comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
predicationem euangłii
fructum predicationis col¬
legeruit. Effrateus enim
frugifer. Bethleem domus
panis. udas confessio. Uñ.¬

Expanded text:
praedicationem Evangelii fructum praedicationis collegerunt. Ephrathaeus enim frugifer, Bethlehem domus panis, Juda confessio in
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Et.f.p. ⁊c̃. Adepta uictoria
de hostib suis quib electus.
ab om̃i labe purgatꝰ ꝓperat
in suꝑnã dei ciutat᷑em ubi
uera nuisio pacis. ubi reddit uo¬
tasua conditori.

Expanded text:
 est. » Adepta victoria de hostibus suis, quisque electus ab omni labe purgatus, properat in supernam Dei civitatem, ubi vera visio pacis, ubi reddit vota sua conditori.
Abbreviated transcription (Latin):
assignans uͥtitt ñ diui¬
ardescit ad płuoꝵ ꝑditoꝵ¬
destruccionem quo se iu¬
gestionem. Uñ sequitur:
muisit ad onis.⁊ c̃.

Expanded text:
assignans virtuti, non diviardescit ad plurimordestructionem, quo se vigestionem, unde sequitur. « Et misit ad omnes.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ditiersas gentes lega.¬
tos misit cum turbam
malignoꝵ spu̾um ad̃ se¬
aucendas gentes ꝑ totũ
diguitat ne honori. õs
ad gehennam tͣhere cu¬
pit.⁊ facere sotios perdi¬
tionis. fideles quoq se¬
euros eẽ. non patitur qui
ꝑ iordanis nomen⁊ ierłm
significantur. nec satis ẽ.¬
ei echincos absorbere. insi
etiam xͥanos possit deuo¬
rare. Uñ iob. Absorbebit
fuuium ⁊ non mirabit᷑.
electe. s quamuis mul
uno ore contͣdixerunt.

Expanded text:
 diversas provincias legatos mittit, cum turbas malignorum spirituum ad seducendas gentes per totudignitati, nec honori: omnes enim ad gehennam trahere cupit et facere socios perditionis. Fideles quoque securos esse non patitur, qui per Jordanis nomen et Hierusalem significantur. Nec satis est ethnicos absorbere, nisi etiam Christianos possit devorare. Unde Job: Absorbebit fluvium, et non melectae . Sed quamvis multuno ore contra dixerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ortos ꝓperante .i. fet̃
electos suos ad deli¬
tias suas paradisi ĩ¬
uitante. reginam ꝓ
salute sua dep̃cari¬
contendit. S tempꝰ
oportunum non ha¬
buit. Sero em̃ q̃runt᷑
salutis remedia: cũ
mortis iminent ꝑi¬
cula. Uñ salomon.
Tunc inuocabunt ⁊
non exaudiam. Ma¬
ne consurgent ⁊ n̾
inuement me.
meũ ꝓ qͦ obsecro. Traditi enim sumꝰ ego ⁊ po¬
pulus meus ut iteram᷑ ⁊ iugͥ lem̃ ⁊ pereamus.
atq utinã in seruos ⁊ famulas uenderem ⁊
ẽc̃t tolerabile malũ. ⁊ gemens tacerem. Uunc
autẽ hostis nr̃ est cuiꝰ crudelitas redundat in
regeni Respondensq rex assuerus ait. ¶Nui
ẽ iste ⁊ cuius potentie: ut hec audeat facere:
Dixitq hest̾. hostis ⁊ inimicus nr̃ est pessimꝰ
iste aman. Quod ille audiens illico obstu¬
puit. uultũ regis ac regine: ferre non susti¬
nens. Rex autẽ surrerit iratꝰ. ⁊ de loco ꝯuuii
intrauit in ortũ arborib ꝯsitum. Aman
qͦ surrex̃: ut rogaret hester reginã ꝓ aĩa

Expanded text:
hortos properante, hoc est, electos suos ad delicias paradisi invitante, reginam pro salute sua depcontendit, sed tempus opportunum non habuit. Sero enim quaeruntur salutis remedia, cum mortis imminent pericula; unde Salomon: « Tunc invocabunt, et non exaudiam eos: mane consurgent, et non invenient .obsecro. Traditi enim sumus ego et populus meus, ut conteramur, jugulemur, et pereamus. Atque utinam in servos et in famulas venderemur: esset tolerabile malum, et gemens tacerem: nunc autem hostis noster est, cujus crudelitas redundat in regem. Respondensque rex Assuerus ait: Quis est iste, et cujus potentiae, ut haec audeat facere? Dixit Esther: Hostis et inimicus noster pessimus iste est Aman. Quod ille audiens, illico obstupuit, vultum regis ac reginae ferre non sustinens. Rex autem iratus surrexit, et de loco convivii intravit in hortum arboribus consitum. Aman quoque surrexit, ut rogaret Esther reginam pro anima
Abbreviated transcription (Latin):
cumq rex uolu̾it honorare. Peuersusq est
mardocheus ad ianuam palatii.⁊ aman festina¬
uit ire in domum suam lugens. Et oꝑto capi¬
te: Narrauitq tares uxori sue ⁊ amicis omnia
que euenissent sibi. Cui responderunt sapi¬
entes quos habebat in ꝯsilio ⁊ uxor eus. Side
semine uideoꝵ est mardocheus: ante quem
conspectui eͥus. Adhuc illis loquentib uenert̃
eunuchi regis: ⁊ cito eum ad conuuuum qd̃
regina parauerat. pergere pulerunt.
regina. dixitq eirex. etiam in scd̃a die post¬
quam uino incaluerat. Que est petitio
tua hester ut detur tibi:⁊ quid uis fieri:
etiam si dimidiam partem regni mei pe¬
tieris: impetrabis. Ad quẽ illa respondit.
alios apparet uilior
⁊ inferior scd̃m illud
t᷑ libanꝰ inchermel.
chermel in saltum re¬
putabit᷑. Sic synago¬
humilitas exaltata.
Sic ꝑsecutores fidei ad
nichilum st̃ redacti.
ꝯfessores .xͥ. in toto orbe
exaltati. Caput in cau¬
Qͥa omnis qͥ se humili¬
at exaltabitur.¬

Expanded text:
cumque rex voluerit honorare reversus est Mardocheus ad ianuam palatii et Aman festinavit ire in domum suam lugens et operto capite narravitque Zares uxori suae et amicis omnia quae evenissent sibi cui responderunt sapientes quos habebat in consilio et uxor eius si semine Iudaeorum est Mardocheus ante quem conspectu ejus. Adhuc illis loquentibus, venerunt eunuchi regis, et cito eum ad convivium, quod regina paraverat, pergere compulerunregina. Dixitque ei rex etiam in secundo die, postquam vino incaluerat: Quae est petitio tua, Esther, ut detur tibi? et quid vis fieri? etiam si dimidiam partem regni mei petieris, impetrabis. Ad quem illa respondit: alios apparet vilior et inferior, secundum illud:tur Libanus in charmel, et Chermel in saltum reputabitur. » Sic Synagohumilitas exaltata. Sic persecutores fidei ad nihilum sunt redacti: confessores Christi in toto orbe exaltati. Caput in cauQuia omnis qui se exaltat, humiliabitur
Abbreviated transcription (Latin):
nis sui pertinent que habentur in hebreo plena fi¬
de expressi. hec autem que secuntur scripta reppe
rin editione uulgata que greoꝵ lingua ⁊ litt̃is
continentur. ⁊ interim post finem libri hoc capi¬
tulum ferebatur. Quod uixta consuetudinem no¬
stram obelo .i. ueru prenotauimus:

