comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
outant . dictas a nubibus. nã ex nubibus a quae unde diriua¬
tum ẽ nimfas deas aquarũ quasinumina limfarum
ipsas autem dicunt et musas quas et nimfas nec inmerito
nam a quae motus musicen efficit nimfarum a pud gen¬
tiles uaria sunt uocabula nim fas quippemontiũ orea de
dicunt siluarũ dria desfontiũ. amadria des camporũ
mai des maris naides. Ero as dicunt a luno netraxisse
nomen urece enim iuno era appellatur. et ldeonescio quis
filius eius secundũ grecorũ fabulam. eros. fuit nuncupa¬
tus. hoc uidelicet uelut misticum significante tabula
quod aeriunonide putetur. ubiuolunt ero as habita re
quo nomine appellant alicuius meriti animas. defunc
torũ. qua si ero as id ẽ uiros aerios et caelo dig̃nos propt̃
scpientiã et fortitu dinem dicunt Penates gentiles di¬
cebant omnes deos quos domicolebant et penatis dicti
quod essent in penetrabilibus id ẽ insecretis hi dii. quo¬

Expanded text:
putant, dictas a nubibus. Nam ex nubibus aquae, unde derivaputant, dictas a nubibus. Nam ex nubibus aquae, unde derivatum est. Nymphas deas aquarum, quasi numina lympharum. Ipsas autem dicunt et Musas quas et nymphas, nec inmerito. Nam aquae motus musicen efficit. Nympharum apud gentiles varia sunt vocabula. Nymphas quippe montium Oreades dicunt, silvarum Dryades, fontium Hamadryades, camporum Naides, maris Nereides. Heroas dicunt a Iunone traxisse nomen. Graece enim Iuno Ἥρα appellatur. Et ideo nescio quis filius eius secundum Graecorum fabulam ἥρως fuit nuncupatus; hoc videlicet velut mysticum significante fabula, quod aer Iunoni deputetur, ubi volunt heroas habitare. Quo nomine apptorum, quasi aeroas, id est, viros aerios et coelo dignos propter sapientiam et fortitudinem. Penates gentiles dicebant omnes deos, quos domi colebant: et penates dicti, quod essent in penetralibus, id est, in secretis. Hi dii quo
Abbreviated transcription (Latin):
neentis ad fusũ tam quã praesens ad p̃teritũ traicien
cant quastres esse uoluerunt unã quaeuitam homini¬
sordiatur. alterã quae contexat tertiã quaerũpat
incipimus enĩ cũ nascimus sumus cũ uiuimus desimus
cũ interimus fortunã a fortuitis nomen habere dicunt
qua sideam quandam res humana suariis casibus et for¬
tunitis in ludentem undeet caetam appellant eo quod
pas sim in quos libec incurrens sineullo ex amine meta¬
torum et adbonos et ad malos uenit fatũ auem afa¬
tima separant et fortuna qua sisit in his quae fortui¬
tuueniunt nullampalam causci fatũ uero ad positũ
hominum multasꝑtur bationes gignunt et intendũ
cogunt Ita delin quere ut nec fame nec periculis uines¬
pectũ haberepermittant Ira quaeumn dicto peeuuio
cupiditas quaȩ desiderat opes libido qua fappeat uo
luptates quaeldeo furiae appellantur quodstimulis suis mentẽ
feriant et quietam esse non sinant nimfas deasaquarum

Expanded text:
neentis ad fusum tamquam praesens ad praeteritum traicieneentis ad fusum tamquam praesens ad praeteritum traiciecant. Quas tres esse voluerunt: unam, quae vitam hominis ordiatur; alteram, quae contexat; tertiam, quae rumpat. Incipimus enim cum nascimur, sumus cum vivimus, desiimus cum interimus. Fortunam a fortuitis nomen habere dicunt, quasi deam quandam res humanas variis casibus et fortuitis inludentem; unde et caecam appellant, eo quod passim in quoslibet incurrens sine ullo examine meritorum, et ad bonos et ad malos venit. Fatum autem a fortuna separant: et fortuna quasi sit in his quae fortuitu veniunt, nulla palam causa; fatum vero adpositum hominum multas perturbationes gignunt, et interdum cogunt ita delinquere, ut nec famae nec periculi sui respectum habere permittant. Ira, quae vindictam cupit; cupiditas, quae desiderat opes: libido, quae appetit luptates. Quae ideo Furiae appellantur, quod stimulis suis mentem feriant et quietam esse non sinant. Nymphas deas aquarum
Abbreviated transcription (Latin):
sa figmenta quae inter p̃tata sic habentur ut eañ
intellecta damnabiliter tam̃ adorent fatum aut̃
dicunt esse quid quid duifantur quid quid lupiter fa¬
tur. Afan dolgitur. fatum dicunt id ẽ alo quen do
quodnisi hoc nomen. laminceliare soleret in telligi quo
corda hominum nolumus inclinarerationabiliter possemis
affando fa tũ appellare nonenim abnuere possumus
es sescribtum in lit terissc̃ĩs semel locutus ẽ ds̃ duo haec
audiui et cȩtera quod enim dictũ ẽ se mello quutus est
intelligitur in mobiliter hoc ẽ in conmutabiliter e loquu¬
tus sicut nouit in conmutabiliter omnia que futura sunt
et q̃ ipse facturus est tria autem fata fingunt incolo et
fuso digitis que filo ex lanator quentibus proptertria¬
tẽpora p̃teritũ quod in fusolamneretũ atq in uolutum
ẽ p̃sens quod inter digitos neentis trahitur futurũ m
lana qua e colo in plicata ẽ et quodad huc perdigitos

Expanded text:
sa figmenta, quae interpretata sic habent, ut ea non sa figmenta, quae interpretata sic habent, ut ea non intellecta damnabiliter tamen adorentur. 90. Fatum autem dicunt esse quidquid dii fantur; quidquid Jupiter fatur: 392 a fando igitur fatum dicunt, id est, a loquendo. Quod nisi hoc nomen jam in alia re soleret intelligi, quo corda hominum nolumus inclinare, rationabiliter possemus a fando FATUM appellare. 91. Non enim abnuere possumus esse scriptum in litteris sanctis: Semel locutus est Daudivi,' et cetera. Quod enim dictum est, 'semel locutus est,' intellegitur inmobiliter, hoc est incommutabiliter est locutus; sicut novit incommutabiliter omnia quae futura sunt, et quae ipse facturus est. Tria autem fata fingunt in colo et fuso digitisque filtempora: preteritum, quod iam in fuso netum atque involutum est; presens, quod inter digitos nentis trahitur; futurumlana quae colo inplicata est, et quod adhuc per digitos
Abbreviated transcription (Latin):
cant soros dicitur. Grece et lbieũ ueneraris epultum
coeperunt prius quã templũ eius esset instructũ uelu¬
soros et apis Sed apis sora pisprimo deinde unalitteso
commutata serapis dictus est. Apis fuit apud aegio¬
tios taurus serapi consecratus et abeolta cognominatis
quem aegrptus instar ndminis colebat eo quod defu¬
turis daret quaedã manifesta signa. Apparebat
enĩ in memfis quemaentum antistites prose queban¬
tur et repenteuelut limfatiu p̃canebant. hulus capitis
imaginem sibi in heremo iuda eifecerunt. fauni a fan¬
douelut. a potes fonis dicti quoduoce non signis osten¬
dere uideretur futura In lucis enim consalebantur
apaganis et responsa illis non signis sed uocibus dabat̃
Q eniũ autem dicunt quod qua siuim habeat omniũ
rerũ gignen darum seuagignendis liberis. Vndee
genitales lecti dicebantur. agentilibus. quinouo ma¬
ritoster nebantur. haec et alnsunt gentiliũ fabulo¬

