comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
statim ostendunt. Possune aucem iõ dennũ
qͦd ipximo est. Uerba continuant hec
iailtu tͥto nulla tardati uerecondia ꝓferc̃.
ou imstum prestant sed cito. Non subrẽ
u̾e uis. nec peuitus iimissis radicibus nitit᷑.
ut que sũmo solo sparsa sunt semiia ⁊eie¬
rius se effundunt. et imirate spicas hebule
in ambus aristis. ance messem flauescunt. Nla¬
cent hec anuis comꝑata. deiide stat profectꝰ¬
r̃ia declignantur. quosdam continet metus qͥͦs¬
dam debilitat. Alios contuuatio excundit. iu
aliis plus impetus facit. qͥs puer optimꝰ ad docen¬
Dichi. ille detur puer quẽ laus excitatur. dum.
quẽ gła iuuet. qui uictus flecit. hic erit a¬
lendus ambitu. hunc mordebte obrurgatio.
hunc honor excitabit. inhoc desidiam numu¬
Sanda est tam̃ omnib asiqua remissio.
non solum. quia nulla res est que ꝑferre
possit. continuum laborem: tiam ea quoq
que sensir. et ainma carent ut seruare ium
suam possint. uelut quiete alt̃na retendunt᷑.

Expanded text:
statim ostendunt. possunt autem id demum, quod in proximo est; verba continuant, haec vultu interrito, nulla tardati verecundia proferunt. non multum praestant sed cito. non subest vera vis nec penitus immissis radicibus nititur; ut, quae summo solo sparsa sunt semina, celerius se effundunt, et imitatae spicas herbulae inanibus aristis ante messem flavescunt. placent haec annis comparata; deinde stat profectria indignantur. quosdam continet metus, quosdam debilitat, alios continuatio extundit, in aliis plus impetus facit. mihi ille deihi ille detur puer, quem laus excitet, quem gloria iuvet, qui victus fleat. hic erit alendus ambitu, hunc mordebit obiurgatio, hunc honor excitabit, in hoc desidiam nunanda est tamen omnibus aliqua remissio; non solum quia nulla res est, quae perferre possit continuum laborem, atque ea quoque, quae sensu et anima carent, ut servare vim suam possint, velut quiete alterna retenduntur;
Abbreviated transcription (Latin):
cauenda puto. Unum nequis eos antiqͥtatis
lium lectione durescere uelit. fient enĩ hor¬
ridi atq ieiunii. neq uĩ eoiũ ad huc intel¬
lectu consequentur. ex elocutione que tũ
sine dubio eratoptima. s nr̃is temꝑib est
centis huiꝰ lascuue flosculis uoluptate qͣdã
pͣua declinantur. ecp̃dulce illud genus. pu
erilib ingeniis. ħ gratius quã ꝓpius ẽ ad a¬
ment. firmis autẽ iudiciis iamq extra ꝑicu¬
lum positis suaserim. et antiquos segẽ dex
quib si assumatur solida ac uirilis ingenii
uis det̾so rudiᷤᷤ seculi sqͣlore. tũ ũi hic cultus
clarius enitescet: et nouos quib. et ipsis mul¬
ta uirtus mẽ. Neq enĩnos tarditatis nat᷑a
dampnaure. Dicendi mucauimus genus
s ultra quã oportebat nobis indussimus.

Expanded text:
cavenda pueris puto: Unum, nequis eos antiquitatis lium lectione durescere velit. Fientenim horridi arque ieiuni. Nam neque vim eorum adhuc inrellectu consequentur: et elocutione, quae tum sine dubio erat optima, sed nostris temporibus centis huius lateiviae flosculis capti, voluptate quadam prava deliniantur, ut praedulce illud genus, et puerilibus ingeniis hoc gratius, quo propius est, adament Firmis autem iudiciis, iamque extra periculum positis, suaserim et antiquos legere, ex quibus si assumatur solida ac virilis ingenii vis, deterso rudis saeculi squalore, tum noster hic cultus clarius enitescet: et novos, quibus et ipsis multa virtus adest. Nec enim nos tarditatis natura damnavit: sed dicendi mutavimus genus, et ultra nobis, quam oportebat, indulsimus,
Abbreviated transcription (Latin):
Que est ista incõmemoranda pecuma tuatũ głant᷑
insolens ostentatio. Solus ne tu diues. Qputandi
sipauꝑ: etiam. Quenienĩ intelligimus
diuitem. aut hoc u̾bum inquo homine po¬
nimus. Opmuor ineo cui tanta possessio ẽ
ut adliberalit iuuendũ facile contentus fit.
qui nichil querat. uichil appetat. nichil op¬
tec amplius. Amnus oportet tuus te uidicet
es. Om autẽ ꝓpt̃ aiuiditatẽ pecunie nullum
decipis: poscis. pacisc̾is: aufers eripis: sisocios.
spolias: erarium expilas. si testam̃tũ amicoꝵ
dantis. an egentis sunc signa: Animus ho¬
minis ñ archa diues appellari solet. Quãuis
illa plena sit tum te manem uidebo: duui¬
teni non putabo. et enĩ exeo quod ciuq sa¬
tis est me ciuntur homines diuitiarũ mo¬
census. uerum iuctu et eultu t̃minat᷑ petu¬
me modus. N on ẽẽ cupidum: pecuna est.
Non ẽẽ emacẽ: uectigal ẽ. Coutentũ suis rebus
ȩẽ: maxime sunt cercissimeq diuitie. Quid

Expanded text:
quae est ista in commemoranda pecunia tua tam insolens ostentatio? solusne tu dives? pro diper etiam? quem enim intellegimus divitem aut hoc verbum in quo homine ponimus? opinor in eo, cui tanta possessio sit, ut ad liberaliter vivendum facile contentus sit, qui nihil quaerat, nihil adpetat, nihil optet amplius. animus oportet tuus se iudicet est. sin autem propter aviditatem pecuniae nullum decipis, poscis, pacisceris, aufers, eripis, si socios spolias, aerarium expilas, si testamenta amicorudantis an egentis signa sunt? animus hominis dives, non arca appellari solet. quamvis ilia sit plena, dum te inanem videbo, divitem non putabo; etenim ex eo, quantum cuique satis est, metiuntur homines divitiarum mocensus, verum victu atque cultu terminatur pee modus. non esse cupidum pecunia est, non esse emacem vectigal est: contentum vero suis rebus esse maximae sunt certissimaeque divitiae.
Abbreviated transcription (Latin):
da ỹ locorum simulatorũq ratio. que marte
tuditur. E ducenda derude dictione ex hac
domestica exõitatione et umbratisi in medium
angiũ inpuluem. inclamorẽ. incasta. atq inaci¬
ingenii. et illa com̃itatio indusan. inueritatis
lucem ꝓferenda ẽ. Legendi ⁊̃ poete. cognoscen¬
de historie omuiũ bonar̃ artium doctores atq
scriptores eligendi. et ꝑuolutandi. et ex̃citati
possĩt. eligendũ atqi dicendum. ꝑdiscendũq
ius cuule. coguosceude leges. ꝑcipienda omĩs
antiqͥtus senatoria consuetuoo. disciplina .N .p.¬

