comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
idẽ ⁊ mare mortuũ uocatũ. ꝓpt̾
qͦd nichil gignit uiuu̾ nichil recipit
ergenere uuentiũ. Nãneq pisce̾
habet. neq asuetã aqui ⁊ letas
mergendi usupatit᷑ auẽ Sed ⁊que¬
cũq uiuentia mergenda tẽpͣuerĩ.
quacũq arte dimersa statim re¬
silunt. Et quãius uehem̃t̃ inlisa.
con festim excutiunt᷑. set neq uen¬
tis mouent᷑ resistit turbinibus
bitumine. quo aqua om̃is stagnat᷑.
neq nauigationi paciens est. quia
omĩa uita carentia in ꝓfundum
merguntur. nec materiã ullam
sustinet. nisique bitumine. in¬
lustrat᷑. lucernã ardentẽ ferunt
suꝑ natare. ex tincto dimergi lu¬
mine. hoc imare salinarũ dicit᷑.
siue lacuꝰ asfalti. id est bitumini̾.
⁊ ẽ inuidea. Int̾ hierico utora. lon¬
gitudo eiꝰ usq: adrorã arabie dirigit᷑
staduꝰ septingenti octoginta usq

Expanded text:
idem et mare Mortuum vocatum propter quod nihil gignit vivum, nihil recipit ex genere viventium. Nam neque pisces habet neque adsuetas aquis et laetas mergendi usu patitur aves, sed et quaecumque viventia mergenda temtaveris, quacumque arte demersa statim resiliunt, et quamvis vehementer inlisa confestim excutiuntur; sed neque ventis movetur resistente turbinibus bitumine, quo aqua omnis stagnatur, neque navigationis patiens est, quia omnia vita carentia in profundum merguntur, nec materiam ullam sustinet, nisi quae bitumine inlustratur. Lucernam accensam ferunt supernatare, extincto demergi lumine. Hoc et mare Salinarum dicitur, sive lacus Asphalti, id est bituminis; et est in Iudaea inter Iericho et Zoaran. Longitudo eius usque ad Zoaras Arabiae dirigitur stadiis septingenti
Abbreviated transcription (Latin):
regio uel ut ꝓprie dicã. asia mi-¬
nor absq orientali parte. que ad
capadociã siriãq ꝓgredit᷑. undiq
circũ data ẽ mari aseptentrione
ponto eusino. aboccasu ꝓpontide¬
atq elles ponti. ameridie mari
nostro ubi est mon̾ olĩpus
asia. ex nomine cuiꝰdã mulieris.
ẽ appellata. que apud antiquos
imꝑium tenuit orientĩ hȩc in-
t̃cia orbi parte disposita. abo
riente ortu soli. ameridiȩ oce¬
ano. ab occiduo nr̃o mari finit᷑:
asepten trione metodi lacu. ⁊
thanai fluuio t̾minat᷑: habet aũt
ꝓuntiã multã iregione: asia¬

Expanded text:
REGIO uel, ut proprie dicam, Asia minor absque orientali parte qua ad Cappadociam Syriamque progreditur undique circumdata est mari: a septentrione Ponto Euatque Hellesponto, a meridie mari Nostro, ubi est mons OlympusAsia ex nomine cujusdam mulieris est appellata, quae apud antiquos imperium tenuit Orientis. Haec in tertia orbis parte disposita, ab Oriente ortu solis, a Meridie Oceano, ab occiduo nostro mari finitur, a Septentrione Maeotide lacu et Tanai fluvio terminatur. Habet autem provincias multas et regiones
Abbreviated transcription (Latin):
aspicimus ante nos. respicimus retro
suspicimus rursum: despicimus
deorsum: inspicimus introrsum.
cimus longe: qui aũt indeatrã
leuãq seconu̾tit. hic ad spectat
non aspicit: notandũ sane qͦd si
idespiciens dixerimus. non nun¬
quã diligent᷑ inquirere signifi¬
cernere. nãcircũ inspicere ẽ que

Expanded text:
Aspicimus ante nos, respicimus retro; suspicimus sursum, despicimus deorsum, inspicimus introrsum, cimus futura. Qui autem in dexteram laevamque se convertit, haec aspectat, non aspicit. Notandum sane, quod si et despiciens dixerimus, nonnunquam diligenter inquirere significernere. Nam circuminspicere  F.,
Abbreviated transcription (Latin):
sis montibꝰ. florib̾ casie similibũ.
int̾q flo̾ iuxta radicem pur pureu
In quo sem̃ continet᷑ uuarũ simile
radicibꝰ pluribꝰ atq tenuissimis.
ibene redolentibꝰ. ⁊ est uirtute si¬

Expanded text:
sis montibus, floribus casiae similibus; inter quae flos iuxta radicem purpureus, in quo semen continetur uvarum simile, radicibus pluribus atque tenuissimis et bene redolentibus, et est virtute si
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓprie uiroꝵ stͣ. conlate uictorie
causa militibꝰ ob armoꝵ ututem.
unde ⁊ condã uulgo uiridicȩ dice¬
bant᷑: ab intellectu aũt circuli isis¬
amilla non dis crepat. quia ipsa
quoq hic ubi ponit᷑ ambiendo
constrigit. sed armilla latiꝰ extẽdit᷑.
circulũ rotundus fit. ł Ad armillũ.

Expanded text:
prie virorum sunt, collate victorie causa militibus ob armorum virtutem; unde et quondam vulgo virile dicebantur. Ab intellectu circuli armilla non discrepat, quia ipsa quoque hoc ubi ponitur ambiendo constringit; sed quando armilla latius extenditur, circulus rotundus fit. Fibule
Abbreviated transcription (Latin):
hatio quȩ con u̾sionẽ cȩ̨li ⁊ signoꝵ.
definit potestate. ortus quoq side¬
rum uel occasus. hanc matematiciꝰ
abraham aũt institussȩ egyptiõ
astrologiãt. losepphus auetor as¬
seuerat. Grecia aut dicunt hanc
artem abathlante pͥus excogita¬
tam. Ideoq dictus ẽ sustinuissȩ
celum. quis quis aut fuit ille.
motu cęli. ⁊rationȩ animi ercita¬
tus. ꝑtempoꝵ uices. ꝑ astroꝵ rato
definitosq cursus ꝑint̾ ualloꝵ
spatia moderata. considerauit
dimensiones quasdam ⁊num̃rõ.
que definiendo. accernendo. In
ordinem nectens. astrologiam
ta uolumina. Int̾ quos tam̃pto Ałos¬
lomeus rea alexandrie apudgre¬
cos p̾cipuus habet᷑. hic etiam
icanones instituit. quibꝰ cursus
astroꝵ inueniatur.

Expanded text:
ratio quae conuersionem caeli et signorum definit, potestates ortus quoque siderum uel occasus. Hanc mathematici Abraham autem instituisse Aegyptios Astrologiam Iosephus auctor adseverat. Graeci autem dicunt hanc artem ab Atlante prius excogitatam, ideoque dictus est sustinuisse caelum. Quisquis autem ille fuit, motu caeli et ratione animi excitatus per temporum vices, per astrorum ratos definitosque cursus, per intervallorum spatia moderata, consideravit dimensiones quasdam et numeros, quae definiendo ac secernendo in ordinem nectens Astrologiam ta volumina, inter quos tamen Ptolemaeus rex Alexandriae apud Graecos praecipuus habetur: hic etiam et canones instituit, quibus cursus astrorum inveniatur.
Abbreviated transcription (Latin):
Nom̃ aũt aromata trarisse uiden¬
tur. siue qͦd arĩ imposita diuimꝰ
inuocationibꝰ apta uideant᷑. seu
qͦd sese aeri inserere ac miscen
ꝓbant᷑. nã quidẽ odor nisi aer.
contactũ: aromaticĩ semma

Expanded text:
 autem aromata traxisse videntur, sive quod aris imposita, divinis invocationibus apta videantur: seu quod sese aeri inserere ac miscere probantur: nam quid est odor, nisi aer contactus? Aromata, va
Abbreviated transcription (Latin):
armenia regio. nũcupata. ab armeno
iasonĩ thes sali comitȩ. quia misso
rege iasone collecta multitudine
eiꝰ. que passim uagabat᷑. armoeniã
cepit. iex suo nomine nun cupauit.
sita ẽ aũt int̾taurũ icaucasum¬

Expanded text:
Armenia nuncupata ab Armeno Iasonis Thessali comite, qui amisso rege Iasone collecta multitudine eius, quae passim vagabatur, Armeniam cepit, et ex suo nomine nuncupavit. Sita est aut
Abbreviated transcription (Latin):
Bariona. inlinga nr̃a sonat filiꝰ
eolũbȩ. ⁊ est nom̃ sirũ pariter
⁊ ebreũ. barquippe lingua syria
filius. iona hebraice colũba utroq
sermone dicitur bariona.
Bariptos gẽma ñgra est eũ sangui¬
neis ⁊ albis notis.

