comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nabilẽ motũ. Qui rationabił motꝰ: pͥncipalis aĩc potestas ẽ. ꝓptẽaq pͥncipalẽ animne
uetiu qͣmnouoꝵ exitterunt: recensende nob̾ singłe sunt ut habita comꝑatiõe.:
qͣnto cetis ad u̾itatẽ prẽt platonis fiat palã. Qui dunduã fore silue scib̾am censu¬
Lerunt int̾ponentes ĩim̃so ĩ ani mͦ ex t̾cia mͦ partes quid̾ s in different̾es si similes. tum
athomos. ł solidas moles. nullum locũ c̾cum diffinitũq pͥncipali aĩc parti dederii.
Sp̃c qiuippe ut ip̃i asseuerant ꝑ fauces adpulmonẽ cõmeãs in respiratiõe attenuatꝰ
adcordis sedem facit tͣnsitum. deinde ꝑ arterias q̃ silut a corde porrecte: ꝑ uenit
mitium sentiendi unt̾ manare ad cetũ corpꝰ. isq communis senso ẽ tactꝰ. S fit ꝓpͥs
obdiu̾sitatẽ menbrors quib sentimꝰ. Qualia enĩ fuerunt organa sensꝰ existit. talil¬

Expanded text:
nabilem motum, qui rationabilis motus principalis animae potestas est; proptereaque principalem annabilem motum, qui rationabilis motus principalis animae potestas est; proptereaque principalem an quam nouorum extiterunt, recensendae nobis singulae sunt ut, habita comparatione, quanto ceteris ad ueritatem praestet Platonis fiat palam. Qui diuiduam fore siluae substantiam censuerunt interponentes immenso inani modo expertia, modo partes quidem, sed indifferentes, sui similes, tum atomos uel solidas moles, nullum locum certum definitumque principali animae parti dederunt. Spiritus quippe, ut ipsi asseuerant, per fauces ad pulmonem commeans, in respiratione attenuatus, ad cordis sedem facit transitum, deinde per arterias quae sunt a corde porrectae peruenit initium sentiendi et intermanare ad ceterum corpus. Isque communis sensus est tactus, sed fit proprius ob diuersitatem membrorum quibus sentimus. Qualia enim fuerint organa senti
Abbreviated transcription (Latin):
retdit. que in spectilis smulac cernunt᷑. ⁊ eoꝵ omnitim c̃as rationesꝙ subdituditi
demoustrat ⁊̃ q̃ pͥncipales cause suit q̃ itẽ pͥncipalib accidãt. q̃ itẽ sĩt ip̃a quidẽ im¬
mobilia: moueant᷑ tñ alia demũ que abhis ip̃is mouent᷑ ex aliqͣ necessitate. q̃ꝙ cũ
ratiõe mouẽt ad effectũ rei utilis alicuiꝰ. q̃q sine ratiõe ⁊ ut libẽt. Ordit᷑ deniq dca
pite qͣm partẽ corꝑis pͥncipali quadã eẽ eminentia dicit ꝓptẽaq oportuisse inex¬
cipał. qd̾ hegemonicon aphilosophis d̃r. idẽratio cuiꝰ dupplex uirtꝰ. altã intelligẽs.
opinatrix altã. iurta qͣs sapientia cũ disciplina.: utẽ prudentia cum rectis opinioni¬
b conualescunt. Qͦs duas diuinas cͥcumactiões animȩ sdẽ auctor appellat. uxtaq
eas diuinas potestates q̃ fingebant corꝑa hominũ ad similitudinẽ mundani corꝑis
formasse dicit caput rottndum ⁊ globosum. cuiq ita informato conerusse ratio¬

Expanded text:
it quae in speculis simulacra cernuntur et eorum omnium causas rationesque subdiuidit. Demonstrat etiam quae principales causae sint, quae item principalibus accidant, quae item sint ipsa quidem immobilia moueant tamen alia, quae demum ab his ipsis mouentur ex aliqua necessitate quaeque cum ratione mouent ad effectum rei utilis alicuius, quaeque sine ratione et ut libet. Orditur denique a capite, quam partem corporis «principali quadam» esse «eminentia» dicit proptereaque oportuisse in excipalis, quod hegemonicon a philosophis dicitur, id est ratio; cuius duplex uirtus, altera intellegens, opinatrix altera, iuxta quas sapientia cum disciplina et item prudentia cum rectis opinionibus conualescunt. Quas duas diuinas circumactiones animae idem auctor appellat iuxtaque eas diuinas potestates, quae fingebant corpora hominum, ad similitudinem mundani corporis formasse dicit caput rotundum et globosum eique ita informato conexuisse ratio
Abbreviated transcription (Latin):
t ercia: cui accidẽs effectũ ꝑficit eã exornatq imp̃ssioẽ forme. Ex qͣ forma qͣm in¬
signiuit ars. id qd ꝑfectũ ẽ nom̾ accepit. ut statua. q̃ ex similitudine forme cuiꝰ
ẽstatua: simulacrũuocat᷑. Similit̾ inquit b̾o aĩal c̃te ẽ. ⁊ ẽ ut siluestris imatĩał
eẽntia. Et ħ̃ composita exmatĩe formaq quippe ex corꝑe constat ⁊ aĩa. gͥ corpꝰ eius

Expanded text:
tertia cui accidens effectus perficit eam exornatque impressione formae, ex qua forma quam intertia cui accidens effectus perficit eam exornatque impressione formae, ex qua forma quam insigniuit ars, id quod perfectum est nomen accepit, ut statua, quae ex similitudine formae, cuius est statua, simulacrum uocatur. Similiter, inquit, homo animal certe est, et est ut siluestris et materialis essentia, et haec composita
Abbreviated transcription (Latin):
catiõe. neꝙ ꝑmixtione. neq uͦ concretiõe: corpꝰ ⁊ aĩa sotiant᷑ Ex qͦ cumfit aĩã nõẽ
corpꝰ. Est gͥ untꝰ i potentia carẽs corꝑe. qd̾q ẽ in ea pͥncipaler conpetentẽ nat᷑ẽ su
sodẽ hãt neceẽ ẽ. At uͦ aristogi es aiãm disfinit hactenus. aĩa ẽ pͥma ꝑfectio ci¬
ꝑis nat᷑alis. organici possibilitate uitã hñtis. ꝑfectionẽ appellans nunc: specia¬
lẽ eẽntiã. q̃ ẽ iieffigie. Eẽntia enĩ triphariã intelligit᷑. Una q̃ constat excorꝑe:¬
uelut animalia . ł q̃ arte fũt. Eentia dicta: qi hec ip̃a ẽ ⁊ cet̾a q̃ st̃ facit eẽ. Alfa
q̃ matiã informẽ ⁊ adhuc siluã m̃te considamꝰ. hec quippe possibilitate. oĩa ẽ. q̃
ex ea fieri possunt. E ffectu aut̃ nõdũ quicꝗͣ. Ut massa eris untractata. ligna.

