comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
que gerere ꝯsueuerat. ¶Cornib arboreis.
aut sub audis . cũ. ut illo loco. atq ixioni
uentorota. ꝯstitit orbis. Idẽ cũ uento. aut
certe ẜm supra dictã figurã. cornib arbo¬
reis ꝓ cornuũ arboreoꝵ. melius tamen ẽ
Ut cũ subaudias. ¶ Tum nulgus. bene uulgus
ductorib intemptis. ¶ Miscet. ꝑ turbat.
cucũ agit. in sequit᷑ ¶ Erondea. ꝓ frondo¬
frondosus uõ est lucus. licet enĩ babundet
frondib nõ tam̃ est de frondib totus ut
sapeus ⁊ saxosus. ¶Quã septẽ. bene finiuit
numerũ. Necessitatis enĩ hec uenatio. no
uoluptatis. ĩ qua plura requirunt᷑ ¶uictor.
hoc loco ꝓpositi effector. Ut est. atq totis
insistere uictor ¶ Tundat humi. ꝑbumũ
⁊ est aduerbialiter pofitũ. Ut humi nitẽs
Idest ꝑ humũ ¶ Cum nanib. cacenfaton
ĩẜmone qd̾ fit sicũ particulam .n. lictera
sequat᷑. ¶Hinc ꝓ inde. abutitur adu̾biis

Expanded text:
quae gerere consueverat. CORNIBVS ARBOREIS quae gerere consueverat. CORNIBVS ARBOREIS aut subaudi ‘cum’, ut illo loco «atque Ixionii vento rota constitit orbis», id est cum vento; aut certe secundum supra dictam figuram ‘cornibus arboreis’ pro ‘cornuum arboreorum’. Melius tamen est ut ‘cum’ subaudias. TVM VVLGVS bene ‘vulgus’, ductoribus interemptis. MISCET perturbat, circumagit, insequitur. FRONDEA pro ‘frondo‘frondosus’ vero est lucus; licet enim abundet frondibus, non tamen est de frondibus totus; ut ‘saxosus’, ‘saxeus’. QVAM SEPTEM bene definit numerum; necessitatis enim est haec venatio, non voluptatis, in qua plura requiruntur. VICTOR hoc loco ‘propositi effector’, ut est «rotis insistere victor». FVNDAT HVMI per humum. Et est adverbialiter positum, ut «humi nitens», id est ‘per humum’. CVM NAVIBVS cacenphaton in sermone, quod fit si ‘cum’ particulam n littera sequatur. HINC pro ‘inde’; abutitur enim adverbiis
Abbreviated transcription (Latin):
nepotes. Idest om̃es. Pleriq deruiationẽ
dicũt ab eo qd̾ est tot. totus. ut ab eo qd̾ ẽ
quot quotus. s illud notandũ. quia inde¬
riuatione mutat plerũq naturam. Nã
cũ tot naturaliter brenis sit. totus ꝓducit᷑
¶ Agmen. agmen ꝓprie dr̃ ordinata multi¬
tudo. ut est ambulantis exercitus. Neque
enĩ ĩ uno loco stans agnen uocatur. aut
si inuẽtũ fuerit usurpatũ est. Unde bene
adiecit longũ. ut ĩcedentũ ostenderet si¬
gnificationẽ. ¶ Constitit. con. scd̾̃m natu¬
sequit᷑. Tuc enĩ tantũ ꝓducit᷑ sic̃ in sillaba¬
ut est insula. infula ¶ Corripuit. Aut de
pbaretra corripuit. Ut est corripit hic
subita trepidus formine ferrũ. Aut abacba¬
te bt eũ secutũ eẽ ꝑsilentiũ ĩ telligamus.
Ut illo loco. Ni iam p̃missus achates
afforet. Itẽ nũc reꝑeto anchises fatorũ
archana reliquit. ¶Gerebat. aut tũc. aut

Expanded text:
nepotes», id est omnes. Plerique derivationem nepotes», id est omnes. Plerique derivationem dicunt ab eo quod est ‘tot’ ‘totus’, ut ab eo quod est ‘quot’ ‘quotus’. Sed illud notandum, quia in derivatione mutat plerumque naturam; nam, cum ‘tot’ naturaliter brevis sit, ‘totus’ produc. AGMEN ‘agmen’ proprie dicitur ordinata multitudo, ut est ambulantis exercitus; neque enim in uno loco stans ‘agmen’ vocatur, aut, si inventum fuerit, usurpatum est. Vnde bene adiecit ‘longum’, ut incedentum ostenderet significationem. CONSTITIT ‘con’ secundum natusequitur; tunc enim tantum producitur, sicut ‘in’ syllaba, ut ‘insula’, ‘infula’. CORRIPVIT aut de pharetra ‘corripuit’, ut est «corripit hic subita trepidus formidine ferrum», aut ab Achate, ut eum secutum esse per silentium intellegamus, ut illo loco «ni iam praemissus Achates adforet», item «nunc repeto, Anchises fatorum arcana reliquit». GEREBAT aut tunc, aut
Abbreviated transcription (Latin):
¶Inpupib arma caici. ꝗa nauigantũ mili¬
tũ est pupib arma religare. ⁊ alibi. ꝑacem
orare manu p̃figere pupib arma¶ Erran¬
tes. pascentes. Ut ipe alibi. Mille mee sicu¬
lis errant in montib agne. Reuera enĩ
dũ pascunt᷑ uagant̃. ⁊ ĩ septimo de ceruo.
plerũq etimo logiã accipere. s cerui nõ sũt
dictũ. quia heroicis tẽporib ubiq oĩa nasce¬
bant᷑. ut om̃is feret omia tellus. ¶ Tota.
inter totũ ⁊ om̃e hoc inter est. ꝙ totũ dici¬
mus uniꝰ corporis plenitudinẽ. om̃e deuni¬
uersis dicimus. ut puta. totũ auditoriũ h̃t
scolasticos. Idẽ plenũ est auditoriũ scolasti¬
cis. om̃e auditoriũ ht̃ scolasticos. Idẽ omia
auditoria. Usurpant tam̃ poete. ⁊ ista con¬
fundũt. Ut hoc loco tota ꝓ om̃ib posuit. ⁊
ꝯtra ꝓ tota om̃e posuit. ut est. om̃e q re¬
uerti ꝑ troiã. Statuis ⁊ totos ĩpenã ordire

Expanded text:
IN PVPPIBVS ARMA CAICI quia navigantum miliIN PVPPIBVS ARMA CAICI quia navigantum militum est puppibus arma religare, ut alibi «pacem orare manu, praefigere puppibus armates pascentes, ut alibi "mille meae Siculis errant in montibus agnae" ; re vera enim dum pascuntur, vagantur. et in septimo de cervo plerumque etymologiam recipere. Sed cervi non sunt dictum, quia heroicis temporibus ubique omnia nascebantur ut ipse «omnis feret omnia telluinter ‘totum’ et ‘omne’ hoc interest, quod ‘totum’ dicimus unius corporis plenitudinem, ‘omne’ de universis dicimus, ut puta ‘totum auditorium habet scolasticos’, hoc est plenum est auditorium scolasticis, ‘omne auditorium habet scolasticos’, id est omnia auditoria. Vsurpant tamen poetae et ista confundunt, ut hoc loco ‘tota’ pro ‘omnibus’ posuit, et contra pro ‘tota’ ‘omnem’ posuit, ut est «omnemque reverti per Troiam». Statius «et totos in poenam ordire
Abbreviated transcription (Latin):
est neutri. Iuuenalis. speculu ciuilis sarcina
belli ¶Late petit. In quãtũ potest. ¶ Pelago
Inpelagus. Ut inferretq deos latio¶Anthea
si quem. aut ordo est. ascendit scopuluin
requisicurus anthea. capin. caicũ. siquem
uideat. ⁊ usus est hoc genere locutionis quo
⁊ terentius qui dixit. qd̾ pleriq omes faciũt
atqui nil tam ꝯtrariũ. omẽs enĩ generale ẽ
pleriq spociale. Ordo ergo est ꝙ om̃es facuĩt
aduluscentuli ut animũ ad aliquot studiũ
adiungant pleriq equos alere. pleriq canes
aut certe quẽ uacat. ut supuis diximus. istas
frequent̾ carere particulas ut alibi bugilius
Rhebe diures siqua diu motalib uilla est.
nemo dicit siqua ulla. s si ulla uacat eigo
qua. Itẽ inlucilio. ⁊ quẽ pamphilũ queris
quẽ uacat. Nam unus erat ¶ Biremis. na¬
ues. habentes remoꝵ ordinẽ geminũ. ut
alibi triplici pubes quã dardana u̾su ĩpellint