Expanded text:
am locorum, simulacrorumque rationem, quae in arte traditur. 7. Educenda deinde dictio est ex hac domestica exercitatione, et umbratili, medium in agmen, in pulverem, in clamorem, in castra, atque aciingenii: et illa commendatio inclusa, in veritatis lucem proferenda est. Legendi etiam poetae, cognoscendae historiae, omnium bonarum artium doctores atque scriptores eligendi et pervolutandi et exercitatiopossit, eliciendum atque dicendum; perdiscendum ius civile, cognoscendae leges, percipienda omnis antiquitas, senatoria consuetudo, disciplina rei p
Abbreviated transcription (Latin):
ponieriis. tũ pecudũ pastu. apiũ exranuuib. et fioꝵ
ominiũ uariecate. Lec consitiones mͦ delectant.s.
insitiones qͥb nichil iuenic agͥcultur a sollertus.
Nec solum officio gen̾ hominũ uniu̾so cultuu atͣ¬
iq dñi referca cella auuonaria. umaria ec olietia
est. Uuiaq tota locuples habundat porco. hedo
ħ suꝑ uacauei ⁊̃ oꝑis aucupium atq uenatio.
Quid depͣtorũ iuriditate. aut arborum ordinbus.
to. nił ẽẽ potest nec usi uberius. nec sp̃e ornaiꝰ.
Ercrema etas ħ beatior quam media. qͦd aucto¬
ritas plus habeat. laboris minus. apex autem
abec senectus. honorata p̃sercim. tantã audo¬
uitatẽ: uc ea płis sit quam oñs adolescentiẽ uo¬
pe possunt. s honeste acta suꝑior etas fructꝰ
capit auctoutatis extremos. ħ enĩ ipsa houora¬
bilia sunt que uidentur leuia atq cõmunia.¬
salutari. appeti. decedi. assurgi. deduci. reduqi.

Expanded text:
pomariis, tum pecudum pastu, apium examinibus, florum pomariis, tum pecudum pastu, apium examinibus, florum omnium varietate. nec consitiones modo delectant, sed etiam insitiones, quibus nihil invenit agri cultura sollertius.e solum officio, quod hominum generi universo cultura agroique domini referta cella vinaria, olearia, etiam penaria est, villaque tota locuples est, abundat porco haedo s etiam operis aucupium atque venatio. quid de pratorum viriditate aut arborum ordinibus to, nihil potest esse uberius, nec specie ornatius. extrema aetas hoc beatior quam media, quod auctoritatis habebat plus, laboris minus. apex est autem abet senectus, honorata praesertim, tantam auctoritatem, ut ea pluris sit quam omnes adulescentiae vopere possunt, sed honeste acta superior actas fructus capit auctoritatis extremos. haec enim ipsa sunt honorabilia, quae videntur levia atque communia—salutari appeti decedi assurgi deduci reduci c
Abbreviated transcription (Latin):
miuib. tantos truncos mmosq procreet malle¬
oli. plaute. sarm̃ta. uites radices. ꝓpagiies.
mnauib qͥcqͥd ẽ. nacta complectit᷑. qͣm serpentẽ
multiplici lapsu etexratico. ferro amputans
coheicet ars agͥcolar. ne sisuescat sarũitis. et
mom̃s partes uimia fundatur. Ituq meuu¬
te uere inhis que relicta suut. existre tauqͣm
adarticłos sarm̃torũ. ea que dicitur gẽma
aqͣ orieus uua sese ostendit. que eo succo t̾re
et calne solis augescens: pͥmũ ẽ ꝑacerba gustu
deuide matura dulcescit uestitaq pampuus. nec ma¬
dico tepore carec. et uimios solis ardoies defeisdie
ua qͥd potest ẽẽ tum fructu letius. tum aspetu puis
amputatio alioꝵ inmissio. Quid autẽ irrigationes.
qͥd fossiones. repastiuationesq profcrã quibus
musto fic t̾ra fecondior. quid deutilitate loquar st¬
neis. et arbustis res rustice leie sunt. s etiã ortis et

Expanded text:
minibus tantos truncos ramosque procreet; malleminibus tantos truncos ramosque procreet; malleoli plantae sarmenta viviradices propagines manibus quidquid est nacta complectitur, quam serpentem multiplici lapsu et erratico, ferro amputans coercet ars agricolarum, ne silvescat sarmentis et in omnis partis nimia fundatur. itaque ineunte vere in eis quae relicta sunt exsistit tamquam ad articulos sarmentorum ea quae gemma dicitur, a qua oriens uva se ostendit, quae et suco terrae et calore solis augescens primo est peracerba gustatu, dein maturata dulcescit vestitaque pampinis nec modico tepore caret et nimios solis defendit ardores. qua quid potest esse cum fructu lamputatio, aliorum immissio. 3. Quid ego irrigariones, quid agrifossiones, repastinationesque proferam, quibus fit multo terra fecundior? quid de utilitate loquar stneis, et arbustis res rusticae laetae sunt, sed hortis et
Abbreviated transcription (Latin):
lẽcatur. s delectatui.⁊ senectus ꝓd̾ eã spectans
dotriue prudentibus et bene istitutis parit̃
re semulta ̃ dies addiscentẽ. Qua uoluptate aĩ
tlite. et ad sapientis uitam ꝑrime iudentur ac¬
ced̾e. hñt eiũ iõnẽ cum t̃ia. que numqͣm re¬
cusat imꝑium. nͨ uuqͣu sine usura reddit qͦd ac¬
cepit. s asias minore. plerumq naliore. Nec
mͦ fructus. s etiã ipstus t̾re uis ac uat̾a delectat.
Que cil greino mollito. ac subacto sparsũ senẽ
factum uapore et consꝑsu suo diffund̃. ex elisc̃
her bescentẽ. ex eo uiriditatẽ. que iura fibͥs stir¬
piũ: semsim adolesscit. culmoq erecta gͣnieula¬
to. uaginis iam qͣsi pubesceus includitur. łqͣ¬
b cum em̾serit. fuudic frugẽ spice ordine struc¬
rani. ex contͣ aurũ impiorum morsum: uallo
aristarum mrunitur. Quid etiam uiciũ ortus.
omniũ queguerantur omittani .s. quãus ex
fici tantulo grano. aut exacmo. iinaceo. aut
ex ceterar. frugũ et stirpium. munutissimis se¬

Expanded text:
atis vero et expletis, iucundius est carere quam frui. quidem prudentibus et bene institutis pariterre se multa in dies addiscentem, qua voluptate animi tute, et mihi ad sapientis vitam proxime videntur accedere. Habent enim rationem cum terra, quae numquam recusat imperium, nec unquam sine usura reddit, quod accipit, sed alias minore, plerumque maiore con fructus modo, sed etiam ipsius terrae vis ac natura delectat. quae cum gremio mollito ac subacto sparsum semen factum vapore et compressu suo diffundit et elicit herbescentem ex eo viriditatem, quae nixa fibris stirpium sensim adolescit culmoque erecta geniculato vaginis iam quasi pubescens includitur; e quibus cum emersit, fundit frugem spici ordine structam et contra avium minorum morsus munitur vallo aristarum. quid ego vitium ortus omnium quae generantur e terra, quae ex fici tantulo grano aut ex acini vinaceo aut ex ceterarum frugum aut stirpium minutissimis se
Abbreviated transcription (Latin):
audetur ne imꝑator. aue appelletur. aut hoc
noĩe dignus putetur. aut qͦmͦ aut cui tandem
libero imꝑabit. qui ĩl pͣ cupiditatib suis imꝑa¬
rare. refrenet pͥmũ libidines. sꝑnat uosuptates.
iracondiam teneat. coherceat auaritiam. cece¬
tas animi labes repellat. tinq incipiat aliis
imꝑare. cuni ipsi imꝓbissunis dñis declecor ac
turpitudini parere desierit dum his obedieg¬