Expanded text:
Bar-iona in lingua nostra sonat filius columbae, et est nomen Syrum pariter et Hebraeum. Bar quippe Syra lingua filius, Iona Hebraice columba; utroque sermone dicitur Bariona. BARIPTOS gemma nigra est cum sanguineis et albis notis.
Abbreviated transcription (Latin):
sdorꝰ grandeni. Barcha ẽ. que cuneta
naus cõmertia ad litus portat.
ham nauis in pelago ꝓnimia unda
suo suscipit gremio. Sbi aũt adꝑ¬
pinquauerit portũ. reodit uicẽ
barcha naui. quã accepit in pelago.
quitnt᷑ cetera erecranda misteria
xp̃m celeste eorpus habuisse con¬
firmant. nec assũpsise carnẽ de
uirgine. s ꝑeam quasi aquã ꝑ
fistulã transisse deliberant.

Expanded text:
dere dicitur. Barca est quae cuncta s conmercia ad litus portat. Haec navis in pelago propter nimias undas suo suscipit gremio: ubi autem adpropinquaverit portum, reddit vicem barca navi quam accepit in pelago. ter cetera execranda misteria Christum celeste corpus habuisse confirmant nec adsumsisse carnem de uirgine, sed per eam quasi aquam per fistolam transisse delirant.
Abbreviated transcription (Latin):
rupta littera uł sono enunciatũ
Littera ut floriet. dũ florebit
dicere oporteat. Sono siꝓmedia
sillaba pͥma ꝓdueatur. Et late¬
bre. tenebre. Appellatur aũt
barbaris mꝰ. ab arbaris gentib

Expanded text:
rupta littera vel sono enuntiatum. Littera, ut 'floriet', dum 'florebit' dicere oporteat; sono, si pro media syllaba prima producatur, ut 'latebrae', 'tenebrae'. Appellatus autem barbarismus a barbaris genti
Abbreviated transcription (Latin):
uocalis. uocalẽ sequitur. ut mus¬
ea onides. fit barbarismus ⁊ ꝑmo¬
tacis mos uiotacis mos. ⁊ labdacis qͥgłos.¬
mos. motacis musest. quociens .mn.
litterã uoealis sequitur. ut bonũ
arum iustũ amicũ. s hoc uicium.
Aut suspensione .in. littere. aut
detractione uitamꝰ. Iiotacis musẽ.
quociens iniota littera duplieatur
sonus. ut throia. maia. ubi earũ
litterarũ adeo erilis erit ꝓnuncia¬
cio. ut unũ iota. ñ duosonare iudea¬
tur. Labdacis musẽ. uł siꝓ. uno.l.
Q uoꝓnuncientur. ut afri faciunt.
iarguis. duo eriluis ꝓferre debemꝰ q̃gł.
conlisio ẽ. Quociens nouissime. sil

Expanded text:
vocalis vocalem sequitur, ut 'Musavocalis vocalem sequitur, ut 'Musae Aonides'. Fit barbarismus et per motacismos, iotacismos et labdacismos. Motacismus est, quotiens M litteram vocalis sequitur, ut 'bonum aurum', 'iustum amicum'; sed hoc vitium aut suspensione M litterae, aut detractione vitamus. Iotacismus est, quotiens in iota littera duplicatur sonus, ut 'Troia', 'Maia'; ubi earum litterarum adeo exilis erit pronuntiatio, ut unum iota, non duo sonare videantur. Labdacismus est, si pro una L duo pronuntientur, ut Afri faciunt, largius, duo exilius proferre debemus. Conlisio est, quotiens
Abbreviated transcription (Latin):
cũ opib suis uicia quoq ⁊uerbo¬
rũ umorũ rom̃a transmisit.
Int̃ barbaris mũ aũt ⁊b arbaro¬
lexcis hoc int̃ est. Quod barbaris¬
mus in uerbo latino fit. dũ cor¬
rũpitur. Quando uerbo barbara
uerba latinis eloquiis inferunt᷑.
barbaro lexeis dr̃. Itẽ quando
inꝓsa uiciũ fit sermonis. bar¬
baris mus uocatur: quando in
metro meta plasmus dr̃ barba¬
ris mus aũt fit seripex. ⁊ ꝓnun¬
ciacione scripto quatuor modis.
Si quis in uerbo littera uł silla¬
bã adiciat. mutet. trans mutet.
uł minuat. ꝓnuneracione aũt
fit intẽporib tonis. aspiracioni¬
bus ⁊ reliquiis que secunt᷑ ꝑ
tp̃ra quippefit barbaris mus.
siꝓlonga sillaba breuis ponat᷑.
Aut ꝓbreui longa. Pertonos.
siaccentis inalia sillaba cõmu¬
tetur. ꝑ aspiracionẽ si adiciatur
.h litera ubi ñ debet. aut dtͣhat᷑
ybi eẽ oportet. ꝑ .i. atũ quociens
inp̃nunciacione scinditur uersus.
ante quã cõpleatur. siue quociẽs

Expanded text:
is vitia quoque et verborum et morum Romam transmisit. Inter barbarismum autem et barbarolexim hoc interest, quod barbarismus in verbo latino fit, dum corrumpitur; quando autem barbara verba latinis eloquiis inferuntur, barbarolexis dicitur. Item quando in prosa vitium fit sermonis, barbarismus vocatur; quando in metro, metaplasmus dicitur. Barbarismus autem fit scripto et pronuntiatione. Scripto quattuor modis: si quis in verbo litteram vel syllabam adiciat, mutet, transmutet, vel minuat. Pronuntiatione autem fit in temporibus, tonis, aspirationibus et reliquis quae sequuntur. Per tempora quippe fit barbarismus, si pro longa syllaba brevis ponatur, aut pro brevi longa. Per tonos, si accentus in alia syllaba commutetur. Per aspirationem, si adiciatur H littera ubi non debet, aut detrahatur ubi esse oportet. Per hiatum, quotiens in pronuntiatione scinditur versus antequam conpleatur, sive quotiens
Abbreviated transcription (Latin):
isi solercanduerit. sustineri in
manu ñpessint.¬
differt. balsamũ ẽ arbor ipsa.
opobalsamũ sucus collectus er
arbore. Nã opo dicitur sucus.
Probacio aut̃ balsami ut dicit
plinius. hecẽ quod sicontra solẽ
feratur. ⁊ corruptũ ñsit. manũ
ferentis erurit
isidorꝰ Balteũ. cingulũ militare dic¬
tũ. ꝓeo quod in eo signa depen¬
dent̃. ad demonstrandũ legionis
militaris sũmã. Idẽ sermiliũ
sercentorũ ex quo numero ⁊ ipsa
ẽsistunt. Unde ⁊balteus dr̃.
Nontantũ quod cingit᷑. s etiã

