comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
obseruanio. homineserũ sicut in medicna s
cum inderent alia salubria: alia insalubria:
ex obseruatione corum artem fecerant Ita
cum in dicendo alia utilias alia inutilia cer-¬
nerent: notauerunt ea ad imitandum uitã¬
dumq: & quȩdam scdm rationem eoru
conditoribus: & legumlatoribus deditanꝗ

Expanded text:
observatio. homines enim, sicuti in medicina, cum viderent alia salubria, alia insalubria, ex observatione eorum effecerunt artem, ita, cum in dicendo alia utilia, alia inutilia deprehenderent, notarunt ea ad imitandum vitandumque, et quaedam secundum rationem eorum conditoribus urbium ac legum latoribus dedit,
Abbreviated transcription (Latin):
stat. intensionis & depulsionis.
ratio probatio. Refuitatio peroratio. hisqui
Sed priores duȩ probationi succedunt. nã
proponere quȩ probaturus sis necesse est
partitio autem dispositionis est species. Dispo¬
sicio uõ pars rhetonaes per omnes materias
mittere possit orator: quid primo/ quid se¬
cundo quid tercio loco sit dicturus. Egressio
siue in causa adiutorium uel ornamentũ.
& tunc pars carum ẽ ex quibus egreditur.

Expanded text:
stat duobus intentionis ac depulsionis. ratio, probatio, refutatio, peroratio. his adie probationi succedunt. nam prpartitio vero dispositionis est species, ipsa dispositio pars rhetorices et per omnes materias mittere possit orator, quid primo, quid secundo, quid tertio sit loco dicturus? quo in causa, adiutorium vel ornamentum partium est earum, ex quibus egreditur.
Abbreviated transcription (Latin):
Quęstio qualitatis ⁊ an recte clodium Milo
occiderit . Indicatio coniocturalis: an clodius
insidias fecerit. Ipsa conicctura refertur ad¬
qualitatem. Nam si est insidiatus clodius
sequitur ut recte sit occisus.

Expanded text:
quaestio qualitatis, an recte Clodium Milo occiderit. iudicatio coniecturalis, an Clodius insidias fecerit. ponqualitatem? nam si est insidiatus Clodius, sequitur, ut recte sit occisus.
Abbreviated transcription (Latin):
sicuti hominibus decori est laus: sic in qui¬
buiscdam operibus honor ⁊utilitas pulchri¬
tuido auctor spectari debet honor: ut in tẽ¬
plis. utilitasi ut in muris pulchritudo ueb
lia apul ciceronem sin qua utilitatem &o spe¬
ciem laudat. Omnes tres statu s cadere in
hoc opus possunt: hisq usum e cesarem in
lutuperando catonem notauit Cicero. Iotum¬
eadem illic suaderi hic laudari solent.

Expanded text:
s ut hominibus liberi decori. est laus et operum, in quibus honor, utilitas, pulchritudo, auctor spectari solet. honor ut in templis, utilitas ut in muris, pulchritudo vel liae apud Ciceronem, in quibus similiter  quamquam tres status omnes cadere in hoc opus possint, iisque usum C. Caesarem in vituperando Catone notaverit Cicero. totumeadem illic suaderi, hic laudari solent.
Abbreviated transcription (Latin):
Q uestio intelligitur omnis de qua in utrãq:
uel in plues partes credibiliter dici potest.
dicimus plures quȩstiones habere controuer¬
siam/ quo etĩam minores complestimur: al¬
tero quo significamus summam illam in
cte factum sit. hanc greci uocant. Sntaxio
Ratio estꝰ qua ia quod factum esse constat
stat: dict se iuste fecisse ꝯ status erit qua¬
litatis: Questio an iuste fecerit. Ratio qđ
catio an oportuerit nocentem matrem a filio

Expanded text:
o latius intelligitur omnis, de qua in utramque partem vel in plures partes dici credibiliter potest. dicimus multas quaestiones habere controversiam, quo etiam minores omnes complectimur, altero, quo significamus summam illam, in an factum sit, quid autem est, qua id, quod factum esse constat,stat; dicit se iuste fecisse: status erit qualitatis; quaestio, an iuste fecerit, ratio, quocatio, an oportuerit vel nocentem matrem a filio
Abbreviated transcription (Latin):
Coniectura olicta ẽ a coniectu id est dire¬
ctione quadam rationis ad ueritatem
unde etiam somniorum ac omnium in¬
terpretes coniectores appellantur.
A
coniecturalem: & finitiuum:¬
ab inficiando quia accusatorem coniectu¬
ra ꝯreum inficiatione uti putant. Iurisdi
sic ab his repudiata finitio quam iurisdi¬
facit generales: an sitd quale sit. Priori
subiicit finitionem: Oualitatem in rem et
scriptum diuidit. Scripto quatuor partes
legales exclusa translatione: quantitate
&mentis quęstionem coniecture subiecit¬

Expanded text:
coniectura dicta est a coniectu, id est directione quadam rationis ad veritatem, unde etiam somniorum atque ominum interpretes coniectores vocantur. aconiecturalem, cui ab infitialii in partem, quia accusatorem coniectura, reum infitiatione uti putaverunt. iurisic ab his repudiata finitio. nam s fecit status generales, an sit? quale sit? priori subiecit finitionem, quiscriptum dividit. scripto quattuor partes legales, exclusa translatione; quantitatem et mentis quaestionem coniecturae subiecit
Abbreviated transcription (Latin):
quod ex prima conflictione nascitur⁊ id est
genus quȩ stionis. Fẽcisti mnon feciz an fece¬
rit. hoc fecisti, non hoc feci: quid fecerit.
Simplex causa etiam si uarie defenditur:
non potest habere plus imos de quo ꝓnun¬
tietur: atq inde erit status cause quodut
orator precipue sibi opponendum: & iudex
spectandum maxime intelligit. In hoc enĩ
causa consistit. Cȩtes si questionum sint
est potentius. Nec in causa Miloms cirta pri¬
posite siudicabo conflixisse causam: Sedu¬
bi totis uiribus insidiator clodius: ideoq
iure interfectus ostenditur.

Expanded text:
quod ex prima conflictione nascitur, id est genus quaestionis, fecisti, non feci, an fecerit? hoc fecisti, non hoc feci, quid fecerit? simplex autem causa etiamsi varie defenditur, non potest habere plus uno, de quo pronuntietur, atque inde erit status causae, quod et orator praecipue sibi obtinendum et iudex spectandum maxime intelligit; in hoc enim causa consistet. ceterum quaestionum possunt  quod est potentius. nec in causa Milonis circa priiudicabo conflixisse causam, sed ubi totis viribus insidiator Clodius ideoque iure interfectus ostenditur.
Abbreviated transcription (Latin):
Illa autem sunt commuia : conciliare : nar¬
nare : docere: augere: diminuere: concitã¬
dis componendisue affectibus animos audi¬
liberatiuam utilium Iudicialem iustorum.¬
stant enim omnia mutuis auxiliis. Nam
in laude iustitia utilitasq tractatur: & in
consiliis honestas: Iudicia autem raro sine¬

Expanded text:
illa quoque sunt communia, conciliare, narrare, docere, augere, minuere, concitandis componendisve adfectibus animos audiliberatiuam utilium, iudicialem iustorumaminodo nuituis auxiliis omnia. nam et in laude iustitia utilitasque tractatur et in consiliis honestas, et raro i
Abbreviated transcription (Latin):
diuersarum rerum. Cum apparuerit genꝰ
cause ꝯtum intue̾bimur⁊ negetur ne factũ
quoa intenditur: an defendatur:an alio
nomine appelletur i an genere actionis re¬
pellatur iunde sunt status.