Expanded text:
aut etiam appelletur, aut hoc nomine dignus putetur; sed quomodo, aut cui tandem hic libero imperabit, qui non potest cupiditatibus suis imperare? refrenet primum libidines, spernat voluptates, iracund amteneat, cocrceat avaritiam, ceteras animi labes repellat: tum incipiat aliis imperare, cum ipse improbissimis Dominis, dedecori, ac turpitudini parere desierit, dum quide
Abbreviated transcription (Latin):
ligendũ. et multo lucid iora que ad doctissi¬
mo quoq diciuitur. Naui etiam pͥma ẽxa
quentie iuitus ꝓspicuitas ec qͦquisq iuge¬
uio inuius ualet. hoc se magis attollere etͦ
dilatare conatui. Ut statura breues. indi¬
gitos eriguntur. et infirmi plura muriant᷑¬

Expanded text:
ssimo quoque dicuntur? nam et prima est eloquentiae virtus perspicuitas, et quo quis ingenio minus valet, hoc se magis attollere et dilatare conatur, ut statura breves in digitos eriguntur et plura in
Abbreviated transcription (Latin):
spectantupͣ. fit ex his cousuetudo. in de uata
discunt hec miseri. audequani sciant uita.
nde soluti affluentes. non accipiunt inscolis
mala ista: s ad scolas afferunt.. Quid bo¬
freqͣntia gaudet. ac maiore se theat᷑ diguũ
putant om̃s fere nunores. ex conscia sue iufir.¬
mitatis herere singulis. et officio qͦdãmͦ peda

Expanded text:
spectantur. fit ex his consuetudo, inde natura. spectantur. fit ex his consuetudo, inde natura. discunt haec miseri, antequam sciant vitia esse; inde soluti ac fluentes non accipiunt ex scholis mala ista sed in scholas adferunt. entia gaudet ac maiore se theatro dignum putat. at fere minores ex conscientia suae infirmitatis haerere singulis et officio fungi quoda
Abbreviated transcription (Latin):
tat. Dañtẽ ad peiora facilem. da negligentiã
formandi cristodiendiq metate pͥma pudoris.
non ininorẽ flagitiis occasiouẽ secretam pre¬
lueruit. Nã ec pocest turpis ẽẽ domesticus ille
preceptor. nec tucior int̾seruos malos. quam in¬
pua cura est. et disciplinam que maxue tatur.
seuera fuerit licec. et nichilominus amicum
grauẽ irũ. aut sidelem lib̾tum. lateri filii
sui adiungere. cuiꝰ assiduus comitatus ec il
statim deliciis soliuntus. Mallis illa edu¬
catio quã indusgentiã uocanius. uernos
om̃s mentes et corꝑis frangit. Quid ñ adul¬
tus concupisc̾et: inpur puris repꝑitꝰ. Num¬
dũ pͥma u̾ba expͥmit. iam coqũ intelligit.
iani consiliũ poscit. aute palatũ eorũ quã
ouis insticiumus. Inlecticis crescunt. Si ter¬
ram tetigert̾. emanib utriuiq sustiuenti¬
um pendẽt. Gaude mus siqͥd licentius dixe¬
runt. U̾banec alexaudruus quidẽ ꝑuucten¬
um. obsceuis cantib strepit. pudenda dictu

Expanded text:
tat. da mentem ad peiora facilem, da negligentiam formandi custodiendique in aetate prima pudoris: non minorem flagitiis occasionem secreta praebuerint. nam et potest turpis esse domesticus ille praeceptor, nec tutior inter servos malos quam incura est et disciplinam, quae maxime severa fuerit, licet, et nihilominus amicum gravem virum aut fidelem libertum lateri filii sui adiungere, cuius assiduus comitatus etiam statim deliciis solvimus. mollis illa educatio, quam indulgentiam vocamus, nervos omnes mentis et corporis frangit. quid non adultus concupiscet, qui in purpuris repit? nondum prima verba exprimit, iam coccum intelligit, iam conchylium poscit. ante palatum eorum quam os instituimus. in lecticis crescunt; si terram attigerint, e manibus utrinque sustinentium pendent. gaudemus , si quid licentius dixerint: verba ne Alexandrinis quidem permittenium obscenis canticis strepit, pudenda dictu
Abbreviated transcription (Latin):
est nature. Sic tũ ue ea que discie effingat.
ũ habicũ foice ex ingressum alicuiꝰ. et siquid in
peius nocabile ẽ. Non dabit mͥ spem bone in¬
daolis: qui hoc mirtandi studio petet ut ridea¬
tur. Nam ꝓbus quoq inpͥmis ille uere ingemi¬
osus. Auoqum non peuis duxerĩ tardi ẽẽ inge¬
Pro quibus quidem abillo segti ec racente płi¬
tuni aberit. huiꝰ mens que trahꝰentur. nou
difficulter accipies. quedam etiam int̾roga¬
bit. sequetur cam̃ magis quam precurret.
ad frugem. hi sunc qui parua facile faciunt.
et audatia ꝓuecti. quiqqͥd illud possunt

Expanded text:
s naturae, sic tamen, ut ea quae discit effingat, non habitum forte et ingressum et si quid in peius notabile est. non dabit mihi spem bonae indolis, qui hoc imitandi studio petet, ut rideatur. nam probus quoque in primis erit ille vere ingeniosus; alioqui non peius duxerim tardi esse ingerobus autem ab illo segni et iacente plurimum aberit. hic meus quae tradentur non difficulter accipiet, quaedam etiam interrogabit, sequetur tamen magis quam praecurret. ad frugem. hi sunt, qui parva facile faciunt et audacia provecti, quidquid illud possunt
Abbreviated transcription (Latin):
multis. atq urc̃dum contrariis quoq int se ef¬
fectibus: componi uidemus. quorũ ex diu̾sa fir
ulla mixtura runaq̃ nulli earum similis est.
quib constat. s ꝓpͥas uires ex omnibus sumte
et muta animalia melł illum unitabilem
humane rõni saporet uario florum. ac succo¬

Expanded text:
multis atque interim contrariis quoque inter se effectibus componi videmus, quorum ex diversis fit una illa mixtura, quae nulli earum similis est, ex quibus constat, sed proprias vires ex omnibus sumit; et nuta animalia mellis illum inimitabilem humanae rationi saporem vario florum ac suco
Abbreviated transcription (Latin):
mentienda sunt laxa ẽ libido inmuliere mig¬
notam: dolor adpauciores ꝑtinet. quam si pe¬
tulans fuisset italiqua geuerosa. et nobili
tingine peccatis uͦ nichilominus. De sapiente
S apientis auimꝰ in magnitudiue consilii to¬
Terantia rerum humanar. cantemptioue for¬
tune. iurtutibus deniq amnibus ut menib
ri. quod eripi. qͦd amitti pocest. Simͥ eripuis¬
lem memioriam deleuisses. multo etiã magis
si illam mentem uñ b consilia man anc. e
ripuisses. tunc ego unuriam me accepisse con¬
exules siuit. et si solum non nru tauerunt

