comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bauilas Repunt. Interim porticum. frõdea tecta fecerut.
appetebat. uites. palinites. frondes et nũt¬
harundines. Et inter ħ. stũdiofis semꝑ
amabile secretum quod utiq nõ eptarẽt
di ꝑter muros/ ac tectũ. nullis bñ secessibꝰ
Ingeniũ crede̾tur ¶ Possem nũc apud
abios hoc ip̃m̃ q̃rere. et płriũ testmioiõ
tem firmare. ni uerer ne aut fidei ming
huisse tantis testibꝰ aut cure amplius
suscepisse dicerer sp̃ eportet. Hactenus
ta lege disseui quid sentirem, ut milla
Ingemiis legem imposuisse me senciant
nui hec legẽt. Si quis a deo hũndans
ocio erit ut ociũ nr̃m regat. Oingula:
ig̃r examinẽt de ueritate derũ nõ tam
mnchi uel aliis ꝙ̃ exꝑuẽtie credituri.
Iam uero qui solitudip̃e unctutib
mmicã dolunt. astipulatorẽ uident᷑
inter ceteros Anneum senec̃a hr̃e qui
⁊ mala solitudinẽ ꝑsuadẽ̾ et fursus
alio loco mala ibi cõsibia agitaere

Expanded text:
baiulas repunt, viteam porticum frondea tecta fecerunt»baiulas repunt, viteam porticum frondea tecta fecerunt»petebat: vites, palmites, frondes, arundines, et inter hec studiosis semper amabile secretum, quod utique non optaret, si preter muros ac tectum nullis bene secessibus ingenium crederetur. Possem nunc apud alios hoc ipsum querere et plurium testimonio rem firmare, ni vererer ne aut fidei minus habuisse tantis testibus, aut cure amplius suscepisse dicerer quam oportet. Hactenus ea lege disserui quid sentirem, ut nullam ingeniis legem imposuisse me sentiant qui hec legent, siquis adeo abundans otio erit ut otium nostrum legat; singula igitur examinent de veritate rerum, non tam michi vel aliis quam experientie credituri. Iam vero qui solitudinem virtutibus inimicam volunt, astipulatorem videntur inter ceteros Anneum Senecam habere, q mala solitudinem persuadere; et rursus alio loco, mala ibi consilia agitari,
Abbreviated transcription (Latin):
uenrẽs solus in mõtibꝰ et siluis id face̾t.
platonẽ sequuti amibo. qui int̾ ociosa
cupsseta ⁊ spacia siluestria. de inscitutꝭ
Rerum publicaꝵ. Deq optimis legibus
disputarat. Nota nimirũ et uulgata
cõmemoro / młtum tpre posc̾ior: cipanꝰ.
fide aũt prior. et martirio clarus. n ͤ
obsturus eloquio. tale quidẽ ⁊ sensisse
uidetur ⁊ scripsisse. quod unũ ex młtis
ingers mirator euis augu ꝰ in libris siuit.
ꝯ̃s Illuis ingenii ex pmẽtum et eloꝙ̃cie
gustum point. q̃ in eo ꝙ̃ta ẽẽ potuerit
nisi gram ͭ ͥ rerũ deditus uerboꝵ mgte¬
xisset ornatum. loci Illius cõmemorarõe.
notum nobis ee uoluit. ubi ingenũ
esocent᷑̾ nõ ait hunc chalanũ loto abditũ
cinctũ muris cõmunitũ seris. marmorta
opatũ. celatum ꝙ festũdint. aut tałe
aliqͥd. sed quid petamus in quit hac̃
sedem. Dunt secessum uicma sẽcta.
ubi duni erratici palinitũ Iapsins.
pendulis nexibꝰ per harundines

Expanded text:
solus in montibus et silvis id faceret: Platonem secuti ambo, qui inter otiosa cupresseta et spatia silvestria de institutis rerum publicarum deque optimis legibus disputarat. Nota nimirum et vulgata commemoro. Multum tempore posterior Cyprianus, fide autem prior et martyrio clarus nec obscurus eloquio, tale quiddam et sensisse videtur et scripsisse; quod unum ex multis ingens mirator eius Augustinus in libris suis quasi illius ingenii experimentum et eloquentie gustum ponit, que in eo quanta esse potuerit, nisi gravitati rerum deditus verborum neglexisset ornatum, loci illius commemoratione notum nobis esse voluit. Ubi ingenium exercens non ait hunc thalamum loco abditum, cinctum muris, communitum seris, marmorea opacum celatumque testudine, aut tale aliquid, sed quid? «Petamus» inquit «hanc sedem. Dant secessum vicina secreta, ubi dum erratici palmitum lapsus pendulis nexibus per arundines
Abbreviated transcription (Latin):
ut unus e sacerdotibꝰ nais ait. chere̾mõ.
stoitus uir elequẽtissimꝰ narrati ax
om̃ibꝰ mũdi ingocru curisq postpoit
semꝑ in tempło fuerint. Et Reꝵ nãs
causas q ac rationes ei siderũ ꝯtẽplati
sint. Nũꝙ̃ mulieribꝰ se ꝯmistuerint
nũꝙͣ agnatos nec ꝓpinquos nt lib̾os
quidem uiderint /. ex eo tpr̃e qͦ cepissẽi
se semꝑ absemuerint/. Addit ad het
ꝙ biduana ac triduana media. hũores
corporis ex ocis atq ĩmobłitate nastẽtes
acerrime cõp̾mere et castigare sut
soliti. Multa quoq de abo et potu

Expanded text:
um vita, ut unus e sacerdotibus nostris ait, «Cheremon um vita, ut unus e sacerdotibus nostris ait, «Cheremon stoicus, vir eloquentissimus, narrat quod, omnibus mundi negotiis curisque postpositis, semper in templo fuerint et rerum naturas causasque ac rationes siderum contemplati sint; nunquam mulieribus se commiscuerint, nunquam agnatos nec propinquos nec liberos quidem viderint ex eo tempore quo cepissent se semper abstinuerint». Addit ad hec quod biduana ac triduana inedia humores corporis, ex otio atque immobilitate nascentes, acerrime comprimere et castigare sint soliti; multa quoque de cibo, de potu
Abbreviated transcription (Latin):
uĩso potissimũ ꝑsolua᷑. Aut quis ẽ
qui dubitet hocipm Rãꝵ negocium.
quo uel nr̃m uel aliemũ cõsectemus
nomen, quo młto pẽmus ꝙ ere uel
marmore. uiroꝵ ullustrĩ ymagies
excudamus. Nusꝙ̃ om̃ino meluis.
misꝙq liberirs ỹ in solitudine posse
tractari. Ex ꝑtus hoc saltẽ loquor
Stncio quos am̃is stmmiłos. quas acas
Ingtno. quod illa eperi uatũ tps
acͣcomodat. Que om̃a pter illam uoi
q̃ram nestio. uatuitatẽ uero seu uatatõẽz
dici maiis Aicteraꝵ atq arciũ fontent
ẽẽssi michi forte non credis. Aristotiti
crede. qui p̾mo methaphi ͨ ͤ sue libro¬
¶ Circa egiptum conscitutas mathemaͭ ͣs
artes ait. tacionẽ afferẽs. ꝙ ibi gene
sacerdotum uacare dimissa est. guod
net platoipẽ tacuerat de cisdẽ loquens.
in thymeo. ꝙ sacerdoeñs p̾diti. seꝑatim
a tetero popło manẽt. ne cõtagiõe aͥ qͣ
prophana castitas polluat᷑ . De quop

