comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
exorsus ait. Liber generationis rãui xp̃i.
Quo exo̾dio suo satis ostendit generatio¬
nem xp̃i scđm carnem  suscepisse narran-¬
dam. Scdm hanc enim ocp̃c filius homi-¬
nis est: quod etiam se ipse sepissime appel-¬
lat commendans nobis quod miscditer
dignat᷑ sit eẽ ꝓ nobis. Nam illa suꝑna &¬
ȩterna generatio sedm quam filius dĩ uni¬
genitꝰ est ante omnem creaturam qui a
omĩa ꝑ ipsum facta sunt. ita ineffabilis
est: ut de illa dictum a ꝓpħa ysaia intelligat᷑.
Generationem eiꝰ quis enarrabit: Quãꝗͣ
& de temporali eiꝰ natiuitate qua uerbũ
caro factum est. & uirgo spũ scõ grauida
ꝓphica sententia possit non inconuenien-¬
ter accipi: ne sacrȩ ȩdificationis discors
compago non hereat. Igit᷑ matħs corrup¬
to humani generis initio ꝑ p̃uarica¬
tionem. in pͥmo noui testamenti libro.
respondens pͥmo libro ueteris legis uͥ
scͥptum est. hic est liber generationis ex¬
li & terre. & rursum. hic est liber ge¬

Expanded text:
atur. I. Liber generationis Jesu Christi. Quo exordio suo satis ostendit generationem Christi secundum carnem, se suscepisse narrandam. Secundum hanc enim Christus filius hominis est, quod etiam seipse saepissime appellat, commendans nobis quod misericorditer dignatus sit esse pro nobis. Nam illa superna et aeterna generatio, secundum quam Filius Dei unigenitus est ante omnem creaturam, quia omnia per ipsum facta sunt, ita ineffabilis est, ut de illa dictum a propheta Isaia intelligatur: Generationem ejus quis enarrabit? Quanquam et de temporali ejus nativitate, quacaro factum est, et virgo Spiritu sancto gravida prophetica sententia possit non inconvenienter accipi, ne sacrae aedificationis discors compago non haereat. Igitur Matthaeus, corrupto humani generis initio per praevaricationem, in primo Novi Testamenti libro respondens primo libro veteris legis, ubi scriptum est: Hic est liber generationis coeli et terrae ; et rursum: Hic est liber ge
Abbreviated transcription (Latin):
uel infortitudine interp̃tat᷑: apte ad xp̃m
transferri potest. quia ipse est brachium
dñi de quo ꝓpħa dicit. Ecce dñs inforti¬
tudine ueniet. & brachium eiꝰ dñabit᷑:
& ipse de se in euangłio dicit. Ego si exal
tatus fuero: omnia traham ad me ipsũ.
deficit. uerbum quoq qđ factũ ẽ caro.
de infirmitate fortius. de morte uiuati¬
us. de humilitate excelsius factum est.
Obeth. id est seruiens significat eum
qui de se mae ipso ait. filius hominis non
uenit ministrari. sed ministrare. Et apłs.
Qui cum informa di esset inquit non
rapinam arbitratus est esse se ȩqualem
deo: sed sem& ipsum exinaniuit formã
serui accipiens. in similitudinẽ hominis

Expanded text:
vel in fortitudine, interpretatur, apte ad Christum vel in fortitudine, interpretatur, apte ad Christum transferri potest, quia ipse est brachium Domini, de quo propheta dicit: Ecce Dominus in fortitudine veniet, et brachium ejus dominabitur . Et ipse de se t qui ait: Omnia traham ad meipsum . deficit, Verbum vero quod caro factum est, de infirmitate fortius, de morte vivacius, de humilitObed, id est, serviens significat eum qui de semetipso ait: Filius hominis non venit ministrari, sed ministrare . Et apostolus: Qui cum in forma Dei esset, inquit, non rapinam arbitratus est esse se aequalem Deo, sed semetipsum exinanivit, formam servi accipiens, in simil
Abbreviated transcription (Latin):
oeserto: ita exaltari oportet filium homi¬
nis. Augurium quoq hic ꝓuaticinio uł
reuelatione intelligi deb&. Cuius uatici¬
nium in tria ꝓphetiȩ tempora respicit.
In pͥteritum autem ut uidit abraham
diem meum: uidit & gauisus est. Inp̃¬
sens ut est. quid cogitatis mala in cordib
urĩs : Infuturis ut est hoc. erunt enim
sicut angłi dĩ in celo. Et illud. Soluite
templum hoc: & in trib dieb excitabo
illud. Salmon qui interp̃tat᷑ sensus uł
sensibilis. non inconconuenienter xp̃m
figurat: quẽ apłs dixit dĩ uirtutem &
dei sapientiã eẽ. Qui bene sensibilis dicit᷑.
Nam in euangłio dixisse legit᷑. Tetigit me
aliquis. Nam ego sensi de me uirtutẽ
exisse. Et item. Quid cogitatis mala
in cordib ur̃is. Uere sensibilis qui cogita¬
ta ut facta. ut futura & p̾sentia cernit:
sicut de eo scͥbitur. Qui fecit: q̃ furura st̃.
Boor. in quo robur uel in ipso fortitudo.

Expanded text:
deserto, ita exaltari oportet filium homideserto, ita exaltari oportet filium hominis . Augurium ergo hic pro vaticinio vel revelatione intelligi debet, cujus vaticinium in tria prophetiae tempora respicit. In praeteritum, ut est: Vidit Abraham diem meum, et gavisus est . In praesens, ut est: Quid cogitatis mala in cordibus vestris? In futurum, ut est hoc: Erunt enim sicut angeli Dei in coelo . Et illud: Solvite templum hoc, et in tribus diebus excitabo illud . Salmon, qui interpretatur sensus, vel sensibilis, non inconvenienter Christum figurat, quem Apostolus dixit Dei virtutem et Dei sapientiam esse , qui bene sensibilis dicitur. Nam in Evangelio legitur dixisse. Tetigit me aliquis. Nam et ego sensi de me virtutem exisse . Et item: Quid cogitatis mala in cordibus vestris? Vere sensibilis, qui cogitata ut facta, et futura ut praesentia cernit sicut de eo scribitur, qui fecit quae futura sunt. Boos, in quo robur, vel in ipso fortitudo,
Abbreviated transcription (Latin):
gens ad diuisionem animȩ ac sp̃s. compa¬
gum quoq & medullarum: & discretor
cogitationum. Tara. oriens. siue ortus.
inter pretatur. Et zacharias ait. Nisita¬
uit nos oriens exalto. Et alibi scͥptũ est.
Ecce uir oriens nomen eius. Esrom sagit¬
tam uidit uel atrium eiꝰ. denotat ipsũ
habundantiam gr̃e & latitudinem carita¬
tis. ꝑ quam om̃s inuitans ad seipsam ue¬
ritas dicit. Uenite ad me om̃s qui labora¬
tis & honerati estis: & ego reficiam uos.
Aram electus siue excelsus dicit᷑. Et ꝓpħa
ex ꝑsona patris ad filium loquit᷑. Ecce
ritia repbauit malum: & elegit quod
bonum est : Psalmista quoq ait. Excel¬
sus suꝑ om̃s gentes dñs. & reliqua. Amina¬
dab autem qui interpretat᷑ popłs m̃s uo¬
luntarius: significat eum qui dixit.
Nemo tollit a me animam meam sed ego
pono eam: & iterum sumo eam. Iste uero
caput est illius popłi: ex cuius ꝑsona
augurium: figurat eum qui in euangłio
dixit. Dicut moyses ex altauit serpentẽ in

