comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tatis nom̃ acceperunt. ab eo qͥ numeris no¬
mina e indidit. Sex aũ ⁊ septẽ a greco ue¬
niunt. In multis enĩ nõib que in greco as¬
lo herba serpillum. Octo uͦ ꝑ translationẽ
sic̃ illi ogdo. nos octo. Ita. illi nea. nos nouẽ.
illi deca. nos decẽ. Dicti aũ decẽ a greca ethi¬
mologia. eo qd̃ ligent ⁊ comungant infra
iacentes numeros. Nam desmos: comung̾e
uł ligare apud ios dr᷑. Porro uiginti dicti.
qd̃ sint decem bis geniti. U. pro .b. litera
posita. Triginta. qđ a ternario denario gi¬
gnant᷑ sic usq ad nonaginta. Centũ uero
uocati. a cantu. qd̾ ẽ cirtulũ. ducenti a
duo centũ. sic ⁊ reliqui usq ad mille. Mille aũ
a multitudine. unde ⁊ militia qͣi multicia.
unde ⁊militia. que greci mutata littera mi¬
riades uocant:. Quid prestent numii .u.¬
Iatio numerorũ contẽnenda ñ c̃. In
Lmultis enĩ scarũ scripturarũ locis. qͣntũ

Expanded text:
tatis vocabulum acceperunt ab eo, qui numeris notatis vocabulum acceperunt ab eo, qui numeris nomina indidit. Sex autem et septem a Graeco veniunt. In multis enim nominibus quae in Graeco aslo herba serpillum. Octo vero per translationem, sicut illi et nos: ita illi ἐννέα, nos novem: illi δέκα, nos decem. Dicti autem decem a Graeca etymologia, eo quod ligent et coniungant infra iacentes numeros. Nam δεσμός coniungere vel ligare apud eos dicitur. Porro viginti dicti quod sint decem bis geniti, U pro B littera posita. Triginta, quod a ternario denario gignantur: sic usque ad nonaginta. Centum vero vocati a cantho, quod est circulum; ducenti a duo centum. Sic et reliqui usque ad mille. Mille autem a multitudine, unde et militia, quasi multitia: inde et milia, quae Graeci mutata littera myriada Ratio numerorum contemnenda non est. In multis enim sanctarum scripturarum locis quantum
Abbreviated transcription (Latin):
D uocabulo ariinechiee discipline.
arthoetica ẽ aiscipli¬
na numerorum. Ereci enim.
numerũ richinon dicunt.
Quam scriptores scłariũ litte¬
rarũ int̃ disciplinas mathe¬
maticas idõ pͥmã esse uoluer̃t. qm̃ ip̃a ut
sit: nulla alia indiget disciplina. Alusica
aũ ⁊ geometrica ⁊ astronomia q̃ sequuntur.
ut sint atq subsistant. istiꝰ egent auxilio:¬
umeri De actorib eius.
disciplinã apud grecos. pͥmũ pytago¬
ran aucupant conscripsisse. ac deinde a
nichomaco diffusius esse dispositam. quã
apud latinos pͥmꝰ apulenis. deinde boctus
transtulerunt:. Quid sit numerus .iii.¬
Umerus aũ ẽ. multitudo ex unitatib
constituta. Nã unũ semi numert
nom̃ dedit. ⁊ a sui freguentatione uo¬
cabulum indidit. Unus a greco nomen tra¬
hit. Ereci enĩ unũ ena dicunt. sic duo ⁊ tres.
quos illi dia ⁊ tria appellant. Quattuor uͦ.
a figura quadrata nom̃ sumpserunt. Qͥnq
aũ. ñ scd̾m naturã. s scd̃m placitũ uolun¬

Expanded text:
 vocabulo arithmeticae disciplinae Arithmetica est disciplina numerorum. Graeci enim numerum ἀριθμόν dicunt. Quam scriptores saecularium litterarum inter disciplinas mathematicas ideo primam esse voluerunt, quoniam ipsa ut sit nullam aliam indiget disciplinam. Musica autem et Geometria et Astronomia, quae sequuntur, ut sint atque subsistant istius egent auxilium. De auctoribus eius . Numeri disciplinam apud Graecos primum Pythagoram autumant conscripsisse, ac deinde a Nicomacho diffusius esse dispositam; quam apud Latinos primus Apuleius, deinde Boetius transtulerunt. Quid sit numerus . Numerus autem est multitudo ex unitatibus constituta. Nam unum semen numeri nomen dedit, et a sui frequentatione vocabulum indidit. Unus a Graeco nomen trahit; Graeci enim unum ἕνα dicunt: sic duo et tres, quos illi δύο et τρία appellant. Quattuor vero a figura quadrata nomen sumpserunt. Quinque autem non secundum naturam, sed secundum placitum volun
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ ab eo cũ duab partib suis. Multiplex
nũs ẽ. qui ht̃ in se minorẽ numerũ bis aut
t̃. aut quat̃. aut multiplicit. Ut uerbi gr̃a.
duo ad unũ dũ cõparati fuerint: duplex ẽ
plex. ⁊ reliqui. Econtͣ sub multiplex num̾us
ẽ. qui intͣ multiplicẽ continet᷑.bis. aut ter.

Expanded text:
enim ab eo cum duabus partibus suis. Multiplex enim ab eo cum duabus partibus suis. Multiplex numerus est, qui habet in se minorem numerum bis, aut ter, aut quater, aut multipliciter; ut verbi gratia II ad unum dum conparati fuerint, duplex est; plex, et reliqui. Econtra submultiplex numerus est, qui
Abbreviated transcription (Latin):
partientes .iiii. subsuꝑmultiplices. subsu¬
ꝑparticulares .u. submultiplices. sub super¬
partientes. Pse numerus ẽ. qui sine relati
les. Ad aliquid nͥumerus ẽ. qui relatiue ad
alium comparat᷑. Ut uerbi grã .iiii. ad duo
dũ comparatꝰ fuerit duplex ar᷑. ⁊ multiplex
Equales numeri dicunt᷑. qui scđm quanti¬
tatẽ equales st̃. Ut uerbi gr̃a. duo ad duo.
monstrant. ut .iii. ad .iͭ.iiͦiͦi. ad .iii.uͦ. ad .iiͦii.
.xͦ. ad.ui. ⁊ uniuersalĩt maior minori. aut
minor maiori. Huiꝰmodi dũ comparatꝰ fue¬
rit. incquał dr̃. Maior numerus ẽ. qͥ ht̃ in
se illũ minorẽ numerũ ad quẽ cõparat᷑. &e
aliquid płꝰ. Ut uerbi gr̃a. quinarius num̾us
trinario numero fortior ẽ. eo qd̾ ht̃ gͥnarius
nũs in se trinariũ nũm ⁊ alias partes eius
duas. ⁊ reliqui tales. Minor nũs ẽ. qͥ contine¬
tur a maiori ad quẽ cõparat᷑. cũ aliqͣ parte
sui. ut ternarns ad quinariũ. Continet᷑

Expanded text:
erpartientes, submultiplices subsuperparticulares, submultiplices subsuperpartientes. Per se numerus est, qui sine relatioles. Ad aliquid numerus est, qui relative ad alios conparatur; ut verbi gratia IV ad II dum conparatus fuerit, duplex quales numeri dicuntur, qui secundum quantitatem aequales sunt, ut, verbi gratia, duo ad duo, monstrant, ut III ad II, IV ad III, V ad IV, X ad VI; et universaliter maior minori aut minor maiori huiusmodi dum conparatus fuerit, inaequalis dicitur. Maior numerus est, qui habet in se illum minorem numerum, ad quem conparatur, et aliquid plus; ut verbi gratia quinarius numerus trinario numero fortior est, eo quod habet quinarius numerus in se trinarium numerum et alias partes eius duas, et reliqui tales. Minor numerus est, qui continetur a maiori, ad quem conparatur, cum aliqua parte sui, ut ternarius ad quinarium. Continetur
Abbreviated transcription (Latin):
latine dr doctrinalis scientia. q̃
abstractã considerat quantitatẽ.
Abstracta enĩ quantitas ẽ. quã intellectu a
materia separantes. uł ab aliis accidentib
ut ẽ par. impar. uł ab aliis huiꝰcemodi in
sola ratio cinatione tractamꝰ. Cuiꝰ sp̃es st̃ . iͦii.¬
la ẽ arithinetica. musica. grometrica. ⁊ astͦ¬