Expanded text:
ndicio par est. cum apparuerit genus causae, tum intuebimur, negeturne factum, quod intenditur, an defendatur, an alio nomine appelletur, an a genere actionis repellatur; unde sunt status.
Abbreviated transcription (Latin):
Inspicienda autem materia est quo precipi¬
mus ordie: scribenda uoͣ quo dicimus.
Ausa omnis in qua pars altera agen¬
tis: altera retusantis ẽ y aut imius
rei controuersiam habet: aut plurium. Illa
eiusdem generis ut inpecumis repetimdis
aut diuersi nit siquis sacrilegii atꝙ homici¬

Expanded text:
inspicienda igitur materia est, quo praecepimus ordine, scribenda, quo dicemus. ceterum causa omnis, in qua pars altera agenest, altera recusantis, aut unius rei controversia constat aut plurium. haec eiusdem generis, ut in pecuniis repetundis, aut diversi, ut si quis sacrilegii et homici
Abbreviated transcription (Latin):
uixit: & Trasymachus calcedonius : cum
hoc & Ptrodicus chius: de abderiles prot a¬
goras: a quo decem millibus denariorum
didicisse artem quam edidit: Euathlus di
tiphon orationem primus omnium scripsit:¬

Expanded text:
it. Thrasymachus Chalcedonius cum hoc et Prodicus Cius et Abderites Protagoras, a quo decem milibus denariorum didicisse artem, quam edidit, Euathlus dict orationem primus omnium scripsit
Abbreviated transcription (Latin):
est tam malus ut uideri etiam uelit. Sic la¬
tilma apud salustium loquitur: ut rem sce¬
leratissimam non malitia⁊ sed indignatione
discedendum ẽ. Nam quȩ in aliis libertas im
aliis licentia uocatur. & quibusdam sufficit
auctoritas: quosdam ratio egre tuetur. Idcir
ad reliquum suasoriȩ laborem accedit etiam
Cicero aliter cato sundere debͣit: Utilissima
fucuris. Nec minus intiosa ẽ oratio ⁊si abho¬
mine ꝙͣ si a re cui actõmodari debiit: dissi

Expanded text:
est tam malus, ut videri velit. sic Catilina apud Sallustium loquitur, ut rem sceleratissimam non militia, sed indignatione stulant. nam quae in aliis libertas est, in aliis licentia vocatur, et quibusdam sufficit auctoritas, quosdam ratio ipsa aegre tuetur. ideoquad reliquum suasoriae laborem accedit etiam sar, aliter Cicero, aliter Cato suadere debebit. utilissima ue enim minus vitiosa est oratio, si ab homine quam si ab re, cui accommodari debuit, dissi
Abbreviated transcription (Latin):
idest rebus & uerbis. Facultas orandi con¬
stat natura: arte⁊ exercitatione. Quidam
scripto sunt, aut in non scripto. In iuiresga¬
ptode iure sunt: in non scriptode re: Illud
rationale hos legale genus hermagoras

Expanded text:
erunt artem. Facultas orandi consummatur natura, arte, exercitatione; cui parscripto aut in non scripto; in scripto de iure, in non scripto de re. illud rationale hoc legale genus Hermagoras
Abbreviated transcription (Latin):
bi suspendere spiritum debeat/ quo loco
uersum chstinguere : ubi claudatur sensus
unde incipiat: quando attollenda uel ib¬
mittenda sit uox quid quoq flexu.qđ¬
dicendum sit. quod demonstrari nisi mni
rilis: & cum suauitate quadam grauis
carmense poetȩ canere testantur. nonta¬
Imen in cantum dissoluta / nec plasmate
ut nunc a plerisq fit effeminata. de quo
genere optime. C. eȩsarem prȩtextatum
ailhuc accepimus dixisse: si cantas mͣle
cantas. si legis cantas. Nec prosopopeias
esse tamen flexum quendam quo distin¬
guantur ab his in quibus poeta persona
utitur. Ab homero atq Uirgilio lestio
Sit iA ex magnitudine rerum spirit̃a
ducit & optimis imbuitur. Utiled ge¬

Expanded text:
bi suspendere spiritum debeat, quo loco versum distinguere, ubi claudatur sensus, unde incipiat, quando attollenda vel summittenda sit vox, quo quidque flexu,dicendum, demonstrari nisi in rilis et cum suavitate quadam gravis est et se poetae canere testantur; non tamen in canticum dissoluta nec plasmate ut nunc a plerisque fit effeminata; de quo genere optime C. Caesarem praetextatum adhuc accepimus dixisse: si cantas, male cantas; si legis, cantas. nec prosopopoeiasesse tamen flexum quendam, quo distinguantur ab iis, in quibus poeta persona sua utetur. gat et ex magnitudine rerum spiritum ducat et optimis inbuatur. Utiles tragoe
Abbreviated transcription (Latin):
poctas legisse. e xcutiendum omne ise mõ¬
ꝑtorum genus non propter historias ma
sed uerba quȩ frequenter iis ab anctorib
ro funddamenta fideliter iecerit: quicꝗd
pueris niũcunda senibus: dulcis secretoꝵ
comes: & quȩ uel sola omni studiorum
genere plus habet operis & ostentatiois

Expanded text:
poetas legisse satis est: excutiendum omne scriptorum genus non propter historias modo sed verba, quae frequenter ius ab auctoribus ro fundamenta fideliter jecerit, quidquid pueris, jucunda senibus, dulcis secretorum comes; et quae sola, in omni studiorum genere, plus habet operis, quam ostentationis
Abbreviated transcription (Latin):
suetudo obtinuerit sic scribendum quicꝗ
iudico. quomodo sonat. hic ẽĩ est usus i¬
litterarum ut custodiant uoces: & ueluti
depositum reddant legentibus Itaq: ide
ex primere debent quod scripturi sumus.