Expanded text:
ut si sol excanduerit, sustineri in ut si sol excanduerit, sustineri in manu non possintm. Balsamum est arbor ipsa, opobalsamum sucus collectus ex arbore. Nam opo dicitur sucus. Probatio autem balsami, ut dicit Plinius, haec est, quod si contra solem feratur et corruptum non sit manum ferentis exuritinatur. Baltheum cingulum militare est, dictum quod ex eo signa dependent, ad demonstrandam legionis militaris summam, id est sex millium sexcentorum, ex quo numero et ipsi consistunt: unde et baltheus dicitur non tantum quod c
Abbreviated transcription (Latin):
Balsami arbor in iuidea. intra t̃mi¬
nos tantũ uiginti lugerũ erat.
lostea quã eandem regionem
romani potitisunt. etiã latis¬
simis collibus ꝓpagata ẽ stirpe
similis uitis. foliis similis rute.
s albidiorib semꝑ que manen¬
tibus. Arbor aũt balsamũ. lig¬
neũ eius Ieylo balsamũ dicitur.
fructus suie sem̃ carpo balsamũ.
succus opo balsamũ. quod idõ cũ ad orig¬
iectione significatur. eoquod ꝑcus¬
sus ferreis ungulis cortice ligni. Eucher̃
ꝑcauernas. eximii odoris guita Gre.
distillat. Cauerna eni greco ser¬
mone. ope dr̃. cuiꝰ gutte adulter¬
antur. admirto cypͥno oleo uel
melle. s sincerus ꝓbatura melle.
sicũ lacte coagulauerit. aboleo
sirnstillatur aque. aut admirtuꝰ
facile fuerit resolutus. p̃t̾ea ⁊ si
laneȩ uestes eripso pollutae. non
maculantur. Adulteratus quidẽ
neque eũ lacte coaculat. Et ut
oleũ inaqua suꝑnatat. ⁊ uestẽ
maculat. Balsama aut si supͣ
fuerint. Tantã ium habent.

Expanded text:
Balsami arbor in Judaea intra terminos tantum viginti jugerum erat: postea quoniam eadem regione Romani potiti sunt, etiam latissimis collibus propagata est: stirpe similis viti, foliis similis rutae, sed albidioribus semperque manentibus. Arbor autem balsamum, lignum ejus xylobalsamum dicitur: fructus sive semen carpobalsamum: succus opobalsamum. Quod ideo cum adjectione significatur, eo quod percussus ferreis ungulis cortex ligni per cavernas eximii odoris guttas distillat. Caverna enim Graeco sermone ope dicitur, cujus guttam adulterant admixto cyprino oleo vel melle; sed sincerus probatur a melle, si cum lacte coagulaverit; ab oleo, si instillatus aquae aut admixtus facile fuerit resolutus; praeterea et si laneae vestes ex ipso pollutae non maculantur. Adulteratus quidem neque cum lacte coagulat, et ut oleum in aqua supernatat, et vestem maculat. Balsama autem si pura fuerint, tantam vim habent,
Abbreviated transcription (Latin):
Baptismũ. grece latine tinctio
intͣp̃tatur. que ideireo tinctio dr̃
quia ibi homo spsũ gr̃e in meluis in¬
mutatur. ⁊ longe aliud quã erat
eficitur. Trius eñi fedieramus. de¬
formitate peccatorũ. in ipsa tinc¬
cione reddim᷑ pulchri. de ablucio¬
ne uirtutũ. Unde ⁊ incanticis can¬
cendit de albata cuiꝰ misteriũ ñ
aliter nisi sub trinitatis designa¬
cione. idẽ patris ⁊ filii ⁊ sp̃u sc̃i.
cognominatione cõpletur. Dicente
baptizantes eos in nomine patris
⁊ filii ⁊ sp̃us scĩ. sic̃ eñi intribus
testibus stat om̃e uerbũ. Ita hoc
sacram̃tũ confirmat. Ternarius
numerus nominis diuini & uod
inuisibilis ꝑ congruens. s ꝓfecto.
Contretabile ⁊ uisibile inpende¬
retur elem̃tũ. suꝑ quod etiam in
principio ferebatur sp̃s sc̃s. Nam
sic̃ aqua purgatur erteruis cor¬

Expanded text:
Baptismus graece, latine tinctio interpretatur. Quae idcirco tinctio dicitur, quia ibi homo Spiritu gratiae in melius immutatur, et longe aliud, quam erat, efficitur. Prius enim foedi eramus deformitate peccatorum: in ipsa tinctione reddimur pulchri de albatione virtutum. Unde et in Cancendit dealbata?' Cuius mysterium non aliter nisi sub Trinitatis designatione, id est Patris et Filii et Spiritus sancti, cognominatione conpletur, dicente baptizantes eos in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti.' Sicut enim in tribus testibus stat omne verbum, ita hoc sacramentum confirmat ternarius numerus nominum divinorum. Quinvisibilis per congruentem, sed profecto contrectabilem et visibilem inpenderetur elementum, super quem etiam in principio ferebatur Spiritus sanctus. Nam sicut aqua purgatur exterius cor
Abbreviated transcription (Latin):
Balista genus torm̃ti abemuten¬
do iacula dicta. bali eni grece
emutere dr̃r Torquetur eñi uer
uerbere neruorũ. ⁊ magna ui
gacet. aut hastas aut saxa.
Unde ⁊ fun dibalus. quasi fun
da emittens. contra balistam
testudo ualet. series eñi armorũ¬
fit umbonibus. int̾se c̃ligatis.
Balneis nom̃ inditũ a lobatio¬
ne meroris. Nã greci balanion
dixer̃. quod anxietatẽ animi
tollit. hec gymnasia dicuntur
quia ibi athlere uncto corpore.
⁊ꝑfricato manibus ercitantur.

Expanded text:
Ballista genus tormenti, ab emittendo jacula dicta. βάλλειν enim Graece mittere dicitur. Torquetur enim verbere nervorum, 386 et magna vi jacit, aut hastas, aut saxa. Inde et fundibalus, quasi fundens, et emittens. Contra ballistam testudo valet. Series enim fit armorum umbonibus inter se colligatis.vero nomen inditum a levatione maeroris; nam Graeci βαλανεῖον dixerunt, quod anxietatem animi tollat. Haec et gymnasia dicuntur, quia ibi athletae uncto corpore et perfricato manibus exercitantur;
Abbreviated transcription (Latin):
maior ⁊ minor quil sunt bina
opida maior t̃raconã. hispanie
cuttatẽ. minor barchinonã. In¬
septentrione uersus c̃trase habent. Isidor.¬
Maiori subiacent insule bosus.
deinde aboriente sardinia. ab
aquilone mare gallicũ. ameridie
naffrico mauritanicũ pelagũ.
Aboccasii. hyebericũ pelagum¬
nie due sunt. afrosiades. igem¬
naside. maior.⁊ minor unde eteasẽrdiffi
uulgo maioriẽa.⁊minoricam.
nuncupant. In his primũ insulis
inuentaẽ funda. quibus lapides uirgł¬
emittuntur. unde ⁊ baleares dicte.
balieñi grece emuutere dr. unde
ibalista quasi missa. ⁊ fundiba¬
lũ uirgiluis balearis uerbera
do. ⁊ fundendo. aquas uocate. isidorꝰ¬
Ceteris eñi bestiis maris alcius
iaciunt undas. balieñi grece

Expanded text:
maior et minor, quibus insunt bina oppida, maior Tarraconam Hispaniae ciuitatem, minor Barcilonam septentrionem uersus contra se habent. maiori subiacet insula Ebusos. deinde ab oriente Sardiniam, ab aquet Africo Mauritanicum pelagus, ab occasu Ibericum pelaguniae sunt, Afrosiades et Gimnaside maior et minor, unde et eas vulgus Maioricam et Minoricam nuncupant. In his primum insulis inventa est funda, qua lapides emittuntur; unde et Baleares dictae: balin enim Graece emittere dicitur, unde et balista quasi missa, fundibalum. Virgilius ‘Balearis verbera do et fundendo aquas vocatae. Caeteris enim bestiis maris altius jaciunt undas. Ballein enim
Abbreviated transcription (Latin):
Itẽ basiũ blandicie ẽ. suauiũ
uoluptatis. quod quidam etiam
uersibus hoc distinrit.
amicis. suauia lasciuis miscent᷑
grata labellis.¬
basterna. uehiculũ itineris.
quas uesterna mollibus stram̃tis
composita. aduobus animalib
deportatur.

