comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ĩmaturos relinquunt perosi uidelicet ꝙ nec magnitudine neo spetit
pauoni pares sunt. uicia quę gallinaceo generi nocere solent ea¬
dem has aues infestant. sed nec remedia tradduntur alia quam que
gallinaceis adhibentur. nam et pituita et cruditas et si quȩ aliȩ
sunt pestes hisdem remediis que prȩposuimus prohibentur. Septi¬
mum deinde mensem cum excesserunt ĩ stabulo cũ cȩteris ad no¬
cturnam requiem debent includi: sed erit curandum ne humi ma¬
neant nam qui sic cubitant tollendi sunt et suꝑ pertitas imponedi
ne frigore laberent. Numidicarum earum est fere quȩ pauõnũ
educatio cȩterum sylnestres gallinȩ quȩ rusticȩ appellantur in ser¬
iutute non foetant. et ideo nihl de his prȩtipimus nisi ut cibus ad
sacietatem prębeat᷑ quo sint conuiuioꝵꝵ epulis aptiores. Uenio nuc
ad eas aues quam greti uocant Au di Sioo quia non tantum ter¬

Expanded text:
immaturos relinquunt, perosae videlicet, quod nec magnitudine, nec specie immaturos relinquunt, perosae videlicet, quod nec magnitudine, nec specie pavoninis pares sint. Vitia quae gallinaceo generi nocere solent, eadem has aves infestant: sed nec remedia traduntur alia, quam quae gallinaceis adhibentur. Nam et pituita et cruditas, et si quae aliae sunt pestes, iisdem remediis, quae proposuimus, prohibentur. Septimum deinde mensem cum ex-cesserunt, in stabulo cum ceteris ad nocturnam requiem debent includi. Sed erit curandum, ne humi maneant. Nam qui sic cubitant, tollendi sunt, et supra perticas imponendi, ne frigore laborent. Numidicarum eadem est fere quae pavonum educatio. Ceterum silvestres gallinae, quae rusticae appellantur, in servitute non fetant: et ideo nihil de his praecipimus, nisi ut cibus ad satietatem praebeatur, quo sint conviviorum epulis aptiores. Venio nunc ad eas aves, quas Graeci vocant ἀμφιβίουσ, quia non tantum ter
Abbreviated transcription (Latin):
firgerata. post paucos deinde dies hiuc cibo adiiciundum erit con¬
cisum porrum tarentinum et caseus mollis uehementer exp̃ssus
nam serum nocers pulis manifestum est. Lotuste quoq pecuibus
ademptis utiles cibandis pullis habentur atq his pasti debent usq
ad sextum mensem postmodum satis est ordeum de manu prebere
possunt aũt post quintum et trigesimum diem qui nati sunt etiam
in agro satis tuto educi sequiturq grex uelut matrem gallinã sin¬
glutientem. Ea cauea dausa fertur in agrum a pastore. et missa
ligato pede longa linea gallina custodit᷑ ad quam circũuol ant pulli: ꝗ
cum ad satietatem pasti sunt reducuntur in uillam ꝑsequentes ut aixi
nutricis singultus. Satis aũt conuenit inter auctores non debere alias
gallinas quę pullos sui generis educant in eodem loco pasci: nam cum
consbexerunt pauoninam prolem suos pullos diligere desinunt et

Expanded text:
rigerata. Post paucos deinde dies huic cibo adiciendum erit conrigerata. Post paucos deinde dies huic cibo adiciendum erit concisum porrum Tarentinum, et caseus mollis vehementer expressus; nam serum nocere pullis manifestum est. Locustae quoque pedibus ademptis utiles cibandis pullis habentur, atque his pasci debent usque ad sextum mensem: postmodum satis est hordeum de manu praebere. Possunt autem post quintum et trigesimum diem quam nati sunt, etiam in agrum satis tuto educi, sequiturque grex velut matrem gallinam singultientem. Ea cavea clausa fertur in agrum a pastore, et emissa ligato pede longa linea custoditur, ad quam circumvolant pulli. Qui cum ad satietatem pasti sunt, reducuntur in villam persequentes, ut dixi, nutricis singultus.Satis autem convenit inter auctores, non debere alias gallinas, quae pullos sui generis educant, in eodem loco pasci. Nam cum conspexerunt pavoninam prolem, suos pullos diligere desinunt, et
Abbreviated transcription (Latin):
seruare desilientem matricem sȩpiusq ad cubile ꝑuenire et pauonina
oua quȩ ꝑꝑ magnitudinem difficilius a gallina moũent uersare manu
idq quo diligentius faciat una pars ouorum notanda ẽ atramento
quod signumꝰ habebit aiuarius an a gallina conuersa sint. Sed ut
dixi meminerimus cohertales q maximas ad hano rem prȩparari
que si medliocris habitus fuit non debent amplius qͣ terna pauo¬
nina et sena gñis sui fouere. cum deinde fecerit pullos add ali¬
am nutricem gallinacei debent transferri: et subinde ꝙ nati fu¬
erint pauonimꝰ ad unam congregari doneo quinq et uiginti ca¬
pitum grex efficiat᷑. Sed tumͦ erunt editi puilli similiter ut ga¬
linacei primo die non mouetaint᷑ postero die tum educatrice trans¬
ferantur in caueam: primisq diebus alantur ordeaceo farre uino
resperso nec minus ex quolibet frumento cocta pulticula et rero¬

Expanded text:
servare desilientem matricem, saepiusque ad cubile pervenire, et pavonina servare desilientem matricem, saepiusque ad cubile pervenire, et pavonina ova, quae propter magnitudinem difficilius a gallina moventur, versare manu: idque quo diligentius faciat, una pars ovorum notanda est atramento, quod signum habebit aviarius,an a gallina conversa sint. Sed, ut dixi, meminerimus cohortales quam maximas ad hanc rem praeparari. Quae si mediocris habitus sunt, non debent amplius quam terna pavonina et sena generis sui fovere. Cum deinde fecerit pullos, ad aliam nutricem gallinacei debebunt transferri, et subinde qui nati fuerint pavonini ad unam congregari, donec quinque et viginti capitum grex efficiatur. Sed cum erunt editi pulli, similiter ut gallinacei primo die non moveantur: postero die cum educatrice transferantur in caveam: primisque diebus alantur hordeaceo farre vino resperso, nec minus ex quolibet frumento cocta pulticula, et ref
Abbreviated transcription (Latin):
ace̾ntia oua colligenda. quȩ quanto retentiora gallinis subiecta sut̃
tanto com̃odius excuduntur idq fieri maxime patrisfamiliȩ ratio¬
ne conducit. Nam foeminȩ pauones quȩ non incubant ter ammo fe¬
excudendis pullis consumunt. primus ẽ partus quinque fere guorũ
secundus quatuor. tertius aũt trium aut duorum: neq ẽ quod cõmit¬
tat᷑ ut rhodie aues pauoninis incubent : que nos sios quidem fostux
commode nutriunt: Sed ueteres maxime quȩq gallinȩ ⁊ rernaculi ge¬
neris eligantur eȩq nouem diebus a primo iunȩ incremento nouenis
oius incumbent sintq ex his quinque pauonina et cętera gallina¬
cei generis. detimo deinceps die omnia gallinacea subtrahunt et to¬
tidem retentia eius generis sub ponunt᷑ ut tricesima lina quȩ ẽ fere
noua cum pauoninis excudantur. sed custodis cura non effugiat ob¬

