comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cum filiis ⁊ pro filiis petat.
Mater est utiq cui pro fili¬
orum honore sollicita in mo¬
deratione quidem sed igno¬
scenda mensura uotorum
est : atq mater etate longe¬
ua: studio religiosa: solã¬
tio destituta: que tunc tem¬
poris quãdo uel iuuanda
uel alenda foret : ualideꝓ
lis auxilio : abesse sibi si¬
beros patiebatur: et uolũ¬
tati sue mercedẽ sequẽtiu
xp̃m pretuserat filiorum:
qui prima uoce uocati a dño
ut legimus relictis retibꝰ
et patre secuti sunt eu. R¬
Ec igitur studio mateͬ¬
ne sedulitatis indul¬
gentior obsecrabat saluato¬
rem dicens : Sic ut sedeãt
hi duo filii mei : unus ad
dexteram ⁊ alius ad sinistr
in regno tuo. Et si error pie¬
tatis tamen error ẽ  nesci¬
unt enum uiscera materna
patientiaꝵ et si uoti aua¬
ra: tamen uenerabilis est¬
cupiditas : que non pecu¬
uerecunda petitio quo nõ
sibi sed liberis consulebat
Matrem considerate : ma¬
trem cogitate. R. Dixit an

Expanded text:
cum filiis et pro filiis petat. Mater est utique, cui pro filiorum honore sollicitae immoderatior quidem, sed tamen ignoscenda mensura votorum est. Atque mater aetate longaeva, studio religiosa, solatio destituta: quae tunc temporis quando vel juvanda vel alenda foret validae prolis auxilio, abesse sibi liberos patiebatur, et voluptati suae mercedem sequentium Christum praetulerat filiorum: qui prima voce vocati a Domino, ut legimus , relictis retibus et patre, secuti sunt eum. ec igitur studio maternae sedulitatis indulgentior, obsecrabat Salvatorem, dicens: Dic ut sedeant hi duo filii mei, unus ad dexteram tuam, et alter ad sinistram in regno tuo . Etsi error, pietatis tamen error est; nesciunt enim materna viscera patientiam: etsi voti avara, tamen veniabilis cupiditas, quae non pecuinverecunda petitio, quae non sibi, sed liberis consulebat. Matrem considerate, matrem cogitate. 58. Sed n
Abbreviated transcription (Latin):
Ed nihil mirum si ui¬
lis uobis uidetur cir¬
ca filios affectus parentuz
qui etiam omĩpotentis pa¬
tris uilem putatis esse cir¬
ca unigenitu filiũ charita¬
tem.ñs celi atq terrar
et ut ipsius uerbo utar cõ¬
fundebatur mr̃i pro filiis
postulanti etiã sue sedis ꝯ¬
sortium denegare. ReUidi

Expanded text:
ed nihil mirum si vilis vobis videtur circa filios 562 affectus parentum, qui etiam omnipotentis Patris vilem putatis esse circa unigenitum Filium charitatem. Dominus coeli atque terrarum et ut ipsius verbo utar, confundebatur matri pro filiis postulanti etiam suae sedis consortium denegare: vos
Abbreviated transcription (Latin):
eam deszta. Non putabit
et nõ fedietur: ⁊ ascendẽt
nubib mandabo ne plu¬
ant super eam imbrem. ui¬
nea enim dñi exercituum
domus isrł est: et uiri uroꝰ
germen delectabile eiꝰ Hec.¬

Expanded text:
 non putabitur et non fodietur et ascendent nubibus mandabo ne pluant super eam imbrem vinea enim Domini exercituum domus Israhel et vir Iuda germen delectabile eius e
Abbreviated transcription (Latin):
¶t auerteret iram suam ne d̾¬
sperderet cos : ⁊ pro nibilo e¬
habuerũt terra destderabilẽ.
Non crediderũt uerbo eius:
et murmurauerũt in tabern᷑¬
culis suis : non exaudierũt
uocem domini.
At eleuauit manuz suam su¬
per eos: ut prosterneret eos
in deserto.
Ut deuiceret semen eor in na¬
cionib : et disperderet eos ĩ
regionibus.

Expanded text:
ret iram eius ne disperderet eos et pro nihilo habuerunt terram desiderabilem non crediderunt verbo eius et murmurabant in tabernaculis suis non exaudierunt vocem Domini et elevavit manum suam super eos ut prosterneret eos in deserto et ut deiceret semen eorum in nationibus et dispergeret eos in regionibus
Abbreviated transcription (Latin):
Et increpuit mare rubruz
et exiccatũ est: et deduxit
eos ĩ abyssus sicut ĩdeẜto.
Et saluauit eos de manu
olientium: et redemit eos
de manu mimici
Et operuit aqua tribulantes
eos : unus ex eis nõ remãsit.
EIt crediderũt uerbis eius:
et laucdauerũt laudem eius.
ito fecerũt obliti sunt ope¬
rum eius: non sustinuerũt
consilium eius.
Et concupierũt cõcupiscen¬
tiam in deserto : et tentaue
runt deum in inaquoso.
At dedit eis petionẽ ipsor:
et misit saturitatem in ani¬
mas eorum.
Et irritauerũt moysen ĩ ca¬
stris : aaron scm domini.
Hperta ẽ terra ⁊ deglutiuit
dathã : et operuit super con¬
gregationẽ abyron.
Et exarsit ignis in sinagoga
eorum : flãma combussit peͤ¬
catores.
Et fecerũt uitulũ in oreb ⁊
adorauerũt sculptile.
Et mutauerũt gloriã suam:

Expanded text:
mare Rubrum et exsiccatum est et deduxit eos in abyssis sicut in deserto et salvavit eos de manu odientium et redemit eos de manu inimici et operuit aqua tribulantes eos unus ex eis non remansit et crediderunt in verbis eius et laudaverunt laudem eius cito fecerunt obliti sunt operum eius non sustinuerunt consilium eius et concupierunt concupiscentiam in derunt Deum in inaquoso. Et dedit eis petitionem ipsorum, et misit saturitatem in animas eorum. Et irritaverunt Moysen in castris, Aaron sanctum Domini. Aperta est terra, et deglutivit Dathan, et operuit super congregationem Abiron. Et exarsit ignis in synagoga eorum, flamma combussit peccatores. Et fecerunt vitulum in Oreb, et adoraverunt sculptile. Et mutaverunt g
Abbreviated transcription (Latin):
uit bonis.
Sedentes in tenebris ⁊ um¬
bra mortis: unctos in mẽ¬
clicitate ⁊ ferro.
uia exacerhauerũt eloqͥa
dei: et consilium altissuni
irritauerunt.
Et humiliatum est in labo¬
ribus cor eoꝵ ⁊ et infirmati
sunt nec fuit qͥ adiuuaret.
Et clamauerunt ad dñmØ
cum tribularentur: et de ne¬
cessitatib eor liberauit eos.

