comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
montibus defluenit p̃uulent oppida albaniaecaba¬
lacahiberiȩ pharma sus iuxta flumen neoris regio
t hasiȩ & thriartus qua ad parit odoros montes ultra
sunt cholchicae solitudines quarum a liatore ad araunios
uerso armeno calibes habitnt & moschorũ tractus
adhiberum amnem incyrum defluentem & in fracos
suca sani & de inde macerones ad flumen ab sarrhũ
sic plana aut de uexa optinentur. Rursis ad albe¬
mȩ confiniotota montium frontegentes siluorũ
sunt portae caucasiȩ magno errore multis caspiȩ
dictȩ ingons naturae opus montibus interruptis
repente ubises abditȩ ferratis trabib subter medius
amnediri odoris fluente citraque in rupe castello quod
uocatur cumania communito ad arcendus transitu
gentes innumera sibi lociterrarum orbeportis
discluso ex aduerso maxime her masti oppidi hibe¬
rum a portis caucasis ꝑmontes gurdyuo ualli suaui
indomitȩ gentes auritamen m&alla fodiunt ab

Expanded text:
montibus defluente. praevalent oppida Albaniae Cabamontibus defluente. praevalent oppida Albaniae Cabalaca, Hiberiae Harmastus iuxta flumen, Neoris, regio Thasie et Thriare usque ad Parihedros montes. ultra sunt Colchicae solitudines, quarum a latere ad Ceraunios verso Armenochalybes habitant et Moschorum tractus ad Hiberum amnem in Cyrum defluentem et infra eos Sacasani et deinde Macerones ad flumen Absarrum. sic plana aut devexa optinentur. rursus ab Albaniae confinio tota montium fronte gentes Silvorum sunt Portae Caucasiae, magno errore multis Caspiae dictae, ingens naturae opus montibus interruptis repente, ubi fores additae ferratis trabibus, subter medias amne diri odoris fluente citraque in rupe castello, quod vocatur Cumania, communito ad arcendas transitu gentes innumeras, ibi loci terrarum orbe portis discluso, ex adverso maxime Harmasti oppidi Hiberum. a Portis Caucasis per montes Gurdinios Valli, Suani, indomitae gentes, auri tamen metalla fodiunt. ab
Abbreviated transcription (Latin):
autem tigrano certa. Aed in capis iuxta araxen artaxa¬
ta uniuer se magnitudinem aufidius quinquagies
centena milia ꝓdidit .c.l. caesar longitu dinem adas¬
cusa ad confinium cispiimaris xiIi .p. latitudinem
dimiidiumeius a trigrano certa adinberiam diuiditur
quodcertumest in praeftcturas quas strategias uo¬
cant quas dam exhis uel singula regna quondam bar¬
baris nominibus .c xX. claudunt eã montes aboriente
sed nonstatm cerauni nec adibencregio quod inter est
spatiicephenitenent. Abhis iuga ultra adia p̾enĩ te¬
nent ꝑ conuallesautem proximiar meniae sunt
menobardi & moscheni adiabenentygris & montes
in UIIIcingunt ableua eius regia̾ medorum est. & ꝓ¬
spectum caspiimaris ex oceano hocut in lo codicemus
infundit᷑ totumque caucasis montib cingitur incolȩ
ꝑ confinium armeniae. Nunc dicentur ꝑplanitiem
omnes inac yrousq albanorumgens ten& mox hibe¬
rum discr&a abhis amne ocatine incyrucaca sis

Expanded text:
autem Tigranocerta, at in campis iuxta Araxen Artaxaautem Tigranocerta, at in campis iuxta Araxen Artaxata. universae magnitcentena milia prodidit, Claudius Caesar longitudinem a Dascusa ad confinium Caspii maris |XIII| p., latitudinem dimidium eius Tigranocerta ad Hiberiam. dividitur, quod certum est, in praefecturas, quas strategias vocant, quasdam ex his vel singula regna quondam, barbaris nominibus CXX. claudunt eam montes ab oriente, sed non statim Cerauni nec Adiabene regio. 28 quod interest spatii, Cepheni tenent; ab his iuga ultra Adiabeni tenent, per convalles autem proximi Armeniae sunt Menobardi et Moscheni. Adiabenen Tigris et montes invii cingunt. ab laeva eius regio Medorum est ad prospectum Caspii maris. ex oceano hoc, ut suo loco dicemus, infunditur, totumque Caucasis montibus cingitur. incolae per confinium Armeniae nunc dicentur. xi 29 Planitiem omnem a Cyro usque Albanorum gens tenet, mox Hiberum, discreta ab iis amne Ocazane in Cyrum Caucasis
Abbreviated transcription (Latin):
que ibi longitudo asiȩ.xIĨ .L. efficit latitudo dc̃ x Har¬
menia autem maior incipit a pari hedris montibus eu¬
phrae amne ut dictum est ausertur capadotiȩ & qua disce¬
it cuphrates mesopotamiȩ haud minus claro amine tigri
tionque fundit ipsa & initium mesopotamiȩ facit int̃
duosanmes iturx̧ quod inter est ibitenent arabes soroet
sesnem usque in adiubenen ꝑfert. ab eatrans uersis iugis
nduisa latitudinem in leua pandit ade yrum aminem trans¬
ur sa araxen longitudinem uero adminorem usque
irmeniam absarrhoamine in portum defluente & pari¬
brs montibus qui fundunt ad sarrhum disc&sa ab illu
aibisoritur inenio chis montibus quos alii coraxicos
dociuere araxes eodem monte quo euphrates .ui. p.
uter uallo auctusq amneusi & ipse ut plures existima¬
uore Q cyro defertur incaspium mare oppida cele¬
brantur inminore caesarta tanicopolis inmalore arsa¬
motae cufrati proximum tigri argiatho certam ex celso

Expanded text:
que ibi longitudo Asiae XII.L??? efficit, latitudo DCXL. Arque ibi longitudo Asiae XII.L??? efficit, latitudo DCXL. Armenia autem Maior incipit a Parihedris montibus, Euphrate amne, ut dictum est, aufertur Cappa- dociae et, qua discedit Euphrates, Mesopotamiae haut utrumque fundit ipsa et initium Mesopotamiae facit inter duos amnes exiturae; quod interest ibi, tenent Arabes Orroei. sic finem usque in Adiabenen perfert, ab ea transversis iugis inclusa latitudinem in laeva pandit ad Cyrum amnem transversa Araxen, longitudinem vero ad Minorem usque Armeniam, Absarro amne in Pontum defluente et Parihedris montibus, qui fundunt Absarrum, discreta ab illa. Cyrus oritur in Heniochis montibus, quos alii Coraxicos vocavere, Araxos eodem monte quo Euphrates, VI p. intervallo, auctusque amne Vsi et ipse, ut plures existimavere, Cyro defertur in Caspium mare. oppida celebrantur in Minore Caesarea, Aza, Nicopolis, in Maiore Arsamosata Euphrati proximum, Tigri Carcathiocerta, in excelso
Abbreviated transcription (Latin):
abstina stasc simnapaeos uiritim del&os aliquif lumen opha¬
rum labiꝑcanticos & sapae ostana in uero transisse sa¬
diar cheos herticleos spondolicos sin hi&as anusosis foscatȩ¬
astagoras caro nos ueri pos agandeos incandara cossathar¬
dicos sula cos: Peracta est interiora choamnesque accolȩ
uncreddatur ingens in mediterrapeos sinus in quomul
ta alter acueteres ꝓditurum menoneo infitias anxia
pquisita cura rebinuꝑ in cositu gestis adomitĩ e corbulo¬
nc regib que indemisis supplicibus aurecum liberis obsi¬
dib ordiemur autem acappadocum gente longissime.
Hat ponticarum omnium introrfus recedens minorẽ
irmeniã maioremq: & commagenen laeuosuo latere
trinsit. Dextrouero omnes in usia dictas gentas flumi¬
i suꝑ fusu populis magnoque imp&us candens ad ortũ
olis & tiuri iuga transit lycaoniam pisidiã ciliciam ua¬
di suꝑ dnithiochiȩ tractumetus que adcir tͥrestricamẽĩ
regionem partesuc quȩ uocatur cataonia contendit ita¬