Expanded text:
e ad divisionem animae ac spiritus, compagum quoque ac medullarum, et discretor cogitationum . Zara, oriens, sive ortus, interpretatur, et Zacharias ait: Visitavit nos oriens ex alto . Et alibi scriptum est: Ecce, vir oriens nomen ejus . Esrom, sagittam vidit, vel atrium ejus, denotat ipsum abundantiam gratiae, et latitudinem charitatis, per quam omnes invitans ad se ipsa Veritas, ait: Venite ad me, omnes qui laboratis et onerati estis, et ego reficiam vos . Aram, electus, sive exclusus dicitur. Et propheta ex persona Patris ad Filium loquitur: Ecceritia reprobavit malum, et elegit quod bonum est? Psalmista quoque ait: Excelsus super omnes gentes Dominus, et reliqua . Aminadab autem, qui interpretatur populus meus voluntarius, significat eum qui dixit: Nemo tollit a me animam meam, sed ego pono eam, et iterum sumo eam . Iste vero caput est illius populi, ex cujus persona augurium, figurat eum qui in Evangelio dixit: Sicut Moyses exaltavit serpentem in
Abbreviated transcription (Latin):
t᷑ in satͣmẽto ⁊ man integ̾ totꝰ in corde tuo. Totꝰ eñĩ
erat ipd̾ prem qñ uenit in uirginẽ:
impeuit illam. nec recessit ab illo. Ue¬
nebet in carnem. ut hoĩes eñ mãdu¬
carert. ⁊ manebat integer apd̃ prẽm
ut argłos pasceret. Inuitat dñs ser

Expanded text:
n caelo, manet integer totus in corde tuo. Totus enim erat apud patrem, quando venit in virginem. Implevit illam nec recessit ab illo. Veniebat in carnem, ut eum homines manducarent, et manebat integer apud patrem, ut angelos pasceret. Et quando Chr
Abbreviated transcription (Latin):
antiquũ ad terram promissionis
ꝑ desertũ eduxit. Hic celestis fideles
huius seculidesertũ transeñtes: in
celũ subuehit. Unde recte uiaticum
appellat᷑ qͥa ĩ uia nos reficiens. usq
ad patriam deducit. Tu autẽ dũe:¬

Expanded text:
antiquum ad terram promissionis per desertum eduxit. Haec esca coelestis fideles hujus seculi per desertum transeuntes in coelum subvehit. Unde recte viaticum appellatur, quia in via nos reficiens, usque in patriam deducit. Sicut e
Abbreviated transcription (Latin):
orro illa species uisibilis sacra¬
mentũ est gemine rei: qͥa utrã¬
q rem significat. ⁊ utriusq rei simi¬
litudinẽ gerit exp̾sam. Nam sicut
panis pre cet̾is cibis corpus reficit ⁊
sustentat. ⁊ uinũ hoĩem letificat. at¬
q in ebriat: sic caro xp̃i int̾iorem ho¬
minẽ plus cet̾is graciis sp̃ualiter re¬
ristiapa dicit᷑. id est bona gr̃a: quia in
hoc sacramñto. nõ modo est augmentũ
uirtutis ⁊ gr̃e: sed ille totus sumitur
qui est fons ⁊ origo totiꝰ gr̃e. Habet eti
ã similitudinẽ cũ remistica. qd̾ est u¬
nitas fideliũ. quia sicut ex multis gra-¬
nis conficit᷑ unus panis. ⁊ ex plurib
acinis uinum in unũ cõnfluit: sic ex
multis fideliũ ꝑsonis unitas ecclesi¬
astica constat. Uñ apłs. Unus panis¬
nis ⁊ unũ corpus. eccl̃ia dicit᷑. pro eo
qd̃ sicut unus panis ex mltis granis.
⁊ unũ corpus ex multis menbris cõ-¬
ponit᷑. sic eccłia ex mł̃tis fidelib cari¬

Expanded text:
 sacramentum est geminae rei; quia utramque rem significat, et utriusque rei similitudinem gerit expressam. Nam sicut panis prae caeteris cibis corpus reficit et sustentat, et vinum hominem laetificat atque inebriat, sic caro Christi interiorem hominem plus caeteris gratiis spiritualiter reristia, id est bona gratia, in quo sacramento non solum augmentum virtutis et gratiae, sed ipse sumitur qui est fons et origo totius virtutiam similitudinem cum re mystica, quae est unitas fidelium: quia sicut et multis granis conficitur unus panis, et ex pluribus acinis vinum in unum confluit, sic ex multis fidelium personis unitas ecclesiastica constat. Unde Apostolusnis et unum corpus Ecclesia dicitur, pro eo quod sicut unus panis ex multis granis, et unum corpus ex multis membris componitur, sic Ecclesia ex multis fidelibus chari
Abbreviated transcription (Latin):
crudain ⁊ sanguinẽ comed̾e. Quia
go xp̃m uorari dentib fas nõ est:
misterio carnẽ ⁊ sanguinẽ nobis a¬
mendauit. Et eciam ideo. ne ab incre¬
quã in sanguinis similitudinẽ
sumamꝰ. Ut ita ⁊ u̾itas nõ desit. ⁊ ri¬
diculũ nullũ fiat apaganis: qd̾ cru¬
plici specie sumit᷑. cñ substantialiter¬
unũ totũ sit xp̃c: ut ostenderet᷑ totã
humanã naturã assũpsisse: ut to¬
tain redimeret. Panis enĩ ad sarnẽ
refertur. uinũ ad aĩam. quia uinũ
oꝑatͣ sanguinẽ in quosedes anime
a phisisis esse dicitur. Ideo ergo in
duab specieb celebratur:ut anime ⁊
carnis susceptio in xp̃o.⁊ utriusq
liberatio in nobis significet᷑. Ualee
enĩ ad tuitõem corꝑis ⁊ aĩe qd̃ persi¬
pimus: quia caro xp̃i pro salute cor¬
poris. sanguis u̾o pro anima nr̃a
ro inquit pro corꝑe nr̃o offertur. sã¬

Expanded text:
ere. Quia ergo Christum vorari dentibus fas non est, in mysterio carnem et sanguinem nobis commendavit. Et etiam ideo, ne ab increquam ut sanguinis similitudinem sumamus; ut et ita veritas non desit, et ridiculum nullum fiat a paganis, quod cruplici specie sumitur, cum sub alterutra totus sit Christus? Ut ostenderetur totam humanam naturam assumpsisse, ut totam redimeret. Panis enim ad carnem refertur, vinum ad animam, quia vinum operatur sanguinem, in quo sedes animae a physicis esse dicitur. Ideo ergo in duabus speciebus celebratur, ut animae et carnis susceptio in Christo, et utriusque liberatio in nobis significetur. Valet e ad tuitionem corporis et animae percipimus, quia caro Christi pro salute corporis, sanguis vero pro anima nostrro, inquit, pro corpore nostro offertur; san
Abbreviated transcription (Latin):
quia similitudinẽ nõ uideo sarmi
nõ uideo sanguinis ꝟitatẽ: Primi
om̃iũ dixitibi de sermone xp̃i qͥ oꝑs¬
tur ue possit mutare. ⁊ cõuerce gen¬
ra ⁊ instituta nature. Deinde ubi n
tulerũt sermonẽ xp̃i discipuli eius.
sedaudientes qd̃ carnẽ suam daret
manducare. ⁊ sanguinẽ suñ ad bile¬
dũ: recedebant. Solus tam̃ petrus di¬
it. u̾ba uite et̾ne habes: ⁊ ego ate qui¬
mꝰ recedam: Ne igitur plures hoc die¬
⁊ ne ueluti quidã esset horror cruori
sedman̾et gr̃a redemptoris: Ideo ĩs¬
tudine quidẽ accipis sacram̃tũ. se
uere nature głiam u̾cutẽq cõseq¬

