comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quia si dixeris ille ꝑfectior est: iste ꝑfecttis
ñ erit. Pulcher ab specie cutis dictus qͦd est
pellis. postea transiit hoc nom̃ ingenus.
Nam pulchritudo hominis aut inuultu
in mediis. & tota uertice supra ẽ. ꝑspicax ⁊.o
subiectoꝵ ac famulantiũ ordinator uł
rector. Patroni apatrib dicti sunt: quod
huiꝰ modi affectum clientib exhibeant.
ut quasi patres illos regant. Pedagogus
ẽ: cui paruuli assignantur. Grecum no¬
men ÷: & est compositũ ab eo qͦd pueros
agat id ÷ ducat. & lasciuientem refrenet
ȩtatem. Presens dictus qͦd sit p̃sentib. id est
coram oculis. qui sensus sunt corporis.
Prior qͦd pͥmꝰ sit ordine. & pͥmꝰ quasi p̾mi¬

Expanded text:
quia si dixeris: 'Ille perfectior est,' iste perfectus quia si dixeris: 'Ille perfectior est,' iste perfectus non erit. Pulcer ab specie cutis dictus, quod est pellis: postea transiit hoc nomen in genus. Nam pulchritudo hominis aut in vultuin mediis, et tota vertice supra est. Pellax a pesubiectorum ac famulantium ordinator vel rector. Patroni a patribus dicti sunt, quod huiusmodi affectum clientibus exhibeant ut quasi patres illos regant. Paedagogus est cui parvuli adsignantur. Graecum nomen est; et est conpositum ab eo quod pueros agat, id est ductet et lascivientem refrenet aetatem. Praesens dictus quod sit prae sensibus, id est coram oculis, qui sensus sunt corporis. Prior, quod primus sit ordine: et primus quasi praemi
Abbreviated transcription (Latin):
Ospes. quod inferat ostio pedem. O spes faci¬
lis. aptus. & ostio patens. unde & hospitalis
homo dr̃. O sor mimicꝰ ab odio dictus. sic̃
amator ab amore. & ẽ generis cominunis.
Odibilis. odio habitus. Obsitꝰ obsessus. undi
hebentior. & obsclusior. quasi ex om̃i par¬
te tunsus. Obnixꝰ contra nisus: & conabun¬
dus. Obnoxiꝰ. qui obligatus ÷ nexib culpȩ.
Oblectator quasi cum lacte. cũ fraude. ut the¬
rentius. Nisi me lactasses amantẽ. Unde
& oblectare dictum est. Obtrectator malig¬
nus: & qui obstringillando officiendoq ñ
sinat quenpiam ꝓgredi & augescere. Orbꝰ
qͦd lib̾os non habet. quasi oculis amissis.
Opifex qͦd opus faciat aliquod. O pilio ab
rudens. quasi porro uidens. Iouiũ.¬
casus. Patiens dictus apauendo. Pauere
enĩ ferire ẽ: ꝑcutitur eiũ & tolerat. ꝑfectꝰ.
cui iam a dici nichil potest. Huic nomini
apud grammaticos cõꝑatio añ adicitur.

Expanded text:
Ospes, quod inferat ostio pedem. Ospes, faciOspes, quod inferat ostio pedem. Ospes, facilis, aptus et ostio patens: unde et ospitalis homo dicitur. Osor, inimicus, ab odio dictus, sicut amator ab amore; et est generis communis. Odibilis, odio aptus. Obsitus, obsessus, ihebetior et obclusior, quasi ex omni parte tunsus. Obnixus, contranisus et conabundus. Obnexus, quia obligatus est nexibus culpae. Oblectator, quasi cum lacte, cum fraude, ut TerentiusAndr. 648: Nisi me lactasses amantem. Unde et oblectare dictum est. Obtrectator, malignus et qui obstringillando officiendoque non sinat quempiam progredi et augescere. Orbus, quod liberos non habet; quasi oculis amissis. Opifex, quod opus faciat aliquod. Opilio cusrudens, quasi porro videns. Pracasus. Patiens dictus a pavendo. Pavere enim ferire est. Percutitur enim et tolerat. Perfectus, cui nihil iam adici potest. Huic nomini apud Grammaticos conparatio non adicitur,
Abbreviated transcription (Latin):
s nuntiꝰ ipse homo genere masculino ad uͦ
qͦd nuntiat gn̾e neutro: ut hoc nuntiũ &
qui scãm comã nutriebat. & uichil conta¬
minatũ accipiebat. abstiuens se auino om̃iq
sicera. quȩ mentẽ ab integra sanitate ꝑuer¬
tit. Nugas autẽ hebreum nom̃ ẽ. Ita enĩ
in ꝓpħis ⁊ expositum. ubi dicit sophonias¬
runt. ut nosse possimus linguam hebreã
om̃iũ linguarum eẽ matrẽ. Nugigerusꝰ.
dictus agenere quodam scorpionũ qͥnatos
suos consumunt. excepto eo qui dorso suo
insederit. Nam rursus ipse qui seruatus
fuerit: consumit patrẽ. Unde homines
qui bona parentũ ꝑluxuriam consumũt:
nepotes dicunt᷑. Hinc quoq nepotatio ꝓ
luxuria ponit᷑. qua certe quȩq res con¬
sumuntur. Niger quasi nubiger. quia
ñ serenꝰ. s fusco oꝑtꝰ. Unde & nubilũ diẽ tetrũ
Orator ab ore uocatꝰ. aꝑorando nomi¬
natꝰ. id ÷ dicendo. Nam orare. dicere est.
Obaudiens ab aure. eo qͦd audiat imꝑantem

Expanded text:
 nuntius ipse homo genere masculino; id vero, quod nuntiat genere neutro, ut hoc nuntium, et qui sanctam comam nutriebat et nihil contaminatum conspiciebat, abstinens se a vino omnique sicera, quae mentem ab integra sanitate pervertit. Nugas autem Hebraeum nomen est. Ita enim in Prophetis est expositum, ubi dicit Sophonirunt,' ut nosse possimus linguam Hebraicam omnium linguarum esse matrem. Nugigerulus dictus a genere quodam scorpionum qui natos suos consumit, excepto eum, qui dorso eius insiderit; nam rursus ipse qui servatus fuerit consumit patrem: unde homines qui bona parentum per luxuriam consumunt nepotes dicuntur. Hinc quoque nepotatio pro luxuria ponitur, qua certe quaeque res consumuntur. Niger, quasi nubiger: quia non serenus, sed fusco opertus. Unde et nubilum diem tetrum Orator ab ore vocatus, a perorando nominatus, id est dicendo; nam orare dicere est. Obaudiens, ab aure, eo quod audiat imperantem.
Abbreviated transcription (Latin):
gitatores & ꝓpͥe argentarioꝵ coactoꝵ pueri
qui p̾cia rerum crebrius & asꝑiꝰ exigebant.
apetendo petulantes uocati. Procax ꝓprie
idemq petax. Nam ꝓcare. est petere. Unde
& nuptiarum petitores. proci uocantur.
Prodigus fumptuosꝰ. atq consumptor: qͥ
omnia porro agit & quasi ꝓicit. Profugus
ꝓprie dr̃. qui ꝓcul a sedibꝰ suis uagat᷑. quasi
porro fugatꝰ. Peregrinus longe a patria po¬
ta. ꝑroscriptus cuiꝰ bona palam & aꝑte seri¬
buntur. Prescriptꝰ ordinẽ significat. sicut et
p̾scriptiones apud uiris consultus. Procinetꝰ
expeditus & armatꝰ. unde & in ꝓcinctu. id est
cũ belli causa arma sumebant. Precinctus.
discipuloꝵ suoꝵ. Predo ẽ. qui populando
alienam ꝓuinciam inuadit. Predo autẽ ab
ambiendo p̾das dictus. & predo qui p̾dam
habet. Predator. hoc ẽ cui de p̾da debetur
Pẏratȩ sunt p̃dones maritimi. ab incendio
nauiũ transeuntium quas capiebant dicti

