comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ facturũ retinebas. Cõpara¬
te nc̃ siqͥs patrẽ ꝑ hostes sołtulit.
qͥ cũ uenientia in patrẽ dela ex¬
cepiss&. sĩplici tam̃ morte defunc¬
tꝰ ẽ. Unũ legimꝰ qͥ uicarias ꝓpar
te ñ qͥdẽ piratis aut mari manꝰ
optulerit. s ubi redumi ꝓoss&.
Me miserũ dicendũẽ qd̾ hoc ipso
ad moneor exẽplo. in honorẽ pi¬
etatis etiã dãpnati sepeliuntur.
Hec alii laudant. ego queror te
qͥdẽ iuuenis omĩa scła loquent᷑.
& ad mirabile exẽplũ tenaci
memoriȩ traditũ in ipsa astra
sublim̃ pennata uirtꝰ feret.D
mͥ ista laus tua. caro c̃stat. Non
erat satiꝰ lectulo matris incũ¬
be. & ĩ huiꝰ minus beris deditũ
secura otia impende. Soli tͥ c̾ti¬
gerat. ut posses patrẽ excusate
ñ redimere me interĩ ut ceꝑat
tabes lenta c̃sumeret. mequȩ
debebat sola senẽ mors redemis¬
s & cũ exanime corpꝰ ĩfluctꝰ eet
abiectũ. si contigisset simił tẽ¬

Expanded text:
quae facturum retinebas. conparaquae facturum retinebas. conparate nunc, si quis patrem per hostes solus tulit, qui, cum venientia in patrem tela excepisset, simplici tamen morte defunctus est. unum legimus, qui vicarias pro patre non quidem piratis aut mari manus obtulerit, sed ubi redimi posset. me miserum! dicendum est, quod hoc ipso admoneor exemplo: in honorem pietatis etiam damnati sepeliuntur. Haec alii laudant, ego queror. te quidem, iuvenis, omnia saecula loquentur, et admirabile exemplum tenaci memoriae traditum in ipsa astra sublimem pinnata Virtus feret; sed mihi ista laus tua caro constat. non erat satius lectulo matris incumbere et in huius ministeriis deditum secura otia inpendere? soli tibi contigerat, ut posses patrem excusate non redimere. me interim, ut coeperat, tabes lenta consumeret, me, quae debebat sola, senem mors redemisset, et, cum exanime corpus in fluctus esset abiectum, si contigisset similis tem
Abbreviated transcription (Latin):
cdesertã te putas. in ea culpa ẽ. S
iã tẽpꝰẽ ista quȩ ñ excusata de¬
bent uidĩ. uerũ pulchra atq
magnisica. animo maiore de¬
fende. & cũ iudiciũ agat᷑ exẽpli.
tandẽ causã tuã intelligere. hoc
saltẽ habeb̾ miserrime fili. qđ ho¬
noratis c̃tingere fimerib solet
defunctꝰ laudabis. O mĩa lic&
huc reuocemꝰ p̃t̾ita & ad canen
mille linguas. ipsãq sisit aliqͦ
corpore uno facundiã mat̾a su¬
ꝑabit. etiã si nichil dixero nͥ
qđ obiectũ ẽ. Lucẽ lib̾tatẽq patͥ
filiꝰ reddidit. & qđ ante ĩauditũ
ẽ magis me amaũ ꝗ uellẽ. Ingͣs¬
sus ẽ maria ĩqͥb iã minimũ ꝑi¬
cli tẽpestas hab&. ⁊ qđ int̾ ista
difficillimũ ẽ amore mei uicit
etiã ut matrẽ suã. Iace nefaria
lingua. Ergo tu ista laudas:
graue ẽẽ alligari mał patris
successit.Subit libens penã pͥetas.
etiã scelerib gͣuẽ. Tu meliꝰ uxor

Expanded text:
desertam te putas, mea culpa est. Sed desertam te putas, mea culpa est. Sed iam tempus est ista, quae non excusata debent videri, verum pulchra atque magnifica, animo maiore defendere et, cum iudicium agatur exempli, tandem causam suam intellegere, hoc saltem habebis, miserrime fili, quod honoratis contingere funeribus solet: defunctus laudaberis. omnia licet huc revocemus praeterita, et ad canendmille linguas, ipsamque, si sit aliqua corpore uno, facundiam materia superabit, etiamsi nihil dixero, nisi quod obiectum est. lucem libertatemque patri filius reddidit, et, quod ante inauditum est, magis me amavit quam vellem. ingressus est maria, in quibus iam minimum periculi tempestas habet, et, quod inter ista difficillimum est, amore mei vicit etiam matrem suam. tace, nefaria lingua: ergo tu ista laudas? grave esse alligari, malis patris successit. subit libens poenam pietas etiam sceleribus gravem. tu melius, uxor,
Abbreviated transcription (Latin):
Siste iã lacͥmas. maritũ reduc̃e
ĩcolumẽ accipe. Ed rrasceris: Quȩ
tanta mutatioẽ. Qui hoc credẽt:
Quereris discessise quẽ odisti. cũ
eũ noł redisse quẽ diligis. At qui
fuit supͣ ꝓbauimꝰ is parentes in
calamit᷑ate deserit qͥ opẽ ñfert.
& ut nc̃ ut ostendemꝰ optimꝰ filiꝰ
corpore suo adiutoria matrire¬
demit. ꝓfecto opẽ tulit. idẽ ñ
deseruit. Nã si ut ante dixi ne
uestigio qͥdẽ abisse a miseris lic&.
ne ipsoꝵ qͥdẽ causa qͥ adiuuant᷑
discedẽ fas erit. nec cibos saltẽ pe¬
t̾e aut alia usib necessaria para¬
re ẽtinget. Si uͦ dũ adiuuat᷑ pa¬
rens nichil refert ubi sit ille qͥ
adiuuat qͥa p̾sens cura exibet᷑.
qͥcqͥd tͥ ego p̾stiti ad auctorẽ mu¬
neris idẽ ad redẽporẽ meũ tͣnsse.¬
rendũ ẽ. Non assedi. ñ cõsolatꝰ sũ.
ñ ministraui. ñ utili ñ deniq to¬
tus tͥ rediui. Uerũ fatendũ ẽ si

Expanded text:
siste iam lacrimas, maritum reducem, siste iam lacrimas, maritum reducem, incolumem accipe. quid irasceris, quae tanta mutatio est? quis hoc crederet? quereris discessisse quem odisti, cum eum nolis redisse quem diligis. Atquiprobavimus, is parentes in calamitate deserit, qui opem non fert, et, ut nunc ostendemus, optimus filius corpore suo adiutoria matri redemit, profecto opem tulit, id est, non deseruit, nam si, ut ante dixi, ne vestigio quidem abisse a miseris licet, ne ipsorum quidem causa, qui adiuvantur, discedere fas erit, nec cibos saltem petere aut alia usibus necessaria parare continget. si vero, dum adiuvatur parens, nihil refert, ubi sit ille, qui adiuvat, quia praesens cura exhibetur, quidquid tibi ego praestiti ad auctorem muneris, id est, ad redemptorem meum, transferendum est. non assedi, non consolatus sum, non ministravi, non opem tuli, non denique totus tibi redivi? verum fatendum est: si
Abbreviated transcription (Latin):
res. cũ mortẽ p̃careris. cũ ate
uiduatã uoluptate clamares.
poss& eqͦ animo. Tu filiũ pͥma
dociusti. sibi ñ parcere potiꝰ ꝗ
plus flere potiꝰ ꝗ ipsã rescinde
cecitatẽ. ꝓfectꝰ ẽ. maritũ tͥ red¬
didit. Ocrim̃ graue. Si hoc ante
fecisset. uides. at retinere ñ po¬
tiusti. Nlon dicãtͥ. hab& pietas
impetũ suũ. nec ullũ dominũ
nouit. affectꝰ. nec ille te potunt
retinere ne fleres. Audi qdẽ ue¬
riꝰ. aliud putauit. Non erat
credibile. obstare te redẽptiõi
meȩ. Int̾p̃tatꝰ e mat̾nũ metũ
& maris domun nr̃e male exꝑti
paruiss& nemo ñ uos putasset
collude. Cetum me pot̾at ñ re¬
dimere. cũ tu clamares cȩca
sũ oculos desidio uiri ꝑdidi soli¬
tudiñe ferre ñ possim. Ita ille
ad redẽptionẽ meã excusatis
ꝓfectꝰ eẽt. sine minꝰ desid̾ asses
Hubitabit᷑ an tua causa feceri
Et filiũ & uirũ hab̾e ũ poceras.
redidit tͥ quẽ magis amabas.