Expanded text:
est neutri, ut Iuvenalis "speculum civilis sarcina est neutri, ut Iuvenalis "speculum civilis sarcina belli" . Ad v. 181 Late petit in quantum potest. pelago in pelagus, ut "inferretque deos Latio" . anthea si quem aut ordo est 'ascendit scopulum requisiturus Anthea Capyn Caicum, si quem videat'. et usus est hoc genere elocutionis, quo et Terenatqui nihil tam contrarium; ‘omnes’ enim generale est, ‘plerique’ speciale. Ordo ergo est ‘quod omnes faciunt adulescentuli, ut animum ad aliquod studium adiungant, plerique equos alere, plerique canes’ - aut certe ‘quem’ vacat, ut superius diximus istas frequenter vacare particulas, ut ipse Vergilius «Rhebe diu, res si qua diu mortalibus ulla est». Nemo enim dicit ‘si qua ulla’, sed ‘si ulla’; vacat ergo ‘qua’. Item in Lucilio «et quem Pamphilum quaeris» ‘quem’ vacatves habentes remorum ordinem geminum, ut alibi «triplici pubes quam Dardana versu impellunt».
Abbreviated transcription (Latin):
hic isteropteron ẽẽ ꝙ falsũ est. Nam ⁊ hoc¬
deniq siccari ante fruges ⁊ sic frangi uide¬
mus. ⁊ quia apud maiores nr̃os molarum
nõ erat usus. frumenta torrebant ⁊ ea in
pilas missa pinsebant ⁊ hoc erat genus
molendi. Unde ⁊ pinsores dieti sũt. qui nũc
pistores uocant᷑. Pusere autẽ dici psius
ꝓbat. Ut a tergo quẽ nulla ciconia pͥnsit.¬
A eneas merita ꝑsonaꝵ uilib officuis inter¬
ee̾ nõ debent ꝙ bene ẜuat ubiq uirgilus ut¬
in hoc loco. Itẽ in sexto cũ diuersis officiis tro¬
ianos diceret occupatos ait. at pius eneas ar¬
ces quib altus apollo presidet. nisi cũ causa
pietatis inter uenit ut ad sepeliendũ socios
eneas opera inter talia primus hortatur so¬
cios parib accingit᷑ armis ¶ Scopulũ Idẽ spe¬
culã ⁊ quãdo speculationẽ significamus ge¬
neris est feminĩ ut specula misenus ablata
speculũ autẽ in quo nos intuemur generis

Expanded text:
hic hysteroproteron esse. quod falsum est; nam et hohic hysteroproteron esse. quod falsum est; nam et hodie siccari ante fruges et sic frangi videmus. et quia apud maiores nostros molarum usus non erat, frumenta torrebant et ea in pilas missa pinsebant, et hoc erat genus molendi. unde et pinsores dicti sunt, qui nunc pistores vocantur. pinsere autem dici Persius probat, ut "a tergo quem nulla ciconia pinsitfficiis interesse non debent: quod bene servat ubique Vergilius, ut hoc loco, item in sexto cum diversis officiis Troianos diceret occupatos, ait "at pius Aeneas arces quibus altus Apollo praesidet" : nisi cum causa pietatis intervenit, ut ad sepeliendum socium Aeneas opera inter talia primus hortatur socios, paribusque accingitculam. et quando speculationem significamus, generis est feminini, ut "specula Misenus ab alta" . speculum autem, in quo nos intuemur, generis
Abbreviated transcription (Latin):
ergo licentia dermationis est ¶gessi reꝵ.
hoc est penuria fatigati.⁊ fessus generale ẽ
dicimus enĩ fessus animo. ut ter fessus ual¬
le resedit. ⁊ fessus corporͤ ꝙ magis est ꝓpri¬
um.⁊ fessus rerũ afortuna ueni entiũ. Ut
boc loco. epitheta enĩ nũ ꝙͣ uacant. s ant ad au¬
gientũ. aut ad diminutionẽ aut addiscretio¬
ges dicunt᷑. ⁊ errant qui discernũt frumenta
a frugib. Nã cicero ait. olei ⁊ frugũ minuta¬
rũ cũ deleguminib diceret. Ut ostenderet etiã
frumenta fruges nocari. ẽrugũ autẽ nomen
guituris parte ¶ Receptas liberatas. ut me¬
dioq ex hoste recepit. Idẽ liberauit ¶ Et tor¬
rere parant flãmis ⁊ frangere saxo. Multi
ysteron putant nõ respiciẽtes supiora que
dixit. Undis cererem ẽe corruptam quã ne¬
cesse fuerat ante siccar. qui tam̃ etiã ꝯtra
hoc illo se tuent̾ exẽplo. Nunc torrete igni
fruges. nũc frangite saro. Et uolũt etiam¬

Expanded text:
ergo licentia derivationis est. FESSI RERVM ergo licentia derivationis est. FESSI RERVM hoc est penuria fatigati. Et fessus generale est; dicimus enim fessus animo, ut «ter fessus valle resedit», et ‘fessus corpore’, quod magis est proprium, et ‘fessus rerum a fortuna venientium’, ut hoc loco. Epitheta enim numquam vacant, sed aut ad augmentum aut ad diminutionem aut ad discretiones dicuntur, et errant qui discernunt frumenta a frugibus. Nam Cicero ait «olei et frugum minutarum», cum de leguminibus diceret, ut ostenderet etiam frumenta ‘fruges’ vocari. Frugum autem nomen gutturis parte. RECEPTAS liberatas ut «medioque ex hoste recepit», id est liberavi. ET TORRERE PARANT FLAMMIS ET FRANGERE SAXO multi hysteroproteron putant, non respicientes superiora, quia dixit undis Cererem esse corruptam, quam necesse fuerat ante siccari. Qui tamen etiam contra hoc illo se tuentur exemplo «nunc torrete igni fruges, nu
Abbreviated transcription (Latin):
lo habeat gratiosior ẽẽ uideat᷑. ¶ Succepit.
infomite flãmam pene solicophanes est.
nam cũ mutationẽ u̾bũ significet ⁊ abłtõ
usus est. s hoc soluit aut antiqua circa co¬
munes p̃positiones licentia ut est. ꝯditus
in nubẽ. contra ⁊ nota ꝯdunt᷑ inaluo. Item
seua sedens suꝑ arma ⁊ gemina suꝑ arbore¬
sidunt. Cicero. quid ille incapite. ab hostiũ
duce acceperat ⁊ si fortes fueritis in eo quem
uemo sit ausus defendere. Aut rapuit. rap¬
tun fec̃ flãmam infomite. Idẽ celerit̾.
¶Corruptã undis. aqua emollitã. ¶Cercalia¬
q arma. fugiens uilia adgeneralitatem trã¬
suit ꝓpter carminis dignitatẽ ⁊ rem uilẽ
auxit honestate ẜmonis. Ut alibi ne lucer¬
nam diceret ait. testa eñ ardente uiderent
scintillare oleũ. Et sciendũ ẽ iudice en¬
phonia diei cerealia ues ialia. Tophoca. uł
Typhoia. Cesareanus uł cesarianus. In bis