Expanded text:
gitatores, et proprie argentariorum coactorum pueri, gitatores, et proprie argentariorum coactorum pueri, quod pretia rerum crebrius et asperius exigebant, a petendo PETULANTES vocati. 215. Procax, proprie idem quod petax. Nam procare est petere; unde et nuptiarum petitores proci dicunProdigus, sumtuosus atque consumtor, qui omnia porro agit et quasi proicit. Profugus proprie dicitur qui procul a sedibus suis vagatur, quasi porro fugatus. Peregrinus, longe a patria pota. Proscriptus, cuius bona palam et aperte scribuntur. Praescriptus ordinem significat, sicut et praescriptiones apud iurisconsultos. Procinctus, expeditus et armatus; unde et 'in procinctu', id est cum belli causa arma sumebant. Praecinctus, discipulorum suorum.' Praedo est qui populando alienam provinciam invadit: praedo ab abigendo praedas dictus; et praedo qui praedam habet. Praedator, hoc est cui de praeda debetur Piratae sunt praedones maritimi, ab incendio navium transeuntium quas capiebant dicti.
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃. pͥmarius adignitate. Potens reb late paters.
unde & potestas qͦd pateant illi quȩq uelit.
& nemo int̾cludat. nullus obsistere ualeat.
Preopimꝰ. pre cȩt̾is opib copiosus. Pecunlosos
pͥmũ tullius eos dictos refert. qui pluri¬
mã habuissent pecuniam. id ÷ pecora. Ita
enĩ & antiqui eos appellabant. Paulatim
autẽ ꝑ abusionem in nom̃ aliud deuolu¬
tum ẽ. Peruicax ꝓpͥe dr̃. qui in ꝓposito suo
aduictoriam ꝑseuerat. Antiqui enĩ uicã
dicebant quam nos uictoriam. Credo qͦd
inde dicatur herba uicia: id ÷ uictorialis.
Pernix aꝑnitendo tractum ẽ: id ÷ incona¬
tib ꝑseuerando. Alii ꝑnicẽ uelocem intelli¬
gunt pedib. Ilam ꝑuicitas pedum ẽ: ut ꝑ¬
nicib ignea plantis. Sicut celeritas penuaꝵ
rit celeriq fuga sub sẏdere lapsȩ. Piger. qͦsi
pedib eger. Est enĩ tardus adincedendũ.
quasi ꝑtinens. Petulans nunc quidẽ ꝓau
dace & imꝓbo ponitur. olim autẽ acerbi fla¬

Expanded text:
rimus. Postremus. Potens, rebus late patens: unde et potestas, quod pateat illi quaqua velit, et nemo intercludat, nullus obsistere valeat. Praeopimus, prae ceteris opibus copiosus. Pecuniosus: Tullius primum eos dictos refert qui plurimam habuissent pecuniam, id est pecora. Ita enim et antiqui eos appellabant; paulatim autem per abusionem nomen aliud devolut. 211. Pervicax proprie dicitur qui in proposito suo ad victoriam perseverat. 489 Antiqui enim viciam dicebant, quam nos victoriam; credo quod inde dicatur herba vicia, id est, victorialis. 212. Pernix a pernitendo tractum est, id est, in conatibus perseverando. Alii pernicem velocem intelligunt pedibus; nam pernicitas pedum est, ut: Pernicibus ignea plantis; sicut celeritas pennarum est, ut: Celerique fuga sub sidera lapsae. 213. Piger, quasi pedibus aeger. Est enim tardus ad incedendum, quasi pertinens. 214. Petulans, nunc quidem pro audace et improbo ponitur; olim autem acerbi fla
Abbreviated transcription (Latin):
pla atq anfitapa uillis ingentib molles.
Mantelia nunc ꝓ oꝑendis mensis sunt:¬
quȩ ut nom̃ ipsum indicat olim tergendiᷤ
manib p̾bebantur. Siue mantilia aman¬
dendo. Mappe conuiuii & epularum appofi¬
tarum sunt: quasi manuppȩ. atq obid no¬
minate: cui diminutiotum mappella est.

Expanded text:
Siplae atque amphitapi villis ingentibus molles. Siplae atque amphitapi villis ingentibus molles. Mantelia nunc proque ut nomen ipsum indicat olim tergendis manibus prebebantur sive mantilia a mandendo. Mappe convivii et epularum appotarum sunt quasi manubiae atque ob id nominatae, cujus diminutivum mappella est
Abbreviated transcription (Latin):
iscolor. qd̾ manu artificis dit̾isa ua¬
tietate distinguitur. Dictum autẽ. qͦd
& in stratu & in amictu aptum sit. De qͦ
Ludices aludis id est theatris uocatos
quidam existimant. Cũ enĩ egrediebant᷑
de ludi ꝓstibulo uiuenes. hoꝵ uelam̃to
tegebant caput & faciem: quia solet eru¬
bescere: qui lupanar intrauerit. G alna¬
pes grecum est. Fulcra sunt ornam̃ta le¬
ctoꝵ. dicta qͦd in his fulcimur. id ÷ͥ sustine¬
mur. uł qͦd thoros fulciant siue caput.
quȩ declinatoria uulgꝰ appellat. Cerincalia
autẽ: eoqͦd ponantur sub uertice uł cubi¬
to. Puluillus dictus apuluinari. qui est¬
diuitum lectus. Culcitrȩ uocatȩ qͦd cal¬
centur id ÷ farciantur pluma siuetu¬
mento. quo molliores candidioresq sint
Tappeta dicta. qͦd pedib pͥmũ strarent᷑.
quasi tappedia. Cappeta autẽ aut stipla
sunt: aut anfitapa. Stipla tapeta ex
una parte uillosa. quasi simpla. Anfitapa:¬
exutraq parte uillosa tappeta. Luciliꝰ. Sim

Expanded text:
iscolor quod manu artificis diversa varietate distinguitur: dictum autem quod et in stratu et in amictu aptus sit. De quoem sibi fecit.' Ludices a ludis, id est theatris, vocatos quidam existimant: quum enim egrediebantur de ludi prostibulo iuvenes, horum velamento tegebant caput et faciem; quia solet erubescere qui lupanar intrapes . . . . . 3. Fulcra sunt ornamenta lectorum, dicta quod in iis fulcimur, id est, sustinemur, vel quod toros fulciat, sive caput, quae reclinatoria vulgus appellat. 4. Cervicalia autem, eo quod ponantur sub cervice, vel cubito. Pulvillus dictus a puldivitum lectus. Culcitre vocate, quod calcentur, id est farciantur pluma sive tomento, quo molliores callidioresque sint. Tapeta dicta, quod pedibus primum sternerentur, quasi tapedia. Tapeta autem aut sipla sunt, aut amphitapa. Sipla tapeta, ex una parte villosa, quasi simpla. Aex utraque parte villosa tapeta. Lucilius 13:
Abbreviated transcription (Latin):
naꝵ capita sicutsupra collum capuit. Epysti¬
lia sunt. quȩ suꝑ capitella calumpn aruim
ponunt᷑. & est grecum. id ÷ suꝑmissa. Cegulȩ¬
dictȩ quod tegant edes. Idem & imbrices.
quatuor tabulis. Canalis dicta. abeo qͦd
caua sit in modũ cannȩ. Sane canalem me¬
lius genere feminino quam masculino ꝓfe¬
fundant & mittant. Nam stole grece mittere
ẽ. Formȩ earum ꝓ magnitudine aquȩ & capa
citate fiunt. ꝑ quas aquȩ ꝑcertos moduloᷤ
diuiduntur: equib ÷ uncia. & quinaria.
digituis quadratꝰ. digitus rotundꝰ. & cȩt̾i modi