Expanded text:
icere doctrinalem scientiam, quae abstractam considerat quantitatem. Abstracta enim quantitas dicitur, quam intellectu a materia separamus, vel ab aliis accidentibus, ut est par, impar, vel ab aliis hujuscemodi quae in sola ratiocinatione tractamus. Haec dividitur in arithmeticam, musicam, geometriam, astr
Abbreviated transcription (Latin):
tium auͣt amantiũ dũ mͦ distet unius appel¬
lationis postremitas. in alia uocis declinatior
formata. Sccd̾m argum̃tũ a genere ẽ. cũ de
cũ generali questione fidẽ spẽs facit. ut ñ sic¬
frigius penetrat lacedemona pastor. A simili
rit in rutulos steterrunt que in corpore graiũ
yliacis campis. A differentia argum̃tum ẽ.
qͣn ꝑ differentiã aliqͣ seꝑant᷑. ut uirgilius.
Non diomedis equos nͨ currũ cernis achillis.
li ne manu fcẽ.¬

Expanded text:
tium, haud amantium, dummodo distet unius appeltium, haud amantium, dummodo distet unius appellationis postremitas, in alia vocis declinatione formata. Secundum argumentum a genere est, cum de cum generali quaestioni fidem species facit, ut ViPhrygius penetrat Lacedaemona pastor.' A simili rit in Rutulos, steterunt quae in corpore Graium Iliacis campis.' A differentia argumentum est, quando per differentiam aliqua separantur – Vergilius: 'Non Diomedis equos nec currum cernis Achillis.' line manu f
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ illa singillatim dici posst̃. hec nͥ connere
dici ñ posst̃. Qł genꝰ quartũ apud dialecticos
multũ ht̃ conflictũ. ⁊ appellat᷑ ab eis ualde
oppositũ. Siquidẽ ⁊ t̃cium ñ recipit. slam ex
ilł quedã habere t̃tiũ posst̃. ut in contrariis
candidũ
⁊ nigrũ. t̃ciũ eiꝰ nec candi¬
dum. n  nigũ s fuscũ uł pal¬
lidum. In relatiuis qͦ ut multa ⁊ pauca.
ĩtium eiꝰ nec multa nec pauca. s mediocria.
in habitu uł orbatione. ut uisio ⁊ cecitas. Ter¬
cium eiꝰ nec cecitas nec uisio. s lippitudo. hic
gͥ legit. ñ legit. tercium nichil habet:. Expli¬

Expanded text:
quod illa singillatim dici possunt, haec nisi conexe quod illa singillatim dici possunt, haec nisi conexe dici non possunt. Quod genus quartum apud Dialecticos multum habet conflictum, et appellatur ab eis valde oppositum, siquidem et tertium non recipit. Nam ex illis quaedam habere tertium possunt, ut in contrariis candidum et nigrum. Tertium eius nec candidum nec nigrum, sed fuscum vel pallidum. In relativis quoque, ut multa et pauca. Tertium eius nec multa nec pauca, sed mediocria. In habitu vel orbatione, ut visio et caecitas. Tertium eius, nec caecitas nec visio, sed lippitudo. Hic ergo legit, non legit: tertium nihil habet.
Abbreviated transcription (Latin):
parũ cui opponit᷑ magnũ. ita ut ip̃m pa¬
rum ad magnũ cui opponit᷑ sit parũ.
Nam suꝑiora que dicunt᷑ contraria. ita
sibi opponunt᷑. ut eorũ non sint quib op¬
ponuntur. nec ad ea quocũq mͦ referant᷑.
Siquidẽ iniquitas iusticie ita contraria
ẽ ut ñ eiꝰdẽ iusticie inquitas sit. aut ad
illã sit iniquitas. Tertiũ genꝰ oppositorũ et¬
habitꝰ uł orbatio. qđ genꝰ cicero priuatio¬
nem uocat. qua ostendit aliqͥd quẽpiam
habuisse unde priuatꝰ ẽ. Cuiꝰ sp̃es st̃ tres.
Quarũ pͥma ẽ in re. sccła in loco. t̾cia in
tp̃e congruo. In re. ut cecitas ⁊ uisiõ. In loco.
ut cecitatis ⁊ uisionis in ocłis locꝰ ẽ. In tp̃e
congruo. ut infantẽ ñ dicere sine dentibus
eũ cui dentes adhiic etas parua negauit.
Non enĩ ẽ priuatꝰ dentib. quos nondũ ha¬
buit. Quartũ uͦ genꝰ ẽ ex conformatione ⁊
negatione opponitur. ut socrates disputat. so¬
crates ñ disputat. Hec a suꝑiorib ideo differt.

Expanded text:
um opponitur magno, ita, ut ipsum parvum ad magnum cui opponitur sit parvum. Nam superiora, quae dicuntur contraria, ita sibi opponuntur, ut eorum non sint quibus opponuntur, nec ad ea quocunque modo referantur. siquidem iniquitas iustitiae ita contraria est ut non eiusdem iustitiae iniquitas sit, aut ad illam sit iniquitas. Tertium genus est oppositorum habitus vel orbatio. Quod genus Cicero privationem vocat, qua ostendit aliquid quempiam habuisse, unde privatus est. Cuius species sunt tres: quarum prima est in re, secunda in loco, tertia in tempore congruo. In re, ut caecitas visio. In loco, ut caecitatis et visionis in oculis locus est. In tempore congruo, ut infantem non dicere sine dentibus eum, cui dentes adhuc aetas parva negavit. Non enim est privatus dentibus, quos nondum habuit. Quartum vero genus ex confirmatione et negatione opponitur, ut Socrates disputat, Socrates non disputat. Haec a superioribus ideo differt,
Abbreviated transcription (Latin):
que fc̃a st̃ aliquid approbat᷑. ut uirgilius. De¬
generes aĩos timor arguit. A cõparatione argu¬
mentũ ẽ. quando ꝑ collationẽ ꝑsonaꝵ siue cau¬
saꝵ. sententie rõ sub imputatione formatur. ut
uirgilius. Tn potes eneam manib subducere
graium. Nos aliquid contͣ rutulos iuuisse ne¬
fandũ ẽ. Itẽ argumenta que ducunt᷑ extrinsecꝰ.
q̃ greci athesnos. id ẽ artis exꝑtes uocant. ut est
testimoniũ. Testimoniũ uͦ constat re. Hec diui¬

