comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sparus ipsecater uds
Uertitur in mediis & toto
uerticesupra est
Hunc illa exceptũ neque
enimbabor agmineuerso
T raicio& suꝑ haec in ii co
pectore faitur.
Piluiste trrrheneferas
agit are putasti.
Aduenit qui uestradies
muli ebribus armis
Uerba redarguer&. nomen
tamen haudleue patrũ
Manibus hocreferes telo
cȩcidis se camilloe
Protinus orsilochum & bu¬
tendu omax imat eucrũ
Corporci sed but en ciuersũ
cus pide figit
Loricam galeamq inter
quacollasedentis
Lucent & leuo depend&
parma lacerto
Orsilo chum fugiens mag
Altiorex sur gens. oranti
Congeminat uulnus.¬
calidorigator acerebro
Incidit huic subitoq aspectu
Haud ligurum extremus
dumfallere fata si nebaNt.
Is que nullo iamcursu
euadere pugnae
Posse neque instantẽ regi¬
nam auertere cernit.
Consilio uersare dolos
ingressus & astu.
Incipithaec quidtum
egr egium si femina forti
Nidis equo demitte fugum
& tecomminus ȩquo
Mecum crede solo pugnae¬
q ac cinge pedestri
am nosces uento sa ferat

Expanded text:
sparus; ipse catervis vertitur in mediis et toto vertice supra est. Hunc illa exceptum, neque enim labor agmine verso, traicit et super haec inimico pectore fatur: Silvis te, Tyrrhene, feras agitare putasti? Advenit qui vestra dies muliebribus armis verba redarguerit. Nomen tamen haud leve patrum manibus hoc referes, telo cecidisse Camillae. Protinus Orsilochum et Buten, duo maxima Teucrum corpora, sed Buten aversum cuspide fixit loricam galeamque inter, qua colla sedentis lucent et laevo dependet parma lacerto, Orsilochum fugiens magnaltior exsurgens oranti congeminat: vulnuscalido rigat ora cerebro. Incidit huic subitoque aspectuhaud Ligurum extremusdum fallere fata sinebant. Isque ubi se nullo iam cursu evadere pugnae posse neque instantem reginam avertere cernit, consilio versare dolos ingressus et astu incipit haec: Quid tam egregium, si femina forti fidis equo? Dimitte fugam et te comminus aequo mecum crede solo pugnaeque adcinge pedestri: iam nosces, ventosa ferat
Abbreviated transcription (Latin):
ram & teperdidit orpheu
Quistantus furoreniterum
crudeliar&ro
a ta uocart conditquena¬
tantialum incisomnus.
Iamque ualeferor ingenti
circumda ta nocte
nualidas quetibi tendes
heunon tua palmas
Dixit & exoculis subito ceu
fumus inaiuras
Commixtus tenuis fugto
diuersaneqillum
Prensantem nequiquam

Expanded text:
ram et te perdidit, Orpheu, quis tantus furor? En iterum crudelia retro Fata vocant, conditque natantia lumina somnus. Iamque vale: feror ingenti circumdata nocte invalidasque tibi tendens, heu non tua, palmas!” dixit et ex oculis subito, ceu fumus in auras commixtus tenues, fugit diversa, neque illum, prensantem nequiquam
Abbreviated transcription (Latin):
spectare cytorum.
Narrciaeque picis ldcosiu¬
uat aruauidere¬
Nonrastris hominum
non ulli. obnoxiacurae.

Expanded text:
spectare Cytorum naryciaeque picis lucos, iuvat arva viderenon rastris, hominum non ulli obnoxia curae.
Abbreviated transcription (Latin):
Cum subita cautum demen¬
cic cepit amantem
si ignoscere manis
Restitit eurydicenq: suam
iamluce subipsci
Immemor. heu uictusq
animires pexit: ibi omnis
Effusus labor atque im mi¬
cis rupta trranni.¬

Expanded text:
 subita incautum demeia cepit amantem,si ignoscere ManesRestitit Eurydicenque suam iam luce sub ipsa immemor heu! victusque animi respexit. Ibi omnis effusus labor atque immitis rupta tyranni
Abbreviated transcription (Latin):
O cecino libemusa iesi¬
mulipsa precatun
Occanum que patrem
rerum nymphasq sorores.
Centum quȩ siluas centum
quȩ. flumina seruaint.
Terliquido ardentem per¬
fudit nectare uestam
Terflamia adsummum
tecti sub iectareluxit.¬
animum sic incipit ipsa¬

Expanded text:
Oceano libemus,” ait. Simul ipsa precatur Oceanumque patrem rerum Nymphasque sorores centum quae silvas, centum e flumina servant. Ter liquido ardentem perfundit nectare Vestam, ter flamma ad summum tecti subiecta reluxit.ic incipit ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
Torrida. iam la&o tur gerł
inpalmite gemmȩs¬
tura Hic focus & taedae pingues
hic plurimus ignis.
Cemper & assidua postes
fuligine mgri:
Hic tantum boreae cura¬
mus frigor aquantum.
Aut numerum lupus aut
taneae. hirsutae:
Strataiacent pcissim
suaquȩ que sub arbore poma:
Omnianuncrident: at
si formo sus a lexis
Montibus his abecit ui¬
decis & flumin asicca
Ara ager uitio moriens
sitit a eris herba
Liber pampineus inuidit
collibus umbras
Phyllidis caduentunostrx
nemus omneuir ebit:
Iuppiter & laco descendas
plurimus imbri.:
Populus cilcide gratissi¬
ma: uitisiacho
Formo semritus uenerũ
sualaurea phoebo
Phyllis amat corr los.
illas dum phillis amabit
N ecmirtus uinc& cory loslad
neclaurea phqebi.
ruyas raxinus insiluis pulcher¬
AMrima pinus in hortis
Populus influis abies in
montibus cltis
Caepius cit simelrcida
Ercixinus insibuis cedat
tibi pinus inhortis¬
nel Haec memiqu& uictum
frustra c̃tendere trrsim:
Ex illo coridon coridon

Expanded text:
torrida, iam lento turgent in palmite gemmae. Hic focus et taedae pingues, hic plurimus ignis semper, et adsidua postes fuligine nigri; hic tantum Boreae curamus frigora, quantum aut numerum lupus, aut taneae hirsutae; strata iacent passim sua quaque sub arbore poma; omnia nunc rident: at si formosus Alexis montibus his abeat, videas et flumina sicca. Aret ager; vitio moriens sitit aeris herba; Liber pampineas invidit collibus umbras: Phyllidis adventu nostrae nemus omne virebit, Iuppiter et laeto descendet plurimus imbri. Populus Alcidae gratissima, vitis Iaccho, formosae myrtus Veneri, sua laurea Phoebo; Phyllis amat corylos: illas dum Phyllis amabit, nec myrtus vincet corylos, nec laurea Phoebi. Fraxinus in silvis pulcherrima, pinus in hortis, populus in fluviis, abies in montibus altis: saepius at si me, Lycida fraxinus in silvis cedat tibi, pinus in hortis. Haec memini, et victum frustra contendere Thyrsim: ex illo Corydon Corydon
Abbreviated transcription (Latin):
Necuarios inhiant pulchra¬
testudine postes.
lũsas que curou
ephyre aque ata
Alban eque assrrio fu ca¬
tur lanaueneno¬
Necccisia liquidi corrumra¬
pitur usus oliui.¬
At sȩcurti quies & nescia

