comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nde mago procul infensam contenderãt hastam.
Iule astu subit at tremibunda suꝑ uolat hasta
Et genua amplectens. effatur talia supplex:
Per patrios manis & sp̃es furgentis uili
te precor. hanc animam serues gn̾atoq. patriq.:
Est domus alta. ia̾cent pęnitus defossa talenta
cȩlati argenti. sunt auri pondera facti um¬
Infectiq mihi: non hic uictoria teucrum
Uertitur. hauo anima una dabit discrimina t᷑anta :
Dsxerat᷑. ȩneas contra cui talia reddit:¬
Argenti atq auri memorasqͥ: multa talenta
S ust uilit ista prior. iam tum pallante pempto
Hoc patris anchisȩ manes. hoc sentit suisus
Fic fatus. galeam lelia tenet. atq reflexa
Ceruice orantis. capulo tenus applicat ensem
Nec procul emonides. phebi. truuȩq sacerdos
Infula ciũ sacra redimibat timpora uitta.
Totus conlucens uestȩ atq in signibus armis
Quem congressus agit campo laꝑsumq suꝑstans
Immolat. ingentiq. umbra tegit arma serestus
Lecta refert humeris tibi rex gradiue tropeum:

Expanded text:
nde Mago procul infensam contenderat hastam. Ille astu subit ac tremibunda supervolat hasta, et genua amplectens effatur talia supplex: Per patrios manis et spes surgentis Iuli te precor, hanc animam serves natoque patrique. Est domus alta, iacent penitus defossa talenta caelati argenti, sunt auri pondera facti ininfectique mihi. Non hic victoria Teucrum vertitur aut anima una dabit discrimina tanta." Dixerat. Aeneas contra cui talia reddit:rgenti atque auri memoras quae magna talenta sustulit ista prior iam tum Pallante perempto. Hoc patris Anchisae manes, hoc sentit IulusSic fatus galeam laeva tenet atque reflexa cervice orantis capulo tenus applicat ensem. Nec procul Haemonides, Phoebi Triviaeque sacerdos, infula cui sacra redimibat tempora vitta, totus conlucens veste atque insignibus armis. Quem congressus agit campo lapsumque superstans immolat ingentique umbra tegit; arma Serestus lecta refert umeris, tibi, rex Gradive, tropaeum.
Abbreviated transcription (Latin):
Deueeꝰ . iamq fua a timidum capit  abdidit asre¬
Cup medii nenus eerremeq agmina caude E
Est etiam ille malus calabris in saltibus anguis.
N c milii tum molles sub diuo carpere somnos¬
I esigferso nemoris libeat iacusse perherbas.¬

Expanded text:
deice. Iamque fuga timidum caput abdidit altemedii nexus extremaeque agmina caudae Est etiam ille malus Calabris in saltibus anguiNe mihi tum molles sub divo carpere somnos, neu dorso nemoris libeat iacuisse per herbas
Abbreviated transcription (Latin):
Elummo: nes somnos abrumprt usa faluibres ÷ nitirades¬
empore non alio dicunt regionibis illis
Quesitas ad sacras boues uinonis & uͦris
Im paribus ductos alta ab donaria currus:¬
Fr̃go egre rastris terram rimantur. o ipsis i xbi¬
U nguibus infodiunt fruges: montesq per altos i. ob ponint st plauistris &a trahunt ca¬

Expanded text:
lumina, nec somnos abrumpit cura salubris. Tempore non alio dicunt regionibus illis quaesitas ad sacra boves Iunonis et uris imparibus ductos alta ad donaria currusegre rastris terram rimantur et ipsiunguibus infodiunt fruges montisque per altos contenta cervice trahunt s
Abbreviated transcription (Latin):
Illum autem quam us aries sit scanduaus ipse .i quãius habat alia¬
Nigra sub est udo tantum eui lingua palato
Rͥ eice ÷sinemaculis infuset uellera piuiis
ascentum: plenoqꝰ alium circum spice campo
M unere sic niueo ł anȩ si credere s artãnusis desttr¬
Pandꝰeus archaiȩ captam te uuna fefellit
In nemora alta liõcans. nec tu aspernata uotantetil.
Atisusa uactus amios. cithisum lotosqu sle quenttẽ
Iuemanu salsasq serat presepibus herbas . N.¬
Quod surgente die mulsere horisq diurnis¬

Expanded text:
Illum autem, quamvis aries sit candidus ipse, nigra subest udo tantum cui lingua palato, reice, ne maculis infuscet vellera pullis nascentum, plenoque alium circumspice campo. Munere sic niveo lanae, si credere dignum est,cadiae captam te, Luna, fefellit in nemora alta vocans; nec tu aspernata vocantem. At cui lactis amor, cytisum lotosque frequentis ipse manu salsasque ferat praesepibus herbas. HiQuod surgente die mulsere horisque diurllum autem, quamvis aries sit candidus ipse,
Abbreviated transcription (Latin):
antece s. ad distrabendũ ÷. muasis ÷ it ad oppita cade ut
ectibicuracanum fuerit postrema: sedumna¬
Uelocis sparteo catulis dudoiq: molos sum
Pisces eatia lactis q̃ pͥignes efficit canus .s. ideo ros pascere
sc̃ laconie. molo susciuitas t̃ eprri. ubi obtimi nascunt᷑ canes
N octurnum stabilis firem. sesitiuss luporum srobt dx intersus. Nãm car sare dicmꝰ cũ mpetu
Aut in paccastos aterod horrubis hrberos
Et canibus leporem: canibus uenabere dammas.
Sepe uolutabris pulsos sil uestribus a pros
atratu turbabis: agens. montisq per altos
n gentem clamore premes ad retia cfenunda¬

Expanded text:
nigra subest udo tantum cui lingua palato, Nec tibi cura canum fuerit postrema, sed unaelocis Spartae catulos acremque Molossumin nemora alta vocans; nec tu aspernata vocantem. At cui lactis amor, cytisum lotosque frequentis et salis occultum referunt in lacte saporem. catos a tergo horrebis Hiberos. et canibus leporem, canibus venabere dammas, saepe volutabris pulsos silvestribus apros latratu turbabis agens montisque per altos ingentem clamore premes ad retia ce
Abbreviated transcription (Latin):
um sciat aerias alpes. & norica siquis
astorum & longe saltus lateq uacantes
Hic quodam morbo celimis eranda cohorta est
Sepe inhonoi sar feuni m nedio stans ostia adaram h¬
anea. dum niuea esreumdatur. infula uitta¬
Inter cunctantis cecidit moribunda ministros

Expanded text:
um sciat, aerias Alpis et Norica si quispastorum et longe saltus lateque vacantis. Hic quondam morbo caeli miseranda coorta estSaepe in honore deum medio stans hostia ad anea dum nivea circumdatur infula vitinter cunctantis cecidit moribunda ministros.
Abbreviated transcription (Latin):
umquã hodic effugies. ueniam quocuq uoraris ni¬
Audiat hȩc antum. uel qui uenit ecce patenos eoe s¬
fficiã posthȩc nequem quã uoce laces sas
Q uin age si quid mhabes in me mora non eritulla.
Nec quenquam fugio tantũ uicine palemon
S ensibus hecunas res est non parua repanas sare laes a ulio¬
icite qͥuando quidem inmolli consedimus herba
Frnunc om̃is ager. nunc om̃is parturit arbos¬
I nunc frondent silue. nuno formosis simus annus : Ao¬