Expanded text:
narum capita, sicut super collum caput. Epistynarum capita, sicut super collum caput. Epistylia sunt, quae super capitella columnarum ponuntur, et est graecum, id est, supermissa. Basevocatae, quod tegant aedes, et imbrices, quatuor tabulis. cava sit in modum cannae, sane eamdem melius genere feminino quam masculino profefundant et emittant. Nam stellein Graece mittere est, formae earum pro magnitudine aquae, et cacitate fiunt, per quas aquae per certos modulos dividuntur. E quibus est uncia et quinaria, digitus quadratus, digitus rotundus, et ceteri modi
Abbreviated transcription (Latin):
pauor: quia cedit cor. Ostra cus ÷ pauim̃¬
tum testaceum. eo qͦd fractis testis calce ad
nuxta feriatur. Cesta enim g̃ei ostra dicũt.
Compluuium dictum. quia aquȩ apar¬
tib quȩ circa sunt eo conueniunt. Cessella
sunt equibꝰ domicilia sternunt᷑ a tesseris
nominata. id ÷ quadratis lapillis ꝑdiminu¬
tionem. Basses sulturȩ sunt columpnarũ.
quȩ a funclamento consurgunt. & suꝑositȩ¬
fabrice sustinent pondꝰ. Basses autẽ nom̃
petre ẽ fortissimȩ sẏro sernione. Columpnȩ¬
ꝓ longitudine & rotunditate uocate: in quibꝰ
totiꝰ fabricȩ pondꝰ erigitur. Antiqua ratio¬
erat columpnarum altitudinis. t̃cia pars
latituelmum. Gen̾a rotundarum quatuor.
Doricȩ. ionicȩ. tuscanicȩ. chorinteȩ m̃sura
crassitudinis & altitudinis int̾ se distantes.
Quintum genus est earumꝰ udcant᷑ atticȩ.
quat̾nis angulis aut ampliꝰ: parib laterũ
int̾uallis. Capitella dicta sunt qͦd sint colũp¬

Expanded text:
pavor, quia caedit cor. Ostracus est pavimenpavor, quia caedit cor. Ostracus est pavimentum testaceum, eo quod fractis testis calce admixta feriatur; teste enim grece ostra dicuntur. Compluvium dictum, quia aque partes que circa sunt eo conveniant. Tessella sunt e quibus dnominata, id est, quadratis lapillis per diminutionem. Bases fulturae sunt columnarum, quae a fundamento consurgunt, et sufabrice sustinent pondus, bases autem nomen est Petre fortissime Syro sermone. Cappro longitudine et rotunditate vocatae, in quibus totius fabricae pondus erigitur. Antiqua ratio columnarum erat altitudinis, tertia pars latitudinis. Genera rotundarum quatuor sunt: Doricae, Ionicae, Tuscanicae, Corinthiae, mensura crassitudinis et altitudinis inter se distantes. Quintum genus est earum, quae vocantur Atticae, quaternis angulis aut amplius, paribus laterum intervallis. Capitella dicta, quod sint colum
Abbreviated transcription (Latin):
ait. Resultant edesq lacꝰq. Cuiꝰ diminu¬
tio lacunar facit. ut oratiꝰ. Neq aui reum
mea renitet in domo lacunar Inde fit
alia diminutio. lacunarrũ & ꝑ antisti¬
con laqueariũ facit. Ab sida greco
sermone latine inter p̃tatur lucida.
eo qͦd lumine accepto ꝑarcum resplen¬
deit.  utrum absi dam an absidem¬
dicere debeamꝰ. hoc uerbigenꝰ ambiguum
quidam doctoꝵ ex istimant. Testudo ⁊ ca
mera templi obliqua. Nam in modum
testudinis uet̾es temploꝵ tecta faciebãt.
que ideo sic fiebant ut cęli imaginem red
derent. qͦd constat eẽ conuexum. Alii testu¬
dinem uolunt eẽ locum in parte atrii ad¬
uersum uenientib. Arcus dicti. qͦd sint
arcta conclusione curriati. Ipsi & forni¬
ces. Pauimenta originem apud grecos
habent elaborata arte picturȩ: Loͥtostra¬
ta paruulis crustis ac tessellis tuictis in
uarios colores. Uocata autẽ paiuimenta:
eoqͦd paueͥantur id ÷ cedantur. Unde et

Expanded text:
: resultant aedesque lacusque: cujus diminu: resultant aedesque lacusque: cujus diminutio lacunar facit, ut Horatius: Neque aureum mea renitet in domo lacunar. Inde fit alia diminutio, lacunarium, et per antistichon laquearium sermone, Latine interpretatur lucida, eo quod lumine accepto per arcum resplendeat. Sed utrum absidam an absidemdicere debeamus, hoc verbi genus ambiguum quidam doctorum existimant. Testudo mera, templi obliqua, nam in modum testudinis veteres templorum tecta faciebant, que ideo sic fiebant, ut cderet, quod constat esse convexum. Alii testudinem volunt esse locum in parte atrii adversum venientibus. Arcus dicti quod sint arta conclusione curvati; ipsi et fornices. Pavimenta originem apud Graecos habent elaborata arte picturae; lithostrota parvulis crustis ac tessellis tinctis in varios colores: vocata autem pavimenta eo quod paveantur, id est, caedantur. Unde et
Abbreviated transcription (Latin):
undamentũ dictum. qͦd fundꝰ uiii.
sit domꝰ. Idem & cem̃tum. acedendo
Aictum: quia cęso lapide surgat. Paries nun¬
crpatus. quia semꝑ duo st̃ pares uł alatere
uł afronte. Siue enĩ tetragonum siue ex¬
agonum sit: qui se conspiciunt ex parie¬
runt. Alit̃ enĩ structura facta deformis
ẽ. In fabricis autẽ parietum atq tectoꝵ.
g̃ci inuentorem dedicium asserunt. Iste
Senim pͥmꝰ didicisse fabricam amineruã¬
dr̃. Parietinas dicimꝰ. quasi parietum ru¬
inas. St̃ enĩ parietes stantes sine tecto &
sine habitatoribꝰ. Angulris. qͦd duos pa¬
rietes in unum coniungat. Culmina di¬
cta sunt: qͥa apd̃ antiqͦs tecta culmo tege¬
bantur. ut nunc rustica. Hinc tecti sũmi¬
tas culmen dr̃. Camerȩ sunt uolumina
introrsũ respicienda appellatȩ acurrio.
quȩ cameram subtegunt et exornant.
quadratos uł rotundos ligno uł gypso
uł colorib habeant pictos cũ signis int̾mi¬
cantibꝰ. Principalit̃ aut̃ lacꝰ dr᷑. ut lucilius

