comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
huc suꝑ ẽ. spe tui tͣhit᷑. sigaura
tͥ exesos uultꝰ de crescent̃e popłm.
iã p̃mortuas uires. necqͥcꝗ hoꝵ
potes iguorare si qͥd tͥ credimiꝰ. fa¬
me laborantẽ ciuitatẽ uidisti.
festina dũ suꝑ st̃ qͥb legationẽ
renunties. festina dũ mori
ultimũ ẽ. frum̃to digni sumꝰ. Ed
innos c̃uertis etiã alienȩ ciuitatiᷤ
sam̃. Quatenꝰ nob̾ cõputandũ ẽ
ꝑpt̃ te duplũ mali tuͥmus. su
supͣ frum̃tũ publicũ stertis. ⁊
om̃s maris circũ uectꝰ oras. lit¬
tora portꝰq cognoscis. tuint̃ du¬
state in patriã ferentes c̃tͣrios
uentos exoptas. Nos ꝑ arentes
effusi cãpos morientiũ herba
rũ radices uellimꝰ eo qͥdẽ for¬
tiꝰ ut si fieri possit in ueuenũ
incidamꝰ sub euntes in solutis
cibis. Et sic ubi forte ubiꝰ pau¬
lo pabulũ c̃tigit. de pascuis
rixa ẽ. A monas fruticũ corti¬
ces & ramoꝵ male arentiũ
pallidas froudes decerpimꝰ mor

Expanded text:
huc superest, spe tui trahitur. figura huc superest, spe tui trahitur. figura tibi exesos vultus, decresceniam praemortuas vires. nec quicquam horum potes ignorare: si quid tibi credimus, fame laborantem civitatem vidisti. festina, dum supersunt, quibus legationem renunties, festina, dum mori ultimum est, frumento digni sumus. quid in nos convertis etiam alienae civitatis famem? quatenus nobis computandum est, propter te duplum mali tulimus. Tu supra frumentum publicum stertis et omnes maris circumvectus oras litora portusque cognoscis, tu inter dustate in patriam ferente contrarios ventos exoptas. nos per arentes effusi campos morientium herbarum omnes radices vellimus, eo quidem fortius, ut, si fieri possit, in venenum incidamus subeuntes insolitis cibis. et sicubi forte uberius paulo pabulum contigit, de pascuis rixa est. amaros fruticum cortices et ramorum male arentium pallidas frondes decerpimus mor
Abbreviated transcription (Latin):
qͥsq portionẽ etiã cõmeatũ dedi¬
mꝰ. Retin acula incidimꝰ & litꝰ:
gressi classẽ publicis manib
impul imꝰ. Inde sugientia uela
languo uisu ꝓsecuti facilẽ empa¬
onẽ scdõs uentos. placitũ mar
cito emit. cito rediit quo uolius
exspectat. Nos interĩ coacta pͥm
ex agris pecora diripuimꝰ. & ues
uenturo saltẽ auno ꝓspici posse
ñ reliqͥmꝰ qͥa rarent᷑ boues. iam
seriꝰ fugas imꝑauimꝰ. iã ꝓcũbes¬
tes ante limina pͥncipiũ pauꝑa
in ipsis p̃cib exspirant. Plorantib
lib̃is legatũ ꝓmittimꝰ. Iã tantũs
qͥsq cura ẽ. Nichil tam̃ horũ etã¬
nc̃ inuidiã legati q̃ror. adhuc
por cursus ẽ. Hactenꝰ ur̃a mala
tulimꝰ in reliqͣ. legatꝰ nos ui cari¬
os dedit. Sic qͥcꝗ tͥ humani san¬
guinis suꝑẽ nͥ nimia saturita¬
te alienȩ fortunȩ cogitatio exci¬
dit. respice patriȩ casũ. respice
Exspectant pallidi exsanguesq
ciues tui. & qͥcqͥd oxtremi sp̃s ad¬

Expanded text:
que portione etiam commeatum dedimus, retinacula incidimus et litus ingressi classem publicis manibus inpulimus. inde fugientia vela longo visu prosecuti facilem emptionem, secundos ventos, placidum marecito emit, cito rediit, quo voluit. expectat. Nos interim coacta primo ex agris pecora diripuimus et, ne venturo saltem anno prospici posset, non reliquimus, qui ararent, boves. iam servis fugas imperavimus, iam procumbentes ante limina principum pauperes in ipsis precibus expirant. plorantibus liberis legatum promittimus. iam tantum sibi quisque cura est. nihil tamen horum etiamnunc in invidiam legati queror; adhuc prior cursus est, hactenus nostra mala tulimus; in reliqua legatus nos vicarios dedit. si quicquam tibi humani sanguinis superest, nisi nimia saturitate alienae fortunae cogitatio excidit, respice patriae casum, respice misimus, expectant pallidi exsanguesque cives tui, et quicquid extremi spiritus ad
Abbreviated transcription (Latin):
st̃ om̃ino quȩ in eiꝰ modi cri¬
mine queri soleant. An lesa
sit res .p. an ab eo qͥ arguitur
lesa. In qͥb siqͥd tͥ siduciȩ suis¬
set. ñ a criminib crimina ap¬
pellares nec ad alt̾ã penã tͣns¬
sugeres. s te ab hac quȩ intendi¬
tur tuereris. Dico lesã eẽ .n. ꝑ.¬

Expanded text:
sunt omnino, quae in eiusmodi crisunt omnino, quae in eiusmodi crimine quaeri soleant, an laesa sit res publica, an ab eo, qui arguitur, laesa. in quibus si quid tibi fiduciae fuisset, non a criminibus crimina appellares, nec ad alteram poenam transfugeres, sed te ab hac, quae intenditur, tuereris. Dico laesam esse
Abbreviated transcription (Latin):
noxiꝰ crucẽ optat. Non sustineo
uidices intanto animi motu ar¬
gumĩta c̃qͥrere. nec unpet᷑ ire mee
indigitos descendit. Hoc tam̃scio¬
ñ cadit in formulã publicꝰ dolor.
nec si ado iudicib qͥd passi sunt
excidit. ut has ferant cauillati¬
ones ñ diluentes crim̃ s differen¬
tes. popłs qͦq impunitũ nefas
sine lapidib p̃teribit. Non p̃scri¬
bes. te accusare male gestȩ lega¬
tionis. possũ age porro si occisos
abiecero hoĩes. ñ tues causa mor¬
tuũ: Si iuolata sepulchra: ñ
ꝓpt̃ te rogos fraudauimꝰ: Sed
An exislimas hanc legatis dari
peccaudi licentiã. ut quec̃q se
scelera in eo officio cõmisert᷑. cũ
his om̃ib hac una lege decida¬
nt : Oniiniũ inuidendã huiꝰ
legationis c̃ditionẽ. si tͥ & fam̃
remisit & legit᷑. Sedauerĩ sane
& qͥa nullũ in foro nr̃o udiciũ
suit. desuetudine ipsa iura ex¬
ciderint. Quonͦi legẽ meã ef¬
fugis.: Nã nͥ mnał stupeo duo