Expanded text:
lo habuerit, gratiosior est. Ad v. 175 Succepit lo habuerit, gratiosior est. Ad v. 175 Succepit in fomite flammam paene soloecophanes est; nam cum mutationem verbum significet, ablativo usus est: sed hoc solvit aut antiqua circa communes praepositiones licentia, ut est "conditus in nubem" , contra "et nota conduntur in alvo" , item "saeva sedens super arma" et "geminae susidunt». Cicero «quod ille in capite ab hostium duce acceperat», item «et si fortes fueritis in eo, quem nemo sit ausus defendere». Aut ‘rapuit’ raptim fecit flammam in fomite, id est celeriter. CORRVPTAM VNDIS aqua emollitam. CEREALIAQVE ARMA fugiens vilia ad generalitatem transiit propter carminis dignitatem et rem vilem auxit honestate sermonis, ut alibi, ne lucernam diceret, ait «testa cum ardente viderent scintillare oleum». Et sciendum est iudice euphonia dici ‘Cerealia’ vel ‘Cerialia’, ‘Typhoea’ vel ‘Typhoia’, ‘Caesareanus’ vel ‘Caesarianus’. In his
Abbreviated transcription (Latin):
domus. aut ueꝵ dicit. ⁊ est historia aut ad
laudẽ ꝑtinet loci. talis inꝗt locus ut domus
originẽ duc̃ aspirationẽ nõ habeat in latino
aspirat᷑. qd̾ est in ꝯtrariũ nã magis grecoꝵ
est aspiratio. s boc in paucis noĩb ĩ uenitur
tenaci. anchora fundabat naues. ¶Telluris¬
amore. Cuiꝰcũq post pericula. Unde ⁊ suꝑuis
dix̃ que ꝓxima lictora cursu ꝯtendũt ⁊ pa¬
ulo post optata potiunt᷑ troes harena. Tellurẽ
elemẽtũ ut plerũq ponimꝰ uuleanũ ꝓigni. Ce¬
rerem ꝓfrumẽto. liberũ ꝓ uino ¶Harena. que¬
ritur habeat nec ne boc nom̃ aspiratione. ⁊
uarro sic definunt. si ab ariditate dr̾ nõ b̃t. si
tos asꝑgine¶ Silicis seilla scincillã exendit.
est. Ercudit autẽ est feriendo elicit. ꝗa eudere
nom̃. Nam achates lapidis spes est. Bene
ergo ip̃e dicit ignẽ excusisse. Unde etiam
achaten euiꝰ comitẽ dixit. lectũ enĩ ĩnatura¬
li historia plinu. qd siquis hũc lapidẽ ĩ anu¬

Expanded text:
domus aut verum dicit et est historia, aut ad laudem pertinet loci: talis, inquit, locus est, ut domus originem ducit, aspirationem non habeat, in Latino aspiratur: quod est contrarium; nam magis Graecorum est aspiratio. sed hoc in paucis nominibus invenitur. tenaci anchora fundabat navis" amore cuiuscumque post pericula. unde et superius dixit 'quae proxima litora cursu contendunt'. et paulo post infert 'optata potiuntur Troes harena'; nam re velementum; ut plerumque ponimus Vulcanum rerem pro frumento, Liberum pro vino. HARENA quaeritur habeat necne nomen hoc adpirationem. Et Varro sic definit: «si ab ariditate dicitur non habetos aspargine. SILICI SCINTILLAM EXCVDIT s. 'excudit' autem est feriendo eiecit, quia cudere nomen, nam achates lapidis species est: bene ergo ipsum dicit ignem excusisse. unde etiam Achaten eius comitem dixit. lectum est enim in naturali historia Plinii, quod si quis hunc lapidem in anu
Abbreviated transcription (Latin):
cos adhibent᷑. ¶ Hie. Idest eneas. ⁊ est
ordo. bie bellũ ingens geret italia. ¶ Tibi fabor
enĩ. hoc loco excusat questionẽ futurã quasi
ueneri dolenti. que uera sũt dicat. ⁊ aliter lo¬
quatur eũctis presentib. Dicit enĩ in decimo.
abuuerĩ bello italiã ꝯcurrere teucri ¶Quãdo.
si quidẽ ¶. Remordet. sollicitat. Terẽtius. par
Atalia. In italia. ⁊ detrax̃ p̃positionẽ miore suo

Expanded text:
κῶϛ adhibentur. HIC id est Aeneas. Et est ordo ‘hic bellum ingens geret Italia’. TIBI FABOR ENIM hoc loco excusat quaestionem futuram, quasi Veneri dolenti quae vera sunt dicat, sed aliter loquatur cunctis praesentibus dis; dicet enim in decimo «abnueram bello Italiam concurrere Teucris». QVANDO siquidem. REMORDET sollicitat. Terentius «par ITALIA in Italia, et detraxit praepositionem more suo
Abbreviated transcription (Latin):
euentus. sequit᷑ loca que respexerit iupit̾.
Unde ⁊ inscd̾o ait. aspice nos hoc tantũ. ⁊
alibi. atq oculos rotuloꝵ reicit aruis. ubi
erat futura uictoria. ¶ Talis de reb hũanis
iactantẽ pectore curas. Nũc scd̾m stoicos
loquit᷑ qui deos dicũt hũana curãe anter
dũ ẜm epicureos poetica utens licentia.
¶Tristior. ꝯparatiuũ ꝓ positiuo posuit. quãdo
enĩ tristis est uenus ut nũc tristior diceret᷑
fusos hñs .⁊ est figura que fit quotiẽs parti¬
cipio p̃t̾i tẽporis apassuo ungimus casũ acc¬
n satiuũ. Ut deiectus animũ. mesta uultũ.
dicendo autẽ nitentes. expressit nimiã etiã
ĩ lacrimis pulcritudine. sic̃ de enrialo. lacri¬
meq de core ¶ A eternis regis imperus ⁊
fulmi ne t̾res. bolũt quidã sũꝑfluo regis ad
deos re ferri. terres adhõies nescientes quia
maioris potestatis est. Idem posse deos qd̾

Expanded text:
ventus sequitur loca quae respexerit Iuppiter: ventus sequitur loca quae respexerit Iuppiter: unde in secundo ait "aspice nos hoc tantum" et alibi "atque oculos Rutulorum reicit arvis" , ubi erat futura victoria. Ad v. 227 Tales de rebus humanis. iactantem pectore curas nunc secundum loquitur, qui deos dicunt humana curare, interdum secundum Epicureos, poetica utens licentia. TRISTIOR conparativum posuit pro positivo. Quando enim tristis est Venus, ut nunc ‘tristior’ diceretuerfusos habens. Et est figura, quae fit quotiens participio praeteriti temporis a passivo iungimus casum accusativum, ut ‘deiectus animum’, ‘maesta vultum’. Dicendo autem ‘nitentes’ expressit nimiam etiam in lacrimis pulchritudinem, sicut de Euryalo «lacrimaeque decorae». AETERNIS REGIS IMPERIIS ET FVLMINE TERRES volunt quidam superfluo ‘regis’ ad deos referri, ‘terres’ ad homines, nescientes quia maioris potestatis est idem posse circa deos quod
Abbreviated transcription (Latin):
liquidã cũ natatus nauiũ sint. ale uõ auiũ¬
⁊ sciendũ est ẽẽ recipeas translationes. ẽẽ ⁊
partis unus. ¶ Iacentis. aut in longũ expo
elementa mobilia sint sola terra stabilis ẽ
Unde ⁊ bruta dr̃ ¶Latos ppło̾s. eñ populos
nũo płari dicimus urbes sigͥficamus cũ po¬
pulũ noͣ umꝰ młtitudinẽ ciuitas ĩtelligimus¬
¶ Sic. ꝗd est sic: Idest ut ista ꝯspiceret..
¶Et libie de fixit limina regnis. pro oecono¬
mia ẽ. Idẽ dispositio carminis uituperabile
enĩ fuerat. si ex abrupto transitũ faceret. qd̾
in nono fec̃. atq diuersa penitꝰ dũ parte ge¬
runt᷑. que res tam̃ excusat᷑ uno ẜmone:
atq ea. Idẽ codẽ tẽpore qd̾ solũ est ĩterposi¬
tũ. Nũc uõ bene transut ꝗa induc̃ iouem
⁊ de reb hũanis cogitantẽ ⁊ africã respicien¬
tẽ. ad quã uenere troiani. Unde bonestus
color est. ut uenus ad eat iouẽ timens ne
romana fata carthagini ꝯcedat. felix enĩ ẽ¬