Expanded text:
nis sui pertinerent. Quae habentur in Hebraeo, plena fde expressi. Haec autem, quae sequuntur, scripta reperi in editione Vulgata, quae Graecorum lingua et litteris continetur, et interim post finem libri hoc capitulum ferebatur: quod juxta consuetudinem nostram obelo ÷, id est, veru praenotavimus
Abbreviated transcription (Latin):
autem ueniss tp̃s singłarum ꝑ ordinẽ
puellar ut intrarent ad regem. exple-¬
tis om̃ib que ad cultum muliebeem
ꝑtinebant mensis duodecimiis ũtebae.
ita dum tarat ut sex mensib oleo un¬
uerentu. mirtino: ⁊ aliis sex quib dã¬
pignientis ⁊ acromatibus uterent᷑ ingͣie¬
dientesq ad regem quicquid postulas¬
sent ad ornatum ꝑtinens accipiebant.
ut eis placuerat. composite: de tricli

Expanded text:
enisset tempus singularum per ordinem puellarum, ut intrarent ad regem, expltis omnibus quae ad cultum muliebrem pertinebant, mensis duodecimus vertebatur: ita dumtaxat, ut sex mensibus oleo unuerentur myrtino et aliis sex quibusdpigmentis et aromatibus uterentur ingredientesque ad regem quicquid postulassent ad ornatum pertinens accipiebant et ut eis placuerat conpositae de tricli
Abbreviated transcription (Latin):
si non sola mors me ⁊ te separau̾̃it. Uidens
noemi ꝙ obstinato ruth animo decreuiss
secum pergere. ⁊ aduersari noluit. nec ultͣ
ad suos reditum ꝑsuad̾e. ꝓfecteq st̃ sumul:
uener̃t in bethleem. Quib urbem ingressis:
uelox ap̃ cunctos fama ꝑcrebuit. Dicebantq
mulieres. hec est illa noemi. Quib ait. Ne

Expanded text:
si non sola mors me et te separaverit videns ergo Noemi quod obstinato Ruth animo decrevisset secum pergere adversari noluit nec ultra ad suos reditum persuadere profectaeque sunt simul et venerunt in Bethleem quibus urbem ingressis velox apud cunctos fama percrebuit dicebantque mulieres haec est illa Noemi quibus ait ne
Abbreviated transcription (Latin):
mara. Hosc est amara. qr ualde amarttudi¬
ne repleuit me om̃ipotens. E gressa sum
afflixit om̃ipotens. Uenit gͦ nocmi: cum
ruth moabitide nuru sua. de terra ꝑegͥna¬
tionis sue. ac reũsa ẽ in bethleem qñ pͥmũ¬
sstat alitur ordea metebant᷑. Erat aut̃ uir¬

Expanded text:
Mara hoc est amaram quia valde me amaritudine replevit Omnipotens egressa sum adflixit Omnipotens venit ergo Noemi cum Ruth Moabitide nuru sua de terra peregrinationis suae ac reversa est in Bethleem quando primum hordea metebantur erat aut
Abbreviated transcription (Latin):
Ut ⁊ fidei ecłie sue Q ui dit̾ noem
En reuersa cognata tua ad ppłm suũ ⁊ ad de¬
os suos ⁊ uade cũ ea. Que respondit. Ne ad¬
uerseris mͥut relinqͣm te ⁊ abeam. Quocũc
ꝑrȩxeris ꝑgam.⁊ ubi morata fuũis. ⁊ ego pa¬
riter morabor. Populus tuus ppłs meus

Expanded text:
i suae. Cui dixit Noemi: En reversa est cognata tua ad populum suum, et ad deos suos: vade cum ea. Quae respondit: Ne adverseris mihi ut relinquam te et abeam: quocumque perrexeris, pergam: ubi morata fueris, et ego pariter morabor. Populus tuus populus meus
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Ecclia ñ indiscrete agit.
nec indiscrete quẽꝙͣ recip̃.
uñ. Nolite omni spiritui
credere. s ꝓbate sp̃e: si ex
deo sint uelobsint hec
sinagoge muenire: que
retrait od fidem xͥ. ueni¬
entes: ⁊ maxime illud
ubi superata a ueritate
infirmam se cognoscit
⁊esfetam dicens. Reuer¬
timini filie .i.¬

Expanded text:
 Ecclesia non indiscrete agit, nec indiscrete quemquam recipit, unde: Nolite omni spiritui credere, sed probate spiritus, si ex Deo sunt . Possunt haec synagogae convenire, quae retrahit ad fidem et maxime illud, ubi superata veritate, infirmum se agnoscit, et effetam, dicens: Revertimini, filiae
Abbreviated transcription (Latin):
mo adħet credentes sign̾fi¬
cant᷑. quor alii ꝑcepta gr̃a
⁊baptisimi ⁊ societate fid ei
ad herrores pͥstinos relabũ¬
tur qͦs sig̾c oephea. q̃ ad deos
suos reũsa ẽ. Alii uͦ d̾ finito
ꝯsilio ꝑceptam gram perse¬
cunt᷑ quos sig̾t ruth.

Expanded text:
mo adhaeret, credentes significantur: quorum alii percepta gratia baptismi et societate fieri, ad errores pristinos relabuntur, quos significat Orpha: quae ad Deos suos reversa est; alii vero definito consilio, perceptam gratiam consequuntur, quos significaRuth.
Abbreviated transcription (Latin):
tit in atrio domus regie quod erat interiꝰ contͣ
basilicã regis. at ille sedebat suꝑ soluim suum
in consistorio palatii contra hostium domus.
Cumq uidiss hest̃ reginam stantem placuit
oculis euis. ⁊ extendit ꝯtra eam uirgam aureã
qmͣ tenebat in manui. Que accedens osculata
est summitatẽ uirge eius. H ixit autem ad
eam rex. Quid us hest̾ regina: Que est petitio
tua: Etiam si dimidiam regni partẽ petie¬
ris: dabitur tibi. Et illa respondit. Si regi
placet obsecro ut uenias ad me hodie ⁊ aman

Expanded text:
tit in atrio domus regiae, quod erat interius, contra basilicam regis: at ille sedebat super solium in consistorio palatii contra ostium domus. Cumque vidisset Esther reginam stantem, placuit oculis ejus, et extendit contra eam virgam auream quam tenebat manu. Quae accedens, osculata est summitatem virgae ejus. Dixitque ad eam rex: Quid vis, Esther regina? quae est petitio tua? etiamsi dimidiam regni partem petieris, dabitur tibi. At illa respondit: Si regi placet, obsecro, ut venias ad me hodie, et Ama
Abbreviated transcription (Latin):
¶Regimuns poten¬
tiam ł passionis cru¬
cem ꝑ quam ad qui¬
siuit potestatem de
qua dicitur. data ẽ.
michi omnis potes¬
tas incelo ⁊ interra

Expanded text:
Regiminis potentiam vel passionis crucem, per quam acquisivit potestatem, de qua dicitur: « Data est mihi omnis potestas in coelo et in terra
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Si inuenigͣ
petendi non de¬
putat᷑ segnitiei
s patientie. ñ
enim in presẽ¬
t. s in futuro
bonis ⁊ malis re¬
iͥbuet᷑ merces.
Cras enum pro
futuro ponit᷑.
tare de crasti¬
no. ⁊ iacob ĩ ge¬
nesi ait. Appa¬
rebit. mͥ cras
iusticia mea.
dicitur. Non re¬
manebit ex eo
quicqm usq
tibi ⁊ ꝓquare postulas: Etiam si dimidiam par¬
tem regni mei petieris impetrabis Qui respon.¬
dit hester. Petitio mea ⁊ preces sunt iste. siinue¬
ni grãm inconspectu regis ⁊ si regi placet ut
det michi quod postulo ⁊ meã impleat petitio