Expanded text:
quae facta sunt aliquid approbatur, ut Vergilius: 'Dequae facta sunt aliquid approbatur, ut Vergilius: 'Degeneres animos timor arguit.' A comparatione argumentum est, quando per collationem personarum siue causarum sententiae ratio sub imputatione formatur – Vergilius: 'Tu potes Aenean manibus subducere Graium; nos aliquid contra Rutulos iuuisse nefandum est?' Argumenta ducuntur extrinsecus quae Graeci atechnos, id est artis expertes, uocant, ut est testimonium. Testimonium uero constat: ex
Abbreviated transcription (Latin):
inmortale
carine. fas hant certusq incerta ꝑicła lu¬
stres. eneas. A consequentib argumentum dr̃.
q̃n positã rem aliqͥd meuitalit̃ consequit᷑ ut
Ab añcedentib argumentũ ẽ. qñ aliqͣ ex his q̃
pꝰ gesta st̃ comprobant᷑. ut cicero ꝓ milone. Cũ
ñ dubitauerit aꝑire qd̾ cogitauerit. uos dubi¬
tare p̃otestis qͥd feccrit : A repugnantib argu¬
mentũ ẽ. q̃n illud qd̾ obicit᷑ aliqua contrarie¬
tate destruit᷑. ut cicero. Is gͥ ñ mͦ de tali ꝑicło
liberatꝰ. s honore amplissimo ditatꝰ. domi te
int̃ficere uoluisset. A coniuigatis argumentũ
ẽ. cũ probabilit̾ ostendit᷑ quid sit ex re quaq
uenturũ. ut uirgilius. Nos si pellant. nichil
affore crectunt. quis om̃em hesperiã sua sub
uiga mittat. A causis argumentũ ẽ. gñ con¬
suetudine cõmuni res queq tractat᷑. ut teren¬
tius. Ego ñ nichil ueritꝰ sũ dudũ abi te caue¬
luderes. Ab effectis argumentũ ẽ. cũ ex his

Expanded text:
inmortale carinae fas habeant, certusque incerta pericula lustres, Aeneas? A consequentibus argumentum dicitur, quando positam rem aliquid inevitabiliter consequitur, ut  aliqua ex his quae prius gesta sunt comprobantur – Cicero pro Milone: 'Cum non dubitauerit aperire quid cogitauerit, uos potestis dubitare quid fecerit?' A repugnantibus argumentum est quando illud, quod obicitur, aliqua contrarietate destruitur, ut Cicero: 'Is igitur non modo tali periculo liberatus, sed honore amplissimo ditatus, domi te interficere uoluisset.' A coniugatis argumentum est cum contropabiliter ostenditur, quid sit ex re quaque uenturum: 'Nos si pellant, nihil affore credunt, quin omnem Hesperiam penitus sua sub iuga mittant.' A causis argumentum est, quando consuetudine communi res quaeque tractatur – Terentius: 'Ego nonnihil ueritus sum dudum abs te, Dauluderes.' Ab effectis argumentum est, cum ex his
Abbreviated transcription (Latin):
ypotheticoꝵ sillogismoꝵ siquis plenius
nosse desiderat. librũ legat marii uictorim.
qͥ inscribit᷑ de sillogisiis ypotheticis. Hinc ad
dialecticas definitionũ sp̃es accedamꝰ. q̃ tanta
dignitate p̃cellunt. ut possint indicioꝵ aꝑte
manitestationes. ⁊ quedã indicia dictionum
ostendere. De diuisione disfinitionẽ ex maRui
uictorini libro abbreuiata. xxx.
efinitio ẽ phylosophoꝵ q̃ in reb exprim̃¬
dis explicat qͥd res ipsa sit. qͣł sit. ⁊ quẽad¬
modũ m̃bris suis constare debeat. Est enim
or̃o breuis. uniꝰcuiꝰq rei nat᷑am a cõmunione
diuisã ꝓpͥa significatione concludens. Diuisio
diffinitionũ in partes quindecim habetur:
rationale. mortale. sensus discipline q capax.
hec enĩ definitio ꝑ sp̃es ⁊ differentias descendeis
uenit ad ꝓpͥum. ⁊ designat plenissime qͥd sit hõ.
ce dr᷑. latine notio nuncupatur. quã notionẽ
cõmuni ñ ꝓpͥo noĩe possumꝰ dicere. hec isto

Expanded text:
ypotheticorum syllogismorum si quis plenius nosse desiderat, librum legat Marii Victorini qui inscribitur de Syllogismis Hypotheticis. Hinc ad Dialecticas definitionum species accedamus, quae tanta dignitate praecellunt ut possint indiciorum aperte manifestationes et quaedam indicia dictionum ostendere. De divisione definitionum ex Marii Victorini libro abbreviata . Definitio est Philosophorum, quae in rebus exprimendis explicat quid res ipsa sit, qualis sit, et quemadmodum membris suis constare debeat. Est enim oratio brevis uniuscuiusque rei naturam a communione divisam propria significatione concludens. Divisio definitionum in partes quindecim habetur. rationale, mortale, sensus disciplinaeque capax'. Haec enim definitio per species et differentias descendens venit ad proprium, et designat plenissime quid sit homoἐννοηματική dicitur, Latine notio nuncupatur, quam notionem communi, non proprio nomine possumus dicere. Haec isto
Abbreviated transcription (Latin):
eodẽ genere dicunt. Ut si querat᷑ quid sit am¬
mal. respondeat᷑ homo. Rem enĩ quesitã p̃¬
dictũ declarauit exemplũ. Hoc ẽ aũ ꝓprium
definitionis. quid sit illud qđ queritur decla¬
rare. Undecima spes definitionis ẽ. quam

Expanded text:
onem dicunt; ut si quaeratur quid sit animal, respondeatur: 'Ut homo'. Rem enim quaesitam praedictum declarabit exemplum. Hoc est autem proprium definitionis, quid sit illud quod quaeritur declarare. Undecima species definitionis est, quam
Abbreviated transcription (Latin):
ut cũ querit᷑ qͥd intersit int̾ regẽ ⁊ tirannũ.
adiecta differentia quid uterq sit definitur.
id ẽ rex ẽ modestꝰ ⁊ temperans. tirannus uero
impuis ⁊ immitis. Septima sp̃es definitiõis¬
ẽ. quã greci catametaphoran. latini ꝑ translati¬
onem dicunt. ut cicero in topicis. litus ẽ. qua
fluctꝰ eludit. hec uarie tractari potest. Modo
enĩ ut moneat. mͦ ut designet. mͦ ut uituꝑet.
aut laudet. ut moneat nobilitas ẽ uirtutis
maioꝵ apud posteros sartina. Ut designet. apex
contrarii eiꝰ qđ definit᷑ dicunt. Bonũ ẽ qd̾ ma¬
lum ñ ẽ. iustũ ẽ. qđ iniustũ ñ ẽ. ⁊ his similia.
hoc aũ genere defimtionis uti debemꝰ cum
contrarium notũ ẽ. ut si bonũ ẽ. qł prodest
cũ honestate. id qđ tale ñ ẽ malũ ẽ. Nona

Expanded text:
 cum quaeritur quid intersit inter regem et tyrannum, adiecta differentia quid uterque sit definitur, id est: 'Rex est modestus et temperans, tyrannus uero impius et immitis.' Septima est species definitionis, quam Graeci cata metaphoran, Latini per translationem dicunt, ut Cicero in Topicis: 'Litus est qua fluctus eludit.' Hoc uarie tractari penim ut moneat, modo ut designet, modo ut vituperet, aut laudet: ut moneat, nobilitas est virtus majorum apud posteros sarcina; ut designet, caputcontrarii eius, quod definitur, dicunt: 'Bonum est, quod malum non est. Iustum est, quod iniustum non est,' et his similia. Hoc autem genere definitionis uti debemus, cum contrarium notum est, ut: 'Si bonum est quod prodest cum honestate, id quod tale non est malum est'. Nona
Abbreviated transcription (Latin):
dictis fc̃isq maiorũ. quintũ ex tormentis. Ter¬
cius gͦ suꝑior modus. qui ẽ ex tp̃ib. in octo spẽs
diriuatur. pͥma ingemio. scd̾a opib. t̾tia etate.
quarta fortuna. quinta arte. sexta usu. septi¬
ma necessitate. octaua concursione fortuitorũ.
Testimoniũ om̃e ẽ. qd ab aligua extrema re
sumit᷑ ad faciendã fidem. ꝑsona ñ qualisꝯq
est. que testimonii pondus ht̃ ad faciendam¬
fidem. s morũ probitate debet esse laudabił.
Nature auctoritas ẽ. que maxime uirtute
consistit. Testimonia multa st̃. que afferant
auctoritatẽ. Ia ẽ ingeniũ. opes. etas. fortuna.
ars. usus. necessitas. ⁊ concursio rerũ fortuitaꝵ.
A dictis fcisq maioꝵ petit᷑ fides. cũ pͥscorum
dicta facta q memorant᷑. A torm̃tis fides pre¬
bet᷑. post que nemo credit᷑ uelle mentiri. Ea
uero que tractant᷑ in tp̃e. quia sius nõib pla¬
na st̃. definitione ñ indigent. Memorie quoq
condendũ ẽ. topica oratorib. dialecticis. poetis.