Expanded text:
cant, σορὸς dicitur Graece, et ibi eum venerari sepultum cant, σορὸς dicitur Graece, et ibi eum venerari sepultum coeperunt, priusquam templum eius esset instructum. Velut σορὸς et Apis, Sorapis primo, deinde una littera commutata Serapis dictus est. Apis fuit apud Aegyptios taurus Serapi consecratus, et ab eo ita cognominatus, quem Aegyptus instar nturis daret quaedam manifesta signa; apparebat enim in Memphi. Quem centum antistites prosequebantur, et repente velut lymphatici praecinebant: hujus capitis imaginem sibi in eremo Judaei fecerunt. 87. Fauni a fando, velut ἀπὸ τῆς φωνῆς dicti, quod voce non signis ostendere viderentur futura; in lucis enim consulebantur a paganis, et responsa illis non signis, sed vocibus dabant. 88. Genium autem dicunt, quod quasi vim habeat omnium rerum gignendarum, seu a gignendis liberis; unde et geniales lecti dicebantur a gentibus, qui novo marito sternebantur. 89. Haec et alia sunt gentilium fabulo
Abbreviated transcription (Latin):
maculis habet pellem propter caelisidera Rubet
eius fticies ad similitudinem ae heris Fistulam septẽ
culamorũ gestat propter ar moniã caeb inqua
seo tem sunt soni et septem dis crimina uocũ. Ullo susiẽ
quia tellus conuestita ẽ agitta tauentis. Parseui
inferior fedu est propter arbores et feras et pecu¬
des caprinas uingulas ut soliditatem ter raeostede¬
dat quem uolunt rerum et totius naturat deũ unde
pan qua si omnia dicunt. I. sis lingua aegiptiorum ter¬
ga appellatur quã is INuo NTes se
fuit autem isis regina aegyptiorũ. in acis regis filia quaede
graecia ueniens aegyptios litteras docuit. Et terrascolere
instituit. propter quod et terra eius nomine appella uer̃
Serapis omniũ maximus aegyptiorũ deus ipseẽ apis rex
argiuorũ. Quinauibus trans uectus. in aegypto cumibi¬
demmor tuus fuisset serapis appellatus. est. propterea
quia arca in quamortuus ponitur quã sarco facumuo¬

Expanded text:
maculis habet pellem, propter caeli sidera. Rubet maculis habet pellem, propter caeli sidera. Rubet eius facies ad similitudinem aetheris. Fistulam septem calamorum gestat, propter harmoniam caeli, in qua septem sunt soni et septem discrimina vocum. Villosus est, quia tellus convestita est †agitventibus†. Pars eius inferior foeda est, propter arbores et feras ut pecudes. Caprinas ungulas habet, ut soliditatem terrae ostendat, quem volunt rerum et totius naturae deum; unde Pan quasi omnia dicunt. Isis lingua Aegyptiorum terra appellatur, quam Isin volunt esse. Fuit autem Isis regina Aegyptiorum, Inachis regis filia, quae de Graecia veniens Aegyptios litteras docuit, et terras colere instituit; propter quod et terram eius nomine appellaverunt. Serapis omnium maximus Aegyptiorum deus. Ipse est Apis rex Argivorum, qui navibus transvectus in Aegyptum, cum ibidem mortuus fuisset, Serapis appellatus est; propterea quia arca, in qua mortuus ponitur, quam sarcophagum vo
Abbreviated transcription (Latin):
coitus s pumae scinguinis qucie ex suco uiscerumliquido scus¬
soq constat . Ideo autẽ uenerem uulconi dicunt ustoreiu
quia ueneriũ officiũ nu̾sine calore consis tit Vnde ũ frigidus
inuenerem senior nam quod scturnus dictur patri
iatlouirilia anputasse quae in mare cadentia uenerem
creauerunt quod ideo fiigitur quianisi humor decaeloln
terram descenderit nihil creatur. Cupi dinem uocatũ
fuerunt propter amorem E. enim dce monformeationis
quildeo alatuspingitur quianibil amantibus leuius
nihl mutabilius inuenitur ꝑuerpingitur quiastulti
ẽ et hrationcibilis amor. Sagittam et facemtenese
fingitur Sagittã quia amorcor uulnerat facem
quia inflãmat. Pandicunt grecilatinisiluanum¬
deumrusticorum queminna turae similitudinẽ forma¬
uerunt Vndeet pan dictus ẽ id ẽ omne fingunt enĩ
eũ ex uniuerscli elementorũ specie habetenĩcornua
insimilitu dinem ra diorum solis et luriae. Distinctam

Expanded text:
coitus spuma est sanguinis, qui ex succo viscerum liquido salcoitus spuma est sanguinis, qui ex succo viscerum liquido salsoque constat. Ideo autem Venerem Vulcani dicunt uxorem, quia venereum officium non sine calore consistit; unde est: Frigidus in Venerem senior. Nam quod Saturnus dicitur patri Coelo virilia amputasse, quae in mare cadentia Venerem creaverunt, id ideo fingitur, quia nisi humor de coelo in terram descenderit, nihil creatur. Cupidinem vocatum ferunt propter amorem. Est enim daemon fornicationis, qui ideo alatus pingitur: quia nihil amantibus levius, nihil mutabilius invenitur. Puer pingitur, quia stultus est et irrationabilis amor. Sagittam et facem tenere fingitur: sagittam, quia amor cor vulnerat: facem, quia inflammat. Pan dicunt Graeci, Latinideum rusticorum, quem in naturae similitudinem formaverunt; unde et Pan dictus est, id est omne. Fingunt enim eum ex universali elementorum specie. Habet enim cornua in similitudinem radiorum solis et lunae. Distinctam
Abbreviated transcription (Latin):
essena tã quia sensus sapientis qui inuenit omnia in capi¬
te est Inculus pectore ideocapud ger gonis fnngitur :
quod illic ẽ omnis prudentia quae confundit alios
et inperitos acsaxeos conprobat. Quod et inantiquis im¬
peratorũ statuis cernimus inmedio pectore loricae.
propter insinuandam sapientiam et uir tutẽ. Haec
minerua et tritonia dicitur tritonenĩ. africae
paulus .ẽ. urcaquã fertur uirginali apparuis se
aetate propter quod tritonia nuncupataẽ Vnde&
tanto procliuius deac redita quan tominus origo eias
in notuit. Pallas autem dicta uel ab insula pallens
tem occiderit. Venerem ex inde dicunt nuncupatã
quodsine ui femina uirgo esse ñdesinant hanc
greci a frodinuocant. propt̃spumã sanguinis gene
quod autem fingunt. faturnũ caelo patri genitalia
abscidisse et sanguinẽ fluxisse in muriat quȩoeo
spuma maris concreta uenus nata ẽ iluda gunt quod ꝑcoltus