Expanded text:
suetudo obtinuerit sic scribendum quidque iudico, quomodo sonat. hic enim est usus litterarum, ut custodiant voces et velut depositum reddant legentibus, itaque id exprimere debent quod dicturi sumus.
Abbreviated transcription (Latin):
ea quȩ idem significant. Sermo constnt
ratione ⁊ uetustate auctoritate: atq con¬
suetudine. Rationem prestat preciput
analogia/ nonnunꝙͣ etiam et þmologia
gio commendat. Auctoritas ab oratoribꝰ
uel historicis peti solet. Nam poetas me¬
tudo uõ certissima loquendi magistrae
Utendum plane serione ẽ ut nummo
cui publica forma sit Itaq non semper¬

Expanded text:
. sermo constat ratione vel vetustate, auctoritate, consuetudine. rationem praestat praecipue analogia, nonnunquam et etymologia. gio commendat. auctoritas ab oratoribus vel historicis peti solet; nam poetas metudo vero certissima loquendi magistra, utendumque plane sermone ut nummo, cui publica forma est. omnia tame
Abbreviated transcription (Latin):
comparata. Nec me offendit lusus in i¬
lum tristemi semperq demissum sperare
possum erecte circa studia mentis fore
um studiorum faciant negate: aut ocii
consuetudinem nimiȩ. Cȩdi discentes¬

Expanded text:
at. nec me offenderit lusus in lum tristem semperque demissum sperare possim erectae circa studia mentis fore,um studiorum faciant negatae aut otii consuetudinem nimiae. sunt
Abbreviated transcription (Latin):
Requentiȩ sc̃olarum & ueluti
publicatis prȩceptoribus puerostra¬
dere satius duco. quod quidem cum hisa
quibus clarissimarum ciuitatum mores
sunt instituti tum emimentissimis audtori.¬
bus uideo placuisse. Non enim uoꝵ illa
preceptoris ut gena. minus pliribus sufficit:
Red quidem ut sol unuiersis idem lucis
calorisq largitur. Ante omnia futurus¬
orator ^ cui in maxima cȩlebritate & in
ã tenero non reformidare homines meq:
illa solitaria & ueluti umbratili uita¬
da sunt studia: caligat in sole & omnia
noua offendit: qui solus didicerit: quod
inter multos agendum est.
ingenium imprimis naturam &
prospiciat᷑. Ingenũ signum in paruis pre¬
cipiie memoniaa est. Eius duplex ẽ uirtꝰ.
facile percipere⁊ & fideliter retinere
Priximum imitatio: nam id quoq dosi¬
sequetur tamen magis ꝗͥ precurret il¬
lua enim ingeniorum ueluti prȩcoquũ
genus on temere unq̃s peruenĩt ad feu¬
gem. hi sunt qui parua facile faciunt &

Expanded text:
quentiae scholarum et velut publicis praeceptoribus tradere. quod quidem cum iis, a quibus clarissimarum civitatium mores sunt instituti, tum eminentissimis auctoribus video placuisse. non est tapraeceptoris ut cena minus pluribus sufficit, sed ut sol universis idem lucis calorisque largitur. orator, cui in maxima celebritate et in a tenero non reformidare homines neque illa solitaria et velut umbratica vitada sunt studia, caligat in sole et omnia nova offendit, ut qui solus didicerit quod inter multos faciendum est. ingenium eius in primis naturamque perspiciet. ingenii signum in parvis praecipuum memoria est. eius duplex virtus, facile percipere et fideliter continere. proximum imitatio; nam id quoque est docisequetur tamen magis quam praecurret. illud ingeniorum velut praecox genus non temere unquam pervenit ad frugem. hi sunt, qui parva facile faciunt et
Abbreviated transcription (Latin):
eloquentia. Rerumq ipsa natura in eo qđ
nos a ceteris animantibus separasse non
parens: sed nouerca fuisset ⁊ si facultatem
dicendi sociam scelerum: aduersam inno¬
centiȩ ihostem uẽritatis inuenisset. Nechum
tm dico eum qui sit orator uirum bonũ
Iesse oportere ꝯsed ne futurum quidem ora¬
torengnisi uirum bonum. Qui enim stridio¬

Expanded text:
loquor? rerum ipsa natura in eo, quque nos a ceteris animalibus separasse, non parens, ns, sed noverca fuerit, si facultatem dicendi, sociam scelerum, adversam innocentiae, hostem veritatis invenit. mid dico, eum, qui sit orator, virum bonum esse oportere, sed ne futurum quidem oratorem nisi virum bonum. nam cer
Abbreviated transcription (Latin):
ac mite esse debet: nihil superbum:
nihil elatum ac sublime desiderat genꝰ¬
cunde credibiliterq dicere satis est: i¬
deoq medius ille orationis modus huic¬
le est tragediȩ. hec pars circa iramiodi¬
um mȩtum: inuidiam⁊ miserationem
intelligo: quem patimur : & quem faci
tera: altera inuidiosum facit. hoc autẽ
hominis. illud rei est: in quo plus ha¬
bet operis ratio.nam quȩdam uident᷑
grauia per se uit parricidium ⁊ cedes:ue¬
neficium: quȩdam efficienda sunt. Id x
contingit cum magnis alioquin malis
grauius esse id quod passi sumus osten¬
ditur. ut est apud uirgilium O felix ima
ante alias priameia uirgos hostilem ad tu¬
mulum troiȩ sub mȩnibus altis sussa mo¬
ri. Q miser enim casus Andromache : si r¬
comparata est felix polixena: aut cum ita
aggeramus iniuriam nostram sut etiam qͣ
multo minora sunt ⁊intoleranda dicamus :¬
ut si pulsasses defendi non poteras iuulne¬

Expanded text:
debet esse ac mite; nihil superbum, nihil elatum saltem ac sublime desideratcunde, credibiliter dicere sat est, ideoque et medius ille orationis modus magis simile. haec pars circa iram, odium, metum, invidiam, miserationem intelligi volo, quem patimur et quem facim altera invidiosum facit. hoc autem hominis, illud rei est; in quo et plus habet operis oratio. nam quaedam videntur gravia per se, parricidium, caedes, veneficium; quaedam efficienda sunt. id autem contingit, cum magnis alioqui malis gravius esse id quod passi sumus, ostenditur; quale est apud Virgilium: O felix una ante alias Priameïa virgo, hostilem ad tumulum Troiae sub moenibus altis iussa mori— quam miser enim casus Andromachae, si comparata ei felix Polyxena; aut cum ita exaggeramus iniuriam nostram, ut etiam quae multo minora sunt intoleranda dicamus: si pulsasses, defendi non poteras; vulne
Abbreviated transcription (Latin):
pro eo excepisse gloriabatur, nunꝙͣ fugiẽs
respexeris inquit. Aut crimen obiedtum.:
ut cicero obiurgantibus qđ sexagenarius
popiliam uirgmem duxisset: cras mulier
causarum relatio: qua cicero in uatinium
usus est: qui pedibus eger cum uellet ui¬
deri commodioris ualitudinis factus: & di¬
ceret se iam bina millia passuum ambu¬
lare : des hi inquit: longiores sunt. Re