Expanded text:
nec varios inhiant pulchtestudine postis lusasque auro Ephyreiaque aera, alba neque Assyrio fucatur lana vennec casia liquidi corrumpitur usus olat secura quies et nescia
Abbreviated transcription (Latin):
Simens cȩca fuit iterũ sentire ruinas
Troia suasiterũ cogit᷑ nunc reddere uoces.
Incineres dabit ora nocens & ꝑfidus error
Huchuc pierides date flumina cuncta sorores
Et spirent ignes uiuat maro ductus ubiq
Ingratusq suistudioꝵq inuidus orbi
Et factus post fata nocens quodius serat ille
Siu&uis semeũ satis est posttem pora uitȩa
I mmosit a&ernus totaresonante camena

Expanded text:
Si mens caeca fuit: iterum sentire ruinas Troia suas, iterum cogetur reddere †uoces? In cineres dabit hora nocens et perfidus error? Huc huc, Pierides, date flumina cuncta, sorores; Exspirent ignes, uiuat Maro ductus ubique Ingratusque sui studiorumque inuidus orbi Et factus post fata nocens. quod iusserat ille Si uetuisse meum satis est post tempora uitae, Immo sit aeternum tota resonante Camena
Abbreviated transcription (Latin):
cortrnica cornu
Aureus exumeris erut arcus & aureauati
Cas sidatum crocecm
clamidẽq: sinusq crepantes
Carbas seos fuluo innodũ¬

Expanded text:
ortynia cornu; aureus ex umeris erat arcus et aurea vati cassida; tum croceam chlamydemque sinusque crepantis carbaseos fulvo in nodu
Abbreviated transcription (Latin):
Cuertere animos acris¬
Cuncti ad reginã udlsci¬
nihil ipsa neꝗuurȩ¬
Hasta sub ex ertã donec
cui pineus ardor aceruo
Cultores multa praemimus
Mente dedit partimuo lucris

Expanded text:
ertere animos acriscuncti ad reginam VolscNihil ipsa nec ahastacui pineus ardor acervo cultores multa premimus vmente dedit, partem volucris
Abbreviated transcription (Latin):
Ad t̃ram nonsponte fluens:
porelentaq colla.
Et captũ la&o posuit caput
arma relinquens
Uittiq cum gemitu fugit
indignata subumbras
Tum uero in mensus sur¬
gens ferit aureaclamor
Piderced eiecta crudescit
pugnacam illa
ncurrunt densisimul
omnis copiateucrum.
Tyrrheniqued uces euandriq
arcadesha lae:
At triuiae custos iaml

Expanded text:
ad terram non sponte fluens. ad terram non sponte fluens. pore lentaque colla et captum leto posuit caput, arma relinquunt, vitaque cum gemitu fugit indignata sub umbras. Tum vero immensus surgens ferit aurea clamor sidera: deiecta crudescit pugna Camilla, incurrunt densi simul omnis copia Teucrum Tyrrhenique duces Evandrique Arcades alae. At Triviae custos iam
Abbreviated transcription (Latin):
nientis ab a& here teli
bibit uitacruorem
Concurrunt trepidae co¬
mites dominãq: tuentẽ
Sus cipiunt fugit unte
omnis exterritusciruns
La&itia mixtoq mecunec
iamam plius hastae
Creder enectelis occurre¬
re uirginis aud&.
Acue lut illeprius quam
telainimica sequantur
Continuo in montes sese
uuius cibdidit altos
Occiso pastore lupus magnoueiuuenco
Conscius uudacis facti cau¬
dumq: remulcens
Pubiecit pauitantem utero
siluasq p&iuit
Huud secus exoculis secur¬
bidus abstuliturruns
Contemptusq fugam ediis¬
s sein mis cuit armis
Il lamanũ moriens telũ
trubit os sused inter
Perreus cid costus ul tostat
uulnere mucro
Lubit᷑ & sanguis lubunt᷑ frigidalao
Luminapur pur eus quondã
color ora relinquit.
Tũsic expirans accũ exuaualib unã
Ad loquitur. fida antecilias
Conficio & tenebris nigres¬
cunt omnia circum:
Effuge & haecturno man¬
data nouissima ꝑfer.
Succedat pugnae troia¬
nos que arceat urbe.
I amqueucilesimulhis dic¬
tis linquae bathabenas

Expanded text:
nientis ab aethere teli,bibit acta cruorem. Concurrunt trepidae comites dominamque ruentem suscipiunt. Fugit ante omnis exterritus Arruns, laetitia mixtoque metu, nec iam amplius hastae credere nec telis occurrere virginis audet. Ac velut ille, prius quam tela inimica sequantur, continuo in montis sese avius abdidit altos occiso pastore lupus magnove iuvenco, conscius audacis facti, caudamque remulcens subiecit pavitantem utero silvasque petivit: haud secus ex oculis se turbidus abstulit Arruns contentusque fuga mediis se immiscuit armis. Illa manu moriens telum trahit, ossa sed inter ferreus ad costas alto stat vulnere mucro: labitur exsanguis, labuntur frigida leto lumina, purpureus quondam color ora reliquit. Tum sic exspirans Accam ex aequalibus unam adloquitur fidam ante alias,conficit, in tenebris nigrescunt omnia circum. Effuge et haec Turno mandata novissima perfer: succedat pugnae Troianosque arceat urbe. Iamque vale. Simul his dictis linquebat habenas,
Abbreviated transcription (Latin):
uenit cimena quarum.¬
pestatem at que imbribus atris
ollectae ex alto nubesruit
t̃pluuici ingentiscita laeta
boum que labores.¬
iluit inplentur fossȩ & s¬
cauaflumina crescunT
psepater medianim borum

Expanded text:
nit agmen aquarupestatem imbribus atris collectae ex alto nubes; ruit pluvia ingenti sata laeta boumque laboreiluit; inplentur fosscava flumina crescunt Ipse pater media nimborum
Abbreviated transcription (Latin):
ixions cingues
mmanemque rotam:
& non ex super abile scxũ
Intereadrẏcidumsilũas.
saltusques equamur.
Intactos tuamaecenas
haud mollia iussc
Tesinenilaltum mens in¬
choat: enages egnes.