Expanded text:
esse natam, quia sensus sapientis, qui invenit omnia, in capiesse natam, quia sensus sapientis, qui invenit omnia, in capite est. In cuius pectore ideo caput Gorgonis fingitur, quod illic est omnis prudentia, quae confundit alios, et inperitos ac saxeos conprobat: quod et in antiquis Imperatorum statuis cernimus in medio pectore loricae, propter insinuandam sapientiam et virtutem. Haec Minerva et Tritonia dicitur. Triton enim Africae palus est, circa quam fertur virginali apparuisse aetate, propter quod Tritonia nuncupata est. Unde et tanto proclivius dea credita, quanto minus origo eius innotuit. Pallas autem dicta vel ab insula Pallene tem occiderit. Venerem exinde dicunt nuncupatam, quod sine vi femina virgo esse non desinat. Hanc Graeci Ἀφροδίτην vocant propter spumam sanguinis g vocatur. Quod autem fingunt Saturnum Coelo patri genitalia abscidisse, et sanguinem fudisse in mare, atque eo spuma maris concreta Venus nata est: illud aiunt, quod coitus
Abbreviated transcription (Latin):
ma nutade lumma corpora nulla uides propterue
etui gines eiser uire dicunt eo quod ũcut euaur a non
ita nibi resgnenascatur Iunonem dicunt qua sila qoñ
ipertasmatrũnutarũ pandat et nubentũ mscran
Seđ hoc filo sosi. poaetae autẽ iunonem louis adseruno
sororem et coniugem ignemenũ et aerem lodeo aquã
fecor ram lunonem inter p̃tantur quorũ duorum
permixtione uniuer sagignuntur et sororẽ dicunteł mundi
pars .ẽ. conlugem quod conmixta concordat. undeet uir gilius
tũ pater omnipotens fecundis imbribus aether coniugis in
gremium descendit mineruaapud grecos athenas dicitur
idẽ femina apud latinos autem mineruam uocatam
quasideam et munus artiũ uariarũ. hanc enĩ inuentricem
multorũ ingeniorũ ꝑhibent. Et indeeam arte mecratio¬
nẽ interp̃tantur quia sineratione nihil potest contineri
quaeratio quia ex solo animonascitur. animũq putan¬
tes sein capite & cerebro. Ideo eam dicunt. De capite louis

Expanded text:
aque de flamma corpora nulla vides. Propterea et virgines ei servire dicuntur, eo quod sicut ex virgine, ita nihil ex igne nascatur. Iunonem dicunt quasi ianonem,si portas matrum natorum pandat, et nubentum maritis. Sed hoc philosophi. Poetae autem Iunonem Iovis adserunt sororem et coniugem: ignem enim et aerem Iovem, aquam et terram Iunonem interpretantur; quorum duorum permixtione universa gignuntur. Et sororem dicunt quod mundi pars est; coniugem, quod commixta concordat. Unde et Vergilius Georg. 2, 325: Tum pater omnipotens fecundis imbribus aether coniugis in gremium descendit. Minerva apud Graecos Ἀθήνη dicitur, id est, femina. Apud Latinos autem Minervam vocatam quasi deam et munus artium variarum. Hanc enim inventricem multorum ingeniorum perhibent, et inde eam artem et rationem interpretantur, quia sine ratione nihil potest contineri. Quae ratio, quia ex solo animo nascitur, animumque putant esse in capite et cerebro, ideo eam dicunt de capite Iovis
Abbreviated transcription (Latin):
ombrios grece nominatos. Marsigens italiaedic¬
tu ccomite liberi marsic quiusũ illis uitium of tendit
et ob hoc illi statua mfecerunt quã postea romani
uictis mar sis tulerunt marsos autem grecituscos
uocant quasi cõeroic̃ quod multas serpentesha¬
beant et ogeic serpens dicatur in lesos ante messe

Expanded text:
Ombrious Graece nominatos. Marsi gens Italiae dicta a comite Liberi Marsya, qui usum illis vitium ostendit, et ob hoc illi statuam fecerunt, quam postea Romani victis Marsis tulerunt. Marsos autem Graeci Uscos vocant, quasi ophiuchous quod multos serpentes habeant, et ophis serpens
Abbreviated transcription (Latin):
filius argus successit in regnum et exeo argiui appel¬
lati sunt qui etiam ab eis postobitum deos habericoe¬
pit templo et sacrificio honoratus. Acei qui etaciui
ab aceo louis filio dicti pelus ginominati quiacum
uelis passis uer notempore ad uenisseltalia uisis
ut a ues primo enimeos uarroltalia adpulisse com¬
memorat greciuero pellas gos alouis et laris sefilios per hibent
dictos Mirmidones fuerunt acillis sobii dolo pespirridicti
autem sunt mirmidones propter as tutiam qua si mirmi

Expanded text:
ius Argus successit in regnum, et ex eo Argivi appellati sunt, qui etiam ab eis post obitum Deus haberi coepit, templo et sacrificio honoratus. Achaei, qui et Achivi ab Achaeo filio Jovis dicti, Pelasgi nominati, quia cum velis passis verno tempore advenisse Italiam visi sunt, ut aves. Primo enim eos Varro Italiam appulisse commemorat: Graeci vero Pelasgos a Pelasgo Jovis et Larissae filios perhibent dictos. Myrmidones fuerunt Achillis socii, Dolopes Pyrrhi: dicti sunt autem Myrmidones propter astutiam, quasi
Abbreviated transcription (Latin):
nes ar oũ cultũ peperisse dicuntur. ut sco lapio me dicita
lil iano fabrica ab actibus autẽ uocantur utmer curus
quod mercibus prae ẽ liber abibertate fuerunt eticum
et quidam uirifortes aut urbiũ conditores quibus mor¬
tuis homi nes qui eos dilexer̃ simularm fiNIXIs e
at haberent aliquod ex inagria otentebas aou onbus¬

Expanded text:
nes artium cultum peperisse dicuntur, ut Aesculapio medicina, nes artium cultum peperisse dicuntur, ut Aesculapio medicina, Vulcano fabrica. Ab actibus autem vocantur, ut Mercurius, quod mercibus praeest; Liber a libertate. 4. Fuerunt etiam et quidam viri fortes, aut urbium conditores, quibus mortuis, homines qui eos dilexerunt simulacra finxerunt, ut haberent aliquod ex imaginum contemplatione s
Abbreviated transcription (Latin):
uereitibus et pagis gentiles lucos idolaq sca cuerunt ites
lia initiouocabulũ paganis ortisunt Centiles sunt quisi ne
lego sunit et pdũ crediderunt dic tiautẽ gentiles quialta sis
gens dcitur i lost fides autem p̃debere uocarigentes siue
gontile seos quie gentibus credunt sicut post fidem dici lãno
qui post baptismum xp̃isus ceptũ ad idolorũ cultũ e sur¬
ciorum contaminatione reuertuntur ẽ autõ nons grietum
Luosounsus ei doos adserunt homines olim fuis se produncur
eo epenines culus qi uita uel meritis coliapud suos postmor tem
coepitunt bt apudaegrptũ isis apudare tam louis apud
maues diba Apud latinos faunus. Apud roma nos qu¬
rinus Eodem quoq modo Apud athenas minerua¬
e pudsamum luno cipud puuos uenus : et pud lennos uil¬
etinus apud nixos lber apud delos apollo inquos unnt
enan laudibus aiccesserunt et portas et conposits iarum¬
nibus incaelũ eossustulerunt nam quorũda et inuentio¬