Expanded text:
anaitas et Napaeos viritim deletos. aliqui flumen Ocharium labi per Canticos et Sapaeos, Tanain vero transisse Satharcheos Herticheos, Spondolicos, Synhietas, Anasos, Issos, Cataeetas, Tagoras, Caronos, Neripos, Agandaeos, Meandaraeos, Satharcheos Spalaeos. Peracta est interior ora ac loca amnesque, accolae: nune reddatur ingens in mediterraneo situs, in ta aliter ac veteres proditurum me non eo infitias, anxia perquisita cura rebus nuper in eo situ gestis a Domitio Corbulone regibusque inde missis supplicibus aut regum liberis obsidibus. ordiemur autem a Cappadocum gente. 24 longissime haec Ponticarum omnium introrsus recedens Minorem Armeniam Maioremque et Commagenen laevo suo latere transit, dextro vero omnes in Asia dictas gentes, plurimis superfusa populis, magnoque impetu scandens ad ortum solis et Tauri iuga transit Lycaoniam, Pisidiam, Ciliciam, vadit super Antiochiae tractum et usque ad Cyrresticam eius regionem parte sua quae vocatur Cataonia contendit. ita
Abbreviated transcription (Latin):
conubia demnacuaze conte ciricim ee manico toboechea¬
terigx a tũdarithus sog&a & ycacus qua ad solitadies
saltuosis conuullib asperas ultra qua sa rempheiquuarri¬
pheos ꝑtinent montes tanaim ipsum sc̃ute sinum uoca&
macotim temari indam quo significant matremmaris
oppidum intanais quoque ostiõtenuere finitima pra
cares deincla romeni & moenis postea pontica paensesset
qui circa macotim adcera unios montes has tradungo¬
tes alitore napras supraque cẽ donus cholcdhis unetos
montium ca cuminib. Dem cãmacas oranos auta asir
racxcis cntio captas agamat haspicos rymosolos aaso¬
mar cos & adiunga caucass catala sime duchos ranos o¬
du castidios carasta secos authiandas lagoum aminono
montibus catheis inquem de fluit opharus bigonites au¬
thadas opharitas amnes menotharum imitien exnos¬
tibus cis sus intor acdes carna sus cor dcos accises galbris

Expanded text:
conubia; dein Naevazae, Coitae, Cizici, Messeniani, Costobocconubia; dein Naevazae, Coitae, Cizici, Messeniani, Costobocigae, Tindari, Thussagetae, Tyrcae usque ad solitudines saltuosis convallibus asperas, ultra quas Arimphaei, qui ad Ripaeos pertinent montes. Tanaim ipsum Scythae Silim vocant, Maeotim Temarundam, quo significant matrem maris. oppidum in Tanais quoque ostio. tenuere finitima primo Cares, dein Clazomeni et Maeones, postea Panticapaeenses. sunt qui circa Maeotim ad Ceraunios montes has tradant gentes: a litore Napitas supraque Essedonas Colchis iunctos montium cacuminibus, dein Camacas, Oranos, Autacas, Mazamacas, Cantiocaptas, Agamathas, Picos, Rymosolos, Acascomarcos et ad iuga Caucasi Icatalas, Imadochos Ramos, Anclacas, Tydios, Carastaseos, Authiandas; Lagoum amnem ex montibus Catheis, in quem defluat Opharus, ibi gentes Cauthadas, Opharitas; amnes Menotharum, Imityen ex montibus Cissiis; infra Acdeos, Carnas, Vscardeos , Accisos, Gabros,
Abbreviated transcription (Latin):
rite sirmatarum populis incuicisi iuigis. post quã
sauromate adhos profulgerat mitridates daudio
principe narrauitque thalosis cẽ confinis qui abo¬
riente cas puimaris fauces at tingerã sccariȩ astu
recedententi. Inora autem uxta corfetas flumi :
ncrus acre sum appident inero &flumine abhera¬
deo cxXXUI. Inde promuntorium cruno ca
quos supcilium ar duum tenento racae ciutas sindica abhe
lxuII.d. flumens alieries : Inde adbos phori cumnmeriiron¬
tium lacum excurrentes non amplior. Lx uii.dp. longi¬
tudo est latitudo nusquam infraduo iugtra conem uocas
ora ipsa bospori utrimquȩ exasia atque euro pacur uati¬
monstrato cli & phana goria acpenedesertion a cpari¬
uos ultu moque in ostiocimme rium quod antea cumnie¬
intana inamnem gemino oreinfluentem in colunt sar¬
matae medorum ut serunt soboles & i psimmulta genoa
diuisi primosuiromatae gyncaigratu menq ȩa maronun

Expanded text:
ritae, Sarmatarum populus in Caucasi iugis, post quae ritae, Sarmatarum populus in Caucasi iugis, post quae Sauromatae. ad hos profugerat Mithridates Claudio principe narravitque Thalosiis esse confines, qui ab oriente Caspii maris fauces attingerent; siccari eas aestu recedente. in ora autIcarus, Achaei cum oppido Hiero et flumine, ab Heracleo CXXXVI. inde promunturium Crunoe, a quo supercilium arduum tenent Toretae, civitas Sindica, ab Hiero LXVII·D, flumen Setheries. inde ad Bospori Cimmerii introit Maeotium lacum excurrentis non amplior LXVII·D p. longitudo est, latitudo nusquam infra duo iugera; Eonem vocant. ora ipsa Bospori utrimque ex Asia atque Europa curvatmox Stratoclia et Phanagoria ac paene desertum Apaturos ultumoque in ostio Cimmerium, quod antea Chime Scizi, Gnissi. dein Tanain amnem gemino ore influentem incolunt Sarmatae, Medorum, ut ferunt, suboles, et ipsi in multa genera divisi. primi Sauromatae Gynaecocratumenoe, Amazonum
Abbreviated transcription (Latin):
gens absilecas tellum sebustopolis aphuside .c genssan¬
carum oppidum cygnus flumen &oppidum paenius
Pontiregio colit& inqua iuga caucasi adripeos inontes
torquentur ut dictum est altero latere in eusi num
& ma cotium deuexa altero in caspium & hyrcaniũ
mare reliqualitorẽ ferenationes tenent menancleni
coraxiurbe col chorumdios curta de iuxta fluuiũ
anttmunta nunc de serta quondam ad eo clara ut
thim osthenes þicam ccc nationes qͥ similibus linguis
descendere ꝓdiderit &postea nr̃iic xxa. hiter praocib
negotia gesta ibisunt qui conditam eam ab amplnto
&thelchio cstoris acpollucis aurigis putent aqui¬
bus ortamhento corum gentem fera constat didi
os cur ta deoppidum heracleas distata sebastopoli
Ix xpanicheimardicerẽ & apostcos serrice phalots¬
mi in intimo cotractu pythĩs oppidum opulentis si¬
mum ab heniocis direptumest. Ater gocius epager¬