Expanded text:
res, cum mortem precareris, cum te res, cum mortem precareris, cum te omni viduatam voluptate clamares, posset aequo animo. tu filium prima docuisti sibi non parcere. potius quam plus fleres, potius quam ipsam rescinderes caecitatem, profectus est, maritum tibi reddidit. o crimen grave! si hoc ante fecisset, videres. At retinere non potuisti. non dicam tibi: habet pietas impetum suum, nec ullum dominum novit adfectus. nec ille potuit te retinere, ne fleres. audi quod est verius: aliud putavit. non erat credibile obstare te redemptioni meae. interpretatus est maternum metum, et maris domui nostrae male experti paruisset, nemo non vos putasset colludere. ceterum me poterat non redimere, cum tu clamares: 'caeca sum, oculos desiderio viri perdidi, solitudinem ferre non possum'? ita ille ad redemptionem meam excusatius profectus esset, si me minus desiderasses? dubitabitur, an tua causa fecerit? et filium et virum habere non poteras; reddidit tibi quem magis amabas.
Abbreviated transcription (Latin):
calamitas ĩ em̃dabił cecidit. ñ
remediũ acciꝑe ñ uicariũ pote¬
st. Assediss& scilic& lectulo ĩ effi
cax sedulitas. & acceptis epłis me¬
is iuuenis filiꝰ nichil aliud qua
cũ matre fleuissos. Quia ꝓfec¬
tus ẽ alt̾iꝰ tam̃ parentis calami¬
tas em̃data ẽ. Si remansisset.
&e matrẽ cecã hab̾et ⁊ patrẽ cap¬
tiuũ. Adicio qđ tͥ ñ necessaria
filii p̃sentia fuit. asside n ciboᷤᷤ
ministrare manũ porrigere
qͥlib& poterat. Mentior. nͥ factũ:
Me ab illis captũ tã dura ẽditi¬
õẽ uenalẽ. qđ utiq ĩ confessiõe
ẽ. nemo aliꝰ redemisset ꝗ filiꝰ
meuꝰ. Et ego sic ago. tãꝗ tantũ
filiꝰ ꝓpt̃ me fecerit. Quãꝗ in
hoc litigatu qͦdã meo tͥ ipsa ex¬
cidisti. & ꝗꝗ id agas ut merita
tua ĩ iuria iuncas. Nouũ indui¬
sti rigorẽ. ñ ꝓhibeo tam̃ testi¬
moniũ ad redẽptionẽ meam.
filiũ ipsa misisti. cũ sic plange¬

Expanded text:
calamitas, inemendabilis cecidit; non calamitas, inemendabilis cecidit; non remedium accipere, non vicarium potest. adsedisset scilicet lectulo inefficeptis epistolis meis iuvenis filius nihil aliud quam cum matre flevisset? quia profectus est, alterius tamen parentis calamitas emendata est. si remansisset, et matrem caecam haberet et patrem captivum. adice eo quod tibi non necessaria filii praesentia fuit; adsidere enim, cibos ministrare, manum porrigere quilibet poterat; mentior, nisi factum est. me ab illis captum tam dura condicione venalem, quod utique in confessione est, nemo alius redemisset quam filius meus. Et ego sic ago, tamquam hoc tantum filius propter me fecerit. quamquam in hoc litigatu quodammodo tibi ipsa excidisti, et, tamquam id agas, ut merita tua iniuria vincas, novum induisti rigorem, non prohibeo tamen testimonium: ad redemptionem meam filium ipsa misisti, cum sic plange
Abbreviated transcription (Latin):
dẽ satis digna qͥs dixerit udũ
carcerẽ & mundatã sentina na¬
uiculã. & ĩpositũ nuda tͣbe ĩreqͥ¬
etũ latꝰ. reuinctas pꝰt̃gũ manꝰ.
alligatos tãꝗ eẽt qͦ fugeremus
pedes. Solȩ in carcere tenebrȩ
iuuabant. sepe de aurib qͥstꝰ sũ.
quȩ sonũ fiagelloꝵ gemitũq
cessoꝵ ꝗuis implexiꝰs obrutȩ comiᷤ
acciꝑent dura metꝰ sui exẽpla.
Miserũ me fili nẽpe morbo ꝑisti.
Cõpara t̾rã mari. domũ naui.
lectulũ carceri lib̾tatẽ seruitu¬
ti desidiũ oculoꝵ totiꝰ corporis
dãpno. Qui nos longiꝰ ducit ca¬
lamitatũ nr̃arũ misera c̃tentio
Cecitatẽ litigare possunt. capti¬
ui nec iuuere. Uerũ hȩc etiã sine¬
qͦ ponerent᷑. multũ tam̃ in altã
mͥ poterant ꝓdesse ꝗtͥ. Ei labo¬
ri oport& ĩcũbe. ubi effectꝰ pro¬
mitit᷑. Stulta cura ẽ. quȩ sp̃e
ñ hab&. Ego redimi poterã. tu
sanariñ potesas. Qualcũq ista

Expanded text:
idem satis digne quis dixerit, udum idem satis digne quis dixerit, udum carcerem et inundata sentina vincula et impositum nuda trabe inrequietum latus, revinctas pone tergum manus, alligatos, tamquam esset, qua fugeremus, pedes? solae in carcere tenebrae iuvabant. saepe de auribus questus sum, quae sonum flagellorum gemitumque caesorum quamvis impexis obrutae comis acciperent, dira metus sui exempla. miserum me, fili: nempe morbo peristi. compara terram mari, domum navi, lectulum carceri, libertatem servituti, desiderium oculorum totius corporis damno. quo nos longius ducit calamitatium nostrarum misera contentio? caeci etiam litigare possunt, captivi nec vivere. Verum haec etiamsi in aequo ponerentur, multum tamen in alteram mihi poterant prodesse quam tibi. eo labori oportet incumbere, ubi effectus promittitur; stulta cura est, quae spem non habet. ego redimi poteram, tu sanari non poteras. qualiscumque ista
Abbreviated transcription (Latin):
ingenita. pͥmũ spoliũ fuit. Ale
ipse ꝑdidi. teneor uenalẽ man¬
cipiũ. & cuus romanꝰ merces fio.
Et lib̾tatẽ senex dedisco. & nat
ingenuuꝰ uenire opto. Minimu
ẽ habitamꝰ ĩ fluctib. hib̾ni nos
fer̃t uenti ñ statio. ñ sedes. ñ qͥes.
s qđ maloꝵ meoꝵ maxima por¬
tio ẽ. tã miseri st̃ etiã dñi mei
cito p̃tereunda ẽ memoria.
ꝓpt̾ me uxori grauiꝰ mͥ ꝓpt̃ fili¬
ũ. Transeo hirsutos hostiũ uultꝰ
& immaniũ barbaroꝵ feros fre¬
mitis tantũq mͥ cotidie ẽẽ metu¬
endũ. quantũ pati captꝰ audere
pẏrata potiuss&. Nichil ẽ desidio
suoꝵ grauiꝰ. timui nequẽ ex meiᷤᷤ
uidere. Nlichil tẽpestate minatiꝰ.
cotidie naufragũ optaui. Nã mor¬
tẽ cõfidebor senili inertia una
causa minꝰ cupiebã. nec defunc¬
ne.mo sepel ira. Quã uestẽ relic¬
tã captiuo putas. nͥ q̃ p̾da non
erat: Quales epłas cibosq p̾bent.
qͥ ipsi rapto uiuunt. Nã illa qͥ¬