Expanded text:
nis. Sedentes in tenebris et umbra mortis: vinctos in mendicitate et ferro. Quia exacerbaverunt eloquia Dei: et consilium Altissimi irritaverunt. Et humiliatum est in laboribus cor eorum; infirmati sunt, nec fuit qui adjuvaret. Et clamaverunt ad Dominum cum tribularentur: et de nec
Abbreviated transcription (Latin):
Et effuderũt sanguinẽ in no¬
orum ⁊ filiarũ suarũ : quas
sacrificauerũt scultilibus
chanaam.
t infecta est terra in sangui¬
nibus : et contaminata est ĩ
operibus eorum : ⁊ forncati
sunt ĩ adinuẽtionibus sis.
Et iratus est furore dñs ĩ po¬

Expanded text:
effuderunt sanguinem innoorum et filiarum suarum, quas sacrificaverunt scultilibus Chanaam. Et interfecta est terra in sanguinibus, et contaminacio eorum est in operibus, et fornicati sunt in adinvencionibus suis. Et abhominatus est hered
Abbreviated transcription (Latin):
¶onstituit eum dñm domꝰ
sue: et principem omnis pos¬
sessionis sue.
t erudiret principes eius
sicut semetipsum : et senes
eius prudentiam doceret.
Et intrauit isrł in egyptum
et iacob accola fuit in terra
cham.
Et misit populu suũ uehe¬
menter: et firmauit eum su¬
per mnimicos eius.
onuertit cor eor ut obirẽt

Expanded text:
tituit eum dominum domus suae et principem omnis possessionis suae ut erudiret principes eius sicut semet ipsum et senes eius prudentiam doceret et intravit Israhel in Aegyptum et Iacob accola fuit in terra Cham et auxit populum eius vehementer et firmavit eum super inimicos eius con
Abbreviated transcription (Latin):
guinẽ: ⁊ occtoit pisces eor.
Et dedit terra eor ranas: ĩ
penetralibus reguz ipsoru.
Sixit ⁊ uenit cynomia: et
Losuit pluuias eorum grã¬
dinem: ignẽ comburentem
in terra ip̃sorum.
Et percussit uineas eoruz et
ficulneas eor : et contriuit li¬
gnum finiũ eorum.
Dixit et uenit locusta: ⁊ bro¬

Expanded text:
guinem: et occidit pisces eorum. Edidit terra eorum ranas: in penetralibus regum ipsorum. Dixit, et venit cynomia, et Posuit pluvias eorum grandinem: ignem comburentem in terra ipsorum. Et percussit vineas eorum et ficulneas eorum: et contrivit lignum finium eorum. Dixit, et venit locusta
Abbreviated transcription (Latin):
Et comedit omne fenuz in
terra eor: et comedit õnem
fructum terre eor.
Et percussit omne primoge¬
nitum in terra eorum : primi¬
tias omĩs laboris ppͤorum.
Et deduxit eos cum argẽto
et auro : et non erat in tribu¬
bus eorum in firmus.
Tetata est egyptus in profec¬
tione eor : quia incubuit ti¬
mor eorum super eos.
Expandit nubem in prote¬
ctionem eor : et ignez ut lu¬
ceret eis per noctem.
Detierunt ⁊ uenit coturnix
et pane celi saturauit eos.
Dirupit petram et fluxerũt
aque : abierũt ĩsicco flumĩa
Quoniam memor fuit u̾bi
sancti sui: quod habuit ad
abraam puerum suum.
¶t eduxit populum suu in
exultatiõe: et electos suos ĩ
letitia.
Et dedit illis regiones genti¬
um: et labores populoru pos¬
sederunt.
It custodiant iustificatiões
cius: ⁊ legem eius reqͥrant

Expanded text:
it omne fenum in terra eorum: et comedit omnem fructum terrae eorum. Et percussit omne primogenitum in terra eorum: primitias omnis laboris eorum. Et eduxit eos cum argento et auro: et non erat in tribubus eorum infirmus. Laetata est Aegyptus in profectione eorum: quia incubuit timor eorum super eos. Expandit nubem in protectionem eorum: et ignem ut luceret eis per noctem. Petierunt, et venit coturnix: et pane coeli saturavit eos. Disrupit petram, et fluxerunt aquae: abierunt in sicco flumina. Quoniam memor fuit verbi sancti sui, quod habuit ad Abraham puerum suum. Et eduxit populum suum in exsultatione: et electos suos in laetitia. Et dedit illis regiones gentium: et labores populorum possederunt. Ut custodiant justificationes ejus:
Abbreviated transcription (Latin):
Querite dñm ⁊ confirma¬
mini: querite faciẽ eiꝰ seper.
Nementote mirabiliu eius
que fecit : proligia eius et
iudicia oris eius.
emen abraam szuieius: fi¬
lii iacob electi eius.
Ipse dñs deus ñr inuniuẽ¬
sa terra udicia eius.
¶emor fuit in seculũ testam̃¬
ti sui : uerbi quod inandauͭ
in mille generationes.
Quod disposuit ad abraa:
et iuramẽti sui ad isaac.
Et statuit illud iacobĩ pre¬
ceptum: et isrł in testamen¬
tum eternum.
Dicens tibi dabo terraz cha¬
naam: funiculum heredita¬
tis uestre.
Ium essẽt numero breui:
paucissimi et in cole eius.
Et pertransierunt de gente
ingentem: et de regno ad po¬
pulum alterum.
Non reliquit hominẽ nocere
eis: et corripuit pro eis reges
Tolite tangere xp̃os meos:
et inprophetis meis nolite

Expanded text:
quaerite Dominum et confirmamini quaerite faciem eius semper mementote mirabilium eius quae fecit prodigia eius et iudicia oris eius semen Abraham servi eius filii Iacob electi eius ipse Dominus Deus noster in universa terra iudicia eius memor fuit in saeculum testamenti sui verbi quod mandavit in mille generationes quod disposuit ad Abraham et iuramenti sui ad Isaac et statuit illud Iacob in praeceptum et Israhel in testamentum aeternum dicens tibi dabo terram Chanaan funiculum hereditatis vestrae cum essent numero breves paucissimos et Et pertransierunt de gente in gentem: et de regno ad populum alterum. Non reliquit hominem nocere eis, et corripuit pro eis reges. Nolite tangere christos meos: et in prophetis me
Abbreviated transcription (Latin):
onfessionẽ ⁊ decorẽ induͥ¬
sti: amictus lumine sicut e¬
uestimento.
Axtendens celum sicut pel¬
lem: qui tegis aquis superi¬
ora eius.
Qui ponis nubem ascensuz
tuum: qui ambulas superx
pennas uentorum.
Qui facis angelos tuos x¬
spiritus : et ministros tuos
ignem urentem.
Tui fundasti terram super
stabilitatem suam: nõ ĩ cli¬
nabitur in seculũ seculi.
byssus sicut uestimẽtum
amictus eius: super mõtes

Expanded text:
em induisti  amictus lumine sicut vestimento. Extendens coelum sicut pellem  qui tegit in aquis superiora eius. Qui ponit nubem ascensum suum  qui ambulat super pinnas ventorum. Qui facit angelos suos spiritus  et ministros suos ignem urentem. Qui fundavit terram super stabilitatem eius  non inclinabitur in saeculum saeculi. Abyssus sicut palleum amictus eius  sup
Abbreviated transcription (Latin):
Liserator et misericors dñs¬
longanimis et multum mi¬
sericors.
Ton inperpetuũ irascetur:i
neq ĩ eternu cõminabitur.
Non secũdum pct̾a nr̃a fecit
nobis : neq secundũ iniquͣ¬
tates nr̃as retribuet nobis.
am super timẽtes se.
Quantũ distat ortus ab oc¬
miquitates nostras.