Expanded text:
re pugnantem gloriabatur, nunquam fugiens respexeris, inquit; aut crimen obiectum, ut Cicero obiurgantibus, quod sexagenarius Publiliam virginem duxisset, cras mulier causarum relatio, qua Cicero est usus in Vatinium. qui pedibus aeger, cum vellet videri commodioris valetudinis factus et diceret, se iam bina milia passuum ambulare, dies enim, inquit, longiores sunt. e
Abbreviated transcription (Latin):
Careat bonus altertator uitio iracundie
nullus enim rationi magis obstat affectus:
declucit nos extra causam: & plerunq de¬
formia conuitia facere ac mereri cogit: &
& non nunꝗͣ etiam patientia.neq enim
refutanda tm̃ quȩ ex contrano dicuntur:
fed contemnenda: eleuanda ridendaq stꝰ.
nec usꝙͣ plus loci recipit urbanitas. Sunt
clamore : & medios sermones int̾cipiant.¬
& omnia tumultu confundunt. quosnon
ut imitari i sic acriter propulsare oportebit:¬
& ipsorum improbitas retundenda ⁊esiu¬

Expanded text:
are bonus altercator vitio iracundiae careat; nullus enim rationi magis obstat adfectus et fert extra causam plerumque et deformia convicia facere ac mereri cogit et ac nonnunquam etiam patientia. neque enim refutanda tantum quae ex contrario dicuntur, sed contemnenda, elevanda, ridenda sunt; nec usquam plus loci recipit urbanitas. hoc clamore et medios sermones intercipiant et omnia tumultu confundant, quos ut non imitari sic acriter propulsare oportebit, et ipsorum improbitatem retundendo, et iu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ diuino iudicio. Illud dicere satis est ni¬
hil esse non mõ in orando: sed in omnit
uita prius consilio: frustraq sine eo cȩte¬
ras artes tradi plusq uel sine doctrina
prudentiam : ꝙͣ sine prudentia facere dodtro¬
nam.

Expanded text:
ia eripuerit. illud dicere satis habeo, nihil esse non modo in orando, sed in omni vita prius consilio, frustraque sine eo tradi ceteras artes, plusque vel sine doctrina prudentiam quam sine prudentia facere doctrinam.
Abbreviated transcription (Latin):
Tarentini qui multa de rege Pyrro secu¬
rius inter cenam loquuti : cum rationem
facti reposterentur: & neq negari res:
neq defendi posset⁊ risu & oportuno ioco
elapsi sunt. Nanq unus ex his imo in¬
quit nisi lagena defecisset. occidissemus
te. eaq urbanitate tota inuidia crimi¬
ostendunt. Arbanitas enim dicitur: qua
quidem significari iudeo sermonem prȩ¬
ferentem in uerbis arte & usu propriũ
quenilam gustum urbis: & sumptam
ex conuersatione doctorum tacitam ęru¬
ditionem ⁊ cui contraria sit rusticitas. Ue¬
nustum est: quod cum uenere quadam

Expanded text:
Tarentini, qui multa de rege Pyrrho sequius inter cenam locuti, cum rationem facti reposcerentur et neque negari res neque defendi posset, risu sunt et opportune ioco elapsi. namque unus ex iis, immo , inquit, nisi lagona defecisset, occidissemus te; eaque urbanitate tota est invidia crimiostendent. nam et urbanitas dicitur, qua quidem significari video sermonem praeferentem in verbis et sono et usu proprium quendam gustum urbis et sumptam ex conversatione doctorum tacitam eruditionem, denique cui contraria sit rusticitas. venustum esse, quod cum gratia quadam
Abbreviated transcription (Latin):
mere materiam uel uere uel fictę contro¬
uersiȩ: & diuersas partes altercationis
ordinem  ut potentissima prima aq sũma
ponantur. Illa enim ad credendum pix¬
parant iudicem : hȩc ad pronuntiandum

Expanded text:
mere materiam vel verae vel etiam fictae controversiae, et diversas partes altercationisratio est, ut potentissima prima et summa ponantur. illa enim ad credendum praeparant iudicem, haec ad pronuntiandum
Abbreviated transcription (Latin):
docentur. Nec multum a iudicio distat
consilium: nisi qđ illud ostendentibus re
bus adiibetur: hoc latentibus: & aut oĩno
nondum repertis aut dubiis. & iudiciũ
frequentissime certum est ꝯconsilium ueo
est ratio quȩdam alte petita: & plerunq
plura perpendens &s comparans habens
in se etiam intentionem. Cicero summo
consilio uidetur in Uerrem uel contrahe
tempora dicendi maluisse ꝙͣ in eum an¬
num quo erat. O. hortensius consul fu¬
turus: incidere: & ipsis actionibus primũ
ac potissimum obtinet locum. nam quid
dicendum : quid tacendum ꝯ quid diffidẽ¬
dum sit: exigere consilii est: negare sit sa¬
tius an defendere: ubi prolgemio utendũ:
leniter ian submisse loqui expediat Cice
ronis uel una oratio pro cluentio ꝙͣuis mł¬
tis exemplis sufficeret: nam quod in eo cõ¬
silium maxime mirer: primam ne ex¬
positionem⁊ qua matri cuius filium pre¬
mebat i autoritas abstulit fidem : an qđ
idem corrupti crimen transferre in adũ¬

Expanded text:
docentur. nec multum a iudicio credo distare consilium, nisi quod illud ostendentibus se rebus adhibetur, hoc latentibus et aut omnino nondum repertis aut dubiis. et iudicium frequentissime certum est, consilium vero est ratio quaedam alte petita et plerumque plura perpendens et comparans habensque in se et inventioneconsilio videtur in Verrem vel contrahere tempora dicendi maluisse quam in eum annum, quo erat Q. Hortensius consul futurus, incidere. et in ipsis actionibus primum ac potentissimum obtinet locum; nam, quid dicendum, quid tacendum, quid differendum sit, exigere consilii est; negare sit satis an defendere, ubi prooemio utendum et leniter an etiam summisse loqui expediat. Seronis quidem vel una pro Cluentio quamlibet multis exemplis sufficiet oratio. nam quod in eo consilium maxime mirer? primamne expositionem, qua matri, cuius filium premebat auctoritas, abstulit fidem? an quod iudicii corrupti crimen transferre in adver
Abbreviated transcription (Latin):
uerbi non nunꝙͣ mendacium mendacio ꝯ
scuntur: ut his piscatores pro restibus cin¬
Quid huic deest. nisi res & uirtus: aut il¬
lua Aphri homo in agendis causis optime
cum ab asperioribus ad leuiora transimus :
ut cassius interrogatus quid sentiret de
eo qui in adulteno deprehensus esset: tar¬
dum fuisse respondit. Ex historia aliquan
in iudicio Ue̾ris roganti dixisset hortensi:
non intelligo hec ȩnigmata: Atqui debes
inquit cum Sphingem domi habeas: acce¬
perat ille autem a uerre sphingem ȩneam
tam salse dicendi ꝙͣ seuere . quas prestat
ꝑsona locus/ tempus : casus deniq qui ẽ

