comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sine dubio ab actore dictum. qͥ hoc scͥpture
genus instituit. Est autẽ scͥptura nulla indi¬
gens sollempnitate u̾boꝵ. s solam testatoris
uoluntatẽ qualicũq scͥpture sig̾catione exp̾ssã
cuiꝰ qui bñficio uoluntatibꝰ de functoꝵ constat

Expanded text:
sine dubio ab auctore dictum, qui hoc scripturae genus instituit. Est autem scriptura nullam indigens sollemnitatem verborum, sed solam testatoris voluntatem qualicumque scripturae significatione expressam. Cuius beneficio voluntatibus defunctorum co
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ cordis inpectore. ita pulsus corde in cithara
has pͥmus mercurius excogitauit. idemq pͥor¬
diffe̾ntia ẽ. Qd̃ psalt̾ium lignũ illud cõcauũ.
unde sonus redditur. suꝑius ht̃. deorsum fe¬
riunt᷑. corde. ⁊ desuꝑ sonat. Cythara uͦ cõcaui¬
tatẽ ligni inferius ht̃. Citharier. celerit̾ mo¬

Expanded text:
est cordis in pectore, ita pulsus chorde in cithara. est cordis in pectore, ita pulsus chorde in cithara. Has primus Mercurius excogitavit. Psalterdifferentia est, quod psalterium lignum illud concavum, unde sonus redditur, superius habet, et deorsum feriuntur chordae, et desuper sonant. Cithara vero concavitatem ligni inferius habet. Psalterium
Abbreviated transcription (Latin):
opinionẽ aut̃ g̾coꝵ. cithare usus reꝑtus fuisse
ab appolline creditur. forma ꝙythare. inmitio
similis fuisse traditur pectori humano. qd̾ uti¬
q uox ex pect̃ore ita ex ipsa cantus edetur. appł¬
lataq eadem decausa. Nam pectus dorica lingͣ¬
citharam uocari. Paulatim autẽ płes eiꝰ spẽs
extit̾unt: ut psaltia. lire. barbite. fenices.⁊ pe¬
cudes. ⁊ que dñr indice.⁊feruntur aduob̃ si¬
mul. Item aliȩ atq aliȩ.⁊ quadrata forma uł
tͥgonali. sordarum etiam numerꝰ. si multiplicatꝰ
ẽ. non nuitat᷑ genus. uet̾ẽs autẽ citbaram fidicu¬
lani. uł fidicen nominau̾unt: qͥa tam concint̃
int̾ se corde eius. qmͣ bñ ꝯueniat int̾ qͦs fides sit.
antiqua autẽ cithara.uii. cordis erat. Unde ⁊
na autem ideo qd nulla corda uicine corde¬
similem sonũ reddat. S ideo.uii. corde. uł qr
totam uocẽ implent. uł. qr .uii. motib sonat cȩ¬
lum. Cordas autẽ dict̾as. a corde. qr sicut pulsuᷤ

Expanded text:
opinionem autem Graecorum citharae usus repertus fuisse ab Apolline creditur. Forma citharae initio similis fuisse traditur pectori humano, quo uti vox a pectore, ita ex ipsa cantus ederetur, appellatamque eadem de causa. Nam pectus Dorica lingua κιθάρα vocari. Paulatim autem plures eius species extiterunt, ut psalteria, lyrae, barbitae, phoenices et pectides, et quae dicuntur Indicae, et feriuntur a duobus simul. Item aliae atque aliae, et quadrata forma vel trigonali. Chordarum etiam numerus multiplicatus, et conmutatum genus. Veteres autem citharam fidiculam vel fidicem nominaverunt, quia tam concinunt inter se chordae eius, quam bene conveniat inter quos fides sit. Antiqua autem cithara septemchordis erat. Unde etna autem ideo, quod nulla chorda vicinae csimilem sonum reddat. Sed ideo septem chorde, quia totam vocem implent, vel quod septem motibus sonat celum. Chordas autem dictas a corde, quia sicut pulsus
Abbreviated transcription (Latin):
tuũ ẽ. cum in unũ. que argum̃tata sunt
colliguntur. ficut ait cicero ꝓmilone. Qũe
gͥ cũ grã uoluit. hunc uoluit cũ aliquoꝵ
a colligatione societatis. ⁊ amicicie ꝯflixu¬
dictus. Collegarius. unus exip̃is. Collegar̃¬

Expanded text:
tiuum est cum in unum quae argumentata sunt colliguntur, sicut ait Cicero pro Milone: 'Quem igitur cum gratia noluit, hunc uoluit cum aliquorua colligatione societatis dicitur. Collegarius, unus ex ipsis so
Abbreviated transcription (Latin):
amic̃ facit. Conciliatͥx ob societatẽ flagitio¬
se ꝯsensionis. dicta eo qd̾ int̾currat. alienũq
nundinet corpꝰ. hanc &̃ et lenonẽ uocant.
culis marinis. color eiꝰ colligit᷑. Idem & ostr̃
Plurimis quidem in locis. s optimũ incypͦ
insula gignit᷑. siue in his quo ꝓpius solis

Expanded text:
atus. Conciliatrix ob societatem flagitiosae consensionis dicta, eo quod intercurrat alienumque nundinet corpus. Hanc etiam et lenonem vocant.chulis marinis color ejus colligitur. Idem et ostrum plurimis quidem in locis, sed optimum in insula Cypro gignitur, sive in iis quos propius solis
Abbreviated transcription (Latin):
& iugo dicti. Ex quibꝰ quadͥgas soli.
bigas lune. tͥgas inferis. se iugas. ioui. de¬
sultores lucifero & hesꝑo sacrauer̃t. Quadͥ¬
gas lune. qm̃ gemino cursu cum sole cõ¬
tendit. siue qr & nocte & die uidet᷑. Iungt̃
enĩ unũ equũ ingr̃. alt̾m candidum. Trigaᷤᷤ
diis inferis. qͥ hi ꝑtres etates homines ad
se rapint .i. ꝑ infanciã. iuuentutẽ. atq se¬
nectutẽ. Se uiga maximꝰ currꝰ currit. ioui.
rotis qͣdrigas curre dñt. siue qͥa mundꝰ iste
cͣculi sui celeritate tnͣscurrit. siue ꝓpt̾ solẽ.
qͥa uolubili ambitu rotatur sicut ait enmꝰ
quibꝰ mundũ regi dnt᷑. siue ad cursũ. uuidi
erum p̃sentiũ. qͥbꝰ ꝑactis uite terminus

Expanded text:
et iugo dicti. Ex quibus quadrigas soli, bigas lunae, trigas inferis, seiugas Iovi, desultores Lucifero et Hespero sacraverunt. Quadrigas lunae, quoniam gemino cursu cum sole contendit, sive quia et nocte et die videtur. Iungunt enim unum equum nigrum, alterum candidum. Trigas diis inferis, quia is per tres aetates homines ad se rapit: id est per infantiam, iuventutem atque senectam. Seiuga maxrotis quadrigas currere dicunt, sive quia mundus iste circuli sui celeritate transcurrit, sive propter solem, quia volubili ambitu rotat; sicut ait Enniuquibus mundum regi dicunt, sive ad cursum septem dierum praesentium, quibus peractis vitae ter
Abbreviated transcription (Latin):
fuga. uł auxilia. Climax ẽ gradatio. cũ ab eo u̾bo
qͦ sensus suꝑior t̾minat᷑ inferior incipiat. ac de¬
hinc qiͣ ꝑ gradꝰ dicendi ordo seruatur. ut ẽ ilsd̾
affricani. Exinnocentia nascitur dignitas. ex
dignitate honor. ex honore imꝑiũ. ex imꝑio
atq ita res plures ingeminatioe u̾boꝵ trahũ¬
tur. Fit aut̃ hoc scema non solũ in singłiᷤᷤ u̾b̾.
s ⁊̃ in contextione u̾borũ. ut apd̾ gracũ. Pueri¬
tia tua adolescentie tue in honestam̃tum fuit.
adolescentia senectuti. dedecoram̃tũ senectus rei¬
publice flagitiũ. Sic & aput scipionẽ. Ui. atq
gratis coactus cum illo sponsionẽ feci. facta
sponsione ad iudicẽ adduxi. adductũ. pͥmo ce¬
tu dãpnaui. dãpnatum: ex uoluntate dimisi.