Expanded text:
agrestibus et pagis gentiles lucos idolaque statuerunt, et a tali initio vocabulum pagani sortiti sunt. Gentiles sunt qui sine lege sunt, et nondum crediderunt. Dicti autem gentiles, quia ita sunt gens dicitur. Post fidem autem non debent vocari gentes, seu gentiles, illi qui ex gentibus credunt: sicut post fidem dici jam non qui post baptismum Christi susceptum ad idolorum cultum et sacrificiorum contaminationes revertuntur. Est autem nomen Guos pagani deos asserunt, homines olim fuisse produntur, et pro uniuscujusque vita vel meritis, coli apud suos post mortem coeperunt, 376 ut apud Aegyptum Isis, apud Cretam Jovis, apud Mauros Juba, apud Latinos Faunus, apud Romanos Quirinus. 2. Eodem quoque modo, apud Athenas Minerva, apud Samum Juno, apud Paphos Venus, apud Lemnos Vulcanus, apud Naxos Liber, apud Delphos Apollo; in quorum etiam laudibus accesserunt poetae, et, compositis carminibus, in coelum eos sustulerunt. 3. Nam quarumdam adinventio
Abbreviated transcription (Latin):
otatur et uolabilis ẽ quo aleones illis ubicuunt maubisnio
ut ostendant nullu genus esse terrae tam fege quod nore
ubigi possit auit superariabea quocl in caprte qucisi la si estre
coposipostendit super positos teraecurtantes q÷ uur lasitn¬
uios turribus constare quod se des fingurtur urcoram
quia cumomnia moueantur ipsamñ moueri quod cor¬
bantes enus minis eri cũstrictis gla duseses fiogenturs
ue significetur omnis proter rasua deberepugtaitie
ormiarepperire quod sea pudea actant p ecupetie auo¬
untiut quiter rã colunt nesedeant semperenr esse quo
urant uambalorui autem sonitus fetramentorũ urepitus
Incolendo ẽ agro sed ideo aere quodter angaques pero
lebeunt prius quã ferrũ es sec inuentũ: Eanderiuesubiũ e¬
etbꝗne srepeinbent quia terralgne habere ddubiũ est
Vt exethpa uulca noq datur intelligi Et ideoins gmũs

Expanded text:
rotatur, et volubilis est. Quod leones illi subjiciunt mansuetos, rotatur, et volubilis est. Quod leones illi subjiciunt mansuetos, ut ostendant nullum genus esse terrae tam ferum quod non subigi possit aut superari ab ea. 64. Quod in capite turritam gestat coronam, ostendit superpositas terrae civitates, quas insignitas turribus constat. Quod sedes finguntur circa eam, quia cum omnia moveantur, ipsam non moveri. 65. Quod corybantes ejus ministri cum strictis gladiis esse finguntur, ut significetur omnes pro terra sua debere pugnare. omnia reperiri; quod se apud eam jactant, praecipitur inquiunt ut qui terram colunt, ne sedeant: semper enim esse, quod agant. Cymbalorum autem sonitus ferramentorum est crepitus in colendis agris, et ideo aere, quod terram antiqui aere colebant, priusquam ferrum esset inventum. Eamdem Vestam et ignem esse perhibent, quia terram et ignem habere non dubium est, ut ex Aetna Vulcanoque datur intelligi; et ideo virginem
Abbreviated transcription (Latin):
ta lacet calamos. Latonia uirgo ẽ cũ subnixa sed et so¬
lio plutoma conlux. Latonia autẽ diana eo quod la¬
tone fuerit filia. cererem id ẽ terram acreandis
frugibus adserunt dictã. Appellantes eã nominib:
plurimis dicunt etiã eam et opem quodopereme¬
uor fiatterra. Proser pinã quodexea proserpiart¬
fruges uestam quod herbis uel uariis uestita sitreb
uel auisua stando eandem et tellurem et matrem
magnã fingunt turritam cũ timphano et gallo
et s trepidu umbalorũ matrem uocatam quod plurina
pariat magnã quod cibũ gignat. almã qui a uniuer¬
sa animalia fructibus suis alit Est enĩ alimentorum
nutrix terra quodsimul a igrũ eius cũ claui fingitu
quia tellus ine meclauditur uere aperitur ut fruges
nascantur quod timpbanũ habet significa reuolun
orbem terrat quod curru uehi dicitur qui lpsa ẽ
teria quaependet inaere quod sus tinetur rotis quia murdus

Expanded text:
ta iacit calamos, Latonia virgo est: cum subnixa sedet sota iacit calamos, Latonia virgo est: cum subnixa sedet solio, Plutonia coniux. Latonia autem Diana, eo quod Latonae fuerit filia. Cererem, id est terram, a creandis frugibus adserunt dictam, appellantes eam nominibus plurimis. Dicunt etiam eam et Opem, quod opere melior fiat terra: Proserpinafruges: Vestam, quod herbis vel variis vestita sit rebus, vel a vi sua stando. Eandem et Tellurem et Matrem magnam fingunt, turritam cum tympano et gallo et strepitu cymbalorum. Matrem vocatam, quod plurima pariat; magnam, quod cibum gignat; almam, quia universa animalia fructibnutrix terra. 62. Quod simulacrum ejus cum clavi fingitur, quia tellus hieme clauditur, vere aperitur, ut fruges nascantur. Quod tympanum habet, significari volunt orbem terrae. 63. Quod curru vehi dicitur, quia ipsa est terra, quae pendet in aere. Quod sustinetur rotis, quia mundus
Abbreviated transcription (Latin):
diantur. Npelinẽ quam uis diuina torem et me dicũaeller
ipsũta m̃e eiã solem dixerunt quasi solũ Iosũ desus ebur
eoquodcoti die oriatur et noualucenas catur petiũ quoq
tun dema ppolli nẽ uocari alunt apitione in m̃ semols set pente
cuius non magis uenena quã magnitudo ter rebat. hunc apollo
sagittarũ hictibus sternens nominis quoq: spolia repor tauit
ut pitius uocaretur. Vndeet ob insigne uictoriȩpitia sacra
celebranda constituit . Dianã quoq. germanã eius similiter
lunã et uiarũ p̃sidem asnt. Vndeet uir ginẽ uolunt quoc
uia nihilpariat et ldeo ambo scigittas habere fingunt
quod ipsci duo sidera decaeloradiosusq ad terra semittat̃
dianã autem uocatam quasiduanã quod luna et die
et noc teappxtat ipsc̃ et lucinã ad seuerant eo qđ lace¬
at eandem ec triuiã eo quod trib fungatur figuris¬
luna eadẽ diana ea dẽ proserpina uocatur. Sedcũ

