comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bis etiã timore mutat᷑. Quan¬
tũ affert sollicitudo gaudiũ
dolor. ⁊ aliqͥs subditꝰ affectus:
Quotiens dũ ad curationẽ p̃pa¬
rat᷑ eger. dũ cõponit᷑ ad sua reme¬
dia corpꝰ medentiũ man̾ anima
destituit. Iã uͦ ad singłos ictꝰ &
longissimas uulnerũ moras qͣn¬
tũ ex toto hoĩe c̃litit᷑ clamorege¬
mitii. Necesse ẽ om̃is ꝑire qͥb con¬
tinet᷑ uita causas qͦtiens ipsa ui¬
ta consumitu. Ei cũ hoĩe qͥ ppt
intellectũ languoris occiditur.
ipse qͦq paulatĩ languore mo¬
rit᷑. differt saltẽ pat̾ hanc cru¬
delitatẽ. qͥcqͥd ex silio facis. faci¬
es ex cadauere. Si potest dep̃¬
hendi languor dũ occidit fa¬
ciliꝰ cũ occidĩt. In t̾rogare me¬
hercule hoc loco lib&. utrũ me¬
ꝑiturũ pat̾ an medicꝰ elegerit.
Negaũ sua it̃ eẽ. quẽ occidẽt

Expanded text:
bis etiam timore mutatur. quanbis etiam timore mutatur. quantum aufert sollicitudo, gaudium, dolor et aliquis subitus adfectus! quotiens, dum ad curationem praeparatur aeger, dum componitur ad sua remedia corpus, medentium manus anima destituit! iam vero ad singulos ictus et longissimas vulnerum moras quantum ex toto homine convertitur clamore, gemitu! necesse est omnis perire, quibus continetur vita, causas, quotiens ipsa vita consumitur, et cum homine, qui propter intellectum languoris occiditur, ipse quoque paulatim languor emoritur. Differ saltem, pater, hanc crudelitatem; quicquid ex filio facis, facies ex cadavere. si potest deprehendi languor, dum occidit, facilius, cum occiderit. Interrogare mehercules hoc loco libet, utrumne periturum pater an medicus elegerit. ne
Abbreviated transcription (Latin):
tate uariet᷑. Nũꝗ ĩ alienis uisce¬
rib ĩ uenias totũ qđ de alt̾o q̃raᷤᷤ.
& aliꝰ languor ẽ aliꝰ eger. Cur
maximũ nefas alt̾iꝰ silii salutẽ
defendis. hõ ĩ qͦ sola q̃rit᷑ causa
languoris. ꝓpt̾ medicũ occidi¬
t. Adice qđ nec dep̾hendi ex sa¬
nato potest. ulliꝰ causa languo¬
ri. Quic qͥd nos ĩuitia morboꝵ
a nat᷑ali sanitate cõmittat. fa¬
cit aut nimii sanguinis pond̾ex¬
esluans. aut suꝑfluens calor.
aut ultͣ nat᷑ale modũ hior
exundans aut sp̃s ꝑ tacitos me¬
atꝰ ñ solita laxitate discurre¬
us. Ed hoꝵ si uitalia ferro uul¬
nerib quȩ resecent᷑ saluũ pote¬
st eẽ languentib. cũ cõpssi sp̃s
laborẽ ꝑtinꝰ ille reserati pecto¬
ris meatꝰ emittat. sanguis usdẽ
parit̃ dep̃hendat᷑ egrediat᷑q
ulnerib : An fas putatis ut su¬
ã seruent uiscera nudata fa¬
ciẽ. ut nichil ꝑdat expͥore nat᷑a
illud pectoris uitȩq secretũcũ
admisit oculos: Plurimũ ĩ no¬

Expanded text:
tate varietur? numquam in alienis visceribus invenias totum, quod de altero quaeras, et alius languor est, si alius aeger. cur maximum nefas alterius filii salute defendis? homo, in quo sola quaeritur causa languoris, propter medicum occiditur. adice, quod nec deprehendi ex sanato potest ullius causa languoris: quicquid nos in vitia morborum a naturali sanitate commutat, facit aut nimii sanguinis pondus exaestuans aut superfluens calor aut ultra naturalem modum humor exundans aut spiritus per tacitos meatus non solita laxitate discurrens. quid horum, si vitalia ferro vulneribusque resecentur, salvum potest esse languentibus, cum compressi spiritus laborem protinus ille reserati pectoris meatus emittat, sanguis isdem pariter deprehendatur egrediaturque vulneribus? an fas putatis, ut suam servent viscera nudata faciem, ut nihil perdat ex priore natura illud pectoris vitaeque secretum, cum admisit oculos? plurimum in no
Abbreviated transcription (Latin):
soluendo ñ sit humanitas. si sci¬
si patri creditis aliꝰ inuenit.
Siue ti. iũd. uanissimꝰ nescientiũ
uidit hanc patͥs ĩ ꝑiculo lib̾oꝵ
rigidã nimiãq patientiã. & ho¬
mine ĩfilioꝵ languore sollicitũ
de remedio generis humani. si¬
uecaptaũ ex hoc uultu qͣndã ar¬

Expanded text:
solvendo non sit humanitas, si scisolvendo non sit humanitas, si scisi patri creditis, alius invenit. Sive enim, iudices, vanissimus nescientium vidit hanc patris in periculo liberorum rigidam nimiamque patientiam et hominem in filiorum languore sollicitum de remedio generis humani, sive captavit ex hoc velut quandam ar
Abbreviated transcription (Latin):
magna felicitas. hunccine fecit
exitũ illa mͦ ciuitate tota con¬
spicua mat̾ ille indiscretꝰ ab utro¬
q lat̾e comitatꝰ. ille gaudentiũ
dulcis error oculoꝵ. Qd mͥ mor¬
tẽ nunciatis uniꝰ: ꝑdidit misera
geminos. Passi st̃ n languorẽ mi¬
serrimi uiuenes sine dubio pa¬
rit̃ unaq ñ frat̾nitate. ñ animȩ
corpoꝵq c̃sortio. s c̃ditiõe fragili¬
tatis humanȩ qͣ sic extͣnei qͦq
duo languere potuissent. Nou
negauerim t̾ribilẽ grauẽ & pa¬
rentib utiq metuendũ. de cuiꝰ
tam̃ ad huc ut parcissime dixe¬
rĩ remedio q̃reret᷑. Ad refert an
medici consenserint utrũq ꝑit᷑¬
uͥ cũ eundẽ dixerint eẽ m̃titos.¬
datione ñ q̃rim᷑. qđ egros qͦs sibi
uidebant᷑ explicare ñ posse paren¬
tib credidiuit. Innocentior ẽ sĩ¬
plicitas. desꝑare si remedia ñ no¬
ueris. Et hanc ignorantiȩ malo
ꝓbitatẽ. ut languorẽ que uescias
tantũ neges posse sanari. Alaxi¬