Expanded text:
atum venit. 3. Climax est gradatio, cum ab eo verbo quo sensus superior terminatur inferior incipit, ac dehinc quasi per gradus dicendi ordo servatur, ut est illud Africani: Ex innocentia nascitur dignitas, ex dignitate honor, ex honore imperium, ex imperio nomine, atque ita res plures in geminatione verborum trahuntur. Fit autem hoc schema non solum in singulis verbis, sed etiam in contextione verborum, ut apud Gracchum: Pueritia tua adolescentiae tuae inhonestamentum fuit, adolescentia senectuti dedecoramentum, senectus reipublicae flagitium. 5. Sic et apud Scipionem: Vi atque ingratiis coactus cum illo sponsionem feci, facta sponsione ad judicem adduxi, adductum primo coetu damnavi, damnatum ex voluntate dimisi.
Abbreviated transcription (Latin):
qi colũpna. Colũne. ꝓlongitudie. ⁊ rotundi¬
tate uocate. in quib totiꝰ fabͥcȩ pondꝰ erigitꝰ.
Antiqua rõ erat colup̃nar̃. altitudinis t̾cia
pars latitudinũ. gn̾a rotundarum. uiͦi. dorice.
altitudinis int̾ se distantes. Quitũ genus
est earum. que uocant᷑. atticȩ quat̾nis angu¬
lis. aut amplius paribꝰ lat̾m int̾uallis. Colli

Expanded text:
unditate vocatae, in quibus totius fabricae pondus erigitur. Antiqua ratio columnarum erat altitudinis, tertia pars latitudinis. Genera rotundarum quatuor sunt: Daltitudinis inter se distantes. Quintum genus est earum, quae vocantur Atticae, quaternis angulis aut amplius, paribus laterum intervallis. Capi
Abbreviated transcription (Latin):
unt᷑. & qr uexilla romanoꝵ cocco decorant᷑. si¬
ue quod mars gaudet sangͥne. albos ⁊ephiriˢ
& serenis tempestatib. Prasmos. flori & t̾re.
uenetos: aquis uł aeri. qr ceruleo st̃ colore.
luteos .i. croceos igni ⁊ soli. Purpureos yri
sacrauer̃t. quẽ arcũ dm̃s. qd̾ is płi mos
colores habeat. Sicq dum hac expect̾atione
deoꝵ cultib atq elem̃tis mundialibꝰ ꝓfanã¬
tur. eosdem deos. atq eadem elem̃ta. ꝓcul¬
dubio colere noscunt᷑. Unde & animadu̾t̾ẽ
debes xp̃iane. qd̾ circum numina inmunda
possideant. Quappt̃ alienus erit tͥ locus.
quẽ płimi sathane sp̃c occupau̾unt. Lotũ
.ii. illum diabolus & angłi enis repleu̾unt.
sano amore mr̃ii semet ipsos int̾dum orã¬
tes igne. uł gladio ꝑimunt. ut uiolent̾ occi¬

Expanded text:
untur, et quia vexilla Romanorum cocco decorantur; siuntur, et quia vexilla Romanorum cocco decorantur; sive quod Mars gaudet sanguine. Albos zephyris et serenis tempestatibus, prasinos floribus et terrae, venetos aquis vel aeri, quia caeruleo sunt colore, luteos, id est croceos, igni et soli, purpureos Iri sacraverunt, quam arcum dicimus, quod is plurimos colores habeat. Sicque, dum hac spectatione deorum cultibus atque elementis mundialibus profanantur, eosdem deos atque eadem elementa proculdubio colere noscuntur. Unde animadvertere debes, Christiane, quod Circum numina inmunda possideant. Quapropter alienus erit tibi locus quem plurimi Satanae spiritus occupaverunt: totum enim illum diabolus et angeli eius repleverunt. sano amore martirii semetipsos interdum orantes igne uel gladio pereunt ut, uiolenter occi
Abbreviated transcription (Latin):
currere dñr. qr singłarit̾ unus qͥsq
cursũ uite huiꝰ ꝑagit. atq tnͣsit. aliꝰ alio tp̃e
sequens aliũ. ꝑ unã tñ uã mortalitatis
usꝙ ad ꝓͥam metam mortis. de plesultoribꝰ.
esultores nominati qd̾ olim ꝓ ut
qͥsq ad finẽ cursus uen̾at. desiliebat
⁊currebat. siue quod de equo in equũ
tnͣ filibat. De peditib
edites autẽ aiunt ꝓptea pede curie.
qr pedibꝰ currit᷑. mortalitati. Ob hoc asuꝑiori
parte currunt ad inferiora .i. ab oriente ad
occidentem: qr mortales orunt᷑. ⁊ occidũt
Nudi curr̃t. qͥa ⁊ hoĩs in hoc scło nulle reli¬
qͥe sunt. Recto spaciocurr̃t. qͥa int̾ uitã. ꝙ
soli igni. albos aeri. prasmos t̾re uenetos
mari assimilantes. Item roseos estati currẽ
uoluert. qd̃ ignei coloris sunt. & cuncta
tunc flauescant. Albos hiemi qd̃ sit glaciał. ⁊
frigorib uniu̾sa canent. Ueri prasmos uiridi
colore. q tunc panpinꝰ densat᷑. Item roseos
currẽ marti sacrauer̃t. a quo romani exori¬

Expanded text:
currere dicunt quia singulariter unusquisque cursum vitae huius peragit atque transit, alius alio tempore sequens alium, per unam tamen viam mortalitatis usque ad propriam metam mortis. De desultoribus . Desultores nominati quod olim, prout quisque ad finem cursus venerat, desiliebat et currebat; sive quod de equo in equum transiliebat. De peditibus . Pedites autem aiunt propterea pede currere quia pedibus curritur mortalitati. Ob hoc a superiori parte currunt ad inferiora, id est ab oriente ad occidentem, quia mortales oriuntur et occidunt. Nudi currunt, quia et homini in saeculo nullae reliquiae sunt. Recto spatio currunt, quia inter vitam et id est igni, albos aeri, prasinos terrae, venetos mari adsimilantes. Item russeos aestati currere voluerunt, quod ignei coloris sint, et cuncta tunc flavescant. Albos hiemi, quod sit glacialis, et frigoribus universa canescant. Veri prasinos viridi colore, quia tunc pampinus densatur. Item russeos currere Marti sacraverunt, a quo Romani exori
Abbreviated transcription (Latin):
um. marmoratoriũ. Britannia occeani insula ꝑ
longum in boream extendr. a meridie. gallias ht̃.
cuiꝰ ꝓximũ litus tnͣsmeantibꝰ ciuitas apparet.
austro positos menapos. batauosq ꝓspectat. ħ in¬
sula ht̃ in longo milia passuũ octoginta in lato:
milia ducenta. A tergo autem unde in finito occe¬
ano patet orcades insulas ht̃. quarũ .xx. deserte
sunt tredecim colunt᷑ Britannia. occeani insula.
int̾fuso mari coto orbe diuisa. a uocabło sue gentiꝰ
cognominata. ħ adu̾sa galliarum parte. ad ꝓs¬
pectum. yspanie sita est. circumictus eius sex¬
ingenti quad ragies ocies septuaginta .u. mlia.
Multa & magna flumina in ea. fontes calidi. ⁊ me¬
talloꝵ larga & uaria copia. Gagates lapis ibi
płimus. ⁊ margarite. Britones qͥdã latine noĩa¬
tos suspicantur. eo qd̾ bruta sit gens intra occe¬
anũ int̾fuso mari qͣiͣ extra orbem posita. de qͥbꝰ