Expanded text:
catione neque permixtione neque uero concretione corpus et anima sociantur; ex quo confit animam non esse catione neque permixtione neque uero concretione corpus et anima sociantur; ex quo confit animam non esse corpus. Est igitur uirtus et potentia caresedem habeat necesse est. At uero Aristoteles animam definit hactenus: «Anima est prima perfectio corporis naturalis organici possibilitate uitam habentis», perfectionem nunc appellans specialem essentiam quae est in effigie. Essentia eni quae arte fiunt, essentia dicta, quia haec ipsa est et cetera quae sunt facit esse; altera qua materiam informem et adhuc siluam mente consideramus, haec quippe possibilitate omnia est quae ex se fieri possunt, effectu autem nondum quicquam, ut massa aeris et intractata ligna;
Abbreviated transcription (Latin):
uitalib cetĩs. qͦ fauciũ angustias arctante. formãteq ling᷑ icet̾is uocabulis organis
articulatos edi sonos. sermonis elem̃ta. qͦ qͥd int̾p̃te. m̃tis archani motꝰ aꝑiant᷑. Id
porro pͥncipale aĩe uocat. Ergo sp̃m aiam ẽẽ dicentes: corpꝰ ee aĩam plane fatent᷑. Qd̃si
enĩ penetrat applicitũ: i totũ at̾al uu̾e auint. Nõ gͥ aĩa ⁊ corpꝰ applicatiõe sotiant᷑.
Sui ꝑmixta sunt aĩa ⁊ corpꝰ: aĩa unũ aliqͥd ñ erit. s ꝑmixta multa. Stoici sp̃m. idẽ
aĩam unũ quid eẽ ꝓfetent᷑. Nõ gͥ ꝑmixta sunt. Suꝑ ẽ ut exconcretiõe manẽt. G̾ ⁊
ꝑse inuicẽ transeunt duo corꝑa. ⁊ locꝰ unꝰ qͦ corpꝰ continet᷑ duob corꝑib p̃bebit ca¬
pacitatẽ. Cumuas qd̾ aꝙͣ recipit. uinũ ⁊ aqͣm simul caꝑenõ possit. Neq en gͥ ex appli¬

Expanded text:
uitalibus ceteris, quo faucium angustias arietante formanteque lingua et ceteris uocalibus organis uitalibus ceteris, quo faucium angustias arietante formanteque lingua et ceteris uocalibus organis articulatos edi sonos, sermonis elementa, quo quidem interprete mentis arcani motus aperiantur. Id porro principale animae uocat. Ergo spiritum animam esse dicentes corpus esse animam plane fatentur. Quod si enim penetrat applicitum; et totum animal uiuere aiunt: non igitur anima et corpus applicatione sociantur. Si uero permixta sunt, anima unum aliquid non erit, sed permixta multa; Stoici spiritum, id est animam, unum quid esse profitentur: non ergo permixta sunt. Superest ut ex concretione manent; ergo et per se inuicem transeunt duo corpora et locus unus quo corpus continetur duobus corporibus praebebit capacitatem, cum uas quod aquam recipit uinum et aquam simul capere non possit. Neque igitur ex appli
Abbreviated transcription (Latin):
onẽ: et exbisq̃ nuntiant colligẽ quidsit illud. ⁊ p̾sens quid̾ acciꝑe. absentis aut̃: me.¬
minisse. futũ itẽ ꝓuid̾e. Definit idẽ intimã m̃tis delib̾atiõẽ sic. Intimꝰ ẽ motꝰ aĩe uis
rationabił hñt quipperĩ muita: ium aĩe pͥncipalẽ. qͦ discͥmit cibos. imaginant᷑.
declinant insidias. p̾rupta. ⁊p̾cipitia suꝑsiliunt. necessitaidinẽ recognoscunt. nõ
tũ rationabilẽ ium potiꝰ nat᷑alẽ. Solus uͦ homo exmortalib pͥncipali m̃tis bono ħẽ ra¬
tione utit᷑ ut ait idẽ oris iꝑeus. Sic̃ aragnea in medictate cassis. omĩa filoꝵ tenet
pedib exordia: ut cũ quid ex bestiolis plagas incurrerit. ex qc̃ꝙ parte de ꝓximosẽ
sentiat. sic aĩe principale positũ ĩ media sede cordis sensutm exordia retm̃e. ut cum
ingͥmiocordis itente spũ. qͣ nerius obsitꝰ limes int̾iect: corapulmone secͥnit utroq

Expanded text:
onem et ex his quae nuntiant colligere quid sit illud et praesens quidem accipere, absentis autem meonem et ex his quae nuntiant colligere quid sit illud et praesens quidem accipere, absentis autem meminisse, futurum item prouidere». Definit idem intimam mentis deliberationem sic: «Intimus est motus animae uis rationabilis». Habent quippe etiam muta uim animae principalem, qua discernunt cibos, imaginantur, declinant insidias, praerupta et praecipitia supersiliunt, necessitudinem recognoscunt, non tamen rationabilem, quin potius naturalem; solus uero homo ex mortalibus principali mentis bono, hoc est ratione, utitur, ut ait idem Chrysippus: «Sicut aranea in medietate cassis omnia filorum tenet pedibus exordia ut, cum quid ex bestiolis plagas incurrerit ex quacumque parte, de proximo sentiat, sic animae principale positum in media sede cordis sensuum exordia retinere, ut, cumi, gremio cordis nitente spiritu qua neruis obsitus limes interiectus cor a pulmone secernit utroque et
Abbreviated transcription (Latin):
pali ⁊ qͥnq sensib ⁊̃ uocali sub̾a ⁊ serendiꝑereandiq potentia. Porro partes aĩe uelut ex
capite fontis. cordis sede manantes ꝑuniũsũ corpꝰ poniginit᷑ om̃ia menbra usq qͣꝙ uita¬
li spũ complent. regitutq imodant᷑. unum̾abilib du̾sisq uirtutib nutriendo. adolẽ-¬
do. mouendo. motib localib instruendo. sensib cõpellendo adoꝑandũ. totaq aĩa sẽ-¬
sus qui sũt eius officia. uelut ramos expͥncipali parte illa tanꝗͣ trabe pandit: futuros coz
q̃ sentumt nuncios. ip̃a dehis que nuntiauerunt. iudicauer̾t uidicati Ex his porro
q̃ sentiunt᷑: cõposita sunt ut pote corpora. singliq ttt̃ sensꝰ unũ qͥddã sentiunt. hioco¬
lores. sonos alius. at ille succoꝵ sapores discernit. hic uapores odoraminũ. ille asꝑũ
suspicat᷑ fut᷑a. Intimȩ uͦ delib̾anois ⁊ considanõis ꝓpͥũ ẽ: cutꝰq sens. iitellige passi.¬

Expanded text:
ali substantia et serendi procreandique potentia. Porro partes animae uelut ex capite fontis cordis sede manantes per uniuersum corpus porriguntur omniaque membra usque quaque uitali spiritu complent reguntque et moderantur innumerabilibus diuersisque uirtutibus, nutriendo, adolendo, mouendo motibus localibus, instruendo sensibus, compellendo ad operandum, totaque anima sensus, qui sunt eius officia, uelut ramos ex principali parte illa tamquam trabe pandit futuros eorum quae sentiunt nuntios, ipsa de his quae nuntiauerint iudicat ut rex. Ea porro quae sentiuntur composita sunt utpote corpora singulique item sensus unum quiddam sentiunt, hic colores, sonos alius, ast ille sucorum sapores discernit, hic uapores odoraminum, ille asperum a. Intimae uero deliberationis et considerationis proprium cuiusque sensus intellegere passi
Abbreviated transcription (Latin):
itẽ. S cum fit reditꝰ animis. ⁊ fortunã pͥorẽ: ħ uͦ sieri nõpot̃. nisi pͥs reditꝰ factꝰ¬