Expanded text:
Qui similitudinem video, non video sanguinis veritatem . 3. Primo omnium dixi tibi de sermone Christi qui operatur, ut possit mutare et convertere genera instituta naturae . Deinde ubi non tulerunt sermonem Christi discipuli ejus, audientes quod carnem suam daret manducare, et sanguinem suum daret bibendum, recedebant; solus tamen Petrus dixit: Verba vitae aeternae habes, et ego a te quomodo recedam ? Ne igitur plures hoc dicerent, veluti quidam esset horror cruoris, sed maneret gratia redemptionis; ideo in similitudinem quidem accipis sacramentum, sed vere naturae gratiam
Abbreviated transcription (Latin):
ieo dicuntur sa cramenta: quia in eis
Niud uidetur. ⁊ aliud intelligitur
Quod uidetur: speciem habet corpora¬
ienr: quod intelligitur: fructum habet
Ichil in sacrificiis maius potest¬
ulla oblano hae potior est. Sz hec om̃s
precellit. que pura conscientia dũo of¬
ferenda est. ⁊ pura mente sumenda:
tior est ceteris:ita potius exoli ⁊ene¬
rari debet.Triforme est corpus domini.
Pars oblate incalicẽ missa. corpus xͥ
qd̃ iam resurrexit monstrat. pais co¬
mesta. ambulans adhue suꝑterã.
pars in altari usq ad finẽ inisserema.¬
nens. corpus in sepulchro: quiausq
ad finẽ seculi corꝑa sc̃oꝵ in seputhris
erũt. Dum frangitur hostia. di san¬
guis de calice in ora fideliũ fundt᷑ qͥd
aliud qͣm dominici corꝑis in criceĩ¬
molatio. eiusq sanguinis de laere
libet: sed certa consecratõne misicus
fit nobis. Qmuis sit panis ⁊ calix
alimentũ est resurrectionis. ante e¬

Expanded text:
eo dicuntur sacramenta, quia in eis aliud videtur, et aliud intelligitur. Quod videtur speciem habet corporalem, quod intelligitur fructum habet ichil in sacrificiis maius esse potulla oblatio hoc potior est, sed hec omnes precellit; que pura conscientia Domino offerenda est et pura mente summenda tior est ceteris, ita potius excoli et venerari debet.Pars oblata in calicem missa, corpus Christi quod jam resurrexit, monstrat; pars comesta, ambulans adhuc super terram; pars in altari usque ad missae finem remanens, corpus in sepulcro; quia usque in finem saeculi corpora sanctorum in sepulcris eri: « Dum frangitur hostia, dum sanguis de calice in ora fidelium funditur, quid aliud quam Dominici corporis in cruce immolatio, ejusque sanguinis de latere libet sed certa consecratione mysticus ita fit, quamvis sit panis et calix, alimentum est refectionis, non
Abbreviated transcription (Latin):
uia passus est pro nobis dñs¬
mendauit nobis in isto sacrz¬
to sanguinẽ suũ ⁊ corpꝰ qd̾ etiã fec
nosmetip̃os. Nam ⁊ nos corpus ip̃
facti sumꝰ. Et ꝑ miscd̃iam ip̃ius ⁊
accepimus nos sumꝰ. Recor damini
nõ fuistis ⁊ treatiestis. ⁊ ad aream
isam cõportati estis. laborib bonũ
s⁊ annũtiantiũ ewnͣgeliũ tritura
stis. Qnͣdo cathecumini defereba-¬
ni ini horreo seruabamini: nomina
Onspersi estis. ⁊ panis dñicus facti
s. Ecce qd̃ accepistis. Quomͦ erg o
ĩ uidetis esse qd factũ est. sic unum
unam fidem. unã spem. indiuidu
caritatem. Heretiti qͣndo hꝰ accipi
⁊ sacram̃tũ: testimoniũ contra se
piũt. quia illi querũt diuisionem
yanis iste indicet unitatẽ. Sic ⁊ ui
in multis racenis fuit.⁊ modo u
est. uniũ est in sua natiuitate. ca¬
est post pressuram torcularis.⁊ uos
⁊t illa ieuuua. post labores. post humi¬
nquã ad ca licem xp̃i uenistis. ⁊ ibi
s estis. Sinuil enĩ hoc sumimꝰ si¬

Expanded text:
uia passus est pro nobis commendavit nobis in isto sacramento sanguinem suum et corpus, quod etiam fecit nosmetipsos. Nam et nos corpus ipsius facti sumus, et per misericordiam ipsius, quod accepimus nos sumus. Recordamini, et vos non fuistis, et creati estis, ad aream Dominicam comportati estis, laboribus boum, id est annuntiantium Evangelium triturati estis. Quando catechumeni deferebamini, in horreo servabamini, nomina conspersi estis, et panis Dominicus facti estis. Ecce quod accepistis. Quomodo ergo unum videtis esse quod factum est, sic et vos unum unam fidem, unam spem, individuam charitaunt, testimonium contra se accipiunt: quia illi quaerunt divisionem, cum panis iste indicet unitatem. Sic et vinum in multis racemis fuit, et modo in unum est. Unum est in suavitate calicis, post pressuram torcularis. Et vos post illa jejunia, post labores, post humitanquam ad calicem Domini venistis: et ibi vos estis. Simul enim hoc sumimus, si
Abbreviated transcription (Latin):
ab illius panis calicisq cõsortio: eti¬
i si antequã panẽ illũ comedat. cali¬
in q bibat: de hoc seculo migrau̾it
quippe illiꝰ ꝑticipatõne ac beneficio nõ
priuat᷑. qͣndo in se hoc qd̃ illd̾ sacramẽ¬
tũ significat inuenit᷑. Qui mandu

Expanded text:
ab illius panis calicisque consorcio, etiamsi antequam panem illum comedat et calicem bibat, de hoc seculo in unitatequippe illius participatione ac beneficio non privatur, quando ipse hoc, quod illud sacramentum significat, inven
Abbreviated transcription (Latin):
isteriũ fidei dicit᷑ qd̃ credere debes
qd̃ ibi salus nr̃a consistat. Proui¬
dens enĩ nobis dñs. dedit hoc sacramẽ¬
tũ salutis: ut qͥa nos cotidie peccamu
⁊ ille iam mori nõ potest: ꝑ illd̃ sa crait¬
tũ remissionẽ consequam᷑. Cotidiee
nuĩ ip̃e comedit᷑ ⁊ bibit᷑ inueritate: sed
Et ideo magnũ ⁊ pauendũ misteriũ¬
est. quia aliud uidetur:⁊ aliud intel¬
ligit᷑. S cũ misteriũ sit unũ corpus

Expanded text:
sterium fidei dicitur, quia credere debes, quod ibi salus nostra consistit. Providens enim nobis Dominus dedit hoc sacramentum salutis, ut, quia nos quotidie peccamus, et ille jam mori non potest, per istud sacraum remissionem consequamur. Quotidie enim ipse comeditur et bibitur in veritate, sed et ideo magnum et pavendum est mysterium, quia aliud videtur, et aliud intelligitur. Sed quum mysterium sit, unde cor
Abbreviated transcription (Latin):
citur. nec occiditur ut mãducet᷑. sed
nortuos uiuificat. Qnͣdo mãducat᷑.
ificit s nõ deficit. Non ergo timeamꝰ
fatres manducare istũ panẽ: ne for¬
t finiamꝰ illũ. ⁊ postea qͥd mnanduce¬