Expanded text:
 Si inveni in petendi non deputatur segnitiei, sed patientiae. Non enim in praesenti sed in futuro bonis et malis retribuetur merces: cras enim pro futuro ponitur, esse de crastino; » et Jacob in Genesi ait: « Apparebit mihi cras justitia mea . dicitur: « Non remanebit ex eo quidquam usque tibi et pro qua re postulas etiam si dimidiam partem regni mei petieris inpetrabis cui respondit Hester petitio mea et preces istae sunt si inveni gratiam in conspectu regis et si regi placet ut det mihi quod postulo et meam impleat petition
Abbreviated transcription (Latin):
susq est itaq illo die aman: setus⁊ alacer. ¶ ũq
uidiss mardocheum sedentem ante fores pala¬
tii:⁊non solum non assurrexisse sibi set nec
motum quidẽ de loco sessionis sue: indignatꝰ
est ualde. ⁊ dissimulata ira reuersus est in do

Expanded text:
sus est itaque illo die Aman laetus et alacer cumque vidisset Mardocheum sedentem ante fores palatii et non solum non adsurrexisse sibi sed nec motum quidem de loco sessionis suae indignatus est valde et dissimulata ira reversus in d
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ uere circumcisiõis¬
⁊ . uiii. sunt beatitu¬
dinis ad quas istud
ficationẽ carnͥs sig̾t̃
pͣptira sanguinẽ
martirii. Colum¬
gͦ d̾r ꝙ tentoria
diu̾si coloris byssi
neos in colũnis mar.¬
moreis suspendebat᷑¬

Expanded text:
t verae circumcisionis: et octo sunt beatitudines, ad quas istud ficationem carnis significat. Purpura sanguinem martyrii. Columd tentoria diversi coloris byssinneos in columnis marmoreis suspensa
Abbreviated transcription (Latin):
incarnationis sue sa¬
cramentum patefecie
⁊ sp̃uales epulas pre¬
dicationis ⁊ corporis
sanguinis sui habũ¬
dantissime ministra¬
uit. Primum tempꝰ
añ legem. scd̃m sub
lege. tercium sub gͣ¬
tia.

Expanded text:
incarnationis suae sacramentum patefecit, et spirituales epulas praedicationis, et corporis et sanguinis sui abundantissime ministravit. Primum tempus ante legem, secundum sub lege, tertium sub gratia.
Abbreviated transcription (Latin):
inuirtutũ ascen¬
sione ꝑ carnis mor¬
tificationẽ ⁊ castiti¬
tẽ: cã martirii dig¬
nitate in doctarib
debet effulgere.
plo ad alioꝵ noci.¬
ab his instrixa ⁊
ꝯfectani ad aulam
paradisi mertan¬
tur intioire.

Expanded text:
irtutum ascensione per carnis mortificationem et castitatem cum martyrii dignitate in doctoribus debet effulgere; et plo ad aliorum notiab his instructi et confortati, aulam paradisi mereantur introire.
Abbreviated transcription (Latin):
bundat ⁊ mo¬
nitis. s qͣntũ
poma fobiis tñ
historie allego¬
ria antecellit.
mhaxima enim
fide recta ⁊ oꝑi¬
bus deo seriuie.¬

Expanded text:
bundat et monitis. Sed quantum poma foliis, tantum historiis allegoria praecellit. Maxima enim fide recta, et operibus Deo servie
Abbreviated transcription (Latin):
chaldeo sermone ⁊scͥptũ: ad latinũ stilũ tͣham
ibrũ itaꝙ tobie quẽ hebecide cathologo diui¬
nax scͥpurat secantes: his q̃ agiogͣpha memorant:
mancipart̃. fecisatis desid̾io ur̃o. ñ tñ meo studio.
Arguunt .i. nos hebreor studia⁊ imputant nob
contͣ suũi canonẽ latinis aurib ista tͣnsserre. Sed
⁊ qr uicina est chaldeor lingua sermoni hebra¬
ico: utusq lingue ꝑitissimũ loqͣcẽ repperiens.
uniꝰ diei laborẽ arripui. Et qͥcqͥd ille mͥ hebrai¬
cis ũb exp̃ssit. ħ ego accito notario sermonib la¬
tinis exposui et oĩonib ur̃is m̃cedẽ ħꝰ oꝑis p̃nsabo:

Expanded text:
mone conscriptum, ad Latinum stylum traham, librum utique Tobiae, quem Hebraei de catalogo divinarum Scripturarum secantes, his, quae apocrypha memorant, manciparunt. Feci satis desiderio vestro, non tamen meo studio. Arguunt enim nos Hebraeorum studia, et imputant nobis, contra suum canonem Latinis auribus ista transferre. Sed ut potui. Et quia vicina est Chaldaeorum lingua sermoni Hebraico: utriusque linguae peritissimum loquacem reperiens, unius diei laborem arripui: et quidquid ille mihi Hebraicis verbis expressit, hoc ego accito notario, sermonibus Latinis exposui. Orationib
Abbreviated transcription (Latin):
nib legis decalogum sus¬
citare non potuit. Si aut̃
ħ ad ioħem baptistam re¬
tulis: intienies eũ ceden¬
tem iure ꝓpinquitatis
⁊ dicentem. Ego baptiro
in aꝗͣ. medius aut̃ urm

Expanded text:
nibus, legis decalogus suscitare non potuit. Si autem hoc ad Joannem Baptistam retuleris, invenies eum cedentem juri propinquitatis, et dicentem: Ego baptizo in aqua: medius autem vestrum
Abbreviated transcription (Latin):
mui que reuersã est de regione moabitide.
ꝙ audire te uolui ⁊ tͥ dict coram cunctis se¬
dentib maiorib natu de ppło meo. Siis
possidere iure ꝓpingͥtatis: eme ⁊ posside.
Sinautẽ tͥ displicet. ħ ip̃m indica michi.
ut sciam quid facere debeam̃. Nullus ẽ.ii.
ꝓpinquus excepto te qͥ pͥores: me. qͥ sed̾s sũ
t ille respondit. ego agrum emi. Cuidyẽ
boot non emeris agrum de manu mulie¬
ris ruth quoq moabitidem que ipror de¬
functi fuit debes accipere ut suscites nom̃
ꝓpinquitatis in hereditatem suã. E ui res¬
pondit. Cedo iure ꝓpinquitatis neq eñi
cursoris sui aduentũ quẽ
cordit̃ conu̾̃tit.¬

Expanded text:
e moabitide quod audire te volui et tibi dicere coram cunctis sedentibus et maioribus natu de populo meo si vis possidere iure propinquitatis eme et posside sin autem tibi displicet hoc ipsum indica mihi ut sciam quid facere debeam nullus est enim propinquus excepto te qui prior es et me qui secundus sum at ille respondit ego agrum emam cui dixit Booz quando emeris agrum de manu mulieris Ruth quoque Moabitidem quae uxor defuncti fuit debes accipere ut suscites nomen propinqui tui in hereditate sua qui respondit cedo iure propinquitatis neque enicursoris sui adventum, quemcorditer convertit
Abbreviated transcription (Latin):
Iu̾e portans ingresia est ciuittatem. ⁊ uelut
adsociso suam Que dyxit ei. quid egisti fi¬
lia: Narrauitq eiꝰ omnia que sibi sccisset¬
eiimos ⁊ anion olo uacuam te reuert ad socrũ
tuam. Nixitq noemi Expecta filia donec

Expanded text:
Quae portans ingressa est civitatem, et socrum suam. Quae dixit ei: Quid egisti, filia? Narravitque ei omnia, quae sibi fecissetet ait: Nolo vacuam te reverti ad socrum tuam. Dixitque Noemi: Exspecta
Abbreviated transcription (Latin):
¶lma anteqmͣ iudei doc¬
trinam leg̾ imbuti na¬
ture sue uira cognosce¬
runt eccłia gentiũ in¬
ertie somnũ extutiens
diluculo nascentis fid̾i
resurrexit. ⁊ ad xͥ gram¬