Expanded text:
iacentia ova colligenda. Quae quanto recentiora gallinis subiecta sunt, iacentia ova colligenda. Quae quanto recentiora gallinis subiecta sunt, tanto commodius exeluduntur:idque fieri maxime patrisfamilias rationi conducit. Nam feminae pavones, quae non incubant, ter anno fecludendis aut etiam educandis pullis consumunt. Primus est partus quinque fere ovorum; secundus quattuor; tertius aut trium aut duorum. Neque est quod committatur, ut Rhodiae aves pavoninis incubent, quae ne suos quidem fetus commode nutriunt. Sed veteres maximae quaeque gallinae vernaculi generis eligantur: eaeque novem diebus a primo lunae incremento, novenis ovis incubent, sintque ex his quinque pavonina, cetera gallinacei generis. Decimo deinceps die omnia gallinacea sub-trahantur, et totidem recentia eiusdem generis supponantur, ut trigesima luna, quae est fere nova, cum pavoninis excludantur. Sed custodis curam non effugiat ob
Abbreviated transcription (Latin):
in hoc genere pugnaces inueniunt masculi ꝗ et a cibo et coitu prohi¬
bent minus ualidos nisi sint hac ratione separati. fere aũe lotis apri¬
ab idibus februarii ante martium mensem. Signa sunt extimula¬
tȩ libidinis cum semet ip̃ũm ueluti mirantem caudę gẽmatibus pĩnis
protegit idq cum facit rotare dicitur. Post admifsurȩ tempus cõ¬
festimꝰ matrices custodiendȩ sunt nam ĩ promptu gerunt oua quib
iam partus adͥ propinquat᷑. staq ineluidendȩ suint implentes ne extra
clausm foetum edant. miximeq temporibus his ꝗbͥas parturunt
pluribus stramentis ex agger andum ẽ auiarium quo futus integit
foctus excipiantur. Nam fere pauones tum ꝗ nocturã requiem
renerunt prȩdictis perticis isistentes enituntur oua que quo prius
ac mollus detiderunt illibatim seruant integritatem. Quotidis ergo
diligenter manȩ temporibus focturȩ stabula fircũeunda erunt e

Expanded text:
in hoc genere pugnaces inveniuntur masculi, qui et a cibo et a coitu prohiin hoc genere pugnaces inveniuntur masculi, qui et a cibo et a coitu prohibent minus validos, nisi sint hac ratione separati. Fere autem locis apriab idibus Februariis ante Martium mensem. Signa sunt extimulatae libidinis, cum semetipsum veluti mirantem caudae gemmantibus pinnis protegit: idque cum facit, rotare dicitur. Post admissurae tempus confestim matrices custodiendae sunt, ne iam partus appropinquat. Itaque includendae sunt incipientes, ne extra clausum fetum edant: maximeque temporibus his, quibus parturiunt, pluribus stramentis exaggerandum est aviarium, quo tutius integri fetus excipiantur. Nam fere pavones, cum ad nocturnam requiem venerunt, praedictis perticis insistentes enituntur ova, quae quo propius ac mollius deciderint, illibatam servant integritatem. Quotidie ergo diligenter mane temporibus feturae stabula circumeunda erunt, et
Abbreviated transcription (Latin):
sterilis aut parum fecunaai ẽ. Masculus pauo gallinaçeam salacita¬
tem ht̃. atq ideo quinque feminas desiderat nam si unĩ uel alte¬
ram foetam sȩpius compressit uix dum concepta ĩ alito uitiat oua
nec ad partum sinit perduci. quoniam ĩmatara genitalibus locis exci¬
dunt. ultima parte hyemis concitantibus libidinem cibis utriusq se¬
xus accenddenda uenus ẽ maxime facit ad hanc rem si fauilla leui
torreas fabum tepidamq desieuinis. Quinto quoq die nec tñ exte¬
das modum sex cyathoꝵ in singulas auis. hȩc cibaria non omnibus
promisce spargenda sunt: sed in singulis septis que ha rundinibus in¬
texi oportere proposueram portione seruata quinque feminarum
et unius maris ponenda sunt cibaria: nec minus aqua quȩ sit idonea
potui. quod ubi factum ẽ mares sine rixa deducuntur. in sua quisq
septa cum feminis et equaliter uniuersus grex pascit. nam etiam

Expanded text:
sterilis, aut parum fecunda est. Masculus pavo gallinaceam salacitasterilis, aut parum fecunda est. Masculus pavo gallinaceam salacitatem habet, atque ideo quinque feminas desiderat. Nam si unam vel alteram fetam saepius compressit, vix dum concepta in alvo vitiat ova, nec ad partum sinit perduci: quoniam immatura geni- talibus locis excidunt. Ultima parte hiemis concitantibus libidinem cibis utriusque sexus accendenda venus est. Maxime facit ad hanc rem, si favilla levi torreas fabam, tepidamque des iciunis quinto quoque die. Nec tamen excedas modum sex cyathorum in singulas aves. Haec cibaria non omnibus promiscue spargenda sunt, sed in singulis saeptis, quae arundinibus contexi oportere proposueram, portione servata quinque feminarum et unius maris, ponenda sunt cibaria, nec minus aqua, quae sit idonea potui. Quod ubi factum est, mares sine rixa diducuntur in sua quisque saepta cum feminis, et aequaliter universus grex pascitur. Nam etiam
Abbreviated transcription (Latin):
teria cuius tribus lateribus porticus adplicant᷑. et ĩ quarto duȩ cel¬
lȩ ut sit altera custodis habitatio atq altera stabulum pauonum.
Sub porticibus dtinde ꝑ ordinem funt harundinea segta in modum ca¬
uearim qualis columbarię̧ tectus suꝑponuntur. ea septa distinguãt᷑
uelut clatris intercurrentibus calamis ita ut ad utroq latere singulos
aditus ħeant. Stabulum aũt carere debet uligine cuuis in solo ꝑͦ or¬
dinem figuntur breues paxilli eorumq partes sum̃e lingulas edo¬
latas hñt quȩ transuersis foratis perticis inducant hȩ porro quadia¬
tȩ ꝑticȩ paxillis suꝑponunt᷑ ut auem recipiant adsilientem: sedͥ ud¬
cito sunt exemptues ut cum res exigit a paxillis deductȩ liberũ
aditum conuerrentibus stabulum prebeant hoc genus auium cũ tri¬
matum expleuit optame progenerat si quidem tenerior etas aut

