comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
p̾cepit moyses ĩtestimonum
illis. Deuide qualis nũdatõ sp̃a¬
lis possit intelligr: eoꝵ qͦs ĩgra¬
tos extitisse arguit: Scdm corpꝰ
ẽi facile ẽ uide posse hoĩem nõ
boni. Scdĩu significatõem ãt
huiꝰ miracli cont̾bat ꝯsid̾antẽ.
quomi nũd dici possit ingratꝰ.
cet. Non eĩ sanati s mũdati
dicunt᷑: qͥ ea caruerũt. Coloris
quippe inciu ẽ: nõ ualitudĩs
aut integritatis sensuũ atq
membroꝵ amme. Leo¬
Epsi gͦ non absurde ĩ¬
telligi possũt: qui sciẽ¬
tiam u̾e fidei nõ haben

Expanded text:
it Moyses in testimonium illis . Deinde qualis mundatio spiritalis possit eorum intelligi quos ingratos exstitisse arguit. Secundum corpus enim facile est videre hominem posse non boni: secundum significationem autem hujus miraculi, conturbat considerantem, quomodo mundus dici possit ingratus. cet. Non enim sanati, sed mundati dicuntur qui ea caruerunt: coloris quippe vitium est, non valetudinis aut integritatis sensuum atque membrorum. Leprosi ergo non absurde intelligi possunt, qui scientiam verae fidei non haben
Abbreviated transcription (Latin):
ĩuicem atq ꝯmuĩcando u̾e fid̃i
uł siguant᷑ sacram̃tis: tanqͣui
uuan speciez ñi coloris oboueat.
cim ascendi iherusolima cum
barnaba: assup̾to etiatito. Ascẽ¬
di at scdm̃ reuelatoem. et exposu
eis euͣglium. qd̾ p̾dico ĩgentibꝰ
Seorsuz ãt his qui uident᷑ ue for¬
te ĩ niacuuz curro aut cucurri. Et
paulopost. Cuz coguouissẽt ĩ qͥt
gr̃a q̃ data ẽ nͥ  iacob. petrus.
dextras dedert̃ iͥ et barnabe so¬
cietatis. Ip̃a ẽĩ collatio unã doct̃¬
ne speciem exclusa õĩ uarietate
monstrabat: qd̾ salubrit etiam
corinthios mnonet dicẽs. Obsecro

Expanded text:
cando verae fidei vel signantur sacramentis, tanquam unam speciem veri coloris obducat. cim ascendi Jerosolymam cum Barnaba, assumpto et Tito. Ascendi autem secundum revelationem; et exposui eis Evangelium quod praedico in gentibus, seorsum autem iis qui videbantur: ne forte in vacuum curro, aut cucurri. » Et paulo post: « Cum cognovissent, inquit, gratiam quae data est mihi Jacobus, Petrus dexteras dederunt mihi et Barnabae societatis . Ipsa enim collatio unam doctrinae speciem exclusa omni varietate monstrabat: quod salubriter etiam Corinthios monet, dicens, Obsecro
Abbreviated transcription (Latin):
s ad huc carualib dataẽ: idest
qͥnq corꝑis sensib deditis: nã
et ip̃e turbe. qͥnq milia hoĩnũ fu¬
er̃t: siue qr ꝑmoysen lex ip̃a da¬
ta ẽ. Moyses eĩ qͥnq libros scͥpsit.
Et qd ordeacei erant panes bñ
significãt uł ip̃am legẽ q̃ ita da¬
ta erat ut ĩ ea uitale aĩe alim̃tũ
corꝑalib sac̾u̾itis obteg̾et᷑. ordei
eĩ medulla tenacissima palea te¬
tũ carnali desidio. qd̃ tãꝙͣ palea
cordi eis inh̾ebat: roẽ nõdũ cor¬
de cͥcũcisu: ita ut nec trit᷑a tri¬
bulatõnu cũ ꝑdeẜta qͣdragĩta
ãnis ducͥet᷑: intellectu reuela¬
to. carnalia ĩtegum̃ta depon̾et:
sic̃ neq ordeũ aree trit᷑a illo pa¬
leari teginine exuit᷑. Itaq illi
ppło gruẽt̾ lex tał dãta ẽ. Lc.xͣ.¬
Uoãt pisces qͥ saporem
suauẽ pani dabãt: du¬
as illas ꝑsonas nident᷑
significare. qͥb ppłs ille regeba᷑:
ut ꝑ eas ꝯsilioꝵ mod̾am en acci¬
ꝑet: regiã scilz et sac̃̾dotalez. Id

Expanded text:
ata est, id est, quinque corporis sensibus deditis; nam et ipsae turbae quinque millia hominum fuerunt : sive quia per Moysen lex ipsa data est; Moyses enim quinque libros scripsit. Et quod hordeacei erant panes, bene significant, vel ipsam legem, quae ita data erat, ut in ea vitale animae alimentum corporalibus sacramentis obtegeretur; hordei enim medulla tenacissima palea tetum carnali desiderio, quod tanquam palea cordi ejus inhaerebat; id est, nondum corde circumcisum, ita ut nec trituratione tribulationum, cum per deserta quadraginta annis duceretur, intellectu revelato carnalia integumenta deponeret, sicut nec hordeum areae tritura illo paleari tegmine exuitur. Itaque illi populo congruenter lex talis data est. 2. Duo autem pisces, qui saporem suavem pani dabant, duas illas personas videntur significare, quibus populus ille regebatur, ut per eas conciliorum moderamen acciperet; regiam scilicet et sacerdotalem, ad
Abbreviated transcription (Latin):
tebat᷑: ĩ spe carnali collocatos fu¬
isse. Oĩs eĩ caro fenũ: ⁊ claritas
oĩs hõis ut flos feni. Qd ãt de re-¬
liq̾is fragĩtoꝵ duodec̃i cophini
bucellaꝵ repleti st̃: significat de
ip̃is legis ad aꝑtione et dispura¬
repletos fuisse discipłos dĩi: ĩqͥ¬
b duodenariꝰ numetꝰ pͥncipatũ
tenz. Nondũ erat ẽi scͥpt᷑a noui
testam̃ti. qũ dũs qͣsi frãgẽdo et