Expanded text:
isericors Dominus, patiens, et multum misericors  non in finem irascetur, nec in aeternum indignabitur. Non secundum peccata nostra faciet nobis  neque secundum iniquitates nostras retribuet nobis. am super timentes eum. Quantum distat oriens ab ociniquitates nostras.
Abbreviated transcription (Latin):
bitur dñs in operib suis.
ui respicit terraz ⁊ facit eã
tremere : qui tãgit montes
et fumigant.
Cantabo dño inuita mea:
psallaz deo meo ꝙͣ diu sum.
Iocunduz sit ei eloquium
meum: ego uero delectaboͬ
eficiant peccatores afra
et iniqui ita ut non sint : be¬
nedic anima mea dño.¬
mini dño ⁊ inuocate
nomen eius: annunciate

Expanded text:
bitur Dominus in operibus suis qui respicit terram et facit eam tremere qui tangit montes et fumigant cantabo Domino in vita mea psallam Deo meo quamdiu sum iucundum sit ei eloquium meum ego vero delectabor deficiant peccatores a terra et iniqui ita ut non sint benedic anima mea Dominmini Domino et invocate nomen eius adn
Abbreviated transcription (Latin):
&ctionẽ breuem scĩ
euangelii: breui sii
possum uolo ẜmone per¬
currere: ut illis in ea pro¬
lixior detur intẽtio: ꝗ sci¬
unt ex paucis multa cogi¬

Expanded text:
ctionem brevem sancti Evangelii, brevi, si possum, volo sermone percurrere, ut illis in ea prolixior detur intentio qui sciunt ex paucis multa cogi
Abbreviated transcription (Latin):
Am postꝙͣ uenit ad
monumentũ: ibiq cõ¬
pus dñicum non inuenit
suiblatum credidit: atq dͥ¬
scipulis nũciauit. Quiue¬
mentes uiderunt : atq ita
esse ut mulier dixerat cre¬
diderunt. Et de eis protinꝰ
scriptum ẽ. Abierunt ergͦ
discipuli ad semetipsos.Ø
Ac deinde subiungitur : Ø¬
Maria a u̾t stabat ad mony

Expanded text:
am postquam venit ad monumentum, ibique corpus dominicum non invenit, sublatum credidit, atque discipulis nuntiavit. Qui venientes 1545 viderunt, atque ita esse ut mulier dixerat crediderunt. Et de eis protinus scriptum est: Abierunt ergo discipuli ad semetipsos. Ac deinde subjungitur: Maria autem staba
Abbreviated transcription (Latin):
cooperto capite incedẽs lu¬
gebat filiũ suũ dicẽs: abso¬
lon fili mi: fili mi absolon
quis mihi det ut ego mori¬
ar ꝓ te fili mi absolon: oro¬

Expanded text:
cooperto capite incedens lugebat filium, dicens: Absalon fili mi, fili mi Absalon, quis mihi det ut ego moriar pro te, fili mi Absalon. R
Abbreviated transcription (Latin):
aue doctor ⁊ apłe credulitati
nr̃e : aue speculum sc̃ĩtatis ⁊
ustitie: per te xp̃o credidimꝰ.
per te in xp̃o saluemur : or a
pro ppło: interueni ꝓ clero:
ut nullus de tius p̾da fiat ⁊¬

Expanded text:
e credulitatis nostrae. Ave speculum sanctitatis, et justitiae. Per te Christo credidimus. Per te in Christo salvemur. Ora pro populo, interveni pro Clero, ut nullus de tuis praeda fiat
Abbreviated transcription (Latin):
clementiam dñi salir¬
toris: nec inclignatiõe con¬
motus : nec scelere offẽsus
nec in iuria uiolatus: nide¬
am deseruit: quin etiaz in¬
memor innirie: memor ele¬
mentie: nunc docendo: nũc
liberando: nunc sanando: in
fide plebis corda demulcet.
Tbene scũs lucas ii.¬
uirũ a sp̃u nequitie libe¬
ratum ante premisit : ⁊ sub¬
stituit femine sanitatẽ. Utx¬
q enim sexũ dñs curaturus
aduenerat ibi prior sanarid̃¬
buit : qui prior creatus est:
nec pretermitti illa debuit :¬
que mobilitate magis animͥ
ꝙͣ prauitate peccauerat. Re¬

Expanded text:
clementiam Domini Salvatoris: nec indignatione commotus, nec scelere offensus, nec injuria violatus Judam deserit; quin etiam immemor injuriae, sed memor clementiae, nunc docendo, nunc liberando, nunc sanando, in fide plet bene sanctus Lucas iritu nequitiae liberatum ante praemisit et substituit feminae sanitatem. utrumque enim sexum dominus curaturus aduenerat et prior sanari debuit qui prior creatus est nec praetermitti illa quae mobilitate magis animi quam prauitate peccauerat.
Abbreviated transcription (Latin):
Acta est qued̾am die¬
et transibat heliseus ꝑ su¬
nã ciuitatem. Erat autẽ
ibi mulier magna: que te¬
nuit eum ut comederet x¬
panem. Eũq frequenter
inrde transiret : diuerteba
ad eam ut comederet o¬
panem. Au.¬

Expanded text:
autem quaedam dieet transibat Eliseus per Sunam civitatem. Erat autem ibi mulier magna, quae tenuit eum, ut comederet panem. Cumque frequenter inde transiret, divertebat ad eam, ut comederet panem.
Abbreviated transcription (Latin):
tibi inimici tui.
mnis terra adoret te deus ɨ¬
et psallat tibi: psalmu dicaͭ
nomini tuo.
enite ⁊ uidete opera dei: ter¬
ribilis in consiliis super filies
hominum.
Qui cõuertit mare in aridã
in flumine pertransibunt o¬
pede: ibi letabimur in ipso.
Qui dominatur in uirtute dͥ
in eternum ocali esus suꝑgẽ¬
tes respiciũt: qui exasperanͭ
nõ exaltẽtur in semnetipsis.

Expanded text:
ui. Omnis terra adoret te, et psallat tibi: psalmum dicat nomini tuo. Venite, et videte opera Dei: terribilis ÷ in  consiliis super filios hominum. ÷ Qui  convertit mare aridam, in flumine pertransibunt pede: ibi laetabimur in ipso. Qui dominatur in virtute sua ÷ in  aeternum, oculi ejus super gentes respiciunt: qui exasperant non exaltentur in
Abbreviated transcription (Latin):
dine : simiłr eos qui exaspe¬
rant qͥ habitãt in sepulchris.
eus cũ egredereris in cõspe¬
luiuã uolũtaria segregab̾
deus hereditati tue: ⁊ intir¬
mata ẽ: tu uero ꝓfecisti eam.
nĩalia tua habitabũt in ea

Expanded text:
dine similiter eos qui exasperant qui habitant in sepulchris Deus cum egredereris in conspepluviam voluntariam segregabis Deus hereditati tuae et infirmata est tu vero perfecisti eam animali
Abbreviated transcription (Latin):
erũtamen deo subiecta esto
anima mea quoniã ab ip̃o
patientia mea.
Quia ip̃e deus meus ⁊ salua¬
tor meus : adiutor meus nõ
emigrabos.
Indeo salutare meum ⁊ glo¬
ria mea: deus auxilii mei et
spes mea indeo est.

Expanded text:
erumtamen deo subiecta est anima mea, quoniam ab ipso est patientia mea. quia ipse est deus meus et saluator meus, adiutor meus, non emigrabo. deo salutare meum et gloria mea. deus auxilii mei, et spes mea in deo meo.
Abbreviated transcription (Latin):
Dia ergo nemo no iii.¬
strum dilectissimi tã ꝑ¬
fectus ⁊ sanctus est: ut per¬
fectior sanctiorq esse non
possit: om̃s simul abhis in

Expanded text:
ia ergo nemo nostrum, dilectissimi, tam perfectus et sanctus est, ut perfectior sanctiorque esse non possit, omnes simul sin
Abbreviated transcription (Latin):
nobis di lectissimi ap
legitimi temporis cursus ĩ¬
dicet: cohortatio tamen e¬
tiam nr̃i sermonis adhibẽ¬
da est: que auxiliante do¬
mino nec in utilis sit pigrͥs
nec onerosa deuotis. Naz cũ
omnẽ obseruantia nostrã
ratio istoꝵ dierum poscat.au¬
geri: nemo est ut confido
de uobis qui se ad opus ho¬
rum non gaudeat incitari.