Expanded text:
noxius crucem optat! non sustineo, noxius crucem optat! non sustineo, iudices, in tanto animi motu argumenta conquirere, nec impetus irae meae in digitos descendit, hoc tamen scio: non cadit in formulam publicus dolor, nec, si adeo iudicibus, quid passi sint, exciderit, ut has ferant cavillationes non diluentis crimen, sed differentis, populus quoque inpunitum nefas sine lapidibus praeteribit. non praescribes. accusare te male gestae legationis possum? age porro, si occisos obiecero homines, non tu es causa mortium? si violata sepulcra, non propter te rogos fraudavimus? sedan existimas hanc legatis dari peccandi licentiam, ut quaecumque scelera in eo officio commiserunt, cum his omnibus hac una lege decidant? o nimium invidendam huius legationis condicionem, si tibi et famem remisit et legem! sed erraverim sane, et, quia nullum in foro nostro iudicium fuit, desuetudine ipsa iura exciderint: quomodo legem meam effugis? nam nisi malis stupeo, duo
Abbreviated transcription (Latin):
publica nc̃ lesa. nec scilic& nͥ
ꝑacto legitimo ordine reuspu
niet᷑. Om̃ia rogo scrupulose
agant᷑. Uidete nec uire irasca¬
mur. qͥ c̃tra ius uiximꝰ immo
etiã si lib& defensionẽ audia¬
mꝰ. & iã nc̃ nos moret᷑. Neget
ledã rẽ publicã. qͥa plusꝗ lesa
ẽ. Non n discussos alicuiꝰ oꝑis
angulos nec recisas lucoꝵ fron¬
des nec publicarũ ediũ disꝑ¬
sos parietes. obicimꝰ. Ac si uide¬
bit᷑ adici& forsitã nũ eẽ rem
publicã quȩ ꝑierit. Idii suꝑẽ
ut iã hoc nom̃ extinctũ audi¬
amꝰ. Pcedet eo usq fortasse. ut
esurisse nos neget. Non inficior
autẽ. parũ ꝓpriȩ hoc legis uer¬
bo. nefas islius signari ĩ posse.
Maiores enĩ ne ledi qͥdẽ rẽpub¬
licã impune uoluert̃. Idoq
existimo etiã hoc eẽ cõp̾hensũ.
Nemo autẽ uerebat᷑. nec absol¬
ui poss& crim̃ lege maiꝰ. Xd̾
qđ achionẽ rei publice leserãptait
i legẽ male gestȩ legationuis de¬
fiectere eligit reus erim̃. hooẽ

Expanded text:
publica nunc laesa. nec scilicet nisi peracto legitimo ordine reus non punietur. omnia, rogo, scrupulose agantur. videte, ut iure irascamur, qui contra ius viximus. immo etiam, si libet, defensionem audiamus, etiam nunc nos moretur. neget laesam rem publicam, quia plus quam laesa est. non enim discussos alicuius operis angulos nec recisas lucorum frondes nec publicarum aedium dispersos parietes obicimus; ac, si videbitur, adiciet forsitan non esse rem publicam, quae perierit. id enim superest, ut iam hoc nomen extinctum audiamus! procedet eo usque fortasse, ut esurisse nos neget. non infitior autem parum proprie hoc legis verbo nefas istius signari non posse. maiores enim ne laedi quidem rem publicam impune voluerunt, ideoque existimo etiam hoc esse comprehensum. nemo autem verebatur, ne absolvi posset crimen lege maius. Quid, quod actionem rei publicae laesae temptat in legem male gestae legationis deflectere? eligit reus crimen, hoc est,
Abbreviated transcription (Latin):
sit. frustra eslimatis ꝗ crudele
excesserint usitata genera pe¬
natũ. Explicata ẽ. iũd. explica¬
ta legis inuidia cũqͥs qđ pati¬
tͣ & fecit. Ed qđ hoc solũ ẽpe¬
ne genꝰ inqͦ ñ debeat nocens nͥ
de se q̃ri. & tanto minꝰ debeat
patit᷑ iuuidia xd eqͥus ex cogi¬
tari. qđ iustiꝰ potest: Crassatꝰ
aliqͥd ferro. p̃beat & ipse cer¬
uices. Miscuit noxiũ uirꝰ. re¬
fundat᷑ in suũ facinꝰ aucborẽ.
Oculos rapuit. effodit. reddat
cle sua cecitate solatiũ. In nul¬
lo mortaliũ ꝑferre possũ scele¬
ris sui impatientiã. Breuissi¬
ma ẽ iustitiã uindicbe. cũ fa¬
cinꝰ m̃sura poene ẽ. Et si natu¬
rã ultioĩs aspicias. optime

Expanded text:
sit. frustra aestimatis, quam crudele, sit. frustra aestimatis, quam crudele, excesserit usitata genera poenarum; explicata est, iudices, explicata legis invidia, cum quis, quod patitur, et fecit. Quid, quod hoc solum est poenae genus, in quo non debeat nocens nisi de se queri, et tanto minus debeat patitur, invidia? quid aequius excogitari, quid iustius potest? grassatus aliquis est ferro; praebeat et ipse cervices, miscuit noxium virus; refundatur in suum facinus auctorem. oculos rapuit, effodit; reddat de sua caecitate solacium. in nullo mortalium perferre possum sceleris sui impatientiam. verissima est iustitia vindictae, cum facinus mensura poenae est, et, si naturam ultionis as
Abbreviated transcription (Latin):
maxiniũ ultionis meȩ solaciũ
ꝑdidi qđ pauꝑi uos potiꝰ debue¬
inp̃t̃ hõi. qui fecit ut qͥsꝗ de¬
beret sic uindicari. Calumator
inqͥt. idẽ patiat᷑. ꝑmittunt mͥ. iud.
calamitates meȩ queri de hac lage
tãꝗ parũ nob̾ inultione ꝓspexe¬
rit. Cont nos inuentꝰ ẽ u̾mdictȩ
modꝰ. qͦ ñ debeamꝰ eẽ contenti.
Quisꝗ ne mortaliũ idẽ uocat fa¬
cmꝰ & penã tantũ ne doloris ue¬
uire de supplicis ꝗtũ de calami¬
tatib putat: Nescit ꝓfecto ne¬
scit qͣntã patientiã paret me id¬
ri qͥntũ animo m̃brisq rigõris
inlucat qđ patiaris agnoscere.
Innocentia opꝰ ẽ. ut miserũ faci¬
at dolor. Comtet lic& utrĩq mor¬
tuũ numierꝰ. totidẽ nob̃̾ ultio
cacdauera assign&. plus tam̃ ẽ
t᷑ dep̃hensi lic& solatio iclẽ sit
eqͥtate minꝰ ẽ. It idẽ sit suppli¬
ciũ nocentis & facinꝰ. una rati¬
one efficias. ut illud ferrẽ ñ pos¬

Expanded text:
maximum ultionis meae solacium maximum ultionis meae solacium perdidi, quod pauperi vos potius debueinprecer homini, qui fecit, ut quisquam deberet sic vindicari? 'Calumniator,' inquit, 'idem patiatur.' permittunt mihi, iudices, calamitates meae queri de hac lege, tamquam parum nobis in ultione prospexerit. contra nos inventus est vindictae modus, quo non debeamus esse contenti. quisquamne mortalium idem vocat facinus et poenam, tantumne doloris venire de suppliciis quantum de calamitatibus putat? nescit profecto, nescit, quantam patientiam paret mereri, quantum animo membrisque rigoris induat, quod patiaris, agnoscere. innocentia opus est, ut miserum faciat color. constet licet utrimque mortium numerus, totidem nobis ultio ctur deprehensi, licet solacio idem sit, aequitate minus est. ut idem sit supplicium nocentis et facinus, una ratione efficias, ut illud ferre non pos
Abbreviated transcription (Latin):
dicentẽ: Rẽ pessimi exẽpli passꝰ
erã. etiã si ꝑdidissẽ. Seio uos. iũd.
hoc loco mirari innocentiã meã.
Ut pͥmũ enĩ mͥ calamitates meas
nuntiꝰ incastra ꝑtulit. ñ arma
ꝓiẽti ñ stationes uallũq deserur
totã orbitatẽ meã iubella c̃u̾ti¬
iũid. habuissent ꝑfanȩ cogitatio¬
nes locũ. si patriã odisse. uł ꝓlibiꝰᷤ
meis possẽ. ꝓditorẽ me feceratis.
Necesse ẽ. iũd. hoc pͥmũ reu̾sus ex¬
clam̃. ita pauꝑ & iã nc̃ lib̾os ha¬
bet: Ad huc in inuci mei plenaẽ
dontꝰ. O miserȩ cogitationes o de¬
cepta d solacia. Sic ego reu̾tebar.
qͦsi uindicatꝰ. Quas ego legionũ
ur̃arũ indignationes. quẽ fortis¬
simi exercitꝰ cõpescui dolorẽ.
dũ om̃ib ꝓmitto libossuos. dũ
miuꝰ ꝓumdicta mea puto qͥcqͥd
ipse fecissẽ. Congerant᷑ iã lic&
adu̾sus om̃iũ mortaliũ nocentis¬
simũ ciuictu suꝑplicia. ego tam̃