Expanded text:
unquam hodie effugies; veniam, quocumque vocari audiat haec tantum—vel qui venit ecce Palaemon efficiam posthac ne quemquam voce lacessas. Quin age, si quid habes, in me mora non erit ulla, nec quemquam fugio: tantum, vicine Palaemon, sensibus haec imis, res est non parva, reponas. Dicite, quandoquidem in molli consedimus herba: et nunc omnis ager, nunc omnis parturit arbos, nunc frondent silvae, nunc formosissimus annus.
Abbreviated transcription (Latin):
enta quibus torno facili suꝑ addita uitis.
if fusos hedera uestit pallente corimopob
In medio duo signa cõnon. & quis fint alter¬
escripsit radu ttumquĩ gentibus orbem
Tempora que messor. quȩ curuus arator haberet
ec dum illis labra ad moui sed condita seruo¬

Expanded text:
lenta quibus torno facili superaddita vitis diffusos hedera vestit pallente corymbos: in medio duo signa, Conon, et—quis fuit alteescripsit radio totum qui gentibus orbem, Tempora quae messor et arator haberet.ecdum illis labra admoui, ad u
Abbreviated transcription (Latin):
Dẽ ponid tudic mecũ quo pignore certes  tiban
Degregt non ausim quicquã deponere tecum: m̃¬
t mnihi naq doni. pͥater. est in iusta nouerci ꝯ uenone uunt en¬
Bisꝙ diẽ nũmerant ambo pecus. alterae hȩdos
Uerum id quod multo tute ipse fatebere mauis.
aginã: cȩlatũ diuini opus alchimedontis :¬

Expanded text:
depono: tu dic, mecum quo pignore certes. De depono: tu dic, mecum quo pignore certes. De grege non ausim quicquam deponere tecumt mihi namque domi pater, est iniusta noverca; bisque die numerant ambo pecus, alter et haedos. id quod multo tute ipse fatebere maius, gina, caelatum divini opus Alcimedontis
Abbreviated transcription (Latin):
Suin credo eu mẽ arbultum uidere miconis
tq mala unis incidere falce nouenalis ma ntuigcn¬
A dit hic aa lucteros fagos cum daphnidĩ arcum. q̃¬
Fregisti: & calamos: quȩ tu ꝓuerse menalca¬
Etcum uidisti puero donata dolebass Eiea¬
Etsi non aliqua nocuisses mortuus esets
Quid domini facient audent cũ talia fures a
Non ego te uidi dam̃onis pessime caprium⁊ t¬
oeipere insidiis. inultũ latrante lyciscat tẽ
Etcũ clamarem quo nunc se pripit ille
Tyare cõge pecus tu post carecta latẽ baoꝰ
Aniihi cantando uictus non redderet ulle
Quẽ mea carminibus meruis set fistula caprum:
i nescis meus ille caper fuit: &e nuhi damon
ł psc fatebatur. sed reddere posse negabat:
Cantando tui illã haud umquã tibi fistula cȩra. ñ¬
Nincta fuit. nontu intruuis mdocte solebas¬
tridenti miserum stipula disp dere carmen:
Uisergo internos quid possit uterꝙ uicissim
Experiamur ego hanc uitula ne fortẽ recuses
Bis meꝯtat ad multram. binos alit ubęre fȩtus:

Expanded text:
um, credo, cum me arbustum videre Miconis atque mala vitis incidere falce novellas. Aut hic ad veteres fagos cum Daphnidis arcum fregisti et calamos quae tu, perverse Menalcaum vidisti puero donata, dolebas, et si non aliqua nocuisses, mortuus esses. Quid domini faciant, audent cum talia fures! non ego te vidi Damonis, pessime, caprum excipere insidiis, multum latrante Lycisca? et cum clamarem: “Quo nunc se proripit ille? Tityre, coge pecus,” tu post carecta latebas. An mihi cantando victus non redderet ille quem mea carminibus meruisset fistula caprum? Si nescis, meus ille caper fuit; et mihi Damon ipse fatebatur, sed reddere posse negabat. Cantando tu illum, aut umquam tibi fistula cera iuncta fuit? Non tu in triviis, indocte, solebas stridenti miserum stipula disperdere carmen? Vis ergo inter nos quid possit uterque vicissim experiamur? Ego hanc vitulam—ne forte recuses, bis venit ad mulctram, binos alit ubere fetus—
Abbreviated transcription (Latin):
ardanuas ꝙ paris: pallas quas condidit ardes.
I psa eolat: nobis placeant ante om̃a siluȩ.  Sicunt ehat¬
orua leena lupũ sequitur. lupus ipse capellam at
Florentem cithisum sẽquitur lasciua capella ⁊¬
Te coridon oalexi. trahit sua quemꝙ uolupta ti
a spice aratra iugo referunt suspensa iuuenci:
t sol crescentis decedens duplicat umbras.
ai etamen unit amor quis enĩ modus adsit amori:
Ał coridon coridon quȩ te dementia ceꝑit :
untu aliquid saltim potius quoni indiget use
Uiminibus molliꝙ paras de  teaere iunco.
nuenies alium site hic fastidit alexis:¬
ic mihi damoeta ciium pecus. an melibei
Infelit osemꝑ oius pecus: ipse neeraita
Dumfouet: ac ne me sibi prȩferat illa ueretur. alcataucio¬

Expanded text:
ardaniusque Paris. Pallas, quas condidit arces, ipsa colat; nobis placeant ante omnia silvaorva leaena lupum sequitur; lupus ipse capellam; florentem cytisum sequitur lasciva capete Corydon, o Alexi: trahit sua quemque voluptas. Aspice, aratra iugo referunt suspensa iuvenci, et sol crescentis decedens duplicat umbras: me tamen urit amor; quis enim modus adsit amori? Ah, Corydon, Corydon, quae te dementia cepit! tu aliquid saltem potius, quorum indiget usus, viminibus mollique paras detexere iunco? Invenies alium, si te hic fastidit, Aleximic mihi, Damoeta, cuium pecus, an Meliboei? Infelix o semper, ovis, pecus, ipse Neaeram dum fovet, ac ne me sibi praeferat illa veretur, hic alie
Abbreviated transcription (Latin):
Lucagus ut ꝓnus pendaens inuerbera telo
Ad monint bi iugos proiecto dũmpede leuo
a ptat se pugnȩ. subit oras hasta perimas
Fulgentis clipei: tum leuum ꝑforat inguen:
Ex cussus curru. moribundus uoluitur arius:
Quem pius ȩneas dictis ad fatur amaris:
L uͦcage. nulla tuos currus fuga segnis ȩquoꝵ
P rodidit aut uane uertere ex hostib: umbrȩ :
Ipͣse rotis saliens iuga deseris: hȩc it᷑a fatus
Arripuit bi uigos. frater tendebat inertis
Infelix palmas. curru delapsus eodem:
Perte perqui tetalem genuere parentes¬
U ir troiane sine hanc animam & miserere precantis:¬