Expanded text:
dictis factisque maiorum, quinto ex tormentis. Tertius ergo superior modus, qui est ex temporibus, in octo species derivatur. Prima ingenio, secunda opibus, tertia aetate, quarta fortuna, quinta arte, sexta usu, septima necessitate, octava concursione fortuitorum. Testimonium omne est, quod ab aliqua externa re sumitur ad faciendam fidem. Persona non qualiscumque estfidem, sed morum probitate debet esse laudabilis. Naturae auctoritas est, quae maxima uirtute consistit. Testimonia multa sunt quae afferant auctoritatem, id est, ingenium, opes, aetas, fortuna, ars, usus, necessitas, concursio rerum fortuitarum. A dictis factisque maiorum petitur fides, cum priscorum dicta factaque memorantur. A tormentis fides praebetur, post quae nemo creditur uelle mentiri. Ea uero quae tractantur in tempore, quia suis nominibus plana sunt, definitione non indigent. Memoriae quoque condendum est, topica oratoribus, dialecticis, poetis
Abbreviated transcription (Latin):
uniꝰ hore spaciũ reiuiuiscunt. Cinomia grece
uocat᷑ .i. inusca canina. Nam cinos grece. camis
uocat᷑. Culex ab aculeo dictus. qͦd sangͥnẽ sugit
Habet eñ in ore fistulam in modũ stimuli. qͥ
carnẽ terebrat. ut sangͥnem bibat. Scmifes
nusce minitcissime fc̃. aculeis ꝑmoleste. qͥ
tertia plaga suꝑbus egyptioꝵ popłs cesus c̾
Oestrus. anunal arm̃toꝵ aculeis ꝑmolestum.
Oestrum aũt grecũ est. qͥ latine asilus. uulgo
tabanꝰ uocat᷑. Sibiones ft̃ qͥ in u̾nonascunt᷑
qͦs uulgo mustiones a musto appellant. Und
ex ore in oculis tuis bibiones uolitant. siuir¬
gulio dr̃ qͥa pene nichil ẽ aluid nͥ gutitur¬

Expanded text:
unius horae spatium reviviscunt. Cynomya Graece unius horae spatium reviviscunt. Cynomya Graece vocatur, id est musca canina; nam κύων Graece canis vocatur. Culex ab aculeo dictus, quod sanguinem sugit. Habet enim in ore fistulam in modum stimuli, qua carnem terebrat ut sanguinem bibat. Sciniphes muscae minutissimae sunt, aculeis permolestae. Qua tertia plaga superbus Aegyptiorum populus caesus est. Oestrus animal armentorum, aculeis permolestum. Oestrus autem Graecum est, qui Latine asilus, vulgo tabanus vocatur. Bibiones sunt qui in vino nascuntur, quos vulgo mustiones a musto appellant. Undeex ore in oculis tuis bibiones involant. Gurgulio dicitur, quia pene nihil est aliud nisi guttur
Abbreviated transcription (Latin):
Buprestis anuinal est paruũ in ttalia. similli¬
mũ scarabeo. longipedũ. fallit it̾ herbas bo¬
uemi maxime. iĩi ⁊ nom̃ ht̃. deuoratũ q tacto
fele ita inflãmat ut rumpat. Cicendela scara¬
beoꝵ genus ẽ. eo qͦd gradiens uł uolans iucct.
Blate a colore nuncupate. siqͥdem ⁊ cõprehense
manũ tingunt. Unde ⁊ blatctũ colorem dicuñ.
Hoc aut̃t animal uiẽ uidere ñ patit᷑. contrariũ
muse. Nam musta uicipeta.:⁊ blatta lucifugat᷑
Per noctem cnĩ tantũ ambulat. Papiliresan¬
cule st̃. que maxie abuncdant florentibra
maluis. quiq uermiculos stertoꝵ suo facuia
nasci. Locusta qͦd pedib sit longis uelti halbi
Unde ⁊ eam greci tam maritimã qͣm terraĩ
astaco appellant. Cicades ex cuculoꝵ nascunt᷑
sputo. hec in italia apud reginos mutte sunt.
nec usqͣm alibi. Musca ex greco uenit sit̃ ⁊ mus¬
Hec sic̃ ⁊ apes necate in aquã. aliquotiens pt

Expanded text:
Buprestis, animal est in Italia parvum, similliBuprestis, animal est in Italia parvum, simillimum scarabaeo, longipedi. Fallit inter herbas bovem maxime, unde et nomen habet, devoratumque tacto felle ita inflammat, ut rumpat 6. Cicendela, scarabaeorum genus est, eo quod gradiens, vel volans, lucet. 7. Blattae, a colore nuncupatae, siquidem et comprehensae manum tingunt, unde et blatteum colorem dicunt. Hoc autem animal lucem videre non patitur, contrarium muscae; nam musca lucipeta, et blatta lucifuga est, per noctem enim tantum ambulat. 8. Papiliones, aviculae sunt, quae maxime abundant florentibus malvis, quique vermiculos stercore suo faciunt nasci. 9. Locusta, quod pedibus sit longis, veluti hasta, unde et eam Graeci, 105 tam maritimam, quam terrestrem, astacon appellant. 10. Gicadae, ex cuculorum nascuntur sputo, hae in Italia apud Rheginos multae sunt, nec usqHaec, sicut et apes, necatae in aqua aliquotiens post
Abbreviated transcription (Latin):
ponunt. ex uariis florib fauũ condunt. textis¬
ꝙ ceris iunumera ꝑle castra replent. exercitũ ⁊
reges habent. prelia mouent. fumũ suguuit.
tumultu erasperant᷑. Has pleriq exꝑti sunt
de boum caclauerib nasci. Nam ꝑhis creancdis
uituloꝵ occisoꝵ carnes uerberant᷑. ut ex putresa¬
cto cruor uermes creent᷑. qͥ postea esficiunt᷑ apes
Droprie tamen apes uocant᷑ orte de bob. sic̃ scabro¬
nes de equis. fuci de mulis. uespe de asiis. Costros
greci appellant qͥ in extremis fauoꝵ ꝑtib maio¬
res creant᷑. quos aliqͥ reges putaut. dicti qͦd castra
ducant. fũcus ẽ maior ape. scabrone minor. Dictꝰ
Scabrones uocati acabo
.ł. caballo. qͦd ex eis creent᷑. gicut aut̃t scaliones na¬
scuit᷑ de equoꝵ carnib putridis. ita exeis iterũ
sepe nascunt᷑ scarabei. undde ⁊ cognonuati st̃.
Tauri uocant᷑ scarabei terrestres. ricino sumiles.¬

