comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mne castum castitate castũ est et omne
& omne sapiens sapientia. et omne simile
similitudine: sed duobus modis castũ castita¬
tedicit᷑ ł quod eã gignat ut ea sit castũ cas¬
titate quã gignit. et cui principiũ atq
causa est ut sit aliter aut cũ participati¬
one castitatis quidque castũ ẽ. quod potest
aliqñdo esse non castũ: atq: ita dec&is in¬
telligendũ: nã et anima acernitatẽ uł
intelligit᷑ uł credit᷑ consequi sed a &erna
ȩternitatis participatione fit non aut̃
ita acernus ds̃ sed quod ipsius ae ternita nc̃¬
tis ẽ auctor: Hoc et inpulchritudine et
bonitate lic& intelligi: quã obrẽ cũ sapiens
ds̃ dicit᷑ & sapientia sapiens dicit᷑ sine qua
eũ uel fuisse a liqñdo ł esse posse nefas est
credere non participatione sapientiȩ sa¬
piens dicit᷑ sicuti anima que & esse et non
esse sapiens potest. sed quod eam ipse genu¬
erit qua sapiens dicit̾ sapientiã: Itẽ illa
que participatione sunt ł casta ł aerna

Expanded text:
mne castum castitate castum est, et omneet omne sapiens sapientia, et omne simile similitudine. Sed duobus modis castum castitate dicitur: vel quod eam gignat, ut ea sit castum castitate quam gignit, et cui principium atque causa est ut sit; aliter autem cum participatione castitatis quidque castum est, quod potest aliquando esse non castum; atque ita de caeteris intelligendum est. Nam et anima aeternitatem vel intelligitur vel creditur consequi, sed aeterna aeternitatis participatione fit. Non autem ita aeternus Deus, sed quod ipsius aeternitatis est auctor. Hoc et de pulchritudine et de bonitate licet intelligi. Quamobrem cum sapiens Deus dicitur, et ea sapientia sapiens dicitur, sine qua eum vel fuisse, aliquando, vel esse posse nefas est credere, non participatione sapientiae sapiens dicitur, sicuti anima, quae et esse et non esse sapiens potest: sed quod ipse eam genuerit, qua sapiens dicitur, sapientiam. Item illa quae participatione sunt vel casta, vel aeterna,
Abbreviated transcription (Latin):
Imne quod fit & aquofit par esse non potest
alioquin iustitia quae sua cuiq: tribuere
deb& derebus auferat᷑ necesse ẽ. Hominẽ
er gods̃ cũ fecit quanquã optumũ fecerit
non tamen id fecit quod erat ipse me¬
lior aũt homo ẽ quiuo luntate quã qui
necessitate bonus ẽ. uolunta igit᷑ libe

Expanded text:
mne quod fit, ei a quo fit par esse non potest. Alioquin justitia, quae sua cuique tribuere debet, de rebus auferatur necesse est. Hominem ergo Deus cum fecit, quanquam optimum fecerit; non tamen id fecit quod erat ipse. Melior autem homo est qui voluntate, quam qui necessitate bonus est. Voluntas igitur libe
Abbreviated transcription (Latin):
cũminor maiori adherescit sicut
creatura creatori illa fit maior quã
erat non ille. In hisenĩque non mole
magna sunt hoc est maius esse quod. ẽ
melius eẽ. Melior aũt sit sp̃salicuius
creaturȩ cũ adheret creatoriquã
diuina facta sunt et unitatẽ quandã
inseostendunt et speciẽ et ordinẽ
quicquidenim horũ est et unũ ali¬
quid ẽ sicuti sunt naturae corporũ
ingeniaq: animarũ et aliqua specie
format᷑ sicuti sunt figurȩ uel quali¬
tates corporũ ac doc trine ł artes
animarũ. Et ordinẽ alique petit
aut tenet sicuti s unt pondera ł collo¬
cationes corporũ atq: amores aut di¬
lectationes animarũ. In incorpo

Expanded text:
cum minor majori adhaerescit, sicut creatura Creatori, illa fit major quam erat, non ille. In iis enim quae non mole magna sunt, hoc est majus esse quod est melius esse. Melior autem fit spiritus alicujus creaturae, cum adhaeret Creatori, quadivina facta sunt, et unitatem quamdam in se ostendunt, et speciem, et ordinem. Quidquid enim horum est, et unum aliquid est, sicut sunt naturae corporum, ingeniaque animarum, et aliqua specie formatur sicut sunt figurae vel qualitates corporum, ac doctrinae, vel artes animarum; et ordinem aliquem petit aut tenet, sicut sunt pondera vel collocationes corporum, et amores aut delectationes animarum. Opo
Abbreviated transcription (Latin):
te quã ad cũ refugeremus non erat.
Innobis ergo aliqua motatio decerio¬
resenim fuimus ante quã ad eũ fuge¬
remus et efficimur ad eũ fugiendo
meliores. in illa aũt nulla sic et pater
noster esse incipit cũ ꝑ eius gratiã rege¬
neramur. qm̃dedit nobis potesta tẽ
filios dĩ fieri substantia itaq: nostra
motat᷑ inmelius cũ filii eius efficimur
simul et ille pater noster esse incipit
sed nulla suae cõmotatione substan¬
tiȩ. quod ergo tẽporaliter dici in ci¬
pit ds̃ quod ante non diceba t mani¬
festũ est relatiue dici. non tamen se¬
cundũ accedens dicitur quodei ali¬
quid acciderit. sed plane secundũ
accedens eius ad quod diciali quid ds̃
incipit relatiue. quod enim amicus
dĩ iustus esse incipit ipsemotat᷑ ds
aut̃ absit ut tẽ poralit̃ aliquẽ diligat
quasi noua dilectione que in ipso an¬
te non erat. apud que nec preterita
transierunt et futura lã facta sunt

Expanded text:
tequam ad eum refugeremus non erat? tequam ad eum refugeremus non erat? In nobis ergo fit aliqua mutatio: deteriores enim fuimus antequam ad eum refugeremus, et efficimur ad eum refugiendo meliores: in illo autem nulla. Sic et pater noster esse incipit, cum per ejus gratiam regeneramur, quoniam dedit nobis potestatem filios Dei fieri . Substantia itaque nostra mutatur in melius, cum filii ejus efficimur: simul et ille pater noster esse incipit, sed nulla commutatione suae substantiae. Quod ergo temporaliter dici incipit Deus quod antea non dicebatur, manifestum est relative dici: non tamen secundum accidens Dei quod ei aliquid acciderit, sed plane secundum accidens ejus ad quod dici aliquid Deus incipit relative. Et quod amicus Dei justus esse incipit, ipse mutatur: Deus autem absit ut temporaliter aliquem diligat, quasi nova dilectione quae in illo ante non erat, apud quem nec praeterita transierunt, et futura jam facta sunt
Abbreviated transcription (Latin):
sicut amicus relatiue dicit᷑ neq enĩ
esse incipit. nisi cũ amare coeperit
fit ergo aliqua motatio uoluntatis¬
ut cũ amicus dicat᷑ Nũmus aũt cũ dici¬
tur p̃tium relatiue dicit᷑ nec tamen
motatus est cum esse coeperit pre¬
tiũ neque cũ dicit̾ pignus est et si
qua similia. Siergonũmus potest
nulla suimotatione multotiens dici
relatiue ut neq: cũ incipit dicineq
cũ desinit aliquid in eius natura uel
forma quanummus ẽ motationis fiat
quanto facilius de illa in cõmotabili
dĩ substantia debemus accipere ut
ita dicat᷑ relatiue aliquid adcrea¬
turã ut quã uis tẽporalitor incipiat
dici non tamen ipsi substantiȩ dĩ acce¬
disse aliquid intelligat᷑. sed illi crea¬
turȩ ad quã dicit᷑. Dñe in quitre¬
fugiũ factus es nobis. Refugium
ergo nr̃m ds̃ relatiue dicit᷑ ad nos
enim refertur. et tunc refugium
nr̃msit cũ ad eũ refugimus nunquid
tuncfit aliquid in eius natura. quod an¬