Expanded text:
ium sit, alae vero aviuEt sciendum est esse reciprocas translationes, esse et partis unius. IACENTES aut in longum exposum cetera elementa mobilia sint, sola terra stabilis est, unde et bruta dicitur. LATOS POPVLOS cum ‘populos’ numero plurali dicimus, urbes significamus; cum pulum’, unius multitudinem civitatis intellegimus. SIC quid est ‘sic’? Vt ista conspiceret. ET LIBYAE DEFIXIT LVMINA REGNIS prooeconomia, id est dispositio carminis. Vituperabile enim fuerat si ex abrupto transitum faceret, quod in nono fecit «atque ea diversa penitus dum parte geruntur»; quae res tamen excusatur uno sermone  est eodem tempore, quod solum est interpositum. nunc vero bene transiit, quia inducit Iovem et de rebus humanis cogitantem et Africam respicientem, ad quam venere Troiani. unde honestus color est, ut Venus adeat Iovem, timens ne Romana fata Carthagini concedat; felix enim e
Abbreviated transcription (Latin):
¶Postꝙͣ exempta fimes. caute in mesticia
cibis famẽ exempta dixit. Idest fugatam
quia apud maiores ip̃as apponebant men¬
duas habebant mensas. unã cirnis. alterã
sub audimus deos ⁊ quasi ꝯquestio est qd̾
flectant᷑ p̃cibus aut certe hoc diẽ nõ solũ
perisse eos. sed nec sepulturã hr̃e adquam
uocent᷑ Nouimus enĩ qd̾ mortuoꝵ umbre
ad sepulebra u ocabant᷑ ut est manesq
uocabat hec toreũ ad tumulũ. Et est figũa
ta manes uocant᷑. ¶ Precipue. Preter omẽs
quasi pius. ¶ Sronti. ꝓ orontis. Ut ĩmitis
achilli ¶ Secũ p̃p socios ut supra spẽ uultu
simulat. ¶ginis uł fam fabulaꝵ uł diei.
sequit᷑ nãq paulo post eneas ꝑ noctẽ pluri¬
ma uoluens. ⁊ sciendũ est uirgiliũ nõ semꝑ
dicere ortũ uł occasũ diei. s aut intellectui
reliuquere. Ut hoc loco. aut negotus tp̾ra
sigͥficare. Est autẽ poetica collopistia. nõ oĩa

Expanded text:
Postquam exempta fames caute in maestitia Postquam exempta fames caute in maestitia cibis famem exemptam dicit, id est fugatam, quia apud maiores ipsas apponebant mendae" . duas enim habebant mensas: unam carnis, alteram subaudimus 'deos' et quasi conquestio est, quod non flectantur precibus, aut certe hoc dicit, non solum perisse eos, sed nec sepulturam habere, ad quam vocentur. novimus enim quod mortuorum umbrae ad sepulcra vocabantur, ut est "manesque vocra manes vocantur. PRAECIPVE praeter omnes, quasi pius. ORONTI pro ‘Orontis’, ut «inmitis Achilli». SECVM propter socios, ut supra «spem vultu simulat». FINIS vel fabularum vel diei; sequitur namque paulo post «Aeneas per noctem plurima volvens». Et sciendum est Vergilium non semper dicere ortum vel occasum diei, sed aut intellectui relinquere, ut hoc loco, aut negotiis tempora significare. Est autem poetica callopistia non omnia
Abbreviated transcription (Latin):
guinis fac̃ ut carmen carminis. Si enim
sanguis dicẽt par c̾et genitiuus ut sanguis
pingus ¶Nerib. Etce nom̃ de his que in
nuͣo singłari in declinabilia sũt. Ut ueru.
genu. cornu. ¶ Trementia. palpitantia ad¬
buc ¶Aena locant. Quib utebant᷑ nõ ad
elisandas carnes. sed adse lauandos. heroi
huic oĩ maiores aspirationes dabant. Nã
Hiena dicebant. ¶Tũc Idest postꝙͣ se lauer̃t¬
¶ Uictu. Cibo. Unde ⁊ ꝯuictores dicimus. ut
tes. Ut hoc loco. ⁊ fugatos ⁊ ociosos oceisos. ⁊
Implent᷑. Impleor duos casus regit. dicimꝰ
enĩ ⁊ impleor illius rei. ut cicero. squaloris
plenus ac pulueris. ⁊ terentuis plenus ri¬
marũ sũ. ⁊ impleor illa re. ut hoc loco. uł
alibi. plenãq sagittis ther threicus ⁊ iuue¬
lis lectica mathonis plena ip̃o. ¶ Ferme
feras dicimus. aut quod om̃i corpore ferũt᷑.

Expanded text:
guinis’ facit, ut ‘carmen carminis’; si enim guinis’ facit, ut ‘carmen carminis’; si enim ‘sanguis’ diceret, par esset genetivus, ut ‘anguis’, ‘pinguis’. VERIBVS ecce nomen de his quae in numero singulari indeclinabilia sunt, ut ‘veru’ ‘cornu’ ‘genu’. TREMENTIA palpitantia adhuc. AËNA LOCANT quibus utebantur non ad elixandas carnes, sed ad se lavandos. Heroic Huic autem nomini maiores aspirationem dabant; nam ‘ahena’ dicebant. TVNC id est postquam se laverunt. VICTV cibo, unde et ‘convictores’ dicimus, ut tes’, ut hoc loco, et ‘fugatos’ et ‘occisos’. IMPLENTVR ‘impleor’ duos casus regit; dicimus enim et ‘impleor illius rei’, ut Cicero «squaloris plenus ac pulveris», et Terentius «plenus rimarum sum» et ‘impleor illa re’, ut hoc loco ut alibi «plenamque sagittis threiciis» et Iuvenalis «lectica Mathonis plena ipso». FERINAE ‘feras’ dicimus aut quod omni corpore feruntur
Abbreviated transcription (Latin):
palme. Palmã ꝓuirtute posuit. que premiũ
meret᷑ ⁊ palmã¶ Prede. adpredã. ut ĩ ferretꝙ
deos latio ¶ Accingũt. studiose parant. Alibi
accingũt operi. accinctos enĩ industrios di¬
cuus. Ut oratius. altiꝰ atq nũc p̃cinccissimꝰ.
sic̃ econtra uegligentes discinctos uocamus.
Ut discinctos mulciber a fros ¶ Sapibusq fu¬
turis. ¶ Ambitiose dixit. quid sũt cerui dapes
future ¶ Ter rogo. tergus tergoris. unde
tergora coriũ significat. Tergũ uõ tergi
Ut tẽplũ tẽpli. Dorsũ sigͥficat. Ut salustius
ra ¶oiscera nudant. Biscera nõ tantũ inte¬
stina dicimꝰ s ꝗcꝗd sub corio est. ut in alba
uo latinis uisceratio est dat᷑. idest caro. est
autẽ nõiatiuus singłiris. hoc uiscus huius
uisceris. Ut lucretius uiscus gigni sanguẽq
creari. Sanguẽ autẽ ideo dixit. quia san¬