Expanded text:
ponunt, ex variis floribus favum condunt, textisponunt, ex variis floribus favum condunt, textisque ceris innumera prole castra replent, exercitum et reges habent, proelia movent, fumum fugiunt, tumultu exasperantur. Has plerique experti sunt de boum cadaveribus nasci. Nam pro his creandis vitulorum occisorum carnes verberantur, ut ex putrefacto cruore vermes creentur, qui postea efficiuntur apes. Proprie tamen apes vocantur ortae de bobus, sicuti scabrones de equis, fuci de mulis, vespae de asinis. Costros Graeci appellant, qui in extremis favorum partibus maiores creantur: quos aliqui reges putant. Dicti quod castra ducant. Fugus est maior ape, scabrone minor. DictusScabrones vocati a cabo, id est a caballo, quod ex eis creentur. Sicut autem scabrones nascuntur de equorum carnibus putridis, ita ex his iterum saepe nascuntur scarabaei; unde et cognominati sunt. Tauri vocantur scarabaei terrestres ricino s
Abbreviated transcription (Latin):
pulchris ⁊ humano stercore cõmorans. cuiꝰ sang̾̃¬
ne qͥsq se inuuxerit. dormitũ ꝑgens demones
suffocautes se uicdebit. Tucos quos hispani cucu
breues ⁊ paruos uolatus. ne ꝑ longa aeris spa¬
cia fatigati deficiant. Hoꝵ saliue cicaclas gig¬
nunt. Qua passeris nido reꝑta. comedit. ⁊ sua
ies st̃ iniuuta uolatilia. a paruitate uocata. Uñ
⁊ pusilli ⁊ parui. Merula antiqͥtꝰ meclula uoca¬
bat᷑. eo qͦd modulet. Alii merulam aiunt uoca¬
dan qͥa sola uolat. gͣi mera uolans. Hec cũ in
om̃ib locis nigra sit. in achaia aũt canddicta est.
Hirunddo dicta qͦd cibos ñ sumat resicdens. s in
aere capiat essas ⁊ eclat. sarrula auis ⁊ ꝑ tortuo¬
sos orbes ⁊ flexuosos circumitus ꝑuolans. ⁊ in
uiclis construendis eclucandis q fetib souer¬
tissima. Habet etiã qͥddam presciũ. qͦd lapsura
deserat. nec appetat culmina. Aluis quoq auib

Expanded text:
pulcris et humano stercore commorans. Cujus sanguipulcris et humano stercore commorans. Cujus sanguine quisquis se inunxerit, dormitum pergens daemones suffocantes se videbit. 67. Tucos, quos Hispani cuculbreves et parvos volatus, ne per longa aeris spatia fatigati deficiant. Horum salivae cicadas gignunt, ova passeris nido reperta comedit et sua res sunt minuta volatilia, a parvitate vocata; unde et pusilli parvi. Merula antiquitus medula vocabatur, eo quod modulet. Alii merulam aiunt vocatam quia sola volat, quasi mera volans. Haec cum in omnibus locis nigra sit, in Achaia autem candida est. Erundo dicta, quod cibos non sumat residens, sed in aere capiat escas et edat; garrula avis, per tortuosos orbes et flexuosos circuitus pervolans, et in nidis construendis educandisque fetibus sollertissima; habens etiam quiddam praescium, quod lapsura deserat nec appetat culmina. A diris quoque avibus
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm ungulis. urtitẽ maiorẽ in minori corꝑe
gestans. Hic ab accipiendo .i. a capieucio nom̃
sumpsit. Eit enĩ aius rapiendis aliis auib aui¬
da. leleo q uocat᷑ accipiter. hoc. t̾ raptor. Unat
Ut enĩ diceret siqͥs rapit: dixit. siqͥs accipit. fe̾rt᷑
aũt accipitres cuta pullos suos imipios ẽt. Nam
dũ uiderint eos posse temptare uolatus. nullas
eis prebent escas. s uerberant penius ⁊ a nido pre¬
cipitant. atq a tenero cõpellunt ad precłã ne
torte adulti pigrescant. Capus italia lingua
dr̃ a capiendio. Hunc nr̃i falconẽ uocant. qͥo in¬
curius digitis sit. Miluus. mollis ⁊ uirib ⁊uo
latu. qi mollis auis. Uncl ⁊ nuncupat᷑. Ra¬
pacissimꝰ tam̃. ⁊ semꝑ domesticis auib isidiat᷑.
Oslifragus uulgo appellat᷑. auis que ossa ab alto
demiittit ⁊ frangit. Uncde ⁊ a frangenio ossa noñ
accepit. Tuitur de uoce uocat᷑ auis pudica ⁊ senꝑ

Expanded text:
quam ungulis, virtutem maiorem in minori corpore quam ungulis, virtutem maiorem in minori corpore gestans. Hic ab accipiendo, id est a capiendo, nomen sumpsit. Est enim avis rapiendis aliis avibus avida, ideoque vocatur accipiter, hoc est raptor. Unde ut enim diceret 'si quis rapit', dixit 'si quis accipit'. Fertur autem accipitres circa pullos suos inpios esse; nam dum viderint eos posse tentare volatus, nullas eis praebent escas; sed verberant pinnis et a nido praecipitant, atque a tenero conpellunt ad praedam, ne forte adulti pigrescant. Capus Itala lingua dicitur a capiendo. Hunc nostri falconem vocant, quod incurvis digitis sit. Milvus mollis et viribus et volatu, quasi mollis avis, unde et nuncupatus; rapacissimus tamen et semper domesticis avibus insidiator. Ossifragus vulgo appellatur avis quae ossa ab alto dimittit et frangit. Unde et a frangendo ossa nomen accepit. Turtur de voce vocatur; avis pudica, et semper
Abbreviated transcription (Latin):
eeteris nutriant. Anseris nom̃ dedit ꝑ diriuati¬
onem. uł a similitudine. uł qͦd ⁊ ip̃e uatandi
frequentiã habeat. Iste uigilias noctis. assidui¬
tate clangoris testat᷑. Nullũ aũt anunal ita
oclorem hominis sentie ut anser. Unde ⁊ elan¬
gore ei᷑ galloꝵ asensus in capitolio depͥhenꝰ ẽ
fũlica dicta. qͥd caro eiꝰ leporinam sapiat. Lagos
enĩ lepus dr̃. Unde ⁊ apud grecos lagois uoces
Est aũt auis stagnensis. habens nicum ii midio
aque. uł in petris quas aque curcuudan. mi¬
timoq semꝑ delectat᷑ ꝓfundo. Que dũ temysitai
ꝑsenserit. fugiens in uado luadit. Mergus a ai¬
auitate mergendi nom̃ accepit. seps aũt demiso
in ꝓfundũ capite. aurarũ signa sub flutib col¬
ligunt. ⁊ preuidentes equoris tempestatẽ. cũ cia¬
more ad litora tenclunt. Nam in pelago lam gra¬
uissimã eẽ tempestatem cũ ad litora meni co¬
fugerint. Accipiter auis ammo plus armata

Expanded text:
ceteris nutriant. Anseri nomen ans dedit per derivaticeteris nutriant. Anseri nomen ans dedit per derivationem, vel a similitudine, vel quod et ipsa natandi frequentiam habeat. Iste vigilias noctis assiduitate clangoris testatur. Nullum autem animal ita odorem hominis sentit ut anser; unde et clangore eius Gallorum ascensus in Capitolio deprehensus est. Fuliga dicta, quod caro eius leporinam sapiat; λαγώς enim lepus dicitur, unde et apud Graecos λαγώς vocatur. Est autem avis stagnensis, habens nidos in medio aquae, vel in petris quas aquae circumdant, maritimoque semper delectatur profundo. Quae dum tempestatem praesenserit, fugiens in vado ludit. Mergis ab assiduitate mergendi nomen hoc haesit. Saepe autem demisso in profundum capite aurarum signa sub fluctibus colligunt, et praevidentes aequoris tempestatem cum clamore ad litora tendunt. Nam in pelago iam gravissimam esse tempestatem, cum ad litora mergi confugerint. Accipiter avis animo plus armata
Abbreviated transcription (Latin):
Nam ferunt hanc auem qͥdam habere diuinũ
illo inlicio. qͦd in quacunq arboꝵ idifica¬
uerit. claułi uł qͥcqͥd aliud fixũ diu herere ñ
potest. quin statĩ excidat. uͥ ea in sederit. Iste
est picus martiꝰ. nam alia est pica. Pauo de so¬
no uocis nom̃ ht̃. cuiꝰ caro tam dura est. ut pu¬
tredinem iux sentiat. nec facile coquat᷑. De quo
plicat alas. si potes hunc seuo tradere iure co¬
quo. fasianus. a rasiche uisula grecie uude pri¬
mũ asportatus est. appellatus: Testatur id uetꝰ
riua. Aute mͥ motũ nil nͥ fasis erat. Eallus a
castratione uocatꝰ. Inter ceteras eñ aues huic soli
testiculi adimunt᷑. Ueteres enĩ abscisos gallos uo¬
cabant. Sicut aut a leone lerua. ⁊ a dracone dra¬
cena. ita a gallo galliia. Cuiꝰ menbra ut feruał
quicdã. si auro liqueseenti misceant᷑: consumi.
Anas ab assiduitate natancui aptũ nom̃ accepit.
Ex quo genere queclã germane dicunt᷑. qͦd plus