Expanded text:
Ixionis anguis immanemque rotam et non exsuperabile saxum. Interea Dryadum silvas saltusque sequamur intactos, tua, Maecenas, haud mollia iussa. Te sine nil altum mens incohat; en age segnis
Abbreviated transcription (Latin):
Vnde & ium templotrauiae
lucis que sactatis
Cornipedes arcentur equi
quod lit ore currum
Et iuuenem monstris pa
inbellaruebat:
Ipse interprimos praes inti
corpore turnus
Uertitur armatenens ã
toto uertice supra est
Cuitriplicicrinit eiuba
galeti alta chimaetam
Sustin& aahnȩos efflantẽ
fuic ibus ignes:
Tum magis illa fremens
& tristibus effeta flãmis
Quam magis effusocrudes¬
cunt sanguine pugnae
Atleuem clicpeum subla¬
tis cormbusio
Auro signibatiã sa&is
obsitaĩ ambos
At guimentum ingens
& custos uirginis argus
Caclata que conem fun¬
dens pater in achusurna:
nsequitur nimbus peditũ
cli pecita quetotis.
Agmina densentur cam¬
apis argiuaque pubes
Aurunc aequemanus
rut uli ueteres que sicani.
Et scibrtinae cicies a picti
scutalabici
Quis altus tiber in & uos
sacrumque num ic i.
Licus arunt rutulos que
ex ercent uomere colles.
Circaeum que iugum
quis ipiter anxrris aruis
Praesid& & uiridigaudens
feronialuco.
Quasiturcie iuc& atra

Expanded text:
Unde etiam templo Triviae Unde etiam templo Triviae lucisque sacratis cornipedes arcentur equi, quod litore currum et iuvenem monstris pavin bella ruebat. Ipse inter primos praestanti corpore Turnus vertitur arma tenens et toto vertice supra est. Cui triplici crinita iuba galea alta Chimaeram sustinet, Aetnaeos efflantem faucibus ignis: tam magis illa fremens et tristibus effera flammis, quam magis effuso crudescunt sanguine pugnae. At levem clipeum sublatis cornibus Io auro insignibat, iam saetis obsita, iam bos argumentum ingens, et custos virginis Argus caelataque amnem fundens pater Inachus urna. Insequitur nimbus peditum clipeataque totis agmina densentur campis, Argivaque pubes Auruncaeque manus, Rutuli veteresque Sicani et Sacranae acies et picti scuta Labici; qui saltus, Tiberine, tuos sacrumque Numici litus arant Rutulosque exercent vomere colles Circaeumque iugum, quis Iuppiter Anxurus arvis praesidet et viridi gaudens Feronia luco; qua Saturae iacet atra
Abbreviated transcription (Latin):
tissimus umbro.
Uiper eogenen & gruuiter
spirantibus hulris
S patgerequisomnos cun¬
tuque munuques olebat
mulc ebat queiras & mor¬
susurte leuabat.
Sed non dardaniae medica¬
ricuspidis ictum
Cuciluit: neque eumiuue¬
re inuulnere cuntus
S. omniferia mursis quae¬
sitae in montibus hebae
Tenemus angitiae uitrea
tefucinus unda
Teliquidi fleuere lucus
Ibat alippoliti proles
pulcbertama bello
Vubius insignem quem
mater aritica misit
Eductum e geride luc is
himetia. circum
Litorei pinguis ubi & pla¬
cabilis ata dicnae: tto¬
Namque ferunt flamal
Turbatis distractus equis
adsidera sursus
se subuut as
Paeoniis reuocatum her¬
Tum pater omni potens
aliquem indignatus abumbris
mortalem infernis ad lumi¬
nasurgere uitae
Ipserepertorem medici¬
nae tcilis & artis
Fulmine penigenam
stigius detrusit inundas
At triuia hippolitum se¬
cretis almare condit
Sedibus & nimpbue egeriae
nemori quere legat
Solus ubi insilius itcilis ig¬
nobilisaduum
EXIger& uersoque ubi
nomine uirbius ess&

Expanded text:
tissimus Umbro, vipereo generi et graviter spirantibus hydris spargere qui somnos cantuque manuque solebat mulcebatque iras et morsus arte levabat. Sed non Dardaniae medicari cuspidis ictum evaluit, neque eum iuvere in volnera cantus somniferi et Marsis quaesitae montibus herbae. Te nemus Angitiae, vitrea te Fucinus unda, te liquidi flevere lacus. Ibat et Hippolyti proles pulcherrima bello, Virbius, insignem quem mater Aricia misit, eductum Egeriae lucis umentia circum litora, pinguis ubi et placabilis ara Dianae. Namque ferunt fama turbatis distractus equis, ad sidera rursus se sub auras, Paeoniis revocatum herTum pater omnipotens, aliquem indignatus ab umbris mortalem infernis ad lumina surgere vitae, ipse repertorem medicinae talis et artis fulmine Phoebigenam Stygias detrusit ad undas. At Trivia Hippolytum secretis alma recondit sedibus et nymphae Egeriae nemorique relegat, solus ubi in silvis Italis ignobilis aevom exigeret versoque ubi nomine Virbius esset.
Abbreviated transcription (Latin):
flumine nilum
Etcumpictis uehitur¬
suaruraphaselis.¬
Et ui ridem aegyptum
nigra fecundathurena:
deuexus cibindis
Omnis inha ȩcertam
regio icic& urtescilutem

Expanded text:
flumine Nilum pictis vehitursua rura phaselis,et viridem Aegyptum nigra fecundat harena,devexus ab Indis omnis in hac certam regio iacit arte salutem
Abbreviated transcription (Latin):
mihi federa lausus.
Vnum hocsiper siqua. est uio¬
tis u enia hostibus oro
Corpus humo patia retegi
scio a cerba meorum
Circumstare odia huncoro
defende furorem
Et me con sortem naticon¬
cede sepulcbro
Haec lo quitur iuguloq
haud inscius accipitensem
Vndantique animã dif
Praecipitant cure tur batuq¬
tibimagne tropaeum:
Belli potens: aptatrorun¬
tes sunguine cristas.
Telaq truncauiri & bis
sex chorai cup&itum:
Perfos sumq locis clipe¬
umq: ex aeres inistrae
Subligatatq ensłm collo
sus pendit eburnum.
Tums ocios nam que om¬
nis eum stipata cegebat
Turba ducum sic incipi¬
ens horatur oucintis
Maxima res effecta uiri
timor omnis ubesto.
Quod super est haec surT
spolia & deregesuꝑbo
Primitiae manibus que
meis merentius hic. est:
Nunciter adregem nobis
murosque latinos.
Armuparate unimis &
spepresumite bellum:
Nequer mora ignaros

Expanded text:
mihi foedera Lausus. mihi foedera Lausus. Unum hoc per siqua est victis venia hostibus oro: corpus humo patiare tegi. Scio acerba meorum circumstare odia: hunc, oro, defende furorem et me consortem nati concede sepulchro. Haec loquitur iuguloque haud inscius accipit ensem undantique animam diffpraecipitant curae turbataqtibi, magne, tropaeum, bellipotens: aptat rorantis sanguine cristas telaque trunca viri et bis sex thoraca petitum perfossumque locis clipeumque ex aere sinistrae subligat atque ensem collo suspendit eburnum. Tum socios, namque omnis eum stipata tegebat turba ducum, sic incipiens hortatur ovantis: Maxima res effecta, viri; timor omnis abesto, quod superest: haec sunt spolia et de rege superbo primitiae, manibusque meis Mezentius hic est. Nunc iter ad regem nobis murosque Latinos. Arma parate animis et spe praesumite bellum, nequa mora ignaros
Abbreviated transcription (Latin):
Desine nam uenio moricu¬
rus. & haectibi porto
Don aprius: dixit telumq
intorsit in hostem
In de aliud superatque
ali ud figitq uolatque
Ingenti grro sed susti n&
aureus umbo.
Tercircum adstontem
lae uos equita uit morbes
Tel a manuiaciens: terse¬
cum troius heros
m manem aetato cir¬
cum fert tegminesil uã:
In deubi totcraxis se moras
Uellere & urg&ur pugna
congressus iniqua
Multa mouens animo iam
tandem erum pit & inter
Bellatoris equi cauatempo¬
r& conicit h astam
Tollit se arrectum quadru¬
pes & calcibus auras
Uerberat effusumq
equitem superipsesecutus
Implicatei ectoque incũ¬
bit cernuus armo.
Clamore incendunt cae¬
lum troesque latinique .
Ad uolat aene as uaginaq
eri pit ensem.
Et super haec ubinunc me¬
Tentius acer& illa
Efferauis animi contra
trrrhenus ut auras
Suspiciens hausit caelum
mentem querecepit:
Hostis umare quid increpi¬
tas. mortemq: minaris.
Nul lum incedenefus necsic
ad proelia ueni.
Nectecum meus haec pepigit.