Expanded text:
tebatur, in spe carnali collocatos fuisse. Omnis enim caro fenum, et claritas hominis ut flos feni . Quod autem de reliquiis fragmentorum duodecim cophini buccellarum repleti sunt, significabat de ipsius Legis adapertione et disputarepletos fuisse discipulos Domini, in quibus duodenarius numerus principatum tenet. Nondum enim erat scriptura Novi Testamenti
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑseqͥ. Neq deorsu uersꝰ. sic̃ ille
descendẽte ostendebat: s sur¬
sũ u̾sus: tãꝙͣ is qͥ eum post:
ĩsinuabat. Nec eos pentes qͦs
ille nominãs. Alia eĩ erat
filiis dauid sicuti assolet de
tribu sac̃dotali mat̾moniũ
sortiente: effic̾et ut maria de
utq tribu idẽ de regia et sac̾¬
dotali. coguatõe ducerz. Haz
et qñ censiti st̃ ioseph et ma¬
ria: scͥptũ ẽco fuisse de domo
idẽ de gu̾e daurd. Et elisabeth
q̃ inchominꝰ cognata marie
monem a dauid descendit : qui
salomon de illa inqua dauid
peccau̾at natꝰ ẽ: ita lucas qui
tãꝙͣ ascẽdentẽ post abolitõe pc̃co¬

Expanded text:
sicut ille descendentem ostendebat, sed sursum versus, tanquam is qui eum post insinuabat; nec eos parentes, quos ille nominans . Alia enim erat filiis David, sicuti essolet, de tribus sacerdotali matrimonium sortientem, effecerat ut Maria de utraque tribu, id est, de regia et sacerdotali cognationem duceret. Nam et quando censiti sunt Joseph et Maria, scriptum est eos fuisse de domo, id est de genere David . Et Elisabeth, quae nihilominus cognata Mariaemonem a David descendit; quia Salomon de illa in qua David peccaverat, natus est: ita Lucas, qui tanquam ascendentem post abolitionem pec
Abbreviated transcription (Latin):
et ui cendi demõstrauit exẽplu:
ĩ carue mortali poc̃a ur̃a suscipi¬
eus: teptatõĩb ĩimici neq ille¬
cebrosis. neq t̾ribilib cedes: pos¬
tremo exuens se carne: pͥncipa¬
tꝯ et potestates expoliãs froucia¬
lit̾: et t̾umphãs eas ĩ semetip̃o.
Itaq ip̃o duce. ab oĩbꝰ reb et la

Expanded text:
cendi demonstravit exemplum; in carne mortali peccata nostra suscipiens, tentationibus inimici neque illecebrosis neque terribilibus cedens: postremo exuens se carne, principatus et potestates exspolians fiducialiter, et triumphans eas in semetipso . Itaque ipso
Abbreviated transcription (Latin):
fluctib ppłarib nũꝙͣ frãgi.
atq erũpi: et molẽtas turbaꝵ
ꝯtradictões. tãꝙͣ adu̾sãtes uu¬
das sepe dirũꝑe: ĩt̾du ei custo¬
dita sua ĩtegritate cedere: ꝓrsꝰ
more pisciũ tãꝙͣ ĩꝓcelloso ma¬
ri.sic ĩ turbulẽta ppłĩ admĩstͣ¬
tõe u̾sari. Que tñ due ꝑsone

Expanded text:
i atque corrumpi, et violentas turbarum contradictiones tanquam adversantes undas saepe disrumpere, interdum eis custodita sua integritate cedere; prorsus more piscium tanquam in procelloso mari, sic in turbulenta populi administratione versari. Quae tamen duae pe
Abbreviated transcription (Latin):
Nã eos noiat ascẽdẽs a dauid
usq ad abrahaui: qͦs ille descẽ¬
dẽs ab abrahaz usq ad dauid.
Adauid eĩ. ĩ duas familias re¬
giam et sac̃dotalẽ origo illa
distributa ẽ. Quaꝵ duaꝵ fãili¬
aꝵ. sic̃ dcm̃ ẽ: regia descẽdens
maths sac̃dotalez ascẽdens
et nõ ẽẽt tñ de tͥbu sac̃ dotali.
hoc ẽ de tͥbu leui. s eẽt de tͥbu
iida: hoc ẽ de tͥbu dauid: exqͣ
tribu nemo ĩtẽdit altari. Ido
et filiꝰ dauid maxĩe drͣ. scd̃m
carneur: qr et lucas ascẽdẽs.
et matheꝰ descẽdẽs: ĩ dauio sͥ
obuia fcĩ st̃. Oportebat eĩ ut
euãcuaturꝰ sacͥficia q̃ scd̃m

Expanded text:
t ascendens a David usque ad Abraham, quos ille descendens ab Abraham usque ad David. A David enim in duas familias, regiam et sacerdotalem, origo illa distributa est, quarum duarum familiarum, sicut dictum est, regiam descendens Matthaeus, sacerdotalem ascendens et non esset tamen de tribu sacerdotali, hoc est, de tribu Levi; sed esset de tribu Juda, hoc est, de tribu David, ex qua tribu nemo intendit altari. Ideo et filius David maxime dicitur secundum carnem, quia et Lucas ascendens, et Matthaeus descendens, in David sibi obviam facti sunt. Oportebat enim ut evacuaturus sacrificia, q
Abbreviated transcription (Latin):
ab abra ham suscipiẽs. qͥ pat̾ ẽ
ppli fidel: et successiõez prolis
ad dauid. ĩ quo regni stabilim̃¬
tu manifestissimũ aꝑꝑet: at¬
q inde ꝑsalomonẽ natũ de
loco quo baptizats ẽ ih̃s. ubi