Expanded text:
item. Sed cum sit redititem. Sed cum sit redit
Abbreviated transcription (Latin):
doclos tam̃: pytagoram secutꝰ ait nõ natãm mͦ agrestẽ. i ferã sortir s etiã formas uarias
cumita dic̃. Namq ego iam dudũ uixi puer ⁊ solida arbos: itali sexu. inde aĩal tũ lacceaugi
abstim̃ oportẽ tenset animalib. mutatos sobolis mractat pat̃ umpuis arcus dis epu¬
lum libans seua p̃ce tr̃ita m̃te. hostialuctifica funestat᷑ dape m̃sa natꝰ idẽ ut petudes
cedit matrẽq patrẽq nec sentit caros mandẽs subdentib arctꝰ. itẽ alio loco. Compri¬
mit egentes homicidia. non euidetis mand̾e uos ꝓprios artꝰ acuiscera nr̃a. S plato
nõ putat rationabilẽ animã. uultũ atq os ratiõe carentis animalis induere s ad uitio¬
tum reliquias accedente corpore: incorporationis auctis amme uiciĩs efferari. exin¬
nis. ferũ uͦ ⁊ eund̾rapacẽ: ad ꝓrimã luparũ natẽ similitudinẽ ꝑuenire. Cetor

Expanded text:
docles tamen Pythagoram secutus ait eas non naturam modo agrestem et feram sortiri sed etiam formas uarias, docles tamen Pythagoram secutus ait eas non naturam modo agrestem et feram sortiri sed etiam formas uarias, cum ita dicit: Namque ego iamdudum uixi puer et solida arbos, ales et ex undis animal, tum lactea uiabstineri oportere censet animalibus: Mutatos subolis mactat pater impius artus dis epulum libans. Saeua prece territa mente hostia, luctifica funestatur dape mensa. Natus item ut pecudes caedit matremque patremque nec sentit caros mandens sub dentibus artus. Item alio loco: Comprimite, o gentes, homicidia! Nonne uidetis mandere uos proprios artus ac uiscera uestra? Sed Plato non putat rationabilem animam uultum atque os ratione carentis animalis induere, sed ad uitiorum reliquias accedente corpore incorporationem auctis animae uitiis efferari ex innis, ferum uero et eundem rapacem ad proximam luporum naturae similitudinem peruenire, ceterorum
Abbreviated transcription (Latin):
tutib fiuint. Que quid̾ uitia si frenarẽt inquit: iustamhis lenẽq uitã fore. aꝑte ⁊
ita ut dubitare nequeantꝰ: sui uiris eẽ. animas docce in delectu atos optione hoꝵ
omnum: p̃mia ⁊̃ constituit. Sictricib uicioꝵ annus reditũ ad celestẽ scd̃s ꝑpe-¬
tuamq ĩmunitatẽ. Que uͦ libidine se cõmaculauerũt: inmuñe uite scd̾e asꝑio¬
rẽ congriamq morib iinstituto: uitã futam. Siquid̾ ex uirili sexu tnseant ĩ
femine formã. nõ quod ip̃a anima sexũ mutet. s qd̾ detĩoris sexꝰ corpꝰ accipiat.
Quas quis informa. que uitã meliorẽ tem ꝑantẽ ꝙ delegerit: ad meliorem
fortunã reuocabit᷑. ł oiro sidetĩor facta ent detĩusq uuetꝓpt̃ nmiã corꝑis ampleta¬
tionẽ uite destinabit᷑ infelitiori quo adusq ad fere natẽ ꝑueniat ĩnanitatẽ. E mes¬

Expanded text:
tutibus fiunt. «Quae quidem uitia si frenarent, inquit, iustam his lenemque uitam fore». Aperte et tutibus fiunt. «Quae quidem uitia si frenarent, inquit, iustam his lenemque uitam fore». Aperte et ita ut dubitare nequeamus, sui iuris esse animas docet in delectu atque optione. Horum omnium praemia etiam constituit, uictricibus uitiorum animis reditum ad caelestem sedem pee commaculauerint in munere uitae secundae asperiorem congruamque moribus et instituto uitam futuram, siquidem ex uirili sexu transeant in feminae formam, non quo ipsa anima sexum mutet, sed quod deterioris sexus corpus accipiat. Quae uitam meliorem temperantemque delegerit, ad meliorem fortunam reuocabitur; porro si deterior facta erit deteriusque uiuet, propter nimiam corporis amplexationem uitae destinabitur infeliciori, quoad usque ad ferae naturae perueniat immanitatem. Empe
Abbreviated transcription (Latin):
unma facta tnͣsit aduitiũ formidinis. Itaq cũ annni uigor qui factꝰ tĩnod̾atior ꝓgressus
ẽ ad iracundie lunitẽ: utẽ cautiorsit auime data obtutelã corꝑis: umod̾ate crescen¬
tia ꝑtubant amiũ potiꝰ qͣm regunt. cetãs q inquit pedissecas ear̃ ꝑturbationes di¬
ũsos effectus ꝓnatã sua ꝓmouentes. Pedissequas quid̃ cupiditati doloriq cognatas. ⁊¬
consentaneas passiones: emulationẽ dicit iuidiam obtrectationẽ ⁊ cetã huiꝰmi. Uolup¬
tatiu̾: in alienis malis gnudiũ. Iactationi: głie uanitatẽ. metiti porro: fugã formidinẽ.
Iratundis nichilomni seuuciã. feritatẽ. calorẽ. q̃ ꝙ bis sunt ꝓrima. diũsos ꝙ inquit af-¬
fectꝰ ꝓ nata sua ꝓmouentes. ea uidł que scuit his ipĩs contraria iurtutũ ornam̃ta q̃ uir¬

Expanded text:
nimia facta transit ad formidinis uitium. Itaque cum animi uigor qui factus immoderatior progressus nimia facta transit ad formidinis uitium. Itaque cum animi uigor qui factus immoderatior progressus est ad iracundiae limitem et item cautio sit animae data ob tutelam corporis, immoderate crescentia perturbant animum potius quam regunt. «... Ceterasque, inquit, pedissequas earum perturbationes diuerso affectu pro natura sua permouentes; consentaneas passiones aemulationem dicit, inuidiam, obtrectationem et cetera huius modi; uoluptati uero in alienis malis gaudium, iactantiam, gloriae uanitatem; metui porro fugam, formidinem; iracundiae nihilo minus saeuitiam, feritatem, calorem quaeque his sunt proxima. «Diuerso, inquit, affectu pro natura sua permouentes», ea uidelicet, quae sunt his ipsis contraria uirtutum ornamenta, quae uir
Abbreviated transcription (Latin):
dã extm positis ipulsantib uarie. ead̃ passione usq ad am̃e scde comineante. Que ꝑassio cũ
ẽ leuis mollit̾q palpando potiꝰ qm pulsando corpꝰ mouet: consentit ania corꝑis titillatio¬
in atq ħ gñs senso: uoluptas cognominat᷑. Porrosierit aꝑitate quadã p̃dita passio doloris
nomẽ accipieti Ut sit ꝑspicuũ uoluptatẽ ac dolorẽ spẽsẽẽ senso. sensũ uꝰ ip̃mgñs. Om̃is por¬
ro talis cupiditas mixta ẽ uoluptatis ⁊ doloris effectu: conseq̃ntq̃ amor huiꝰ mͦi rer̃ uit̃ dolo-
rẽ uoluptatẽq positꝰ muenit᷑. sp̃s quippe fruendi uoluptate creat dilatio trsticiã ⁊dolorẽ.
Qrͣ sequit᷑ sentiendi legẽ lexamandi. Amor porio: conseruatiom corꝑis plurimũ confert.
gresti quodã ardore m̃tis ad u̾sum quẽ instruit᷑ anima caucionis sulubritateq amoris