Expanded text:
Desine: nam venio morituDesine: nam venio moriturus et haec tibi porto dona prius. Dixit telumque intorsit in hostem; inde aliud super atque aliud figitque volatque ingenti gyro, sed sustinet aureus umbo. Ter circum adstantem laevos equitavit in orbes tela manu iaciens, ter secum Troïus heros immanem aerato circumfert tegmine silvam. Inde ubi tot traxisse moras, vellere et urgetur pugna congressus iniqua, multa movens animo iam tandem erumpit et inter bellatoris equi cava tempora conicit hastam. Tollit se arrectum quadrupes et calcibus auras verberat effusumque equitem super ipse secutus implicat eiectoque incumbit cernuus armo. Clamore incendunt caelum Troesque Latinique. Advolat Aeneas vaginaque eripit ensem et super haec: Ubi nunc Mezentius acer et illa effera vis animi? Contra Tyrrhenus, ut auras suspiciens hausit caelum mentemque recepit: Hostis amare, quid increpitas mortemque minaris? Nullum in caede nefas, nec sic ad proelia veni, nec tecum meus haec pepigit
Abbreviated transcription (Latin):
cens attollit inaegrum
Sefemur & quamuis alto
uolnere tardet.
Haudiectus equm duci
iub& hoc decus illi
Hoc solamenerat bellis
hoc uictor abi bat
Omnibus ad loquitur mae¬
rentem & talibus infit:
Rhaebediuressiqua diu
mortalibus ulla. est
Uiximus aut hodieuictor
spolia il lacruenta
Et caput aeneae referes
lausique dolorum
V. lt oreris mecum: aut ape¬
rit si nullauiam us
Occumbes pariter: neque
enim fortissime credo
Ius saaliena pati & domi¬
nos dignat ete ucros:
Dixit & exceptus tergo
consu& alocauit
Membra maniusq ambus
iaculis onerauit
Ac utis. Aerecaput ful¬
gens cristaq hirsutus
Aequina: sic cursum inme¬
dios rapidus dedit
Aestuat ingens: Uno incor¬
depudor mixtoque
IEt furiis agitatus amor. & conscia uirtus.
sic altus apollo
Incipias conferremanum
Tant um effacus & infesta
subit ob uius hasta:
Ille autemquid me erep¬
to sceuis simenato
Terres hacuia sola fuit
qua per dere posses
N ec mortem h orremus.
nec diuum parcimus ulli

Expanded text:
cens attollit in aegrum cens attollit in aegrum femur et, quamvis dolor alto volnere tardet, haud deiectus equum duci iubet. Hoc decus illi, hoc solamen erat; bellis hoc victor abibat omnibus. Adloquitur maerentem et talibus infit: Rhaebe, diu, res siqua diu mortalibus ulla est, viximus. Aut hodie victor spolia illa cruenti et caput Aeneae referes Lausique dolorum ultor eris mecum aut, aperit si nulla viam vis, occumbes pariter; neque enim, fortissime, credo, iussa aliena pati et dominos dignabere Teucros. Dixit et exceptus tergo consueta locavit membra manusque ambas iaculis oneravit acutis, aere caput fulgens cristaque hirsutus equina. Sic cursum in medios rapidus dedit: aestuat ingens uno in corde pudor mixtoque t furiis agitatus amor sic altus Apollo, incipias conferre manum. Tantum effatus et infesta subit obvius hasta. Ille autem: Quid me erepto, saevissime, nato terres? Haec via sola fuit, qua perdere posses. Nec mortem horremus nec divom parcimus ulli.
Abbreviated transcription (Latin):
Panguinecur pantem comp
Interea genitor tiberini
Vulnera siccabat lymphis¬
corpusq: leuabat
Arboris ad drnis trunco:
Colla fou& fusus prope¬
xcim in pectore barbũ:
Multa suꝑ lauso rogitans
multumq: remittit
Quire uocent maostiq fe¬
rant mandata pareNtis
Catlausũ ex animem socii¬
superoirmaferebarT
Flentes ingerTem acque
ingenti uol nere uictum
Adgnouit loge gemitum
prae sagamali mens.
Canitiem multodeformat
puluere & ambas
Ad caelum tendit palmas.
& corpore in haer&:
Tanta nem& enuit uiuendi
nat euoluptos
Vt promehostili paterer
suc cum bere dexcrae
Quem genuit uane haec
genitorper udlner aseruor.
Morte tua uiuens heununc
misero mihidemum
Exitium infelix nuncal¬
te uulnus ad actum.
Idem ego nat et uma culaui
crimine nomen.
Pulsus ob inuidiam solio
sceptris que paternis
Debueram patriae poe¬
nas odiisq meorum
O mnes permortes animã
sontem ipsededissem
Nuncuiuo ne que ad huc
homines lucem quero linquo
Ced linquamsimul hocdi¬

Expanded text:
sanguine turpantem comptsanguine turpantem comptlos. Interea genitor Tiberini volnera siccabat lymphcorpusque levabat arboris adclinis trunco. colla fovet, fusus propexam in pectore barbam; multa super Lauso rogitat multumque remittit qui revocent maestique ferant mandata parentis. At Lausum socii exanimem super arma ferebant flentes, ingentem atque ingenti volnere victum. Agnovit longe gemitum praesaga mali mens: canitiem multo deformat pulvere et ambas ad caelum tendit palmas et corpore inhaeret. Tantane me tenuit vivendi, nate, voluptas, ut pro me hostili paterer succedere dextrae, quem genui? Tuane haec genitor per volnera servor, morte tua vivens? Heu, nunc misero mihi demum exitium infelix, nunc alte volnus adactum! Idem ego, nate, tuum maculavi crimine nomen, pulsus ob invidiam solio sceptrisque paternis. Debueram patriae poenas odiisque meorum: omnis per mortis animam sontem ipse dedissem! Nunc vivo neque adhuc homines lucemque relinquo. Sed linquam. Simul hoc di
Abbreviated transcription (Latin):
sint solereducto
Exercȩrediem si cobrutus
undiquetelis
Aenetis. nubembelli dum
deton& omnis
Custin& & lausum incre¬
pitat laus oqueminatur:
Quomorit urae ruis maio¬
raq uiribus audes
Fallit̾e incautum pi&as
tua necminus ille
Ex ul tat demens. saeuae
iam que altius irae.
Dardanio surgunt ductori:
extremaque lauso
Parcae fila legunt ualidũ
namque exigit ensem
Permedium ae neas iuue¬
nem totumq recondit
Transit & parmamimucro
leuia armam in acis
Et tuni cam molli mater
quam ne uerat duro
Inpleuitq sinũs sanguis.
tum uita perauras
Conces sit maesta ad ma¬
nes. corpus que reliquit
At uerout uultum uidit
morientis & ora
Oramodis anchisia des
pallentia miris
Ingemuit miserans gra¬
uiter dex trũq tetendit
Et men tem patriae strin¬
x it pi&citis imago
Quidtibi n unc miseran¬
depuer prolaudib: istis
Quidpius aeneas tanta
dcibit in doledignum
bet uateque parentum
Hoctamen in felix miserã
A eneaemagni dextracudis
Cunctant es socios & terra