Expanded text:
magna felicitas! huncine fecit magna felicitas! huncine fecit exitum illa modo civitate tota conspicua mater, ille indiscretus ab utroque latere comitatus, ille gaudentium dulcis error oculorum? quid mihi mortem nuntiatis unius? perdidit misera geminos. Passi sunt enim languorem miserrimi iuvenes sine dubio pariter unaque, non fraternitate, non animae corporumque consortio, sed condicione fragilitatis humanae, qua sic extranei quoque duo languere potuissent, non negaverim terribilem, gravem, et parentibus utique metuendum, de cuius tamen adhuc, ut parcissime dixerim, remedio quaereretur. quid refert, an medici consenserint utrumque periturum, cum eundem dixerint estiatione non querimur, quod aegros, quos sibi videbantur explicare non posse, parentibus crediderunt; innocentior est simplicitas desperare, si remedia non noveris, et hanc ignorantiae malo probitatem, ut languorem, quem nescias, tantum neges posse sanari. maxi
Abbreviated transcription (Latin):
didit. apud ꝗ seiussimȩ c̃ditio¬
nis ĩ manitas sidẽ ñ potuit
impet᷑re tẽptandi. ꝓ utroq ti¬
muit putroq sꝑaũ. facinꝰ ẽ eũ
maioris pietatis c uidi. qͥ de
morte filii putaũ alt̾iꝰ uł cer¬
ta salute tͣnsigere. Sic debetis
odisse patrẽ tãꝗ duos occidĩt.
cuiꝰ ñ int̾fuit ut̃ occidet᷑. Est
tam̃ sanctissimi. iũd. qđ de cru¬
delissimo parricida queripos¬
sit ñ solam̃ta. Adiecit humanis
calamitatib ipsã sanitatẽ.
& morboꝵ languorisq uiolen¬
tiã medicinȩ ccessit. Filiũ occi¬
dit sup̃ si creditis fortasse mo¬
riturũ. & hominẽ cuiꝰ caritas
debuerat ipsa deꝑatione cre¬
usse. in hoc solũ inpendit ut
tantũdẽ suꝑ eẽt ĩcerti. Non ex¬
honerat. iũd. ĩmanitatẽ seuis¬
simi patͥs. qđ hac ratione credi¬
dit de languente silio rẽ ĩ audi¬
tã rẽ facere crudelẽ. Unã rationẽ
habet sub se sanet᷑. Otristior in¬
digniorq sẽꝑ m̃sura calamitatũ

Expanded text:
ionis immanitas fidem non potuit impetrare temptandi. pro utroque timuit, pro utroque speravit. facinus est eum maioris pietatis videri, qui de morte filii potuit alterius vel certa salute transigere. sic debetis odisse patrem, tamquam duos occiderit, cuius non interfuit, uter occideretur. Est tamen, sanctissimi iudices, quod de crudelissimo parricida queri possit non sola mater: adiecit humanis calamitatibus ipsam sanitatem et morborum languorisque violentiam medicinae concessit. filium occidit, si ipsi creditis, fortasse moriturum, et hominem, cuius caritas debuerat ipsa desperatione crevisse, in hoc solum impendit, ut tantundem superesset incerti. non exonerat, iudices, immanitatem saevissimi patris, quod hanc rationem credidit: de languente filio rem inauditam, rem facere crudelem unam rationem habet, si ipse sanetur. O tristior indigniorque semper mensura calamitatum,
Abbreviated transcription (Latin):
tis suȩ de medicoꝵ tͣhere ẽsen¬
uadat. sepono paulisꝑ ĩ ma¬
nitatẽ patris qͥ credidit. & de
arrogantissime ꝑsuasionis
hõib q̃ri de totuus generis hu¬
mani nomine uolo. & multaᷤᷤ
artes misera mortaliũ sollici¬
tudo. fecisti. fato uiuimꝰ. lan¬
gueniꝰ c̃ ualescimꝰ moriuiur.
Medicina qͥd p̃stas ut nͥiux¬
ta te nemo desꝑet: Diclurũ
me putas ñ credo renuntiau¬
tib ñ accedo cũ desert̃ relin¬
quuntq languentes: Ego
uͦ medicis ñcredo sꝑantib.
Aspicite maiorẽ partẽ grueriᷤ
humani. & sime itroges illã
robinliorẽ. illã adhuc ĩpͥma
rerũ nat᷑ȩ ueritate uiuentẽ.
nulł artis buiꝰ noũ antistiteᷤ.
nec minꝰ tam̃ belloꝵ uulnerib
morboꝵq medet᷑ in cursib.
ñ disputationũ uanitate sol
te. tͣdita ratione succurrit.
Non medicina sanat. s qͥcqͥd
uidet᷑ sanasse medicina ẽ. Quo
uultis anino ferã qđ ars. qͣn¬

Expanded text:
tis suae de medicorum trahere consentis suae de medicorum trahere consenduobus.' sepono paulisper immanitatem patris, qui credidit, et de arrogantissimae persuasionis hominibus queri de totius generis humani nomine volo. quam multas artes, misera mortalium sollicitudo, fecisti! fato vivimus, languemus, convalescimus, morimur. medicina, quid praestas, nisi ut iuxta te nemo desperet? dicturum me putas: 'non credo renuntiantibus, non accedo, cum deserunt relinquuntque languentes'? ego vero medicis non credo sperantibus. aspicite maiorem partem generis humani et, si me interroges, illam robustiorem, illam adhuc in prima rerum naturae verit novit antistites, nec minus tamen bellorum vulneribus morborumque medetur incursibus; non disputationum vanitate sollte, tradita ratione succurrit. non medicina sanat, sed quicquid videtur sanasse medicina est. quo vultis animo feram, quod ars, quan
Abbreviated transcription (Latin):
talib maiorẽ crediderĩ de lã¬
guore uenire reuerentiã. &
illoꝵ qͦq qͦs int̾ supplicia ꝑe¬
untes auido spec tamꝰ assen¬
su iuxta ualitudines gamen
morboꝵq uiolentiã qͦdã in¬
nocentiȩ fauore miseremur.
li pectoris pallor inspicitur.
b catenis colla stridentia di
utino sualore c̃creta facies ut
ille quẽ ad singłos conatꝰ gͥs¬
susq labentẽ. iux tͣhit ĩpel¬
litq longꝰ ordo iunctoꝵ. Ri
int̾ tot destinatos totq ꝑitͣ¬
os. om̃iũ tam̃ in se retorquet
oculos unꝰ eger. &d aisꝰ Tuil¬
lũ quẽ nc̃ fas ẽ castigare re¬
p̃hendẽ. cuiꝰ aurib parcere
uuluerib aggrederis. Nõ po¬
test hinc tͥ uenire defensio
ut hoc sis ꝑ alt̾iꝰ salude cõm̃tꝰ.
Int̾ duos lib̾os pari despera¬
tioẽ languentes da bonũ ꝑa¬
trẽ. ñ p̾pondabit alt̾utrũ ñ
eliget s ut ĩcertũ orbitatis
euadat ipse moriet᷑. Tẽptai
hoc loco. iũd. crudelissimus
senex excusationẽ temerita¬

Expanded text:
libus maiorem crediderim de languore venire reverentiam, et illorum quoque, quos inter supplicia pereuntis avido spectamus assensu, iuxta valetudines tamen morborumque violentiam quodam innocentiae favore miseremur. li pectoris pallor inspicitur; bus catenis colla stridentia et diutino squalore concreta facies ut ille, quem ad singulos conatus gressusque labentem vix trahit impellitque longus ordo vinctorum, et inter tot destinatos totque perituros omnium tamen in se retorquet oculos unus aeger. quid ais? tu illum, quem nunc nefas est castigare, reprehendere, cuius auribus parcere vulneribus aggrederis? non potest hinc tibi venire defensio, ut hoc sis pro alterius salute commentus. inter duos liberos pari desperatione languentes da bonum patrem: non praeponderabit alterutrum, non eliget, sed, ut incertum orbitatis evadat, ipse morietur. Temptat hoc loco, iudices, crudelissimus senex excusationem temerita
Abbreviated transcription (Latin):
rogaui. It romȩ uertã. Ianꝗ
honestũ defendã factũ opinor.¬
eritatis inter est. audi pater.
aliinenta ista quȩ donata egen¬
ti putas. quanti illi constent.
Si accepto captiuitatis meȩ nun¬
cio nullis p̾cib adductꝰ nullis
epulis uocatꝰ adolesens ad liberan¬
dũ me iuinculis pẏratarũ pro¬
fectꝰ eẽt. qͥb tam̃ meritis pen¬
sarẽ cũ id mͥ p̾stitisso qđ ego
tantũ a patre speraui. Intra¬
re maria p̾sertĩ tã recenti do¬
cumento timenda. & latroneᷤᷤ
ultro querere. & cũ p̃ter uicari¬
as mnanus nichil esso naiuga¬
re uoto captiuitatis. qͥs posset