Expanded text:
 donare: mendacium quoque mendacio, scuntur, ut iis piscatores pro restibus cinquid huic abest nisi res et virus? aut illud Afri, homo in agendis causis optime cum ab asperioribus ad leniora deflectitur: ut qui interrogatus, quid sentiret de eo, qui in adulterio deprehensus esset, tardum fuisse respondin iudicio Verris roganti dixisset Hortensius, Non intelligo haec aenigmata. atqui debes, inquit, cum Sphingem domi habeas; acceperat autem ille a Verre Sphingem aeneam tam salse dicendi quam severe, quas praestat persona, locus, tempus, casus denique, qui est
Abbreviated transcription (Latin):
bidus & clamosus sit altercator quales
licet aduersario molesta sit/ iudici etiam¬
iniuisa est. Nocet diu pugnare in his que
obtinere non possis: nam ubi uinci necesse
in cęteris fides: siue unum imitior solet
culpam deprehensam pertinaciter tueri
culpa altera est. P rodest dare aliquide
aduersario quod prose putet quod cum¬
apprehendat: aliquid maius cogatur dimit¬
dicto mouraturs & quod respuat. Quod
prehenditur ut instare proficientibus: &

Expanded text:
bidus et clamosus tantum sit altercator, et qualicet adversario molesta sit, iudici invisa est. nocet etiam diu pugnare in iis quae obtinere non possis. nam , ubi vinci necesse in ceteris fides, sive unum, mitior solet raesertim deprehensam pertinaciter tueri culpa altera est. dum stat acieadversario quod pro se putet, quod apprehendens maius aliquid cogatur dimitdicto moveatur, quid respuat; quod prehenditur. et instare proficientibus et
Abbreviated transcription (Latin):
illustratio & eiuidentia dicitur quȩ non
tam̃ dicere uidetur: ꝙͣ ostendere: & affe¬
ctus non aliter ꝗͣ si rebus ipsis incersimꝰ
quos grauia, indigna/ tristia passos quȩ¬
ramur: nec unꝗͣ agamus. quasi rem a¬
sum ut me non lac̾ryme solum deprehẽ¬
derint : sed pallor & uerisimilis dolor.
& animum ab intentione rerum frequẽ

Expanded text:
illustratio et evidentia nominatur, quae non tam dicere videtur quam ostendere; et adfectus non aliter, quam si rebus ipsis intersimusquos gravia, indigna, tristia passos queremur, nec agamus rem quasi asum, ut me non lacrimae solum deprehenderent, sed pallor et veri similis dolor. et animum ab intentione rerum frequent
Abbreviated transcription (Latin):
hi uidetur in qua nihil absonum inihil
agreste nihil inconditum: nihil peregri¬
num i neq: sensuineq: uerbis neq ore:¬
neq gestu possit deprehendi: ut non tam
sit in singulis dictis ꝙͣ in toto colore dicẽdi.

Expanded text:
in qua nihil absonum, nihil agreste, nihil inconditum, nihil peregrinum neque sensu neque verbis neque ore gestuve possit deprehendi; ut non tam sit in singulis dictis quam in toto colore dicendi,
Abbreviated transcription (Latin):
nam iudices cautiores reddit: & non ui
qualis sit Demosthenes / actione predictũ
est. Docendi aliquando iudices sunt. ꝗ¬
rogantibus respondere debeant ⁊ quod est
unum repetitionis genus. Periclitantem
commendat dignitas: studia fortia susce¬
pte bello cicatrices nobilitas: & maiorum
uat eius bonitas humanitas/ miseraordia
ipse prestiterit. Referenda parshec ad
utilitatem rei pu. ad iudicum gloriam:
ad exemplum: ad memoriam põsteritatis.
Plurimum ualet miseratio: quȩ iudicem
flelti non tm cogit/ sed motum animi sui

Expanded text:
us quali sit usurus Demosthenes actione, praedictum est. docendi quoque interim iudices, quid rogantibus respondere debeant; quod est unum repetitionis genus. periclitantem vero commendat dignitas et studia fortia et susceptae bello cicatrices et nobilitas et merita ue bonitas, humanitas, misericordiaipse praestiterit. referenda pars haec quoque ad utilitatem rei publicae, ad iudicum gloriam, ad exemplum, ad memoriam posteritatis. plurimum tamen valet miseratio, quae iudicem non flecti tantum cogit, sed motum qu
Abbreviated transcription (Latin):
banitatem sic finit. Urbanitas est uirtus
quedam in breue dictum coacta : & acta
ad delectandos mouendosq homines in
omnem affectum: maxime idonea ad re¬
sistendum: uel ad lacessendum. postea fi¬
nit ut ait catonis opinionem secutus. Ur¬
banus homo cuius multa benedicta respõ¬
saq erunt: & qui in sermonibus icirculis:
conuiuiis contionibus. omni deniq loco
ridicule comodeq dicet. Dictorum urba¬

Expanded text:
amque sic finit: urbanitas est virtus quaedam in breve dictum coacta et apta ad delectandos mouendosque homines in omnem adfectum animi, maxime idonea ad resistendum vel lacessendum, prout nit, Catonis ut ait opinionem secutus, urbanus homo erit, cuius multa bene dicta responsaque erunt, et qui in sermonibus, circulis, conviviis, item in contionibus, omni denique loco ridicule commodeque dicet. risus er
Abbreviated transcription (Latin):
nisi qđ illi plures habent species: & uera
ueris colligunt. E picherematis frequentior
crca crelibilia est usus.
posita. aut in rebus aut in affe¬
ctibus rerum. Repetitio & congregatio
et a quibusdam latinorum renumeratio.¬
hec memoriam iudicis reficit : & rursus
la minus mouissent turba ualent. In
hac quȩ repetimus ꝙ̃ breuissime dicenda

Expanded text:
nisi quod illi et plures habent species et nisi quod illi et plures habent species et vera colligunt veris, epichirematis frequentior circa credibilia est usus. enim aut in rebus, aut in affectibus rerum, repetitio et congregatior, a quibusdam Latinorum renumeratioet memoriam iudicis reficit et totam simul la minus moverat, turba valet. In hac, quae repetemus, quam brevissime dicenda
Abbreviated transcription (Latin):
tio est. Cicero pro Milone. eius igitur
mortis sedetis ultores: cuius uitam si pu¬
tetis per uos restitu posse nolitis. quod¬
quidem etiam aliquando multiplicari so
aliqua gratia noluit i hunc uoluit cum
aliquorum quȩrela. quem iure : quem
iniuria iniquo  tempore ⁊ alieno toco cum
periculo capitis non dubitabit occidere.
Optimum autem genus enthymematis
est: cum proposito dissimili uel contrario
ratio subiungitur. Demosthenes: Non enĩ
siquid unꝗͣs contra leges factum est zidq
tu es imitatus idcirco te non conuenit i¬
pęna liberari. sed e contrario multo mag¬
damnari. Nam ut siquis eorum damna¬
tus esset/ tu hec non scripsisses: ita damne¬
tus tu si fueris: non scribet alius. Epicht¬
prapositĩo ⁊deinde ratio eius : tum assumptio
et eius probatio. Quinta complexio mihi &
sit de quo quȩratur :& per quod probet᷑
dentium: ita erit prima intentio: secunda
assumptio: tertia connexio: ut anima mor. ĩ¬
immortale est: anima autem ex seipsa