Expanded text:
dicentem? rem pessimi exempli passus dicentem? rem pessimi exempli passus eram, etiam si prodidissem. Scio vos, iudices, hoc loco mirari innocentiam meam. ut primum enim mihi calamitates meas nuntius in castra pertulit, non arma proieci, non stationes vallumque deserui; totam orbitatem meam in bella cin me habuissent profanae cogitationes locum, si patriam odisse vel pro liberis meis possem, proditorem me feceratis. Necesse est, iudices, hoc primum reversus exclamem: 'ita pauper etiam nunc liberos habet? adhuc inimici mei plena domus est?' o miserae cogitationes, o decepta solacia! sic ego revertebar quasi vindicatus. quas ego legionum vestrarum indignationes, quem fortissimi exercitus conpescui dolorem, dum omnibus promitto liberos suos, dum minus pro vindicta mea puto quicquid ipse fecissem! congerantur iam licet adversus omnium mortalium nocentissimum cuncta supplicia, ego tamen
Abbreviated transcription (Latin):
tioni. nichil p̃stabiͣtis obseqͥis.
laudatꝰ sũ testimonio ꝑiculoꝵ
Bellũ mͥ fatũq publicȩ sollici¬
tudinis credidistis. S neq ego
rẽ ego melioris ducis facere po¬
tui. ꝗ qd sine lib̾is meis ꝓfectꝰ
sũ. Non reliqͥss& illos dux ꝓdi¬
turus. Non puto. iud. ad hũc q̃ri
unde ille falsarũ sollicitudinũ
fabulȩ repente ꝓruꝑint. Quis
primꝰ trepidȩ eiuitatis auresru¬
more cõpleuit. cũ uideatis qͥs
sic egerit ut credetis. Sidit hanc
apud sollicitos indet̾iꝰ ꝓna ꝑsua¬
sioẽ abususẽ hoc qđ põterat᷑ iu¬
ui timere uobiscũ. Igit᷑ hõqui
nullũ consciũ ineũ. nullũ mͥ
crim̃ obiecit. deuĩdatu magnitu¬
diue fidẽ ueritatis captaũ. Quutaᷤ
deinde cui accusator pditã se eẽ
ꝑsuaserat. fecit qͥcqͥd hic de me
facere potuit. Liberos meos qͦs ini¬
nucꝰ tota sua c̃tentione monstra¬
uerat occidit. geuere qͦ ꝑeunt in¬
nocentes. feretis me. iũd. lib̃iꝰ aliqͦ

Expanded text:
i, nihil praestabatis obsequiis, laudatus sum testimonio periculorum: bellum mihi fatumque publicae sollicitudinis credidistis. sed neque ego rem melioris ducis facere potui, quam quod sine liberis meis profectus sum; non reliquisset illos dux proditurus. Non puto, iudices, adhuc quaeri, unde illae falsarum sollicitudinum fabulae repente proruperint, quis primus trepidae civitatis aures rumore compleverit, cum videatis, quis sic egerit, ut crederetis. vidit hanc apud sollicitos in deterius prona persuasio est, abusus est hoc, quod poterat videri timere vobiscum. igitur homo, qui nullum conscium meum, nullum mihi crimen obiecit, de mendacii magnitudine fidem veritatis aptavit. civitas deinde, cui accusator proditam se esse persuaserat, fecit quicquid hic de me facere potuit: liberos meos, quos inimicus tota sua contione monstraverat, occidit genere quo pereunt innocentes. feretis me, iudices, liberius aliqua
Abbreviated transcription (Latin):
se pauꝑ pꝰꝗ occidit lib̾os meos. Ops
p̃tiũ putat corã impatientia mes
felicẽ c̃sũmare patrẽ. Et gaudior
suoꝵ satietati hoc qͦq ad icit. ut o¬
bitatẽ meã. lib̃is suis relinquat.
pauꝑis impudentia min̾or. lib̾os
meos pudore deceptȩ ciuitatis oci¬
dit. deinde me crudelẽ uocat. Par¬
uulos suos ostendit. alligat. t̃aꝗnꝰ
ego potiꝰ q̃rar. hoc deqͦꝗ patre fie¬
ri ner intelligit. quantũ debeat
ad ĩpatientiã nr̃i doloris accede.
meã debetis aspicere tã ꝗ & lib̾os
suos pauꝑ occidit. Nec me fallit
iudices. pleroq credẽ całidissinũ
pauꝑẽ. nec mori uellẽ. & hoc qđ
nudat iugulũ. pectꝰ opponit ar¬
tes eẽ ꝓ uita. S ego illũ ñ credo
m̃tiri. ego qͥ scio qͥd maluissẽ.
Nũꝗ hoc adu̾s nos excogitasset.
n mnpatientissimꝰ pat̃. Et hauepe¬
ne meȩ supplicioꝵ ꝥ louitatẽ de
sua pietate cõm̃t̾ẽ. Nichil magiᷤᷤ
de innuico efficere ułł ꝗ qd ipse¬

Expanded text:
cidit liberos meos. operae pretium putat coram impatientia mea felicem consummare patrem, et gaudiorum suorum satietati hoc quoque adicit, ut orbitatem meam liberis suis relinquat. pauperis impudentia miror: liberos meos pudore deceptae civitatis occidit, deinde me crudelem vocat, parvulos suos ostendit, allegat, tamquam non ego potius querar hoc de quoquam patre fieri, nec intellegit, quantum debeat ad impatientiam nostri doloris accedere, meam debetis aspicere, tamquam et liberos suos pauper occiderit. Nec me fallit, iudices, plerosque credere callidissimum pauperem nec mori velle, et hoc quod nudat iugulum, pectus opponit, artes esse pro vita. sed ego illum non credo mentiri, ego, qui scio, quid maluissem. numquam hoc adversus nos excogitasset nisi inpatientissimus pater et hanc poenae meae suppliciorumque novitatem de sua pietate commentus est. nihil magis de inimico efficere velis
Abbreviated transcription (Latin):
ho qͥ lib̾os ñ haberet. Ed qdđ exom̃¬
ũ scelerũ cõparatione nichilẽ
detestabiliꝰ hõĩb qͥ leges ipsas
faciunt nocentes: Sr̃o me hereu¬
le noĩe calũmantib debetis ira¬
sci. quoꝵ nefas ñ potest nͥ ꝑuidi¬
ciũ facinꝰ imponere. Actũ ẽ de
reb humanis. side criminib nr̃is
tantundẽ m̃dacus lico. nec ullus
inuocens huc usq felix ẽ ut dili¬
gentiȩ singentiũ par sit. Quẽ ꝗ
Magis oderis m̃datiũ cũ simile
uͦ est. Quotiens manifestũ ẽ aliqu
ꝑisse sine causa calũniantib ira¬
sci debeas ut possis illis ignosceri
qͥ credidert̃. Adicite huic execra¬
tiõi. qđ calũmiatꝰ ẽ in bello. qđ
omĩa fecit inimicꝰ. Non est qđ se
publico tueat᷑ errore. nec in exeu¬
sationẽ affenat tãꝗ credicłit &
ise singentib hemo sic decipi¬
P ut de mimico suo m̃tiat᷑.

