulieris De qua Virgilius: Cyrnea taxos. Dividitur autem a Sardinia viginti millium freto, cincta Ligustici aequoris sinu ad prospectum Italiae. Est autem multis promontoriis angulosa, gignens et laetissima pabula, et lapidem, quem Cathochiten Graeci vocant. Ebos
Abbreviated transcription (Latin):
agẽ. insidiar̃ uias monstrare. fut᷑a p̃dic̾e. Mag¬
nũ nefas ħcrede ut d̾s consilia sua cornicibꝰ
mandet. huiꝰ int̾ młta auspicia tͥbuunt etiã
cornix plena pluuiã uocat imꝓba uoce. Fertꝰ¬
autem quia cornices uolantes filios comitatu
sedulo ꝓsequunt᷑ ⁊ sollicite ne cet̾i forte defi¬
ciant cibum sugger̃t. ac płiotẽporis nutͥen¬
di officia non relinquunt. Cornua nc̃ sũmas¬

Expanded text:
agere, insidiarum vias monstrare, futura praedicere. Magnum nefas haec credere ut Deus consilia sua cornicibus mandet. Huius inter multa auspicia tribuunt etiam cornix plena pluviam vocat inproba voce. Grum, quae etiam volantes filios comitatu sedulo prosequuntur; et sollicitae ne teneri forte deficiant, cibum suggerunt, ac plurimo temporis nutriendi officia non relinquunt. At vero fem
Abbreviated transcription (Latin):
siue çorar nom̃ a sono guttis ht̃. qd̾ uoce coracinet.
fertꝰ᷑ hecauis. qd̃ editis ꝓullis escam plene ñ pͥbe¬
at. pͥqͣm ineis pennar̾ nigredine similitudinẽ
ꝓͥi coloris agnoscat. Postqͣm uͦ eos tetros aspere
rit plumis in toto agnitos habundantiꝰ pascit.
hic pͥor incadau̾ib ocłoꝵ petit loca. Corculus¬

Expanded text:
sive corax, nomen a sono gutturis habet, quod voce coracinet. Fertur haec avis quod editis pullis escam plene non praebeat, priusquam in eis per pinnarum nigredinem similitudinem proprii coloris agnoscat; postquam vero eos tetros plumis aspexerit, in toto agnitos abundantius pascit. Hic prior in cadaveribus oculum petit. Cor
Abbreviated transcription (Latin):
ti. a consulendo. sic̃ reges aregendo. ⁊ sicut le¬
ges a legendo. Nam cum romani regũ dñati
onem suꝑbam non ferrent. Annua imꝑia binoᷤᷤ¬
qr consules sibi fecerunt. Nam fastum regium.
non benuiolentia confulentis. s suꝑbia domi¬
uantis erat. hinc gͥ consules appłłati. uł acon¬
sulendo cuubꝰ. uł a regendo cuncta consilio.
Quos tñ ideo mutandos ꝑ annos singulos. e¬
legerunt. ut nec insolens du man̾et. ⁊ moda¬
tior cito succurreret. Inde autem duo pares.
qr unus rem cuulem. alt̾ autem militarẽ ad¬
ministrabat. Regnauerunt autem annis. cccc.¬

Expanded text:
ti a consulendo, sicut reges a regendo, sicut leges a legendo. Nam cum Romani regum superbam dominationem non ferrent, annua imperia binosque consules sibi fecerunt. Nam fastum regium non benivolentia consulentis, sed superbia dominantis erat. Hinc igitur consules appellati, vel a consulendo civibus, vel a regendo cuncta consilio. Quos tamen ideo mutandos per annos singulos elegerunt, ut nec insolens diu maneret, et moderatior cito succquia unus rem civilem, alter rem militarem administrabat. Regnaverunt autem annis CCCC
Abbreviated transcription (Latin):
g̃ciante. reꝑtas usi sunt. Est aut̃ gn̾s singłari
forma.⁊ utriq aptũ pedi. uł dextro. uł sinis¬
tͦ. Crepidas autẽ dict̾as. qd̾ cũ sono strigant᷑
siue apedum crepitu in ambulando. Crepidi
pido: rima. Crepido est extremitas saxi ab rup¬
ta. Uñ ⁊ crepido uocata. qd̾ fit ab rupti saxi al¬
titudo. sic̃ heret pede pes densus. uñ ⁊ uocatꝰ.

Expanded text:
ante repertas usi sunt. Est autem genus singulari forma, et idem utrique aptum pedi, vel dextro vel sinistro. Crepidas autem dictas quod cum sono stringantur, sive a pedum crepitu in ambulando. Calceos pis cavata. Crepido extremitas saxi abrupta; unde et crepido vocata quod sit abrupti saxi altitudo, sicut 'haeret pede pes densus' Virg. Aen.
Abbreviated transcription (Latin):
tio ferri inaquã instructura est. nͥ enim adstin¬
gatur. instringi. & coherere non pot̾ ferrum
Constructio a młtitudĩe lapidum. ⁊ lignoꝵ
dicta. unde & strues. Aliud est enim edifica¬
tio. aliud instauratio. lam edificatio noua
constructio ẽ. Instauratio uͦ. qd̾ reꝑatur ad in¬
star pͥoris. Nam instar uet̾es. ꝓ similitudie
ponebant. inde ꝙ instaurare dicebant. Cons¬
tat autẽ constructio fundam̃ti lapidibꝰ calce

Expanded text:
tio ferri in aqua strictura est. Nisi enim candens tingatur, stringi et cohaerere non potest ferrum. Item constructio a multitudine lapidum et lignorum dicta, unde et strues. Aliud est enim aedificatio, aliud instauratio. Nam aedificatio nova constructio est. Instauratio vero, quod reparatur ad instar prioris. Nam instar veteres pro similitudine ponebant. Inde et instaurare dicebant. Constat autem constructio fundamento, lapidibus, calce,
Abbreviated transcription (Latin):
tiõe diriuatũ. qd̾ illi cardian dñt. siue a
cura. in eo enim om̃is sollicitudo ⁊ scĩe cause
manent. Qd̃ ideo pulmoni uicinũ est. ut cũ
ira accendr pulmonis humore tẽꝑetur. Huiꝰ
due arterie st̃. equibꝰ sinistra plus sangͥnẽ ht̃
dextͣ plus sp̃m. Uñ & indext᷑ brachio pulsum