Expanded text:
ingenita, primum spolium fuit: me ingenita, primum spolium fuit: me ipse perdidi, teneor venale mancipium, et civis Romanus merces fio, et libertatem senex dedisco, et natus ingenuus venire opto. minimum est: habitamus in fluctibus, hiberni nos ferunt venti; non statio, non sedes, non quies, sed, quod malorum meorum maxima portio est, tam miseri sunt etiam domini mei. cito praetereunda est memoria propter me uxori gravis, mihi propter filium. transeo hirsutos hostium vultus et immanium barbarorum feros fremitus, tantumque mihi cotidie esse metuendum, quantum pati captus, audere pirata potuisset. nihil est desiderio suorum gravius; timui, ne quem ex meis viderem. nihil tempestate minacius; cotidie naufragium optavi. nam mortem, confiteor, senili inertia una causa minus cupiebam: ne defuncnemo sepeliret. quam vestem relictam captivo putas, nisi quae praeda non erat? quales epulas cibosque praebent, qui ipsi rapto vivunt? nam illa qu
Abbreviated transcription (Latin):
re. ĩpetrare cuiꝰ inministeriis
officia ñ desunt. ñ enĩ defuer̃
nͥ se erigit. Et fortunȩ sue ra¬
tionẽ reddit. & p̃sertĩ intã bona
cecitatis conscientia animi ui¬
tio miser ẽ. ñ de bet dolere qui¬
ppiã qͥ potest głari. Qũaꝗ cuiꝰ li¬
b& & qͣcũq causa hunc incursũ
passe. leuiꝰẽ tam̃ malũ feminȩ.
plon enĩ nauigatis. ñ legationẽ
obitis ñ frequenti ꝑ egrinatiõe
uarietatis aspectꝰ. ñ militaris
uos ñ forensis ratio deducit.
Alioqͥn semꝑ estis intͣ domũ uno
plurimũ in loco leuib officus
affixe. Tuũ qͥdẽ affectũ si bene
noui. nulla magis causa cecita¬
tẽ doluisti. ꝗqͥ ad redim̃dũ ma
maritũ ñ posses. hȩc tua calami¬
tas erat. estimenius meã. Nulli
m̃ ꝗ multa ĩ ilł epłis ñ scripserĩ.
Ofili ĩ qͥb te malis reliqͥ. Iã illa
pͥncipał ac maxima dono dm̃
concessa lib̾tas nec hõiũ solũ sed
ferarũ uolucrũq sensib fixa ⁊

Expanded text:
re, imperare, cuius ministeriis re, imperare, cuius ministeriis officia non desunt non enim defuerunt, nisi se erigit et fortunae suae rationem reddit, et praesertim in tam bona caecitatis conscientia, animi vitio miser est. non debet dolere quispiam, qui potest gloriari. Quamquam cuiuslibet et quacumque causa hunc incursum passae levius est tamen malum feminae: non enim navigatis, non legationem obitis, non frequenti peregrinatione variatis aspectus, non militaris vos, non forensis ratio deducit. alioquin semper estis intra domum, uno plurimum loco levibus officiis adfixae. tuum quidem adfectum si bene novi, nulla magis causa caecitatem doluisti, quam quod ad redimendum maritum ire non posses. Haec tua calamitas erat; aestimemus meam. nulli m multa in illis epistolis non scripserim. o fili, in quibus te malis reliqui! iam illa principalis ac maxima dono deum concessa libertas, nec hominum solum sed ferarum volucrumque sensibus fixa et
Abbreviated transcription (Latin):
sidi possint. referã ñ solũ qͥa uin¬
cenda mͥ s magis etiã qͥa conso¬
landa es. Nã quando om̃e torm̃¬
tũ corporis abẽ. dolorq m̃broꝵ
qͥ totã cogitationẽ inse rapit. fe¬
licit̾ cessat. Suꝑ ẽ ut cruci& mi
niiũ ociũ & assidua qͥes ressi
ñ sint necessitate iocundȩ. Nã
uisus dãpnũ sarciunt reliq uo¬
luptates. odor. gustꝰ. tactꝰ. audi¬
tꝰ. Quib tã & si de ẽẽ i sũmã fa¬
calamitatis loco numeranda.
parũ plena felicitas. Domꝰ certe
ro contingit honesta calami¬
tas. & inquacũq fortuna beata
lib̾tas. tot uoluptates. obruere
posst̃ unũ dolorẽ. Nã lucis desi¬
diũ si malis meis cõpares. etiã
delicatũ ẽ. Non enĩ aliqͥd re-¬
rũ natura genitura ẽ specta¬
culo nr̃o notui. ac ñ qͥcqͥd speci
orit᷑. & eꝗ tẽporã portionẽ in¬
uoluit obscuritas. & ex parte sui
ipsa qͦdã modo ceca natura ẽ
Qui alienis ocuł uti. lic& audi¬

Expanded text:
mederi possint; referam non solum, quia vinmederi possint; referam non solum, quia vincenda mihi, sed magis etiam quia consolanda es. nam quando omne tormentum corporis abest, dolorque membrorum, qui totam cogitationem in se rapit, feliciter cessat, superest, ut cruciet nimium otium et assidua quies, res, si non sint necessitate, iocundae. nam visus damnum sarciunt reliquae voluptates, odor, gustus, tactus, auditus. quibus tamenetsi deesse summam facalamitatis loco numeranda parum plena felicitas. domus certero contingit honesta calamitas et in quacumque fortuna beata libertas. tot voluptates obruere possunt unum dolorem. nam lucis desiderium, si malis meis compares, etiam delicatum est. num enim aliquid rerum natura genitura est spectaculo nostro novum, ac non, quicquid speciooritur, et aequam temporum portionem involvit obscuritas, et ex parte sui ipsa quodammodo caeca natura est. cui alienis oculis uti licet, audi
Abbreviated transcription (Latin):
crim̃ excutiã. de qͣ iã lite c̃cessũ
ẽ. Fuert qͥdẽ ista facienda s ego ius
meũ repmo. Int̃ duos parentes cecꝰ
affec Hꝰẽ. Exorabit qͥ pͥor rogaue¬
rit. Tẽpore certe uinco. ande miser
ẽẽ cȩpi. Tu ad huc integͣ es. ego iã
alligatꝰ sũ. Iu sana ĩ domo. ego
iã pene defunctꝰ in carcere. Tibi
adhuc ñ opꝰẽ filio. ego iã rogo.
Nẽpe calamitatis tua. nata ẽ pꝰ
epistolã meã. nͥ te flentẽ consolari
filiꝰ uoluiss. ante cecitatẽ tuã ex¬
iss&. Noli mirari. si te gr̃a uinco.
Ante exoraui siliũ. ꝗtu rogares.
q̃so absit cuiꝰ tanta calamitas fuit
Abstulerat qͥdẽ tͥ oculos nimiꝰ affec¬
tus. & de qͥnq rerũ sensib pars una
cessabat & tenebras etiã saliuis
luminib alt̾nans continua nox
dixxerat. Maiꝰ ẽ tam̃ malũ. qđ sic
flet᷑. Nã ut merito queri possis ab¬
latas uidendi uoluptates. impedi¬
tos rerũ actꝰ. tam̃ si ñ iniqͥ. iũd.
suinꝰ. nec ãbitione miseri st᷑. qͥ in