Expanded text:
 qui liberos non haberet. Quid, quod ex omnium scelerum comparatione nihil est detestabilius hominibus, qui leges ipsas faciunt nocentes? vestro mehercules nomine calumniantibus debetis irasci, quorum nefas non potest nisi per iudicum facinus inponere. actum est de rebus humanis, si de criminibus nostris tantundem mendaciis licet, nec ullus innocens hucusque felix est, ut diligentiae fingentiumagis oderis mendacium, cum simile vero est. quotiens manifestum est aliquem perisse sine causa, calumniantibus irasci debeas, ut possis illis ignoscere, qui crediderunt. Adicite huic execrationi, quod calumniatus est in bello, quod omnia fecit inimicus. non est, quod se publico tueatur errore, nec in excusationem adferat, tamquam crediderit et ipse fingentibus. nemo sic decipitur, ut de inimico suo mentiat
Abbreviated transcription (Latin):
culoꝵ nr̃oꝵ succurrit. Nichil
ẽ tã capax malignitatiũ ser¬
de sũpserit rumor ortũ. Qđ
negari ñ potest. tu õciona¬
ris accusas. tu crim̃ de fabula
facis. In rumore. cunꝰ ꝓbatio¬
nes. cuiꝰ argum̃ta ñ habes ca¬
mori debeo. qr lex qͣ te excu¬
saui. hoc ꝑditorẽ ꝑati iub&.
poterã qͥdẽ breuit̾ respondẽ
legẽ quȩ calũniatorẽ idẽ pati

Expanded text:
one succurrit? nihil est tam capax malignitatium serde sumpserit rumor ortum? quod negari non potest, tu contionaris, accusas, tu crimen de fabula facis. in rumore, cuius probationes, cuius argumenta non habes, ca'mori debeo, quia lex, qua te accusavi, hoc proditorem pati iubet.' poteram quidem breviter respondere legem, quae calumni
Abbreviated transcription (Latin):
tis iustũ qđ exigit reus. qͥa ego
cuso. Non ferretis me pauꝑis mori
petentẽ. si lib̾os suos optuliss&.
ex om̃ib tam̃ qͥcũq in cognita.
audita passi st̃. nullos hac leg
magis uiudicaudos puto ꝗquo
lib̾os aliqͥs occidit. Ed mͥ ꝓ hoc
redditis leges. ubi respiro u̾biclã¬
do gemitꝰ uude sumo solatiũ:
Bene admones dolor. illos liceat
in uade. qͥ nc̃ magis amant᷑ qͥs
orbitas nr̃a cõm̃dat. Sic qͦq cir¬

Expanded text:
tetis iustum, quod exigit reus, quia ego recuso. non ferretis me pauperis mortem petentem, si liberos suos optulisset. ex omnibus tamen, quicumque incognita, inaudita passi sunt, nullos hac lege magis vindicandos puto, quam quorum liberos aliquis occidit. quid mihi pro hoc redditis, leges? ubi respiro, ubi claudo gemitus, unde sumo solacium? bene, bene admones, dolor: illos, illos, liceat invadere, qui nunc magis amantur, quos orbitas nostra commendat. sic quoque cir
Abbreviated transcription (Latin):
tͣ. nec in nocentiȩ iste benesicio
uł auctoritas meritoꝵq respe¬
au electꝰ ẽ. Uana causa nos ĩ¬
nouit. qđ se cito redditurũ pol¬
licebat᷑. Pecuniã siue numero
in fundimꝰ. frum̃tũ sine mͦ
mandauimꝰ. qͣntũ potuisset af¬
ferret sestinaret. mͦ hoc una
uoce supplices ad ainabamꝰ.
Ac ne morarem᷑. ne hoc qͥdẽ diu
rogauimꝰ. Ina tantũ uox fuit

Expanded text:
tur, nec innocentiae iste beneficio tur, nec innocentiae iste beneficio vel auctoritatis meritorumque respectu electus est; una causa nos movit, quod se cito rediturum pollicebatur. pecuniam sine numero infudimus, frumentum sine modo mandavimus; quantum potuisset, adferret, festinaret modo. hoc una voce supplices acclamabamus, ac, ne moraremur, ne hoc quidem diu rogavimus; una tantum vox fu
Abbreviated transcription (Latin):
queri de uuminib possumꝰ ma¬
ria certe scda exꝑti. Si uoluis¬
s seruare legãtꝰ diẽ quẽ illi fe¬
licitas tẽporis ded̾at. potuit
nob̾ frum̃tũ . bis afferre. Et pͥ¬
mũ tanti mali sensus inciui¬
tatẽ ꝑ crebruit. cũ iã urgente
mopia cotidie malũ artiꝰp̃¬
meret. & p̾sente fortuna pei¬
or tam̃ suturi metꝰ apparuit
nullũ ex ꝓpinquo eẽ p̃sidiũ
cũ sinitimas qͦq ciuitates in¬
cendiũ nrm ad usiss. Erat
qͥdẽ aliqͥd ĩ uicino adhuc fru¬
m̃ti s iã nemo uendebat. Ergo
ut uidimꝰ salutẽ publicã tͣns
mare petendã. se incuriã qͥs¬
q cogunt. Ut arma bello. ut
aqͣ incendio inclamari pub¬
lice solent. ita humo qͦndã con¬
sensu ñ ȩtatib exspectatis ñ
honorib parit̃. retulimꝰ ꝓba¬
uimꝰ decreuimꝰ pedib manib
uuumꝰ insententiã necessitati
nec odor nos officioꝵ moratꝰ
ẽ. Legationẽ multi polliceban¬

Expanded text:
queri de numinibus possumus, maqueri de numinibus possumus, maria certe secunda experti. si voluisset servare legatus diem, quem illi felicitas temporis dederat, potuit nobis frumentum bis adferre. ut primum tanti mali sensus in civitatem percrebruit, cum iam urgente inopia cotidie malum artius premeret, et praesente fortuna peior tamen esset futuri metus, apparuit nullum ex propinquo esse praesidium, cum finitimas quoque civitates incendium nostrum adussisset. erat quidem aliquid in vicino adhuc frumenti, sed iam nemo vendebat. ergo ut vidimus salutem publicam trans mare petendam, se in curiam quisque cogunt. ut arma bello, ut aqua incendio inclamari publice solent, ita uno quodam consensu non aetatibus exspectatis, non honoribus, pariter rettulimus, probavimus, decrevimus, pedibus manibus ruimus in sententiam necessitatis, nec ordo nos officiorum moratus est. legationem multi polliceban
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ areutes cãpos saltẽ ũbra
nuibiũ pependit. Galidi spira¬
uere uenti. maturitatẽ p̃cep̃
estꝰ. etiã sic ubi forte ieiune
herbȩ solũ uicerant. uanis
tantũ apistis spẽ fefellert᷑. &
i nanes culmos tristis agricola
iactaũ uentis nichil relictu¬
ris. leuia queror. Prata exarii¬
ert̃. ꝑiert᷑ srondes. germinañ
exiert᷑. nuda t̾ra. ⁊ rudes gle¬
bȩ. & aridi fontes erant. Hisi
hȩc omĩa int̾ sitientes dicerẽ.
poterã uidĩ falso questꝰ de anno
loo qͦ tantũ srum̃ti uendidi¬
mꝰ. Utinã saltẽ nob̾ rudẽ uic¬
tũ siluȩ ministrassent. &. caꝑe
arbusta. c̃cutere quercũ. lege¬
re flagra licuisset. & quet᷑q
pͥmi mortales ante traditos
diuinitꝰ uutiores cibos c̃tra
sam̃ obiecert᷑. pestiser annꝰ re¬
liqͥss. Non erã delicatꝰ. S o tri
stis recordatio. sunesta neressi¬
tas. nichil habuimꝰ quo iuuo¬
romꝰ p̃t̃ fam̃. Nec tam̃ ĩ totũ