Expanded text:
nterest. lapsa est lubido in muliere ignota, dolor ad pauciores pertinet, quam si petulans fuisset in aliqua generosa ac nobili virgine; peccavit vero nihilo minus, si quidesapientis animus magnitudine consilii, tolerantia rerum humanarum, contemptione fortunae, virtutibus denique omnibus ut moenibus ri, quod eripi, quod amitti potest. si mihi eripuislem memoriam delevisses, multo etiam magis, si illam mentem, unde haec consilia manarunt, mihi eripuisses, tum ego accepisse me conexsules sunt, etiam si solum non mutarunt
Abbreviated transcription (Latin):
uod contingit adolescentibus adu̾sante nõ grauis¬
et repugnante natua. Itaq adolescentes sic
mͥ mori uidentur. ut aque multitudine flam¬
ine uis oppͥmitur. Senes autẽ tanqͣm sua spon¬
te nulla ui adhibita. ceu consumptus ignis
extiuguitur. ec quasi poma exarboribus si
cruda sunt ui auelluntur. simatura et cocta
decidunt: sic uis adolescentibus. uitã aufert.
seuibus maturitas. Qd̃ diu mittendum
onc uiuendi finis ẽ optimus. cum integ̃
mente ceterisq sensibus opus ipsa suũ eadẽ
Denetutis nullus ẽ certus c̃minus recteq Uite
inea uiuitur quo admunus officii erͣqui et
tueri possis. et tam̃ mortẽ contempu̾e. ex quo
fit ut auimosior senectus sit quã ad olescentia.

Expanded text:
 contingit adolescentibus, adversante et repugnte natura. Itaque adolescentes sic mihi mori videntur, ut cum aquae multitudine flammae vis opprimitur; senes autem, sicut cum sua sponte, nulla adhibita vi, consumptus ignis exstinguitur. Et quasi poma ex arboribus, si cruda sunt, vi avelluntur; si matura et cocta, decidunt: sic vitam adolescentibus vis aufert, senibus maturitas: quae mihi quidem ndi est finis optimus, cum, integra mente certisque sensibus, opus ipsa suum eadem, utem nullus certus est terminus. recteque in ea vivitur, quoad munus officii exsequi, et tueri possis, et tamen mortem contemnere. Ex quo fit, ut animosior etiam senectus sit, quam adolescentia,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓratione. nł eror honestus est nragnos duces
onsuetudo ẽ certissima: loquendi magistra.
utendũq plane: sermone ẽ: ut numero eui pu¬
blica forma est. Item ¶¶Uid tam ne
cessaritĩs ẽ quã certa locutio. sermo inberendus
ei iudico. quo ad licet diu ⁊̃ itutantib repug¬
uandum. Sed abolita atq abrogata retinere
repetita non solum maguos assercatores hñt.
s n affert̃ orationi mraiestateni asiqͣm non sine
desectatione. Nan et auctoritam autiquita¬
tis hñt: s ⁊ afferune. et quia int̾missa ft̃gram
nouitati similem parant non utiq abulti¬

Expanded text:
ror honestus est magnos duces vero certissima loquendi magistra, utendumque plane sermone ut nummo, cui publica forma est. omnia tamecessarium quam recta locutio? immo inhaerendum ei iudico, quoad licet, diu etiam mutantibus repugnandum; sed abolita atque abrogata retinere epetita non solum magnos assertores habent sed etiam adferunt orationi maiestatem aliquam non sine delectatione; nam et auctoritatem antiquitatis habent et, quia intermissa sunt, gratiam novitati similem parant. sed opu
Abbreviated transcription (Latin):
laborarẽ studiorũ pueri difficilius tolerent. ne
surt ingenra pͥus quam obduruerint. Qua¬
infantiũ uecasus quo iut̾ram tociens deferunt᷑
tain grauit affligit. uec illa ꝑmanus et genua
reptatio. ne post breue tempus continui lusus
et totius diei discursus quia pondus ut ab est
uec se ipsi grauant. sic al quoq crecdo quia mi¬
noie conacu mouentur. nec suo uisu studiis
insistunt. s formandos se tñuͦ p̃stant ñ similit
es pulcerrima rerum sapientia pecit᷑ ipsa.
s ad iulem usũ et sordidum lucrum accingisñ.

Expanded text:
laborem studiorum pueri difficilius tolerent, neqsunt ingenia, priusquam obduruerunt. iinfantium nec casus, quo in terram totiens deferuntur, tam graviter adfligit nec illa per manus et genua reptatio nec post breve tempus continui lusus et totius diei discursus, quia pondus illis abest nec sese ipsi gravant: sic animi quoque, credo, quia minore conatu moventur nec suo nisu studiis insistunt, sed formandos se tantummodo praestant, non similiter rerum pulcherrima eloquentia, petitur ipsa, venalem usum et sordidum lucrum accingimur.
Abbreviated transcription (Latin):
nte omĩa futurus orator cui sit oratori fut¬
imaxina celebritate. et media.R.p. ui
uendũ est. assuescat iam atenero ĩ reformi¬
dare homines. neq illa solitaria uita pal¬
lesc̾e̾. exͤitanda mens ẽ. et attollenda semꝑ
qͣ in huiꝰmmͦ secrecis aut languescit. et quen¬
dam uelud mopaco situm ducit. aue tuines¬
noua offendi ut qui solus didicerit qͦd int̃
iultos faciendum est Quautũ ad amiciciã¬

Expanded text:
nte omnia futurus orator, cui in maxima celebritate et in media republica vivendum est, assuescat iam a tenera non reformidare homines, nec solitaria vita pallescere. Excitanda est mens et attollenda semper, que in huiusmodi secretis, aut languescit et quendam velut nova offendit, ut qui solus didicerit quod inter multos faciendum est. mitto amicitia
Abbreviated transcription (Latin):
tes sumus adid quod incipimus. Quis ñ obtun¬
dipossit si ꝑtotũ diem cuuiscumq artis unũ
magistrum ferat. Cõmutatione recreabitur
sicut incibis. quorũ diu̾sitate reficitur stoma¬
chus. et plurib minore fastidio alitur. Item.¬

Expanded text:
tes sumus ad id quod incipimus. quis non obtundi potest, si per totum diem cuiuscunque artis unum magistrum ferat? mutatione recreabitur sicut in cibis, quorum diversitate reficitur stomachus et pluribus minore fastidio alitur.
Abbreviated transcription (Latin):
uultus adgestum accõmodetur. Obseruecur
ñ ut recta sit facies dicentis. ne labra detorq̃¬
antur: ne inmodicus hiatus ridũ distendlsi¬
ne supmus uultus. ne deiecti interiã oculi
ne decliuata intus libet ceriux.Nam frons płi¬
bus gñibus peccat. Uidi multos quorũ suꝑci¬
lia adsingłos uocis conatus alleuatentur.
sli orum constricta. aliorum etiã desidentia. In¬