Expanded text:
 explicabuntur. Britannia Oceani insula, per longum in boream extenditur. A meridie Gallias habet, cujus proximum littus transmeantibus civitas aperit, austro positos Menapios Batavosque prospectat. Haec insula habet in longo millia passuum octingenta; in lato millia ducenta: a tergo autem, unde Oceano infinito patet, Orcadas insulas habet, quarum viginti desertae sunt, tredecim coluntur. Deinterfuso mari toto orbe divisa, a vocabulo suae gentis cognominata. Haec in aversa Galliarum parte ad prospectum Hispaniae sita est; circuitus ejus quadragies octies septuaginta quinque millia; multa et magna flumina in ea, fontes calidi, metallorum larga et varia copia. Gagates lapis ibi itas animorun. Brittones quidam Latine nominatos suspicantur, eo quod bruti sint, gens intra Oceanum interfuso mari quasi extra orbem posita. De quibu
Abbreviated transcription (Latin):
Basiliscus g̾re latine int̾pretat᷑ regulus. eo qd̃
rex serpentiũ sit. adeo ut eum uidentes fugi¬
ant. qr olfatu suo eos necat. Nam & hominẽ
uł si aspiciat int̾imit. Siquidẽ eus aspectu
nulla auis uolans illesa tnͣsit. S quãuis ꝓcul
sit eiꝰ ore cõbusta deuoratur. Amuste. lis tñ um¬
citur. qͣs illic homines inferunt cau̾nis.
in quibꝰ deli tescunt. Itaq ea uisa fugit.
quem illa ꝑsequitur & occidit. Nichil enm
parens ille rerum sine remedio constituit.
Est
autem longitudine semipedalis al¬
bis
maculis liniatus. Bafilius pͥmus.¬

Expanded text:
Basiliscus Graece, Latine interpretatur regulus eo, quod rex serpentium sit, adeo ut eum videntes fugiant: quia olfactu suo eos necat. Nam et hominem si vel aspiciat, interimit. Siquidem et ejus aspectum nulla avis volans illaesa transit: sed quam procul sit ejus ore combusta devoratur. A mustelis tamcitur, quas illic homin quibus delitescit. Itaque eo viso fugit quem illa persequitur et occidit: nihil enim parens ille rerum sine remedio constituit. Est autem longitudine semipedalis, albis maculis liniatus. Reguli au
Abbreviated transcription (Latin):
qͣiͣ bene auctus. scł. ab habendo qd̾ uellet. nicħ pa¬
obꝰ beatus homo efficitur. Beatus & felix. hoc¬
int̾ se differ̃t. Beatus sibi tm̃ est. felix seqñter. &
aliis. Ut est illud uirgilianũ. Sis felix. nr̃mq le¬
ues quocumq laborem. felix aut̃ dr̃ ꝑ quẽ datur
& accipitur felicitas. ut felix tempꝰ. felix locus. fe¬

Expanded text:
quasi bene auctus, scilicet ab habendo quod vellet et nihil paobus beatus homo efficitur. Bonus a vet felicem. Beatus sibi tantum est, felix frequenter et aliis, ut est illud Virgilianum: «Sis felix nostrumque leues, quaecumque, laborem». Felix autem dicitur per quem datur et accipitur felicitas, ut felix tempus, felix locus, fe
Abbreviated transcription (Latin):
ter se differunt. Bucina est tuba. qͣ signũ datur
omem usum bucina adcõpta ꝯuocantur. Pro¬
Bucina cogebat priscos ad arma quirites. huiꝰ
clangor. bucinũ dr. Bucinũ. & tubam uet̾es¬
discernebant. Nam bucina insonans sollicitu¬
dinẽ ad bella denuntiabat. Uirg̃. qua bucina
signum dira dedit. Tuba autem p̾lium indica¬
bat. ut. at tuba terribilem sonitũ. huiꝰ somus
tur. int̾dum ut insequant᷑ eos. qui fugiunt.

Expanded text:
. Bucina est tuba qua signum datur omnem usum bucina ad conpita convocabantur: protius 4, 1, 13: Bucina cogebat priscos ad arma Quirites. Huius clangor bucinum dicitur. Tubam Tdiscernebant. 378 Nam buccina insonans sollicitudinem ad bella denuntiabat. Virgilius: Qua buccina signum Dira dedit. Tuba autem praelium indicabat, ut: At tuba terribilem sonitum dedit aere ctur; interdum ut insequantur eos qui fugiunt
Abbreviated transcription (Latin):
uexillis milites habuerunt. Hinc & mampłi
applłantur. Mamplos autẽ dm̃s faces feni. qd̾ ma-¬
nũ impleant. Eet̾a signa diu̾sis p̾lata imaginibꝰ
scđm militarẽ ꝯsuetudinẽ existunt ꝑ aquas exer¬
citus ꝑmixtione p̾lioꝵ agnoscitur. Bellũ ⁊ tu

Expanded text:
vexillis milites habuerunt: hinc et manipuli vexillis milites habuerunt: hinc et manipuli appellantur; manipulos enim dicimus fasces feni quod manum inpleant. Cetera signa diversis praelata imaginibus secundum militarem consuetudinem existunt, per quas exercitus permixtionem proeliorum agnoscitur. De bu
Abbreviated transcription (Latin):
citus. & pugnandi & uictorie receptus. accep̃
simbolon. Nam aut ꝑuocem tube. aut ꝑsim¬
bolum admonebatur exercitus. legionũ pͥnci
palia signa. aquile. dracones. & pila. Aqͥle ideo.
qd̃ eadem aiuis iouis in armis. auspitio fu̾it. Nã
dũ idem iouis adu̾sus titanas ꝓfiscisc̾e̾tur. aqui¬
lam ei in auspitio apparuisse fer̃t. Quã ille ꝓin
ditio uictorie acceptam. tutele sue auspicatus
eam legioni signũ dedit. Quod factum est ut
deiceps mlitum signis comitaret᷑. Cuiꝰ memi¬
nit lucanus dicens. Signa pares aqͥlas. & pila
minantia pilis. Draconũ signa ab apolline
morte phitonis serpentis inchoata sunt. Dem
agrecis. & romanis in bello gestari ceꝑunt. ẜi¬
lam in signo constituisse fertur augustus. pp̃
nationes sibi in toto orbe subiectas. ut aliis figã
orbis ostend̾et. Uexillum & ip̃m signũ bellicũ
tractum nom̃ hñs abelli diminutiõe. qiͣ belli¬
signum. Sub romulo autẽ fascicłos feni ꝓ