Expanded text:
super arentes campos saltem umbra super arentes campos saltem umbra nubium pependit. calidi spiravere venti, maturitatem praecepit aestus. etiam sicubi forte ieiunae herbae solum vicerant, vanis tantum aristis spem fefellerunt, et inanis culmos tristis agricola iactavit ventis nihil relicturis. levia queror: prata exaruerunt, perierunt frondes, germina non exierunt, nuda terra et rudes glebae et aridi fontes erant. nisi haec omnia inter scientes dicerem, poteram videri falso questus de hoc anno, quo tantum frumenti vendidimus. utinam saltem nobis rudem victum silvae ministrassent, et carpere arbusta, concutere quercum, legere fraga licuisset, et quaecumque primi mortales ante traditos divinitus mitiores cibos contra famem obiecerunt, pestifer annus reliquisset! non eram delicatus. ta necessitas: nihil habuimus, quo viveremus, praeter famem. Nec tamen in totum
Abbreviated transcription (Latin):
ã si huiꝰ ferał anni fructꝰ ces¬
sauit. qđ tam̃ illa suꝑior
longi tẽporis beata fecundi¬
tas tabuerit. & secũ iste dubi¬
tat qͥd sit in causa cur ciui¬
tas opulenta qͦndã nichil
srum̃ti nͥ inspe habuerit.
Sic sit ubi uicinis ciuitati¬
b uendimꝰ. & unde cũq of¬
fulsit lucrũ sine respectusa¬
lus publica ad dicit᷑. inuacu¬
ã possessionẽ fames uenit. si qͥd
etiã residui erat. ut cariꝰ qͥdã
uenderent. ad annonȩ inceu¬
diũ supp̃ssũ ẽ. Testor tam̃
c̃scientiã uirũi ñ sumꝰ questi
ꝗduu dublo eiebamꝰ. Non n¬
uec qͣł alus ab agricoł accus ari
messis irritꝰ labor. Noua & in¬
audita abhominanda lues.
quȩ nichil hõi reliqͥt p̃t̾ hoĩem.
Aut astricta citra conatũ sa¬
ta sub ipsis tabuere sulcis aut
leuiore euocata radix in pulue¬
rẽ incurrit. aut ꝑustis torri¬
do sole. herbis moribunda se¬
ges palluit. Nullꝰ imber siti¬
enti soli puluerẽ tersit nulla

Expanded text:
amsi huius feralis anni fructus cesamsi huius feralis anni fructus cessavit, quod tamen illa superior longi temporis beata fecunditas tabuerit, et secum iste dubitat, quid sit in causa, cur civitas opulenta quondam nihil frumenti, nisi in spe, habuerit. sic fit: ubi vicinis civitatibus vendimus, et, undecumque offulsit lucrum, sine respectu salus publica addicitur, in vacuam possessionem fames venit. etiam si quid residui erat, ut carius quidam venderent, ad annonae incendium suppressum est. testor tamen conscientiam vestram, non sumus questi, quamdiu duplo emebamus. non ennec qualis alias ab agricolis accusari messis inritus labor. nova et inaudita abominanda lues, quae nihil homini reliquit praeter hominem. aut astricta citra conatum sata sub ipsis tabuere sulcis, aut levi rore evocata radix in pulverem incurrit, aut perustis torrido sole herbis moribunda seges palluit. nullus imber sitientis soli pulverem tersit, nulla
Abbreviated transcription (Latin):
fam̃ suisse. In om̃s gentes ui
omĩa uentura scła ꝓscripa
sumꝰ. Om̃s hec ꝓdigia uarra¬
bunt. om̃s execrabunt᷑. nͥqͥ ñ
credent. Fam̃ ipsa infamaru
mꝰ. & qđ miseris ultimũ ẽ mi¬
serationẽ qͦq ꝑdidimꝰ. Ad huc
tam̃ una defensio fuit. qđ ui¬
debam᷑ in hȩc omĩa istiꝰ oꝑa
inpulsi. Si hic in nocens ẽ nr̃a
culpa ẽ. Etiã ĩ publica mala
narrabo. & miseris nr̃is c̃ui¬
ciũ faciã. Exibunt u̾ba sub¬
sequet᷑ sermo. ñ alligabit᷑
lingua: Plane nichil ñ pos¬
sumꝰ. exploramꝰ ordinẽ cla¬
dis nr̃e & simplicit᷑ omĩa ĩ¬
dicent᷑. Decet ista nr̃o ore
narrari. s nouimꝰ. & nimiũ
meminimꝰ. iudex doceri ñde¬
cet opinor. reo iudicanda st̃.
qͥ a mał publicis ab suit. qͥ
hoc certe maxinũ debet pa¬
triȩ suȩ benesiciũ. qđ a fame
solus dimissus sũł ẽ. Audi
itaq audi frum̃tũ istud qd̾
lucri fecistai ꝗͣti nob̾ constet.
Aliqͥ fortasse. iũd. mirat᷑. eti¬

Expanded text:
famem fuisse. in omnes gentes, in omnia ventura saecula proscripti sumus, omnes haec prodigia narrabunt, omnes execrabuntur, nisi qui non credent. famem ipsam infamavimus, et, quod miseris ultimum est, miserationem quoque perdidimus. adhuc tamen una defensio fuit, quod videbamur in haec omnia istius opera inpulsi. si hic innocens est, nostra culpa est. Etiamne publica mala narrabo et miseriis nostris convicium faciam? exibunt verba, subsequetur sermo? non alligabitur lingua? plane nihil non possumus: exponamus ordinem cladis nostrae, et simpliciter omnia indicentur; decet ista nostro ore narrari! sed novimus et nimium meminimus. iudex doceri non debet, opinor; reo indicanda sunt, qui a malis publicis afuit, qui hoc certe maximum debet patriae suae beneficium, quod a fame solus dimissus est. audi itaque, audi, frumentum istud, quod lucri fecisti, quanti nobis constet. Aliqui fortasse, iudices, miratur, eti
Abbreviated transcription (Latin):
ne.ꝗ mͥ debebat ciuitas tã lib̾ids¬
loris. S qͣtenꝰ eo maloꝵ nouitat
ꝑueni. ut inuindicta pͥmũ mo
consulere leges aciura uelletis.
queso nec qͥs ꝓdesse pauꝑ iuelit .i
nec defendi potest sine geuere
poenȩ. Plus meret᷑ pati hõ. qͥ suos
creditis debet occidi hoc ẽ qͥnin

Expanded text:
 debebat civitas tam liberi doloris, sed quatenus eo malorum novitate perveni, ut in vindicta primum mei consulere leges ac iura velletis, quaeso, ne quis prodesse pauperi velit, quod nec defendi potest nisi genere poenae. plus meretur pati homo, qui, si ipsi creditis, debet occidi. hoc est quin
Abbreviated transcription (Latin):
sensus ut ñ intelligã pet̾e me
qđ diues possit euadere & pene
magis ꝓꝑsecutore torq̃ri. S
qͥd me facere uultis : Nonde¬
beo posse m̃tiri hõ qͥ cũ filiꝰ m̃s
occidet᷑ int̾sui. Ueritati tantũ
p̾sto patientiã exigo questio¬
nẽ. Inqua qͥd dicturꝰ sĩ nescio.
qͥd debeã dicere indi. Scio uul¬
tis pͦ argum̃tis. suspicationib
ag̃a. Breuiora torm̃tast᷑. Non
inuenio.iũd. cur renuat tan
sunt ad huc incerta ac dubia
Facinꝰ ẽ tam̃ me ñ torq̃ri si mͥ
torto utiq credendũ ẽ. Quo¬
usq me crudelissime mortalium
metꝰ simulatione deludis. Pgo
magis qͥ postulo torm̃ta timeo.
ego qͥ nichil facere potui cũ uide¬
rẽ. Suspecta ẽ tͥ nr̃a patientia.
uides enĩ ortat᷑ nos ctͣ dolorẽ pͥ

Expanded text:
t non intelligam petere me, quod dives possit evadere, et paene magis pro percussore torqueri; sed quid me facere vultis? non debeo posse mentiri, homo qui, cum filius meus occideretur, interfui. veritati tantum praesto patientiam, exigo quaestionem, in qua quid dicturus sim, nescio; quid debeam dicere, vidi, scio. vultis post hoc argumentis, suspicionibus agam? leviora tormenta sunt! Non invenio, iudices, cur renuat tantuam supersunt adhuc incerta ac dubia. facinus est tamen me non torqueri, si mihi torto utique credendum est. quousque me, crudelissime mortalium, metus simulatione deludis? ego magis, qui postulo tormenta, timeo, ego, qui nihil facere potui, cum viderem. suspecta tibi est nostra patientia; vides enim, hortatur nos contra dol
Abbreviated transcription (Latin):
se. ut mͥ posset indulgere tor¬
m̃ta. Ad hoc creditis. iũd. diui¬
tẽ facere legũ lib̾tatisq respec¬
tu & reũ pexẽplo ẽẽ sollicitũ
Ille uͦ nẽ laceratur. & sic magis
inimico negare torĩnta. cũ
feceris ut uelit ipse torq̃ri. Illud
g a uob̾ ũid. ĩ felicissimꝰ omĩũ
mortaliũ peto. ne cũ inaudi¬
ta incredibilia passus sĩ. mise¬
reri uelitis corporis mei. Eru¬
petrare torm̃ta. Est adu̾sorũ
meorũ & ista nouitas. qđ neces¬
se habetis ea mͥ ratio ẽ succurre¬
re.qͥa odissetis aliũ. Nec qͥcꝗẽ
homine infeliciꝰ ꝑ qͦ torm̃ta st̃
ꝑcussorẽ ame filii mei uisũ eẽ.
contendo. facinꝰe᷑ hoc uos ñ de¬