Expanded text:
ceria, cuius tribus lateribus porticus applicantur, et in quarto duae celceria, cuius tribus lateribus porticus applicantur, et in quarto duae cellae, ut sit altera custodis habitatio, atque altera stabulum pavonum. Sub porticibus deinde per ordinem fiunt arundinea saepta in modum cavearum, qualescolumbarii tectis superponuntur. Ea saepta distinguuntur velut clatris intercurrentibus calamis, ita ut ab utroque latere singulos aditus habeant. Stabulum autem carere debet uligine, cuius in solo per ordinem Aguntur breves paxilli,eorumque partes summae lingulas edolatas habent, quae transversis foratis perticis inducantur.Hae porro quadratae perticae, paxillis superponuntur, ut avem recipiant adsilientem. Sed idcirco sunt exemptiles, ut cum res exigit, a paxillis deductae liberum aditum converrentibus stabulum praebeant. Hoc genus avium, cum trimatum explevit, optime progenerat. Siquidem tenerior aetas, aut
Abbreviated transcription (Latin):
uoluptates adquirere quibus solitudines ruris eblandiant. harum
autem decor auium etiam exteros nedum dominos oblectat: Itaq
genus alitum nemorosis et paruulis insulis quales obiacent Italię
facillime continentur. Nam quoniam nec sublimiter potest nec
ꝑ longa spatia uolitare: tum quia furis ac noxiorum animalium
rapinȩ meatus non ẽ sine custode tuto uagat᷑ mn aioremq pabuli p̃tẽ
sibi adquirit feminȩ quidem sua sponte tanq seruitio libenitȩ sni¬
diosus pullos enutriunt. nec curator alia facere debet q ut diei
certo tempore signo dato iuexta uillam gregem cõuocet et exi¬
guum ordei concurrentibus obiiciat ut ne au̾is exuriat et nume¬
rus aduenientium retognoscatur. sed huus possessionis rara cõdicio ẽ
quare mediteraneis locis maior adhibenda cura ẽ eaq sio admi¬
nistretur. Herbidus syluestrisq ager planus sublimi clauditur ma¬

Expanded text:
voluptates acquirere, quibus solitudinem ruris eblandiatur. Harum voluptates acquirere, quibus solitudinem ruris eblandiatur. Harum autem decor avium etiam exteros nedum dominos oblectat. Itaque genus alitum nemorosis et parvulis insulis, quales obiacent Italiae, facillime continetur. Nam quoniam nec sublimiter potest nec per longa spatia volitare, tum etiam quia furis ac noxiorum animalium rapinae metus non est, sine custode tuto vagatur, maioremque pabuli partem sibi acquirit. Feminae quidem sua sponte tanquam servitio liberatae studiosius pullos enutriunt: nec curator aliud facere debet, quam ut diei certo tempore, signo dato, iuxta villam gregem convocet, et exiguum hordei concurrentibus obiciat, ut nec avis esuriat, et numerus advenientium recognoscatur. Sed huius possessionis rara conditio est. Quare mediterraneis locis maior adhibenda cura est: eaque sic administretur. Herbidus silvestrisque ager planus sublimi clauditur ma
Abbreviated transcription (Latin):
stidia faciuntq auidiorem uolaturam quod maxime expedit᷑. nam
largiore cibo celerius pinguescit. Semꝑ tamen etiam canaliculi milo
repleti adponunt᷑ quȩ est firmissimã esca: nam illa quȩ supra di¬
Ximus pulmentariorum uice dant᷑. uasa quibus recens et munda
prebeatur aqua non dissimilia sine gallinariis. hac impensa curaq
UT. Terentius ternis sȩpe denarus singulos emptitatos sȩpe si¬
gnificat auorum temporibus quibus ꝗ triumphabant populo dabãt
epulum. At nunc ȩtatis nostrȩ luxuria quotidiana fecit hȩc
pretia ꝑꝑ quę ne rusticis quidem contemnendus ẽ. hic reditus atq
ea genera que intra septa uillę cibant᷑ fere psequuti sumus. nũc
de his dicendum ẽ quibus etiam exitus ad agrestia pabula dantur.
Pauonum educatio magis urbani patrisfamiliȩ q tetrici rustici
curam poscit. sed nec hę̧c tamen aliena ẽ agricole captantis undiq

Expanded text:
stidia, faciuntque avidiorem volaturam, quod maxime expedit. Nam stidia, faciuntque avidiorem volaturam, quod maxime expedit. Nam largiore cibo celerius pingue-scit. Semper tamen etiam canaliculi milio repleti apponuntur, quae est firmissima esca. Nam illa quae supra diximus, pulmentariorum vice dantur. Vasa, quibus recens et munda praebeatur aqua, non dissimilia sint gallinariis. Hae impensa curaque M. Terentius ternis saepe denariis singulos emptitatos esse significat avorum temporibus, quibus qui triumphabant populo dabant epulum. At nunc aetatis nostrae luxuria cotidiana fecit haec pretia: propter quae ne rusticis quidem contemnendus sit hic reditus. Atque ea genera, quae intra saepta villae cibantur, fere persecuti sumus. Nunc de his dicendum est, quibus etiam exitus ad agrestia pabula dantur. Pavonum educatio magis urbani3 patrisfamiliae, quam tetrici rustici curam poscit. Sed nec haec tamen aliena est agricolae captantis undique
Abbreviated transcription (Latin):
mansuetos id facere uiderint locum aquȩ munitum et apricum
quem columbi desiderant. sed m es transcissȩ pertiȩ ꝑforatis
parietibus aduersis aptantur quibus insideant et satiati cibo requiescȩ¬
re uolunt. Eȩ ꝑticȩ non altuis a terra debent subleuari q hominis
statura patitur. lit a stante contingi possint cibi ponunt fere ꝑtibus
ornithonis quę̧ suꝑ se ꝑticas non habent quo mundiores ꝑmaneant
larg̃e quidem ut suꝑsit hanc quidem mandunt et ita obuietunt. sea
istuo ĩ maiore numero facere uix expedit quia neo paruo conalicũt
qui mandant: et ab his ipsis aliquantum ꝑꝑ iocundditatem consumitur
multi uarietatem ciborum ne unam fastidio aut prebendam puitãt
ea ẽ cum obiiciuntur myrti aut lentisti semina item oleastri et he¬
deraceę baccę nec minus arbusti: fere etiam in agris ab eius modi uo¬
lucribus hȩc adpetunt᷑ que ĩ auiariis quoq desidentum detergent fa¬