Expanded text:
crimen excutiam, de qua iam lite concessum est. fuerint quidem ista facienda, sed ego ius meum reprimo. inter duos parentes caecus adfectus est; exorabit qui prior rogaverit. tempore certe vinco: ante miser esse coepi. tu adhuc integra es, ego iam alligatus sum; tu sana in domo, ego iam paene defunctus in carcere; tibi adhuc non opus est filio, ego iam rogo. nempe calamitas tua nata est post epistolam meam. nisi te flentem consolari filius voluisset, ante caecitatem tuam exisset. noli mirari, si te gratia vinco: ante exoravi filium, quam tu rogares. quaeso absit, cuius tanta calamitas fuit. abstulerat quidem tibi oculos nimius adfectus, et de quinque rerum sensibus pars una cessabat, et tenebras, etiam salvis luminibus alternans, continua nox duxerat. maius est tamen malum, quod sic fletur. nam ut merito queri possis ablatas videndi voluptates, impeditos rerum actus, tamen, si non iniqui iudices sumus nec ambitiose miseri, sunt quae his
Abbreviated transcription (Latin):
spectant. ut auxilio liberorũ
tuti st̃ parentes. Qđ̾ cũ ita sit. tã
ad me lex ista ꝑtinuit. ꝗ admatrẽ.
Duo unũ uocͤamꝰ. indeamꝰ qͦ ire
debuerit. poterã qͥdẽ fortit̃ dicere.
pat̾ iussi. hoc nom̃. om̃i lege maiꝰ
ẽẽ. Iribimos deducimꝰ candida.¬
tos ferimꝰ ius nob̾ uitȩ necisq ẽ¬
cessũ ẽ. Si ñ fecerit qđ iubeo. ñ
deferã illũ ad sepulturã. Flecesse
habuit parere. Non deseruit sed
abductꝰ ẽ. Crede ñẽ tẽptu tui.
uenit ĩ carcerẽ. Sint sane iura
patria. s ead q mediꝰ ĩt᷑ duos fili¬
osIudex ñ cõparabo ꝑsonas. ꝗuis
apud om̃s gentes plus iuris ha¬
beat pat̾. Sit sane nat᷑a cõmu.¬

Expanded text:
spectant, ut auxilio liberorum spectant, ut auxilio liberorum tuti sint parentes. quod cum ita sit, tam ad me lex ista pertinuit quam ad matrem. Duo unum vocabamus; videamus, quo ire debuerit. poteram quidem fortiter dicere: 'pater iussi. hoc nomen omni lege maius est; tribunos deducimus, candidatos ferimus; ius nobis vitae necisque concessum est. si non fecerit quod iubeo, non deferam illum ad sepulturam.' necesse habuit parere: non deseruit, sed abductus est. crede, non contemptu tui venit in carcerem. sint sane iura paria, sedeatque medius inter duos filius iudex; non conparabo personas, quamvis apud omnes gentes plus iuris habeat pater. sit sane natura commu
Abbreviated transcription (Latin):
toriũ. nͥ qͥ p̾sente filio miser est.
Ilã si deserere in calamitate ml
aliud putamꝰ ẽẽ ꝗ amisero disce-¬
de duo simul scelera ꝑmittimus.
Primũ illud ut etĩa qͥd aderit
possit inpune nichil p̾stare siqͥ¬
dẽ absolutꝰ ẽ hac lege qͥ scdm
miserũ stetit. qͦ qͥdẽ mͦ ñ ad iuto¬
res calamitosis parentib filios
damꝰ. s spectatores. dehinc acci¬
dit illud uel gͣuiꝰ. qđ cũ rerũ
necessitas cotidie nos diuidat.
si q̃dã fortuna parentes nosde¬
p̃hendit. ꝗuis exiguit diuisuᷤ
spatio. impone op̾e ñ feret. non
succurret.ut hanc saltẽ se ca-¬
rente disscessi so lutꝰ erit om̃i
auxiliandi necessitate qͣndo
ur̃a ĩtpretatione. absentia im¬
pietatis occasionẽ. Hoc uoluisse
legũ latronẽ putamꝰ. ut natus
ex uob̃ m& ipsis. in reb adu̾sis
p̾sidiũ parenti. labore atq p̾sta¬
ntia solueret. Lucis usurã ubi
feret ñ de ẽẽ. Qmĩa hec ii eo

Expanded text:
torium, nisi qui praesente filio miser est. torium, nisi qui praesente filio miser est. nam si deserere in calamitate nil aliud putamus esse quam a misero discedere, duo simul scelera permittimus: primum illud, ut etiam qui aderit, possit inpune nihil praestare, siquidem absolutus est hac lege, qui secundum miserum stetit. quo quidem modo non adiutores calamitosis parentibus filios damus, sed spectatores. accedit illud vel gravius, quod, cum rerum necessitas cotidie nos dividat, si quaedam fortuna parentes nos deprehenderit, quamvis exiguo divisus spatio inpune opem non feret, non succurret, ut hac saltem se carente discessi.' solutus erit omni auxiliandi necessitate, quando vestra interpretatione absentia impietatis occasio est. hoc voluisse legum latorem putamus, ut natus ex nobismet ipsis in rebus adversis praesidium parenti labore atque praestantia solveret lucis usuram ubicferre, non deesse. omnia haec enim eo
Abbreviated transcription (Latin):
bitatione ꝗñ hab& afferã morã
leq ti puto si etas unpedi& ĩfau¬
tẽ ualitudo egrũ res legatũ. dux
militẽ. nichil ommiꝰ obstricta cru¬
delitas ĩi accipiat ratione necessi¬
tatis. Et cũ semel apparuerit.
patere ĩ eiꝰmodi causis defensioẽ
potero plane eẽ securꝰ nec time¬
bo ne teneri uideat᷑ filiꝰ m̃s. si
ñ potuit omib succurrere. dũ
in ipsa lege occupatꝰ ẽ. mat̾ ce
coꝵ distantia. hab& lex ĩmedio
debitorẽ. Duc ad utrũ maiuis ad
utrũq non potes. Nisi hanc
conditionẽ misero imponimꝰ
ut qͥcqͥd fecerit piciend̾ sit. Si ex¬
ierit. mat̾ sepeliri uetabit. Sire¬
mansit pat̾. Non dubito fore
dubiũ qͥnuis in hac lege fuerit
& mͥ. nͥ forte ut omĩa iniq ĩius¬
tȩq c̃q̃ritis. hic qͦq uniꝰ occasiõe
uerbi aliud putatis iuuare pa-¬
rentes. aliud ñ deserere. idẽ de hoc
dubitare uultis. utrũ parentib
ubiq ferri oporteat auxilia ut
ego estimo. an uͦ ñ mereat᷑ adiu¬

Expanded text:
moram. neque enim puto, si aetas inpediet infantem, valetudo aegrum, res legatum, dux militem, nihilominus obstricta crudelitas non accipiet rationem necessitatis, et cum semel apparuerit patere in eiusmodi causis defensionem, potero plane esse securus, nec timebo, ne teneri videatur filius meus, si non potuit omnibus succurrere, dum in ipsa lege occupatus est. pater corum distantia; habet lex in medio debitorem. duc ad utrum mavis, ad utrumque non potes, nisi hanc condicionem misero imponimus, ut, quicquid fecerit, proiciendus sit: si exierit, mater sepeliri vetabit, si remanserit, pater. Non puto fore dubium, quin ius in hac lege fuerit et mihi, nisi forte, ut omnia inique iniusteque conquiritis, hic quoque unius occasione verbi aliud putatis iuvare parentes, aliud non deserere, id est, de hoc dubitare vultis, utrum parentibus ubique ferri oporteat auxilia, ut ego aestimo, an vero non mereatur adiu
Abbreviated transcription (Latin):
sepulturã filui maritꝰ ate im¬
petrare ñ potuit. Uade her¬
cule si lib&. & corpꝰ in fluctꝰ
repelle. aut si ꝑarũ celebri loco
uidet᷑ abiectũ. inice manũ. &
neminꝰ te satiet alienũ mini¬
steriũ. ipsa potissimũ tͥhe. alt̾¬
ã manũ cadaueri ĩpone. alt̾a¬