Expanded text:
queso potissimum persolvatur? aut quis est queso potissimum persolvatur? aut quis est qui dubitet, hoc ipsum literarum negotium, quo vel nostrum vel alienum consecremus nomen, quo multo perennius quam ere vel marmore virorum illustrium imagines excidamus, nusquam omnino melius, nusquamque liberius quam in solitudine posse tractari? Expertus hoc saltem loquor. Sentio quos animo stimulos, quas alas ingenio, quod illa operi vacuum tempus accomodat, que omnia preter illam ubi queram nescio. Vacuitatem vero seu vacationem dici mavis literarum atque artium fontem esse, si michi forte non credis, Aristotili crede, qui, primo Methaphisice sue libro, circa Egiptum constitutas mathematicas artes ait, rationem asserens, quod ibi gens sacerdotum vacare dimissa est. Quod nec Plato ipse tacuerat, de eisdem loquens in Timeo, quod «sacerdotiis prediti separatim a cetero populo manent, ne contagione aliqua prophana castitas polluatur». De quor
Abbreviated transcription (Latin):
notelum deli dño indignate locauerat.
apuid inseros pomit. Noñati insupeo nõm
medicine Reptorẽ ompotent dei fulmne
detractũ. ud scigias undas camit. Utrũ h
garestio miꝰ cos mantat. Apud nos em̃ nlłã
de duis est questio. N et uero mrrari umlp̃
setis. possim unde in ieteris om̃ib tam
xfectos. in seolis s: stitiombꝰ tam delnõs
Et qͣse uelocissimos cirisores euntes in
Diuer sum et an occłos meta pofitam no
uidentes/. Ut quoꝵ ꝑmicitatiꝰ miror
miserear cecitatẽ/ Sane se taliũ rtcũ
pͥmis auctoribꝰ honer aliquis de beͬ
quem deberi magnũ. modo hũano modestũ¬
q non inficior. quid non kãrũ arcũq
nobiliũ Repertoribꝰ debeat᷑ qͥ nõ domerẽ
sulcis. non telam rateri non fidium¬
non fidĩã tinitũ auribus. non oltum
aut uinũ guctur ẽyuis et auribꝰ et
gucturi suos sonos suas qz delicias. Bed
feliciora qued inftrumẽta. ad cibum
et ornatũ cultumq. et medelam uñ
pexerẽ. Emm ueto id debitũ. ubi

Expanded text:
in celum celi domino indignante locaverat, apud inferos ponit. Nominatim insuper ipsum medicine repertorem omnipotentis dei fulmine detractum ad stygias undas canit. Verum hec questio inter eos maneat; apud nos enim nulla de diis est questio, nec vero mirari unquam satis possum, viros in ceteris omnibus tam perfectos in solis superstitionibus tam deliros, et quasi velocissimos cursores euntes in diversum et ante oculos metam positam non videntes, ut, quorum pernicitatem miror, miserear cecitatem. Sane si talium rerum primis auctoribus honor aliquis debetur, quem deberi magnum modo humanum modestumque non inficior, quid non literarum artiumque nobilium repertoribus debeatur, qui non vomerem sulcis, non telam lateri, non fidium tinnitum auribus, non oleum aut vinum gutturi, quamvis et auribus et gutturi suos sonos suasque delitias, sed feliciora quedam instrumenta ad cibum et ornatum cultumque et medelam animi peperere? Enimvero id debitum ubi
Abbreviated transcription (Latin):
suarũ rerũ extimaticõe ꝯting̾et. Unus¬
apud seneca inneator salusta urimiaus
cãm quisq dissimilis sui est. Uestignt
senũ deliranciũ ingͣ ssa mimum docilis
Ueuẽtus. magno spũ ad supͤmũ stultitie
cacien euafit. p̾mos secundis/ ac sẽdoe
tercũs. atq ita dtinceps facile unitẽtibꝰ
Sic ꝑ manus traditus et int manut
auctus furor ep̃tus ad nouissimos ꝑuẽturꝰ
sit metiri am̃nio difficile est. Giuis et illud
forsã est uerũ. Iam ad exma ꝑuentũ ẽẽ.
et in nobis ẽẽ completum. quod añ tot

Expanded text:
suarum rerum extimatione contingeret. Unusapud Senecam imitator Salustii, Aruntiucausam quisque dissimilis sui est. Vestigiis senum delirantium ingressa, nimium docilis iuventus magno spiritu ad supremum stultitie cacumen evasit, primos secundis ac secundos tertiis atque ita deinceps facile vincentibus. Sic per manus traditus et inter manus auctus furor, quantus ad novissimos perventurus sit, metiri animo difficile est. Quamvis et illud forsan est verum, iam ad extremam perventum esse, et in nobis esse completum quod ante tot
Abbreviated transcription (Latin):
mentẽ distrabat. Non est / sic humanus
añnꝰ assuestit celestibꝰ si frequẽtiqs
colloquio fiduciã salutarẽ concipit/
ex hospite atq adutna fit domisticus
dli. Magno enim ex imore cõtiuoqs
et fideli cultu mnr̃ deum et homĩtm¬
famibiaras tanta ist sp̃ta inter hõmiẽm
et hor̃em non est.  obrem ut laboriosos
homiet et mortalaꝰ. femp Rebꝰ implicitos.
at terrenis occupatiomibus. tota inpeoe
demersos/. Iom nũt occupationũ imõrliũ
et inftrm labons hr̃e pͥmicias cdiderĩ
Sic simillmũ ueri putem solitarids
dei amicos pns assuctos curis. Iam hĩ
cterue uite p̾sentire delicias. Ret itditiẽ
dixim posse aliquẽ ex hot nuro tui selaril
terris inclusus continẽtes in clis ãgło
choros audiat. et uideat in exessu mt̃tꝭ.
quoda se rediens nõ possit expue Cap
SEd quid horum dimnũ scire qui ue
ꝑc de hñt loqui possum ⁊ pc̃tor melix
Et pm̃i mei pondus at uñcła trrcũ ferrs.
locum mno. uel fortasse ddio quos sex¬

Expanded text:
mentem distrahat non est. Sic humanus animus assuescit celestibus, frequentique colloquio fiduciam salutarem concipit, et ex hospite atque advena fit domesticus Dei. Magno enim ex amore continuoque et fideli cultu inter Deum et hominemfamiliaritas tanta est, quanta inter hominem et hominem non est. Quamobrem ut laboriosos homines, et mortalibus semper rebus implicitos ac terrenis occupationibus tota intentione demersos, iam nunc occupationum immortalium et inferni laboris habere primitias crediderim, sic simillimum veri putem solitarios Dei amicos, piis assuetos curis, iam hinc eterne vite presentire delitias. Nec incredibile dixerim, posse aliquem ex hoc numero, cui secularis terris inclusus concinentes in celis angelorum choros audiat et videat in excessu mentis quod ad se rediens non possit exprimere. 6 Sed quid horum omnium scire, quid ve de his loqui possum, peccator infelix et peccati mei pondus ac vincula circumferens, locum amo, vel fortasse odio quo
Abbreviated transcription (Latin):
Is exteriuis sb̃stitit. ego intron̾. ille
moy abnt. ego ꝑmansi ¶ Tuid b̃i
ego cercuis noui qͣlis solitarie uite status
nemo pellit ingressos. defiti nullus est
Ianitor nullus custos. Sedquid locoꝵ
solus introitus. quid ambiti uehũt ãneẜ
quaid iustrare iuuãt silue. quid insesse
prosunt mõtes. si quotũq iero. aĩmus
me meus insequit᷑ talis in selus q̃lis
erat in urbibꝰ . ĩlle añ omĩa depontndꝰ.
Ille iꝙ̃. Ille domi reliꝙ̃dus erat.
Supplicit q postendũ a dño. ut cor in me
crtaret mũdũ ⁊ spiritũ rectũ hũs in uist̾ibꝰ
imouaret. Tum demũ. uite solitarie
abdita penetrassem. b tnim. Qs alieno
glorier. hec solitudo. utiq nõ solitaria
Uita ist. ea scil quã suspiro. Ipuit exti
similima uideaͬ. eque hõmũ turbis ediuucta.

