comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nes. Tymnnoꝵ crudelitatem rememo¬
mns ⁊ honorabłem pacem que sub es¬
est collata diuinitꝰ.: simł ⁊ quia pessi¬
mum ⁊ crudele uideret᷑. ut destructis
hostib. nulloq p̃sumente resist̾e. sac̃¬
dotes alt̾utros iacularentur ato con¬
foderant ⁊ impiis atq sine deo ꝑsonis
delectationẽ risumq p̃berent. cũ utiq
enĩ libri sunt inquit ⁊ apostolici anti¬
quoꝵq patrum sanctiones. que nos
erudiunt qͥd de sacra lege sapiamꝰ. Ex¬
pellentes gͥ hostile certamen ex u̾bis
diuinitꝰ inspiratis solutionẽ questio
nũ ꝑcipiamꝰ. Hec ⁊ his similia tanꝙͣ
filiꝰ amator pus. sacerdotib ueluti
pr̃ib offerebat. apłicoꝵ dogniatũ studẽs
maxima his que dicebant᷑ obediebat
⁊ inter alt̾utros unanimitatẽ ⁊ dog¬
matum salubritatẽ libenter amplecte¬
bantur. Pauti uõ quidam quoꝵ iam

Expanded text:
nes, tyrannorum crudelitatem eis rememorans, et honorabilem pacem, quae sub eo collata est divinitus; simul et quia pessimum et valde crudele videretur, ut destructis hostibus, nulloque praesumente resistere, sacerdotes alterutros jacularentur atque confunderent, et impiis atque sine Deo personis delectationem risumque praeberent: cum utique enim libri sunt, inquit, et apostolici, antiquorumque prophetarum sanctiones, quae nos erudiunt quid de sacra lege sapiamus. Expellentes igitur hostile certamen ex verbis divinitus inspiratis, solutionem quaestionum mente percipiamus. Haec et his similia, tanquam filius amator patris, sacerdotibus veluti patribus offerebat, apostolicorum dogmatum studens ma pars his quae dicebantur obediebat; et inter alterutros unanimitatem et dogmatum salubritatem libenter amplectebantur. Pauci vero quidam, quorum jam
Abbreviated transcription (Latin):
tes enĩ fidei peticionẽ concilio comu¬
lesta fuiss. ab uniu̾sis repente disrup¬
ta est. ⁊ adultera fraudulentaq pro¬
nuntiata. Turba siquidem uoctferan¬
te ⁊ tumultu contra eos ab om̃ib ha¬
bito. cunctisq ꝓditonem pietatis ab
eis factam accusantib formidantes
surrexerunt. ⁊ primi arriũ abdicaue¬
runt. excepto scđ̃o ⁊ theoua. Cum gͦ
fuiss impiꝰ ille destructꝰ. concorditer
unuĩsi fidem głamq diftantes que
hactenus in eccłiis ꝑmanet ⁊ subscͥp¬
tionib roborantes soluere conciliũ.

Expanded text:
tes enim fidei petitionem, coetui commlecta fuisset ab universis, repente disrupta est, et adultera fraudulentaque pronuntiata. Turba siquidem et tumultu contra eos ab omnibus habito, cunctisque proditionem ab eis factam accusantibus pietatis, formidantes surrexerunt, et primi Arium abdicaverunt, excepto Secundo et Theona. Cum ergo fuisset impius ille destructus, concorditer universi fidem gloriamque dictantes, quae hactenus in Ecclesiis permanet, et subscriptionibus roborantes, solvere concilium.
Abbreviated transcription (Latin):
constantinꝰ inuitauit ad conuiuium
synodum ⁊ donis competentib hono¬
rauit: ammonitosq de concordia fi¬
dei ⁊ cõmuni int̾ alterutros pace. peti¬
ta abeis b̾ndictione ualedixit uniũ¬
sis in nicea. scribens absentib que fue¬
rant in concilio celebrata. ⁊ inuitãs
ut ab om̃i discordia recedentes concor¬
dirent in exposita concilii fide. que ni¬
cħ aliud n̾isi dei sententia uideret᷑ ex
consonantia tantoꝵ ⁊ talium sacdotũ
sc̃o sp̃u constituta. ⁊ ptꝰ inquisitionẽ
subtilissimam ⁊ aĩadu̾sionẽ dubita

Expanded text:
Constantinus, invitavit tunc ad convivia synodum, et donis competentibus honoravit. Admonitisque de concordia fidei, et communi inter alterutros pace, petita ab eis oratione, valedixit universis in Nicaea: scribens absentibus quae fuerint in concilio celebrata, et invitans ut ab omni discordia recedentes, concordarent in exposita concilii fide; quae nihil aliud nisi Dei sententia videretur ex consonantia tantorum et talium sacerdotum sancto Spiritu constituta, et post inquisitionem subtilissimam, et animadversionem dubita
Abbreviated transcription (Latin):
płim etiã tũc conuenientiũ ep̃oꝵ
⁊ sequentiũ eos cłicoꝵ. scientes dis¬
putare h modi elocutionũ arte exer¬
citati claruerunt: ⁊ imꝑatori atq his
qui circa eum erant. noti facti su̾nt.
Ex illo enim ⁊ athanasiꝰ uir ꝑ omnia

Expanded text:
i vero tunc convenientium episcoporum et sequentium eos clericorum, scientes disputare, hujusmodi elocutionum arte exercitati claruerunt, et imperatori atque his qui circa eum erant noti sunt facti. Ex illis enim et Athanasius tunc diaconus
Abbreviated transcription (Latin):
Ita decentẽ p̃parans eis honorẽ. inui¬
tauit ingredi. ⁊ de p̃sentib ⁊ iã sepe¬
ꝓpositis hr̃e consiliũ. Intrauit autẽ ⁊
ipe princeps ultimꝰ cum paucis: mi¬
in fronte. Minort u̾o sede qͣm aliis
uosita. in medioeoꝵ sedit: primo tã
cum eo resedit sacratissimꝰ ille chorus

Expanded text:
Ita decentem praeparans eis honorem, invitavit ingredi, et de praesentibus habere consilium. Introivit autem et ipse princeps ultimus cum paucis in fronte. Minore vero sede quam aliis posita in medio eorum sedit, primo tamecum eo resedit sacratissimus ille chorus
Abbreviated transcription (Latin):
romane. Suꝑ hos autẽ ⁊ alii płuni bo¬
ni ⁊ optuni. ex diu̾sis gentib conuene¬
runt. Alii quidem ad intelligendũ ⁊ di¬
ceudum nimis idonei scientiaq sacro¬
rum libroꝵ. ⁊ alia eruditione discipli¬
nati. alii uite uirtute p̃clari. alii ĩ utͦ

Expanded text:
siae. Super hos autem et alii plurimi boni et optimi ex diversis gentibus convenerunt. Alii quidem ad intelligendum et dicendum nimis idonei, scientiaque sacrorum librorum, et alia eruditione disciplinati, vitaeque virtute praeclari. Alii vero
Abbreviated transcription (Latin):
tum ꝓ uitate dialogum contra con¬
stantium uolo referre: qm̃ a fidelib
illiꝰ temporis est conscͥptus. Is enĩ ptꝰ
iulium siluestri successorẽ romanã