Expanded text:
a antequam Judaei doctrina legis imbuti naturae suae jura cognoscerent, Ecclesia gentium inertiae suae somnium excutiens diluculo nascentis fidei resurrexit, et ad Chr
Abbreviated transcription (Latin):
ad bethleem ueniunt. qñ
lex xp̃m quẽ docet in bech¬
leem natũ in pascha .i. in
mense nouaꝵ p̾dicat oc¬
cisum. Sc̃a qͦ eccłia tota
nisi laborat. ut qͦs a fide
ꝯuocat incarnatõis passio¬
nis. resurr̾ nuist̾i̾o imbuat.
mit credulitate qui pactos:
sacͣmento passionis p̃di¬
cantib apłis. pͥmum ad
fidem ueniunt. qͥ alibi
de quo dicitur. fortitudo
Ip̃e est cognatꝰ elimelech
milie sue attulit. in cuiꝰ
natiuitate cecinerunt
remanentes sententie
scͥpturarum. que multũ
ꝑ mist̾ium occultate:
quiasi plemores remanẽt
ud ex̃oitium meditatio¬
nist Plebs gͦ gentił eccle¬
siasticam disciplinam ar¬
denter appetit: ut ad me¬
ditationem diuine legis.
⁊ scõꝵ societatem admit¬
tamur. ⁊ scoꝵ docum̃tis
ł exemplis reficiamur.

Expanded text:
ad Bethlehem veniunt, quando lex Christum quem docet in Bethlehem natum, in pascha, id est in mense novorum, praedicat occisum. Sancta quoque Ecclesia toto conatu laborat, ut quas ad fidem convocat, incarnationis, passionis, resurrectionis merito imbuat. mit credulitatem: qui peracto sacramento passionis, praedicantibus apostolis, primum ad fidem veniunt. Qui alibiDe quo dicitur: Fortitudo Ipse est cognatus Elimelech, miliae suae attulit, in cujus nativitate cecineruntremanentes, sententiae Scripturarum, quae multum per mysterium occultatae, quasi pleniores remanent ad exercitium meditantis. Plebs ergo gentilis ecclesiasticam disciplinam ardenter appetit, ut ad meditationem divinae legis et sanctorum societatem admittatur, et sanctorum documentis vel exemplis reficiatur.
Abbreviated transcription (Latin):
est intellectꝰ: in his h̃t suꝑ eos potestatem demoni
um. Iuautẽ cũ acceꝑis eam: ingressus cubiculũ¬
ꝑtres dies: ⁊tinens esto ab ea: ⁊ nicħ aliud nisi or̃o¬
nib uacabis cũ ea. Ipsa autẽ nocte incensoieco¬
re piscis sugabitur demonũ. Scd̾a uͦnocte in copũ¬
latione sc̃oꝵ patͥarchar admisceberis. Hercia aut̃¬
nocte benedictionẽ consequeris: ut filii ex uobis
ꝓcreent᷑ incolumes. ransacta aut̃ t̾tia nocte ac¬
cipies uirginẽ cũ timore dñi amore filioꝵ mag̃
qͣm libidine ductꝰ. ut in semine abrahe bñdictio¬

Expanded text:
intellectus, habet potestatem daemon . Tu autem cum acceperis eam, ingressus cubiculutres dies continens esto ab ea: nihil aliud nisi orni vacabis cum ea. Ipsa autem nocte, incenso jecore piscis, fugabitur daemon. Secunda vero nocte in copulatione sanctorum patriarcharnocte, benedictionem consequeris, ut filii ex vobis procreentur incolumes. Transacta autem tertia nocte, accipies virginem cum timore Domini amore filiorum magis quam libidine ductus, ut in semine Abrahae benedictio
Abbreviated transcription (Latin):
Quam similis ẽ uiuenis iste ꝯsobrino meo. Et cumb
uͣs. ixiq ut raguel. siostis tobiam fr̃em meũ: eui
responderunt. Nouim Cumq multa bona loq̃¬
asfoar retur de eo. dix̃ angłs ad raguelẽ. obias de quo¬
o
int̾rogas pat̾ huĩ est. Et misit se raguel ⁊ cũ lacmis
ostulat᷑ est eum: ⁊ plorans sup̃ collũ eiꝰ dyxit. Hene¬
dictio sit tͥ filimi: qr boni ⁊ optimi uiri es filius.
d. Postqm autẽ locitti sunt: p̃cepit raguel occidi
arietem ⁊ parari ꝯuiuium Cumq hortaretur eos
discumb̾e ad pñdium: tobias ait. Hic ego hodie
ñ manducabo. neq bibam. nͥ pͥus petitionẽ meã
ꝯfirmes: ⁊ ꝓmittas mͥ dare sarram filiã tuam.

Expanded text:
Quam similis est juvenis iste consobrino meo! Et cum hue illis Raguel: Nostis Tobiam fratrem meum? Qui dixerunt: Novimus. Cumque multa bona loqueretur de eo, dixit angelus ad Raguelem: Tobias, de quo rrogas, pater istius est. Et misit se Raguel, et cum lacrymis osculatus est eum, et plorans supra collum ejus, dixit: Benedictio sit tibi, fili mi, quia boni et optimi viri filius es. . Postquam autem locuti sunt, praecepit Raguel occidi arietem, et parari convivium. Cumque hortaretur eos discumbere ad prandium, Tobias dixit: Hic ego hodie non manducabo neque bibam, nisi prius petitionem meam confirme
Abbreviated transcription (Latin):
relictas spicas testimonioꝵ
nea largitate imꝑtit:¬
dem recipies a dño deo isrł̃. aquem ue¬
nisti ⁊ sub cuiꝰ confugisti alas. Que¬
ait ait. inueni grãm coram ocłis tu¬
is domine mi. qͥ consolatus esme.⁊
locutus es ad cor ancille tue. que ñ
similis unius puellar tuar. Hp̃q
ad eam boor. Quando hora uescendi
fu̾it ueni huc ⁊ comede panem.⁊ in
tinge buccellam tuam in aceto. Se

Expanded text:
relictas spicas testimonioruex largitate sua idem accipies a Domino meo Deo Israel, ad quem venisti, et sub cujus confugisti alas. Quae ait: Inveni gratiam ante oculos tuos, domine mi, qui consolatus es me, et locutus es ad cor ancillae tuae, quae non sum similis unius puellarum tuarum. Dixit ad eam Booz: Quando hora vescendi fuerit, veni huc, et comede panem, et tinge buccellam tuam in aceto. Se
Abbreviated transcription (Latin):
Insuꝑ protulit. ⁊ dedit ei reliquias cibi sui. slui
qͣuosaturata fuerat. P pxitq ei socrus. Ubi ho¬
die collegisti ⁊ ubi opus fecisti. Sit benedictus
qui misertus est tui. Indicauitq ei ap̃ quem
eẽt operata. ⁊ nomen dixit uiri. ꝙ booz uoca¬
retur. Qui respondit noemi. Denedictus sit
seruauit⁊ mortuis. L ursumq propinqus no
tam diu messorib ungerer. donet õs segetes
meterentur. Qui dixit socrus. Uelius est fi¬
liami ut cumꝰ puelliͭ eius eas ad metendum.¬

Expanded text:
insuper protulit,et dedit ei reliquias cibi sui, quo saturata fuerat. Dixitque ei socrus sua: Ubi hodie collegisti, et ubi fecisti opus? sit benedictus qui misertus est tui. Indicavitque ei apud quem esset operata: et nomen dixit viri, quod Booz vocaretur. Cui respondit Noemi: Benedictus sit servavit et mortuis: Rursumque: Propinquus, tamdiu messoribus ejus jungerer, donec omnes segetes meterentur. C. V. Cui dixit socrus: Melius est, filia mi, ut cum puellis ejus exeas ad metendum
Abbreviated transcription (Latin):
fundamenta locarentur.
tor mortis habebat imꝑia
Mansit thobias iuxta ty¬
gris fluenta. qr dominus
mundo apparens inter