Expanded text:
palmae». ‘Palmam’ pro ‘virtute’ posuit, quae praemium palmae». ‘Palmam’ pro ‘virtute’ posuit, quae praemium meretur et palmam. PRAEDAE ad praedam, ut «inferretque deos Latio». ACCINGVNT studiose parant, ut alibi «accingunt operi». ‘Accinctos’ enim industrios dicimus, ut Horatius «altius ac nos praecinctis», sicut econtra neglegentes ‘discinctos’ vocamus, ut «discinctos Mulciber Afros». DAPIBVSQVE FVTVRIS ambitiose dixit, quod sunt cervi dapes futurae. TERGORA ‘tergus tergoris’, unde et ‘tergora’, ‘corium’ significat; ‘tergum’ vero ‘tergi’, ut ‘templum templi’, ‘dorsum’ significat, ut Sallustius ». VISCERA NVDANT ‘viscera’ non tantum intestina dicimus, sed quicquid sub corio est, ut in Albano monte Latinis visceratio dabatur, id est caro. Est autem nominativus ‘hoc viscus huius visceris’, ut Lucretius «viscus gigni sanguenque creari». ‘Sanguen’ autem ideo dixit, quia ‘san
Abbreviated transcription (Latin):
Nulla enĩ hoc alia pars or̃onis admittit. No¬
tandũ sane.ꝙ hec particule plerũq suã na¬
turã hũt nõ sillabaꝵ. nã eũte ⁊ me longe¬
sint. tutemet dactilus inuenit᷑ nec possumꝰ
har partiũ naturã exxutere quia subregulis
nõ sũt ¶ Uoce refert. Pleonasmos est. q fit
quotiẽs addunt᷑ suꝑflua. Ut alibi. uoceq his
aurib bausi. Terentius. his oculis ego met
uidi ¶ Curis. Cura dicta abeo ꝙ cor urat.
deniq paulo post ait. Premit aute altũ corde
dolore ¶Acger. aeger est tristis ⁊ male ualẽs
e grotus autẽ siue egrotans. tantum odo malẽs ualens.
¶Spem. leticiã. ⁊ est grebra apud uirgiliũ figu¬
ra que fit quotiẽs sig̾nifit᷑ ab eo qd̾ p̾cedit id
qd̾ sequit᷑. Nam spẽ letitia sequit᷑. spes uõ un
nultu nõ uidet᷑. s letitia. hec antẽ figura ⁊
uersa uice fit. ut intelligamꝰ ab eo ꝙ sequitur
id qd̾ p̃cedit. ut meriteq expectent premia

Expanded text:
nulla enim hoc alia pars orationis admittit. nonulla enim hoc alia pars orationis admittit. notandum sane quod hae particulae plerumque suam naturam habent, non syllabarum. nam cusint, ‘tutemet’ dactylus invenitur, nec possumus harum partium naturam discutere, quia sub regulis non sunt. VOCE REFERT pleonasmos est, qui fit quotiens adduntur superflua, ut alibi «vocemque his auribus hausi», Terentius «his oculis egomet vidi». CVRIS cura dicta ab eo quod cor urat. Denique paulo post ait «premit altum corde dolorem». AEGER ‘aeger’ est et ‘tristis’ et ‘male valens’, ‘aegrotus’ autem sive ‘aegrotans’, tantummodo ‘male valens’. SPEM laetitiam. Et est crebra apud Vergilium figura, quae fit quotiens significatur ab eo quod praecedit id quod sequitur; nam spem laetitia sequitur. Spes vero in vultu non videtur, sed laetitia. Haec autem figura et versa vice fit, ut intellegamus ab eo quod sequitur id quod praecedit, ut «meritaeque exspectent praemia
Abbreviated transcription (Latin):
¶Se des quictas. nõ uacat ꝙ adiecit quietas.
hũit enĩ sedes ⁊ intracia ⁊ increta. s nõ qetas
¶Allic fas regna resurgere troie. eigura est¬
iam ante dicta. qua ꝑ ꝯtrariũ aliꝗd intelligi¬
mus dicendo enĩ illic fas. ostendit alibi nefas
ut occurreret cogitationi socioꝵ ne fatigati
tot malis. quascũq requirerẽt sedes. ꝙ etiã
duri estote adsustindos labores. oratius sic. uix
durare possũt grauius ĩ periosius equor ¶ uosmet.
met. parelcon est. Seiendũ autẽ est has parti¬
culas. inet. piam. te. ut egomet. quispiam.
tute. ⁊ similia ornatꝰ causa poni. Sũt autẽ
adu̾bia quicqd enĩ ab illis septẽ recesserit par¬
tib. adu̾biũ sit necesse est. Itẽ quẽ adinodum
docte fecisti. ⁊ mutato u̾bo ꝑmane᷑ adu̾buĩ.
Eigo sic ⁊ mustis particulis inuenimꝰ. Ut ego¬
met. memet. bosmet. Ut mutatis casibus uł
ꝑsonis eadẽ ꝑmanent adu̾bia sine dubio sut

Expanded text:
SEDES QVIETAS non vacat quod adiecit ‘quietas’. SEDES QVIETAS non vacat quod adiecit ‘quietas’. Habuit enllic fas regna resvergere Troiae figura etiam ante dicta, qua per contrarium aliquid intellegimus. dicendo enim 'illic fas' ostendit alibi nefas, ut occurreret cogitationi sociorum, ne fatigati tot malis quascumque requirerent sedes, quod etiam duri estote ad sustinendos labores. sic Horatius "vix durare possunt imperiosius aequor" . vosmet 'met' πάρελκον est. sciendum autem est, has particulas 'met' 'piam' 'te', ut egomet quispiam tute et similia ornatus causa poni. sunt autem adverbia. quicquid enim ab illis septem recesserit partibus adverbium sit necesse est. item quemadmodum 'docte fecisti', et mutato verbo remanet adverbium: ergo si sic et in istis particulis invenimus, ut egomet vosmet, ut mutatis casibus vel personis eadem permaneant, adverbia sine dubio sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
cyelops in ulixen iecit. aut certe siciliã dic̃
inqua cyelopes habitauerũt ut ip̃e. centũ
alii curua bec habitant litora uulgo. Possu¬
mus tam̃ et ethiã accipere. Nã ⁊ ip̃e ĩtertio
ait. Nocte illa tecti silius. im mania mõstra
ꝑferimus ¶ Mestumq tunorẽ. qd̾ iestos
⁊ sollicitos faciat. ut mors pallida ⁊ trstis
senectus. ¶ Mitite. o mittite. ⁊ est tropus
g̾orsan. fortassis. forsitan. forte. fors. uͥnũ si¬
gnificant. s uarie ꝓmetri ratione ponunt᷑.
¶Olim. modo tẽporis futuri est. ¶ Meminis
la. ⁊ iusta ratione. Nã memorie obliuio cõ¬
traria est. ⁊ obliuiscor similit̾ genitiuũ regit
⁊ acensatm̃. ut obliuiscere atqͦ incendioꝵ¬
aut in .ui. solutã ut tonui. hoc u̾bũ neq
uiuaui fac̃ neq iu uui. s uiui. ut lucanus
uiuit sũpta ducem iuuit dimissa potestas
¶Puarios casus. Argumentũ aꝯpensatione

Expanded text:
Cyclops in Vlixen iecit, aut certe Siciliam dicit, Cyclops in Vlixen iecit, aut certe Siciliam dicit, in qua Cyclopes habitaverunt, ut ipse «centum alii curva haec habitant ad litora vulgo». Possumus tamen et Aetnam accipere; nam et ipse in tertio ait «nocte illa tecti silvis inmania monstra perferimus». MAESTVMQVE TIMOREM quod maestos et sollicitos faciat, ut «mors pallida» et «tristis senectus». MITTITE omittite. Et est tropus re’. FORSAN ‘forsan’ ‘fortassis’ ‘forsitan’ ‘forte’ ‘fors’ unum significant, sed varie pro metri ratione ponuntur. OLIM modo temporis futuri est. MEMINISSla’. Et iusta ratione; nam memoriae oblivio contraria est, et ‘obliviscor’ similiter et genetivum regit et accusativum, ut «obliviscere caedis atque incendioaut in ‘ui’ solutam, ut ‘tonui’, hoc verbum neque ‘iuvavi’ facit neque ‘iuvui’, sed ‘iuvi’, ut Lucanus «iuvit sumpta ducem, iuvit dimissa potestas». PER VARIOS CASVS argumentum a conpensatione.
Abbreviated transcription (Latin):
nã sigͥficatioẽ ut napulo. ⁊ ꝯtra. declinati¬
onẽ passiuã. actiuã hr̃e sigͥficatiõe. Ut loqu¬
or. Ergo cante abillis segreganda sut u̾bis
¶ Uina bonus que deinde cadis onerarat
acestes. Ordo est. deinde uina partitur Ø
¶ Heros. uir fortis. semideus. plus ab boĩe bñs
Ut ait esiodus ¶ Osotu. ordo est. sotii reuo¬
cate aĩos. bene autẽ sotios dixit. Ut se his
exequaret ¶Ignari. ꝓ in memores ⁊ est
acyrologia. Ignarus enĩ ẽ qui ignorat. in¬
memor qui oblitus. ¶Ante maloꝵ. yfen
est. ut alibi. celi subter tabentia signa.
¶Opassi grauiora. arte magna utitur. nult
enĩ eos meminisse grauissimoꝵ ut presen¬
tia facilus tolerent. ⁊ bene grauiora dicit
ẽẽ trãsacta. ut ostendat futura ẽẽ leuiora.
His ꝗꝗ. silic sicut ⁊ grauiorib ¶ Scilleam
rabiẽm. exempla ꝓ negotioꝵ qualitate su¬
mere debemus. Ut hoc loco in marinis pe¬
his fuere uicini ¶ Cyelopea saxa. aut que