Expanded text:
 veritate dialogum contra Constantium volo referre, quoniam a fidelibus illius temporis est conscriptus. Is enim post Julium Sylvestri successorem, Romana
Abbreviated transcription (Latin):
tabat ⁊ lix̃ ad eum. Sedem equidem
tuã decreto concilii nob̃q consentien¬
tib recepisti. S quia sunt aliqui ĩ
alexandria ppłi. tuã declinantes com¬
munionem: unã eos hre ꝑmitte ex¬

Expanded text:
t dixit ad eum: Sedem equidem tuam decreto concilii nobisque consentientibus recepisti; sed quia sunt aliqui in Alexandria populi tuam declinantes communionem, unam eos in civitate e
Abbreviated transcription (Latin):
paratum in tempore consiliũ reppit.
Et quidem inqͥt imꝑator quid poscen¬
ti tibi liceat denegari. qui potestatẽ¬
habes iubere simul ⁊ agere quecũq
uoliu̾s: S etiã ego bnficium a te
continuo se dat᷑um ẽe ꝓnuntiantẽ.

Expanded text:
paratum in tempore consilium reperit. Et quid est, inquit, Imperator, quod poscenti tibi liceat denegari, qui potestatehabes jubere simul et agere quaecunque volueris. Sed etiam ego beneficium a te continuo se daturum esse pronuntiante
Abbreviated transcription (Latin):
scripsit. ut eum libenter susciꝑent.
fũant. aliis lit̾is aboleri ussit. Q
u̾o de ambab reb scͥpta sunt: hec eẽ
ctus. Nam licet breui tempore hu¬
mana fu̾it ꝓbatione submissus. tñ
entis noscit᷑ suscepisse decretũ. reci¬
piens uoluntate di. nr̃oq iudicio
patriam suam. pariter ⁊̃ eccłiam. ciiꝰ
diuino nutu p̃sul extabat. Huic
enu consequenter oportebat nrãm
adẽe mansuetudinẽ. qͣtinꝰ omnia
adu̾sus eum. ⁊ eiꝰ cõicatores definita
om̃isq suspitio ⁊ illusio contra eos ge¬
sta. decetõ sit manis. ⁊ uacua. ⁊ rele¬
uatio qͣm dudũ cłici eiꝰ habuerunt.
competenter firma ꝑmanent. S
etiã hoc eiꝰ gr̃e adiciendum ẽẽ cen¬
siuimꝰ qͣtinꝰ om̃ł ordinis sacri. cog¬
noscant concessum om̃ibz sibi con¬
iunctis: ut sine tumore sint: siue ep̃i
siue sint elici. Sufficit enĩ unicui

Expanded text:
scripsit, ut eum libenter susciperentfuerant, aliis litteris aboleri jussit. Quae vero de ambabus rebus scripta sunt, haec esse ctus; nam licet brevi tempore humana fuerit probatione submissus, tameentis noscitur suscepisse decretum: recipiens voluntate Dei nostroque judicio patriam suam, pariter et Ecclesiam cujus divino nutu praesul exstabat. Huic enim consequenter oportebat nostram adesse mansuetudinem; quatenus omnia adversus eum, et ejus communicatores definita, omnisque suspicio et illusio contra eum gesta, de caetero sit inanis et vacua; et relevatio, quam dudum clerici ejus habuerunt, competenter firma permaneat. Sed etiam hoc ejus gratiae adjiciendum esse censuimus, quatenus omnes ordinis sacri cognoscant, concessum omnibus sibi conjunctis, ut sine timore sint, sive episcopi, sive sint clerici; sufficit enim unicui
Abbreviated transcription (Latin):
sermonem reliquerint. tam̃ iuniores
phẏlosophoꝵ ꝓ substantia subsistentie
sermone sunt usi: substantie uͦ defini

Expanded text:
sermonem reliquerint, tamen juniores philosophorum pro substantia, subsistentiae sermone sunt usi. Substantiae vero defini
Abbreviated transcription (Latin):
suos decipiunt: quia se sub uela-¬
mine uirtutis tegunt. Nam sub
pre textu iusticie trudelitas agit᷑.
⁊ remissa segnities mansuetũdo
creditur. Plerumq hoc agit corpo¬
ris negligentia. quod agere credit᷑

Expanded text:
suos decipiunt, quia sub velamine se virtutis tegunt; nam sub praetextu justitiae crudelitas agitur, et remissa segnities mansuetudo creditur: Plerumque hoc agit torporis negligentia quod agere creditur
Abbreviated transcription (Latin):
henderunt. Et qm de substantia ⁊ sub¬
sistentia questio turbabat eccłias sapi¬
enter decretum est. ut his nominib
contra sabellianos solos utam᷑ͦ ne no¬
minũ inoꝑia idem putet᷑ ẽẽ subantia

Expanded text:
erunt, et quoniam de substantia et subsistentia quaestio turbabat Ecclesias, sapienter decretum est ut his nominibus contra Sabellianos solos utamur: ne nominum inopia idem putetur esse subsistentia
Abbreviated transcription (Latin):
in ꝓpͥo dei u̾bo ⁊ in dei sapĩa. in qͣ ⁊ oĩa
⁊ ipͣm fecit ds̃. uñ ⁊ conu̾tibił est ⁊ mu¬
tabił ꝑ nat᷑am. sicut ⁊ uniu̾sa ratio
nouit filiꝰ patrem. neq eum ꝑfc̃e iu¬
dere potest. Nam nec suam subam
nouit filiꝰ licut est. ꝓpt̾ nos eñi fẽs
est: ut nos ꝑ eum tamqͣm ꝑ instru¬
m̃tũ crearet ds. Et neqͣqͣm substitiss
nisi nos face̾ ds̃ uoluisset. Requisiuit
gͦ quĩdam eos si potest dĩ u̾bum conu̾¬
ti sicut diabolus est conu̾sus: ⁊ neqͣqͣm
dr̃ẽ tunuerunt. utiq potest: tamqͣm
nature conu̾tibił existens. Factꝰ aiunt
⁊⁊ conu̾tibilis est. Hec itaq dicentes.
idest arriũ ⁊ qui cumeo sunt ⁊ inhis
impudent᷑ instantes. ip̃os ⁊ seqͣces eoꝵ.