Expanded text:
sint sole reducto sint sole reducto exercere diem: sic obrutus undique telis Aeneas nubem belli, dum detonet omnis, sustinet et Lausum increpitat Lausoque minatur: Quo moriture ruis maioraque viribus audes? Fallit te incautum pietas tua. Nec minus ille exsultat demens; saevae iamque altius irae Dardanio surgunt ductori, extremaque Lauso Parcae fila legunt: validum namque exigit ensem per medium Aeneas iuvenem totumque recondit. Transiit et parmam mucro, levia arma minacis, et tunicam, molli mater quam neverat auro, implevitque sinum sanguis; tum vita per auras concessit maesta ad manis corpusque reliquit. At vero ut voltum vidit morientis et ora, ora modis Anchisiades pallentia miris, ingemuit miserans graviter dextramque tetendit, et mentem patriae subiit pietatis imago. Quid tibi nunc, miserande puer, pro laudibus istis, quid pius Aeneas tanta dabit indole dignum? ua, teque parentuHoc tamen infelix miseram Aeneae magni dextra cadiscunctantis socios et terra
Abbreviated transcription (Latin):
Transit intex tum tauris
opusimaque sedit
Inguines ed uires haudꝑ
tulit ocius ensem.
Aeneas uiso terreni
scangui nela&us
Cripita femine & trepidan¬
ti feruidus instat.
Ingemuit cari grauiter
genitoris a morẽ
Vtuidit lausus lacrimȩq:
perora uolutae
Hic mortis dura ecasum
tuaq: optima fucta
Piquafidem tanto. est operi
lat ura uetustas:
Non equidem necceiuuenis
memorande si lebo :
Illepedem referens & in uti¬
lis in queligatus
Caede batclr peoque inimi¬
cum hastile trabebat:
Proripuit iuuenis seseq
inmiscuit armis
am que in ad surgentis dex¬
trae. plagamq fereNTis
Aeneae subit imucronem
ipsum que morando
Sustinuto socu magnocla¬
more sequunt ur :
Dumgenitor nati parma
protectus ab ir&.
Telaq coniciunt protur¬
bantq eminus hostem
Misilibus furit aeneas
tectus que ten&se.
Acuelut effusa siquando
grandine nimbi
Praecipitant omnis campis
diffugit arator
Omnis & agricolae t ut a
Aut amnis ripis aut alti
fornice saxi.
Dum pluitinterris ut pos¬

Expanded text:
transit intextum tauris transit intextum tauris opus imaque sedit inguine, sed viris haud pertulit. Ocius ensem Aeneas, viso Tyrrheni sanguine laetus, eripit a femine et trepidanti fervidus instat. Ingemuit cari graviter genitoris amore, ut vidit, Lausus, lacrimaeque per ora volutae. Hic mortis durae casum tuaque optima facta, siqua fidem tanto est operi latura vetustas, non equidem nec te, iuvenis memorande, silebo. Ille pedem referens et inutilis inque ligatus cedebat clipeoque inimicum hastile trahebat: prorupit iuvenis seseque immiscuit armis iamque adsurgentis dextra plagamque ferentis Aeneae subiit mucronem ipsumque morando sustinuit. Socii magno clamore sequuntur, dum genitor nati parma protectus abiret, telaque coniciunt proturbantque eminus hostem missilibus. Furit Aeneas tectusque tenet se. Ac velut effusa siquando grandine nimbi praecipitant, omnis campis diffugit arator omnis et agricola et tuta aut amnis ripis aut alti fornice saxi, dum pluit in terris, ut pos
Abbreviated transcription (Latin):
poquã magnus orion
Cum pedes incedit medii
permaxima ner ei
C tugnauicn scindens
umero superemin& undas.
Aut sum mis referens an¬
nosam montibus ornũ.
Ingreditur quesolo & caput
inter nubila condit
Talis sueuastis infert
metentius armis.
Huic contraaeneas specula¬
tus in agmine longo.
Obuius ireparat. man&
inperterritus ille
Hostem magna nimum
opperiens & mole sucistat
Atq oculis spatiumemen¬
isus quantũ satis hastȩ:
Dextra mihids̃ & telum qđ
missile libro
Nunc at sint. uoueo praedo¬
nis corpore raptis
Indutum spoliis. ipsum telause
tropaeum
Aeneae dixiti stridentemq
eminus hastam
Iecit cte illa uolans ely¬
peo. est excusso ꝓculq
Egregium arit̃ oremlatus
inter & illia figit:
Herculis antorem comitẽ
quiris sus ab argis:
Haeserat euꝗndro at que
itala conserat urbe
St ernitur infelix alieno
uulnere caelum que
Aspicit& dul cesmoriens
reminiscitur argos
Tum pius aeneas hastam
iacitilla perorbem
Aerecauum triplici per
linea tergatribusque

Expanded text:
po. Quam magnus Orion, po. Quam magnus Orion, cum pedes incedit medii per maxima Nerei stagna viam scindens, umero supereminet undas aut summis referens annosam montibus ornum ingrediturque solo et caput inter nubila condit: talis se vastis infert Mezentius armis. Huic contra Aeneas, speculatus in agmine longo, obvius ire parat. Manet imperterritus ille, hostem magnanimum opperiens, et mole sua stat; atque oculis spatium emensus, quantum satis hastae: Dextra mihi deus et telum, quod missile libro, nunc adsint! Voveo praedonis corpore raptis indutum spoliis ipsum te, Lause, tropaeum Aeneae. Dixit stridentemque eminus hastam iecit; at illa volans clipeo est excussa proculque egregium Antoren latus clamoribus instantHerculis Antoren comitem, qui missus ab Argis haeserat Euandro atque Itala consederat urbe. Sternitur infelix alieno volnere caelumque aspicit et dulcis moriens reminiscitur Argos tum pius Aeneas hastam iacit: illa per orbem aere cavum triplici, per linea terga tribusque
Abbreviated transcription (Latin):
etidem mox ciruatenebis
Adq: subridens mixta
metentius ira
Nuncmorere: astdeme
diuũ pat̃ atq hominũ rex
Viderit hoc dicens eduxit
acorporetelum.
Olliduraquies oculos.
& ferreus urgu&
Pomnus in a& ornã clau¬
duntur lumina noctẽ:
Caedicus alcathoum ob¬
trunc cat: sacrat or hrdaspẽ
Partheniumq: rapoet prae¬
durum uiribus orser
Mes scpus c̃ loniumq lrca¬
oniumq errti ten: s¬
Hunc peditempedes & lr
cius processerat hagis.
* Illũ infrenis equi lapsu tellure iauentẽ
Deicitat tronium saltus:
saliumq: necilces
Insigns iaculo & longe
fallente sagitta
Iam grauis aequabat luc¬
tus. & mutua mauors
Funera cedebant pariter
parit erque ruebaNt:
Uictores uictiq neq his
fuga nota neque illis
Dii iouis inteccis iram
miserantur inanem.
Amborum & tantos mor¬
talibus esse labores: li¬
Hinc uenus hinc contra
spectat sat urniaiuno:
Pallidatis ipho nemedia
inter milicisaeuit:
At uero ingentẽ quat iens
metencius hastum
Turbidus ingrediturcũ¬