Expanded text:
catur, nec occiditur, ut manducetur, sed mortuos vivificat. Quando manducatur, reficit, / sed non deficit. Non ergo timeamus, fratres, manducare istum panem, ne forte finiamus illum et postea, quid manduce
Abbreviated transcription (Latin):
amus clarissimo eundem atq fortissimo
documento designatum: quem legimus
ubiq in ueteri testamento. sicut uenit
ex uirgine & q̃ndo uenit ex tempore & ubi ue¬
nit in temꝑe firmissime repinissũ Nã sedo ac qͣ dra

Expanded text:
amus clarissimo eumdem atque fortissimo documento designatum, quem legimus ubique in Veteri Testamento, sicut, venit ex Virgine, et quando venit ex tempore, et ubi venit in tempore, firmi
Abbreviated transcription (Latin):
tatis. uel puteus septimus. Cuius itaq fi¬
guram illo in loco dauid manu fortis gessis¬
se credit᷑: nisi dñi nr̃i uiu xp̃i. de quo ꝑ ꝑsal¬
mistam dicit᷑. dñs fortis & potens. dñs po-¬
tens in prelio: Cuius autem urias qui in
dinem nubium similis ero altissimo Cuiꝰ
sp̃s doctrina in electis suis cernit᷑: quȩ ꝑ¬

Expanded text:
tatis, sive puteus septimus. Cujus itaque figuram illo in loco David manufortis gessisse creditur, nisi Domini Jesu Christi? de quo per Psalmistam dicitur: 45 Dominus fortis et potens, Dominus potens in praelio. Cujus autem Urias, qui indinem nubium, similis ero Altissimo ? Quia Spiritus doctrina in electis suis cernitur
Abbreviated transcription (Latin):
loquar: credebat hic & dubitabat idoq
sic amarissime flebat. Flebat igit᷑ quia dicꝰ-¬
tum ei fuerat cum esset sine liberis. dispo¬
ne domui tuȩ quia morieris tu & non ui¬
ues. Credebat autem: quod qui ꝓmiserat
non mentitur d̃s. Sed uicit fides timorẽ:
idcirco sub spe uitȩ sicut sermo diuinus
narrat. tam subito consolatur. Unde &
post tercium concesse sibi uite manases
nascitur. ꝑ quem origo xp̃i duceret᷑: qui
post mortem patͥs duodennis legitur reg¬
nasse. Ex quo fit: ut quicqͥd antea fuerat
desꝑatum: hoc totum quamuis malus fu¬
erit. ꝑ successionem patͥs postea in eo fit re¬

Expanded text:
loquar, credebat hic, et dubitabat, ideoque sic amarissime flebat. Flebat igitur, quia dictum ei fuerat, cum esset sine liberis, Dispone domui tuae, quia morieris tu et non vives; credebat autem, quia qui promiserat non mentitur, Deus. Sed vicit fides timorem. Idcirco sub spe vitae, sicut sermo divinus narrat, tam subito consolatur. Unde et post tertium annum concessae vitae Manasses nascitur, per quem origo Christi duceretur, quia post mortem patris duodennis legitur regnasse. Ex quo fit ut quidquid antea fuerat desperatum, hoc totum quamvis malus fuerit, per successionem patris, postea in eo sit re
Abbreviated transcription (Latin):
ochorias genuit ioas. Ac deinde ioas ge¬
nĩut amasiam: cui successit in regnum
hic orias. Ioram quippe generi se miscuerat¬
impiissime iezabel: & ido usq ad terciam
generationem eiꝰ memoria de sc̃e natiuitatis
ordine recte tollitur. Ioram itaq qualis fu-¬
erit: diuina ꝓdit historia. Quod ds ei dix
ei popłs scdm morem combustionis exe¬
quias sicut fuerat maiorib eiꝰ: neq sepe¬

Expanded text:
Ochozia sit genitus Joas: ac deinde quia Joas genuerit Amasiam, cui successit in regnum hic Ozias, impiissimae Jezabel: et ideo usque ad tertiam generationem ejus memoria de sanctae nativitatis ordine recte tollitur. Quod etiam in erit divina prodit historia, quod Deus ei dixeei populus secundum morem combustionis, exsequias, sicut fecerat majoribus ejus
Abbreviated transcription (Latin):
quidem xp̃c filius ioseph. tanquam ex eiꝰ
tebat uirginitas. Cum igit᷑ recte putatiue¬
pater xp̃i appelletur: quid mirum si eũ
uirum marie recte appellatum dicimꝰ
xp̃c. Pulchrȩ itaq de qua natus est & ñ
de quib dixit: quia sine uiri coitu ge
neratus de uirgine maria multum re
uiroꝵ patuerit aspectib magnaq paren¬
tum diligentia custodita p̾dicatur.
Herumtamen quoꝵdam traditio habet. qͦd
ioseph non potuerit in faciem eiꝰ ꝓspicere:
quam sp̃s sc̃s ut conciꝑet penitꝰ adimpleue¬
rat. & uirtus altissumi ne pateret᷑ libidinis
estum diuinitꝰ obumbrabat. Et ido ut uo¬

Expanded text:
iter filius Ioseph, tamquam ex eiustebat uirginitas. nam Lucas pater appelletur, quid mirum si eum virum Mariae recte appellatum dicimus us. Pulchre itaque, de quo natus est, et non, de quibus dixit, quia sine viri coitu ubique generatus de Maria virorum patuerit aspectibus, verum magna parentum diligentia custodita sit.erumtamen quorumdam traditio habet, quod Joseph non potuerit in faciem ejus prospicere, quam Spiritus sanctus ut conciperet, penitus adimpleverat; et virtus Altissimi, ne pateretur libidinis aestum, divinit
Abbreviated transcription (Latin):
a loseph usq ad dauid: facile est ut ad¬
uertant ioseph duos patres habere potu¬
isse: unum a quo genitꝰ. alterum a quo
fuerat adoptatus. Antiqua est enim con¬
suetudo adoptandi etiam in illo popło
dei: ut sibi filios facerent quos utiq
dedit filios d̾i fieri: non natura atq sub¬
stantia sua genuit. sicut unicum filium:
sed utiq dilectione ad optauit: ut ad op
surde quisq dicit᷑ non carne sed caritate
genuisse filium: quem sibi ad optauerit.