Expanded text:
ab Abraham suscipiens, qui pater est populi fidelis, et successionem prolis ad David, in quo regni stabilimentum manifestissimum apparet; atque inde per Salomonem, natum de loco ubi baptizatus est Jesus, ubi
Abbreviated transcription (Latin):
quo dñs nascit᷑. domꝰ panis ante
nocatꝰ ẽ: quia futuꝵ ꝓfecto erat:
ut ibi ille ꝑmat̾ia carins appa¬
reret: qui electorum mentes in¬
t̾na sacietate refic̾et. Qui nõ ĩpen¬
tum domo. s ĩ uia nascit᷑: ut pro¬
fecto ostend̾et: quia ꝑhumanita
tem qua assumpsat: quasi in
alieno nascebat᷑. Alicuu uidel.
non scõm potestatẽ dico: s scd̾s¬
naturam. Nam depotestate eiꝰ.
scriptum ẽ. In ꝓpria uenit. In na¬
tura et enĩ sua. ante tp̃ra natus
ẽ: in nr̃am uenit extp̃re. Qͥ ergo
et̾nꝰ ꝑmanens. temporał apꝑuit.¬
ꝓfecto alienũ ẽ ubi descendit. Et
frumentum: qͥ de semetip̃o ait.
Nisi granũ frum̃ti cadens ĩ t̾ra
mortuũ fu̾it: ip̃m solũ maneti
Unde et natus inp̾sepio reclinat᷑¬

Expanded text:
quo Dominus nascitur, domus panis antea vocatus est, quia futurum profecto erat ut ille ibi per materiam carnis appareret, qui electorum mentes interna satietate reficeret. Qui non in parentum domo, sed in via nascitur, ut profecto 1461 ostenderet, quia per humanitatem suam quam assumpserat quasi in alieno nascebatur. Alienum videlicet non secundum potestatem dico, sed secunaturam. Nam de potestate ejus scriptum est: In propria venit . In natura etenim sua ante tempora natus est, in nostra venit ex tempore. Qui ergo aeternus permanens temporalis apparuit, alienum est ubi descendit. Et frumentum, qui de seipso ait: Nisi granum frumenti cadens in terram mortuum fuerit, ipsum solum manet . Unde et natus in praesepio reclinat
Abbreviated transcription (Latin):
głat᷑ xͥanꝰ. Noli erubesc̾e decru
ce xp̃i. Ideo ĩ fronte tãꝙͣ ĩ sere pu¬
doris signũ ip̃m accepisti. Reco¬
le fiotẽ tua: ne liunguã expaue¬
cas alienam.

Expanded text:
tianus. Noli erusbescere de cruce Christi: ideo in fronte tanquam in sede pudoris signum ipsum accepisti. Recole frontem tuam, ne linguam expavescas alienam.
Abbreviated transcription (Latin):
et una:ĩ radice dilectionis. łc.¬
Ualit̾ at ista dilect̾o sit te¬
uenda ip̃e insinuat: qui ĩ
plerisq scͥpte suc sententiis. et
amicos iubet diligi inse: et im¬
micos diligi ꝓpt̾ se. Ille ẽĩ u̾acit̾
caritatem habet: qui et amicu
diligit in deo. et inimicum ꝓpt̾¬

Expanded text:
ilectionis. ualiter autem ista dilectio tenenda sit, ipse insinuat, qui in plerisque Scripturae suae sententiis et amicos jubet diligi in se, et inimicos diligi propter se. Ille enim veraciter charitatem habet, qui et amicum diligit in Deo, et inimicum
Abbreviated transcription (Latin):
sol ad lucendum ꝑ diem: nec splẽ¬
dor lune illumĩabit te. S erit tͥ
dñs in lucem sempit̾na et d̃s tuꝰ
ĩgłiam tuam. Non occidet ultra
soltuus. et luna tua nõ minuet᷑
quia dñs erit tͥ in luce sẽpit̾uã.
et compleburt᷑ dies luctꝰtui. P̾o¬
pulus ãt tuns õs iusti.ĩppetuumn
heditabũt t̾ra: g̾men płatatõis
mee: op manꝯmee ad głificãdũ.

Expanded text:
ndum per diem; nec splendor lunae illuminabit te: Sed erit tibi Dominus in lucem sempiternam, et Deus tuus in gloriam tuam. Non occidet ultra sol tuus, et luna tua non minuetur: Quia Dominus erit in lucem sempiternam, et complebuntur dies luctus tui. Populus autem tuus omnes justi, in perpetuum haereditabunt terram, Germen plantationis meae,
Abbreviated transcription (Latin):
eo ꝙ fuisti derelicta. et odio habita
et non erat qui ꝑte transiret :po¬
nam te ĩsuꝑbia scłoꝵ: gaudinz ĩ
gu̾atõem et gen̾atõnem. Et suges
lac gentium: et mamilla reguni
lactab̾is.Et scies quia ego sũ dñs
saluans te: et redemptor tuns for¬
tis iacob. ꝓere afferam auꝵ: et ꝓ
ferro afferam argẽtum : et ꝓ lig¬