Expanded text:
eadem mox arva tenebis. eadem mox arva tenebis. Ad quae subridens mixta Mezentius ira: Nunc morere. Ast de me dis immittite Syrtis, viderit. Hoc dicens eduxit corpore telum: olli dura quies oculos et ferreus urget somnus, in aeternam clauduntur lumina noctem. Caedicus Alcathoum obtruncat, Sacrator Hydaspen Partheniumque Rapo et praedurum viribus Orsen, Messapus Croniumque Lycaoniumque Erichaeten, viam, ter maxima Iuno continuit iuvenemque  illum infrenis equi lapsu tellure iacentem,deicit; at Thronium Salius Saliumque Nealces insidiis, iaculo et longe fallente sagitta. Iam gravis aequabat luctus et mutua Mavors funera: caedebant pariter pariterque ruebant victores victique, neque his fuga nota neque illis. Di Iovis in tectis iram miserantur inanem amborum et tantos mortalibus esse labores: hinc Venus, hinc contra spectat Saturnia Iuno, prolem Dolichaonis Hebrum inter milia saevit. At vero ingentem quatiens Mezentius hastam turbidus ingreditur cam
Abbreviated transcription (Latin):
Uenerat antiquis corithi
definibus cicron
Graius homo in fectos lin¬
quens profugus himen eos.
Hunc ubi miscentemlor¬
gemedia agmina uidit
Pur pureum pinnis & pactȩ
con iugis ostro
In pastus spec ula ltaleo
ceusaepe per agrans.
Suad& enim uesana fames
si forte fugacem
Cons pexit capraeam aut
sur gentem in coruaceruũ.
Gdud& ians immane comas¬
que arrexit &her&
Visceribus suꝑ accumbens
lauit in probat ader
sicruit indensos alacer
metentus hostes:
Sternitur infelix acron
& calcibus atram
Tundit humum exspircons
infractaq: telacruertat.
Atq idem fugientẽ haud
est dlignatus oroden
sternere inec i actacȩcum
dare cuspide uolnus
Obuius aduerso que occur¬
rit sequeli rouir
Contulit haudferco melior
sed fortib armnis
Iums uperabiectum posito
pedeixus & hasta.
Pars belli baudtemnenda
uiriaac& altus orodes.
Conclamant socii la&um
pae anasecuti
Illecuit̃ exspirans non me
quicumq: es inulto.
Uictor nedongum la&a¬
bere te quoquefuta
Pros peccant paria atq

Expanded text:
enerat antiquis Corythi de finibus Acron, Graius homo, infectos linquens profugus hymenaeos. Hunc ubi miscentem longe media agmina vidit, purpureum pennis et pactae coniugis ostro: impastus stabula alta leo ceu saepe peragrans, suadet enim vesana fames, si forte fugacem conspexit capream aut surgentem in cornua cervum, gaudet, hians immane, comasque arrexit et haeret visceribus super accumbens, lavit inproba taeter sic ruit in densos alacer Mezentius hostis. Sternitur infelix Acron et calcibus atram tundit humum expirans infractaque tela cruentat. Atque idem fugientem haud est dignatus Oroden sternere nec iacta caecum dare cuspide volnus: obvius adversoque occurrit seque viro vir contulit, haud furto melior, sed fortibus armis. Tum super abiectum posito pede nixus et hasta: Pars belli haud temnenda, viri, iacet altus Orodes. Conclamant socii laetum paeana secuti. Ille autem exspirans: Non me, quicumque es, inulto, victor, nec longum laetabere: te quoque fata prospectant paria atque
Abbreviated transcription (Latin):
submoenib altis
Totgnati cecideredeũ:
quedatiꝑuenit adaeui
lorum reicit arus.
At pail las magnis emitit
gunt quat egm ina suma
Incidit.citq uium lrpei.
mollita ꝑ oras
Tundem &icim magno
st rinxit decorpore turni
Hicturnus ferro prae¬
fixum robur acuto
Inpallantadiu librans
idcit. atq: itcifatur
Aspicenum magesit nos¬
trum penetrabile telũ
Dixeratat clypeum tot
ferri tergatot aeris
Cum pellis totiens obecit
circum datat auri
Uibranti cuspis mediũ
trans uerberat ictu.
Loricae quemoras &
pectus perforat ingens
Illerapitcalidum frustra
de uulnere telum.
Vna eadem que uia scor¬
guis cinimusq sequuntur
Corruit inuulnus. sonitũ
suꝑ cirmadedere.
Ettertam hostilem mo¬
riens p&it orecruento.
Quemturnus suꝑ adsistens
Arcades haec inquit me¬
mores meadictare ferte
E uandro qualem meruit
pallanta remitto
Quis quis honas tum uliquic¬
quidsola men humandi est
Largior haudillis taburT
aeneia paruo
Hos pitici & laeuo pressit
pede talia futus

Expanded text:
sub moenibus altis sub moenibus altis tot nati cecidere deum;peruenit ad aeui." lorum reicit arvis. At Pallas magnis emittitgunt qua tegmina summa incidit atque viam clipei molita per oras tandem etiam magno strinxit de corpore Turni. Hic Turnus ferro praefixum robur acuto in Pallanta diu librans iacit atque ita fatur: Adspice, num mage sit nostrum penetrabile telum. Dixerat; at clipeum, tot ferri terga, tot aeris, quem pellis totiens obeat circumdata tauri, vibranti cuspis medium transverberat ictu loricaeque moras et pectus perforat ingens. Ille rapit calidum frustra de volnere telum: una eademque via sanguis animusque sequuntur. Corruit in volnus, sonitum super arma dedere et terram hostilem moriens petit ore cruento. Quem Turnus super adsistens, Arcades, haec, inquit, memores mea dicta referte Euandro; qualem meruit, Pallanta remitto. Quisquis honos tumuli, quidquid solamen humandi est, largior. Haud illi stabunt Aeneia parvo hospitia. Et laevo pressit pede talia fatus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓculomnicuusu
Talibus & dictis it conu¬
Aut spolis ego iam rapl¬
tis laudabor opimis
Aut̃ la&o insignes ortipat̃
aequus utriqueest:
Tolleminas. fatus mediũ
ꝓcedit in aequor
Frigidus carta dibus coit
in praecordiiscinguis
Desiluit turnus birugo s
pedes aeparat ire
Comminus ut queleo
specula cum pidit abalta
Stare procul campis
meditantẽ in proelicitaurũ
Aduolat haudalicẽturni
uenientis imago.
Hunc ubi contiguum missae
forecre didit hastae
Ireprior pallas siquafors
adiuu& ciusum
Viribus inparibus mag¬
numq: itada&hera fttut.
Perpatris hospitium &
menscsquas aduenaadistꝗ
Teprac corꝗlcide coeptis
ingentibus adsis
Cernat semineci sibime
rapere arma cruenta.
U ictoremq ferant mori¬
entia luminaturni
Audit alcides iuuenem
magnumq subimo
Corde praemit gemitũ
lacrimasq effunditinanes
Tum genitor natum dic¬
tis ad fatur cmicis.
Etait sua cuiquedies bre¬
ue & inreparabi letẽpus
Omnib estuitae sed fa¬
mam extendere factis.
Hocuirtutis opis. troiae