Expanded text:
ultus ad gestum accommodetur. observandum erit etiam, ut recta sit facies dicentis, ne labra distorqueantur, ne immodicus hiatus rictum discine supinus vultus, ne deiecti in terram oculi, ne inclinata utrolibet cervix. nam frons pluribus generibus peccat. vidi multos, quorum supercilia ad singulos vocis conatus adlevarentur, aliorum constricta, aliorum etiam dissidentia,
Abbreviated transcription (Latin):
ichil est tamincredibile doxi deuie loq̃n¬
quod ñ dicendo fiat ꝓbabile. nichiltã ͭie.
hori ioum. tantq incultum. quod ñ splen¬
Non expletur unqͣm neq satiatur pidicate.
cupiditatis fitis. neq solum augendi que
hñt libidine crutiantur homines: s etiam
maionim .s. nõi sepe requiro prudentiam.
qͥ ħ inbecilla et cõmutabilia pecune m̃bra
ũbo bona putauerunt appellanda. cũ re
ac factis longe alit̃ ipsi iudicauissent. nũqͥd e¬
ĩ potest cuiqͣm bouũ malo eẽ. aut potest qͥs¬
qͣm in habundantia bonorũ ispͤse non bonus.
habeant. et ob sint bonis. Quamobrẽ licet irri¬
deat siquis uult. plus ap̃ metam̃ u̾atioͭ uale¬
bit: quã uulgi opuuo. Nec unqͣm aliqueni
bona ꝑdidisse dicam. cum aut pecus aut su¬
pellectilem amiserit.Siqͥd recte fit et houeste¬
et cum uirtute: iobene fieri u̾e dicitur. et¬
quod rectum et honestum est. et cũ uirtu¬
te est id solum opinor honũ. Qd̃ d̃s nͦ diui¬

Expanded text:
ihil est tam incredibile quod non dicendo fiat probabile; nihil tam horridum, nihil tam incultum, quod non splenNon expletur umquam neque satiatur sitis cupiditatis nec solum augendi que habent libidine cruciantur homines, sed etiam maiorum nostrorum, saepe requiro prudentiam, qui haec inbecilla et conmutabilia pecuniae membra verbo bona putaverunt appellanda, cum re ac factis longe aliter iudicavissent. potestne bonum cuiquam malo esse aut potest quisquam in abundantihabeant, et obsint probis Quamobrem licet irrideat, si quis velit: plus apud me vera ratio valebit, quam vulgi opinio. Neque ego unquam illum bona perdidisse dicam, si quis pecus, aut supellectilem amiterit.et cum virtute, id bene fieri vere dicitur, quod rectum et honestum et cum virtute est, id solum opinor bonum. sed haec vi
Abbreviated transcription (Latin):
fieri turpiꝰ aut dici potest. quã eum haut per¬
sonam susceꝑit. ite amicorum contͦu̾sias cau¬
sasq tueatui:. laborantibus succurras. egris
medeatur. afflictos excitet. Huuc uiminmis
teuiusinusq rebus tralabi. aut aliis miserandꝰ.
est arrogantia ĩminoribus naiigiis rudem
ẽẽ confiteri. quuiq remes autẽ fortusse maiores
gubernare didiscisse. De ineptia ¶Ui auc qͥd¬

Expanded text:
fieri turpius aut dici potest, quam eum, qui hanc personam susceperit, ut amicorum controversias causasque tueatur, laborantibus succurrat, aegris medeatur, adflictos excitet, hunc in minimis tenuissimisque rebus ita labi, ut aliis miserandus, est, in minoribus navigiis rudem esse se confiteri, quinqueremis autem aut etiam maiores gubernare didicisse. Tu mihi cum
Abbreviated transcription (Latin):
amutatur. quanti estimanda ẽ iurtus. que
nec eripi nec subripi potest. neq naufragio ne¬
q incendio amutitu: uec tempestatũ nec tem¬
porũ ꝑturbatione nutatur. Qu a p̃diti qͥ ft̃.
soli sunt diuites. soli enĩ possident res. et sem
arum concenti sunt rebus suis satis ẽẽ pu¬
cant quod est. nichil appetunt. nulla re egent
uichil sibi sle ẽẽ sentiunt. nichił requirc̃. In ꝑ¬
bi autẽ et auari qm̃ int̾ras atq uncasu pouitas
p ossessiones habent. Ñec plus semꝑ appetunt
nec eorum adhuc inuentus ẽ quisquam: cui
qͦd hab̾et satis ẽẽt. ñ mͦ ñ copiosi acdiuites. s ñ

Expanded text:
potest, quanti est aestimanda virtus, quae nec eripi nec subripi potest, neque naufragio neque incendio amittitur, nec tempestatum nec temporum perturbatione mutatur! qua praediti qui sunt, soli sunt divites. soli enim possident res et fructdivitiarum, contenti sunt rebus suis, satis esse putant quod est, nihil adpetunt, nulla re egent, nihil sibi deesse sentiunt, nihil requirunt: inprobi autem et avari, quoniam incertas atque in casu popossessiones habent, et plus semper appetunt. nec eorum quisquam adhuc inventus est, cui quod habet satis est; non modo non copiosi ac divites, sed
Abbreviated transcription (Latin):
pͥmã ẽẽ historie legem uequid falsi dice̾ aude
Ncausar̃ contentionib magnũ qͦddã opus¬
ẽ. atq haut scio an de humanis oꝑibus lon¬
ge maximũ inqͥbus ius oratoris płumq ab
imꝑitis exitu et uictoria iudicatur. nͥ ar
matus adu̾sarius qui sic et feriendus. et re¬
pellendus. ubi sepe his qui rerdñs futurusẽ
auenus atq iratus. aut eciam amicꝰ adu̾sari¬
o et uumicai ᷤ tibi ẽ. cum aut docendus is est.
aut dedocendus. aut repͥmentlus. aut inci¬
tandus. aut omni ratione. aut temipꝰ et cãm
odiũ autẽ adbenniolentiã deducendum est.
Quict̃i tanqͣm machinationẽ aliqua tũ ad se ue¬
te. omniũ u̾borum ponderibus ẽ utendum
Accedat oportet actio uaria uehemens. ple¬
ua animi. plena sp̃c. plena doloris plena ueri¬

Expanded text:
primam esse historiae legem, ne quid falsi dicere audecausarum contentionibus magnum est quoddam opus atque haud sciam an de humanis operibus longe maximum; in quibus vis oratoris plerumque ab imperitis exitu et victoria iudicatur; ubi adest armatus adversarius, qui sit et feriendus et repellendus; ubi saepe is, qulienus atque iratus aut etiam amicus adversario et inimicus tibi est; cum aut docendus is est aut dedocendus aut reprimendus aut incitandus aut omni ratione ad tempus, ad odium autem ad benevolentiam deducendum est; aut tamquam machinatione aliqua tum ad sevete, omnium verborum ponderibus est utendum; accedat oportet actio varia, vehemens, plena animi, plena spiritus, plena doloris, plena veri
Abbreviated transcription (Latin):
potest que ipsi p̃cipiuuitur. inscolam etiam
que aliis audiet multa cotidie ꝓbiari. multa
corrigi. ꝓdĩt asicuius obiurgata desidia. pro¬
derit laudatu iudustria. Ericitabitur laude
emulatio curpe ducet paricedere. pulcrum
supasse maiores ꝗͣnto melꝰ sit ĩ scolis qͣni doni¬
pmit firmiores inlitt̾is ꝓfectus alit emułati ꝯo c̃¬
d̾. ita incipientibus et adhuc teneris. condis ꝓui
quentie audebuns. Proxna amplectentur
iagis. ut uites. que arboribus applioate ui¬
feriores pͥus apprehendendo ramos uicacu¬
tuctabit iugenia: non statim honerare infur¬
inttatẽ discenttuni. s temꝑare iures suas. et
ad intellectum audientus discẽdere debet.
Nam ut uascula oris angusti suꝑ fusã humo¬
ris copiam respuunt: seusim autẽ iufluenci¬
hus. uel : instillatis complectunti: sic animi
puerrail quantũ exiͦpe possunt. indendũ est.