Expanded text:
se, ut mihi posset indulgere tormenta! an hoc creditis, iudices, divitem facere legum libertatisque respectu, et reum pro exemplo esse sollicitum? ille vero nunc laceratur, etsi magis inimico negare tormenta, cum feceris, ut velit ipse torqueri. Illud a vobis, iudices, infelicissimus omnium mortalium peto, ne, cum inaudita, incredibilia passus sim, misereri velitis corporis mei; crupetrare tormenta. est adversorum meorum et ista novitas, quod necesse habetis ea mihi ratione succurrere, qua odissetis alium, nec quicquam est homine infelicius, pro quo tormenta sunt. percussorem a me filii mei visum esse contendo; facinus est hoc vos non de
Abbreviated transcription (Latin):
me hercule te puto. qđ insener¬
tute magni doloris uita breus
ẽ. Peꝑcisti mͥ qͦmͦ excogitant
artes detinere supplicia. & deꝑ
euntib magis seuitia eruit᷑ do¬
lore suspenso. Agnosço noclis
illiꝰ inimice clem̃tiã. qđ me
torq̃ri ũ uis ex hoc uenit qđ neq
occidisti. Tẽptat. iũd. efficere di¬
nc̃ putatis magis int̾ ẽẽ securi¬
tatis. ut qͥs facinꝰ sibi tantũ mͦ
credat. & id totiꝰ ẽẽ inunico
patre ꝗ c̃scio: Plusẽ qđ affir¬
mo. filiũ ĩ conspectu patrisoc¬
cidẽ sic oꝑe p̃ciũ ẽ si illud ipse
facias. ꝑdit plurimũ de scele¬
rib uoluntatẽ qͥ manlat. &
muiꝰ gr̾ȩ reb ex nunti uenit.
Occid& aliꝰ te iubente .s uul

Expanded text:
mehercules te puto, quod in senecmehercules te puto, quod in senectute magni doloris vita brevis est. pepercisti mihi, quomodo excogitant artes detinere supplicia, et de pereuntibus magis saevitia fruitur dolore suspenso. agnosco noctis illius, inimice, clementiam: quod me torqueri non vis, ex hoc venit, quod neque occidisti. Temptat, iudices, efficere di. dicturum nunc putatis magis interesse securitatis, ut quis facinus sibi tantummodo credat, et id tutius esse inimico patrante quam conscio? plus est quod affirmo: filium in conspectu patris occidere sic operae pretium est, si illud ipse facias. perdit plurimam de sceleribus voluptatem qui mandat, et minus gratiae rebus ex nuntio venit. occidet alius t
Abbreviated transcription (Latin):
mitata pauꝑtas: Tibi seruuꝰ
ac conscientia sceleris. sũmo¬
uend̾ fuit. et ista ratione qͥs
ĩt̃ eẽt quẽ putares posse torq̃ri.
Et tocũ facinꝰ ĩ has angustias
redegisti. ut illud soliscirent
qͥ faciebant. & cui ñ crederet᷑.
Nũqͥd ñ dubitaretis q̃rere si aliꝰ
sciret hoc sceł: facinꝰ ẽ idõ filu
mei ꝑire uincdictã. qͥa pater
bationis impleui. Accusatoris
de qͦ credi potest & ante tor¬
m̃ta. Cur inqͥt sim̾ cause
sceleris simultates nr̃e erant.
ñ te potiꝰ occidissẽ. Se crudeliꝰ
ego te hoc maxime argito
cendi tam̃ mͥ uł hȩc fuit ratio
qđ defendi ñ poteras si duo
ꝑissemꝰ. Audire me hercule mͥ
udeor illas cogitationes. illa
scelerũ secreta consilia. Rd mͥn
cũ uulnerib qͥd eũ cruore con¬
sũptȩ &ciã pęne abeuntis ani¬
mȩ Occidat᷑ potiꝰ ille iã iuue¬
nis. iã inimicus. De sene uindi¬
cabitis me patris oculi. Sis miser
qđ me nolueris occide̾. Quexi

Expanded text:
mitata paupertas? tibi servus mitata paupertas? tibi servus a conscientia sceleris summovendus fuit et ista ratione, ne quis interesset, quem putares posse torqueri, et totum facinus in has angustias redegisti, ut illud soli scirent, qui faciebant et cui non crederetur. numquid dubitaretis credere, si alius sciret hoc scelus? facinus est ideo filii mei perire vindictam, quia pater accusatoris de quo credi potest et ante tormenta. 'Cur,' inquit, 'si mihi causae sceleris simultates nostrae erant, non te potius occidi?' saeve, crudelis, ego te hoc maxime argumencendi tamen mihi vel haec fuit ratio, quod defendi non poteras, si duo perissemus. audire mehercules mihi videor illas cogitationes, illa scelerum secreta consilia: 'quid mihi cum vulneribus, quid cum cruore consumptae et iam paene abeuntis animae? occidatur potius ille iam iuvenis, iam inimicus; de sene vindicabitis me, patris oculi.' vis mirer, quod me nolueris occidere? queri
Abbreviated transcription (Latin):
corpꝰ ꝗ facił ꝗ expedita res ẽ. tor¬
q̃ri miserũ. Affero ad questionẽ
iã planctib m̃bra liuentia.Qua¬
ntũ animȩ ꝗtũ sanguinis or¬
bitas trax̃. qͣnto ĩ becilliora st̃
hȩc cotidianis lam̃tationib
eu̾berata uitalia. Quicꝗgͦ fin¬
gere pocest hic pallor hec ma¬
cies &iã torto simił insirmitas
adicere qđ nichil minꝰ ĩq̃stione
diu possis dicere sim̃tiaris ꝗ qđ
ocuł scias. Et breuissimũ c̾ses
Qui ñ habent ĩ sua potestate
credentis In patientissima res
ẽ. posse cũ ueł desinere torq̃ri.
lũ. Sine dubio diues multa te
poterant argum̃ta c̃uincere.
si defert alius. Et eras mani¬
sestissimi reus. si mͥ ꝑcussor quȩ¬
rendꝰ eẽt. Quis nͥ credibilior ĩ
cede pauꝑis ꝗ diues mimicꝰ:
Aut de qͦ facisiꝰ c̾stare posse
ista. qͥa poteras & accusatori.
Exigit ꝓbationes. cũ facinꝰ sic
deposuerit ne possit ꝓbari.
Quẽ mͥ nox testẽ quos p̾stare
potuit oculos nuda sẽꝑ inco¬