Expanded text:
adiantur. 53. Apollinem quamvis divinatorem et medicum vellent, adiantur. 53. Apollinem quamvis divinatorem et medicum vellent, ipsum tamen 386 etiam Solem dixerunt, quasi solum; ipsum Titan, quasi eo quod quotidieo oriatur et nova luce nascatur. Pythium quoque eundem Apollinem vocari aiunt a Pythone inmensae molis serpente, cuius non magis venena quam magnitudo terrebat. Hunc Apollo sagittarum ictibus sternens nominis quoque spolia reportavit, ut Pythius vocaretur. Unde et ob insigne victoriae Pythia sacra celebranda constituit. Dianam quoque germanam eius similiter lunam et viarum praesidem aiunt. Unde et virginem volunt, quod via nihil pariat. Et ideo ambo sagittas habere finguntur, quod ipsa duo sidera de caelo radios usque ad terras emittant. Dianam auac nocte appareat, ipsam et Lucinam asseuerant eo quod luceat, eandem et Triuiam eo quod tribLuna, eadem Diana, eadem Proserpina vocatur. Sed cum
Abbreviated transcription (Latin):
tngentes diuidit Id ẽ uepena Nã bellantes ac dissiden¬
tes inter praetũ oratione sedantur. Vnde secundũ liuiũ
Legati pacis caduce atores dicuntur. Sicut erum ꝑfecepa¬
lesbella in duebantur. Ita pax perca ducea tores filbae
Tames cuuitẽ dicitur grece a potes erminias Latinelerte¬
graes qui obuir tutẽ multarũq artiũ scientiã Trimeges¬
tus Idetermcximus nominatus ẽ curautẽ euca pite
camnofingunt haet ratio dicitur quod int̃omnian¬
nalia canis sagacissimũ genus et prespicar bdoca tur
mar tem dẽ bellces sedicunt Et martem a ppellaitie
da sina ⁊onum ubisolae feminae Roma norũ aliarũ qigentiũ
uua martemors nuncupatur. huncet adultenũ bicunt
qui abelli gerantibus incertus ẽ. Quodueronudoebicio¬
tes&t ut beliosequis se siueformidine cordisobin
iars cuitem apudgrecos gradiuus dicitur eo quo dipi
bello gra dũ inferat qui pugnant aut quod piꝗrugelli¬

Expanded text:
serpentes diuidit, id est uenena; nam bellantes ac dissidenserpentes diuidit, id est uenena; nam bellantes ac dissidentes interpretum oratione sedantur, unde secundum Liuium legati pacis caduceatores dicuntur — sicut enim per fetiales bella indicebantur, ita pax per caduceatores fiebat —. Hermes autem dicitur graece apo tes hermeneias, latine interpres. Qui ob uirtutem multarumque artium scientiam Trimegistus — id est ter maximus — nominatus est. Cur autem eum capite caanimalia canis sagacissimum genus et perspicax habeatur. 50. Martem deum belli esse dicunt, et Martem appellatum, Amazonum, ubi solae feminae; Romanorum aliarumque gentium, Nam a MARTE mors nuncupatur. Hunc, et adulterum dicunt, quia belligerantibus incertus est. 52. Quod vero nudo pectore stat, ut bello se quisque sine formidine cordis objiciat. Mars autem apud Thracas Gradivus dicitur, eo quod in bello gradum inferant qui pugnant, aut quod impigre gr
Abbreviated transcription (Latin):
dat. ldemautẽ et lieus a potuienim quodmulto umo
membra soluantur. Isteet grece dionisius amonte ina¬
aenis eubi dicitur essenutritus ceterum ẽ et nisici¬
uitas in quacolitur. Idem liber undeniseus dictus ẽ
mercuriũ sermonẽ inter p̃tantur. Nã ideo mercu¬
rius qucisime dius currens dicitur appellatus qđ ser¬
mocurrat inter homines medius. ldeo etermes gre¬
ce quod sermo uel inter p̃tatio quae ad sermonem
utiq pertinet. er menia dicitur. Ideo et mercibus
p̃esse quia inter uendentes. et ementes ser mofit
medius. quildeo fingitur. haberepinnas qui acitius
uerba discurrunt. Vnde et uelox et er rans inducitus
alaseus in caoite et inpedibus significare uolurem fieriꝑ
a era sermonem Nuntiũ dictũ qm̃ persermonẽ emquan
uogiataenuntiantur Ideocutẽ furti magis trũdicu
quio sermo animos cu dientiũ fallit air gamte net qua

Expanded text:
dat. Idem autem et Lyaeus ἀπὸ τοῦ λύειν, quod multo vino dat. Idem autem et Lyaeus ἀπὸ τοῦ λύειν, quod multo vino membra solvantur. Iste et Graece Διόνυσος a monte Indiae Nysa, ubi dicitur esse nutritus. Ceterum est et Nysa civitas, in qua colitur idem Liber, unde Nysaeus dictus est. Mercurium sermonem interpretantur. Nam ideo Mercurius quasi medius currens dicitur appellatus, quod sermo currat inter homines medius. Ideo et Ἑρμῆς Graece, quod sermo, vel interpretatio, quae ad sermonem utique pertinet, ἑρμηνεία dicitur. Ideo et mercibus praeesse, quia inter vendentes et ementes sermo fit medius. Qui ideo fingitur habere pinnas, quia citius verba discurrunt. Unde et velox et errans inducitur: alas eius in capite et in pedibus significare volucrem fieri per aera sermonem. Nuntium dictum, quoniam per sermonem omnia cogitata enuntiantur. Ideo autem quia sermo animos audientium fallit. Virgam tenet, qua
Abbreviated transcription (Latin):
omne fulmen deaerecadit. Idurco autẽ uulcanus defemore
iunonis fingitur natus. quod fulmina dehimo aerenas cunt᷑
Claudus cui tẽ dicitur uulcanus quia ꝑnaturã nũquã rec¬
tus ẽ ignis. sed qua si claudus eius modispeciẽ motũq: hab&
Ideo autem infabrorũ fornace eundem uulcanũ auctorem
dicunt qua sinelgne nullũ metalli genus fundi extendiq
potest. Plu ton grece. latine dies piter. uel ditis pater
quem alii orcũ uocant. quasi receptorem mortuim. unde
et orcanuncupatur. uas quod recepit aquas. Ipseet gre¬
ce caron. Liberũ aliberamento appellatũ uolunt quod
quasimares in co eunde ꝑeius beneficiũ emissis semini¬
bus liberentur. quodidem liber muliebri et delicato
corpore pingitur. dicunt enĩ mulieres ei ad tributas
et uinũ propter excitandam libidinem. Vnde& frons
eius pampino cingitur. Sed ideo coronã uite ã et cornu
habet quia cũ grate et mo derate uinũ bibitur letitiã
prestat. Cũ ultra modũ excitat lites Id ẽ qua sicornua