Expanded text:
rogavi. utro me vertam? tamquam rogavi. utro me vertam? tamquam honestum defendam factum aneritatis inter est. Audi, pater, alimenta ista, quae donata egenti putas, quanti illi constent. si accepto captivitatis meae nuntio nullis precibus adductus, nullis epistolis vocatus adolescens ad liberandum me vinculis piratarum profectus esset, quibus tamen meritis pensarem, cum id mihi praestitisset, quod ego tantum a patre speravi? intrare maria, praesertim tam recenti documento timenda, et latrones ultro quaerere et, cum praeter vicarias manus nihil esset, navigare voto captivitati
Abbreviated transcription (Latin):
fauor est nec ullã ꝑpetuam
gram seruat nͥmodesta uicto¬
ria. Nrã potissimũ clem̃tia
sustineat᷑. ne illiꝰ alii nusereant᷑.
Facilis ut anuna dũ uertere
uos spero. iũd. defensionis mee
cursus ẽ. anteꝗ incipiã hab̾e
causã nuiũ bonã. Hic iam
conscientia trepidat. & ratio
uelut int̾ binos dep̾hensa sco¬
pulos. cũ aliud obiciat᷑. aliud
defendendũ sit her& indubio
cũ benesicus meis cõputare ñ
audeo. Cognouistis expositionẽ
causȩ qͣnta quãq excedentia
sidẽ adolescentis optimi merita
narrauerĩ. Hȩc mͥ omia sine
dubio ille p̾stitit. S qͥd int̃ est.
Debitor delicatꝰ sũ. qͥd in hac par¬
te defensionis agã. iud. Dicam
referre grãm benesicus uolui:
Ita ne tandẽ aliquẽ m̃dicare
amici patrẽ. ȩquo animo uisu¬
rus fuit. At ille me redemit.
cui nichil debui. dicã moueri
me sup̾mis amici mei p̾cib
Egregia uero comparatio.
At ille michi p̾stitit qđ non

Expanded text:
favor est, nec ullam perpetuam favor est, nec ullam perpetuam gratiam servat nisi modesta victoria. nostra potissimum clementia sustineatur, ne illius alii misereantur. Facilis, ut animadvertere vos spero, iudices, defensionis meae cursus est. antequam incipiam habere causam nimium bonam, hic iam conscientia trepidat oratio, et velut inter binos deprehensa scopulos, cum aliud obiciatur, aliud defendendum sit, haeret in dubio; cum beneficiis meis computare non audeo. cognovistis expositionem causae, quanta quamque excedentia fidem adulescentis optimi merita narraverim. haec mihi omnia sine dubio ille praestitit, sed quid interest? debitor delicatus sum. quid in hac parte defensionis agam, iudices? dicam: 'referre gratiam beneficiis volui'? itane tandem aliqui mendicare amici patrem aequo animo visurus fuit? at ille me redemit, cui nihil debuit. dicam moveri me supremis amici mei precibus? egregia vero comparatio. at ille mihi praestitit quod non
Abbreviated transcription (Latin):
imponere. Age si ꝑiss&. cadauer
calcasses : Fere me hercule gene¬
rosiores iactutes transeunt. &
reseruati hostes restitutȩq ur¬
bes maiora calsȩ exempla sint.
qđ scio uictis etiã gladiatores
parcunt. Post orbitatẽ. post
egestatẽ. qͥd ampliꝰ potest pati
nͥ qđ optat. Ilterior ne tͥ aliqͦͣ
ultio querenda est aut aliqͥd
rerũ natura peiꝰ capit. Quis
noir te omĩum mortaliũ in¬
humanissimũ putte. si hoc ad¬
uersus inimicũ tuũ saltẽ opta¬
sti. Si me hercule in expiabił
odioꝵ causȩ & cõpositas quoq
fabulis ulteriores inimicitiȩ
fuissent. ausim dicere si p̾ter
illũ liberos pdidisses. accipi¬
enda tam̃ erat a fortuna tał
satisfactio. certe aduitã dã
insolentiȩ opinionẽ. quȩ fere
inmeritã quoq potentiã car¬
pit. neuagaretur ꝑurbẽ in¬
uidiosus m̃dicꝰ. & calamita¬
tis auctori criminis causas
uulgꝰ egereret odiorũ. Nescio
quomodo omĩs ꝓ laborante

Expanded text:
imponere. age, si perisset, cadaver imponere. age, si perisset, cadaver calcasses? ferae mehercules generosiores iacentes transeunt, et, cum reservati hostes restitutaeque urbes maiora causae exempla sint, quod scio, victis etiam gladiatores parcunt. post orbitatem, post egestatem quid amplius potest pati, nisi quod optat? ulteriorne tibi aliqua ultio quaerenda est, aut aliquid rerum natura peius capit? quis non te omnium mortalium inhumanissimum putet, si hoc adversus inimicum tuum saltem optasti! si mehercules inexpiabiles odiorum causae et compositis quoque fabulis ulteriores inimicitiae fuissent, ausim dicere, si propter illum liberos perdidisses, accipienda tamen erat a fortuna talis satisfactio, certe ad vitandam insolentiae opinionem, quae fere immeritam quoque potentiam carpit, ne vagaretur per urbem invidiosus mendicus et calamitatis auctori criminosus causas vulgo suggereret odiorum. nescio quo modo omnis pro laborante
Abbreviated transcription (Latin):
cus. qͥc qͥd ẽ istud qđ senex inobs
ex nr̃a domo accidit. si ñ irasce¬
ris. tu p̃stitutis tͥ hoc pulchrũ
atq magnificũ ẽ. Nã ego siqͥd
inpatrẽ seruatoris mei cłero
non sũ laudandus. Neq exspec¬
taueris hoc loco pat᷑. ut illa di¬
cã semꝑ odioꝵ honestus occasus
ẽ. & dũ simultates nichil aliud
habent quã nocendi cupiditatẽ.
speciosa in meliꝰ animi mutatis
ne cũ exempli honore iuinctȩq
ex hostili peue concur su infirmi
infirmitatẽ manus. Side tantum
miseroboni ut inmicus sit᷑. Aspi¬
ce solũ egentẽ senẽ. om̃ib p̃sidus
destitutũ. Nonne c̃tiuneliã fortu¬
nȩ tuȩ facis si hunc odisti. & ad¬
huc putas tua int̾ eẽ ne uiuat:
Nulla tͥ c̃tingere maior ultio po¬
test. ꝗ si talis ẽ ut illiꝰ etiã nos iu¬
sereamur. Mlagna me hercule
iã deuetere ȩmulo poena suꝑ ẽ
panẽ eriꝑe m̃dico. & grauissime
ꝑse fortunȩ manu pondus