Expanded text:
is exterius substitit, ego introii; ille is exterius substitit, ego introii; ille mox abiit, ego permansi? Quid tamen ego certius novi, qualis solitarie vite status nemo pellit ingressos, deserti nullus est ianitor, nullus custos. Sed quid locorum solus introitus, quid ambiti vehunt amnes, quid lustrate iuvant silve, quid insessi prosunt montes, si quocunque iero, animus me meus insequitur, talis in silvis qualis erat in urbibus? Ille ante omnia deponendus, ille, inquam, ille domi relinquendus erat, suppliciterque poscendum a domino ut cor in me crearet mundum, et spiritum rectum his in visceribus innovaret. Tum demum vite solitarie abdita penetrassem. Hec enim quid alieno glorier? hec solitudo utique, non solitaria vita est, ea scilicet quam suspiro, quamvis exterius simillima videatur, eque hominum turbis ed
Abbreviated transcription (Latin):
odore magi. ꝙ sapore delectatꝰ.¶ Haude
Aliter ꝙ̃ se natus in sdius pastor⁊
In silius educatus. sitim flumo. herbis
famẽ sedare siluestribꝰ humi cibũ simiẽ
solitus. dumosoq Requĩẽ sub antro. cafu
aliquo ad amplissims cuiꝰ piã atq opułe¬
tissime urbis muros accessrit ⁊ duni
in uestibulo fessus sedet. occulos qz auide
circũflectit inq urbẽ ip̃am inicit. custo¬
dum domos. aut coherens portis. ãgiportã
uiderit. Exm̃ Reuersus in siluas sdeñẽ
narret quid in ea uebe conspet̾ĩt/ quid
in atriis quid in uicis quid in curia qͥs
in foro quid in officinis artificum qs
in thalamis proctrũ / quid in publitis
Idcirco quidquid amictuũ seu uasorum
iuis penitralibꝰ abditum ẜua᷑ cunttas
librorũ formas. singla sacerdotũ officia.
dm̃es sacroꝵ cerimonias nosse putet.
Re enim uera ꝙ̃tum ego ab huiustemõi
pastore differo: Nifi ꝙ as uobem semel
adit aut templum ego sepe solitudme.

Expanded text:
odore magis quam sapore delectatus. Haud odore magis quam sapore delectatus. Haud aliter quam si natus in silvis pastor, in silvis educatus sitim fluvio herbis famem sedare silvestribus, humi cibum sumere solitus dumosoque requiem sub antro, casu aliquo ad amplissime cuiuspiam atque opulentissime urbis muros accesserit et, dum in vestibulo fessus sedet oculosque avide circumflectit inque urbem ipsam inicit, custodum domos aut coherens portis angiportum viderit; exinde reversus in silvas, sociis narret quid in ea urbe conspexerit, quid in atriis, quid in vicis, quid in curia, quid in foro, quid in officinis artificum, quid in thalamis procerum, quid in publicis idcirco quicquid amictuum seu vasorum imis penetralibus abditum servatur, cuntas librorum formas, singula sacerdotum officia, omnes sacrorum cerimonias nosse putet. Re enim vera quantum ego ab huiuscemodi pastore differo, nisi quod is urbem semel adiit aut templum, ego sepe solitudinem;
Abbreviated transcription (Latin):
uirtuium spenes ortas uolũt. Inħus
autem aduersus paͦnes non modo nõ
Tosdem effectus ẽẽ quos in ceteris Ded
ip̃m passionis nomen audiri nephariũ
prorsus atq sacrilegum. De Istis sane
nl dicturus fut᷑rã. nthil enim ad ãd
quod nũt agit᷑: Nisi qr cum de politit
purgatorus q uirtutibꝰ loqꝰ aliquid tpũs
admomiusset/ plotini quadrifidam
cathenam multa arte consertam, stilo
solu̾e̾ ac dissociare non libuit. Capⁿͫ . h.¬
ides ut ꝙ̃to uerboꝵ ambitu ut¬
cumq cum occupatis in graciam
fedire uoluerim̃: Tempus est hũs
Iam disgssiombꝰ modus fit Sad me igr
et ad solitudiñe reuertor. Cuius ego
hausissem. ut fidencius in hoc tetũ ẜmõe
uersarer. Nunt de Re st̃tissima prophanũ
ingemũ fati pudet. Quis enim fando
equet quod uix ꝑcipit cogitãdo. celestꝭ
et prorsus angelica uita est de qua
terrenus ne dic̃a terreus homũtio.
loqui uult splendore nomis captus
famaq Rei optime et ut uere dica

Expanded text:
virtutum species ortas volunt; in his virtutum species ortas volunt; in his autem adversus passiones non modo non eosdem effectus esse quos in ceteris, sed ipsum passionis nomen audiri nefarium prorsus atque sacrilegum. De istis sane nil dicturus fueram; nichil enim ad id, quod nunc agitur, nisi quia cum de politicis purgatoriisque virtutibus loqui aliquid tempus admonuisset, Plotini quadrifidam cathenam, multa arte consertam, stilo solvere ac dissociare non libuit. 5 ides ne quanto verborum ambitu, utcunque cum occupatis in gratiam redire voluerim. Tempus est ut his iam digressionibus modus sit. Ad me igitur et ad solitudinem revertor. Cuius ego hausissem, ut fidentius in hoc tecum sermone versarer. Nunc de re sanctissima, profanum ingenium fari pudet. Quis enim fando equet, quod vix percipit cogitando? Celestis et prorsus angelica vita est, de qua terrenus, ne dicam terreus, homuncio loqui vult, splendore nominis captus, famaque rei optime, et ut vere dicam,
Abbreviated transcription (Latin):
oecupa nũ fiis uirtus prop̾a / et młto
maximie rei pullice salus est. Cirns
ad tppautos. ymo uerbo tota octupatoꝵ¬
mumerabilis acies sit fedacta. Proxoiũ
ascendendo gradum. possidẽt pgatorie
uirtutes haud dubie sinquẽtiũ urbes
atq occiosoꝵ ⁊ uere philozophãcium
ornanẽtas Et passiones quidẽ añi
quas pͥme̾ temperant. hee cõuellunt¬
¶ De ueius gradus alcior illaꝵ ẽ quas
mĩq est ꝓpͥun. passiones q̃s ponitite
mollierint / purgatorie conuulẜint obluusti
Ree ꝑrefectoꝵ sunt. qui ubi fint nescio.
Sed et qui futrũt solitudinẽ innaerũt
Et si quis usꝙ suꝑest. huiis hoc uirͭ
nũbnatło tritus in alto nauiget. puto
tamen solitudinis portum amet ¶ S ͭus s
ac supͦmus exemplariũ est locus. que
sup homiem sunt. et ut auĩt in mẽte
soluis dei hĩtant. Unde quod ipsum
nomen indicat tamꝙ̃ ab exemplari aqͥ
eterno suie ut plato uocat ab cifs¬
ydcis quas in eadem dei mẽte ut celaꝵ
Rrrum sic uirtutũ posiuitres alias hũa