Expanded text:
i sapientia, in qua omnia et ipsum fecit Deus. Unde convertibilis est, et mutabilis per naturam, sicut et universa rationnovit Filius Patrem: neque enim perfecte videre potest; nam nec suam substantiam novit Filius sicut est. Propter nos enim factus est, ut nos per eum tanquam per instrumentum crearet Deus; et nequaquam substitisset, nisi nos Deus facere voluisset. Requisivit ergo quidam eos: si potest Dei Verbum converti, sicut diabolus est conversus. Et nequaquam dicere timuerunt, utique potest, tanquam natura convertibilis existens: factus, aiunt, et convertibilis est. Haec itaque dicentes, id est Arius et qui cum eo sunt; et in his impudenter instantes ipsos et sequaces eorum.
Abbreviated transcription (Latin):
gebatur: eo qd̃ religione nuꝑ inchoan¬
te crestere. multos a xanitate dognia
rium eisq scribens arguebat. qr cũ la¬
tere potuiss hec questio. eam deduxis¬
sent ad meliũ. ⁊ uehementi studio cõ¬
tentioins mouissent que nͨ querenda
erant nͨ ab iuitio cogitanda. Alexan

Expanded text:
gebatur, eo quod religione nuper inchoante crescere, multos a Christianitate dogmatsque scribens arguebat, quia cum latere potuisset haec quaestio, eam deduxissent ad medium, et vehementi studio contentionis movissent quae nec quaerenda erant, nec ab initio cogitanda, a
Abbreviated transcription (Latin):
bellem idoq necc̃m iudicaui sciens qd
in lege soͥptũ est. ult̾iꝰ ñ tacere: s uobis
oinib indicare: qͣtinꝰ etiã uos sciatis a¬
po statas. ⁊ eoꝵ heresis u̾ba nequissima
caueatis. Si gͣ scͥpserit uob. eusebiꝰ. nec
respiciatis eũ: nec eiꝰ scͥpta suscipiatis.
Antiqͣm eium calliditatem temꝑe cõpss¬
sam nũ ꝑ istos renouareuolens. fuigit
quidem quasi ꝓ istis scribere: oꝑe u̾o
de monstrat qͥa si semetip̃o talib stũde¬
re festinat. Apostate u̾o sunt arri ⁊ a¬
chillas. ⁊ cum eis apostatau̾nt alii młti.¬
⁊ scłs. ⁊ theonas qui ep̃i aliq̃n sũt dicti
Existens enĩ d̾s ñ existentem. ex ñ exi¬
stente fecit. Qua ꝑꝑ ⁊ fint aliqͣn qũ ñ
fuit. sreatura ẽ enĩ facturafiliꝰ. neq si¬
milis est patri scđm subam. neq i̾ius¬

Expanded text:
bellem. Ideoque necessarium judicavi, sciens quod bellem. Ideoque necessarium judicavi, sciens quod in lege conscriptum est ulterius non tacere, sed vobis omnibus indicare; quatenus etiam vos sciatis apostatas, et eorum haeresis verba nequissima caveatis. Si ergo scripserit vobis Eusebius, nec recipiatis cum, nec ejus scripta suscipiatis. Antiquam enim calliditatem tempore compressam nunc per istos renovare volens, fingit quidem se quasi pro istis scribere; opere vero demonstrat quia pro semetipso talibus studere festinat. Apostatae vero sunt isti Arius et Achillas. Cum eis autem apostataverunt hi, Ai et Theonas, qui episcopi aliquando sunt dicti. Existens enim Deus, non existentem ex non existente fecit. Quapropter fuit aliquando quando non fuit. Creatura est enim et factura Filius, neque similis est Patri secundum substanti
Abbreviated transcription (Latin):
catholice cõministris: alexander ĩ
dño salutem. Cum unũ catholue sit cor¬
pꝰ eccl̃ie. mandato existente in sacris
scͥpturis ut seruetur uincłm unani¬
nutatis ⁊ pacis: consequens est debere
nr̃is scribere. ⁊ alt̾uts que apd̃ singłos
agunt᷑ insinuare. ut siue patit᷑. siue
gaudet unũ membrũ cõpatiat᷑n ⁊ con¬
gaudeamꝰ ad inuicẽ. In nr̃a gͥ parro¬
chia nunc egressi sunt uiri iniqui.
⁊ xp̃o rebelles. docentes apostasiã: quã
recte quilibet p̃curre suspiet᷑ antixp̃m.
Et uolui quidẽ hoc tatiturnitati contra¬
dere. si quorͦ uit̾ solos apostatas consu¬
m̾et᷑ hoc malum. ⁊ ñ loca alia penetͣnͣdo
causas eccłie. quia cum reliquiss be¬
rithioꝵ ciuitatem ⁊ concupisset ni¬
chomediensem eccłiam. ñ est in eo ul¬
tio lubsecuta. patrocinat᷑ etiã his apo¬
statis ⁊ scͥbere ubiꝙ molitꝰ est: cõmen¬
dans eos si quomodo trahat aliquos igno¬
rantes ad hanc pessimã hesim ⁊ xp̃o re¬

Expanded text:
siae comministris, Alexander in Domino salutem. Dum unum catholicae sit corpus Ecclesiae, mandato existente in sacris Scripturis ut servetur vinculum unanimitatis et pacis , consequens est debere nos scribere, et alterutris quae apud singulos aguntur insinuare; ut sive patitur, sive gaudet unum membrum, compatiamur aut congaudeamus ad invicem. In nostra igitur parochia nunc ingressi sunt viri iniqui et Christo rebelles, docentes apostasiam, quam recte quilibet praecurrere suspicetur Antichristo. Et volui quidem hoc taciturnitati contradere, si quo modo inter solos apostatas consumeretur hoc malum, et non loca alia penetrando causas Ecclesiae, 215 quia cum reliquisset Berytiorum civitatem, et concupiisset Nicomediensem Ecclesiam, non est in eo ultio subsecuta: patrocinatur etiam his apostatis, et scribere ubique molitus est, commendans eos, si quo modo trahat aliquos ignorantes ad hanc pessimam haeresim et Christo re
Abbreviated transcription (Latin):
et pater et filius : quidhoc .e: ipsu ẽ un.isds̃ .ẽ. Audisti quia ñ sõ solus
sed ego et quime misti pater : Audi quomodo eredas pacirẽ et filiu: sudii.
filiũ ego et paterunũ sumus : Nondixit pater egosum aut ego e patr
ẽ. sed eũ dicit ego et paterunũ sumus: utrũq audi et unũ et sumus eta
et ab scilla liberaberis : Induobusiftis uerbis quod doxit unũ : lib att ab+ I

Expanded text:
et Pater et Filius. Quid est, hoc ipsum est? Unus Deus est. Audisti, Quia non sum solus, et Pater et Filius. Quid est, hoc ipsum est? Unus Deus est. Audisti, Quia non sum solus, sed ego et qui misit me Pater; audi quomodo credas Patrem et Filium, audi ipsum Filium: Ego et Pater unum sumus . Non dixit, Pater ego sum; aut, Ego et Pater unus est: sed cum dicit, Ego et Pater unum sumus: utrumque audi, et unum, et sumus, et a Charybdi et a Scylla liberaberis. In duobus istis verbis quod dixit, unum, liberat te ab Ario:
Abbreviated transcription (Latin):
E rubesce sabellianȩ audi filium audis patrem : Pater pater ẽ: filius filius . ẽ.
non dixit ego sumpater et ego ipsesum filius : sed solus non sũ inquit : quare solus
quasi fugiens charibdim in scillam incurras : Vorabat enĩ te gurgis impietatis
bellianorũ ut diceres ipsũ ẽẽ patrẽ qui ẽ filius modo didicist solus nonsũ
ego et qui memisit pater : Agnoscis quia paterpater est et filius filius ẽ.h.
cognoscis: sed nolidicere patermaior ẽ. filius minor ẽ nolidicere : pa
aurũ ẽ filius argeniũ ẽ una substantia ẽ. una diuinitas una quo aeterni
putaueris. acharibdi quidem eua sisti. sed in scilleis scopulis naufra
in medio nauiga utrũq periculo sũ latus cuita : Pater pater ẽ : filiu s filb
am dicis paterpater ẽ : F. lius filius .ẽ. Ben periculũ ab sorbentis guo r
et alius pater : quia non ipsequi filius : Non tam en aliud sed hoc ipiuna