Expanded text:
a Ioseph usque ad Dauid, facile est, ut ada Ioseph usque ad Dauid, facile est, ut aduertant isse, unum a quo genitus, alterum a quo fuerit adoptatus. Antiqua est enim consuetudo adoptandi, etiam in illo populo Dei, ut sibi filios facerent quos utique dedit filios Dei fieri, non natura eos atque substantia genuit, sicut unicum Filium, sed utique dilectione adoptavit, ut, Apsurde quisque dicitur, non carne, sed charitate genuisse filium quem sibi adoptaverat.
Abbreviated transcription (Latin):
heli. atq rursus heli qđ filius fuerit ma¬
mathan diuerso fuere in tempore: qui de
una eademq uxore nomine estha. singlos
filios ꝓcrearunt. Nam mathan qui ꝑ sa¬
lomonem descendit. uxorem eam pͥmus
accepit: & relicto uno filio iacob nomine
defunctꝰ est. Post cuiꝰ obitum. qm̃ lex uiduã
alio uiro non uetat nu bere: mathat qui
ꝑmathan genus ducit. cum esset ex eadẽ
tribu. sed non ex eodem genere. relictam ma-¬
the accepit uxorem. ex qua & ipse habuit
filium nomine heli. ꝑ quod ex diuerso pa¬
trum genere: efficiunt᷑ iacob & heli ute-¬
accepit sine liberis defuncti scđm legis
ac genuit ioseph. natura quidem germi-
phus iste tantam curam habuit ꝑ quiren¬
de rei ueritatem: quantomagis euangłista
qui cum ipso dño moratus in carne. etiam
inter parentes ipsius cotidie conuersabat᷑:¬
cordie euangłistarum ait. Quos autem
mouet inquit quod alios ꝓ genitores
math̾s enumerat descendens a dauid us¬
q ad ioseph: alios autẽ lucas ascendens

Expanded text:
Heli. Atque rursus Heli quod fuerit MaMathan diverso fuere tempore, qui de una eademque uxore Estha nomine singulos filios procrearunt. Quia Mathan, qui per Salomonem descendit, uxorem eam primus acceperat, et relicto uno filio Jacob nomine, defunctus est. Post cujus obitum, quod lex viduam alio viro non vetat nubere, Mathat, qui per Nathan genus ducit, cum esset ex eadem tribu, sed non ex eodem genere, relictam Mathae accepit uxorem, ex qua et ipse accepit filium nomine Heli, per quod ex diverso patrum genere efficiuntur Jacob et Heli uteHeli sine liberis defuncti, uxorem ex  genuit Joseph, natura quidem germiniphus iste tantam curam habuit perquirendi rei veritatem, quanto magis evangelista, qui cum ipso Domino moratus in carne, etiam inter parentes ipsius quotidie versabatpraenuntiatum. III. Quos autem mouet, quod alios progeneratores Mattheus enumerat descendens a Dauid usque ad Ioseph, alios autem Lucas ascendens
Abbreviated transcription (Latin):
facile respondendum est non esse consue¬
tudinis. diuinarum scͥpturarum. ut mu¬
lierum in generationib ordo texatur.
unde & ex p̾cepto legis eam quasi ꝓpin-¬
quam cogebatur acciꝑe ne se trib in
aliam commisceret tribum: sed unus¬
quisq de sua tͥbu legitime sibi accepis¬
set uxorem. Et
ideo cum
descriptio pͥma romani imꝑii cęlebra¬
retur. ut singłi in suam ꝓfiterentur ci¬
uitatem: ioseph & maria non solũ qͣsi
de una tribu. uerum etiam uelut de
una stirpe generati. simul in bethleem
censentur nomine. Ubi si non essent de
una tribu ac de eadem ciuitate: non
uiceretur. Ascendit autem & ioseph a
galilea de ciuitate narareth in uidȩam
ciuitatem dauid quȩ uocat᷑ bethleem.

Expanded text:
facile respondendum est, non esse consuetudinis sanctarum Scripturarum, ut mulierum in generationibus 61 ordo texatur, unde et praecepto legis eam quasi propinquam cogebatur accipere, ne se tribus in aliam commisceret tribum; sed unusquisque de sua tribu legitime sibi acciperet uxorem. Et ideo cum descriptio prima Romani imperii celebratur, ut singuli in suam profiterentur civitatem, Joseph et Maria, non solum quasi de una tribu, verum etiam velut de una stirpe generati, simul in Bethleem censentur nomine. Ubi, si non esset de una tribu ac de eadem civitate, non diceretur, Ascendit autem et Joseph a Galilaea de civitate Nazareth in Judaeam civitatem David, quae vocatur Bethlee
Abbreviated transcription (Latin):
sine ambiguo de dauid stirpe tenemus.
& eum in ȩternum suꝑ solium & suꝑ reg-¬
num eiꝰ sedere credimus: nullum iam ali
um uenturum ex pectemus: ne quod absit
ꝓ eo antixp̃m qui futurꝰ est in mundo re-¬
carnisq ꝓpagine uenam sanguinis ex eo¬
duxisse: ut caro xp̃i etiam ex uirgine pro¬
creata. sine dubio originem de semine da¬
uid duxisse pariter ꝓbaretur. Nam & sa¬
cerdotale genus eiꝰ. luca insinuante non
tacetur: qđ cognata eiꝰ elirabeth esset: qͣ
dicit de filiab aaron fuisse. Unde nos car-¬
nem xp̃i de u̾troq genere ꝓpagatam. mi-¬
nime dubitamꝰ: regum scilicet & sacerdo¬

Expanded text:
mus, et eum in aeternum super solium et super regnum ejus sedere credimus, nullum alium jam venturum exspectemus; ne, quod absit, pro eo Antichristum, qui futurus est in mundo, recarnis propaginem sanguinis duxisse, ut caro Christi etiam ex Virgine procreata, sine dubio originem de semine David duxisse pariter probaretur. Quid cerdotale genus ejus, Luca insinuante, tacetur, quod cognata ejus esset Elisabeth, quam dicit de filiabus Aaron fuisse. Unde nos carnem Christi de utroque genere propagatam minime dubitamus; regum scilicet et sacerdo
Abbreviated transcription (Latin):
onĩ. Iosias iste est rex iustissimus: qui an¬
tequam nasceret᷑ ꝓprio ex nomine quia
in filiis: quos intransmigrationem ba¬
bylonis genuisse dicit᷑: non quod iosias in
transmigratione filios genuerit. qui nusꝗͣ
legit᷑ transmigrasse: sed quia non sunt se¬
cuti eum se eum filii eiꝰ. dicuntur qͣsi
ex p̾destinatione di geniti ad trans migran-¬
oum: quia eos dñs ꝓ suis ac popłi pecca-¬
tis captiuandos p̾scierat. ut intransmnigra¬
ideo simul ponit: ut quoꝵ erat communis
impietas & coequalis infamia: fieret simul
una supplicii. & miseriarum memoria. Et¬
enim uulnerat o iosia in bello contra nechao
regem aegypti atq defuncto: ioachar qui¬
& sellum filius eius successit in regnum:¬

Expanded text:
onis. Josias iste est rex justissimus, qui, antequam nasceretur, proprio ex nomine quia ia non invenitur in filiis quos in transmigratione Babylonis genuisse dicitur. Non quod Josias in transmigratione filios suos genuerit, qui nusquam legitur transmigratus; sed quia non sunt secuti eum filii ejus, dicuntur quasi ex praedestinatione Dei geniti ad transmigrantur, qui eos Dominus pro suis ac populi peccatis captivandos 56 praescierat, ut in transmigraidcirco simul ponit, ut quorum erat communis impietas, et coaequalis infamia, fieret simul una supplicii sui et miseriarum memoria. Etenim, vulnerato Josia in bello contra Nechao regem Aegypti, atque defuncto, Joachaz filius, qui et Sellum, successit in regnum
Abbreviated transcription (Latin):
regib. ysaias ꝓpħa non tam ꝓphetiam
de xp̃o. qđ de domo dauid futurus esset con¬
texuit: quam euangłm om̃ib p̃dicauit.
Nam erechias cum adhuc esset sine liberis
mui tuȩ quia morieris tu & non uiues:¬
fleuit fletu magno. Fleuit autem non ꝓpter
plurimos inquam uitȩ annos: quia õmo
nouerat idcirco placuisse do salomonem
quod annos uitȩ non petierat ampliores:
sed hinc prorsus iturꝰ fleuit fletu magno
ꝓpter ꝓmissionem dni ad dauid. quã in-¬
uidebat iam tunc in sua morte penitus
perituram. Eo enim temp̃a erechias filios
in terra uiuentium. Hoc autẽ est omne
quod metuit erechias. ne salutare di. id
est r̃m ductus ad inferos nequaquam