Expanded text:
fundamenta locarentur.tor mortis habebat imperium. Mansit Tobias juxta Tigris fluenta, quia Dominus in mundo apparens, inter
Abbreviated transcription (Latin):
U Qiͣ cũ dñs nequiciam diaboli manifestar¬
molitꝰ ẽ. ad huc electis suis ꝑsecutõnẽ commou̾e¬
hii sunt pedes enis ꝑ quos ambulat in terra¬
qui suꝑ omnia regnat in celo.¬
entera hunc piscem. ⁊ cor¬
eiꝰ ⁊ fel ⁊ iecur repone tͥ. St̃
enim ħ necessaria ad me¬
dicamenta utiliẽ. Quod
eius ⁊ secum sustuser̃t̃ in

Expanded text:
uia cum Dominus nequitiam diaboli manifestarmolitus est adhuc electis suis persecutionem commovesunt pedes ejus per quos ambulat in tequi per omnia regnat in coelo.entera hunc piscem. » Doecur repone tibi sunt enim haec necessaria ad mdicamenta utiliter quod eius et secum sustulerunt in
Abbreviated transcription (Latin):
uerboꝵ finib trahit addens
ea que ex tempore dicipotera¬
ne ⁊ audiri:. sicut solitum ẽ sco¬
larib disciplinis: sumptothe¬
mate ex cogiatione. quib uer¬
bis uti potuit qui miuriam
passus est: uel ille qui inuiri¬
am fecit. Uos autem o paula
⁊ eustochium qm̃ ⁊ bibliotbe¬
cbas hebrtor studiustis intͣre¬

Expanded text:
 sinibus trahit: addens ea quae ex tempore dici poterant, et audiri, sicut solitum est scholaribus disciplinis sumpto themate, excogitare, quibus verbis uti potuit qui injuriam passus est, vel ille qui injuriam fecit. Vos autem, o Paula et Eustochium, quoniam et bibliothecas Heb. studuistis intr
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑside: qmͣ aiunt hys¬
torici mennonis fra¬
trem ididisse. Et as
susi flumo nomen
accepisse. Ibi c̃ regia
cyri lapide candido ⁊
uario. columpnis au¬
musq distincta: celi
continens simulachrũ.
tełł micantib insig¬
nitum. ⁊ incredibilia
multa. Ibi assuerꝰ con¬
inuium maximis di.

Expanded text:
side, quam aiunt historici Memnonis fratrem constituisse, et a Susi fluvio nomen accepisse. Ibi est regia domus Cyri lapide candido et vario, columnis aumisque distincta: coeli continens simulacrum stellis micantibus insignitum, et incredibilia multa. Ibi Assuerus convivium maximum di
Abbreviated transcription (Latin):
anctontas as roboranda ila que in ontemplationem uemum. minus idonea i udina tube
aalles asnen setmone conlciptus. inter bystorios compritatur. S quia pune libiũ
simnolus maena in mniero sanctarum scripturarum legitur computarre adiquieiu po¬
stusatio iores ie⁊ imins ex acuoni. ⁊ postãs occupationibus ne bementer arcibar. hute
luiam sug uoticti intilam aeda mag̾is sensum ex sensu quam ex uerbs uee burm temaaein¬
ua dociltretim codicum ucrratem intiosissimam ampitami folata que iitellige ete mpl¬
regi uertis enla so intiemi:e potu lacennis e oressi. Acuprte inar uuduamm adenam eremplũ.¬
omibus hominibus uinceret. insuperabilem: superarit.

Expanded text:
s ad roboranda illa quae in contentionem veniunt, minus idonea judicatur. Chaldaeo tamen sermone conscriptus, inter historias computatur. Sed quia hunc librum Synodus Nicaena in numero sanctarum Scripturarum legitur computasse, acquievi postulationi vestrae, immo exactioni: et sepositis occupationibus, quibus vehementer arctabar, huic unam lucubratiunculam dedi, magis sensum e sensu, quam ex verbo verbum transferens. Multorum codicum varietatem vitiosissimam amputavi: sola ea, quae intelligentia integra in verbis Chaldaeis invenire potui, Latinis expressi. Accipite omnibus hominibus vinceret, insuperabilem superaret.
Abbreviated transcription (Latin):
aman quippe interus atͥium domus regie iitͣ¬
uerat. ut suggereret regi ut iuberet mardoche¬
um suspendi inpatibulo: ꝙ ei suerat p̃paratũ.
Responderunt pueri amanstat in atrio. Dix̃q
rex Ingrediatur. Cumq esset ingressus: ait illi
Quid debet fieri uiro quẽ rex honorare desiderat:
ogitans aman in corde suo. ⁊ reputans ꝙ nullũ
nullum aliũrex nilse uellet honoeare. respon¬
dit. Homo quem rex honorare cupit: debet in¬
dui uestib regiis.⁊ imponi suꝑ equum qui de
sella regis est.⁊ acciꝑe regium diadema super ca¬
put suum. ⁊ pͥmus de regiis pͥncipib ac tirannus
teneat eius equum. ⁊ ꝑ plateas ciuitatis incedẽs:
clamet ⁊ dicat. Sic honorabitur: qũecũq rex uo¬
luerit honorare. Opcit itaq eirex. Eestina⁊ sũp¬
ta stola ⁊ equo: fac ut locutꝰ es mardocheo uideo.
qui sedet ante fores palatii. Caue ne quicqmͣ
de his que locutus es. p̃termittas. Tulit itaq
aman stolam ⁊ eqũ indutũq mardocheum in

Expanded text:
Aman quippe interius atrium domus regiae intraverat, ut suggereret regi, et juberet Mardochaeum affigi patibulo, quod ei fuerat praeparatum. Responderunt pueri Aman stat in atrio. Dixitque rex: Ingrediatur. Cumque esset ingressus, ait illi: Quid debet fieri viro, quem rex honorare desiderat? Cogitans Aman in corde suo, et reputans quod nullum alium rex, nisi se, vellet honorare, respondit: Homo, quem rex honorare cupit, debet indui vestibus regiis, et imponi super equum, qui de sella regis est, et accipere regium diadema super caput suum, et primus de regiis principibus ac tyrannis teneat equum ejus, et per plateam civitatis incedens clamet, et dicat: Sic honorabitur, quemcumque rex voluerit honorare. Dixitque ei rex: Festina, et sumpta stola et equo, fac ut locutus es Mardochaeo Judaeo qui sedet ante fores palatii. Cave ne quidquam de his, quae locutus es, praetermittas. Tulit itaque Aman stolam et equum, indutumque Mardochaeum in
Abbreviated transcription (Latin):
si bant. Et̃ que intrauerat uespere¬
egrediebatur mane. Atq inde in se¬
cundas sedes deducebantur que sub
manu a sagati eumichi erant qui con¬
cubinis regis presidebat. nec habebat
potestatem ad regem ultra redeundi.
nisi uoluiss rex. et eam uenire iussiss
ex nomine E uoluto autem teent oleu¬

Expanded text:
sibant. Et quae intraverat vesperegrediebatur mane, atque inde in secundas aedes deducebatur, quae sub manu Susagazi eunuchi erant, qui concubinis regis praesidebat: nec habebat potestatem ad regem ultra redeundi, nisi voluisset rex, et eam venire jussisset ex nomine. Evoluto autem tempore
Abbreviated transcription (Latin):
adoptauerat in filiam deberet utͣ
re ad regem. Que non quesunt mu¬
liebrem cultum s quecumq uoluit
aggeus eumuchus custos urginum
hec ei ad ornatum dedit. E rauem
tudine. ominum oculis gratiosa.
amabilis uidebatur. Ducta est
itaq ad cubiculum regis assueri
mense.Rͦ qui uocatur thebeth.uii