Expanded text:
Erubesce, Sabelliane, audis Filium, audis Patrem. Pater, Pater est; Filius, Filius est. Non dixit, Ego sum Pater, et ego ipse sum Filius; sed, solus non sum, inquit. Quare solus nquasi fugiens Charybdim, in Scyllam incurras. Vorabat enim te gurges impietatis Sabellianorum, ut diceres ipsum esse Patrem qui est Filius: modo didicisti, Solus non sum, sed ego et qui misit me Pater. Agnoscis quia Pater, Pater est; et Filius, Filius est Bene agno eis: sed noli dicere, Pater major est, Filius minor est; noli dicere, Pater aurum est, Filius argentum est. Una substantia est, una divinitas, una coaeternitas, putaveris; a Charybdi quidem evasisti, sed in Scyllaeis scopulis naufragasti. In medio naviga, utrumque periculosum latus evita. Pater, Pater est; Filius, Filius est. Jam dicis, Pater, Pater est; Filius, Filius est: bene periculum absorbentis gurgitis et alius Pater, quia non ipse qui Filius: non tamen aliud, sed hoc ipsum est
Abbreviated transcription (Latin):
eu & fritre qui auchebamus conditorẽ. Condtorem quia uerlũ in principio fratie quanatũ
sia ec qpiratalia fritrẽ autẽ exsemine hubrihe extribuude ȩxurgme istabelitice. Suiergone
unus qui nobis loqurtur & dm̃ & hominem. intellegamus uerlu &di e& homiens abquando
domonstraturus nonilli. Cũ ergonobis et demonstraturus quter Proptorena darit ut uos
ais mrentra : expo suitenim quouolunt dicere demonstrabitmibipiter  seiare norasrenor

Expanded text:
eum et fratrem, qui audiebamus conditorem: conditorem, quia Verbum in principio; fratrem, quia natum eum et fratrem, qui audiebamus conditorem: conditorem, quia Verbum in principio; fratrem, quia natum lia et spiritualia; fratrem autem ex semine Abrahae, ex tribu Juda, ex Virgine Israelitica. Si ergo novimus hunc, qui nobis loquitur, et Deum et hominem, intelligamus verba Dei et hominis: aliquando  est demonstraturus, non illi. Cum ergo nobis sit demonstraturus Pater; propterea dixit, ut vos miremini. Exposuit enim quod voluit
Abbreviated transcription (Latin):
quensant hoc maiora his demonstra bet e opera hismaiora Eiubus qtiuidisti homi nemsanũ¬
purestfilio que sunt maiora soquitur &dicit Sicutemm pater suscitat moe tuos &iuisi¬
cat sc& filus quos uult iuificat plenamaioo sista ualde enim plusẽ utresurgat mortuui
quã ut conualescat degrotus: Muora suntista sed quando ea pirte demonstratanbs
est silio Aescitenim ea filius & illeque lo quelutur non nouerit mortuos iuscrare Ahnu
discere ha belutresuscitare mortuos perquem facta sunt omnia qui fecit ut uiuerem
quinoneramus. Ad huc habebut discere ut resuscitaremir. Quidẽ ergo qui uultdi¬
dere descendit enimadnos & quipaulo ante lo quebatur. in dĩ coepit loqui ut homo ipseẽ. ton
homo quids̃ quia ds factusẽ homo sodfactus quodr eera Non amnttens quoderat. Ergo
aecces sit homodo ut essa homo quierat ds Nonutum ẽee homo & onessa ds̃ Audiamus anar

Expanded text:
loquens, ait hoc, Majora his demonstrabit ei opera. His majora: quibus? Quod vidistis hominem floquens, ait hoc, Majora his demonstrabit ei opera. His majora: quibus? Quod vidistis hominem f dicit: Sicut enim Pater suscitat mortuos et vivificat, sic et Filius quos vult vivificat. Plane majora sunt ista. Valde enim plus est ut resurgat mortuus, quam ut convalescat aegrotus: majora sunt ista. Sed quando ea Pater demonstraturus est Filio? Nescit enim ea Filius? et ille qui loquebatur, non noverat mortuos suscitare? adhuc habebat discere resuscitare mortuos, per quem facta sunt omnia? qui fecit ut viveremus, qui non eramus, adhuc habebat discere ut resuscitaremur? Quid est ergo quod vult dicere? 7. Descendit enim ad nos, et qui paulo ante loquebatur ut Deus, coepit loqui ut homo. Ipse est tamen homo qui Deus, quia Deus factus est homo: sed factus quod non erat, non amittens quod erat. Ergo a
Abbreviated transcription (Latin):
o lid hic nescis quidtelit& patris quidtelit& in patre quenon lit& pat̃ que o pera maiora tibi¬
mnon  straturus aut quibus operibus maiora sunt que demonstraturus est: Cume m̃
cimuiaes his debemus prius intellege quibus maiora. Necordemur undente sermo pre
ceset quando curatorem ille quitrigita octo annos habebat in firmitatem & uissit s eum
Qluũ tollere grabattũ suũ & i reindomum suã hincenim iudei cõmota cũ quibus l¬
ꝗt obat loque batur uerbis & tacebat intellectu quodã modo innue bat intellegen¬
tibus ce labuat iras centibus: Hnc ergo cuessent commotiundei quia hoc abbato dns sacorie
ꝗder occasionem sermonihuit. Nonergo sic audiamus hectã quã obliti que supradita sunt fero¬
camus illit lingundũ triginta octoannorũ subito factũ santĩ admrantibus iudeis & rascen¬
tbus querehant tenobras magis de sabbato quã lucem demiraculo. Hisergo indignantibus

Expanded text:
escis? quid te latet Patris? quid te latet in Patre, quem non latet Pater? quae opera tibi majora demonstraturus est? aut quibus operibus majora sunt quae demonstraturus est? Cum enim dixit, majora his, debemus prius intelligere quibus majora. 6. Recordemur unde sermo iste processit. Quando curatus est ille qui triginta et octo annos habebat in infirmitate, et jussit eum salvum tollere grabatum suum, et ire in domum suam. Hinc enim Judaei commoti, cum quibus loquebatur: loquebatur verbis, et tacebat intellectu; quodammodo iunuebat intelligentibus, celabat irascentibus: hinc ergo cum essent commoti Judaei, quia hoc sabbato Dominus faceret, dederunt occasionem sermoni huic. Non ergo sic audiamus haec tanquam obliti quae supra dicta sunt, sed respiciamus illum languidum triginta et octo annorum subito factum sanum, admirantibus Judaeis et irascentibus. Quaerebant tenebras magis de sabbato, quam lumen de miraculo. His ergo indignantibus
Abbreviated transcription (Latin):
nonsitolore enĩ dĩ .ẽ. apud prophietã. calũetirra ego implegubiq:
ergo ẽ. qui nullo clauditur loco: noliabillo auerti et tecuas Suib
uurt unoloco manens u nis sicredis t diligiss ent̃ oubidis. sibi