Expanded text:
t, basium blanditiei, suauium uoluptatis. Quod quidam etiam uersibus his distinxit: amicis, suauia lasciuis miscentur grata labellisBasterna vehiculum itineris, quasi viae sternax, mollibus stramentis conposita, a duobus animalibus deportata.
Abbreviated transcription (Latin):
Basiliscus grece latine int̃p̃tat᷑
regulus. eoquod rer serpentiũ
sit. adeo. ut eũ uidentes fugiant.
quia olfatu suo eos nee at.
Nã ⁊ hominẽ uł siaspiciat int̾imit.
siquidẽ enus aspectũ nulla auis
uolans inlesa transit. Sed quã ꝓcul
sit eiꝰ ore cõbusta deuoratur.¬
Amustelis tam̃ iuncitur.
Quas illie homines inferunt cauer¬
nis in quibus delaticit.
Itaq eis uisis fugit. quẽ ille ꝑse¬
cuntur ioctidunt.
Nichil eñi parens ille rerum sine
remediũ constituit.
Est aũt longitudinem semipedalis. isidor¬
albis maculis lineatus.

Expanded text:
Basiliscus Graece, Latine interpretatur regulus eo, quod rex serpentium sit, adeo ut eum videntes fugiant: quia olfactu suo eos necat. Nam et hominem si vel aspiciat, interimit. Siquidem et ejus aspectum nulla avis volans illaesa transit: sed quam procul sit ejus ore combusta devoratA mustelis tamen vincitur, quas illic homines inferunt cavernis, in quibus delitescit. Itaque ea visa fugit. Quem illa persequitur et occidit. Nihil enim parens ille rerum sine remedio constituit. Est autem longitudine semipedalis albis maculis lineatus.
Abbreviated transcription (Latin):
batus uoccatur de hebraica lingua.
abolearia mola quebat apud
eos uł bata nominatur. capiens
quinquaginta sertaria. que m̃

Expanded text:
Batus vocatur hebraica lingua, ab olearia mola que habetur apud eos; vel bata nominatur capiens quinquaginta sextaria. Que m
Abbreviated transcription (Latin):
Amomũ uocatũ qd ueluti odorẽ
cinamomi referat nascit᷑ insyria
⁊ armenia frutex brutuosa sem̃
reddens sibi cõtextũ flore albo¬
ueluti uiole. foliis similibꝰ bri¬
onie odore &iã bono sõños suam¬

Expanded text:
Amomum vocatum, quod veluti odorem cinnamomi referat. Nascitur in Syria et Armenia: frutex ejus botrosum semen reddens sibi connexum, flore albveluti violae, foliis similibus brioniae, odore etiam bono, somnos sua
Abbreviated transcription (Latin):
Aminiculũ. ẽ meretricũ palliũ lineũ
huc apd̃ uetẽs matrone in adult̾io
de p̃hensȩ induebãt᷑. ut in tali
aminiculo pociꝰ quã instola pollu¬
erẽt pudiciciã. Erat enĩ apd uetes
hoc signũ meretͥciȩ uestiᷤᷤ. nũc in
ispania. honestatis. Aminimis ab¬

Expanded text:
Amiculum est meretricum pallium lineum. Hoc apud veteres matrone in adulterio deprehense induebantur, ut in tali amiculo potius quam in stola polluerent pudicitiam. Erat enim apud veteres hoc signum meretricie vestis; nunc in Hispania honestatis theris
Abbreviated transcription (Latin):
dam natꝰ. lapi colore niger. põdẽ
⁊ duritia insignis ud. mom̃ trax̃
redigit᷑ sanguinis. Androdamis

Expanded text:
damas colore niger, pondere, et duritia insignis, unde et nomen traxit, redigitur sanguinis. 18. Schis
Abbreviated transcription (Latin):
in famet cathonẽ illũ cẽsorũt ix̃¬
tũ illã ad nequitiã & lictunã cohor¬
tatũ. In factis ut siqͥs ab orrẽs alig
ascĩmonia ⁊ noĩe suo fecisse dicatur
ut ẽ fabula de adult̾io martiᷤᷤ ⁊ ũn̾is
Mendatiũ tres habet species mered¬
bile quod factũ nõ eẽ. crediat᷑ ut ado¬
lescẽtẽ de siculo lutore ingeoientes
affrica  dasses uideret. In possibile ẽ u
dodius miloni insidias fecerit. Et ide
occisũ fit amilone cõtͣriũ ẽ. Namsi
insioias fec̃ occidit. occisꝰ ẽ ñfec̃ insidi¬
as. Hec distributio incõtͣriũ reborm¬
ta. Catascheua ꝓderit. Oportebat
tam̃ pͥncipia sic ordinare ut aut ere¬
dendũ eẽ. ueterũ auctoritati aut fa¬
bulis ftoẽ nõ habendã eẽ dicamus
et ad id postremũ. In anascheua
reqͥramꝰ ne qͥd aliud significare u¬
luerĩt qui ista futcert̃. ut scillã
nõ marinã. sed maritimã feminã.

Expanded text:
infamet Catonem illum Censorium, iuventutem illum ad nequitiam et luxuriam cohortatum. In factis, ut si qui abhorrens aliquid a sanctimonia et nomine suo fecisse dicatur; ut est fabula de adulterio Martis et Veneris. Mendacium tres habet species: incredibile, quod factum non esse credatur, ut adolescentem, qui de Siculo litore ingredientes Afridias Miloni fecerit, et idem occisus sit a Milone. » Contrarium est: « Nam si insidias fecit, occidit. Occisus est, non fecit insidias. » Haec distributio in contrarium reformata catascevae proderit. Oportebit tamen principia sic ordinare, ut aut credendum esse veterum auctoritati, aut fabulis fidem non habendam esse dicamus. 6. Et ad id postremum in anasceve recurramus, ne quid aliud significare voluerint qui ista finxerunt, ut si Scyllam non marin
Abbreviated transcription (Latin):
amphelos leuce siue brio¬
nia. quẽ latini utẽ albã
uocãt. ł aqualatate coloriᷤ ł qͥ
eiꝰ radix cõtͥta ⁊ corpori in fri¬
cata. teriorẽ ⁊ cãdidiorẽ cutẽ
reddat. Nã ⁊ succꝰ baccaꝵ eiꝰ
lac ubsribꝰ sicciᷤᷤ reddit. Ampe.¬
los melena. id.ẽ. uiti nigra ea¬
demq labrusca folia. hedere si¬
milia inoĩbꝰ maior quã uitis
alba. bacas similit̾ babẽs que
in maturitate iigrescũt ũde

Expanded text:
leuce, sive bryonia, quam Latini vitem albam vocant, vel a qualitate coloris, vel quod ejus radix contrita, et corpori infricata teneriorem et candidiorem cutem reddat. Nam et succus baccarum ejus lac uberibus siccis reddit. 91. Ampelos melaena, id est, vitis nigra, eademque labrusca, habens folia hederae similia, in omnibus major quam vitis alba, baccas similiter habens, quae in maturitate nigrescunt, unde
Abbreviated transcription (Latin):
purpureũ ꝑmixto iuolatio colo¬
re. ⁊ qͣsi rose nitore lenit̃ ⁊ qͣsdã
flamulas. fũdens alt̾iuᷤᷤ eiꝰ genꝰ
descẽdit ad iacinctos causã nõis eiꝰ
afferũt qͣsi sit q̃dã in purpura
illuis nõ extoto ingneũ. sed umi
colorẽ habens. Eaut̃ scaͥpturis fa¬