Expanded text:
rcitus et pugnandi et victorie receptui accipit rcitus et pugnandi et victorie receptui accipit simbolum. Nam aut per vocem tube, aut per symbolum admonetur exercipalia signa: aquilae, dracones et pilae. Aquilae ideo, quod eadem avis Iovis in armis auspicio fuerit. Nam dum idem Iovis adversus Titanas proficisceretur, aquilam ei in auspicio apparuisse ferunt; quam ille pro indicio victoriae acceptam tutelae suae auspicatus, eam legioni signum dedit; quo factum est ut deinceps militum signis committeretur. Cuius meminit Lucanus dicens 1, 7: Signa pares aquilas et pila minantia pilis. Draconum signa ab Apolline morte Pythonis serpentis inchoata sunt. Dehinc a Graecis et Romanis in bello gestari coeperunt. Pilam in signo constituisse fertur Augustus, propter nationes sibi in cuncto orbe subiectas, ut maius figuram orbis ostenderet. Vexillum et ipsud signum bellicum, tractum nomen habens a veli diminutione, quasi velxillum. Sub Romulo autem fasciculos feni pro
Abbreviated transcription (Latin):
diei. Prelium pars pugne est. Bellũ antea an¬
tea duellum uocatum. eo qd̾ due sint partes.
dimicantiũ. uł qd̾ alt̾m faciat uictorẽ. alt̾m uic¬
tũ. Postea detracta immutata litt̾a dictũ bellũ.
alii ꝑantifrasim putant dictum. eo qd̾ sit hor
uocata. eo qd̾ ininitio usus fuiss inbello pugnis
contende. uł qr pͥmo bellũ pugnis incipiebant
Unde & pugna &̃ duoꝵ est. aliqñ & sñ ferro lua¬
tuor aut̃ in bello aguntur. pugna. fuga. uictoria.
pax. Pacis uocabłm uidetur apacto sũptum. Pos¬
t̾ius autẽ accipitur pax. fedꝰ pͥmum initur. fesꝰ
est pax. que fit int̾ dimicantes. uł a fide. uł afi¬
cialibꝰ .i. sacerdotibꝰ dictum. ꝑ ip̃os .it. fiebant
fuła. sicut ꝑ scł̃ares bella. alii fecda dicta putãt.
a porca fede. & crudelit̾ occisa. cuiꝰ mors optaba¬
tur ei qui a pace exiss. Uirgilius. & cesa iungebãt
fed̾a porca. feł̃is partes inducie. & dicte inducie

Expanded text:
diei, proelium pars pugnae est. Bellum andiei, proelium pars pugnae est. Bellum antea duellum vocatum eo quod duae sint partes dimicantium, vel quod alterum faciat victorem, alterum victum. Postea mutata et detracta littera dictum est bellum. Alii per antiphrasin putant dictum eo quod sit horrvocata eo quod initio usus fuisset in bello pugnis contendere, vel quia primo bellum pugnis incipiebant. Unde et pugna etiam duorum est aliquando et sine ferro. Quattuor autem in bello aguntur: pugna, fuga, victoria, pax. Pacis vocabulum videtur a pacto sumptum. Posterius autem pax accipitur, foedus primum initur. Foedus est pax quae fit inter dimicantes, id est, sacerdotibus dictum. Per ipsos enim fiebant foedera, sicut per saeculares bella. Alii foedera dicta putant a porca foede et crudeliter occisa, cujus mors optabatur ei qui a pace resilisset. Virgilius: Et caesa jungebant foedera porca. Foederis partes induciae. Et dictae induciae,
Abbreviated transcription (Latin):
młtam uastationẽ. quã terra mariq diu ege¬
rat. mira cełitate comp̾ssit. ac fuꝑanit. Sicut aũ
bellũ uocatur. qd̾ contra hostes agitur. ita tu¬
multus. qd̃ cnuili seditione concitatur: Nam
seditio ẽ. dissensio cuuũ dict̾a. qd̾ seorsum alii
ad alios eant. Alii estimant dissensionẽ amicoꝵ
seditionẽ uocari. quã greci diastasim uocant.
Quo autẽ differat utr̃q cicero docet. Potest
autẽ sine bello eẽ non potest. Quid. est. it. alid̃
tumultus. nͥ ꝑturbatio tanta ut maior timor
oriatur. Uñ etiam dictus tumultus qͣi timor
multus. Grauius aut̃ ẽẽ tumultũ qͣm bellũ.
Nam in bello uocationes ualent. intumultu
non ualent. Differ̃t autẽ bellũ pugna & p̃liũ.
Nam bellum uniu̾sũ dr. ut punicũ huiꝰ par¬
tes sunt pugne. ut tannensis. termensis. Rur¬
sum in una pugna multa sunt p̾lia. aliud
enĩ in cornibꝰ. aliud in medio. aliud in extre¬
ma acie geritur. Bellũ gͥ est tota prigna umniꝰ

Expanded text:
am terra marique diu egerant, mira celeritate conpressit ac superavit. Sicut autem bellum vocatur quod contra hostes agitur, ita tumultus quod civili seditione concitatur. Nam seditio est dissensio civium, dicta quod seorsum alii ad alios eant. Alii aestimant dissensionem animorum seditionem vocari, quam Graeci διάστασιν vocant. Quo autem differat utrumque Cicero docet Phil. 8autem esse sine bello non potest. Quid est enim aliud tumultus nisi perturbatio tanta ut maior timor oriatur?' Unde etiam dictus tumultus, quasi timor multus. 'Gravius autem esse tumultum quam bellum; nam in bello vacationes valent, in tumultu non valent.' Differt autem bellum, pugna et proelium. Nam bellum universum dicitur, ut Punicum. Huius partes sunt pugnae, ut Cannensis, Thermensis. Rursus in una pugna multa sunt proelia. Aliud enim in cornibus, aliud in media, aliud in extrema acie geritur. Bellum igitur est totum, pugna unius
Abbreviated transcription (Latin):
hystoria. uł eorum relatio. qui uid̾e potuer̃t. non p̃ce¬
ribo. fertur hic corniger u̾mis. conu̾ti pͥmũ in spẽm
caulis atq in eum mutare naturam. Inde ꝓcessu qͦ¬
foliis. mollia illa seres depectunt uella. q̃ ad usussͥ
desertum uid̾e: hominẽ mollibꝰ uestitum: Ecce qͥ¬

Expanded text:
historia, vel eorum relatio qui videre potuerunt. Fertur hic corniger vermis converti primum in speciem caulis, atque in eam mutari naturam; inde processu quofoliis mollia illa Seres depectunt uellera, quae ad usudesertum? uidere hominem mollibus uestime
Abbreviated transcription (Latin):
mus est. uł si ꝓ uno. l. duo ꝓnuntient᷑. ut afri
faciunt. sicut colloquiũ. ꝓ conloqͥo. uł quotienᷤ
unum. lexilius. duo largius ꝓferimꝰ. qd̾ contͣc¬
ta est. Nam unũ largius. duo exilius ꝓferre debe¬
mus. Collisio est. quotiens nouissime silłe finis
in alt̾ius pͥncipio ẽ. ut mat̾tera. uł mater t̾ra.¬

Expanded text:
mus est, si pro una L duo pronuntientur, ut Afri mus est, si pro una L duo pronuntientur, ut Afri faciunt, sicut 'colloquium' pro 'conloquium'; vel quotiens unam L exilius, duo largius proferimus. Quod contra est; nam unum largius, duo exilius proferre debemus. Conlisio est, quotiens novissimae syllabae finis in alterius principio est, ut 'matertera
Abbreviated transcription (Latin):
Dcripto .iͦiͣ. moc̾is. Si qͥs mu̾bo litt̾am uł sillabam
dicat. mutet. tnͣsimitet. uł mintiat. ꝓnuntiatiõe
aut̃ fit in temporibꝰ tonis aspiratiõibꝰ. & reliqͥs q̃
secuntur. ꝑ tempora qͥppe fit barbatismus. si ꝓlon¬
ga sillaba bretus ponatur. Aut ꝓbreiu longa. ꝑ
tonos. si accentus in alia sillaba cõmutetur. Pas
pirationẽ si adiciatur .h. litt̾a uͥ non debet. aut de¬
trahatur uͥ eẽ oporte. Per hiatum. quotiens in
ꝓnuntiatione scinditur u̾sus anteqͣm cõpleat᷑
siue quotiens uocalis uocalem sq̃r. Ut muse ao¬
nides fit barbarismus. ⁊ ꝑmotacismos. & iocacis¬
mos. ⁊ babdacismos. Motacismus est quotiens .m.
litt̾am uocalis seq̃r. ut bonum asirũ. iustum.
amicum. S hoc uicium aut suspensiõe .m. litt̃e.
aut detractione uitamus. lotacismus ẽ quotiens
in iota litt̾a dupplicatur. sonus. ut troia. maia.
uͥ earum lut̾arum adeo exilis erit ꝓmutiatio.
ut unũ iota. non duo sonare uideant᷑. Labdacis¬