Expanded text:
nobis, dilectissimi, aplegitimi temporis recursus indicat, cohortatio tamen etiam nostri sermonis adhibenda est, quae, auxiliante Domino, nec inutilis sit pigris, nec onerosa devotis. Nam cum omnem observantiam nostram ratio istorum dierum poscat augeri, nemo est ut confido de vobis, qui se ad opus bonum non gaudeat incitari.
Abbreviated transcription (Latin):
Atura enum nostra ad¬
te mutabilis : si etia ad sũ¬
ma queq uirtutũ studia
prouehatur: semper tamẽ
sicut potest habere quo re¬
ctoat: ita potest habere qͦ
crescat. Et hec ẽ perfectoꝵ
uera iustitia : ut nũꝙͣ se p̾¬
sumant esse perfectos : ne
ab itineris non dũ finiti ĩ¬
tentione cessantes: ibi in¬
cidant deficiendi periculũ
ubi proficiendi deposuerũt

Expanded text:
ra enim nostra, mante, mutabilis, etiamsi ad summa quaeque virtutum studia provehatur, semper tamen sicut potest habere quo recidat, ita potest habere quo crescat. ET HAEC EST perfectorum vera justitia, ut numquam praesumant se esse perfectos, ne ab itineris nondum finiti intentione cessantes, ibi incidant deficiendi periculum, ubi proficiendi deposuerint
Abbreviated transcription (Latin):
ris nomen: qr non ĩ¬
adauctum eum appellane¬
runt: eo ꝙ sc̃o martyri fe¬
lici auctus sit ad coronaz:
ip̃i quoq pro fidei ꝯfessio¬
ne corona martyrii aucta.

Expanded text:
jus nomen quia non iAdauctum eum appellaverunt, quod sancto martyri Felici auctus sit ad coronam, ipsique pro fidei confessione corona martyrii aucta.
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃s baptiçare : sed euangeli¬
çare: non insapientia uerbi
ut non cuacuetur crux xp̃i.
Uerbu enim crucis pereunti¬
bus quidẽ stultitia est : his
aũt qui salui fiunt ioest no¬
bis dei uirtus est.

Expanded text:
Christus baptizare, sed euangelizare. Non in sapientia uerbi, ut non euacuetur crux Christi. Verbum enim crucis pereuntibus quidem stultitia est. His autem qui salui fiunt, id est nobis, Dei uirtus est.
Abbreviated transcription (Latin):
scolastica nomine:
ommpotenti dño ab ipso ĩ¬
fantie tempore dicata: ad
eum semel per annũ uenire
ꝯsueuerat: ad quã uir dei iõ
longe extra ianuam in pos¬
sessionem monasterii descẽ¬
debat. Quadam uero die
uẽit ex more: atq ad caz
cum discipulis uenerabiliᷤᷤ¬
frater eius descendit. Qui
totum diem in dei laudib
sacrisq colloquiis dncẽtes:
incũbentib iam noctis tene¬
bris: simul acceperũt cibũ.
sederent: ⁊ inter sacra col¬
loquia tardior se hora pro¬
traheret: cadem sanctimo¬
nialis femina soror eius ɨ
rogauit eum dicẽs.Queso
te: ne ista nocte me deseras.
sed usq mane de celestis i¬
Tm ille respondit. Quid ẽ
qd̃ loqueris soror: Manere
extra cellam nullatenus x¬
possum.Tanta uero celi
erat serenitas. ut nulla in
aere nubes appareret. ẽ n

Expanded text:
Scholastica nomine, omnipotenti Domino ab ipso infantiae tempore dedicata, ad eum semel per annum venire consueverat. Ad quam vir Dei non longe extra januam in possessione monasterii descendebat. Quadam vero die venit ex more, atque ad eam cum discipulis venerabilis ejus descendit frater: qui totum diem in Dei laudibus sacrisque colloquiis ducentes, incumbentibus jam noctis tenebris simul acceperunt cibos. sederent, et inter sacra colloquia tardior se hora protraheret, eadem sanctimonialis femina soror ejus eum rogavit, dicens: Quaeso te ne ista nocte me deseras, ut usque mane de coelestis i ille respondit: Quid est quod loqueris, soror? Manere extra cellam nullatenus possum. Tanta vero erat coeli serenitas, ut nulla in aere nubes appareret. San
Abbreviated transcription (Latin):
Ixitq dauid ad sa¬
icedere: qr nec usum ha¬
beo. Et deposint ea ⁊ tu¬
lit baculum suũ quẽ sẽp
habebat in manib. Ret
clegit sibi quiq limpidi¬
simos lapides de torrẽte:
et misit cos in perã pasto¬
ralem quã habebat sccũ:
et fundam manu tulit :
et processit aduersus ꝓhi¬
listeum. Tu aũt.¬

Expanded text:
ixitque David ad Saincedere, quia nec usum habeo. Et deposuit ea, et tulit baculum suum, quem semper habebat in manibus, et elegit sibi quinque limpidissimos lapides de torrente, et misit eos in peram pastoralem, quam habebat secum, et fundam manu tulit, et processit adversum Philisthaeum. Ibat aut
Abbreviated transcription (Latin):
Ixit quoq dñs deus. Nõ
est bonũ hominẽ esse so¬
lum: faciamus ei adiutori¬
um simile sibi. Formatis ig¬
tur dñs deus de humo cũc¬
tis animantib terre et uni¬
uersis uolatilib celi: addu¬
xit ea ad adam ut uideret
quid uocaret ea. Omne enĩ
quod uocauit adaz anime
uiuentis: ipsum est nomẽ

Expanded text:
ixit quoque Dominus Deus: Non est bonum, hominem esse solum: faciamus illi adjutorium simile sibi. Formatis igitur, Dominus Deus, de humo cunctis animantibus terrae, et universis volatilibus coeli, adduxit ea ad Adam, ut videret quid vocaret ea: omne enim quod vocaret Adam animae viventi, ipsum est nomen
Abbreviated transcription (Latin):
Iam istos amatores dic̃ uei
et inçõcussi boni. Illo ergo
cibo saturabuntur : de quo
ip̃e dñs dic̃. Meus cibꝰ est:
ut faciam uolu̾tatẽ patris
mei: qd est iustitia. Et illa
aqua: de qua quicũq bibe¬
rit ut ip̃e dicit fiet in eo o¬
fons aque saliẽtis ĩ uitas
et̾nam.¬

Expanded text:
am istos amatores dicit veri et inconcussi boni. Illo ergo cibo saturabuntur, de quo ipse Dominus dicit, Meus cibus est ut faciam voluntatem Patris mei, quod est justitia: et illa aqua, de qua quisquis biberit, ut idem dicit, fiet in eo fons aquae salientis in vitam aeternam
Abbreviated transcription (Latin):
U utgille uir prudẽtis¬
simus: ⁊ quis mihi
inquit dies in hoc festo s¬
erit celebrandus: Sexto
ait idus decembris hoc
festum solẽniçandũ tene¬
bis. Et quo in̾quit abbas
offĩtio uteremur in eccle¬
si astico seruitio: Omne
inquit officium qd dicit
in eius nãuitate: dicetur
nomẽ natiuitatis muta¬
bitur in nomẽ cõceptiõis.
His dictis ille disparuit.
E t citius sedata tempesta
ip̃e quo ad uixit deuotis
obsequiis celebrauit. R¬

Expanded text:
 At ille, ut prudentissimus : Et quis, inquit, dies in hoc festo celebrandus erit? Sexto, ait, Idus Decembris, hoc festum solemnizandum tenebis. Et quo, inquit abbas, officio utemur in ecclesiastico obsequio? Omne, inquit, officium quod dicitur in ejus Nativitate dicetur nomen nativitatis mutabitur in nomen conceptionis. His dictis ille disparuit, et dicto citius sedata tempestatipse quandiu vixit devotis obsequiis celebravit.
Abbreviated transcription (Latin):
semper ait hoc dictis ⁊
factis suis : ut et deus cre¬
datur et homo: deus qͥ nos
fecit : homo qui nos quesi¬
uit: deus cum pr̃e semper
homo nob̾cum ex tempore
Non enun quereret quod
fecerat nisi ip̃e quod feceãt¬
mementote : et de cordibus
uestris nolite dimittere:
sic esse xp̃m hominẽ facty
ut non destiterit deus esse
Manens deus accepit ho¬
minem : qui fecit homĩez.