Expanded text:
occupationum finis virtus propria et multo maxime reipublice salus est. Cernis ad quam paucos uno verbo tota occupatorinnumerabilis acies sit redacta. Proximum ascendendo gradum possident purgatorie virtutes, hauddubie linquentium urbes, atque otiosorum et vere philosophantium ornamenta; et passiones quidem animi, quas prime temperant, he convellunt. Tertius gradus altior illarum est, quas munus est proprium, passiones, quas politice mollierunt, purgatorie convulserint, oblivisci. Hec perfectorum sunt, qui ubi sint nescio; sed et qui fuerunt, solitudinem amarunt, et siquis usquam superest, quamvis hoc virtutum gubernaculo tutus in alto naviget, puto tamen solitudinis portum amet. Quartus ac supremus exemplarium est locus, que supra hominem sunt et, ut aiunt, in mente solius Dei habitant. Unde, quod ipsum nomen indicat, tanquam ab exemplari aliquo eterno; sive, ut Plato vocat, ab ydeis, quas in eadem Dei mente ut ceterarum rerum sic virtutum posuit, tres alias humanarum
Abbreviated transcription (Latin):
uictoria clarior. triphꝰ xp̃i pugilũ in
uite huiꝰ agone certanciũ. Ed illud solaciũ.
q̃ta locunditas. gaudexe pñtibꝰ sperare
meliora. pro breui solitudine hominũ.
aspectum. ubi tocius sacie cõcupistenne
et desidtrioꝵ om̃iu est fiĩs. pro pautꝭ
Lat̾mis interĩablem disum x tpralibꝰ
Ieuimis eterna cõuiuiã. pro uoluntaria
pauꝑtate. mextimãbłes uerissimas q dĩcias
pro incolatu filuaꝵ. Ius cuutatis tcheree
pro fumosõ tugurio stellacia yp̃i pallacia
pro ngresti silentio cantus angłicos.
et celestis dulcedine armomes queq ome
inelos excesserit illã del uoce tot trãsacus
laboribꝰ. suo̾s iternã mn Requĩt euotantis
Droq hus om̃ibꝰ sponsorẽ u̾acissimũ

Expanded text:
victoria, clarior triumphus Cristi pugilum in victoria, clarior triumphus Cristi pugilum in vite huius agone certantium. Quod illud solatium, quanta iucunditas gaudere presentibus, sperare meliora: pro brevi solitudine hominum aspectum — ubi totius sacre concupiscentie et desideriorum omnium est finis — pro paucis lacrimis interminabilem risum, pro temporalibus ieiuniis eterna convivia, pro voluntaria paupertate inestimabiles verissimasque divitias, pro incolatu silvarum ius civitatis etheree, pro fumoso tugurio stellantia Cristi palatia, pro agresti silentio cantus angelicos et celestis dulcedinem armonie, queque omne melos excesserit illam Dei vocem, tot transactis laboribus, suos eternam in requiem evocantis; proque his omnibus spon
Abbreviated transcription (Latin):
sine quibꝰ sepe quidẽ uictus s uincedꝰ
adhuc ⁊ in ane mĩt ecia standũ cest¬
non sme spe certa uictorie. militandũ q nõ
solis ẜ suffultis anglito cõmitatu: Et quibꝰ
indutis. armaturã dei. Lorit̃a q iustitie ut
uerbo ꝑtar apłi. munits stuto fidei gla¬
dio spũt et salutis galta aduersus prĩ¬
cipes et potestates aduersus musi titores
quidem spectãte morlũi s celicolaꝵ maxiõ
spectatłis p̾sidẽte pugnand̃ est̃. quenã
⁊lla suspirioꝵ quies de proffundis ad
excelsa cendentiũ fatigato ĩmo gts ẜima
Qutña suauitas racͥmaꝵ de purissĩo
cordis fonte cadenciũ. Quenã paisi
uallũꝙ it castra ẜuãtiũ loto rdũo et
munto ubi uet pabulũ desit n diqris
ubi fidant hostilitꝰ insidus tetati q
posse. non obru toq se geie suduittos
Ut serocissimi hostis intursut ue
obsequiũ supliciũ ili fit ut ꝯͣ saluti Iã
eumplius non obest. sepe prosit ad głia.
Excendoq fiat cautior: milicia forcior

Expanded text:
ive quibus sepe quidem victus, sed vincendus adhuc, et in acie nunc etiam standum estnon sine spe certa victorie, militandumque non solis, sed suffultis angelico comitatu; et quibus indutis armaturam Dei loricamque iustitie, ut verbo utar Apostoli, munitis scuto fidei, gladio spiritus et salutis galea, adversus principes et potestates, adversus mundi rectores qspectaculis presidente pugnandum est. Quenam illa suspiriorum quies de profundis ad excelsa tendentium, fatigato animo gratissima; quenam suavitas lacrimarum de purissimo cordis fonte cadentium; quenam militum vallumque et castra servantium, loco arduo et munito, ubi nec pabulum desit nec aquatio, ubi fidant hostibus insidiis tentari se posse non obrui; eoque se gratie subvectos, ut ferocissimi hostis incursus ipsis obsequium supplicium illi sit, ut, qui saluti iam amplius non obest, sepe prosit ad gloriam, exercendoque fiat cautior militia, fortior
Abbreviated transcription (Latin):
ut Ita dix̾um hom̃tu audirẽ. Psertim
cini uiius idemq iocus fit. Ribi it
Uulnus appuit et medicamẽta cõposuit.
Ait tnimi . Magni autẽ est ingemi
tuocare mẽtem a sensibꝰ et cogitationẽ
a consuetudine abducere. In hoc trgo
sumis et nos uirib enitamur. ut sensibꝰ
Domitis et uicta consuetudine aliquid
mõ uideamus. A periauuit Iam tamde
atq purgenius occłes. illos mensecos.
ꝯuibus muisibłia aernũtiro xp̃m adesse.
oidebimus. Et si de marco cathone
striptum est. ꝙ puduit gemẽtem illo fehte
mori. ꝙ̃tomagꝭ pudibit xp̃o spectãte
male uiuẽ male mori aut omm̃o facmaes¬
rosum ac turpe aliquid tanto sub leste
comittẽ. Sant nrͣ hic istis infallibilis
atq perpetuus ut ad propoĩtum simo