Expanded text:
sicut amicus relatiue dicitur; neque enim sicut amicus relatiue dicitur; neque enim esse incipit, nisi cum amarfit ergo aliqua mutatio voluntatis, ut amicus dicatur. Nummus autem cum dicitur pretium, relative dicitur, nec tamen mutatus est cum esse coepit pretium: neque cum dicitur pignus, et si qua sunt similia. Si ergo nummus potest nulla sui mutatione toties dici relative, ut neque cum incipit dici, neque cum desinit, aliquid in ejus natura vel forma, qua nummus est, mutationis fiat; quanto facilius de illa incommutabili Dei substantia debemus accipere, ut ita dicatur relative aliquid ad creaturam, ut quamvis temporaliter incipiat dici, non tamen ipsi substantiae Dei accidisse aliquid intelligatur, sed illi creaturae ad quam dicitur? Domine, inquit, refugium factus es nobis . Refugium ergo nostrum Deus relative dicitur, ad nos enim refertur, et tunc refugium nostrum fit, cum ad eum refugimus: numquid tunc fit aliquid in ejus natura, quod an
Abbreviated transcription (Latin):
contra uersia certe ut tuus dñs esset
aut m̃s qui modo esse coepimus extẽ¬
pore accedit dõ. Aut siet hoc propt̃
obscurã questionẽ animȩ uidetur
incertũ quid ut esset dñs populi isrł.¬
quia et silã erat animȩ natura quia
ille populus habebat quomodo non
querimus tamen ille populus nondũ
erat. et quando ẽẽ coepit apparet
Postremo ut esset dñs huius arboris
et huius segetis extẽpore acceditdõ
quomodo esse coeperunt quia et si ma¬
teries ipsaiã erat aliud ẽ. tamen dñm
esse materie aliud ẽe dñmlã factae
naturae. Alio enĩ tẽpore ẽ. etiã homo
dñs ligni et alio tẽpore . ẽ. dñs arcȩ quã¬
uis ex ipsoligno fabricatȩ quodutiq
non erat cũ ligni dñs lã. ẽẽt. Quomodo
igit᷑ obtinebimus nihil secundũ acce¬
dens dicidnm nisi qui a ipsinaturae
nihil accedit comote t᷑. ut ea sint ac¬
cedentia relatiua. quecũ aliqua mo¬
tatione rerũ de quibus dicit᷑ accedunt

Expanded text:
controversia, certe ut tuus Dominus esset, controversia, certe ut tuus Dominus esset, aut meus, qui modo esse coepimus, ex tempore accidit Deo. Aut si et hoc propter obscuram quaestionem animae videtur incertuquia etsi iam erat animae natura, quam ille populus habebat, quod modo non quaerimus, tamen ille populus nondum erat et quomodo esse coepit apparet. postremo, ut dominus esset huius arboris et huius segetis, ex tempore accidit, quae modo esse coeperunt, quia, etsi materies iam erat, aliud est tamen dominum esse materiae, aliud esse dominum iam factae naturae. alio enim tempore est etiam homo dominus ligni et alio tempore est dominus arcae, quamuis ex ipso ligno fabricatae, quod utique non erat, cum ligni dominus iam esset. quomodo igitur obtinebimus nihil secundum accidens dici deum, nisi quia ipsius naturae nihil accidit, quo mutator, ut ea sint accidentia relatiua, quae cum aliqua mutatione rerum, de quibus dicuntur, accidunt?
Abbreviated transcription (Latin):
nondicit᷑ nisicũ habere incipit seruũ
etiã ista appellatio relatiua extẽpo¬
re .c̃. dõ non enim sẽpit̃na creatura ẽ
quia non ẽ motabilis. Ecce dñm esse
non sẽpiternũ habet necogamur etiã
creaturã sẽpiternã dicere. quia ille
sc̃piternȩ non dominaret᷑ nisi etiã ista
sc̃pitornȩ famularet̃ sicuti aũt non
potest ec seruus qui non habeat dñm
sic nec dñs qui non habet seruũ . Et quis¬
quis extiterit qui a& nũ quidẽ dñm
solũ dicat tẽpora aut non esse a&erna
Propter uarietatẽ et motabi litatẽ.
sed tamen tẽpora non intẽpore esse coe¬
pisse. non enim erat tẽpus ante quã in¬
ciperent tẽpora. Et ideo non intẽpore
accedit dõ ut dñs cẽt quia ipsorũ tẽpo¬
rũ dñserat que utiq non intẽpore esse
ceperunt quid respondebit de homine
qui intẽpore factus . ẽ. cuius utiq dñs
nonerat ante quã esset cui esset. Certe
uelut dñs hominis esset extẽpore ac¬
cedit dõ. Et ut om̃is auferriuideat᷑

Expanded text:
non dicitur nisi cum habere incipit seruum, etiam ista appellatio relatiua ex tempore est deo. Non emm sempiterna creatura est ionis tractavimus. Ecce Dominum esse non sempiternum habet, ne cogamur etiam sempiternam creaturam dicere, quia ille sempiterne non dominaretur, nisi etiam ista sempiterne famularetur. Sicut autem non potest esse servus qui non habet dominum, sic nec dominus qui non habet servum. Et quisquis exstiterit qui aeternum quidem Deum solum dicat, tempora autem non esse aeterna propter varietatem et mutabilitatem, sed tempora tamen non in tempore esse coepisse non enim erat tempus antequam inciperent tempora, et ideo non in tempore accidit Deo ut Dominus esset, quia ipsorum temporum Dominus erat, quae utique non in tempore esse coeperunt; quid respondebit de homine, qui in tempore factus est, cujus utique Dominus non erat antequam esset cui esset? Certe vel ut Dominus hominis esset, ex tempore accidit Deo: et ut omnis auferri videatur
Abbreviated transcription (Latin):
ds̃ magnus om̃ps sapiens ambosimul
quomodo ergo ds̃ dedõ lumendelu¬
mine non enimsimul ambo ds̃ dedõ.
sed solus filius dedõ scilicet patre.
nec ambosimul lumen delumine.
sed solus filius delumine pater no
nisi forte ad insinuandũ et breuissi¬
me inculcandũ quod co aernus ẽ
patrifilius ita Dictum. ẽ dĩ dedõ et
lumen delumine et siquid hoc modo di¬
citur. ac sidiceretur. hoc quod non ẽ
filius sine patre. de hoc quod non est
pater sine filio. idẽ. hoclumen quod
lumen non est sine patre. dehoclumi¬
ne patre quod lumen non est sine filio
ut cũ dicitur ds̃ quod non est fili us
sine patre et dedõ quod non ẽ. pater
sine filio ꝑfecte intelligat᷑ quod non
p̃cessit genitor illud quod genuit.

