comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
possit᷑. INec te poenitiat calamo tri uisse labellũ non tibi parũ uideatur. Terentiꝰ.
at eĩm quantũ hic operis fiat poenitet .i. parũ ẽẽ uidetur. & notandũ poeniteat tri¬
uisse. preteritũ ꝓ presenti positũ usurpatiue. qđ in defectiuis licenter fit ubiq quoꝵ¬
presens non inuenitur. ut quãquam aĩis meminisse horret. si Labellũ: in anissimã
quidã tẽptant facere discretionẽ. ut uirorũ labra mulierũ labia dicant᷑. Is Quid nõ
faciebat amintas: quẽ amodũ mͥ nõ obsequebatur. & exffectu alterius hunc cogit.
Disparib septẽ compacta cicutis: in ȩqualib cannis. nã & armonia inȩqualis est.
Cicuta aũt est qđ est intercannarũ nodos. cõpacta cõiuncta. ut turtum cõpactis
& exeo qdđ ei hȩreditariũ datũ est. & ex eo qđ inuidiã meruit. Nã resoptimȩ &

Expanded text:
possint. Ad v. 34 nec te paeniteat calamo trivisse l. non tibi parum videatur: Terentius possint. Ad v. 34 nec te paeniteat calamo trivisse l. non tibi parum videatur: Terentius at enim quantum hic operis fiat, paenitet , id est parum videtur. et notandum 'paeniteat trivisse' praeteritum pro praesenti positum usurpative, quod in defectivis licenter fit, ubi praesens non invenitur, ut quamquam animus meminisse horret . labellum inanissimam quidam temptant facere discretionem, ut virorum labra, mulierum labia dicantur. Ad v. 35 quid non faciebat amyntas quemadmodum mihi non obsequebatur? et ex affectu alterius hunc cogit. Ad v. 36 disparibus septem c. cicutis inaequalibus cannis: nam et harmonia inaequalis est. cicuta autem est quod est inter cannarum nodos. conpacta coniuncta, ut turrim conpactis et ex eo, quod ei hereditarium datum est, et ex eo quod invidiam meruit: nam res optimae et
Abbreviated transcription (Latin):
& cornuũ lunę similitudine. Rub& eius facies ad ȩtheris imitationẽ. inpectore ne¬
bndẽ haba stellatã ad stellarũ ⁊ maginẽ. Parseius inferior hispida ẽ ꝓpt̾ ałbores
uirgas & feras. Caprinos pedes hab&. ut ostendat tenȩ soliditatẽ. fistulã septẽ ca¬
lamorũ haba ꝓpter armoniã cęli inqua septẽ soni sũt. ut diximus in ȩneide. septẽ
Hic quia totius nature ds est. a poetis fingitur cũ amore luctatus: & ab eo uictus est.
quia ut legimus omnia uicit amor. Ergo pan scłm fabulas amasse syringã nimphã
dicitur quã cũ sequeretur illa implorato terre auxilio incalamũ conuersa est.
quẽ pan ad solatiũ amonis incidit & sibi fistulã fecit. Sane sciendũ pana. pahabere
& in genetiuo & dt̾o tantũ singularib ultimae sillabae accentũ dant ut panos
pani. lyncos linci. plurales enĩ isti duo ita habã accentũ. lic& ad nos transire non

Expanded text:
et cornuum lunae similitudinem; rubet eius facies ad aetheris imitationem; in pectore neet cornuum lunae similitudinem; rubet eius facies ad aetheris imitationem; in pectore nebridem habet stellatam ad stellarum imaginem; pars eius inferior hispida est propter arbores, virgulta, feras; caprinos pedes habet, ut ostendat terrae soliditatem; fistulam septem calamorum habet propter harmoniam caeli, in qua septem soni sunt, ut diximus in Aeneide septem dhic quia totius naturae deus est, a poetis fingitur cum Amore luctatus et ab eo victus, quia, ut legimus, omnia vincit Amor . ergo Pan secundum fabulas amasse Syringa nympham dicitur: quam cum sequeretur, illa implorato Terrae auxilio in calamum conversa est, quem Pan ad solacium amoris incidit et sibi fistulam fecit. sane sciendum, 'Pana' 'Pa' habere  in genetivo et dativo tantum singularibus ultimae syllabae accentum dant, ut 'Panos Pani, lyncos lynci'. plurales etiam isti duo ita habent accentum, licet ad nos transire non
Abbreviated transcription (Latin):
grũ quasi fractũ uidemus: qđ & iã cicero ĩ tusculanis plenius docet: ¶Te metuam
libeat tibi mecũ habitare rura tͥ sordida id quȩ tu putas sordida. nã tibi bis acci
pimus. Sane melius habito illã rem quã habito in illa re dicimus. Nã etiã princi¬
palitas uerbi huiꝰ frequentatiui accusatiuũ regit: ut habeo illã rem. inde fit ha¬
bito illã rem nõ in illa re. ut atq humiles habitare casas: & figere ceruos: aut furcas
quȩ siguntur ad casȩ sustentationẽ: quȩ dicte sunt cerui. ad similitudinẽ cor¬
nuũ ceruinor. aut qđ meluis est. figere ceruos. uenari & maculari intellegamꝰ:
ut magis ad uoluptatẽ cũ quã ad alaborẽ inuitare uideatur. I Uirdi hibisco:
icł adhibiscũ cõpellere. scilica& alade depulsos. hibiscus aũt genus herbae est. &¬
ẽplonuminis in agris poteris mecũ canere. Nam pan ds est rusticus innaturae simi¬
litudinẽ formatus. ũde pandictus est .i. omne. habet enĩ cornua in radiorũ solis

Expanded text:
grum quasi fractum videmus: quod etiam Cicero in Tusculanis plenius docet. 'te' autem libeat tibi mecum habitare rura tibi sordida, id est quae tu putas sordida; nam 'tibi' bis acci- pimus. sane melius 'habito illam rem', quam 'habito in illa re' dicimus; nam etiam principalitas verbi huius frequentativi accusativum regit, ut 'habeo illam rem': inde fit 'habito illam rem', non 'in illa re', ut 'habitare casas'. Ad v. 29 figere cervos aut furcas, quae figuntur ad casae sustentationem, quae dictae sunt cervi ad similitudinem cornuum cervinorum: aut, quod melius est, 'figere cervos' venari et iaculari intellegamus, ut magis ad voluptatem eum quam ad laborem invitare videatur. Ad v. 30 viridi hibisco ad hibiscum compellere, scilicet a lacte depulsos. hibiscus autem genus est herbae. et exemplo numinis in agris mecum poteris canere. nam Pan deus est rusticus in naturae similitudinem formatus, unde et Pan dictus est, id est omne: habet enim cornua in radiorum solis
Abbreviated transcription (Latin):
mans int ureboti. che dũt hic uecsus intercalaris qui frequenter post ali quantulsꝰ
interpoitꝰ uersus . sicut intercalares dies mẽsis uocant᷑ qui interponũtur ut atio
sols sunsq conueruat. ecit aũt hũc uersũ adimitationẽ theocriti. qui fiequenter
quia clicturus est. en iemꝑ pastoꝵ ille audit amores: sic etiuã in prima eloga. forno¬
sum resonare docas amarallida siluas. sic ĩ eneide. dant sonitũ rauei ꝑstagra lornur¬