Expanded text:
verbo litteram vel syllabam adiciat, mutet, transmutet, vel minuat. Pronuntiatione autem fit in temporibus, tonis, aspirationibus et reliquis quae sequuntur. Per tempora quippe fit barbarismus, si pro longa syllaba brevis ponatur, aut pro brevi longa. Per tonos, si accentus in alia syllaba commutetur. Per aspirationem, si adiciatur H littera ubi non debet, aut detrahatur ubi esse oportet. Per hiatum, quotiens in pronuntiatione scinditur versus antequam conpleatur, sive quotiens vocalis vocalem sequitur, ut 'Musae Aonides'. Fit barbarismus et per motacismos, iotacismos et labdacismos. Motacismus est, quotiens M litteram vocalis sequitur, ut 'bonum aurum', 'iustum amicum'; sed hoc vitium aut suspensione M litterae, aut detractione vitamus. Iotacismus est, quotiens in iota littera duplicatur sonus, ut 'Troia', 'Maia'; ubi earum litterarum adeo exilis erit pronuntiatio, ut unum iota, non duo sonare videantur. Labdacis
Abbreviated transcription (Latin):
nom̃ ht̃. auis feralis. onusta qͥdem plumis. s gra¬
ui semꝑ detenta pigͥtia. in sepulcͥs ddie. noctuq
bubo dirum mortalibꝰ omen. Deniq aput augure
malũ portende fertur. namcũ in urbe uisa fu̾it
solitudiem sig̾care dñt. Butalmon herba florẽ
ht̃ croceum. ocłis similem. Unde ⁊ agrecis nomĩ acce

Expanded text:
n habet, avis feralis, onusta quidem plumis, sed gravi semper detenta pigritia: in sepulcris die noctuque bubo dirum mortalibus omen. Denique apud augures malum portendere fertur: nam cum in urbe visa fuerit, solitudinem significare dicuhabens croceum, oculo similem, unde et a Grecis nomen acce
Abbreviated transcription (Latin):
ribulum. Bath indaniele uestis linea. qͣ femura¬
lia ut arbit᷑r sig̾cantur. Bath enĩ apud hebreos
linum dr. unde & inquibꝰdam locis legit᷑ esfoth
bath. hoc est. e foth lineum. non auĩ efothbar ur
quidam corrupte legunt. Bathin siue feminalia.
.i. bracce lineẽ usq ad genua ꝑtingentes. quibꝰ ule¬
ciunda sacerdotis uelabantur. Batioca paterar¬

Expanded text:
im, in Daniele, vestes lineae, quibus feminalia, ut arbitror, significantur. Badenim apud Hebraeos linum dicitur: unde et in quibusdam locis legitur, Ephod bad, hoc est, ephod lineum; non autem Ephod barud, ut quidam corrupte legunt. Diplois, in Regum est brace linee usque ad genua pertingentes, quibus verecunda sacerdotis velabantur. DE PR
Abbreviated transcription (Latin):
qr sensu caret. est .it. sine ratione. sñ prudentia.
Unde ⁊ ille uiniꝰ brutus ex sorore tarquinii suꝑ¬
bi genitus cum eumdẽ casum timet. quẽ fr̃ inci¬
derat. qͥ ob diuitias. ⁊ prudentiã ab auuncło fuãt
brutus est cognominatus. dũ uocaretur iunius.

Expanded text:
quia sensu caret. Est enim sine ratione, sine prudentia. Unde et ille Junius Brutus ex sorore Tarquinii superbi genitus, cum eumdem casum timeret quem frater inciderat, qui ob divitias et prudentiam ab avunculo fuerat  etiam Brutus est cognominatus, dum vocaretur Junius.
Abbreviated transcription (Latin):
sillam. & mariũ. qͥ bellũ ciuile inuicẽ. inuna
gente gesserunt. Plus ꝗͣ cuule bellũ ẽ uͥ non so¬
lum ciues certant. s & cognati qͣle actũ est. int̾
cesarem & pompeiũ. qñ gener & socer inuicẽ
dimicau̾unt. Siquidẽ in hac pugna fr̃ cũ frẽ di¬
micauit. & pater adu̾sus filium arma porta
na. externa. seruilia. sotialia. pyratica. Nam
pyratica bella sunt. sparsa latronũ manus¬
ꝑ maria. in ioparonibꝰ lenibꝰ. ꝙ fugacibꝰ. non
solum nauibꝰ cõmeatus. s etiã insulas. ꝓuinci¬

Expanded text:
Syllam et Marium, qui bellum civile invicem in una Syllam et Marium, qui bellum civile invicem in una gente gesserunt. Plus quam civile bellum est ubi non solum cives certant, sed et cognati; quale actum est inter Caesarem et Pompeium, quando gener et socer invicem dimicaverunt. Siquidem in hac pugna frater cum fratre dimicavit, et pater adversus filium arma portavna, externa, servilia, socialia, piratica. Nam piratica bella sunt sparsa latronum per maria mioparonibus levibus et fugacibus, non solum navibus commeatus, sed etiam insulas
Abbreviated transcription (Latin):
rex assyrioꝵ intulit. Ipse enim finibꝰ siuis neqͣ cõ¬
temptus humane societatis fedus irrumpens.
exercitus ducẽ. aliena uastare. lib̃os popłos. aut
crucidare. aut subicere cepit. uniu̾samq afiam
usq ad libie fines. noua seruitute ꝑdomuit. hĩc
etiam studuit orbis inmutuo sanguine alt̾na
grassari cede. Quatuor aut̃ sunt gn̾a belloꝵ .i. ius¬
tum iniustum. ciuile. & plusꝗͣ cuule. Iustũ bel¬
lum est. qd̃ ex p̃dicto geritur. de rebꝰ repetitis. aut
ꝓpulsandoꝵ hostuim causa. Iniustũ bellũ est. qd̾
de furore non legitima rõne initur. De quo in re¬
publica. cicero dicit. Illa iniusta bella sunt. q̃ sunt
sũ cansa suscepta. Nam extra ulciscendi. aut ꝓpul¬
sandoꝵ hostium causa bellũ iustũ millũ geripo¬
test. Ex hoc idem tullius. paruis int̾iectis addidit
Nullũ bellum iustum habetur. nͥ denuntiatũ. nͥ¬
indictum. nͥ de repetitis rebꝰ. Cuule bellũ est. int̾
ciues orta. seditio. & concitatio tumultꝰ. sicut int̾

Expanded text:
us Assyriorum rex. Ipse enim finibus suis nequaquam contentus, humanae societatis foedus inrumpens exercitus ducere, aliena vastare, liberos populos aut trucidare aut subicere coepit, universamque Asiam usque ad Libyae fines nova servitute perdomuit. Hinc iam studuit orbis in mutuo sanguine alterna crassare caede. Quattuor autem sunt genera bellorum: id est iustum, iniustum civile, et plus quam civile. Iustum bellum est quod ex praedicto geritur de rebus repetitis aut propulsandorum hostium causa. Iniustum bellum est quod de furore, non de legitima ratione initur. De quo in Republica Cicero dicit 3, 35: 'Illa iniusta bella sunt quae sunt sine causa suscepta. Nam extra ulciscendi aut propulsandorum hostium causa bellum geri iustum nullum potest.' Et hoc idem Tullius parvis interiectis subdidit: 'Nullum bellum iustum habetur nisi denuntiatum, nisi dictum, nisi de repetitis rebus.' Civile bellum est inter cives orta seditio et concitati tumultus, sicut inter
Abbreviated transcription (Latin):
tus dictus est. Beelfegor int̾pretatur simulacr᷑
ignominie ydolum .N. fuit moab cognom̃to baal
suꝑ montẽ fegor. quẽ latim pͥapum uocant. dm̃
ortoꝵ. Fuit aut̃ de lapsaco ciuitate elles ponti de
qͣ pulsus est. & ꝓpt̃ uirilis m̃bri magnitudiem