Expanded text:
Nam ferunt hanc avem quiddam habere divinum, Nam ferunt hanc avem quiddam habere divinum, illo indicio quod in quacumque arbore nidificaverit, clavum, vel quidquid aliud fixum, diu haerere non potest quin statim excidat, ubi ea insederit. Iste est picus Martius; nam alia est pica. Pavo nomen de sono vocis habet; cuius caro tam dura est ut putredinem vix sentiat, nec facile coquatur. De quoens gemmantes explicat alas, si potes hunc saevo tradere, dure, coco. Phasianus a Phaside insula Graeciae, unde primum asportatus est, appellatus. Testatur id vetusrina: ante mihi notum nil nisi Phasis erat. Gallus a castratione vocatus; inter ceteras enim aves huic solo testiculi adimuntur. Veteres enim abscisos gallos vocabant. Sicut autem a leone leaena et a dracone dracaena, ita a gallo gallina. Cuius membra, ut ferunt quidam, si auro liquescenti misceantur, consumi. Ans ab assiduitate natandi aptum nomen accepit. Ex quo genere quaedam germanae dicuntur, quod plus
Abbreviated transcription (Latin):
Cornix annosa auis. apd̾ iatinos greco nomine ap¬
pellat᷑. Quam aunt augures hominũ curas
significationib agere. insidiarũ uias monstrare.
futura predicere. Magnũ nefas hec credere. ut
d̃s consilia sua cornicib mandet. Huiꝰ ut̃ młta
auspicia tribuunt etiã pluuias portendere
uocib ¶nce est illud. l̃unc cornix plena pluuiã¬
uocat impba uos. Sraculos a garrulitate nun¬
cupatos. ñ ut qͥdam uolunt ꝑ eo qͦd gregatun
uolent. cũ sit manifestũ ex uoce eos nuncupa¬
ri. Est enĩ loquacissimũ genus. ⁊ uocib impor¬
tunũ. Pice qi poetice. qͦd uerba in discrimine
uocis expͥmant. ut hõ. ꝑ ramos enĩ arboꝵ pendu¬
ie. importuna garrulitate sonantes. ⁊ si lingitas
ui sermone nequeunt explicare: sonũ tam̃ hu
ait. Pica loquax certa duĩn te uoce saluto: si me
ñ uicdeas eẽ negabis auem. Picus. a picosaturm
filio nom̃ sumpsit. eo qͦd eo in auspicuis itebatur.

Expanded text:
Cornix, annosa avis, apud Latinos Graeco nomine apCornix, annosa avis, apud Latinos Graeco nomine appellatur; quam aiunt augures hominum curas significationibus agere, insidiarum vias monstrare, futura praedicere. Magnum nefas haec credere ut Deus consilia sua cornicibus mandet. Huius inter multa auspicia tribuunt etiam pluvias portendere vocibus; unde est illud vocat inproba voce. Graculus a garrulitate nuncupatus; non, ut quidam volunt, pro eo ut gregatim volent; cum sit manifestum ex voce eos nuncupari. Est enim loquacissimum genus et vocibus inportunum. Picae quasi poeticae, quod verba in discrimine vocis exprimat, ut homo. Per ramos enim arborum pendulae inportuna garrulitate sonantes, et si linguas in sermone nequeunt explicare, sonum tamen hu ait Mart. 14, 76: Pica loquax certa dominum te voce saluto: si me non videas, esse negabis avem. Picus a Pico Saturni filio nomen sumpsit, eo quod eam in auspiciis utebatur.
Abbreviated transcription (Latin):
augures malũ portenere fert᷑. Nam cũ in uibe
uisa fuerit: solitudinẽ signiticare dicunt. Noctua
re. Nam exorto splendore solis. uisus illiꝰ hebetat᷑.
hanc aut̃t insula cretensis ñ ht. ⁊ s uemiat aliunde
statun morit᷑. Noctua aũt ñ est bubo. Nambu¬
bo maior e̾. Niticorax ip̃a ẽ noctua. qͥa uoctẽ amat.
Est em̃ auis ucifuga. ⁊ solem uidere ñ patitur.
strix noctua auis. hñs nom̃ de sono uocis.
Quando enĩ clamat stridet. De qua lucanus.
hec auis uulgo amina dr̃. ab amando paruulos.
Unde ⁊ lac prebere fert᷑ nascentib Cornus siue
corar nom̃ a sono gutturis ht̃. qͦd uoce crocitet.
fẽrtur hec auis qͦd eclitis pullis escam plene ũ pre¬
beat. pͥusqͣm meis ꝑ penuarũ ingͥtudinẽ. sumili¬
tudiuẽ ꝓpͥi coloris agnoscat. Postqͣm uͦ eos tetros
plumis aspexerit. in toto agnitos abunclãtius
pascit. hic pͥor in cacdauerib oculoꝵ petit loca.

Expanded text:
augures malum portendere fertur: nam cum in urbe augures malum portendere fertur: nam cum in urbe visa fuerit, solitudinem significare dicunt. Noctua re; nam exorto splendore solis, visus illius hebetatur. Hanc autem insula Cretensis non habet; et si veniat aliunde, statim moritur. Noctua autem non est bubo; nam bubo maior est. Nycticorax ipsa est noctua, quia noctem amat. Est enim avis lucifuga, et solem videre non patitur. Strix nocturna avis, habens nomen de sono vocis; quando enim clamat stridet. De qua Lucanus Haec avis vulgo amma dicitur, ab amando parvulos; unde et lac praebere fertur nascentibus. Corvus, sive corax, nomen a sono gutturis habet, quod voce coracinet. Fertur haec avis quod editis pullis escam plene non praebeat, priusquam in eis per pinnarum nigredinem similitudinem proprii coloris agnoscat; postquam vero eos tetros plumis aspexerit, in toto agnitos abundantius pascit. Hic prior in cadaveribus oculum petit.
Abbreviated transcription (Latin):
cũ aurũ inuenit. aufert ⁊ occultat. Cicero pro
ualerio flacco. Non plus aurũ łͥ qm mouedule
cõmttendũ. Uesꝑtilio ꝓ temꝑe nom̃ accepit.
co qͦd lucẽ fugiens. crepusculo uesꝑtino cicum¬
uolet. precipiti motu acta. ⁊ tenuissimis brachi¬
q menbranis suspensa. Anial muriũ si¬
uile. ũ tam uoce resonans qm stridore. Spe¬
cas quoq uolatilis simul ⁊ quachripes
qͦd in aliis auib reꝑiri ñ pocest. Lustima auis iñ
nom̃ sumpsit. qͥa cantu suo significare solet diei
surgentis exortũ qͣiͣ lucinia. Fadem ⁊ acredula
aut fletũ imitat᷑. aut gemitũ. Uncde apd̾ augu¬
res si lam̃tetur tristiciam. tacens fert᷑ ostendere
ꝓsꝑitatem. Bubo a sono uocis cõpositũ nom̃ habet.
auis feralis. omsta quidẽ plumis. s graui semꝑ
detenta pigͥtie. in sepulchris die noctũq uersat᷑.
⁊ semꝑ cõmorans in cauernis. De qua ouidius.
nauus bubo dirũ mortalib omen. Deniq apd̾

