comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
stitutũ tempus exre frucluarii stipulatus ẽ. fruc tuario d¬
quira potẽ. ꝑ ꝙꝓ colligi posse dia i neͦ quidẽ si possideatur ab
alio amuti usufruo tum si mo michi aliquod ͤ stipuletur. puar¬
uiq resferre ab hr̃de possideatur. uł ab eo cui inditasuen¬
dita sit uł cui ꝓpractas legata sit. anap̃done ssufficere enĩ gͣ¬
ad retinendum ususructum et̃ affec tum retiñere uolens¬
tnͣ ⁊ seruum nõe stuceuarii aliquid faceret quȩ senteni
cerpseret uł desecũt sructus maturo pendentes cui c̃di¬
cione teneatur. dño fundi. infrustuarao ⁊patat. qm̃ fre¬
ctus nonfunt fruc tuarii. nisi abeale nõie el fĩ uieat cegonẽtu

Expanded text:
stitutum tempus ex re fructuarii stipulatus est, fructuario adquiri potest. per quod colligi posse dici, ne quidem si possideatur ab alio, amitti usum fructum, si modo mihi aliquid stipuletur, paruique referre, ab herede possideatur uel ab alio, cui hereditas uendita sit uel cui proprietas legata sit, an a praedone: sufficere enim ad retinendum usum fructum esse affectum retinere uolentis et seruum nomine fructuarii aliquid facere: quae sententicerpserit uel desecuerit fructus maturos pendentes, cui condictione teneatur, domino fundi an fructuario? et putat, quoniam fructus non fiunt fructuarii, nisi ab eo percipiantu
Abbreviated transcription (Latin):
Ilũma fei e. uaptor se non int ponat᷑. sue inicion¬
lum sit compmissum. siue sit. s pendeat ꝓnuco pe¬
na exigi pote sue postea defficiat penacdpmnissa
soluto die morte acceptillatione iudicio pacto sdu c̃¬
dcio obueniente uidebimus en cogat᷑ arbit̃ sentencrã
dicẽ Ienĩ n cantũ honori ꝑsonaꝵ . sin magestati di
indulgetur cuiꝰ sacris uacare sacerdotes opportet.
Cet̃m sipt̾ ea suscepit. iste quoq oni mõ sentenciã ser¬
re debet. Itẽ ñ ẽ cogendus c̃side negocro transact
rione casu aliquid litiganqum int̾ sit ssulianus ind¬
stincte scribits i p creorem de femoso delicto t ꝓbi¬

Expanded text:
umma rei est, ut praetor se non interponat, siue initiolum sit compromissum: siue sit, sed pendeat an ex ena exigi potest: siue postea deficiat poena compromisso soluto die morte acceptilatione iudicio pacto. Sacerdotio obueniente uidebimus an cogatur arbiter sententiam dicere: id enim non tantum honori personarum, sed et maiestati dei iceterum si postea suscepit, iste quoque omnimodo sententiam ferre debet.Item non est cogendus, si de negotio transactum  posteriore casu aliquid litigantium intersit.Iulianus indistincte scribit: si per ‹er›rorem de famoso delicto ad arbi
Abbreviated transcription (Latin):
ueluti de adultuis siccartis. ⁊ similib uetare. de q
b ptor sentia dicẽ nec dare dic it epfetuciome le
utuli causa compmisso facto ret te comipelliturar¬
bũ sentenciam dice ꝗa fauor lib tatise ut maiores
ntices hube debant. eade dicenda sunt suie de ingenu
ate sine de lił tate questio sit n si ex sidicomissi cau¬
a libtas deberi dicatur. Ide dicendũ ẽ in populari
a lonessiseruus cõpmiserit ⁊ cogendum dicẽ sentẽ¬
At pͥatilio putat octauemis. set. ansi libũ det᷑ uudernꝰ¬

Expanded text:
ueluti de adulteriis sicariis et similibus, uetare debet praetor sententiam dicere nec dare dictae exsecutionem.De liberali causa compromisso facto recte non compelletur arbiter sententiam dicere, quia fauor libertatis est, ut maiores iudices habere debeat. eadem difideicommissi causa libertas deberi dicatur. idem dicendum est in populari actione.Si seruu‹s› compromiserit, non cogendum dicere sentende peculio putat Octauenus. sed an, si liber cu
Abbreviated transcription (Latin):
nto cogendũ arbitrum sentenciã dicẽ. quia si uidiũ
sinte accepisset cogentur ꝑagere. Sunt tam qdẽ
sto non recte dubitant quiutiq nullo mõ dubitabt.

Expanded text:
to cogendum arbitrum sententiam dicere, quia et si iudicium sponte accepisset, cogeretur peragere. sunt tamen qui de isto non recte dubitant: qui utique nullo modo dubitab
Abbreviated transcription (Latin):
spec̾ialis inre actio locũ
ht̃ in oñib reb mobilib.
tam animalib. quã hisquȩ anima carent. ⁊in hisquȩ so
nr̃i: ut puta libi. ꝗ sunt in potestate : ñ petuntur: Iꝗiio¬
aut piudicis: ut intdictis aut cognicione ꝓtoria mita
iundicet: susta petit siliũ suũ: uł in potestate ęxiure
romano. uidetur m. ⁊ poponuis c̃sentire eũ recte eq̃ e¬
gisse. ut: enĩ adietta causi ex lege quiritũ uindica¬
re posse. Ner hae auactionẽ. nõ solũ singulȩ hee res uin¬
dicabuntur: s posse etiã gͣgẽ iundiciri pomponius lib̃
lec tionũ scribit: idẽ ⁊ de arinto: ⁊ deequicio. cet̾isq quȩ
g̃gatĩ habentur. dicendum ẽ S enuĩ g̃gem sufficiet ip¬
sum nr̃um eẽ. licet singula capita nr̃a nõ sĩt grex enĩ:¬

Expanded text:
Specialis in rem actio locum et in omnibus rebus mobilibus, tam animalibus quam his que anima carent, et in his que solnt iuris nostri, utputa liberi, qui sunt in potestate nostra non petuntur. aut praeiudiciis aut interdictis aut cognitione praetoria, euindicet: si quis ita petit 'filium suum' uel 'in potestate ex iure Romano', uidetur mihi et pomponius consentire recte eum egisse: ait enim adiecta causa ex lege Quiritium uindicare posse. Per hanc autem actionem non solum singulae res uindicabuntur, sed posse etiam nto scribit. idem et de armento et de equitio ceterisque, quae gregatim habentur, dicendum est. sed enim gregem sufficiet ipsum nostrum esse, licet singula capita nostra non sint: grex eni
Abbreviated transcription (Latin):
ẽx amimiauit. port ꝗdẽ ñ teneri quasi occiđit s quas iuulrerue
seriuit. eque uetib placet oñs lege aquilia teneri Ntẽ cũ eo ꝗ nac̃
cinẽ inctauerit. et effecerat ut aliquẽ mordere. quamuiscũ
ñ tenuit. haculꝰ respondit aqliȩ ac tionẽ eẽ. suulianꝰ eũ demũa
aquilia teneri ait. qui teniuit & efficit ut alquẽ morderae:
cetũ siñ tenuit infac tũ agendũ.: legis aũ aqliȩ ac tio ero canꝰ