Expanded text:
ixto violacio colore; et quasi rosae nitor, et leniter quasdam flammulas fundens. Alterum eius genus descendit ad iacinthos. Causam nominis eius afferunt quia sit quiddam in purpura illius non ex toto igneum, sed vini colorem habens. Est autem sculpturis fa
Abbreviated transcription (Latin):
Ana fora ẽ. Repeticio eiꝰdẽ uerbi
ꝑr principia u̾suũ plurimoꝵ ut
nos te dardania incensa tuaq
arma sequuti. nos tumidum
subtem in mensi classibꝰ ae quor

Expanded text:
Anaphora est repetitio ejusdem verbi per principia versuum plurimorum, ut: Nos te, Dardania incensa, tuaque arma secuti, Nos tumidum sub te permensi classibus aequor
Abbreviated transcription (Latin):
et cignis ululȩ sit titirꝰ orfeus
orfeus insiluis int̃ delphina
orion. Ana diplosis ẽ cõgemi¬
natio dichonĩ quȩ exultimolo
p̃cedentiᷤ u̾sus ⁊ pͥncipio sequa¬
tis iterat᷑. ut aequitũ pulcherrmꝰ
astur. astur. &e quo fidẽs. ltẽ ecce¬

Expanded text:
et cygnis ululae, sit Tytirus Orpheus, / Orpheus in siluis, inter delphinas . anadiplosis est congeminatio dictionis quae ex ultimo loco praecedentis uersus et principio sequentis iteratur, ut: equitum pulcherrimus Astur, / Astur equo fidens Ve
Abbreviated transcription (Latin):
nit. Noualis ager ẽ pͥmũ ꝓscissus. siue
qͥa alternis annis uacat. nouãdarũ si
bi uiri ũ causa: Nouolia enĩ semel cum dgłi¬
fructu erũt. & semel uacua. Scaliduᷤᷤ
ager ẽ quasi escolidus qͦdiã acultu d̾gło¬
ra exierit. sicͣ ex coͣsul. qͦd acosolatu Isidor¬
discesserit. Uliginolosus ager eͣ sẽꝑ
uuidina. humidinus clrͣ. qͥaliquãdosica¬
catur. Ciligo enĩ bumor t̾rȩ e naturaliᷤᷤ sicõ
abea nũquã recede̾s. sub secunagrisũt.

Expanded text:
nit. Novalis ager est primum proscissus, sive nit. Novalis ager est primum proscissus, sive qui alternis annis vacat novandarum  semel cum fructu erant, et semel vacua. 13. Squalidus ager, quasi excolidus, eo quod jam a cultura exierit, sicut exconsul, quod a consulatu discesserit. 14. Uliginosus ager est semper uvidus. Nam humidus dicitur, qui aliquando siccatur. Uligo enim humor terrae naturalis est, a
Abbreviated transcription (Latin):
facionalis: Agger latine appellari drͣ.¬
eo qͦd ĩ eo agatur aliqͥd. alii agrũ exgreco
noĩari manifestius credũt. unͣ & uilla grece
quadrifarius diuiditur. aut en̾ aruns
ager. idest sacionalis. aut coͣsitus arboribꝰ
florus qͦ sũt orti apͥbꝰ cõgruentes & floribꝰ cõgru
entes qͦd &iã uirgilius ĩ quattuor libros
georgicor.secutus est Rura ueteres ĩ eultos
agros diȩbãt. idest siluas & pasena: Arq
qͦlac. qͦ ͤ  pecus. haberi potest. uñ &
rustieus noĩat᷑. hȩc agrestiũ pͥma &
tis respõdit auari agrio̾lȩ: Cõpascu¬
us ager dictus. qͥa diuisoribus agrorũ
relictus est ad pascẽdũ comuniter ui ꝓs¬
cinis Alluuius agerẽ quẽ paulatim
fluuius in agrũ reddidit: Archifinius uingo¬
ager dictus est. qͥacere tis linearũ m̃ d̾gło¬
suris nͣ cõtinetur. si arce̾tur fines eiuᷤ
obiectu fluminũ. mõtiũ. arboꝵ linͣ
ethis agris nichil subsiciuoꝵ. ĩ terue Cic̃o¬

Expanded text:
agris . Ager Latine appellari deo quod in eo agatur aliquid. Alii agrum ex Graeco nominari manifestius credunt. Unde et villa Graece quadrifarius dividitur: aut enim arvus est ager, id est sationalis; aut consitus, id est aflorus, quod sunt horti apibus congruentes et floribus. Quod etiam Vergilius in quattuor libros Georgicorum secutus est. Rura veteres incultos agros dicebant, id est silvas et pascua; agrum o lac, quo pecus haberi potest; unde et rusticus nominatur: haec agrestium prima et tis respondet avari agricolae. Conpascuus ager dictus qui a divisoribus agrorum relictus est ad pascendum communiter vicinis. Alluvius ager est quem paulatim fluvius in agrum reddit. Arcifinius ager dictus est qui a certis linearum mensuris non continetur, sed arcentur fines eius obiectu fluminum, montium, arborum; unde et in his agris nihil subsicivorum interve
Abbreviated transcription (Latin):
A moena loca. Uano dicta. ait
eo qͥ solũ amorẽ prestãt.⁊ ad
se amanda alliciãt. Uerius.
flaccꝰ qd sine munere sit̃ necqͥc¬
quã his officia. qͦsi amunia. hoc
ẽ sine fructu. unde nullꝰ fructꝰ
&x soluit᷑ inde &iã nichil pretan¬
ies in mies uocant᷑.¬

Expanded text:
Amoena loca Varro dicta ait eo quod solum amorem praestant et ad se amanda adliciant. Verrius Flaccus, quod sine munere sint nec quicquam his officia, quasi amunia, hoc est sine fructu, unde nullus fructus exsolvitur. Inde etiam nihil praestantes inmunes vocant
Abbreviated transcription (Latin):
Nã quãuis inĩp̃tari possit̃. ꝓpt̃
sanctiorẽ tam̃ auctoritatẽ ser¬
uata ẽ. ab apłis. in his ꝓpriȩ
linguȩ antiqͥtas. Tanto enĩs noĩa
referat se spũ reuelante uidis¬
se ⁊ audisse uocẽ cȩlestiꝰ exercitꝰ
tanquã uocẽ aquaꝵ multarũ
⁊ thonitruũ ualidoꝵ dicentiũ.¬

Expanded text:
tari possint, propter sanctiorem tamen auctoritatem servata est ab apostolis in his propriae linguae antiquitas. Tanto enim sacra scalypsi referat se spiritu revelante vidisse, et audisse vocem coelestis exercitus, tanquam vocem aquarum multarum et tonitru
Abbreviated transcription (Latin):
naͣt: Tradũt aũt hũc ĩ geniosũ eẽ: saͣq in¬
cusũ nasis ñ frõte erũꝑe. nec ĩfestiᷤ uimini¬
bꝰ caput inserere. sed adu̾sũ caude ictibꝰ cre¬
briᷤ laxare foris. atq ita retͦsũ redire. quȩ luc¬
tatũ eiꝰ si forte alius escaurus extrisecꝰ u¬
deat appͣhensa mordi cꝰ cauda. ad uuare