Expanded text:
non sit? Vox enim Dei est apud prophetam, Coelum et terram ego impleo . Ubique non sit? Vox enim Dei est apud prophetam, Coelum et terram ego impleo . Ubique ergo est, qui nullo clauditur loco. Noli ab illo averti, et tecum est. curris. Uno loco mancus venis, si credis et diligis. Ergo ubique est: si
Abbreviated transcription (Latin):
ñ e in carnatus : Nam sabeliani dictisu quidã heretio quiuocantur
et patripassiani qui dicunt ipsum patrẽ fuis sepanũ: Nolitu catholice
si eni fueris patripassianus non eris sanus : ergo intellege missionẽ filiino¬
minatã in carnationẽ filii : Patrẽ autẽ incarnatũ ẽẽ non credas sed
a filio in carnato patrẽ recessisre non credas : Ille carnẽ portabat ille
ci filio erat: Si incaelo pater: interra filius: quo modo pater cũ fiuo
quĩ et pater et filius ubiq erant : Non enĩ in caflosie. ẽ. dtutt non sit inter¬
.ii : audiillũ qui uolebat fugere iudiciũ dĩ et non inueniebat qua. quo al¬
bo inquit ass utuo et a facietua quo fugiã : Siascen dero in caelut uibi
s. deterra erit questio. audiquid sequitur. Sidescendero ade uorno
ades Sier qt et in infrni dicitur quod adse quidrerũ numane ubio

Expanded text:
non est incarnatus. 8. Nam Sabelliani dicti sunt quidam haeretici, qui vocantur non est incarnatus. 8. Nam Sabelliani dicti sunt quidam haeretici, qui vocantur et Patripassiani, qui dicunt ipsum Patrem passum fuisse. Noli tu, catholice: si enim fueris patripassianus, non eris sanus. Ergo intellige missionem Filii nominatam incarnationem Filii: Patrem autem incarnatum esse non credas, sed a Filio incarnato Patrem recessisse non credas Ille carnem portabat, ille cum Filio erat. Si in coelo Pater, in terra Filius; quomodo Pater cum Filio erat? Quia et Pater et Filius ubique erant: non enim in coelo sic est Deus, ut non sit in terra. Audi illum qui volebat fugere judicium Dei, et non inveniebat qua: Quo abibo, inquit, a spiritu tuo, et a facie tua quo fugiam? Si ascendero in coelum, tu ibi es. De terra erat quaestio; audi quid sequitur: Si descendero ad infernum, ades . Si ergo et in inferno dicitur quod adsit, quid rerum remanet ubi
Abbreviated transcription (Latin):
Quid responsurus sumi pse respondeat: uerũ ẽ uinquit iudiciũ meũ quare o¬
ia solus non sum: sed ego et qui memisit pater. sitecũ .ẽ. quo modote
misi. et i isit te ec tecũ ẽi ita ne et missus non reces sisti itane et ad nos uenisti
et ibimansi sti quomodo istud creditur: quomodo capitur rectedicis: quo mo¬
docreditur ñ recte dicis: Immoideo benecreditur quia non cito capitur:
nam sicito caperetur ñ opus erat uterederetur quia uideretur: Ideo credis
quia non capis sed credendo fisidoneus ut capias: Nam sinoneredis nũquã
capies : quiaminus idoneus remanebis : Fides ergo mundette ut intellectus
in pleatte : Verũ .ẽ in quit iudiciũm eũ quia solus nonsũ: sed ego e qui me¬
sic intellego postremosic credo: neadroganuae sit dicere sic intellego:
secundũ diuinitatẽ et cũ patre erat et a patre non recesserat : quodergo
dicitur missus uenisse ad nos in urnatio ipsius cõmendatur : quia pater

Expanded text:
um? Ipse respondeat: Verum est, inquit, judicium meum. Quare? Quia solus non sum, sed ego et qui misit me Pater. Si tecum est, quomodo te misit? Et te misit, et tecum est? Itane et missus non recessisti? itane et ad nos venisti, et ibi mansisti? Quomodo istud creditur? quomodo capitur? Ad haec duo respondeo: Quomodo capitur, recte dicis; quomodo creditur, non recte dicis. Imo ideo bene creditur, quia non cito capitur: nam si cito caperetur, non opus erat ut crederetur; quia videretur. Ideo credis, quia non capis; sed credendo fis idoneus ut capias. Nam si non credis, numquam capies; quia minus idoneus remanebis. Fides ergo mundet te, ut intellectus impleat te. Verum est, inquit, judicium meum; quia solus non sum, sed ego et qui sic intelligo: postremo sic credo, ne arrogantiae sit dicere. Sic intelligo. secundum divinitatem: et cum Patre erat, et a Patre non recesserat. Quod ergo dicitur missus venisse ad nos, incarnatio ipsius commendatur, quia Pater
Abbreviated transcription (Latin):
ista sententia est qua credo mortuum esse filium di
non secundum poenam in iustitiae quam ex toto non ha¬
buit : sed secundum legem naturae quam pro humani
generis redemptione suscepit : illa morte qua dicitur
quis est homo qui uiuet & non uidebit mortem: non illa
quam ȩsaias dicit. mor tui uitam non uidebunt. illa
quae secundum naturam generalis est cunctis. non illa
quae specialis est malis. Putemus ergo in hoc esse quo¬
dam modo uim ac potentiam seminis. qua & anima
Animas reparet . & carne omnium nostrum carnem iudi¬
cio inminente resuscit&. Dum per operationem propri¬
ae deitatis cuncta uiuificans ex uno suscepti hominis
grano in numerabilem patri redditurus est messem.
Tunc se paraturus est azihaniis segetem : cum iustis coe¬
perit rechibere mercedem

Expanded text:
ista sententia est, qua credo mortuum esse Filium Dei, ista sententia est, qua credo mortuum esse Filium Dei, non secundum poenam injustitiae quam ex toto non habuit, sed secundum legem naturae quam pro humani generis redemptione suscepit: illa morte de qua dicitur, Quis est homo qui vivet, et non videbit mortem ? non illa de qua Isaias dicit, Mortui autem vitam non videbunt . Illa quae secundum naturam generalis est cunctis, non illa quae specialis est malis. Putemus ergo in hoc esse quodam modo vim ac potentiam seminis, qua et anima animas reparet; et carne omnium nostrum carnem judicio imminente resuscitet: dum per operationem propriae deitatis cuncta vivificans, ex uno suscepti hominis grano, innumerabilem Patri redditurus est messem. Tunc separaturus est a zizaniis segetem , cum justis coeperit reddere mercedem
Abbreviated transcription (Latin):
iustitiam singularem Certe propter communem mo¬
riendi sortem corpus illo triduo sic potuit deserere.
apud in feros xp̃i anima non diuinitas fuit: fuit inquam.
neq aliter eum uideo potuisse resuscitare carnem suam
si apud in feros predicem uelut absentisdĩ non fuisse
potentiam : nec tamen ideo localem nos dĩ credat ali
quis predicare presentiam: De quo ista propter mani¬
festationem certioperis dicimus: quia alicubi fuit sicus
qui ubiq non de fuit. Iacebat quantum ad carnem mori
in sepulchro : mortuos resuscitans in inferno. uitam tri¬
buens uniuersis in caelo: Non mundum dimittens ad cae¬
lum ascendit. nec caelum deserens uenit: sed uno atq
eodem tempore. totum totus impleuit qui ali cubi¬
operum manifestatione plus parens. agnitionem presen¬
tiae suac in dignis negauit : non in mensae deitatis absen
quid sentiam : Omnium quae ame in superioribus inei
dentium quaestionum necessitate dispersa sunt prorsus