Expanded text:
exanimauerit, priorem quidem non teneri quasi occiderit, sed quasi uulnerauerit, serint, aeque veteribus placet omnes lege Aquilia teneri. Item cum eo, qui canem irritaverat et effecerat, ut aliquem morderet, quamvis eum non tenuit, Proculus respondit Aquiliae actionem esse: sed Iulianus eum demum Aquilterum si non tenuit, in factum agendum.Legis autem Aquiliae actio ero c
Abbreviated transcription (Latin):
utȩ sunt¬
nuliet condicet s si ego contrati cum sponso a
fe uniã in hoc dedi. ut si nuptiȩ secute eẽnt mu
scuta ego asponso condicam IErquis indebitam pe¬
ichil dolo facit nec deripiendus eqistđ l¬
ui. indotant uxorẽ habere Itaq adũsus imuli¬
gem condic tio ei competit. ut repetat. abia rͦ
mns derdit aut ut libere tur si none dũ soliee
si soluto  matrimonio maritus peteret neo
luni tuisit exceptionẽ obstare debere ꝙ muli
receptura eet :
srbolenus lib i. ex plutio. Si mulier ei recuu
upura erait cum dotem diret uł let peccuni¬
i que sibi debebatur acceptam fecit. neq nuptiȩ
usctute sunt: recte ab eo peccunia condictur
qlia nichil int̾ est utrum ex numeracrone pec¬
suma monuñitũ uissũ faceret dederi libee perũ¬
niã &isi accepta peccunia monum̃tũ non facrat

Expanded text:
utae suntmulier condicet. sed si ego contraxi cum sponso et pecuniam in hoc dedi, ut, si nuptiae secutae essent, musecuta ego a sponso condicam. Si quis indebitam penihil dolo facit nec decipiendus est: ur indotatam uxorem habere. itaque aduersus mulierem condictio ei competit, ut aut repetat ab ea quod marito dedit aut ut liberetur, si nondum soluerit. sed si soluto matrimonio maritus peteret, in eo dumtaxat exceptionem obstare debere, quod mulier receptura esset. 10 Iauolenus libro primo ex Plautio. Si mulier ei cui nuptura erat cum dotem dare uellet, pecuniam quae sibi debebatur acceptam fecit neque nuptiae insecutae sunt, recte ab eo pecunia condicetur, quia nihil interest, utrum ex numeratione pecsumma monumentum iussus facere dederit liberto pecuniam et is accepta pecunia monum
Abbreviated transcription (Latin):
torem rerum suaꝵ constituit id ꝙq mandar
uidetur ut soluat creditor. neq postea expe¬
tandum sit ut ratum hãt s idem labeo ait. Sip¬
curatori indebitum solutum sit. & dñs ratũ no
hãt. posse repeti celsus ait. Eum qui ꝓcurato¬
indebitum soluit continuo liberar. Neq rati¬
habicionẽ considerari: Qdsi indebitũ accepit
iđo exigi rati habieronẽ. Qm̃ nichil de ħ nõe m
gendo mandasse iuidetur: iđo si ratũ ñ habetir
aꝓcuratore repetendum  iuilanu̾ art. neq ties¬
rem: neq ꝓcuratorẽ soluentes repete posse neq
it̃ tẽ suã peccunian: an pupilli. uł domini soluant:
Pomponiũ lib̾ rri. ad sabinũ. Quodꝰ indebitũ ꝑ a
errorem soluitur. aut ipsum aut tantundeni n
mariti qui soluendo non sit alius mulieri solbn¬
uisset : repetere non p̾otẽ: adõ debitũ e̾et mulien

Expanded text:
torem rerum suarum constituit, id quoque mandare videtur, ut solvat creditori, neque postea exspectandum sit, ut ratum habeat. Idem Labeo ait, si procuratori indebitum solutum sit et dominus ratum non habeat, posse repeti. Celsus ait eum, qui procuratori debitum soluit, continuo liberari neque ratihabitionem considerari: quod si indebitum acceperit, ideo exigi ratihabitionem, quoniam nihil de hoc nomine exigendo mandasse uideretur, et ideo, si ratum non habeatur, a procuratore repetendum. Iulianus ait neque tutorem neque procuratorem soluentes repetere posse neque interesse, suam pecuniam an pupilli uel domini soluant. 7 Pomponius libro nono ad Sabinum. Quod indebitum per errorem soluitur, aut ipsum aut tantundem repnomine mariti, qui soluendo non sit, alius mulieri soluisset, repetere non potest: adeo debitum esset mulieri. 9
Abbreviated transcription (Latin):
quem pat̾ obisse falso p̃sumpserit Nã utiles.
actiones postumo uł filio ꝗ hr̃ditatẽ euicerat
dari oportere in eos ꝗ legatũ ꝑceperunt imꝑa¬
tor seueriꝰ ⁊ antoninꝰ rescripsit᷑ scilicet q bone
fidi possessor inquantum locupletior factũ ẽ
tenetur. nec ꝑiculum huiꝰ mõi nom inũ ad eo
qui sine culpa soluit ꝑtinebit: Iddiuꝰ adrianꝰ res¬
alius soluerit aliũ repetat Nam⁊ cũ minorxx
.nx. annis in consulte adita hr̃ditate solutiꝰ le¬
gatis iñ iñ. restituitur. ñ ipsi repeticionẽ cõ¬

Expanded text:
quem pater obisse falso praesumpserat: nam utiles quem pater obisse falso praesumpserat: nam utiles actiones postumo uel filio, qui hereditatem euicerat, dari oportere in eos, qui legatum perceperunt, imperator Titus Antoninus rescripsit, scilicet quod bonae fidei possessor in quantum locupletior factus est tenetur nec periculum huiusmodi nominum ad eum, qui sine culpa soluit, pertinebit. 4 Paulus libro tealius soluerit alius repetat. nam et cum minor uiginti quinque annis inconsulte adita hereditate solutis legatis in integrum restituitur, non ipsi repetitionem co
Abbreviated transcription (Latin):
Upranus lib̾ xxix adedictũ. Nc̃ uidendũ de
indebito soluto : & ꝗdem siqui ĩdebitum ignorãs
soluit ꝑ hanc actionem condicere potẽ Si sci¬
ens se non debere soluit. cessat repeticro:
si apparuisset ẽẽ indebitũ. uł falsordia emerser̃
reddatur. repeticio locum habebit. negociũ n
contractum ẽ: int̾ eo s¶Siquid ex testam̃to solu¬
tum sit. qđ p̾t ea falsum: uł in officio sum̃. uł ir¬
ritum. uł ruptum apparũit. repetetur: uł s pt
multura temparas emerseraties alienũ. uł
codicillia cellati ꝓlati. qui ademptionẽ conti¬
nent legatoꝵ solutoꝵ. uł diminucionẽ ꝑ hoc
quia ali is q̃q legata relicta sunt: Nam diuuꝰ
adrianus circa in officiosum. & falsum testam̃¬
tum. rescripsit. actionẽ daudant ei scđmquẽ
de hr̃ditate. iudicatum ẽ:
legatis noua & in oppinata causa hr̃ditatẽ ab¬
stulit ueluti nato postumo quem hr̃s inuto
fuisse ignorauit. uł etiam ab hostib reũso filio