Expanded text:
semper hoc agit dictis et factis suis, ut Deus credatur et homo: Deus qui nos fecit, homo qui nos quaesivit; Deus cum Patre semper, homo nobiscum ex tempore. Non enim quaereret quem fecerat, nisi fieret ipse quod fecmementote, et de cordibus vestris nolite dimittere, sic esse Christum hominem factum, ut non destiterit Deus esse. Manens Deus accepit hominem, qui fecit hominem.
Abbreviated transcription (Latin):
Um ingressus esset ha¬
bram egyptum: uiderũt
egyp̃tii mulierẽ ꝙ esset pul¬
chranimis. Et nunciauer̃t
principes pharaoni: et lau¬
dauerunt eam apird illu
Et sublata est mulier ĩ do¬
mum pharaonis : abra ueo
bene usi sunt propter illam

Expanded text:
ue ingressus esset Abram Aegyptum, viderunt Aegyptii mulierem quod esset pulchra nimis. Et nunciaverunt principes Pharaoni, et laudaverunt eam apud illum: et sublata est mulier in domum Pharaonis. Abram vero bene usi sunt propter illam
Abbreviated transcription (Latin):
Enes ac diu
infecundi parentes
dono nobilissime prolis
exultãt. Ip̃i p̾ri quem incre¬
dulitas mutum rectliderat:
ad salutãdum noue p̾coe
gr̃e: os ⁊ lingua reseratur.
Elec solum facultas deuz
bñdicendi restituitur : sed
de eo etiam ꝓphetandi uir¬
tus angetur. Uxcitati fa¬
ma facti: om̃s nicini admi¬
ratic̃e ac metu percellunt᷑:
õium que audiere circum¬
quaq ad aduẽtum noui
ꝓphete corda preparãtur.

Expanded text:
enes ac diu infecundi parentes dono nobilissimae prolis exsultant, ipsi patri quem incredulitas mutum reddiderat, ad salutandum novae praeconem gratiae os et lingua reseratur. Nec solum facultas Deum benedicendi restituitur, sed de eo etiam prophetandi virtus augetur. Excitati fama facti omnes vicini admiratione ac metu percelluntur, omnium qui audiere, circumquaque ad adventum novi prophetae corda praeparantur.
Abbreviated transcription (Latin):
que sine exemplo muliebriᷤᷤ
conditionis: cum decore uͥ-¬
ginitatis gauisa est hono¬
re parentis: qdq uirginez
matrem decebat dei filium
procreauit. Que postꝙͣ mo¬
re humane fhagilitatis et
nisione angelica ⁊ insolita
est salutatione turbata: Ø¬
mox idẽ angelus eam repe¬
tito ẜmone ne timeat hor¬
tatur. Quodq maxime ti¬
morem repellere cõsueuit:
q̃si bene cognitam ac dome¬
sticam proprio eam nõĩe
uocat: ⁊ quare gr̃a plena
dixerit diligenter edocet.
Ne timeas inquit maria
inuenisti eĩm gram apud

Expanded text:
quae sine exemplo muliebris conditionis cum decore virginitatis gavisa est honore parentis, quodque virginem matrem decebat, Deum filium procreavit. Quae postquam more humanae fragilitatis, et visione angelica, et insolita est salutatione turbata, mox idem angelus eam repetito sermone ne timeat hortatur: quodque maxime timorem pellere consuevit, quasi bene cognitam ac domesticam proprio eam nomine vocat, et quare gratia plenam diceret, diligenter edocet. Ne timeas, inquit, Maria, invenisti enim gr
Abbreviated transcription (Latin):
et filius altissim uo¬
cabitur. Confitere cundez
etiam deum uerũ de deo ue¬
ro: ⁊ eterno pr̃i filium sẽꝑ
esse coeternum. Quod aũt
futuro tẽpore dicitur hic o¬
erit magnus ⁊ filius altissi¬
mi uocabitur: nemo ita in
xp̃s ante partũ uirginis nõ
fuerit : sed ita hoc potius Ø¬
dictum intelligamus : quiꝰ
potentiam diuine maiesta¬
tis quam dei filius: eter¬
naliter habuerit: hãc idẽ
homo natus ex tꝑe accepe¬
rit: ut unam in duab na¬
turis persona ẽet mediato¬
ris ac redemptoris nri: Ex¬

Expanded text:
et Filius Altissimi vocabitur. Confitere eumdem etiam Deum verum de Deo vero, et aeterno Patri filium semper esse coaeternum. Quod autem futuro tempore dicitur, Hic erit magnus, et Filius Altissimi vocabitur, nemo ita intnus Christus ante partum virginis non fuerit, sed ita hoc potius dictum intelligamus, quia potentiam divinae majestatis quam Dei Filius aeternaliter habuit, hanc idem homo natus ex tempore acceperit, ut una in duabus naturis persona esset mediatoris ac Redemptoris no
Abbreviated transcription (Latin):
Standus solerter or¬
do uerborum: ⁊ tanto arti
est cordi inserẽdus: quãto
manifeste patet:qr in his
tota redemptionis nr̃e sum¬
ma consistit. Nam manife¬
stissime dominũ iesum id ẽ
saluatorem nostrum: ⁊ ue¬
rum dei pr̃is ⁊ uerũ homĩs
matris filium predicant.
Ecce inquit cõcipies ĩ utẽo
et paries filium. Agnosce
se substantiam carnis. Tu¬

Expanded text:
tandus solerter ordo verborum, et tanto arctius est cordi inserendus, quanto manifeste patet quia in his tota redemptionis nostrae summa consistit. Nam manifestissime Dominum Jesum, id est, Salvatorem nostrum, et verum Dei Patris, et verum hominis matris FiliumEcce, inquit, concipies in utero, et paries Filium. Agnoscitse substantiam carnis. Se
Abbreviated transcription (Latin):
Ropterea dilatauit in¬
fernus anĩaz suã ⁊ ape¬
ruit os suum absq ullo s¬
termino. Et descendẽt forteᷤ
eius et populus eius ⁊ sb̾li¬
mes gloriosiq eius ad eũ
Et incuruabitur homo : et
humiliatutur uir : ⁊ oculi
sublimiũ deprimẽtur : ⁊ ex¬
altabitur dñs exercituum
iniudicio : ⁊ deus sanctus
sanctificabitur ĩ iusticia.: ħ¬