Expanded text:
sepulturam filii maritus a te imsepulturam filii maritus a te impetrare non potuit. vade hercule, si libet, et corpus in fluctum repelle, aut, si parum celebri loco videtur abiectum, inice manum et, ne minus te satiet alienum ministerium, ipsa potissimum trahens alteram manum cadaveri impone, alt
Abbreviated transcription (Latin):
pignꝰ ꝑ annos parit᷑ actos. &
beneficio filui plures. ꝑ meũ ĩ¬
in te obseqͥũ. ĩa mei miserere
cuiꝰ soles. Crede m hoc qđ pa¬
tior carcere peiꝰ ẽ captiuitate
crudeliꝰ. Alea ista pena ẽ. &¬
Qd tͥ tantũ mali feci qͥd offen¬
di. Gerte ego te ñ reliqͥ. Iã si to¬
tũ affectũ ĩ bounc c̃sũpsisti ur¬
rũ. & om̃is ꝑ oculos miscđia
effluxit. tulerit sane filiꝰ nr̃
merito poenas. dedit sp̃m sup¬
plicio nichil de p̃t̾itis loqͣm᷑.
qđ postulaũ cicero etiã ab illo
crudelissimo silice tiranno.
bant ante ostiũ carceris. p̃cio
redimentes sepeliendi potesta¬
tẽ. Qd tandẽ hoc marcus tul¬
liꝰ patres matresq misere
Tuende saltĩ. qđ sub uerre cru¬
delissimũ fuit. Certe ego filiũ
redimã. nec mͥ p̃ciũ diũ q̃ren¬
dũ ẽ. habeo manꝰ. Nichil moue¬
ris nc̃. & debilitatẽ tuã iactasꝰ
Singłare feminis exẽplũ ost¬
endi narrari que desideras

Expanded text:
pignus, per annos pariter actos et pignus, per annos pariter actos et beneficio filii plures, per meum in te obsequium, iam mei miserere, cuius soles. crede mihi, hoc, quod patior, carcere peius est, captivitate crudelius. mea ista poena est. quid tibi tantum mali feci, quid offendi? certe ego te non reliqui. Iam si totum adfectum in hunc consumpsisti virum, et omnis per oculos misericordia effluxit, tulerit sane filius noster merito poenas, dederit spiritum supplicio. nihil de praeteritis loquamur; quod postulavit Cicero etiam ab illo crudelissimo Siciliae tyranno: bant ante ostium carceris pretio redimentes sepeliendi potestatem quid tandem hoc Marcus Tullius patres matresque miserae. tu vende saltem, quod sub Verre crudelissimum fuit. certe ego filium redimam, nec mihi pretium diu quaerendum est: habeo manus. Nihil moveris nunc, et debilitatem tuam iactas? singulare feminis exemplum ostendi narrarique desideras:
Abbreviated transcription (Latin):
Int̾ hȩc omĩa. ñ gemitꝰ ullus
matris. ñ lacrimȩ ñ questꝰ. Pu¬
tes ad pulsũ ad litꝰ aliquẽ eẽ
pyratã. Unde hunc illi auim¬
um: Si mala sua ido ñ sentit
qͥa ñ uit& & hoc boni cecitas
habet. eruat aliqͥs oculos meos.
S tenebrȩ corporis. affectib
ñ obstant. Est ne hȩc uxorme¬
a. ẽ ne ille filiꝰ meus. Liceat du¬
bitare si fieri potest. Et sane
uix iã dinoscenda speciẽ. uetus¬
tas reliqͥt. S atrite manꝰ. & tu¬
mida uestigia uinculoꝵ. ꝙ teᷤᷤ¬
tis longȩ captiuitatis ĩnacies
infelicia argum̃ta. c̃sentiunt.
Aliserũ me certꝰ luctꝰ ẽ. filiũ
agnosco. uxorẽ non agnosco.
frgo qm̃ de iure longior pug¬
nã ẽ nob̃. festinandũ ẽ. Sint
pͥmȩ p̃tiũ partes. Ad este uni¬
uersi utriꝰq sexus parentes dũ
matrẽ in exeqͥas filu rogo. ꝑ
matrimoniũ te uectꝰ. & ꝑmu
tuã catritatẽ quȩ utriq nr̃m
magno õstat adici . ꝑ cõmune

Expanded text:
inter haec omnia non gemitus ullus inter haec omnia non gemitus ullus matris, non lacrimae, non questus. putes adpulsum ad litus aliquem esse piratam. unde hunc illi animum? si mala sua ideo non sentit, quia non videt, et hoc boni caecitas habet, eruat aliquis oculos meos. si tenebrae corporis affectibus non obstant, estne haec uxor mea, estne ille filius noster? liceat dubitare, si fieri potest, et sane vix iam dinoscendam speciem vetustas reliquit, sed adtritae manus et tumida vestigia vinculorum et testis longae captivitatis macies, infelicia argumenta, consentiunt. miserum me, certus luctus est: filium agnosco; uxorem non agnosco. Ergo quoniam de iure longior pugna, et nobis festinandum est, sint primae precum partes. adeste, universi utriusque sexus parentes, dum matrem in exequias filii rogo. per matrimonium te vetus et per mutuam caritatem, quae utrique nostrum magno constat, adice, per commune
Abbreviated transcription (Latin):
meã usq ad litora tuli. Et sane
adu̾fꝰ pͥma uba orbitatis. ami¬
mo estimantẽ fefeller̃t. Quis
autẽ ñ dolentis affectũ putas.¬
set cũ dicit defuncto filio
ria ingressus es qͥd pyratis pe¬
tisti. Nã illa qͥdẽ uulgatissi¬
ma orbitatis uxorẽ fili cui
me reliqͥsti. Etiã cũ tota supͣ
corpꝰ incubuit. amplexã puta
matres ut funꝰ morent᷑. At ista
legẽ recitat & in cadali filui
ꝑorat. Tate. tate misera. Ista.
tu istud optasti. Sola scilic&
calamitatib nr̃is adhuc defuit
culpa ut cũ seuitia niiȩ qͦ
felicitatis turpis sit. ꝓcedat
ĩ auditũ antea monstrũ mi¬
sera crudeł. siqͥd irati du reli-¬
quer̃ siqͥd ĩfelicitas oblita est
suis manib ꝑdẽ cupiat. Dec̃¬
tͣcta ẽ fortune ĩuidia. qͣndo
suo qͦ iudicio mat̾ pͦꝰ amissũ
filiũ parũ misera ẽ. Lacrimis
ipsas nouissime ꝑdo. in anisdo¬
mi libitina plangit᷑. derifꝰ dis¬
signator redit. refert᷑ rogus.

Expanded text:
meam usque ad litora tuli. et sane meam usque ad litora tuli. et sane ~adversus prima verba orbitatis animo aestimantem fefellerunt. quis autem non dolentis adfectum putasset, cum diceret defuncto filio ria ingressus es? quid piratas petisti?' nam illa quidem vulgatissima orbitatis vox est: 'fili, cur me reliquisti?' etiam cum tota supra corpus incubuit, amplexam putavmatres, ut funus morentur.' at ista legem recitat et in cadaver fili perorat. tace, tace, misera! ita tu istud optasti? sola scilicet calamitatibus nostris adhuc defuit culpa, ut, cum saevitia nimiae quoque felicitatis turpis sit, procedat inauditum antea monstrum, misera crudelis. si quid irati dii reliquerunt, si quid infelicitas oblita est, suis manibus perdere cupiat. detracta est fortunae invidia, quando suo quoque iudicio mater post amissum filium parum misera est. lacrimas ipsas novissime perdo: inanis domi libitina plangitur, derisus dissignator redit, refertur rogus.
Abbreviated transcription (Latin):
tis rtiã nauigat᷑. Mlandata
tam̃ tua fili ꝑago. assideo su¬
stento immno me bercule tu
assides fili tu sustines ꝓp̃t̾ quẽ
mͥ etiã huiꝰ ꝓpensior cura ẽ.
dũ recede ab uxore nolo. fili¬
ũ ñ redemi. At illũ interĩ co¬
tidie sitꝰ carceris strangulat.
insidunt ossib catenȩ. Exem¬
plũ scłi immo patronȩ mori¬
tur. Alat̃ iã satis ẽ. habes penaᷤ
suꝑ legẽ. Sepelissent talẽ u¬
rum etiã ipsi pyratȩ. nͥ eos
c̃scientia scelerũ metꝰq pena¬
rũ ab om̃i litore arceret. Qđ
uniũ poterant. scłis ꝓicere uen¬
tis. Excepit mitior m̃atre tẽ.¬
pestas. & si qua dici potest
calamitatũ felicitas ꝓsꝑo
cursu cadauer. tantũ qđ ñ
ad ipsa maioꝵ sepulchra de¬
positũ est. Parret᷑ res scło no¬
stro diusa. & nescio uera par¬
te mirabilior. Filiꝰ corpꝰ matri
maria retubert̃. mat̾ mari.
Magnã qͥdẽ partẽ agnosco cul
ipse meis humeris adusariã