Expanded text:
res est torquere miserum! adfero ad quaestionem iam planctibus membra liventia; quantum animae, quantum sanguinis orbitas traxit, quanto inbecilliora sunt haec cotidianis lamentationibus everberata vitalia! quicquam ergo fingere potest hic pallor, haec macies et iam torto similis infirmitas? adice quod nihil minus in quaestione diu possis dicere, si mentiaris, quam quod oculis scias, et brevissimum confesqui non habent in sua potestate credentis! impatientissima res est posse, cum velis, desinere torqueri.lum! sine dubio, dives, multa te poterant argumenta convincere, si deferret alius, et eras manifestissimus reus, si mihi percussor quaerendus esset. quis enim credibilior in caede pauperis quam dives inimicus, aut de quo facilius constare posset ista, quia poteras et accusari. exigit probationes, cum facinus sic disposuerit, ne possit probari. quem mihi nox testem, quos praestare potuit oculos nuda semper, inco
Abbreviated transcription (Latin):
fidẽ dõꝵ hõiũq testacri. Post¬
eacũ lacrimis ueni. Uultis ꝑcus¬
sorẽ inuadã. Uultis fugientẽ
seqͣrꝰ Lut̾im desicienuẽ qͥs exci¬
piet. cui se morientis impun&
ĩfirmitas. Scis ꝓfect ꝑcussor.
facinꝰ ordinare disi onere.
Filiũ occide corã par re secre¬
tũ ẽ. Miseremini. iu Igit᷑ ut
hinc qͦq uelitis estim are diui¬
tis cscientiã. qd contentusẽ ne

Expanded text:
fidem deorum hominumque testari. ~postea cum lacrimis veni.~ vultis percussorem invadam, vultis fugientem sequar? interim deficientem quis excipiet, cui se morientis inponet infirmitas? scis profecto, percussor, facinus ordinare, disponere: filium occidere coram patre secretum est. Miseremini, iudices, igitur, ut hinc quoque velitis aestimare divitis c
Abbreviated transcription (Latin):
lacerex. & ñ ꝓbẽ. Si uidet᷑ tor¬
quend̾ sũ. iu̾d. ut hoc desmã
dicere. Nec me. iũd. fallit. quan¬
tã mole̾ accusationis etiã in
manifesta ueritate susceperĩ.
diuitẽ detuli rerũ papꝑini¬
mitꝰ occisi ꝑat᷑. & postulo ut
mͥ credat᷑ destimoniũ in inea
orbitate dicenti. Itaq ñ dep̃cor
qͦ minꝰ mͥ uelitis irasci. donec
ꝓbẽ torq̃te tamꝗ mentientẽ.
Lex ĩqͥt liberũ hominẽ torq̃ri
non hoc eũ responde credat
cuiꝰ torm̃ta poscant᷑. Flemini
iũd.credo dubiũ legẽ q̃ tor¬
q̃ri lib̾ũ hoĩem uetat. hoc
ꝓspexisse tantũ. ne qͥs torq̃re¬
tur inuitꝰ. & uira quȩ nos
a seruiliũ corpoꝵ conditionẽ
secernunt impatientiȩ tantũ
succurrisse nolentiũ. Om̃iũ
benesicioꝵ ista natura ẽ ut
ñ sit necessitas s pocestas.
Quicqͥt ĩ honorẽ alicuiꝰ in¬
uentũ ẽ. desinet pͥuilegiũ
uocari posse si cogas. Cuncta
si uidẽt iura ꝑcurrite nusꝗ

Expanded text:
lacerer, et non probem. si videtur, torlacerer, et non probem. si videtur, torquendus sum, iudices, ut hoc desinam dicere, nec me, iudices, fallit, quantam molem accusationis etiam in manifesta veritate susceperim: divitem detuli reum pauper, inimicus, occisi pater, et postulo, ut mihi credatur testimonium in mea orbitate dicenti. itaque non deprecor, quominus mihi velitis irasci, donec probem; torquete tamquam mentientem. 'Lex,' inquit, 'liberum hominem torqueri non hoc eum respondere credat, cuius tormenta poscantur! nemini, iudices, credo dubium legem, quae torqueri liberum hominem vetat, hoc prospexisse tantum, ne quis torqueretur invitus, et iura, quae nos a servilium corporum condicione secernunt, inpatientiae tantum succurrisse nolentium. omnium beneficiorum ista natura est, ut non sit necessitas, sed potestas; quicquid in honorem alicuius inventum est, desinet privilegium vocari posse, si cogas. cuncta, si videtur, iura percurrite: nusquam
Abbreviated transcription (Latin):
inuicẽ innixi. nec nͥ magna
ꝑcussoris diligentia separan¬
di. cũ diues medio noctis hor¬
rore stricto muerone ꝓsilruit.
& stupentib attonitisq mise¬
ris. c̾fodit illũ fortiorẽ. illũ qͥ
fortassis aliqd in mea morte
fecisset. Consideor. iũd. nichil
tc̃ oculoꝵ meoꝵ diligentia nn¬
chil egit cura miseri patris.
ꝑcussor. uoluit agnosci. Uosnc
ciues. uos om̃s humani gene¬
ris affectꝰ miserrimꝰ in trogo
pat̾. suadete qͥd faciã. Hunc
quẽ uidetis circa me sangui¬
nẽ. de fili uulnerib excepi.
his manib labentis unici m̃bra
sustinui. in ocuł adhuc uultꝰ illi
morientis herent aririb lba
suꝑ cadauer habita exultantis
inimici. Fidẽ toriñtoꝵ. Quo us¬
q ꝑcussorif filii mei c̃sciꝰ ero.
Aꝑte pectꝰ istud. & totũ diui¬
scerib latronis egerite secretũ
uidi. o m ñ credit᷑ uidi ita
possũ & ĩtorm̃tis idẽ dicere.
aut si cõpono. si fingo. urar.

Expanded text:
invicem innixi nec nisi magna invicem innixi nec nisi magna percussoris diligentia separandi, cum dives medio noctis horrore stricto mucrone prosiluit et stupentibus attonitisque miseris confodit illum fortiorem, illum, qui fortassis aliquid in mea morte fecisset. confiteor, iudices, nihil tunc oculorum meorum diligentia, nihil egit cura miseri patris: percussor voluit agnosci. Vos nunc, cives, vos, omnes humani generis adfectus, miserrimus interrogo pater: suadete, quid faciam. hunc, quem videtis circa me sanguinem, de filii vulneribus excepi; his manibus labentis unici membra sustinui. in oculis adhuc vultus ille morientis, haerent auribus verba super cadaver habita exultantis inimici. fidem tormentorum! quousque percussoris filii mei conscius ero? aperite pectus istud et totum de visceribus meis latronis egerite secretum. vidi, et mihi non creditur! vidi, ita possim et in tormentis idem dicere. aut si conpono, si fingo, urar,
Abbreviated transcription (Latin):
iu̾d. ꝑtinet. orbitatis meȩ repe¬
to p̃sentiã & noctẽ illã rursus
ante oculos meos cogitationes
reponunt. Iã mͥ uideor. & in
torm̃tis eẽ confessus. filiũ. iud
habui sicut erecti ac sublimis
animi. ita qͥ ñdũ suos hab̾et ini¬
micos. & que nemo ad huc nͥ ca¬
usa tantũ mei doloris occiderẽt.
Oparentũ misera c̃ditio ꝗ no¬
uis inusitatisq patemꝰ insidiis.
Non exasꝑamꝰ nos offeudinius.
inimici tam̃ lib̾os nr̃os odert̃
Quis hoc ũꝙ iũd. simultaciũ ti¬
inuisset ĩgeniũ. ut eodẽ aliqͥs
ex cogitaret animo. & qđ par
ces illos ĩ mei cõparatione p¬
tres
qͥ ꝑisse lib̃os suos nuntĩis credt̃.
Ego sũ in audita maloꝵ noui¬
tate ꝑcussus cuiꝰ unicꝰ ideo tan¬
tũ occisus ẽ ut uidem. Reu̾te¬
bam᷑ nocte parit᷑. sicut omĩa
nos uidȩ minis teria uinge¬
bant. Et hoĩes qͥb ñ seruos p̃¬
stabat fortuna custodes. tue¬
bam pauꝑẽ mutua pietate
comitatũ. inuicẽ sustinentes.