Expanded text:
undamentum dictum quod fundus sit domui. Idem et caementum a caedendo dictum, quod caeso crasso lapide surgat. Paries nuncupatus quia semper duo sunt pares, vel a latere vel a fronte. Sive enim tetragonum sive hexagonum sit, qui se conspiciunt ex pari erunt. Aliter enim structura facta deformis . In fabricis parietum atque tectorum Graeci inventorem Daedalum asserunt. Iste enim primus didicisse fabricam a Minerva. Parietinas dicimus quasi parietum ruinas, sunt enim parietes stantes sine tecto et sine habitantibus. Angulus, quod duos parietes in unum coniungat. Culmina dicta sunt, quia apud antiquos tecta culmo tegebantur, ut nunc rustica, hinc tecti summitas culmen dicitur. Camere sunt volumina introrsum respicientia, appellate a curvo. m subtergunt et exornant, quadratos, vel rotundos, ligno, vel gypso, vel coloribus, habeant pictos, cum signis intermicantibus. Principaliter autem lacus d
Abbreviated transcription (Latin):
tem redeunt. Dicuntur enĩ & exuiue & in¬
duuiȩ. quia exuuntur & induunt᷑. Pyta¬
goras dicit de medulla hominis mortui
quȩ inspina ẽ serpentem creari. Quod etiã
ouidiꝰ in metamor foseoꝵ libris cõmemorat
dicens. Sunt qui concluso putrefactas spi¬
na sepulcro. mutari credant humanas
angue medullas. Quod si creditur. merito
euenit ut sicut ꝑserpentem mors hominiꝰ.
ita & ꝑ hominis mortem serpens. fertur
autẽ. qͦd serpens hominẽ nudum non sit
ausus contingere

Expanded text:
am redeunt. Dicuntur enim exuviae et inam redeunt. Dicuntur enim exuviae et induviae, quia exuuntur et induuntur. Pythagoras dicit, de medulla hominis mortui, quae in spina esOvidius in Metamorphosis libris commemorat, dicens: Sunt qui cum clauso putrefacta est spina sepulcro, Mutari credant humanas angue medullas. Quod si creditur, merito evenit ut sicut per serpentem mors hominis, ita per hominis mortem serpens. Fertur autem quod serpens hominem nudum non sit ausus contingere
Abbreviated transcription (Latin):
quasi crurib innitant᷑. Non eni habent ar¬
mos quib spinȩ rigor inest. ut in directum
corpusculi sui partes gradatim porrigendo
contractas. contrahendo porrectasmotum
explicent: sed alternis intentȩ conatib late¬
ra sinuosa circumferunt. ut ꝑ ext̾̃iorem spinȩ
curuaturam regentem costarum aciem ten¬
dant costis autẽ natura adsũmũ rectis squa¬
marum ungulas sigant. quo uicissim &
celeriter agendo non solum plana ꝑlabant᷑.
s etiam conuexa conscendant: tot uestigiis
collidantur. debiles redditȩ cursum habere
non possint: quia ubicũq illis ictus incide¬
rit spinam soluit. ꝑ quam costarũ pedes et
motus corporis agebantur. Serpentes autẽ
diu uiuere dicuntur. adeo ut deposita uet̾i
tunica senectutem deponere atq ĩ iuiuentã
redire ꝑhibeantur. Cunicȩ serpentiũ exui¬
ue nuncupantur. eo qͦd his quando senes¬
cunt sese exuunt: quib exuti iniuuentu¬

Expanded text:
quasi cruribus innitatur. non enim at uerquasi cruribus innitatur. non enim at uermis, oui spinae rigor non est, et in directum corpusculi sui partes gradatim porrigendo contractas, contrahendo porrectas motum explicat, sed alternis intenta conatibus latera sinuosa circumfert, at per exteriorem spinae curuaturam rigentem costarum aciem tendat, costis autem natura ad summum rectis squamarum ungulas figat; quod uicissim et celeriter agendo non solum plana perlabitur, sed etiam conuexa conscendit, tot uestigiis collidatur, debilis reddita cursum habere non potest: quia ubicunque ille ictus inciderit, spinam solvit, per quam costarum pedes et motus corporis agebantur. Serpentes autem diu vivere dicuntur, adeo ut, deposita vetere tunica, senectutem deponere, atque in juventam redire perhibeantur. Tunicae serpentum exuviae nuncupantur, eo quod his, quando senescunt, sese exuunt, quibus exuti in juvent
Abbreviated transcription (Latin):
uidemus esse communia. uiuacitate quadam
sensus serpens excellit. Unde & legitur ingenesi.
Sexpens autẽ erat sapientior omib pecorib t̃rȩ.
Dicit autẽ pliniꝰ si creditur qͦd serpentes caput
etiam si cum duob euaserit digitis nichilomi¬
nus uruit. unde & totum corpus obicit pro
capite ferientib. Anguib uniuersis hebes
uisus ẽ: raro in aduersum contuent᷑. nec
frustra: cum oculos non infronte habeant
s intymporib. adeo ut citius audiant quã
aspiciant. Nullũ autẽ animal in tanta cele¬
ritate linguã mouet ut serpens. ad eo ut tri¬
plicem linguam habere uideatur: cũ una
sit. Serpentium uda sunt corpora. ad eo ut
quocũq eunt uiam humore designent. Uesti¬
gia serpentium talia sunt: ut cũ pedib care¬
re uideantur. costis tam̃ & squamarum ni-¬
sibus repant: quas assummo gutture usq¬
adimã aliũ parili modo dispositas habent.
ita instructi ut squamis quasi unguib. costis

Expanded text:
videmus esse communia, vivacitate quadam videmus esse communia, vivacitate quadam sensus serpens excellit. Unde et legitur in Genesi3, Serpens autem erat sapientior omnibus pecoribus terrae. Dicit autem Plinius si creditur quod serpentis caput, etiam si cum duobus evaserit digitis, nihilominus vivit. Unde et totum corpus objicit pro capite ferientibus. 44. Anguibus universis hebes visus est. Raro in adversum contuentur, nec frustra, cum oculos non in fronte habeant, sed in temporibus, adeo ut citius audiant quam aspiciant. Nullum autem animal in tanta celeritate linguam movet ut serpens, adeo ut triplicem linguam habere videatur, cum una sit. 45. Serpentium uda sunt corpora, adeo, ut quacunque eunt, viam humore designent. Vestigia serpentium talia sunt, ut cum pedibus carere videantur, costis tamen, et squammarum nisibus repant, quas aad imam aluum parili modo dispositas habet, ita instruitur, ut squamis quasi unguibus, costis
Abbreviated transcription (Latin):
frigidȩ sunt: nec ꝑcutiunt nisi quando ca¬
lescunt. Nam quando st̃ frigide nullũ tan¬
gunt. Unde & uenena earum plus die quã
nocte uocent. Torpent enĩ noctis algore. &
merito: quia frigidȩ sunt nocturno rore.
In se eñi adducunt uaporem corporis gelicdȩ
pestes & natura frigidȩ. Unde & hieme in no¬
dis torpent. estate soluunt᷑. Inde ÷ quod dũ
quicumq serpentium ueneno ꝑ cutitur. pͥ¬
mũ obstupescit. & postea ubi in illo calefactũ
ipsum uirꝰ exarserit: statim hominem extin¬
guit. Uenenum autẽ dictum. eoqͦd ꝑuenas
uadit. In fusa enĩ pestis eiꝰ ꝑuenas. uegetatio¬
ne corporis aucta discurrit: & animã exigit.
Unde. non posse uenenum nocere. nisi homi¬
nis tetigerit sanguinẽ. Lucanꝰ. Noxia serpen¬
tum ẽ. ad mixto sanguine pestis. Omẽ autem
uenenum frigidum est: & ideo anima quȩ
ignea ẽ fugit uenenum frigidum. In natura-¬
lib bonis quȩ nobis & irrationalibꝰanimantibꝰ