Expanded text:
tione derivatur, quod illi cardian dicunt: sive a cura. In eo enim omnis sollicitudo et scientiae causa manet. Quod ideo pulmoni vicinum est: ut cum ira accenditur, pulmonis humore temperetur. Hujus duae arteriae sunt, e quibus sinistra plus sanguinem habet, dextera plus spiritum. Unde et in dextro brachio pulsum
Abbreviated transcription (Latin):
biꝑtita uixta ciceronẽ. aut simplex est.
aut iuncta. Et siuincta erit: considłandum est. u¬
trum ex pluribꝰ questionibꝰ uincta sit anex ali¬
qua cõꝑatione. Contͦu̾sia simplex est. que ab¬
solutam continet unã questionẽ hoc modo.
Corinthiis bellũ indicemꝰ annũ: Iuncta est
ex płib questionibꝰ inqua plura querunt᷑
hoc pacto. utr̃ carthago diruatur. an cartha¬
ginensibꝰ reddat᷑. an eo colonia deducat᷑. Ex
cõꝑatione. utr̃ potuis. aut qͥd potissimũ. q̃ri¬
tur adhunc modũ. Utr̃ exercitus in macedo¬
niã contra philippũ mittatur. qͥ sociis sit
auxilio. an teneatur in italia. ut quã maxͤ
contͣ annibalem copie sint. Controu̾sia est¬

Expanded text:
iuxta Ciceronem aut simplex est, aut iuncta. Et si iuncta erit, considerandum est utrum ex pluribus quaestionibus iuncta sit, an ex aliqua conparatione. Controversia simplex est, quae absolutam continet unam quaestionem hoc modo: Corinthiis bellum indicamus, an non? Iuncta est ex pluribus quaestionibus, in qua plura quaeruntur hoc pacto: Utrum Carthago diruatur, an Carthaginensibus reddatur, an eo colonia deducatur? Ex conparatione, utrum potius, aut quid potissimum quaeritur, ad hunc modum: Utrum exercitus in Macedoniam contra Philippum mittatur, qui sociis sit auxilio, an teneatur in Italia, ut quam maximae contra Hannibalem copiae sint? De quat
Abbreviated transcription (Latin):
Cotio adacuend̾. Cotis nom̃ accep᷑. qd̾ ferr̃
ad incidñt̾ acuat. Cotis .it. g̃co sermone inci¬
fio nominat᷑. Ex his alie aquarie sunt. alie
oleo indigent in acuendo. S oleum lenem
aque aciem acerrimam reddunt. Cotis dig¬

Expanded text:
t aspera. Cotis nomen accepit quod ferrum ad incidendum acuat; †cotis† enim Graeco sermone incisio nominatur. Ex his aliae aquariae sunt, aliae oleo indigent in acuendo, sed oleum lenem; aquae aciem acerrimam reddunt. Pumex
Abbreviated transcription (Latin):
cupiscentia de sidium. Concupiscunt᷑ i.
ꝙ que habentur. ꝙ que non habent᷑. Nam cõ¬
cupiscentia fruit᷑ homo rebꝰ quas ht̃. deside¬
rando autẽ absentia concupiscit. Desid̃ium
enĩ quid est. nͥ rer̃ absentium concupiscentia:

Expanded text:
ncupiscuntur enim et quae habentur, et quae non habentur: nam concupiscendo, fruitur homo rebus quas habet; desiderando autem, absentia concupiscit. Desiderium ergo quid est, nisi rerum absentium concupiscentia?
Abbreviated transcription (Latin):
pͥuata m̃sa uictus est. comuuiũ nonẽ. Conui¬
uii tͥplex est modꝰ: discũbendi. bibendi. ⁊ edẽ¬
di. Discũbendi. ut thoris uissi discũb̾e pictis.
Edendi & bibendi. ut pꝰqm pͥma quies. epuliᷤᷤ
m̃seq remote. crateras magnos statuunt. ⁊ ui¬
na coronant.Conuitia. littes. maledicta uir¬

Expanded text:
. Convivii triplex est modus: discumbendi, edendi, et bibendi: discumbendi, ut: Toris jussi discumbere pictis. Edendi et bibendi, ut: Postquam prima quies epulis, mensaeque remotae, Crateras magnos statuunt, et vina coronant. Convivium autem mystice si
Abbreviated transcription (Latin):
gum dñatione ꝑtulerint. non solũ uniꝰ regiᷤ
expulso uerum etiam & abiuratio regii nõĩs.
⁊ potestatis ostendit. Nam si umiꝰ tm̃ suꝑbia
fiuss inculpa ip̃m solum oportuiss expel¬
li seruata regia dignitate. Meliorib gͥ re¬
gib urbe ꝓpulsis: romani bios consules¬
coħceret. Et placuit ne imꝑium longius ꝗͣ
annuum hr̃ent. ne diut᷑nitate potestatis. in¬
solentiores reddent᷑. s ciuiles semꝑ essent.
qͥ se post annum scirent futo᷑s eẽ pͥuatos.