Expanded text:
sdam extra positis et pulsantibus uarie, eadem passione usque ad animae sedem commeante. Quae passio cum sdam extra positis et pulsantibus uarie, eadem passione usque ad animae sedem commeante. Quae passio cum est lenis molliterque palpando potius quam pulsando corpus mouet, consentit anima corporis titillationi; atque hoc genus sensus uoluptas cognominatur. Porro si erit asperitate quadam praedita passio, doloris nomen accipiet, ut sit perspicuum uoluptatem ac dolorem species esse sensus, sensum uerorem uoluptatemque positus inuenitur; spes quippe fruendi uoluptatem creat, dilatio tristitiam et dolorem. Quare sequitur sentiendi legem lex amandi; amor uero conseruationi corporis plurimum confert gresti quodam ardore mentis; aduersum quem instruitur anima cautionis salubritate, quae
Abbreviated transcription (Latin):
pot̃. Siquid̾ uit̾ea que uiuunt ⁊ q̃ uita carent hec sit opinor diffĩa ut sentiant hec: illa sine sen¬
su sint. Hascentiaꝙ simul concreta: sensũ auspiceut᷑ ⁊ induugio ł diuiduo corꝑis atq aĩe
sentire desmant certe suie passio suie potentia. suie aliquis affectꝰ ẽ sensus hic animan-¬
tis ẽ ꝓprius ex corporis animeq copulatiõe cõflatꝰ. ex uolentis uͦ ꝑassionib recte nõ ead̾ acsi¬
mili fesicitate anima contemplat᷑. Contemplatio quippe: facilis sensꝰ ẽ intentio porro: nas
cit᷑ ex consortio corꝑis atq amine passionũ. Et sunt multe corꝑis pulsationes eiusm᷑. ut neq
contingant animã ⁊ sensũ latent̃q uanescat᷑ qͣlis ẽ lapsus inuidendo ł audiendo. Qͥdã tñ
pulsus corꝑis molentiores sunt qui ad animã usq ꝑmanant. e st gͦ sensus passio corꝑis qͥb¬

Expanded text:
potest, siquidem inter ea quae uiuunt et quae uita carent haec sit, opinor, differentia ut sentiant haec, illa sine senpotest, siquidem inter ea quae uiuunt et quae uita carent haec sit, opinor, differentia ut sentiant haec, illa sine sensu sint nascentiaque simul cum uita sensum auspicentur et in diiugio corporis et animae sentire desinant. Certe siue passio siue potentia siue aliquis affectus est, sensus hic animantis est proprius ex corporis animaeque copulatione conflatus. «Ex uiolentis» uero «passionibus» recte, nam eadem ac simili facilitate ancitur ex consortio corporis atque animae passionum; et sunt multae corporis pulsationes eius modi ut neque contingant animam et sensim latenterque uanescant, qualis est lapsus in uidendo uel audiendo, quidam tamen pulsus corporis uiolentiores sunt qui ad animam usque permanant. Est ergo sensus passio corporis quibu
Abbreviated transcription (Latin):
copoꝵ tam̃ ip̃oꝵ duise ures sunt. cumeoꝵ altĩm calidiuis densiusq altũm sit singialus
irarus. Sequit᷑ alialex qͣm designat his uͥbis. Cuinq necesitate decrem corpontrui
serent᷑ corporeaꝙ suppeller uanc mutabit᷑ quibꝰdã latentib. ⁊ alis inuce succedeitib
menbris. Necessitate muincuocat isum nercusabilẽ. numusq incorporationis. Ney
enĩ alit pota̾nt regi tiena rationabili anima regente: insi corporis ad hibita curatione
Corpꝰ u tr̃enum hoc nõ dũ constat. s tortentis more p̃cipitis. uipsũ effluit ⁊ ab esfiuentibus
mundat᷑. Sunt qiuppe ineo multi meatꝰ multaq ttẽ emissacula tam ĩꝓmptu ⁊ iusibi
nis ꝓ competentim uicẽ repat ex humido ⁊ sicco: cibatu. atꝙ extrinsecꝰ cutumfusi aeris respi¬
qd̾ dicit idẽ plato. quib labentib ⁊ aliis inuicẽ succedentib menbris. E ec gͦꝰ lex illud efficit
ante omia sensum exuiolentis ĩparsionib excitari m̾ito. Uita quippe sine sensu ẽẽ non

Expanded text:
orum tamen ipsorum diuersae uires sunt, cum eorum alterum calidius densiusque, alterum sit frigidius et rarius. Sequitur alia lex quam designat his uerbis: «Cumque necessitate decreti corporibus inserentur corporeaque supellex uarie mutabitur quibusdam labeis». Necessitatem nunc uocat usum inexcusabilem munusque incorporationis neque enim aliter poterant regi terrena rationabili anima regente nisi corporis adhibita coniunctione. Corpus porro terrenum hoc non diu constat sed torrentis more praecipitis et ipsum effluit et ab effluentibus inundatur; sunt quippe in eo multi meatus multaque item emissacula tam in promptu et uisnis pro competenti modo uicem reparat ex humido et sicco cibatu atque extrinsecus circumfusi aeris respiquod dicit idem Plato: «quibusdam labentibus et aliis inuicem succedentibus membris». Haec ergo lex illud effecit ante omnia: «sensum ex uiolentis passionibus excitari». Merito; uita quippe sine sensu esse non
Abbreviated transcription (Latin):
atꝰ effluet. animȩ que cͥcuitꝰ tranquilliore motu uiã stiã ꝑ agent ꝓcessuq temꝑis se¬
datiores ennt Mecito. fit enimmelior ĩ dies. qͣnto fit ꝑfectior ⁊incognitiõe rerũ¬
ereraitatior. T̃ unc quippe nunciisens minoris erunt auctoritatis minoris q aput
anmã fid̾i dep̃hensa falleudi consuetudine maxime sisit studiis inquit egritu¬
dine elegantiorib etudita ũnunis om̃i ꝑturbatiõs atq si negliget deget eum¬

Expanded text:
atus effluet animaeque circuitus tranquilliore motu uiam suam peragent processuque temporis seatus effluet animaeque circuitus tranquilliore motu uiam suam peragent processuque temporis sedatiores eruntexercitatior; tunc quippe nuntii sensus minoris erunt auctoritatis minorisque apud animam fidei deprehensa fallendi consuetudine. Maxime si sit studiis, inquit, elegantioribus erudita, «immunis omni perturbatione atque aegritudine deget aeu
Abbreviated transcription (Latin):
pani dicit aminas ꝙͦ uixta rer̃ contemplationẽ int̃ mitia ⁊ recẽs in corporatas. Cumgͥ
ita se habebit ⁊ audiet intelligibilem eẽ naturã ⁊ sine corpore q̃ sola ũe ꝑpetuoq ead̃
sit rur sum dehis que nascunt᷑ ioccidint. idẽ decorportis atq sensibilib qd fltuda
sint imutabilia. opmortc̃ aduocatis sensib puerilis anima testimoniĩs eoꝵ facilocre¬
Itaq p̾sumẽs nõ opmor m̃tis intellecõꝙ compos erit id̾oq addidit. Neo ht̃ ullũ cͥtũ
ducẽ talis ꝑagratio. Heq enĩ intellectꝰ ducẽ sep̃bet cetĩs amme partib ut siqui sit
tũc occisus neq illa alia pars anmo inqͣ sunt ł opinationes qͣm subegerint atq ĩ
seruicium redigetint. sensꝰ usq ad̾o ut cum seruiat dominari. se puteti ⁊ aliquid
ex prstino splendore aio dignitate retinere. Acnequis eumputaret de animacut᷑ libet