Expanded text:
justitiam singularem, certe propter communem mojustitiam singularem, certe propter communem moriendi sortem corpus illo triduo sic potuit deserere, apud inferos Christi anima, non divinitas fuit. Fuit, inquam: neque aliter eum video potuisse resuscitare carnem suam, si apud inferos praedicem velut absentis Dei non fuisse potentiam. Nec quis praedicare praesentiam; de quo ista propter manifestationem certi operis dicimus, quia alicubi fuit sicut qui ubique non defuit. Jacebat quantum ad carnem mortuus in sepulcro, mortuos resuscitans in inferno, vitam tribuens universis in coelo: non mundum dimittens ad coelum ascendit, nec coelum deserens ad terram venit; sed uno atque eodem tempore totum totus implevit, qui alicubi manifestatione operum plus parens, agnitionem praesentiae suae indignis negavit, non immensae deitatis absentquid sentiam? Omdentium quaestionum necessitate dispersa sunt, prorsus
Abbreviated transcription (Latin):
initium meroris mors istu sed finis est: Nec incipiunt
post hanc iustorum flagella sed desinunt. Cum & in pe¬
dimenta materiae fluctuantis exponunt. & auctorem
suum plenioris intellegentiae contem platione iam capi
tulit : & in maiestate non sensit. Quid ergo dicebas esse
quod pertulit: sensit prorsus & pertulit: sed participatio
ne morbi alieni. non proprietate uulneris sui: Sensit
sicut homines sentiunt qui moriente carne mentibus
uiuunt : non sicut impii qui in utraque sicut quidemait
gehennae ignibus occiduntur: Quidam sane communem
mortem &iam hoc pacto definiunt. dicentes Nihil ali¬
ud hanc esse quae cum diuersarum consensu uitã facien¬
tium uelut per discidium quodam ab inuicẽ fuit facta
dissensio: Haec si hominis mors est quae non consumit
iuncta sed diuidit. dum origini suae utrumq restiturt
Quid de saluatoris anima nunc dicemus quae ut non
dicam propter in habitantem diuinitatem & propter

Expanded text:
initium moeroris mors ista, sed finis est. Nec incipiunt initium moeroris mors ista, sed finis est. Nec incipiunt post hanc justorum flagella, sed desinunt, cum et impedimenta materiae fluctuantis exponunt, et auctorem suum plenioris intelligentiae contemplatione jam capiuntulit, et in majestate non sensit? Quid ergo dicebas esse quod pertulit? Sensit prorsus et pene morbi alieni, non proprietate vulneris sui. Sensit sicut omnes sentiunt, qui moriente carne mentibus vivunt: non sicut impii, qui in utraque, sicut idem ait, gehennae ignibus occiduntur. Quidam sane communem mortem etiam hoc pacto definiunt, dicentes, nihil aliud hanc esse, quam cum diversarum rerum consensu vitam facientium, velut per discidium quoddam ab invicem fuerit facta dissensio. Haec si hominis mors est quae non consumit juncta, sed dividit, dum origini suae utrumque restituit; quid de Salvatoris anima nunc dicemus, quae ut non dicam propter inhabitantem divinitatem, et propter
Abbreviated transcription (Latin):
futurae resurrectionis ostendero: Cuius putamus haec
uox est maiestatis. mentis an corporis ͤ corpus autem
in speleo fuisse nullus ignorat restat: int diuinitati uel
menti uox ista conueniat. sed dicit aliquis: diuinitatis
hanc non animae xp̃i credimus uocem: & quid in eo cui
promittebatur accipimus: hodie inquit latroni mecum
eris in paradiso. Cuius corpus usq: ad resur rectionem
mors communis inclusit: Anima igitur est cui dñs hoc
promisit & prestitit: Si igitur mortuo corpore ad pa¬
radisum latronis anima mox uocatur. quem quam ne
adhuc impium credimus qui dicere audeat. quoniam
anima saluatoris nostri triduo illo corporeae mortis
apud inferos custodiae mancipatur : & quis inquis est
alius qui instante passione xp̃i ingemuit dicens. tristis
est anima mec usq: ad mortem. tristis usque ad mor¬
tem propter ad fectum susceptae carnis. Non post mor¬
tem cum beatitudinem spondet societas deitatis. Non

Expanded text:
futurae resurrectionis ostendero. Cujus putamus haec futurae resurrectionis ostendero. Cujus putamus haec vox est? majestatis, mentis, an corporis? Corpus autem in spelaeo fuisse nullus ignorat. Restat ut divinitati, vel menti vox ista conveniat. Sed dicit aliquis: Divinitatis hanc, non animae Christi credimus vocem. Et quid in eo cui promittebatur accipimus? Hodie, inquit latroni, mecum eris in paradiso: cujus corpus usque ad futuram resurrectionem mors communis inclusit. Anima igitur est cui Dominus hoc promisit et praestitit. Si igitur mortuo corpore, ad paradisum anima mox vocatur, quemquamne adhuc tam impium credimus, qui dicere audeat, quoniam anima Salvatoris nostri triduo illo corporeae mortis, apud inferos custodiae mancipatur? Et quis, inquis, est alius qui instante passione Christi ingemuit, dicens: Tristis est anima mea usque ad mortem ? Tristis usque ad mortem, propter affectum susceptae carnis, non post mortem, cum beatitudinem spondet societas deitatis. Non
Abbreviated transcription (Latin):
ista non conditionis uidetur esse sed criminis: Nam
re mota culpa iubemur homines nontimere. qui cum
possunt corpus. animam tamen negantur occidere
De hinc quoniam hoc đo tamum dicitur esse possibile
De quo filium suum unigenitum & communione naturae
& aequalitate potentiae. non hoc credimus meruisse
Suscepit ergo saluator conditionem mortis nostrae.
sed non ita ut de teriorem faceret. Cum preter con¬
suetudinem dominuri eam per mit tebat animae.
sed potius ut nihil hanc ob esse animae pariter iustorum
liis reclamantibus animas interire: nonne in saluatore
nostro licet in his mortem non repellenti tertium tam̃
atq speciale maiestas est quam non poruit mors huma¬
na contingere: ad summam: uideamus incruce positus
quid promisit latroni: hodie inquit mecum eris in pa¬
rudiso. hodie inquit. non post triduum. cum carnem me¬
am de sepulchri requie suscitaro. non cum in me primitias