Expanded text:
uicensimo sexto ad edictum. Nunc uidendum de indebito soluto. Et quidem si quis indebitum ignorans soluit, per hanc actionem condicere potest: sed si sciens se non debere soluit, cessat repetitio. si apparuisset esse indebitum uel Falcidia emerserit, reddatur, repetitio locum contractum est inter eos. Si quid ex testamento solutum sit, quod postea falsum vel inofficiosum vel irritum vel ruptum apparuerit, repetetur, vel si post multum temporis emerserit aes alienum, vel codicilli diu celati prolati, qui ademptionem continent legatorum solutorum vel deminutionem per hoc, quia aliis quoque legata relicta sunt. nam divus Hadrianus circa inofficiosum et falsum testamentum rescripsit actionem dandam ei, secundum quem de hereditate iudicatum legatis nova et inopinata causa hereditatem abstulit, veluti nato postumo, quem heres in utero fuisse ignorabat, vel etiam ab hostibus reverso filio,
Abbreviated transcription (Latin):
Pomponiũ lib̵ xxi ad sabinũ. Ex ea stipulacione.
seris aticio quam uis si petat exceptione doli
mali uł infactũ submouere eum possis tm̃ si solue¬
ris. non posse te repetere:qm sub lata ꝓrima ca¬
usa stipulacionis. quȩ ꝓpt̾ exceptionem in anis
eẽt pristina causa. ideist tur pitudo suꝑ ec̃t Porro
aut si & dantis. & accipientis turpis causa sit. pos¬
sessorem pocioremee & idõ repeticionem cessare.
tñ & si exstipul acione solutum ẽ
Id̾ libro .i. ad plaucium. Si uestim̃ta utendi tibi
cõmodauero. de inde p̃cium ut reciperem de disẽ.
tam. ut redderes peccuniã acceꝑis: habebo tecũ
ex locato. uł uendito uł mandati actionem. Qdsi
ut idq ex testam̃to. uł exstipulatu debeas reddes

Expanded text:
stipulatione, seris Titio, quamuis, si petat, exceptione doli mali uel in factum summouere eum possis, tamen si solueris, non posse te repetere, quoniam sublata proxima causa stipulationis, quae propter exceptionem inanis esset, pristina causa, id est turpitudo, superesset: porro autem si et dantis et accipientis turpis causa sit, possessorem potiorem esse et ideo repetitionem cessare, tametsi ex stipulatione solutum est. 9 Idem libro quinto ad Plautium. Si uestimenta utenda tibi commodauero, deinde pretium, ut reciperem, dedissem, tam ut redderes, pecuniam acceperis, habebo tecum ex locato uel uendito uel mandati actionem: quod si, ut id, quod ex testamento uel ex stipulatu debebas, redde
Abbreviated transcription (Latin):
Obrẽ igtur onestam ditun ita repeti potẽ. sires ꝓ¬
pt̃ quam datum ẽ secuta nonẽ. qđ siturpis causa¬
accipientis fuerit: etiam sires secuta sit repeti potẽ.
das inqua specie ulianus seribit. si tibi dedero ne ho¬
minẽ occidas condici posse: Ite msi tibi dederarẽ
michi redclas depositam ap̃te. uł ut instrum̃tũ
mͥ redderes: s si dedi ut scđm me inbona causa

Expanded text:
Ob rem igitur honestam datum ita repeti potest, si res propter quam datum est secuta non est. Qaccipientis fuerit, etiamsi res secuta sit, repeti potestdas. in qua specie Iulianus scribit, si tibi dedero, ne hominem occidas, condici posse: Item si tibi dedero, ut rem mihi reddas depositam apud te uel ut instrumentum mihi redderes. Sed si dedi, ut secundum me in bon
Abbreviated transcription (Latin):
porteret. quia ⁊ ante mortem dare gibie cu opor¬
tuerit. labeo ait. posse etiam ad exhibendũ agi
quoniã fecerit quo minus exhiberet. s ꝓculus
dari oport̾e ita ait: Si fecisses eiꝰ hominẽ. quo
cisu adh exibendum agere non posse. ẜ situus¬
u manss: etiã furti te acturum quiare aliena.

Expanded text:
portere, quia et ante mortem dare tibi eum oporportere, quia et ante mortem dare tibi eum oportuerit. Labeo ait posse etiam ad exhibendum agi, quoniam fecerit quo minus exhiberet. sed Proculus dari oportere ita ait, si fecisses eius hominem, quo casu ad exhibendum agere te non posse: sed si tuus mansisset, etiam furti te acturum cum
Abbreviated transcription (Latin):
atesit rei donatȩ repetere potẽs
Mlircianus lib ui regulaꝵ. Si filiũs contulerit pa¬
Atri quasi agniiturus bonor possessionẽ i non ag¬
nouit repctere cum posse marcellus libro qnto scͥb.
debitum solutum sit. ita demum ac ꝓcuratorem
dgrepeti non potẽ. si dñs ratum habu̾it. ẜ ipse ch̃s
genetur ut iulianus scribit . ꝙ si dñs ratum non¬
U habuisset etiam si debitam peccunia soluta fuisset
Sibipso ꝓcuratore repetetur. non enim quasi ĩde¬
bitum datum repet̾etur. s quasi obrem datum ne
mnecuta sit rati habicione non int̾cedente. uł qđ
futurum faceret petcuniȩ falsus ꝓcurator. cũ quo
non tantum furti agr. s etiam condici posset:
insuspicionẽ furti titio uenisset. dedisti cũ in q̃ tua¬
stionẽ sub ea causa ut si id reꝑtum in eo non ẽet red¬
deretur tibi. is eum tradidit p̃fecto iugilũ infaci¬
nore dep̃hensum. p̃fec tuf uigilum cũ sũmo sub¬
plicio ad fecit. ages cum ticĩo daret eum tibi op¬

Expanded text:
crevit rei donatae repetere potest. Marcianus libro tertio regularum Si filius contulerit fratri quasi adgniturus bonorum possessionem et non adgnovit, repetere eum posse Marcellus libro quinto digedebitum solutum sit, ita demum a procuratore repeti non potest, si dominus ratum habuerit, sed ipse dominus tenetur, ut Iulianus scribit. quod si dominus ratum non habuisset, etiamsi debita pecunia soluta fuisset, ab ipso procuratore repetetur: non enim quasi indebitum datum repetetur, sed quasi ob rem datum nec res secuta sit ratihabitione non intercedente: uel quod furtum faceret pecuniae falsus procurator, cum quo non tantum furti ain suspicionem furti Attio uenisset, dedisti eum in quaestionem sub ea causa, ut, si id repertum in eo non esset, redderetur tibi: is eum tradidit praefecto uigilum quasi in facinore depraehensum: praefectus uigilum eum summo supplicio adfecit. ages cum Attio dare eum tibi o
Abbreviated transcription (Latin):
stichum dires utrum id contractus genus ꝓ põr ẽp
tioni ẽ an nulla hic alia obligacio ẽ quam obrẽ
dares finge alienum ẽẽ stichũ. s te tñ eum tradi¬
disse repet̾e ate peccuniã potero quam hominẽ
accipientis non fecẽri & rursus situus es stichus
ar ꝓlunc tione eĩ ꝓmittere non uis non libaberi
quo minus ate peccuniã repetere possim
Ie condicione ob turpem. ud in iustam causam

Expanded text:
Stichum dares: utrum id contractus genus pro portions est, an nulla hic alia obligatio est quam ob rem dares. finge alienum esse Stichum, sed te tamen eum tradidisse: repetere a te pecuniam potero, quia hominem accipientis non feceris: et rursus, si tuus est Stichus et pro euictione eius promittere non uis, non liberaberis, quo minus a te pecuniam repetere possim. DE CONDICTIONE OB TURPEM UEL INIUSTAM CAUSAM
Abbreviated transcription (Latin):
ddotib scribit.. Siint̾ eas ꝑsonas quaꝵ alt̾a nodũ
iustam etatem hãt nuptię factę sunt. qud dotis
nõe in t̾rim datum sit. repeti posse sic intelligendi
ẽ ut sidi uorcium int̃ cesserit. prius quam utraq
ꝑsona iustã etatem hãt. sit ei peccunię repeticu
donec aũt in eodẽ habitu matrimonii ꝑ manent.
ñ magis idrepeti potẽ quam ꝙ sponsa sponso
dotis nõe dederit. donec maneat int̃ eos adfinitasi
ꝙ enĩ ex eacausa nondum cobito matrimonio dit᷑
cum sic datur. tamquam indotẽ ꝑ uenturũ quam¬
diu ꝑuenire potẽ repeticio eiꝰ ñ ẽ.