Expanded text:
gens Absilae, castellum Sebastopolis, a Phaside C, gens Sangens Absilae, castellum Sebastopolis, a Phaside C, gens Sanigarum, oppidum Cygnus, flumen et oppidum Penius. Ponti regio Colica, in qua iuga Caucasi ad Ripaeos montes torquentur, ut dictum est, altero latere in Euxinum et Maeotium devexa, altero in Caspium et Hyrcanium mare. reliqua litora ferae nationes, tenerit Melanchlaeni, Coraxi, urbe Colchorum Dioscuriade iuxta fluvium Anthemunta nune deserta, quondam adeo clara, ut Timosthenes in ear CCC nationes dissimilibus linguis descendere prodiderit; et postea a nostris CXXX interpretibus negotia gesta ibi. sunt qui conditam eam ab Amphito et Telchio, Castoris ac Pollucis aurigis, putent, a quibus ortam Heniochorum gentem fere constat. C??? a Dioscuriade oppidum Heracleum distat, a Sebastopoli LXX. Achaei, Mardi, Cercetae, post eos Seraci, Cephalotomi. in intimo eo tractu Pityus oppidum opulentissimum ab Heniochis direptum est. a tergo eius Epager
Abbreviated transcription (Latin):
inorauero eniochi am praeut ȩlari flumina qcapsconis¬
is nogrus lathis gentes cole horum oppidum matium
flumen hera cleum & ꝓmuntorium eodem nomine
cdaris simus que ponti phasisoritur in moschis nuu¬
gatur quam lib& magnis nauigiis. xXXuiii: d.p.
indeminoribus longo spatio pontibus cexx peruius
oppida in ripis habuit conplura celeberrimu tin¬
dari daccum cignum & infaucibus phasim maxime
autem induruit ea .xu.p. amariubi hppos & cy¬
ã os uustiamnes & diuerso ineum confluunt. Nunc
hab& sur iumtantum & ipsum ab amine influcnte
ibi cognominatum usqlo que magna rumnauium cappacẽ
ct̃ diximus & alios accepnt fluuios magnitudine nipniego¬
que mirabiles interquos elaucum inorcenuis in sulȩ sine
nomine ab sarro Exx inde aliud flumon cariengens
salte in antiquis phitiro pagidicti & alia samini flumen
chobum ecaucaso ꝑsuu nos fluens de uirho an regio
cegriticȩ amnes siginia thersos asthelpus chrsoro as

Expanded text:
in ora vero Heniochi, Ampreutae, Lazi, flumina Acampseon, Isin ora vero Heniochi, Ampreutae, Lazi, flumina Acampseon, Isis, Nogrus, Bathys, gentes Colchorum, oppidum Matium, flumen Heracleum et promunturium eodem nomine clarissimusque Ponti Phasis. oritur in Moschis, navigatur quamlibet magnis navigiis XXXVIII.D p., inde minoribus longo spatio, pontibus CXX pervius. oppida in ripis habuit conplura, celeberrima Tyndarida, Circaeum, Cygnum et iautem inclaruit Aea, XV p. a mari, ubi Hippos et Cyaneos vasti amnes e diverso in eum confluunt; nunc habet Surium tantum, et ipsum ab amne influente ibi cognominatum usque quo magnarum navium capacem esse diximus. et alios accipit fluvios magnitudine numeroque mirabiles, inter quos Glaucum. in ore eius insula est sine nomine, ab Absarro LXX. 14 inde aliud flumen Charien, gens Saltiae, antiquis Phthirophagi dicti, et alia Sanni, flumen Chobum, e Caucaso per Suanos fluens, dein Rhoan, regio Egritice, amnes Sigama, Thersos, Astelephus, Chrysorrhoas,
Abbreviated transcription (Latin):
ciuitas. Ziela intus nobilis clad&riarii &iuiatoriapcesa¬
ris mora aminis thermo donortus ad cc̃c stadium qđ¬
uocant pha nor hian pra&erque radices ama zonimon¬
tis lapsus fuit oppidum eodem nomine &alia quinq
fama roniũ s themis cyrasotyra amasit comara:
tescorporagens mocero chepd̾ili oppidum cerasus gentes
portus cordulegentes b& hres buxeri flumen melas T
gens machorones sidomi flumoni quȩsi denum quo al¬
luitur oppidum piͦde monium ab amisso. cxx inde
fluminu lasonium melantium & ab amisso. lxxX
phac nacea oppidum tripolis castellum & fluuius
Itemphilo calia & sine fluuio Item liuiopolis & aphar¬
necea .c. trapegus liberum monte uasto claustrum
ultra quod gens arme nos calibes & maiora armenia
xxx p. distans inora ante trape tuita flumen est py¬
tites. Vltra uerogens annorum eniochorum flum̃
apsarruncum cistello cognomine infaucibus a trape¬
tunte .cxl. cius lociater gomontium hiberia est

Expanded text:
civitas Ziela intus, nobilis clade Triarii et victoria C. Caesacivitas Ziela intus, nobilis clade Triarii et victoria C. Caesaris. in ora amvocant Phanorian, praeterque radices Amazoni montis lapsus. fuit oppidum eodem nomine et alia quinque, Amazonium, Themiscyra, Sotira, Amasia, Comana, es corpora, gens Macrocephali, oppidum Cerasus, portus Cordule, gentes Bechires, Buxeri, flumen Melas, gens Machorones, Sideni flumenque Sidenum, quo alluitur oppidum Polemonium, ab Amiso CXX. inde flumina Iasonium, Melanthium et ab Amiso LXXX Pharnacea oppidum, Tripolis castellum et fluvius, item Philocalia et sine fluvio Liviopolis, et a Pharnacea C??? Trapezus liberum, monte vasto clausum. ultra quod gens Armenoc halybes et Maior Armenia, XXX p. distans. in ora ante Trapezunta flumen est Pyxites, ultra vero gens Sannorum Heniochorum, flumen Absarrum cum castello cognomine in faucibus, a Trapezunte CXL. eius loci a tergo montium Hiberia est,
Abbreviated transcription (Latin):
u anithrydate conditum uicto eo utrumque pompeio¬
polis ppellatum est¶ Capadotiaintus hab& coloniam
ludi ciesaris archela idem que ꝑfluens hỹlus oppida¬
omino qo d salius neo cesareã cum̃ quod lycus amasiam
uodiris in regione hocazacenat in colȩ peneuero saibus¬
um & sabastopolim haec parua sedparia supradictis
diqua supartem & li tamniasa miramide conditam
uidiul cuphratedio cae sartam tyana castalies mag¬
opdum telum & submonte artago maitacum quae
unecesirea nominatur capadociȩ pars prȩtendant¬
smenȩ maiori melitene uocatur commagenis catao¬
u plrygiȩ gassauritis argaura sana cam manene
latie mori menebidis terminat eas cappadoxamnis
quo nomentraxere antea leu cofyri dictianeocae sure¬
eisippradictam minorem arme niam lycus amnis
sitr minit est & cocceranus intus clurus. in ora
autem ab antiso oppidum & flumen schadisi al ycastum
a quo tumyscirena regioiris flumen deferens lycum