Expanded text:
ut ita dixerim, hominem audire, presertim cum unus idemque locus sit ubi et vulnus aperuit et medicamenta composuit. Ait enim: «Magni autem est ingenii revocare mentem a sensibus, et cogitationem a consuetudine abducere». In hoc ergo summis et nos viribus enitamur ut, sensibus domitis et victa consuetudine, aliquid animo videamus. Aperiamus iam tandem atque purgemus oculos illos intrinsecos, quibus invisibilia cernuntur: Cristum adesse videbimus. Et si de Marco Catone scriptum est quod puduit gementem illo teste mori, quanto magis pudebit Cristo spectante male vivere, male mori, aut omnino facinorosum ac turpe aliquid tanto sub teste committere. Sane noster hic testis infallibilis atque perpetuus, ut ad propositum sermo
Abbreviated transcription (Latin):
Iactura. s lucio et murãbłiũ tediorum
suga. selicitatẽ negocient᷑ iternde᷑. Et
dissis hõmũ fastidns uebiũ q p.. icłis.
ubr uere est infermis ille uniẽciũ eiuꝰ
menunt psalmista ad luperna driam
properantes Iam hinc ceperint ẽẽ felices
Si quidẽ miserie funs. felicitatis hnciui est
illud incipiat . post mo et cogitatus
alti ns et colloquutores spñs ⁊ uisioẽs
dentificas hr̃e et sepe pntem xpp̃m
familiarus compellare ⁊ Demꝑ enim¬

Expanded text:
tediorum fuga, felicitatem negotientur eternam, et dimissis hominum fastidiis urbiumque periculis, ubi vere est infernus ille viventium cuius minit Psalmista, ad supernam patriam properantes iam hinc ceperint esse felices; siquidem miserie finis felicitatis initium estillud incipiat. Postremo et cogitatus altissimos, et collocutores spiritus, et visiones beatificas habere, et sepe presentem Cristum familiarius compellare.
Abbreviated transcription (Latin):
occupato ꝵ onnũ ext̾mos at uere imfri¬
mos imsoꝵ uoco. quibꝰ net buissimo
saltem pmio malaꝵ arciũ uti licutt̃.
uixere alieno imperio. suo ꝑicło
morituri et aliis laborando ptauere
sibi. felices si sune culpar sine pͥmio
Laborassent . Nunt crimen dũtaeat ẽ
ꝓpͥum. Que ex c̾mine uenit fallax
licet ⁊ fugitiua delecta aliena est.
Atquidure diximꝰ conditionis ag̾tolã.
qui cã labore serit aoborẽ / cuuꝰ fructũ
plantat uinẽa et de fructueius nõ edit.
qui tamẽ sorte suã consolari pt̃/ eo ꝙ

Expanded text:
occupatorum omnium extremos ac vere miserrioccupatorum omnium extremos ac vere miserrimos miserorum voco, quibus nec brevissimo saltem premio malarum artium uti licuit: vixere alieno imperio suo periculo morituri, et aliis laborando peccaverunt sibi; felices si sine culpa ut sine premio laborassent. Nunc crimen duntaxat est proprium, que ex crimine venit, fallax licet et fugitiva delectatio, aliena est. Atqui dure dicimus conditionis agricolam, qui cum labore serit arborem cuius fructum «plantat vineam, et de fructu eius non edit?». Qui tamen sortem suam consolari potest, eo quod
Abbreviated transcription (Latin):
Isi forte felicior est illorũ condicio qui
aliems negociis secupant᷑. Aliem
niltus arbitrio regunt᷑. Et quid agere
Illos oporteat in aliena fronte cõdiscũt.
Omĩa illis aliena st̃. Alienũ Linen
alienũ tectum. Alienus sõpnns alienꝰ
cibus. Et quod est maxi ͫ aliena mens
.Aliena frons non suo iudicio flent. et
Rident sed abiectis propriis alienos
induũt affectus. Deniq alienũ tactãt
alienũ cogitãt. Alieno uiuãt. De huis
pocta nobili ͫꝰ lonba᷑ ubi ait. penetrãt
eulas et limina Regunt. hos alter morda¬
cus atq liberius notabat in satira illa
qua curialem uitã urrguit. et eum qͥ boã
sũma putet aliem uiuẽ quadra. Equidẽ
inter hos et ppetuis dñõꝵ ac Regum car¬
ceribꝰ abditos. quid intersit nestio
iisi ꝙ ĩlli ferreis. Isti aureis cõpedibꝰ.
uincti sunt. speciosior cathena. par ẜuitꝰ.
maior calpa. sponte et enim sua facĩt.
Se dquod alii ui cogunt᷑ ¶ Ego utro
istos ut sententiã mc̃a breuibꝰ ab soluã

Expanded text:
isi forte felicior est illorum conditio, qui alienis negotiis occupantur, alieni nutus arbitrio reguntur, et quid agere illos oporteat in aliena fronte condiscunt. Omnia illis aliena sunt: alienum limen, alienum tectum, alienus somnus, alienus cibus, et, quod est maximum, aliena mens, aliena frons; non suo iudicio flent et rident, sed abiectis propriis alienos induunt affectus, denique alienum tractant, alienum cogitant, alieno vivunt. De his poeta nobilissimus loquebatur ubi ait: penetrant aulas et limina regum. Hos alter mordacius atque liberius notabat in satyra illa, qua curialem vitam arguit, et eum qui bona summa putet aliena vivere quadra. Equidem inter hos et perpetuis dominorum ac regum carceribus addictos quid intersit nescio, nisi quod illi ferreis, isti aureis compedibus vincti sunt. Speciosior cathena, par servitus, maior culpa: sponte etenim sua faciunt ad quod alii vi coguntur. Ego vero istos, ut sententiam meam brevibus absolvam,
Abbreviated transcription (Latin):
testem hẽt. Net uulgo ceco ⁊ mendaçi
ẜ constieais prope de se credit/. de qͥbzd¬
de quibyd quoq parũ illi fidens dubitat¬
¶ Recobent scriptũ ẽẽ. delucta qͥs intelligit
Et Alud eciam si sim̃ꝵ fuero hoc ip̃m igͦtabͤ
aĩa mea/. Nec tament̃ oblita ꝙ suauis

Expanded text:
testem habet, nec vulgo ceco et mendaci, testem habet, nec vulgo ceco et mendaci, sed conscientie proprie de se credit; de quibusdam quoque parum illi fidens dubitat, recolens scriptum esse: «Delicta quis intelliget?»; et illud etiam: «Si simplex fuero, hoc ipsum ignorabit anima mea
Abbreviated transcription (Latin):
conficiã uintens ingemo fortunã. Quo
Remred nͥ tenere sept quidem haitenꝰ usussu
Et qm̃ futieri semꝑ mcerta condinio est
An adhuc uficrus sim̃ mescio Crote
libera si contingat electio solitudinim
et dum licuit semꝑ feci ⁊ eycupide mĩt
faciã uides ¶ Solitudo equidẽ sancta
sumplex incorrupta uereq purissima
ferimi est omniu hũanaꝵ. Cu em̃
Ise ostendet in saiuis. Cuz se comat
m̃r uepres, quẽ pter pistes hamo
quem pter feras ac uolucres uisto fallat
aut laqueo/. quẽ cantu aut gestu mulceat
quem coloribꝰ delectet. cui purpurã explicet
Cui oleum uenditet/. Cui uerboꝵ florida
terta contexat. Gui deuiũ se se aprobet.
Gui platere studeat preter illũ cui ĩitimas
solitudines penetranti solitariũ nichil est
Nemne illa uult fallere. Nichil simłat
aut dissimulat. nichil ornat nichil palliat
nichil fingit. Auda prorsus ⁊ incompta ẽ
S pectacłis enĩ caret ⁊ plausoribꝰ uent ficis
aiãrum uite Rerum q om̃niũ Deũ unitũ