Expanded text:
ista non conditionis videtur esse, sed criminis. Nam ista non conditionis videtur esse, sed criminis. Nam remota culpa jubemur homines non timere, qui cum possint corpus, animam tamen negantur occidere. Dehinc, quoniam hoc Deo tantum dicitur esse possibile, de quo Filium suum unigenitum et communione naturae, et aequalitate potentiae non hoc credimus meruisse. Suscepit ergo Salvator conditionem mortis nostrae, sed non ita ut deteriorem faceret, cum praeter consuetudinem dominati eam permittebat animae, sed potius ut nihil hanc obesse animae pariter justorum liis reclamantibus, animas interire. Nonne in Salvatore nostro, licet in his mortem non repellente, tertium tamen atque speciale majestas est, quam non potuit mors humana contingere? Ad summam videamus, in cruce positus quid promisit? Hodie, inquit, mecum eris in paradiso . 355 Hodie, inquit, non post triduum, cum carnem meam de sepulcri requie suscitavero, non cum in me primitias
Abbreviated transcription (Latin):
machinas facili ratione confundit: Ergo ut dicere cocpe¬
ramus anima non aliter quam sol uitam tribuit carnis
cum uenerit: mortem efficit cum recedit: quam ne quis
putet cor poris morte consumi: Audiat quid de hos dñs¬
in euangeliis generali auctoritate definiat Nolite
in quit timere eos qui corpus occidunt. animam au¬
tem non possunt occidere: sedumete eum porius
qui animam & corpus potest occidere in gehenna ig¬
nis: Siergo super stite anima corpus constat occidi.
& propter ea consequens ac necessarium non est animas
corporum internstione consumi. Hoc sittu est: etiam
post mortem corporis nihi lominus mentibus uiuitur
quod si de uno quoq nostrum recte sentitur. quomodo
fons uitae propter participationem humanae mentis
uiui ficandi potentiam perdidisse iactatur : sed potest
inquis anima & corpus occidi ingehenna ignis: Quod
aduersum nos primum idcirco non facit : quia mors

Expanded text:
machinas facili ratione confundit. Ergo, ut dicere coepemachinas facili ratione confundit. Ergo, ut dicere coeperamus, anima non aliter quam sol vitam tribuit carni cum venerit, mortem efficit cum recedit. Quam ne quis putet corporis morte consumi, audiat quid de hoc Domiin Evangeliis generali auctoritate definiat: Nolite, inquit, timere eos qui corpus occidunt, animam autem non possunt occidere: sed timete eum potius qui animam et corpus potest occidere in gehennam ignis . Ergo superstite anima corpus constat occidi; et propterea consequens ac necessarium non est, animas, corporum internecione consumi. Hoc si ita est, etiam post mortem corporis nihilominus mentibus vivitur. Quod si id de unoquoque nostrum recte sentitur, quomodo fons vitae propter participationem humanae mentis, vivificandi potentiam perdidisse jactatur? Sed potest, inquis, anima et corpus occidi in gehennam ignis. Quod adversum nos primum idcirco non facit, quia mors
Abbreviated transcription (Latin):
sub stantiã: hic cum peracto diurni temporis cur su
ab humani uisus contemplatione discesserit: noctem dis¬
cedendo mox facit: facit inquam subtrahendo copiam
luminis : non in se recipiendo substantiam noctis: Itaq
una lucis substantia & noctem facere uidetur & diem.
sed non uno modo : Nam diem cum uenit. noctem efficit
cum recedit Vnde & manicheorum non in religiosam
tantum: uerum &iam stultam diuisionem quu bona ama¬
lis acque ex tantibus nituntur separare substantus ple¬
rumꝗ confundimus. ostendentes eis luminare maius
quod fieri nouimus diem. & cogentes ut & ipsi similiter
nos docerent quod esset si dictu fas est tenebrale maius
quod substantialiter fieri crederemus & noctem.. Sedde
his alias qui per stultitiam blas phemi dogmatif Aut pro
ex tantibus non extantia Aut pro princi palibus consecuta
Aut pro contrarus uidentur ad firmare communia: quae
siquis fidei oculis non priuatus excusserit. omnes coruii

Expanded text:
substantiam. Hic cum peracto diurni temporis cursu substantiam. Hic cum peracto diurni temporis cursu ab humani visus contemplatione discesserit, noctem discedendo mox facit. Facit, inquam, subtrahendo copiam luminis, non in se recipiendo substantiam noctis. Itaque una lucis substantia noctem facere videtur et diem; sed non uno modo. Nam diem cum venit, noctem efficit cum recedit. Unde et Manichaeorum non irreligiosam tantum, verum etiam stultam divisionem, qua bona a malis aeque exstantibus nituntur separare substantiis, plerumque confundimus: ostendentes eis luminare majus, quo fieri novimus diem; et cogentes ut et ipsi similiter nos docerent, quod esset, si dictu fas est, tenebrale majus, 354 quo substantialiter fieri crederemus et noctem. Sed de his alias, qui per stultitiam blasphemi dogmatis, aut pro exstantibus non exstantia, aut pro principilibus consecuta, aut pro contrariis videntur affirmare communia. Quae si quis fidei oculis non privatus excusserit, omnes eorum
Abbreviated transcription (Latin):
destitutum corpus uita nostra non periit dum disce dens
anima nonuim suam perdit sed quod uiuificauerat: hoc
dimittit: & quantum inse est alterius mortem facit
ipsa non recipit. facit inquam non uiuificando quod deserit.
non amittendo quod uiuit. Ituq hominis mors nihil
aliud quam carnis occasus est: Aqua cum uis potentiae
uiui ficantis abscesserit: interram de qua sumptu est
amissis quos non perse ipsa habuit sensibus redit: Atquin
re contrariorum quae ex istentis substantiae obpositione
se perimunt: sed ex eorum potius quae dum cui lib& acci¬
dunt simul quidem esse non possunt. sed unius tantum sub¬
stantiae hubitu ac priuatione gignuntur sicut uerbi
gratia noctem docemus & diem. Nam & haec eiusdem ge¬
neris docentur esse contraria: Cum non utriusq sed unius
tantum uidetur esse substantia: Ecce enim diem dicimus
Fesse cum sol est supra terram. solem autem constatesse