Expanded text:
Lucagus ut pronus pendens in verbera telo admonuit biiugos, proiecto dum pede laevo aptet se pugnae, subit oras hasta per imas fulgentis clipei, tum laevum perforat inguen: excussus curru moribundus volvitur arvis. Quem pius Aeneas dictis adfatur amaris: Lucage, nulla tuos currus fuga segnis equorum prodidit aut vanae vertere ex hostibus umbrae: ipse rotis saliens iuga deseris. Haec ita fatus arripuit biiugos; frater tendebat inertis infelix palmas, curru delapsus eodem: Per te, per qui te talem genuere parentes, vir Troiane, sine hanc animam et miserere precantis
Abbreviated transcription (Latin):
Cui umo sub missa: quid opulcherrime conumx
Sollicitas egram. & tua t᷑ristia dicta timentem:
Si mihi quȩ fuerat quondam quamq esse decebat
Uis in amore foret: non hoc mihi namq negares
Omni potens. quin & pugnȩ. subducere turnum.
Et dauno possem in colomem seruare parenti:
Num pereat teuerisq pio det sanguine᷑ penas.. lo¬
Ille tamen nostra deducit origine nomen.
Pilum nusq. illi quartus pater. & tua larga
Sepe manu. multisq. onerauit limina donis:
Cuireuetherii breuiter sic fatus ol ympi¬
Si mora presentis lȩti. tempusq. caduco
Oratu iuueni. meq hoc ita ponere sentis.
Uanaiferor : qđ ut opocius formidine falsa
Ludar. & in melius tua qui potes orsa reflectas

Expanded text:
Cui Iuno summissa Quid, o pulcherrime coniunx, sollicitas aegram et tua tristia dicta timentem? Si mihi, quae quondam fuerat quamque esse decebat, vis in amore foret, non hoc mihi namque negares, omnipotens, quin et pugnae subducere Turnum et Dauno possem incolumem servare parenti. Nunc pereat Teucrisque pio det sanguine poenas. Ille tamen nostra deducit origine nomen Pilumnusque illi quartus pater et tua larga saepe manu multisque oneravit limina donis. Cui rex aetherii breviter sic fatur OlympiSi mora praesentis leti tempusque caduco oratur iuveni meque hoc ita ponere sentis, vana feror. Quod ut O potius formidine falsa ludar et in melius tua, qui potes, orsa reflectas
Abbreviated transcription (Latin):
Talia ꝑ campos edebat funera ducton
Dardanius. torrentis aquȩ uel turbinis atri
More furens: tandem erumpunt & castra relinquunt
A scanius puer. & ne guiquam obsessa uiuentus
inonem interea compellat iuppite
Ogermana mihi. atq. eadem gratissima cotunae.
V t rebares uenus necte sententia fallur
Dextra uiris. animusq. ferer. paciensq. pericli :¬

Expanded text:
Talia per campos edebat funera ductor Dardanius, torrentis aquae vel turbinis atri more furens. Tandem erumpunt et castra relinquunt Ascanius puer et nequiquam obsessa iuventus. Iunonem interea compellat Iuppiter ultro: O germana mihi atque eadem gratissima coniunx, ut rebare, Venus, nec te sententia fallit, dextra viris animusque ferox patiensque pericli
Abbreviated transcription (Latin):
Non tdio medis equos. ne currus cernis achilli
a ut phrigiȩ campos: nunc belli finis & ȩui
His dabitur terris uesant talia late
D icta uolant ligeri: sed non & trouis heros¬
Diuta psenat contra: iaculum nam torquet inhostis¬

Expanded text:
Non Diomedis equos nec currum cernis Achillis aut Phrygiae campos: nunc belli finis et aevi his dabitur terris. Vesano talia late dicta volant Ligeri. Sed non et Trodicta parat contra: iaculum nam torquet in host
Abbreviated transcription (Latin):
Q uo sequar s aut quȩ nunc artus. auulsaq membra
Et funus lacerum tellus habet hoc mihi dete
Nate refers. hoc sum terraq mariq secuta
Figite me siqua est pietas inme omnatela
Conicite o rutuli. me primam absumite ferro
Aut tumagne pater diuum miserere tuoq
In uisum hoc detrude caput sub tartara telo.
Quando aliter neqͥ ue ocrudelem ab rumpere ũtã
Hoc fletui concussi animi. mestusq ꝑ omnis
It gemitus torpent infracte ad prȩlia uires:
Illam incendentem luctus idȩus & actor
I lionei monitu. & multum lacrimantis iuli
Corripiunt. interq manus in tecta reponunt:¬
Increpuit. sequtur clamor cȩlumq ueniuert:
Accelerant acta pariter testudine uolsci uolcens¬
Et fossas implere parant. ac uellere uallum:
Querunt pars aditum. & scalis ascendere muros
Qua rara est acies inter lucetq corona
N ontam spissa uiris: telorum effundere contra
Adsueti longo muros defendere bello

Expanded text:
Quo sequar, aut quae nunc artus avolsaque membra Quo sequar, aut quae nunc artus avolsaque membra et funus lacerum tellus habet? Hoc mihi de te, nate, refers? Hoc sum terraque marique secuta? Figite me, siqua est pietas, in me omnia tela conicite, o Rutuli, me primam absumite ferro: aut tu, magne pater divom, miserere tuoque invisum hoc detrude caput sub Tartara telo, quando aliter nequeo crudelem abrumpere vitam. Hoc fletu concussi animi, maestusque per omnis it gemitus: torpent infractae ad proelia vires. illam incendentem luctus Ideus et Actor Ilionei monitu et multum lacrimantis Iuli corripiunt interque manus sub tecta reponuntincrepuit; sequitur clamor caelumque remugit. Adcelerant acta pariter testudine Volsci et fossas implere parant ac vellere vallum. Quaerunt pars aditum et scalis ascendere muros, qua rara est acies interlucetque corona non tam spissa viris. Telorum effundere contra adsueti longo m
Abbreviated transcription (Latin):
Currali. & nisi
Aenȩade duri murorum in parte sinistra
Opposuere aciem nam dextera cingitur amni
Ingentisq tenent fossas. & turrib altis¬
S tant mesti. simul ora uirum pre fira mouebant
Nota nimis miseris. atroqͣ. fluentia tabo:
Interea p̾audam uolitans pennata purbem
N untia fama ruit. matrisq ad labitur auris
Furrali: at subitus misere calor ossa reliquit.
Excussi man̾ibus radii. reuolutaq. pensa
E uolat in felir. & femineo ululatu
S cissa comam muros amens. atq. aguna cursu
Primanetit: non illtlurum non illa pericli
Telorumq memor: celũ dehinc questibus implet
Hunc sceote ceuryale aspicio : tune illȩ senecte
Sera meȩ requies. potusti umquere solam
Crudelis nec te sul
Adfari extremum misere oata copia matri s
h cu terra ignota. canib data preda iatinis
Alitibusq iaces: nec te tua funera mater
Preo uri   pressiue oculos. aut uulnera laui¬
U este tegens: tibi quam noctes festina diesq
Irgebam. & tela curas solabar anilis