Expanded text:
omne fulmen de aere cadit. Idcirco autem Vulcanus de femore Junonis fingitur natus, quod fulmina de imo aere nascuntur. 41. Claudus autem dicitur Vulcanus, quia per naturam nunquam est rectus ignis, sed quasi claudus ejusmodi speciem motumque habet. Ideo autem in fabrorum dicunt, quia sine igne nullum metalli genus fundi extendique potest. Pluton Graece, Latine Diespiter vel Ditis pater; quem alii Orcum vocant, quasi receptorem mortium. Unde et orca nuncupatur vas quod recipit aquas. Ipse et Graece Charon. Liberum a liberamento appellatum volunt, quod quasi mares in coeundo per eius beneficium emissis seminibus liberentur; quod idem Liber muliebri et delicato corpore pingitur. Dicunt enim mulieres ei adtributas et vinum propter excitandam libidinem. Unde et frons eius pampino cingitur. Sed ideo coronam viteam et cornu habet, quia cum grate et moderate vinum bibitur, laetitiam praestat; cum ultra modum, excitat lites, id est quasi cornua
Abbreviated transcription (Latin):
ampliora faciebant lta elo quio etiam duasorurastio¬
tehouor endosputa uerunit. Lciucles queoeri. eet
aer bis on luste ioribus et locun dioribus pure. qu¬
culerunt lagenus quia forna quadam effitues porta

Expanded text:
ampliora faciebant, ita eloquio etiam quasi augustioampliora faciebant, ita eloquio etiam quasi augustiore honorandos putaverunt, laudesque eorum et verbis inlustrioribus et iucundioribus numeris extulerunt. Id genus quia forma quadam efficitur, qua
Abbreviated transcription (Latin):
demun do per fulgora proficiscitur mundus emoritur
hii phyloso forũ errores etiam et apud ecclesiã induxe¬
runt hereses indeeonaes et formae nescio que in de apud
arrium trinitas nominis et apud ualentinũ platonicus
furor inde marcionis ds̃ melior detranquillitate
abstoicis enimuenerat et ut anima interire dicatur
Epicurus obseruatur et ut carnis restitutio negetur.
deuana omnium phrlosoforũ scola sumitur et ubimate¬
ria cũ dõ aequatur. Zenonis disciplina ẽ etubiquid de
igneo dõ legitur eraclitus interuenit. eadem materia
apud hereticos et phylosofos uolutatur. Idem retrac¬
tatus inplicantur.
homines exuta feritate rationem uitae habere coepis¬
sent. Seq ac deos suos nos secultũ modicũ ac sermonem
neces sariũ conmenti sibi utrius que magnificentia u
ad religionẽ dõ rũ suorũ ex cogita uerunt Igiturbt
temola ilis domibus pulchriora et si mulacra corgus dios

Expanded text:
de mundo per fulgura proficiscitur, mundus emoritur. de mundo per fulgura proficiscitur, mundus emoritur. Hi philosophorum errores etiam et apud Ecclesiam induxerunt haereses. Inde αἰῶνες et formae nescio quae, inde apud Arium Trinitas nominis, et apud Valentinum Platonicus furor. Inde Marcionis Deus melior de tranquillitate: ab Stoicis enim venerat; et ut anima interire dicatur, Epicurus observatur; et ut carnis restitutio negetur, de vana omnium philosophorum schola sumitur; et ubi materia cum Deo aequatur, Zenonis disciplina est; et ubi quid de igneo Deo legitur, Heraclitus intervenit. Eadem materia apud haereticos et philosophos volutatur, idem retractatus inplicantur.  'Cum primum homines exuta feritate rationem vitae habere coepissent, seque ac deos suos nosse, cultum modicum ac sermonem necessarium commenti sibi, utriusque magnificentiam ad religionem deorum suorum excogitaverunt. Igitur ut templa illis domibus pulchriora, et simulacra corporibus
Abbreviated transcription (Latin):
nuduons opacits in qiae solitu dines per bibentus ꝓurlo¬
ran dosi uulapent sot heologi autẽ idẽ sunt quie fulle
quor a uciria consta tropimo quid ae essetsdũ quereret̃
qui duem̃ cor poreo sensu hunc mundum culibonisuas sec
quiaã uñi el põi &s dm es sedixtreunt ut digasius sioicis
ut tales milesius quidam animũ in omnibus conmanentem
et lucidũ ut pitagoras. quidã dm̃sine tẽpore in conmu¬
tabilem ut plato quidã mentem solutã ut cicero qui¬
ro inuentũ enĩ solũ modo dm̃ non ut inuenerunt ex po¬
suerunt quia euanuerunt in cogitationibus suis dicentes
enimseesse sapientes stultifcicti sunt. Platonici quidem
dm̃curatorem et arbitrũ et ludicem ad serunt. Epicu¬
rei otiosum et in exercitatũ. demundo autẽ platonici
adfirmant incorporalem istoicicor poralem
epicurus athomis pitagoras exnumeris. eraclitus
ex igni undeetuarro lgnem mundi animũ dicit . pro¬
inde quod in mundo ignis omnia gubernet sicut animus

Expanded text:
nudi per opacas Indiae solitudines perhibentur philorando se cohibent. Theologi autem idem sunt qui et PhysQuorum varia constat opinio, quid Deus esset dum quaererent. Quidam enim corporeo sensu hunc mundum visibilem ex quattuor elementis Deum esse dixerunt, ut Dionysius Stoicus. ut Thales milesius. Quidam animum in omnibus commanentem et lucidum, ut Pythagoras. Quidam deum sine tempore incommutabilem, ut Plato. Quidam mentem solutam, ut Cicero. Quirro. Inventum enim solummodo deum, non ut invenerunt exposuerunt, quia evannerunt in cogitationibus suis; dicentes enim se esse sapientes, stulti facti sunt. PlaDeum curatorem, et arbitrum, et judicem asserunt. Epicurei otiosum et inexercitatum. De mundo autem Padfirmant incorporalem; Stoici corporalem; Epicurus atomis; Pythagoras ex numeris; Heraclitus ex igni. Unde et Varro ignem mundi animum dicit, proinde quod in mundo ignis omnia gubernet, sicut animus
Abbreviated transcription (Latin):
nec aeris illius purioras patia sedistaculiginosei
tenere permissisunt quieis quasicarcer ẽusq ad¬
tẽpus iudicii hii sunt praeuciricatores angeli quorũ
diabulus princepsẽ diabulus hebraice dicitur
deor sum fluens qui a qui etus incaeli culminestare
contempsit sed super biae pondere deor sũ coruiens
cecidit Sreceuero diaboliis criminatur uocatur
quod uel crimina inquaipse inlicit ad dm̃ referat
uel quicelectorũ innocentiã criminib fictis accuscit
Vnde et hapocalipsin uo ceangelica dicidos ꝓconsoei as¬

Expanded text:
nec aeris illius pluriora  f. puriora spatia, sed juxta caliginosa nec aeris illius pluriora  f. puriora spatia, sed juxta caliginosa tenere permissitempus iudicii. Hi sunt praevaricatores angeli, quorum Diabolus princeps est. Diabolus Hebraice dicitur deorsum fluens, quia quietus in caeli culmine stare contempsit, sed superbiae pondere deorsum corruens cecidit. Graece vero diabolus criminator vocatur, quod vel crimina, in qua ipse inlicit, ad Deum referat, vel quia electorum innocentiam criminibus fictis accusat; unde et in Apocalypsi voce angelica dicitur 12,
Abbreviated transcription (Latin):
monum sibi ex iiberi uellubet uel cupit itapia humilitas
uel hominũ uel angelorũ sceꝵ sibi oblatã recuscet ex
cui debetur ostendit Idolũ cuitẽ ẽ simulacrum quodhu¬
maneffigie factũ et consecratumẽ iuxta uo cabuli lnt̃¬
praetationẽ Idosenĩ grece formã sonat. Etabeoꝑ di¬
minutionẽ idolũ deductũ aeque apud nos formulã fa¬
ut igitur omnis forma uel for mula idolũ seduciex¬
poscit Indeldo latria omnis circa om̃ nidolũ famula¬
tus et seruitus. Quidã uero latini ignorantes grece
inperite dicunt idolũ ex dolosũpsis se nom̃ quo diabo¬
lus creature cultũ diuini nominis inuexit daemo¬
nas a grecis dictos alunt quasi demnans idẽ peritos
acrerũ scios praesciunt enum futura multa unde
rerũ plus quã infirmitatihumanae. partim subti
sima fuita e partim ꝑ dĩ iussũ angelica reuelatione
hii corporũ ueri orum natura uigent antecraris¬
gressionem qui demcaelsstiacorpora gerebarit
apsi uero incieriam qualitatem conuersi sunit