Expanded text:
it Cicero pro Milone: 'Eius igitur mortis sedetis ultores, cuius uitam si putetis per uos restituquidem etiam aliquando multiplicari solomnium gratia noluit, hunc voluit cum aliquorum querela? quem iure, quemn iniuria, iniquo loco, alieno tempore, cum periculo capitis non dubitavit occidere? optimum autem videtur enthymematis genus, cum propositio dissimili vel contraria ratisi quid unquam contra leges actum est, idque tu es imitatus, idcirco te convenit poena liberari; quin e contrario damnari multo magis. nam ut, si quis eorum damnatus esse, tu haec non scripsisses, ita, damnatus tu si fueris, non scribet alius. epichipropositio, deinde ratio eius, tum adsumptio et eius probatio, quinta complexio; quia sit, de quo quaeratur et per quod probeturdentium. ita erit prima intentio, secunda adsumptio, tertia connexio. nam confirimmortale est; anima autem ex se ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
gario. quod erat aliquid in utraq par¬
te. quod probari non posset i nunc meli¬
or causa indicancla est i quam dii addiuna¬
runt. habet enim propositionem & ra¬
tionem: non autem conclusionem: ita ẽ¬

Expanded text:
uod erat aliquid in utraque parte, quod probari posset; nunc melior ea iudicanda est, quam etiam dii adiuverunt; habet enim rationem et propositionem, non habet conclusionem. ita e
Abbreviated transcription (Latin):
tibi fauebo. Illud ex codem genere prȩcla¬
rum cum obiiceret Uiloni accusator in
argumentum factarum clodio insidiaꝵ
qđ bouillas ante horam nonam diuertis¬
set ⁊ut expedtaret dum clodius a uilla i¬
sua exiret: & identidem interrogaret:
quo tempore Clodius occisus esset/ respõdit
ro de seruo pessimo dixit: nulli apud se plus
multum in agendo discursantem : & manꝰ
me tibi displicuisse. Redarguimus aliquã¬
do aperte: ut Cicero Uibium curtium mul¬
tum de annis suis mentientem Tum ego.
cum una declamabamus non eras natus:
Incerdum simulata assensione/ ut Cicero
sabiȩ dolobelle dicenti se triginta annos ha¬
bere: uerum est inquit nam hec illam ui
quod neges. subiiatur aliud mordacius iut
cle inquit hoc unꝗͣ dixi: sed dixi te emẽ
solere. Interdum defenssionem imitamur.
ut eques romanus obiicienti Augusto qđ
patrimonium comedisset. Neum inquit ꝓu¬
taui Eleuandi ratio est duplex / ut aut ue¬
niam quis aut iactantiam minuat: ut ce

Expanded text:
t. Sed illud ex eodem genere praeclarum; cum obiiceret Miloni accusator in argumentum factarum Clodio insidiarum, quod Bovillas ante horam nonam devertisset, ut exspectaret, dum Clodius a villa sua exiret, et identidem interrogaret, quo tempore Clodius occisus esset, responditro de servo pessimo dixit nulli plus apud se multum in agendo discursantem, salienteme tibi displicuisse; im aperte, ut Cicero Vibium Curium multum de annis aetatis suae mentientem, tum ergo, cum una declamabamus, non eras natus; interim et simulata assensione, ut idem Fabia Dolabellae dicente triginta se annos habere, verum est, inquit; nam hoc illam iam quod neges, aliud mordacius: ut Iunius cules, inquit, hoc unquam dixi; sed dixi emere te solere. defensionem imitatus est eques Romanus, qui obiicienti Augusto, quod patrimonium comedisset, meum , inquit, putavi. elevandi ratio est duplex, ut aut nimiam quis iactantiam minuat: que
Abbreviated transcription (Latin):
nonfici ex emplum ponit ciceronis pro liga¬
ria apud cȩsarem: qui nihil soles obliursci.
nisi iniunas. Contumȩliosi quod attico
scripsit ole pompeio & sesare habeo quẽ
sugiam/ quem sequar non habeo. Medii q̃¬
dixit Cicero: neq grauem mortem acci¬
dere iuiro forti posse/ nec immaturam con¬
sularii nec miseram sapienti. hȩc mihi

Expanded text:
onit exemplum Ciceronis pro Ligario apud Caesarem, qui nihil soles oblivisci nisi iniurias; et contumeliosi, quod Attico scripsit de Pompeio et Caesare, habeo , quem fugiam; quem sequar, non habeo; et medii, qdixerit, nec grave mortem accidere viro forti posse nec inmaturam consulari neque miseram sapienti. quae omnia sunt
Abbreviated transcription (Latin):
creduntur. Tertium genus est ut idem
dicit. in decipiendis expectationibus:quȩ¬
tate. ut M. celius pietor cum sellam eiꝰ
curalem consul ssaurius firgisset. alterã
posut loris intentam. dicebatur autem
consul a patre flagris aliquando çesus. Di

Expanded text:
creduntur. tertium est genus, ut idem creduntur. tertium est genus, ut idem dicit, in decipiendis exspectationibustate: ut M. Caelius praetor, cum sellam eius curulem consul Isauricus fregisset, alteram posuit loris intentam; dicebatur autem consul a patre flagris aliquando caesus; i
Abbreviated transcription (Latin):
est in corpore eius ridiculum. Salsum igͣr
erit: quod non sit insulsum: ueluti simplex
orationis condimentum: quod sentitur la¬
tente iudicioi uelut pͣlato. excitatq & a
tedio defendit orationem. & sane ut in
non sit immodicus /affert aliquid propriȩ
uoluptatis: ita in dicendo habet quiddam
quod nobis sitim audiendi faciat. Facętũ
non tantum circa ridicula est. neq enim
tura concessum esse : Uirgilio decoris. hanc
magis exculte cuiusdam elegantie appel¬
lationem puto. Cicero in epistolis hȩc bru¬
ti refert uerba: Ne ulli sunt pedes façeti ac
deliciis ingredienti molles: quod conue
aliquos incessentem. Ioleo Demosthenem
urbanum fuisse dicunt: dicacem negant.
ex nobis. aut ex rebus mediis. Aliena aut
reprehendimus aut refutamus i aut eleua¬
mus ꝯaut repercutimus. aut eludimus.
Nostra ridicula indicamus: & ut uerboli¬
ceronis utar dicimus aliqua subassurda:
nanq eadem quȩ si imprudentibus exci¬
dant stulta sunt: si simulamus uenusta