Expanded text:
cus; quicquid est istud, quod senex inops cus; quicquid est istud, quod senex inops ex nostra domo accipit, si non irasceris, tu praestitisti, tibi hoc pulchrum atque magnificum est. nam ego, si quid in patrem servatoris mei confero, non sum laudandus. Neque expectaveris hoc loco, pater, ut illa dicam: semper odiorum honestus occasus est, et, dum simultates nihil aliud habent quam nocendi cupiditatem, speciosa in melius animi mutatio est cum exempli honore, iunctaeque ex hostili paene concursu in affinitatem manus. unde tantum misero boni, ut inimicus sit? aspice solum, egentem, senem, omnibus praesidiis destitutum; nonne contumeliam fortunae tuae facis, si hunc odisti et adhuc putas tua interesse, ne vivat? nulla tibi contingere maior ultio potest, quam si iam talis est, ut illius etiam nos misereamur. magna mehercule iam de vetere aemulo poena; superest panem eripere mendico et gravissimae per se fortunae manui pondus
Abbreviated transcription (Latin):
ues crustȩ fecerint ĩmo memorẽ
fragilitatis. Multa sepe & locuple¬
itib accidt̃ sepe in unũ sũm adecidt̃.
Ego uidi pauꝑẽ auxilia diuitife.¬
rentẽ. S sane suꝑbiꝰ estim& insse¬
ras. longa felicitas & alienũ casũ
facile despiciat. securꝰ sui. Ego qͦti¬
ens ausilia calamitatis petere
aliquẽ uidõ. ñ possũ ũ moueri for.¬
tuna mea. Succurrit mͥ c̃tinuo
tẽpꝰ aliud quo ipse clem̃tiã optabã
gnosce pat̾. si penitꝰ animo meo hic
insedit affectꝰ. Amare iniscdĩam
si hoc amico p̃staremꝰ. hȩc ẽ celebran¬
da uirtus. hȩc animi suscipienda
moderatio uincere irã. & int̾ simu¬
tates qͦq meminisse hominis. Et
fabio maximo iumortalẽ attu¬
lit laudẽ ereptus exhostiũ manib
inmicus. ut tiberiũ gracchũ
admirata ciuitas ẽ. scipioẽ in car¬
cerem duci ꝓhibito. Te qͦq simił
anuni magnitudo memoriȩ
dabit. tuis enĩ opib uiuit inimi¬

Expanded text:
ves crustae fecerint immemorem ves crustae fecerint immemorem fragilitatis. multa saepe et locupletibus accidunt, saepe in imum summa decidunt. ego vidi pauperem auxilia diviti ferentem. sed sane superbius aestimet miserias longa felicitas et alienum casum facile despiciat securus sui; ego quotiens auxilia calamitatis petere aliquem video, non possum non moveri fortuna mea. succurrit mihi continuo tempus illud, quo ipse clementiam optabam. ignosce, pater, si penitus animo meo hic insedit affectus; amare misericordiam msi hoc amico praestaremus? haec est celebranda virtus, haec animi suspicienda moderatio, vincere iram et inter simultates quoque meminisse hominis. Ut Fabio Maximo immortalem attulit laudem ereptus ex hostium manibus Minucius, ut Tiberium Gracchum admirata civitas est Scipione in carcerem duci prohibito, te quoque similis animi magnitudo memoriae dabit. tuis enim opibus vivit inimi
Abbreviated transcription (Latin):
ris animũ. Itinã qͥdẽ mͥ causa
ꝑmitteret sic głari. Iuuenis con¬
ceptꝰ splendidis parentib cũ so¬
lũ tã speciosȩ fortunȩ crederẽ
fructũ posse ꝓdesse. & contͣ uari.¬
os mortaliũ casus qͣsi portũ be¬
nignitatis aꝑire. concupiui
quandã humanitatis ciuica glo¬
riã ꝑiturũ hominẽ siue illena¬
ufragio eiectꝰ seu spoliatꝰ incen¬
dio. siue exutꝰ latrocinio erat
naturȩ patrięq restitui. Paria
tecũ facio res publica. quȩ ꝓpt̃
me unũ ciuẽ ꝑdideras. Hȩc̃ me
magis dec & impensa. quã uestiͤᷤ
conscientia ẽ felicitatẽ meriusse.
gnotꝰ sit & alienꝰ. qͥd suerit aute
ũ quero. pꝰhoc erit anucꝰ. Et her¬
cule qͦ qͥsq plus potest qͦq latiꝰ pa¬
t& ad incursus. hoc magis cogi¬
tare deb& atq respicere. quantũ
innos fortune regnũ sit. quã in¬
stabili sede biunana c̃sistant.
Non me aurata lauquearia neo ra.¬
diantes marmore colũpnȩ. nec gra¬

Expanded text:
ris animum. utinam mihi quidem causa ris animum. utinam mihi quidem causa permitteret sic gloriari: iuvenis conceptus splendidis parentibus cum solum tam speciosae fortunae crederem fructum posse prodesse et contra varios mortalium casus quasi portum benignitatis aperire, concupivi quandam humanitatis civicam gloriam: periturum hominem, sive ille naufragio eiectus, seu spoliatus incendio sive exutus latrocinio erat, naturae patriaeque restitui. paria tecum facio, res publica, quae propter me unum civem perdideras. haec me magis decet impensa quam vestis, conscientia est felicitatem meruisse, ignotus sane sit et alienus, quid fuerit ante, non quaero, post hoc erit amicus et hercule, quo quisque plus potest quoque latius patet ad incursus, hoc magis cogitare debet atque respicere, quantum in nos fortunae regnum sit, quam instabili sede humana consistant. non me aurata laquearia nec radiantes marmore columnae nec gra
Abbreviated transcription (Latin):
uisse reb humanis. & respectu cõ¬
mimis om̃iũ sortis. uelut adoratato
numini & stipẽ posuisse fortune.
Si hoc orim̃ ẽ laudet᷑ gͦ crudelitas
nichil habeat᷑ pyratis. lanistisq
prudentiꝰ. ferant᷑ sane ꝓfutura
humano gnr̃i du exẽpla itͣ tã
breue tẽpus ꝓpt̃ miscdiam alt̾ ab¬
dicatꝰ. alt̃ occisus ẽ. qđ crim si faten¬
dũ sit animũ mͥ ipse siuxi. aut
mea potestate regit᷑ affectꝰ. anar¬
bitrio formantis in ore omiũ nat᷑ȩ
cõpositꝰ cũ eruune ineo natꝰ sum:
bsã si ut celestis ꝓuidentia. siue ii¬
rationabił casus. siue assiguata
siderũ cursu uascentib nobis ne¬
cessitas. multa uarietate pectora
nr̃a distuixit. nec minꝰ numero¬
sas animoꝵ quã corpoꝵ dedit
foriatas. sunt quoꝵ m̃tes etiã
nocentiũ supplicia c̃fundant.
qͥd ad om̃iũ sanguinẽ pallescant.
tꝰ ad omẽm calamitatũ c̃spectũ
tremit. Noli me estimare mea
fortuna pat̾. ñ habeo gladiato¬