Expanded text:
ivam, ut vapulo, et contra declinationem passivam activam habere significationem, ut loquor. haec ergo caute ab illis segreganda sunt verbis. Ad v. 195 Vina bonus quae deinde cadis onerarat acestes ordo est 'deinde vina partitur,  HEROS vir fortis, semideus, plus ab homine habens, ut ait Hesiodus. O SOCII ordo est ‘o socii, revocate animos’. Bene autem socios dixit, ut se eis exaequaret. IGNARI pro ‘inmemores’. Et est acyrologia; ‘ignarus’ enim est qui ignorat, ‘inmemor’ qui oblitus est. ANTE MALORVM ὑφέν est, ut alibi «caeli subter labentia signa». O PASSI GRAVIORA arte magna utitur. Vult enim eos meminisse graviorum, ut praesentia facilius tolerent. Et bene graviora dicit esse transacta, ut ostendat futura esse leviora. HIS QVOQVE scilicet sicut et gravioribus. SCYLLAEAM RABIEM exempla pro negotiorum qualitate sumere debemus, ut hoc loco in marinis pehis fuere vicini. CYCLOPEA SAXA aut quae
Abbreviated transcription (Latin):
post mortẽ eus cũ ludi funebres ab angusto
eius adoptino filio darent᷑. Stella medio die
unde est. ecce dionei cesaris ꝓcessit austrum.
modo futuri tẽporis c̃ ¶ Celo. ĩ celũ. ¶ Spolus
orientis. Uicto farnace mitridatis filio. qui re
inter honustũ ⁊ houeratũ. boe iuniterest. qd̾ one¬
ratus est qualicũq pressus pondere. honostus
uõ cui onus ip̃m honori est. ut siquis spolia¬
de hostibus ferat. s oneratus aspiratiõe nõ h̃t
ꝗa ab onere uenit. horostũ uõ qd̾ ab honore
uenit retinet aspiratiõe ¶ Accipies secura.¬
ꝗa post mortẽ cesar meruit aram. fastigiũ.
flaminẽ. Ut cicero ĩ philippicis. ¶ Hic quoq
potest intelligi sic̃ romulus. s melius sicut
eneas. de quo suꝑuis ait. Sublimẽq feres ad
sidera celi. Quoq autẽ sẽꝑ adsimilitudi nẽ
ponit. Ut tu quoq litoribnr̾is ¶ Notis. uł¬

Expanded text:
b Augusto eius adoptivo filio darentur, stella medio die unde est "ecce Dionaei processit Caesaris astrum" modo futuri temporis est. caelo in caelum. spoliis orientis victo Pharnace Mithridatis filio, qui re Inter honustum et oneratum hoc interest. Quod oneratus est qualicumque pressus pondere, honustus uero cui onus ipsum honori est, ut si quis spolia hostium ferat. Sed oneratus aspirationem non habet, quia ab onere uenit; honustus uero, quia ab honore descendit, retinet aspirationem. quia post mortem Caesar meruit aram, fastigium, flaminem, ut Cicero in Philippicis. HIC QVOQVE potest intellegi ‘sicut Romulus’, sed melius ‘sicut Aeneas’, de quo superius ait «sublimemque feres ad sidera caeli». ‘Quoque’ autem semper ad similitudinem ponit, ut «tu quoque litoribus nostris».
Abbreviated transcription (Latin):
partim obiecta purgat. partim aliqua polli¬
cetur. ¶Pulera. allusit ꝓpter uenerẽ ¶Troia¬
mus. Ac si diceret etiã cesar troianus est ¶Cesar.
tris natus est. uł ꝙ anus eiꝰ in africa manu ꝓpͥa
occidit clephantum. qui cesa dr lingua penoꝵ¬

Expanded text:
partim obiecta purgat, partim aliquid pollipartim obiecta purgat, partim aliquid pollicetur. pulchra allusit propter Venerem. Troianus ac si diceret, etiam Caesar Troianus est. caesar ntre natus est, vel quod avus eius in Africa manu propria occidit elephantem, qui caesa dicitur lingua Poeno
Abbreviated transcription (Latin):
q togatã. Bene gentẽ. ꝗa ⁊ sexus omĩs ⁊ cõ¬
ditio toga utebatur. s ẜui noc colobia nec
calceos habebant. Togas antẽ etiã feminas ha¬
buisse. creladum ⁊ ricicini usus ostendit.
ricinius autẽ dr̃ ab eo ꝙ post tergũ reicitur.
tis uł michi. nã ĩpsonale est ¶ Lustris. Quin¬
quennus. ⁊ bene olimpiadib ꝯputat tẽpora.
quia nõdũ erãt uł roma uł ꝯsules. Tustrũ antẽ
dictũ. ꝙ post quĩquenniũ una queq ciuitas lu¬
strabat᷑. ¶ Domus assarici. Idest familia troiaua
nã assaricus capon genuit. capys anchisen
Unde eneas auetor romani generis exquib
nũmius ꝗ achaiam uicit. ¶Pthiam. achillis
patriã ¶ Micenas. agamenonis patriã. Ut aga¬
menonias q micenas ¶Nascet᷑. ad illud respon¬
det certe hinc romanos olu. ⁊ omĩs poete
intentio ut ĩ qualitate carminis diximus. ad
landẽ tendit angusti. sic̃ ⁊ in sexti catalago.
⁊ inclipei deseͥptione. Hec autẽ iouis allocutio

Expanded text:
 togatam bene 'gentem', quia et sexus omnis et condicio toga utebatur, sed servi nec colobia nec calceos habebant. togas autem etiam feminas habuisse, cycladum et recini usus ostendit. recinus autem dicitur ab eo, quod post tergum reicitur, tis vel mihi; nam inpersonale est. LVSTRIS quinquenniis. Et bene olympiadibus conputat tempora, quia nondum erant vel Roma vel consules. ‘Lustrum’ autem dictum quod post quinquennium unaquaeque civitas lustrabatur. DOMVS ASSARACI id est familia Troiana, nam Assaracus Capyn genuit, Capys Anchisen, unde Aeneas, auctor Romani generis; ex quibus Mummius, qui Achaiam vicit. PTHIAM Achillis patriam. MYCENAS Agamemnonis patriam, ut «Agamemnoniasque Mycenas». NASCETVR ad illud respondet «certe hinc Romanos olim». Et omnis poetae intentio, ut in qualitate carminis diximus, ad laudem tendit Augusti, sicut et in sexti catalogo et in clipei descriptione. Haec autem Iovis adlocutio
Abbreviated transcription (Latin):
xerimus. Diligenter inqui rẽs sigͥficamus.
sic̃ deduco ⁊ diduco. Nã deduco est ꝓsequor
diduco nõ dundo. ¶Neliuolum. duas res
sigͥficat. ⁊ qd̾ uelis uebat᷑. ut hoc loco ⁊ qd̾
uelis uolat. ut ennus. Naues ueliuolas.
qui ⁊ ꝓprie dixit ⁊ est ista recipea trãslatio