Expanded text:
gum dominatione pertulerint, non solum unius regis expulsio, verum etiam ejuratio regii nominis et potestatis, ostendit. Nam si unius tantum superbia fuisset in culpa, ipsum solum oportuisset expelli, servata regia dignitate melioribus. Igitur regibus Urbe propulsis, Romani consulemilem, coerceret. Et placuit, ne imperium longius quam annuum haberent, ne per diuturnitatem potestatis insolentiores redderentur, sed civiles semper essent, qui se post annum scirent futuros esse privatos.
Abbreviated transcription (Latin):
tantino xp̃iano pͥncipe in maius auct̾a. ⁊ constan¬
tinopolis dicta gloriosissimũ imꝑii caput. ⁊ tonꝰ¬
urbem nominis sui romanoꝵ regum. uł pͥmus
breuissimo tꝑe condita. axpĩano imꝑatore. ꝓ¬
uecta est. ut solarome forma & potentia pos
sit equari. Constantinopolim urbem trachie.
constantinus ex nomine suo instituit. solam
rome meritis & potentia ad equatam. hanc
conditam pͥmũ apicusino rege spartanoꝵ.⁊
uocatam birantium. uł qd̾ tantum patet int̾
adriaticum. mare. & ꝓpontidẽ. uł qd̾ sit recep¬
tacłm t̾rȩ marisq caspii. unde & eani constan¬
tinus aptissimam conde uidicauit. & recep¬
tałm terra mariq fieret unde ꝙ nc̃ romani
imꝑĩ sedes. ⁊ totius caput orientis. sicut rona

Expanded text:
tantino Christiano principe in maius aucta et Constantinopolis dicta, gloriosissimi nunc imurbem nominis sui Romanorum regum uel primus breuissimo tempore condita a Christiano imperatore prouecta est, ut sola Romae, tot s 42. Constantinopolim urbem Thraciae Constantinus ex nomine suo instituit, solam Romae meritis et potentia adaequatam. Haec condita primum a Pausania rege Spartanorum, et vocata Bizantium, vel quod tantum pateat inter Adriaticum mare et Propontidem, vel quod sit receptaculum terrae marisque copiis. Unde et eam Constantinus aptissimam condere judicavit, ut receptaculum sibi terra marique fieret. Unde et nunc Romani imperii sedes, et totius caput est Orientis, sicut Roma
Abbreviated transcription (Latin):
multitudo in sacͥs collecta. ⁊ dictus chorus qd̾¬
ininitio in mod̃ corone cͥcũ aras starent. ⁊ psallẽt.
Alii chorum dix̾unt. a concordia qd̾ in cari¬
tate consistit. qr si caritatem non habeat res¬
pond̾e conuenient̾ non pot̾. Cum autẽ unus
canit grece monodia latine siciniũ appłłat᷑
ses. pꝰ tnͣsitum rubri maris pͥmus instituit.
Utroq sexu distinctis cdassib se ac sorore p̾eun¬
te canere inchoris d̾ocarmĩ tͥumphale ꝑdocu¬
ne factus est corone. ut ex eoita uocatus. Uñ¬
młtitudo cantantiũ est qͥq aput iudeos ñ
minus addecem constat canentib. aputd noᷤᷤ
autẽ incerto nuim̾o a pauciorib płimis ue
sine ullo discͥmine constat. Chorus g̃ce¬

Expanded text:
multitudo in sacris collecta; et dictus chorus quod initio in modum coronae circum aras starent et ita psallerent. Alii chorum dixerunt a concordia, quae in caritate consistit; quia, si caritatem non habeat, respondere convenienter non potest. Cum autem unus canit, Graece monodia, Latine sicinium dicitur; ses post transitum Rubri maris primum instituit, et utrorumque sexuum distinctis classibus, se ac sorore praeeunte, canere Deo in choris carmen triumphale perdocune ductus est coronae, et ex eo ita vocatus. Undmultitudo canentium est. Quique apud Judaeos non minus a decem constat canentibus; apud nos autem incerto numero a paucioribus, plurimisve, sine ullo discrimine, constat. De c
Abbreviated transcription (Latin):
cõpilacor. qui aliena dicta suis ꝑmiscet. sic̃
solent pigm̃tarii inpila diu̾sa mixta cõtund̾e.
hoc scelere accusabatur mantuanꝰ ille uates.
cum qͦsdam u̾sus homeri. tnͣfferens suis ꝑmis¬
cuiss & cõpilator uet̾m ab emulis diceret᷑.
ille respondit magnar̃ eẽ uiriũ clauã hercłi
pilo eu̾to. expolio. Compita sunt. ubi usus ẽ
ꝯuentꝰ fieri rusticoꝵ. dicta cõpita qd̾ loca
młta in agͥs eodem cõpetunt. & quo comie¬

Expanded text:
Conpilator, qui aliena dicta suis praemiscet, sicut solent pigmentarii in pila diversa mixta contundere. Hoc scelere quondam accusabatur Mantuanus ille vates, cum quosdam versus Homeri transferens suis permiscuisset et conpilator veterum ab aemulis diceretur: Ille respondit: 'Magnarum esse virium clavam Herculi in unum. 15. Compita sunt ubi usus est conventus fieri rusticorum, et dicta compita, quia multa loca in agris eodem competunt, et quo conve
Abbreviated transcription (Latin):
exclamat. Accusatiuo. Ut. At metum seuus.
circunstetit horror. Uocatiuo. At ducti salua¬
ne maneres. ablatiuo.at parte ex alia. Con¬
iunctuuis modꝰ dr̃. qͥa ei ꝯningitur aliqͥd
ut locutio plena sit. Nam q̃n dicis cũ clamẽ
pendet sensus. Qd̃ sidicam cũ clamem. qͣrͣ
putas qd̾ taceam. plenus est sensus. Conĩ¬

Expanded text:
exclamat», accusatiuo, «at me tum saeuus circumstetit horror», uocatiuo, «at tu dictis, Albane, maneres», ablatiuo, «at parte ex alia, iunctivus, quia ei coniungitur aliquid, ut locutio plena sit. Nam quando dicis 'cum clamem', pendet sensus; quod si dicam 'cum clamem, quare putas quod taceam?' plenus est sensus. In
Abbreviated transcription (Latin):
tñtias. Coniuntio aut̃ dicta. qd̾ sensus sen¬
tentiasq coniungat. hec enĩ ꝑ se nichil ua¬
let.s in copulatione sermonum. qͣi qd̾dã
exhibet glutinum. aut enĩ nomina soci¬
at. Ut augustinus. & ieronimus. aut u̾ba.
ut scͥbit. & legit. Una autẽ uis est. om̃ĩũ
siue copulent. fiue disiungant. Copulati¬
ue aut̃ ꝯuinctio̾is dicte. eo qd̾ sensum. uł
ꝑsonas ꝯuingant. Ut ego & tu eamꝰ ad forũ.