Expanded text:
terea dilatavit infernus animam suam et aperuit os suum absque ullo termino et descendent fortes eius et populus eius et sublimes gloriosique eius ad eum et incurvabitur homo et humiliabitur vir et oculi sublimium deprimentur et exaltabitur Dominus exercituum in iudicio et Deus sanctus sanctificabitur in iustitia
Abbreviated transcription (Latin):
Ecessarium nobis est
fratres charissimi agͦ¬
icere quib arinis precinc¬
tus stephanus seuitia iu¬
deorum potuit superare ut
ita merusset feliciter triu¬
phare. Neq enĩ paruipẽden¬
da ẽ talis uirtus: talisq trͥ¬
umphus. haud uero uili¬
bus armis potuit p̾munir
qui a multis non potuit su¬

Expanded text:
ecessarium nobis est, fratres carissimi, agnoscere quibus armis praecinctus Stephanus saevitiam Judaeorum potuit superare, ut ita meruisset feliciter triumphare. Neque enim parvipendenda sunt talis virtus, talisque triumphus. Haud vero vilibus armis potuit praemuniri, qui a multis non potuit su
Abbreviated transcription (Latin):
factum ẽ ad hicremiã
adño quando misit ad cũ
rex sedechias phassur fili¬
um melchie: et sophonia
filium maasie sacerdotem
dicens: Interroga pro no¬
bis dñm: qr nabuchodo¬
nosor rex babylonis p̾liat̃
aduersum nos: si forte fa
dat anobis. Re. In die qͣ¬

Expanded text:
factum est ad Jeremiam a Domino, quando misit ad eum rex Sedecias Phassur filium Melchiae, et Sophoniam filium Maasiae sacerdotem, dicens: Interroga pro nobis Dominum, quia Nabuchodonosor rex Babylonis praeliatur adversum nos: si forte facdat a nobis. Et di
Abbreviated transcription (Latin):
et cõmoneo in ha sa¬
cra solẽntate dei gẽitricis
marie : nõ cessare a laudi
bus. Qõ si uirgo es: gande
tm̃ cura ut sis ꝙ digne lau¬
dare possis. Qd̃ si cõtinens
et casta: uenerare ⁊ lauda.

Expanded text:
et commoneo, in hac sacra solemnitate genitricis Dei Mariae nolite cessare a laudibus. Quod si virgo es, gaude das: tantum cura ut sis quae digne laudari possis. Quod si continens et casta es, venerare et lauda,
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃us scũs superueniet in te
et uirtus altissimi obũbra¬
bit tibi: ideoq ⁊ qd̾ nascet
ex te sanctum nocabitur fi¬
lius dei: ⁊ ut omnis credẽ¬
di ambiguitas tolleretur ⁊
alio aduincto miraculo di
manifestãs ait: ⁊ ecce heli¬
sabeth cognata tua ⁊ ip̃a cõ¬
cepit filium in sencctute suͣ.
et hic mẽsis ẽ sextus illi q̃

Expanded text:
te, et virtus Altissimi obumbrabit tibi: ideoque et quod nascetur ex te sanctum, vocabitur Filius Dei: et ut omnis credendi ambiguitas tolleretur, alio adjuncto miraculo mirmanifestat, dicens: Et ecce Elisabeth cognata tuae, et ipsa concepit filium in senectute sua: et hic mensis
Abbreviated transcription (Latin):
qui dicebat. Eastigo cor¬
pͥus meum: ⁊ in ẜuitutẽ
redigo: ne forte aliis pre¬
dicans ip̃e reprob efficiã.
Ecce in afflictiõe corpori
audiuimus crucẽ carnis:
audiamus nũc ĩ compas¬
sione ꝓximi crucẽ mẽtis.
Ait ẽim. Quis infirmat
et ego nõ infirmor:Quis
scandaliçatur ⁊ ego non

Expanded text:
at: Castigo corpus meum, et in servitutem redigo, ne forte aliis pradicans ipse reprobus efficiar . Ecce in afflictione corporis audivimus crucem carnis, audiamus nunc in compassione proximi crucem mentis. Ait enim: Quis infirmatur, et ego non infirmor? Quis scandalizatur, et ego non
Abbreviated transcription (Latin):
lestium spirituum: preteri¬
ta presentia futura mala o¬
pellite.
ates cterni iudicis.apli¬
q domini: suppliciter ex¬
poscimus: saluari ur̃is
precibus.
Tartyres dei inclyti cõ¬
fessoresq lucidi: uestris
orationibus nos ferte in
celestibus.
horus sc̃arum uirginũ
monachorũq. omnium:
simul cum scĩs omnibus
ꝯsortes xp̃i facite.
¶ entem auferte perfidã:
credẽtium de finib: ut xp̃o
laudes debitas persoluaz
alacriter.
Aloria pri ingenito: eiꝰq
unigenito: una cum sanc¬
to sp̃u in sempiterna sccła.

Expanded text:
ituum, Praeterita, praesentia, Futura mala pellite. Vates aeterni Judicis Apostolique Domini, Suppliciter exposcimus Salvari vestris precibus. Martyres Dei inclyti Confessoresque lucidi, Vestris orationibus Nos ferte in coelestibus. Chori sanctarum virginum Monachorumque omnium Simul cum sanctis omnibus Consortes Christi facite. Gentem auferte perfidam Credentium de finibus, Ut Christo laudes debitas Persolvamus alacriter. Gloria Patri ingenito Ejusque Unigenito, Una cum sancto Spiritu In sempiterna saecula.
Abbreviated transcription (Latin):
dñs pauperẽ a potente et in¬
opem cui non erat adiutor.
p̾s Deus iudicium. Añt.
Cogitauerunt ĩpii ⁊ locuti
sunt nequitiam: iniquita¬
tem in excelso locuti sũt. p̃s
Quam bonus. añtꝰ Exũge
dñe et iudica causa mea
p̃s ut quid deus. U ¶Deꝰ

Expanded text:
Dominus pauperem a potente, et inopem cui non erat adjutor. Psalm. Deus, judicium tuum. Ant. Cogitaverunt impii et locuti sunt nequitiam: iniquitatem in excelso locuti sunt. Psalm. Quam bonus. Ant. Exsurge, Domine, et judica causam meam. Psal. Ut quid Deus. Vers.
Abbreviated transcription (Latin):
dierum afflictionis
sue: et preuaricationis oĩ¬
um desiderabilium suorũ:
que habuerat adiebꝰ ãtiqͥsũ
caderet populus eius de ma¬
nu hostili et non esset auxi¬
liator. Uiderũt eam hostes:
et deriserũt sabbata eius.
heth. Peccatum peccauiti
hierłm: propterea in stabi¬
lis facta est. Omnes qui
glorificabant eam spreue¬
runt eam : qr uiderũt ĩgno¬
miniam eius. Ipsa autem
gemens conuersa ẽ retror¬
sum. Teth. Sordes eius ĩ
pedib eius: nec recordata
est finis sui. Deposita ẽ ue¬
hementer non habens con¬
solatorẽ. Uide dñe afflicti¬
onem meam: quoniã ere¬

Expanded text:
m afflictionis suae, et praevaricationis omnium desiderabilium suorum, quae habuerat a diebus antiquis, cum caderet populus ejus in manu hostili, et non esset auxiliator: viderunt eam hostes, et deriserunt sabbata ejus.  Heth.  Peccatum peccavit Jerusalem, propterea instabilis facta est, omnes, qui glorificabant eam, spreverunt illam, quia viderunt ignominiam ejus: ipsa autem gemens et conversa retrorsum.  Teth.  Sordes ejus in pedibus ejus, nec recordata est finis sui: deposita est vehementer, non habens consolatorem: vide, Domine, afflictionem meam, quoniam ere
Abbreviated transcription (Latin):
Uare illum corripis :x
qr doles ꝙ peccauit in
te: Absit. Si amore tiu id
in ipsis uerbis attende ciuꝰ
amore id facere debeas : u¬
trum tui: an illius. Si te
audierit inquit : lucratus
eris fratrẽ tuum : ergo pro¬
pter illum ⁊ fac ut lucreris
illum : sic façiendo lucra¬
ris: nisi fecisses perierat. e¬

Expanded text:
uare illum corripis? Quia te doles, quod peccaverit in te? Absit. Si amore tui id in ipsis verbis attende, cujus amore id facere debeas, utrum tui, an illius. Si te audierit, inquit, lucratus es fratrem tuum. Ergo propter illum fac, ut lucreris illum. Si faciendo lucraris, nisi fecisses perierat.
Abbreviated transcription (Latin):
dicaris. p̃s o iserere. añt.
ductus ẽ: et non aperint os
Contritum ẽ cor meu ĩ me¬
dio mei: contremuerũt oĩa¬
ossa mea. p̃s. Deus d̾s mis.
aÑt Exortatus es in uirtu¬
te tua: ⁊ in refectiõe sc̃a tua
dñe. Can. Cantemꝰ. ant.