Expanded text:
s ingenio fortunam — quo remedii genere sepe quidem hactenus usus sum; et quoniam futuri semper incerta conditio est, an adhuc usurus sim nescio —; certe, libera si contingat electio, solitudinem et dum licuit semper feci, et quam cupide nunc faciam vima rerum est omnium humanarum. Cui etenim se se ostentet in silvis? cui se comat inter vepres? quem preter pisces hamo, quem preter feras ac volucres visco fallat aut laqueo? quem cantu, quem gestu mulceat, quem coloribus delectet? cui purpuram explicet, cui oleum venditet, cui verborum florida serta contexat? cui demum se se approbet? cui placere studeat, preter Illum, cui in intimas solitudines penetranti, solitarium nichil est? Neminem illa vult fallere, nichil simulat aut dissimulat, nichil ornat, nichil palliat, nichil fingit. Nuda prorsus et incompta est: spectaculis enim caret et plausoribus veneficis animarum. Vite rerumque omnium Deum unicum
Abbreviated transcription (Latin):
fugmt̃tum nr̃m et Recorda᷑ qm̃ pulius
simius et homo sicut semũ et flos aro
Egredr̃ et conterit᷑ ⁊ fugit uelut umbra
Mifiordia aũt dm̃i ab eterno doss¬
intirnũ qm̃i ip̃e fecit nos et mnilul edit
urmum q recit/. Atqr ita huno minatibꝰ
s riaturis. hunic sꝑem dantibꝰ osi ꝗ  nũ
meerta. Et nescis an amore an odio
digna sit trepidat. sed ⁊ sptrat at seipo
de certa it nota sui Regi mña cosolat
sollen occupata cnrtũspicit. et dino p̾sdio
fuita contẽpint. Dic uirdiq selixatesaio
rransquilla. et ut propͥe dicã arx
prurita tempestatum q om̃ñ portus t̃.
Duem qui fugit qui sili anuid preter
portu careat uoluat Rru ꝑe lagio. uiuit
in scopulis. moria᷑ influctibꝰ uieao
setamen usd adeo proposit imxbꝰ
sentenus q aenaꝵ sim dot asipete¬
alios putem. uel in bba iurare coga mea.¬
¶ Ad fatendum multi. ad credend᷑ nemo cogr.
Ruila maior ꝙ̃ iuditii libertas. hãc ita
michi uendico ut alus non mege Sit

Expanded text:
figmentum nostrum, et recordatur quoniam pulvis sumus», et homo sicut «fenum et flos agri» egreditur et conteritur, et «fugit velut umbra»; «misericordia autem Domini ab eterno et nichil odit omnium que fecit. Atque ita hinc minantibus scripturis, hinc spem dantibus, de se incerta, et nesciens an amore an odio digna sit, trepidat sed et sperat, ac seipsam de certa et nota sui regis misericordiasolum occupata circumspicit et divino presidio fulta contemnit. Sic undique felix ac tranquilla et, ut proprie dicam, arx munita tempestatumque omnium portus est. Quem qui fugit, quid sibi aliud preter portu careat, volvatur rerum pelago, vivat in scopulis, moriatur in fluctibus? Nec tamen usque adeo propositi improbus sententieque tenax sim ut desiperealios putem, vel in verba iurare cogam mea; ad fatendum multi, ad credendum nemo cogitur. Nulla maior quam iudicii libertas, hanc itaque michi vindico, Ut aliis non negem. Sit
Abbreviated transcription (Latin):
sene plato ant. D eatum tui etĩa
ueras ꝙ oꝑ mõis assequi possit isr
oni quidem ordiende mtandeq uite
consitio. Illud in puns a occłos hẽns
Ut non concupi ͣ mani Sed natura duce
freti uiam teneamus/ non ã speciosi  ͣ
Uideb᷑ sed que apti ͫ ͣ nobis erit / ubi
maxime Rectum ac seuerũ sui ipsius
extimatorem / at censorem exigo ne occłoꝵ
aut auriũ uoluptate deceptus aberret
Quod qui bus di accidisse scio/. Qui
dum mirant᷑. lios. ĩmemores sui atq
aliena tep̃tantes Ridendi mam popło
prebutrũt. Hoc unũ sumptũ a pħis cõsi¬
liũ est michr Secundũ quod u soli¬
tariã uel urbanã uitam sue aliam

Expanded text:
bene»; Plato ait «beatum cui etiam verasque opiniones assequi possit». In omni quidem ordiende mutandeque vite consilio, illud in primis ante oculos habendum ut, non concupiscentia inani sed natura duce freti, viam teneamus non que speciosissima videbitur, sed que aptissima nobis erit. Ubi maxime rectum ac severum sui ipsius extimatorem ac censorem exigo, ne oculorum aut aurium voluptate deceptus aberret. Quod quibusdam accidisse scio, qui dum mirantur alios, immemores sui atque aliena tentantes, ridendi materiam populo prebuerunt. Hoc unum sumptum a philosophis consilium est michi, secundum quod vel solitariam, vel u
Abbreviated transcription (Latin):
Uñi stitus nãm tolam han̾d facille posse
sfomuelli. Cui aut ingssu uie huius
qͣnͣ ut dixi scintilla nr̃i consilii nulla
erat. celeste aliqͦd lumen affulfit ut
uel seciriũ uel pericłi m̃oris ⁊ facille
Reontabile iter arrixet. habet unde sꝑ
deo gracias agat. At cui smsterioi
agat. intelligẽ om̃i studio inrombat᷑
ãdolestenne᷑ demiũ et trroris ueł in
senitute cortigẽ. mem̃ert q terẽtiam
seme in adelħis. qui mntande ^g

Expanded text:
unum sciens, naturam totam haud facile posse unum sciens, naturam totam haud facile posse convelli. Cui autem in ingressu vie huius, quando, ut dixi, scintilla nostri consilii nulla erat, celeste aliquod lumen affulsit, ut vel securum vel periculi minoris et facile remeabile iter arriperet, habet unde semper Deo gratias agat. At cui sinisterior agat intelligere, omni studio incumbat adolescentie devium et errores vel in senectute corrigere, memineritque terrentiani senis in Adelphis qui, muta
Abbreviated transcription (Latin):
funbꝰ longe disparibꝰ ¶ Rdeo arĩt ad
Inopia. Iugis adolestenne comes
obstaret. Ut ab Iueune etate/ crca unũ
aligͦs uitt genus apͥhendum quisꝙ̃ nr̃m
accuratissimt cogitaret. Mec ab eo calle
quẽ semel elegisset. insi magurs ex causs
aut gͣii incitate diuerteret. Quod
Uario pub̾tatis fecisse hercutem: eenophõ
Ille socratitus testis est cicero. Wed quia
I non facimus. Neq emim nr̃o iuditio
pliriq uinimus / sed uulgi atq adco
per deua Raptanur / et ꝯuasi ꝑ tenebras
alient uestigiis insistentes sepe ꝑicłosas
et mexplicabłes ingredim᷑ uias et eousq
pneluur. ut añ sius nestio quidꝙ̃ qͥd
esse uelimꝰ crrcimis pne atq exc̃uare
xmissum fit. Idcirco quã sͥ ꝑsonã uel
na uel fortuna uel etror aliqͥs imposuit
EIuituis non potuit quisq secum seuex.¬
⁊ cegitet et nuod ⁊trãs uiator solet ã
Uesꝑam ꝙ̃tum licet saluti sut cõsulat¬