Expanded text:
eo quod fuisti derelicta et odio habita et non erat qui per te transiret ponam te in superbiam saeculorum gaudium in generationem et generationem et suges llactaberis et scies quia ego Dominus salvans te et redemptor tuus, fortis Iacob. Pro ere adferam aurum et pro ferro adferam argentum et pro lig
Abbreviated transcription (Latin):
glificabit te. Et ediffi cabũt filii
ꝑegͥnoꝵ muros tuos: et reges eoꝵ
miĩstrabũt tibi. I ĩdignatione ẽi
mea ꝑcussi te: ⁊ in recociliatone
mea miẜtus sum tui. Et aꝑient᷑
porte tue iugit᷑: die ac nocte non
claudent᷑: ut afferat᷑ adte fortitu¬
do gentiuz.⁊ reges eaꝵ adducant᷑.
Gens eĩ et regnu qd̃ non ẜuierit tͥ
pibit: et getes solitudĩe uastabñ¬
et abies et buxus et pinꝰ
simł. adornãdum locuz
scĩficatõnis mee: et locũ pedum
mneoꝵ glorificabo. Et uenient ad
te curui filii eoꝵ qui humiliau̾ũt
te: et adorabũt uestigia pedũ tuoꝵ¬

Expanded text:
ificavit te. Et aedificabunt filii peregrinorum muros tuos, et reges eorum ministrabunt tibi; Indignatione enim mea percussi te: et in reconciliatione mea misertus sum tui. Et aperientur portae tuae jugiter: die et nocte non claudentur, Ut afferatur ad te fortitudo gentium, et reges earum adducantur. Gens enim et regnum, quod non seribit. Et gentes solitudine vastabunet: abies et buxus et pinus simul: ad ornandum locum sanctificationis mee: et locum pedum meorum glorificabo. Et venient ad te curvi filii eorum: qui humiliaverunt te: et adorabunt vestigia pedum tuo
Abbreviated transcription (Latin):
sibi illata st̃ uelxm̃t̾ exagerãs.
fuisse ĩtolerabłia ostendit. Et qͥ¬
escẽtis animũ tãto furore ꝯtͣbat:
ut plerumq uir patiens illa se
eqͣminit̾ tolerasse etiam post uic¬
toria captiuꝯ erubescat: seq nõ
reddidisse ꝯtumelias doleat: et
det̾iora repend̾e si occasio p̾beat᷑
his qui ꝑ fortitudĩez ĩ campo uic

Expanded text:
illata sunt vehementer exaggerans, fuisse intolerabilia ostendit, et quiescentis animum 1616 tanto furore conturbat, ut plerumque vir patiens illa se aequanimiter tolerasse etiam post victoriam captivus erubescat; seque non reddidisse contumelias doleat, et deteriora rependere, si occasio praebeatur, his qui per fortitudinem in
Abbreviated transcription (Latin):
dyabols eas feciss : cum idẽ dñs
dicat ĩ euͣgłio. int̾rogatꝰ utrum
liocat homi dumitt̾e uxorez sua
ex qualibet causa: nõ lic̾e excep¬
ta cã fornicatoĩs. In qua respon¬
sione. si meministis hoc ait. Qd̾
ds̃ conunxit: homo nõ seꝑet. Et
qui bene eruditi sũt in frde catho¬
lica : nouerũt qd̃ ds̃ fec̾it nup¬
cias: et sic̃ cõmctio ado. ita di¬
uorcium a diabolo sit. S ꝓpt̾ea
n causa fornica tonis licet uxo¬
rem dimitt̾e: quia ip̃a ẽẽ uxor
pͥor noluit: q̃ fidem ꝯiugalem
marito nõ ẜliauit. Nec ille que
u̾gĩtate deo nouent: quãꝙͣ am¬
płiorem gradum honoris et scĩ¬
tatis ili eccłia teneant: sine nup¬
ciis sunt. Nam et ip̃e ꝑtinẽt ad
nupcias cim tota eccłia: in qͥbꝰ
nupciis sponsꝰ ẽ xp̃s. Ac p hoc gͦ¬
dñs inuitatus uenit ad ipcias:
ut cõiugalis castitas firmaret᷑. ⁊̃
ostend̾et᷑ sacramentum nupciaꝵ:
quia et illaꝵ uupciaꝵ spousꝰ ꝑso

Expanded text:
fecisset: cum idem Dominus dicat in Evangelio, interrogatus utrum liceat homini dimittere uxorem suam ex qualibet causa, non licere excepta causa fornicationis. In qua responsione, si meministis, hoc ait: Quod Deus conjunxit, homo non separet . Et qui bene eruditi sunt in fide catholica, noverunt quod Deus fecerit nuptias, et sicut conjunctio a Deo, ita divortium a diabolo sit. Sed propterea in causa fornicationis licet uxorem dimittere, quia ipsa esse uxor prior noluit, quae fidem conjugalem marito non servavit. Nec illae quae virginitatem Deo vovent, quanquam ampliorem gradum honoris et sanctitatis in Ecclesia teneant, sine nuptiis sunt: nam et ipsae pertinent ad nuptias cum tota Ecclesia, in quibus nuptiis sponsus est Christus. Ac per hoc erDominus invitatus venit ad nuptias, ut conjugalis castitas firmaretur, et ostenderetur sacramentum nuptiarum: quia et illarum nuptiarum sponsus
Abbreviated transcription (Latin):
dilectissimi. diu̾sis mo¬
dis młtisq mensuris
humano geñi bonitas diuina
ꝯsuluit: et plurima ꝓuidẽtie sue
tiit ⁊ s ĩ nouissimis tpr̃ib oẽm
habũdantia solite beniguitati