Expanded text:
ria, a Mithridate conditum; victo eo utrumque Pompeioria, a Mithridate conditum; victo eo utrumque Pompeiopolis appellatum est. Cappadocia intus habet coloniam Claudi C, oppida Comana, quod Salius, Neocaesaream, quod Lycus, Amasiam, quod Iris, in regione hoc Gazacena, in Colopene vero Sebastiam et Sebastopolim — haec parva, sed paria supra dictis —, reliqua sui parte Melitam, a Samiramide conditam haud procul Euphrate, Diocaesaream, Tyana, Castabala, Magnopolim, Zelam et sub monte Argaeo Mazacum, quae nunc Caesarea nominatur. 9 Cappadociae pars praetenta Armeniae Maiori Melitene vocatur Commagenis, Cataonia, Phrygiae Garsauritis, Sargaurasana, Cammaneni, Galatiae Morimene, ubi disterminat eas Cappadox amnis, a quo nomen traxere antea Leucosyri dicti. a Neocaesarea supra dicta Minorem Armeniam Lycus amnis disterminat. est et Coeranus intus clarus, in ora autem ab Amiso oppidum et flumen Chadisia, Lycastum, a quo Themiscyrena regio, Iris flumen deferens Lycum.
Abbreviated transcription (Latin):
renina quo lo cacnetos adicit nepos cornelius sa quibus initali
ortus cognomine eorum uene tos credere putat. Sesamon
ppdum quod nunc amas tris. monscito rusatio Ixiũi .p.
inda dumolis stephans amnis parthenius promuntoriũ
tambis uasto excursu ab est apontiostio cCCXXV &ut
ls placuit ccc L tantundem acimmerio. aut ut aliqui
uliert ccCXII. D fuit & oppidum eodem nomine & aliudin
cirmine nunc est colonia synopecyteros exiiũ flu¬
aciurtꝰ cumgens cappadocum oppidum qͥtria Ha telũ
amis alisaradicibus tauri ꝑcataoniam cappadotiamque
iaurrens oppida gamge carusci amis sum iberum sinope
mx. ius demque nominis sinustanti recessus at asiam
eneinsulam faciat .cc. aut am plius ꝑ continentem adissi¬
uimcilide sinum quo in omni tractu ꝓditur trestantũ
entes grecas iure dicidoricam lonicam a eolicam c&eras
arlirorum eẽ amisso iunctum fuit oppidum euphato¬

Expanded text:
omna, quo loco Enetos adicit Nepos Cornelius, a quibus in Italia omna, quo loco Enetos adicit Nepos Cornelius, a quibus in Italia ortos cognomines eorum Venetos credi debere putat, Sesamon oppidum, quod nunc Amastris, mons Cytorus, a Tio LXIII p., oppida Cimolis, Stephane, amnis Parthenius. promunturium Carambis vasto excursu abest a Ponti ostio CCCXXVaut, ut aliis placuit, CCCL, tantundem a Cimmerio aut, ut aliqui maluere, CCCXII. D. fuit et oppidum eodem nomine et aliud inde Armine, nunc est colonia Sinope, a CytoroCLXIIII, flumen Varecum, gens Cappadocum, oppidum CaturiaGazelum, amnis Halys, a radicibus Tauri per Cataoniam Cappadociamque decurrens, oppida Gangre, Carusa, Amisumliberum, a Sinope CXXX, eiusdemque nominis sinus tanti recessus, ut Asiam paene insulam faciat CChaut amplius per continentem ad Issicum Ciliciae sinum. quo in omni tractu proditur tres tantum gentes Graecas iure dici, Doricam, Ionicam, Aeolicam, ceteras barbarorum esse. Amiso iunctum fuit oppidum Eupato
Abbreviated transcription (Latin):
auferunt uenti. men suram ponti abosporo ad macotium
lucum quidam fecere x̃iiĩ xXXUIii Sera ostoes c̃ m¬
nore magrippa achalcha done ad phasi x̃ inde bosperã
cimmerium ccclx. nos inter ualla generatim ponĩ
comꝑta in acuonr̃o quando &iam in ipsõ or scummeriopis
natum est ergo faucib bosfori est aminis rebas quemaliqu
phesum dixerunt. Demnsyris portus calpas sangaris fluu¬
us ex inclutis oritur in phrygya accipituastos un ns
in qͣuos tembrogium & gallum Andem sagiarius ploris
dictus coralius a quo incipiunt marian drini siuscpp¬
dumq hera cdealico flumini ad positum ab est apontiore
m̃. c̃ẽ. portus aconȩ ueneno a conitudirus specus ache i¬
sia flumina pacdopades gͥalsicorum sonautes eppidumnas
&heradea xxx uiii p fluuius billis uetra quemngas
paphba gonia quam pillȩ mõniam aliqui dixer unt nea¬
sam atoer go calietre cppidem mastra nulesorunden

Expanded text:
auferunt venti. 3 mensuram Ponti a Bosporo ad Maeotium auferunt venti. 3 mensuram Ponti a Bosporo ad Maeotium lacum quidam fecere |XIIII|·XXXVIII·D, Eratosthenes C minorem. Agrippa a Calchadone ad Phasim |X|, inde Bosporum Cimmerium CCCLX. nos intervalla generatim ponimus conperta in aevo nostro, quando etiam in ipso ore Cimmerio natum est. Ergo a faucibus Bospori est amnis Rebas, quem aliqui Rhesum dixerunt. dein Syris, portus Calpas, Sangaris fluvius ex inclutis. oritur in Phrygia, accipit vastos amnes, inter quos Tembrogium et Gallum, idem Sagiarius plerisque dictus, Coralius, a quo incipiunt Mariandyni, sinus oppidumque Heraclea, Lyco flumini adpositum— abest a Ponti ore CC —, portus Acone, veneno aconito dirus, specus Acherusia, flumina Paedopides, Callichorum, Sonautes, oppidum Tium, ab Heraclea XXXVIII p., fluvius Billis. ultra quem gens Paphlagonia, quam Pylaemeniam aliqui dixerunt, inclusam a tergo Galatia, oppidum Mastya Milesiorum,
Abbreviated transcription (Latin):
ontus cłexinus antea abinbs pnali feritate asinis appela¬
tus peculiuri inuidie natur& sincullaꝰ fie indulgentisau¬
ditate maris & ipse ineuro pamas iumque funditur non
fuerat satis oceano ambisse terras & partẽ carum aucta me¬
anitate abstulis se non in rupisse fractis que montib caleq
a fricȩ cuols tantomuiore ab sorbuis sẽ quanirelinquer&
spatia non ꝑhellã s pontum propontida in fudis sẽ iterum
terri deuoratis abosforo quoq in aliam uastitatem panditur
nulla saci&ate donec pati antilacus ꝓnaeoti rapinam sũ
iungunt in uitis hoc accidisse terris indiciosunt tot anguste
atque tam parua nature repugnantis interuallũ ad hdes¬
pontum octingentorum PXXŨ .P. abosporoduos uelbubus
meabili transitu. Vnde nomen am bobus &iã quȩdam inds¬
sotiatione germanitas concorsalitum quippecantus canĩq
latratus inuicem audiuntur. Voces &um humanȩ comine¬
tia int̃ duos orbes manente conloquio nisi cumidipsum