Expanded text:
dicitur autem hic versus intercalaris, qui frequenter post aliquantulos interponitur versus, sicut intercalares dies et mensis vocantur, qui interponuntur, ut ratio lunae solisque conveniat. fecit autem hunc versum ad imitationem Theocriti, qui frequenter quia dicturus est 'semper pastorum ille audit amores'. sic etiam in prima ecloga formosam resonare doces Amaryllida silvas , sic et in Aeneide dant sonitum rauci per stagna loqu
Abbreviated transcription (Latin):
Superest explanatio quam in ordinem dirigimus quom praedi¬
xerimus illud in primis tenendum esse bucolicum poema usq
adeo ab heroico caractere distare ut uersus quoq huius car¬
minis suas quoq cesuras habeant et suis legibus distinguant᷑
Nam quom tribus his probetur metrum. cesura scansione
aedificatione non erit bucolicus uersus nisi in quo et pe¬
mus pes partem orationis absolu̾it et tertius trocheus fuerit
at quartus pes daptylus magie ꝗͣ spondeus partem grationis
terminarit. Quintus et sextus pes quom integris dictio
uirgilius uictus operis diffic ultate neglexit in solo prin¬
cipio incertum industria siue casu bucolico uersu posito
niam tityre dapcilus pes partem orationis absoluit. eityre
tu patulae recubans tereium trocheum cirea praepositione
quãuis de composita dictione conciusit Tityre tu patulae
recubans sub teꝓmine fugi quartum spondeum pro daptylo

Expanded text:
Superest explanatio, quam in ordinem digeremus, cum praediSuperest explanatio, quam in ordinem digeremus, cum praedixerimus, illud imprimis tenendum esse, bucolicum poema usque adeo ab heroico charactere distare, ut uersus quoque huius carminis suas quasdam caesuras habeant et suis legibus distinguantur. Nam, cum tribus his probetur metrum: caesura scansione modificatione, non erit bucolicus uersus, nisi in quo et primus pes partem orationis absoluerit, et tertius trochaeus fuerit in caesura, et quartus pes dactylus magis quam spondeus partem orationis terminauerit, et quintus et sextus pes cum integris diction seruatum uictus operis difficultate neglexit, in solo principio incertum industria siue casu bucolico uersu posito. Nam ‘Tityre’ dactylus pes partem orationis absoluit; ‘Tityre tu patulae recubans’ tertium trochaeum circa praepositionem quamuis de composita dictione conclusit; ‘Tityre tu patulae recubans sub tegmine fagi’ quartum spondeum pro dactylo
Abbreviated transcription (Latin):
et dicitur daphnis. sexta NETAMOO DoCIC et dicitur
uarus uel syllenus. septima delectationem pastorum et
dicitur coridon octaua mores diuersorum sexuum et dicit
damon uel famaceutria. nona propriam poetae conque¬
stionem de amisso agro et dicitur meris. decima desiderium
galli circa polimniam cythereiden. et dicitur gallus quod
ad originem spectat. Illud scire debemus in prima tantum
et inultima egloga poetum uoluisse ordinem reseruare.
quando in altera principium constituerit. ut in georgiois
ait ti tyre tu patulȩ necubans sub tegmine fagi. in altera
ostenderit finem. quippe quom dicat extremum hunc
arethusa mihi concede laborem. Uerum inter ipsas eglogas
naturalem consortemq ordinem nullum esse cercissimum
est. et si funt qui dicant initium bucolici carminis non
cityre esse. sed prima syracusio dignata ẽ ludere uersu

Expanded text:
et dicitur ‘Daphnis’; sexta μεταμορφώσεις, et dicitur et dicitur ‘Daphnis’; sexta μεταμορφώσεις, et dicitur ‘Varus’ uel ‘Silenus’; septima delectationem pastorum, et dicitur ‘Corydon’; octaua amores diuersorum sexuum et dicitur ‘Damon’ uel ‘Farmaceutria’; nona propriam poetae conquestionem de amisso agro et dicitur ‘Moeris’; decima desiderium Galli circa Voluminiam Cytheridem, et dicitur ‘Gallus’. Quod ad ordinem spectat, illud scire debemus, in prima tantum et in ultima ecloga poeta uoluisse ordinem reseruare, quando in altera principium constituerit, ut in Georgicis ait: Tityre, te patulae cecini sub tegmine fagi, in altera ostenderit finem, quippe cum dicat: Extremum hunc, Arethusa, mihi concede laborem. Verum inter ipsas eclogas naturalem consertumque ordinem nullum esse certissimum est. Sed sunt qui dicant, initium Bucolici carminis non ‘Tityre’ esse, sed: Prima Syracusio dignata est ludere uersu.
Abbreviated transcription (Latin):
pollioni scribitur minus rustica iudicetur. quom idipsum praesciuit
dicens Sicilides musae paulo maiora canamus. et idem similiter
in aliis duabus facit. Illud tenendum esse praedicimus: in bucolicis
uirgilii neq nusquam neq ubiq figurate aliquid dici hoc est per
aMnisopiap. Uix enim propter laudem caesaris et amissos agros
haec uirgilio conceduntur quom theocritus simpliciter con¬
scripserit. quem hic noster conatur imitari: Sequatur id quod
in ipso carmine tractari solet idest numerus ordo explanatio
Numerus eglogarum manifestus est. nam decem sunt. ex ꝗbus
propriae bucolicae septem esse creduntur. quod ex iis exci-¬
piantur pollio syllenus et gallus. Prima igitur continet cõ-¬
questionem publicam priuatam gratulationem de agro et
dicitur tityrus. secunda amorem pueri et dicitur alexis.
tertia certamen pastorum et dicitur palemon. quarta