Expanded text:
um appellant. Beelphegor interpretatur simulachrum ignominie, idolum enim fuit Moab, cognomento Baal, super montem Phogor, quem Latini Priapum vocant, deum hortorum fuit enim de Lapsaco civitate Hellesponti, de qua pulsus est; et propter virilis membri magnitudinem,
Abbreviated transcription (Latin):
regum habitacła. unĩ & nom̃ hñt. Nam basileꝰ
rex. ꝙ basilice regie habitationes. Nunc autẽ
ideo diuina tẽpla basilice nominant᷑ qͥa ibi
regi omĩum deo cultꝰ ⁊ sacͥficia offeruntur.
Basilidiam heretici ab asilide appellati. qͥ int̾
reliqͣs blasphemias passum iħ̾m abnegant.

Expanded text:
regum habitacula, unde et nomen habent. Nam basileos rex et basilice regie habitationes: nunc autem ideo divina templa basilice nominantur, quia ibi regi omnium deo cultus et sacrificia offeruntur.Basilidiani a Basilide appellati, qui inter reliquas blasphemias passum Iesum abnegavit.
Abbreviated transcription (Latin):
creat. Amicos ꝯꝑat. Benignitatẽ ꝙ bonitatẽ stoi¬
ci ita definiunt. qd̾ benignitas sit uirtus ad bñ¬
faciendum exposita. lenis blanda. dulcis allo¬
quio. & omĩum bonoꝵ familiaritatẽ inuitãs.
Bonitas autẽ bñquidem facẽ. ⁊ p̃stare. qd̾ pos¬
citur parata. Non tũ nouit suauis ẽ ꝯsortio &
sua cunctos inuitare dulcedie. Benignus largꝰ.
endũ ꝑatus. ⁊ dulcis alloquio. Non autẽ młtum
distat benignus a bono. qr ⁊ ipse ad bñfaciendũ
tñ suauis eẽ nouit consortio. Benignus autẽ
cunctos uoluit inuitare dulcedie. Benuolentia¬

Expanded text:
re. Inter benignitatem et bonitatem. Stoici ita definiunt, quod benignitas sit uirtus ad benefaciendum exposita, lenis, blanda, dulcis adloquio et omnium bonorum familiaritate inuitans, bonitas autem bene quidem facere et praestare quod poscitur parata est, non tamen nouit suauis esse consortio et sua cunctos inuitare dulcedine. Inter aptum endum paratus et dulcis adloquio. Non autem multum distat benignus a bono, quia et ipse ad benefaciendum tamen suavis esse novit consortio; benignus autem sua cunctos novit invitare dulcedine. Benefi
Abbreviated transcription (Latin):
nie due sunt. maior ⁊ minor quibꝰ insunt bõa
opida. Maior tarraconẽ spanie ciuitatẽ. minor
barcinonã in septentͥonẽ u̾sus contͣ se hñt.
maiori subiacent.⁊ insula bosus. Deide abori¬
ente sardina. ab aquilone mare gallicum. a
meridie & affrico mauritanicũ pelagus. ab oc¬
sule hyspane due sunt. asrosades. ⁊ gennasi¬
de maior & minor. Uñ eͣas uulgo maioricam. &
minoricam nũcupant. In his pͥmũ insulis in¬
uenta est: funda. qua lapides emittuntur. Uñ
& baleares funde dicte. Bali .i. grece emitẽ dr.
Unde & balista. qi missa. & fundibalum. Uirgiliꝰ.

Expanded text:
e sunt, major et minor, quibus insunt bina oppida: major Tarraconem, Hispaniae civitatem, minor Barcinonem in septentrionem versus contra se habet. Majori subjacet insula Ebusus. Deinde ab oriente Sardiniam, ab aquilone mare Gallicum, a meridie et Africo Mauritanicum pelagus, ab ocsulae Hispaniae sunt, Afrosiades et Gimnaside maior et minor, unde et eas vulgus Maioricam et Minoricam nuncupant. In his primum insulis inventa est funda, qua lapides emittuntur; unde et Baleares dictae: balin enim Graece emittere dicitur, unde et balista quasi missa, fundibalum. Virgilius
Abbreviated transcription (Latin):
magnus. Bolona redemptor ceterarum tab̾narum.
in quibꝰ salsam̃ta condiunt᷑. qͣs tab̾nas uulgo cetha¬
ces u̾mes frondiũ. ex cuiꝰ textura bombicinũ confi¬
citur. Applłatus autẽ hoc nomine ab eo qd̾ euacue¬
tur dũ fila gn̾at. & aer solus in eo remaneat. Bombi¬

Expanded text:
m. Bolona, redemptor cetariarum tabernarum, in quibus salsamenta condiuntur, quas tabernas uulgo ceta vermis, ex cujus textura bombycinum conficitur. Appellatur autem hoc nomine, ab eo quod evacuetur, dum fila generat, et aer solus in eo remaneat.
Abbreviated transcription (Latin):
& hominum. ut apd uirgiliũ. Barbas incanaq
uirilitatis indituim. que & unentutẽ signifi¬
cat. & sexus naturam distinguit. Barbara inue¬
barismus est corruptio u̾bi umus. ut si t̾ciam sil¬
labam quis ꝓducat in ignosce. Barbarismus ẽ
u̾bum corrupta litt̾a uł sono enuntiatum. litt̾a
ut floriet dum florebit dic̾e oporteat. sono: si
ꝓmedia silła pͥma ꝓducatur. ut latebre. tene¬
bre. Appellatur aut̃ barbarismus. a barbaris
gentibꝰ gentibꝰ. dum latine orationis integͥta¬
tem nescirent. Unaqueq enĩ gens facta tͥbuta¬
ria romanorum cum opibꝰ sus uicia qͦ & u̾bo¬
rum. & moram romam tnͣsmisit. Int̾ barbaris¬
mum autem. ⁊ barbaralexin. hoc int̾ est. qd̾ bar
barismꝰ in u̾bo latino fit dum corrũpitur. Qñ
uͦ barbara u̾ba latinis eloquiis inseruntur. bar¬

Expanded text:
 hominum, ut apud Virgilium: Barbas incanaque virilitatis indicium, quae et juventutem significat, et sexus naturam distinguit. Oculi aubarismus est corruptio verbi unius, ut si tertiam syllabam quis producat in ignoscere. verbum corrupta littera, vel sono enuntiatum: littera, ut floriet, dum florebit dicere oporteat; sono, si pro media syllaba prima producatur, ut, latebrae, tenebrae. Appellatus autem barbarismus a barbaris gentibus, dum latinae orationis integritatem nescirent. Unaquaeque enim gens facta Romanorum cum opibus suis vitia quoque et verborum et morum Romam transmisit. Inter barbarismum autem et barbarolexim hoc interest, qbarismus in verbo Latino fit, dum corrumpitur; quando autem barbara verba Latinis eloquiis inseruntur, bar
Abbreviated transcription (Latin):
deo descendit sp̃c sc̃s de celis. & medicatis aqͥs
scificat eas: de semet ipso. ꝙ accipiunt ium p᷑¬
gationis. ut ineis & caro. ⁊ anima. delictis inqͥna¬
lius magistrieorum. & absq dubio udeorum:
magistri. qui est diabolus homicidioꝵ auctor
qui usq hodie regnat in eis. Barach int̾preta¬