Expanded text:
 Miserere mei. Ant. ductus est, et non aperuit os Contritum est cor meum in medio mei, contremuerunt omniossa mea. Psalm. Deus, Deus meus. Ant. Exhortatus es in virtute tua, et in refectione sancta tua, Domine. Psal. Cantemus. Ant.
Abbreviated transcription (Latin):
R O uda qui dereliquisti
consilium pacis ⁊ cum urõ¬
is cosiliatus es : triginta ar¬
genteis uendidisti sangiñe
iustum. Et pacis osculu fe¬
rebas: quod inpectore non
habebas. U Uerax cdatur
fallacib : pium flagellat ĩ¬
pius. Et.¬

Expanded text:
 779 qui dereliquisti consilium pacis; et cum Judaeis consiliatus es, triginta argenteis vendidisti sanguinem justum, et pacis osculum ferebas, quae quam in pectore non habebas. Vers. Verax datur fallacibus, pium flagellat impius. Et
Abbreviated transcription (Latin):
liter respondit. Disce¬
de a me fomes peccati: nutri
satis meliora tuis obtulit ⁊¬
ornamẽta: ⁊ anulo fidei sue¬
subarrauit me. Sludiẽs hẽc¬
insanus iuuenis amore co
spiritu. Inter hec lecto pro¬
sternitur: ⁊ per alta suspiria
amor a medicis aperitur.

Expanded text:
respondit discede a me fomis peccati nutrimesatis ante miliora obtullit ornamenta et a| nolo fidei subarrauit me. Longe insanus iuuenis amore carspiritu. Inter haec lectolo prosternitur . et per arta suspiria amor| a medicis aperitur
Abbreviated transcription (Latin):
ethere xp̃s promicat.
Lens iam resurgat torpi
que sorde extat saucia: syoꝰ
refulget iam nouu: ut toͥ¬
lat omne noxium.
EIxursu agnus mittitur:
laxare gratis debitu: om̃s
pro indulgẽtia uoce demꝰ
cum lacruis.¬
ecundo ut cum fulserit
mundũq horror cinserit:
non pro reatu puniat: sed¬
nos pius tunc protegat.

Expanded text:
ristus promicat. Mens jam resurgat torpida, Quae sorde extat saucia: Sidus refulget jam novum, Ut tollat omne noxium. En sursum agnus mittitur Laxare gratia debitum: Omnes pro indulgentia Vocem demus cum lachrymis: Secundo ut cum fulserit, Mundumque horror cinxerit; Non pro reatu puniat. Sed pius tunc nos protegat.
Abbreviated transcription (Latin):
On enim erubesco euã¬
gelium: uirtus enĩ dei
est inꝰ salutẽ omi credenti iui¬
deo primum et greco. Iusticĩ
enum dei meo reuelatur ex

Expanded text:
on enim erubesco euangelium; uirtus enim dei est in salutem omni credenti, Iudaeo primum et Graeco. iustitia enim dei in eo reuelatur, id
Abbreviated transcription (Latin):
ex qd̾ ante dixera: uos
implete mensurã patr
uestror : ad personã dñi per¬
tinere : eo ꝙ occidendus es¬
set ab eis: potest ⁊ ad disci¬
pulos eius referri: de quibꝰ
nunc dicit. Ecce ego mitto
Aduos prophetas ⁊ sapiẽtes
et scribas : ⁊ ex illis occtoetis
et crucifigetis : ⁊ exeis fla¬

Expanded text:
d ante dixeramus: Implete mensuram patrum vestrorum, ad personam Domini pertinere, eo quod occidendus esset ab eis, potest et ad discipulos ejus referri, de quibus nunc dicit: Ecce mitto ad vos prophetas, et sapientes, et scribas, et ex illis occidetis, et crucifigetis, e
Abbreviated transcription (Latin):
ro non inueniebatur adiu¬
tor similis eius. Imisitq e¬
dñs deus soporem in adã. Cũ
obdormisset : tulit unã de co¬
stis eius : et repleuit carnez
pro ea. Et edificauit dñs de¬
us costam quam tulerat de
adam in mulierem : et addu¬
xit eam ad adam.Dixitq o

Expanded text:
diutorium simile sibi". "Inmisit, eDominus soporem in Adam, cumque obdormisset, tulit unam de costis eius et repleuit carnem pro ea, et edi/ficauit Dominus Deus costam quam tulerat de Adam in muliere et adduxit eam ad Adam; dixitq
Abbreviated transcription (Latin):
Pax tibi xp̃i electe :
iubeo te de sollicitudine tu
fore securum. Non tibi cõ¬
cessum ẽ quod meditaris:
quia manus pollutas hu¬
mano sanguine gestas.ɨ
De te filius nasciturus e¬
egredietur : cui hec omnia
disponẽda diuina ꝓuidẽtie
consilio cõmendabit dñs.
Hic erit unus ex regibus
electis a dño : coronã uite
secularis cõmutaturus ɨ¬
efna. Uerũtamẽ uirũ sp̃ua¬
li legatiõe tibi trãsmitten¬
dum̃ honorificabiliter su¬
scipito : susceptum uenera¬
biliter habeto : exhortati¬
onib eius nõ fictũ cordis
fidelis assensum prebeto.

Expanded text:
Pax tibi, Christi electe; jubeo te de sollicitudine tua fore securum. Non tibi concessum est quod meditaris, quia manus pollutas humano sanguine gestas. De te filius nasciturus egredietur, cui haec omnia disponenda divinae providentiae consilio commendabit Dominus. Hic erit unus ex regibus electis a Domino, corona vitae saecularis commutaturus aeternam. Verumtamen virum spirituali legatione tibi transmittendum, honorificabiliter suscipito, susceptum venerabiliter habeto, exhortationibus ejus non fictum cordis fidelis assensum praebeto.
Abbreviated transcription (French):
Alomon sedit suꝑ
thronum dauid pa¬
tris sui: ⁊ firmatũ est re¬
gnum cius nimis. Et in¬
gressus est adomas filiu
agith ad bersabee matrẽ
salomonis. Que dix̾ ei.
Pacificus ne est ingressu
cificus. Tu aũt.¬

Expanded text:
alomon sedit super thronum David patris sui, et firmatum est regnum ejus nimis. Et ingressus est Adonias filius Aggith ad Bethsabee matrem Salomonis. Quae dixit ei: Pacificus. Tunc mut
Abbreviated transcription (Latin):
Unc ẽim diuina fac¬
turus : nõ diuinita¬
tis: sed infirmitatis matrẽ
uelut in cognitã repellebat
nũc aũt humana iam pa¬
tiens ex qua fuerat factus
homo affectu cõmẽdabat
humano. Tunc enim ꝙ
scebat uirtute: nũc uero