Expanded text:
visse rebus humanis et respectu comvisse rebus humanis et respectu communis omnium sortis velut adorato numini et stipem posuisse fortunae? si hoc crimen est, laudetur ergo crudelitas, nihil habeatur piratis lanistisque prudentius. ferantur sane profutura humano generi duo exempla: intra tam breve tempus propter misericordiam alter abdicatus, alter occisus est. Quod crimen si fatendum sit, num animum mihi ipse finxi, aut mea potestate regitur affectus? an arbitrio formantis mores omnium naturae compositus cum crimine meo natus sum? nam sive caelestis providentia sive inrationabilis casus sive assignata siderum cursu nascentibus nobis necessitas multa varietate pectora nostra distinxit nec minus numerosas animorum quam corporum dedit formas. sunt, quorum mentes etiam nocentium supplicia confundant, qui ad omnium sanguinem pallescant, tus ad omnem calamitatium conspectum tremit. noli me aestimare mea fortuna, pater, non habeo gladiato
Abbreviated transcription (Latin):
me iratꝰ ñ redemiss&. S si qͥd aute
cõmisissẽ. odio tuo dignũ. potuisti
me redẽptũ ñ reciꝑe. M anifestũ
ẽ gͦ te patiente idẽ te uolente.
amicũ mͥ fuisse iuuenẽ. & sane
ñ solus in hac suisti sententia. idẽ
filio ꝑmisit & pauꝑ. Atqͥsi pars
hec causȩ quȩ confessioẽ longi silen¬
tũ absoluta. hodie in accessionẽ
criminis alt̾iꝰ deicit᷑. potest apud
uos impetrare ueniã. facilior
certe sequentiũ ratione. Ille usa
ne suerit inimici filiꝰ. hic ĩa ẽ ami¬
ci pat̾. hȩc ignoro. ũd. ꝗ male ista
defensio de humano gnr̃e mereat᷑.
si adeo nichil ẽ ꝑ se miscłia. ut nͥ
ulterior aliqͣ necessitas pudori ũ
fecerit. psũmo crimine dãnanda
sit minꝰ necessaria humanitas. Ergo
si alienũ & ignotũ tam̃ que publi¬
ca omiũ mortaliũ quippe sub uno
parente nat᷑e cognatio ẽ hominẽ
cibo forte iuiussẽ. pena dignũ uide¬
ret̃ seruasse ꝑiturã animã. &igno¬

Expanded text:
me iratus non redemisse? sed si quid ante me iratus non redemisse? sed si quid ante commisissem odio tuo dignum, potuisti me redemptum non recipere. manifestum est ergo te patiente, id est te volente amicum mihi fuisse iuvenem, et sane non solus in hac fuisti sententia: idem filio permisit et pauper. atquin si pars haec causae, quae confessione longi silentii absoluta hodie in accessionem criminis alterius deducitur, potest apud vos impetrare veniam, facilior certe sequentium ratio est: ille enim sane fuerit inimici filius, hic iam est amici pater. Nec ignoro, iudices, quam male ista defensio de humano genere mereatur, si adeo nihil est per se misericordia, ut, nisi ulterior aliqua necessitas pudori vim fecerit, pro summo crimine damnanda sit minus necessaria humanitas. ergo si alienum et ignotum, tamen, quae publica omnium mortalium quippe sub uno parente naturae cognatio est, hominem cibo forte iuvissem, poena dignum videretur servasse perituram animam et igno
Abbreviated transcription (Latin):
micꝰ patri. Adice si tanta in adole¬
scente indoles fuit quantã nulla
ũq cognouere scła si sides antiqͥssi¬
ma &cũ deoꝵ cę̧tu ꝑmixtis mau¬
dita tẽporib sime semꝑ habuit
cariorẽ spũ suo. etiã nec dispicienda
mͥ rarissimi boni occasionẽ fuit:
At ego ꝑpetuã quandã mͥ głam
reor qđ ille cȩlestis animꝰ me potis¬
simũ quẽ amaret elegerit. ego
sim ꝓbatꝰ tanto iudice. Meqͦq gͥ
ferẽt fama ꝑgentes. & amici lau¬
dib illustrior uiuã. Cred& aliqͥs
idẽ me ꝓ illo suisse facturũ. Cur
cũ inimici nos essemꝰ nos amici
suistis: Aliud hoc loco crim̃ agnoᷤᷤ¬
co. Peccauimꝰ enĩ fateor peccaui¬
mus. qđ cũ amici essemꝰ. uos ini¬
mici fustis. Nec. uid. diutiꝰ exeq̃per
nͥ absoluta essent ipso. iũd. patre.
Longũ iã istiꝰ criminis tẽpus ẽ. nũꝙ
obiecit nũꝗ excanduit. Et qͥd hoc
tis offensas : Apud malignos uideariᷤᷤ

Expanded text:
micus patris. adice, si tanta in adolemicus patris. adice, si tanta in adolescente indoles fuit, quantam nulla umquam cognovere saecula, si fides antiquissima et cum deorum coetu permixtis inaudita temporibus, si me semper habuit cariorem spiritu suo, etiamne despicienda mihi rarissimi boni occasio fuit? at ego perpetuam quandam mihi gloriam reor, quod ille caelestis animus me potissimum, quem amaret, elegerit, ego sim probatus tanto iudice. me quoque igitur feret fama per gentis, et amici laudibus inlustrior vivam. credet aliquis idem me pro illo fuisse facturum. 'Cur, cum inimici nos essemus, vos amici fuistis?' aliud hoc loco crimen agnosco: peccavimus enim, fateor, peccavimus, quod, cum amici essemus, vos inimici fuistis. haec, iudices, diutius exequerer, nisi absoluta essent ipso iudice patre. longum iam istius criminis tempus est; numquam obiecit, numquam excanduit. ecquid hoc tis offensas, apud malignos videaris
Abbreviated transcription (Latin):
tor fuit. Quare amicꝰ illiꝰ suisti᷑
lta opinor penita. Esfers te longꝰ
dolor. & nimia c̃citꝰ ira qͦ ꝓgredi¬
are ñ respicis. Non sentis pat᷑ hoc te
mͥ obicere qđ iuuã. Quisq de illa
amicitia queri potest p̃t̃ pauꝑẽ.
At ego in imicũ habebã illius patr̃e.
Decuerat qͥdẽ simultates quas maxi¬
mi om̃iũ mortaliũ ẽẽ uoluere
sapientes in his desinere. in qͥb
nascerent᷑. Nã sic qͦq immodicaᷤᷤ
serat discordiarũ fortuna cau¬
sas. etiã si ñ hereditaria subeamꝰ
odia. ac diutiꝰ in imicitiȩ mane.¬
ant ꝗ inimici. Tam̃ si qͥd adu̾sus
te ipse cõmisit adolescens. sit ho¬
stis & m̃s. Si innoxiꝰ & om̃i uacan
culpa. caritatẽ mereri cupit.
Si nulliꝰ me amici filiꝰ ualidiꝰ amat.
qͥd tandẽ iuspat̾ respuã & irataᷤᷤ
obiciã manꝰ Tu qͦq ñ odisses pau¬
ꝑẽ.si te amarent. Inserit se & bene¬
ficiis certat. Noras ad olescentẽ. &

Expanded text:
tor fuit, quare amicus illius fuisti?' tor fuit, quare amicus illius fuisti?' ita, opinor, paenitet! effers te longius, dolor, et nimia concitatus ira, quo progrediare, non respicis. non sentis, pater, hoc te mihi obicere, quod vivam? quisquam de illa amicitia queri potest praeter pauperem? 'At ego inimicum habebam illius patrem.' decuerat quidem simultates, quas maxime omnium mortales esse voluere sapientes, in his desinere, in quibus nascerentur. nam sic quoque immodicas serit discordiarum fortuna causas, etiamsi non hereditaria subeamus odia, ac diutius inimicitiae maneant quam inimici. tamen, si quid adversus te ipse commisit adulescens, sit hostis et meus. si innoxius et omni vacans culpa caritatem mereri cupit, si nullius me amici filius validius amat, quid tandem vis, pater? respuam et iratas obiciam manus? tu quoque non odisses pauperem, si te amaret. inserit se et beneficiis certat. noras adulescentem omni
Abbreviated transcription (Latin):
dia contra fortunã maiꝰ auxiliũ.
Nã pͥmũ p̃t̾ cet̾a ammalia induit
nr̃is pectorib qͣndã societatẽ. quȩ
mutuo gaudere congressu ẽtͣhere
popłos condere urbes edocuit.
Et cũ m̃tib nr̃is uarios imposuerit
motus nullũ ꝓfecto meliorẽ beni¬
uolentiã tribuit affectũ. Ad enĩ
fora humano gnr̃e feliciꝰ si om̃s
eẽ possent amici: Non bella seditio¬
nes. latracinia. lites. cet̾aq mala
quȩ hõib ex ipsis natast̃ fortunȩ
accessissent. Io qͥa nimiũ dõ uisũ ẽ.
ac certe honestis conuenire m̃tib sidẽ
colere. amoris grãm referre om̃ib¬
gentib p̃cipuũ & qͦndã mͦ sacrũ
fuit. Neq n nͥ optimis m̃tib c̃tin¬
git ut aut sic amare sciant. aut
similitudine flagitioꝵ ductꝰ tͣpi
me c̃iunxerã uiuẽ. quȩ uita sine
dubio nom̃ amicitiȩ ñ accipit.
Ita tam̃ ad paria ducente nat᷑a
uitia conuenerant. obice mͥ amicũ
& habes maledicendi mat̾iã. gladi¬