Expanded text:
regibus Isaias propheta, non tam prophetiam de Christo, quod de domo 53 David futurus esset contexuit, quam Evangelium omnibus praedicavit.m Ezechias cum adhuc esset sine liberis,mui tuae, quia morieris tu et non vives fletu magno. Flevit autem non propter plurimos, inquam, vitae annos, quia omnino noverat idcirco placuisse Deo Salomonem quod annos vitae non petierit ampliores; sed hinc prorsus iturus flevit fletu magno, propter promissionem Domini ad David, quam videbat tunc in sua morte penitus perituram. Eo enim tempore Ezechias filios ione viventium . Hoc autem est omne quod hic metuit Ezechias, ne salutare Dei, id est Jesum, ductus ad inferos nequaquam
Abbreviated transcription (Latin):
articulis. dicens ab abraham usq ad da¬
uid generationes quatuordecim. & a dauid
usq ad transmigrationem babyloniȩ gene-¬
rationes quatuordecim. totidemq usq ad
xp̃m: non eas tamen duxit insummam
ut diceret. fiunt om̃s quadraginta duȩ.
declarantur tempora cucurisse: scilic& an¬
te legem sub quo conuersat᷑ est abraham
naturale seruans ex deuotione mandatũ.
post legem. quam iudȩi p̾uaricantes in
om̃s de eadem misera babylonis captiui¬
in summa colligat᷑. quadraginta duȩ
generationes ueniunt. Quo numero man-¬
sionum uerus hebreus ex ȩgipto ꝓficis¬
ꝓpha credit se bona dñi uidere. Nec mi¬
rum si in illo numeri sacramento ꝑue-¬
niamus ad regna cȩloꝵ. sub quo dñs at-¬
q saluator a pͥmo patriarcha cui fuerat
repmissus ꝑuenit ad uirginem quasi ad
iordanem quȩ pleno fluens gurgite sp̃s

Expanded text:
at, dicens: « Ab Abraham usque ad David generationes quatuordecim, a David usque ad transmigrationem Babylonis, generationes quatuordecim, totidemque alias usque ad Christum, non eas tamen duxit in summam, ut diceret: fiunt omnia quadraginta duae. declarantur tempora concurrisse; scilicet ante legem, sub quo versatus est Abraham, naturale servans ex devotione mandatum: post legem, cum Judaei praevaricantes in per quam omnes de eadem misera Babylonis captiviin summa colligatur, et quadraginta duo generationes veniunt. Quo numero mansionum verus Hebraeus proficisPropheta credit se bona Domini videre ; rum, si in illo numeri sacramento perveniamus ad regna coelorum, sub quo Dominus atque Salvator a primo patriarcha, cui fuerat repromissus, pervenit ad Virginem, quasi ad Jordanem, quae pleno fluens gurgite, Spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
genuit eliachim. Eliachim uero aror:
aror genuit sadoch. sadoch autem g̾nu¬
it achim. Achim genuit eliuid. elud autẽ
eleazar: elearar uero mathan. Mathan
genuit iacob: iacob autem genuit ioseph

Expanded text:
genuit Eliachim, Eliachim genuit Azor, Azor genuit Sadoc, Sadoc genuit Achim, Achim genuit Eliud, Eliud genuit Eleazar, Eleazar genuit Mathan, Mathan genuit Jacob, Jacob genuit Joseph
Abbreviated transcription (Latin):
bustus dnĩ sonat. qui se induit non sua for¬
titudine: sed sumit sibi in auxilium brachi-¬
um dñi. Deinde ioathan ꝓfectus iure accipi-¬
tur. quia scĩ uiri animus dum in hac ui¬
ta uiuit᷑: indesinenter hab& ꝓfectus suos.
& uadit iugiter de uirtute in uirtutem. ut
app̃hendat dm̃ d̾oꝵ in syon. Inde achar qui
sequitur apte comp̾hendens inter p̾tatur:

Expanded text:
sublimia, cum se induit non sua fortitudine, sed 78 assumit sibi auxilium brachium Domini. Deinde Joathan profectus jure accipitur, quia sancti viri animus, dum in hac vita vivitur, indesinenter habet profectus suos, et vadit jugiter de virtute in virtutem, ut apprehendat Deum deorum in Sion. Unde Achaz, qui sequitur, apte comprehendens interpretatur.
Abbreviated transcription (Latin):
alogia xp̃i excludunt᷑. Reliqui eñ reges
quamuis mali fuerint & impii: ubicũq
ingenealogia ponunt᷑. Ex quib orias¬
pene in om̃ib fecit rectum coram dño: nisi
quod in templo suꝑ altare timiamatis uo-¬
luit adolere incensum. Unde infronte lepra

Expanded text:
alogia Christi excluduntur. Reliqui enim reges, alogia Christi excluduntur. Reliqui enim reges, quamvis mali fuerint et impii, ubicunque in genealogia ponuntur, aut pene in omnibus fecit rectum coram Domino nisi quod in templo super altare thymiamatis voluit adolere incensum. Tamen qui idololatra
Abbreviated transcription (Latin):
filium ioiade sacerdotis: qui eum intem¬
plo dñi nutrierat & constituerat regem.
& consobrinus. & sp̃s dñi indiusset eum.
Quare trans gredimini pactum dñi. quod
uobis non ꝓderit. & reliquistis dñm. ut
relinqueret uos.. Qui congregati aduersus
eum. miserunt lapides suꝑ eum. iuxta re¬
gis imꝑium in atrio domus dñi. Et non
est recordatꝰ ioas rex. miscdiȩ quam fecit
ioiada pater eiꝰ secum: sed inter fecit filiũ
eius. Qui cum moreretur ait. Nideat dñs
& requirat. Quod ꝓfecto postea dñs testat᷑
dicens. Et requiretur om̃is sanguis qui effu¬
sus est super terram a sanguine abel
iusti usq ad sanguinem ⁊ achariȩ: qũe
occidistis inter templum & altare. Successit
igitur mortuo ioas rege. filius eiꝰ amasias
in regnum: qui post cedem y dumeoꝵ alla¬
tos đos filioꝵ seir: statuit sibi eos in deos
& adorauit: illisq adolebat incensum.
impietate sequentes: ac continuum tenẽ¬
tes odium in dm. merito p̃ om̃ib de gene¬

Expanded text:
 Joiadae sacerdotis, qui eum in templo Domini nutrierat et constituerat regem.  consobrinus, et Spiritus Domini induisset eum aquare transgredimini praeceptum Domini quod vobis non proderit, et reliquistis Dominum ut relinqueret vos? Qui congregati adversus eum, miserunt lapides super eum juxta regis imperium in atrium domus Domini, et non est recordatus Joas rex misericordiae quam fecerat Joiada pater illius secum, sed interfecit filium ejus. Qui cum moreretur ait, Videat Dominus et requirat . Quod profecto postea Dominus testatur dicens: Et requiretur omnis sanguis qui effusus est a sanguine Abel justi usque ad sanguinem Zachariae, quem occidistis inter templum et altare . Successit igitur mortuo Joas rege filius ejus Amasias 52 in regnum, qui post caedem Idumaeorum, allatos deos filiorum Seir statuit sibi in deos et adoravit, illisque adolebat incensum. impietate sequentes, ac continuum tenentes odium in Deum, merito prae omnibus de gene
Abbreviated transcription (Latin):
saphat iudicans uel uidicium di sonat.
Si enim felix animus cotidie se attollit.
ut sp̃ualis efficiat᷑: cum ipse iudicans uere
interpretat᷑: quia sicut ait apłs. spirita¬
lis omnia diuidicat. & ipse anemine iudi¬