Expanded text:
 magnus, omnipotens, sapiens, ambo simul? Quomodo ergo Deus de Deo, lumen de lumine? Non enim simul ambo Deus de Deo, sed solus Filius de Deo, scilicet Patre: nec ambo simul lumen de lumine, sed solus Filius de lumine Patre. Nisi forte ad insinuandum et brevissime inculcandum quod coaeternus est Patri Filius, ita dictum est, Deus de Deo, et lumen de lumine, et si quid hoc modo dicitur, ac si diceretur, Hoc quod non est Filius sine Patre, de hoc quod non est Pater sine Filio, id est, hoc lumen quod lumen non est sine Patre, de hoc lumine Patre quod lumen non est sine Filio: ut cum dicitur, Deus quod non est Filius sine Patre, et de Deo quod non est Pater sine Filio, perfecte intelligatur quod non praecessit genitor illud quod genuit.
Abbreviated transcription (Latin):
quã non inuenit᷑ quo modo dici possit
aut pater solus aut filius soluscũ sẽꝑ
atq: inseparabi liter et illecũ filio sit
et illecũ patre non ut ambosint pater
aut ambo filius. sed quia sẽꝑ inuicẽ neu¬
t̃solus. qui a uero dicimus et dm̃solũ
ipsã trinitatẽ quãuis sẽꝑsit cũ spiritib
& animabus scĩs sed solũ dicimus quod

Expanded text:
quam non inveniatur quomodo dici possit, quam non inveniatur quomodo dici possit, aut Pater solus, aut Filius solus; cum semper atque inseparabiliter et ille cum Filio sit, et ille cum Patre: non ut ambo sint Pater, aut ambo Filius; sed quia semper in invicem, neuter solus. Quia vero dicimus et Deum solum ipsam Trinitatem, quamvis semper sit cum spiritibus et animabus sanctis; sed solum dicimus quod
Abbreviated transcription (Latin):
ma qũ auis non fiat intoto corpore
illa tamentota sentit quia totã non
latet. sed tamen etiã in anima cum
aliudsit artificiosũ esse aliud in ertẽ
tristitia. possintq et alia sine ali is
et alia maius aliaminus inmmera¬
bilia & innumerabiliter inanimȩ
natura inuenirimanifestũ .ẽ. non
simplicẽ sed multiplicẽ esse naturã.
Nihil enimsimplex motabile ẽ om̃is
aut creatura motabilis.
Ds̃ uero multi pliciter quidẽ dicit᷑
magnus. bonus sapiens beatus uerus
et quic quid aliud non indigne diciui¬
det. sed e adẽ magnitudo eius est
que sapientia non enim mole mag¬
nus est sed uirtute. Et eadẽ bonitas¬
que sapientia et magnitudo et eadẽ
ueritas que illa om̃a et non est ibi
aliud beatũ esse. Aliud magnũ. aut
sapientẽ. aut uerũ aut bonũ esse
aut omnino ipsũ esse. Nec qm̃trini¬
tas est ideo triplex pudandus ẽ alio¬
quinminor erit pater solus aut filius
solus quã simul pater et filius. Quan¬

Expanded text:
ma, quamvis non fiat in toto corpore, ma, quamvis non fiat in toto corpore, illa tamen tota sentit, quia totam non latet: sed tamen etiam in anima cualiud sit artificiosum esse, aliud inertem, tristitia; possintque alia sine aliis, et alia majus, alia minus, innumerabilia et innumerabiliter in animae natura inveniri: manifestum est non simplicem, sed multiplicem esse naturam, nihil enim simplex mutabile est. Omnis autem creatura mutabilis, Deus autem multipliciter quidem dicitur, magnus, bonus, sapiens, beatus, verus, et quidquid aliud non indigne dici videtur. Sed eadem magnitudo ejus est, quae sapientia. Non enim mole magnus, sed quae sapientia et magnitudo, et eadem veritas quae illa omnia: et non est ibi aliud beatum esse, et aliud magnum, aut sapientem, aut verum, aut bonum esse, aut omnino ipsum esse. 9. Nec quoniam Trinitas est, ideo triplex putandus est: alioquin minor erit Pater solus, aut Filius solus, quam simul Pater et Filius. Quan
Abbreviated transcription (Latin):
ra. sicut anima et corpus non sunt
utiq: unũ quid enimtã diuersũ nisi
addat̾ aut sub intelligat᷑ quid unũ
id ẽ unus homo. aut unũ animal.
Inuno quo que corpore aliud ẽ mag¬
nitudo. aliud color aliud figura
potest enim et diminuta magnitudine
manere idẽ color et eadẽ figura et
colore motato manere eadẽ figura
et eadẽ magnitudo. Et figura eadẽ
non manente tã magnũ esse et eodẽ
modo coloratũ. et quecũq: alia simul
dicunt᷑ de corpore possunt et simul
et plura sineceteris cõmotari. ac per
hoc multi plex esse conuincit᷑ natura
corporis. simplex aũt nullo modo
Creatura quoq sp̃ualis sicuti est ani¬
ma est quidẽ in cor poris cõparatione
simplicior. sine cõparatione autẽ
cor poris multi plex etiã ipsa non
simplex. Nã ideo simplicior ẽ corpore
qui a non mole de fundit᷑ ꝑspatiũ loci
sed in uno quoq: corpore. et in toto to¬
Et id eo cũ fit aliquid inquauis exigua
particulacorporis quod sentiatani¬

Expanded text:
ra, sicut anima et corpus non sunt utique unum, quid enim tam diversum? nisi addatur aut subintelligatur quid unum, id est, unus homo, aut unum animal; in unoquoque corpore aliud est magnitudo, aliud color, aliud figura. Potest enim et diminuta magnitudine manere idem color et eadem figura, et colore mutato manere eadem figura et eadem magnitudo, et figura eadem non manente tam magnum esse et eodem modo coloratum: et quaecumque alia simul dicuntur de corpore, possunt et simul et plura sine caeteris commutari. Ac per hoc multiplex esse convincitur natura corporis, simplex autem nullo modo. Creatura quoque spiritualis, sicut est anima, est quidem in corporis comparatione simplicior: sine comparatione autem corporis multiplex est, etiam ipsa non simplex. Nam ideo simplicior est corpore, quia non mole diffunditur per spatium loci, sed in unoquoque corpore, et in toto toet ideo cum fit aliquid in quavis exigua particula corporis quod sentiat ani
Abbreviated transcription (Latin):
st etiã inter illa que scripsimꝰ quod dã pro¬
ꝑcartulas que abipso primo tẽpore con¬
uersationis meae postea quã ina fricã
uenimꝰ sicut inter rogabar a fr̃ib: quando
meua cantẽ uidebant nulla seruata or¬
dinatione dictatȩ sunt iussicaslã ep̃s
colligi et unũ exeis librũ fieri. adhibitis
numeris ut quod quisq: legere uolucrit
facile inueniat. Harũ questionũ prima
ẽ. utrũ anima ase ipsa sit. Secunda de
libero arbitrio. Tertia utrũ dõ auctore
ris sensibus ueritas ꝑcipi possit Inqua il¬
lud qđ dixi omne quodcorporeus sensus
attingit quod & sensibiledicit᷑ sinculla
int̃ missione tẽporis cõmoueat᷑ sine dubio
uerũ quid ẽ non ẽ incorporib: resurrec¬
tionis in corruptibilib: sine nuno ea nul¬
lus nricorporis attingit sensus nisi forte¬
ub ititulus ẽ sententia cuĩdã sapientis non
ẽ inea sed quia ꝑmo innotuit quib dã fr̃ib:
qui tunc casu ista dissertissime consulebant
Placuit eis intor nr̃a cã scribore uoluert᷑