Expanded text:
destituit corpus vita nostra, non perit; dum discedens destituit corpus vita nostra, non perit; dum discedens anima non vim suam perdit, sed quod vivificaverat hoc dimittit: et quantum in se est, alterius mortem facit ipsa, non recipit. Facit, inquam, non vivificando quod deserit: non amittendo quod vivit. Itaque hominis mors nihil aliud quam carnis occasus est: a qua cum vis potentiae vivificantis abscesserit, in terram de qua sumpta est, amissis quos non per seipsam habuit sensibus, redit. CAPUT re contrariorum, quae existentis substantiae oppositione se perimunt; sed ex eorum potius quae dum cuilibet accidunt, simul quidem esse non possunt, sed unius tantum substantiae habitu ac privatione gignuntur. Sicut verbi gratia noctem docemus et diem. Nam et haec ejusdem generis docentur esse contraria, cum non utriusque, sed unius tantum videatur esse substantia. Ecce enim dicimus diem esse cum sol est super terram: solem autem constat esse
Abbreviated transcription (Latin):
ginem. ubique totus. ubiq per fectus. quia nec diuisionẽ
in corpore simplicitas recepit & partis nomen plenitudo
non nouit. Erat ergo uno atq. eodem tempore totus &iam
in in ferno. Totus in caelo: illic patiens in iuriam carnis
hic non relinquens gloriam dȩitatis. Erat apud inferos
resur rectio mortuorum: Erat super caelos uita uiuen¬
tium. Vere moriuus uere uiuus: in quo & mortem sus¬
ceptio martalitatis excepit. & uitam diuinitas seruata
nom perdidit : Quotiens cumq ergo haec quae a xp̃o humi
liter sunt tolerata consideras ipsum auctorem uolunturie
passionis agnosce: ita fi& ut dum humilitas patienti
facienti uirtus adscribitur. idem xp̃s uno atq eo dẽ
tempore cum patitur. infirmus. cum facit. omni potens
docetur: sed ne adhuc in morte filiidi aliquam insen¬
sibilitatem nos credatis accipere: in por tunum non est
quae de morte sensa sint uestigare. in qua sine dubio

Expanded text:
ginem, ubique totus, ubique perfectus, quia nec divisionem ginem, ubique totus, ubique perfectus, quia nec divisionem incorporei simplicitas recipit, et partis nomen plenitudo non novit. Erat ergo uno atque eodem tempore ipse totus etiam in inferno, totus in coelo: illic patiens injuriam carnis, hic non relinquens gloriam deitatis. Erat apud inferos resurrectio mortuorum, erat super coelos vita viventium. Vere mortuus, vere vivus: in quo et mortem susceptio mortalitatis excepit, et vitam divinitas servata non pliter sunt tolerata, consideras, ipsum auctorem voluntariae passionis agnoscas. Ita fiet ut, dum humilitas patienti, facienti virtus ascribitur, idem Christus uno atque eodem tempore cum patitur, infirmus, cum facit, omnipotens doceatur. Sed ne adhuc in morte Filii Dei aliquam insensibilitatem nos credatis accipere, importunum non est quae de morte sensa sint vestigare: in qua sine dubio
Abbreviated transcription (Latin):
ipse per petitur. fecit carnem in utero matris: habes
auctorem operis: ipse in hac nasci dignatus est: hubes
opus auctoris: una tamen persona est. sulua utrius que
proprietate substantiae. & auctoris & operis.
Sic ergo mortuus est non discedente uita sicut passus
est non pere unte potentia. Nemo aufert animam eius
abeo: quia potestatem hab& ponendi. & potestatem hab&¬
sumendi eam. Habes etiam hic auctorem operis ponit
animam pro amicis suis: habes opus auctoris : Quod ut gene¬
rali definitione concludam quotiens in carne xp̃s aliquid
patitur opus auctoris est. sed quia idipsum sua porestate
non alio cogente perpetitur ipse auctor operis Nonergo
ad mariam locali motu uerbi diuinitas uenit. sed in effabi¬
li potentiae suae manifestatione & uterum matris gignen¬
dus impleuit & quod totum est substantiae suae plenitudi¬
ne non priuauit. Non dimisit patrem: cum uenit ad uir¬

Expanded text:
ipse perpetitur. Fecit carnem in utero matris; habes ipse perpetitur. Fecit carnem in utero matris; habes auctorem operis: ipse in hac nasci dignatus est; habes opus auctoris: una tamen persona est, salva utriusque proprietate substantiae, et auctoris et operis. Sic ergo mortuus est non discedente vita, sicut passus est non pereunte potentia. Nemo aufert animam ejus ab eo; quia potestatem habet ponendi, et potestatem assumendi eam; habes etiam hic auctorem operis: ponit animam pro amicis suis , habes opus auctoris. Quod ut generali definitione concludam: quoties in carne Christus aliquid patitur, opus auctoris est: sed quia idipsum sua potestate, non alio cogente perpetitur, ipse auctor est operis. Non ergo ad Mariam locali motu divinitas venit, sed ineffabili potentiae suae manifestatione et uterum matris gignendus implevit: et quod totum est substantiae suae plenitudine non privavit. Non dimisit patrem cum venit ad vir
Abbreviated transcription (Latin):
Absito ab sit a fidelibus ista suspicio ut sic xp̃s senserit mor¬
tem nostram: ut quantum inse est suita perderet uitam.
si hoc ita ess&. quomodo illo triduo potuisse dicimus
aliquid uiuere siuitae fontem credimus aruisse : Sensit
igitur mortem diuinitas xp̃i participatione humani affec¬
tus quem sponte susceperat᷑ : Non naturue suae potentiam
perdidit perquam cuncta uiuificat. Sic in sepulchro
carnem suam conmoriendo non deseruit sicut in utero
uirginis connascendo formauit. & sic in utroq & nasci
& mori non co actus ab altero sed sponte dñs uoluit. un
hoc eum const& pertulisse quod fecit. Nec ideo non patien¬
tem quia ipse faciebat. Nec ideo non facientem quia non
alius tolerabat. Nam si dominicae in carnationis mrs¬
terium salua indiuiduae trinitatis co operatione conside¬
residem sibi in hac humilitate auctor & opus est
idem auctor quia sponte nascitur sponte patitur. Idem
opus. quia utrumque lic& non alio cogente solus tamen

Expanded text:
Absit, absit a fidelibus ista suspicio, ut sic Christus senserit mortem nostram, ut quantum in se est, vita perderet vitam. Nam si hoc ita esset, quomodo illo triduo potuisse dicimus aliquid vivere, si vitae fontem credimus aruisse? Sensit igitur mortem divinitas Christi, participatione humani affectus quem sponte sua susceperat, non naturae suae potentiam perdidit, per quam cuncta vivificat. Sic in sepulcro carnem suam commoriendo non deseruit, sicut in utero virginis connascendo formavit: et sic in utroque et nasci et mori, non coactus ab altero, sed sponte Dominus voluit, ut hoc eum constet pertulisse quod fecit: nec ideo non patientem, quia ipse faciebat; nec ideo non facientem quia non alius tolerabat. Nam si dominicae incarnationis mysterium salva individuae Trinitatis cooperatione consideres, idem sibi in hac humilitate auctor et opus est: idem auctor, qui sponte nascitur, sponte patitur; idem opus, quia utrumque licet non alio cogente, solus tamen
Abbreviated transcription (Latin):
orem & prudentiae capacem non despexit: secundo
eam quae magis fuerat uulnerata suscepit. Neq enim
aut sapientiae conuenit deduobus aeque suis insipi¬
entissimam plus amarȩ: aut perfectae pietati ma¬
gis indigentem non iubisse

Expanded text:
orem et prudentiae capacem non despexit; secundo orem et prudentiae capacem non despexit; secundo eam quae magis fuerat vulnerata suscepit. Neque enim aut sapientiae convenit, de duobus aeque suis, insipientissimam plus amare; aut perfectae pietati, magis indigentem non juvisse