Expanded text:
se judicans, vel judicium Dei sonat. Si enim felix animus quotidie se attollit, ut spiritalis efficiatur, tum ipse judicans jure interpretatur. Quia, sicut ait Apostolus, spiritalis omnia dijudicat , et ipse a nemine judi
Abbreviated transcription (Latin):
raa. siue illuminatͥ. inter fluctiuagas
undas pelagi. nobis fide ac morib seqͣn¬
da est. ne mergamur undis diluiii. sed
ꝑ eam illuminemur: ut xꝑ̃m natu ex ea
ꝓsalute totiꝰ mundi credamus. Nam ꝑ¬
hoc quod uerbum ẽ : eum d̃i filium an-¬
te scła de patre ȩternaliter natum credi-¬
mus. ꝑ hoc uero quod uerbum caro fac̾¬
tum est: natum ex uirgine in tempore
firmissime confitemur. Semꝑ gͦ erat:
in eo quod angłs ñm eum nominat:
saluatorem eoꝵ qui ꝑierant aptius recon¬
signat. Quod uero ꝓpħa emmanuhel eũ
appellat: insinuat quia ipse quẽ admo¬
dum est pollicitꝰ. cum his quos semel sal¬
uauerit cotidie sanando ac uiuando ꝑ¬
seueret. Porro emmanuel ꝓprium nom̃¬
eiꝰ est: sicut & uãc quod uocatꝰ est ex cep¬
tione euangłica. Igitur duob istis no-¬
minib non modo creatorem eum. atq
restitutorem. uerum etiam gub̃natorem

Expanded text:
ris, sive illuminatrix Maria, inter fluctivagas undas pelagi, fide ac moribus sequenda est, ne mergamur undis diluvii; sed per eam illuminemur, ut Christum natum ex ea pro salute totius mundi credamus. Hahoc quod Verbum est, eum Dei Filium ante saecula de Patre natum credimus: per hoc vero quia caro factum est, natum ex Virgine hodie in tempore plenissime confitemur.in eo quod angelus Jesum eum nominat, Salvatorem eorum qui perierant aptius reconsignat. 111 Quod vero propheta Emmanuel eum appellat, insinuat, quia ipse, quemadmodum est pollicitus, cum his quos semel servaverit, quotidie sanando ac juvando sceret. Porro enim Emmanuel proprium nomen est, sicut et Jesus, quod vocatus est ex praeceptione Evangelica. Igitur duobus istis nominibus, non modo Creatorem eum atque restitutorem, verum etiam gubernatorem
Abbreviated transcription (Latin):
p̃termissa. ut silentio nominis quȩ loquen¬
do nequiuerat. quod turpe uidebat᷑ om̃i¬
no tacendo tegeret. Unde & nomen uiri
hoc etiam sceleris immanitas uerecun¬
dius memoretur. Suꝑ solarium namq
piuit & abstulit. Si autem hoc factũ iux¬
ta litteram attendimus: quid unquam
potest inueniri scelestius: Si uero miste¬
rium figurandȩ rei in ipso facto considera¬
mus. quid aliquando ualet repperiri sa
typum expͥmit redemptoris. Bene autem in
suum. Sed ut bethsabeȩ dauid coniungat᷑
urias uir eius interficitur: quia ut iustoꝵ
eccł̃ia cȩlesti sponso adhereat. antiqui hostis
autem genuit roboam: & roboam genuit
abia. Abia uero asa. asa autem iosaphath:.¬
& iosaphat genuit ioram. Salomon namq¬

Expanded text:
tem ut silentio nominis, quia loquendo nequiverat, quod turpe videbatur omnino tacendo tegeret. Unde et nomen virihoc etiam sceleris immanitas verecundius memoretur, dum ipsius causa virtutem inimici . Si autem hoc factum juxta litterarum attendimus, quid unquam potest inveniri scelestius? Si vero mysterium figurandae rei in ipso facto consideramus, quid aliquando valet reperiri saltypum exprimit Redemptoris. Bene autem in s. Sed ut Bethsabeae David jungatur, Urias vir ejus interficitur, quia ut justorum Ecclesia coelesti sponso adhaereat, antiqui hostis  genuit Roboam, Roboam genuit Abiam, Abia genuit Asa, Asa genuit Josaphat, Josaphat genuit Joram, Joram
Abbreviated transcription (Latin):
scilicet patris sui dauid collocandus erat.
De quo ide dauid uelut ꝓpħa futurum
orat. D̾s iudicium tuum regidã. & rłqͣ.¬
de salomone minime constati dictum fuis¬
se: cuiꝰ pene regnum cum ipso corruit. &
omne genus iudȩoꝵ quod hunc in dextera
patris magno uidelicet in solio collocatum
uenisse non credidit. huc illucq expulsum¬
dosi iudei. quia nec ipsa hierłm cunctis
dieb stare meruit. eo qd non sit in ea lapis
suꝑ lapidem relictus: neq de semine da¬
uid regis. in omni iudȩa post aduentum
redemptoris dux aliquis suꝑ solium eius
ad solum usq dirutam. elegit quidem ad
tempus: sed ut figuram cȩlestis hierłm por¬
tamen semꝑ successio seminis & hierłm
penitus non deletur: donec ueniret sem̃
cui reꝓmissum est ut sedeat in eternum.

Expanded text:
scilicet patris sui David rex collocandus erat. De quo idem David velut propheta futurum orat: Deus, judicium tuum regi da, de Salomone minime constat 44 praedictum fuisse, cujus pene regnum simul cum ipso corruit: et omne genus Judaeorum, quia hunc in dextera Patris magno videlicet in solio collocatum venisse non credidit, huc illucque pposse; quia nec ipsa Jerusalem cunctis diebus stare meruit; eo quod non sit in ea lapis super lapidem derelictus. Neque de semine regis David in omni Judaea, post adventum Redemptoris, dux aliquis super solium ejus alem, quam dicis, elegit quidem ad tempus, sed ut figuram coelestis Hierusalem portamen semper successio seminis, et Jerusalem penitus non deletur, donec veniret semen, cui repromissum est ut sedeat in aeternum.
Abbreviated transcription (Latin):
bethsabeȩ suo hic ex nomine non ex pͥmitur.
sed quod uxor fuerit uriȩ hoc solum innu¬
itur. Ad quod sane non incongrue faten-¬
nantur: non solum culpari. uerum lau¬
dari recte meruerunt. Unde & sine ullo
nominis pudore. quasi uirtutis egregiȩ.
in hac genealogia recensentur. Hec quoq
adulterio fuscata simul ꝙ homicidio ui¬

Expanded text:
Bersabea suo hic nomine non exprimitur, sed quod uxor fuerit Uriae hoc solum innuitur? Ad quod sane non incongrue fatennantur, non solum culpari, verum laudari recte meruerint. Unde et sine ullo nominis pudore quasi virtutis egregiae in hac genealogia recensentur. Haec quoque adulterio fuscata, simul et viri homicidio
Abbreviated transcription (Latin):
non qualitates aut actus eoꝵ iuxta mo¬
ralitatem expressimꝰ: sed interpretationes
tantum eoꝵ dem nominum: spiritalib
spiritalia comꝑantes Nam quoꝵdam in-¬
mero satisfacerent. & uirtutum in crem̃¬
tis ꝓfecto congruerent. Querit᷑ namq¬