Expanded text:
ontus Euxinus, antea ab inhospitali feritate Axinus appellatus, peculiari invidia naturae sine ulla fine indulgentis aviditati maris et ipse inter Europam Asiamque funditur. non fuerat satis oceano ambisse terras et partem earum aucta inanitate abstulisse, non inrupisse fractis montibus Calpeque Africae avolsa tanto maiora absorbuisse quam reliquerit spatia, non per Hellespontum Propontida infudisse iterum terris devoratis: a Bosporo quoque in aliam vastitatem panditur nulla satietate, donec exspatianti lacus Maeotii rapinam suam iungant. 2 invitis hoc accidisse terris indicio sunt tot angustiae atque tam parva naturae repugnantis intervalla, ad Hellespontum DCCCLXXV p., ad Bosporos duos vel bubus meabili transitu — unde nomen ambobus —, etiam quaedam in dissociatione germanitas concors: alitum quippe cantus canumque latratus invicem audiuntur, vocis etiam humanae commercia, inter duos orbes manente conloquio, nisi cum id ipsum
Abbreviated transcription (Latin):
LXXX̃ A carpato insula promuntorio samoneo E uifa¬
uonium u&um haet inteream &rhodum inter uc& reli¬
qua circa cam ante polo ponnensum duae corce totidẽ
cydoneam leucae &duae budroe contra macium di¬
A coñ raTtanum ꝓmuntoriũ onysia leucae contrahie¬
rapii namcriscugaudos exdem tractuo fius sabuto arã¬
nus cir cũ uettis quaecriũ & oponintes aaliguros ap¬
pellatȩ ante sanͦnium ꝓmuntoriũ phocet pladiaes yrni

Expanded text:
LXXX, a Carpatho insula promunturio Samonio LX in faLXXX, a Carpatho insula promunturio Samonio LX in favonium ventum. haec inter eam et Rhodum interiacet; 61 reliquae circa eam ante Peloponnesum duae Corycoe, totidCydoneam Leuce et duae Budroe, contra Matium Dia, contra Itanum promunturium Onysia, Leuce, contra Hierapytnam Chrysea, Gaudos. eodem tractu Ophiussa, Butoa, Ramnus circumvectisque Criu Metopon tres Acusagorus appellatae. ante Samonium promunturium Phocoe, P
Abbreviated transcription (Latin):
time & macaron. Nonnulli atemperie cacli appellitã
estimauere. latitudinẽ ẽi. Nusquã ÷ excedens &circame¬
diam sui partẽ maxime patens. longitudinẽ impl& ccłe
circunti ̃ dRXXX VũI. flectensq scicr&icũ pela¬
gus ab ea dictum quia longissima est: adorientem proman¬
torium samoniũ aduersum rhodo ad occidentẽ chium
& opon cyrenas uersus expellit oꝓpida eius in signia p
la sarnȩleacisa monpergamum łydonia inot un a pteron
panto matriũ : amphoma larit hymima panormũ÷
estecum a polle mnatium heradea mil&os ampela iera¬
le bena hicra polis & minediterranco cortina phestum.
cnosum polirenum mirinalicastus ramnus luctus dium
asium pyloros rhytion latos phereo lopyxos lasoseleu¬
ternae terrhapnȩ marathus agylysos & aliorum cire nter
Ixoppidorũ memoria extat montes cadis thufidcus dic
tyncus cr ocusipsa hab& promuntoriosuo qđ uocatur chnc̃
meiopono prõdit agryppa acurenarum promuntorio

Expanded text:
tim; et Macaron nonnulli a temperie caeli appellatam tim; et Macaron nonnulli a temperie caeli appellatam existimavere. latitudine nusquam L??? excedens et circa mediam sui partem maxime patens longitudine implet CCLXX, circuituDLXXXVIIII, flectensque se in Creticum pelagus ab ea dictum, qua longissima est, ad orientem promunturium Samonium adversum Rhodo, ad occidentem Criu Metopon Cyrenas versus expellit. ophalasarna, Elaea, Cisamon, Pergamum, Cydonea, Minoium Apteron, Pantomatrium, Amphimala, Rhithymna, Panhormum, Cytaeum, Apollonia, Matium, Heraclea, Miletos, Ampelos, HieraLebena, Hierapolis, et in mediterraneo Gortyna, Phaestum, Gnosus, Polyrrhenum, Myrina, Lycastos, Rhamnus, Lyctus, Dium, Asium, Pyloros, Rhytion, Elatos, Pherae, Olopyxos, Lasos, Eleuthernae, Therapnae, Marathusa, Tylisos; et aliorum circiter LX oppidorum memoria extat. montes Cadistus, Idaeus, Dicycus. 60 ipsa abest promunturio suo, quod vocatur Criu Metopon, ut prodit Agrippa, a Cyrenarum promunturio
Abbreviated transcription (Latin):
in alto hasteris propeante facintum XXX Ũ in carũ uentũ
stropͥades duac abalis plotȩ dictȩ ante caephaln nam lgũa
antea porphyris a ppellata þact sitaẽ amalopromuntorio
ũ passuum ancipiti propter angustia sibinauium ambituin
arcolico pitius safime epyre contra harmoniũ agrĩtipa¬
renus odropia colonis aristera contratro qs enum calauria
abha ȩ aginam libere conditionis XUIcaius xiiii¬
praenauigatio est : eadem autem apiseq athimensium por¬
tu XX xabestanteo en one uocitatas pireo promuntorio
abiacente leus adendros grauqiae duac ricȩtiac diue
selacõs ada cen chrisaspis .uũ & in mogaricos sinu
moerhurides quittuor Aegyla aũt XU. Axtheta cadẽq
pacdr&e palas arna oppido XXVipsa croa alitrola tere
a diustrum atero ad septentrionẽ uersa interoccasũq
porrigit᷑ centũ urbiũ clara sami desia deseamar&ee
ni phals piridis fiia a naximander arg̃gc tur&c hũ phi¬
listides malescates primũ aeriã dictã deinde posta cure¬