Expanded text:
st et inter illa quae scripsimus, quoddam proquoniam ab ipso primo tempore conuersionis meae, posteaquam in Africam uenimus, sicut interrogabar a fratribus, quando me uacantem uidebant, nulla seruata ordinatione dictatae sunt, iussi eas iam episcopus colligi et unum ex eis librum fieri adhibitis numeris, ut quod quisque legere uoluerit facile inueniat. Harum quaestionum prima est: utrum anima a se ipsa sit; secunda de libero arbitrio; tertia: utrum deo auctore ris sensibus percipi ueritas possit. in qua illud, quod dixi: omne, quod corporeus sensus adtingit, quod et sensibile dicitur, sine ulla intermissione temporis commutatur, sine dubio uerum quidem non est in corporibus resurrectionis incorruptibilibus, sed nunc ea nullus nostri corporis ubi titulus est: sententia cuiusdam sapientis, non est mea, sed quia per me innotuit quibusdam fratribus, qui tunc casu ista diligentissime consulebant, et placuit eis, inter nostra eam scribere uoluerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
inis non omnss qui habdit. quod uolunt: Con¬
ꝯnuo sint btati onqnuo h mirsui qui uel ñ
habsnt quolunt. uel id habont quod ñne¬
te uolunt beatus hium non qͥt. nisi quie
habst omniu quue uult. Et nihil uult mule:¬
Um Gico & hui duodus beatũ itũ son¬
fãt qtq omnibus nocũ omnibus barusit.
quid puita mureẽ sausa e sur horum duonũ. L¬
quindo utrium q nonposint mugis degant
hominbs ut omniu quue uolunt. hubeant qu¬
am ut omnu bine uellint. Etiũ sinon hubei¬
sumebs nonlateat ne illum beitum cẽ quiꝙ
uult̃ non hubet N& illum quiꝙ mile uult
habet reo illũ qui sthubst quue sumq uult
bona Et nulla uult mule E hus duoburs quilpͣ
cum dileatur podus unde magis abcditã istũ
nedeliur longus quippe abilla het quisum¬
q A suirqtur mule sonsupiũ quum quiñ ad¬
hunsicũr. Consuritũ Cum poqur ele debuoꝰstus¬

Expanded text:
volunt continuo sint beati: continuo autem miseri, qui vel non habent quod volunt, vel id habent quod non recte volunt. Beatus igitur non est, nisi qui et habet omnia quae vult, et nihil vult maleo ex his duobus beata vita constet, atque omnibus nota, omnibus chara sit; quid putamus esse causae cur horum duorum, quando utrumque non possunt, magis eligant homines, ut omnia quae volunt habeant, quam ut omnia bene velint etiamsi non habeacum eos non lateat, nec illum beatum esse qui quod vult non habet, nec illum qui quod male vult habet; sed illum qui et habet quaenulla vult mala, ex his duobus quibus tur, id eligatur potius, unde magis a beata vita receditur longius quippe ab illa est quicumque adipiscitur male concupita, quam qui non adipiscitur concupita; cum potius eligi debu
Abbreviated transcription (Latin):
ĩnahitur ut lumos osulorũ sur non fit sumillo
de sis abillu iluffrmtione ubuccãẜ ambonũ¬
dandum quam in honbit. Atindadni ncmun¬
rhi intt tamquũ folia dulqum pructũm pd
sine hnrs riucabus ita sine sructu bom ophus¬
loquindo sonttcantt turipatudmam suã

Expanded text:
cum illo ; ac sic ab illa illustratione veritatis ambo nudendum quam inhonesti atque indecori remanserint, tanquam folia dulcium fructuum, sed sine ipsis fructibus, ita sine fructu boni oploquendo contegant turp
Abbreviated transcription (Latin):
ner plium uidelidr Iofo quia nos
aliqud Aliquando uolumus quodan¬
tsa non uolebamus quusi nonpnorter
ista mucũbilis intellgatur nostru
mus

Expanded text:
ret Filium: videlicet ideo quia nos aliquid aliquando volumus, quod antea non volebamus; quasi non propter ista mutabilis intelligatur nostra mus.
Abbreviated transcription (Latin):
sim̃ Hoc ago ꝯ isamo quia pbi lprslũ
donum dfunditur Curitas in sondibus
noftius qu u dilgimus dm̃ gr̃ꝑximum
sriuindum duo illu p̃ssita in quibur tota
lexponder ctorhctue Hoc signisssans

Expanded text:
imo, quia per ipsum donum diffunditur charitas in cordibus nostris , qua diligimus Deum et proximum, secundum duo illa praecepta in quibus tota Lex pendet et Prophetae . Hoc significans
Abbreviated transcription (Latin):
ltsmq intellg em̃ ̃u homins quie phi
manqonłm cogicãi ionis inde formaũ
quando quod isitm. dr̃ gt nullius linciua
cordis im̃bum ꝯt kibelt̃ inpluo mug̃¬
na drpanalitate non nulluꝰ similũd¬
ẽẽ ne plas Habeatt in hac imuginẽ
ali quã licet uuldẽ inrurism slim¬
luudinbm spr̃ rq̃ noniũmon sillit in

Expanded text:
itemque intellegentia hominis, quae per intentionem cogitationis inde formatur, quando quod scitur dicitur et nullius linguae cordis uerbum est, habeat in sua magna disparilitate nonnullam similitudesse nec proles — habeat in hac imagine aliquam, licet ualde imparem similitudin
Abbreviated transcription (Latin):
surtqrta. Tantunbeneson corlatũ est ho¬
tur Qua sor᷑ smpitm̃ nu monte. debita libs.¬
anit pellata noftra. diabilur. tiñebat. ssꝑ
illa nos inqnto fagebat. ln morte dsmist eu
ille qpi siui non habebatͥ. Etab ille minsato :

Expanded text:
ta tantum beneficii collatum est hotur, qua eos a sempiterna morte debita liberaret? Peccata nostra diabolus tenebat, et per illa nos merito figebat in morte. Dimisit ea ille
Abbreviated transcription (Latin):
ĩnahitur ut lumos osulorũ sur non fit sumillo
de sis abillu iluffrmtione ubuccãẜ ambonũ¬
dut̃i atq. ephitis osulir cony qbatius adui¬
dandum quam in honbit. Atindadni ncmun¬
rhi intt tamquũ folia dulqum pructũm pd
sine hnrs riucabus ita sine sructu bom ophus
loquindo sonttcantt turipatudmam suã

Expanded text:
cum illo; ac sic ab illa inlustratione ueritatis ambo nudati atque apertis oculis conscientiae ad uidendum, quam inhonesti atque indecori remanserint, tamquam folia dulcium fructuum, sed sine ipsis fructibus, ita sine fructu boni operis loquendo contegant turp
Abbreviated transcription (Latin):
ad monsmir abeõ quanos padit  melone nostri
pante id q̃t amimo ssimilss pabribus simus T̃quis
sorporis qiatione distamis non utdnta quae sub¬
limia sunt hn orporibus Anmum piealamus sẽm
ued intalibus quitmn uoluntatis Appatie ꝓstsinis