Expanded text:
finibus longe disparibus. Redeo autem ad finibus longe disparibus. Redeo autem ad inopia iugis adolescentie comes obstaret, ut ab ineunte etate circa unum aliquod vite genus apprehendendum quisque nostrum accuratissime cogitaret, nec ab eo calle quem semel elegisset, nisi magnis ex causis aut gravi necessitate diverteret. Quod initio pubertatis fecisse Herculem auctor Xenophon ille Socraticus, testis est Cicero. Sed quia id non facimus — neque enim nostro iudicio plerique vivimus sed vulgi, atque adeo per devia raptamur et, quasi per tenebras alienis vestigiis insistentes, sepe periculosas, et inexplicabiles ingredimur vias et eo usque provehimur, ut ante simus nescio quid, quam quid esse velimus circumspicere atque examinare permissum sit — idcirco quam sibi personam vel natura vel fortuna vel error aliquis imposuit, si iuvenis non potuit, quisque secum senex cogitet, et, quod errans viator solet, ante vesperam quantum licet saluti sue consulat
Abbreviated transcription (Latin):
licteris uti quas rt uenderẽt ꝯ̃sierũt
E quibus improba spe non sibi c̃ẽtẽso¬
nũ fenus. sed millesimũ sc̃atuerunt
Que omña diligenter in uite electioe
tractanda etunt. Neq cuimi tales
n solitudine uoco. ieq si uemant
ad micto libens. ꝙ̃multos ig̃z hm̃c
excludam uides. Nam quid pistis
Longe ab aquis. quid hñi ꝓcul ab urbibꝰ
acturi ¶ Quod illi oħm molłi et effe¬
minato causi dico sept dixi. qui hec
lõca non quittis amore. quã nõ nou̾at
non appetitu ocrĩ quod oderat. ses
nestio quonã mutandi studio freꝙ̃tare
ceperat incertũ an sibi ip̃i molestior.
An mulri. uerum ille confestim tedio
locorũ. ⁊ urbanaꝵ desidtrio uolup¬
tatum. Dictus abñt/. Odd̾ insi si
euenturũ añno preuidissem. Ultroipe
cessessem locis. tam milla Relũ opiomi
ue proportio erat. ꝙuis annc̃u ille se dice̾t
Et essemus nsdem in fcudiis a pueritia
uersati. Sdo ut res docuit scudiorũ.

Expanded text:
literis uti, quas ut venderent quesierunt, literis uti, quas ut venderent quesierunt, et quibus improba spe non sibi centesimum fenus, sed millesimum statuerunt. Que omnia diligenter in vite electione tractanda erunt; neque enim tales in solitudinem voco, neque si veniant admitto libens — quam multos igitur hinc excludam vides —; nam quid piscis longe ab aquis, quid hi procul ab urbibus acturi? Quod illi olim molli et effeminato causidico sepe dixi, qui hec loca non quietis amore, quam non noverat, non appetitu otii quod oderat, sed nescio quonam imitandi studio frequentare ceperat, incertum an sibi ipsi molestior an michi; verum ille confestim tedio locorum et urbanarum desiderio voluptatum victus abiit. Quod nisi sic eventurum animo previdissem, ultro ipse cessissem locis, tam nulla rerum opinionum ve proportio erat, quamvis amicum ille se diceret et essemus iisdem in studiis a pueritia versati, sed ut res docuit studiorum
Abbreviated transcription (Latin):
sine lr̃is. exiliũ est carcer. eculeus.
otuo quidem illud ciceronis notũ. A
dultius occio Ir̃ato. Contͣq nõ minꝰ
illud senece uulgatum. Occũ sine bãs
mors . et hom̃is uiui sepultura. Et
s plant norim duo ista tam dulcia
pħõrum diueaiclã solitudinẽ atq ociu
et incipiens dixi. interdũ hãtis eña
hom̃ibꝰ ꝑmolesta. In promxtu tamen
est racio. huis enm hoc accidit. qu
uel uoluptate aliqͣ compediti. carierẽ
suũ amãt. uel uulgi cõmertio ⁊ uulgari
negocio uictum q̃runt. Uel ad lubricos
honox gradus ppłoꝵ uentosis suffra¬
gne aspirant. Et quibꝰ q̃ ingens
hũs tpõtibꝰ turba est : lictere nõ am̃mi
Uux atq oblectaͦ uite sunt. Led ĩstru ͭ ͣ
Siuiciaꝵ. Aed quas hodie distendas
magno lei famibraris impendio. sed
multomaxima iucrispe. pueri aparẽb
non d̃si ad riberale gignasiũ. s delut
ad ẜuile mercimoniũ destinãtur/ ut
mirari nemo hẽat eos uenalit ⁊ auare

Expanded text:
sine literis exilium est, carcer, eculeus; sine literis exilium est, carcer, eculeus; otio quidem illud Ciceronis notum: «Quid dulcius otio literato?». Contraque, non minus illud Senece vulgatum: «Otium sine literis mors est, et hominis vivi sepultura». Et, si plane norim duo ista tam dulcia philosophorum diverticula, solitudinem atque otium, ut incipiens dixi, interdum literatis etiam hominibus permolesta, in promptu tamen est ratio. His enim hoc accidit, qui vel voluptate aliqua compediti carcerem suum amant, vel vulgi commercio et vulgari negotio victum querunt, vel ad lubricos honorum gradus populorum ventosis suffragus aspirant, et quibus que ingens his temporibus turba est litere non animi lux atque oblectatio vite sunt, sed instrumenta divitiarum. Ad quas hodie discendas magno rei familiaris impendio, sed multo maxima lucri spe, pueri a parentibus non quasi ad liberale gymnasium, sed velut ad servile mercimonium destinantur, ut mirari nemo habeat eos venaliter et avare
Abbreviated transcription (Latin):
qui solus potens est p̾stare ꝯͦs poscit᷑.
.Cuperẽ magna sed modicis cõteptabor
Uellem cũ om̃ib saluus ẽẽ. si minus
cum multis. Ultimo quid expectas. ut
Sitam. michi si non pareo satis est
Iultũ est habunde. feliciter. araueo
Theu ỹ uereor ne qui forsamn¬
ex hũs qui se cuscodes infirmax
diuũ dici uolũt lupi sint sanasq dilai¬
ment. Ac ne diucius me considatiõe
non mea implicem de se illi nos de
nobis. libret unusquisq quid p̾ferat
Impossible est enim et si unũ om̃es
finẽ ultimũ intendamꝰ ut unã om̃ibꝰ
uite uiam expediat sequi. Quain
rt cuiq acriter cogitandũ erit q̃lem
eum natura. qualẽ ap̃e se fecerit
Sunt em̃ quibꝰ solitaria uita morte
grauior sit. et mortẽ allatura uideaͬ.
quod ꝟcipue lr̃airũ ignaris eutnire
solet. quibꝰ si confabulator desit quid
secum quidue cum libris loqui ualcãt
non hẽnt. Itaq multi st. equidẽ solitudo