Expanded text:
mansuetos id facere viderint. Locum aeque munitum et apricum, mansuetos id facere viderint. Locum aeque munitum et apricum, quam columbi desiderant: sed in eo transversae perticae perforatis parietibus adversis aptantur, quibus insideant, cum satiati cibo requi- escere volunt. Eae perticae non altius a terra debent sublevari, quam hominis statura patitur, ut a stante contingi possint. Cibi ponuntur fere partibus his ornithonis, quae super se perticas non habent, quo mundiores permaneant. large quidem ut supersit. Hanc quidam mandunt, et ita obiciunt. Sed istud in maiore numero facere vix expedit, quia nec parvo conducuntur qui mandant, et ab his ipsis aliquantum propter iucunditatem consumitur. Multi varietatem ciborum, ne unum fastidiant, praebendam putant; ea est, cum obiciuntur myrti et lentisci semina; item oleastri et ederaceae baccae,nec minus arbuti.Fere enim etiam in agris ab eiusmodi volucribus haec appetuntur, quae in aviariis quoque desidentium detergent fa
Abbreviated transcription (Latin):
uicenos et centenos turtures a qua semꝑ recens et q̃ munaissima
uasculis qualibet columbis atq gallins prebet tegeticuleq mund̃a
ne stercus urat pedes quod tamen et id ipum diligenter reponi
debet ad cultus agrorum arborumq sicut et omnum eutpo¬
prȩterqͣ nantium. huius auis ȩtas ad saginam nõ tam uetus est
idonea qt nouella: itaq circa mensem cũ iam confirmata ẽ pralli¬
cies eligitur. Turdis maior opera et impensi pebetur ꝗ omni
quidem rre. sed salubrius in eo pascuntur in quo capti sunt ña
difficulter in aliam regionem transferrentur qui a caueis qausis
plurimi despondent qued facunt etiam cũ eodem mom̃to tempoĩs
a rete in aiuatia coniecti sunt: itaq ne id accidat ueterini dde¬
bent intermisceri. qui ab aucupibus in hunc usum nutriri. quasi
udlectores sint captiuoꝵꝵ moestitiamq eorum mitigant interuo¬
lando sic enim consuescent et aquam et cidos adoete feri s

Expanded text:
vicenos et centenos turtures. Aqua semper recens et quam mundissima vicenos et centenos turtures. Aqua semper recens et quam mundissima vasculis, qualibus columbis atque gallinis, praebetur; tegeticulaeque emundantur, ne stercus urat pedes, quod tamen et ipsum diligenter reponi debet ad cultus agrorum arborumque, sicut et omnium aviupraeterquam nantium. Huius avis aetas ad saginam non tam vetus est idonea quam novella. Itaque circa messem, cum iam confirmata est pullities, eligitur. Turdis maior opera et impensa praebetur, qui omni quidem rure, sed salubrius in eo pascuntur, in quo capti sunt. Nam difficulter in aliam regionem transferuntur, quia caveis clausi plurimi despondent: quod faciunt etiam cum eodem momento temporis a rete in aviaria coniecti sunt. Itaque ne id accidat, veterani debent intermisceri, qui ab aucupibus in hunc usum nutriti quasi allectores sint captivorum, maestitiamque eorum mitigent intervolando. Sic enim consuescent et aquam et cibos appetere feri, si
Abbreviated transcription (Latin):
dolorem adferunt et sbem tollunt euagandi. Turturum educa¬
tio suꝑuacua ẽ quoniam id genus in ornithone nec parit nec excu¬
est turdi copia pretiosius turturis miniut᷑ rursus ȩstate uel sua
sponte dũmodo sit facultas cibi pinguescit nihil aũt aliud q obiict᷑
esta: sed prȩcipue milium. nec quia tritico uel alis frumentis
minus trassescant. uerum ꝙ semine huius maxime delectant᷑ ie¬
me tamen offȩ panis uino made factȩ sicue etiam palumbos telꝑ¬
rius opimant ꝙ̃ tȩteri cibi receptatula nõ tanquam tolumbis cocũ¬
lamenta uel celulȩ cauatę efficunt sea ad lineam mutili ꝑ pa¬
netem fixi ꝑ tegeticulas cãnas binas accipiunt protentis rẽtibus
quibus prohibẽantar uolare: quoniam si id faciant corpori detra¬
hunt: In his assidue pascuntur milo aut tritico : sed ea semina da¬
ri nisi sicca non oportet: satiatq semodius tibi in dictus singulig

Expanded text:
dolorem afferunt, et spem tollunt evagandi. Turturum educadolorem afferunt, et spem tollunt evagandi. Turturum educatio supervacua est: quoniam id genus 1 in ornithone nec parit nec excluest turdi copia, pretium turturum minuitur. Rursus aestate vel sua sponte, dummodo sit facultas cibi, pinguescit. Nihil enim aliud, quam obicitur esca, sed praecipue milium: nec quia tritico vel aliis frumentis minus crassescat;verum quod semine huius maxime delectatur.Hieme tamen offae panis vino madcfactae, sicut etiam palumbos, celerius opimant quam ceteri cibi. Receptacula non tanquam columbis loculamenta, vel cellulae cavatae efficiuntur,sed ad lineam mutuli per parietem defixi tegeticulas cannabinas accipiunt, praetentis retibus, quibus prohibeantur volare: quo- niam si id faciant, corpori detrahunt. In his assidue pascuntur milio aut tritico, sed ea semina dari nisi sicca non oportet. Satiatque semodius cibi in diebus singulis
Abbreviated transcription (Latin):
lerabiles putent qui oblectamenta deliciaꝵꝵ possidenui habendiq
causa graui ȩre et argento pensent ꝙ̃ illos qui ponticum pha¬
sim etͦ scythica stagna ineotis eluat. Lam nunc gangeticas
et egyptias auis temulenter emptat. Potest tamen hȩc etiam ĩ
auario sicut dictum ẽ sagina exerteri: nam si quȩ steriles et
sordidi coloris interueniunt similiter ut gallinȩ fartiunt᷑ pulli
uo facilius sub matribus pinguestunt: sead iam firmis pruisquam
subuolent paucas subtrahas pennas et obteras trura ut uno loco
quiescant prebeasq copiosum ibum parientibus quo et se et eos
abundantus alant. Quidam leuiten obligant crura quoniam si
frangantur dolorem. et ex eo maciem fieri putent. sed ni¬
hil ista res pinguitudinis efficit : nam dum uincula exercere
conantur non conquiescunt et hac quasi exeratatione corpori
nihil adiicunt: frncta critra non plusq bidui aut sum̃um tridu