Expanded text:
frigidae sunt; nec percutiunt nisi quando cafrigidae sunt; nec percutiunt nisi quando calescunt. Nam quando sunt frigidae, nullum tangunt; unde et venena eorum plus die quam nocte nocent. Torpent enim noctis algore, et merito, quia frigidae sunt nocturno rore. In se enim adducunt vaporem corporis gelidi pestes et natura frigidae; unde et hieme in nodos torpent, aestate solvuntur. Inde est quod dum quicumque serpentium veneno percutitur, primum obstupescit, et postea, ubi in illo calefactum ipsum virus exarserit, statim hominem extinguit. Venenum autem dictum, eo quod per venas vadit; infusa enim pestis eius per venas vegetatione corporis aucta discurrit et animam exigit. Unde non posse venenum nocere, nisi hominis tetigerit sanguinem. Lucanus9, 614: Noxia serpentium est admixto sanguine pestis. Omne autem venenum frigidum est, et ideo anima, quae ignea est, fugit venenum frigidum. In naturalibus bonis, quae nobis et inrationabilibus animantibus
Abbreviated transcription (Latin):
uis maxima est. Cȩt̾a enim singulos ferunt.
hȩc plurimos pariter interimit. Nam si arbo¬
ri irrepserit. omnia poma inficit ueneno: &
eos qui ederint occidit. qui etiam siuł in pu¬
teum cadat: uis ueneni potantes interficit.
Ista contra incendia repugnans. ignes sola
animalium extinguit. Uiuit enim in me¬
diis flammnis sine dolore & consumptione.
& non solum quia ñ uritur: sed extinguit
incendium. Saura lacertꝰ. qui quando se
nescit excecantur oculi eiꝰ. & intrat inforam̃
parietis aspicientis contra orientẽ: & ortũ
solis intendens illuminatur. Stedio de colo¬
re inditum nom̃ habet. Est eni tergo depictꝰ
lucentib guttis in modum stellarum. De quo
eo contrariꝰ traditur. ut uiso eo pariorem his
afferat & torporem. Sunt & alia serpentiũ
genera. ut ad modite. elefantiȩ. camedraconteᷤ.
Postremo: quantꝰ nominũ. tantus mortiũ
numerꝰ. Om̃s autẽ serpentes natura sua

Expanded text:
vis maxima est; cetera enim singulos feriunt, vis maxima est; cetera enim singulos feriunt, haec plurimos pariter interimit. Nam si arbori inrepserit, omnia poma inficit veneno, et eos qui ederint occidit; qui etiam vel si in puteum cadat, vis veneni eius potantes interficit. Ista contra incendia repugnans, ignes sola animalium extinguit; vivit enim in mediis flammis sine dolore et consummatione, et non solum quia non uritur, sed extinguit incendium. Saura lacertus, qnescit, cecantur oculi eius et intrat foramen parietis aspicientis contra orientem, et orto sole intendit et illuminatur. Stere inditum nomen habet; est enim tergore pictus lucentibus guttis in modum stellarum. De quo eo contrarius traditur ut viso eo pavorem his adferat et torporem. Sunt et alia serpentium genera; ut ammodytae, elephantiae, chamaedracontes. Postremo quantus nominum, tantus mortium numerus. Omnes autem serpentes natura sua
Abbreviated transcription (Latin):
arborib. & dum aliquod animal obuium
fuerit iactant se suꝑ illud & ꝑimunt. unde
& iaculi dicti sunt. In arabia autẽ serpentẽ
sunt cum alis quȩ sy renȩ uocantur. quȩ
plus currunt ab equis. s etiam uolare di¬
cuntur: quarum tantũ uirꝰ ẽ: ut morsũ
ante mors insequatur quam dolor. Oby¬
tes dicta. qͦd colorem harenȩ habeat. De qͣ
poeta. Quam sparsis pictus maculis teofa¬
nus obites. concolor exutis atq indiscretus
harenis admoditus. Seps exigua serpens.
quȩ ñ solum corpus s & ossa ueneno consu¬
mit: cuiꝰ poeta sic meminit. Ossaq dissol¬
uens cũ corpore tabificꝰ seps. Dalpinta ser¬
amultitudine pedum dicta. Lacertus rep¬
tile genꝰ ẽ: uocatꝰ ita qͦd brachia habeat. Ge¬
nera lacertoꝵ plura. ut botraca. salaman¬
dria. saura. stelio. Potraca dicta. qͦd ranȩ
habeat speciem. Nam greci ranam botracã
uocant. Salamandria uocata. qͦd contra
incendia ualeat. cuiꝰ inter omĩa uenenata

Expanded text:
arboribus, et dum aliquod animal obvium arboribus, et dum aliquod animal obvium fuerit, 69 jactant se super illud, et perimunt; unde et jaculi dicti sunt. In Arabia autem serpentes sunt cum alis, quae sirenae vocantur, quae plus currunt ab equis, sed etiam et volare dicuntur, quorum tantum virus est, ut morsum ante mors insequatur quam dolor. 30. Ammodytes dicta, quod colorem arenae habeat. De qua poeta: Quam parvis pictus maculis Thebanus Ophites Concolor exustis, atque indiscretus arenis Ammodytes. 31. Seps, exigua serpens, quae non solum corpus, sed, et ossa veneno consumit. Cujus poeta sic meminit: Ossaque dissolvens cum corpore tabificus seps. 32. Dipsas, sera multitudine pedum dicta. Lacertus reptile genus est, vocatus ita quod brachia habeat. Genera lacertorum plura: ut botrax, salamandra, saura, stellio. Botrax dicta, quod ranae habeat faciem; nam Graeci ranam βάτραχον vocant. Salamandra vocata, quod contra incendia valeat. Cuius inter omnia venenata
Abbreviated transcription (Latin):
graditur t̾ram fumare facit. Quam sic ma¬
cer describit. Seu terga expirant fumantia
uirꝰ. seu t̃ra fumat qua teter labitur an¬
guis. Ꝙ lucanꝰ. Tractiq uia fumante cely¬
dri. Semꝑ autẽ directus ambulat. Nam si
torserit se dum currit: statim crepat. Gna¬
trix serpens. aquam ueneno inficiens. In
quocumq enĩ fonte fuerit: eum ueneno
immiscet. De quo lucanꝰ. E gnatrix uiola¬
tor aque. Ceneris serpens in flexuosa. qͣ
semꝑ rectum iter efficit. De qua lucanis.
Et semꝑ recto lapsurꝰ limite cencris. Pariaᷤ
serpens quȩ semꝑ in cauda ambulat. & sulcũ
facere uidetur. De qua idem lucaniꝰ. Quo con¬
tentꝰ iter cauda sulcare parias. Doas anguis
italiȩ immensa mole. ꝑsequitur greges
armentoꝵ & bubalos. & plurimo lacte ir¬
riguis se uberib in nectit. & sugens int̾umt.
atq inde aboum depopulatione boas no¬
men accepit. Iaculus serpens uolans. deqͦ
lucanꝰ. Iaculisq uolucres. Exiliunt enĩ in