Expanded text:
potest, quae ipsi praecipientur, in schola etiam quae aliis. audiet multa cotidie probari, multa corrigi; proderit alicuius obiurgata desidia, proderit laudata industria, excitabitur laude aemulatio, turpe ducet cedere pari, pulchrum superasse maiorest firmiores in litteris profectus alit aemulatio, ita incipientibus atque adhuc teneris condiscipuloquentiae audebunt; proxima amplectentur magis, ut vites arboribus applicitae inferiores prius apprehendendo ramos in cacuactabit ingenia, non statim onerare infirmitatem discentium, sed temperare vires suas et ad intellectum audientis descendere. nam ut vascula oris angusti superfusam humoris copiam respuunt, sensim autem influentibus vel etiam instillatis complentur, sic animi puerorum quantum excipere possint videndum est.
Abbreviated transcription (Latin):
cipibus ciuitatibus sumꝰ. Uos uͦ nec consertio¬
rum quidẽ ur̃oꝵ. pͥncipes estis. s ut infamilia
qui tractant ista qui t̃gent. qui uugunt. qui
nederiuit: ipsius ser uitutis locũ pene insimũ
teuent. Magna inquit bella gressi. magnis
imꝑiis et ꝓuintiis ꝓfui. Gere gͥ animũ laude
dignũ. Ae omis te tabła stupidũ detinet.
mͦ heibeas. Intuentẽ te ad mirantẽ. clamoresq
tollentẽ cũ uideo seruũ te omniũ inepciarũ

Expanded text:
ncipes civitatis. vos vero ne conservoncipes civitatis. vos vero ne conservorum qui tractant ista, qui tergent, qui ungunt, qui dediderunt, ipsius servitutis locum paene infimum obtinent. magna inquit bella gessi, magnis imperiis et provinciis praefui. gere igitur animum laude dignum: Aetionis tabula te stupidum detinet amodo habeas: intuentem te, admirantem, clamores tollentem cum video, servum esse ineptiarum
Abbreviated transcription (Latin):
qui recte uruit. qui gaudet officio. cui uuen¬
di uia considerata atꝙ ꝑuisa ẽ qui nec legibus
quidem propt̃ metum paret. s eas sequitur
et colit. quod salutare marime ẽẽ indicat.
gerit: ab ipso ꝓficiscuntur. eodemq feruntur.
nec ẽ ulla res que apud eum plus polleat quã
iq fungr̃ moribus. Soli igitur sapienti contin
git. ue nichil faciat muitus. nichil dolens m¬
Um seruitus sir obedientia fracti animi atq
In ille lib̾ ẽ cul mulier inꝑat: cui seges impo¬
nit. prescͥbet. iubet. uetat quod eiuidet᷑. Qui
uichil imꝑanti negare potest nichil recusare
audet. poscit: dandum est. uocat. ueniendum
Eicitabeundũ. minatur: extimescendũ ẽ. Ego
uͦ istum nou mͦ seruũ. s etiam nequissimum
seruum. licet in amplissima famisia natus sit.
appellandum puto. De nobilib iucios
Quidam quos signa. quos tabłe. qͦs celatum
argentũ quos chorinthia oꝑa. qͦs edificia mag¬
nifica. iuinio oꝑe delectant. Esũmis inqͥunt pͥu¬

Expanded text:
it, qui gaudet officio, cui vivendi via considerata atque provisa est? qui ne legibus quidem propter metum paret, sed eas sequitur et colit, quod id salutare esse maxime iudicat; gerit, ab ipso proficiscuntur eodemque referuntur, nec est ulla res, quae plus apud eum polleat quam ique fingitur moribus. soli igitur hoc contingit sapienti, ut nihil faciat invitus, nihil dolens, nt, sicut est obedientia fracti animi atque videtur, cui mulier imperat, cui leges imponit, praescribit, vetat, jubet quod videtur, qui nihil imperanti negare potest, nihil recusare audet? Si poscit, dandum est; si vocat, veniendum est. Ejicit abeuntem, minatur extimescendum. Ego vero non istum modo servum, sed nequissimum servum, etiamsi in amplissima familia natus sit, appitia sunt, quos signa, quos tabulae, quos caelatum argentum, quos Corinthia opera, quos aedificia magnifica nimio opere delectant. at sumus inquit pri
Abbreviated transcription (Latin):
ab adolescentia. ut mortẽ negligamus. sine
qua meditatione tranquillo aĩo ẽẽ nemo po¬
test. Nouendũ cerce ẽ. et id incertum ar
eo ipso die. Mortẽ gͥ omnibus horis inpen¬
dentem quis timens. animo pot̾it consistere:¬
omniũ societas uite facit sociecatẽ. Sunt pue¬
ritie certa studia. ũ ea desiderant adolescen¬
tes. sunt et menutis adolescentie. non ea iam
constaus requirit etas. que dr̃ mecdia. sunt et
eius ecatis nec ea quidem insenectute querunt᷑
Sunt autẽ quedam extrema seuectutis. gͦ ire

Expanded text:
a debet esse, mortem ut negl gamus: sine qua meditatione tranquillo esse animo nemo potest; moriendum enim certe est, et id, incertum, an eo ipso die. Mortem igitur omnibus horis impendentem times, qui poteris animo consistereomnium satietas vita facit satietatem. Sunt pueritiae certa studia: num igitur ea desiderant adolescentes? sunt et ineuntis adolescentiae: num ea iam constans requirit aetas, quae media dicitur? sunt etiam eius aetatis: ne ea quidem a senectute quaeruntur. Sunt e
Abbreviated transcription (Latin):
Mois terribilis his quotum uita omnia extin¬
guntur. non his quorum laus emori non potesti
xilium autẽ illis quib qͣsi cͥcũ scͥptus ẽ habrran¬
das. te tue libidines torquent. tu dies noctesq
crutiaris. cui nec sac ẽ quod est et itlipsũ ne
non diuturnũ futur sic times. Te consencie sti¬
musant maleficiorum tuorum. Te metus exani¬
mant iudiciorũ atq legum. Quoc̃q aspex isti.
ut furie sic tue tibi occurrunc iniurie q̃ te suspi
Ut imꝑbo et stulto. et merti nemimi bñ ẽẽ po¬
cest. sic bonus uir et sapieus et fintis miseree
non potest. Nec uͦ cuiꝰ uirtus moresq laudandi
siuit. eius ñ laudanda uita ẽ De peccatis¬

Expanded text:
Mors terribilis his quorum cum vita omnia exstinguuntur, non his quorum emori laus non potest. Exsilium terribile illis quibus quasi circumscriptus est habitantas; te lubidines torquent; tu dies noctisque cruciaris, cui nec sat est quod est et id ipsum ne non diuturnum sit futurum times; te conscientiae stimulant maleficiorum tuorum; te metus exanimant iudiciorum atque legum; quocumque adspexisti, ut furiae sic tuae tibi occurrunt iniuriae, quae te suspirare ut inprobo et stulto et inerti nemini bene esse potest, sic bonus vir et sapiens et fortis miser esse nemo potest; nec vero, cuius virtus moresque laudandi sunt, eius non laudanda vita est, ne
Abbreviated transcription (Latin):
Dumi iuhis uicliisi corꝑis compꝰ agib sumus.
munere quodam uecessicatis. et graui oꝑe ꝑ
fungunur. Est enĩ animꝰ cȩlestis exaltissimo
domicilio dep̃ssus. et quasi dem̾sus in t̾ram
locũ diuine nature eternitatiq contrarium