Expanded text:
dia contra fortunam maius auxilium. dia contra fortunam maius auxilium. nam primum praeter cetera animalia induit nostris pectoribus quandam societatem, quae mutuo gaudere congressu, contrahere populos, condere urbes edocuit, et, cum mentibus nostris varios imposuerit motus, nullum profecto meliorem benivolentia tribuit affectum. quid enim foret humano genere felicius, si omnes esse possent amici? non bella, seditiones, latrocinia, lites ceteraque mala, quae hominibus ex se ipsis nata sunt, fortunae accessissent. id quidem nimium deo visum est, at certe honestis convenire mentibus, fidem colere, amoris gratiam referre omnibgentibus praecipuum et quodammodo sacrum fuit. neque enim nisi optimis mentibus contingit, ut aut sic amare sciant aut similitudine flagitiorum ductus turpi me coniunxeram iuveni; quae vita sine dubio nomen amicitiae non accipit, ita tamen, ad paria ducente natura, vitia convenerant. obice mihi amicum, et habes maledicendi materiam: 'gladia
Abbreviated transcription (Latin):
satis feci. Nullũ ne cladib meiᷤᷤ
finẽ dari plac& : parũ ẽ qđ insa¬
nos ꝑtuli fluctꝰ & seuis tẽpestati¬
b cõmissus arbitrio uentoꝵ pe¬
pendi. Parũ ẽ qđ nefarias latro
maloꝵ etiã seruorũ c̃ditio ẽ
sine exceptione uenał. Inde me
si uoluiss& em̃e potuit inimicꝰ.
Parũ ẽ qđ medii pyrate in car¬
cere retentũ qͥa redẽptorẽ illis
diuitẽ ꝓmiserã patre in ludũ
uendidert̃ tã ꝗ decepti. qđ coti¬
dianȩ pugnȩ meditatiõe tãdui mori didi¬
ci. qđ cõpositꝰ armatꝰ. inductꝰ ꝑierã
si melior amicꝰ fuissẽ. nͥ mne noua
uelut in portũ adoptata tẽpestas
pat̾nis larib extorrẽ & necessarũ qͦ
uictꝰ inopẽ circũ ad alienas mittera
domos. Pud& enumerare calamitatũ
mearũ gͣtꝰ. pẏratã lanistã patrem
Atqͥ pars ista criminis. iũd. mei non
defendi meruit. s laudari. Neq n
reꝑio qͥd in reb humanis excogitara
natura p̾stantiꝰ amicitia. qͥd concor¬

Expanded text:
llumne cladibus meis finem dari placet? parum est, quod insanos pertuli fluctus et saevis tempestatibus commissus arbitrio ventorum pependi? parum est, quod in nefarias latronmalorum etiam servorum condicio est, sine exceptione venalis? inde me, si voluisset, emere potuit inimicus. parum est, quod me diu piratae in carcere retentum, quia redemptorem illis divitem promiseram patrem, in ludum vendiderunt tamquam decepti? quod cotidiana pugnae meditatione tamdiu mori didici? quod compositus, armatus, inductus perieram, si melior amicus fuissem, nisi me nova velut in portu adorta tempestas paternis laribus extorrem et necessarii quoque victus inopem circum ad alienas mitteret domos? pudet enumerare calamitatium mearum gradus: piratam, lanistam, patrem. Atquin pars ista criminis, iudices, mei non defendi meruit sed laudari. neque enim reperio, quid in rebus humanis excogitarit natura praestantius amicitia, quid concor
Abbreviated transcription (Latin):
orbitatis redacta patientiã
iã ñ sit uuiꝰ salute c̃tenta. ñ
possumꝰ tam̃ affectib ur̃is u̾
hanc pͥmã tristissime cala¬
mitatis allegare m̃surã quȩ
ex ipsa qͦq solatii sui c̃ditioẽ
descendit. Aͥinꝰ misera q̃ reret᷑
de marito. si sauari nec ille po¬
tuisset. ꝓ qͦ ẽ fr̃ occisus. Nẽ ĩfelix
par ũe dolori. nẽ ñ inuenit ul¬
la solacia. ex qͦ sibi uidet᷑ siliũ
ꝑdidisse uicturũ. Suꝑ ĩpati¬
entiã tristissime orbitatis in¬
crescit. qđ intelligit illũ ñsine
sanitate fuisse languorẽ.¬
Nec ꝑsuadi misere potest ꝑitͣo
laborasse fato. in qͦ inuentũ ẽ
qđ sanaret aliũ. Capt& licet
crudelissemꝰ senex parricidu
ĩ manitẽ metu maiore ꝓtege¬
re. ñ inuenio unde colligi pos¬
sit utrũq fuisse moriturũ.
Ex duob egris ñ ꝑiit. nͥ qͥ occi¬
sus ẽ. Ante omĩa g illud uob̾
ĩfelicissima mat̾ p̾etit. uec
maximi sceleris ido decrescat
inuidia qͥa pati uidet᷑ & re¬

Expanded text:
entiam iam non sit unius salute contenta, non possumus tamen affectibus vestris non hanc primam tristissimae calamitatis allegare mensuram, quae ex ipsa quoque solacii sui condicione descendit: minus misera quereretur de marito, si sanari nec ille potuisset, pro quo est frater occisus: nunc infelix par non est dolori, nunc non invenit ulla solacia, ex quo sibi videtur filium perdidisse victurum. super impatientiam tristissimae orbitatis increscit, quod intellegit illum non sine sanitate fuisse languorempersuaderi miserae potest perituro laborasse fato, in quo inventum est, quod sanaret alium. captet licet crudelissimus senex parricidii immanitatem metu maiore protegere, non invenio, unde colligi possit utrumque fuisse moriturum; ex duobus aegris non periit nisi qui occisus est. Ante omnia igitur illud a vobis infelicissima mater petit, ne maximi sceleris ideo decrescat invidia, quia pati videtur et re
Abbreviated transcription (Latin):
Det̾hunt᷑ trem̃tib uelam̃ta m̃¬
bris & ut grassaturas manꝰ to¬
tũ corp̾ admitterit nudatur
miserabilis ac deflenda macieᷤ.
Toto dende tenditur thoro. & ad
iminobilẽ rigidãq patientiã ꝑ
omĩa lectuli spatia duratur
exponit᷑. Accipit carnisex ille te¬
lũ. ñ qͦ dext̃a statĩ totũ uulnꝰ
in pͥmeret. s qđ leuit᷑ paulatĩ¬
q descendens. auunã ĩ consinio