Expanded text:
Deo, descendit Spiritus sanctus de coelis, et, medicatis aquis, sanctificat eas de semetipso, et accipiunt vim purgationis, ut in eis caro et anima delictis inquinalius patris: vel magistri eorum, absque dubio Iudaeorum magistri, qui est diaqui usque hodie regnat in eis. B 29 BARNABAS interpreta
Abbreviated transcription (Latin):
plinius hec est. qd̾ si contra solem feratur. & cor¬
ruptum non fit. manum ferentis exurit. Bal¬
teum cingłm. Balteum cingłm militare est:
dictum ꝓ eo qd̾ ex eo signa dependent. ad demon¬
strand̃ legionis militaris sũmam .i. sex miliũ
sexcentorum. ex quo numero. & ip̃i consistunt.
Unde & balteus dr non tm̃ qd̾ cingitur. s etiã

Expanded text:
Plinius, haec est: quod si contra solem feratur, et corPlinius, haec est: quod si contra solem feratur, et corruptum non sit, manum ferentis exurit. compungar . Balteus cingulum militare est, dictus per hoc, quod ex eo signa dependent ad demonstrandam legionis militaris summam, id est, sex millium sexcentorum, ex quo numero et ipsi consistunt: unde et balteus dicitur; non tam quod cingitur, sed etiam a
Abbreviated transcription (Latin):
Postea quã eadem regione romam potiti sunt
etiã latissimis collibꝰ ꝓpagata est. Stẏrpe simi¬
lis uitis foliis similis rute. s albidioribꝰ semꝑq
manentibꝰ. Arbor autẽ balsamum lignũ eius.
sylobalsamum. fructus siue semen. carpobal¬
samum. succus opobalsamũ. qd̾ ideo cũ ad iectio¬
ne significatur. eo qd̾ ꝑcussus ferreis ungłis
cortex ligni ꝑ cau̾nas eximii odons guita distil¬
lat. Cau̾na enim greco sermone ope dr. Euiꝰ gut¬
tam adult̾ant admixto eypͥno oleo uł melle. s
sincerus ꝓbatur. a melle sicum lacte coagulaui̾t
ab oleo. si instillatus aque. aut admixtus fa¬
cile fuĩt resolutus. Preterea et si lanee uestes ex
ip̃o pollute non maculantur. adult̾atus quidẽ
neq cum lacte coagulatur. ⁊ ut oleum in aquã
suꝑ natat. ⁊ uestem maculat. Balsama autẽ si
pura fu̾int tantam uim hñt. ut si sol incandu¬
ipsa. Obobalsamum succus collectus. ex arbore Nã
opo dr succus. ꝓbatio autẽ balsami. ut dicit

Expanded text:
Posteaquam eadem regione Romani potiti sunt, etiam latissimis collibus propagata est. Stirpe similis viti, foliis similis rutae sed albioribus semperque manentibus. Arbor autem balsamum, lignum ejus xylobalsamum dicitur; fructus sive semen carpobalsamum, succus opobalsamum: quod ideo cum adjectione significatur, eo quod percussus ferreis vinculis cortex ligni per cavernas eximii odoris gutta distillat. Caverna enim Graeco sermone ope dicitur, cujus guttam adulterant admixto cyprino oleo vel melle; sed sincerus probatur a melle, si cum lacte coagulaverit; ab oleo, si instillatus aquae aut admixtus facile fuerit resolutus; praeterea et si laneae vestes ex ipso pollutae non maculantur. Adulteratus quidem neque cum lacte coagulat, et ut oleum in aqua supernatat, et vestem maculat. Balsama autem si pura fuerint, tantam vim habent, ut si sol excanduipsa, opobalsamum succus collectus ex arbore. Nam opos dicitur succus. Probatio autem balsami, ut dicit
Abbreviated transcription (Latin):
genus torm̃ti. ab emittendo iacula dict̃a. Bali. ft.
grece enutt̾e dr. torquetur enim u̾bere neruoꝵ
et magna ui iacit hastas & saxa. Inde et fundi
do ualet. Series enĩ fit armoꝵ. umbonibꝰ int̾
anxietatẽ animi tollat. ħ et gignasia dñr. qͥa
ibi allete uncto corꝑe.⁊ ꝑfricatis manibꝰ exerci¬

Expanded text:
genus tormenti, ab emittendo iacula dicta; βαλεῖν enim Graece mittere dicitur. Torquetur enim verbere nervorum, et magni vi iacit aut hastas aut saxa. Inde et fundibdo valet: series enim fit armorum umbonibus inter anxietatem animi tollat. Haec et gymnasia dicuntur, quia ibi Athletae uncto corpore, et perfricato manibus exerci
Abbreviated transcription (Latin):
regioni pͥꝰ amnis bactros uocabłm dedit. partes
q eius q̃ pone sunt p̃panis ugis ambiuntur.
que adu̾se sunt indie fluuii fontibꝰ t̾minant᷑.
reliqua indudit occus fluuiꝰ. Mittit bactria
fortissimos camelos. nũqmͣ atterentes pedes. Bac
factione a sedibꝰ suis pulsi iuxta bracton orien¬
tis fluuium consed̾unt. ex cuiꝰ uocabło. ⁊ nom̃
sortiti. huiꝰ gentis rex fuit ⁊ oroastres inuentor
magice artis. Bactrũ oppidum. bact̾rian condi
derunt. ex ꝓͥo amne eum cognominantes. qͥ bac-¬
minutiue. Baculus abacho reꝑtore uitis fert᷑
inuentꝰ. quo homines moti uino innit̾ent᷑. Si¬
cut autem abacho baculus. ita abaculo. bacillus

Expanded text:
proprius amnis Bactros vocabulum dedit. Partes huius quae pone sunt Propanisi iugis ambiuntur, quae adversae sunt Indi fluvii fontibus terminantur; reliqua includit Ochus fluvius. Mittit Bactria fortissimos camelos numquam adterentes pedes. Scfactione a sedibus suis pulsi iuxta Bactron Orientis fluvium consederunt, ex cuius vocabulo et nomen sortiti. Huius gentis rex fuit Zoroastres, inventor magicae artis. Parthi derunt, ex proprio amne eum cognominantes, qui Bacur. 1. Baculus, a Baccho repertore vitis fertur inventus, quo homines moti vino inniterentur. Sicut autem a Baccho baculus, ita a baculo bacillus
Abbreviated transcription (Latin):
in libro iob dictum fuisse elui. Prim̃ uir sanctꝰ.
et ꝓpħes cdi. postea ꝑ inobedientiã eius desidĩ¬
um munerum dum isrł maledic̾e cupit diui¬
no uocabło nũcupatur. dicit᷑q in eodem libro.
Et iratus indignatus q belui filius barachel bu¬
dites de cuiꝰ uidelicet buzi radice descendens.