Expanded text:
non qualitates aut actus eorum juxta mortalitatem expressimus, sed per interpretationes tantum eorumdem nomina, spiritalibus spiritalia comparantes, promero satisfacerent, et virtutum incrementis profecto congruerent. Si enim
Abbreviated transcription (Latin):
primam & ultimam fuisse constat exstir-¬
pe iudȩoꝵ & medias duas degentibus
aduenisse: scilicet quia futura xꝑi eccłs
quasi ex duab uidelicet ex precedentib
& sequentib actenus degentib ad unat᷑.
Porro ultima quȩ restat. puteus sacietatis.
rursus de iudeis ẽẽ in scͥbitur: quia cum
uenerit plenitudo gentium t̾c omnis isrł
saluus fiet. In quib nimirum euangłista¬
rum quadratus consignat᷑ numerus: quo¬
rum primꝰ & ultimꝰ ex iudȩis fuere. &
duo uelut de gentib qui dñm in carne

Expanded text:
rum et ultimam fuisse constat ex stirpe Judaeorum, et medias duas de gentibus advenisse. Scilicet quia futura Christi Ecquasi ex duabus, videlicet ex praecedentibus et sequentibus, hactenus de gentibus adunatur. Porro ultima quae restat, puteus satietatis, rursus de Judaeis esse inscribitur. Quia, cum venerit plenitudo gentium, tunc omnis Israel salvus fiet. In quibus nimirum evangelistarum quadratus consignatur numerus; quorum primus et ultimus ex Judaeis fuere, et duo velut de gentibus, qui Dominum in carne
Abbreviated transcription (Latin):
non qđ ipse solus rex in hac genealogia
fuisse ꝓbetur: cum ab eo usq ad transmi¬
grationem babylonis. om̃s qui ponunt᷑
constat reges fuisse: sed quia dauid de tͥ¬
sit ex om̃ib etiam ut ita dicam nec ipse
iosias rex iustissimus. qui ad huius me¬
riti dignitatem potuerit ꝑuenire. Dauid¬

Expanded text:
non quod ipse solus rex in hac genealogia fuisse probetur, cum ab ipso usque ad transmigrationem Babylonis, omnes qui ibi ponuntur constet reges fuisse; sed quia David primus de trsit ex omnibus, etiam, ut ita dicam, nec ipse Osias rex justissimus, ad hujus meriti dignitatem potuerit pervenire.
Abbreviated transcription (Latin):
ret uniuersos: & głam in ꝑpetuum memo¬
rabilem possideret. Cuiꝰ rei consilio factum
est. ut omne masculinum quod ex isrł nas¬
cerctur. egyptioꝵ fluctib necaretur. Sed
euertit illud ds̃: cui postea mare ac flumi¬
na mirabiliter imꝑanti paruerunt. Qui
deniq suo ut fertur auspicio longe post
sacerdos uidens moysen infantulum de ca¬
pite pharaonis coronam euellere: suspicatꝰ
est eum eẽ ꝑ quem regnum memphiticum
deꝑiret. Nec immerito quidem: quia ꝑ huiꝰ
postea exequium tota egẏptꝰ subuertitur.
Sed alius tamen iam maior illo futurus
monstrabat᷑: ꝑ quem omnis mundus cuius
figuram egyptus tenet. & uerus pharao di¬
abolus abyssi fluctib mergeretur. Sed qͥa¬

Expanded text:
ret universos, et gloriam in perpetuum memoret universos, et gloriam in perpetuum memorabilem possideret. Cujus rei consilio factum est ut omne masculinum, quod ex Israel nasceretur, Aegyptiorum fluctibus necaretur. Sed avertit 39 illud Deus, cui postea maria ac flumina mirabiliter imperanti paruerunt. Qui denique suo, ut fertur, auspicio longe post sacerdos videns Moysen infantulum de capite Pharaonis coronam evellere, suspicatus est eum esse per quem regnum Memphiticum deperiret. Nec immerito quidem, quia per hujus postea exsequium, tota Aegyptus subvertitur. Sed alius tamen jam major illo futurus monstrabatur, per quem omnis mundus, cujus figuram Aegyptus tenet, et verus Pharao Diabolus, abyssi fluctibus mergeretur.
Abbreviated transcription (Latin):
res ut ex lectione comꝑim᷑: simul cũ iuda
patre suo ingressus est in egyptum. ac de¬
inceps hoꝵ interdum nulla narrantur
pͥnceps fuisse tͥb uidȩ signat᷑. Quoꝵ in
semine xp̃m uelut repmissum egyptum
introisse nulli dubium ẽ: & id̾o quasi ex
p̾sagio iam tunc popłs p̃mebatur. Sciens¬
interdum forsitan. inimicus ex eoꝵ semine
affuturum qui eius iura quassaret: & ideo
non feminas sed mares tantum interime¬
re cupiebat. ut uel sic eum quẽ moliebat᷑
extingueret. Egit quippe postea hac arte
inimicus idemetiam ꝑherodem multos
interficiens: ut solum necaret xp̃m.
De quo nimirum presagio. iosephus in li¬
bro scdo antiquitatis historiȩ cominemo-¬
rat dicens: quod fuerit in egypto quidã¬
sacroꝵ scriba. Cum sint gͦ ex ꝑti de futis
dicere ueritatem: qui enuntiauit regullo
in tempore. quendam pariendum inter is¬
rahelitas. qui humiliaret quidem pͥncipa¬
tum egypti. augeret autem suo incremen-¬
to isrłitarum genus uirtuteq transcende¬

Expanded text:
res, sicut ex lectione comperimus, simul cum Juda patre suo ingressus est in Aegyptum, ac deinceps horum interdum nulla narrantur princeps fuisse tribus Judae signetur, quorum in semine Christum velut repromissum, Aegyptum introiisse, nulli dubium est. Et ideo quasi ex praesagio jam tunc populus premebatur. Sentiebat forsitan inimicus ex eodem semine affuturum, qui ejus jura quassaret, et ideo non feminas, sed mares tantum interimere cupiebat, ut vel sic eum quem moliebatur exstingueret. Egit quippe postea hac arte idem inimicus, etiam per Herodem multos interficiens, ut solum necaret Christum. De quo nimirum praesagio Josephus in libro secundo Antiquitatis historiae commemorat dicens, quod quidam fuerit in Aegypto sacrorum scriba, cum sint, inquit, experti de futuris dicere veritatem, qui denuntiavit regi, illo in tempore, quemdam pariendum inter Israelitas, qui humiliaret quidem principatum Aegypti, augeret autem suo incremento Israelitarum genus, virtuteque transcende
Abbreviated transcription (Latin):
onõ mane ac uesꝑe offertur. Cur autem¬
fuisse. Sed cur hic iesse potius filius in¬
& reliqua. Porro radix iesse głosa est uir¬
go maria. de dauid stirpe generata: de
qui de se in canticis sponse loquitur. Ego
flos campi:. & lilium conuallium. Dein¬

Expanded text:
Domino mane ac vespere offertur. Quium eum fuisse. Sed cur hic Jesse potius filius inscribitur. Porro radix Jesse virgo est Maria, de David stirpe generata, de t. Flos utique ille, qui de se in Canticis sponsae loquitur: Ego flos campi, et lilium convallium