Expanded text:
labitur terram, fumare facit; quem sic Malabitur terram, fumare facit; quem sic Macer describit ‘seu terga exspirant fumantia virus / seu terra fumat qua taeter labitur anguis’ et ipse Lucanus ‘tractique via fumante chelydri’. Semper autem directus ambulat: nam si torserit se dum currit, statim crepat. trix serpens aquam veneno inficiens; in quocumque enim fonte fuerit, eum veneno inmiscit. De quo Lucanus9, 720: Natrix violator aquae. Cenchris serpens inflexuosa, quae semper rectum iter efficit. De qua Lucanus9, 712: Et semper recto lapsurus limite cenchris. Parias serpens, qui semper in cauda ambulat, et sulcum facere videtur. De quo idem Lucanus: Et contentus iter cauda sulcare parias. 28. Boas, anguis Italiae immensa mole: persequitur greges armentorum, et bubulos; et plurimo lacte irriguis uberibus se innectit, et sugens interimit, atque inde a boum depopulatione boas nomen accepit. 29. Jaculus serpens volans, de quo Lucanus: Jaculique volucres. Exsiliunt enim in
Abbreviated transcription (Latin):
ra suas. Anfibena dicta eoqͦd duo capita
habeat: unum in loco suo. alterum in cau¬
da. currens ex utroq capite. tractu corpo¬
ris circulato. Hȩc sola serpentium frigo¬
ri se committit. pͥma omniũ ꝓcedens.
De qua idem lycanꝰ. Ꝙ grauis ingeminũ
uergens caput anfibena. Cuiꝰ oculi lucent
ueluti lucernȩ. E nidros coluber in aqͣ
utuens. G reci eñi aquam ydor uocant.
Udros aquatilis serpens. a quo icti obtur¬
gescunt. cuiꝰ quidem morbum boam di¬
cunt. eo quod fimo bouis remedietur. Ydra
draco multoꝵ capitum. qualis fuit in ler¬
na palude ꝓuinciȩ archadiȩ. Hȩc latine
excedra dr̃. qͦd uno ceso tria capita excresce¬
bant. Sed hoc fabulosum est. Nam constat
ydram locum fuisse euomentẽ aquas. uas¬
tantes uicinam cruitatẽ. in quo uno mea¬
tu clauso multi erunpebant. qͦd hercules
meatus. Nam ydra ab aqua dicta ẽ. Cely¬
dros serpens qui & cersydros quasi cerinim:
quia & in t̾ris & in aquis morat᷑. Nlam cerson

Expanded text:
ra suas. Amphisbaena dicta, eo quod duo capita habeat, unum in loco suo, alterum in cauda, currens ex utroque capite, tractu corporis circulato. Haec sola serpentium frigori se committit, prima omnium procedens. De qua idem Lucanus9, 719: Et gravis in geminum vergens caput amphisbaena. Cuius oculi lucent veluti lucernae. Enhydris colubra in aqua vivens; Graeci enim aquam ὑδωρ vocant. Hydros aquatilis serpens, a quo icti obturgescunt; cuius quidam morbum boam dicunt, eo quod fimo bovis remedietur. Hydra draco multorum capitum, qualis fuit in Lerna palude provinciae Arcadiae. Haec Latine excetra dicitur, quod uno caeso tria capita excrescebant. Sed hoc fabulosum est; nam ydram locum fuisse euomentem aquas, uicinam uastantem ciuitatem. In quo uno meatu clauso multi erumpebant, quod Hercules meatus. Nam ydra ab aqua dicta est. Celidros serpens, qui et cersidros quasi cerigni, quia et in terris et in aquis moratur: nam cirson
Abbreviated transcription (Latin):
recordationẽ mentẽ reducit. Pictura autẽ
dicta: qͣsi fictura. Est enĩ imago facta: non
ueritas. Hinc & fucata. id ÷ ficto quodam
dolore illita. nichil fidei & ueritatis haben¬
tia. Unde & sunt quȩdam picturȩ quȩ corpo¬
ra ueritatis studio coloris expetunt. & fidẽ
dum augere contendunt ad mendatium
ꝓuehunt: sicut qui chimerã tricipitem pin¬
gunt. uł scillam hominẽ fursum. caninis
autẽ capitib cinctam deorsum. Picturam
autẽ egyptii ex cogitauerunt. primũ um¬
bra hominis lineis circumducta. Itaq ini¬
cio talis. sccła singulis coloribꝰ. postea diuersis:
sicq paulatim sese ars ipsa distuixit. & inue¬
nit lumen atq umibras. differentiasq coloꝵ.
Unde & nunc pictores prius umbras qͣsdã¬
& lineas futurȩ imaginis ducunt. deinde
colorib complent: tenentes ordinem inuen¬
te artis.
De coloribus .xuii.

Expanded text:
recordationem mentem reducit. Pictura autem dicta quasi fictura; est enim imago ficta, non veritas. Hinc et fucata, id est ficto quodam colore inlita, nihil fidei et veritatis habentia. Unde et sunt quaedam picturae quae corpora veritatis studio coloris excedunt et fidem, dum augere contendunt, ad mendacium provehunt; sicut qui Chimaeram tricipitem pingunt, vel Scyllam hominem sursum, caninis autem capitibus cinctam deorsum. Picturam autem Aegyptii excogitaverunt primum umbra hominis lineis circumducta. Itaque initio talis, secunda singulis coloribus, postea diversis; sicque paulatim sese ars ipsa distinxit, et invenit lumen atque umbras differentiasque colorum. Unde et nunc pictores prius umbras quasdat lineas futurae imaginis ducent, deinde coloribus conplent, tenentes ordinem inventae artis. De coloribus .
Abbreviated transcription (Latin):
tiones diuinis testimoniis confutauimꝰ.
dehinc sacram̃ta nr̃e fidei ꝑstringamꝰ: mani¬
festantes pͥmũ quia ñ solum ꝓpt̾ iudeos testa¬
duo generatio uentura. & annuntiabt̃ cȩli
iusticiam eiꝰ popło qͥ nascetur quẽ fecit dñs.¬

Expanded text:
tiones divinis testimoniis confutavimus; dehinc sacramenta nostrae fidei perstringamus, manifestantes primum quia non solum propter Judaeos TestaDomino generatio ventura, et annuntiabunt coeli justitias ejus populo qui nascetur, quem fecit D
Abbreviated transcription (Latin):
uastantẽ iuicinam ciuitatẽ. inquo meatu
clauso multi erumpebant. qͦd hercules ui¬
dens loca ipsa exussit. & sic aquȩ clausit mea¬
tus. Nam ydra. ab aqua dicta ẽ. Huiꝰ men-
sium dicens. Heresis enim uelut quȩdam
ẏdra fabulaꝵ uulnerib suis creuit. & dum
sepe reciditur pullulauit: igni debita. in¬
cendioq ꝑitura. Fingunt & chymeram tri¬
Quã quidã phy siologi non animal sed ciliciȩ
montẽ ẽẽ aiunt. quibꝰdam locis leones &
capreas nutrientem. quibꝰdam ardentẽ. qͥb dã
uocabulum indidit. id ÷ hominẽ equo mixtũ:
quos quidã fuisse ȩquites cessaloꝵ dicunt.
s. ꝓ eo qͦd discurrentes in bello uelut unũ corpꝰ
equoꝵ & hominũuiderent᷑: inde centauros
sictos asseruerunt. Porro monocentaurum
nomen sumpsisse ex tauro & homine. qualem
bestiam dicunt fabulose in laberinto inclusam
fuisse. de qua ouidiꝰ. Semibouemq uirũ. semi¬
uirumq bouem. O nocentaurum autẽ uocari.