Expanded text:
unc ergo divina facturus, non divinitatis, sed infirmitatis, matrem velut incognitam repellebat; nunc autem humana jam patiens, ex qua fuerat factus homo, affectu commendabat humano. Tunc enim qui scebat virtute; nunc vero
Abbreviated transcription (Latin):
charissimi quid in¬
ter hec animauertitis:
Mlunquid casu gestum ⁊¬
creditis : ut electus ille
discipulus tunc de esset:
post añt ueniẽs andiret:
aucdiens dnbitaret : du¬
bitans palparet : palpãs
crederet. Nlon hoc casu:
sed diuina dispensatione
gestum est

Expanded text:
charissimi, quid inter haec animadvertitis? Nunquid casu gestum creditis, ut electus ille discipulus tunc deesset, post autem veniens audiret, audiens dubitaret, dubitans palparet, palpans crederet? Non hoc casu, sed divina dispensatione gestum est
Abbreviated transcription (Latin):
nis domus non debet
fieri domus dei : potationis
debet fieri; Nos aũt quãdo
ista dicimus : stridẽt denti¬
bus suis aduersum nos.i¬
Et consolatur nos psalmꝰ
quẽ audistis: Stridebant
super me dentib suis. No¬
umus ⁊ nos audire unde
curemur. Et sic ingeminã¬
tur flagella xp̃o : qr flagel¬
latur sermo ipsius. Cõgre¬
gata sunt inquit in me e¬
flagella ⁊ nescierunt. Fla¬
gellatus ẽ flagellis iudeo¬
rum : flagellabatur blas¬
phemiis falsor xp̃ianoru¬

Expanded text:
nis domus non debet fieri domus Dei, potationis debet fieri? Nos autem quando ista dicimus, stridunt dentibus suis adversus noset consolatur nos psalmus quem audistis, Striderunt super me dentibus suis. Novimus et nos audire unde curemur, etsi ingeminantur flagella Christo, quia flagellatur sermo ipsius: Congregata sunt, inquit, in me flagella, et nescierunt. Flagellatus est flagellis Judaeorum, flagellatur blasphemiis falsorum christianoru
Abbreviated transcription (Latin):
mysterii quod uidisti asse
ras. Ylam ⁊ mihi similiter
hac nocte dominus apparu¬
it xp̃s dicẽs. Constãs esto
tradidisti aĩam tuam in co

Expanded text:
ter ne quod uidisti alicui dicas. Nam et michi similiter dominus hac nocte apparuit dicens: “Constans esto t a
Abbreviated transcription (Latin):
Qui ingreditur sine macula
et operatur iustitiam.
Qui loquitur ueritatẽ in cor¬
de suo: qui non egit dolum
in lingua sua.
Nec fecit proximo suo malỹ
et obprobruim non accepit
aduersus ꝓximos suos.
¶ld nihilũ deductus est ĩ ꝯ¬

Expanded text:
Qui ingreditur sine macula, et operatur justitiam, qui loquitur veritatem in corde suo, qui non egit dolum in lingua sua, nec fecit proximo suo malum, et opprobrium non accepit adversus proximos suos, et ad nihilum deductus est in
Abbreviated transcription (Latin):
Ec uerbum qd̾ locutꝰ
est dñs ad moab ex t̾e
et nunc locutus est dñs di¬
cens. In trib annis quas
anni mercẽnarii: auferetur
gloria moab suꝑ omĩ popło
multo et relinquetur in eo¬
dicus: nequaꝙ multus ꝓ¬

Expanded text:
c verbum, quod locutus est Dominus ad Moab ex tunc, Et nunc locutus est Dominus dicens: In tribus annis, quasi anni mercenarii, auferetur gloria Moab super omni populo multo, et relinquetur dicus, nequaquam multu
Abbreviated transcription (Latin):
dam demoniacus excla¬
mauit dicẽs. Apostole dei
bartholomee incendunt
me orones tue. Cui apłus.
Obmutesce ⁊ exi ab eo.T
statim liberatus est hono.

Expanded text:
dam demoniacus exclamauit: «Apostole dei Bartholomee, incendunt me orationes tue». Cui apostolus: «Obmutesce et exi ab eo». Et statim sanatus est. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
re cuius uocis sonitũ
totins ppli ora ꝯu̾sa
sunt acclamantia ambro¬
sium ep̃m : ita ut qui ante
turbulentissime dissidebãt.
ep̃m cupiebant separatis
alterutris ordinari: repen¬
te in hunc unũ mirabili ꝯ¬
latione ad clementissum
imperatorẽ:tunc ualẽtini¬
anum qui cũ sũmo gaudiͦ
accepit ꝙ iudices a se direᷤᷤ¬
ti ad sacerdotium peterẽt.
Letabatur etiam probus
p̾fectus. quia uerbũ eius
impleretur in ambrosio:
dixerat ẽim proficiscenti:
cum mandata ab eodẽ da¬
rentur ut moris est. Cade
dex s ut ep̃s. Tu ãt.

Expanded text:
 cujus vocis sonum totius populi ora conversa sunt, acclamantis Ambrosium episcopum; ita qui antea turbulentissime dissidebant, episcopum cupiebant, superatis alterutris, ordinari, repente in hunc unum mirabili latio est ad clementissimum imperatorem tunc Valentinianum, qui summo gaudio accepit quod judex a se directus ad sacerdotium peteretur. Laetabatur etiam Probus praefectus, quod verbum ejus impleretur in Ambrosio; dixerat enim proficiscenti, cum mandata ab eodem darentur, ut moris est: Vade, dex, sed ut episcopus.
Abbreviated transcription (Latin):
od obid utiq pro¬
uidentia suꝑna fieri
disposuit: ut nullum enor¬
mitas pec̾corum suorum:
nullum numerositas sce¬
lerum a speranda uenia re¬
uocaret: cum hñt tantis:
mundi nexib ab solutum
tam celestem factum con¬
spiceret: ut cõicato cum ã¬
geliciᷤ spiritib nocabło euã¬
gelista nominaretur ⁊ ẽet.

Expanded text:
od ob id utique providentia superna fieri disposuit, ut nullum enormitas peccatorum suorum, nullum numerositas scelerum, a speranda venia revocaret, cum hunc tantis mundi nexibus absolutum, tam coelestem factum conspiceret, ut, communicato cum angelicis spiritibus vocabulo, evangelista nominaretur et esset.
Abbreviated transcription (Latin):
pctentie qui ex aquis
ortum genus : parti relin¬
quis gurgiti: partun leuas
in aera.
imersa limphis impmẽs:
subuecta celis irrogans: ut
stirpe una prodita diuersa
rapiant loca.
argire cuntis ẜuulis quoᷤ
mundat unda sanguinis:
nescire lapsus cruninu: Ø¬
nec ferre mortis tedium.
t culpa nullũ deprimat:
nullum leuet iactantia: eli¬
sa mens ne concidat: elatͣ
mens ne corruat.

Expanded text:
potentie, Qui ex aquis ortum genus, Partim remittis gurgiti, Partim lebas in aere. Dimersa limfis imprimens, Subvecta celis inrogans, Ut stirpe una prodita Diversa rapiant loca. Largire cunctis servulis, Quos mundat unda sanguinis, Nescire lapsum criminum Nec ferre mortis tedium. Ut culpa nullum deprimat, Nullum lebet iactantia, Elisa mens ne concidat, Elata mens ne corruat.