Expanded text:
admonemur ab eo qui nos fecit, ne meliore nostri parte, id est animo, similes pecoribus simus, a quibus corporis erectione distamus. Non ut in ea quae sublimia sunt in corporibus animum projiciamus; nam vel in talibus quietem voluntatis appetere, pros
Abbreviated transcription (Latin):
de mꝰmoria idstur & p̃ram sum tale nłil nos
pensisre ms̃mimimus.QUd bum
nit. sogtane tamn quis non pothst passle qtt
clare phi pundqie qułm nililominus in alis
sorporibus udimus etquia itrumq rcn simꝰ sut̃ri¬
umq momininus nec autm quudriureds̃m mł̃m¬
in qua nondipolrantusiõ talm fualimne mntus

Expanded text:
e nihil nos sensisse meminimus? Quis enim nit: cogitare tamen quis non potest? Facile est colore perfundere, quem nihilominus in aliis corporibus vidimus: et quia utrumque sensimus, utrumque meminimus. Nec avem quadrupedem memin
Abbreviated transcription (Latin):
ur arpanẽt slut in hras conroribus uisibilibus
nb̃is uui quuedam ost Cii nũ mhi osirsime: aptitr
st̃nrur pndantium Et cx umno insbili multorum h̃inds¬
tum porimatim rpectus itad stiã lius prionter-
duo rum osalorium numg̃ium plhqumq imamnism e¬

Expanded text:
ibus visibilibus mensura quaedam est, cui numerosissime coaptatur sensus videntium, et ex uno visibili multorum cernentium formatur aspectus: ita ut etiam unus propter duorum oculorum numerum plerumque unam rem ge
Abbreviated transcription (Latin):
re nos ponofutur huec in surnulibus hubhie
ofpanionam dum ibrporis concosgritus par¬
tũsq cocitantur quunquam &t hues ipsa su¬
stirsime sogiuũnt quib us mundis omniu min¬
du sunt in mundis hadt inpideli bur quorũ pul¬

Expanded text:
respondeatur haec in carnalibus habere offensionem, dum corporei conceptus partusque cogitantur. Quanquam et haec ipsa castissime cogitent, quibus mundis omnia munda sunt: immundis autem et infidelibus, quorum pol
Abbreviated transcription (Latin):
ula. all̃ humanue montis gtest
quam lneo quod lpre homo insla nat¬
ura melus cas̃ur animalibus meli
sus etqua non e pirisror. Cn subdta i¬
muba lamaha et mhal illius summue qs.¬
necas hncpfadilitate dignum mechx¬
ie. audeo ẜxthii sel confitmi podus

Expanded text:
ula acies humanae mentis exercet, quam in eo quod ipse homo in sua natura melius caeteris animalibus, melisus; et qua non est superior cui subdita rmulta jam dixi, et nihil illius summae Trinitatis ineffabilitate dignum, me dixisse audeo profiteri, sed confiteri potius,
Abbreviated transcription (Latin):
spsuea. chindiidum non piotqs ib
diso mihi cdido quid non posim psio
illa inquibustẽ summue illiusti
quam soxii osulis condamplurii
non dum ualq lma qndm a ds¬

Expanded text:
ue cernendum non potes ibi dico, mihi dico, quid non possim scio. illa, in quibus te summae ipsius, quam fixis oculis contemplari nondum uales, imaginem
Abbreviated transcription (Latin):
sumus illius asinĩa t̃s et inne motu¬
bili qst illu
nt faqlius intelles por sent tbiã pabmporu¬
maxme. an libro noño monstru peti uolume
stilqs unnus pã ponue non ssut huma¬
na porsit mnañtio asibus illis phr. ionis son¬
ns̃mie potibr᷑ nt. silit in hoc libno: Aude¬

Expanded text:
tis, et in re mutabili tria illa ut facilius intelligi possint, etiam per temporamaxime in libro nono monstrare voluisse. Sed tria unius personae, non sicut humana poscit intentio, tribus illis personis convenire potuerunt, sicut in hoc libro qu
Abbreviated transcription (Latin):
ominum Qupnimi pactisunt ñ manousauit.¬
sh̃ipt̃ns de arborie utata stdc̃antũm modo
mandulandum poristia pit mulisar non mundusli¬
uit. solu red inrio suo dehit Etsimul mandusanqinq
duc tt ssit. Itu ot in hoc quod faũ in homine unocfia

Expanded text:
hominum qui primi facti sunt, non manducavitserpens de arbore vetita, sed tantummodo manducandum persuasit: mulier autem non manducavit sola, sed viro suo dedit, et simul manducaverunt; ducta sit : ita et in hoc quod etiam in h
Abbreviated transcription (Latin):
quiu palpet surolmit humiltatim non ph̃i¬
pati tanta indiumitate sotintia ANCã
monisnte᷑. pͤotente nobis monĩalidus inpots ti¬
bus cudminsadata q̃t. iustitia. Ẽt ꝓmisa po¬
tintia honũ duonum unũ paĩt moritnido

Expanded text:
quia posset si noluisset humilitatem non perpeti tanta in divinitate potentia: ac sic a moriente tam potente, nobis mortalibus impotentibus, et commendata est justitia, et promissa potentia. Horum enim duorum unum fecit mo
Abbreviated transcription (Latin):
qs̃ mund otlnme nilnil inusnst: idoꝰ et nullũ
ealatum stilut. plant. omnos iapnit. quia
s at por det inde adpasionam ut ꝓde
tonibus nodis quod hire nondebebat &xpo¬
aħ̃it. Numquid istolure aquissimo dia¬

Expanded text:
ullum peccatum: sed ut sciant omnes, inquit, quia . Et pergit inde ad passionem, ut pro debitoribus nobis quod ipse non debebat exsolveret. Numquid isto jure aequissimo dia
Abbreviated transcription (Latin):
andas quum ut ds̃nonst nurstur nobisqu¬
uisio humis nd t̃anto isto indico mam pardois
atq. p̃luruus quã ut ds̃ piliur in mocãbisi¬
thi bonus inse maneus quod ħuũ. Etano
pronobis¬

Expanded text:
andas, quam ut demonstraretur nobis quvero hujus rei tanto isto indicio manifestius atque praeclarius, quam ut Dei Filius immutabiliter bonus, in se manens quod erat, et a nobis pro nobis
Abbreviated transcription (Latin):
niu neliqussiatt c̃i que hellata con¬
ica uult uoluntade non sua. lyre quoq
amor mtns Cum msminit . etq intellgit
quid rrsdir s debfat̃ quid uitaris prbr
cirar̃ intellgm qam meam non suam quie¬
quid intelleiñtir amat intellegit quod
illi. momini c̃o intellto co dlc̾o qui
ne mõnoniu sum mec intellegtonĩ ae

Expanded text:
ria reliquerat eaque intellecta conmea uult uoluntate, non sua. ipse quoque amor meus cum meminit atque intellegit quid appetere debeat, quid uitare, per et per intellegentiam meam, non suam quidquid intellegenter amat intellegit. quod tria memini, ego intellego, ego diligo, qui nec memoria sum nec in
Abbreviated transcription (Latin):
ĩi qdlsidum ggo dim slio godico mineo cor¬
de quod sllo etquando in mamos⁊ mea
ibcicando inuãno lam me intellghis
lam me amars aliquid
qui lntelle tur ctamor ibi huinc̃ ante¬
quam inde dgita nõm intellatũ meĩꝰ