Expanded text:
um in his corporis conpagibus sumus, munere quodam necessitatis et gravi opere perfungimur. Est enim animus celestis altissimo domicilio depressus et quasi demersus in terram, locum divine nature eternitatique contrarium
Abbreviated transcription (Latin):
spes quid inquitatis inseruiendo ñ suscipit:
quẽ nutũ lacupletis. orbi. sens. ñ obseruat. lo¬
quitur ad uoluptatẽ. qͥqͥd denuntiatũ ẽ facit.
assentatur. assidet inunerat. Quid horũ est
Quid iam illa cupidicas que uidet᷑ ẽẽ lib̾alioꝵ

Expanded text:
spes quid iniquitatis in serviendo non suscepit? quem nutum locupletis orbisenis non observat? loquitur ad voluntatem: quicquid denun iatum sit, facit: assentatur, assidet, miratur. Quid horum est Quid? iam illa cupiditas, quae videtur esse liberior
Abbreviated transcription (Latin):
Que uoluptates coiporũ cũ auctoritatis p̃miis
comꝑande sunt quibus qui spleudide usi
sunt: hi mͥ uidentur fabulã etatis ꝑegisse.
uec tanqͣm iuex̃citati histͥones mextremo
t sunt morosi senes. et auxii et iracondi. et
Difficiles siquerimꝰ: et auari. s ħuitia morum

Expanded text:
ur voluptates corporis cum auctoritatis praemiis comparandae? quibus qui splendide usi sunt, ei mihi videntur fabulam aetatis peregisse nec tamquam inexercitati histriones in extremo t sunt morosi et anxii et iracundi et difficiles senes. si qua
Abbreviated transcription (Latin):
non dubitat agͥcola quamius sic seuexque¬
entes seues delectantur: leuiorq ẽ senectus e
orum qui auiuentute coluntur. et disiguntur
sic adolescentes senũ preceptis gaudent. quib
ad uirtutũ studia ducuntur. He sedulicate seng¬
etiam ẽ oꝑosa. et semꝑ agens aliquid. ⁊ moli¬
Hecorus ẽ sermo senis quietus. et remulꝰ. fac̃
ꝑsepe ipsa sibi audientiam deserti senis comp¬
sepiꝰ quam senectutis. Libidinosa enĩ. et ntem¬
peuius adolescentia esfe tũ corpus tͣdit senectuq.
dũ adsic. cum absit. ne requiras cursus ẽ cer
tus etatis. ec uira uia nature. eaq simplex.
et grauitas iam constantis eratis: sic senẽtu¬
tit uaturitas naturale qͥddam habet qͦdĩu¬

Expanded text:
o dubitat agricola, quamvis sit senex, quaeentes senes delectantur, leniorque est eorum senectus qui a juventute coluntur et diliguntur, sic adolescentes senum praeceptis gaudent, quibus ad virtutum studia ducuntur. CAPUT X. Deetiam sit operosa et semper agens aliquid et moliDecorus est sermo senis, quietus et tremulus, facitque sepe ipsa sibi audientiam: diserti senis compsaepius quam senectute; libidinosa enim et intemperans adulescentia effetum corpus tradit senectuti. dum adsit; cum absit, ne requiras. Nisi fortus aetatis et una via naturae, eaque simplex, et gravitas jam constantis aetatis; sic et senectutis maturitas naturale sibi quidem habet, quod su
Abbreviated transcription (Latin):
quioqͣm iudetur. uiqͦ est aliquid extremũ. Cũ
so aduenit. tunc illud quod p̃teriit effluxit.¬
hoc tantũ remanet. quod uirtute et recte fac¬
dies. et m̃ses. et anni uec p̃t̾itum tempus um¬
qͣm reu̾titur:. nec quid sequatur sciri potest.¬

Expanded text:
quam videtur. in quo est aliquid extremum, cum enim id advenit, tunc illud quod praeteriit, effluxit; tantum manet id, quod virtute et recte facdies, et menses, et anni; nec praeteritum tempus unquam revertitur; nec quid sequatur sciri po: est.
Abbreviated transcription (Latin):
tutẽ posse consistere. Quod quo magu intelli¬
gi posset: fing̾e aniuio iubeat tanta inciratũ
asiquẽ uoluptate corpis. qͥnta p̃cipi maxine
posset. Nemiui censebat fore dubiũquin tam
diu dum tea gaud̾e̾t. uichis agitare m̃te. ni¬
chil ratione. nichil cogitatione consequi pos¬
set. Quo cͥca nichil ẽẽ cam detestabile. tam pesti¬
ferum. quam uoluptatẽ. Si qͥdem cum ea ma¬
ior ẽẽe. aq longiquior: omne animi lumen ex¬

Expanded text:
tutem posse consistere. Quod quo magis intelligi posset, fingere animo iubebat tanta incitatum aliquem voluptate corporis, quanta percipi posset maxima; nemini censebat fore dubium quin tam diu dum ita gauderet nichil agitare mente, nichil ratione, nichil cogitatione consequi posset. Quocirca nichil esse tam detestabile tamque pestiferum quam voluptatem, siquidem ea, cum maior esset atque longinquior, omne animi lumen ex
Abbreviated transcription (Latin):
taq inhis ꝑnitiosus ẽ error qͣui existimant
libidiũ peccatorumq ominũ pat̾e inamciciã¬
licentiam. Unrtutũ enĩ amicicia ad uitrir aua¬
tura data ẽ non uiciorum comes. ut qͦmam
solraria non possec utus adea que sũma fc̃
ꝑuenire: coniuncta et consociata cum altera
ec siquos int sociatas ait est aut fuit. aite
futura est. eorũ habenduc ẽ adsũmũ nature
mines expecenda. honestas głã tranquillitas a¬
nmi. atq ioconditas. ur et ho̾c cum ad suit se¬
ata uita sit. et siue his t̃ẽ non possic. Qd̃ sine¬
cum optimũ maxinũq sit siuolumus adipisei.
iuituti oꝑa dauda ẽ. sine qua nec amiciciã nͦ
uilam rem expetendã consequi possumus
Gauͦ neglecta qui se amicos ẽẽ arbitrantur. tũ
deuiq errasse sentiunt. cũ eos grauis aliqͥs
diuge̾ oportet. ñ cũ dilexeris iudicare. S cũ
nultis inrebus negligentia plectunur. tũ
maxime mamicis et diligendis. et colendis.
citraq uel usu duuturno. ueł difficus. repente