Expanded text:
cul omnia visu talibus et dictis it conAut spoliis ego iam raptis laudabor opimis aut leto insigni: sorti pater aequus utrique est. Tolle minas. Fatus medium procedit in aequor. Frigidus Arcadibus coit in praecordia sanguis. Desiluit Turnus biiugis, pedes apparat ire comminus; utque leo, specula cum vidit ab alta stare procul campis meditantem in proelia taurum, advolat: haud alia est Turni venientis imago. Hunc ubi contiguum missae fore credidit hastae, ire prior Pallas, siqua fors adiuvet ausum viribus imparibus, magnumque ita ad aethera fatur: Per patris hospitium et mensas, quas advena adisti, te precor, Alcide, coeptis ingentibus adsis. Cernat semineci sibi me rapere arma cruenta victoremque ferant morientia lumina Turni. Audiit Alcides iuvenem magnumque sub imo corde premit gemitum lacrimasque effundit inanis. Tum Genitor natum dictis adfatur amicis: Stat sua cuique dies, breve et inreparabile tempus omnibus est vitae: sed famam extendere factis, hoc virtutis opus. Troiae
Abbreviated transcription (Latin):
ex ultatimago
Inritat quesirum telis
& uocelacessit
Tum uero a enean auersũ¬
Hac dabitur dextratellus
Haud aliter iustȩ quibus ẽ
metentius irȩ
Non ulli est animus stricto¬
concurrere ferro
Illeciut̃ in pauidus. par
tes cunctatur in omnes.
Dentibus infrendens & ter

Expanded text:
exsultat imago exsultat imago inritatque virum telis et voce lacessit. Tum vero Aenean avershac dabitur dextra telluhaud aliter, iustae quibus est Mezentius irae, non ulli est animus strictoconcurrere ferrocrepidine saxi expositis stabat scalis et ponte parato,
Abbreviated transcription (Latin):
Saepem ainum ultis que¬
onerauit liminadonis
tempusq caduco
Orat ur iuueni meque hoc
ita pone resentis
Tolle fugaturnum atque
instantibus eripefatis
Haetenus indulsisse uacat
sinaltior istis
Cubpraecibus uenia ulla
lat& totũq moueri
Muturiue puttis bellum
spes pacis incinis:
Et iuno in lacrimans quidsi
qua uocegrauaris.
Mentedares utq haeccur no
ratauit a maner&
Nunc man& in sontẽ grauis
exitus autego ueri
Ua naferor quod ut᷑ potius.
formidinescilsa
Laudar& in melius t uaqui
potes orsa reflectas:
Haec ubi dicta deditcaelo
seprotinus alto
Misit agens hie memnimbo
succ incta perciuras
Ilicicã que aciem & lauren¬
ticicas ł rap&iuit.
Tum dcanube cauatenuemo
si ne uiribus umbram
Infaciem a eneat uisur
mirubilemonstrum
Dardaniis ornat telis clr¬
peumq iubasq
Diuinidsimulat capitis
dut in ania uerba.
Dat sinemente sonumgres¬
susq: effing& euntis:
Morte obitaqualis fuma est
uolitare figuras.
Aut quae sopitos deludunt
somnicisensus
At primas l&a ante acies

Expanded text:
saepe manu multisquoneravit limina donis.tempusque caduco oratur iuveni meque hoc ita ponere sentis, tolle fuga Turnum atque instantibus eripe fatis hactenus indulsisse vacat. Sin altior istis sub precibus venia ulla latet totumque moveri mutarive putas bellum, spes pascis inanis. Et Iuno adlacrimans: Quid si, quae voce gravaris, mente dares atque haec Turno rata vita maneret? Nunc manet insontem gravis exitus, aut ego veri vana feror. Quod ut O potius formidine falsa ludar et in melius tua, qui potes, orsa reflectas! Haec ubi dicta dedit, caelo se protinus alto misit, agens hiemem nimbo succincta per auras, Iliacamque aciem et Laurentia castra petivit. Tum dea nube cava tenuem sine viribus umbram in faciem Aeneae, visu mirabile monstrum, Dardaniis ornat telis clipeumque iubasque divini adsimulat capitis, dat inania verba, dat sine mente sonum gressusque effingit euntis, morte obita qualis fama est volitare figuras aut quae sopitos deludunt somnia sensus. At primas laeta ante acies
Abbreviated transcription (Latin):
Ipserotissaliens iuga deseris: haecita futus
Arripuit biiugos stat̃ tendebat inerts
Infelix palmascurru de lapsus eodem
Perte ꝑquitetalẽ genuere parentes
Virtroiane sine hanc anim am
& miserere praecantis
Plurib: or anti aeneas houidtalia dudũ
Dictudabas morere & fra¬
temne desere ficitt
Tum latebras animae pectus
mucronereludit
Talici percam pos edebat
funera uctor
Dardanius torrentis aquae
uel turbinis citri
More furens tandemerum¬
punt & custrarel inqurt
Ascanius puer & nequiquã
obsessa iuuentus.
Iunonem interea conpel¬
latiuppiter ultro
Ogerma namibi ctque
eadem grcit issima coniunx
Vt rebareuenus nectesen᷑¬
tentia fallit
Tro ianassus tentat opes.
non uiuida bello
Dextiauiris animus que
ferox patiensq perieli
Cuiiuno summissa quid
opulcherrime coniunx
Sollicitos a egram & tua
tristia dictatimentem
Simihiꝰ quondã fuertit
quamq essedecebat
Uisinamorefor& non hoc mihi