Expanded text:
pati dicit animas quoque iuxta rerum contemplationem inter initia et recens incorporatas. Cum igitur pati dicit animas quoque iuxta rerum contemplationem inter initia et recens incorporatas. Cum igitur ita se habebit et audiet intellegibilem esse naturam et sine corpore, quae sola uere perpetuoque eadem sit, rursum de his quae nascuntur et occidunt, id est de corporeis atque sensilibus, quod fluida sint et mutabilia, opinor tunc aduocatis sensibus puerilis anima testimoniis eorum facile creitaque praesumens non, opinor, mentis intellectusque compos erit. Ideoque addidit: «nec habet ullum certum ducem talis peragratio». Neque enim intellectus ducem se praebet ceteris animae partibus, ut si quis sit tunc otiosus, neque illa alia pars animae, in qua sunt opinationes, quam subegerint atque in seruitium redegerint sensus usque adeo ut, cum seruiat, dominari se putet et aliquid ex pristino splendore ac dignitate retinere. Ac ne quis eum putaret de anima cuiuslibet
Abbreviated transcription (Latin):
ignoiet s idip̃m qd ignoret nesciat. ꝓpt̃aq falsis consentiat imaginib. Queq uera
sunt: falsa eẽ p̃sumat. itocum malitiam quid̃ ꝓ dc̃e. uututẽ uͭ obeẽ. ꝑnitiẽq afferre
arbitnͣt᷑. Quoquid̾ opmio usq ad nouissimam etatẽ plerosq comitat᷑. Qui fac̃ẽ mui¬
pueros uocat. qd̾ mẽs eoꝵ am̃te puerili nimimo differat. Ex emplum qd̾ dixinꝰ lateẽ.
Ex adũsũ stentes inleua ur̃a cͥcobabemiꝰ contra stantiũ dextras partes. itẽ illi similit̃
nr̃as. Rursũꝙ leuas nr̃as indext̾am. Si gͥ inquiio alt̃ ex duob recte ⁊ sca̾m nat̾am stet
alt̃ uꝰ ita ut caput solo figat pedes ꝓ capite sustollat. et sint ex adũso: tino se inspi¬
cientes inuicẽ opinabuntĩ dextas partes sinstras. sinstras dextãs iniicẽ. T̃ ale aliqͥd

Expanded text:
ignoret sed id ipsum quod ignoret nesciat proptereaque falsis consentiat imaginibus quaeque uera ignoret sed id ipsum quod ignoret nesciat proptereaque falsis consentiat imaginibus quaeque uera sunt falsa esse praesumat, ut cum malitiam quidem prodesse, uirtutem uero obesse perniciemque afferre arbitrantur; quae quidem opinio usque ad nouissimam aetatem plerosque comitatur, qui facere inipueros uocat, quod mens eorum a mente puerili minime differat. Exemplum quod diximus tale est: ex aduerso stantes in laeua nostra certe habemus contra stantium dextras partes, item illi similiter nostras rursumque laeuas partes in dextra. «Si igitur, inquit, alter ex duobus recte et secundum naturam stet, alter uero ita ut caput solo figat, pedes pro capite sustollat et sint ex aduerso, tunc se inspicientes inuicem opinabuntur dextras partes sinistras, sinistras dextras inuicem». Tale aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
sigcans qd̾ inpueris mens quid̾ intellectꝰq euis om̃mo sit ocios: ⁊ uest constrictꝰ
uincłis motũ eic̃ꝓbibentib. Ratio tam̃ agat aliqͥd cumł appetit quid tenera etas
cumscribenib obsup̾dictas causas reruumq obignorationẽ. Inqͦ ẽ arps totil os con¬
sentit dicens. Initio pueros ⁊ in annũ laccentis etatis: omnes quid uitos patres pu¬
tart om̃s aut̃ feminas: matros E tatis tñ accessu. discerũe. iñ nunꝙͣ indiscretiõe falli.
s epe ⁊̃ falsis captos opinionib pornigere adignõ manꝰ. easq omnes opimones supmas
ꝑniciosam ferunt᷑. offendunt᷑ autẽ salubri labore. Qd̃ ꝓfecto nunqͣm contingẽt. nisi
nimiũ sensib crederent: ł quia qui natã plurimũ indecipiendo uigent. atq ut totã
nẽ plane expediter exemplo ꝙͦ ntit̾ ꝑspicue clantudnis. Sũma dem̃tia ẽ cũ qͥs nõ solũ

Expanded text:
significans quod in pueris mens quidem intellectusque eius omnino sit otiosus et uelut constrictus significans quod in pueris mens quidem intellectusque eius omnino sit otiosus et uelut constrictus uinculis motum eius prohibentibus, ratio tacumscribentibus ob supra dictas causas rerumque ignorationem — in quo etiam Aristoteles consentit dicens initio pueros etiamnum lactentis aetatis omnes quidem uiros putare patres, omnes autem feminas matres, aetatis tamen accessu discernere et non numquam in discretione falli, saepe etiam falsis captos imaginibus porrigere ad imaginem manus — easque omnes opiniones «supinas» ptatem perniciosam feruntur, offenduntur autem salubri labore. Quod profecto numquam contingeret, nisi nimium sensibus crederent, qui natura plurimum in decipiendo uigent. Atque ut totam rem plane expediret, exemplo quoque utitur perspicuae claritudinis. Summa dementia est cum quis non solum
Abbreviated transcription (Latin):
cussione tiubare. cumq sit anmȩ pars altã sanctia duumiorꝙ que mẽs atco in¬
tellectꝰ ẽ. nunꝙͣ exorbitans neq ullis etiorib falsis cie opinionib deruiabilist s
quid motũ cohibuerunt dominationẽq et intota anima cõpescuerunt. contrios
motꝰ agentes. ut cẽt quid intellectꝰ manima s uicħ agẽt impedicutib sensib. At
uͦꝰ illam altãm partẽ amnne. que ẽ opio. ꝑ dere quid ommno nõ potãnt. Nam
hec ꝙ erit p̃dita diuna potentia nec solui uisi ab cosolo qͥ conerierat ualebat:
ante fatale amine corꝑis ꝙ diuigiim. C oegerant tñ adũsũ natãm suã niti atq
agere actus in congruos cogeutes falsis opinionib cred̾c demde admonẽs eoꝵq¬
in psy coͥgonia docuenit medietates illas ait ⁊ analogias tamꝙͣ regione sua. ⁊
loco pulsas: q̃ consentaneos motꝰ anime celestib tramitib dirigebant. Iltud

Expanded text:
cussione turbare. Cumque sit animae pars altera sanctior diuiniorque, quae mens atque incussione turbare. Cumque sit animae pars altera sanctior diuiniorque, quae mens atque intellectus est, numquam exorbitans neque ullis erroribus falsisque opinionibus deriuabilis, huius quidem motum cohibuerunt dominationemque eius in tota anima compescuerunt contrarios motus agentes, ut esset quidem intellectus in anima sed nihil ageret impedientibus sensibus. At uero illam alteram partem animae, quae est opinio, perdere quidem omnino non poterant — nam haec quoque erat praedita diuina potentia nec solui nisi ab eo solo qui conexuerat ualebat ante fatale animae corporisque diiugium —, coegerunt tamen aduersum naturam suam niti atque agere actus incongruos, cogentes falsis opinionibus credere. CAVSAE in psychogonia docuerat medietates illas ait et analogias tamquam regione sua et loco pulsas, quae consentaneos motus animae caelestibus tramitibus dirigebant, illud
Abbreviated transcription (Latin):
ob iemmun calorẽ biumnore ł bis quomilla etate habundantiã. sic̃ ip̃c artti legib
puienos aranio gnis luctan calore ꝓpteaꝙ moidinate sine uidicio imꝑbe q omi¬
no mot ratales in puens celebrari. Uñ aiti ĩmenso qiippe gurgite itnigantesi
ĩmodetate effluente. Iitigante quid̾ cum nimio allore cits confece ib resunns se¬
pius estluente uͦ uirta necessitatẽ egestionis. Testat᷑ hypoctates cibo ninio
recreanda ẽ ꝑuenlia sanctiẽs corꝑa. ne consumant̃ dampnis egestionis. S adhi¬
bito cibo tenera etas delectat᷑. ĩmiiito aut denegato dolet. Ex qͥ fit at uoluptatẽ
quid̾ ampleret᷑ tamqͣm bonũ. offendat᷑ aut̃ dolore tamꝗ malo. E ttam qͣm extͥn¬
secus accidunt frigus. isiccitas apior ⁊ durior tactꝰ. Quȩ omĩa sensus excitant as
quid̾ sensꝰ aiti uinitio inũc usq maximos uuolentos motꝰ ciere. Qiuippe sensus
auriliante silua numo in ordinatoꝙ fluxu. totã animã acõq eiꝰ om̃s: iuolenta õ¬