Expanded text:
ne . Coniunctio dicta, quod sensus sententiasque coniungat. Haec enim per se nihil valet, sed in copulatione sermonum quasi quoddam exhibet glutinum. Aut enim nomina sociat, ut 'Augustinus et Hieronymus': aut verba, ut 'scribit et legit'. Una autem vis omnium, sive copulent, sive disiungant. Copulativae autem coniunctiones dictae eo, quod sensum vel personas coniungant, ut 'ego et tu eamus ad forum'.
Abbreviated transcription (Latin):
pletiue dicte. qͥa explent ꝓpositam rem
ut puta. si hoc non uis: saltẽ illd̾ fac. Cõmunes
gitent facẽ. ut puta. occido illũ. qr ht̃ aurũ.¬
aur̃ causa est. Rationales dñra rõne. qͣ qͥsq u¬
titur in faciendo. Ut quomͦ eum occidam ne

Expanded text:
pletivae dictae, quia explent propositam rem, ut puta, 'si hoc non vis, saltim illud fac'. Communes gitent facere, ut puta, 'occido illum, quia habet aurum'; causa est. Rationales dicuntur a ratione, qua quisque utitur in faciendo, ut 'quomodo eum occidam, ne
Abbreviated transcription (Latin):
herbam sturni uescunt᷑. nͨ fraudi est eis.
qm̃ qualitate sui corꝑis. uenenũ succi
letalis euadt᷑. frigida enĩ uis eiꝰ est. succi.
qͣm subtilib pͥoris incordis sui sedem du¬
centib p̃coqui digestione p̃munt. pͥusqͣm

Expanded text:
e sturni uescuntur conium, nec fraudi est eis, quoniam per qualitatem sui corporis uenenum suci letalis euadunt. frigida enim uis eius est suci, quam subtilibus poris in cordis sui sedem ducentibus praecoci digestione praeueniunt, priusquam
Abbreviated transcription (Latin):
festata. Confessio autẽ erroris. ꝓfessio est de¬
Confessio autẽ ante cedit: remissio seqͥtur.
Cet̾m extra ueniam ẽ. qͥ pec̃m cognoscit. nec
cognitum confitetur. Confessio autẽ duobꝰ mo
dis intelligitur. aut enĩ in laude intelligr̃.
confessio sic ẽ. Confiteor tͥ pat̾ dñe celi. &
t̾re. aut dum quis confitetur sua peccata
a deo indulgñda. cuiꝰ indeficiens est miscd̃a.
ꝯfitem᷑. Non quidem ut ignaro cuiꝰ cogniti¬
oĩ niħ occultum est. s cõfessio est rei scł.
eiꝰ. que ignoratur ꝓfessa cognitio. Utile.N.
sibi ac iocundum quisꝗͣ. eẽ. estimau̾at. raꝑe.
adult̾ari. furari. furari. S ubi hȩc. et̾ne dãp¬
nationi obnoxia eẽ cognouit. Cognitis his:
ꝯfitetur errorem. Confestim. statim. Confeᷤᷤ¬

Expanded text:
rem. Confessio autem erroris professio est deConfessio autem antecedit, remissio sequitur. Ceterum extra veniam est qui peccatum cognoscit nec cognitum confitetur. Itaque exomosignificatio est. Aut enim in laude intelligitur confessio, sicut est: Confiteor tibi, Pater, Domine caeli, et terrae. Aut dum quisque confitetur sua peccata ab eo indulgenda, cujus indeficiens est misericorconfitemur, non quidem ut ignaro, cujus cognitioni nihil occultum est, sed confessio est rei, scilicet, ejus quae ignoratur professa cognitio. 77. Utile enim sibi ac jucundum quisquam esse existimaverat, rapere, adulterari, furari; sed ubi haec aeternae damnationi obnoxia esse cognovit, cognitis iis, confitetur errorem. 78. Confessio autem e
Abbreviated transcription (Latin):
Cuies romani sub consulib ꝓtestam̃to inur¬
be romana effecti st̃. dicti autẽ ciues romani.
qͥ testam̃to lib̃i effecti in numer̃ romanoꝵci-
uiũ redigunt. his pͥmũ aditus erat in urbe
roma ꝯmorari. Cet̾is autẽ lib̃is ꝓhibe̾atur.
ne uł iuurbe roma. uł infra sẽptimũ ab ur¬
be miliariũ ꝯman̾ent. Ciues patͥcius. sena

Expanded text:
ea dicti sub consulibus per testamenta in urbe Romana sunt effecti: dicti autem cives Romani, quia testamento liberi effecti in numero Romanorum civium rediguntur. His primum aditus erat in urbe Roma commorari. Caeteris autem libertis prohibebatur, ne vel in urbe Roma vel infra septimum ab urbe millia
Abbreviated transcription (Latin):
bant qͦs greci comos uocant. siue a comesatiõe.
Solebant enĩ pꝰ cibum hoĩes adeos audien¬
dos uenire. d comiti pͥuatoꝵ hõĩum p̾dicãt
acta. Tragici uͦ res publicas. ⁊ regum historias.
Item tragicoꝵ argum̃ta exreb luctuosis. Co¬
micoꝵ ex rebꝰ letis. Duo sunt aut̃ gn̾a comcoꝵ
terunt. ut plantus. actius terentius. Noui qͥ
& satirici ex quib gn̾alit̾ uicia carpunt᷑. ut
flacus ꝑsius iuuenalis. uł alii. hii enĩ uni¬
u̾soꝵ delicta corripiunt. nec uetabat᷑ eis pes¬
simum quẽq describe. nec cuiꝰlibet peccata
moresq reprehende. unde & nudi pingun¬
tur. eo qd ꝑ eos singła uitia denudentur.