Expanded text:
‘Pollioni’ inscribitur, minus rustica iudicetur, cum id ipsum praestruit, ‘Pollioni’ inscribitur, minus rustica iudicetur, cum id ipsum praestruit, dicens: Sicelides Musae paulo maiora canamus, et item similiter in aliis duabus facit. Illud tenendum esse praedicimus, in Bucolicis Vergilii neque nusquam neque ubique aliquid figurate dici, hoc est per allegoriam. Vix enim propter laudem Caesaris et amissos agros haec Vergilio conceduntur, cum Theocritus simpliciter conscripserit, quem hic noster conatur imitari. Sequitur id, quod in ipso ordine tractari solet, id est numerus ordo explanatio. Numerus eclogarum manifestus est, nam decem sunt, ex quibus proprie bucolicae septem esse creduntur, quod ex his excipiantur Pollio, Silenus et Gallus. Prima igitur continet conquestionem publicam, priuatam gratulationem de agro, et dicitur ‘Tityrus’; secunda amorem pueri, et dicitur ‘Alexis’; tertia certamen pastorum, et dicitur ‘Palaemon’; quarta
Abbreviated transcription (Latin):
conietisset atq in alteram ripam enatauisset. Sed postea
permetenatem et pertrium uiros agris diuidendis uarum
pollionem et cornelium gallum fama carminum cõmenda¬
tus augusto et agros recepit et deinceps imperatoris fani¬
Liariamore ꝑfruitus est. Intentio libri quam erono u
graeci uocant inimitatione theocriti poetue constituitur
qui siculus ac syracusanus fuit. & est intentio etiam in
Laude caesaris et principum caeterorum. ꝑ quos in sedes
suas atq in agros redit. Unde effectus finisq carminis et
delectationem et utilitatem secundum praecepta confecie
Quaeri solet cur non ulera ꝗͣ .x. eglogas seripserit : quod
ne qua quam mirum uidebitur ei qui considerauerit
uarietatem scenarum pastoralium ultra hunc numerum non
potuisse proferri presertim quom ipse poeta circũs pectior theocrito
ut ipsa res indicat uideatur metuere. ne illa egloga quae

Expanded text:
coniecisset atque ita in alteram ripam enatauisset. Sed postea, et coniecisset atque ita in alteram ripam enatauisset. Sed postea, et per Maecenatem et per triumuiros agris diuidendis Varum, Pollionem et Cornelium Gallum fama carminum commendatus Augusto, et agros recepit, et deinceps imperatoris familiari amore perfruitus est. Intentio libri quam σκοπόν Graeci uocant, in imitatione Theocriti poetae constituitur, qui Siculus ac Syracusanus fuit. Est intentio etiam in laude Caesaris et principum ceterorum, per quos in sedes suas atque agros rediit, unde effectus finisque carminis et delectationem et utilitatem secundum praecepta confecit. Quaeri solet, cur non ultra quam decem eclogas conscripserit, quod nequaquam mirum uidebitur ei, qui considerauerit uarietatem scenarum pastoralium ultra hunc numerum non potuisse proferri, praesertim cum ipse poeta circumspectior Theocrito, ut ipsa res indicat, uideatur metuere, ne illa ecloga, quae
Abbreviated transcription (Latin):
En ideo potius bucolica scripsit ut in eius modi poemate magis¬
captandae caesaris indulgentiae repetendiq agri queni amiserat
bhanc causam occiso incuria die .iii. iduum mar .e. caesare
quom augustum caesarem pene puerum sibi ueterans non an¬
nuente senatu ducem constituissent exorto ciuili bello. et¬
cremonenses cum ceteris ciusdem studii aduersarios augusti
caesarig adiuuerunt. Unde factum est ut quom uictor
augustus in eorum agros ueteranos deduci iussisset non sufficiẽte
agro cremonensium mantuani quoque in quibus erat etiã
poeta uirgilius maximam partem finium suorum perdidis sene
& quod uicini cremonensibus fuerant. Sed uirgilius merito
carminum fretus et amicitia quorundam poeentum centurion
curio quom obsistere ausus esset ille statim ut miles gladium¬
ad manum aamouit. Quomq se in fugam proripiusset poeta
non prius finis persequendi fuit ꝗͣ se in fluuium uirgilius

Expanded text:
An ideo potius Bucolica scripsit, ut in eiusmodi poemate,An ideo potius Bucolica scripsit, ut in eiusmodi poemate,captandae Caesaris indulgentiae repetendique agri, quem amiserat ob hanc causam: occiso in curia die III Iduum Martiarum C. Caesare, cum Augustum Caesarem paene puerum sibi ueterani non abnuente senatu ducem constituissent, exorto ciuili bello Cremonenses cum ceteris eiusdem studii aduersarios Augusti Caesari adiuuerunt. Vnde factum est, ut cum uictor Augustus in eorum agros ueteranos deduci iussisset, non sufficiente agro Cremonensium Mantuani quoque, in quibus erat etiam poeta Vergilius, maximam partem finium suorum perdidissent, eo quod uicini Cremonensibus fuerant. Sed Vergilius merito carminum fretus et amicitia quorundam potentium centurioni Arrio cum obsistere ausus esset, ille statim, ut miles, ad gladium manum admouit, cumque se in fugam proripuisset poeta, non prius finis persequendi fuit, quam se in fluuium Vergilius
Abbreviated transcription (Latin):
et ideo uelie aurei seculi speciem iam huiusmodi personarum
simplicitate cognosci & merito uirgilium processurũ ad alia
carmina non aliunde coepisse nisi ab ea uita quae prima
in terris fuit. Nam postea rura culta. et ad postremum
pro cultis et feracibus terris bella suscepta. quod uidecur
uirgilius in ipso ordine operum suorum uoluisse monstrare
quom pastores primo deinde agricolas canit et ad ultimum
bellatores : Restat ut quȩ causa uoluntatem attulerit
poctae bucolica pocissimum conscribendi considerare debeamus
ut enim dulcedine carminis theocriti admirationẽ eius illectus
est aut ordinem tempore secutus est circa uitam humanam
quod supra diximus. Aut quom tresmodi sint locutionum quos
moderatus AA poc qui ualidus incellegitur credibile ẽ uigiliũ
qui in omni genere praeualeret bucolica ad primũ modum
georgica ad secundum aeneida ad tertium uoluisse cõferre.

Expanded text:
et ideo uelut aurei saeculi speciem in huiusmodi personarum et ideo uelut aurei saeculi speciem in huiusmodi personarum simplicitate cognosci, et merito Vergilium processurum ad alia carmina non aliunde coepisse nisi ab ea uita, quae prima in terris fuit. Nam postea rura culta et ad postremum pro cultis et feracibus terris bella suscepta, quod uidetur Vergilius in ipso ordine operum suorum uoluisse monstrare, cum pastores primo, deinde agricolas canit, et ad ultimum bellatores. Restat ut, quae causa uoluntatem attulerit poetae Bucolica potissimum conscribendi considerare debeamus. Aut enim dulcedine carminis Theocriti ad imitationem eius illectus est, aut ordinem temporum secutus est circa uitam humanam, quod supra diximus, aut cum tres modi sint elocutionum, quos moderatus, ἁδρός qui ualidus intelligitur, credibile erit Vergilium, qui in omni genere praeualeret, Bucolica ad primum modum, Georgica ad secundum, Aeneidem ad tertium uoluisse conferre.
Abbreviated transcription (Latin):
persae inferebant exhiberi per uirgines de more non passet:
Alii ab horeste circa siciliam uago id genus carminis dianae redditõ
scithia taurica cum sorore profugerat. subrepeo numinis simulacro
et caelato in fasce lignorum. Unde fascelidiam dianam ꝑhibent
nuncupatum apud cuius aras horestes per sacerdotem eiusdem nu¬
minis ephigeniam sororem suam a parricidio fuerat expiatus
alii apollini ponen e  pastorali soilicet deo qua tempestate
ad meti oues pauerat. Ali libero nympharum et sacyrorum
et id genus satyrorum numinum principio quibus placet
rusticum carmen. Alii a mercurio dapnidis patri pastorum
omnium principi et apud theocritum et apud hunc ipsũ poetã.
alii inhonorem panos scribi putant petuliariter pastoralis dei¬
et item sileni siluani atq faunorum. Quaetunq omnia dican¬
tur illud erit probabilissimum bucolicum carmen originem
ducere a priscis temporibus quibus uita pastoralis exercitata