Expanded text:
tis etiam navigatur! mandata tis etiam navigatur! mandata tamen tua, fili, perago: assideo, sustento -- immo mehercules tu assides, fili, tu sustines, propter quem mihi etiam huius propensior cura est: dum recedere ab uxore nolo, filium non redemi. At illum interim cotidie situs carceris strangulat, insidunt ossibus catenae; exemplum saeculi in myoparone moritur. mater, iam satis est: habes poenas super legem. sepelissent talem virum etiam ipsi piratae, nisi eos conscientia scelerum metusque poenarum ab omni litore arceret, quod unum poterant, secundis proiecere ventis. excepit mitior matre tempestas, et, si qua dici potest calamitatium felicitas, prospero cursu cadaver tantum quod non ad ipsa maiorum sepulcra depositum est. narretur res saeculo nostro diversa et nescio utra parte mirabilior: filii corpus matri maria rettulerunt, mater mari. magnam quidem partem agnosco culpipse meis umeris adversariam
Abbreviated transcription (Latin):
dieris. uidebit. In sũma ñ re¬
tis lucrũ. Aut uicariꝰ ero. aut¬
aut comes. Quantũ int̾ hȩc
fleuit qͣmduui cecidit oculos
suos. Si ꝑseuerassẽ. duos exce¬
cauerã. Obstupuert̃ pietate
tanta etiã latrones. & ꝑĩmo¬
biles ande uultꝰ. fletꝰ cucurrit.
Non tenuissent fortasse uie¬
nẽ. nͥ redẽpturos parentesta¬
lẽ flliũ credidissent. Ipse ĩ se
tͣnstulit ferreos nexus. & hi¬
larior alligatꝰ ẽ filiꝰ quã solu¬
inet̾nũ me iã catenatis ma¬
nib ãplexus p̾ꝗ meicura di¬
merita cõm̃do. Tu ilłã tuere.
defende amane relinq Sic
paria faciemꝰ. illuc tueris ui¬
cariꝰ m̃s. Si hec feceris. ñ ira¬
scet᷑ m fortasse mat̾ qđ ab illa
recessi. Sic ĩn nauẽ filui mei
male ꝑmutatꝰ uector ĩponor
& ꝗuisũ oculi dedert̃ ad pira¬
tas epuppe ꝓspecto curualito¬
ra & inmensum sid̃ib fretũ
& tͥritos urbiũ scopulos retro
lego. Miserũ me qͣndiu a pẏra¬

Expanded text:
dieris, videbit. in summa: non redieris, videbit. in summa: non retis lucrum: aut vicarius ero, aut comes.' quantum inter haec flevit, quamdiu cecidit oculos suos! si perseverassem, duos excaecaveram. obstupuerunt pietate tanta etiam latrones, et per immobiles ante vultus fletus cucurrit. non tenuissent fortasse iuvenem, nisi redempturos parentes talem filium credidissent. ipse in se transtulit ferreos nexus, et hilarior alligatus est filius, quam soluin aeternum me iam catenatis manibus amplexus, postquam mei cura dimerita commendo: tu illam tuere, defende, ama, ne relinque. sic paria faciemus: illic tu eris vicarius meus. si haec feceris, non irascetur mihi fortasse mater, quod ab illa recessi.' sic in navim filii mei male permutatus vector imponor, et qua visum oculi dederunt, ad piratas e puppe prospecto. curva litora et emensum sideribus fretum et turritos rupium scopulos retro lego. miserum me, quamdiu a pira
Abbreviated transcription (Latin):
Nã ut pͥmũ ꝑuenit iuuenis
ad pyratas afferens redẽpti¬
onis meȩ se p̃tiũ efferali na¬
ucula auidius exiluit uica¬
rias oblaturꝰ manꝰ. ftraũ se
ad genua singłoꝵ. Et ut
cupiditas fecerat blandũ ob¬
secraũ om̃ib p̃cib miserabili
planctu. & lacrimis pęne
mat̾nis. Nemo u̾ꝗ sic ut sol¬
ueret᷑. rogaũ Nec sane diffi¬
cile fuit impetͣre apyratis
captiuitatẽ. maior illi pug¬
na mecũ fuit. Non digñu
illud spectaculũ latronib
erat. cũ pat̾ filiꝰq de uin¬
cuł̃ c̃tenderent. & sibi qͥsq
carcerẽ uindicaret. Ego ĩa
usu defendebã meũ. & in
his annis iã maturã mortẽ
asserebã. At ille contͣ. ego
te incalamitate deserã.
Ego alligatũ relinqͣm. Et
qͣmodo ad matrẽ redibe
quȩ misera desidio tui dies
noctesq fletib iungit quȩ
uiuere sine̾ ñ potest. Non
dicebat tam̃ om̃ia. Et cũ as¬
siduos planctꝰ & in reqͥetas
diceret lacrimas adiciebat
iã pene cȩca ẽ. Fortasse si re¬

Expanded text:
enit iuvenis ad piratas adferens redemptionis meae se pretium, e ferali navicula avidus exiluit vicarias oblaturus manus; stravit se ad genua singulorum, et, ut cupiditas fecerat blandum, obsecravit omnibus precibus, miserabili planctu et lacrimis paene maternis. nemo umquam sic, ut solveretur, rogavit. nec sane difficile fuit impetrare a piratis captivitatem; maior illi pugna mecum fuit. non dignum illud spectaculum latronibus erat, cum pater filiusque de vinculis contenderent, et sibi quisque carcerem vindicaret: ego iam usu defendebam meum et in his annis iam maturam mortem asserebam; at ille contra: 'ego te in calamitate deseram? ego alligatum relinquam? Et quomodo ad matrem redibo, quae misera desiderio tui dies noctesque fletibus iungit, quae vivere sine te non potest?' non dicebat tamen omnia, et cum adsiduos planctus et inrequietas diceret lacrimas, adiciebat: 'iam paene caeca est. fortasse, si re
Abbreviated transcription (Latin):
legi. ut excusẽ uł pessimũ pa¬
trẽ ut sacro nomini tẽptẽ
grãm pet̾e de uenia. Sĩ licos
crudeł. ac seuus. filiũ tam̃ diu¬
tiꝰ amaui. Clauserĩ pat̾nos pe¬
nates. de testam̃to. de spe successi¬
oĩs expulerĩ. onerauerĩ uincul̾
manus. fedauerĩ m̃bra u̾brb ꝑ
solui grã ñ potest nec ialo patri
Arrogans impotens sũ. nolo cotidu
mereri. qͥcqͥd mͥ debi cepit pͥmordis
facił. mitis. indulgens: uocabula
st̃ ista minoris affectꝰ. ꝑpt̃ hȩc
aleret᷑ amicꝰ. pasceret᷑ extͣneus.
dũ aliud sumꝰ. & unde manife