Expanded text:
omisatione. Solebant enim post cibum homines ad eos audiendos venire. Sed comici privatorum hominum praedicant acta; tragici vero res publicas et regum historias. Item tragicorum argumenta ex rebus luctuosis sunt: comicorum ex rebus laetis. Duo sunt autem genera comiterunt, ut Plautus, Accius, Terentius. Novi, qui et Satirici, a quibus generaliter vitia carpuntur, ut Flaccus, Persius, Iuvenalis vel alii. Hi enim universorum delicta corripiunt, nec vitabatur eis pessimum quemque describere, nec cuilibet peccata moresque reprehendere. Unde et nudi pinguntur, eo quod per eos vitia singula denudentur.
Abbreviated transcription (Latin):
metitur sextariis. aqua & sextarii nomen
dedunt. Congium autẽ. acongiendo .i. ꝑ
augm̃tum. crescendo uocatur. unde pꝰea
peccunia bñficii gr̃a dari cepta congiariũ
appłłatum ẽ. Unusqͥsq enĩ fui tẽporis im¬
ꝑator fauore popłi captus adiciebat. ut lar¬
gior uidetur in donis. Congiatum autẽ spe-¬
cialit̾ mensura est. liquidoꝵ. cuiꝰ & rem simł¬

Expanded text:
metitur sextariis, a quo et sextarii nomen dederunt. Congium autem a congiendo, id est per augmentum crescendo, vocatur. Unde et postea pecunia beneficii gratia dari coepta congiarium appellatum est: unusquisque enim sui temporis imperator favorem populi captans adiciebat, ut largior videretur in donis. Congiarium autem specialiter mensura est liquidorum, cuius et rem sim
Abbreviated transcription (Latin):
suescimꝰ utraq. Consuetudo est. uns qd̃dam. mo¬
ribꝰ institutũ. qd̾ ꝓlege suscipitur. cũ deficit
lex. nec differt script᷑a. an rõne consistat. qñ
it legem rõ cõm̃dat. Porro si rõne lex constat.
lex erit om̃e iam qd̾ rõe constit̾it dum taxat.
quod religioĩ congruat. qd̃ discipline con¬
solite rei usus. consensu duoꝵ płimoꝵq fact̃.
Ratus uͦ ad iusticiam pendet. qͣi rectum. ex qͦ

Expanded text:
 tracta. Consuetudo autem est ius quoddam moribus institutum, quod pro lege suscipitur cum deficit lex. Nec differt scriptura an ratione consistat, quando et legem ratio commendat. Porro si ratione lex constat, lex erit omne quod ratione constiterit, dumtaxat quod religioni congruat quod discipline consolitae rei usus consensu duorum plurimorumque factus. Ritus uero ad iustitiam tendet, quasi rectum, ex quo
Abbreviated transcription (Latin):
tes stella ẽ dicta. eo qd̾ comas luminis ex se ef¬
fundat. Qd̃ genus sydis qñ apparu̾it aut peᷤ¬
tilentiã. aut famem. aut bellũ sig̃cat. Come¬
tes aut̃ latine cͥnite appłłant᷑. qͥa in modũ
cͥnium flãmas spargunt qͣs toici dñt eẽ ul¬
tra.xxx. qͣrum nomina.⁊ effectus astrologi

Expanded text:
s stella est, eo quod comas luminis ex se fundat. Quod genus syderis, quando apparuerit, aut pestilentiam aut famem aut bella significat. Cometes autem Latine crinite appellantur, quia in modum crinium flammas spargunt; quas Stoici dicunt esse ultra XXX, quarum nomina et effectus quidam astrologi
Abbreviated transcription (Latin):
qͥa duobꝰ gn̾ibꝰ nom̃ unũ cõmunicat. Ut hic
& hec canis. Cui contrarium est. Ntyc. ħii.
u it. qr utr̃q sexum subuno gn̾e nuntiat.
ut hic piscis. Est enĩ incerti sexꝰ. qd̾ nec na¬
tura nec ocłis discernitur. s sensus tm̃ ꝑi

Expanded text:
quod duobus generibus nomen unum communicat, ut hic et haec canis. 29. Cui contrarium est epicoenum, quia utrumque sexum sub uno genere enuntiat, ut hic piscis. Est enim incerti sexus, quod nec natura, nec oculis discernitur, sed sensus tantum
Abbreviated transcription (Latin):
maior. & diutinus. qͦ caduci tenent᷑. cui tã¬
ta uis est. ut homo ualens concidat. spu¬
metq. Comiciał autẽ dictus. qd̾ apd̃ gñti¬
les. cũm conitioꝵ die cuiꝰdam accidiss co¬
mitia dimitcebant᷑. Erat autẽ comitioꝵ¬

Expanded text:
major, et divinus, quo caduci tenentur. Cujus tanta vis est, ut homo valens concidat spumetque. 7. Comitialis autem dictus, quod apud gentiles, cum comitiorum die cuiquam accidisset, comitia dimittebantur. Erat autem
Abbreviated transcription (Latin):
re dicantur. Addunt p̾terea ideo sonũ¬
hunc. ñ ꝑuenire ad t̾ras. ne capti hoĩes. ꝑ
suauitatẽ eius atq dulcedinẽ quẽ celerri¬
mus ille celorum efficit motus. ab orienta¬
libꝰ partib. usq inoccasum. pͥa negotia
atq oꝑa derelinquerent. & omĩa hic ocio¬
sa remanerent. quodam humane ad ce¬
lestes sonos m̃tis excessu. Concentus que¬

Expanded text:
re dicantur. Sed re dicantur. Sed hunc non peruenire ad terras, ne capti homines per suauitatem eius atque dulcedinem, quam celerrimus ille caelorum efficit motus, ab orientalibus partibus usque in occasum propria negotia atque opera derelinquerent et omnia hic otiosa remanerent quodam humanae ad caelestes sonos mentis excessu. sed ea qu
Abbreviated transcription (Latin):
& solis & lime globorum consonũ motũ
intͦdux̾unt. quoꝵ orbib. uł potiꝰ globis.
conexa memorant oĩa quos sibi innexos.
& uelut insertos. u̾sari retro. & contrario
cet̾is motu ferri arbitnͣtur. eoq impulsu
& motu ipsorum orbiui dulcem quẽdã
& plenum suauitatis. atq artis. & gratis¬
simi modulaminis sonũ reddi. qm̃ scissuᷤ
aer.tam artifici motii. ⁊ acuta cum grauibꝰ
temꝑante. ita uarios equabiłr concentꝰ effi¬
ciat. ut omnẽ suꝑ gͣdiat᷑ musici carminis
si testimonio nr̃o. ꝙ auditus mun̾e. ab eis
exigamꝰ ꝓbari. referunt obsurduisse au-¬
res nr̃as. & hebetiorẽ nob̃ sensum audien¬
di factum. ꝓpt̾ illam apͥncipio nr̃e gen̾a¬
tionis. concepti sonitus consuetudinẽ. Et
exemplum afferunt. eo quod nilus flum¬
orum maximꝰ. eo uidelicet loco. uͥ se exaltis¬
simis montibꝰ in abdita ꝓfluuii illa p̃ci¬
pitat magnitudie fragoris sui aures acco¬
larum obstruat. ut audiendi mun̾e care¬