Expanded text:
lerabiles putem, qui oblectamenta deliciarum possidendi habendique lerabiles putem, qui oblectamenta deliciarum possidendi habendique causa gravi aere et argento pensent, quam illos qui Ponticum Phasim et Scythica stagna Maeotidis eluant.Iam nunc Gangeticas et Aegyptias aves temulenter eructant. Potesttamen etiam in hoc aviario, sicut dictum est, sagina exerceri. Nam si quae steriles aut sordidi coloris interveniunt, similiter ut gallinae farciuntur. Pulli vero facilius sub matribus pinguescunt, si iam firmis, prius quam subvolent, paucas detrahas pinnas, et obteras crura, ut uno loco quiescant, praebeasquc copiosum cibum parentibus,quo et se et eos abundantius alant. Quidam leviter obligant crura, quoniam si frangantur, dolorem, et ex eo maciem fieri putant. Sed nihil ista res pinguitudinis efficit. Nam dum vincula exercre conantur, non conquiescunt: et hac quasi exercitatione corpori nihil adiciunt. Fracta crura non plus quam bidui, aut summum tridui
Abbreviated transcription (Latin):
diligunt: et ideo nec multum ineunt nec sȩpius foetant. Plu¬
mȩ̨ color non semꝑ nec omnibus idem prebatus est atq iieo qui
sit optimus non facile dictu est. Abus qui ubiq uulgo consbicie᷑
a quibus nõ nimium laudatus nec tamen uitari debet in his que
clauso continent. nam ĩ uagis maximẽ ẽ improbandus quod ut̃¬
eũ facillime spętulat᷑ accipiter: foetunditas aut̃ quamuis lenge mi¬
nor sit q est gallinarum: maiorem tamen ꝑfert questum ñã
et octies anno pullos educat si ẽ bona matrix̃ et pretiis eoꝵ do¬
minicam complet arcami sicut eximius auctor M. Uarro no¬
bis affirmat qui prodidit etiam illis seuerioribus suic temporibus
paria singala milibis singulis sestertioꝵ solita uenire: nim
nostri pudot sęculi si credere uolumus inueniri qui quaternis mi¬
libus numum binas aues mercentur. quanquam uel hos magisto¬

Expanded text:
diligunt, et ideo nec multum ineunt, nec saepius fetant. Pludiligunt, et ideo nec multum ineunt, nec saepius fetant. Plumae color non semper, nec omnibus idem probatus est: atque ideo qui sit optimus, non facile dictu est. Albus, qui ubique volgo conspicitur, a quibusdam non nimium laudatur; nec tamen vitari debet in his, quae clauso continentur. Nam in vagis maxime est improbandus, quod eum facillime speculatur accipiter. Fecunditas autem, quamvis longe minor sit quam est galliarum, maiorem tamen refert quaestum. Nam et octies anno pullos educat, si est bona matrix; et pretiis eorum dominicam complent arcam, sicut eximius auctor M. Varro nobis affirmat, qui prodidit etiam illis sevcrioribus temporibus paria singula milibus singulis sestertiorum solita venire.Nam nostri pudet seaculi, si credere volumus, inveniri qui quaternis milibus nummorum binas aves mercentur. Quamquam vel hos magis to
Abbreviated transcription (Latin):
subinde conuerri etꝰ emundari debet nam quanto ẽ cultior tãto
lȩtior aius conspiatꝰ eaq tam fastidiosa est ut sȩpe sedes suas
posa si detur auolandi potestas reliquat quod freguenter in
his regienibus ubi liberos hñt egressus accidere solet. id ne fut
uetus est Democriti prȩteptum. genus accipitris tristiungu¬
lum uocant rustici: fere in ȩdificiis nidos facit: eius pulli sin¬
gulis fictilibus ollis conduntur stipantibũsq optula suꝑponuntur
et gypso lita uasa in angulis columbarii suspenduntur quȩ res
auibus amorem loci sic conciliat ne unquam deserant. Deugen¬
dȩ uo sunt ad educationem neq uetulȩ nec nimium nouelle¬
sed corporis maximi: curandumq si fieri possit ut pulli quemad¬
modum excussi sunt nunqͣ separent᷑ nam fere sic maritate¬
sunt plures educant foctus sin aliter terte nec alienigenȩ con¬
iungunt᷑ ut alexandrine nec campane minus enim pares suos

Expanded text:
subinde convcrri et cmundari debet. Nam quanto est cultior, tanto subinde convcrri et cmundari debet. Nam quanto est cultior, tanto laetior avis conspici- tur, eaque tam fastidiosa est, ut saepe sedes suas perosa, si detur avolandi potestas, relinquat.Quod frequenter in his regionibus, ubi liberos habent egressus, accidere solet. Id ne fiat, vetus est Democriti praeceptum. Genus accipitris tinnunculum vocant rustici, qui fere in aedificiis nidos facit. Eius pulli singuli fictilibus ollis conduntur, spirantibusque opercula superponuntur, et gypso lita vasa in angulis columbariis suspenduntur:quae res avibus amorem loci sic conciliat, ne unquam deserant. Eligendae vero sunt ad educationem neque vetulae, nec nimium novellae,sed corporis maximi: curandumque, si fieri possit, ut pulli, quemadmodum exclusi sunt, nunquam separentur. Nam fere si sic maritatae plures educant fetus. Sin aliter, certe nec alieni generis coniungantur, ut Alexandrinae et Campanae.Minus enim impares suas
Abbreviated transcription (Latin):
accipitres et retipiat egredientis ad apricationem olumbas . nec
minus in agros emittant᷑ matrices que oiuis uel pullis ĩ tumbant nẽ
quasi grauiꝰ perpetuȩ custodiȩ seruitio gontristatȩ senestant Nã
cum paulum circa ȩdificia uolitauerunt᷑ exhilaratȩ recreant et
ad foetus suos uegetiores redeunt. ꝑy quos ne longiuis quidem eua¬
gari aut fugere conant. Uasa quibus aqua prebeatur simila ẽt
aebent gallinaris que colla bibentum admutant ett cupienttsd ã¬
uari ꝑp angustias non retipiant. nam id facere eas nes oius nec
pullis quibus plerunq intubant expedit Eeterum cibos uxta
panetem conuemet spargi quoniam fert patos qe columtur
carent stertore Commodissima tibaria putant uiia uei ertu
tum etiam lenticula miliumq et lolum nec minus ex creta tritici
et si qua sunt alia legumina quibus etiam gallmȩ alunt Locis uũt

Expanded text:
accipitres, et recipiat egredientes ad apricationem columbas, nec accipitres, et recipiat egredientes ad apricationem columbas, nec minus in agros emittat matrices, quae ovis vel pullis incubant, ne quasi gravi perpetuae custodiae servitio contristatae senescant. Nam cum paulum circa aedificia volitaverint, exhilaratae re-creantur, et ad fetus suos vegetiores redeunt, propter quos ne longius quidem evagari aut fugere conantur. Vasa, quibus aqua praebetur, similia esse debent gallinariis, quae colla bibentium admittant, et cupientes lavari propter angustias non recipiant. Nam id facere eas nec ovis nec pullis, quibus plerumque incubant, expedit. Ceterum cibos iuxta parietem conveniet spargi, quoniam fere parteseae columbarii carent stercore. Commodissima cibaria putantur vicia, vel ervum, tum etiam lenticula, miliumque et lolium, nec minus excreta tritici, et si qua sunt alia legumina, quibus etiam gallinae aluntur. Locus autem
Abbreviated transcription (Latin):
mbus agrestibus: sed hoo suburbanis locis facere non possunt quo¬
niam intercipiunt uariis autupum infidis: itaq clause intra tetũ
pasti debent: nec ĩ plano uillȩ loco ne in frigido: sea in eaito fieri
tabulatum oportet quod aspicat hybernum meridiem eiusq pari¬
etes Ne iam dicta iteremus ut in ornithone precepimus continus
subilibus Ex cauent᷑: uel si non ita competit taxilis ꝗdactis fadule
supponant que uel loculam̃ta quibus nidificent aues uel fictula to¬
umberia recipiant prȩpositis destibulis ꝑque ad cubilia guenunt
totus aũt locus et ipse columbarum cellẽ polliri debent aibo tecto¬
rio quoniam eo colore prȩtipue delectant hoc genus auiũ net mi¬
nus &xtrimetus letuigari parietes maxime cirta fenestram: et sit
ita posita ut maiore parte hyberm diei solem aamietat. hadeatqi
ad positam satis amplam caueam retibus emunitam quȩ exduidot