Expanded text:
uryali et Nisi. Aeneadae duri murorum in parte sinistra opposuere aciem, nam dextera cingitur amni, ingentisque tenent fossas et turribstant maesti; simul ora virum praefixa movebant, nota nimis miseris atroque fluentia tabo. Interea pavidam volitans pennata per urbem nuntia Fama ruit matrisque adlabitur auris Euryali. At subitus miserae calor ossa reliquit, excussi manibus radii revolutaque Evolat infelix et femineo ululatu, scissa comam, muros amens atque agmina cursu prima petit, non illa virum, non illa pericli telorumque memor; caelum dehinc questibus implet: Hunc ego te, Euryale, aspicio? Tune illa senectae sera meae requies, potuisti linquere solam, crudelis? Nec te, sub adfari extremum miserae data copia matri? Heu, terra ignota canibus data praeda Latinis alitibusque iaces, nec te, tua funera mater produxi pressive oculos aut volnera lavi, veste tegens, tibi quam noctes festina diesque urgebam et tela curas solabar anilis.
Abbreviated transcription (Latin):
Dum trepidant. it hasta tago ꝑtimpus trumq
Siridens. traiectoq hęsit tepe facta cerebro
S euit atrox uolcens. nec teli conspicit usquã
Auctorem. nec quose ardens in mittere possit
Tu tamen iterea calido mihi sanguine pęnas
Per solues amborum inquit sinul ense recluio
Ibat meuryalum : tum uero ex territus amens
Concdamat nisus: nec se celare tenebris
Amplius. aut tantum potuit ꝑferre dolorem¬
al eme ad sum qui feci. in me conuertite ferrum
Orutuli mea fraus omnis: nihil iste nec ausus
N ec potuit: celum hoc & conscia sidera testor
Tantum infelicem nimium dilexit amicumni notipi¬
T alia dicta dabat.: sed uirib ensis ad actuss
Trans adigit costas. & candida pectora rupit:
u oluitur eurralus lȩto. pulcrosq ꝑ artus
It cruor inque humeros ceruir conlapsa recũbit: cca¬
Purpureus ueluti cum flos succisus aratro
Languescit moriens. lasso ue papauera collo
Deͣmisere caput. pluuia cum forte grauantur:
At᷑ nisus ruit in medios. solumq ꝑ omnis

Expanded text:
Dum trepidant, it hasta Tago per tempus utrumque stridens traiectoque haesit tepefacta cerebro. Saevit atrox Volcens nec teli conspicit usquam auctorem nec quo se ardens inmittere possit. Tu tamen interea calido mihi sanguine poenas persolves amborum, inquit; simul ense recluso ibat in Euryalum. Tum vero exterritus, amens conclamat Nisus, nec se celare tenebris amplius aut tantum potuit perferre dolorem. Me me, adsum qui feci, in me convertite ferrum, O Rutuli, mea fraus omnis; nihil iste nec ausus nec potuit, caelum hoc et conscia sidera testor, tantum infelicem nimium dilexit amicum. Talita dabat; sed viribus ensis adactusTransadigit costas et candida pectora rumpit. Volvitur Eurialus leto pulcrosque per artus it cruor, inque umeros cervix conlapsa recumbit: purpureus veluti cum flos succisus aratro languescit moriens lassove papavera collo demisere caput, pluvia cum forte gravantur. At Nisus ruit in medios solumque per omnis
Abbreviated transcription (Latin):
rodidat on memorem. radisq aduersa refulsit:
Haud temere est uisum: conclamat ab agmine uolcens :¬
State u̾ri. quȩ causa iuȩ. quiue estis i armis
Quoue tenetis iter  nihil illi tendere contra.
S ed celerare fugam in siluas. & fidere noct

Expanded text:
rodidit immemorem radiisque adversa refulsit. Haud temere est visum. Conclamat ab agmine Volcens State, viri. Quae causa viae? Quive estis in armis? Quove tenetis iter? Nihil illi tendere contra, sed celerare fugam in silvas et fidere noct
Abbreviated transcription (Latin):
Si qua tiis umquam ꝓme pat̾ hyrtacus aris
Dona tulitͣ si qua ipse meis uenatib auri
Suspendiue telo. aut sacra adfastigia fici.
hunc sine me turbare globum. & rege tela ꝑ auras:
Dixerat : & toto conirus corpore ferrum
Conicit hasta uolans noctis diuerberat umbras.
Et uenit aouersi intergum sulmonis. biq
Frangitur ac fisso transit pre cordia ligno
Uluitur ille uomens calidum de pectore flumen¬
Frigidus. & longis singultib ilia pulsat
Diuersi circum spiciunt hoc acrior ioeim
Ecce aliud summa telum librabat ab aure

Expanded text:
umquam pro me pater Hyrtacus aris umquam pro me pater Hyrtacus aris dona tulit, siqua ipse meis venatibus auxi suspendive tholo aut sacra ad fastigia fixi: hunc sine me turbare globum et rege tela per auras. Dixerat, et toto conixus corpore ferrum conicit: hasta volans noctis diverberat umbras et venit aversi in tergum Sulmonis ibique frangitur ac fisso transit praecordia ligno. Volvitur ille vomens calidum de pectore flumenfrigidus et longis singultibus ilia pulsat. Diversi circumspiciunt. Hoc acrior idem ud summa telum librabat ab aure
Abbreviated transcription (Latin):
inc atq. hinc omnemq. habitum custode coronant:
Silua fuit sate dimũs. atq iice nigra
Norrida. quam densi complerant undiq sentes:
R ara ꝑ occultos lucebat semita calles:
Curralum tenebrȩ ramorum. onerosaq preda¬
Impediunt. fallitq. timor regione uiarum:
U isus abit. iamq in prudens euaserat hostes
ato: locos qui post albȩ de nomine dicti
Aibani. tum rex stabula alta latinus habebat
u e stert & frustra ab sentem respexit a muĩcum
uryale infelir. quate regione reliqui
Mec longum immedio tempus cum damor adauris
S eruenit. auidet curialum: quẽ iam manus omnis
Fraude loci& noctis subito turbante tumuitu¬
Oppressum rapit. & conantem plurima frustra:
Quid faciat  quaiuĩ uiuenem quib audeat armis
Eripere : ansese medio moriturus in hostis
Inferat. & pulchram ꝓperet ꝑ uulnera mortẽ :
Ocius adducto torquens hastile lacerto
Suspiciens altam iunam & sic uoce precatur:
Iu dea tu presens nostro succurre labori
astrorumꝰ decus. & nemorum iatonia custos:

Expanded text:
inc atque hinc omnemque abitum custode coronant. Silva fuit late dumis atque ilice nigra horrida, quam densi complerant undique sentes; rara per occultos lucebat semita calles. Euryalum tenebrae ramorum onerosaque praimpediunt fallitque timor regione viarum; Nisus abit, iamque imprudens evaserat hostis atque locos, qui post Albae de nomine dicti tum rex stabula alta Latinus habebat, ut stetit et frustra absentem respexit amicum. Euryale infelix, qua te regioNec longum in medio tempus, cum clamor ad auris pervenit ac videt Euryalum, quem iam manus omnis fraude loci et noctis, subito turbante tumultoppressum rapit et conantem plurima frustra. Quieripere? an sese medios moriturus in hostes inferat et pulchram properet per volnera mortem? Ocius adducto torquens hastile lacerto, suspiciens altam Lunam sic voce precatur: Tu, dea, tu praesens nostro succurre labori, astrorum decus et nemorum Latonia custos.
Abbreviated transcription (Latin):
Possent tectam aciem ꝑ rumpere: cum tamen omnis
Ferre libet subter densa testudine casus
Neciam sufficiunt. nam qua glob imminet ingaelis
Qud straint rutulos late. armorumꝗ. resoluit
Pagmiinie. uec curant᷑ cȩco contendere marte
Amplus audaces rutuli. sed pellere ualla
Missil ibus certant¬
Parte alia horrendus uusu quassabat & ruscam etruscã
Pinum. & fumiferos infert mezentius ignes
At messapus eꝗuum domitor. neptuna ꝓles
Descundit uallum. & scalas in menia poscit:
Los o calliope pretor aspirate canenti

Expanded text:
possent tectam aciem perrumpere: cum tamen omnis ferre iuvat subter densa testudine casus; nec iam sufficiunt. Nam qua globus imminet ingens, quae stravit Rutulos late armorumque resolvit tegmina. Nec curant caeco contendere Marte amplius audaces Rutuli, sed pellere vallo missilibus certantParte alia horrendus visu quassabat Etruscam pinum et fumiferos infert Mezentius ignis; at Messapus equum domitor, Neptunia proles, rescindit vallum et scalas in moenia poscit. Vos, o Calliope, precor, adspirate canenti,
Abbreviated transcription (Latin):
Peri turbant: in stat hon sõcus. ac rotat᷑ ensem
Fulmineum. doner rutuli clamantis in ore
Condidit aduerso. & moriens animam abstulit hosti:
um suꝑ exanimum sese ꝓiecit amicum
Confossus. placidaq ibi demum morte quieuit : Placi¬
Fofclrsssultiuo ꝓmbo siquid mea carmina possunt¬
& ulla dies umquam memoriuos excimetȩuo
Dum domus ȩnee capitoli immobile sarum
Uictores preda rutuli spolusq potiti. sumnpsora¬
Il ol scentem ex animum flentes in castra ferebant:
N ec mint in castris luctus ramnete reꝑto
Ex sangui. & primis una tot cede ꝑemptis.
Serranoq numaq: ingens concursus adipsa
Corpora seminecesq uros tepidaq. recentem
Cede locum. & plenos spumante sanguine riuos:
A gnoscunt spolia interse. galeamq nitentem
Messapi. & multo faleras sudore receptas:
E tiam prima nouo spargebat lumine terras
Trthoni croceum linquens aurora cubile.
Iam sole infuso. iam rebus luce retectis.¬
Turnus in arna uiros armis circumdatus ipse

Expanded text:
proturbant. Instat non setius ac rotat ensem fulmineum, donec Rutuli clamantis in ore condidit adverso et moriens animam abstulit hosti. Tum super exanimum sese proiecit amicum confossus placidaque ibi demum morte quievit. Fortunati ambo! Siquid mea carmina possunt, nulla dies umquam memori vos eximet aevo, dum domus Aeneae Capitoli immobile saxum Victores praeda Rutuli spoliisque potiti Volcentem exanimum flentes in castra ferebant. Nec minor in castris luctus Rhamnete reperto exsangui et primis una tot caede peremptis, Serranoque Numaque. Ingens concursus ad ipsa corpora seminecisque viros tepidaque recentem caede locum et plenos spumanti sanguine rivos. Agnoscunt spolia inter se galeamque nitentem Messapi et multo phaleras sudore receptas. Et iam prima novo spargebat lumine terras Tithoni croceum linquens Aurora cubile: iam sole infuso, iam rebus luce retecTurnus in arma viros, armis circumdatus ipse,
Abbreviated transcription (Latin):
Arauus agneñ agens : cui bellian signe suꝑbum¬
Timpora nauali fulgent rostrata corona
Hinc ope barbarica arusq̃ antonius armis
Aeg ptum uiresq orientis & ultima secum etui egxo¬
Bactra uehit sequiturq. nefasegiptia conuire
V na omnes ruere. ac totum spumare reductis
onuulsum remis. postrisq stridentib. equor
Alta petunt pelagos credas innare reuusas
Cydadas aut montis concurere montib: altos
Tanta mole iuri turritis puppib instanit
S tupea flamma manu telisq uolatile ferrum
S pargitur arua noua neptunia cede rubescunt¬
Legña i meduis patrio uocat agmina sistro
A ecdum &iam geminos a tergo respnet anguis:
Onngenumq̃ ocum monsra a latator amibisset c¬
Contra neptunum ecuenere contraq mineruam
Tela tenent seuit medio incertamine mauors
Cclatus ferro : trisesq crȩthere diue
E tͣ scisa gaudens uadit discordia palia
Quam cum sanguineo sequitur bellona filagello:¬
Aarius ies cernens arcũ intenoebat apollo

Expanded text:
arduus agmen agens; cui, belli insigne smpora navali fulgent rostrata corona. Hinc ope barbarica variisque Antonius armis, Aegyptum viresque Orientis et ultima secum Bactra vehit, sequiturque nefas Aegyptia coniunx. Una omnes ruere, ac totum spumare reductis convolsum remis rostrisque tridentibus aequor. alta petunt: pelago credas innare revolsas Cycladas aut montis concurrere montibus altos, tanta mole viri turritis puppibus instant. stuppea flamma manu telisque volatile ferrum spargitur, arva nova Neptunia caede rubescuntn mediis patrio vocat agmina sistro necdum etiam geminos a tergo respicit anguis. omnigenumque deum monstra et latrator Anubis contra Neptunum et Venerem contraque Minervam tela tenent. Saevit medio in certamine Mavors caelatus ferro tristesque ex aethere Dirae, et scissa gaudens vadit Discordia palla, quam cum sanguineo sequitur Bellona flagelloActius haec cernens arcum tendebat Apollo
Abbreviated transcription (Latin):
S eu pacem seu bella geram. tibi matina rerum
Uerborumq fides: contra quem talia satur
Curialus: me milla deistam fortib ausis
Disimilem arguerit. tantum fortuna fse cunda seda¬
Ha ut aduersa cadat seate super omnia Sona¬
num oro genitrix priami degente uetusta
Est mihi: quam muiseram tenuit non ilia tellus