Expanded text:
et solis et lunae, globorum consonum motum introduxerunt, quorum orbibus vel potius globis connexa memorant 25 omnia, quos sibi innexos et velut insertos versari retro et contrario caeteris motu ferri arbitrantur, eoque impulsu et motu ipsorum orbium dulcem quemdam et plenum suavitatis atque artis et gratissimi modulaminis sonum reddi, quoniam scissus aer tam artifici motu, et acuta cum gravibus temperante, ita varios aequabiliter concentus efficiat, ut omnem supergrediatur musici carminis si testimonio nostro et auditus munere exigamus probari, referunt obsurduisse aures nostras, et hebetiorem nobis sensum audiendi factum, propter illam a principio nostrae generationis concepti sonitus consuetudinem. Et exemplum afferunt, eo quod Nilus fluviorum maximus, eo videlicet loco ubi se ex altissimis montibus in catadupa illa praecipitat, magnitudine fragoris sui aures accolarum obstruat, ut audiendi munere care
Abbreviated transcription (Latin):
cocleȩ hac ex causa uocate. qr deficiente lu¬
na cauantur .i. euacuant᷑. Omĩum em̃
clausoꝵ maris animaliũ. atq cõcar̃. incre¬
mento lune m̃bra turgescunt. defectu eua-¬
cuantur. Luna enĩ cum in augm̃to fu̾it. au¬
get humorẽ. Cum uͦ indefectum uen̾it: hu¬
mores mimiunt᷑: hoc enĩ phisici dñt. Con¬
ce autẽ pͥme pofitio̾is nom̃. Coclee uͦ ꝑdi¬
mutionẽ. qͣiͣ concule. Concarum multa
gn̾a suit. int̾quas. ⁊ margaritifere. quȩ e
celoe dñr. in quarum carne p̾ciosus calcu¬
lus solidatur. de quibꝰ tradunt. hii qui de
animantiũ scͥpsere nat᷑is. eo qd̾ nocturnotẽ¬
pore littora appetant. & ex celesti rore mar¬
garitum concipiant. unde & eceloe nomi

Expanded text:
cochleae hac ex causa vocatae, quia deficiente luna cavantur, id est, evacuantur. Omnium enim clausorum maris animalium atque concharum incremento lunae membra turgescunt, defectu evacuantur. Luna enim cum in augmento fuerit, auget humorem; cum vero in defectum venerit, humores minuuntur; hoc enim physici dicunt. Conchae autem primae positionis nomen, cochleae utionem, quasi conchulae. 49. Concharum multa genera sunt, inter quas, et margaritiferae, quae Celae dicuntur, in quarum carne pretiosus calculus solidatur. De quibus tradunt ii qui de animantium scripsere naturis, quod nocturno tempore littora appetunt, et ex coelesti rore 84 margaritum concipiunt, unde et Celae nomi
Abbreviated transcription (Latin):
lon. ꝙ ꝑiodon. Comma ẽ. ꝯucdtȩ fmnitio. Ut pu
⁊ alid̾ cõma. Ne turpe sit ꝓ fortissimo uiro
dic̾e. ⁊ factum ẽ. colon .i. m̃brũ. qd̾ intellectũ
sensui p̃stat. S adhuc pendet oratio.Sicq dem̃
clausuila ita uet̾m iuditiorũ mores requirunt. P¬
iodus autem longior eẽ non debet. qͣm ut uno sp̃u
tinctio dr. Media distinctio sequens ẽ. ip̃a est. ⁊¬
cola. ultima distinctio. que totam sententiã clau¬
dit. ipsa ẽ ꝑiodus. cuiꝰ ut diximꝰ partes sunt
cola.⁊ comina. quarũ diu̾sitas punctis diu̾solo¬
co positis demonstrat᷑ Ubi enĩ mitio ꝓnuntiati¬
onis. nec dum plena pars sensus ẽ. ⁊ tñ respira¬
re oportet: fit cõma .i. particła sensus. punctqͦ
ad imam litt̾am pon̾r. ⁊ uocat᷑ subdistinctio.
ab eo qd punctum subtus .i. ad unã litt̾am ac¬
q ad caput litt̾e ponimꝰ. ⁊ uocat᷑ distinctio .i.
disiunctio. qr integram seꝑat sententiã hoc
quidem ap̃ oratores. Cet̾m ap̃ poetas uͥ iu̾su

Expanded text:
lo periodos. Comma est iuncturae finitio, utputaet aliud comma: 'ne turpe sit pro fortissimo viro dicere,' et factum est colon, id est membrum, quod intellectum sensui praestat; sed adclausula, ita: veterem judiciorum morem requirunt. Periodus autem longior esse non debet, quam ut uno spiritu t comma. Media distinctio sequens est; ipsa et cola. Ultima distinctio, quae totam sententiam cludit, ipsa est periodus; cuius, ut diximus, partes sunt cola et comma; quarum diversitas punctis diverso loco positis demonstratur. Ubi enim initio pronuntiationis necdum plena pars sensui est, et tamen respirare oportet, fit comma, id est particula sensus, punctusque ad imam litteram ponitur; et vocatur subdistinctio, ab eo quod punctum subtus, id est ad imam litteram, acque ad caput litterae ponimus; et vocatur distinctio, id est disiunctio, quia integram separavit sententiam. Hoc quidem apud oratores. Ceterum apud poetas ubi in versu
Abbreviated transcription (Latin):
tur. sig̾cat collum. dum uͦ płali suꝑbiam. Co¬
lũbaria in sũmis lat̾ib nauium loca cõcaua.
ꝑque enuinent remi. Dicta credo qd̾ sint suni¬
lia latibulis colũbar̃. in qͥbꝰ nidificant. Colũ¬
be dicte. qd̾ earum colla. ad singłas conu̾sa¬
tiones colores nuttent. aues manfuete. ⁊ in
hominũ młtitudine conu̾santes. ac sñ fel¬
le. quas antiqͥ uenerias nũcupabant. eo qd
nidos freqñtant. & oscło amorẽ concipiunt.