Expanded text:
Persae inferebant, exhiberi per uirgines de more non posset. Persae inferebant, exhiberi per uirgines de more non posset. Alii ab Oreste circa Siciliam uago id genus carminis Dianae redditum Scythia Taurica cum sorore profugerat, subrepto numinis simulacro et celato in fasce lignorum unde Fascelinam Dianam perhibent nuncupatam, apud cuius aras Orestes per sacerdotem eiusdem numinis Iphigeniam sororem suam a parricidio fuerat expiatus. Alii Apollini νομίῳ pastorali scilicet deo, qua tempestate Admeto boues pauerat. Alii Libero Nympharum et Satyrorum ed id genus numinum principi, quibus placet rusticum carmen. Alii Mercurio Daphnidis patri, pastorum omnium principis et apud Theocritum et apud hunc ipsum poetam. Alii in honorem Panos scribi putant peculiariter pastoralis dei, item Sileni, Siluani atque Faunorum. Quae cum omnia dicantur, illud erit probabilissimum, bucolicum carmen originem ducere a priscis temporibus, quibus uita pastoralis exercita est,
Abbreviated transcription (Latin):
esst testatur sic dicendo. carmina qui lusi pastorum audaxq
iuuenta Ti tyre tu patulae cecini sub tegmine fagi.
S ucolica autem et dici et recte dici uel hoc indicio probasse
sufferenit quod eodem nomine apud theocritũ censeantur
Utrum ratio quoq monstranda est. Tyia genera pastorum
sunt quae dignitatem in bucolicis habent. quorum nomina
sunt qui etionoc dicuntur a graecis a nobis caprari.
dicuntur. honoratissimi et maximi SOUROΛΟC quos bubi
cos dicimus Unde igitur magis decuit pastorali carmini
nomen imponi. nisi ab eo gradu qui fere apud pastores ex¬
cellentissimus inuenitur e ausa dupliciter inspici solet
ab origine carminis a uoluntate scribentis : Originem autem
hucolici carminis alii ob aliam causam ferunt. Suntꝰ enim etiam ꝗ¬
a lacedae moniis pastoribus. dianae primum carmen hoc redditũ
dicant quom eidem deae ꝑbellum quod toti graeciae illo tempore

Expanded text:
esse testatus sit dicendo: Carmina qui lusi pastorum audaxque esse testatus sit dicendo: Carmina qui lusi pastorum audaxque iuuenta, Tityre, te patulae cecini sub tegmine fagi. Bucolica autem et dici et recte dici, uel hoc indicio probasse suffecerat, quod eodem nomine apud Theocritum censeantur; uerum ratio quoque monstranda est. Tria genera pastorum sunt, quae dignitatem in bucolicis habent, quorum minimi sunt qui αἰπόλοι dicuntur a Graecis, a nobis caprarii; dicuntur; honoratissimi et maximi, qui βουκόλοι , quos bubulcos dicimus. Vnde igitur magis decuit pastorali carmini nomen imponi nisi ab eo gradu, qui fere apud pastores excellentissimus inuenitur? Causa dupliciter inspici solet, ab origine carminis et a uoluntate scribentis. Originem autem bucolici carminis alii ob aliam causam ferunt. Sunt enim qui a Lacedaemoniis pastoribus Dianae primum carmen hoc redditum dicant, cum eidem deae per bellum, quod toti Graeciae illo tempore
Abbreviated transcription (Latin):
mero sumpsisset sed hoc ipsum crimen sic defendere
assuetum aie cur non nolli quoque eadem furta tentarẽt
ueꝵ intellecturos facilius esse herculi clauam ꝗͣ ab homero
uersum subripere: et tamen destinasse secedere ut omnia
ad satietatem maleuoloꝵ decideret: Quoniam de aucto¬
ritate summatim diximus de ipso carmine iam dicendũ
est: quod bifariam tractari solet idest ante opus et in ipso
opere. Ante opus titulus causa intentio. Titulus ingritur
quoius sit quid sit. causa unde ortum sit et quare hoc
potissimum sibi ad scribendum poeta praesumpserit.
nt entio in qua cognoscitur quid efficere conetur poeta:
scriptione sio alieno nomine sint prolata. ut thiestestra¬
ꝓoedia huius poetae quam uarus suo nomine edidit et
alia huiusmodi tamen bucolica li quido uirgilis esse minim
dubitandum est prȩsertim quom ipse poeta tanquam hoc
metuens principium huius operis et in alio carmine suum

Expanded text:
mero sumpsisset; sed hoc ipsum crimen sic defendere mero sumpsisset; sed hoc ipsum crimen sic defendere assuetum ait: ‘cur non illi quoque eadem furta temptarent? Verum intellecturos facilius esse Herculi clauam quam Homero uersum surripere’; et tamen destinasse secedere, ut omnia ad satietatem maleuolorum decideretre summatim diximus, de ipso carmine iam dicendum est, quod bifariam tractari solet, id est ante opus et in ipso opere. Ante opus titulus causa intentio. Titulus, in quo quaeritur cuius sit quid sit; causa, unde ortum sit et quare hoc potissimum ad scribendum poeta praesumpserit; intentio, in qua cognoscitur, quid efficere conetur poeta. scriptione sub alieno nomine sint prolata, ut Thyestes tragoedia huius poetae, quam Varius suo nomine edidit, et alia huiusmodi, tamen Bucolica liquido Vergilii esse minime dubitandum est, praesertim cum ipse poeta, tamquam hoc metuens, principium huius operis et in alio carmine suum
Abbreviated transcription (Latin):
nec mirum. nam nec homero quidem. praelatis bucolicis
numinatoris quidam repsitanei d bucolica duas modo eglogas
sed insulsissime
si toga calda tibi est quo cegmine fagi. sequentis. dic mihi
dameta quoium pecus an ne lacinum: non uerũ eꝑonis nostri
sic rure loguuntur. alius recitante eo ex georgicis. ttudus
ara sere nudus subiecit et habebis frigore febrem. Est et¬
aduersus aeneida liber carbilii pictoris tibtulo encomastix.
M. uipranius a mecenate eum suppositum appellabat nouȩ
cacoheliȩ repereorem non tumidȩ non exilis sed ex cõmu¬
nibus uerbis atq ideo latentis herennius tantum uitia eius
perellius fastus cantum furta contraxit Sed et quae oc taui
auiti homi euthelenten octo uolumina quos et unde uersus
transtulerint continent. Asconius pedianus libro quem
obtrectatores uirgili scripsit pauca admodum obiecta ei
proponit eaq circa historiam fore. & quod pleraq ab ho¬

Expanded text:
nec mirum, nam nec Homero quidem. Prolatis Bucolicis nec mirum, nam nec Homero quidem. Prolatis Bucolicis Numitorius quidam rescripsit Antibucolica, duas modo eclogas sed insulsissime si toga calda tibi est, quo tegmine fagi? sequentis: Dic mihi Damoeta: cuium pecus anne Latinum? non. Verum Aegonis nostri sic rure loquuntur. Alius recitante eo ex Georgicis: ‘Nudus ara, sere nudus’, subiecit: ‘habebis frigore febrem’. Est aduersus Aeneida liber Caruili Pictoris, titulo ‘Aeneidomastix’. M. Vipsanius a Maecenate eum suppositum appellabat nouae cacozeliae repertorem, non tumidae nec exilis, sed ex communibus uerbis atque ideo latentis. Herennius tantum uitia eius, Perellius Faustus furta contraxit. Sed et Q. Octaui Auiti Ὁμοιοτελεύτων octo uolumina quos et unde uersus transtulerit, continent. Asconius Pedianus libro, quem contra obtrectatores Vergilii scripsit, pauca admodum obiecta ei proponit, eaque circa historiam fere et quod pleraque ab Ho
Abbreviated transcription (Latin):
nemine offerente nihil quidem nominatide ea cauit.
Cacteꝵ eidem uaro ac simul tuecae scripta sub ea condicione
legauit ne quid ederent quod non a se editum esset. Edidit
autem auctore augusto uarus. sed summatim emendata
ut qui uersus etiam imperfectos siqui erant reliquerit quos
multi mox supplere conati non perinde ualuerunt ob difficultatẽ.
quod omnia fere apud eum emistichia absoluto perfectoq sunt
sensu praeter illum. quem tibi troia: Nisus grammaticus au¬
disse se a senioribus alebat uarum duorum librorum ordinẽ
commucasse et qui nunc secundus sit in tertium locum
transculisse etiam primi correxisse principium his uersibus
demptis Ille ego qui quondam gracili modulatus auena carmen
et epressus siluis uicina coegi ut quanuis auido parerent
arua colono q ratum opus agricolis÷ at nunc horrentia martis
Arma uirumq cano: Obtrectatores uirgilio nunꝗͣ defuerũt

Expanded text:
nemine offerente, nihil quidem nominatim de ea cauit. nemine offerente, nihil quidem nominatim de ea cauit. Ceterum eidem Vario ac simul Tuccae scripta sua sub ea conditione legauit, ne quid ederent, quod non a se editum esset. Edidit autem auctore Augusto Varius, sed summatim emendata, ut qui uersus etiam imperfectos, si qui erant, reliquerit. Quos multi mox supplere conati non perinde ualuerunt ob difficultatem, quod omnia fere apud eum hemistichia absoluto perfectoque sunt sensu, praeter illud ‘Quem tibi iam Troia’. Nisus grammaticus audisse se a senioribus aiebat, Varium duorum librorum ordinem commutasse, et qui nunc secundus sit in tertium locum transtulisse, etiam primi libri correxisse principium, his uersibus demptis: Ille ego qui quondam gracili modulatus auena carmina et egressus siluis uicina coegi, ut quamuis auido parerent arua colono, gratum opus agricolis, at nunc horrentia Martis arma uirumque cano’. Obtrectatores Vergilio numquam defuerunt,
Abbreviated transcription (Latin):
qui est uia putcolana intra lapidem secindum. In quo distichon
fecit tale: Mantua me genuit calabi rapuere tenet nũc
Parthenope cocini pascua rura duces Heredes fecit ex
dimidia parte ual. proculum fratremiilio patre ex quarta
augustum ex duo decima mecenatem ex reliqua uarum
oe plocium tuecam. qui eiusaenerda pst obitum iussu
caesaris emendauerunt de qua re supitii carchaginensis
extunt huiusmodi uersus Iusserat haro rapidis aboleri¬
aboleri carmina flamis Uirgilius phrygium quae cecinere ducẽ
Tucca uetat uarusq simul. tu maxime caesar Nonsinis. et
latiae consulis historiae: infelix gemino cecidit prope pergamon
igni. et pene est alio troia cremata rogo. E gerat cum uaro
priusꝗͣ it alia decederet. ut siquid sibi accidisset aeneida com¬
bureret. et is facturum se pernegarat. Igitur in excrema
ualetudine assidue scrinia desidenuue. crematurus ipse. Uerũ

Expanded text:
qui est uia Puteolana intra lapidem secundum, in quo distichon qui est uia Puteolana intra lapidem secundum, in quo distichon fecit tale: Mantua me genuit, Calabri rapuere, tenet nunc Parthenope. Cecini pascua rura duces. Heredes fecit ex dimidia parte Valerium Proculum fratrem alio patre, ex quarta Augustum, ex duodecima Maecenatem, ex reliqua L. Varium et Plotium Tuccam, qui eius Aeneidem post obitum iussu Caesaris emendauerunt. De qua re Sulpicii Carthaginiensis exstant huiusmodi uersus: Iusserat haec rapidis aboleri carmina flammis Vergilius, Phrygium quae cecinere ducem. Tucca uetat Variusque simul; tu, maxime Caesar, non sinis et Latiae consulis historiae. Infelix gemino cecidit prope Pergamon igni, et paene est alio Troia cremata rogo’. Egerat cum Vario, priusquam Italia decederet, ut si quid sibi accidisset, Aeneida combureret; at is ita facturum se pernegarat. Igitur in extrema ualetudine assidue scrinia desiderauit, crematurus ipse; uerum
Abbreviated transcription (Latin):
duos dimidiatos uersus complesse ex tempontiam quom ha¬
c̃tenus haberet misenum eoliden. adiecis quo non prae¬
stantior alter item hiuc. aere ciere uirossimili candore
iactatum subiunxisse. martemq accendere antu. statimque
sibi imperasse ut utrunque uolumini ad seiberet: Anno
actatis quinquagesimo impositurus aeneidsummam manũ
statuie in graeciam et in asiam secedere: riennioq continuo
nihil amplius ꝗͣ emendare: ut reliqua uia tantũ philosophiȩ
uacaret. Sed quom ingressus iter athenisoccurrisset augusto
ab oriente romam reuertenti destinaretq ion absistere atq
etiam una redire. dum megara uicinum opidum feruentissimo
sole cognoscit langorem nactus est eumq im in termissa naui:¬
ratione auxit. ita ut grauior aliquanto rundusium appellaret
ubi diebus paucis obiit. xi. kał oc tobr .q sexto .q. lucretio
coss ossa eius ne apolim translata sune tumuloq condita

Expanded text:
duos dimidiatos uersus complesse ex tempore. Nam cum haduos dimidiatos uersus complesse ex tempore. Nam cum hactenus haberet: ‘Misenum Aeoliden’, adiecisse: ‘Quo non praestantior alter’, item huic ‘Aere ciere uiros’, simili calore iactatum subiunxisse: ‘Martemque accendere cantu’, statimque sibi imperasse ut utrumque uolumini adscriberet. Anno aetatis quinquagesimo secundo impositurus Aeneidi summam manum statuit in Graeciam et in Asiam secedere triennioque continuo nihil amplius quam emendare ut reliqua uita tantum philosophiae uacaret. Sed cum ingressus iter Athenis occurrisset Augusto ab oriente Romam reuertenti, destinaretque non absistere atque etiam una redire, dum Megara uicinum oppidum feruentissimo sole cognoscit, languorem nactus est, eumque non intermissa nauigatione auxit ita, ut grauior aliquanto Brundisium appelleret, ubi diebus paucis obiit XI Kal. Octobr. Cn. Sentio Q. Lucretio conss. Ossa eius Neapolim translata sunt tumuloque condita,
Abbreviated transcription (Latin):
mutosq Aeneida uixdum coepeae tanta excitit fama.
ut sex propertiu non dubitauenit sic praedicare: cedite
romani scripeores cedite grai. nescio quid maius nascitur
iliade Augustus uero nam foree expedicione cantabrica
aberat et suplicibis atq etiam minacibus per iocum licteris
efflagitauit ut sibi de aeneide ut ipsius uerba sint uel prima
carminis hypographa uel quod libet colon mittereir quoi tamen
multo post perfectaq demum materia tres omno libros reci.¬
tauit secundum qurtum sextum. sed hunc nobili octauiae
affectione: quae quom recitationi interesset aillos de filio
suo uersus tu marcellus eris defecisse ferte atq aepre
refocillata est. Recitauit et pluribus sed ne frequenter
et ea fere de quibus ambigebat: quo magis iulcium hominũ
experiretur: Herotem librarium & libertio eius exactae
iam senectutis tradunt referre solitum quonqn eum recitãdo

Expanded text:
mutosque. Aeneidos uixdum coepte tanta exstitit fama, mutosque. Aeneidos uixdum coepte tanta exstitit fama, ut Sextus Propertius non dubitauerit sic praedicare: Cedite, Romani scriptores, cedite Grai: nescio quid maius nascitur Iliade. Augustus uero, nam forte expeditione Cantabrica aberat, supplicibus atque etiam minacibus per iocum litteris efflagitaret, ‘ut sibi de Aeneide’, ut ipsius uerba sunt, ‘uel prima carminis ὑπογραφή uel quodlibet κῶλον mitteretur’. Cui tamen multo post, perfectaque demum materia, tres omnino libros recitauit, secundum quartum et sextum; sed hunc notabili Octauiae adfectione, quae cum recitationi interesset, ad illos de filio suo uersus: ‘tu Marcellus eris’, defecisse fertur atque aegre focilata. Recitauit et pluribus, sed neque frequenter et ea fere de quibus ambigebat, quo magis iudicium hominum experiretur. Erotem librarium et libertum eius exactae iam senectutis tradunt referre solitum, quondam eum in recitando
Abbreviated transcription (Latin):
insticuit prod liberet quidque & nihil in ordinem arripiens.
ne quid impesim moraretur. Quaȩdam imperfecta transmisit
alia leuissimis serbis ueluti fulsit quae ꝑ iocũ fulcris sustẽtaculis¬
pro tibialibus ⁊cerponi aiebat ad sustinendum opus donec so¬
lidae columnas aduenirent Bucolica trientus georgica
septem aeneidi undecim perfecit annis: Bucolica eo successu
edidit ut in sceiam quoq per cantores crebro pronuntiarẽtur
ꝗeorgica reuerso pst actiacam uictoriam augusto atq atelle
reficiendarum fiucium causa commnorantiꝰ per quoetidianũ
quatriduum legi suscipiente mecenate legendi uicem quo¬
tiens interpellantur ipse uocis offensione. Pronuntiabat aũt
cum suauitate im lenociniis miris: ut seneta eradidit
iuleum montanan poetam solitum dicere in uolaturũ se
uirgilio quaedam ẜ et uocem posset et os et hipocrisim. eosdem
enim uersus eo prquintiante bene sonare sine illo in anescere

Expanded text:
instituit, prout liberet quidque, et nihil in ordinem arripiens. Ac instituit, prout liberet quidque, et nihil in ordinem arripiens. Ac ne quid impetum moraretur, quaedam imperfecta transmisit, alia leuissimis uersibus ueluti fulsit, quos per iocum pro tibicinibus interponi aiebat ad sustinendum opus, donec solidae columnae aduenirent. Bucolica triennio, Georgica VII, Aeneida XI perfecit annis. Bucolica eo successu edidit, ut in scaena quoque per cantores crebro pronuntiarentur. Georgica reuerso post Actiacam uictoriam Augusto atque Atellae reficiendarum faucium causa commoranti per continuum quadriduum legit, suscipiente Maecenate legendi uicem quotiens interpellaretur ipse uocis offensione. Pronuntiabat autem cum suauitate, cum lenociniis miris. Ac Seneca tradidit Iulium Montanum poetam solitum dicere, inuolaturum se Vergilio quaedam, si et uocem posset et os et hypocrisin: eosdem enim uersus ipso pronuntiante bene sonare, sine illo inanes esse
Abbreviated transcription (Latin):
agrorum qui post philippensem uictoriam uetenanis eriũ iuroꝵ¬
iussi trans plum diuidebantur indemnem se praesticissẽt. Deinde
georgica in morem mecenatis qui sibi mediocriter adhuc noto
ꝯpem tulisse duersus ueterani cuiusdam uiolentiam: a quo in
altercationditis paulum ab fuit quin occideretur. nouissime
aeneida indauit argumentum uarium ac multiplex et quasi
amborum bneri carminis instar praeterea nominibus ac rebus
graecis latina commune: & in quo quod maxime studebat ro¬
manae simulirbis & augusti origo continetur: quoma georgia
scriberet eradur quottidie mediatosmane plurimos uersus
dictare solits ac pertotum diem retractando ad paucissi mos
redigere nol absurde carmense more ursȩ parere dicens &
lambendo detim effingere: Aeneida prosa prius oratione
formatam distamq in .xii. libros particulam componere

Expanded text:
agrorum, qui post Philippensem uictoriam ueteranis triumuiroragrorum, qui post Philippensem uictoriam ueteranis triumuiroriussu trans Padum diuidebantur, indemnem se praestitissent. Deinde Georgica in honorem Maecenatis scripsit, qui sibi mediocriter adhuc noto opem tulisset aduersus ueterani cuiusdam uiolentiam, a quo in altercatione litis agrariae paulum afuit quin occideretur. Nouissime Aeneidem inchoauit, argumentum uarium ac multiplex et quasi amborum Homeri carminum instar, praeterea nominibus ac rebus Graecis Latinisque commune, et in quo, quod maxime studebat, Romanae simul urbis et Augusti origo contineretur. Cum Georgica scriberet, traditur quotidie meditatos mane plurimos uersus dictare solitus ac per totum diem retractando ad paucissimos redigere, non absurde carmen se more ursae parere dicens et lambendo demum effingere. Aeneida prosa prius oratione formatam digestamque in XII libros particulatim componere
Abbreviated transcription (Latin):
oeticam puer adhuc auspicatus in balistam ludi magistrum
ob infamiam la trociniorum coopertum lapidibus distichon
fecit tale. Nonte sub hoc lapidum tegitur balista sepultus.
niocte die tutum carpe uiator iter. Beinde catalecton et pria¬
peia et epigrammata et diras item cirimus et culicem quom
esset annorum .xii. cuius materia talis est. Pastor fatigatus
aestu quom sub arbore condormisset et serpens ad eum proriperet
e palude culex prouolauit ac inter duo tempora aculeum
fixit pastoris At ille continuo culicem attriuit et serpente
interemit. ac sepulchrum culicis statuit et distichon fecit.
P arue culex custos pecudum tibi tale merenti Funeris officiũ
uitae pro munere reddit Scripsit etiam de qua ambigitur
aethnam. Mox quom res romanas inchoasset offensus materua
ad bucolica transiit maxime ut asinium pollionem alphenũ
uarum et cornelium gallum celebraret quia in distributione

Expanded text:
Poeticam puer adhuc auspicatus in Ballistam ludi magistrum Poeticam puer adhuc auspicatus in Ballistam ludi magistrum ob infamiam latrociniorum coopertum lapidibus distichon fecit: Monte sub hoc lapidum tegitur Ballista sepultus; Nocte die tutum carpe, viator, iter. Deinde "Catalepton" et "Priapea" et "Epigrammata" et "Diras," item "Cirim" et "Culicem," cum esset annorum XVI. Cuius materia talis est. Pastor fatigatus aestu cum sub arbore condormisset et serpens ad eum proreperet, e palude culex provolavit atque inter duo tempora aculeum fixit pastori. At ille continuo culicem contrivit et serpentem interemit ac sepulchrum culici statuit et distichon fecit: Parve culex, pecudum custos tibi tale merenti Funeris officium vitae pro munere reddit. Scripsit etiam de qua ambigitur "Aetnam." Mox cum res Romanas inchoasset, offensus materia ad "Bucolica" transiit, maxime ut Asinium Pollionem, Alfenum Varum et Cornelium Gallum celebraret, quia in distr
Abbreviated transcription (Latin):
nionem sui uerum percinacissime recusasse. Caetera sane uita &
animo tam probum fuisse constat. ut neapoli parthenias uulgo¬
appellacus sie. Ac si quando romae quo rarissime commeabat uise¬
retur in priblico seltantes de monstrantesq se subterfugeret
in proximum tectum. Bona autem ciuusdam exulantis offe-¬
rente augusto non sustinuit accipere Possedit propecenties
ꝑIS. ex liberalitatibus amicorũ habuitq domum rome in exꝗli
iuxta hortos mecenatis. quanꝗͣ setessu campaniae siciliaeq̃
plurimum uteretur. Parentes iam grandis amisit. ex quibus
patrem captum oculis & duos fratres germanos sylonem impu¬
berem et flaccum iam adultum. cuius exitum sub nomine
damnidis deflet: Inter caetera studia medicinȩ quoq ac mayu¬
me mathematicae operam dedit. Egit & causam apud iudices
unam omnimo nec amplius ꝗͣ semei. nam& in sermone tar¬
dissimum ac pene indocto similem fuisse melissius cradit.

Expanded text:
nionem sui, uerum pertinacissime recusasse. Cetera sane uita et ore et nionem sui, uerum pertinacissime recusasse. Cetera sane uita et ore et animo tam probum consappellatus sit, ac si quando Romae, quo rarissime commeabat, viseretur in publico, sectantis demonstrantisque se subterfugeret in proximum tectum. Bona autem cuiusdam exsulantis offerente Augusto non sustinuit accipere. Possedit prope centiens sestertium ex liberalitatibus amicorum habuitque domum Romae Esquiliis iuxta hortos Maecenatianos, quamquam secessu Campaniae Siciliaeque plurimum uteretur. Parentes iam grandis amisit, ex quibus patrem captum oculis, et duos fratres germanos, Silonem inpuberem, Flaccum iam adultum, cuius exitum sub nomine Daphnidis deflet. Inter cetera studia medicinae quoque ac maxime mathematicae operam dedit. Egit et causam apud iudices unam omnino nec amplius quam semel; nam et in sermone tardissimum eum ac paene indocto similem fuisse Melissus tradidit.
Abbreviated transcription (Latin):
dicata atq & um sacrata est summa grauidarum ac foetarum
religione && suscipientium ibi o& soluentium uota: Initia ȩtatis
cremonae egit usq ad uirilem togam. quam xuii. anno nacalis
sui accepit iisdem illis consulibus iterum duobus quibuserat
natus. euenitq ut eo ipso die iucretius poeea decederet. Sed
uirgilius a cremona mediolanum & inde paulo post eransiie in
urbem: Corpore & statura fuit grandis aquilino colore facie
rusticana ualetudine uaria. Nam plerunq a stomacho a fau¬
cibus ac dolore capitis laborabat. s anguinem etiam saepius eiecit.
Cibi uiniq minime libidinis in pueros pronioris. quorum maxume
dilexit cebetem & alexandrum quem secunda bucolicorum
egloga alexin appellat sibi ab asinio pollione tradieum. Uerũq¬
cebetem uero & poetam. Culgatum est consueuisse eum
cum plocia geria. sed asconius pedianus affirmat ipsam postea ma¬
iorem natu narrare solitam. inuitatam quidem a uaro ad commi¬

Expanded text:
o dicta atque etiam consecrata est summa grauidarum ac fetarum o dicta atque etiam consecrata est summa grauidarum ac fetarum religione et suscipientium ibi et soluentium uota. Initia aetatis Cremonae egit usque ad uirilem togam, quam XVII anno natali suo accepit isdem illis consulibus iterum duobus, quibus erat natus, euenitque ut eodem ipso die Lucretius poeta decederet. Sed Vergilius a Cremona Mediolanum et inde paulo post transiit in urbem. Corpore et statura fuit grandi, aquilo colore, facie rusticana. Valetudine uaria: nam plerumque a stomacho et a faucibus ac dolore capitis laborabat, sanguinem etiam saepe reiecit. Cibi uinique minimi, libidinis in pueros pronioris, quorum maxime dilexit Cebetem et Alexandrum, quem secunda Bucolicorum ecloga Alexim appellat, donatum sibi ab Asinio Pollione, utrumqbetem uero et poetam. Vulgatum est consuesse eum cum Plotia Hieria. Sed Asconius Pedianus adfirmat, ipsam postea maiorem natu narrare solitam, inuitatum quidem a Vario ad commu
Abbreviated transcription (Latin):
Puirgilius maro mantuanus parentibus modicis fuit ac praecipue
patre : quem quidam opificem sigulum plures magi cuiusdam uiatoris
mitio mercennarium mox ob industriam generum tradiderunt: eore.¬
giaeq substantiae siluis coemundis &r apibus curandis auxisse reculã:
s atus est .eni. pompeio magno & .in. licinio crasso primũ cons. iduũ
octobrium die in pago qui andes dicitur & ab est non longe a
mantua: Pregnans eo mater somniauit en ixam se laureũ ramũ
quem contacta terra confestim cemeret co aluisse et excreuisse
illico in speciem maturae arboris refertaeq: uariis pomis & florib
ic sequenti luce cum marito rus propinquum petens ex itinere diuercit
atq in subiecta fossa partu leuata est: Ferunt infantem ut sic
editus neque uagisse & adeo miti uultu fuisse: ut haud dubiam
spem prosperioris genieurae iam tum daret. Et accessit aliud
praesagium. Si ꝗdem uirga populea more regionis in puerperiis
eodem stacim loco de pacta ita breui coaluie tempore ut multo

Expanded text:
rgilius Maro Mantuanus parentibus modicis fuit ac praecipue patre, quem quidam opificem figulum, plures Magi cuiusdam uiatoris initio mercennarium, mox ob industriam generum tradiderunt, egregieque substantiae siluis coemendis et apibus curandis auxisse reculam. Natus est Cn. Pompeio Magno M. Licinio Crasso primum conss. Iduum Octobrium die in pago, qui Andes dicitur et abest a Mantua non procul. Praegnans eum mater somniauit enixam se laureum ramum, quem contactu terrae coaluisse et excreuisse ilico in speciem maturae arboris refertaeque uariis pomis et floribus. Ac sequenti luce cum marito rus propinquum petens ex itinere deuertit atque in subiecta fossa partu leuata est. Ferunt infantem, ut sit editus, neque uagisse et adeo miti uultu fuisse, ut haud dubiam spem prosperioris geniturae iam tum daret. Et accessit aliud praesagium, siquidem uirga populea more regionis in puerperiis eodem statim loco depacta ita breui eualuit tempore, ut multo
Abbreviated transcription (Latin):
deflere daphnis inducitur. huiꝰ omẽm ordinẽ adhanc eglogã transtulit.
Saltus habuere puellȩ naydes: nĩphas simpliciter accipiamus. nã si proprie lo¬
queretur oreades diceret. naydes enm̃ fontiũ oreades montiũ nĩphe sunt. Sa¬
ne quia diximus easdẽ esse nỹphas quas etiã musas uidetur hoc dicere quia et
p̃o sicũ fuissent muse id si dediss& operã seribendis carminib nõ incidiss& in tat̾as

Expanded text:
deflet. huius omnem ordinem ad hanc eclogam transtulit. saltus habuere puellae n. naidas nymphas simpliciter accipiamus: nam si proprie loqueretur, oreades diceret; naides enim fontium, oreades montium nymphae sunt. sane quia diximus easdem esse nymphas, quas etiam musas, videtur hoc dicere, quia, si cum ipso fuissent musae, id est si dedisset operam scribendis carminibus, non incidisset in tantas
Abbreviated transcription (Latin):
nĩpha de uirginitate gaudens prestes de amorib cantilenã. un & rogat dicẽs
concẽde: & uere cũ de pauca postulat. & eã adiurat etiã. Sic tibi cũ fiuctus sõ¬
ter labere sicanos: ꝑ arethusa secũdũ latinitatẽ inpenultima haba açcẽtũ. sedũ
ca meo gallo: nõ ad cx̧teraꝵ eglogaꝵ cõputationẽ sed pauca quantũ adgalli ꝑ¬

Expanded text:
nympha, virginitate gaudens, praestes de amoribus cantilenam. unde et rogat, dicens nympha, virginitate gaudens, praestes de amoribus cantilenam. unde et rogat, dicens 'concede', et verecunde 'pauca' postulat et eam adiurat etiam 'sic tibi cum fluctus subterlabere Sicanos'. ca meo gallo non ad ceterarum eclogarum comparationem; sed 'pauca', quantum ad Galli
Abbreviated transcription (Latin):
p̃fectus fuit poeta eximius. nã euforionẽ ut supͣ diximus transtulit in lati
raret occisus est: fuit aũt amicus uirgilii adeo ut quartũ georgicoꝵ amedio usq
ad finẽ cius laudes teneret. quas postea iubente augusto ĩ aristei fabulã cõmu¬
tauit. hic gallus amauit cytheridẽ meretricẽ libertã uolũnii quȩ eo spreto
antoniũ euntẽ ad gallias est secuta. ꝑꝑ quoᷤ dolorẽ galli nẽ uidet᷑ consolari uir¬
gilius. Nec nos debet mouere quoꝰcũ mutauent partẽ quarti grorgicoꝵ hanc
eglogã sic reliquit. Nã licae cõsoletur in ea gallũ. tamen altius intuenti uitupe¬
ratio est. nã & galli ĩ pacientie & turpis amoris ostendit᷑ ratio. & aꝑte hic anto¬
nius carpitur inimicus augusti. quẽ contra romanũ morẽ cytheris est in castra
comitata.. Ex tremũ laborẽ: nõ qđ michi laboriosum est. nã senbere apud poe¬
tas ludus est. ut & ip̃e iudere quȩ uellem. sed rem tibi laboriosam. scilicet ut

Expanded text:
fectus, fuit poeta eximius; nam et Euphorionem, ut supra diximus, transtulit in latiraret, occisus est. fuit autem amicus Vergilii adeo, ut quartus georgicorum a medio usque ad finem eius laudes teneret: quas postea iubente Augusto in Aristaei fabulam commutavit. hic autem Gallus amavit Cytheridem meretricem, libertam Volumnii, quae, eo spreto, Antonium euntem ad Gallias est secuta: propter quod dolorem Galli nunc videtur consolari Vergilius. nec nos debet movere quod, cum mutaverit partem quarti georgicorum, hanc eclogam sic reliquit: nam licet consoletur in ea Gallum, tamen altius intuenti vituperatio est; nam et in Gallo inpatientia turpis amoris ostenditur, et aperte hic Antonius carpitur, inimicus Augusti, quem contra Romanum morem Cytheris est in castra comitata. 'extremum laborem' non quod mihi laboriosum est — nam scribere apud poetas ludus est, ut et ipsum ludere quae vellem — , sed rem tibi laboriosam, scilicet ut