Expanded text:
nibus agrestibus. Sed hoc suburbanis locis facere non possunt, quonibus agrestibus. Sed hoc suburbanis locis facere non possunt, quoniam intercipiuntur variis aucupum insidiis. Itaque clausae intra tectum pasci debent, nec in plano villae loco, nec in frigido: sed in edito fieri tabulatum oportet, quod aspiciat hibernum meridiem. Eiusque parietes, ne iam dicta iteremus, ut in ornithone praecepimus, continuis cubilibus exeaventur: vel si non ita competit, paxillis adactis tabulae superponantur, quae vel loculamenta,quibus nidificcnt aves, vel fictilia columbaria recipiant, praepositis vestibulis, per quae ad cubilia perveniant. Totus autem locus et ipsae columbarum cellae poliri debent albo tectorio, quoniam eo colore praecipue delectatur hoc genus avium. Nec minus extrinsecus levigari parietes,maxime circa fenestram: et ea sit ita posita, ut maiore parte hiberni diei solem admittat, habeatque appositam satis amplam caveam retibus emunitam, quae excludat
Abbreviated transcription (Latin):
tedit quot᷑ ium farturȩ processerint. ita tamen ne tempus omnẽ
opimandi quitam et uigesimam lunam suꝑueniat. Antiquissi¬
mums ẽ autem maximamꝰ quenq auem laũtioribus epulis destina¬
re. sic enim digna mertes sequitur oꝑam et impensam. De co¬
lumbis fartiendis. Hac eadem ratione palumbos columbosq cer¬
lares pinguissimos facere contingit: neq ẽ tamen ĩ columbis
fartiendis tantus redulitus quantus ĩ educandis. De columbaĩs¬
constituendis. Nam etiam horum possessio non abhorret a cura bãi
rustia. sed ud genus minori tutela pastit longinquis regionibus ubi
liber egressus aubus ꝑmitat  quoniam uel sum̃is turridis ued ditissi¬
mis eaificus ad saginatas sedes frequentent patentibus fenestris
ꝑ quas ad requirendos cibos euolitant. duobus tamen aut tridus
mensibus adceptant conditicia cibͥaria cȩteris se ip̃as pastunt semi¬

Expanded text:
tebit, quot iam farturae processerint: ita tamen, ne tempus omne tebit, quot iam farturae processerint: ita tamen, ne tempus omne opimandi quintam et vicesimam lunam superveniat. Antiquissimum est autem maximam quamque avem lautioribus epulis destinare. Sic enim digna merces sequitur operam et impensam. Hae eadem ratione palumbos columbosque cellares pinguissimos facere contingit: neque est tamen in columbis farciendis tantus reditus, quantus in educandis. Nam etiam horum possessio non abhorret a cura boni rustici. Sed id genus minore tutela pascitur longinquis regionibus, ubi liber egressus avibus permittitur: quoniam vel summis turribus, vel editissimis aedificiis assignatas sedes frequentant patentibus fenestris, per quas ad requirendos cibos evolitant. Duobus tamen aut tribus mensibus acceptant conditiva cibaria, ceteris se ipsas pascunt semi
Abbreviated transcription (Latin):
saginatur hȩ tamen primis diebus dari parcius debent dum plus
concoquere consuestant: nam cruditas uitanda ẽ maxime tan¬
tumq prebendum quantum digerere possint: neq aũt retens ad¬
mouenda ẽ qͣ aꝑto guiture apparuerit nihil ueteris escȩ re¬
mansisse. cum deinde satiata est aiuis paululum deposita cauea
dimistit᷑: sed ita ne agot᷑. sed potuis si quid est quod eã stimulot
aut mordeat rostro psequatur. hȩc ẽĩ est cõmunis cura fartien.¬
tium. Nam illi quĩ uolunt non solum opimas sed etiam teneras
aius efficere mulsea retente aqua predicti generis farrinã c̃õspar¬
ꝗunt et ita faciunt. Nonnulli tribus ȩ̨qu̾e partibus unã boni
uini miscent madefactoq triticeo pane obescant auem quę
prima luna quoniam iod quoq custodiendum ẽ. saginari coepta ui¬
cesima pgliscit. Sed si fastidiet cibum totidem diebus minuere opor¬

Expanded text:
saginantur.Eae tamen primis diebus dari parcius debent, dum plus saginantur.Eae tamen primis diebus dari parcius debent, dum plus concoquere consuescant. Nam cruditas vitanda est maxime, tantumque praebendum, quantum digerere possint: neque ante recens admovenda est, quam tentato gutture apparuerit nihil veteris escae remansisse. Cum deinde satiata est avis, paululum deposita cavea dimittitur, sed ita ne vagetur, sed potius, si quid est quod eam stimulet aut mordeat, rostro persequatur. Haec fere communis est cura farcientium. Nam illi qui volunt non solum opimas, sed etiam teneras aves efficere, mulsea recente aqua praedicti generis farinam conspergunt, et ita farciunt: nonnulli tribus aquae partibus unam boni vini miscent, madefactosque triticeo pane obesant avem; quae prima luna quoniam id quoque custodiendum est saginari coepta, vicesima pergliscit. Sed si fastidiet cibum, totidem diebus minuere opor
Abbreviated transcription (Latin):
itaq ne ĩ muria quidem qui demittunt in tegritatem ouorꝵ conser¬
quamius fartoris non rustici sit officium tamen quia non egre
contingit prȩcipiendum putaui. Locus ad hano rem desideratur
maxime calidus et minimi luminis in quo singulȩ caueis angustioio
uel sportis inclusȩ penderant aues. sed ita coartatȩ ne uersari pes¬
sint uerum habeant ex utraq parte foramina unũ pro quo
caput exterat᷑ alterum quo cauda dunesq: ut et cibos capere
possint et eos digestos sic edere ne stertore coinquinent᷑. Subster¬
mitur aũt mundissima palea uel molle foenum idest tordum: ña
si dure cubant non facile pinguescunt. pluma oĩs e capite et sub
alis atq olunibus detergetur ͦ ilic ne pediculum creet. hio ne ster¬
core locã naturalia exulteret. tibus aut prebet᷑ ordeatea farina
quetunq ẽ aqua conspersa et subacta. formantur offe quibus aus