Expanded text:
tur significat collum, dum plurali superbiam, lumbaria in summis lateribus navium loca concava per qua eminent remi; dicta, credo, quod sint similia latibulis columbarum in quibus nidificant. Age dictae, quod earum colla ad singulas conversiones colores mutent; aves mansuetae, et in hominum multitudine conversantes, ac sine felle; quas antiqui Venerias nuncupabant, eo quod nidos frequentant, et osculo amorem concipiant.
Abbreviated transcription (Latin):
curbita. agrestis. ⁊ uehem̃ter amara. que simi¬
t̾a autẽ coloqͥntida. qd̾ sit fructu rotundo. atq
foliis ut cucumer usualis. Colorata. tincta.¬
Colores dictos. qd̾ calore ignis. uł solis ꝑficiunt᷑.
siue qd̾ in initio colabant᷑. ut sũme subtilitatiᷤᷤ
exist̾ent. Colores aut̃ nascunt᷑: aut fiunt. Nasc̃¬
tur. ut synopis rũbrica paritonium. melinũ
frecia. auri pigm̃tum. Cet̾i fingunt᷑. aut arte.

Expanded text:
curbita agrestis, et vehementer amara, quae simita autem colocynthis, quod sit fructu rotundo, atque foliis, ut cucumis usualis. 33. Centaem dictos, quod calore ignis vel sole perficiuntur, sive quod initio colabantur, ut summae subtilitatis existerent. Colores autem nascuntur aut fiunt, nascuntur ut sinopis, rubrica, paritonium, melinum, eretria, auripigmentum. Caeteri finguntur aut arte
Abbreviated transcription (Latin):
tores: ad uene. dicti a cult᷑a agͥ. sunt .ii. aliunde
uenientes. atq alienũ agr̃ locatũ colentes. ac
debentes conditionẽ. genitali solo pp̃agri cul¬
turã sub dñio possessoris ꝓeo qd̾ his locatꝰ est
fundꝰ. Coloni autẽ .iiiͦiͬ. modis dñr. Nam coloni
colonis adimpletur. Uñ ⁊ colonia. acult᷑a agͥ ẽ

Expanded text:
tores advene, dicti a cultura agri. Sunt enim aliunde venientes, atque alienum agrum locatum colentes ac debentes conditionem genitali solo, propter agriculturam sub dominio possessoris, pro eo quod his locatus est fundus. Coloni autem quattuor modis dicuntur. Nam coloni cultoribus adimpletur; unde et colonia a cultu agri est
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ concors hoiũm młtitudo. societatis uincło adu¬
nata. dicta a cuub .i. ab ipsis incolis urbis. ꝓeo¬
bs ipsa. menia sunt. Ciuitas autẽ non saxa. s ha¬
bitatores uocant᷑. Tres autẽ societates sunt. fa¬
miliarum. gentiũ. urbiũ. Ciuitates aut̃ aut co
loni. aut municipia. aut uici. aut castella. aut
a pͥis ciuibꝰ condite ciuitates non colonie nuncu¬

Expanded text:
est hominum multitudo, societatis vinculo adunata: dicta a civibus, id est, ab ipsis incolis urbbs ipsa moenia sunt; civitas autem non saxa, sed habitatores vocantur. Tres autem sunt societates: familiarum, gentium, urbium. Urbs vocata ab olonie, aut municipia, aut vici, aut castella, aut a propriis civibus condite, civitates non colonie nuncu
Abbreviated transcription (Latin):
hoĩes qͦs honorifica. uł recordatione uł p̃sẽ¬
tia freqñtamꝰ. nͨ solũ ea quibꝰ nos religiosa
humilitate subicim᷑. s etiam quedã que
subiecta sunt nob̃ ꝑhibentur coli. Nam
ex hoc u̾bo ⁊ agͥcole.⁊ coloni.⁊ incole uocant᷑.
⁊ ip̃os deos. non ob alid̾ appellant celicolas.
nͥ qd̃ celũ colant. ñ utiq uenerando. s in ha-¬
bitando. tanꝗͣ celi qͦsdam colonos. non sicut
appłłant᷑ colom. qui conditionẽ delent ge¬
nitali solo ꝓp̃ agͥ cult᷑am. sub dño possesso¬
rum. s ficut ait quidam latim eloquii mag¬
nus auct̃or. Urbs antiqͣ fuit. tyrii tenuere
coloni. ab incolendo enĩ colonos uocauit. ñ
ab agͥ cult᷑a. hinc & ciuitates maioribꝰ cuita¬
tib uelut popłoꝵ examinibꝰ condite. coloniȩ
nentiora iuga. montiũ. qiͣ colla. Colit: dili¬