Expanded text:
adoptaverat in filiam, intrare ret ad regem. Quae non quaesivit muliebrem cultum, sed quaecumque voluit Egeus eunuchus custos virginum, haec ei ad ornatum dedit. Erat tudine, omnium oculis gratiosa et amabilis videbatur. Ducta est itaque ad cubiculum regis Assueri mense decimo, qui vocatur THEBETH,
Abbreviated transcription (Latin):
rogauit ut spicas colligeret remanentes.
sequens messor uestigia.⁊ de mane uscy ad
nunc stat in agro. ⁊ nec admonentium qui¬
ad colligendum: nec recedas ab hoc loco. s:
uinge puellis meis. ⁊ ubi messuerunt seque¬
re. Mandaui enim pueris meis ut molestꝰ
dens in faciem suam. ⁊ adoeans suꝑ terram
dixit ad eum. Unde michi hoc ut inue¬
urem gratiam aute oculos meos tuos
nosse me dignareris: ⁊ ꝑegrinam mulierẽ.
muille respondit. untiata michi oĩa¬

Expanded text:
rogavit ut spicas colligeret remanentes sequens messorum vestigia et de mane usque nunc stat in agro et ne ad momentum quterum agrum nec recedas ab hoc loco sed iungere puellis meis et ubi messuerint sequere mandavi enim pueris meis ut nemo tibdens in faciem suam et adorans super terram dixit ad eum unde mihi hoc ut invenirem gratiam ante oculos tuos et nosse me dignareris peregrinam mulierem cui ille respondit nuntiata sunt mi
Abbreviated transcription (Latin):
ubicumq clementis in mepa-¬
illa respondit. Uade filia mi.
Abiit itaq ⁊ colligebat spicas.
post terga metentium Accidit
autẽ ut ager ille haberet dnĩ
nomine booz qͥ erat de cogna:¬
tione elimelech. Ecce ipse ue¬
niebat de bethleem dixit ꝙ¬
Qui respnderunt ci. N enedit¬

Expanded text:
ubicumque clementis in me pailla respondit: Vade, filia mi: Abiit itaque et colligebat spicas post terga metentium. Accidit autem ut nomine Booz, qui erat de cognatione Elimelech. Ecce ipse veniebat de Bethleem dixitQui resp
Abbreviated transcription (Latin):
situdine. teꝑantia muniunt᷑. ℥ .iiii. partib mundi instruunt eccłiã xp̃i
stia uiua. alii int̃
manꝰ infidelium

Expanded text:
itudine, temperantia muniuntur, et quatuor partibus mundi instruunt Ecclesiam Deistia viva: alii inter manus infidelium
Abbreviated transcription (Latin):
tefecit. ostendens ꝙ ip̃e in patre ⁊ pat̾ in
ip̃s sit. angłs redit ad d̾m. tobias reman
ap̃ patrem. ⁊ xp̃c a fidelibus suis intelli¬
gitur. diuinitate patri equał humani¬
tate homi¬

Expanded text:
tefecit, ostendens, quod ipse in Patre, et Pater in Filio sit. Angelus redit ad Deum, Tobias remanet apud Patrem, et Christus a fidelibus suis intelligitur divinitate Patri aequalis, humanitate homi
Abbreviated transcription (Latin):
agonib luce clarius claruit. Occiso re¬
ge a filiis sins restituta sunt omnia
tobie. Quia superato sepuis a sceleri
bus sius diabolo que uelle̾t pessimã
ꝓlem gignit redibant
prospera populo d̾i am
statum fluctuare uide¬
mus.

Expanded text:
agonibus luce clarius apparuit. Occiso rege, a filiis suis restaurata sunt omnia Tobiae, quia superato a sceleribus suis saepius diabolo, qui velut pessimam prolem gignit; redibant prospera populo Dei, qustatum fluctuare videmus.
Abbreviated transcription (Latin):
imietuimonut descendatis deorsum. s. qͣi impetũ facientes¬
¶ unc exploratores necesse erit ut fugiant ad pͥncipem suum
eittandum ad puguã. Ciuinq ducei qncurrerint ad tab̃¬
naculum holosernis ⁊ inuenerunt eum truncũ in suo sangͥ
ite post illos securi. qm̃ d̾s ꝯteret eos sub pedib ur̃is. Tunc

Expanded text:
impetu, non ut descendatis deorsum, sed quasi impetum facientes. Tunc exploratores necesse erit ut fugiant ad principem suum excitandum ad pugnam Cumque duces eorum cucurrerint ad tabnaculum Holofernis, et invenerint eum truncum in suo sanguiite post illos securi, quoniam Dominus conteret eos sub pedibus vestris. Tunc
Abbreviated transcription (Latin):
¶ In quib totius
Nam denarius ꝑ
narius sotiatus
totius summe
plenitudinem
conclusit. Ita : de¬
calogd uera custo¬
dia: aplĩca tradi¬
tione ꝑtotum
sa septiformi sp̃c¬
fidelium ẽ con

Expanded text:
» In quibus totus Nam denarius nunarius sociatus totius summae plenitudinem concludit: ita decalogi custodia apostolica traditione per totum sa, septiformis Spirfidelium in
Abbreviated transcription (Latin):
s cuncti more dñi nptiar uiuiũ exercebant C ũ
ueroꝰ ioias ueret tobias causa nuptiaꝵ: sollicitus
erat pat᷑ tobias dicens. Putas quare moratur filiꝰ
meus: aut qͣre detentus est ibi : Putas ne gabe¬
lus mortuus est. ⁊ nemo ei reddit pecuniam:
epit autem ꝯtͥstari. muis ip̃e.⁊ anna uxor eiꝰ
cũ eo. ⁊ cepert̃ ambo simul flere. eo ꝙ die statuto
minune teũteneẽ fisli cor ad eos. I iebant igie
mat̾ eius in remediabilib lacͥmis atq dicebat.
eu me filimi ut qͥd te misimꝰ ꝑegrinari lum̃

Expanded text:
 cum timore Domini nuptiarum convivium exercebant cum vero moras faceret Tobias causa nuptiarum sollicitus erat pater eius Tobias dicens putas quare moratur filius meus aut quare detentus est ibi putasne Gabelus mortuus est et nemo illi reddet pecuniam coepit autem contristari nimis ipse et Anna uxor eius cum eo et coeperunt ambo simul flere eo quod die statuto minime reverteretur filius eorum ad eos flebat igitur mater eius inremediabilibus lacrimis atque dicebat heu heu me fili mi ut quid te misimus peregrinari lum
Abbreviated transcription (Latin):
to cordis nutͥens castita¬
tem fid̾i ⁊ miscd̾iam.gͣ
tiam g̾orã ocłis d̾i inue¬
nit. repudiata synago
doctor gentium in fi¬
de ⁊ ueritate.⁊ est de
stirpe gemini hoc est
de stirpe beniamui.