Expanded text:
monum sibi exhiberi vel iubet vel cupit, ita pia humilitas vel hominum vel angelorum sanctorum sibi oblatam recusat, et cui debetur ostendit. Idolum autem est simulacrum quod humana effigie factum et consecratum est, iuxta vocabuli interpretationem. Εἶδος enim Graece formam sonat, et ab eo per diminutionem idolum deductum aeque apud nos formulam facit. Igitur omnis forma vel formula idolum se dici exposcit. Inde idolatria omnis circa omnem idolum famulatus et servitus. Quidam vero Latini ignorantes Graece inperite dicunt idolum ex dolo sumpsisse nomen, quod diabolus creaturae cultum divini nominis invexit. Daemonas a Grac rerum scios. Praesciunt enim futura multa, unde rerum plusquam infirmitati humanae, partim subtilsimae vitae, partim per Dei jussum angelica revelatione. Hi corporum aeriorum natura vigent. Ante transgressionem quidem coelestia corpora gerebant, lapsi vero in variam qualitatem conversi sunt;
Abbreviated transcription (Latin):
latini uocant. Id ẽ notationes si derũ quomodo sehabeat cũ
aus qmas citur Prinum autem idems tilias a lateuenos
mniginun cũpabantur sicus debis legitur quimeuangelio
atũ ⁊ p̃m adnuntiauer postea hoc nomine soli mate mati
colos copidicti quodboras natiuitatis hominũs peculent᷑
dis similiet diuersofatu. Sor tilogisunt qui sub nomine
fic taereligionis ꝑquas dã quas scõꝵ sortesuoceent diui¬
bationis scientiã ꝓfitentur. Aut quaris acopes uoscura
ominciꝑtinent et liga turae ex secrabiliuremie diorciom¬
tiueigndis inquib omnibus ars dae monucsini& iorc̃¬
dam pestifera societate hominũ et cinge lorũ etononũ
daope unde cuncta uitando sunt axgiana et ncin

Expanded text:
Latini vocant, id est, notationes siderum quomodo se habeant, cum Latini vocant, id est, notationes siderum quomodo se habeant, cum quis nascitur. Primum amagi nuncupantur: sicut de his legitur, qui in Evangelio natum Christum annuntiaverunt. Postea hoc nomine soli Mathematictaretur. Horoscopi dicti, quod horas nativitatis hominum specularentur, dissimili et diverso fato. Sortilegi sunt, qui suo nomine, fictae religionis per quasdam quas sanctorum sortes vocant, divinationis scientiam profitentur, aut quarumcunque scripturaaec omnia pertinent et ligaturae exsecrabilium remediorumatque ligandis: in quibus omnibus ars daemonum est ex quadam pestifera societate hominum et angelorum malorum exorta. Unde cuncta vitanda sun
Abbreviated transcription (Latin):
peco dũ inspiciunt et ex eis futura p̃dicunt. Augures sun
qui uolutus auium et uoces intendunt. Qliaq: signa rerũ
Dicta autem sunt ciuspicia quusi auiũ aspicia et auguria
quasi auiũ garria. hoc ẽ auiũ uoces et linguas. Itẽ augu¬
riũ quusi a uigeriũ quod aues ger̃ . Duo sunt autẽ genera
cispiciorũ unũ cid oculos. Alterũ adcures pertinens
cad oculos sclicet uolatus adaures uox cuiũ. Pi tonissue
apitio a polline dictar quod is cuictor fuerit diuinandi
Astrologi dicti eo quod in astris. cuguriuntur. Genet¬
liatiticppellati Propter nataliũ considerationes dierũ
Veneses enĩ hominũ ꝑduo decim caeli signa describunit
si derũq: cursunuscentiũ mores actus euenta p̃dicare
conuntur id ẽ quis qua lisigno fuerit natus aut quem
effectũ habeat uitue quinascitur. hii sunt quiuulgo mate¬
matici uocuntur culus suꝑ stitionis genus constillationes

Expanded text:
pecudum inspiciunt, et ex eis futura praedicunt. Augures sunt, pecudum inspiciunt, et ex eis futura praedicunt. Augures sunt, qui volatus avium et voces intendunt, aliaque signa rerum Dicta sunt autem auspicia, quasi avium aspicia. Et auguria, quasi avium garria, hoc est, avium voces et linguas. Item augurium, quasi avigerium, quod aves gerunt. Duo sunt autem genera auspiciorum, unum ad oculos, alterum ad aures pertinens: ad oculos scilicet volatus, ad aures vox avium. Pythones a Pythio Apolline dicti, quod is auctor fuerit divinandi. Astrologi dicti, eo quod in astris augurantur. Genethliaci appellati sunt, propter natalium considerationes dierum. Geneses enim hominum per duodecim coeli signa describunt, siderumque cursu, nascentium mores, actus et eventa praedicare conantur, id est, quis quali signo fuerit natus, aut quem effectum habeat vitae qui nascitur. Hi sunt qui vulgo Mathematici vocantur. Cujus superstitionis genus, constellationes
Abbreviated transcription (Latin):
oertion umbras due monume uocare et lmagine s uolaud¬
ficutones roti uidere ibiq abeis aliqua aucdise uibia¬
hubeto s uen guine etisim inferos perhibentur scis citariqe
genus diuinatioms aper sisfertus ad latumi Nereeo idrit̃
Suin ations queot ũor es se genera cerrã a quã aerẽe gnẽ
Hinc geomantiam id romantiam eromantiam Piromantiã
dictã . Diuini dicti quasi dõ plenidiuimta temenĩ seplenos ad
similant et astutia quadã fraudulenta hominibus futura
conlectant. Duo sunt autẽ genera diuinationis ars et furor
incantatores dicti sunt qui artem uerbis ꝑ agunt. Arioli
uocati propter quod circciaras ldolorũ nefurias p̃ces
emit tunt. et funesta sacrificia offerunt hisq: celebri¬
tatibus daemonũ responsa accipiunt. Aruspices nuncu¬
pati quasi horarũ inspectores. dies enim et horas in agen¬
dis negotiis operib: qicustodiunt et quid per singula : tẽ¬
pora obseruare debeat homo intendunt huetiam exta