Expanded text:
in illa aetate abundantem, sicut ipse ait in Legibus pueros nimio ignis luctari calore proptereaque inordinate sine iudicio improbeque omnino motus naturales in pueris celebrari. Vnde ait: «Immenso quippe gurgite inrigante et immoderate effluente», inrigante quidem cum nimio calore cito confectus cibus resumitur saepius, effluente uero iuxta necessitatem egestionis. Testatur Hippocrates cibo nimio recreanda esse puerilia sanciens corpora, ne consumantur damnis egestionis. Sed adhibito cibo tenera aetas delectatur, imminuto aut denegato dolet; ex quo fit ut uoluptatem quidem amplexetur tamquam bonum, offendatur autem dolore tamquam malo. Etiam quae extrinsecus accidunt, frigus et siccitas, asperior et durior tactus; quae omnia sensus excitant aspquidem sensus ait et initio et nunc usque «maximos et uiolentos motus ciere», quippe sensus auxiliante silua nimio inordinatoque fluxu totam animam actusque eius omnes u
Abbreviated transcription (Latin):
tonis ꝓbat᷑. Qd̃ aiẽ ius pͥncipalis. incerebri locata sit sede. Illud uͭ aliud p̾ncipale
qd̾ scd̾e dignitatis eẽ p̃dixinrꝰ nõ rationabilis animantis incerebro. Unde cetera
quid̃ animalia uno utunt᷑ pͥncipali qd̾ incorde ẽ. atuͦ ħo duob unoĩ corde. abi
incapite. Certe honĩis m̾bra sequunt᷑ ordinationẽ mundani corꝑis. Qr̃ simund̾
animaq mundi huiꝰ sũt ordinatioĩs ut summitas quid̃ sit dim̃s a celestib hisꝙ
subiecta sit duiinis potestatib que appellant᷑ angłi ⁊ demones. int̾ra uͦ t̃restu
b umperant quid̾ celestia exequunt᷑ u angłicȩ potestates. regunt̃ porro tr̃eua
pͥma sumint̃i locum obtinentia. scd̾a medietatẽ. eauͦ q̃ subiecta st̃ ima. Conse¬
q̃nt̃ cẽ innat᷑a hominis ẽ quiddã regale. ẽ aliud ꝙͦ inmedio positũ. ẽ terciũ ĩ imo.

Expanded text:
tonis probatur, quod animae uis principalis in cerebri locata sit sede. Illud uero aliud principale, tonis probatur, quod animae uis principalis in cerebri locata sit sede. Illud uero aliud principale, quod secundae dignitatis esse praediximus, non rationabilis anquidem animalia uno utuntur principali, quod in corde est, at uero homo duobus, uno in corde, altero in capite. Certe hominis membra sequuntur ordinationem mundani corporis; quare si mundus animaque mundi huius sunt ordinationis ut summitas quidem sit dimensa caelestibus hisque subiecta diuinis potestatibus quae appellantur angeli et daemones, i imperant quidem caelestia, exequuntur uero angelicae potestates, reguntur porro terrena, prima summum locum obtinentia, secunda medietatem, ea uero quae subiecta sunt imum, consequenter etiam in natura hominis est quiddam regale, est a
Abbreviated transcription (Latin):
i imaginũ recordatiõe ad iu̾spectacłi cõmemorationẽ retractatꝰ Quis eiuĩ nesciat
qd̾ qͣm rationẽ ht sens. adu̾sus delib̾ationẽ: hec delib̾atio uixta intellectũ: ex conie¬
ctura siquid̾ nascit᷑ opinio. exopinione utellectꝰ. Ut idẽ platodocuit in politia. fa¬
cile ẽ asseqͥ natalia arrbana. exhis q̃ freq̃nt̃ accidunt. Om̃s qͥppe corꝑes passionet
q̃ m̃tẽ cdelib̾ationẽq eiꝰ impedunt uisi ĩ capite ꝓueniunt. frenesis. obliuo. laps
epilenticꝰ. furor atq atri fellis incendia. ex arce capitis uitia. Nõ qͦ mes delib̾atioꝙ a¬
ledat᷑ ꝓptẽaꝙ fiat obtusior s qd̾ organũ morbo impeditũ officum suũ uixtanatãm
implere nõ possiti Nec aĩe iussis occurere. cerebriq sedes nullã opinor fert passionẽ
ł uenit enĩ passionis sensu: hominis intĩtꝰ qd̾ si t ratio his q̃ q̃uident᷑. ⁊ q̃ uident
rationi testimonium inuicẽ p̾bent. utroq gn̾e uerũ ⁊̃ sucere fidi eẽ dogna pla¬

Expanded text:
im nesciat quod quam rationem habet sensus aduersus deliberationem hanc deliberatio iuxta intellectum? Ex coniectura siquidem nascitur opinio, ex opinione intellectus, ut idem Plato docuit in Politia. Facile est assequi naturalia arcana ex his quae frequenter accidunt, omnes quippe corporeae passiones quae mentem deliberationemque eius impediunt non nisi in capite proueniunt: phrenesis, obliuio, lapsus epilenticus, furor atque atri fellis incendia ex arce capitis trahunt initia, non quo mens deliberatioedatur proptereaque fiat obtunsior, sed quod organum morbo impeditum officium suum iuxta naturam implere non possit nec animae iussis occurrere cerebrique sedes nullam, opinor, fert passionem, prouenit enim passionis sensu hominis interitus. Quod si et ratio his quae uidentur et quae uidentur rationi testimonium inuicem praebent, utroque genere uerum sincerae fidei esse dogma Pla
Abbreviated transcription (Latin):
causam omnium que inmundo consequent᷑ contuieq fiuint. hec porro anima ẽ
mundi triꝑtitam qd̾ in sub̾a positã fatũ insuꝑiorib diximꝰ. scctũ porro dĩ lex ẽ
quã inexcusabilẽ fore asseruimꝰ ob ineuitabilẽ causam. H eo porro lex oratioẽ
ut notȩ utẽ linee. cetõꝵq huiꝰm̾i uelut originib elementisꝙ: theoremata scđ̃
tia quedã. porro q̃ necessitatib constricta ꝓueniunt: uixta p̃cessionẽ necessitatẽq
eius conseq̃nt̃ euenuint. Ergo initiũ diumnȩ legis. id ẽ fati ꝓuidentia. fatum uͦ
qd̃ ⁊ parendi sibi ebseouium inõ parendi contumatiã uelut de dito complectit̃.
animadũsionis porro ł p̃mia exoriunt᷑. scdm collocati m̃iti p̃cessionẽ. animar̃¬