Expanded text:
to cordis nutriens castitatem fidei, misericordiam et gratiam coram oculis Domini invenit, repudiata synagogdoctor gentium in fide et veritate, et est de stirpe Jemini, hoc est de stirpe Benjamin.
Abbreviated transcription (Latin):
tua inupampuiaueant. I ndico ÷ tͥ fili mi dedis
se me.x talenta argenti dum adhuc infantulꝰ
c̃em gabelo in rages ciutate n medor.⁊ cirogra¬
phum eius ap̃me habeo Et ideo ꝑquire quom
ad eum ꝑuenias.⁊ recipias ab eo supͣ memoratũ
pondus argenti ⁊ restituas ei: cyrographumsu¬
um. Noli timere fili mi panperẽ quidẽ utam
egemuis. s multa bona habebimus sitinmerimius

Expanded text:
tua in ipso permaneant. Indico etiam tibi, fili mi, dedisse me decem talenta argenti, dum adhuc infantulus esses, Gabelo, in Rages civitate Medorum, et chirographum ejus apud me habeo: et ideo perquire quomodo ad eum pervenias, et recipias ab eo supra memoratum pondus argenti, et restituas ei chirographum suum. Noli timere, fili mi: pauperem quidem mus, sed multa bona habebimus, si timuerimus
Abbreviated transcription (Latin):
deim ⁊ recesserimus abom̃i pecc̃o. ⁊ fecerimus
hanc inquiram ignoro. lle me nescit. ego eum
ignoro. Quod signũ dabo ei: Sed neq uiam
per qmͣ pergat᷑ illuc aliqñ cognoui Sc̃ pat̾
restituiet. Sed perge nunc ⁊ inquire tͥ aliquẽ
uirum fidelem qͥ eat tecum salua m̾cede sua dũ
adhuc uiuo ⁊ recipies ea. Tunc egressus tobiaˢ¬

Expanded text:
Deum, et recesserimus ab omni peccato, et fecerimus hanc requiram, ignoro. Ille me nescit, et ego eum ignoro: quod signum dabo ei? sed neque viam, per quam pergatur illuc, aliquando cognovi. Tunc pater restituet. Sed perge nunc, et inquire tibi aliquem fidelem virum, qui eat tecum salva mercede sua: ut, dum adhuc vivo, recipias eam. Tunc egressus Tobia
Abbreviated transcription (Latin):
¶Uuellet. Scd̾m uolũ¬
tatem ⁊ capacitatem
utilitatem singłoꝵ. Sic¬
enim temꝑanda predi¬
catio ut omnib utilis
fiat. nulli noceat. ⁊ int̾
omnia uitia quasi gla¬
dius anceps transeat.
dic suꝑbiam recidens
auferat. ut ñ augeat
timiditatem. Sic otiosis
torpentib solicitudi¬
nm oꝑis imponens:
in inquietis ⁊ curiosis
noi augeat importu¬
nam accionem.¬

Expanded text:
ellet. Secundum voluntatem, capacitatem, et utilitatem singulorum temperanda est praedicatio, ut omnibus utilis fiat, nulli noceat, et inter omnia vitia quasi gladius anceps transeat; sic superbiam recidens auferat, ut non augeat timiditatem; sic otiosis et torpentibus sollicitudinem operis imponat, ut inquietis et curiosis non augeat importunam actionem
Abbreviated transcription (Latin):
:s segis imperium.
uñ in euangłio seni¬
or filuis a patre ro
aliis reb occupati¬
iuxta indignatio¬
nem patris famili¬
as: reiciti sunt ⁊ alii

Expanded text:
 regis imperium; unde in Evangelio, senior filius a patre rogaliis rebus occupatijuxta indignationem patrisfamilias, rejecti sunt et alii
Abbreviated transcription (Latin):
¶ At ubi ⁊c̃. Diabolus
ppłm d̾i ꝑ ydolatriam
luit. ⁊ certas opes uirtutu auferre ni
ualuit. ꝗtua in eo erant multi sanct
qui eiꝰ uite ꝓuiderent ⁊ salut. fugit
goge deseruit. Quia in machabeceum

Expanded text:
lus populum Dei per idololatriam luit, et cunctas opes virtutum auferre non valuit, quia in eo erant multi sancti, qui ejus providerent vitae et saluti. Fugit gogae deseruit, quod in Machabaeorum
Abbreviated transcription (Latin):
grtariis qui cooꝑuerunt faciem terre sicut locuste.
umq ꝑtͣnsiss fines assyrior: uenit ad magnos
montes ange qui sunt a sinistro cilitie. Ascenditq¬
oĩaᷤ castella eor ⁊ optinuit omnem
munitionem. Effregit autẽ ciuita
partem nec pugne formidat difficultates ẜ gͣndis potentie gͣndem

Expanded text:
tariis qui cooperuerunt faciem terrae, sicut locustae. Cumque pertransisset fines Assyriorum, venit ad magnos montes Ange, qui sunt a sinistro Ciliciae, ascenditqa castella eorum, et obtinuit omnem munitiopartem, nec pugnae formidat difficultatem; sed grandis potentiae grandem
Abbreviated transcription (Latin):
mũ scͥpturar. Uñ filiꝰ
hõis uadit sic̃ scͥptum
ẽ. de illo. ł uixta tur¬
mas fidelium aĩax
quas morte sua ab
inferis reuocauit ad
hunc lectum ꝓꝑauit
ecłia ⁊ discooperto pal¬

Expanded text:
 Scripturarum; unde: Filius hominis vadit sicut scriptum est de illo . Vel juxta turmas fidelium animarum quas morte sua ab inferis revocavit. Ad hunc lectum properavit Ecclesia et discooperto pal
Abbreviated transcription (Latin):
giaꝵ mulierũ tra¬
duntur .i. comiit¬
tuntur pastorib
qͥb fidelium aĩaꝵ
custodia dat᷑ ut eis
uerbo ⁊ exemplo mi¬
nistrent quicqͥd
ad cultum pietatis
necessariũ uident
fide recta. ⁊ consci¬
entia pura. regi al¬
altissimo placuie:
ad ipsum ingredi

Expanded text:
giarum mulierum traduntur, id est committuntur pastoribus, quibus fidelium animarum custodia datur, ut verbo et exemplo ministrent quidquid ad cultum pietatis necessarium viderint. fide, et conscientia pura regi altissimo placuerit, ad ipsum ingredi
Abbreviated transcription (Latin):
ciebat ⁊ cͥcuibat iuias om̃s ꝑ quas spes spes remean¬
di uidebat᷑. ut ꝓcul ud̾et eũ si fieri poss uenientẽ.
It uͦ raguel dicebat ad gñm suum M ane
hic ⁊ ego mutã nuntios salutis de te ad tobiã
patrẽ tuũ. cui tobias dix̃ Ego noui qi pat̃
meus. ⁊ mat̾ mea modo dies cõputant. ⁊ crucͥa¬
tur sp̃c eoꝵ in ipsis. Cumq uerb̃ multis roga ꝓfr̃ib infioelib.¬
tradidit ei sarram. ⁊ dimidiam partem om̃is substan¬
tie sue in pueris. in puellis. in pecudib. in camelis in

Expanded text:
s spes remeandi videbatur ut procul videret eum si fieri possit venientem at vero Raguhel dicebat ad generum suum mane hic et ego mittam nuntium salutis de te ad Tobiam patrem tuum cui Tobias dixit ego novi quia pater meus et mater mea modo dies conputant et cruciatur spiritus eorum in ipsis cumque verbis multis rogaret Raguhelradidit ei Saram, et dimidiam partem omnis substantiae suae in pueris, in puellis, in pecudibus, in camelis, e
Abbreviated transcription (Latin):
ocłor nr̃oꝵ  aculũ senectutis nr̃e. solatiũ uite ñre
spes posteritatis nr̃e. Omnia simul in te uno habẽ¬
tes. te ũ debuimꝰ dimittere a nobis. Eu ieendtisˢ
tobias. Tace ⁊ noli tͣbari. Sanꝰ est filius nr. Satis
fidelis est uir ille cũ quo misimus eũ. Illa autem

Expanded text:
ostrorum, baculum senectutis nostrae, solatium vitae nostrae, spem posteritatis nostrae! Omnia simul in te uno habte non debuimus dimittere a nobis. Cui dicebat Tobias: Tace, et noli turbari, sanus est filius noster: satis fidelis est vir ille, cum quo
Abbreviated transcription (Latin):
somnẽ. Iussitq afferri hystorias.⁊ anna¬
les pͥor tempoꝵ. que cum illo presente
legerentur uentũ ẽ. ad eũ locũ uͥ scrip¬
regem assuerum iugulare cupientiũ