Expanded text:
Itaque ne in muriam quidem qui demittunt, integritatem ovorum conserItaque ne in muriam quidem qui demittunt, integritatem ovorum conserquamvis fartoris, non rustici sit officium, tamen quia non aegre contingit, praecipiendum putavi. Locus ad hanc rem desideratur maxime calidus, et minimi luminis, in quo singulae caveis angustioribus vel sportis inclusae pendeant aves, sed ita coarctatae, ne versari possint. Verum habeant ex utraque parte foramina: unum, quo caput exseratur; alterum, quo cauda clunesque, ut et cibos capere possint et cos digestos sic edere, ne stercore coinquinentur. Substernatur autem mundissima palea, vel molle fenum, id est, cordum. Nam si dure cubant, non facile pinguescunt. Pluma omnis e capite et sub alis atque clunibus de-tergetur: illic, ne pediculum creet; hic, ne stercore loca naturalia exulceret. Cibus autem praebetur hordeacea farina, quae cum est aqua conspersa et subacta, formantur offae, quibus aves
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ oua uel aliena uel sua consumunt nec minus quȩ uelut mares
antare atq etiam calcare cepunt. Item serotini pulli ꝗ ab solsti¬
cio nati capere iustum in crementum non potuerunt : Iñ mascuus
autem non eadem ratio seruaditur. sed tame aui cusfodiamus ge¬
nerosos quandui feminam implere potuerunt. num raticost ⁊ uie
aubus mariti bonitas. eoem quoq tempore cim parere desinent
aues iest ad idus Nouemoris pretiosiores cibi subtra rena uit
et uinacea predenda que satis cõmode pascunt adieclis interadut
temporis custodia non aliena ẽ huc cure que cõmode seruantur
ꝑhyemem si paleis obruas: ȩstate si furfuribus : quidam̃ priuģ tri¬
to sale sex horis adopiunt demde eliuint atq tta paresortotr
furfuribus obruunt. Nonnulli solida muti etiam fresa fabd co¬
agerant. Alii salbus integris adoꝑiunt. Alii muria epe faca du¬
rant. Sed onmnis sal quemaamõdum non patie putescene ita mi¬
nuit oua nec sinit plena ꝑmanere: quȩ resementem deterret:

Expanded text:
quae ova vel sua vel aliena consumunt: nec minus, quae velut mares cantare atque etiam calcare coeperunt: item serotini pulli, qui ab solstitio nati capere iustum incrementum non potuerunt. In masculis autem non eadem ratio servabitur; sed tamdiu custodiemus generosos, quamdiu feminas implere potuerint. Nam rarior est in his avibus mariti bonitas. Eodem quoque tempore cum parere desinent aves, id est, ab idibus Novembribus pretiosiores cibi subtrahendi sunt, et vinacea praebenda, quae satis commode pascunt, adiectis interdum temporis custodia non aliena est huic curae: quae commode servantur per hiemem, si paleis obruas, aestate, si furfuribus. Quidam prius trito sale sex horis adoperiunt: deinde eluunt, atque ita paleis aut furfuribus obruunt. Nonnulli solida, multi etiam fresa faba coaggerant: alii salibus integris adoperiunt: alii muria tepefacta durant. Sed omnis sal,quemadmodum non patitur putrescere, inuit ova, nec sinit plena permanere: quae res ementem deferret.
Abbreviated transcription (Latin):
hĩilitas carum gelectat ñ ꝑꝑ fęamolitatem nͦ ꝑo aliũ rectdittum
nimiũ probatã hęrtule q̃̃ net pugnacem nec rexose libiamis marẽ.
nã plerimo cgitros infestat ꝙ nõ patititr nitri fęmĩas cũ ip̃e plurrib
sufficere nõ q̃at. Impechenda itaq ẽ procacitas ẽius ampulatto corio
ꝗ cũ morbiculum formatũ ẽ media ꝑs eius rescandit Et ꝑ excilam
ꝑiem galli pes inseritr eaq qi compete cohibentur feri mores Sed
ut proposui iam de nitella imiuersi gnis precipiã
Allmaria constitui debene parte uille q̃ hibrrnũ spectat ori¬
eniem limcta simt ta finno uel culme uel ad auẽ ꝑueniat
tres conimue ex trahimtur celle quarum sicut dixi prrpetua frõs orientẽ sit
obuisa ĩ ca ittmnde sronit exiguus ctetur imus oĩo aditus mehię celle

Expanded text:
um reditum nimium probo, tam hercule, quam nec pugnacem ac rixosae libidinis marem. Nam plerumque ceteros infestat, et non patitur inire feminas, cum ipse pluribus sufficere non queat. Impedienda est itaque procacitas eius ampullaceo corio; quod cum in orbiculum formatum est, media pars eius rescinditur, et per excisam partem galli pes inseritur: eaque quasi compede cohibentur feri mores. Sed, ut proposui, iam de tutela generis universi praecipiam. Gallinaria constitui debent parte villae, quae hibernum spectat orientem: iuncta sint ea fumo vel culinae, ut ad avem perveniat tres continuae extruuntur cellae, quarum, sicuti dixi, perpetua frons orienti sit obversa. In ea deinde fronte exiguus detur unus omnino aditus me
Abbreviated transcription (Latin):
cdi longulima q̃q̃ et acutissima oua subitiet et riersus cũ fęminas q̃
rotiendissimas Supponenti adũt consuotuto tragita d ab his ꝗ iec¬
cuabantes mr̃ices ali aliis auibus ingiuotentitr. deite antep̃ constnãt
ea diligenter emindãt palcasis quas subtractitri sunt sulfirre et bitu¬
mine atqs arctente tęta plusteent ex pratas cubilibus mitiũt. ita fotis
concauatis nidis ne auolantibus aũt & desilientib obuoluta d̃cidant
oua ꝑlurimi &̃ insra cubilium sramenta graminis aliquid et ra¬
mulos lautri nec minus alii capita cũ claius ferreis subitumt q̃ cũcta
remeita ceilumntur ẽẽ aituersus tonitrua quibus uitiantuer oua puilli q̃
semiforẽs intrrimũtur añq̃ toti patrtibis suis consimentur. seruat aũt
ꝗ subucit ne singula ĩ cubilia mania ꝯponat s totum ouorum ñi
⁊ alueolum ligneum conferat. Demite imiuersum leniter ĩ preꝑatũ