Expanded text:
 in corpore eius esse ridiculum. salsum igitur erit, quod non erit insulsum, velut quoddam simplex orationis condimentum, quod sentitur latente iudicio velut palato, excitatque et a taedio defendit orationem. sales enim, unon sit immodicus, adfert aliquid propriae voluptatis, ita hi quoque in dicendo habent quiddam, quod nobis faciat audiendi sitim. facetum quoque non tantum circa ridicula opinor consistetura concessum esse Vergilio. decoris hanc magis et excultae cuiusdam elegantiae appellationem puto. ideoque in epistolis Cicero haec Bruti refert verba: ne illi sunt pedes faceti ac delicatius ingredienti molles. quod convenaliquos incessentem. ideo Demosthenen urbanum fuisse dicunt, dicacem negant. ex nobis aut ex rebus mediis. aliena aut reprehendimus aut refutamus aut elevamus aut repercutimus aut eludimus. Nostra ridicule indicamus et, ut verbo Ciceronis utar, dicimus aliqua subabsurda. namque quaedam, quae, si imprudentibus excidant, stulta sunt, si simulamus, venusta
Abbreviated transcription (Latin):
nam cum irasci⁊ fauere odisse : miscreri
ceperint iudices agi iam rem suam existi-¬
mant. Et sicut amantes de forma iudi¬
care non possunt ⁊ quia sensum oculorum
premit amor: ita omnem ueritatis inꝗ¬
rende rationem iuudex amittit. occupatꝰ
affectibus estu fertur & ueluti rapido
flumini obsequitur. Horum duȩ sunt

Expanded text:
nam cum irasci, favere, odisse, misereri coeperunt, agi iam rem suam existimant; et, sicut amantes de forma iudicare non possunt, quia sensum oculorum praecipit animus, ita omnem veritatis inquirendae rationem iudex omittit occupatus adfectibus; aestu fertur et velut rapido flumini obsequitur. ita argument
Abbreviated transcription (Latin):
gendum est. tiam quis adeo non
ab eruditione modo : sed a sensu hominis t¬
remotus est iut fabricandi quidem et te¬
xendi ⁊& luto uasa ducendi artem putet:
Rhetoricen autem maximum ac pulcher
gumenta excogitauit in Gryllo. Sed idem
de arte rhetorica tres libros inscripsit. et
in primo non artem solum eam fatetur:
sead ei particulam eunlitatis: sicuti dialeticȩ
assignauit.

Expanded text:
rem; nam quis est adeo non ab eruditione modo sed a sensu remotus hominis, ut fabricandi quidem et texendi et e luto vasa ducendi artem putet, rhetoricen autem, maximum ac pulcherrgumenta excogitavit in Gryllo; sed idem et de arte rhetorica tris libros scripsit, et in eorum primo non artem solum eam fatetur, sed ei particulam civilitatis sicut dialectices adsignat.
Abbreviated transcription (Latin):
bationibus inartificialibus soluitur: uel si
is in quem signatum ẽs aut aliquis signa¬
tor dicitur ab fuisse iuel prius esse defun¬
ctus: si tempora non congruunt ⁊ si uel an¬
tecedentia. uel insequentia tabulis repu¬
gient. Inspectio ipsa sepe etiam falsum
deprehendit.

Expanded text:
bationibus aeque inartificialibus solvitur; si aut is in quem signatum est, aut aliquis signator dicitur afuisse vel prius esse defunctus; si tempora non congruunt; si vel antecedentia vel insequentia tabulis repugnant. inspectio etiam ipsa saepe falsum deprehendit.
Abbreviated transcription (Latin):
Rȩiuidiciorum uis tribus in generib
uersatur. rebus: quȩ aliquando ex
paribus causis sunt iudicate quȩ exempla
iudiciis ad ipsam causam pertinentibus:
unde etiam nomen ẽ ductum: qualia in
opianicum facta dicuntur: & a senatu
aduersus Milonem. aut cum de eadem
causa pronuntiatum ẽ  ut in reum depor¬
nuntiauerunt: & simlitudine rerum de
iudicatum: querendum ẽ aut de gratia q̃
testes corruperiti aut de inuidia ⁊ aut de
multas iudiciorum causas ad inique pro¬
nuntiandum ualere: ideo damnatum Ru-¬
tilium/ absolutos Clodium & catilinam Ro¬
gandi etiam iudices: ut rem potius: ꝙͣ ius¬
monem uocat sine ullo certo auctore ⁊
cui malignitas initium dederit⁊ incremẽ¬

Expanded text:
eiudiciorum vis omnis tribus in generibus versatur: rebus, quae aliquando ex paribus causis sunt iudicatae, quae exempliudiciis ad ipsam causam pertinentibus, unde etiam nomen ductum est, qualia in Oppianicum facta dicuntur et a senatu adversus Milonem; aut cum de eadem causa pronuntiatum est, ut in reis depornuntiaverunt, et similitudine rerum, de iudicatum, aut de gratia, quae testes corruperit, aut de invidia aut de multos iudiciorum casus ad inique pronuntiandum valere, ideoque damnatum Rutilium, absolutos Clodium atque Catilinam; rogandi etiam iudices, ut rem potius monem sine ullo certo auctore dispersum, cui malignitas initium, credulitas incremen
Abbreviated transcription (Latin):
dedimus : quȩcunq alia põt
aliquando necessaria cause nõ
nes pertinẽt: ostendamus: deinde quȩ in
quoq genere cause propria sint i exeqͣmur.
esse probationes dicit: quas extra dicendi
rationem accipiat orator: alias quas ex tau
rumores: tormenta: tabulȩ ⁊ uisiurandum:

Expanded text:
ibus, quaecunque alia potest aliquando necessaria causae non nes pertinent, ostendamus; deinde, quae in quoque causae genere propria sint, exsequamur. esse probationes, quas extra dicendi rationem acciperet orator, alias, quas ex caurumores, tormenta, tabulae, iusiurandum,
Abbreviated transcription (Latin):
N tormentis pars altera quȩstio¬
nem ueram fatendi. necessitatem
aliis patientia facile mendatium faciat
aliis infirmitas necessarium. Si de habẽ¬
do questione agetur ⁊ plurimum intererit
quis de quem postulet aut offerat : d in
quemi ex qua causa. Si iam erit habita:
quis ei prefuerit: quis & quomodo sit
tortus: an credibilia dixerit : an inter se
constantia: perseuerauerit in eo quod çe¬
perat ian aliquid dolore mutauerit. Pri¬
ma parte questionis ⁊ an procedente crucia¬
tu ⁊ quȩ utrinq tam infinita sunt ꝙͣ ipsa
rerum uarietas.