Expanded text:
it, si inter eas personas, quarum altera nondum iustam aetatem habeat, nuptiae factae sint, quod dotis nomine interim datum sit, repeti posse, sic intellegendum est, ut, si diuortium intercesserit, priusquam utraque persona iustam aetatem habeat, sit eius pecuniae repetitio, donec autem in eodem habitu matrimonii permanent, non magis id repeti possit, quam quod sponsa sponso dotis nomine dederit, donec maneat inter eos adfinitas: quod enim ex ea causa nondum coito matrimonio datur, cum sic detur tamquam in dotem peruenturum, quamdiu peruenire potest, repetitio eius non est.
Abbreviated transcription (Latin):
causa debiti integra mulieri ad hoc solũ manen¬
te. ut ad nichil aliud debitor compellatur nͥ
ut cedat ei conditiã actionẽ sfundus dotis nõe
traditus sinuptiȩ in secute non fuerint: condiciore

Expanded text:
causa debiti integra mulieri ad hoc solum manencausa debiti integra mulieri ad hoc solum manente, ut ad nihil aliud debitor compellatur, nisi ut cedat ei condicticia actione. Fundus dotis nomine traditus, si nuptiae insecutae non fuerint, condictione
Abbreviated transcription (Latin):
dedisset ⁊ pactus ẽet. ut quo mõ finitũ eet num¬
moniũ dos ei redderetur nec fuerint nuptias se¬
cutȩ ꝗađeis casib solũmõ fuit conuentus ꝗ nam¬
dit cõpetat etueri simrlerẽ in hunc q̃q cuũ cũ
qui dat sibi ꝓspicere: naniquasi causi secuta hi¬
bere potẽ condicionem. qui ob matrimoniũ de¬
dit. matrimonio nõ copulato. nĩ forte euiden¬
tissimis ꝓbacionib mulier ostenderit. ħ eũ ido
fecisserut ipsi magis mulieri quã sib ꝓspicera.
S ꝯsi pat̾ ꝓfilia det. et ita conuenit. nisi euidor
aliud ac tum sit. condicionem patri competere. in .it
eri putabat uissu eiꝰ dotis nõe ꝓmisit sponso & solur
nuptiȩ deinde non int̾ cesserint. quesitũ ẽ utrũ
ipse potẽ repetere eam pecuniã. ꝗ dedisset. annu
tuisset ipsũ repetiturum s s cum sciret se nichil mui
Isi aũt uere debitor fuisset. ⁊ ante nuptias soluissa
& nuptię secute non fuissent. ipse possit condicet

Expanded text:
quo modo finitum esset matrimonium, dos ei redderetur, nec fuerint nuptiae secutae, quia de his casibus solummodo fuit conuentum qui matrdit competat. et uerisimile est in hunc quoque casum eum qui dat sibi prospicere: nam quasi causa non secuta habere potest condictionem, qui ob matrimonium dedit, matrimonio non copulato, nisi forte euidentissimis probationibus mulier ostenderit hoc eum ideo fecisse, ut ipsi magis mulieri quam sibi prospiceret. sed et si pater pro filia det et ita conuenit, nisi euidenter aliud actum sit, condictionem patri competere Marcelluieri putabat, iussu eius dotis nomine promisit sponso et soluit: nuptiae deinde non intercesserunt: quaesitum est, utrum ipse potest repetere eam pecuniam, qui dedisset, an multuisset, ipsum repetiturum. sed si, cum sciret se nihil muliesi autem uere debitor fuisset et ante nuptias soluisset et nuptiae secutae non fuissent, ipse possit condicere
Abbreviated transcription (Latin):
fecit manumissioni consequens ẽ ut dicamꝰ refini
eũ ꝙ accepit. ꝙ si moram nõ fecit s cum ꝓfectu e
ad p̃sidẽ uł apud quem manumittẽ posset seriul
initinere decesserit: ue ius ẽ siquidem distracturu
erat uł eo ipse usurus. oporte dici. nichił refundo
de here enim uõ si nichil eo facturus ipsi
ad huc ẜnũ dicimꝰ obisse. detedet enĩ. & si nõ accepisset
ut manumitteret nͥ forte ꝓfectio manumission

Expanded text:
sequens est, ut dicamus refundere eum quod accepit: quod si moram non fecit, sed cum profectus esset ad praesidem uel apud quem manumittere posset, seruus in itinere decesserit, uerius est, si quidem distracturus erat uel quo ipse usurus, oportere dici nihil eum refundere debere. enimuero si nihil eorum facturus, ipsi adhuc seruum obisse: decederet enim et si non accepisset ut manumitteret: nisi forte profectio manumissi
Abbreviated transcription (Latin):
sat̃ celsus ait repeti posse ueluti si tibi dedero ne m̃i
iniurram facias IS qđ te meretrici datur. repeti
non potẽ: ut labeo ⁊ marcellus scribunt: s noua
racione non ea quodutriusq turpitudo uersatur.
s solius dantis: illam enimtur piter facere qđ sit
meretrix non turpit̃ accipere cum sit meretrix:
Si tibi indicu dedero ut fugitiuũ meũ indices.
uł furem rerum mear nͥ poterit repeti. quod
datum ẽ nec enimtur piter accepisti: quod si af
fugitiuo meo acceperis. ne eum indicares c̃¬
dicere tibr hoc quasufure possim Ssi ipse fur
indicium ame accepit. uł furz. uł fugitiur socłi
prto mͥ condicionẽ locum habe:
sulianũ lib iii. idursegium ferocẽ. Si aseruo meo
pet uniam quis accepisset. ne furtũ ab eo factũ
indicaret. siue indicasset: siuȩ non. repeticionem
ueterũ opinionum existimanciũ. idq ex iniusta
cuisi apitd aliquem sie: posse condici in qua sen¬
tencra etiã celsus ẽ:¬