Expanded text:
detrahuntur trementibus velamenta medetrahuntur trementibus velamenta membris, et ut grassaturas manus totum corpus admitteret, nudatur miserabilis ac deflenda macies. toto deinde tenditur toro, et ad inmobilem rigidamque patientiam per omnia lectuli spatia duraturus exponitur. accipit carnifex ille telum, non quo dextera statim totum vulnus inprimeret, sed quod leviter paulatimque discindens animam in con
Abbreviated transcription (Latin):
suisse ꝑiturũ. Qũ conualuit ꝓbat
utrũq uiclurũ ad seuissimã
curationẽ potuit egrũ faciliꝰ
ine hercule explicare. si eẽt u¬
nici pat̾. Sufficit gͦ cõparare
decernere. Non iterũ ille tͥ p̃tio¬
sior. ille melior incipi& ẽẽ uic¬
turo. Ubi ẽ patientia qͣ uixit.
Dimittit᷑ cadauer ĩ rogos. qͦcor¬
pꝰ exanime detinet᷑ ãplexu.
unũ quẽq detractas. paricidi¬
ũ in utroq c̃simis. Quoꝵ uilita¬
ꝓpt̾ eũ occidit: quẽ etiã ipsũ po¬
terat occide. Transfert. iũd reus
in medicũ electionis inuicliã.
Ille ĩqͥt estimaũ. ille decreuit.
Ergo manifestũ ẽ ñ parẽ fuis¬
se languiꝰẽ. Ex duob egris plus
habuit spei. ꝓpt̾ quẽ debuit alt̃
occidi. Recede paulisꝑ mulier ĩ¬
felix. silu tui nob̾ referenda cu¬
ratione. Felices egriqͥ languore
certo. mox electio ẽ cruciatꝰ. ab¬
acta ẽ aꝑituro pͥma mat̃. Et mͦ
sedula ministeria seruoꝵ repen¬
te nutata st̃ ĩ mortis officia.

Expanded text:
um; cum convaluerit, probat utrumque victurum. ad saevissimam curationem potuit aegrum facilius mehercules explicare, si esset unici pater. sufficit ergo comparare, decernere? non iterum ille tibi pretiosior, ille melior incipiet esse victuro? ubi est impatientia, qua vix dimittitur cadaver in rogos, qua corpus exanime detinetur amplexu? unumquemque detrectas, parricidium in utroque consumis. duorum vilitapropter eum occidit, quem etiam ipsum poterat occidere! Transfert, iudices, reus in medicum electionis invidiam: 'ille,' inquit, 'aestimavit, ille decrevit,' ergo manifestum est non parem fuisse languorem: ex duobus aegris plus habuit spei, propter quem debuit alter occidi. recede paulisper, mulier infelix; filii tui nobis referenda curatio est. felices aegri, qui languore certo, mox electione cruciatus, abacta est a perituro prima mater, et modo sedula ministeria servorum repente mutata sunt in mortis officia.
Abbreviated transcription (Latin):
cruor ante deficit. Ytar hoc
loco natura ipsius rei. Palmatꝰ
sanguine paries. hab&e distan
tiam. uacat aliquid loci. Inte¬
grum ubiq uestigium. ẽ. Secꝰ
manus traxiss&. Quero nunc.
unde tantum sanguinis inma¬
nu. Tc̃ enĩ ex om̃i uulnere cru-
or ꝓfluit & effundit᷑. cũ ferri
recentẽ uiam sequit᷑. At quo-

Expanded text:
cruor ante defecit? Utar hoc cruor ante defecit? Utar hoc loco natura ipsius rei: palmatus sanguine tiam, vacat aliquid loci, integrum ubique vestigium est; caecus manus traxisset. Quaero nunc, unde tantum sanguinis in manu; tunc enim ex omni vulnere cruor profluit et effunditur, cum ferri recentem viam
Abbreviated transcription (Latin):
fectum nefas intelligebat. aufe.¬
r& iudicium. Sed quid ego rẽ
manifestissimã cogͥligo: Siuul¬
tis iudices scire a quo sit gladiꝰ
relictꝰ. cogitare cui expedierit
ut inuenir et᷑. Sed paries usq
ad cubiculum pͥuigni. uestigio
manus cruentatꝰ ẽ. Cogitate
uidic̃ ante om̃a non esse incal¬
lidum hominũ. neq consilii ia.¬
centis: qui cetꝰ explicare cone¬
tur. Facinus etiam oculis diffi¬
cille. Ille gͦ non estimat. cum
manum cruentatã parieti ad.¬
plicat. uestigium ase parricidu
sui reliquit. cum dext̃am qua
duce utebat᷑ ueste tegere atq:
ita habere sine uestigio poss&e
totum parietem eruentabat
& ubiq aliquid de patre mise¬
ro relinquebat quid futurum
ẽẽt. postero die. quantã expei¬
tar& inuidiam: Lucẽ non cogi¬
tabat. sed disponebat indiciũ
certum. indubitatum sine erro¬
re. qđ nouerca sequeret᷑. usq
ad cubiculum suum. usq ad lim̾
ipsum. O admirabilẽ casum. nec

Expanded text:
fectum nefas intellegebat, auferfectum nefas intellegebat, auferret indicium. Sed quid ego rem manifestissimam colligo? Si vultis, iudices, scire, a quo sit relictus gladius, cogitate, cui expedierit, ut inveniretur. "Sed paries usque ad cubiculum privigni vestigio manus cruentatus est." Cogitate, iudices, ante omnia non esse incallidum hominem neque consilii iacentis, qui caecus explicare conetur facinus etiam oculis difficile. Ille ergo non aestimat, cum manum cruentam parieti adplicat, vestigium a se parricidii sui relinqui? Cum dexteram, qua duce utebatur, veste tegere atque ita abire sine vestigio posset, totum parietem cruentabat et ubique aliquid de patre misero relinquebat. Quid futurum esset postero die, quantam exspectaret invidiam luce, non cogitabat, sed disponebat indicium certum, indubitatum, sine errore quod noverca sequeretur usque ad cubiculum suum, usque ad limen ipsum. o admirabilem casum! Nec
Abbreviated transcription (Latin):
lum̃ pse tuliss&. non tam̃ tã
felicit᷑ librass& ictum. quẽ & iã¬
si nulle fallerent tenebre. me¬
tus & conscientia incertum mag.¬
ni sceleris tristẽ morte fecissent.
Raro contigit semel ferire carni¬
ficem. quãuis componat ipse
ceruicem & expectata manus
homicidium nouissime uelut
qđdã genus artis exerceat
Sic gͦ librauit manum cecus.
ut ipsam ꝓtinu̾ ferir& animã:
go me hercule etiam illud ad¬
miror qđ cum patrẽ uell&. ñ
nouercam ꝑcussit. Prȩt̃ anim̃
nil uirium hab& parricida.
Primꝰ ictꝰ. ille trepidat. ille co.¬
gitat. ille erubescit. ille est
ab innocentia ꝓximꝰ. ille p̾stat
hoc solum. ut sequens foͬtius fe.¬
riat Int̾rogare nunc uolo. quȩ
uueni causa fuerit. ut relique¬
rit gladium. Scilic& noluit
nouercam suam infamari. abstu¬
lit sibi omẽm defensionẽ. & se
parricidam confessus.ẽ. Ferrũ
in uulnere reliquit. Si nondũ
occiderat. iterͣ ferir&. Si iam ꝑ¬