Expanded text:
seu pacem seu bella geram, tibi maxima rerum verborumque fides. Contra quem talia fatur Euryalus: Me nulla dies tam fortibus ausis dissimilem arguerit; tantum, fortuna secunda aut adversa cadat. Sed te super omnia donnum oro, genetrix Priami de gente vetusta est mihi, quam miseram tenuit non Ilia tellus
Abbreviated transcription (Latin):
H anc ego nunc ignaram huius quod cũq. pericli est
Inq salutatam iinquo nor & tua testis
D extera quod nequeam iacrimas ꝑͥferre parentis: E naris nes
At tũ oro solare in opem. ee succurre relictȩ sn
N anc sine me spem ferre tui: audentior ibo
In casus omnis: percussa mente oederunt
d ardanide lacrimas ante omnis pulcher iulus
Atq. animum patriȩ strinxit pietatis inago:
Tum sic effatur:
Spondeo digna tuis ingentib omnia cȩptis
Namq erit ista mihi genitrix. nomenq ereusẽ¬
Colum de fuerit: nec partum gratia talem
Parua manet: casus factum quicumq sequȩtur
Cercaput hoc uiro. ꝑ quod pater ante solebat.
Quȩ tibi polliceor reduci rebusqͣ. secundis
H ȩc eadem matriq tuȩ. generiq. maneburter¬

Expanded text:
Hanc ego nunc ignaram huius quodcumque pericli est inque salutatam linquo: nox et tua testis dextera, quod nequeam lacrumas perferre parentis at tu, oro, solare inopem et succurre relictae. Hanc sine me spem ferre tui: audentior ibo in casus omnis. Percussa mente dedere Dardanidae lacrimas; ante omnis pulcher Iulus, atque animum patriae strinxit pietatis imago. Tum sic effatur: Sponde digna tuis ingentibus omnia coeptis. Namque erit ista mihi genetrix nomenquesolum defuerit, nec partum gratia talem parva manet. Casus factum quicumque sequentur, per caput hoc iuro, per quod pater ante solebat: quae tibi polliceor reduci rebusque secundis, haec eadem matrique tuae generique manebunt
Abbreviated transcription (Latin):
Cernert touat: to̾tumq. uistricto mi arte uuderes
Teruere leucatem auroq effulgere fluctus:
Hincu augustus agens italos in prelia cȩsar
Cum patrib populoq. penatib & magnis dus
S tans celsa in puppi. geminas ciu tmpora lam̃ma
Lȩta uomint patriumq aperitur uerticẽ sidus:
Parte alia uentis e dũs agrippa secundis

Expanded text:
cernere erat, totumque instructo Marte videres fervere Leucaten auroque effulgere fluctus. Hinc Augustus agens Italos in proelia Caesar cum patribus populoque, penatibus et magnis dis, stans celsa in puppi; geminas cui tempora flammas laeta vomunt patriumque aperitur vertice sidus. Parte alia ventis et dis Agrippa secundis
Abbreviated transcription (Latin):
S ic ait inladrimans. hnmero simuł exint ensem¬
Auratum. mira quem fecerat arte licaqi
G nosius. atq habilem uagia apturat eburna:
Dat niso mnestheus pellem horrentisq leonis
E xuuias. galeam fidus per mutat aletes :
Protinus armati incedunt. quos omnis euntis

Expanded text:
Sic ait inlacrimans: humero simul exuit ensemAuratum, mira quem fecerat arte Lycaon Gnosius atque habilem vagina aptarat eburna. Dat Niso Mnestheus pellem horrentisque leonis exuvias; galeam fidus permutat Aletes. Protinus armati incedunt; quos omnis euntis
Abbreviated transcription (Latin):
Haua aliter. rutulo. muros & castra tuenti¬
gnescunt ire. duris dolor osibus ardet᷑
Qua temptet ratione aditus & qua ulia clausos a daduto¬
Excutiat teucros uallo atq effundat mȩquor:
Ciassemquȩ lateri castrorum ad iunctar la tebat
Aggeribus septam crcum & fluuialibus undis eeltit.
Inuadit sociosq incendia poscit ouantis
a to. man̾um pinu slagranti feruidus um pletꝰ¬
Tum uero in cumbunt urguel presentia turni
atq omnis facibus ꝓpubes accuigitur atris
Diripuere focos piceum fert filmidã lumen
Teda & commixtam uulcanus ad astra fauillam:
Qiuis deus omusȩ tam seua incendia teueris abast¬
auertit tantos ratibu quis depulit ignes
D icite: prisca fies factoseo fama ꝑennis
t empore quo primum phrrgia formabat inida
Aeneas classem. & pelagi petere alta parabat
Ipsa deum fertur genitrix berecinthia magnum
Uocibus his affata iouem dan̾ate petenti.¬

Expanded text:
haud aliter Rutulo muros et castra tuenti ihaud aliter Rutulo muros et castra tuenti ignescunt irae, duris dolor ossibus ardet. Qua temptet ratione aditus et quae via clausos excutiat Teucros vallo atque effundat in aequum? Classem, quae lateri castrorum adiuncta latebat, aggeribus saeptam circum et fluvialibus undis, invadit sociosque incendia poscit ovantis e manum pinu flagranti fervidus impletTum vero incumbunt, urget praesentia Turni, atque omnis facibus pubes accingitur atris. Diripuere focos; piceum fert fumida lumen taeda et commixtam Volcanus ad astra favillam. Quis deus, o musae, tam saeva incendia Teucris avertit? Tantos ratibus quis depulit ignes? Dicite. Prisca fides facto, sed fama perennis. Tempore quo primum Phrygia formabat in Ida Aeneas classem et pelagi petere alta parabat, ipsa deum fertur genetrix Berecyntia magnum vocibus his adfata Iovem: Da, nate, petenti
Abbreviated transcription (Latin):
Neu struere auderent acies ne credere campo
Castra modo & tutos seruarent aggere muros
Ergo & si conferie manum pudor. iraq monstrat
Abicunt portas tamen. & precepta facesunt:
A r̾matiq. cauis expectant turribus hostem:
Turnus ut ante uolans. tardum preceserat agmen
Uiginti lects equitum comitatus & urbi
In prouisus ad est: maculis quem tracus albis
Portat equus. cristaq tegit galea aurea rubra:
Suba ipse tirus merum nuienes. quiꝰ primus in hostem
En ait: & iaculum attorauens. emittit in auras:
Erincipium pugnȩ & campis sese arduus infert:
Elamorem excipunt socu fremituq sequunturea dao
N ome quo dare se campo. non obuia ferre
Arma uiros. sed castra fouere. huc turbidus atq huc
Lustrat equo muros aditumq. pauia quera
Ac uelisti pleno lupus in sidiatus oubi
Cũm fremit a caulas uentos ꝑpessus oe omnbres
Nocte suꝑ media : tuti sub matrib agni
Balatum exercent. ille asꝑ & imꝑbus ira
Sęuit in absentis. collecta fatigat edendi