Expanded text:
satur, Celsus ait repeti posse: veluti si tibi dedero, ne mihi iniuriam facias. Sed quod meretrici datur, repeti non potest, ut Labeo et Marcellus scribunt, sed nova ratione, non ea, quod utriusque turpitudo versatur, sed solius dantis: illam enim turpiter facere, quod sit meretrix, non turpiter accipere, cum sit meretrix. Si tibi indicium dedero, ut fugitivum meum indices vel furem rerum mearum, non poterit repeti quod datum est: nec enim turpiter accepisti. quod si a fugitivo meo acceperis ne eum indicares, condicere tibi hoc quasi furi possim: sed si ipse fur indicium a me accepit vel furis vel fugitivi socius, puto condictionem locum habere. 5 Iulianus libro tertio ad Urseium Ferocem. Si a seruo meo pecuniam quis accepisset, ne furtum ab eo factum indicaret, siue indicasset siue non, repetitionem ueterum opinionem existimantium id, quod ex iniusta causa apud aliquem sit, posse condici: in qua sententia etiam Celsus e
Abbreviated transcription (Latin):
linquertt̃. teneri eũ: ĩmo ⁊ si erat seruus oñr¬
mͦ fugiturus: uł furtum fac turus. hic uõ lauda¬
tur huiꝰ ꝓpositi exstitit tenetur: Non enĩ oport
laudaudo ageri malia Siũ gͦ uł honũ seruum
ũse fecerit malũ: corrũpisse uidebitur: his qͦq de¬
t̾iorẽ facit : qui seruo ꝑsuadet: ut iniuriã fac̾et
uł furtũ: uł fugeret: uł alienũ seruũ ut soliorta¬
ret. utut peculiũ intricaret. aut amator exi¬
steret. uł errore. uł malis artib eet deditus. uł
inspec tacuł tumidus uł sediciosus. uł si acto¬
ri suasit uerbisi de p̃diũ: aut raciones domini¬
cas. int̾ diceret: ł adulteraret. uł etiũ ut racio R¬
nẽ sibi cõmissã: turbaret:
Paulus libro xiii. ad edictũ: Vel iuxuriosũ.

Expanded text:
linqueret, teneri eum. immo et si erat seruus omnilinqueret, teneri eum. immo et si erat seruus omnimodo fugiturus uel furtum facturus, hic uero laudator huius propositi extitit, tenetur: non enim oportet laudando augeri malitiam. siue ergo bonit deteriorem, corrupisse uidebitur. Is quoque deteriorem facit, qui seruo persuadet, ut iniuriam faceret uel furtum uel fugeret uel alienum seruum ut sollicitaret uel ut peculium intricaret, aut amator existeret uel erro uel malis artibus esset deditus uel in spectaculis nimius uel seditiosus: uel si actori suasit uerbis siue pretio, ut rationes dominicas intercideret adulteraret uel etiam ut rationem sibi commissam turbaret: 2 Paulus libro nono decimo ad edictum. uel luxuriosum
Abbreviated transcription (Latin):
ad miser¬
cuentet: ut duob ac tio serui corupti cõpetat.
ꝙẽ ab surdum: s net eũ ei cui bona. fide hõ li¬
ber seruit: hanc actionẽ posse excercere opi¬
nanius Qd aũt p̃tor ait recepisse. ita accipr¬
mꝰ si susceꝑit seruũ aliȩnũ ad se: ⁊ ẽ ꝓpͥe re¬
cipe refugiũ abscondendi causa seruo. prare
ił in suo agro ł in alieno loco: edifficio ue: It sua¬
dere aut̃ ẽ plus quã conpellit atq coqrsibi pa¬
suadere: ⁊ malũ ⁊ iđo p̃tor ad iecitddolo malo.
qͥ eũ det̾riorẽ faceret Neq enim deliquit. nͥ ꝗ
tale aliꝗd seruo ꝑ suadet. ex quo eum faciat det̾i¬
orẽ: Qui igit᷑ seruũ solicitit ad aliquid uł facien¬
dũ uł cogitandũ: imꝓbe: hic uidet᷑ hoc edicto
notari S utrũ ita demũ tenet᷑. Si bone fui se ho¬
ruũ ꝑpellit ad delinquendã re si malũ ortaius
e uł malo monstraueritquẽ ad modũ faceret:
nẽ ueruis: etiã si m̾alo manstrau̾it quẽ admo de re¬

Expanded text:
admisereueniet, ut duobus actio serui corrupti competat, quod est absurdum. sed nec eum, cui bona fide homo liber seruit, hanc actionem posse exercere opinamur. Quod autem praetor ait 'recepisse', ita accipimus, si susceperit seruum alienum ad se: et est proprie recipere refugium abscondendi causa seruo praestare uel in suo agro uel in alieno loco aedificioue. Persuadere autem est plus quam compelli atque cogi sibi pao praetor adiecit 'dolo malo, quo eum deteriorem faceret': neque enim delinquit, nisi qui tale aliquid seruo persuadet, ex quo eum faciat deteriorem. qui igitur seruum sollicitat ad aliquid uel faciendum uel cogitandum improbe, hic uidetur honotari. Sed utrum ita demum tenetur, si bonae frugi servum perpulit ad delinquendum, an vero et si malum hortatus est vel malo monstravit, quemadmodum faceret? et est uerius etiam si malo monstrauit, in quem modum de
Abbreviated transcription (Latin):
net int̾sẽ contrarti s: nã supiore casu. ex ꝑ soni
serui duo stenentur sic inseruo comuni dicimꝰ
ubi altero conuento alt̾ qͦq libat̃ s as his ꝗ c̃fice¬
tur sese occidisse: uł uulnerasse suo nõet᷑. Nec de¬
bet inpunitum ee delictũ eiꝰ: qui fecit. ꝓpt̃ eum
qui respondit: nĩ quasi deffensor eiꝰ qui ad misit:
uł hrd̾is litem subuit ħ gnẽ: tc̃ enim infactun
exceptione data.: sub mouendus ẽ actor: ꝗa ille
uegocioꝵ gestoꝵ: uł mandati actione recepturi

Expanded text:
ec inter se contraria sunt: nam superiore casu ex persona servi duo tenentur, sicut in servo communi dicimus, ubi altero convento alter quoque liberatur: at is qui confitetur se occidisse vel vulnerasse suo nomine tenetur, nec debet impunitum esse delictum eius qui fecit propter eum qui respondit: nisi quasi defensor eius qui admisit uel heredis litem subiit hoc genere: tunc enim in factum exceptione data summouendus est actor, quia ille negotiorum gestorum uel mandati actione recepturus
Abbreviated transcription (Latin):
descendẽt: ⁊ ceciderit. crusq uł quid aliud fre¬
gerit. uł ꝑierit. an teneatur: ꝯsiquid sine do¬
lo in alo fecerit. ñ tenet᷑: si dolo malo tenebit᷑
Paulus lib̾ xxii. ad edictũ. Set cõmodius ẽ: uti¬
li lege aquilia. eũ teneri:

Expanded text:
descenderit et ceciderit crusque vel quid aliud fregerit vel perierit, an teneatur: et si quidem sine dolo malo fecerit, non tenetur, si dolo malo, tenebitur. Paulus libro nono decimo ad edictum Sed commodius est utili lege Aquilia eum teneri.
Abbreviated transcription (Latin):
racius ait: tanti condempnandũ corruptorẽ:
Stulit qr om̃e dãpnũ duplat᷑: neq int̾ erit ad
cum ꝑ latȩ fuerunt res. an ad aliũ: siue etiã
consupte sunt: ⁊ enĩ iustus ẽ eũ teneri ꝗ pͥn¬
ceps fuit delicti : quã eũ queri: adquẽ res ꝑli
ait pt̾efurta facta in exstimacione ñ uenire.
quã sentenciã uerã puto. Naĩ ⁊ uerba edicti
quanti hr̃s erit ome detrimtũ recipiunt.
bꝑsuisi seruo ut cirographa debitoꝵ corrũ put.
uidelicet tenebor. ss̃ consuetudinẽ peccandi.
Qpt ea ⁊ raciones. cet̾aq similia iustrum̃ta
subrarerit. uł int̾ leuerit deleuerit dicendũ
er̃ corruptorẽ eoꝵ nõe ñ teneri Quã uisaũ
Brerum subtractaꝵ nõe serui comipȩtat ac tio
etm̃ ⁊ furti agere possumꝰ. ope enĩ conscilio so¬
licitator ĩ uidentur res ab ee nec subficiet.
alterutra actione egisse. quia altera. alterã
ñminuit. id ẽ ⁊ in eo ꝗ seruũ recipit ⁊ celaũ.