Expanded text:
qui solus potens est prestare quod poscitur. qui solus potens est prestare quod poscitur. Cuperem magna, sed modicis contentabor: vellem cum omnibus salvus esse, si minus cum multis; ultimo quid expectas ut dicam: michi si non pereo satis est, multum est, abunde, feliciter? Et heu quam vereor nequi forsanex his, qui se custodes infirmarum ovium dici volunt, lupi sint sanasque dilanient. At ne diutius me consideratione non mea implicem, de se illi, nos de nobis libret unusquisque quid preferat; impossibile est enim, etsi unum omnes finem ultimum intendamus, ut unam omnibus vite viam expediat sequi. Qua in re cuique acriter cogitandum erit qualem eum natura, qualem ipse se fecerit. Sunt enim quibus solitaria vita morte gravior sit et mortem allatura videatur. Quod precipue literarum ignaris evenire solet, quibus si confabulator desit, quid secum, quid ve cum libris loqui valeant non habent, itaque muti sunt. Equidem solitudo
Abbreviated transcription (Latin):
Quis negat. Sed ordinate caritatis
Iniciũ scimus. Crede aũt nithi non
est parut fiducie polliceri opem decer¬
cantibꝰ consiliũ dubiis lumen cecis
Aeticiã mestis. se curitatẽ metuẽtibus
Dubiectare hũeros cadentibꝰ. Dare
dexterã prostratit. Magna st̃ hͨ si fiat̾.
pue rei ꝓmissio sed exhibicio est
maior. Derũ ego nõ tã alis legem
pono ꝙ̃ legem tibi meemẽtis expono
quã qui probat teneat. cui nõ placet
abiciat. Ct Relicta nobis solitudine
sollicitudines suas sibi hẽat. cõtemptor¬
qsz furis nr̃i uiuat contẽturs in uebibꝰ
ptarem fateor talis ẽẽ qui possem
ꝑdesse qpkriis. Uelut ait naso
uoti q salutiser orbi. Eed pͥmũ pauco
homũ xxi ͫ xp̃i soliuis ẽ ꝓpͥũ. Et ꝓfecto
quisquis in tuto est uel tantisper diu̾sum
fencieritibꝰ condescendã. Peccat in legẽ
nature nisi quibꝰ raborãtibꝰ opẽ sert
Michi qui adhuc magno naufragio
Laboro sufficit illuis opem implor are

Expanded text:
Quis negat? sed ordinate caritatis Quis negat? sed ordinate caritatis initium scimus. Crede autem michi, non est parve fidutie polliceri opem decertantibus, consilium dubiis, lumen cecis, letitiam mestis, securitatem metuentibus, subiectare humeros cadentibus, dare dextram prostratis. Magna quidem sunt parve rei promissio, sed exhibitio est maior. Verum ego non tam aliis legem pono, quam legem tibi mee mentis expono, quam qui probat teneat, cui non placet abiciat et, relicta nobis solitudine, solicitudines suas sibi habeat, contemptorque ruris nostri vivat contentus in urbibus. Optarem fateor talis esse qui possem prodesse quamplurimis vel, ut ait Naso, totique salutifer orbi; sed primum paucomum Cristi solius est proprium. Et profecto quisquis in tuto est, ut vel tantisper diversum sentientibus condescendam, peccat in legem nature, nisi quibus potest laborantibus opem fert. Michi qui adhuc magno naufragio laboro, sufficit Illius opem implorare,
Abbreviated transcription (Latin):
lcontraras fines spectat. Que Ioc̾co¬
s Dixͥm ne mireris si In eo quoq quod
nunt agĩmiꝰ idem cernas. Et si sollicita
Pita screpitum amat. multiloquio delet¬
tatur. Contemp lacio autẽ dm̃nit annia
selentio est. queq se fimibꝰ suis tenet
Et uiceuersa illa silentiũ odit. hac
screpitum. Queña uero tucior uia
est. hoc est p̃r quod hodierno collog̾o
Ie Igitur michi. Ex hus ipsis
quorum mencio nobit oborta est
quotiens putas pastorẽ efficio periisse
nuocitus ouem et dum uagã alligat
in laqueũ madisse. et dum̃ profugam
sequit᷑ corausse. Quonẽs cre dit aut
medicum bene ualentem dum egros
caciut igritudine contraxisse. iait
hustuariũ dum mortuos sepelit cãm
mortis contagio leperisse. Aemo
uero fallat  ñse mĩora sint amorum
contagia lỹcorpor. maiora sut gͣuius
Ledunt. Alcuis destendunt. sedunt¬
q ratencius. multis in quiũt ꝑdessẽ
meritoriũ. multis sb̃uenisse Raudable

Expanded text:
contrarios fines spectat. Que idcircocontrarios fines spectat. Que idcirco dixerim ne mireris, si in eo quoque, quod nunc agimus, idem cernas, et si solicita vita strepitum amat, multiloquio delectatur, contemplatio autem omnis amica silentio est, queque se finibus suis tenet; et vice versa, illa silentium odit, hec strepitum. Quenam vero tutior via est, hoc est, pater, quod hodierno colloquio ic igitur michi: ex his ipsis, quorum mentio nobis oborta est, quotiens putas pastorem officio periisse, quotiens ovem et dum vagam alligat in laqueum incidisse, et dum profugam sequitur corruisse? quotiens credis aut medicum bene valentem, dum egros circumit egritudinem contraxisse, aut bustuarium dum mortuos sepelit, causam mortis contagio repperisse? Nemo vero fallatur quasi minora sint animorum contagia quam corporum; maiora sunt, gravius ledunt, altius descendunt, serpuntque latentius. Multis, inquiunt, prodesse meritorium, multis subvenisse laudabile.
Abbreviated transcription (Latin):
Ingenue consitentẽ audicrit. felicitatẽ
non uerbis sõnãtibꝰ ẜ rebꝰ tacitis. et
ueritate intima non ext̾ns plausibus.
aut fallacissima hõmũ opimõe constare.¬
¶ Multa quidem illic audiet. multũ hũs
contraria que in pulpitis cũ poplo
mirabã. Et mtelliget quid inter cutemͣ
ac p̾cordia interfit ¶ Et mmirũ hec
añni naͣ est. ut in unã rem uehemẽter
Intentus multas negligat. hmc est ul
Eloquẽcie scudiose sepe sint ad actum
tardiores. et qui magnas des agunt
suit inculciores eloquio. Dic et modestie
cultores uoluptatẽ fugiĩt. et quibus
poluptas in p̾tio est. modestĩa aspna.
Sit et quos augende Rer famitaris¬
studiũ tenet. Sexe em publitã atq aniici¬
cias contẽp nat. et Illibalius uitã ducũt
atqui libaliͭ̃ añnũ applicãt. quiq Rei¬
publice cura hẽnt. Sepe uidecs rei dõe¬
stice negligẽtes. Non potest uentus
idem ex equo placere hñs quop naugga ͤ

Expanded text:
ingenue confitentem audierit, felicitatem ingenue confitentem audierit, felicitatem non verbis sonantibus sed rebus tacitis et veritate intima non externis plausibus aut fallacissima hominum opinione constare. Multa quidem illic audiet multum his contraria, que in pulpitis cum populo mirabatur, et intelliget quid inter cutim et precordia intersit. Et nimirum hec animi natura est, ut in unam rem vehementer intentus multas negligat. Hinc est ut eloquentie studiosi sepe sint ad actum tardiores, et qui res magnas agunt sint incultiores eloquio; sic et modestie cultores voluptatem fugiunt, et quibus voluptas in pretio est modestiam aspernantur; sic et quos augende rei familiarisstudium tenet sepe rempublicam atque amicitias contemnunt, et illiberalius vitam ducunt; at qui liberalitati animum applicant quique reipublice curam habent, sepe videas rei domestice negligentes. Non potest ventus idem ex equo placere his quorum navigatio