Expanded text:
lumen prae se tulisset, non tamen tam lumen prae se tulisset, non tamen tam feliciter librasset ictum, quem, etiamsi nullae fallerent tenebrae, metus et conscientia incertum magni sceleris tremore fecissent. Raro contigit semel ferire carnifici, quamvis conponat ipse cervicem, et spectata manus homicidium novissime velut quoddam genus artis exerceat. Sic ergo libravit manum caecus, ut ipsam protinus feriret animam? Ego mehercules etiam illud admiror, quod, cum patrem vellet, non novercam percussit. Praeter animum nil virium habet parricidae primus ictus; ille trepidat, ille cogitat, ille erubescit, ille est ab innocentia proximus, ille praestat hoc solum, ut sequens fortius feriat. Interrogare nunc volo, quae iuveni causa fuerit, ut reliquerit gladium. Scilicet noluit novercam suam infamari, abstulit sibi omnem defensionem et se parricidam confessus est. Ferrum in vulnere reliquit: si nondum occiderat, iterum feriret, si iam per
Abbreviated transcription (Latin):
sceleri statim parum fuit: Om¬
nia humana sacra confudit.
uiolare non ausus. ẽ. pectus
odiorum: Incredibile. ẽ. sine
fide .ẽ: non occidere nouercã.
cui imputes qđ patre̾ occidas.
Quid ais adolescens: tune circa
illum sanguinẽ defecisti: Illa
te blandius rogauit anima:
Perdidisti gͦ illud qđ nihil sen¬
serat. qđ nox. qđ silentium.
qđ tẽpꝰ suꝑerat sceleris alt̾iusp
u si facere parricidium uoluis.¬
ses: ideo patrem tantum occi¬
disses. ut tibi & nouercam lice¬
r& occidere. Non uideo cui ui:¬
deri uelint relictam raulierẽ.
deo tantum ut uidẽt᷑ illud
nefas illa fecisse: Callide satiꝰ
sed hoc alio ꝓtinus argum̃to
subuerteret᷑. Non ẽ. eiꝰdẽ con¬
silu nouerce parcere ut sub¬
stituat rem. & gladium relin.¬
quere. quo ipse dep̾hendat᷑.
Sepius uti necesse habeo argu¬
mento cecitatis. & hoc etiam
loco quo de illo uulnere dis¬
putandum. ẽ. Me hercule ꝑ¬
cussor intrass&. qui uidea. qui

Expanded text:
sceleri statim par non fuit? Omsceleri statim par non fuit? Omnia humana sacra confudit, violare non ausus est pectus odiosum? Incredibile est, sine fide est non occidere novercam cui inputes quod patrem occidat. Quid ais, adulescens? Tune circa illum sanguinem defecisti? Illa te blandius rogavit anima? Perdidisti ergo illud, quod nihil senserat, quod nox, quod silentium, quod tempus supererat sceleris alterius? Tu si facere parricidium posses, ideo patrem tantum occidisses, ut tibi et novercam liceret occidere. Non video, cur videri velint relictam mulierem ideo tantum, ut videretur illud nefas illa fecisse. Callide satis, sed hoc alio protinus argumento subvertetur: non est eiusdem consilii novercae parcere, ut substituat ream, et gladium relinquere, quo ipse deprehendatur. Saepius uti necesse habeo argumento caecitatis, et hoc etiam loco, quo de illo vulnere disputandum est. si mehercule percussor intrasset, qui videret, qui
Abbreviated transcription (Latin):
gis. quam inalam causã habea̾
cuiꝰ & una & incredibilis defen¬
sio. ẽ. Ita feritur in sinu tuo ma¬
ritꝰ & nihil sentis: Ad latus
tuum facta hominis ꝑagunt᷑.
tu taces tamq. te pͥuignu̾s oc¬
ciderit pͥorem: Ita non ille ꝑ¬
cussus ẽ. homo. quẽ cecꝰ occidit
e uͦ si nihil aliud. calensille de¬
niq cruor suscitass&. Sed quã
manifesta. ẽ. conscientia quȩ
te ad hanc cõpellit necessitatẽ
ut cum occisum a pͥuigno tuo
patrem uideri uelis. cõgar is
dicere nihil sensisse: Sufficit
Uicimus. Innocentes sumus. Cũ
in eodẽ lectulo fueris. cum am¬
plexa sis forsitan illum qui occi¬
sus. ẽ. tam in credibilẽ ꝓfiteris
soporem: Dur gͦ tu incolumis
es quȩ tam iratis manib sangͥ¬
nem tuum fortuna subtraxit:
Certe dormiebas. certe nihil sen¬
seras. Ita pͥuignus te reliquit:
qui dep̾hendi non timebat.
Occidit gͦ aliquis patrẽ. & no¬
uercȩ peꝑcit: Maximum om¬
nium nefas fortit̾ fecit. minori

Expanded text:
gis, quam malam causam habeas, gis, quam malam causam habeas, cuius et una et incredibilis defensio est. Ita feritur in sinu tuo maritus, et tu nihil sentis? Ad latus tuum fata hominis peraguntur; tu iaces, tamquam te privignus occiderit priorem. Ita non ille percussus est, homo quem caecus occidit? Te vero, si nihil aliud, calens ille denique cruor suscitasset. Sed quam manifesta est conscientia, quae te ad hanc conpellit necessitatem, ut, cum occisum a privigno tuo patrem videri velis, cogaris dicere nihil sensisse! Sufficit, vicimus, innocentes sumus! Cum in eodem lectulo fueris, cum amplexa sis forsitan illum, qui occisus est, tam incredibilem profiteris soporem? Cur ergo tu incolumis es? Quae tam iratis manibus sanguinem tuum fortuna subtraxit? Certe dormiebas, certe nihil senseras; ita privignus te reliquit, qui deprehendi non timebat? Occidit ergo aliquis patrem et novercae pepercit? Maximum omnium nefas fortiter fecit, minori
Abbreviated transcription (Latin):
sic ut subtrahi possa. Ion illũ
conscientia trepida uelauit.
Tam motꝰ in cubilo fuit. Quam
cecitas diũ. Quisqͥs ferrum p̃¬
parat sceleri sic illud hab& ut
possit̾ suum negare. Ponite nc̃
ante oculos actum parricidu.
dep̾hendetis difficultatẽ. Dono
illud duni a suo lumine egredi¬
tur. dum illos qͦs accepit a pa-¬
tre seruulos fallit. ecce cubicu.¬
lum senis inuenit aliquando.
ecce paries ille deficit. & ꝑcus.¬
soris manus subito destituit.
cessere fores sine strepitu. Quid
pꝰea agit: Utrum ipsum eubi¬
culi parietem circiuuit. an se
cõmittit in mediũ. & ꝑ spatia
tenebrarum armatam manũ
iactat: Ecce patris lectulum
ten&. etiã dormientiũ anhe¬
litꝰ imminens audit. Unde
sci& quo dirigat ferrũ. quem
potius feriat ex duobus: Sẽp¬
tauit gͦ uultus & pectꝰ obiecͤ¬
tum. breuissimã ꝑiturę ani¬
me uiam querit. E quantus
erit sopor qui ista non sentiat:
Dices neq ego sensi Ideo intelli¬

Expanded text:
sic ut subtrahi posset. Non illum sic ut subtrahi posset. Non illum conscientia trepida velavit; tam notus in cubiculo fuit quam caecitas domini. Quisquis ferrum praeparat sceleri, sic illud habet, ut possit suum negare. Ponite nunc ante oculos actum parricidii; deprehendetis difficultatem. Dono illud: dum a suo limine egreditur, dum illos quos accepit a patre, servulos fallit, ecce cubiculum senis invenit aliquando, ecce paries ille defecit et percussoris manus subito destituit, cessere fores sine strepitu; quid postea agit? Utrum ipsum cubiculi parietem circumit, an se committit in medium et per spatia tenebrarum armatam manum iactat? Ecce patris lectulum tenet et iam dormientium anhelitus imminens audit; unde sciet, quo dirigat ferrum, quem potius feriat ex duobus? Temptabit ergo vultus et pectus obiectum, brevissimam periturae animae viam quaeret? Et quantus erit sopor, qui ista non sentiat? Dices: "neque ego sensi." Ideo intelle