Expanded text:
vastantes vicinam civitatem, in quo uno meatu vastantes vicinam civitatem, in quo uno meatu clauso multi erumpebant: quod Hercules videns loca ipsa exussit et sic aquae clausit meatus; nam hydra ab aqua dicta est. potuisse sium dicens: Haeresis enim quasi quaedam Hydra fabularum vulneribus suis crevit, et dum saepe recipitur, pullulat igni debita, incendioque peritura. Fingunt et Chimaeram triQuam quidam physiologi non animal, sed Ciliciae montem esse aiunt, quibusdam locis leones et capreas nutrientem, quibusdam ardentem, quibusdavocabulum indidit, id est, hominem mistum equo. Quos quidem equites Thessalorum dicunt: sed pro eo quod discurrentes in bello velut unum corpus equorum et hominum viderentur, inde centauros factos asseverant. Porro Minocentaurum nomen sumpsisse ex tauro et homine: qualem bestiam dicunt fabulose in Labyrintho inclusum fuisse. De qua Ovidius: Semibovemque virum, semivirumque bovem. Onocentaurum autem vocari
Abbreviated transcription (Latin):
untes qm̃ deducebant ad egestatem. his fictȩ
sunt inferre naufragia. Alas autẽ habuis¬
se & ungulas. quia amor & uolat & uulne¬
rat. Quȩ inde influctib commorasse dicun
tur. quia fluctus uenerĩt creauerunt. Seyl¬
lam quoq ferunt feminam capitib succm¬
ctam caninis. cum latratib magnis. ꝓpter
fretum syculi maris. in quo nauigantes
uerticib in se concurrentium undarum
ex t̾riti latrare existimant undas: quas
sorbentis estus uorago collidit. Fingunt &
monstra quȩdam rationalium animantiũ.
ut cerberum inferoꝵ canem tria capita
habentem. significantes ꝑ eum tres ȩtates
ꝑ quas mors hominẽ deuorat: id ÷ͥ infantiã.
iuuentutem. & senectutẽ. Quẽ quidã ideo
dictum cerberum putant. quasi creobros:
id ÷ carnem uorans. Dicunt & ydram ser¬
pentẽ cum nouem capitib quȩ latine scedra
dr̃. qͦd unoceso tria capita excrescebant. Sed
constat ydram locum fuisse euomentẽ aquaᷤᷤ.

Expanded text:
untes quoniam deducebant ad egestatem, his fictae untes quoniam deducebant ad egestatem, his fictae sunt inferre naufragia. Alas autem habuisse et ungulas, quia amor et volat et vulnerat. Quae inde in fluctibus conmorasse dicutur, quia fluctus Venerem creaverunt. Scyllam quoque ferunt feminam capitibus succctam caninis cum latratibus, magnis propter fretum Siculi maris, in quo navigantes verticibus in se concurrentium undarum exterriti latrare existimant undas, quas sorbentis aestus vorago collidit. Fingunt et monstra quaedam irrationabilium animantium, ut Cerberum inferorum canem tria capita habentem: significantes per eum tres aetates, per quas mors hominem devorat, id est, infantiam, juventutem, senectutem; quem quidem ideo dictum Cerberum putant, quasi creovorum, id est, carnem vorans. Dicunt et Hydram serpentem cum novem capitibus, quae Latine Caedra dicitur, quod uno caeso tria capita excrescebant. Sed constat hydram locum fuisse evomentem aquas,
Abbreviated transcription (Latin):
& in eadem inedia gentem ẽẽ feminarum.
quȩ quinquennes conci prunt: & octauũ
uitȩ annum non excedunt. Dicunt᷑ autẽ &
alia hominum fabulosa portenta. quȩ non
sunt: s ficta in causis rerum interpretãtur.
ut gerionem hispanie regem triplici forma
ꝓditum. Fuerunt eni tres frs̃ tantȩ concordiȩ. ut
intribus corporib quasi anima una esset.
Gorgones quoq meretrices crinitas serpenti¬
bus. quȩ aspicientes conuertebant in lapide.
habentes unum oculũ quo inuicẽ utebant᷑.
Fuerunt enĩ tres sorores uniꝰ pulcͥtudinis.
quasi uniꝰ oculi. quȩ ita spectatores suos stu¬
pescere faciebant. ut u̾tere eos putarentur
in lapides. Syrenas tres fitigunt firisse ex par¬
te uirgines & ex parte uolucres. habentes alas
& ungulas. quarum una uoce. altera tybiis.
t̃cia lra canebat: quȩ illectos nauigantes sub
cantu in naufragium trahebant. Sed̾m ue¬
ritatem autẽ meretrices fuert̃. quȩ transe¬

Expanded text:
et in eadem India esse gentem feminarum et in eadem India esse gentem feminarum quae quinquennes concipiunt, et octavum vitae annum non excedunt. Dicuntur autem et alia hominum fabulosa portenta, quae non sunt, sed ficta in causis rerum interpretantur, ut Geryonem Hispaniae regem triplici forma proditum. Fuerunt enim tres fratres tantae concordiae ut in tribus corporibus quasi una anima esset. Gorgones quoque meretrices crinitas serpentibus, quae aspicientes convertebant in lapides, habentes unum oculum quem invicem utebantur. Fuerunt autem tres sorores unius pulchritudinis, quasi unius oculi, quae ita spectatores suos stupescere faciebant ut vertere eos putarentur in lapides. Sirenas tres fingunt fuisse ex parte virgines, ex parte volucres, habentes alas et ungulas: quarum una voce, altera tibiis, tertia lyra canebant. Quae inlectos navigantes sub cantu in naufragium trahebant. Secundum veritatem autem meretrices fuerunt, quae transe
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ greditur. Satẏri honunciones sunt.
aduncis narib cornua infrontib. & capra¬
rum pedibꝰ siuules. qualem insolitudine
antonius scs̃ uidit. qui etiam int̾rogatus
ego sum: unus ex accolis herenii. quos uario
errore delusa gentilitas faunos satẏrosq &¬
in cubos colit. Dicuntur quidam & siluestre
homines. quos nonnulli faunos ficarios uo¬
cant. S ciopodum gens fertur in ethiopia.
singulis crurib & celeritate mirabili: quoᷤᷤ
inde sciopodas greci uocant. eo qͦd ꝑ estum
in t̾ra resupini iacentes. pedum suoꝵ mag¬
nitudme adumbrent᷑. Antipodes in licha
plantaᷤᷤ uersas habent post crura. & octonos
digitos in plantis habent. Y ppodes in scitia
sunt: hinanã formam & equinos pedes
habentes. In india ferunt eẽ gentes quȩ ma¬
crobii mncupantur. duodecim pedum sta¬
tura cubitalis. quos greci acubito pigmeos
uocant. de qua supradiximꝰ. Hi montana in¬
diȩ tenent. quib est uicinꝰ occeanus. Phibent