Expanded text:
rum ventum Strophades duae, ab aliis Plotae dictae, ante Cephallaniam Letoia, antea Porphyris appellata. haec sita est a Maleae promunturio V passuum, ancipiti propter angustias ibi navium ambitu. in Argolico Pityusa, Arine, Ephyre. contra Hermionium agrum Tricarenus, Aperopia, Colonis, Aristera, contra Troezenium Calauria,ab hac Aegina liberae condicionis XV, cuius XVIIIpraenavigatio est; eadem autem a Piraeo Atheniensium portu XX abest, ante Oenone vocitata. Spiraeo promunturio obiacent Eleusa, Adendros, Craugiae duae, Caeciae duae, Selacosa; et a Cenchreis Aspis VII et in Megarico sinu MethuridesIIII, Aegila autem XV a Cythera, eademque a Cretae Phalasarna oppido XXV. Ipsa Creta, altero latere ad austrum, altero ad septentrionem versa, inter ortum occasumque porrigitur centum urbium clara fama. Dosiades eam a Crete nympha , Hesperidis filia, Anaximander a rege Curetum, Philistides Malloteset Crates primum Aëriam dictam, deinde postea Cure
Abbreviated transcription (Latin):
adinsimẽ terram cq̃eostadirum on necde fuere geo¬
m&re quumer p̃tarentur significare epistolam a me¬
diontriarum orbe missũ quoddeorsum ab sumimo
longis sinum cẽtspatium &idem pile medium exquo
consecunta conputatioest ut arcuitum ẽt̃. CCLU
stidiorum pronumtiarent armnonicaratio que cogit
terum naturã sibuipsam congruere ad dit hiue
mnensirae stidiorum. uui terramque. xc̃ .ui pͣarͣ¬
temtotius mundi facit.
TPLINII SECUNDI NATCR̃ TUS

Expanded text:
ad infimam terram; esse eo stadiorum XLII. nec defuere geoad infimam terram; esse eo stadiorum XLII. nec defuere geometrae qui interpretarentur , significare epistulam a medio terrarum orbe missam, quod deorsum ab summo longissimum esset spatium et idem pilae medium. ex quo consecuta conputatio est, ut circuitum esse CCLII stadiorum pronuntiarent. Harmonica ratio, quae cogit rerum naturam sibi ipsam congruere, addit huic mensurae stadiorumXII terramque XCVI partem totius mundi facit. C. PLINI SECVNDI NATVRALIS
Abbreviated transcription (Latin):
non pridem conꝑtas cognitum habeo aelongitudi¬
ne aclatitudine: haec sunt quae digna memoratu
putem: Vniuersum autem eircuitin erat oste nesi
ioi. omnium quidem lit terarum subtilirate in hac
utique pra&or c&eros solers quemciinctis probars¬
uideo .c.c. lii linium stadiorum prodidit oꝵ
mersura romana conputatione esfecit trecenties
quin decies centena milia pas suum inpbum ausum ue¬
rum ita subtiliar gumentatione conpreq sum ut pu¬
deit noncredtre. Hipparthis & in quo arguendo eo
Exmrliqua cdiligentia. mirus addicit stadiorum pau¬
y laminus ⁊XU Llia chonisso doro fidesneque oruim
subtrabam exemplum uonitatis greciȩ mauinum Gcli¬
us hic suit gcomariȩ scientiac nobilis senectamdiem
obit in patria funus duxreci ꝓpinque ad quȩ ꝑtinebat
heriditas hactum secutis dieb iuxta peragoront inue¬
nissẽdicuntur in sepulchro epistolam dyonis odoris
nomine adsupcros scriptom ꝑuenis se cũ asepul dno

Expanded text:
non pridem conpertas cognitum habeo. De longitudinon pridem conpertas cognitum habeo. De longitudine ac latitudine haec sunt, quae digna memoratu putem. universum autem circuitum Erato-5 sthenes, in omnium quidem litterarum subtilitate, set in hac utique praeter ceteros solers, quemvideo, CCLII milium stadiorum prodidit, mensura Romana conputatione efficit trecentiens quindeciens centena milia passuum: inprobum ausum, verum ita subtili argumentatione conprehensum, ut pudeat non credere. Hipparchus, et in coarguendo eo et in reliqua omni diligentia mirus, adicit stadiorum paulo minus. 248 alia Dionysodoro fides. neque enim subtraham exemplum vanitatis Graecae maximum. Melius hic fuit, geometricae scientia nobilis; senecta diem obiit in patria. funus duxere ei propinquae, ad quas pertinebat hereditas. hae cum secutis diebus iusta peragerent, invenisse dicuntur in sepulchro epistulam Dionysodori nomine ad superos scriptam: pervenisse eum a sepulchre
Abbreviated transcription (Latin):
utrimq: incorreptacẽ. Haecmensura curritaltiorȩ
a& hiopici oceani qua modo habitatur ad meroen dece
inde alexunhriam xii.  sbodum pgxxiii. cnidũ
tilenen . LXU. tenedimi Xerx sigeum ꝓmuntoriũ
nni d. osponti cẽcxii d carab̵im promuntorium c̃c̃i
Losmeotis c̃cexi dostiũ tanais cclxvquicur¬
sus conpendis maris breuior fieri potest . bxxix. abstio
tanais nihil modi cum diligentis simi auctoresfecere
artemidorus ulteriora in conꝑta existimauit cumcise
ruana in sarmar iumgentes degere fater&ur ad
septentriones uersus. isidorus adiecit XII. Vusque ad
mytdenen quȩ coniectura diuinationis est. Ego non mi¬
nore quum ꝓximo diete spatiosar matarum fines nosci
nstellego & alioquiꝰ ti cẽ deb& quod innumcrabiles
gentes subunde sedem mutantes caput unde ulteriort̃
mensuram in habitabilis plagȩ multocẽ iiuiorem
arbitior Nan & agermania in mensi s insulus

Expanded text:
utrimque inconperta esse. haec mensura currit a litore utrimque inconperta esse. haec mensura currit a litore Aethiopici oceani, qua modo habitatur, ad Meroen DCXXV, inde Alexandriam XII. L??? Rhodum DLXXXIIII, Cnidum tilenenLXV, Tenedum CXIX, Sigeum promunturium XII. D, os Ponti CCCXII. D, Caram- bin promunturium CCCL, os MaeotisCCCXII. D, ostium Tanais CCLXXV, qui cursus conpendiis maris brevior fieri potest LXXIX. ab ostio Tanais nihil inmodicum diligentissimi auctores fecere. Artemidorus ulteriora inconperta existimavit, cum circa Tanain Sarmatarum gentes degere fateretur ad septentriones versus; Isidorus adiecit XII.L??? usque ad Thylen, quae coniectura divinationis est. ego non minore quam proxime dicto spatio Sarmatarum fines nosci intellego. et alioqui quantum esse debet quod innumerabiles gentes subinde sedem mutantes capiat? unde ulteriorem mensuram inhabitabilis plagae multo esse maiorem arbitror. nam et a Germania inmensas insulas
Abbreviated transcription (Latin):
gongtamno ostioq eius quose in eum oceanum effundit
pinduam parthiensemq: admirandum ur bem syrie inis¬
sicosmipositam . Lii. XU. Indẽ proxima nauigatione
cyprum insulam patura hy cier hodum astypaleam in
cu patiomari uunsulus  tenarum laconyee lilxbeũ
tor inreterre pͦ maxime pot et agange a d eufrator
omnem Ic. xPA Inde cappadociae mazaca cc̃. xliiii
pereꝗtum pelagus delum cc̃. isthum c̃c̃ũ deinde
tom a la coni comari & corinthia cosinupatras pelo¬
tondemacro ctra unia : cxXAII.⁊ brundisium
macdhuon uicum dxuiii ꝑgalliam ad pyrencosmontes
c̃cc xxxii tra iectug adis. ũd quȩ mensura aruio¬
mid oriratione Exxxilnẽ efficit. Latitudo aurẽ
terrae meridiano situad septentr ioñẽs dimidio fere minoro
micoligitꝰ Lini lxii. quopalam fit quantum & hine
uapor abstulerit illincliquor. neque enim de cẽterris
arbitror aut non cẽ globi formã sedin habitabilia