Expanded text:
causam omnium quae in mundo consequenter continueque fiunt. Haec porro anima est causam omnium quae in mundo consequenter continueque fiunt. Haec porro anima est mundi tripertita, quod in substantia positum fatum in superioribus diximus. Scitum porro dei lex est, quam iut notae et item lineae ceterorumque huius modi uelut originibus elementisque, theoremata secundum tia quaedam; quae porro necessitatibus constricta proueniunt, iuxta praecessionem necessitatemque eius consequenter eueniunt. Ergo initium diuinae legis, id est fati, prouidentia, fatum uero quod et parendi sibi obsequium et non parendi contumaciam uelut edicto complectitur. Animaduersiones porro uel praemia exoriuntur secundum collocati meriti praecessionem;
Abbreviated transcription (Latin):
cum omnium octo currumactionũ curs ꝑacti uelut ad originẽ ⁊ caput circumactio¬
nis altiꝰ reuertent᷑. qm sẽꝑ id̾ atq uniformis motꝰ dimctiet᷑: hoc quippe om̃i temꝑe
finito. ut curꝰ detĩninatio certi circuitꝰ spatio consideret᷑ omnia q̃ in celoł int̾ris
ꝓueniunt. iursum de integro ad p̾ti̾tas conditiones redeant necẽe ẽ. Id ꝑuta. qui
nunc ẽ habit constellationis: ꝑost ꝓlixam temꝑis seriẽ restaurabit᷑. eod̾ꝙ mͦ qul
sequitur ddeinceps ẽ hoc semꝑ ex qͦ apparet in actu positũ fatũ in fiuita uarietate
accidentium. ⁊ ex infunto ininfinitũ tempꝰ que accidunt. ip̃m tñ eẽ detĩmiuatum.
utraq sunt cͥdi: sic ea omĩa quȩ ugiros entumferent᷑ cͥcłi sint neceẽ ẽ. Ergo scit̃
ineuitabile uocat ille fatũ. In euitabilẽ uire potentiãꝙ intelligens pͥncipalem

Expanded text:
cum omnium octo circumactionum cursus peracti uelut ad originem cum omnium octo circumactionum cursus peracti uelut ad originem nis alterius reuertentur, quam semper idem atque uniformis motus dimetietur». Hoc quippe omni tempore finito, ut cuius determinatio certi circuitus spatio consideretur, omnia quae uel in caelo uel in terris proueniunt rursum de integro ad praeteritas condiciones redeant necesse est, ut puta qui nunc est habitus constellationis post prolixam temporis seriem instaurabitur eodemque modo qui sequitur deinceps est hoc semper. Ex quo apparet in actu positum fatum infinita uarietate accidentium et ex infinito in infinitum tempus quae accidunt, ipsum tamen esse determinatum utraque sunt circuli, sic ea omnia quae in gyros circumferuntur circuli sint necesse est. Ergo «scitum ineuitabile» uocat ille fatum, ineuitabilem uim potentiamque intellegens principalem
Abbreviated transcription (Latin):
delig̃e animas stellat᷑ num̃o pares. uehiculis aptis suꝑimpoñe. unũse tei monstr᷑e
naturã. leges immintabilis decreti docere: cuncta ħ̃ officia ꝓuidentiȩ suq̃. Ipe u̾ le¬
ges que dicte sunt: fatumẽ idq diuñalex ẽ mundi amme insmuata: salubre te¬
rum omnium regunen. sic fatũ quid̃ exꝓ uidentia ẽ: nectam̃ ex fato ꝓuidentia.
uiic iam: dde fato qd̾ inminere aꝙ actupositũ e loquemur: quippe dehoc plun-¬
me disceptationes hñt᷑ inorales. naturales. logice. nam cum omnia quȩ fuinit infi¬
Intta sunt. ⁊ infinito ꝑ ũnensum tempus infuitũꝙ ꝓueniuit: cuncta undiq com¬
plecteus fatum ip̃m tamẽ finitũ ẽ ac detminatum. Idꝙ ip̃m manifestat᷑ ex statu ⁊
intellectu facile qd ꝑfectus tempors num̃us ꝑfectũ annũ compleat. T̃uic demũ

Expanded text:
deligere animas stellarum numero pares, uehiculis aptis superimponere, uniuersae rei monstrare deligere animas stellarum numero pares, uehiculis aptis superimponere, uniuersae rei monstrare naturam, leges immutabilis decreti docere, cuncta haec officia prouidentiae sunt. Ipsae uero leges quae dictae sunt fatum est idque diuina lex est mundi animae insinuata, salubre rerum omnium regimen. Sic fatum quidem ex prouidentia est nec tamen ex fato prouidentia. Nunc iam de fato, quod in munere atque actu positum est, loquemur, quippe de hoc plurimae disceptationes habentur morales, naturales, logicae. Nam cum omnia quae fiunt infinita sint et ex infinito per immensum tempus infinitumque proueniant, cuncta undique complectens fatum ipsum tamen finitum est ac determinatum — neque enim lex neque intellectu facile quod perfectus temporis numerus perfectum annum compleat tunc demum
Abbreviated transcription (Latin):
nos posita sine ratione atq inopinate accidiuit. siquid̃ ex nr̃o pposito
ceptaernt fortuita. si sine nr̃a institutione casu ꝓuenire dicunt᷑. que cuncta manife¬
gauerat intelligentes inquit iussionẽ patris uixta mandatã unformationẽ im
mortali sumpto initio mortalis animantis ex mundi matĩis igni traq ⁊ aqͣ cũ
spũ fenus elementarium mutanti qd̾ redd̾et᷑ cumopus foret ea que acceꝑant cõ¬
sum ciuparẽt diĩ secundi: Ratio ẽ opinor continẽs or dinationẽ ꝑpetuã que fa¬
tum uocat᷑. Idq trahit orignnẽ exꝓuidentia. quid cum dicit coagmentata que
mex unuĩse rei machina delegit animas stellar̃ num̃o pares. singłasq singl
comparauit. easd uehiculis competentib suꝑ impositas uniũsȩ rei natura sp̃a¬
tart uissit legesꝙ ũnuitabilis decteti docuit. CHundi quippe macdinã absoluere

Expanded text:
nos posita sine ratione atque inopinate accidunt: si quidem ex nostro disposito nos posita sine ratione atque inopinate accidunt: si quidem ex nostro disposito coepta erunt, fortuita, si sine nostra institutione, casu prouenire dicuntur. Quae cuncta manifegauerat. «Intellegentes, inquit, iussionem patris filii iuxta mandatam informationem immortali sumpto initio mortalis animantis ex mundi materiis igni terraque et aqua cum spiritu faenus elementarium mutuati, quod redderetur cum opus foret, ea quae acceperant condei, cui parent dii secundi, ratio est, opinor, continens ordinationem perpetuam, quae fatum uocatur, idque trahit originem ex prouidentia. Quid cum dicit: «Comox uniuersae rei machina delegit animas stellarum numero pares singulasque singulis comparauit easdemque uehiculis competentibus superimpositas uniuersae rei naturam spectare iussit legesque immutabilis decreti docuit». Mundi quippe machinam absoluere,
Abbreviated transcription (Latin):
nes innulla sit defixione. clato: ꝓpter uarie ꝑplexam tortuosamq uertignẽ. qua
ꝓueniunt ea que dũse natẽ deiuis motꝰ importat. lachesimu̾: tam qͣm sorti¬
tam idmunus. ut onnia p̃dic atẽ seni tarũ oꝑa effectusq suscipiat. Itaq nõ
nulli putant p̃sumi diffirentiã ꝓns oms uidentiȩ fatiq cum re abse una fit. qͥ¬
ex fato ut putat cii RISIꝑprs. Alii uͦ: que quid̾ exꝓuidentie auctoritate fatalit̃
qͦ ꝓuenire. nec tam̃ que fatalit̃ exꝓuidentia. ut ols ayt hos. s platom placet
neq omnia ex ꝓ uidentia fore. neq enĩ uniformẽ naturã ẽẽ rer̃ que dispensant
Ita quedã ex ꝓuidentia tantũ quedã ex clecreto. nõ nulla exuoluntate nr̃a. nõ mu¬
lla cẽ ex uarietate fortune. pleraq casu. que ut libet accidunt. ⁊ diuina quid̃
atq utelligibilia queq his .iiii.porro ardentior tiꝓximasunt. scđm ꝓuidentiam