Expanded text:
t. Tradunt autem hunc ingeniosum esse; namque inclusum nassis non fronte erumpere nec infestis viminibus caput inserere, sed aversum caudae ictibus crebris laxare fores atque ita retrorsum redire; quem luctatum eius si forte alius escarus extrinsecus videat, adprehensa mordicus cauda adiuvare
Abbreviated transcription (Latin):
Allegoria ẽ. alieni loqͥum. Aliud eñĩ
sonat & aliud intelligit᷑. ut tres
in bucolicis aurea mala dicẽ missi.
Idẽ ad augustũ decẽ eglogas pastoꝵ¬
misi. huiꝰ tropi plures sunt speties.
ex qͥbus eminent septem. hyronia.
antifrasis. eiugma. Carientismos. paro¬
emias. Arcasmos. Antismos. Allego
ria ẽ tropus quo aliud significatur.
fumantia soluere colla. hoc ẽ carm̃
entis didonis. Ita exp̃sit dicens. Ter
sese. attolleus cubitoq ad nixa leua
uicta ẽ. Itẽ ad trepidã exceptis.
In manibꝰ efferam dido sanguineam
te. iã riuos pueri sat prata biber̃.
Desimte. saciati eñi audiendo sumꝰ.
Itẽ int̾ uictrices aederã tͥ serpere
int̃ tuos triumphos. Nã antea
uictores lauro aedera coronabant᷑
poete. Ite mantua ue misere ni¬
miũ uicina cremone cantantes
sublime ferent ad sidera cigni.
poetas dicit. qui quasi cigni can¬
tautes dicunt mantua ue misere.
qui abacti sunt de paludibꝰ id
ẽ de agris suis. quando chiremo¬

Expanded text:
id est, alieniloquium; aliud enim sonat et aliud intellegitur, ut: tres in Bucolicis, Aurea mala decem misi, id est, ad Augustum decem eclogas pastorum. Hujus tropi plures sunt species, ex quibus eminent septem: ironia, antiphrasis, aenigma, charientismos, paroemia, sarcasmos, astysmos 63 23. ria est tropus, quo aliud significatur fumantia soluere colla», hoc est carmen entis Didonis ita expressit dicens: ter sese adtollens cubitoque adnixa leuauiuicta est. item: at trepida et coeptis inmanibus effera Dido / sanguineam te iam riuos, pueri, sat prata biberuntdesinite, satiati enim audiendo sumus. item: inter uictrices hederam tibi serpere inter tuos triumphos. nam antea uictores lauro, hedera coronabantur poetae. item: Mantua uae miserae nimium uicina Cremonae / cantantes sublime ferent ad sidera cygni Vpoetas dicit, qui, quasi cygni cantantes, dicunt: Mantua uae miserae. qui abacti sunt de paludibus, id est, de agris suis quando Cremo
Abbreviated transcription (Latin):
afinibꝰ egipti urbisq alexandriȩ ubi pare
ꝑloca quȩ acolȩ cathabatmo uocãt
ñ lõge a castris alexandri magni ⁊ suꝑ
latũ chaleartiũ: Neinde iuxta suꝑi¬
orẽ. fines abasitaru missa ĩ trãs uersũ
Begiptia deserta meridianũ cõtigit
oceanu. Termini affricȩ ad occide̾tẽ
ide̾ s̃ qͥ& europȩ: Id est fauces gad dita¬
ni freti. siltimus aũt finis eiꝰ ẽ mons
athlãs ⁊ insulȩ quas fortunatas uocãt.
aprica ꝗͦdsit aꝑta cȩlo uł soli & sine or¬
lari ab uno exposteris abrahȩ dece¬
tura: qͥ uocatꝰ est affer. incipit auͣt a¬
finibꝰ egpti ꝑge̾s iuxta meridie̾. ꝑ ethi¬
opiã usq ad athla̾te̾ mo̾t̾e: A septetrio¬
nali parte medit᷑raneo mari cõiucta
clauditur. ⁊ ingaditaneo freto finitur.
habens ꝓuĩciãs. libiã. cirenẽse̾ penta¬
polĩ. tripolĩbitantiũ cartaginẽ. numi¬

Expanded text:
a finibus Aegypti urbisque Alexandriae ubi Paretper loca quae accolae Catabathmon uocant haud procul a castris Alexandri Magni et super lacum Chalearzum, deinde iuxta superiorum fines Auasitarum missa in transuersum per Aethiopica deserta meridianum contingit oceanum. termini Africae ad occidentem idem sunt qui et Europae, id est fauces Gaditani freti. ultimus autem finis eius est mons Athlans et insulae quas Fortunatas uocant.quod sit aperta celo et soli, et sine orlari ab uno ex posteris Abrahe de Cethura, qui vocatus est Affer. Ista itaque finibus Aegypti pergens iuxta meridiem per Aethiopiam usque Athlantem montem. A septentrionali vero parte Mediterraneo mari coniuncta clauditur, et in Gaditano freto finitur, habens provincias Libyam Cyrenensem, Pentapolim, Tripolim, Byzacium, Carthaginem, Numi
Abbreviated transcription (Latin):
regii iuuenes. plinꝰ. ⁊ scolo pecius.
ꝑfectionẽ optimatũ domo pulsi
Ingẽtẽ en iuiuẽtutẽ secũ traxisset̃
i capadocie pontice ora iuxta amnẽ
lhemodontẽ cõseder̃. hoꝵ uxores
exilio ac uiduitate ꝑ mote. arma
sumũt. et ut om̃ibꝰ. par ex simili
cõditione animꝰ fieret. uiros qui
suꝑ fuerãt int̾ficiũt atq accensȩ
in ostẽ sanguine suo ultionem
cȩsoꝵ cõiugũ finitimoꝵ excidio
cõsequũt᷑. Lũc pace armis qͤsita.
ext̾̃nos cõcubitꝰ in eũtes ȩditos ma¬
res. mox enecãt feminã studiose
nutͥũt. in ustis infantiᷤᷤ cde t̾ioribꝰ.
manuillis. ne sagittaꝵ iactꝰ impe¬
dirẽt᷑. unde amazones dictȩ. haꝵ
due fuere regine. marphesia.⁊
lampetu. quȩ agmine diuiso in
duas partes uicissim curã belli et
domꝰ custodiã sortiebant᷑. Igit᷑ cũ
curopȩ maximã partẽ domuissẽt.
Asiȩ uͦ aliquãtiᷤ ciuitatibꝰ. captiꝰ ipse

Expanded text:
regii iuuenes Plynos et Scolopetius. per factionem optimatium domo pulsi, ingentem iuuentutem secum traxere et in Cappadociae Ponticae ora iuxta amnem Thermodontem consederunt exilio ac uiduitate permotae arma sumunt et, ut omnibus par ex simili condicione animus fieret, uiros qui superfuerant interficiunt atque accensae in hostem sanguine suo ultionem caesorum coniugum finitimorum excidio consequuntur. tunc pace armis quaesita externos concubitus ineunt, editos mares mox enecant, feminas studiose nutriunt inustis infantium dexterioribus mammillis, ne sagittarum iactus impedirentur; unde Amazones dictae. harum duae fuere reginae, Marpesia et Lampeto, quae agmine diuiso in duas partes uicissim curam belli et domus custodiam sortiebantur. igitur cum Europam maxima e parte domuissent, Asiae uero aliquantis ciuitati
Abbreviated transcription (Latin):
montes galliȩ sunt de qͥbꝰ uirgi¬
lius aerias alpes & dicendo aeriaᷤ¬
alpes uerbũ. exp̃ssit a uerbo. Nã
galloꝵ lingͣ alpes montes alti uocã¬
tur. ħȩc sunt enĩ q̃ italie muroꝵ¬

Expanded text:
montes Galliae sunt, de quibus Virgilius: Aerias Alpes. Et dicendo aerias; verbum expressit a verbo. Nam Gallorum lingua Alpes montes alti vocantur. Hae sunt enim q
Abbreviated transcription (Latin):
naturã p̃bere : Nã id tẽpris fouendis hab&
deputatũ partubꝰ quãdo marime ĩsurgit
mare. litoribꝰq uehemͣtius sluctꝰ illidit᷑.
qͦ magis repẽtine placiditatis sollẽpnitate
auis huiꝰ elucera. gr̃a. Nã ubi undosũ fuerit
mare. positiᷤᷤ ouis subito mitescit. Et om̃s
cadu̾̃t ue̾tor. ꝓcellȩ. flatꝰq aurarũ mitescͣt
ac plaeidũ uentis seat mare. donec oua foueat
alchion sua. septẽ au̾t dies sȩtus sũt. qͥbꝰ
alios qͦq septẽ̾ adiu̾git dies donec enu¬
triat partus suos. donec ĩcipiãt adoleᷤᷤ¬
cere. Nec mireris tã exiguũ nutrimͣti
tẽpꝰoris eũ ab solutio sȩ tuu. tã paucoꝵ.
dieruͣ sit. Tãto auͣt grãm minuscula
aus diuinitꝰ indultaͣ hab&. ut hos qua¬
tuordecĩ dies nautici pͣsũte serenitati
obseruẽt. Quoᷤ & alchionidos uocat qͥbꝰ
nullus motus ꝓcellose tẽpestans orres