Expanded text:
homines, quos honorifica vel recordatione, vel praesentia frequentamus. Nec solum ea quibus nos religiosa humilitate subjicimus, sed quaedam etiam quae subjecta sunt nobis, perhibentur coli. Nam ex hoc verbo et agricolae, et coloni, et incolae vocantur, et ipsos deos non ob aliud appellant coelicolas, nisi quod coelum colant; non utique venerando, sed inhabitando, tanquam coeli quosdam colonos; non sicut appellantur coloni qui conditionem debent genitali solo propter agriculturam sub dominio possessorum, sed, sicut ait quidam Latini eloquii magnus auctor : Urbs antiqua fuit, Tyrii tenuere coloni, ab incolendo enim colonos vocavit non ab agricultura. Hinc et civitates a majoribus civitatibus velut populorum examinibus conentiora iuga montium, quasi colla. Inter ual
Abbreviated transcription (Latin):
ne ꝑimꝑitiam qͥs dicat. legebo ꝓlegam. ha¬
rum pͥma. & scd̃a mittunt fut᷑m tẽpus in
pp̃ iugum. qd̾ imponr matrimonio quin¬
gendis. Iugo enĩ nubentes subici solent.
ꝓpt̾ fut᷑am cõcordiam. ne separent᷑. Conui¬
ges enĩ ueriꝰ applłant᷑. a pͥma desponsatio¬
conuigalis concubitus. sicut maria ioseph.
ꝯiũx uocat᷑. int̾ quos. nͨ fu̾at. nec fut᷑a erat

Expanded text:
ne per inperitiam quis dicat 'legebo' pro 'legam'. Harum prima et secunda mittunt futurum tempus in propter iugum, quod inponitur matrimonio coniungendis. Iugo enim nubentes subici solent, propter futuram concordiam, ne separentur. Coniuges autem verius appellantur a prima desponsatioconiugalis concubitus; sicut Maria Ioseph coniux vocatur, inter quos nec fuerat nec futura erat
Abbreviated transcription (Latin):
Ncirco unde emittunt᷑ equi cart̾es dix̃unt.
ab eare. qua & ille carcer. qui est ĩ ciuitate.
qr ut ibi hoĩes dãpnati atq inclufi. ita hic
dites. auriga ꝓͥe dictus. qd̾ circũ agat.
& regat. siue qd̾ feriat uinctos eqͦs. Nambau¬
autẽ duobꝰ colorib sunt. quib ob sp̃em y¬
dolatͥe uestiunt᷑. Nam prasinus t̾re uene¬
tus. celo & mari apaganis dicatus ẽ. de qua
gilius auctor est dicens. Primꝰ erictoniꝰ. cur¬
rus. ⁊ ii᷑. ausus uing̾e equos. rapidisq ro¬
tis insist̾e̾ uictor. fuit aut̃ minerue.⁊ nul¬
cam filius. de caduca in t̾ram libidine ut
ut ferunt ꝓcreatus. portentũ demonicũ. im¬
mo diabolus. qui pͥmo uinoni currũ dedica¬
uit. Tali auctore quadrige ꝓdite sunt.
qͣi currum. Quadrigarũ uͦ cursus duplici
olum temone erant. ꝑpetuoq & qͥ oĩbꝰ eqͥs in¬
iceret᷑ iugo. Primus chiristenes sitionius
tĩ medios uigauit. eisq singłos ex utͣq par¬

Expanded text:
In circo unde emittuntur equi carceres dixerunt In circo unde emittuntur equi carceres dixerunt ab ea re 398 qua et ille carcer qui est in civitate, quod ut ibi homines damnati, atque inclusi, ita hic dites. Auriga proprie dictus, quod currum agat, et regat, sive quod feriat junctos equos. Nam hauautem duobus coloribus sunt, quibus speciem idololatriae vestiunt. Nam prasinus terrae, venetus coelo et mari a paganis dicatus est. CAPUT gilius auctor est dicens: Primus Ericthonius currus, et quatuor ausus Jungere equos, rapidisqtis insistere victor. Fuit autem Minervae et Vulcani filius de caduca in terram libidine, ut fabulae ferunt, procreatus, portentum daemonicum, immo diabolus, qui primus Iunoni currum dedicavit. Tali auctore quadrigae productae s et carrum quasi currum. Quadrigarum vero currus duplici olim temone erant perpetuoque et qui omnibus equis iniceretur iugo. Primus Clisthenes Sicyonius tantum medios iugavit, eisque singulos ex utraque par
Abbreviated transcription (Latin):
nes uanitatũ suar̃ excusent. De metis.
etarum quippe applłatione ꝓͥe termi¬
nũ ac finẽ mundi designari uolunt.
eo qd̾ aliqui em̃sus finis est. siue ad testimo¬
nium orientis. occidentisq solis. De obolisco¬
boliscum mesfres rex egypti pͥmus
fecisse fert᷑. tali excausa. cum qͦdam
temꝑe nilus uiolenti iundatiõe egẏptum
nocuss: indignatus rex tanꝗͣ penas aflumi¬
ne exig̾et. sagutas inindas misit. Nam mł¬
to post graui inualitudĩe correctus. lum̃ a¬
misit. Qui post cecitatẽ uisu recepto. duos obo¬
liscos soli sacrauit. Oboliscus. enĩ saguta dr.
Qui ideo in medio circo ponr. qͥa ꝑmediũ
mundũ sol currit. Medio autẽ spacio ab iiͦ
meta constitutꝰ oboliscus fastigium sũmita¬
tẽq celi significat cũ sol abutroq spacio me¬
dio horarum discͥmine tnscendit. Sũmo obo¬
lisco suꝑ positũ est. qd̾damauratum in mo¬
dũ flãme formatũ. qm̃ sol płimũ in se calo¬
ris atq ignis habet. De carteribus

Expanded text:
nes vanitatum suarum excusent. De metis . Metarum quippe appellatione proprie terminum ac finem mundi designare volunt, ab eo quod aliqui emensus finis est, sive ad testimonium orientis occidentisque solis. De obelisco . Oboliscum Mesfres rex Aegypti primus fecisse refertur tali ex causa. Quum quodam tempore Nilus violenti inundatione Aegyptum nocuisset, indignatus rex tamquam poenas a flumine exigeret, sagittam in undas misit. Non multum post gravi valitudine correptus lumen amisit, qui post caecitatem visu recepto duos oboliscos Soli sacravit. Oboliscus enim sagitta dicitur, qui ideo in medio Circo ponitur quia per medium mundum sol currit. Medio autem spatio ab utraque meta constitutus oboliscus fastigium summitatemque caeli significat, quum sol ab utroque spatio medio horarum discrimine transcendit. Summo obolisco superpositum est quoddam auratum in modum flammae formatum, quoniam sol plurimum in se caloris atque ignis habet. De carceribus