Expanded text:
udi, longissima quaeque et acutissima ova subiciet: et rursus cum feminas, quam udi, longissima quaeque et acutissima ova subiciet: et rursus cum feminas, quam rotundissima. Supponendi autem consuetudo tradita est ab iis, qui recubantes matrices ab aliis avibus inquietentur: deinde antequam consternant ea, diligenter emundant, paleasque, quas substraturi sunt, sulfure et bitumine atque ardente teda perlustrant, et expiatas cubilibus iniciunt, ita factis concavatis nidis, ne advolantibus aut desilientibus evoluta decidant ova. Plurimi etiam infra cubilium stramenta graminis aliquid et ramulos lauri, nec minus alii capita cum clavis ferreis subiciunt: quae cuncta remedio creduntur esse adversus tonitrua, quibus vitiantur ova, pullique semiformes interimuntur antequam toti partibus suis consummentur. Servat autem qui subicit,ne singula ovain cubili manu componat,sed totum ovorum numerum in alveolum ligneum conferat, deinde universum leniter in praeparatum
Abbreviated transcription (Latin):
puilli plerunq interetnt multi tñ ꝙ ab estiuo solticio non pucant bilu¬
nam pulationem ꝙ ab eo tempore ꝙ̃ si facilem ectucationem hñt uistũ
tñ non capunt incrementuem uerum sub ulianis locis ubi a mr̃e pulli
non exignis pretiis ueneũt prolemoa õ ęstiua edtucatio semꝑ aũt cuma
supponimnrr oua considreri dtebebit ut lima crescente ad decĩa usqs¬
ad xeiꝰ id fiat nã ip̃a suppositio ꝑ hoc fere cdies ẽ cõmotisliã. et sic
admmis trendum ẽ. ut rinsus cm excutumtir pulli lima crestat diebus
fuibus animantur uiia & in spẽs uolucrum formãtur ter septenis opꝰ
gallinaceo gñi ac pauomnino & ansermo paulo amplius ter noue:¬
nis q̃ si q̃ñ fum̃s supponenda gallmnis prius ca incuibare ctetem itich
foeris aliemgenis patiemite Tum drmum sui gñis quatuor oua nec pła
q̃ qumqo touenila recipient s hec q̃s maxima Nam ex pusillis a¬
aures iniute naltintn cum deinge ꝗs uolet q̃ plitimos mares exocu¬

Expanded text:
Plerique tamen etiam ab aestivo solstitio non putant bonam pullationem, quod ab eo tempore etiam si facilem educationem habent, iustum tamen non capiunt incrementum. Verum suburbanis locis, ubi a matre pulli non exiguis pretiis veneunt, probanda est aestiva educatio. Semper autem, cum supponuntur ova, considerari debees est commodissima; et sic administrandum est, ut rursus cum excluduntur pulli, luna crescat. Diebus quibus animantur ova, et in speciem volucrum conformantur, ter septenis opus est gallinaceo generi. At pavoninoet anserino, paulo amplius ter novenis. Quae si quando fuerint supponenda gallinis, prius eas incubare decem diebus fetibus alienigenis patiemur. Tum demum sui generis quattuor ova, nec plura quam quinque fovenda recipient. Sed et haec quam maxima: nam ex pusillis aves minimae nascuntur. Cum deinde quis volet quam plurimos mares excl
Abbreviated transcription (Latin):
augere fetimitarem auiũ. Uotus aũt ciliriorim uit ut dtear uasis hi¬
norum ciatorũ ordti aligiud tamen admifenatirm crit cthisi uel sua
nõ suerit uitię aut mili. cure aũt gdebthit ẽe custodi cũ ꝑtitrient
aues ut hr̃ant q̃s muntissimis puleis consrata cubila eaĩ iubmat
conueniat et alia strtmenta q̃s retentissima rrponat. nã prillicibus
alisq similibus cĩalibus repientit q̃ sctũ affert aiuis cũ ad idẽ cubnle
reuertitur. Assidius aũt debet cẽ custos et speculari pariẽtes ꝯtt
se facere gallme testantice crebris singultibus mitnesta uoce et acuta
abseruare Ttaq tum eilant oua & confestm cirime oportebit tub¬
lia. ut q̃ nata sume recoligantur norentuq qͦs cie sint edita &
uolunt inculiare Cętera uct reponantir uel remutentur aptissima:
supponi tum ne uecustiora sint ꝙ̃ dicrum decem tere aũt cum
primum partum consimauerunt gallię inculre incipiũt ab iđ la

Expanded text:
augere fecunditatem avium. Modus autem cibariorum sit, ut dixi, vagis binorum cyathorum hordei. Aliquid tamen admiscendum erit cytisi, vel si id non fuerit, viciae aut mihi. Curae autem debebit esse custodi, cum parturient aves, ut habeant quam mundissimis paleis constrata cubilia, eaque subinde converrat, et alia stramenta quam recentissima reponat.Nam pulicibus, atque aliis similibus replentur, quae secum affert avis, cum ad idem cubile revertitur. Assiduus autem debet esse custos et speculari parientes,quod se facere gallinae testantur crebris singultibus interiecta voce acuta. Observare itaque dum edant ova, et confestim circumire oportebit cubiliavolunt incubare; cetera vel reponantur, vel aere mutentur. Aptissima supponi, dum ne vetustiora sint quam dierum decem. Fere autem cum primum partum consummaverunt gallinae, incubare cupiunt ab idibus
Abbreviated transcription (Latin):
ne fecimat quitem facile repitiantu atq & conspitue ꝑꝑ que in¬
signe caniteris ab accipitribus & aquilis sȩpe abripiuntur. Sunt gͦ ma¬
trices probi coleris quatrate pectonse magnis capitibus rectis rutulisq
cristulis albis ciuribus Et sub hac sp̃e q amplissime nec ꝑiulis un¬
gulis generosissime q crectuntue q̃ qumos hñt ctigitos  s ita ne critribus
emincant erinsuccla calcaria nanq hoc intile geritite insigne contit¬
max ad concubitũ dedignantue admittere marem ytroq fecũda E
cũ incumbat calcis aculeis oua ꝓfrmgit. Gallmaceos mares nͥ salacissiõs
stitus altior queritur sblimes sangumceqi eque uel oblique criste rubi¬
cdh uel nigrantes oculi breuia et adhfunca rostra maximeq cantistims
aitres paleę et rutilo albicantes q̃ uelue incanę barbe tebuinitent
iube demto uenie uel excutro fliue ꝑ colla ceriuiceiq ⁊ himnos diffuse.

Expanded text:
ne fecundae quidem facile reperiuntur:atque etiam conspicuae propter inne fecundae quidem facile reperiuntur:atque etiam conspicuae propter insigne candoris ab accipitribus et aquilis saepius abripiuntur. Sint ergo matrices robii coloris quadratae, pectorosae, magnis capitibus, rectis rutilisque cristulis,albis auribus, et sub hac specie quam amplissimae, nec paribus ungulis:generosissimaeque creduntur, quae quinos habent digitos, sed ita ne cruribus emineant transversa calcaria. Nam quae hoc virile gerit insigne, contumax ad concubitum dedignatur admittere marem, raroque fecunda, etiam cum incubat, calcis aculeis ova perfringit. Gallinaceos mares nisi salacissimos ue numerus unguium, status altior quaeritur: sublimes, sanguineaeque, nec obliquae cristae: ravidi,vel nigrantes oculi: brevia et adunca rostra: maximae candidissimaeque aures: paleae ex rutilo albicantes, quae velut incanae barbae dependent: iubae deinde variae, vel ex auro flavae, per colla cervicesque i