Expanded text:
ratius ait tanti condemnandum corruptorem, ratius ait tanti condemnandum corruptorem, tulit, quia omne damnum duplatur, neque intererit, ad eum perlatae fuerint res an ad alium siue etiam consumptae sint: etenim iustius est eum teneri, qui princeps fuerit delicti, quam eum quaera furta facta in aestimationem non venire. quam sententiam veram puto: nam et verba edicti "quanti ea res erit" omne detrimentum recipiunt. Servo persuasi, ut chirografa debitorum corrumpat: videlicet tenebor. sed si consuetudine peccandi postea et rationes ceteraque similia instrumenta subtraxerit uel interleuerit deleuerit, dicendum erit corruptorem horum nomine non teneri. Quamuis autem rerum subtractarum nomine serui corrupti cotamen et furti agere possumus, ope enim consilio sollicitatoris videntur res abesse: nec sufficiet alterutra actione egisse, quia altera alteram non minuit. Idem et in eo, qui servum recepit et celavit
Abbreviated transcription (Latin):
tione teneri possit: ⁊ ait teneri eũ ꝓsocro: p̃t̃¬
ea poter̃ cõmuni diuidundo: ⁊ ꝓ socio. si sooris.
teneri: ut iulianus ait : Scur: de teriorẽ facit
iulianꝰ.nit. ꝯditionẽ socũ: sicũsotio agat. quã ui cũ extraneo agit
Nã ꝗcũ extraneo ag̃. siue recepit fiue¬
E corrũpit age̾ potẽ : quiuͦꝰ cũ socrosine alt̾nci¬
one iđ si corrupit nͥ forte ñputaũ iuł. ħ socio ĩ cad̾e. nem¬
potẽ defendi teneri eũ ¶ Si inseruo ego hab̾ã
usufructũ. tu ꝓprietatẽ: si ꝗdẽ ame sit det̾i¬
or factus poteris mecũ exꝑiri: Sin fec̃is.
ruptelas. h actio ꝑtinet: ⁊ int̾ e̾e fruc tuarir
uidetur bonefru seruũ. ee̾ in quo usufructũ
actio. fruc tuario competit.Idatur actio. quanti
ea res erit. eiuꝰ dupli: s questionis ẽ: exstimacio
utrũ eĩ dũ taxat fieridebeat: ꝙ seruus in cor¬
pore. uł in animo dãpni. senserit: hoc ẽ qͥnti
uilior seruus fac tussit. an uõ ⁊ cetoꝵ Et ne¬

Expanded text:
tione teneri possit, et ait teneri eum socio: praeterea poterit et communi dividundo et pro socio, si socii sint, teneri, ut Iulianus ait. SIulianus condicionem socii, si cum socio agat, quam si cum extraneo agit? nam qui cum extraneo agit, siue recepit siue corruperit agere potest, qui cum socio, sine alternatione, id est si corrupit. nisi forte non putauit Iulianus hoc caderepotest defendi teneri eum. Si in servo ego habeam usum fructum, tu proprietatem, si quidem a me sit deterior factus, poteris mecum experiri, si tu id feruptelas haec actio pertinet et interesse fructuarii videtur bonae frugi servum esse, in quo usum fructum actio fructuario competit. Datur autem actio quanti ea res erit eius dupli. Sed quaestionis est, aestimatio utrum eius dumtaxat fieri debeat, quod seruus in corpore uel in animo damni senserit, hoc est quanto uilior seruus factus sit, an uero et ceterorum. et Ne
Abbreviated transcription (Latin):
dicetur. dolo malo que eũ. cãqdeteriorẽ faceret̃
in eum: quanti ea res erit.: induplũ iudiciũ dabo¬
T qui bona fide seruũ emit. ħ edic to ñ tenebit ꝙ
net ipse poterit serui corrupti age: quĩa nichil
cꝰ int̾ ẽ. seruũ ñ corrũpi: ⁊ sane siquis ħ ad miser̃.¬

Expanded text:
dicetur dolo malo, quo eum eam deteriorem faceret, in eum quanti ea res erit in duplum iudicium dabo.' Qui bona fide seruum emit, hoc edicto non tenebitur, quia nec ipse poterit serui corrupti agere, quia nihil eius interest seruum non corrumpi: et sane, si quis hoc admiser
Abbreviated transcription (Latin):
int̾rogatũ: an fundũ possideat: quero an respon¬
dere sit cogendus. uł quota ex par fundũ possi¬
deat: respondi aboneus scribit possessore fun¬
dr cogi debe responde quota ex pũr fundũ po¬
sideat: ut si mi nore expãr posside sedicat. in
aliã partẽ quȩ ñ defendetur in possessione acto

Expanded text:
dum possideat, quaero an respondere cogendus sit et quota ex parte fundum possideat. respondi: Iauolenus scribit possessorem fundi cogi debere respondere, quota ex parte fundum possideat, ut si minore ex parte possidere se dicat, in aliam partem, quae non defenderetur, in possessionem actor
Abbreviated transcription (Latin):
pulsabitur dũab adue fsurio introgat nichil facit p̃¬
toris auc toritass ipsi responsũ. siue m̃daciũ ꝗ iusto
Gerrore ductus negauit se hidem uenia dignus ẽ
sy ꝯsiquis sine dolo malo culpa tm respondit: dicen¬
celsus scribit. lice responssi pen̾itere si nulla cip¬
tio. ex ciꝰ penitencra sit ac toris qđ uerissimũ ñi
uidetur: maxime siquis pt̾ ea pleuiꝰ instructũ ꝗd
faciat instrum̃tis uł ep̃lis amico : iuris sitiedactus:¬

Expanded text:
pulsabitur, dum ab adversario interrogatur: sed et pulsabitur, dum ab adversario interrogatur: sed et aetoris auctoritas, sed ipsius responsum siue mendacium. Qui iusto errore ductus negauerit se heredem, uenia dignus est. Sed et si quis sine dolo malo, culpa tamen responderit, dicenCelsus scribit licere responsi paenitere, si nulla captio ex eius paenitentia sit actoris: quod uerissimum mihi uidetur, maxime si quis postea plenius instructus quid faciat, instrumentis uel epistulis amicorum iuris sui ed‹o›ctus
Abbreviated transcription (Latin):
ut oñino non respondisse udeitur. qui ad int̾rogatum
ñ respondit: idest ꝓseꝯpostet si int̾ rogatus quisan
exasse hr̃s eittrespondit se ex pãr: si exdimidia eẽt.
nichilei nocere possunt Quȩ sententia humana ẽ:
Nnichil uit̃ ẽ: nẽgł t quis. an tat̾eat. int̾rogatus: a nob¬
scure respondeat: ut incertum dimittat int̾rogatorẽ:
Nex causa succurri. ei qui int̾rogatus respondit. ñdabita
morꝓlato testam̃to inuentus sit exhr̃datus: ẽꝗssimũ ẽ
succurri ei: ⁊ itacelsus scribit Id quidẽ.⁊ alia raciõe
ꝙ ea quȩ pt̾ ea emergunt. auxilio indigent Adii
si oculte tabulȩ ⁊ remote pot̾ ca platȩ s. cur noceat.
ei quirespondit : ꝙ in p̃senciar uidebatur. Idẽ dico
si que hidem se respondit mox falsum: uł in officiosũ.
uł irritum testam̃tum. fũit ꝓnunciatũ: ñ enĩ inꝓbe
respondit. s scriptura ductus. qui int̾rogatꝰ respon¬
dit sic tenetur. quasr ex contracIn obligatus ꝓ quo