Expanded text:
dilectissimi, diversis modis multisque mensuris humano generi bonitas divina consuluit, et plurima providentiae suae ertiit; sed in novissimis temporibus omnem abu
Abbreviated transcription (Latin):
creãtis aĩatꝰ ẽ: ut adymagĩe
ac silĩtudĩe auctoris sui uiuẽs:
formã dei bonitatis atq iusti¬
cie ĩsplẽdore imitatõis: tã qͣm
ĩspoculi uitore ẜuaret: Quam
nat᷑e sue speciosissĩam dignita¬
te si ꝑ obẜuãtia legis date ꝑse¬
u̾ant᷑ excołet: ip̃a illa t̾rem cor¬
ꝑis qͣlitate. ad celeste głiam
mẽs s̃corrupta ꝑduc̾et. S quia
ĩ uido et deceptori tem̾e atq ĩ¬
felicit᷑ credidit: et suꝑbie cõ¬
siliis acquiescẽs. repositũ hono¬
ris augniẽtu occupare maluit
qͣm m̾eri: nõ solũ ille hõ s etiã
unũsa ĩ illo posti̾tas eius au¬
diuit: tra es:et ĩt̃ram ibis:

Expanded text:
 , ut ad imaginem et similitudinem auctoris sui vivens, formam Dei bonitatis atque justitiae in splendore imitationis tamquam in speculi nitore servaret. Quam naturae suae speciosissimam dignitatem si per observantiam legis datae perseveranter excoleret, ipsam illam terreni corporis qualitatem ad coelestem gloriam mens incorrupta perduceret. Sed quia invido deceptori temere atque infeliciter credidit , et superbiae consiliis acquiescens, repositum honoris augmentum occupare maluit quam mereri, non solum ille homo, sed etiam universa in illo posteritas ejus audivit: Terra es, et in terram i
Abbreviated transcription (Latin):
ticie. nlła foruia sapĩe acapti¬
nitate dyaboli et aꝓfũdo et̾ne
mortis erueret. Concẽpnatio
eĩ ex uno ĩ om̃s cũ poc̃o trãsiẽs
pinan̾et: et letali uulũe tabe¬
facta nat᷑a ulłm remediũ reꝑi¬
ret: qr ꝯditõe suam suis uiribꝰ
nutare nõ poss: Primꝰ nãqi
hõ carnis sb̃stãtia accepit et̾ra:

Expanded text:
titiae, nulla forma sapientiae a captivitate diaboli et a profundo aeternae mortis erueret. Condemnatio enim ex uno in omnes cum peccato transiens permaneret, et lethali vulnere tabefacta natura nullum remedium reperiret, quia conditionem suam suis viribus mutare non posset. Primus namque homo carnis
Abbreviated transcription (Latin):
culta ꝓmissa aduẽtu suo xp̃s
ĩpleret: et qd̾ tũc paucis cͥdeti¬
b ꝓfuit faciendũ.ĩ num̾is iã
fidelib ꝓdesset effectũ. Iam gͦ
nos nõsignis neq ymaginb
ad fidẽ ouciñ s euãglica hys¬
toria confirmati. qd̃ fcm̃ c̾dimꝰ
adoramꝰ: accedẽtib ad eruditi¬
onem nr̃am ꝓphicis ĩstrum̃tiͤ
ut ulło mͦ habeamꝰ ãbiguũ:

Expanded text:
ssa adventu suo Christus impleret; et quod tunc paucis credentibus profuit faciendum, innumeris jam fidelibus prodesset effectum. Jam ergo nos non signis neque imaginibus ad fidem deducimur, sed evangelica historia confirmat, quod factum credimus, adoramus; accedentibus ad eruditionem nostram propheticis instrumentis, ut nullo modo hab
Abbreviated transcription (Latin):
uit utiq qd fuit Si aua¬
rus qͥsq ambire iaui deliit: et
largiri didicit ꝓpria: qui prius
rapiebat aliena: ꝓculdubio se¬
met ip̃m reliqͥt. Ip̃e quidẽ ẽ per
nat᷑am: s ũ ẽ ip̃e ꝑ maliciã. Hĩc
eĩ scͥptum ẽ. Uerte impios: et
Onu̾si namq impii uon
erunt : nõ quia õino nõ
erunt in essentia: s scilicet nou
erũt ĩ impietatis culpa. Tunc gͦ
anosmet ip̃os relinquimꝰ: tũc
tamꝰ qd̾ ꝑ uetustatem fumꝰ.
et ad hoc nitimͣ: qd̾ ꝑ nouitatẽ¬

Expanded text:
it utique quod fuit. 1588 Si avarus quisque ambire jam desiit, et largiri didicit propria qui prius aliena rapiebat, procul dubio semetipsum reliquit. Ipse quidem est per naturam, sed non est ipse per malitiam. Hinc enim scriptum est: Verte impionversi namque impii non erunt, non quia omnino non erunt in essentia, sed scilicet non erunt impietatis culpa. Tunc ergo nosmetipsos relinquimus, tunc tamus quod per vetustatem fuimus, et ad hoc nitimur quo per novitate
Abbreviated transcription (Latin):
se abnegau̾at: qui dicebat. Ui¬
uo aũt iam nõ ego. Extinctus
quippe fũat seus ille ꝑseciitor:
et uu̾e ceꝑat pius p̾dicator. Si
fecto nõ eẽt. S qui se uiu̾e de¬
doctͥuam u̾itatis clauiat: ꝓtinꝰ¬
subdit. Uiuit uͦ ĩ me xp̃s. Ac si¬
apte dicat. Ego quidem a me¬
met ip̃o extinctꝰ sum: qr carna¬
mortiuis nõsum: qr ĩ xp̃o spi¬