Expanded text:
legi, ut excusem vel pessimum palegi, ut excusem vel pessimum patrem, ut sacro nomini temptem gratiam petere de venia. sim licet crudelis ac saevus, filium tamen diutius amavi. clauserim paternos penates, de testamento, de spe successionis expulerim, oneraverim vinculis manus, foedaverim membra verberibus; persolvi gratia non potest nec malo patri. arrogans, impotens sum? nolo cotidie mereri, quicquid mihi deberi coepit primo die. 'facilis, mitis, indulgens' vocabula sunt ista minoris affectus; propter haec aleretur amicus, pasceretur extraneus. rdum aliud sumus,
Abbreviated transcription (Latin):
me. ita pascit ille qͥ cogit᷑. Non
meriusti inqͥt acciꝑe. Discede
pietas. qͥesce. Pauł ꝑ ĩsirmitas
remimeranda sit. Primũ lex
seuerissima ẽ. ut fortiꝰ alim̃¬
ta poscant᷑ ꝑdidert̃ pulchri¬
tudinẽ scĩtatẽq naturȩ qͥ pu¬
tant ilł parentib iura succur¬
rere. qͥb apud libos salua ẽ.
de mutua caritate reuerent¬
a. Collisis ꝓspexere pignorib.
& int̾ tã uenerabiles affectus.
Hoc qͦq dignũ ꝓuidentia suit.
aliqͥd ⁊ odia p̃starent. Quereriꝰ.
irasceris. & ido iuberis. Exspec¬
tandũ ẽ udelic& ut lib̾orũ
parentũq c̃cordiã ꝑserant to¬
tiꝰ merita uitȩ. & ut pietas.
nat᷑a sanguis. accipiant coti¬
die tãꝗ amicitiȩ nexũ. Et nͥ
uos ꝓmeruerimus obseqͥis ad¬
ulatioẽ. patientia: natales or
sit in om̃i ꝑ sonarũ diuersita¬
te ueneratio. bonũ patrẽ siliꝰ
alat lexmalũ. Non faciã hanc
rerũ nat᷑ȩ ñ faciã c̃tumeliã

Expanded text:
mes! ita pascit ille, qui cogitur? 'non mes! ita pascit ille, qui cogitur? 'non meruisti,' inquit, 'accipere.' discede, pietas, quiesce paulisper, infirmitas. ~remuneranda sit. primum lex severissima est, ut fortius alimenta poscantur. perdiderunt pulchritudinem sanctitatemque naturae, qui putant illis parentibus iura succurrere, quibus apud liberos salva est de mutua caritate reverentia; collisis prospexere pignoribus, et inter tam venerabiles affectus hoc quoque dignum providentia fuit, ut aliquid et odia praestarent. quereris, irasceris, et ideo iuberis. expectandum est videlicet, ut liberorum parentumque concordiam perferant totius merita vitae, et ut pietas, natura, sanguis accipiant cotidie tamquam amicitiae nexum, et, nisi vos promeruerimus obsequiis, adulatione, patientia, natales ortsit in omni personarum diversitate veneratio: bonum patrem filius alat, lex malum. non faciam hanc rerum naturae, non faciam contumeliam
Abbreviated transcription (Latin):
hinc ⁊ ille uenit affectꝰ qđ igno¬
tis cadauerib humũ grrimꝰ. &
insepultũ qđ lib& corpꝰ. nulla
festinatio tã rapida tͣnscurrit.
ut ñ qͣntulo cũq ueneret᷑ agge¬
stu parentib uero lib̾i. ñ p̃sta¬
tis alim̃ta. s redditis. qͣnto dii
deȩq breuiora qͣnto minora
ꝓtot ĩfantiȩ. Tot pueritiȩ sũp¬
tib tã uariis. uł abstinentissi¬
mȩ iuuentutis impendus. Sine¬
hercule hoc qͦq officii genꝰ na¬
tura ꝑmitteret. bene ꝓdesici¬
iterũq ex illa ꝗ traxistis anuo
portio breuis ĩ suũ rediret auo¬
torẽ. Sultis scire ꝗͣtꝰ nomini
nr̃o debeat᷑ affectꝰ qͣta ueneratio:
Non ẽ bene uitsũ qđ pascitis.
s ẽ facinꝰ qđ negatis. Lib̃i paren¬
tes alant. Puda sacroꝵ uonu¬
nũ.puda religiõis humauȩ.
hoc gͦ lex erit. Ed imp̃cer hõi
qͥ pmus fecit ut pictate uiuare¬
mͣi. Lib̾i parentes alant. Ocru¬
dele factũ o nũꝗ tristior fa¬

Expanded text:
hinc et ille venit affectus, quod ignohinc et ille venit affectus, quod ignotis cadaveribus humum ingerimus, et insepultum quodlibet corpus nulla festinatio tam rapida transcurrit, ut non quantulocumque veneretur aggestu. Parentibus vero liberi non praestatis alimenta, sed redditis. quanto, dii deaeque, breviora, quanto minora pro tot infantiae, tot pueritiae sumptibus, tam variis vel abstinentissimae iuventutis impendiis! si mehercules hoc quoque officii genus natura permitteret, bene pro deficiiterumque ex illa, quam traxistis, anima portio brevis in suum rediret auctorem. vultis scire, quantus nomini nostro debeatur affectus, quanta veneratio? non est beneficium quod pascitis, sed est facinus quod negatis. Liberi parentes alant. pudet sacrorum nominum, pudet religionis humanae: hoc ergo lex erit? quid imprecer homini, qui primus fecit, ut pietatem iuberemus! liberi parentes alant. o crudele factum, o numquam tristior fa
Abbreviated transcription (Latin):
S ⁊ hac te decebat reuisũ pro¬
clamare uoce. erige uultꝰ pat̾. ad¬
tolle tristissimã uindicati de seius¬
simis p̃ donib sumꝰ duos recdemi¬
sti.a lim̃ta posco. poterã ñ adice¬
re filiũ pat̃. s m̃dicꝰ hoĩem s ui¬
uenẽ senex. Qs enĩ magis ex ipsiᷤ
rerũ nat᷑ȩ sacris uenerandisq pͥ¬
mordiis descendit affectꝰ. Ad etiã
int̾ lib̾os ac parentes tã cõmime
tã publicũ. ꝗ ut alicuiꝰ fam̃ ꝓxi¬
inꝰ qͥsq depellat: Uoluit uos il¬
le mortalitatis artisex ds̃ in cõ¬
mune succurrere. & ꝑmutuas
auxilioꝵ uices. in alt̾o quẽq
qđ ꝓ se tuneret asserere. Non¬
dũ hoc caritas ẽ nec ꝑsonisim¬
pensa reuerentia. s similiũ ac¬
cidentiũ ꝓuidi nietꝰ. ⁊ cõmu¬
niũ fortuitoꝵ religiosus horror.
In aliena fame. sui qͥsq mise¬
ret᷑. Sic cibos. obsidio ꝑ artitur.
Sic ĩopiã parit̃ nauigantiũ.
frequent̃ uniꝰ alim̃ta pauert̃.