Expanded text:
xerimus, ‘diligenter inquirens’ significamus, xerimus, ‘diligenter inquirens’ significamus, sicut ‘deduco’ et ‘diduco’; nam ‘deduco’ est ‘prosequor’, ‘diduco’ vero ‘divido’. VELIVOLVM duas res significat, et quod velis volatur, ut hoc loco, et quod velis volat, ut Ennius «naves velivolas», qui et pr
Abbreviated transcription (Latin):
nomiã istã ẜm mathesin uidetur ordinasse
uigilius. Nã ione in altitudine sua posito
cũ uenere sigͥficat᷑. qd̾ ꝑ mulierẽ aliquã fe¬
licitas possit euenire. Ergo quoniã eneas
in parte regni admittet adidone ꝑ occasi¬
onẽ ꝯuigii. id cuco hec poeta premisit. sane¬
⁊ illud aĩaduertẽdũ qd peritissime dixit
tristiorẽ uenerẽ fuisse cũ ioue. exquo si¬
gnificat exitũ uxoris ĩ felicẽ futurũ. Nã
se utiq dido interemit qd̾ autẽ mercu¬
riũ facit aioue defluẽtẽ. ad occasũ descen¬
dere Idest adima terrarũ. ostendit ami¬
citias ꝗdẽ fore. s minime duturno tẽpo¬
uugine posita miẜicordem feminã nasci
atq ideo uirgilius fingit in habitu uirgi
uenatione eũ ea ꝑ mixtus est. ¶ Aethere
sũmo ꝗ sũmꝰ est ⁊ ꝓpriũ a etheri eꝑitheton
dedit. ꝗa om̃ib supior est. ¶ Despiciens.
de orsũ aspiciens. sicut suspiciens sur sũ
aspiciẽs. Notandũ sane ꝗa si dispiciens di¬

Expanded text:
nomiam istam secundum mathesin videtur ordinasse Vergilius; nam Iove in altitudine sua posito cum Venere significatur quod per mulierem aliqua felicitas possit evenire. Ergo, quoniam Aeneas in partem regni admittetur a Didone per occasionem coniugii, idcirco haec poeta praemisit. Sane illud animadvertendum, quod peritissime dixit tristiorem Venerem fuisse cum Iove, ex quo significat exitum uxoris infelicem futurum; nam se utique Dido interemit. Quod autem Mercurium facit a Iove defluentem ad occasum descendere, id est ad ima terrarum, ostendit amicitias quidem fore, sed minime diuturno tempoenere in Virgine posita misericordem feminam nasci; atque ideo Vergilius fingit in habitu virginvenatione cum ea permixtus est. AETHERE SVMMO qui summus est; et proprium aetheri epitheton dedit, quia omnibus superior est. DESPICIENS deorsum aspiciens, sicut ‘suspiciens’ ‘sursum aspiciens’. notandum sane quia, si ‘dispiciens’ di
Abbreviated transcription (Latin):
uerso ordine. ꝑ p̃positiõe detractam nõi iuĩ¬
gebant u̾bo. Ita tam̃ ut e̾et una pars oronis
⁊ faciebant honestã elocutionẽ. Nos dicunꝰ
Uirgilus tẽpestati ppłi motũ ꝯparat.Tullius
ppło tẽpestatẽ ꝓmilone eꝗdẽ ceteras tẽpesta¬
tes ⁊ ꝓcellas ĩ illis dũ taxat fluctib ꝯtionũ.
Ideo autẽ magno addidit. quia ubi frequẽs
ppłs. ibi ⁊ crebra seditio. ¶Animis ignole. uł
stultũ. Ut ꝯtra nobilẽ animũ prũdẽtiũ dici¬
mus. Unde etiã paulo post ait. arectis aurib
sũpsitq translationẽ ab aĩalib ¶Uulgus. ⁊
masculimi ⁊ n entri lectũ est generis. Neutri
hoc loco. alibi masculim. ut inuulgu ambigu¬
as ⁊ hoc est artis ut mascło utam̃. ꝗa om̃ia
latina nõĩa in us. exeuntia. si nentra fuerint
tertie sunt decłiatioĩs. Ut pecus pecuͦris. si m̃t
scd̾e fuerint declinatioĩs masculina sũt. uul¬

Expanded text:
verso ordine praepositionem detractam nomini iuverso ordine praepositionem detractam nomini iungebant verbo, ita tamen ut esset una pars orationis, et faciebant honestam elocutionem. nos dicimus ulo iste tempestati populi motum comparat, Tullius populo tempestatem: pro Milone "equidem ceteras tempestates et procellas in illis dumtaxat fluctibus contionum" Ideo autem ‘magno’ addidit, quia ubi frequens est populus, ibi et crebra seditio. ANIMIS IGNOBILE id est stultum, ut contra ‘nobilem’ animum prudentium dicimus. Ideo etiam paulo post ait ‘arrectis auribus’; sumpsit enim translationem ab animalibus. VVLGVS et masculini generis et neutri lectum est: generis neutri hoc loco, alibi masculini, ut «in vulgum ambiguas». Et hoc est artis, ut masculino utamur, quia omnia Latina nomina in us exeuntia, si neutra fuerint, tertiae sunt declinationis, ut pecus pecoris: si autem secundae fuerint declinationis, masculina sunt; 'vul
Abbreviated transcription (Latin):
uit. ¶ Cymothoe. Noĩa deoꝵ plerũq de causis
sũt ficta abelementis. que noĩa dici uolue¬
rũt maiores ⁊ cim othoe. Idẽ cursus fluctuũ
atio toy s ci nto ky ma¶Criton. d̾us
ab aqua salsa dicte. ¶Adnirus. antiquũ est.
ut comxus. quib hodic nõ utim̃. dicimus eĩz
anisus ⁊ comsus. s ⁊ multa alia usus ꝯtra an¬
tiquitatẽ uindicauit. Illi enĩ parsi dicebant.
nos dicimus perꝑci peperci. Itẽ nos dicimus
suscepi. Illi dicebant succepi. Ut succepitq
ignẽ folus ¶ Leuat. leues. ac nauigabiles fac̃.
Ut nr̃mq leques quecũq laborẽ. ⁊ scire debe
tota celeritate dicit eẽ subuẽtũ. Contra in
.U. libro ubi nullũ periculũ est. latuis descri¬
bit placantẽ maria neptunũ. Itẽ in .ii. qͣm
panthy quã prẽdimus arcem. ¶P labitur
undas. gigura est. ꝙ enĩ nos modo dicuus
ꝑ p̃positiõe nõĩ copulatã sequẽte u̾bo antiq

Expanded text:
vit. CYMOTHOE nomina deorum plerumque de causis vit. CYMOTHOE nomina deorum plerumque de causis sunt ficta ab elementis, quae numina dici voluere maiores, ut ‘Cymothoe’, id est cursus fluctuum, apo tou qeein to kuma. TRITON deus inae ab aqua salsa dictae. ADNIXVS antiquum est, ut ‘conixus’, quibus hodie non utimur; dicimus enim ‘adnisus’ et ‘conisus’. Sed et multa alia usus contra antiquitatem vindicavit. Illi enim ‘parsi’ dicebant, nos dicimus ‘peperci’. Item nos dicimus ‘suscepi’, illi dicebant ‘succepi’, ut «succepitque ignem foliis». LEVAT leves ac navigabiles facit, ut «nostrumque leves quaecumque laborem». Et scire debemtota celeritate dicit esse subventum. Contra in quinto libro, ubi nullum periculum est, latius describit placantem maria Neptunum. Item in secundo lPanthu? Quam prendimus arcem?». PERLABITVR VNDAS figura est. Quod enim nos modo dicimus per praepositionem nomini copulatam sequente verbo
Abbreviated transcription (Latin):
Irascentũ est uti ꝓprio noĩe. ut terentius
ego te ĩ pristinũ dane dedã. ant quasi ꝯtra
qd̾ autẽ dixit sara immania. ur̃as domos
carcerẽ aliquãdo effregisti domũ ur̃am.s¬
¶Aula. irrisig est Sequit̾ enĩ carter. ⁊ nich̾
tam ꝯtrariũ simplicit̾ intelligamus. ¶ Cla¬
uso. quia dimittere uentos nõ ip̃ius est s
iubẽtis. ¶Carcere regnet. licet carcer sit
tam̃ regnũ est eoli. hec enĩ ꝓ affectu pos¬
sidentis ĩ telligenda sũt. Ut alibi. cũ deruere
loqueret᷑. Post ali quot mea regna uidens
mirabor aristas. ¶ Dicto citius. nõ ante ꝙͣ
diceret. dixit enĩ hec ait. s citus ꝙͣ dici poͬt.
¶Placat. sub poetica licentia fisicã quoq tan
rius dixit grauit̾ ꝯmotũ. ꝗa tẽpestas erat.
Nũc autẽ ait placat. qa iã sder sedari ceperant
maria ¶Collectas. Aut nũc colligit ⁊ fugauit
aut ante auentis collectas fugauit. Idẽ resol¬