Expanded text:
ut omnino non respondisse videatur, qui ad interrogatum non respondit, id est πρὸς ἔπος. Si interrogatus quis, an ex asse heres esset, responderit ex parte, si ex dimidia esset, nihil ei nocere responsum: quae sententia humana est. Nihil interest, neget quis an taceat interrogatus an obscure respondeat, ut incertum dimittat interrogatorem. Ex causa succurri ei, qui interrogatus respondit, non dubitaexheredatus, aequissimum est succurri ei: et ita Celsus scribit, hic quidem et alia ratione, quod ea quae postea emergunt auxilio indigent: quid enim si occultae tabulae et remotae postea prolatae sunt? cur noceat ei, qui id responderit, quod in praesentiarum videbatur? idem dico et si qui heredem se responderit, mox falsum vel inofficiosum vel irritum testamentum fuerit pronuntiatum: non enim improbe respondit, sed scriptura ductus. Qui interrogatus responderit, sic tenetur quasi ex contractu obligatus pro quo
Abbreviated transcription (Latin):
noniut: eni suitis. iniudicib et̃ rtos actionib: op¬
ponunt: etiã is uti potẽ: ꝗ ex sua responsione ẽue¬
ita obligantur. si ci nõe de quo quis int̾rogatus sit
cũ aliquo sit actio quia quȩ cũ alio actio eẽt sido¬
minꝰ eẽt. in nos ex confessionem ur̃a conferamus
sieum qui in potestate patris eẽt respondissem̃
filiũ meũ ẽẽ. ita me obligari. si etas ei pateretur.
ut filius ms ẽe possit quia falsȩ confessiones. nae¬
turalib conuenire deb̾e ꝓpt quȩ fiat ut patrio g¬
familias nõe. respondendo ñ obligatu me: Ĩscũ ꝗa pa¬
trẽ familias. suũ ẽe respondit seruũ ñ teneri no e¬
xali ac tione: hacc nec sibona fide lib hom̃ seruat:
mẽcũ norali iudicio agi potẽ: ⁊ si actum fuĩt ma b¬
nebit integra actio: cum ipso ꝗ ad misit.
Iambolenuᷤ lib̃ riiii ex cassio Si iscuiꝰ nõe no¬
raẽ iudiciũ acceptũ ẽ manẽ te inuidicio iudicat᷑lib

Expanded text:
quae institutis in iudicio contra reos actionibus opponuntur, etiam is uti potest, qui ex sua responsione converespondentes ita obligantur, si eius nomine, de quo quis interrogatus sit, cum aliquo sit actio, quia quae cum alio actio esset, si dominus esset, in nosmet confessione nostra conferimus. et si eum, qui in potestate patris esset, respondissem filium meum esse, ita me obligari, si aetas eius pateretur, ut filius meus esse possit, quia falsae confessiones naturalibus convenire deberent. propter quae fiat, ut patris familias nomine respondendo non obliger. Eum, qui patrem familias suum esse responderit servum, non teneri noxali actione: ac ne, si bona fide liber homo mihi serviat, mecum noxali iudicio agi potest et, si actum fuerit, manebit integra actio cum ipso qui admisit. Iavolenus libro nono ex Caesio Si is, cuius nomine noxae iudicium acceptum est, manent
Abbreviated transcription (Latin):
d̃ libr .xxii. ad edictũ. Si seruus ñ sit unius
s pluriũ: ⁊ hões mentiti sunt. eũ in sua potesta¬
te ñ ee̾: uł quidĩ ex illis aut dolo fecerĩt qͦ minu̾
sit in potestate: unꝰ ꝗsq illoꝵ tenebitur insolidũ: ꝓ¬
quer ad modũ teneretur. si haberent in potesta¬
te. isꝗͥ nichil udoli fecerit. qͦ ininius sit in potesta¬
te haberet. ł ñ negaut ñtenebit᷑.
Nde uult: ut satis dacionis onus euitare. possir Ne¬
spondit se lolũ hrdem e̾e: ⁊ condẽpnatũ ẽ.: querelit
actor: cũ ipso soluendo ñ e̾etan rescisso suꝑiore uu¬
dicio ineũ. ꝗ re uera hr̃s erat ac tio dari deberet
ꝑcuł respondit: rescisso iudicio posse agi adq uerũẽ
Papinianꝰ lib rii. questionũ. Si filius cũ patre suoa¬
geret. taceat int̾rogatũ onĩa ꝑinđ obscruanda erunt
Paulũ lib ii questionũ: Qui seruũ alienũ respori

Expanded text:
octavo ad edictum Si servus non sit unius, sed plurium et omnes mentiti sunt eum in sua potestate non esse vel quidam ex illis, aut dolo fecerunt quo minus sit in potestate, unusquisque illorum tenebitur in solidum, quemadmodum tenerentur, si haberent in potestate: is vero, qui nihil dolo fecerit quo minus in potestate haberet, vel non negavit, non tenebitur. e possit, respondit se solum heredem esse et condemnatus est: quaerebat actor, cum ipse solvendo non esset, an rescisso superiore iudicio in eum, qui re vera heres erat, actio dari deberet. Proculus respondit rescisso iudicio posse agi, idque est verum. Papinianus libro octavo quaestionum Si filius, cum pro patre suo ageret, taceat interrogatus, omnia perinde observanda erunt, secundo quaestionum Qui servum alienum res
Abbreviated transcription (Latin):
rã qm̃ antr suts ucret ꝑ altim pirtem ire ugtre. ut adẽ
iuser in altam partẽ fundi retinetur. cc̃ illud conadu aates¬
sise er eua uua debelutur ꝙ ꝑdiuas part̃ uias ire agereᷤ posst
lus ꝓ oc touos in porettũ ⁊senos denos in afractum
est ate ducitur tantũ. uł unonsȩ q̃rit: quẽ admodĩ ñ utendo ã¬
mittatur quia ñẽ continuũ tp̃s quo cũ uti ĩ potẽ ñ sit us.
Itaq nsi altis annisđ m̃ sib quĩ aquam hũt diplici¬
olenets rat ablentes die toto. aut tantũ nocte. stat
legib tẽmpr amatitur. quia unã seruitꝰ ẽ. Nã nsi dłt̃s heris
uł uni ora cotidie seruitutẽ hobeit seruius serbit ꝓde eũ