Expanded text:
i dicebat: Vivo autem jam non ego . Exstinctus quippe fuerat saevus ille persecutor, et vivere coeperat pius praedicator. Si fecto non esset. Sed qui se vivere dedoctrinam veritatis clamat. Protinusubdit: Viaperte dicat: Ego quidem a memetipso exstinctus sum, quia carnamortuus non sum, qui in Christo spi
Abbreviated transcription (Latin):
cuis natalẽ hodie celebramꝰ.
passionẽ nosse uos credo. ⁊ qͣnta
scire posse nõ dubito. Tanta enĩ
martyrii elꝯgła extitit: ut passi¬
one sua mũdũ illunũau̾it uuri¬
u̾suz. Illiũauit plane nũdum
laurẽciꝰ: eo lumĩe quo ip̃e suc

Expanded text:
Natalem hodie celebramus, passionem nosse vos credo; et quanta scire posse non dubito. Tanta enim ejus martyrii gloria exstitit, ut passione sua mundum illuminaverit universum. Illuminavit plane mundum Laurentius eo lumine quo ipse su
Abbreviated transcription (Latin):
flãmis: et igneos globos pedib
gulcasse. Unde et beatꝰ laurẽtiꝰ
nõ minori ẽ gła p̾ferendus. Si¬
qͥdẽ illi ĩpenaꝵ suaꝵ fłamis abu¬
lant: hic ĩ ip̃o supplicii sui igne
discumibit. Illi uestigiis pedu
diffusione rest in guit. Illi ĩ ꝙͣ
stãtes ĩpenis.eleuatis inamb
orabãt dñ: hic ãt ꝓstratꝰ ĩsua
pena toto deũ corꝑe p̾cabat᷑. Iteꝵ¬
gͦ bt̃s laurẽtiꝯ exustis lat̾ib in
dorsũ supins u̾tit᷑ et renes elꝰ
ignib exurũt᷑: ut impleret᷑ psal¬
ii ꝓphetia q̃ dic̃ ĩ ꝑsona lauren¬
tii. ꝓba me dñe et tẽp̃ta me: ure
renes meos et cor meũ. Duppli¬
ci se utiq. postulat igne ꝯburi.
Nam si de solo mũdi igne loq̃re¬
tͣ. suffic̾et renes tm̃ exurendos
ĩcendiis obtulisse. Cor ãt nͥ xp̃i
fłama nõ urit᷑. Atq rõo ad cõpro¬
banda deuotõem suã geminu
sibi ignem postłat  ut luctami¬
ne habito. ostendat ĩse plus posse

Expanded text:
flammis, et igneos globos pedibus flammis, et igneos globos pedibus conculcasse . Unde et beatus Laurentius non minori gloria est praeferendus; siquidem illi in poenarum suarum flammis ambulant, hic et in ipso supplicii sui igne discumbit; illi vestigiis pedum diffusione restinguit. Illi, inquam, stantes in poena elevatis manibus orabant Dominum; hic autem prostratus in sua poena toto corpius in dorsum supinus vertitur, et renes ejus ignibus exuruntur: ut impleretur Psalmi prophetia, quae dicit ex persona Laurentii, Proba me, Domine, et tenta me; ure renes meos et cor meum . Duplici se utique postulat igne comburi. Nam si de solo mundi igne loqueretur, sufficeret renes tantum exurendos incendiis obtulisse. Cor autem nisi Christi flamma non uritur: atque ideo ad comprobandam devotionem suam geminum sibi ignem postulat; ut luctamine habito ostendat in se plus posse
Abbreviated transcription (Latin):
ua torq̃t᷑. S diuinꝰ saluatoris
ardor. matherialez tyrãm restin¬
guit ardorez. Quãuis eĩ ĩ fauil¬
lam membra soluant᷑: frdei:
tñ fortitudo nõ soluit᷑. Corpis
detͥmentũ sustinet: s lucrũ sa¬
lutis adqͥrit. Non eĩ frẽs. beatꝰ
laurẽtis citata uł simplici pas
caminũ m̾git᷑: uno ĩpetu lib̾at᷑.
Hic ãt lõga et młtiplici pena
cruciat: ut mors el nõ desit ad
suppliciũ. et desit adfinẽ. Dicit᷑
eĩ ab illo seuissimo ꝑsecutore.
hec illi cõstituta pena: ut ardẽti¬
u exposita mole carbonũ: ĩ su¬
ꝑ eum ferrea crate distẽtu. lẽta
flama ꝯsum̾et: ut nõ tam ĩ flã¬
mãdo cito ĩt̾imeret hoĩez. ꝙͣ diu
exiuẽdo torq̃ret. Ita cũ iniũ lat̾
exustũ ꝑsecutor cern̾et: aliud latꝰ
ignib obic̾et exurẽdũ. Lco.uiii.¬
Egimꝰ anama. azariam.
et insahel. beatissimos pu¬
eros. a rege ĩ camino ignis ĩclu¬
sos: ĩpeuaꝵ suar deãbulasse