Expanded text:
neu struere auderent aciem neu credere campo; castra modo et tutos servarent aggere muros. Ergo etsi conferre manum pudor iraque monstrat, obiciunt portas tamen et praecepta facessunt armatique cavis expectant turribus hostem. Turnus ut ante volans tardum praecesserat agmen viginti lectis equitum comitatus, et urbi improvisus adest; maculis quem Thracius albis portat equus cristaque tegit galea aurea rubra. Ecquis erit, mecum, iuvenes, qui primus in hostem? En, ait et iaculum attorquens emittit in auras, principium pugnae, et campo sese arduus infert. Clamore excipiunt socii fremituque sequuntun aequo dare se campo, non obvia ferre arma viros, sed castra fovere. Huc turbidus atque huc lustrat equo muros aditumque per avia quaerit. Ac veluti pleno lupus insidiatus ovili cum fremit ad caulas, ventos perpessus et imbris, nocte super media; tuti sub matribus agni balatum exercent, ille asper et improbus ira saevit in absentis, collecta fatigat edendi
Abbreviated transcription (Latin):
Sublatum eruduit: nec terum talia gessi
Magnanimum ȩnean & fata extrema secutius:
Est hic est animus lucis contemptor & istum
N isus adhec. equidem dete niltale uerebar
N ec fas nonitame referat tibi magnus ouantem
Luppiter. aut quicumq. oculis hȩs aspicit ȩquis

Expanded text:
sublatum erudiit, nec tecum talia gessi, magnanimum Aenean et fata extrema secutus: est hic, est Nisus ad haec: Equidem de te nil tale verebar nec fas, non, ita me referat tibi magnus ovantem Iuppiter aut quicumque oculis haec aspicit aequis
Abbreviated transcription (Latin):
Que uobis quȩ digna uiri ꝓtalibus ausis
Dremia posse rear solui: pulcberrina primum
S u memoresq dabunt uestri tum cẽtera reddet
A c̃ tutum pius enȩas atq integer eui
A scanius. meriti tanti non in memor uiquã
Lm̃mo ego uos ciui sola salus genitoro geanete
enenpit as canius per magnos nise penatis
Asariciqͥ. larem. & canę uenetralia ueste
Ob testor quȩ cumq mihi fortuna fidesq
In uestris pono gremus. reuocate parentẽ
Qeddite conspectum nihil illo tristẽ recepto¬
S ina dabo argeͣnto ꝑfecta. atq. aspera signis
Eocula deuicta genitor quȩ cepit arisba
Es tipodas geminos. auri duo magna talenta
Cratera antiquum. quem dat fydonia dido:
Siuero capere italiam sc̃eperisꝙ potiri
Contigerit iuctori. & prȩde ducere sortem¬
l idisti qͥuo turnus ȩguo quib ibat marmis

Expanded text:
Quae vobis, quae digna, viri, pro laudibus istis Quae vobis, quae digna, viri, pro laudibus istis praemia posse rear solvi? Pulcherrima primum di moresque dabunt vestri; tum cetera reddet actutum pius Aeneas atque integer aevi Ascanius, meriti tanti non immemor umquam. Immo ego vos, cui sola salus genitore reducto, excipit Ascanius, per magnos, Nise, penatis Assaracique larem et canae penetralia Vestae obtestor; quaecumque mihi fortuna fidesque est, in vestris pono gremiis: revocate parentem, reddite conspectum; nihil illo triste recepto. Bina dabo argento perfecta atque aspera signis pocula, devicta genitor quae cepit Arisba, et tripodas geminos, auri duo magna talenta, cratera antiquum, quem dat Sidonia Dido. Si vero capere Italiam sceptrisque potiri contigerit victori et praedae dicere sortem, vidisti quo Turnus equo, quibus ibat in armis
Abbreviated transcription (Latin):
Eurialus confestim alacres admitier orant¬
R em magnam̃ preciumq. morȩ fore: primus uulus
Accepit trepidos ac nisum dicere iussit:
Tum sic hirtacides. audite omentib egiris
A eneade: ne ut hȩc nostris spcctentur: annis ͥ acn¬
Quȩ ferimus: rutuli somno umnoq soluti
Erocubuere locum insidus consperimus ipsi
Quĩ patet inbiuio porteq̃ proxima ponto:
Inter rupti ignes aterq. ad sidera fumus
Erigitur. sifortuna permittitis uti.
Q uesitum enean ad menia pallantea
M ox̃ hic cum spolus ingenti cede ꝑacta
a ofore cernetis: nec nos inafallit euntis:
U idimus obscuris primam sub uallib urbem
Uͥ enatui ad siduo. & totum cognouimus amnem¬
ħ ĩc anñis grauis. atq ani maturus aletes:
D ũ patrii. quorum semꝑ sub numine troia est
n ontamen omnino teucros delere paratis.
Cam talis animos uiuenum. & tam̃ certa tiulistis
Cectora : sic memorans: humeros deatrasq tenebar
Amborum. & uultum lac̾rimis atq. ora rigabat:

Expanded text:
Euryalus confestim alacres admittier orantEuryalus confestim alacres admittier orantmagnam, pretiumque morae fore. Primus Iulus accepit trepidos ac Nisum dicere iussit. Tum sic Hyrtacides: Audite O mentibus aequis, Aeneadae, neve haec nostris spectentur ab annquae ferimus. Rutuli somno vinoque soluti conticuere; locum insidiis conspeximus ipsi, qui patet in bivio portae, quae proxuma ponto; interrupti ignes, aterque ad sidera fumus erigitur: si fortuna permittitis uti quaesitum Aenean et moenia Pallantea, mox hic cum spoliis ingenti caede peracta adfore cernetis. Nec nos via fallit euntis: vidimus obscuris primam sub vallibus urbem venatu adsiduo et totum cognovimus amnem. Hic annis gravis atque animi maturus Aletes: Di patrii, quorum semper sub numine Troia est, non tamen omnino Teucros delere paratis, cum talis animos iuvenum et tam certa tulistis pectora. Sic memorans umeros dextrasque tenebat amborum et voltum lacrimis atque ora rigabat.
Abbreviated transcription (Latin):
S ed siquis que multa uides discrimine᷑ tali relinqua te supstnt.¬
Siquis in aduersum rapiat casusue deusue
Te super esse uelim. tua uita dignior ȩtas¬
Sit qui me raptum pugna. precioue redemptũ
M andet humo solita aut siqua id fortuna uetabit
a bsenti ferat in ferias. decoretq sepulchro
N cu matri miserȩ. tanti sm causa doloris
Quȩ te sola puer multis ematrib ausa
Persequitur. magni nec mȩnia curat aceste¬
Iue autem. causas ne quiquam nertis in anis¬
N ex mea iam motata ioco sententia cȩdit¬
Acceleremus ait uigillessimul eccitat: ili
Succedunt seuantq uices statione relicta
Ip̃se comes niso graditur. regemq. requirunt
Cetera ꝑ terras omnis animalia. soͥmno
Laxabant curas. & corda oblita laborum
D uctores teucrum primi delecta uiuentus
Consilium summis regni dereb habebant
Quid facerent᷑. quisue enẽȩ iam nuntius esset
Stant longis ad niua hastis & scuta tenentes
Castrorum & campi medio tum nisus &e una