Expanded text:
et imagines ludificantes eorum videre, ibique ab eis aliqua audire: ubi adhibito sanguine, etiam inferos perhibentur suscitari. Quod genus divinationis a Persis fertur allatum. Varro dicit divinationis quatuor esse genera, terram, aquam, aerem, et ignem. Hinc geomantiam, hydromantiam aeromantiam, pyromantiam dictam autumat. Divini dicti, quasi Deo pleni. Divinitate enim plenos se esse assimilant, et astuta quadam fraudulentia, hominibus futura conjectant. Duo autem sunt genera divinationis, ars et furor. Incantatores vero dicti sunt, qui artem verbis peragunt. Arioli vocati sunt, propter quod circa ares idolorum nefarias preces emittunt, et funesta sacrificia offerunt: hisque celebritatibus, daemonum responsa accipiunt. Aruspices nuncupati, quasi horarum inspectores. Dies enim et horas in agendis negotiis operibusque custodiunt: et quid per singula tempora observare debeat homo, intendunt. Hi etiam exta
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃iamautẽ olima iudaeis quasi obob probria naza¬
rei uocabantur. Proeo quod dñs nr̃t at qi saluator
auico quodamgalileae nazareus sit appellatus
non se autem glorietur x p̃ianum qui nomen habet
et facta non habet ubi autem nomen secutum fuerit
opus certis si me ille ẽ xp̃ianus quia se factis oftendit
xp̃ianũ ambulans sicut et illeambulauit Aquo etaenetura¬

Expanded text:
brium, Nazareni vocabantur: pro eo quod Dominus noster atque Salvator a vico Galilaeae Nazarenus sit appellatus. Non se autem glorietur Christianum, qui nomen habet, et facta non habet. Ubi autem nomen secutum fuerit opus: certissime ille est Christianus, quia se factis ostendit Christianum: ambulans, sicut et ille ambulavit, a quo et n
Abbreviated transcription (Latin):
cabulo resonaret passus ẽ enim et quoduo cabatur accepit
Stesanus enĩ corona dr̃ humiliter lapidatus sed sublimit̃
coropatus Duo sunt autẽ martrrii genera unũ inaꝑta
pussione cilterũ in occulta animiuit tute qã multi
hostis insidias tolerantes et cunctis carnalibus desi¬
deriis resistentes perhoc quod se omnipotentidõ incor¬
de macta uerunt etiam pacis temporẽ martyresfactis
quietiam siper secutionis tempus ex isteret martyres

Expanded text:
cabulo resonaret; passus est enim, et quod vocabatur accepit. cabulo resonaret; passus est enim, et quod vocabatur accepit. Stephanus enim corona dicitur, humiliter lapidatus, sed sublimiter coronatus. Duo sunt autem martyrii genera, unum in aperta passione, alterum in occulta animi virtute. Nam multi hostis insidias tolerantes, et cunctis carnalibus desideriis resistentes per hoc, quod se omnipotenti Deo in corde mactaverunt, etiam pacis tempore martyres facti sunt, qui etiam si persecutionis tempus existeret, martyres
Abbreviated transcription (Latin):
silium utiq iudaeorũ ac ceptaerũ aqua lauit manussuas
dicens in nocens egosũ as anguine iustihuius PLATAVSO
os mleatoris quia dũ xp̃m oresuo et lustificat et condem¬
magistrieorũ absq dubio iudeorũ magistri quiẽ dia¬
undeet cestimonia grecemartrria nuncupatitur
testes autem Ideo uocatisunt quia propter testimoniũ
ap̃i pussiones sus tinuerunt etusq ad mortẽ proueue¬
tate certa uerunt quoduero ñ testis qđ latineuti que
possumus sed grece martrres appellamus famulia¬
rius eecdesice auribus hoc grecũ uerbũ sonat sieut¬
et multugreca nominia quce prolatipus utimur
mar trrũ primus in nouotes tamento stefanus fuit
qui hebreo sermone inter praetatur norma quod pr¬
orfuerit inmartyrio ad iminationẽ fideliũ idemautẽ
et greco sermone inlatinũ uertitur coronatus et hoc profetie
ut quod sequeretur inreuaticinio quodã futuri prius inuo¬

Expanded text:
silium, utique Judaeorum; accepta enim aqua lavit manus suas, silium, utique Judaeorum; accepta enim aqua lavit manus suas, Innocens ego sum a sanguine iusti huius.' Pilatus os malleatoris quia dum Christum ore suo et iustificabat et condemmagistri, eorum absque dubio Judaeorum magistri, qui est diaunde, et testimonia Graece martyria nuncupantur. Testes autem ideo vocati sunt, quia propter testimonium Christi passiones sustinuerunt, et usque ad mortem pro veritate certaverunt. 2. Quod vero non testes quod Latine utique possemus, sed Graece martyres appellamus, familiarius Ecclesiae auribus hoc Graecum verbum sonat, sicut multa Graeca nomina, quae pro Latinis utimur. 3. Martyrum primus in Novo Testamento Stephanus fuit qui sermone Hebraeo interpretatur norma, quod prior fuerit in martyrio 339 ad imitationem fidelium: idem autem ex Graeco sermone in Latinum vertitur coronatus, et hoc prophetice, ut quod sequeretur in re, vaticinio quodam futuri prius in vo
Abbreviated transcription (Latin):
dñm sicut scriptũ est. Et acceper̃ mercedẽ meã triginta ar¬
genteos p̃tium quod ad p̃tia tussũ abeis. mat hias quiip¬
tera poscolossi ne cognomine solus bubetur. interp̃tatur
donatus ut subuudiatur proluda is teeñ in loco eius
electus ẽ ab apos colis cum pro duobus sors mitteretur
marchus. excelsus mandato utique propter euange¬
lium altissimi quod praedicauit. Lucas ipsec̃ sur gens
Maria inlumina trix siuestellamaris genuit enimlumen
mundi sermone autemsiromaria dña nuncupatur et pulchre
quia dñm genuit ł lisa beth. deimei saturitas uel deime i lura¬
mentu MAS DAENT turris martha inritans prouocans
siue fluens lite TACHAEVS iustus siue ius tificatus aut lustifi¬
cundus srrũ ẽ nomen non he breũ IXT ARVS adiutus erodes
ore inique enimore suo iustũ condemnauit quamuis hoc mis¬
terio profetali ad nuntiasset Pontius dec lincinis con¬

Expanded text:
Dominum, sicut scriptum est: Et acceperunt mercedem meam, triginta arDominum, sicut scriptum est: Et acceperunt mercedem meam, triginta argenteos, pretium quod adpretiatus sum ab eis.' Matthias, qui inter Apostolos sine cognomine solus habetur, interpretatur donatus, ut subaudiatur pro Iuda. Iste enim in locum eius electus est ab Apostolis, cum pro duobus sors mitteretur. Marcus excelsus mandato, utique propter Evangelium Altissimi, quod praedicavit. Lucas ipse consurgens,. Maria inluminatrix, sive stella maris. Genuit enim lumen mundi. Sermone autem Syro Maria domina nuncupatur; et pulchre; quia Dominum genuit. Elisabeth Dei mei saturitas, vel Dei mei iuramentum. Magdalena turris. Martha inritans, vel provocans.sive fluens iste. Zacchaeus iustus, sive iustificatus, aut iustificandus. Syrum est nomenore; iniquo enim ore suo justum condemnavit, quamvis hoc mysterio prophetali annuntiasset. 8. PONTIUS, declinans con