Expanded text:
re hiemis. nam id temporis fouendis habet deputatum partibus, quando maxime insurgit mare litoribusque uehementior in inliditur. quo magis repentinae placiditatis sollemnitate auis huius eluceret gratia. namque ubi undosum fuerit mare, positis ouis subito mitescit et omnes cadunt uentorum procellae Batusque aurarum quiescunt ac placidum uentis stat mare, donec oua fouet alcyone sua. septem autem dies fotus sunt, quibus alios quoque septem adiungit dies, quibus enutriat partus suos, donec incipiant adolescere. nec mireris tam exiguum nutriendi tempus, cum absolutio fetuum tam paucorum dierum sit. tantam autem gratiam minuscula auis diuinitus indultam habet, ut hos quattuordecim dies nautici praesumptae serenitatis obseruent, quos et alcyonidas uocant, quibus nullos motus procellosae tempestatis horres
Abbreviated transcription (Latin):
hoc carmͣ relarat tedia pectoris: Alaicu
tetra metũ coͣstat duobꝰ dactilis et
duobꝰ trocheis. ut ẽ hoc luna rubens
sciptu ẽ. qͦd neq iubilũ. neq ululatũ ꝓpͥe
significat. sed ilłã magis ostendit uocem
qua bellitpͣr exercitus clamorẽ cũ sono
tolles unanimit᷑ se se coartari. ad pͣlium
solo. Tam̃ hic sermo inscripturis iubila¬
tio magis quã ululatꝰ cõsueuit. seribi. ut

Expanded text:
hoc: carmen relaxat taedia pectoris. de alcaico. alcaicum constat duobus dactylis et duobus trochaeis, ut est hoc: luna rubens scribitur, quod neque jubilum, neque ululatum proprie significat, sed illam magis ostendit vocem, qua belli tempore exercitus clamorem consonum tollens, unanimiter se cohortari ad bellum solet, tamen hic sermo in Scripturis jubilatio magis quam ululatio consuevit inscribi, ut
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm dsͣ ꝑmanu moysi claras salute illis.
Quã estimatione̾ ut incerta esse monstra¬
r& adiecit. Atilli nõ intellexerut: Simi¬
litͣ in eode̾ libro cũ beatu petr̃u de carcere
angłs edurisse dicitur. & nesciebat qͥa
uerũ est qͦd fiebat ꝑ angłm. estimabat
auͣt se uisum uidere: Nomine aut esti.¬
mationis certissima stientia ponitur in
libro sapientie. ubi drͣ de ipsa sapiennia
& simultitudin̾ẽ quis scientiȩ desiderat
scit pͣtita. & de fururis estimat. Quidest
auͣt sapienti& estimare nisi certissime
scire. unͣ & paulus sensum xpͣihabens
qͦd se estimare diçebat. certissime no¬
uerat. Qm̃ ait. estimo enĩ qͦd nͣ si̾n coͣ¬
digne passiones huiꝰ tp̃ris ad fiiraͬ
głam quȩ reuelabitur in nobis: Neq
emͣ inpaulo rerũ istaꝵ dicenda ẽ incerta
cognitio. sed certa scientia. Tale ẽ igi᷑
iqͦdbeatus hicremias dixͣ dexp̃ohic dĩ¬

Expanded text:
 per manum ipsius daret salutem illis . Quam aestimationem ut incertam monstraret, adjecit: At illi non intellexerunt. Similiter in eodem libro, cum beatum Petrum de carcere angelus eduxisset, dicitur: Et nesciebat quia verum est quod fiebat per angelum, aestimabat autem se visum videre . Nomine autem aestimationis certissima scientia ponitur in libro Sapientiae, ubi dicitur de ipsa Sapientia: Et si multitudinem quis scientiae desiderat, scit praeterita et de futuris aestimat . Quid est autem Sapientiae aestimare, nisi certissime scire? Unde et Paulus sensum Christi habens, quod se aestimare dicebat, certissime noverat, unde ait: Existimo enim quod non sunt condignae passiones hujus temporis, ad futuram gloriam quae revelabitur in nobis . Neque enim in Paulo rerum istarum dicenda est incerta cognitio, sed certa scientia. Tale est igitur et quod beatus Jeremias dixit de Chri
Abbreviated transcription (Latin):
calculiuocati qͦdlenes sint. & rotudi. unͣ
& calcuł drͣ. lapis breuis qͥ sine molestia
si breuitate calcatur. Itẽ calculi qͦd ꝑuid
uocãt. eo qͦd exiliendo discurrũt. olim aͣn
tessere iacula appellabat᷑. aiacien¬
phisiologiȩ ꝑ allegoriã hanc arte̾ ex¬
ercere & sub quada rerũ similmudin̾e
fingere: Nã tribꝰ tesseris ludere ꝑ hbͣdo
senariis locis distinctas ꝓptͣ ȩtates hõis
ternariis lineis ꝓptͣ tẽpora. argumͣta¬
tur. inde & tabulã ternis descriptam
teres anumero uocabatur. Ut unio
tesserarũ. ita aꝑitiᷤᷤ aleatoribꝰ cõponit᷑.
ut afferat qͦd uoluerit. ut. uis puta

Expanded text:
Calculi vocati quod lenes sint et rotundi. Unde et calculus dicitur lapis brevis, qui sine molestia sui brevitate calcatur. Item calculi, quod per vias vocant, eo quod exiliendo discurrant. Olim autem tesserae iacula appellabantur, a iacienphysiologice per allegoriam hanc artem exercere, et sub quadam rerum similitudine fingere. Nam tribus tesseris ludere perhibensenariis locis distinctas propter aetates hominum ternariis lineis propter tempora argumentantur. Inde et tabulam ternis descriptam teres a numero vocabatur, ut unio,tesserarum ita a peritis aleatoribus conponitur ut adferat quod voluerit, utputa
Abbreviated transcription (Latin):
neat̃. A migdala. grecũ nom̃
quȩ latine nux longa uocat᷑. hãc
ma siluis induet in florẽ. cũctis
enĩ arboribꝰ. pͥor se flore cõuestit
⁊ ad inferenda poma arbusta se¬
genere medicari ferũt᷑. ut ex a
maris dulces fructus fiãt. Te
de mediũ inferũt surculũ eiꝰ
arborꝰ  quã greci peuchẽ.¬

Expanded text:
es . Amygdala Graecum nomen, quae Latine nux longa vocatur: hancma silvis Induit in florem. . . . . Cunctis enim arboribus prior se flore convestit, et ad inferenda poma arbusta segenere medicari feruntur agricolae, ut ei amaris dulces fructus fiant, ut in medium inserant surculum eius arboris, quam Graeci
Abbreviated transcription (Latin):
tutis accepimꝰ. prodolor. pudet erro¬
ris humani mulieres pata ꝓfugȩ
curopã atq asiam. id ẽ. plurimaᷤ
fortissimasq mũdi partes intrauer̃.
ꝑuagate s̃. beleuer̃ cẽtũ pene annĩ
euertendo urbes plurimaᷤᷤ atq aliaᷤᷤ