Expanded text:
nes in nulla sit deflexione, Clotho propter uarie perplexam tortuosamque uertiginem, qua nes in nulla sit deflexione, Clotho propter uarie perplexam tortuosamque uertiginem, qua proueniunt ea quae diuersae naturae deuius motus importat, Lachesin uero tamquam sortitam id munus ut omnia praedictarum opera effectusque suscipiat. Itaque non nulli putant praesumi differentiam prouidentiae fatique, cum reapse una sit: quex fato, ut putat Chrysippus; alii uero, quae quidem ex prouidentiae auctoritate, fataliter quoque prouenire, nec tamen quae fataliter ex prouidentia, ut Cleanthes. Sed Platoni placet neque omnia ex prouidentia fore, neque enim uniformem naturam esse rerum quae dispensantur; ita quaedam ex prouidentia tantum, quaedam ex decreto, non nulla ex uoluntate nostra, non nulla etiam ex uarietate fortunae, pleraque casu quae ut libet accidunt. Et diuina quidem atque intellegibilia quaeque his proxima sunt secundum prouidentiam
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ uixta platonẽ duplicit̃ intelligit̃ ⁊ dicit̃. Unum cum sub̾am eius ammio intuem̃: al¬
tũm cumex eis que ait ⁊ ẽe id ⁊ cudm̃i ium habeat recognoscmus. Idẽ fatum infecͥm
quid̃. scrtũ in euitabile. intumneo: leges quasds̃ de umũse tei natura dixit celestib amimus.
porro in pollitia: lacheseos appellat orationẽ ñagice s more theologoꝵ. possumus
gͦ in euitabile quid scitum int̾pretari legẽ minime mutabilẽ ex ineuitabili causa.
leges uͦ qͣs de uniũsa nata dixit animis d̾s: leges que mundi naturã sequit᷑ ⁊ q
regunt᷑ mundana ouinia. Lacheseos uͦ hoc ẽnecessitatis orationẽ: duiinã legẽ qͣ p̃tĩtis¬
uia plane spherã inq eam que putat᷑ erratica: unsublunarẽ t̃cia. quarũ electã
quid̾ ac suꝑnã dici atropon. mediam chloton. unã lachesin. atropon: qd apla¬

Expanded text:
ergo iuxta Platonem dupliciter intellegitur et dicitur, unum cum substantiam eius animo intuemur, alergo iuxta Platonem dupliciter intellegitur et dicitur, unum cum substantiam eius animo intuemur, alterum cum ex his quae agit et esse id et cuius modi uim habeat recognoscimus. Idem fatum in Phaedro quidem «scitum ineuitabile», in Timaeo «leges» quas deus de «uniuersae rei natura» dixerit caelestibus animis, porro in Politia «Lacheseos» appellat «orationem», non tragice sed more theologorum. Possumus ergo «ineuitabile» quidem «scitum» interpretari legem minime mutabilem ex ineuitabili causa, leges uero, quas de «uniuersa natura» dixit animis deus, legem quae mundi naturam sequitur et qua reguntur mundana omnia, «Lacheseos» uero, hoc est Necessitatis filiae, «orationem» diuiin aplanem sphaeram inque eam quae putatur erratica et in sublunarem tertiam. Quarum elatam quidem ad superna dici Atropon, mediam Clotho, imam Lachesin: Atropon quod apla
Abbreviated transcription (Latin):
nitatis ãminicło ip̃a ꝑ se anima nicħ ualeat expectare atꝙ intelligere diuinum.
¶Legesꝙ unmittabilis decreti docuut. Sic iam magnã ⁊ difficilẽ rationẽ com-¬
mouet: de qͣ multa disceptatio habita int̃ uetẽs ꝑseũat cẽ nunc. ꝑfunctoriũ
te: quidã ẽẽ que fato nichiloq minus alia ẽẽ que uoluntate fuint: Igitur uix¬
ta platonẽ p̃cedit. ꝓuidentia. sequit᷑̃ fatum. Ait enĩ dm̃ post mundi constitutionẽ
diuisisse amimas stellar̃ num̃o pares. singłasꝙ singłis comparasse. unũsiꝙ mundi
monstrasse naturam: atq uniũsam seriẽ reuelasse. Horum eñ que pͥma sunt
ꝓuidentiã indicant. scd̾a leges fatales. ꝓpt̾eaq uixta platonẽ p̃noscit̃ ꝓuiden¬
tia. Id̾oq fatum quid am̃s exꝓuidentia fore: nõ tam̃ ꝓuidentiã ex fato. fatũ

Expanded text:
nitatis adminiculo ipsa per se anima nihil ualeat spectare atque intellegere diuinum. nitatis adminiculo ipsa per se anima nihil ualeat spectare atque intellegere diuinum. «Legesque immutabilis decreti docuit». Hic iam magnam et difficilem rationem commouet, de qua multa disceptatio habita inter ueteres perseuerat etiamnunc. Perfunctorium te, quidam alia esse quae fato nihiloque minus alia esse quae uoluntate fiant. Igitur iuxta Platonem praecedit prouidentia, sequitur fatum; ait enim deum post mundi constitutionem diuisisse «animas stellarum numero pares singulasque singulis comparasse» uniuersique mundi monstrasse naturam atque uniuersam fatorum seriem reuelasse. Horum enim quae prima sunt prouidentiam indicant, secunda leges fatales, proptereaque iuxta Platonem praenascitur prouidentia; ideoque fatum quidem dicimus ex prouidentia fore, non tamen prouidentiam ex fato. Fatum
Abbreviated transcription (Latin):
animȩ uirtus que opinio dr̃. qͣ duce que nascunt᷑ ⁊ occidunt noscimꝰ. que consti¬
tutio ammȩ ꝓptẽa factaẽ ut cẽ opinor ead̾ animascia tam intelligibiliũ qmͣ sub̃e
sensilis: utpote que rationes utriꝰq natẽ habeat uisemetip̃a. ħ ẽ anime rationabi¬
lis institutio. ã ueñabili d̾o facta hominis innexa uultũ: cum occasiones uttiors
ꝑcipit etnȩ legis ꝓ uida mod̾atione. Demde ait. ¶ delegisse animas stellar̃ nu¬
mero pares singulasq singulis comparasse. easd̃ꝙ uehiculis competentib suꝑimpo¬
sementẽ facet animar̃ suꝑ qmꝰ ob ineuitabilẽ caus imposuit stellis singulis
singłas animas. quo hud̾ e mundi ad ꝑpet uehiculis use. incircuitu ste¬
llar̃ cunctã mundi nat᷑am cõsid̾atent: illud docens. qd̾ sine diui
tent: illud docens. qd̾ sine duui¬

Expanded text:
animae uirtus quae «opinio» dicitur, qua duce quae nascuntur et occidunt noscimus. Quae constianimae uirtus quae «opinio» dicitur, qua duce quae nascuntur et occidunt noscimus. Quae constitutio animae propterea facta est ut esset, opinor, eadem anima scia tam intellegibilium quam substantiae sensilis, utpote quae rationes utriusque naturae habeat in semet ipsa. Haec est animae rationabilis institutio a uenerabili deo facta in hominis «innexa» uultum, cum occasiones uitiorum percipit aeternae legis prouida moderatione. Deinde ait «delegisse animas stellarum numero pares singulasque singulis comparasse easdemque uehiculis competentibus superimposementem faceret animarum, superimposuit stellis singulis singulas animas, quo isdem uehiculis usae in circuitu stellarum cunctam mundi naturam considerarent, illud docens quod sine diuient, illud docens quod sine diui