Expanded text:
ipse rotis saliens iuga deseris. Haec ita fatus ipse rotis saliens iuga deseris. Haec ita fatus arripuit biiugos; frater tendebat inertis infelix palmas, curru delapsus eodem: Per te, per qui te talem genuere parentes, vir Troiane, sine hanc animam et miserere precantis. Pluribus oranti Aeneas: Haud talia dudum dicta dabas. Morere et fratrem ne desere frater. Tum latebras animae pectus mucrone recludit. Talia per campos edebat funera ductor Dardanius, torrentis aquae vel turbinis atri more furens. Tandem erumpunt et castra relinquunt Ascanius puer et nequiquam obsessa iuventus. Iunonem interea compellat Iuppiter ultro: O germana mihi atque eadem gratissima coniunx, ut rebare, Venus, nec te sententia fallit, Troianas sustentat opes, non vivida bello dextra viris animusque ferox patiensque pericli. Cui Iuno summissa Quid, o pulcherrime coniunx, sollicitas aegram et tua tristia dicta timentem? Si mihi, quae quondam fuerat quamque esse decebat, vis in amore foret, non hoc mihi
Abbreviated transcription (Latin):
Atq illilomgegradientẽ & ditastementẽ
Vt uiderem&u uersiratoq ruentes
łffundentq ducẽ rapiunt qudlitoracurrũ
Intereabigis infertselucagus albis
In medios frat̃q liger : sed frat̃ habenis
Fleccit equos strictũ rotaxicer lucagusensẽ
Haud tulit aeneas tanto feruore fur endes¬
ł nruit aduersa ingens apparuit hasta
Cuiliger
Nondiomedis aqquos neccurrũ cernis achillis
Aut phrig ecãpos nuncbelli finis daeui
his dabitur t̃riss uaescinotalia late
Dicta uolant ligeri sed ñ &troius heros
Dicctiparat contra: iaculũ nã torqu& in hostes
Lucagus ut ꝓnus pendens in uerberatelo
Ad monuit biugos ꝓiec todũ pedeleuo
Aptat sepugnae subit orcis hasta ꝑ imas
Fulgentis clipertũ lȩuũ ꝑforat inguem
Excussus curru moribundus uoluit᷑ aruis
Quẽ pius aeneas dictis ad fatur amaris.
Lucage nullatuos currus fuga segnis aquoꝵ
Prodidit cut uanae uertere ex hostib: ubra

Expanded text:
Atque illi longe gradientem et dira frementem Atque illi longe gradientem et dira frementem ut videre, metu versi retroque ruentes effunduntque ducem rapiuntque ad litora currus. Interea biiugis infert se Lucagus albis in medios fraterque Liger; sed frater habenis flectit equos, strictum rotat acer Lucagus ensem. Haud tulit Aeneas tanto fervore furentis: inruit adversaque ingens apparuit hasta. Cui Liger: Non Diomedis equos nec currum cernis Achillis aut Phrygiae campos: nunc belli finis et aevi his dabitur terris. Vesano talia late dicta volant Ligeri. Sed non et Troïus heros dicta parat contra: iaculum nam torquet in hostem. Lucagus ut pronus pendens in verbera telo admonuit biiugos, proiecto dum pede laevo aptet se pugnae, subit oras hasta per imas fulgentis clipei, tum laevum perforat inguen: excussus curru moribundus volvitur arvis. Quem pius Aeneas dictis adfatur amaris: Lucage, nulla tuos currus fuga segnis equorum prodidit aut vanae vertere ex hostibus umbrae:
Abbreviated transcription (Latin):
Obuius ardentis seseobtulit: : llereduita
Horicã clipenq ingensonus in pedithasta
Tũcciput orantis nequiquã & multu par dłis
Dicet edecurbut t̃raetruncũq tepentẽ
ꝓuoluens suꝑ haec in imico pectore fatͥ
Istic nunc m& uendeiaae ñ teo ptimamat̃
Cond& humi patrioue onerabit m̃ brasepulo
Alitib linquet eferis aut gurgite mersũ
Vndaifer& piscesq in pastiudineralã beNt :
Ptinus anttieũ &l icã primaagminatͥni
ꝑsequit᷑ fortẽq numã fuluũq camertẽ.
Magnanimo uolcentes citũdit issimꝰ agri
Quifuit ausonidũ & tacitis regnauit amiclis
Aegen qualiscentũ cuibrachiadicurt
Centencsq manus quiquaginta orib: igni
Pectorib:q arsisse iouis cũ fulmina contra
Tot parib: streper& clipeis totstringend ense
Sic totoaentas de saeuit inaequore uictor
Vt seme l intepuit mucro quin eccemiphaei
Quadri iuges in aequos aduersaq pectora
tend&

Expanded text:
obvius ardenti sese obtulit. Ille reducta obvius ardenti sese obtulit. Ille reducta loricam clipeique ingens onus impedit hasta; tum caput orantis nequiquam et multa parantis dicere deturbat terrae truncumque tepentem provolvens super haec inimico pectore fatur: Istic nunc, metuende, iace. Non te optima mater condet humi patrioque onerabit membra sepulchro: alitibus linquere feris aut gurgite mersum unda feret piscesque impasti volnera lambent. Protinus Antaeum et Lucam, prima agmina Turni, persequitur fortemque Numam fulvumque Camertem, magnanimo Volcente satum, ditissimus agri qui fuit Ausonidum et tacitis regnavit Amyclis. Aegaeon qualis, centum cui bracchia dicunt centenasque manus, quinquaginta oribus ignem pectoribusque arsisse, Iovis cum fulmina contra tot paribus streperet clipeis, tot stringeret enses: sic toto Aeneas desaevit in aequore victor, ut semel intepuit mucro. Quin ecce Niphaei quadriiugis in equos adversaque pectora tendit.
Abbreviated transcription (Latin):
tailia reddit.
Argentiatq urimemo¬
ros quaemulta talenta
Gnatis parc& uis belli
commertia t utnus
Custulit istuprior iantũ
pallante perempto:
Hoc patris anchisȩ manes
hoc sentit iulus
Ficfitus guleam leuate¬
n& citq reflexa
Ceruice orcinti scapulo
tenus abdidit ensem
Nec ꝓcul hemonides phoebi
triuia eque sacerdos
Infula cuis ccra redimebatꝰ
tempora uit ta
Totus conlucens ueste
citq insignib: armis
Quem congresus cgͥt campo.
lapsumq suꝑ stans
Immol& ingentiq umbra
tegit: arma serestus
Lecta refert umeris t̃ibi
rex gradiuae trop eum
Instaurant acies uolcari
strrpecrecitus
Caeculus & ueniens mar¬
sorue montib: umbro:
Dardanides contra furit
coixrrisens esinistram
Et totum dipeiferro de¬
iecerat orbem
Dixerat illealiquid mug¬
num uimq: ad fore uerbo
Crediderat caloq: animum
fortasse ferebat.
Canitiemq sibi& longos ꝓmiserattonos
Tarquitus ex sulttns c̃trafulgentib armis.
Sil uicolȩ ftuno dryopequẽ nrmpbacnurat

Expanded text:
talia reddit: talia reddit: Argenti atque auri memoras quae multa talenta, natis parce tuis. Belli commercia Turnus sustulit ista prior iam tum Pallante perempto. Hoc patris Anchisae manes, hoc sentit Iulus. Sic fatus galeam laeva tenet atque reflexa cervice orantis capulo tenus applicat ensem. Nec procul Haemonides, Phoebi Triviaeque sacerdos, infula cui sacra redimibat tempora vitta, totus conlucens veste atque insignibus armis. Quem congressus agit campo lapsumque superstans immolat ingentique umbra tegit; arma Serestus lecta refert umeris, tibi, rex Gradive, tropaeum. Instaurant acies Volcani stirpe creatus Caeculus et veniens Marsorum montibus Umbro: Dardanides contra furit. Anxuris ense sinistram et totum clipei ferro deiecerat orbem; dixerat ille aliquid magnum vimque adfore verbo crediderat caeloque animum fortasse ferebat canitiemque sibi et longos promiserat annos: Tarquitus exultans contra fulgentibus armis, silvicolae Fauno Dryope quem nympha crearat,