Expanded text:
n libro Job dicitur Eliu: primum vir sanctus, et prophetes Dei, postea per inobedientiam et desiderium munerum, dum Israel maledicere cupit, divini vocabulo nuncupatur: diciturque in eodem libro: Et iratus Eliu filius Barachiel Buzites , de hujus videlicet Buzi radice descendens.
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ int̾pretatur uetustas. idolũ ẽ babiloniũ. fuit
uͦ hic idem belus pater nini pͥmus rex assyrioꝵ.¬
quẽ quidam saturnũ applłant. qd̃ nom̃. & apud
assyrios. & apd̃ afros postea cultum est. Unde lin-¬
ocłs albicans. pupillam cingit nigrã emedio au-¬
reo fulgore lucentẽ. & ꝓpt̾ spẽm assyriorũ regi
belo dicata. unde & applłata. Est autẽ genus gẽ¬

Expanded text:
d interpretatur uetustas, idolum est Babyllonium; fuit uero hic idem Belus pater Nini quem quidam Saturnum appellant, quod nomen et apud Assyrios, et apud Afros postea cultum est, unde et linoculus albicans pupillam cingit nigram e medio aureo fulgore lucentem, et propter speciem Assyriorum regi Belo dicatam; unde et appellata. Epimelas
Abbreviated transcription (Latin):
Babilonia pͥncipale ciuitatis nom̃ est. ut troia.
Babilonia uͦ diriuatiuñ ut si dicas gensaliqua
spẽs ut troia troianuim. Nam & babilone ꝙ ba¬
ut eẽt instituit. Babilonẽ urbem a nembroth¬
gigante fundatam. anino uł semiramide reꝑa¬
tam: młti ꝓdidere. ħ campi planitie undiq cõs¬
picua. nata᷑ loci letissima castroꝵ facie menibꝰ pa¬
ribꝰ ꝑ quadr̃ disposita. Muroꝵ eius uix credibił
relatu firmitas.⁊ magnitudo.i. latitudie cubito¬
rum .l. altitudie quat̾centum. Cet̾m ambitus
euis. cccͥc. lxxͣx. stadus curunuenit᷑. Murꝰ coctili
latere atq int̾ fuso bitumĩe cõpactus. fossa ex¬
tͥnsecus late patens uice amnis cucũ fluit. a frõ¬
te muroꝵ centum porte eree. Ipsa autẽ latitudo
in cõsũmatiõe pinnar̃ utͦq latẽ habitacłis de¬
fensoꝵ eque dispositis. media int̾capedine sui
iunctas quadrigas capit. Domus intͥnsecus qͣt̾
geminas. habitationes mirabiles minaci ꝓceri¬

Expanded text:
Babylona principale ciuitatis nomen est, ut Troia. Babylonia uero derivatiuum, ut si dicas ‘gens’ aut ‘aliqua species’, ut Troia troiana. Nam et ‘Babylonem’ et ‘Baut esset instituit, sicque rgigante fundatam, a Nino vel Semiramide reparatam, multi prodidere. Haec campi planicie undique conspicua, natura loci laetissima, castroribus per quadrum disposita. Murorum eius vix credibilis relatu firmitas et magnitudo, id est latitudine cubitorum L, altitudine quater tantum. Ceterum ambitus eius CCCCLXXX stadiis circumvenitur; murus cocto latere atque interfuso bitumine compactus; fossa extrinsecus late patens vice amnis interfluit. A fronte murorum C portae aereae. Ipsa autem latituin consummatione pinnarum utroque latere habitaculis defensorum aeque dispositis media intercapedine sui vicenas quadrigas capit. Domus intrinsecus quater geminae habitationis minaci proceri
Abbreviated transcription (Latin):
tib ordine cõmutato. siue de uno ad unũ.
qd̾ genus psallendi greci inuenisse tradim¬
tur. Antiphonas g̾ci pͥmi composuerunt.¬
Duobꝰ choris alt̾natim concinentibꝰ. qiͣ duo
seraphim duoqq testam̃ta. inuicẽ sibi cõ¬
clamantia. Apud latinos aut̃ pͥmis beatis¬
simus ambrosius antiphonas instituit.
g̾corum exemplũ imitatus. et hinc incinc¬
tis occiduis regionibꝰ. earum usus increbu

Expanded text:
tibus ordine commutato, sive de uno ad unum. Quod genus psallendi Graeci invenisse traduntur. duobus choris alternatim concinentibus, quasi duo Seraphim, duoque Testamenta invicem sibi conclamantia . Apud Latinos autem primus idem beatissimus Ambrosius 370 antiphonas constituit, Graecorum exemplum imitatus. Exhinc in cunctis occiduis regionibus earum usus increbu
Abbreviated transcription (Latin):
uocabło. quod sit sũmus ep̃orũ. tenet enĩ uicẽ
apłicam. ⁊ p̾sidet. tam met᷑politanis qͣm ep̃is oibꝰ.¬
nius. ager dictus est. quia certis linearum m̃¬
suris non continetur. s arcentur fines erus. ob¬
iectu fluminũ. montium arborũ. Uñ et inhis
ẽ hoc. linea piscator tͥ concidit in ꝓfundo ponti.

Expanded text:
vocabulo quod sit summus episcoporum. Tenet enim vicem apostolicam et praesidet tam metropolitanis quam episnius ager dictus est qui a certis linearum mensuris non continetur, sed arcentur fines eius obiectu fluminum, montium, arborum; unde et in his est hoc: linea, piscator, tibi concidit in profunda ponti.
Abbreviated transcription (Latin):
on bootes. Stella uͦ ẽ quelibet singłaris. syda¬
stellis. ⁊ staellas ꝓ sidib ponunt. astra syd̃a.
cunt᷑. que nauigantes consid̾ant. qd̾ ad sursũ
dirigunt consilium. astra aut̃ sunt stelle gͣnͣ¬
des orion Stelle aut̃ minores. uł młtiuiges. ut
yades pliades. Signũ uͦ quo animantis imago
formata ẽ. ut taurꝰ. scorpio. ⁊ eiusmodi. Astͥctus¬

Expanded text:
Nam stella est quaelibet singularis. Sidestellis et stellas pro sideribus ponunt. De lumine cuntur quibus nauigantes considerant quod ad cursum dirigant consilium; astra autem stellae grandes, ut Orion; stellae autem minores uel multiuges, ut Iadas, Pliades; signum uero quo animantis imago formata est, ut Taurus, Scorpio et eiusmodi. Int
Abbreviated transcription (Latin):
gentum non longe a greca applłatione distat. ħ
enĩ illi argirum uocant. cui mirũ in modum
illud ut candidum sit imp̾ssũ corꝑi lineas ni¬
gras reddit. Argentũ uiuũ dictũ qd̃ excedat ma¬
tias in quibꝰ inicitur. hoc et liquidũ qi ꝑcurrit. in¬
uenitur specialit̾ in metallis. siue in argentariis
fornacibꝰ guitarum concreatione tectis inherens. se¬
pe etiã & inst̾tore uetustissimo cloacarum. uł pu¬
teor limo. fit etiã ⁊ ex minio immposito ꝯcule fer¬
ree. patena cestea suꝑposita. Tum circũlito uascło
cͥtundant᷑ carbones. sicq argentum uiuũ ex mminio
distillat. Sine hoc. neq argentum. neq es inaura¬
ri potest. Tante autẽ uͥtutis ẽ. ut si suꝑ sextariũ
argenti unii centenariũ saxum suꝑꝑonas. oneri
staitim resistat. Sin uͦ auri scripłm. leuitatẽ euis.
statim sinu recipit. Ex quo intelłr non pondꝰ. s na¬
turam eẽ cui cedit. Seruatur autẽ melius in ui¬

Expanded text:
gentum non longe a Graeca appellatione distat; hoc enim illi ἄργυρον vocant. Cui mirum in modum illud utgras reddat. 2. Argentum vivum dictum, quod excidat materias in quibus injicitur: hoc et liquidum, quia percurrit. Invenitur specialiter in metallis, sive in argentariis fornacibus guttarum concretione tectis inhaerens; saepe etiam et in stercore vetustissimo cloacarum, vel puteorum limo. Fit etiam et ex minio imposito conchulae ferreae, patinea testea superposita; tum circumlito vasculo circumdantur carbones, sicque argentum vivum ex mineo distillat; sine hoc neque argentum neque aes inaurari potest. Tantae autem virtutis est ut, si super sextarium argenti vivi centenarium saxum superponas oneris, statim resistit. Sin vero auri scripulum, levitatem eius raptim sinu recipit; ex quo intellegitur non pondus, sed naturam esse cui cedit. Servatur autem melius in vi