Expanded text:
am ante satius fuerat per alteram partem ire agere, ut idem ius ei in altera parte fundi retineretur: contra illud commodum acessisse ei cui via debebatur, quod per duas pariter vias ire agere possit bisque octonos in porrectum et senos denos in anfractum.aestate ducatur tantum vel uno mense, quaeritur quemadmodum non utendo amittatur, quia non est continuum tempus, quo cum uti non potest, non sit usus. itaque et si alternis annis vel mensibus quis aquadiebus aut die toto aut tantum nocte, statuto legibus tempore amittitur, quia una seruitus est: nam et si alternis horis uel una hora cottidie seruitutem habeat, Seru‹i›us scribit pe
Abbreviated transcription (Latin):
ius finierit . ñ uidetur dicta sentencia . s ad huc erit
aptore cogendus. eiñ uidendũ erit anmutare sentẽ¬
ni possit. ⁊alias ꝗ ẽ agitatum si arbit̃ iussit dart:
ror uetuit utrũ eoꝙ ussit an eo ꝙ uetuit staride¬
bego  sabinus ꝗdẽ. pritauit posse. Cassius sentenciã
magistir sui bene excusat.⁊ado sabinũ ñ dea sña

Expanded text:
ias finierit, non videtur dicta sententia, sed adhuc erit a praetore cogendus. Vnde videndum erit, an mutare sententiam possit. et alias quidem est agitatum, si arbiter iussit dari, mox vetuit, utrum eo quod iussit an eo quod vetuit stari debeat. et Sabinus quidem putavit posse. Cassius sententiam magistri sui bene excusat et ait Sabinum non de ea
Abbreviated transcription (Latin):
tus nonualet. ꝓ certo se p̃torem nom deberint ponẽ
b seech umnicnuire Ise uidendũ qui iñim restitue po
ui sut ⁊ tam ꝑfectus urbi quã ali magistratus ꝓiuris di¬
uitue sua restituere inint possint. Tun in aliis cia¬
Hernogeni anus lib i. iurisepitoma. Prefecti etiã
pttrto ersua seutẽncra iñ mãt poss restiturre. qua¬
ius appellare abhis non posst ħ. dicir o tam uarre¬
rea qura appellacio ꝗͥ iniquittꝰ sentenciȩ querelariñin

Expanded text:
e rcumvenire. Nunc videndum, qui in integrum restituere possunt. et tam praefectus urbi quam alii magistratus pro iurisdictione sua restituere in integrum possunt, tam in aliis caHermogenianus libro primo iuris epitomarum Praefecti etiam praetorio ex sua sententia in integrum possunt restituere, quamvis appellari ab his non possit. haec idcirco tam varie. quia appellatio quidem iniquitatis sententiae querellam, in
Abbreviated transcription (Latin):
Int̃ castellanũ ⁊ ticiũ controusia desinib ortiẽ.
rarbit electus ẽ. ut arbieratu eiꝰ res terminctur ipse
sentenciã dixit p̃sentib ꝑtib rt̃minos posuit. qQue¬
situm ẽ an si ex parte castelliani arbitro parit̃ ñ
es̃t: pena ex compmisso cõmuissac ae si arint ru tas
ꝑsoneinsertũ ꝑsonã non egrediat᷑.

Expanded text:
nter Castellianum et Seium controversia de finibus orta est et arbiter electus est, ut arbitratu eius res terminetur: ipse sententiam dixit praesentibus partibus et terminos posuit: quaesitum est, an si ex parte Castelliani arbitro paritum non esset, poena ex compromisso commissa est. respersonae insertum personam non egreditur.
Abbreviated transcription (Latin):
qsplus usto honeratus derecerit honus & seruũ occidit aquilia locũ
lt̃. sut enũ im ipsus arburio itase ñ honerare: nã :si lipsis al quis
seruũ alienũ honere p̃ssit. pegasus ait. lege a quilia eũ teneri.
Ita denũ suł plus ustose honeraũit. uł ncglegentis ꝑ lubsi cun
Stransierit. ꝓinde siquis altius impulia dampnũ de at ꝓcuł
scribit. neq̃eum ꝗ impulitꝰ teneri. ꝗañ occidit neq eũ ꝗ impulsꝰ
giles dũ int̃ se excerscent᷑ aliis aliũ occidit. Si ꝗdẽ in priblico
certanune alius aliũ occiđit cessat aquilia: ꝗagłȩ causaix ur¬
iuetis ñ iniuriȩ gr̃ã uidetur dãpnũ ditũ: Hoc aũ inseruo ñ ꝓce¬
dit. qm̃ ingenuu slent certare. in filiofamilias uuluerato ꝓcedit.
Plane si cedentẽ uuiberauĩt ert̃ aquiliȩ locꝰ aut si ñ sncertami

Expanded text:
plus iusto oneratus deiecerit onus et servum occiderit, Aquilia locum habet: fuit enim in ipsius arbitrio ita se non onerare. nam et si lapsus aliquis servum alienum onere presserit, Pegasus ait lege Aquilia eum teneri ita demum, si vel plus iusto se oneraverit vel neglegentius per lubricum transierit. Proinde si quis alterius inpulsu damnum dederit, Proculus scribit neque eum qui impulit teneri, quia non occidit, neque eum qui impulsus giles dum inter se exercentur alius alium occiderit, si quidem in publico certamine alius alium occiderit, cessat Aquilia, quia gloriae causa et uirtutis, non iniuriae gratia uidetur damnum datum. hoc autem in seruo non procedit, quoniam ingenui solent certare: in filio familias uulnerato procedit. plane si cedentem uulnerauerit, erit Aquiliae locus, aut si non in certami
Abbreviated transcription (Latin):
erit dicendũ ꝙsimpubes id fec̃it lab̾o ait. quia furti tenetur:
teneriae aquilia eu & hoc puto uerũ si sit iniuriȩ capexssima¬
gister indisiplina uulnerau̾̃it seruũ uł occidit. an aquilua tenet᷑ꝰ
quasi duĩpnũ in iuriadedit: & uilianus scribit. aqba teneri eũ qui
eliscauerat discipulũ indisciplinã: multo magis igit᷑ occi so idem
ere dicendũ sꝓponit᷑ aũt ap̃ eum species talis. sutor inquit puero
discenti ingenuo filio familias: parũ bene facienti ꝙ de monstrauert
forma calcei ceruicem ꝑcussit. ut occulos puero ꝓfunderet᷑. dic̃ iar
iubanus inuriaꝵ ꝗdẽ ac tionẽ ñ cõpete nt̃s̃. qa ñ faciendȩ in iuriȩ¬
causa ꝑcussit. s monendi & docendi causa: an ex locito dubritat.
quia leuis dũ taxat castigatio c̃cessa ẽ docenti. s lege aꝗlia posse¬
agi non dubito.

Expanded text:
erit dicendum. quo‹dsi› inpubes id fecerit, Labeo ait, quia furti tenetur, t Aquilia eum: et hoc puto uerum, si sit iam iniuriae capax.Si magister in disciplina uulnerauerit seruum uel occiderit, an ‹Aquilia› teneatur, quasi damnum iniuria dederit? et Iulianus scribit Aquilia teneri eum, qui eluscauerat discipulum in disciplina: multo magis igitur in occiso idem erit dicendum. proponitur autem apud eum species talis: sutor, inquit, puero discenti ingenuo filio familias, parum bene facienti quod demonstrauerit, forma calcei ceruicem percussit, ut oculus puero perfunderetur. dicit igitur Iulianus iniuriarum quidem actionem non competere, quia non faciendcausa percusserit, sed monendi et docendi causa: an ex locato, dubitat, quia levis dumtaxat castigatio concessa est docenti: sed leagi non dubito: