comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
gia sua in campothaneos. Caneos enĩ ciuuitas
est egyptȩ. ubi sunt facta ꝓdigia que legunt᷑.
Signa itiq fuerunt in egypto duris cordib.
quasi caracteris imp̃ssa uestigia: ꝓdigia uͦ
qtͣ porro dicentia. id est que prefigurabantitr
ẽẽ uenta. Om̃s enĩ nulle plage. ad aliqmͣ sig¬
nificantiam priscis temꝑib contigert̃. Meri¬
to ergo signa ⁊ ꝓdigia sunt appellata. que in e¬
gypto facta monstrantur. Taneos humile mã
datum dixiinus interp̃tari. qd̃ in isto scł̃o neces¬
saruim nobis ad salutare cognoscit᷑ ubi huimi¬
les ac ꝓstrati eẽ debemus. qui uenie semꝑ suf¬
fragia postulamus. In contrariam uero partẽ
tampꝰ accipr᷑. quando luxus uoluptatũ ⁊ disci¬
pline laxamentum sigc̃at quia arta uia ẽ qͣ
ducit ad uitam. lata ⁊ spaciosa uia que ducit
ad mortem.

Expanded text:
it in campo Taneos. Tanis enim civitas it in campo Taneos. Tanis enim civitas est Aegypti, ubi sunt facta prodigia quae leguntur. Signa utique fuerunt in Aegypto duris cordibus, quasi characteris impressa vestigia. Prodigia vero quasi porro dicentia, id est, quae praefigurabantur esse ventura. Omnes enim illae plagae ad aliquam significantiam priscis temporibus contigerunt. Merito ergo signa et prodigia sunt appellata, quae in Aegypto facta mondatum diximus interpretari, quod in isto saeculo necessarium nobis ac salutare cognoscitur: ubi humiles ac prostrati esse debemus, qui veniae semper suffragia postulamus. In contrariam vero partem campus accipitur, quando luxum voluptatum et disciplinae laxamentum significat: quia arcta via est, quae ducit ad vitam; lata via et spatiosa, quae ducit ad mortem
Abbreviated transcription (Latin):
ampis. est terrarum planicies: dictus est aut̃
campꝰ qd̃ breuis st pedib nec erectus ut
montes. s patens. ⁊ spacio suo porrectus ⁊ ia¬
cens. Inde ⁊ grece pedion dr̃. Sumpsit aut̃ no¬
men ex grecã ethimologia. Cami enĩ grece bre-
congruentem fidelibus animab prebeant. Ut
est illud in psalmo: ⁊ campi tui replebuntur
ub̾tate. Aliquando uero equalitatem ⁊ placidi¬
tatem morum designat: ut est illud psalmiste.
baudebunt campi ⁊ omĩa que in eis sunt. Cã¬
pos hic similr̃ in bono debemꝰ acciꝑe: quia illa
plana dicimꝰ quȩ pulcherrima equalitate tẽ¬
dunt᷑. Campos ergo dicit uiros iusticie lau¬
de pollentes. ñ suꝑbia tumidos. ñ asperos ira¬
cundia s mansueta lenitate plenissimos. Cam¬
pus intelligit᷑ mundus. eo qd̾ sit patens. de qͦ
abacub ꝓpħa dicit. Exiit uerbum. idest filiꝰ
de. ⁊ misit se in campũ. Et in psalmo scͥptũ
est. Sicut posuit ineg ypto signa sua ⁊ ꝓpdi¬

Expanded text:
ampus est terrarum planities. Dictus autem campus, quod brevis sit pedibus, nec erectus ut montes, sed patens et spatio suo porrectus et jacens. Unde et Graece pedion dicitur. Sumpsit autem nomen ex Graeca etymologia. Camai enim Graece breve congruentem fidelibus animabus praebeant, ut est illud in Psalmo: Et campi tui replebuntur ubertate . Aliquando vero aequalitatem et placiditatem morum designat, ut illud Psalmistae: Gaudebunt campi et omnia quae in eis sunt . Campos hic similiter in bono debemus accipere: quia illa plena dicimus, quae pulcherrima aequalitate tenduntur. Campos ergo dicit viros justitiae laude pollentes, non superbia tumidos, non asperos iracundia, sed mansueta lenitate planissimos. Campus intelligitur mundus, eo quod sit patens, de quo Habacuc propheta dicit: Exiit verbum, id est, Filius Dei, et misit se in campum. Et in Psalmo scriptum est: Sicut posuit in Aegypto signa sua, et prodi
Abbreviated transcription (Latin):
riam expediciõĩs. cũ egypto ꝓmoti intab̾nacłis a¬
gebant ⁊ ex eo scenophegia. Scena enĩ grece. tabna
mense telebrat᷑. Neomenia: apd nos kalendas. apud
hebreos autẽ quia scdm lunarem cursũ menses srp¬
putant᷑ꝰ.⁊ grece mene luna appellat᷑. inde neomeł¬
nia. idest noua luna. Erant enĩ apud hebreos ip̃i
Dies Ralendarũ ex legali institutõe sollempnes: de qͥ¬
bus in psalt̃io dr̃. Canite in iicio mensis tula: in die
insignis sollempnitatis ur̃e. Encenia: noua tem¬
pli dedicatõ. Brece enĩ tenon : dicit᷑ nouũ. Quan¬
do enĩ aliquid nouũ dedicat᷑: encenia dr᷑ hant de
dicatonem templi sollempnitatẽ: iudei oc tobre
mense colebant. Dies palmarũ. ideo dr̃ eo qd̾ in eo
dñs ⁊ saluator nr̃ sicut ꝓpha cecinit ierłm tendens:
a sellum sedisse ꝑhibetur. Tunc gradiens cũ ramis¬
palmarũ młtitudo plebium obiiam ei clamauert̃

Expanded text:
riam expeditionis, cum ab Aegypto promoti in tabernaculis ariam expeditionis, cum ab Aegypto promoti in tabernaculis agebant, et ex eo Scenopegia. Scena enim Graece tabernmense celebratur. Neomenia apud nos Calendae, apud Hebraeos autem quia secundum lunarem cursum menses supputantur, et Graece mene luna appellatur: inde neomenia, id est, nova luna. Erant enim apud Hebraeos ipsi dies calendarum ex legali institutione solemnes, de quibus in psalterio dicitur: Canite in initio mensis tuba, in die insignis solemnitatis vestrae . Encaenia, nova templi dedicatio. Graece enim kainon dicitur novum. Quando enim aliquid novum dedicatur, encaenia dicitur. Hanc dedicationis templi sollemnitatem Iudaei Octobri mense celebrabant. Dies Palmarum ideo dicitur, quia in eo Dominus et Salvator noster, sicut Propheta cecinit, Hierusalem tendens asellum sedisse palmarum multitudo plebium obviam ei clamaverunt:
Abbreviated transcription (Latin):
Ruste aut̃ tabule funt marmoris. uñ ⁊ marmo¬
elaborata arte pieture. parirułi crustis. actes¬
sellis tractis in uartos colores: tesselle aut̃ Atesseris
nõiate idẽ quadratis lapillis ꝑ diminutionem. De
litostrotas aut̃ in eungłio mentio fit. uͥ inpassione
dtũ pilatꝰ sedisse ꝓtribunali scribr᷑ in loco qͥdr̃
litostrotus ebraice aut̃ gabbata. In quo manife¬
statur qd̾ falsoꝵ accusatoꝵ uaria fictio. ñ potuit
iunce̾ simplitem assertionem u̾itatis.S qͥ potes¬
tatẽ habuit ponendi aĩam fuam ⁊ ttm sumen¬
di eam. dedit semet ipsum ꝑ nob̃ ut ꝑ infrisio¬
nem sanguinis sui. maclas diu̾sas nrõꝵ dilue¬
ret pectatoꝵ.¬

Expanded text:
rustae autem tabulae sunt marmoris: unde et marmoelaborata arte picturae parvulis crustis ac tessellis tinctis in varios colores. Tessellae autem a tesseris nominatae, id est quadratis lapillis per diminutionem. De lithostroto autem in Evangelio fit mentio, ubi in passione Domini Pilatus sedisse pro tribunali scribitur in loco qui dicitur Lithostrotos , Hebraice autem Gabbatha. In quo manifestatur, quod falsorum accusatorum varia fictio non potuit vincere simplicem assertionem veritatis, sed qui potestatem habuit ponendi animam suam, et iterum sumendi eam, dedit semetipsum pro nobis, ut per effusionem sanguinis sui maculas diversas nostrorum dilueret peccatoru
Abbreviated transcription (Latin):
Rces sunt partes urbis excelse atq munite:
Nam quecũq tutissima urbiũ sunt ab ar¬
cendo hostem arces uocant᷑. IInde ⁊ archus ⁊ archa.
Arx enĩ aliqñ significat mundanam potentiã.
aut scłarem sapientiam. Aliqñ uͦ culmen uere
sapiẽ.⁊ celsitudinem iurtutum. Unde legr᷑. qd da¬
uid expiegnauerit artẽ syon ⁊ ebuseos inde expei¬
lens ⁊ eiciens de ea cecos ⁊ claudos qͥ odiebant aĩam
dauid. ⁊ uocau̾it eam deinceps ciuitatem dauid.
quia saluator nr̃ de gentirim muttitudine. uel
de qua libet aĩa malignos sp̃s eiciens sibi eam¬
ꝑ illuminationem sapientie in lustrat. Merito
arx syon. idest speculatõis & uisio pacis ipsa tũ
uocabat᷑. atq deea tc̃ recte ꝑp̾almistã dr̃. Notꝰ¬

Expanded text:
rces sunt partes urbis excelsae atque munitae. Nam quaecunque tutissima urbium sunt, ab arcendo hostem arces vocantur, et arcus et arca. Arx enim aliquando significat mundanam potentiam, aut saecularem sapientiam: aliquando vero culmen verae sapientiae, et celsitudinem virtutum. Unde legitur, quod David expugnaverit arcem Sion, Jebusaeos inde expellens, et ejiciens de ea coecos et claudos, qui odiebant animam David, et vocaverit eam deinceps civitatem David. Quia Salvator noster de gentium multitudine vel de qualibet anima malignos spiritus ejiciens, sibi per illuminationem sapientiae illustrat: merito arx Sion, id est, speculatio et visio pacis, ipsa tunc vocabitur, atque de ea tunc recte per Psalmistam dicit
Abbreviated transcription (Latin):
Hoꝵ tetũ que scͥpta sunt ñ legamꝰ s ꝓhis y. litc̾am
tanqmͣ in eisdem locis ip̃a sit posita recordemur. Ex
ter ducla fuit̃ nouem. Et ipsa nouẽ si tta dicantur
Lr lato in altum figura ꝯsurgat. adxx ⁊uii ꝑueni¬

Expanded text:
horum trium quae scriptae sunt non legamus, sed pro eis Υ litteram, horum trium quae scriptae sunt non legamus, sed pro eis Υ litteram, tamquam in eisdem locis ipsa sit posita, recordemur, expter ducta fiunt nouem; et ipsa nouem si ter ducantur, ut ex lato in altum figura consurgat, ad uigi
Abbreviated transcription (Latin):
Qoluet᷑ celum lunaris splendor obibit.
Deiciet colles ualles extollet abimo.
N on erit in reb hoĩm sublime uel altũ.
Iam eqntur campis montes. ⁊ cerula ponti.
Omnia cessabunt. tellus ofracta ꝑibit.
Sic parit̾ fontes torrentes fluminaq igni.
S tuba tũ sonitũ tristẽ celo dimittet ab alto.
Orbe. gemens facinꝰ miserũ uariosq labores.
Tarta reumq chaos monstrabit t̾ra de hiscẽs
Et coram hic dño reges sistent᷑ ad unũ.
Recidit ẽ celo ignis qui ⁊ sulftris amnis.
nhis latinis u̾sib de greco ut cumq tnslatis. ub ñ
potuit ille sensus occurrere. qui fit cũ litte̾ in eoꝵ q̃¬
sunt capttibꝰ conectunt᷑ ubi y lita ingreto posita est.
qui ñ potuert̃ latino in ueniri uerba. quȩ ab eadem
lit̃a inciꝑent. & sententie conuenirent. hi aũ st
uersus tres. Quintꝰ ⁊ octauꝰ decimꝰ ⁊nonꝰ decimꝰ. Deniq¬
⁊ si lut̾as que st̃ in capitibꝰ omniũ u̾suũ tonec tentes

Expanded text:
olvetur coelum, lunaris splendor obibit. Dejiciet colles, valles extoilet ab imo. Non erit in rebus hominum sublime vel altum. Jam aequantur campis montes et coerula ponti, Omnia cessabunt, tellus confracta peribit, Sic pariter fontes torrentur, fluminaque igni, Et tuba tunc sonitum tristem dimittet ab alto Orbe, gemens facinus miserum, variosque labores, Tartareumque cΗEt coram hic Domino reges sistentur ad unum ΡRecidet e coelis ignisque et sulphuris amnis. n his latinis versibus de graeco utcumque translatis, ibi non potuit ille sensus occurrere, qui fit cum litterae, qum capitibus, conectuntur, ubi Υ littera in Graeco posita est, quia non potuerunt Latina uerba inueniri, quae ab eadem littera inciperent et sententiae conuenirent. Hi autem sunt uersus tres, quintus et octauus decimus et nonus decimus. Denique si litteras quae sunt in capitibus omnium uersuum conectentes
Abbreviated transcription (Latin):
tatis hanc ministrabant dño mensam. ipsa insi¬
piens tirũ ñ intellexisti dm̃ ludentem mortaliũ
sensib s spinis coronasti. ⁊ horridũ fel miscinsti.
Templi uͦ uelũ scindet᷑ ⁊ medio die nox erit te¬
nebrosa nimis. in trib horis ⁊ morte moriet᷑. Trib
dieb sompno suscepto. ⁊ t̃t ab inferis regressus ad lu¬
tem ueniet primus resurrectoũs principio reuo¬
catis ostenso. Ista lactantiꝰ carptĩ ꝑint ualla dis¬
positionis sue licut ea pascere indebunt᷑ Que ꝓba¬
re intend̾at adhibuit testimonia sib illana. qui ni
chil iit ponentes s in unam seriem conera ponen¬
tes. solis capitib ut scriptores deinceps ea seruare
ñ neglegãt distinguenda curauimꝰ¬

Expanded text:
tatis hanc ministrabant Domino mensam. Ipsa insitatis hanc ministrabant Domino mensam. Ipsa insipiens tuum non intellexisti Deum ludentem mortalium, sed spinis coronasti, et horridum fel miscuisti. Templi vero velum scindetur: et medio die nox erit tenebrosa nimis in tribus horis. Et morte morietur, tribus diebus somno suscepto; tunc ab infernis regressus ad lucem veniet primus, resurrectionis principio revocatis ostenso. » Ista Lactantius carptim per intervalla dispositionis suae, sicut ea poscere videbantur, quae probare intenderat, adhibuit tesnihil interponentes, sed in unam seriem conexa ponentes solis capitibus, si tamen scriptores deinceps ea seruare non neglegant, distinguenda curauim
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ filius saluator. si primas littas uingas ert. i¬
ene idest pistis in quo noĩe mistice intelligitur
xp̃s eo qui in huiꝰ mortalitatis ab ipso uelut in a¬
quarum ꝓfunditate uinꝰ hoc est sine peccato eẽ
potuerit. Hec eñi sibilla siue ericthea siue ut qͥ¬
dam magis credunt cyme ⁊ tea nichil habet into¬
to carmmine suo cuiꝰ exigua ista particła est. qd ad
uitatem dei. Inserit etiam lactantiꝰ oꝑi suo que¬
dam de xp̃o uaticinia fibille. quam ius non expͥ¬
mat cuiꝰ sed que ipse sigillatim posuit. Ergo ar¬
bitratꝰ sum iunctam ẽe ponenda. tanqmͣ unũ
sit ꝓlixtim. que ille plura cõmemorauit ⁊ breuia
dõ alapas manib incestis. Et in purato ore expi¬
ent uenenatos sputos. Dabit uͦ ad uerbeta simpli¬
cit̾ scm̃ deorsum. ⁊ colaphos accipiens tacebit. ne
quis agnoscat. qd̾ uerbum est uel unde uenit. ut
inferis loquat᷑. ⁊ corona spinea coronet᷑. ad eybum
aut̃ fel. ⁊ ad sitim acetum dederunt. In hospitali

Expanded text:
gas, erit ἰχθύς, id est piscis, in quo nomine mystice intellegitur Christus, eo quod in huius mortalitatis abysso uelut in aquarum profunditate uiuus, hoc est sine peccato, esse potuerit. Haec autem Sibylla sine Erythraea siue, ut quidam magis credunt, Cumaea ita nihil habet in toto carmine suo, cuius exigua ista particula est, quod uitatem Dei. Inserit etiam Lactantius operi suo quaedam de Christo uaticinia Sibyllae, quamuis non exprimat cuius. Sed quae ipse singillatim posuit, ego arbitratus sum coniuncta esse ponenda, tamquam unum sit prolixum, quae ille plura commemorauit et breuia.Deo alapas manibus incestis et inpurato ore exspuent uenenatos sputus; dabit uero ad uerbera simpliciter sanctum dorsum. Et colaphos accipiens tacebit, ne quis agnoscat, quod uerbum uel unde uenit, ut inferis loquatur et corona spinea coronetur. Ad cibum autem fel et ad sitim acetum dederunt; inhospitali
Abbreviated transcription (Latin):
in bonam ⁊ in malam partem posita repꝑitur
In bonã uͥ dñs ait. Ego sum uia ueritas & ui¬
ta.& psalmista uiã inqͥd ueritatis elegi. Hoc est
doc trinam ueritatis. Ccontrario est alia iria de
qua idẽ ꝓpħa dep̃cans dñm ait. Niam iniqͥta¬
tis amoue ame ⁊ ĩ lege tua miserẽ mei. Et in sa¬
lomone de meretͥte scriptũ est. Niam inquit in¬

Expanded text:
rtem posita reperitur. In bonam, ubi Dominus ait: Ego sum via, veritas et vita . Et Psalmista: Viam, inquit, veritatis elegi , hoc est, doctrinam veritatis. E contrario est alia via, de qua idem propheta deprecans Dominum ait: Viam iniquitatis amove a me, et in lege tua miserere mei . Et in Salomone de meretrice scriptum est: Via, inquit, in
Abbreviated transcription (Latin):
actus dictus aiaciendo. uñ ⁊ piscatoriũ re te iacd̾m
dr̃ huic artiusus est arreptos lapides ꝓcul feri¬
re hastas pond̾e librato iace. sagitas arcue mitte.¬
De uirtute xxii.

Expanded text:
actus dictus a iaciendo. Unde et piscatorium rete iaculum dicitur. Huic arti usus est arreptos lapides procul ferire, hastas pondere librato iacere, sagittas arcu emitteDe virtute.
Abbreviated transcription (Latin):
& ad se amanda alliciant. Heriꝰ flaccus quod
sine munẽ sint. Ne quicqmͣ his officia qiͣ a mu
nia hoc est sine fructu unde nullus fructus
iocantur. De apricis locis. cap̃ .xiiii.¬
pprica loca que sole gaudent. quasi aneii¬
aneuri
pikite. idest sine frigore siue quad sint aꝑ¬
⁊ lubricũ dr̃. ñ quo labit᷑ sed in quo labit᷑.
Staciꝰ. ⁊ umbrosi patuere estiuali cey. Amena
aut̃ ⁊ aprica loca species uͥtutũ possunt designa¬
re. ubi sol iusticie splendent. ⁊ temꝑamentũ bo¬
ne uite confistit. Econtrario uero. lubrita iuicia
ualent significare. ubi gressus recte conu̾satio¬
nis non potest consistere. Lubrica enĩ ꝑgit qui
luxus scłi sequit᷑. ⁊ ctelicias huiꝰ mundi atq diui¬
cias habere in hianter appetit. In quib omnib
casus uite humane ꝓximꝰ est. & deceptio ani¬
marum certissima.

Expanded text:
 ad se amanda adliciant. Verrius Flaccus, quod sine munere sint nec quicquam his officia, qnia, hoc est, sine fructu, unde nullus fructus vocantur. CAPUT XIII. De apricis locis. Aprica loca, quae sole gaudent, quasi aneu phrices, id est, sine frigore, sive quod sint apet lubricum dicitur, non quod labitur, sed in quo labitur.Statius: Et umbrosi patuere aestiva Lycaei. Amoena autem et aprica loca species virtutum possunt designare, ubi sol justitiae splendet, et temperamentum bonae vitae consistit, Econtrario velut lubrica loca vitia valent significari, ubi gressus rectae conversationis non potest consistere: lubrica enim pergit, qui luxus saeculi sequitur, et delicias hujus mundi atque divitias habere inhianter appetit: in quibus omnibus casus vitae humanae proximus est, et deceptio animarum certissima.
Abbreviated transcription (Latin):
nulitũ quib initinere solus ardores tempestates¬
ꝗ imbriũ frigorisq ir uirias riitãt. Dicta autẽ
tab̾nacła. qd̾ cortine distente funib tabulis int̃¬
stantib appenderent᷑ que tentoria sustinerent.
Tentoriãĩ uocatrim eo qd̃ tendat᷑ funib atq palis.
LInde & hodie pretendẽ dicunt᷑. Mistice tentoriũ.¬
siue tab̃nacłm. aut p̃sentem eccł̃iam significat. Sic̃
illud tab̾nacłm moysãcũ in deserto. In huiꝰ p̃figa¬
tione conditũ est. aut congregationes fideliũ ex gen¬
tib. sicut illud est psalmiste. Qm amabilia sant ta¬
b̾nacła tua dñe. Uel conditionẽ corꝑis humani
de quo dicit apłs. Quam dui sumꝰ in hoc tab̃nacło
in gemiscunꝰ grauati nolentes expoliari. sed super¬
uestiri. Item cogitattonẽ mentis significat tab̾¬
nacłm. ut est illud beati iob. Ignis deuorat tab̾na¬

Expanded text:
litum, quibus in itinere, solis ardores, tempestatesque imbrium, frigorisque iniurias vitant. Dicta autem tabernacula, quod cottive distente funibus tabulis interstantibus appenderentur, que tentoria sustinerent. Tentorium vocatum eo quod tendatur funibus atque pilis; unde et hodie pretendere dicuntur. sive tabernaculum aut praesentem ecclesiam significat, sicut illud tabernaculum Mosaicum in deserto in hujus praefiguratione conditum est: aut congregationem fidelium ex gentibus, sicut illud est Psalmistae: Quam amabilia sunt tabernacula tua, Domine ; vel conditionem corporis humani, de quo dicit Apostolus: Quandiu sumus in hoc tabernaculo, ingemiscimus gravati, nolentes expoliari, sed supervestiri . Item cogitationem mentis significat tabernaculum, ut est illud beati Job: Ignis devorat taberna
Abbreviated transcription (Latin):
genti clade liberatos. quando ad portũ ceperint
uentre tutusimũ. Portus enĩ aportandis naui¬
bus dictus est sub uingit᷑ repetita quidem sed
nimis grata conclusio. ut denecessitatib cunc¬
tis liberaret᷑ animus estuantis.

Expanded text:
genti clade liberatos, quando ad portum coeperunt genti clade liberatos, quando ad portum coeperunt venire tutissimum. Portus enim a portandis navibus dictus est. Subjungitur repetita quidem, sed nimis grata concludit conclusio: ut de necessitatibus cunctis liberaretur animus aestuantis.
Abbreviated transcription (Latin):
aualia sunt loca ubi naues fabricant᷑. hoc
⁊ textrinũ uocatur. Satio ẽ ubi ad tem¬
pus stant naues. Portus ubi hiemant. Im¬
Cportunum autẽ in quo nullũ refugiũ. qrͣ nul¬
lus portus. Portus autem locus est ab accessu uẽ¬
toꝵ remotus. Ubi hib̃na opponere solent. Et
portus dic tus adeportandis cõmerciis. hunc ue¬
teres abaiolandis mercib baias uocabant. illa
declinatione abaia baias. ut a familia famili
as. Si autem naues spiritalt̃ eccłias possunt
significare. que in salo istius mundi uersantur.
⁊ stuctib temptationũ atq ꝑsecutionũ tem¬
pestatib quassant᷑. Non in cõgrue statio uel
portus nauium fidei firmitas potest accipi.
lbi tranquillitatẽ quietis scõrum anime in¬
dienire desiderant. Unde in psalmo scriptũ est.
Et eduxit eos in portũ uoluntatis eoꝵ ⁊ dene¬
cessitatib corum liberauit eos. Ostendit dnm
laborantib solatium prestare. C olet enĩ post
ꝑicła labore fessis emergere ut se gaudeant ĩ¬

Expanded text:
avalia sunt loca ubi naves fabricantur. Hoc et textrinum vocatur. Statio est ubi ad tempus stant naves; portus, ubi hiemant; inportunum autem, in quo nullum refugium, quasi nullus portus. Portus autem locus est ab accessu ventorum remotus, ubi hiberna opponere solent: et portus dictus a deportandis commerciis. Hunc veteres a baiolandis mercibus baias vocabant, illa declinatione a baia baias, ut a familia fas. Si autem naves spiritaliter ecclesias possunt significare, quae in salo istius mundi versantur et fluctibus tentationum atque persecutionum tempestatibus quassantur, non incongrue statio vel portus navium, fidei firmitas potest accipi, ubi tranquillitatem quietis sanctorum animae invenire desiderant. Unde in psalmo scriptum est: Et eduxit eos in portum voluntatis eorum, et de necessitatibus eorum liberavit eos . Ostendit Dominum laborantibus solatium praestare: solent enim post pericula labore fessi emergere, ut se gaudeant in
Abbreviated transcription (Latin):
are magnũ est qd̃ ab occasu exoceano fluit : ⁊ in me¬
ridiem uergit. Deinde a septem trionẽ tendit. qd̃
inde magnum appellat᷑: quia cet̾a maria. In cõꝑa¬
tione eius minorata st̃. Iste est ⁊ medi t̾raneus: quia
ꝑ mediam t̾ram usq adorientẽ ꝑfundit᷑. europã ⁊ afri¬
cã. asiamq dist̾minans.¬

Expanded text:
are Magnum est quod ab occasu ex Oceano fluit et in meridiem vergit, deinde ad septentrionem tendit; quod inde magnum appellatur quia cetera maria in conparatione eius minora sunt. Iste est et Mediterraneus, quia per mediam terram usque ad orientem perfunditur, Europam et Africam Asiamque disterminans.
Abbreviated transcription (Latin):
ibi naufragio int̾risse ⁊ de exitu hoĩs in positũ
nomen loco. Naxon. Naxon. insula adio¬
nisio dicta. qiͣ dionaxon qd̃ fertilitate uiciũ
uincat ceteras. Est aut̃ adelo .x ⁊ uiii. milia pas¬
suũ separata. ex qua olim iouis fertur ad uersꝰ
titanas fuisse ꝑfectus. Melos. Melos insula
ex numero cicladũ una omĩum insularum ro-¬
tundissima. Unde ⁊ nuncupata historia dicit
exiasone natum fuisse filomelũ ⁊ plutã exfi¬

Expanded text:
ibi naufragio interisse, et de exitu hominis impositum ibi naufragio interisse, et de exitu hominis impositum nomen loco. Naxos insula, ante Dionysias dicta, quasi Dionaxos, quod fertilitate vitium vincat caeteras: est autem a Delo decem et octo millia passuum separata, ex qua olim Jupiter fertur adversus Titanas fuisse profectus. Melos insula ex numero Cycladum, una omnium insularum rotundissima, unde et nuncupata. Historia dicit ex Jasone natum fuisse Philomelum, et Plutum ex
Abbreviated transcription (Latin):
est. Unde ⁊ nomen urbis illiꝰ uel pocius insule
fuit. Nam tennes iste in famatus qd̃ cũ nou̾¬
ca sua concubuasset. ⁊ fugiens in hac infulam ua¬
cuam cultorib obtinuit. Unde ⁊ tenedos dic̃¬
ta est. fic sicero tenen ip̃m cuiꝰ ex noĩe tenedos
nominatũ. Carpatos. Carpathos. insula una
excicladib. ameridie posita. contͣ egiptum. aqͣ
carpatiũ mare appellatũ est. uocata ꝓpter celerẽ
fructuum maturitatem. Est enĩ int̃ egyptũ
⁊ rhodũ ex hac insula dicunt᷑ ⁊ carpasie naues.
mague ⁊ spaciose. Cȩterea. Citerea. insula una
excicladib a parte occidua sitẽ cuiꝰ porfiris antea
nomen fuit. Citerea autẽ uocata. qd̃ ibi uenus
sit orta. Incaria. in sula una de cicladib que ica¬
rio mari nomen dedit. Hec inter sainm ⁊ mi¬
conũ ꝓcurrentib saxis irhospitalis est. ⁊ nullis
sinib portuosa. Dicit᷑ aut̃ in tarum cretensem

Expanded text:
est, unde et nomen urbis illius, vel potius insulae est, unde et nomen urbis illius, vel potius insulae fuit. Nam Tenes iste infamatus, quod cum noverca sua concubuisset, et fugiens in hanc insulam, vacuam cultoribus obtinuit, unde et Tenedos dicta est. Sic Cicero: Tenent ipsum cujus ex nomine Tenedos nominatur. Carpathos insula, una ex Cycladibus, a meridie posita in Aegyptum, a qua Carpathium mare appellatum est, vocata est propter celerem fructuum maturitatem. Est enim inter Aegyptum et Rhodum. Ex hac insula dicuntur et carpathiae naves magnae et spatiosae. Cytherea insula, una ex Cycladibus, a parte occidua sita, cujus Porphyris antea nomen fuit. Cytherea autem vocata, quod ibi Venus sit orta. Icaria insula, una de Cycladibus, quae Icario mari nomen dedit. Haec inter Samum et Myconium procurrentibus saxis inhospitalis est, et nullis sinibus portuosa. Dicitur autem Icarum Cretensem
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ occasii milia ducenta. metropolis earũ rho-¬
dos. Deios. Delos. insula in medio cicladĩ
sita ⁊ dicta. Delos fertur qd̵ post diliuirim
qd̾ oggii temꝑib notat᷑. cum orbem multis m̃¬
sib continua nox inumbrasset ante om̃s t̾ras
radiis solis illuminata est. Sortitaq ex eo nomen.
qdꝰ prima manifestata fuisset uisib. Nam delon.
grete manif estum dicũt. Ipsa est ⁊ ortigia eo qd̃
primũ ibi uise sunt conturnices ares quas gͥtior¬
tigias uocant. In hac insula latona enia est apol¬
unem & dianam. Delos autẽ ⁊ ciuitas dr̃ ⁊ insula.
Rodos. Rodos insulaçi cladum prima ab oriente:
inqua rese capitolium dr̃ eẽ in uentum. dũ ibi
ciratas conderet᷑. ex quo & urbs ⁊ insula rhodos ẽ
appellata. In hac urbe solis colosus fuit aereus.
numero in eadem insula colosi minores. Tenedos.
Tenedos. insula una excicladib.. aseptentrione
sita. inqͣ olim ciuitas atenne quondam condita

Expanded text:
in Occasum millia ducenta: metropolis earum Rhoin Occasum millia ducenta: metropolis earum Rhodus. 21. Delos insula, in medio Cycladum sita. Et dicta Delos fertur, quod post diluvium quod Ogygii temporibus notatur, cum orbem multis mensibus continua nox inumbrasset, ante omnes terras radquod prima manifestata fuisset visibus. Nam delon Graece manifestum. Dicitur enim et Ortygia eo quod primum ibi visae sunt coturnices aves, quas Graeci ortygas vocant. In hac insula Latona enixa est Apollinem et Dianam. Delos autem et civitas dicitur et insula. Rhodos insula Cycladum prima ab oriente, in qua rosae capitulum dicitur esse inventum dum ibi civitas conderetur: ex quo urbs et insula Rhodos est appellata. In hac urbe solis Colossus fuit aereus, numero in eadem insula colossi minores. Tenedos insula, una ex Cycladibus, ad septentrionem sita, in qua olim civitas a Tene quodam condita
Abbreviated transcription (Latin):
Phalangos aut̃ uenenatos gignit. & lapidem qͥ
ideus dactilus dr̃. huiꝰ aut̃ uocabłm est int̃ sỹ¬
rum ⁊ hebreum. Abidos. insula in europa suꝑ el¬
les pontũ posita angusto ⁊ ꝑicłoso mari separa-¬
ta: ⁊ abidos grece dicta. qd sit introitus ellespon-¬
⁊ maris in quo xerses pontem exͣ nauib ⁊ ingre
ut uairo testis est arte lanificii. prima ĩornam̃to
feminarũ inclaruit. Hec autem interpretat᷑ excus-¬
sia uel prestolatio. Ciclades. Ciclades insu¬
le antiquitꝰ grecie fuerunt. quas inde cicladas
autumant dictas qd̃ licet spacus longiorib ade¬
lo ꝓiecte. in orbem tamen circa delum site sit.
nam orbem cidon greci locunt᷑. Quidam uero ñ
qd̾ in orbem digeste: s ꝓpter scopłos. qui cixca
eandem sunt dictas pitant ciclades. hec ĩ elle sp̃oto
st̃ aũ os num̃o qͥnquaginta tres tenentes a septentͥ¬
one ĩ meridre milia quingenta: ab oriente

Expanded text:
phalangos autem venenatos gignit, et lapidem, qui phalangos autem venenatos gignit, et lapidem, qui idaeus dactylus dicitur. Hujus autem vocabulum est inter Syrum et Hebraeum. Abydos insula in Europa super Hellespontum posita, angusto et periculoso mari separata, et Abydos Graece dicta, quod sit introitus Hellesponti maris, in quo Xerxes pontem ex navibus fecit, eut Varro testis est arte lanificii prima in ornamento feminarum inclaruit. Haec autem interpretatur excussio, vel praestolatio. Cyclades insulae antiquitus Graeciae fuerunt, quas inde Cycladas autumant dictas, quod spatiis longioribus a Delo projectae in orbem, tamen circa Delum sitae sint: nam orbem cyclon Graeci loquuntur. Quidam vero non quod in orbem digestae, sed propter scopulos, qui circa eamdem suntSunt autem omnes numero quinquaginta tres, tenentes a Septentrione in Meridiem millia quingenta: ab Oriente
Abbreviated transcription (Latin):
bi enim prima huiꝰ metalli in uentio & utilitiᷤ
fuit. hec aut̃ interp̃tat᷑ tristis aut meror.
Greta Gretia grecie insula par se contra pelopo-¬
nensem. hec primũ atemꝑie celi mecaron neson
appellata est. Deinde creta dicta acreto. quodã in¬
digena. quẽ aiunt unũ cretariũ fuisse. a quib
grecie inter ortũ ⁊ occasũ. longisfimo tractu por¬
recta. Aseptemtrione grecie estib ab austro egip-¬
tiis undis ꝑfusa. fuit aut̃ quondam centũ urbi¬
buis nobilis unde ⁊ hec centapolis dicta est. Prima
etiam remis et sagitis clariut᷑. pͥma litt̾is iura
finxit: equestres turmas pͥma docuit. studium
musicum ab id eis dactalis in ea ceptum capris co¬
piosa. cercios. lupos. ⁊ uulpes. aliaq ferarum noxia
nusꝗͣ gignit. Serpens nulła ibi. nulla noctua:
& si in ueniat᷑ statim emorit᷑. Larga est autẽ iu¬
tib & arboribꝰ dictamnus herba in creta nascit᷑
⁊ alimos que ad morsa dirnam famen ꝓhibet:

Expanded text:
bi enim prima hujus metalli inventio et utilitas fuit. Haec autem interpretatur tristis aut moeror. Creta Graeciae insula pars est vergens in Peloponnesum. Haec primum a temperie coeli Macaronesum appellata est: deinde Creta dicta a Crete quodam indigena, quem aiunt unum Curetum fuisse, a quibus Grecie inter ortum et occasum longissimo tractu porrecta, a septentrione Grecie estibus, ab austro Egyptiis undis bus nobilis, unde et Hecatompolis dicta est. Prima etiam remis et sagittis claruit: prima litteris jura finxit: equestres turmas prima docuit: studium musicum ab idaeis dactylis in ea coeptum: capris copiosa, cervis eget: lupos et vulpes, aliaque ferarum noxia nusquam gignit: serpens nullus ibi, nulla noctua, et si invehatur, statim emoritur. Larga est vitibus et arboribus. Dictamnus herba in Creta nascitur, et alimus, quae admorsa diurnam famem prohibet,
Abbreviated transcription (Latin):
naugio ꝓsecuta est. Cuiꝰ regressus insule fertilita¬
tem cognoscentes ligures ratib ibi ꝑfecti sunt.
Camq nõĩe mulieris auctoris & ducis appellauert̃.
filio habitata. De qua uirgiliꝰ cinea taxos. Dim¬
ditur autẽ a sardinia xx. miliũ. freto cincta ligꝰ¬
tici equoris sui. Ad ꝓspectum italie. Est autem
mnultis ꝓmuntorus angulosa: gignens letissimã
pabulã ⁊ lapidem catõciten greci uocant. Ebos¬
siis. Embossus insula ispanie dicta: qd̃ a tanio ñ ꝑ¬
cul sit. qiͣ eborus Nam septuaginita stadiis ab ea
distat. cuiꝰ t̾ram serpentes fugiũt. huit contraria
ẽ colubraria que freta est anguib. Balleares.
Balleares infule: ispante due sunt. afrosiades ⁊gẽ¬
naside maior ⁊ minor AInde ⁊ eas uulgus maioricd̃
⁊ miioricam nuncipant. In his primũ insulis
inuente st̃ fuinde quib lapides emitunt᷑. Unde
& ballares dicte. Bali enĩ grece. emittere dr̃. Un
de ⁊ balista qrͣ missa ⁊ fundibulũ uirgilius bale¬
aris uerbera funde

Expanded text:
navigio prosecuta est. Cuius regressu insulae fertilitatem cognoscentes Ligures ratibus ibi profecti sunt, eamque nomine mulieris auctoris et ducis appellaverunt.filio habitata. De qua Vergilius Ecl. 9, 30: Cyrnea taxos. Dividitur autem a Sardinia viginti milium freto, cincta Ligustici aequoris sinu ad prospectum Italiae. Est autem multis promuntoriis angulosa, gignens laetissima pabula et lapidem quem catochiten Graeci vocant. Ebosus insula Hispaniae dicta quod a Zanio non procul sit, quasi abozus; nam septuaginta stadiis ab ea distat. Cuius terram serpentes fugiunt. Huic contraria est Colubraria, quae feta est anguibus. Baleares insulae Hispaniae duae sunt: Aphrosiades et Gymnaside, maior et minor; unde et eas vulgus Maioricam et Minoricam nuncupant. In his primum insulis inventa est funda qua lapides emittuntur, unde et Baleares dictae; βάλλειν enim Graece mittere dicitur; unde et ballista, quasi missa, et fundibaluaris verbere fundae
Abbreviated transcription (Latin):
ter errant. Plurimũ enĩ inter se distant. nec
possunt iniicem benedicentiũ siue maledicentũi.
int̾ se audirs uoces qd̃ scriptura cõmemorat.¬
Gebal Gebal interp̾tat᷑ uorago uenis. Gartam
mons suꝑ quem steterunt ħi qui maledicta re¬
sonabant iuxta supͣ dictum montem gebal. Gartaĩ.¬
Garram interpretat᷑ diuisio siue p̃cisio. Qui sc̃
ergo isti qtti incedunt iuxta montem gartã.¬

Expanded text:
ter errant. Plurimum enim inter se distant, nec ter errant. Plurimum enim inter se distant, nec possunt invicem benedicentium sive maledicentium inter se audiri voces: quod Scriptura commemorat. Gebal interpretatur, vorago vetus: Garizim mons, super quem steterunt iniqui; maledicta resonabant juxta supradictum montem Gebal. Garizim interpretatur divisio sive praecisio. Qui sunt ergo isti, qui incedunt juxta montem Gar
Abbreviated transcription (Latin):
tus. extendit᷑q ꝑ desertum usq ad eum locũ¬
ubi transiordanem habitarit rex amorreoꝵ
lioꝵ ruben ⁊ gad ⁊ dimidie trib manasse.
S ⁊ iherennias loquitur. Galaad tu mͥ mici¬
um libani: a quo moute ⁊ ciuitas in eo con¬
dita sortita uocabłm est. qmͣ cepit de armor¬
reoꝵ manu galaad. ad filius machir. filii ma¬
nasse. Galaad aut̃ qui interp̃tat᷑ a ceruus tes¬
timonii. uel tnͣsmigratio testimonii. sigc̃at scãm
scriptam. in qua fedus ⁊ pactũ inter dm̃ ⁊ hoĩes
constitutũ legit᷑. Ibi etiam ⁊ reconciliatõ hu
badgad mons in deserto ubi castra metati sunt
filii isrł. Gebeal. Gebal mons int̾ra reꝑmissi¬
onis ubi ad imꝑium moysi altare constructũ ẽ.
Sunt autẽ iuxta iherico duo montes iricii
cont᷑ se inuicem respicientes. equib unꝰ gari¬
tim. alt̾ gebal dr̃. Porro samartani arbitnͣtur
hos duos montes iuxta neapolim ẽẽ. S uehem̃¬

Expanded text:
tus, extenditurque per desertum: usque ad eum loctus, extenditurque per desertum: usque ad eum locum trans Jordanem habitavit quandam Seon liorum Ruben et Gad et dimidiae tribus Manasse. et Jeremias loquitur: Galaad tu mihi initium Libani ; a quo monte et civitas in eo condita sortita vocabulum est quam cepit de Amorraeorum manu Galaad filius Machir, filii Manasse. Galaad autem, qui interpretatur acervus testimonii et transmigratio testimonii, significat sanctam Scripturam, in qua foedus et pactum inter Deum et homines constitutum legitur. Ibi etiam et recoGalaad mons in deserto, ubi castra metati sunt filii Israel. Gebal mons in terra repromissionis, ubi ad imperium Moysi altare constructum est. Sunt autem juxta Hiericho duo montes vicini contra se invicem respicientes, e quibus unus Garizim, alter Gebal dicitur. Porro Samaritani arbitrantur hos duos montes juxta Neapolim esse, sed vehemen
Abbreviated transcription (Latin):
est. conuentõ xp̃i ad belial. Cata cͣyrsea idest
aurea. Sunt aut̃ montes aurifertiles in deserto
ꝓtul xi. mansionib a coreb. iuxta quos moyses
deut̃onomiũ scripsisse ꝑhibetur s & metallo a-¬
eris fano. qd̃ nr̃o temꝑe corruit. montes uena¬
rum auri plenos olim fuisse iticinos estunant.¬
choreb. Choreb mons det in regione madian
taxta montem sina suꝑ arabiam in deserto cu
iungit᷑ mons ⁊ desertum sarracenoꝵ. qd̾ uocat᷑
est mons nunc synai nunc coreb. uocet᷑. Int̾¬
pretat᷑ autẽ coreb caluus. uel siccitas. uel solitu¬
do. ⁊ sinay temptatio. uel rubus. uel anfora
mea. uibi moyses legem accepit & mensirram
uiuendi ex dñi mandato rudi popło scripsit.
sed temptatõ ꝑfidoꝵ ibi non defuit. nec san¬
guunis effusio penitꝰ cessauit. Galaat᷑.
Galaad mons. ad quem septimo die ꝓfectionis e¬
charris tacob ꝓfugus uenit. Est aut̃ ad ter¬
gum phenicis ⁊ arabie collib libani copula¬

Expanded text:
est conventio Christi ad Belial . Catachryseia, id est, ad aura. Sunt autem montes auri fertiles in deserto procul ex mansionibus a Coreb, juxta quos Moyses Deuteronomium scripsisse perhibetur, sed metallo aeris fano, quod nostro tempore corruit, montes venarum auri plenos esse vicinos aestimant. Choreb mons Dei in regione Madian juxta montem Sina super Arabiam in deserto, cui jungitur mons et desertum Sarracenerum, quod vocant em mons nunc Sinai nunc Choreb vocetur. Interpretatur autem Choreb calvus, vel siccitas, vel solitudo, vel Sinai tentatio, vel rubrum et amphora mea: ubi Moyses legem accepit, et mensuram vivendi ex Domini mandato rudi populo scripsit: sed tentatio perfidorum ibi non defuit, nec sanguinis effusio penitus cessavit. Galaad mons ad quem septimo die profectionis echaris Jacob profugus venit. Est autem ad tergum Phoenicis et Arabiae collibus Libani copula
Abbreviated transcription (Latin):
appellat᷑ fasga: abarim autẽ interpretat᷑ intnͣsi-¬
tu. qd̃ significare potest finem legis. qm̃ legis da
tor moyses ibi ĩ monte uͥtutũ collocatꝰ de hac uita
tͣnsiit. Hec enĩ poterat ꝑ moysen popłs isrłiticus
nr̃i qui dedeserto istius mundi ꝑbaptismi sacra-¬
mentum fideles suos introducit in t̾ram uiuenti¬
um ⁊ glam regni celestis. Ermon. Ermõ mõs amorieoꝵ.
de quodictũ est q̃ fenices uocãt sẽmor ⁊ amorreꝰ appellauit sau̾er¬
drq c̃ inu̾tice eiꝰ insigne tẽplũ qd̾ abethniciᷤ cultui habet᷑ ere¬
gione paneadis ⁊ libani. S ⁊t̾ra filioꝵ isrł̃ tnͣsiordañẽ asoł or¬
tũ ap̃ ruto arnonis usq ad montẽ ħ mon excendr᷑. Ermõ aũ¬

Expanded text:
atur Fasga. Abarim autem interpretatur, in transitu, quod significare potest finem legis: quoniam legis datur legislator Moyses ibi in monte virtutum collocatus de hac vita transiit. Nec enim poterat per Moysen populus Israeliticus nostri, qui de deserto istius mundi per Baptismi sacramentum fideles suos introducit in terram viventium, et gloriam regni coelestis. Hermon mons Amorraeorum, de quo dictum est, querque in vertice ejus insigne templum, quod ab ethnicis cultui habetur e regione Paneadis et Libani: sed et terra filiorum Israel trans Jordanem ad solis ortum a praerupto Arnonis usque ad montem Aermon extenditur. A
Abbreviated transcription (Latin):
dederunt appellantes exm ex noĩe ducis. Nam
quedam corsa noĩe ligus mulier cum taurum
ex grege. quem ꝑpe litora regebat tnͣs natare so¬
lituin ato finter uallẽ corꝑe auctore meare ui¬
deret: cirpiens scire in cognita sibi pabula:
taurum cet̃is digredientem tisq ad insulam

Expanded text:
dederunt appellantes eam ex nomine ducis. Nam dederunt appellantes eam ex nomine ducis. Nam quaedam Corsa nomine Ligus mulier, cum taurum ex grege, quem prope litora regebat, transnatare solitum atque per intervallum corpore aucto remeare videret, cupiens scire incognita sibi pabula, taurum a ceteris digredientem usque ad insulam
Abbreviated transcription (Latin):
sint posite: Sardꝰ. Sardus hercule ꝓ creatꝰ
cũ magna multicudine alibta ꝓfectus sardinia oc¬
cupairit. & ex suo uocabło infule nomen dedit.
hetin africo mari facie uestigii humani morien¬
tem: quam occidentem latior ꝓminet ferme pa¬
rib laterib que in meridiem ⁊ septemtrionem
uertunt ex quo ante cõmertiũ a nauigantib gre¬
coꝵ ichus appellata est. Terra patet in longitudi
ne miliarta centum quadragnti. in latitudine
quadraginta. In ea ueq serpens gignit᷑. neq lu¬
pͥus. s foli fuga tantũ antinal exiguĩt hominib
ꝑniciosum. Nenenĩt quoq ibi ñ nascit᷑ nisi herba.
ꝑscriptores plurtinos ⁊ petas memorata api astro
ĩmilis. que hominib ritus contrahit ⁊ qiͣ riden¬
calidos. in firmis medelam p̃bentes. furib cecitatẽ
N sacramento dato ocłos aquis eiꝰ tetigerint. sor¬
sice ĩsule. Corsice insule erordium in cole lugures

Expanded text:
sint positae. sint positae. cum magna multitudine a Libya profectus Sardiniam occupavit, et ex suo vocabulo insulae nomen dedit. Haec in Africo mari facie vestigii humani in orientem quam occidentem latior prominet ferme paribus lateribus, quae in meridiem et septentrionem vertunt, ex quo ante commercium a navigantibus Graecorum Ichnos appellata est: terra patet in longitne milia centum quadraginta, in latitudine quadraginta. In ea neque serpens gignitur neque lupus, sed solifuga tantum, animal exiguum hominibus perniciosum. Venenum quoque ibi non nascitur, nisi herba per scriptores plurimos et poetas memorata, apiastro similis, quae hominibus rictus contrahit et quasi ridencalidos, infirmis medellam praebentes, furibus caecitatem, si sacramento dato oculos aquis eius tetigerint. Corsicae insulae exordium incolae Ligures
Abbreviated transcription (Latin):
Tapsus insula stadus decem adsicilia remota ia¬
tens ⁊ planior. unde ⁊ nunciata de qua uirgi
lius. Capsumq iacentem. Folie. Colie in¬
sule sicilie appellate ab eolo ippote filio. quem
p̾ete finxerunt regem fuisse uentoꝵ. s ut uar¬
ro dicit. rector fuit istarum insularum. Et qͥa
ex earum nebulis ⁊ fumo futos p̃dicabat᷑ flatꝰ
uentoꝵ ab inꝑitis uisus est uentos sua potesta¬
te retinuisse. Cedem. Cedem insule ⁊ uulca¬
aut̃ nouem habentes ꝓpria nõia quarum pͥma
liparus. quidam liparem uocauit. qui eam ante
eolum rerit. alteram geram uocatur. qriod sit col¬
lib eminentissimis. Relique uero idest strongile
canie dicunt᷑. Ex his quedam abinicio ñ fuert̃
postea mari edite. usq ad nunc ꝑmanent. Sto¬
cades. Stocades insule massilientiũ sexaginta
milium spacio a tontinenti in frontem narbo¬
nensis ꝓtuncie. qua rodanus fluiiꝰ in mare exit.
Dicte autẽ grete stocades quasi oꝑe in ordinem

Expanded text:
apsus insula stadiis decem a Sicilia remota iaapsus insula stadiis decem a Sicilia remota iacens et planior, unde et nuncupata. De qua Vergilius: Tapsumque jacentem. Aeoliae, insulae Siciliae, appellatae ab Aeolo, Ippotae filio, quem poetae finxerunt regem fuisse ventorum: sed ut Varro dicit rector fuit istarum insularum et quia ex earum nebulis et fumo futuros praedicebat flatus ventorum, ab imperitis visus est ventos sua potestate retinuisse, Aeoliae insulae et Vulcaautem novem habentes propria nomina, quarum primam Lyparus quidam Lyparen vocavit, qui eam ante Aeolum rexit. Altera Hiera vocatur, quod sit collibus eminentissimis; reliquae vero, id est, Strongylcaniae dicuntur, ex iis quaedam ab initio non fuerunt, postea mari editae usque nunc permanent. 38. Stoechades insulae Massiliensium sexaginta millium spatio a Continenti in fronte Narbonensis provinciae, qua Rhodanus fluvius in mare exit. Dictae autem Graece Staechades, quasi opere in ordinem
Abbreviated transcription (Latin):
pectans: terris fiugifera. auro abundans: caũ¬
nis tamen ⁊ fistulis penetrabilis. uentisq ⁊ sul¬
fure plena. Unde ⁊ ibi & hne montis extant¬
incendra. in cuiꝰ fretu scilla est. & cariblis qͥb
nautgia aut ab sorbuntur aut conliduntur.
Fit autẽ quondam patria ciclopũ. ⁊ postea
nutr tẏratinoꝵ frugum fertilis. ac pͥmum
t̃ris om̃ib cõmissis seminib aratro ꝓscissa. pn¬
cipem urbium siracusas. Habet fontem arctu¬
sam. ⁊ alueum flnuiũ magnarũ generatorem
quoꝵ. In ea insula primum est uruenta come¬
dia. Achaten lapidem ipsa prinrum erachate
flitmine dedit : parturit ⁊ mare eus corallũ.
Gignit ⁊ sales agri gentinos. in igne solubiles.
crepitantes in aquis. Omĩs ambitꝰ eiꝰ claudit᷑
stadioꝵ triũ miliũ. Salustrus autẽ dicit. ⁊ talie tõ¬
iunctã fuisse seciliã. s mediũ spaciũ impetu ma¬
ris diurisum. ⁊ ꝑ angustiam scissum. tapsus.¬

Expanded text:
pectans, terris frugifera, auro abundans, cavepectans, terris frugifera, auro abundans, cavernis tamen et fistulis penetrabilis, ventisque et sulfure plena, unde et ibi Aetnae montis incendia, in cujus freto Scylla est et Charybdis, quibus navigia aut absorbentur aut colliduntur. Fuit autem quondam patria Cyclopum, et postea nutrix tyrannorum, frugum fertilis, ac primum terris omnibus commissis seminibus aratro proscissa. Principem urbium Syracusa: habet, fontem Arethusam et Alphaeum fluvium, magnorum generatorem equorum: in ea insula primum est inventa comoedia. Achaten lapidem ipsa primum ex Achate flumine dedit: parturit et mare ejus coralium: gignit et sales Agrigentinos in igne solubiles, crepitantes in aquis. Omnis ambitus ejus clauditur stadiorum tribus millibus. Sallustius autem dicit Italiae coniunctam fuisse Siciliam, sed medium spatium impetu maris divisum et per angustiam scissum. Th
Abbreviated transcription (Latin):
lomebo parantã genitum qui de suo noĩe paron
insulam & oppidum appellauit. Priꝰ autẽ in moia.
deinde paroy dicta de qua urgiliꝰ nuiũq parzen.
Signit enim marmor candidissimũ quod pariũ
dicuut. Mittit ⁊ sardumi lapidem. marmorib qͥ¬
dem prestantiorem. ⁊ int̾ geminas ulissimum.
Cion. Cion insula sira liugua appellatur eo
qd̾ ibi mastrix gignit᷑er. Siri enim masticem
itio uocant. Samon. Samõ insula est in ma¬
ri egeo ubi nata est uino. ex qua fuit sibilla
saiia. ⁊ pithagoras samius: a quo philosophre
nomen inuentum. In hac insula reꝑta prius fi¬
ctilia uasa traduntur. Inde ⁊ uasa samia ap¬
pellata sunt. Sicilia. Sicilia. a sicano rege
sicania cognomrnata est. Deinde asicalo itali
frẽ sicilia. Prius aut̃ trinacriam dictam ꝓpt̃
tria acia. idest ꝓmuntoria peloꝵ pacinũ ⁊ libe¬
um. Erinacria enĩ grecum est qd̾ latine triqua
dri dr̃. quasi intres quadras diuisa. Hec ab hi¬
talia exiguo fretudis creta. africum mare ps

Expanded text:
lomelo Pareantum genitum, qui de suo nomine Paron insulam et oppidum appellavit. Prius autem Minoia, deinde Paron dicta, de qua Virgilius: Niveamque Paron; gignit enim marmor candidissimum, quod Parium dicunt: mittit et sardam lapidem, marmoribus quidem praestantiorem, et inter gemmas vilissimum. Chios insula Syra lingua appellatur, eo quod ibi mastix gignitur; Syri enim masticem 'chio' vocant. Samos insula est in mari Aegeo, ubi nata est Iuno; ex qua fuit Sibylla Samia et Pythagoras Samius, a quo philosophiae nomen inventum est. In hac insula reperta prius fictilia vasa traduntur; unde et vasa Samia appellata sunt. Sicilia a Sicano rege Sicania cognominata est, deinde a Siculo Itali fratre Sicilia. Prius autem Trinacria dicta propter tria ἄκρα, id est promontoria: Pelorum, Pachinum et Lilybaeum. Trinacria enim Graecum est, quod Latine triquetra dicitur, quasi in tres quadras divisa. Haec ab Italia exiguo fretu discreta, Africum mare p
Abbreviated transcription (Latin):
rum limites designabant.
in mari posite. Que in plurimis locis sacre scͥp¬
ture. aut eccłias xp̃i significant. aut specialrͣ
quos libet scõs uiros qui tundunt᷑ fluctib ꝑse¬
cutionũ sed ñ destruunt᷑. quia a deo ꝓtegunt᷑
Nam in psalt̃io scͥptum est. Dñs regnauit exul¬
tet t̾ra: letent᷑ insule młte. Regnante itaq dño.
ꝑ totũ mundũ disposite lȩtantur eccłie. que
merito infulis cõparant᷑. quia mundi fluctib
ambite. circum latrantiũ ꝑ secutionũ numero¬
sitate tundunt᷑ S ficut iste seuientib fluctib
cautib frangunt. qui in eas undosis culmim¬
bus irruerunt. Et uide quia dicit multe. non
om̃s ꝓpter hereticas prauitates. qui errorib suiꝰ
eccłarum nomen inponunt. Item insula plebs
rudea ut in edechiele. fili hominis loquere ad ha¬
bitatores insule. Sunt quidem plurime insule
Ipriis nominib notate s paucis locis in scͥpturis
sacris earum noĩa posita repperunt᷑. Ideo non

Expanded text:
rum limites designabant. in mari positae, quae in plurimis locis sacrae Scripturae aut Ecclesias Christi significant, aut specialiter quoslibet sanctos viros, qui tunduntur fluctibus persecutionum, sed non destruuntur, quia a Deo proteguntur. Nam in psalterio scriptum est: Dominus regnavit, exsultet terra, laetentur insulae multae . Regnante itaque Domino per totum mundum dispositae laetentur Ecclesiae: quae merito insulis comparantur, quia mundi fluctibus ambitae circumlatrantium persecutionum numerositate tunduntur: sed sicut istae saevientibus fluctibus cautibus frangunt, qui in eas undosis culminibus irruerunt. Et vide quia dicit multae, non omnes, propter haereticas pravitates, qui erroribus suis Ecclesiarum nomen imponunt. Item insula, plebs Judaea, ut in Ezechiele: Fili hominis, loquere ad habitatores insulae . Sunt quidem plurimae insulae propriis nominibus vocatae, sed paucis locis in Scripturis sacris eorum nomina posita reperiuntur: ideo non
Abbreviated transcription (Latin):
bana. c̃aꝓbana insula ind̾e subiacens adeurũ ÷ ex
quo oceanus indicus incipit. patens in longitudine
fluo. tota margaritis repleta ⁊ geminis. pars eiꝰ
bestiis ⁊ elefantis repleta est. partẽ uero hoĩes
tenent. In hac insula dicunt in uno anno du¬
as eẽ estates ⁊ duas hiemes. ⁊ bis florib uerna¬
re. Utilis insula in die iuirens om̃i tẽꝑe folus.
hue usq occean insule. Item insule que
in elles ponto usq ad gades in mari magno st̃ cõ¬
stitute. Cyprus. Ciprus. insula aciuutate d¬
pro que in ea est nomen accepit: ipsa est ⁊ pafon.
ueneri consecrata. in carpatio mari. iticina
austro. famosa quondã diuitis. mariẽ eris.¬

Expanded text:
Taprobana insula Indiae subjacens ad Eurum, ex Taprobana insula Indiae subjacens ad Eurum, ex qua oceanus Indicus incipit, patens in longinditur amne interfluo tota margaritis repleta et gemmis. Pars ejus bestiis et elephantis repleta est, partem vero homines tenent. In hac insula dicunt in uno anno duas esse aestates et duas hiemes, et bis floribus vernare, Tylos insula Indiae ferens omni tempore folia. Huc usque Oceani insulae. Item insulae, quae ab Hellesponto usque ad Gades in mari Magno sunt constitutae. Cyprus insula a civitate Cypro, quae in ea est, nomen accepit: ipsa est Paphos Veneri consecrata in Carpathio mari, vicina Austro, famosa quondam divitiis, et maxime aeris