Expanded text:
sed et hac te decebat reversum prosed et hac te decebat reversum proclamare voce: 'erige vultus, pater, attolle tristitiam: vindicati de saevissimis praedonibus sumus; duos redemisti'. Alimenta posco -- poteram non adicere filium pater, sed mendicus hominem, sed iuvenem senex. quis enim magis ex ipsis rerum naturae sacris venerandisque primordiis descendit affectus? quid etiam non inter liberos ac parentes tam commune, tam publicum, quam ut alicuius famem proximus quisque depellat? voluit nos ille mortalitatis artifex deus in commune succurrere et per mutuas auxiliorum vices in altero quemque, quod pro se timeret, asserere. nondum hoc caritas est, nec personis impensa reverentia, sed similium accidentium providi metus et communium fortuitorum religiosus horror. in aliena fame sui quisque miseretur. sic cibos obsidio partitur, sic inopiam pariter navigantium frequenter unius alimenta paverunt.
Abbreviated transcription (Latin):
o. uĩd. in carcere illo. ꝗͣntũ ꝑ¬
mitteret c̃stantia hoĩs quem
ñ captiuitas. ñ exspectatio pa¬
tris. ñ frĩs fregiss insirmitas.
Nec inmerito cuucta de for¬
tissimo iuuene sꝑaui. si fuiss&
ad om̃s conatꝰ explicato lan¬
guẽte lib̾ior. Tandẽ miseros
fortuna respex̃. & puto c̃tra
p̃donũ cõm̃ta.feritatẽ ipsa
consensit. ut nob̾ quẽ negaũ¬
rant ñ abstulissent. Non quidẽ
mͥ. iũd. arrogo tẽporis illiꝰ ꝓui¬
dentiã nichil me fa teor fecis¬
se c̃silio. Potest tam̃ utriꝰq uiue¬
nis exitꝰ necessitatib meis assig¬
nare rationẽ. ꝑiit quẽ redemi
reu̾sus ẽ quẽ reliqͥ. Inuenisse
putas iuuenis patrẽ. cibos ⁊ ali¬
m̃ta poscentẽ. Querebã p̃tiũ
tuũ. testor olem̃tiã mitissimȩ
ciuitatis. Hȩ p̃ces. hic rogantiᷤᷤ
ãbitꝰ suit. miseremini. da te
stipes. ĩdulgete c̃ferte. Repetẽ¬
dꝰ ẽ ille qͥ redimi maluit frẽm.

Expanded text:
o, iudices, in carcere illo, quantum po, iudices, in carcere illo, quantum promitteret constantia hominis, quem non captivitas, non expectatio patris, non fratris fregisset infirmitas, nec inmerito cuncta de fortissimo iuvene speravi, si fuisset ad omnes conatus explicato languente liberior. tandem miseros fortuna respexit, et, puto, contra praedonum commota feritatem ipsa consensit, ut nobis quem negaverant, non abstulissent. non quidem mihi, iudices, arrogo temporis illius providentiam; nihil me fateor fecisse consilio. potest tamen utriusque iuvenis exitus necessitatibus meis adsignare rationem: periit quem redemi, reversus est quem reliqui. Invenisse te putas, iuvenis, patrem cibos et alimenta poscentem? quaerebam pretium tuum. testor clementiam mitissimae civitatis: hae preces, hic rogantis ambitus fuit: 'miseremini, date stipes, indulgete, conferte! repetendus est ille, qui redimi maluit fratrem.'
Abbreviated transcription (Latin):
statĩ mͥ ille deficiens unicꝰ suit.
dissimiles lic& orbitas. ego mͥ plu
cunctationis mora. ⁊ sensit ĩ felix
qͥd ĩ elechonis huiꝰ necessitate sue¬
rĩ neutra languente facturus.
Tandẽ qđ solũ habebat ãbitꝰ ge¬
nꝰ. desꝑatioẽ p̃ ualuit. Accepi fa¬
teomillũ qͥ solutꝰ quoq ñseq̃bat᷑
quẽ ñ gaudiũ redẽptionis. ñle¬
titia p̃lati. ñ hortantis erex̃ aiti
plexꝰ. Si eẽt ĩ reb humanis ulla
dem̃tia. meruerã etiã de pyra¬
tis ut mͥ duo redđent᷑. Ytinã
iuid. uiuenis illiꝰ uita p̃staret.
ut uidet᷑ ñ ꝑiculi miseratiõe
S carite p̃̾latꝰ. Me infelicẽ qd
bonã habeo causã. Explicuit
iustitiã cõparatioĩs qͥ decessit
etiã redẽptꝰ. & ĩꝑituro filio in¬
chil aliud eleclũ ẽ. In qͦ fuimi¬
ser fame ꝑiculo. Filiꝰ m̃s lauguo¬
re desunctꝰ ẽ. tam̃ pat̾ occid̾at
egrũ si reliqͥss&. Uiderã c̃tiuu¬

Expanded text:
statim mihi ille deficiens unicus fuit. statim mihi ille deficiens unicus fuit. dissimules licet, orbitas, ego mihi plcunctationis mora, et sensit infelix, quid in electionis huius necessitate fuerim neutro languente facturus. tandem, quod solum habebat ambitus genus, desperatione praevaluit: accepi, fateor, illum, qui solutus quoque non sequebatur, quem non gaudium redemptionis, non laetitia praelati, non hortantis erexit patris amplexus. si esset in rebus humanis ulla clementia, merueram etiam de piratis, ut mihi duo redderentur. Utinam, iudices, iuvenis illius vita praestaret, ut videretur non periculi miseratione sed caritate praelatus! me infelicem, quod bonam habeo causam! explicuit iustitiam comparationis, qui decessit etiam redemptus, et in perituro filio nihil aliud electum est. in quo fui miser famae periculo! filius meus languore defunctus est; tamen pater occiderat aegrum, si reliquisset. videram continu
Abbreviated transcription (Latin):
reliqͥd. utrũ ne igit᷑. iũd. nemo mor¬
taliũ habet p̃tiũ plurimũ lib̾oꝵ.
an pyraticȩ feritatis ingeniũ ẽ ĩ
captiuoꝵ taxatione solos estimare
redim̃tes: Nu ĩ mortales ꝗ arrogan
inqͥt attulisti senex: languet alt̃.
Ꝙd ego adiis hõib que merui. qd̃
mͥ ñ redditurꝰ uttũq ñ ipse po¬
tiꝰ elegit : Seuus. ⁊ humani doloris
artifex. negaũ ame duos posse re¬
dimi. Heinde ut hoc tristius ut
difficilis esset. redditurũ se dix̃
utrũ maluissẽ. Uides uiuenis ꝗͣtũ
pietati meȩ testimoniũ redditłit
ipsa crudelitas. Conditio ñ ponĩt̃.
nͥ duos redẽpturo. Exspectatis certũ
habeo iũd. ut ĩ tristissime necessi¬
tatis positꝰ abrupto. ad egrũ c̃tinuo
ꝓperauerĩ. Sis ñ put& audita ẽdi¬
tione iuucula me statĩ detraxis¬
se languenti: Oderitis lic& c̃fessi¬
onẽ meã. delib̾aui. Tenuit ĩt᷑
illos in explicabiles dolores. aestus.
satis excusabo c̃scientiȩ mee. ñ

Expanded text:
ices, nemo mortalium habet pretium plurium liberorum, an piraticae feritatis ingenium est in captivorum taxatione solos aestimare redimentes? dii immortales, quam arrogans inquit, 'attulisti, senex; languet alter.' quid ego a diis hominibusque merui, quod mihi non redditurus utrumque non ipse potius elegit? saevus et humani doloris artifex negavit a me duos posse redimi, deinde, ut hoc tristius, ut difficilius esset, redditurum se dixit, utrum maluissem. vides, iuvenis, quamtum pietati meae testimonium reddiderit ipsa crudelitas: condicio non ponitur nisi duos redempturo. Expectatis, certum habeo, iudices, ut in tristissimae necessitatis positus abrupto ad aegrum continuo properaverim. quis non putet audita condicione vincula me statim detraxisse languenti? oderitis licet confessionem meam, deliberavi. tenuit inter illos inexplicabiles doloris aestus, qsatis excusabo conscientiae meae, non
Abbreviated transcription (Latin):
responde poterã. ꝓpt̃ q̃ filiũ salua
pietate ñ redemissẽ. Es ñ acciꝑ& excu¬
sationẽ. si dicerẽ. ĩpedit ꝗuis ꝓꝑan¬
tẽ senectꝰ. in opia. langor: p̃ciũ ñ tam
festinant̃ inueni: explicare ñ potui
nauigationẽ iuuenib qͦq fr̃ibq dif¬
ficilẽ : sol ac senex ñ illa q̃sꝑaũã ꝓsꝑi¬

Expanded text:
respondere poteram, propter quae filium salva respondere poteram, propter quae filium salva pietate non redemissem! quis non acciperet excusationem, si dicerem: 'impediit quamvis properantem senectus, inopia, languor. pretium non tam festinanter inveni. explicare non potui navigationem iuvenibus quoque fratribusque difficilem; solus ac senex non illa, qua s