Expanded text:
 cum pars altera quaestionem vera fatendi necessitatem aliis patienaliis infirmitas necessarium. Et sive de habenda quaestione agetur, plurimum intererit, quis et quem postulet aut offerat, et in quem et ex qua causa; sive iam erit habita quaestio, quis ei praefuerit, quis et quo modo sit tortus; an credibilia dixerit, an inter se consonantia; an perseveraverit in eo, quod coeperat, an aliquid dolore mutaverit, prima parte quaestionis an procedente cruciatu: quae utrimque tam infinita sunt quam ipsa rerum varietas.
Abbreviated transcription (Latin):
illam pro cluentio partitionem improbañt:
qua se dicturum promisit/ primum nemi¬
nem maioribus criminibus: grauioribus
testibus in iudicium uocatumꝰ sꝙͣ opianicũ:
Deinde preiudicia ẽẽ facta a ĩudicibus ia
quibus condemnatus sit: postremo iudiciũ
pecunia non temptatum a cluentio. Sed
contra cluentium: quia si probari potest qđ̃
est tercium i nihil ẽẽ fuerit ditere priora

Expanded text:
illam pro Cluentio partitionem improbarent, qua se dicturum esse promisit primum, neminem maioribus criminibus, gravioribus testibus, in iudicium vocatum quam Oppianicum; deinde praeiudicia esse facta ab ipsis iudicibus, a quibus condemnatus sit; postremo, iudicium pecunia temptatum non a Cluentio, sed contra Cluentium; quia, si probari posset, quod est tertium,
Abbreviated transcription (Latin):
ro spumaduerti iudices omnem accusato¬
ris orationem in duas diuisam esse partes:
nam in duas partos diuisam esse rectum
facto. ut uomens frustis pro esculentis ⁊¬
gremium suum. & totum tribimal imple¬
uit: & Geminiq minantur in celum sco¬
puli. fũt res per similitidinem attollimꝰ.¬
ut credas in mare reuulsas cycladas Eut
per comparationem iut fulminis ocior alis:
Aut signis quasi quibuscdam hilla uel in¬
tacte segetis per simima uolaret sGrami¬
na: nec teneras cursu lesisset aristas. liel
translatione i ut illudipsum uolare. Crescit
hyperbole aliquando alia superaddita.
Cicero in Anconium ⁊quȩ charybdis tam¬
uorax/ carybdis dico iquȩ si fuit ꝯfuit ani¬
mal unum. Occeanus mediusfidius tot
res tam dissipatas itam distantibus in lo¬
cispositis tam cito absorbere potuisse. Si¬

Expanded text:
"Animaduerti, iudices, omnem accusatoris orationem in dnam id duas partis divisam esse rectum t vomens frustis esculentis gremium suum et totum tribunal implevit, et geminique minantur | caelum scopuli; aut res per similitudinem attollimus, credas innare revulsas Cycladas; aut per comparationem, ut fulminis ocior alis; aut signis quasi quibusdam, illa vel intactae segetis per summa volaret gramina nec teneras cursu laesisset aristas; vel translatione, ut ipsum illud volaret. crescit interim hyperbole alia insuper addita, ut Cicero ivorax, Charybdin dico? quae si fuit, fuit animal unum oceanus medius fidius res, tam dissipatas, tam distantibus id locis positas, tam cito absorbere potuisse.
Abbreviated transcription (Latin):
iaculum emictit iaculari dicitur: qui
pilam aut sudem: appellatione priuata ca¬
ratoris ornatus uerba non suis rebus ac¬
plura quȩ sunt eiusdem nominis id un¬
de çętera dicta sunt: ut uertex est contor¬
ta inter se aquai uel quicquid aliud si¬
militer uertitur. Inde propter flexum
capillorum pars summa capitis: & sic &¬

Expanded text:
iaculum emittit, iaculari dicitur, qui pilam aut sudem, appellatione privatrationis ornatus, verba non suis rebus acplura, quae sunt eiusdem nominis, id unde cetera ducta sunt; ut vertex est contorta in se aqua vel quidquid aliud similiter vertitur, inde propter flexum capillorum pars summa capitis, ex hoc i
Abbreviated transcription (Latin):
dicitur. cum rescomunis pluribus in u-¬
no aliquo nomen habet eximium. ut nę¬
naculum ducis augustale. Item quod co¬
mune est aliis nomen. & intellectu alicui
rei particulariter tribuitur: ut urbem
Romam accipimusi & uenales nouitios &
corynthia era: cum sint quoq urbes aliȩ:
& uenalia multa ide tam aurum de ar
usdici potest ⁊ ut cato dixit cesarem ad
euertendam remp. sobrium accessisse : ut
Uirgilius deductum carmen: & Horatius
aciem tybiam shannibalemq dirum: ut

Expanded text:
modus, cum res communis pluribus in uno aliquo habet nomen eximium, ut naculum ducis augurale. item , quod commune et aliis nomen intellectu alicui rei peculiariter tribuitur, ut urbem Romam accipimus et venales novicios et Corinthia aera, cum sint urbes aliae quoque et venalia multa et tam aurum us: ut Cato dixit, C. Caesarem ad evertendam rem publicam sobrium accessisse; ut Virgilius deductum carmen, et Horatius acrem tibiam Hannibalemque dirum.
Abbreviated transcription (Latin):
nostra confirmanda sunt primum: tum
quȩ nostris opponuntur: refutanda. Sin
respondemus prius a refutatione incipien¬
dum est.

Expanded text:
nostra confirmanda sunt primum, tum, quae nostris opponuntur refutanda; si respondemus, prius incipiendum est
Abbreviated transcription (Latin):
satur cirta bonorum adeptionem ⁊ incre¬
mentum, conuersationem ⁊ usum ꝯ malo
ritimus i an mediterraneus: consitus /an
incultus/ frequens / an desertus: propinquꝰ
an remotus: opfortumus consiliis /an ad¬
diu.Tum fortunami ut in pestilenti&
in bello, in conuiuio. Modus: quem trd¬
tinet: ut si negemus adulterumt licuisse
occidere uenẽno: uel ad coniecturam int
si dicam bona mente factum : quia palamn
mala quia ex insidiis: noctu in solitu¬
citer quęritur sit ne hec uirtus iaut ante¬
cedente funitione quid sit uirtus. Ia autĩ
uniuersum complectitur ut rhetorice est
benedicendi scientia: aut per partes iut
rhetorice ẽ inueniendi recte & disponen¬
di & disponendi cum firma memoria
& dignitate actionis scientia. Preterea
& pecumiosum a pecorum copia. Finitio¬

Expanded text:
antur vel circa bonorum adeptiones, incrementum, conservationem, usum; vel ritimus an mediterraneus, consitus an incultus, frequens an desertus, propinquus an remotus, opportunus consiliis an addiu; et fortuita:—in pestilentia, in bello, in convivio. Latinorum tinet, ut si negemus adulterum veneno licuisse occidere, tum ad coniecturas quoque, ut si dicam bona mente factum, ideo palam; mala, ideo ex insidiis, nocte, in solituciter quaeritur, sitne hoc virtus; aut praecedente finitione, quid sit virtus. id aut universum verbis complectimur, ut rhetorice est bene dicendi sci'rhetorice est inveniendi et disponendi et eloquendi cum firma memoria dignitate actionis scientia. praeterea , pecuniosum a pecorum copia. finitio