Expanded text:
mma torquetur; sed divinus Salvatoris mma torquetur; sed divinus Salvatoris ardor materialem tyranni exstinguit ardorem. Quamvis enim in favilla membra solvantur, fidei tamen fortitudo non solvitur: corpusdetrimentum sustinet, sed lucrum salutis acquirit. Non enim, fratres, beatus Laurentius cita vel simplici passcamino mergitur, uno impetu liberatur; hic autem longa et multiplici poena cruciatur, et mors ei non desit ad supplicium, et desit ad finem. Dicitur enim ab illo saevissimo persecutore haec illi continuata poena, ut ardentium exposita mole carbonum, insuper ferrea crate distentum lenta flamma consumeret, ut non tam inflammando cito interimeret hominem, quandiu exurendo torqueret; ita ut cum unum latus exustum persecutor cerneret, aliud latus ignibus objiceret exurendum. Legimus Ananiam, Azariam et Misaelem beatissimos pueros a rege in camino ignis inclusos in poenarum suarum deambulasse
Abbreviated transcription (Latin):
oĩuz xp̃ianoꝵ corda calefecit. Qͥs
eĩ hoc exẽplo nolit. ꝓxp̃o ard̾e cũ
laurentio: ut possit axp̃o cũ lau¬
rẽtio corouari: Qͥs nolit adhorã
sustin̾e laurẽtu ignẽ:ut et̾nu
gehẽne nõ patiat᷑ ĩcẽdiũ: Beati
gͥ laurẽtii exẽplo. ꝓuocam᷑ ad mar¬
tyriũ: accẽdũ ad fidẽ : ĩcalesci¬
niꝰ ad deuotõnẽ. Et si nb̃ ꝑsecu¬
toris flãma de ẽ: fidei tñ flãma
mͥ ignẽ desidiũ saluatoris. Esse
eĩ saluatoris ignẽ legimꝰ ĩ euã¬
głio: dicẽte eod̾e dño. Nescitis
uolo nͥ ut accendat᷑: Quoigne
succẽsi amahus et cleopħas: di¬
xũt. Nõne cor nr̃ ardẽs erat in
tiꝯ accensꝯ: flãmaꝵ nõ sẽ¬
sit incendia. Et dum xp̃i ardet
desid̾io: ꝑ secutoris pena nõ ar¬
det. In qͣntũ eĩ in illo fidei ardor
feruet: intantũ supplicii flãma
frigescit. Corꝑali eĩ bt̃s laurẽtiꝰ
laborat ĩcendio. Hĩc amore xp̃i
succendit᷑: in de ꝑsecutoris fła¬

Expanded text:
istianorum corda calefecit. Quis enim hoc exemplo nolit pro Christo ardere cum Laurentio, ut possit a Christo cum Laurentio coronari? Quis nolit ad horam 581 sustinere Laurentii ignem, ut aeternum gehennae non patiatur incendium? Beati igitur Laurentii exemplo prour ad fidem, incalescimus ad devotionem. Etsi nobis persecutoris flamma deest, fidei tamen flamma mihi ignem desiderium Salvatoris. Esse autem Salvatoris ignem legimus in Evangelio, dicente eodem Domino: Nescitis volo, nisi ut accendatur ? Quo igne succensi, Amahus et Cleophas dixerunt: Nonne cor nostrum ardens erat in tius accensus flammarum non sentit incendia, et dum Christi ardet desiderio, persecutoris poena non ardet. In quantum enim in illo fidei ardor fervet, in tantum supplicii flamma frigescit. Corporali enim beatus Laurentius laborabat incendio. Hinc amore Christi succenditur, inde persecutoris fla
Abbreviated transcription (Latin):
magnꝰ habend ẽ. et ydonens
reguo celoꝵ: s tñ nõ tam mi¬
uimꝰ ꝙͣ ille qui soluit. Ut ãt
sit magnꝰ atq illi regno aptꝰ.⁊
cet: Id ẽ ut abuidet iusticia eiꝰ.
phariseoꝵ ẽ: ut nõ occidãt. Ius

Expanded text:
abendus et idoneus regno coelorum, sed tamen non tam minimus quam ille qui solvit. Ut autem sit magnus atque illi regno aptus, cet, id est, ut abundet justitia ejus Pharisaeorum est, ut non occidant; jus
Abbreviated transcription (Latin):
nabulis audiuimꝰ: qui ab ub¬
catõĩs sup̃simꝰ cum lacte carni:
Possumꝯ uero et easde diu̾sitateᷤ
quippe intellectꝰ nr̃i puericia ẽ.
Hora aũt t̾cia. adolescentia ĩtel¬
ligi põt. quia quasi iam sol ĩ
altum ꝓficit: dumi caloretatis
crescit. Sexta u̾oiuuentꝰ ẽ: qͥa
uelut incentro sol figitur. duz
in ea plenitudo roboris solidat.
Nona aũt senectus intelligit᷑:
inqua uelut sol ab alto axe des¬
cendit: quia etas a calore iuẽ¬
tutis deficit. Undecinia u̾oẽ ea
etas:. q̃ de crepita uł uet̾aua dicit᷑
gerontas s p̃̾sbitos appellant:
Ut plusꝙͣ senes eẽ infinuent:
quos ꝓuectiores uocãt. Quiagͥ¬

Expanded text:
nabulis audivimus, qui ab ubcationis sumpsimus cum lacte carnis? 2. Possumus vero et easdem diversitatesquippe intellectus nostri pueritia est. Hora autem tertia adolescentia intelligi potest, quia quasi jam sol altum proficit dum calor aetatis crescit. Sexta vero juventus est, quia velut in centro sol figitur, dum in ea plenitudo roboris solidatur. Nona autem senectus intelligitur, in qua velut sol ab alto axe descendit, quia aetas a calore juventutis deficit. Undecima vero ea est aetas, quae decrepita vel veterana dicitur, gerontas, sed presbyteros appellant, ut plusquam senes esse insinuent quos prouectiores uocant Greg
Abbreviated transcription (Latin):
s repente eũ ĩ cuis manib aꝙ̃
furid̾e uolu̾at nõ ĩuenit. Cũq
hoc fcm̃ secum ip̃e miraret᷑: ea¬
dem nocte ei dñs ꝑuisionem
dixit. Cet̾is dieb me ĩmẽbris
meis. hest̾uio at̃ die. me ĩmemet¬
ip̃o suscepisti. Ecce ĩudiciũ ue¬
mens dicet: qd̾ uni exm̃imis
meis fecistis: mͥ fecistis. Ecce ãte
urdicium cũ ꝑ membra sua s¬
cipit᷑: susceptores suos etiam
ꝑ semetip̃m reqͥrit. Et tam̃ nos
adhospicalitatis grã pigri sumꝰ.
Pensate frẽs: qͣnta hospitalita¬
tis uirtus sit. Ad mensas xp̃m s
cõuiuia et̾ua ualeatis. Prebete
uos ĩiudiciu nõ quasi pegͥnos
nesciat: sut ꝓpͥos recipiat ad