Expanded text:
Gange amne ostioque eius, quo se in Eoum oceanum effundit, Gange amne ostioque eius, quo se in Eoum oceanum effundit, per Indiam Parthyenenque ad Myriandrum urbem Syriae in Issico sinu positam LII.XV, inde proxima navigatione Cyprum insulam, Patara Lyciae, Rhodum, Astypalaeam in Carpathio mari insulam, Taenarum Laconicae , Lilybaeum tior et iniri terreno maxime potest, a Gange ad Euphraten amnem LI.LXIX, inde Cappadociae Mazaca CCXLIIII, inEpheso per Aegaeum pelagus Delum CC, Isthmum CCXII.D, inde terraet Laconico mari et Corinthiaco sinu Patras Pelototidem, Acroceraunia LXXXII .D, Brundisium magum vicum DXVIIII, per Galliam ad Pyrenaeos montes DCCCXXXI, traiectu Gadis VII. D, quae mensura Artemidori ratione LXXXIXXLVefficit. Latitudo autem terrae a meridiano situ ad septentriones , dimidio fere minor, Isidoro colligitLIIII.LXII, quo palam fit quantum et hinc vapor abstulerit et illinc rigor. neque enim deesse terris arbitror aut non esse globi formam, sed inhabitabilia
Abbreviated transcription (Latin):
ponnos existere ignes & lquis & incorporibus & um humanis.
In sim mennun lacum arsis se totum seruiotullo dormi¬
ontinpueritia excipite flammã emicuisse : L. orrtio
nlipania interem̃ptis scipionibus contionanti & milites
idt uonẽ exoranti art sis se similimodo ualerius antias nar¬
re ploa mõdo & distinctius nuncenim quadam mixtura
terimomnium exhibentur miracula. Verum egressa
meis intor p̃tationẽ natur& festinat legontium animos¬
etouon erbem ueluti manu ducere Par̃snra terrarum dde
qua ncmoro ambienti ut dictum est oceano uelut innatans
longissime aboretu ab occasũ pat& hoc q ab india adherculis
alimnus gadib: sacratas. LxXXVT LXXVIII p: ut arte mi¬
doro auctor iplac&. Vt uero sidoro .XCuIIIl XViii. arte¬
midroadicit amplius agadibus circuitu sacri pt omunto¬
ri a d imuntorium. artabrum quo longissime fons pro¬
cira hispaniȩ. dccc xq id mensura currit dupliciuiae

Expanded text:
pentinos existere ignes et in aquis et in corporibus, etiam humanis: pentinos existere ignes et in aquis et in corporibus, etiam humanis: Trasimenum lacum arsisse totum; Servio Tullio dormienti in pueritia ex capite flammam emicuisse, L. Marcio in Hispania interemptis Scipionibus contionanti et milites ad ultionem exhortanti arsisse simili modo Valerius Antias narrat. plura mox et distinctius; nunc enim quadam mixtura rerum omnium exhibentur miracula. verum egressa mens interpretationem naturae festinat legentium animostotum orbem veluti manu ducere. Pars nostra terrarum, de qua memoro, ambienti, ut dictum est, oceano velut innatans longissime ab ortu ad occasum patet, hoc est ab India ad Herculis columnas Gadibus sacratas LXXXV. LXXVIII p., ut Artemidoro auctori placet, ut vero Isidoro, XCVIII. XVIII. Artemidorus adicit amplius a Gadibus circuitu Sacri promunturii ad promunturium Artabrum, quo longissime frons procurrat Hispaniae, DCCCCXCI. D. mensura currit duplici via: a
Abbreviated transcription (Latin):
rae at irituiue inter selignaiam nubium & originis fil¬
minum excedet ꝓfecto miracula omnia unum dicin fus¬
diem sẽ quo non cunctos Iugrarent cum specula quoqut
coneaut aduersã solis: adis facilius &iam accondatT
quam ullus alius ignis quid quod innu merabiles parius
sed natura les scatent : in iimppheo exit hnmutinen
& p&ra fliomma quȩ pluuiis accenditur. Exit & ad aqus
santinas huec quidem inualida cum transit ncclonge is
aliu durans materia iur& ader nohuncsontem ignum
contexens fraxinus. Exit in mutinens sagro statis uola¬
no diebas. Reperitur apud auctores ues ubiccus arsa¬
At aruis sicarbo deciderqͥ ar dere t̃ram. In agro sabmo
& sidino unctũ flagrare lapidem. in sallentino oppido
ignatia inposito ligno in saxum quoddam ibis acrum p¬
tinus flimmam existoin lucinie iu nonis ara sabdiefso
carem inmobilem et̃ pflantibus undique ꝓcellis quin& re¬

Expanded text:
rae attritique inter se ligni, iam nubium et origines fulrae attritique inter se ligni, iam nubium et origines fulminum: excedet profecto miracula omnia ullum diem fuisse, quo non cuncta conflagrarent, cum specula quoque concava adversa solis radiis facilius etiam accendant quam ullus alius ignis. quid quod innumerabiles parvi, sed naturales, scatent? in Nymphaeo exit e petra flamma, quae pluviis accenditur; exit et ad aquas Scantias, haec quidem invalida, cum transit, nec longe in alia durans materia — viret aeterno hunc fontem igneum contegens fraxinus —; exit in Mutinensi agro statis Volcano diebus. reperitur apud auctores subiectis Ariciae arvis, si carbo deciderit, ardere terram, in agro Sabino et Sidicino unctum flagrare lapidem, in Sallentino oppido Gnatia inposito ligno in saxum quoddam ibi sacrum protinus flammam existere, in Laciniae Iunonis ara sub diu sita cinerem inmobilem esse perflantibus undique procellis; quin et re
Abbreviated transcription (Latin):
du montem stellurum modo c̃apipaos¬
tiosmliter in inegidopolitainorum ageo : e oũ sunter nuiuis set
illeuucundus frondemque donsi supra senerisionadurons& uxa
gdidion fontem sempardens
ꝓnmpłi crater dira appollmatis siuis portondit ut teopen¬
pus tradidit aug&ur imbribus cgeritb bitumem tonpe¬
randum sor tẽ illo ingustaibili alias omnibitumine dlu¬
iuxta italiam cumipsomariar sere ꝑ aliquot dies sociuli
bello & donec legatio senati spiauit. Maxin lo tamen arde
indio theono chema dictum a&hiopum igum torrentis¬
que solis ardoribus flamma segerit : tot locis pot incendus re¬
strum natura terras cremat ꝑra&erea cum sitͥuus unus le¬
ni menti ratio fecunda scq ipsa pariat & minimis crescit scu¬
tillis quio foreputandum ẽ in totrogisterrȩ que ẽ illun¬
tura quȩ uoracitatem in totomundo aui dissimã simnedam¬
nosui faciti ad dantũr. bis sid era in numera ingens que
soladdantur hunani ignes & lapidum quo que in sitiniti¬