Expanded text:
Sed siquis, quae multa vides discrimine tali, siquis in adversum rapiat casusve deusve, te superesse velim; tua vita dignioSit qui me raptum pugna pretiove redemptum mandet humo solita aut siqua id Fortuna vetabit, absenti ferat inferias decoretque sepulchro. Neu matri miserae tanti sim causa doloris, quae te sola, puer, multis e matribus ausa persequitur magni nec moenia curat Acestaelle autem: Causas nequiquam nectis inanisec mea iam mutata loco sententia cediadceleremus, ait. Vigiles simul excitat, illi succedunt servantque vices: statione relicta ipse comes Niso graditur, regemque requirunt. Cetera per terras omnis animalia somno laxabant curas et corda oblita laborum: ductores Teucrum primi et delecta iuventus consilium summis regni de rebus habebant, quid facerent quisve Aeneae iam nuntius esset. Stant longis adnixi hastis, et scuta tenentes, castrorum et campi medio. Tum Nisus et una
Abbreviated transcription (Latin):
L idorumq manum collectos armat agrestis:
Quid dubitas÷ nunc̃ tempus equos. nunc poscere currus
Rumpe moras omnis & turbata arripe castra:
D utrs: & incelum paribus se sustulit alis.
Ingentemq fuga secuit. sub nubibus arcum:¬

Expanded text:
Lydorumque manum collectos armat agrestis. Quid dubitas? Nunc tempus equos, nunc poscere currus. Rumpe moras omnis et turbata arripe castra. Dixit et in caelum paribus se sustulit alis ingentemque fuga secuit sub nubibus arcum
Abbreviated transcription (Latin):
Quoa tua cara parens domito te  poscit olimpo ubugati
Lucus in arce fuit summa. quo sacra ferebant
Niͣ granti picea trabibusq obscurus acerius:
Hasego dardanio u̾ueni cumclasis egeret
S ouue metus. atq. hoc precib. sine posse parenten :
Ne cursu quassate ullo. neu turbine uenti uis¬
lincantur ꝓsit nostris ini montib ortas
elluis huc contra corquet qui sidera munda ufet¬
O genitrie qͥuo sata uoas aclt quid petis istis orta
Mortalime manusant e in mertale carore
ł ashabeant certuso mcert aso pericula lastr ex
Aencas : cuitanta deo ꝓmissa potestas iau
I m̃imo ũbi oesinatȩ senẽm portusqͥ tenebunt
Ausonios oum quȩ cumq euaserit undis
Dardanumq. ducem. laurentia uexerit arua
M ortalem eripiam formam magnio. iubebo
A equoris esse deas. dualis noereia ucto
Et galatea sccent spiimantem pectore pontum:
Ouxerat idq ratim strgu ꝑflumina fratris
Oͣ pice torrentis atraq uoragine ripas¬

Expanded text:
quod tua cara parens domito te poscit Olympo. lucus in arce fuit summa, quo sacra ferebant, nigranti picea trabibusque obscurus acernis: has ego Dardanio iuveni, cum classis egeret, que hoc precibus sine posse parentem: ne cursu quassatae ullo neu turbine venti vincantur, prosit nostris in montibus ortas. Filius huic contra, torquet qui sidera mundi: O genetrix, quo fata vocas, aut quid petis istis? Mortaline manu factae immortale carinae fas habeant certusque incerta pericula lustret Aeneas? Cui tanta deo permissa potestas? Immo ubi defunctae finem portusque tenebunt Ausonios olim, quaecumque evaserit undis Dardaniumque ducem Laurentia vexerit arva, mortalem eripiam formam magnique iubebo aequoris esse deas, qualis Nereia Doto et Galatea secant spumantem pectore pontum. Dixerat idque ratum Stygii per flumina fratris per pice torrentis atraque voragine ripas
Abbreviated transcription (Latin):
N unc adeo melior qͣm̃ pars acta diei uio
Q uod suꝑ est icti bene gestis corpora rebus
Ero curate uri. & pugnam sperate parari¬
Interca uigilum excubus obsidere portas
Cura datur messapo. &e mȩnia cingere flaminis:
Sis septemꝰ rutuli muros qui muete seruent
Delecti: ast illos centeni quemq. sequuntur
Purpurei cristis uiuenes. auroq. corusci
Discurrunt. uariantq. uices. fusiq. ꝑherbam
Indulgent uino & uertunt crateras aenos
C onincent ignes: noctem custodia ducit¬
I n somnem ludo:
Hȩc super euallo prospectant troes. & armis

Expanded text:
Nunc adeo, melior quoniam pars acta diei, quod superest, laeti bene gestis corpora rebusprocurate, viri, et pugnam sperate pararnterea vigilum excubiis obsidere portas cura datur Messapo et moenia cingere flammis. Bis septem Rutuli, muros qui milite servent, delecti; ast illos centeni quemque sequuntur purpurei cristis iuvenes auroque corusci. Discurrunt variantque vices fusique per herbam indulgent vino et vertunt crateras aenos. Conlucent ignes, noctem custodia ducinsomnem ludo. Haec super e vallo prospectant Troes et armis
Abbreviated transcription (Latin):
Palantisq polo stellas sequar omina tanta
Quisquis in arma uocas & sic effatus ad undam
Erocessit. summoq hausit de gurgite iymphas
Multa deos orans. onerauitq. ȩthera uotus¬
ł amq. omnis campis exercitus ibat apercis
Diues equum. diues pictai uestis & auriꝰ
a essapus primas acies postrema coercent
Tride uuenes mediõ dux agmine turnus :

Expanded text:
palantisque polo stellas. Sequor omina tanta, quisquis in arma vocas. Et sic effatus ad undam processit summoque hausit de gurgite lymphas, multa deos orans, oneravitque aethera votis. Iamque omnis campis exercitus ibat apertis, dives equum, dives pictaï vestis et auri; imas acies, postrema coercent Tyrrhidae iuvenes, medio dux agmine Turnus, v
Abbreviated transcription (Latin):
Exposcunt. mittiq uiros. quicerta re portent¬
S i tibi quẽ posco promittunt. nam mihi factis inu¬
⁊ am̃a sat est tumulo uideor reperire subillo
Cosse uam ad muros. & mȩnia pallantea:
Obstipuit magno iaudum ꝑcuissus amore
E urialus. simul is ardentem affatur: amicum:
al ene igitur socium suminis ad iungere rebus
N ise sugis:s solum te intanta pericula nitam :ꝰ
& onita me genitor bellus ao suetus ophelte s
Argolicum terrorem inter. troiȩq labores

Expanded text:
exposcunt mittique viros, qui certa reportexposcunt mittique viros, qui certa reportSi tibi quae posco promittunt nam mihi facti fama sat est, tumulo videor reperire sub illo posse viam ad muros et moenia Pallantea. Obstipuit magno laudum percussus amore Euryalus; simul his ardentem adfatur amicum: Mene igitur socium summis adiungere rebus, Nise, fugis? Solum te in tanta pericula mittam? Non ita me genitor, bellis adsuetus Opheltes, Argolicum terrorem inter Troiaeque labores