Expanded text:
et verbum. Ego enim scio, ego dico in meo corde quod scio. Et quando in memoria mea cogitando invenio jam me intelligere, jam me amare aliquid, qui intellectus et amor ibi erant et antequam inde cogitarem, intellectum m
Abbreviated transcription (Latin):
Hder quando in una sunt. yqona
plit ÷ homo pottst nodis quis mã dichis
mea sunt non sua ner sibi red mihi agunt.
quod algunt. lmmo g̾o rihi illa godnim
momini rari mł̃moriũ. Intelleto pbũ intel¬

Expanded text:
haec quando in una sunt persona, est homo, potest nobis quispiam dicere: mea sunt, non sua; nec sibi, sed mihi agunt quod agunt, imo ego per illa. Ego enim memini per memoriam, intelligo p
Abbreviated transcription (Latin):
rdr̃ ctñdõ Et siluritas qua patłr:
illziet palum etratrsm dilegit plius
epꝑatbilitir̃ Commomonom db̃mnonsi¬
niat: amborum Quid conuombiqus ou¬
im utille ꝓprie disatur Vpitars ꝗui

Expanded text:
ex deo? et si caritas, qua pater diligit filium et patrem diligit filius, ineffabiliter communionem demonstrat amborum; quid conuenientius, quam ut ille proprie dicatur caritas, qui
Abbreviated transcription (Latin):
dsi&s ir animi quue rsminirendo formut:.
ssiat stiũ squarquam corrus quod mommimus
indhismus quanto magis priusquam id moꝰmo¬
niuf mandurismur Quanquam Itaq formu
quue pat in asle rifibridantis sxfu fuit. quuf
inħt mamoriue lrra tamon dsss non inde&x¬
istit ptd sra tt ante hstu Onsequeus qst hrut

Expanded text:
s autem animi quae reminiscendo formatur, erat etiam priusquam corpus quod meminimus videremus; quanto magis priusquam id memoriae mandaremus? Quanquam itaque forma quae fit in acie recordantis, ex ea fiat quae inest memoriae; ipsa tamen acies non inde exist
Abbreviated transcription (Latin):
sur Arf̃nssbili conporie Etuoluntar abittrioq
snorit̾ha naturiut dincrisstatim quae in qt
ab mninam̃ omnibus dsibus dequa satis sur
nii qsmuimus ita othns potist Quamuis am̃
hueq nitas dequa nunc quussutur porm¬
rasus inuatu &t: Animo intur tamm agi¬
tur. Et non dst quic quã qus p̃tri ipsius ani¬
mi naturam Quo hiũu pacto db monstr¬
ari potese uoluntũ tsm ne quusi pu nbntam
nec quusi plam aẽ sus conporae simliũo mir¬

Expanded text:
ili corpore, et voluntas ab utroque, propter naturae diversitatem quae inest ab invicem omnibus tribus, de qua satis supra disseruimus, ita et hic potest. Quamvis enim haec trinitas, de qua nunc quaeritur, forinsecus invecta est animo; intus tamen agitur, et non est quidquam ejus praeter ipsius animi naturam. Quo igitur pacto demonstrari potest, voluntatem nec quasi parentem, nec quasi prolem esse, sive corpor
Abbreviated transcription (Latin):
quid ri q̃ sius quam nemmniss uolumur inpbn et¬
nubilibus momoriue Anebamus quod hm
omini modo cromni sx nante obliti futrumus
Nã nbmimitendi uoluncũs & bratur queniam
quis quid nabrduri uolumus resorduuĩam su¬
mus inmsmoriu nostru eẽ uel panrpe. usibi

Expanded text:
ejus quam reminisci volumus, in penetralibus memoriae teneamus. Quod enim omni modo et omni ex parte obliti fuerimus, nec reminiscendi voluntas exoritur: quoniam quidquid recordari volumus, recordati jam sumus in memoria nostra esse vel fuisse. Verbi
Abbreviated transcription (Latin):
qt Nnsm fontarre uoluntatis Et rsquifm por¬
sumus necte dichrie unsionam ad hoc dumtexat.
unum neq onim ꝓrthritu nihil aliud uolat quia
uid et Aliquid ꝙ uolebat. Non itaq omnino hsa.
uoluntas hominis Cunis finis non ht nisi beoc̃tũ¬
do sel ad hoc unum intrum uoluntar iudm̃ di p¬
nam non hubet nisi iusio ndm siuie id rbshut ad
aliuo siue nonrispbniat. El Qi non rispfic¬

Expanded text:
nem fortasse voluntatis et requiem possumus recte dicere visionem, ad hoc duntaxat unum. Neque enim propterea nihil aliud volet, quia videt aliquid quod volebat. Non itaque omnino ipsa voluntas hominis, cujus finis non est nisi beatitudo, sed ad hoc unum interim voluntas videndi finem non habet nisi visionem, sive id referat ad aliud, sive non referat.
Abbreviated transcription (Latin):
solu qui surbuor irre polus qt. fa quipre de
illo sumsus & yrumitur inthri quam et hpsum
nullu intmniata naturia qst. Visionis eitur illius
id est sormue quue fit in sinsu chinontis quass
parsus qst fonma sonponis & quu fit red
Parens illu non uhsua Ude nec ista uria ꝓlist
neq: õnim omnino inde ignitur quonium aliquid
lliud adhbstur Corponi ut &x illo pormnstur
id ost ptnsur indntis quo sinsa id amane Qliby

Expanded text:
. Ea quippe de illo prorsus exprimitur, inter quam et ipsum nulla interjecta natura est. 9. Visionis igitur illius, id est formae quae fit in sensu cernentis, quasi parens est forma corporis ex qua fit. Sed parens illa non vera; unde nec ista vera proles est: neque enim omnino inde gignitur, quoniam aliquid aliud adhibetur corpori, ut ex illo formetur, id est sensus videntis. Quocirca id amare, al
Abbreviated transcription (Latin):
Appanẽt ut duo quelum eẽ. non inusniuntur tuss
indisante radione qua lntellegmun. Qliuid ẽst illud
quod inmamoniu manat ctiã sumaliunde cogt̃ũ¬
nium redimus et illic inubumus candt̃m madẽ
quuf suam non ibi qͣpr itu oblitur nos eẽ diciae¬
mur ut omnino riesolhie non postimar. qlly as¬

Expanded text:
n inveniantur nisi judicante ratione, qua intelligimus aliud esse illud quod in memoria manet, etiam cum aliunde cogitariam redimus, et illic invenimus eamdem speciem. Quae si jam non ibi esset, ita oblitos nos esse diceremus, ut omnino re
Abbreviated transcription (Latin):
ita sum imaco quam momoniu gõit. obliuo¬
ne delsta qt. nonb̾uit quo amimi asian porim¬
andam uoluntas neldndando nstonqueat..
Equicc p̃ualet animus non solum oblita ue¬
sando stprie anbiczo conponondo sulpe lia¬
ginatur quiassi ltu ssit̃ aliquid quod dut pllt ñ ita
ne dut. monĩuũ utd arriat. ilut orinctur
ut ide ipiatur. Quibut duobus malis euitatis
nilil s̃i obsunt imacinatu phuntas mata sisit
nibil obsunt. di pcicta słmibiliu ct nftentũ
me̾monttur. sineq supide appctantur. ssuiua