Expanded text:
tinet, orbitatis meae repeto praesentiam, et noctem illam rursus ante oculos meos cogitationes reponunt: iam mihi videor et in tormentis esse confessus. filium, iudices, habui, sicut erecti ac sublimis animi, ita qui nondum suos haberet inimicos, et quem nemo adhuc nisi causa tantum mei doloris occideret. o parentum misera condicio, quam novis inusitatisque patemus insidiis! nos exasperamus, nos offendimus, inimici tamen liberos nostros oderunt. quis hoc umquam, iudices, simultatium timuisset ingenium, ut eodem aliquis excogitaret animo et quod paces illos in mei conparatione patres, qui perisse liberos suos nuntiis credunt! ego sum inaudita malorum novitate percussus, cuius unicus ideo tantum occisus est, ut viderem. Revertebamur nocte pariter, sicut omnia nos vitae ministeria iungebant, et homines, quibus non servos praestabat fortuna custodes, tuebamur pauperem mutua pietate comitatum invicem sustinentes,
Abbreviated transcription (Latin):
ro tam̃ uidi aioqͥuꝰ nisi hoc an¬
mo meo ñ licuerit ocuł. more¬
rer hoc dolore qͦ puto me
posse dorq̃ri.
Uemini quib erat mat̾
& pat̾. egrotare ceꝑunt.
Consulti medici dixert̃. eci¬
dẽ eẽ languorẽ. Desꝑantib
reliqͥs. pinisit unꝰ se alt̾ũ sa¬
naturũ. si alt̾iꝰ uita  iͣspexiss&.¬

Expanded text:
o tamen vidi. alioquin, nisi hoc animo meo, nisi liqueret oculis, morerer hoc dolore, quo puto me posse torqueri. Gemini, quibus erat mater et pater, aegrotare coeperunt. consulti medici dixerunt eundem esse languorem. desperantibus reliquis promisit unus se alterum sanaturum, si alterius vitali
Abbreviated transcription (Latin):
dep̃cor qͥ uideor ꝓuocasse tor¬
torẽ: Ille sine ulla miseratiõe
lacerat᷑ cui ad singulos ictꝰ
dr̃ ipse uoliuisti quẽ ñ dec&e
rogare. credit᷑ fingere ꝓclama¬
tiones. singulare gemitꝰ. de qͦ
pͥmũ uident᷑ undicanda tor¬
m̃ta. Non inuenio. iũd. qͥd sꝑa¬
re possit. qͥ m̃tit᷑ & exigit quȩ¬
stionẽ. Hoi qͥ uult torq̃ri. diu

Expanded text:
deprecer, qui videor provocasse tordeprecer, qui videor provocasse tortorem? ille, ille sine ulla miseratione laceratur, cui ad singulos ictus dicitur: 'ipse voluisti', quem non decet rogare, qui creditur fingere proclamationes, simulare gemitus, de quo primum videntur vindicanda tormenta. non invenio, iudices, quid sperare possit, qui mentitur et exigit quaestionem. homini, qui vult torqueri, d
Abbreviated transcription (Latin):
queri ñ debuit. qͥa m̃tiret᷑.
S si fas ẽ. iũd. dubitare de si¬
de questionũ. aliꝰ debet ẽẽ su¬
spectus. Ille scilic& in qͦ serui¬
liũ pectoꝵ recessus. in qͦ uni¬
les excutiunt᷑ artꝰ. Quotiens
tortori ẽ rixa cũ m̃bris. cũ
cruciatꝰ agnoscit. assiduis sup¬
plicus durata patientia. Et
hõi ñ ẽ noua res dolor corpo¬
ris appliciti qđ scisma lace¬
rataq ueste primũ ferre ñ
potest pudore. qđ nescit ad
flagelloꝵ uices m̃bra cõpone¬
re. nec ullo ub̾a frangit do¬
lor occursu. Nos inꝗ sumꝰ
qͦs leges suꝑuacuũ put auere
torq̃ri. Ynde nob̾ĩter ista se¬
cretił Intorm̃tis lib̾o hõi opꝰ est
patientia. ut uerũ dicat. S ĩ qͥt
icdeo torq̃ri ñ debes. qͥa exigis ut
torq̃aris. Aliud st̃ inimice tor¬
m̃ta aliud uelle torq̃ri. Felices
illos qͥ recusare noluert̃. Mleret᷑
clem̃tiã a fauorẽ qͥsqͥs ad illa
sas qͦq difficile possis eriꝑe ue¬
stes. Ego quẽ admodũ uultis

Expanded text:
queri non debuit, quia mentiretur. Sed etsi fas est, iudices, dubitare de fide quaestionum, alius debet esse suspectus, ille scilicet, in quo servilium pectorum recessus, in quo verniles excutiuntur artes. quotiens tortori est rixa cum membris, tum cruciatus agnoscit adsiduis suppliciis durata patientia, ~et homini non est nova res dolor corpus appliciti~ quod scissa lacerataque veste primum ferre non potest pudorem, quod nescit ad flagellorum vices membra conponere nec ullo verbera frangit occursu. nos, inquam, sumus, quos leges supervacuum putavere torqueri. unde nobis inter ista secretum? in tormentis libero homini opus est patientia, ut verum dicat. 'Sed,' inquit, 'ideo torqueri non debes, quia exigis, ut torquearis.' aliud sunt, inimice, tormenta, aliud velle torqueri. felices illos, qui recusare voluerunt! meretur clementiam et favorem quisquis ad illa sas quoque difficile possis eripere vestes. ego quemadmodum vultis
Abbreviated transcription (Latin):
tis impellit. Iniuriarũ. ce¬
dis agere ꝑmisit. s ñ cogit
iniuros. Adeo pene leuius ẽ
ultionẽ ꝑire ꝗ potestatem
Genꝰ seruitutis ẽ coacta lib̾¬
tas. & eadẽ iniqͥtas qͥcqͥtide
inuito hõĩe facias. Uis scire
qd lex ista ꝓspexerit. Non ex¬
go ut torquearis. Quã mul¬
ta di deȩq ñ minꝰ st̃ iusta
quã lex exigit. qͣrundã inui¬
dia rerũ ut uinci se magni¬
tudo patiat᷑. Et qͥc qͥd accidis¬
se mireris. tantundẽ poscit
multioẽ nouitatis. Filiꝰ inc̾¬
iichil iniqͥus fieri potest
Ignoscant ꝑsuasiones. si faci¬
nus istud omiu illicitarũ re¬
rũ c̃sũpsit inindiã. Et un¬
de torm̃tis salua uistitia ẽ.

Expanded text:
tis inpellit? iniuriarum, caedis agere permisit, sed non cogit invitos. adeo paene levius est ultionem perire quam potestatem. genus servitutis est coacta libertas, et eadem iniquitas, quicquid de invito homine facias. vis scire, quid lex ista prospexerit? non exigo, ut torquearis. Quam multa, dii deaeque, non minus sunt iusta quam lex! exigit quarundam invidia rerum, ut vinci se consuetudo patiatur, et quicquid accidisse mireris, tantundem poscit in ultione novitatis. filius in conihil iniquius fieri potest. ignoscant persuasiones, si facinus istud omnium inlicitarum rerum consumpsit invidiam, et, unde tormentis salva iustitia est,
Abbreviated transcription (Latin):
ti firmitate cõpositꝰ. Hominẽ
tam̃ ultͣ ñ seqͥtur animꝰ. Non
uacat asserere quȩ fixeris. tẽ
cũ uix ꝓdest & uerũ fateri.
Et neino ñ c̃tͣ id torq̃t᷑. qđ
dix̃ ante torm̃ta. Non refert
cuiꝰ ad eculeũ nõis ꝑ suasionẽ.
qͦs silentu afferas causas. In
questionib tantũ corpora su¬
mꝰ. & nemo ñ contra aliquẽ
torq̃t᷑ affectũ. Exigã q̃stionẽ
an recusẽ. Qd inter ẽ torm̃¬
toꝵ breui futurꝰ simił hõi qͥ

Expanded text:
ti firmitate conpositus, hominem ti firmitate conpositus, hominem tamen ultra non sequitur animus. non vacat adserere quae finxeris, tunc, cum vix prodest et verum fateri, et nemo non contra id torquetur, quod dixit ante tormenta. non refert, cuius ad eculeum nominis persuasionem, quas silentii adferas causas; in quaestionibus tantum corpora sumus, et nemo non contra aliquem torquetur adfectum. exigam quaestionem, an recusem, quid interest tormentorum, brevi futurus similis homi