Expanded text:
dum aurum invenit, aufert et occultat. Cicero pro dum aurum invenit, aufert et occultat. Cicero pro Valerio Flacco 76: 'Non plus aurum tibi quam monedulae committendum.' Vespertilio pro tempore nomen accepit, eo quod lucem fugiens crepusculo vespertino circumvolet praecipiti motu acta, et tenuissimis brachiorum membris suspensa; animal murium simile, non tam voce resonans quam stridore; specie quoque volatilis simul et quadrupes, quod in aliis avibus reperiri non solet. Luscinia avis inde nomen sumpsit, quia cantu suo significare solet diei surgentis exortum, quasi lucinia. Eadem et acredula, aut fletum imitatur aut gemitum. Unde et apud augures si lamentetur tristitiam, tacens ostendere fertur prosperitatem. Bubo a sono vocis conpositum nomen habet, avis feralis, onusta quidem plumis, sed gravi semper detenta pigritia: in sepulcris die noctuque versatur, et semper commorans in cavernis. De qua Ovidius navus bubo dirum mortalibus omen. Denique apud
Abbreviated transcription (Latin):
perut. Nam cat̾uatĩ aduolare dicunt᷑ ex egypto
ad ilium uixta mennonis sepulcrũ. ⁊ pincde eas
ilieuses mennonias uocant. Quinto aũt anno
ad ilium ueniunt. ⁊ cũ biduo cutũuolaueriã
tercia die ineuntes pugnã. uicissim se unguib
rostris q dilacerant. Ercune aues dicte abirtimo¬
saltu germanie uͥ nascunt᷑. quarũ penne adeo
ꝑobscurũ emicant. ut qmͣnus nox obtenta
densis denebris sit: ad presidiũ itieris diri¬
gendi piecte int̾luecant. cursus q iue pateat
indicio plumarũ fulgentiũ. Onocrotalon.
greci uocant rostro iongo quoꝵ duo geuera st̃.
Aliud aquatile. aliud solitudinis. luiꝰ auis inli
fiuminis. que semet ipãm purgat rostro. manu
aquã fundens. Hec serpentiũ oua uescit᷑. gra¬
tisiã ex eis escam nidis suis deportans. Mero¬
pes eosdẽ q ⁊ gaulos. qui parentes reconcdere
atq alere dicunt᷑. Corelulus genus uolatile.
qͣi cor eclens. Monedula auis qͣi monetula. Que

Expanded text:
periit. Nam catervatim advolare dicuntur ex Aegypto periit. Nam catervatim advolare dicuntur ex Aegypto ad Ilium iuxta Memnonis sepulchrum, et proinde eas Ilienses Memnonias vocant. Quinto autem anno ad Ilium veniunt, et cum biduo circumvolaverint, tertia die ineuntes pugnam vicissim se unguibus rostrisque dilacerant. Hercyniae aves dictae absaltu Germaniae, ubi nascuntur, quarum pennae adeo in obscuris micant, ut quamvis nox obtenta densis tenebris sit, ad praesidium itineris dirigendi praeiactae interluceant, cursusque viae pateat indicio plumarum fulgentium. Onocrotalon Graeci vocant rostro longo. Quorum duo genera sunt: aliud aquatile, aliud solitudinis. Ibis avis Nili fluminis, quae semetipsam purgat, rostro in anum aquam fundens. Haec serpentium ova vescitur, gratissimam ex eis escam nidis suis deportans. Meropes eosdemque et gaulos, qui parentes suos recondere atque alere dicuntur. Coredulus genus volatile, quasi cor edens. Monedula avis, quasi monetula, quae
Abbreviated transcription (Latin):
pennas habere uideat᷑. tam̃ de terra altiꝰ ñ ele¬
uat᷑. Oua sua fouere negligit. s ꝓiecta tantum
ausu auolare arclea. formidat enĩ imbres.⁊
supͣ nubes euolat. ut ꝓcellas nubiũ sentire
ñ possit. Cũ aũt altiꝰ euolauerit: significat
tempestatẽ. Hanc multi tantalũ nominant.
fẽnx arabie auis. dicła qͦo colorem feuiceum
habeat. uł qͦd sit ui toto singularis oebe⁊
unica. Nam arabes singularẽ ⁊ unicam fe¬
nicem uocant. hec qͥngentis ⁊ uttra anis
uiuens. dũ se uiderit senuisse. collectis aro¬
matũ uirgulis rogũ sibi instruit. ⁊ com̾isa
ad radiũ solis. alarũ plausu uoluntariũ sibi
incendiũ nutrit. sicq iterũ de cuerib sius
resurgit. sin omolgus ⁊ ip̃a arabie aiuis. ꝓinde
ita uocata. qͦd in gycelsis nemorib texit nidos
ex fructicib cinuami. & qm̃ ñ possunt ibi
homines conscendere ꝓpter ramoꝵ altituddi¬

Expanded text:
pennas habere videtur, tamen de terra altius non elepennas habere videtur, tamen de terra altius non elevatur. Ova sua fovere negligit, sed projecta tantummausa volare Ardea. Formidat enim imbres, et super nubes evolat, ut procellas nubium sentire non possit; cum autem altius volaverit, significat tempestatem. Hanc multi tantalum nominant. 22. Phoenix, Arabiae avis, dicta, quod colorem Phoeniceum habeat, vel quod sit toto orbe singularis, et unica. Nam Arabes singularem, et unicam Phoenicem vocant. Haec quingentis et ultra annis vivens, dum se viderit senuisse, collectis aromatum virgulis, rogum sibi instruit, et conversa ad radium solis alarum plausu voluntarium sibi incendium nutrit, sicque iterum de cineribus suis resurgit. Cinnamolgus et ipsa Arabiae avis, proinde ita vocata quod in excelsis nemoribus texit nidos ex fruticibus cinnami: et quoniam non possunt ibi homines conscendere propter ramorum altitudi
Abbreviated transcription (Latin):
inuic̃ a pullis suis alunt᷑. Oior auis est. qũẽ
greci cignũ appellant. Olor aũt dictus qͦd sit
totꝰ plumis albus. Nullus enĩ memunt cigñ
nigrũ. Oio enĩ grece totũ dr̃. Cignus aũt a
canendo est appellatꝰ. eo qͦd carminis duloecli¬
nem modulatis uocib fundit. Ileo att̃t cum
suauit᷑ canere dicunt. qͥa collũ longũ ⁊ infle¬
xuosũ ht̃. ⁊ necesse ẽ eluctantẽ uoc̃e ꝑ longũ
⁊ fferuosũ iter. uarias recidere modulationes.
ferunt in yꝑboreis partib precinentib cicha¬
redis olores plurimos acluolare. apte q adio¬
dũ conciunere. Olores aũt latinũ nom̃ est. nam
grece cigni dicunt᷑. Naitte uͦ sibi hunc bonã
ꝓgͣnosiam facere dicunt. sic̃ emiliꝰ ait. signus
in auspitus semꝑ letissimus ales. Hunc optañ
naute. qͥa se ñ mergit inuncdas. Strucio greco
nomine dr᷑. qͦd animal in simuilituaine auis