Expanded text:
tutis accepimus. Pro dolor, pudet errotutis accepimus. Pro dolor, pudet erroris humani. mulieres patria profugae Europam atque Asiam id est plurimas fortissimasque mundi partes intrauerunt peruagatae sunt deleuerunt, centum paene annis euertendo urbes plurimas atque alias
Abbreviated transcription (Latin):
synope fila cȩpisset. quȩ singularẽ
uirtutiꝰ głam ꝑpetua uirginitate
cumiulaũ. Hac fama ⁊ sci tȩgĩs
tãta admiratio ⁊ fornudo inuaserat.
ut ercules qͦq cũ iussus fuisset adom¬
no fuo exhibere arma regoie qͣsi
ad in euitabile ꝑiculũ destinat᷑. uni¬
uersam greciȩ electã ut nobilem
iuuẽtutẽ cõtraxerit. Nouẽ longas
naues p̃pararet. nec tam̃ cõtẽtꝰ ex¬
amine uiriũ ex inꝓuiso ad gredi
⁊ insꝑatas circũ uenire maluerit.
Duo tc̃ sorores regno p̃ erãt. antiopiȩ
⁊ orithia.hercules mari aduectus
in cautaᷤ. iermesq i pacis incuria
desides opp̃ssit. Int̾ cesis captisq
complunrimas duassororeᷤ antiope
menalipe ab hercule. hipolite
atheseo retente. sed theseuᷤᷤ hi¬
politẽ matͥmonio adsciuit. her¬
cules menalipen. sorori redidit.
Et arma regine p̃cio redẽptioniᷤᷤ
accepit. post orithiã. pente silea
regno potita. ẽ. cuiꝰ tidiano bello
clarissima int̾̃ uiroᷤᷤ docum̃ta uir¬

Expanded text:
ingularem uirtutis gloriam perpetua uirginitate cumulauit. hac fama excitas gentes tanta admiratio et formido inuaserat, ut Hercules quoque cum iussus fuisset a domino suo exhibere arma reginae quasi ad ineuitabile periculum destinatus, uniuersam Graeciae lectam ac nobilem iuuentutem contraxerit, nouem longas naues praepararit, nec tamen contentus examine uirium ex inprouiso adgredi et insperatas circumuenire maluerit. duae tunc sorores regno praeerant, Antiope et Orithyia. Hercules mari aduectus incautas inermesque et pacis incuria desides oppressit. inter caesas captasque complurimas duae sorores Antiopae, Melanippe ab Hercule, Hippolyte a Theseo retentae. sed Theseus Hippolyten matrimonio adsciuit, Hercules Melanippen sorori reddidit et arma reginae pretio redemptionis accepit. post Orithyiam Penthesilea regno potita est, cuius Troiano bello clarissima inter uiros documenta uir
Abbreviated transcription (Latin):
spumanitriẽ. de qͦ qͥdã nit. rusticꝰ es neses
qͥd greco nõie clicar spuma uocor nitri.
grecꝰ es a fronrtͣu. Colligit᷑ anͣt in asia spe
luncis distillãs: Dehins siccatur sole.
obtimũ putatur siminime fuerit p̃o¬
derosũ. ⁊ maxime fieri habile colore

Expanded text:
spuma nitri est, de quo quidam ait: Rusticus es, nescis quid Graeco nomine dicar. Spuma vocor nitri Graecus es aphronitrum. Colligitur autem in Asia, in luncis distillans, dehinc siccatur sole. Optimum putatur, si minime fuerit ponderosum, et maxime friabile, colore
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ enĩ certamina. greci agones uocat. frequẽti¬
aqua cȩlebrabatur. siqͥde̾ omne̾ cetũ
&omne cõuẽtu agonas dici. Alii quasi
incirculis &agoniis idẽ sine angulo locis.
sederẽt᷑ nũcupatos agonas putaͣt. Agonũ anͣt
genera fuisse ĩm̃sitas uiriũ. cursus cȩleritasq
sagutãdi.peritia stadi. patientia ad chitharã
qͦq uł tibias. incedẽdi gestus. demoribus.
de forma. de cantandi modulatione. ter¬
restris qͦq belli ⁊ naualis pͣlii. ꝑpatiendar q
supplicion. certamina: Agone. certamine.

Expanded text:
requentia qua celebrabantur. Siquidem et omnem coetum atque conventum agona dici; ali quod in circulis et quasi agoniis, id est sine angulo locis, ederentur nuncupatos agonas putant. De generibus agonum . Agonum genera fuisse: inmensitas virium, cursui celeritas, sagittandi peritia, standi patientia, ad citharam quoque vel tibias incedendi gestus, de moribus quoque, de forma, de cantandi modulatione, terrestris quoque belli et navalis proelii, perpetiendorumque suppli
Abbreviated transcription (Latin):
Affrica cũ terciã orbis partẽ maiorẽ
nri accipiend̾a descripserĩt. ñ spatiar.
m̃suras. sed diuisionei raciones secut sũ
mare hoc si qͥdẽ magnũ qͦd ab occasuer
occano orit᷑ in meridiẽ magis uergẽs
angustiore̾ intͣse oceanu coartate af¬
frice limitẽ fec̾: Uñ &iã aliqͥ quauis
eã longitudine parẽ. Lam multo an¬
gustiorẽ intelligẽ̾tes in uere cũdu ar¬
bitrati. terciã uocari partẽ. sed pociiᷤ
ineuropã affrica deputantes. hoc ẽ Isidot¬
sełe portionẽ appellare maluer. pr̾ea
cũmulto amplius tͣre ĩ affrica ardo¬
re solis quã ĩ enropã rigore frigoriᷤ
incultu atq incognitu ẽ: Quippe cũ
oia pene ammatia uł germinõtia
patientius & tolerabilius ad su̾mũ fri

Expanded text:
i cum tertiam orbis partem maiores nostri accipiendam descripserint, non spatiorum mensuras sed diuisionum rationes secuti sunt. mare hoc siquidem Magnum, quod ab occasu ex oceano oritur, in meridiem magis uergens angustiorem inter se et oceanum coartatae Africae limitem fecit. unde etiam aliqui quamuis eam longitudine parem tamen multo angustiorem intellegentes, inuerecundum arbitrati tertiam uocare partem sed potius in Europam Africam deputantes,. hoc est secundae portionem appellare maluerunt. praeterea cum multo amplius terrae in Africa ardore solis quam in Europa rigore frigoris incultum atque incognitum sit — quippe cum omnia paene animantia uel germinantia patientius et toler
Abbreviated transcription (Latin):
Aluus dictꝰ. eo qd̃ in eo qͣsi ialueo ho
minis humor cibo ꝑmixtit᷑ deflu¬
at acdecͣrat. Et in ennanabili mͦ
ciboꝵ suco uniu̾sũ corpꝰ qͣsi alatere
ualles uicmnas.inrigãdo ad implet.

Expanded text:
Aluus dictus eo quod in eum, quasi in alueum, omnis humor cibo permixtus defluat ac recurrat, et inenarrabili modo ciborum suco uniuersum corpus quasi e latere, ualles uicinas inrigando adimpleat.
Abbreviated transcription (Latin):
cit᷑ qͦd greci uocãt eonas qͦd aliquãdo apud
eos ꝓ scło aliquando ꝓȩterno ponitur
un iapud latino s ẽ diriuatiuii: Aetas
cuiꝰ pͥma etas ẽ ab adã usq ad noe. secũ. d̾gl¬
cda a noe usq ad abraha̾. tercia ab abra Naci¬
ham usq ad clauid. Quarta a dauid usq
ad trãsimgrationem iude ĩbabiloniã. d̾g¬
Qnͣta deinde usq ad aduentũ saluato¬
riꝰ incarne.Sexta quȩ nũc agitur.
usqiqꝰ mudus iste finiatur. Aeratisbu d̾gło¬

Expanded text:
citur: quod Graeci vocant eonas: quod aliquando apud eos pro saeculo, aliquando pro aeterno ponitur. Unde et apud latinos est derivatum. Aetas cujus prima aetas est ab Adam usque ad Noe: secunda a Noe usque ad Abraham: tertia ab Abraham usque ad David; quarta a David usque ad transmigrationem Judae in Babyloniam; quinta deinde usque ad adventum Salvatoris in carne; sexta, quae nunc agitur, usque quo mundus iste finiatur. 6. Quaru