Expanded text:
irascentum est uti proprio nomine, ut Terentius irascentum est uti proprio nomine, ut Terentius "ego te in pistrinum Dave dedam" . aut quasi contrad autem dixit 'saxa inmania, vestras domos'carcerem aliquando effregistis vestramAVLA inrisio est; sequitur enim ‘carcere’. Et nihil tam contrarium si simpliciter intellegamus. CLAVSO quia dimittere ventos non ipsius est, sed iubentis. CARCERE REGNET licet carcer sit, tamen regnum est Aeoli; haec enim pro adfectu possidentis intellegenda sunt, ut alibi, cum de rure loqueretur, «post aliquot mea regna videns mirabor aristas». DICTO CITIVS non antequam diceret - dixit enim ‘haec ait’ - sed citius quam dici potest. PLACAT sub poetica licentia physicam quoque tangquem superius dixit ‘graviter commotum’, quia tempestas erat. Nunc ait ‘placat’, quia iam sedari coeperant maria. COLLECTAS aut nunc colligit et fugat aut ante a ventis collectas fugavit, id est resol
Abbreviated transcription (Latin):
ri mediaq in uoce resistit. Terentius. quẽ
stat. Prudent̾ agit. ꝓlus est enĩ in nocẽtib
succerere ꝙͣ nocentiũ delicta punire ¶ Pre¬
stat. melus est. ut prestat tinacrii metas
lustrare bachini. ⁊ notandus ẜmo.nã ⁊
pse plenus est. ⁊ tã aceusatiuo iungitur
ꝙ̃ septimo. dicimus enĩ ⁊ prestat illum
nos affecistis. aut certe michi nõ simili
⁊ dest uehemẽt̾ irato. ¶ Luetis. ꝑsoluetis.
⁊ hic ẜmo a pecunia descendit. antiquoꝵ
enĩ omes pene pecumarie fuerũt. ¶ Ma¬
turate fugã. cũ maturitate.Idẽ cũ tran¬
quillitate discedite. Quomodo dicimus
matura iracũdiã tuã. Idẽ mitiga. ꝑnitio¬
sũ enĩ troianis ẽ si maturent fugam. hoc
est accenderẽt ¶ Seuũ. uł magnũ ut su¬
periꝰ uł uere seuũ inuentos. ꝗa minatur.
¶Gorte. ac sidiceret potuisse se etiã celũ
tenere. a eolũ nõ benefficio etiã carceris
regna meruisse. ¶Im mania. asꝑa. Mansi
enĩ antiqui bonũ dicebant. Uñ ⁊ mane

Expanded text:
ri, mediaque in voce resistit». Terentius «quem STAT prudenter agit; plus est enim innocentibus succurrere, quam nocentium delicta punire. ‘Praestat’ melius est, ut «praestat Trinacrii metas lustrare Pachyni». Et notandus sermo; nam et per se plenus est, et tam accusativo iungitur quam septimo. Dicimus enim et ‘praestat illum’ nos adfecistis, aut certe ‘mihi non simili’, id est vehementer irato. LVETIS persolvetis, et hic sermo a pecunia descendit; antiquorum enim omnes poenae pecuniariae fuerunt. MATVRATE FVGAM cum maturitate, id est cum tranquillitate discedite, quo modo dicimus ‘matura iracundiam tuam’, id est ‘mitiga’; perniciosum enim Troianis est si maturent fugam, hoc est accelerent. SAEVVMQVE vel magnum, ut superius, vel vere saevum in ventos, quia minatur. SORTE ac si diceret potuisse se etiam caelum tenere, Aeolum vero beneficio etiam carceris regna meruisse. INMANIA aspera; ‘manum’ enim antiqui bonum dicebant, sicut supra
Abbreviated transcription (Latin):
hoc loco fiduciã ꝓꝯfidentia posint. eũ fidu¬
cia in bonis rebus sit. ꝯfidentia in malis. s
¶Iã celũ terrasq. Ant ordo est ausi estis sine
meo numine tantas moles tollere. ⁊
celũ t̾rasq turbare. ant certe illud est ꝙ
tria hec numina licet diuisa inperia tene¬
ant. uident᷑ tam̃ in uicẽ regni totus hre
potestatẽ. sic̃ ⁊ ip̾a elemẽta que retinent
pbisica int̾se quadã ratione uingũtur ut
ip̃oꝵ numinũ sceptra sigͥficant. Iupiter
modo neptunus de alienis ꝯquerat᷑ ele¬

Expanded text:
hoc loco fiduciam pro confidentia posuit, cum fiduhoc loco fiduciam pro confidentia posuit, cum fiducia in bonis rebus sit, confidentia in malis. Ad v. 133 Iam caelum terrasque aut ordo est 'ausi estis sine meo numine tantas moles tollere et caelum terrasque turbare'? aut certe illud est, quod tria haec numina, licet divisa imperia teneant, videntur tamen invicem regni totius habere potestatem, sicut et ipsa elementa quae retinent physica inter se quadam ratione iunguntur. quod et ipsorum numinum sceptra significant. Iuppiter modo Neptunus de alienis conqueratur ele
Abbreviated transcription (Latin):
nisi nimia tẽpestate turbant᷑. ergo sta¬
gna ⁊ imis uadis refusa. aliud pendet
ex alio. quia ĩ mobilis aqua inimo
maris tantũ modo est. ¶ Et alto ꝓspici¬
ens. Aut emari erigens caput. Aut ma¬
ris ꝓuidẽs. ¶ Placidũ caput. querũt
młti quẽadm odũ placidũ. si grauiter
ꝯmotꝰ quasi nõ possit fieri ut irascat
uentis. ꝓpitius sit troianis. Uno autẽ e¬
epitheto more suo habitũ future oronis
ostendit. Ut alibi. Uno ẜmone. Tum
quassans caput. ¶ Celiq ruina. Idest
comtrib quoꝵ sonus similis est ruinis.¬
¶ Nec latuere doli fratrẽ uinonis ⁊ ire.
aut doli iunonis. aut fratrẽ uinonis. ge¬
mina ergo distinctio est. ¶ Eurũ ad se
⁊ephirũq uocat. ꝑ hos omẽs ĩtelligere.
isti enĩ sũt cardinales. ¶ Generis fiducia
uri. Asfẽus enĩ unus de titanib ꝗ ꝯtra
deos arma sumpserũt. cũ aurora ꝯcub¬
uit unde nati sut uenti scd̃m esiodum. ⁊

Expanded text:
nisi nimia tempestate turbantur. Ergo ‘stanisi nimia tempestate turbantur. Ergo ‘stagna’ et ‘imis vadis refusa’. Aliud pendet ex alio, quia inmobilis aqua in imo maris tantummodo est. ET ALTO PROSPICIENS autem mari erigens caput aut mari providens. PLACIDVM CAPVT quaerunt multi quemadmodum ‘placidum’, si ‘graviter commotus’, quasi non possit fieri ut irascatur ventis, propitius sit Troianis. Vno autem epitheto more suo habitum futurae orationis ostendit, ut alibi uno sermone «tum quassans caput». CAELIQVE RVINA id est tonitribus, quorum sonus similis est ruinis. NEC LATVERE DOLI FRATREM IVNONIS ET IRAE aut ‘doli Iunonis’, aut ‘fratrem Iunonis’. Gemina ergo distinctio est. EVRVM AD SE ZEPHYRVMQVE VOCAT per hos omnes intellege. Isti enim sunt cardinales. GENERIS FIDVCIA VESTRI Astraeus enim, unus de Titanibus qui contra deos arma sumpserunt, cum Aurora concubuit, unde nati sunt venti secundum Hesiodum. et