Expanded text:
invicem a pullis suis aluntur. 18. Olor, avis est quam invicem a pullis suis aluntur. 18. Olor, avis est quam Graeci κύκνον appellant. Olor autem dictus, quod sit totus plumis albus; nullus enim meminit cygnum nigrum; ὅλον enim Graece totum dicitur. Cygnus autem a canendo est appellatus, eo quod carminis dulcedinem modulatis vocibus fundit. Ideo autem suaviter eum canere dicunt, quia collum longum et inflexum habet, et necesse est eluctantem vocem per longum et flexuosum iter varias reddere modulationes. 19. Ferunt in Hyperboreis partibus, praecinentibus cytharoedis, olores plurimos advolare, apteque admodum concinere. Olores autem Latinum nomen est; nam Graece cygni dicuntur. Nautae vero sibi hunc bonam prognosin facere dicunt, sicut ait Aemilius: Cygnus in auspiciis semper laetissimus ales. Hunc optant nautae, quia se non mergit in undas. 91 20. Struthio Graeco nomine dicitur, quod animal in similitudine avis
Abbreviated transcription (Latin):
dipes apud grecos uocat᷑ auis. apud nos tarla
eo qͦd graui uolatu detenta. nequaqͣm ut oet̾e
uolueres atcollit᷑ uelocitate pennarũ. Grues
rant. He aũt dũ pperant unã sequnt᷑ ordine
litcerato. De quib lucanus. & turbata perit
disꝑsis uttera penius. Excelsa aũt petunt. quo
facilius uideant quas petant terras. Castigat
aũt uoce que cogit agnien. at uͥ raucescit. suc¬
cedit alia. Nocte aũt excubias diuidunt. ⁊ or¬
dinem uigiliarũ ꝑ uices faciunt. tenentes la¬
pillos suspensos digitis. quib somnos argu¬
ant. Quod cauendũ trit clamor indicat᷑.
Etatem in illis color pdit. nam senectitee ni¬
grescunt. Ciconie uocate a sono quo crepitant.
cie. societatis comies. serpentũ hostes. Maria
transuolant. in asiam collecto agmine ꝑguñ.
adeo nidos impensius fouent. ut assiduo in¬
cubitu plumas exuant. Quantũ aũt tempꝰ
impenderint in fetib educandis: tantũ ⁊ ip̃e

Expanded text:
Bradypus apud Graecos vocatur, avis apud nos tarda, Bradypus apud Graecos vocatur, avis apud nos tarda, eo quod gravi volatu detenta, nequaquam, ut caeterae volucres, attollitur velocitate pennarum. 14. Grrant. Hae autem dum properant, unam sequuntur ordine litterato. De quibus Lucanus: Et turbata perit dispersis littera pennis. Excelsa autem petunt, quo facilius videant quas petant terras. 15. Castigat autem voce quae cogit agmen. At ubi raucescit, succedit alia; nocte autem excubias dividunt, et ordinem vigiliarum per vices faciunt, tenentes lapillos suspensis digitis, quibus somnos arguant, quod cavendum erit clamor indicat. Aetatem in illis color prodit, nam senectute nigrescunt. 16. Ciconiae vocatae a sono quo crepitant, tiae, societatis comites, serpentium hostes, maria transvolant, in Asiam collecto agmine pergunt. adeo nidos impensius fovent, ut assiduo incubitu plumas exuant. Quantum autem tempus impenderint in fetibus educandis, tantum et ipsae
Abbreviated transcription (Latin):
nurarent᷑. Aquila ab acumine oculoꝵ uocata.
Tanti enĩ contuitus ẽẽ dr̃ ut cũ suꝑ maria inmo¬
bili penna ferat᷑. nec humanis pateat obtutib.
de tanta sullimitate pisciculos natare uideat.
ac torm̃ti ad instar descendens. raptã predam
penius ad litꝰ ꝑtrahat. Nam ⁊ contra radiũ solis
fert᷑ obtutũ ñ flectere. Unde ⁊ pullos suos ungue
suspensos radus solis obicit. ⁊ qͦs uiderit immo¬
bilem denere aciem ut dignos genere conseruat.
Si quos uͦ inflectere obtutũ: qĩ degeneres abicit.
Uultur a uolatu tardo nominat᷑ putat᷑. Mag¬
nitudine qͥppe corꝑis prepetes uolatus ñ ht̃.
Harum quidã dicunt concubitu ñ misderi.
⁊ sine copula conciꝑe ⁊ generare natos ꝙ ear
pene usq ad centũ annos ꝓducere. W̾itures aũ
sicut ⁊ aquile etiã ultra maria cacdauera senti¬
unt. Altius qͥppe uolantes. multa que montiũ
obscuritate elant᷑. ex alto ille conspiciunt. Era

Expanded text:
minarentur. 10. Aquila, ab acumine oculorum vocata. minarentur. 10. Aquila, ab acumine oculorum vocata. Tanti enim contuitus esse dicitur, ut cum super maria immobili penna feratur, nec humanis pateat obtutibus, de tanta sublimitate pisciculos natare videat, 89 ac formenti instar descendens raptam praedam pennis ad littus pertrahat. 11. Nam et contra radium solis fertur obtutum non flectere, unde et pullos suos ungue suspensos radiis solis objicit, et quos viderit immobilem tenere aciem, ut dignos genere conservat, si quos vero inflectere obtutum, quasi degeneres abjicit. 12. Vultur, a volatu tardo nominata putatur. Magnitudine quippe corporis praepetes volatus non habet: harum quasdam dicunt concubitu non misceri, et sine copula concipere, et generare, natosque earum pene usque ad centum annos procedere. Vultures autem, sicut et aquilae, etiam ultra maria cadavera sentiunt; altius quippe volantes multa quae montium obscuritate celantur ex alto illae conspiciunt. 13.
Abbreviated transcription (Latin):
gio alarũ conscendant. Uolucres a uolando
nam unde uolare inde ⁊ ambulare dicimꝰ uo¬
la enĩ dr᷑ mecdia pars pedis siuemanus. ⁊ in a¬
uib media pars alarũ quarũ motu penne
agitant᷑. inde uolucres. Pulli dicunt᷑ om̃iũ
auiũ nati. s ⁊ anunaliũ quadrupediũ nati
pulli dicunt᷑. ⁊ hõ paruus pullus. Recentes
gͥnati pulli. eo qͦd polluti suit. Unde ⁊ uestis
nigra pulla dicta est. Aiȩ sunt in guib yenne
ꝑ ordinem fixe uolandi exhibent usũ. Uocate
aũt ale. qͦd his ales compleros alant ac foueant pul¬
los. Penna a pendendo .i. a uolando dicta. unde
pendere. Uolucres enĩ penuarũ aurilio mouen¬
tur. qnͣdo se aeri manclant. Piuma qͣ pilu¬
ma. Nam sicut pili in quadrupedũ corꝑe. ita
pluma in auib. Auium nomina multa a sono
uocis constat ẽẽ cõposita. ut grus. coruus. cignꝰ.
pauo. miluus. ulula. cuculus. graculus ⁊ oet̾a.
Uarietas eiũ uocis tarũ docuit homines qͥ no¬

Expanded text:
gio alarum conscendant. Volucres a volando. gio alarum conscendant. Volucres a volando. Nam unde volare, inde et ambulare dicimus. Vola enim dicitur media pars pedis sive manus; et in avibus vola pars media alarum, quarum motu pinnae agitantur; inde volucres. Pulli dicuntur omnium avium nati; sed et animalium quadrupedum nati pulli dicuntur, et homo parvus pullus. Recentes igitur nati pulli, eo quod polluti sint. Unde et vestis nigra pulla dicta est. Alae sunt, in quibus pinnae per ordinem fixae volandi exhibent usum. Vocatae autem alae quod his aves conplexos alant ac folos. 7. Penna a pendendo, id est, a volando, dicta, unde, et pendere; volucres enim pennarum auxilio moventur, quando se aeri mandant. 8. Pluma, quasi piluma; nam sicut pili in quadrupedum corpore, ita pluma in avibus. 9. Avium nomina multa a sono vocis constat esse composita, ut grus, corvus, cygnus, pavo, milvus, ulula, cuculus, graculus, etc.; varietas enim vocis eorum docuit homines quid no