Expanded text:
u montem stellarum modo campi noctu; similiter in Megalopolitanorum agro. nam si intermisit ille iucundus frondemque densi supra se nemoris non adurens et iuxta gelidum fontem semper ardens Nymphaei crater, dira Apolloniatis suis portendit, ut Theopompus tradidit; augetur imbribus egeritque bitumen temperandum fonte illo ingustabili, et alias omni bitumine dilura insulae Aeoliae iuxta Italiam cum ipso mari arsere per aliquot dies sociali bello, donec legatio senatus piavit. maximo tamen ardet incendio Theon ochema dictum Aethiopum iugum torrentque solis ardoribus flammas egerit. tot locis, tot incendiis rerum natura terras cremat! cxi 239Praeterea cum sit huius unius elementi ratio fecunda seque ipsa pariat et minimis crescat a scintillis, quid fore putandum est in tot rogis terrae? quae est illa natura, quae voracitatem in toto mundo avidissimam sine damno sui pascit? addantur his sidera innumera ingensque sol, addantur humani ignes et lapidum quoque insiti natu
Abbreviated transcription (Latin):
ut non futuri cuentus alicuius id praenuntium es¬
adem nas centium causater rarum est : cima
ille spiritus adtollendum ponens solo nonia¬
luit erumpere: nascuntur enim nec fluminum ts¬
tum inuectosicut & hinades in sulȩ abacado at
congeste maiorque pars a egypti atuloinqua¬
ma faro in sula noctis & dici cursum fuisehones
uredimnus. Nec reces sumaris sicut codem cerccis quod ac¬
qdosse & inumbraciae portudecim milium passuum
net uallo & atheniensium quinque milium passuum
dpircum memoratur &effesius quondam exdemdi¬
aneabluerat hero doto quidem sicredimus mare fuit
uora memfim usque ad & hiopium montes. itemque
aplanis atabiae mare circa cilium & tota teutrania đso¬
qniaque campos intulerit me ander. Nascuntur ec
ulio modo terrae. Ac repente in aliquo marie mer¬
tunt uelut paria secum faciente naturaquȩ qui e¬
iusgit hiatus alio loco reddente : plar&iam prima eg
nsilȩ delos &rhodos me mori& produntur. & nas¬

Expanded text:
ut non futuri eventus alicuius id praenuntium esut non futuri eventus alicuius id praenuntium esadem nascentium causa terrarum est, cum idem ille spiritus adtollendo potens solo non valuit erumpere. nascuntur enim, nec fluminum tantum invectu, sicut Echinades insulae ab Acheloo amne congestae maiorque pars Aegypti a Nilo, in quam a Pharo insula noctis et diei cursum fuisse Homero credimus, nec recessu maris, sicuti olim Cerceis. quod accidisse et in Ambraciae portu decem milium passuum intervallo et Atheniensium quinque milium ad Piraeeum memoratur. et Ephesius quondam aedem Dianae adluebat. Herodoto quidem si credimus, mare fuit supra Memphim usque ad Aethiopum montes itemque a planis Arabiae, mare circa Ilium et tota Teuthranie quaque campos intulerit Maeander. Nascuntur et alio modo terrae ac repente in aliquo mari emergunt, velut paria secum faciente natura quaeque hauserit hiatus alio loco reddente. Clarae iam pridem insulae Delos et Rhodos memoriae produntur; et na
Abbreviated transcription (Latin):
maliac permulta quac intra fuerant ex anumata surt
anno ante sociale bellum quod haud inscio anfunestus
tetraçipsi italias fuerit quam cuili& nonminusimn¬
rum ostentum & nostra cognouit a&as annongo¬
nis principis suppr emo sicut in rebuscius ex posumus
p̃at is oleisque intercedente publicauia in contrans
sedes ttansgres sifinagro marrucino praosidis uti
marcelli equitis romani rẽs neronis procurantis fuit
fimul cumterrac motu & inundationes maris cat
uidelic& spiritu in fusi. aut residentis sinu recepti¬
I maximus tetrae memnoria mortalium extiti
motus tyberii caesaris principatu duo decim ur biuos
basiacuna nocte prostratis erebet rimis punicoba¬
lo intta eundem annum septies ac quinquagies io¬
tiatus romam: quo quidem anno adta sỹmenun b¬
cum dimicantes maximum in otum neque paens
sensere nec romani nec uero simplex malum ait
inipsotantum motu periculum est. sedpar saut
maius ostento Num quam urbs roma tremus

Expanded text:
imalia permulta, quae intra fuerant, exanimata sunt, imalia permulta, quae intra fuerant, exanimata sunt, anno ante sociale bellum, quod haud scio an funestius terrae ipsi Italiae fuerit quam civilia. non minus mirum ostentum et nostra cognovit aetas anno Neronis principis supremo, sicut in rebus eius exposuimus, pratis oleisque intercedente publica via in contrarias sedes transgressis in agro Marrucino praediis Vetti Marcelli equitis Romani res Neronis procurantis. Fiunt simul cum terrae motu et inundationes maris, eodem videlicet spiritu infusi autterrae sidentis sinu recepti. maximus terrae memoria mortalium exstitit motus Tiberii Caesaris principatu, XII urbibus Asiae una nocte prostratis; creberrimus Punico bello intra eundem annum septies ac quinquagies nuntiatus Romam, quo quidem anno ad Trasimenum lacum dimicantes maximum sensere nec Romani. nec vero simplex malum aut in ipso tantum motu periculum est, sed par aut maius ostento. numquam urbs Roma tremuit,
Abbreviated transcription (Latin):
genere motus pluribus si quidem modis qua titur: tu¬
tis simum est cum uibrt crispante a edificiorum cre¬
pitu & cum intumescat Adsur gens alter noque mo¬
tu residit in noxium & cum concurrentia tecta con
titur uel dantis inclinatio & fluctus more quae:¬
dam uolutatio in festa est aut cuminunam par¬
tem totus semotus inpellit. Desinunt autem tremo¬
res cum uentus semergit inuero durauere. non an¬
te qua dra ginta dies sistuntur plerumque & tar¬
dius ut pote cumqudim annuo & bino spatio di
rauerimqx factum senel quo dequdem mn &lrulsce
discipline cioluminbus inueniti ngens terrarum
portum martio sexto liusio consule mnagro mutinense
namque Montes duo interse concurrerunt. crepitu m¬
imo adsultantes recedentesque inter cos flamia fino¬
que incaclum exeunte interdiu spectante ac̃ua
emila magna equitum romanorum familia rumnque
&uatorum multitudo̧ eo concursu uillae omnes elisȩan¬

Expanded text:
genere motus, pluribus siquidem modis quatitur. tugenere motus, pluribus siquidem modis quatitur. tutissimum est cum vibrat crispante aedificiorum crepitu et cum intumescit adsurgens alternoque motu residit; innoxium et cum concurrentia tecta conttitur. undantis inclinatio et fluctus more quaedam volutatio infesta est aut cum in unam partem totus se motus inpellit. desinunt autem tremores, cum ventus emersit; sin vero duravere, non ante XL dies sistuntur, plerumque et tardius, utpraverint. Factum est semel, quod equidem in Etruscae disciplinae voluminibus invenio, ingens terrarum portentum L. Marcio Sexto Iulio cos. in agro Mutinensi. namque montes duo inter se concurrerunt crepitu maximo adsultantes recedentesque, inter eos flamma fumoque in caelum exeunte interdiu, spectante e via Aemilia magna equitum Romanorum familiarumque et viatorum multitudine. eo concursu villae omnes elisae, an