Expanded text:
blivione deleta est, non erit quo aciem animi formandam voluntas recordando retorqueat. Sed quia praevalet animus, non solum oblita, vetando, et pro arbitrio componendo, saepe imaginatur quasi ita aliquid sit, quod aut scit nne aut mentiatur ut decipiat, aut opinetur ut decipiatur. Quibus duobus malis evitatis, nihil ei obsunt imaginata phantasmata: sicut nihil obsunt experta sensibilia et retenta memoriter, si neque cupide
Abbreviated transcription (Latin):
nino disiIictum qti  ab animantis natarui Iut
rẽnsus ior ponis ibi formatur ut piat. uisio Ait
in sa uoluntas id agit ut Porimandum stnrum
ꝓp̃isibili orponi admontat. infoq forimuĩum
batur. ex qr nstluis succedit. momoria nc̾tmdis
ilũ Pparm quuam phruoripons pmnsũ Concupiuit
anima proque illu uisone quue porirhuut.
sum pt̃irus s łorpone ponsidili sormanstar̃. sucoe¬
dut hnturs similis iunsio Cum gͥeo quod moͦmnoria for¬

Expanded text:
nino discretum est ab animantis natura, aut sensus corporis ibi formatur ut fiat visio, aut ipsa voluntas id agit ut formandum sensum sensibili corpori admoveat, in eoque formatum batur extrinsecus, succedit memoria retinens illam speciem quam per corporis sensum combibit anima; proque illa visione quae foris erat cum sensus ex corpore sensibili formaretur, succedit intus similis
Abbreviated transcription (Latin):
niari Aliopum lr. Inmulium quiu non qt Adson¬
libid ios matrum quid sum magna dileet tone
dixsium formabilioru sunt Primordiu itmi¬
num tam oppisasstar ctilipa sithrisequntur in¬
tentionem mathrnus Ammite Etquus mai fis¬

Expanded text:
liorum autem animalium quia non est ad conlibidines matrum, quid cum magna delectatione dixerim, formabiliora sunt primordia seminum, tam efficaciter et capaciter sequuntur intentionem maternae animae, et qu
Abbreviated transcription (Latin):
seo sertandi iahustate forimatur. Quanapam sspis¬
ssme Cnedamus ctiam noia nannantibur quuas hn¬
si rnsibus pãnspt̃nunt. quuesum irgo dudituqu¬
ando narnantur Cogita mur non iudstur. ⁊dmsmori¬
am netoriqubmn diles ut fiant. unionos cogian¬
tium neq d̾nim ea nobis nadrdantidus red alio nar¬
nante coguãmus. Atq. illu qsnitas non hic inde¬
tur ex pliri quus fat. Cum spala̾ bimsmoria bͥ¬

Expanded text:
Quanquam saepissime credamus etiam vera narrantibus, quae ipsi sensibus perceperunt. Quae cum in ipso auditu quando narrantur cogitamus, non videtur ad memoriam retorqueri acies, ut fiant visiones cogitantium: neque enim ea nobis recordantibus, sed alio narrante cogitamus: atque illa trinitas non hic videtur expleri, quae fit cum species in memoria la
Abbreviated transcription (Latin):
inlata ideolgtur iid qͣuod potqst. quonam quiat
non notqst: haec q̃t tota utrum rudidu in poq¬
iis misnandu surhiborum bfatitudo moriũ liũ
ths patiñtr põuntt quue Acctthie sibino¬
lunt. hoc ꝯst. o̾nim aunt quod si qubitb. dNt
thirentus quomũ non potqt id fibui quoduis
iduellis quod nosss commodẽ hoc dictumẽẽ

Expanded text:
illata? Ideo igitur id vult quod potest, quoniam quod vult non potest. Haec est tota, utrum ridenda, an potius miseranda, superborum beatitudo mortalium, tes patienter ferunt quae accidere sibi nolunt. Hoc est enim, aiunt, quod sapienter dixit Terentius, Quoniam non potest id fieri quod vis, Id velis quod po
Abbreviated transcription (Latin):
bonam quide bonis quorium ulirax het huma nu
nacũru nonde ullus mal pbr pftriatione uel
idositione gaudõis dh̃idh̃ũ. Etbonu quilu et
in hac misssia uit̃a eẽ posunt pnuda̾̃t th̃nrrbu¬
anti fond er iusta monte pfłtatur etquantum
datm Adiequitu ut ctiam inmalis sit. bonuns

Expanded text:
t humana natura, non de ullius mali perpetratione vel adeptione gaudere desiderat; et bona, qualia et in hac misera vita esse possunt, prudenti, temperanti, forti, et justa mente sectatur, et quantum datur assequitur; ut etiam in malis sit bonus,
Abbreviated transcription (Latin):
habsnt quolunt. uel id habont quod ñne¬
te uolunt beatus hium non qͥt. nisi quie
habst omniu quue uult. Et nihil uult mule:¬
fãt qtq omnibus nocũ omnibus barusit.
quid puita mureẽ sausa e sur horum duonũ. L¬
quindo utrium q nonposint mugis degant
hominbs ut omniu quue uolunt. hubeant qu¬
am ut omnu bine uellint. Etiũ sinon hubei¬
sumebs nonlateat ne illum beitum cẽ quiꝙ
uult̃ non hubet N& illum quiꝙ mile uult
habet reo illũ qui sthubst quue sumq uult
bona Et nulla uult mule E hus duoburs quilpͣ
cum dileatur podus unde magis abcditã istũ
nedeliur longus quippe abilla het quisum¬
q A suirqtur mule sonsupiũ quum quiñ ad¬
hunsicũr. Consuritũ Cum poqur ele debuoꝰstus¬

Expanded text:
habent quod volunt, vel id habent quod non recte volunt. Beatus igitur non est, nisi qui habet omnia quae vult, et nihil vult malstet, atque omnibus nota, omnibus chara sit; quid putamus esse causae cur horum duorum, quando utrumque non possunt, magis eligant homines, ut omnia quae volunt habeant, quam ut omnia bene velint etiamsi non habeacum eos non lateat, nec illum beatum esse qui quod vult non habet, nec illum qui quod male vult habet; sed illum qui et habet quaenulla vult mala, ex his duobus quibus tur, id eligatur potius, unde magis a beata vita receditur longius quippe ab illa est quicumque adipiscitur male concupita, quam qui non adipiscitur concupita; cum potius eligi debu
Abbreviated transcription (Latin):
ñ deeat id irsum missi rimum set nec t̃am¬
Adhmis uelle quod nonoportiat. p̃cdu piri¬
m e omnino atq usursimue Quis namqiltã
sc. mante suellis crabomni luce dadris ali¬
qui nequitꝰ uuuit. As turiratsi . nullo ꝓhidime¬

Expanded text:
n deceat, idipsum miserrimum est: nec tamadipisci velle quod non oporteat. Praeclarissime omnino atque verissime. Quis namque ita sit mente caecus, et ab omni luce decoris aliqui nequiter vivit ac turpiter, et nullo
Abbreviated transcription (Latin):
quod aliquir tum nolit . rd quod ñ omn&s
tum noubunt. sidnim omnor flmnonint.
mi Alis inconponir uoluntatẽ lis in
uiriuq M Alus atͣalis. alibi atq alibi
ut onim cor quaeq ner muxime dilecũ¬
Quomo igtur fhiubi t inime a mantomꝰ noꝰs ꝗ

Expanded text:
 eam nolit, sed quod non omnes eam norint. Si enim omnes eam nossent, mi; aliis, in corporis voluptate; aliis, in utraque; et aliis atque aliis, alibi atque alibi. Ut enim eos quaeque res maxime delectaQuomo
Abbreviated transcription (Latin):
uh̃i satur Etre ipsum cũm quã nurs
inimisus inrequitur qui ỹ pato se
ginor horrsndus ut sum ribi omnes
ꝓdisse uellint multi non fasiant.
nisi ꝗos phiiliosirsimum sit. similẽ
moridũ mutorũ animulium Cum posta
nonłmq hosabus illũ dissiios nudis
luniudunt dontibus nitus sum mor¬
bus ille corporus Passut Curdint.
hironim nisi quiu omne dnimul sum
sbinatura sonsiluatum sit. ut re susto¬
diat. quantũ potist.  alis ills hiac.
morbus uttu quonũ sultẽ Arpeteba¬

Expanded text:
ipsum tanquam suus inimicus insequitur. Qui profecto est error horrendus, ut cum sibi omnes prodesse velint, multi non faciant nisi quod eis perniciosissimum sit. Similem morbum mutorum animalium cum poeta roremque hostibus illum! Discissos nudis laniabant dentibus artus. Cum morbus ille corporis fuerit, cur dixit errorem, nisi quia omne animal cum sibi natura conciliatum sit ut se custodiat quantum potest, talis ille erat morbus, ut ea quorum salutem appeteba
Abbreviated transcription (Latin):
num iuimon quiu stiã iũlir inimagine
ambulat homo Ethuba mãnoriũ Et hitel¬
latam ctamorisin sui hominis mo̾nr siꝯ
manipsta rictur quod ntriñq hubone ñpos¬
ser etunum eduobus ꝑ mitthistur. el e his
Althumpq̃iditinus aut. isaunor quos
songuguint aut montłm quis usq ad foñb

Expanded text:
rumtamen, quia etiam talis in imagine ambulat homo, et habet memoriam, et intellectum, et amorem sui, hominis mens: si ei manifestaretur quod utrumque habere non posset, et unum e duobus permitteretur eligere, alterum perditurus, aut thesauros quos congregavit, aut mentem; quis usque adeo
Abbreviated transcription (Latin):
cñũ sic itaq Condica ast mõñs huma¬
Nu ut num quã sui non mõmninqnt.
num quam re non intelleat. numquã
non re dilgat sel quoniũ qui odit
aliquĩm noctris illi studat non minb̾ui¬
to at mons hominis quando sibi noeet
odine sedr̃ nsssicns anim sidiuuli ma¬
le dum non ruĩt. sibi obẽe ꝙ uult
sel tamon mule sibi uult quando id
uit ꝙ obsit. sibi Uos illud shun
cum÷ quidiletitt iniquitatim odit
animũ suã Qui hico re dilgais
nouitt dm̃ dilggit qui uħ̃io ñ dilfgit.

Expanded text:
umana, ut nunquam sui non meminerit, nunquam se non intelligat, nunquam se non diligat. Sed quoniam qui odit aliquem, nocere illi studet; non immerito et mens hominis, quando sibi nocet, odisse se dicitur. Nesciens enim sibi vult male, dum non putat sibi obesse quod vult: sed tamen male sibi vult, quando id vult quod obsit sibi, unde illud scriptum est, Qui diligit iniquitatem, odit animam suam . Qui ergo se diligere novit, Deum diligi
Abbreviated transcription (Latin):
sthncam qua ndo re sogitũt ñ quusi phri
losippulium sal in corpord conubisio¬
ne rfuosstur Cum nssionon se cogitautt
non si. quidem in sonspectu suo nec deillu
suur formnetur obtiuũs sed ĩamon no¬

Expanded text:
am, quando se cogitat, non quasi per loci spatium, sed incorporea conversione revocetur: cum vero non se cogitat, non sit quidem in conspectu suo, nec de illa suus formetur obtutus, sed tamen no
Abbreviated transcription (Latin):
ił: stubi sonsuiie Et ubi som̃s insi porsic.
nlil horum nobis usputar consaltu nssyon¬
dat quonium quando istomedo sbgitũ mup
noanm sorrorum pictas megniss sogitti¬
mus quod mentam non ꝗrepꝰ diusy csctismm᷑u¬

Expanded text:
et ubi conspicere, et ubi conspici possit; Nihil horum nobis veritas consulta respondet: quoniam quando isto modo cogitamus, non nisi corporum fictas imagines cogitamus, quod mentem non esse paucis certissimu
Abbreviated transcription (Latin):
deteremmateriã nouam faciãt imlli senĩuel parentũ affacus
uł meror auunculeuł desideriũ maritrtẽ perindũ fuit : &ꝓdiuer¬
sitate personarũ diuersadescriptur is edicamina : in p̃sentiarũ

Expanded text:
ueterem materiam nouam faciam. in illis enim uel parentis affectus ueterem materiam nouam faciam. in illis enim uel parentis affectus uel maeror auunculi uel desiderium mariti temperandum fuit et pro diuersitate personarum diuersa de scripturis adhibenda medi
Abbreviated transcription (Latin):
suscitatusẽ. Videbitur hermonin. &torrensiondor inquo
uictorurũ dm̃ sunt eratauex illa ad nostrã spelunca redio¬
rimus. Canemusiugiter crebroflebimus indesinenter
orabimus &uulneritȩ uculo saluatoris in cominunedicem¬
Inueniquem que siuit animamca. Tenebo eũ &ndimittam
illũ. Explicit abmancełł. xiiii. exortaiunia¬
Olure sanni sunt qđ suꝑ dormitionẽ blesillae paula mue¬
nerabilem feminam recenti adhucuulagre consolatussũ:
quartae estiti scirculus uoluitur & quo adheliodorũ ep̃m
nepatiani scriben sepataphiũ quicquid haber etrium pba¬
uirũ otut in illotunadolore consumpsi : Antehoc formo bieniniũ
pã machio meom ꝓsubita peregrinatione paulinio breuẽ
epistolã dedierubescens addissertissimuuirũ pluraloqui
& eisua ingerere nentã consolariamicũ uiderer quã stulta
laccantia docere ꝑfeccũ : Nunc mihi fili oceancuolenti &
ulero a ppetenti debitũ munu simponis. qͦ đ ꝓnouitate uir¬
tutũ.:

Expanded text:
suscitatus est. uidebitur Hermonin et torrens Endor, in quo uictoriarum domini sunt erecta uexilla, ad nostram speluncam redierimus, canemus iugiter, crebro flebimus, indesinenter orabimus et uulneratae iaculo saluatoris in commune diceminueni, quem quaesiuit anima mea: tenebo eum et non dimittam illum. XLVII. APlures anni sunt, quod super dormitione Blesillae Paulam, uenerabilem feminam, recenti adhuc uulnere consolatus sum. quartae aestatis circulus uoluitur, ex quo ad Heliodorum episcopum Nepotiani scribens epitaphium, quidquid habere uirium potui, in illo tunc dolore consumpsi. ante hoc ferme biennium Pammachio meo pro subita peregrinatione Paulinae breuem epistulam dedi erubescens ad disertissimum uirum plura loqui et ei sua ingerere, ne non tam consolari amicum uiderer, quam stulta iactantia docere perfectum. nunc mihi, fili Oseane, uolenti et ultro adpetenti debitum munus inponis, quod pro nouitate uirtutum