Expanded text:
supergreditur. Satyri homunciones sunt supergreditur. Satyri homunciones sunt aduncis naribus; cornua in frontibus, et caprarum pedibus similes, qualem in solitudine Antonius sanctus vidit. Qui etiam interrogatus ego sum unus ex accolis heremi, quos vario delusa errore gentilitas Faunos Satyrosque colit.' Dicuntur quidam et silvestres homines, quos nonnulli Faunos ficarios vocant. Sciopodum gens fertur in Aethiopia singulis cruribus et celeritate mirabili: quos inde σκιόποδας Graeci vocant, eo quod per aestum in terra resupini iacentes pedum suorum magnitudine adumbrentur. Antipodes in Libya plantas versas habent post crura et octonos digitos in plantis. Hippopodes in Scythia sunt, humanam formam et equinos pedes habentes. In India ferunt esse gentem quae μακρόβιοι nuncupantur, duodecim pedum statura cubitalis, quos Graeci a cubito pygmaeos vocant, de qua supra diximus, § 7. Hi montana Indiae tenent, quibus est vicinus oceanus. Perhibent
Abbreviated transcription (Latin):
eoquod unum habere oculum in fronte me¬
dia ꝑhibentur. Hi & agriofagitȩ dicuntur.
ꝓpt̃ quod solas ferarum carnes edunt. Lemni¬
as in lilia credunt truncos sine capite nasci.
& os & oculos habere in pectore. Alios sine cer¬
uicib gigni oculos habentes in humeris. In
ultuo autẽ orientis. monstruose gentium
facies scribuntur. Aliȩ sine narib ȩquali
totius oris planitiȩ. informes habentes uultꝰ
Auȩ labro subteriori adeo ꝓminenti. ut in so¬
lis ardorib totam ex eo faciem contegant
dormientes. Aliis conereta ora ẽẽ modico
tantum foramine. calamis auenarum
pastus haurientes. Nonnulli sine linguis
ẽẽ dicuntur. inuicem sermonibꝰ utentes nu¬
tu siue motu. Panothios apud scitiam eẽ
ferunt. tam diffusa maguitudine auriũ:
ut om̃e corpꝰ ex eis contegant. Pan eñĩ g̃co
sermone omẽ. othi aures dicunt᷑. Artaba¬
ite in ethiopia proni ut pecora ambulare
dicuntur. quadragesimũ ȩui annum nullꝰ

Expanded text:
eo quod unum habere oculum in fronte meeo quod unum habere oculum in fronte media perhibentur. Hi et ἀγριοφαγῖται dicuntur, propter quod solas ferarum carnes edunt. Blemmyas in Libya credunt truncos sine capite nasci, et os et oculos habere in pectore. Alios sine cervicibus gigni, oculos habentes in humeris. In ultimo autem Orientis monstruosae gentium facies scribuntur. Aliae sine naribus, aequali totius oris planitie, informes habentes vultus. Aliae labro subteriori adeo prominenti ut in solis ardoribus totam ex eo faciem contegant dormientes. Aliis concreta ora esse, modico tantum foramine calamis avenarum pastus haurientes. Nonnulli sine linguis esse dicuntur, invicem sermonis utentes nutum sive motum. Panotios apud Scythiam esse ferunt, tam diffusa magnitudine aurium ut omne corpus ex eis contegant. Πᾶν enim Graeco sermone omne, ὦτα aures dicuntur. Artabatitae in Aethiopia proni, ut pecora, ambulare dicuntur: quadragesimum aevi annum nullus
Abbreviated transcription (Latin):
cissim coeundo & gignunt & pariunt. Sic̃
autẽ insingłis gentib quedam monstra sunt
hominũ. ita in uniuerso genere humano quȩ¬
dam monstra st̃ gentium: ut gygantes. eyno¬
cephali. cyclopes. & cetã. Gigantes dictos
iuxta greci sermonis ethimologiam. qui eos
gegenas existimant id ÷ terrigenas: eo quod eos
fabulose parens t̾ra imm̃sa mole & similes
sibi genuerit. Ge enĩ t̾ra appellatur: genis
genus: licet & t̃rȩ filios uulgꝰ uocet. quoꝵ
genus incertum est. Falso autẽ opinantur
quidam imꝑiti de scripturis scis p̾uaricatoreᷤ
angłos cum filiab hominum ante diluiuiũ
concubuisse. & ex inde natos gigantes id est
iumiũ grandes & fortes uiros. de quib t̾ra
completa ẽ. Cinocephali appellantur eo
quod canina capita habeant. quosq ipse
latratus magis bestias quã homines confite¬
tur. Hi in india nascuntur. Cyelopes
quoq eadem india gignit. & dictos ciclopes.

Expanded text:
cissim coeundo et gignunt et pariunt. Sicut cissim coeundo et gignunt et pariunt. Sicut autem in singulis gentibus quaedam monstra sunt hominum, ita in universo genere humano quaedam monstra sunt gentium, ut Gigantes, Cynocephali, Cyclopes, et cetera. Gigantes dictos iuxta Graeci sermonis etymologiam, qui eos γηγενεῖς existimant, id est terrigenas, eo quod eos fabulose parens terra inmensa mole et similes sibi genuerit. Γῆ enim terra appellatur: γένος genus; licet et terrae filios vulgus vocat: quorum genus incertum est. Falso autem opinantur quidam inperiti de Scripturis sanctis praevaricatores angelos cum filiabus hominum ante diluvium concubuisse, et exinde natos Gigantes, id est nimium grandes et fortes viros, de quibus terra conpleta est. Cynocephali appellantur eo quod canina capita habeant, quosque ipse latratus magis bestias quam homines confitetur. Hi in India nascuntur. Cyclopes quoque eadem India gignit; et dictos Cyclopes
Abbreviated transcription (Latin):
morant genitum minotaurum: qͦd greci
parte tranffigurant᷑ in alienȩ creationis
portentũ. ut ex muliere uitulum dicit
hẏstoria generatum. Alia quȩ sine trans¬
figuratione mutationẽ habent locoꝵ. ut¬
oculos in pectore uł infronte. aures supra¬
in tympora: uł sicut a rystotiles tradidit
quendam insmistra parte iecur. in dexta
splen habuisse. Alia scd̾m connaturationẽ
ut in alia manu digiti plures connaturati
coherentes reꝑiuntur. in alia minus: siue in
pedib. Alia scd̾m immaturã & in temperatã
creationẽ. stent sicut hi qui dentati nascunt᷑
siue barbati. uł cani. Alia complexu pluri¬
marum differentiarum. sicut illud qͦd p̃dixi
nus in alexandro multiforme portentum.
Alia cõmixtione generis. ut androgeni & er¬
ma frontȩ uocantur. Er mafronditȩ autẽ
nuncupati. eo qͦd uterq sexus ineis appareat.
Erina quippe apud grecos masculus. afrodi
femina nuncupatur. Hi dextram mamillã
uirilem. sinistram muliebrẽ habentes: ui¬

Expanded text:
morant genitum Minotaurum; quod Graeci parte transfigurantur in alienae creationis portentum, ut ex muliere vitulum dicit historia generatum. Alia, quae sine transfiguratione mutationem habent locorum, utoculos in pectore vel in fronte, aures supra tempora: vel sicut Aristoteles tradidit quendam in sinistra parte iecur, in dextera splen habuisse. Alia secundum connaturationem, ut in alia manu digiti plures connaturati et cohaerentes reperiuntur, in alia minus, sive in pedibus. Alia secundum inmaturam et intemperatam creationem, sicut hi qui dentati nascuntur sive barbati vel cani. Alia conplexu plurimarum diffemus in Alexandro multiforme portentum. Alia commistione generis, ut androgyni et hermaphroditae nuncupantur. Ermaphroditae autem nuncupati eo quod in eis uterque sexus appareat. Erma quippe apud Graecos masculus, aphrodi femina nuncupatur. Hi dextram mamillam virilem, sinistram muliebrem habentes vi