Expanded text:
somnem: jussitque sibi afferri historias annales priorum temporum. Quae cum, illo praesente, legerentur, ventum est ad eum locum, ubi scripregem Assuerum ingulare cupientiu
Abbreviated transcription (Latin):
meum. Expedit enim michi mori magis quam
uiuere. Eadem die itaq ꝯtigit ut sarrafilia ra
bam nationum sigc̃. cuiꝰ doctores cuncti
ui fide hoste suꝑato: sic̃ tobias sathan al¬
ligato diabolo p̾sente. ⁊ cooperante angło
in quo saluatoris diuinitas: sic̃ in tobia
sig̾cat᷑ humanitas. Nec mirandũ ꝙ du
figurate ꝑsonam dm̃s. qr in expõibus
patrũ legimus unã eẽ. ꝑsonam in ysaac
⁊ariete figuratam: qui in humanitate
occiditur ut ouis. in diuinitate cum pa¬
tre ꝑmanet impassibilis. Sicut abraã
cum ysaãc domumreũtit᷑ incolumis. Si
diuinitatem cur non aptiꝰ homo huma¬
nitatem angelus deitatem:

Expanded text:
meum expedit enim mihi mori magis quam vivere eadem itaque die contigit ut Sarra filia Rabam nationum significat, cujus doctores cuncti , hoste superato, sicut Tobias Saram, alligato diabolo, praesente et cooperante angelo; in quo Salvatoris divinitas, sicut in Tobia significatur humanitas. Nec mirandum quod figurari personam dicimus: qui in expositionibus Patrum legimus unam personam ejus in Isaac, et arietes figuratam, qui in humanitate occiditur ut ovis, in divinitate cum Patre permanet impassibilis, sicut Isaac cum Abraham domum revertitur incolumis. Si  significat divinitatem; cur non aptius homo humanitatem, angelus Deitatem?
Abbreviated transcription (Latin):
sius. ut sumeret unusquisq ꝙuellet
astiquoq regina fecit̾ conuiuiim¬
feminarum in palatio ubi rex asue¬
rus manere consueuerat. Itaq: die¬
septuno cum rex esset hilarior: ⁊ post¬

Expanded text:
is ut sumeret unusquisque quod vellet Vasthi quoque regina fecit convivifeminarum in palatio ubi rex Asuerus manere consueverat itaqseptimo cum rex esset hilarior et post
Abbreviated transcription (Latin):
nanur in sitiz in ꝓditione magna. Et nunc ꝯggarte unuier¬
sos qui in cuutate sunt ut sponte nos tradamiꝰ om̃s ppłi holofer¬
ni. Meluis est ut captiui bñdicamus dnm̃ uiuentes gͣ moria¬
mur.⁊ simus obprobriũ om̃i carra cũ uideamꝰ iprores nostras.
⁊ infantes nr̃os mori arte oculos nĩos. Contestamur hodie
celum ⁊ t̾ram dm̃ patrũ nt̃or qui ulciscitur nos scd̾m peccata
nr̃a ut iam tradatis cuuitatt̃ inmarꝰ militie holofernis.⁊ sit
titiis ñr breuis i ore gladii. qui longior efficitur in arditate
sitis. Et cum hec dpxissent: factus est ululatus magrꝰ in ercłia

Expanded text:
um in siti et perditione magna. Et nunc congregate universos qui in civitate sunt, ut sponte nos tradamus omnes populi Holoferni. Melius est enim ut captivi benedicamus Dominum viventes, quam moriamur et simus obprobrium omni carni cum videamus uxores nostras et infantes nostros mori ante oculos nostros contestamur hodie caelum et terram et Deum patrum nostrorum qui ulciscitur nos secundum peccata nostra ut iam tradatis civitatem in manu militiae Holofernis et sit finis noster brevis in ore gladii qui longior efficitur in ariditate sitis et cum haec dixissent factus est fletus et ulula
Abbreviated transcription (Latin):
¶Amaritudinis. Eccl̃ia
tudinem ad future uite ga¬
udia gñat᷑. ubi dum lau¬
dabit inct̾num. ꝙ enim
ascensura. Uñ hic nume¬
rus graduum in psalt̾io
ponit᷑ future ad celos as¬
censionis. figuratiuus qͦ
sci peruenientes merito
dicunt. Ecce nunc .b.d.¬

Expanded text:
amaritudinis. Ecclesiabulationem ad futurae vitae gaudia generatur: ubi Dominum laudabit in aeternum. Quod enim ascensura; unde hic numerus graduum in Psalterio ponitur, futurae ad coelos ascensionis figurativus, quo sancti venientes merito dicunt, « Ecce nunc b
Abbreviated transcription (Latin):
de qͣ tͥbu estu. Qui raphael
angłs dixit. Denꝰ querismer¬
eat: E ed ne forte sollicitũ te reddã: ego sũ
azacha ͣ magni ananie filiꝰ Et tobias respondit.
Ex magno genere estu. S petone irasceris qr uo¬
luerim cognoscere genꝰ tuũ. Oix̃ autẽ illi angłs
ego sanũ ducã ⁊ sanũ tͥ reducã filiũ tuũ. Respon¬
dens autẽ tobias ait. H ene ambuletis. ⁊ dñs sit
paratis omib q̾erant nect̃ia in uia: fec̃ tobias
uale patri suo. ⁊ matri sue.⁊ ambulauerunt

Expanded text:
l angelus dixit: Genus quaeris mereat? Sed ne forte sollicitum te reddam, ego sum Azarias Ananiae magni filius. Et Tobias respondit: Ex magno genere es tu. Sed peto ne irascaris quod voluerim cognoscere genus tuum. Dixit autem illi angelus: Ego sanum ducam, et sanum tibi reducam filium tuum. Respondens paratis omnibus quae erant in via portanda, fecit Tobias vale patri suo et matri, et ambulaverunt
Abbreviated transcription (Latin):
tum ⁊ qͣi paratũ ad ambulandũ⁊ ignorans
ꝙ angłs deiec̃t: salutauit cum ⁊ dixit. Undet
haber̃ bone iuiuenis. Et ille respondit. Ex filiͦit
t tobias dixit ei. U oͣstiuiam que ducit in ci¬
nia itinera eiꝰ frequent̾ ambulauit.⁊ nanila
nabelum fracrem nostrum qui morot muont̃
rages ciuitate medor q̃ posita est in monte exbe¬

Expanded text:
ambulandum et ignorans quod angelus Dei esset salutavit eum et dixit unde te habemus bone iuvenis at ille respondit ex filiis Israhel et Tobias dixit ei nosti viam quae ducit in renia itinera eius frequenter ambulavi et Gabelum fratrem nostrum qui moratur in Rages civitate Medorum quae posita est in monte Exb
Abbreviated transcription (Latin):
Quale gaudiũ mͥerit qͥm tenebeis
sedeo ⁊ lum̃ celi ñ uideo Cui ait iui¬
uenis. Eorti aĩo esto. inpreximo est
ut᷑ adeo cureris Pixit itaq illi
¶Apparuit
angłs thobie¬
ꝯ se socium pre¬
buit ⁊ filius d̾i hominẽ assumpsit.
susceꝑat: ostendit qr ip̃e est filius

Expanded text:
Quale gaudium mihi erit, qui in tenebris sedeo, et lumen coeli non video? Cui ait jus: Forti animo esto, in proximo est ut a Deo cureris. Dixit itaque illiparuit angelus Tobiae, et socium se praebuit , et Filius Dei hominem assumpsit, accepit ostendit quod ipse est Filius
Abbreviated transcription (Latin):
ex ancillis patͥs sui qm̃ tradita
asmodeus occideret eos mox ut
ingressi fuissent ad eam. Ergo
cũ ꝓ culpa sua increparet pu¬
ellam: respondit ei dicens.
mplius ex te ñ uideamꝰ filiũ
aut filiam suꝑ terram. int̾fer

Expanded text:
m tradita deus occiderat eos mox ut ingressi fuissent ad eam ergo cum pro culpa sua increparet puellam respondit ei dicens amplius ex te non videamus filium aut filiam super terram inter