Expanded text:
taque in iis perniciosus est error, qui existimant, libidinum peccatorumque om. nium patere in amicitialicentiam. Virtutum enim amicitia adiutrix natura data est, non vitiorum comes: ut quoniam solitaria non posset virtus, ad ea, quae summa sunt, pervenire, coniuncta et consociata cum altera er societas, aut est, aut fuit, aut futura est, eorum est habendus ad summum naturae mines expetenda, honestas, gloria, tranquillitas animi, atque iucunditas; ut cum haec adsunt, beata vita sit, et sine his esse non possit. 10. Qcum optimum maximumque sit, si id volumus adipisci, virtuti opera danda est, sine qua nec amicitiam neque ullam rem expetendam consequi possumus; ea vero neglecta qui se amicos habere arbitrantur, tum se denique errasse sentiunt, cum eos gravis aliquis igere oportet; non, cum dilexeris, iudicare. sed cum multis in rebus neglegentia plectimur, tum maxime in amicis et diligendis et colendis; citro vel usu diuturno vel etiam officiis, repente
Abbreviated transcription (Latin):
Ion mͦ uituꝑatio nulla. s ⁊ sũm a laus ẽ se¬
nectutis. qͦd ea uoluptates millas magnopere
desiderat. Caret epulis. et extructis m̃sis. ec
freqͣutib poculis. caret gͦ ñ uolentia. et cru¬
quã eius blandiciis ñ facile obsistimus qͣ iaꝗͣ¬

Expanded text:
on modo vituperatio nulla, sed etiam summa laus senectutis est, quod ea voluptates nullas magno opere desiderat. caret epulis exstructisque mensis et frequentibus poculis. caret ergo etiam vinulentia et cruniam eius blanditiis non facile obsistimus,
Abbreviated transcription (Latin):
qui intͣe gerenda seuectutẽ uerendi negunr.¬
similesq sunt ut si gub̾natorẽ in nauigan¬
da nichil agere dicant. cum alii scaudant ma¬
los. alii ꝑfores cursrͣnt. alii seutinã ex hauri¬
aut. ille autẽ clauũ teuens quietus sedeat
inpupi. ñ faciat ea que iuuenes. accũ multo
geruitur. s consilio audoritate. et sententia.
quibus ñ mͦ ñ orbari. s ñaugeri seuectus solet.

Expanded text:
qui in re gerenda versari senectutem negant, similesque sunt ut si qui gubernatorem in navigando nihil agere dicant, cum alii malos scandant, alii per foros cursent, alii sentinam exhauriant, ille clavum tenens quietus sedeat in puppi; non faciat ea, quae iuvenes; at vero multo geruntur, sed consilio, auctoritate et sentenquibus non modo non orbari, sed etiam augeri senectus solet.
Abbreviated transcription (Latin):
ad olescentes quidem hoc effugere nou possuit
senectut eiusq uicia diligentia compensanda
cationibus mͦdicis. tm̃ cibi et potionis adhiben
meritis. ignauie. sompniculoseq seuectutis.
Ut enĩ petulantia. libido. mag̃ ẽ adolescentum
quã senũ. nec ounniũ ad olescentum. s ⁊̃ pro¬
borũ: sic ista semilis stulticia que deliratio ap¬
iistudiis laboribq inuentutᷤ ũ intelligit᷑
qñ obreppit senectus. Ita fensim sine sensu
etas seuesert. nec subito frangitur. s diutur¬
icate extinguitur. Deturpitudinie in
est in adolescentia uiciosissimũ. Nullã sane
et effrenate ad pociendũ incitarentur. Hinc
cum hostibus clãdestina colloquia nasqi
uilum deniq scelus. nullum malũ facinis ẽẽ¬
ad quod suspiciendũ. non libios noluptatis.
impelleret. Stupͣ uͦ adulteria ec omne tale fla¬
gitium. nuius aliis illecebris incitari nͥ uoluta¬

Expanded text:
quidem effugere possint? est eiusque vitia diligentia compensanda tationibus modicis, tantum cibi et potionis adhibendinertis ignave ac somniculose senectutis. Sicut enim petulantia vel libido, magis est adolescentum quam senum, nec tantum omnium adolescentum, sed improborum: sic ista senilis stultitia, que deliratio dstudiis laboribusque iuventutis, non intelligitur quando obrepit senectus. Ita sensim sine sensu etas senescit, nec subito frangitur, sed diuturnitate extinguitur. Quintilianus est in adolescentia vitiosissimum. Archyta enimet effrenate ad potiendum incitarent. Hinc pas, hinc cum hostibus clandestina colloquia nasci ullum denique scelus, nullum malum facinus esad quod suscipiendum non libido voluptatis impelleret. Stupra vero et adulteria et omne tale flagitium nullis aliis illecebris incitari nisi volupta
Abbreviated transcription (Latin):
tionẽ ei fore que iocoroissima fuissec: sĩn ali qͣm
cu narraret habuisset. Sic natura solitariũ nchis
amat. sempq aliqͦd tanqͣm adnuraculũ admt¬
titur. Qd̾ inamicissimã quoq dulcissimũ ẽ. Sec
cum tot signis eadem natura declarat qͥd uelic
inquirat. desidẽt. tñ absurde nescio qͦmͦ scimus

Expanded text:
tionem ei fore, quae iucundissima fuisset, si aliquem cui narraret habuisset. Sic natura solitarium nihil amat semperque ad aliquod tamquam adminiculum adnititur, quod in amicissimo quoque dulcissimum est. sed cum tot signis eadem natura declaret quid velit anquirat desideret, tamen obsurdescimus
Abbreviated transcription (Latin):
¶oiesta ẽ u̾itas siquidẽ exea nascitur:. odium.
quod ẽ uenenũ amicicie. s obsequiũ multo mo¬
lestius. quod peccatis indulgens amiẽ p̃cipitem
fieri siit. Maxima aũ culpa meo ẽ qui uerita¬
tẽ aspuatur. et infraudem obsequio impellitur.
mnisgͥ iuhac re habenda ratio et diligentia est
pͥ mũ ut monitio a t̾bitate. deide ut obuugatio
sit. assentatio uiciorum adiutrix: ꝓcul amoue¬
atur. que ũ mͦ amico. s ue lib̾o quidem digua ẽ.
autẽ aures ira uerreati clause siire. ut ab ami¬
co u̾um atidire nequeat: eius salus desꝑanda ẽ.¬

Expanded text:
olesta veritas, siquidem ex ea nascitur odium, quod est venenum amicitiae, sed obsequium multo molestius, quod peccatis indulgens praecipitem amicum ferri sinit; maxima autem culpa in eo, qui et veritatem aspernatur et in fraudem obsequio impellitur. omni igitur hac in re habenda ratio et diligentia est, primum ut monitio acerbitate, deinde ut obiurgatio sit, assentatio vitiorum adiutrix procul amoveatur, quae non modo amico, sed ne libero quidem digna est; autem aures veritati clause sunt, ut ab amico verum audire nequeat, huius salus desperanda e
Abbreviated transcription (Latin):
Dlerumq omniũ istiusim. querelar inmorib
est cuspa. non iuetate. Modesti eñi et nec diffici¬
les. nec in humani senes. tolerabilem senectutẽ
agunt. Imporcunitas. echumanitas ommi ecute
¶ hemistoches fectur seriphio clius in nugio.
si eẽm ego seriphius ẽẽm ignobił. nec tusi at¬
theniensis ẽẽs clarus unquam fuisses

Expanded text:
sed omnium istius modi querellarum in moribus est culpa, non in aetate. moderati enim et nec difficiles nec inhumani senes tolerabilem senectutem agunt, importunitas autem et inhumanitas omni aetati hemistocles fertur Seriphio cuidam si ego Seriphius essem, nec tu, si Atheniensis, clarus umquam fuisses