Expanded text:
repente eum in cujus manibus aquam fundere voluerat non invenit. Cumque hoc factum secum ipse miraretur, eadem nocte ei Dominus per visionem dixit: Caeteris diebus me in membris meis, hesterno autem die me in memetipso suscepisti. Ecce in judicium veniens, dicet: Quod uni ex minimis meis fecistis, mihi fecistis . Ecce ante judicium cum per membra sua suscipitur, susceptores suos etiam per semetipsum requirit; et tamen nos ad hospitalitatis gratiam pigri sumus. Pensate, fratres, quanta hospitalitatis virtus sit. Ad mensas vestras convivia aeterna valeatis. Praebete vos in judicio non quasi peregrinos nesc
Abbreviated transcription (Latin):
te ꝯtẽplatõis excreuit. Cũ quibꝰ
et si simł de eius deitate loquit᷑.
hanc tñ omĩb sb̃tilius ꝯtempla¬
tur. S si aquila cum trib aliis
adiũcta quatuor aĩalia ẽe me¬
morant᷑. mirũ quomͦ desuper
ip̃oꝵ qͣtuor ẽẽ describit᷑. nͥ qr io¬

Expanded text:
te contemplationis excrevit, cum quibus etiam simul de ipsius deitate loquitur, hanc tamen omnibus subtilius contemplatur, Sed si aquila cum tribus aliis adjuncta, quatuor animalia esse memorantur, mirum est quomodo desuper ipsorum quatuor esse describit
Abbreviated transcription (Latin):
et iterum de eius resurrectõne
gauisi sũt. Quia gͦ eis ⁊ uatiui¬
tas et resurrecto leticia discipłis
p̾buit: quos eius passio ꝯtrista¬
uit: homo et leo adextͥs: uitulꝰ
uͦ a sunstris eius fuisse descͥbit᷑.
huniaitate gauisi sũt : de eius
resurrectione confirmati: qui
de eius passione fũant ꝯtristati.
Homo gͦ et leo eis a dextris est:
qr redemptoris nr̃i eos incarna¬
tio uiuificauit: resurrectio ꝯfir¬
mauit. S uitulus a simsts ẽ: qr
mors illius eos ad moni entuz
tp̃ris ĩ infidelitate ꝓstrauit. Iure
ãt locus aquile. nõ iuxta s de suꝑ
eẽ describitur: qr siue ꝑ hoc ꝙ er¬

Expanded text:
ui iterum de ejus resurrectione gavisi sunt. Quia ergo ejus et nativitas et resurrectio laetitiam discipulis praebuit quos ejus passio contristavit, homo et leo a dextris, vitulus vero a sinistris eis fuisse describitur. humanitate gavisi sunt, de ejus resurrectione confirmati, qui de ejus passione fuerant contristati. Homo ergo et leo eis a dextris est, quia Redemptoris nostri eos incarnatio vivificavit, resurrectio confirmavit. Sed vitulus a sinistris, quia mors illius eos ad momentum temporis in infidelitatem prostravit. Jure autem locus aquilae non juxta, sed desuper esse describitur, quia sive per hoc,
Abbreviated transcription (Latin):
tulus et leo simił et aquila est.
Lomo eĩ ratonale ẽ aminal. Ui¬
tulus autez ĩsacrificio: mactari
solet. Leo u fortis ẽ bestia: sicut
scͥptum ẽ. Leo fortissimꝰ bestia¬
ruur: ad ulłiꝰ pauebit occursũ.
Aquila ad sb̃limia euolat: et
irreu̾b̾atis ocłis solis radiis ĩten¬
dit. Oĩs itaq qͥ ĩ ratõe ꝑfc̃s est:
homo ẽ. Et qm̃ semetip̃ ab huiꝰ
mũdi uoluptate mortificat: in¬
tulo ẽ. Qui uͦ ip̃a sua spõtanea
mortificatõe. ꝯtra adusa onña
fortitiroĩe securitatis habet: leo
est. Uiroe scͥptum ẽ. Iustus aũt
quasi leo ꝯfrdens: absq t̾rore erit.
celestia atq et̾na st̃: aqͥla ẽ. lco¬
Git᷑ qm̃ iustus qͥsq per iiii.¬

Expanded text:
tulus, et leo simul, et aquila est. Homo enim rationale est animal: Vitulus autem in sacrificio mactari solet. Leo vero fortis est bestia, sicut scriptum est: Leo fortissimus bestiarum, ad nullius pavebit occursum . Aquila ad sublimia volat, et irreverberatis oculis solis radios intendit. Omnis itaque, qui in ratione perfectus est, homo est. Et quoniam semetipsum ab hujus saeculi voluptate mortificat, vitulus est. Quia vero ipsa sua spontanea mortificatione contra adversa omnia fortitudinem securitatis habet, leo est. Unde scriptum est: Justus autem quasi leo confidens, absque terrore erit . coelestia et aeterna sunt, aquila est. Igitur quoniam justus quisque per
Abbreviated transcription (Latin):
et ocłm: õs ꝓpinquitates et
necessitudines q̃ scandalũ fac̾e
pot̾ant amputandas. Austita¬
tem itaq sententie. sb̃iecto pre¬
cepto temꝑat: dicens. Uroete. ne
ꝯtẽpnatis imũ expusillis isti᷑

Expanded text:
et oculum, omnes propinquitates et necessitudines, quae scandalum facere poterant, amputandas: austeritatem itaque sententiae, subjecto praecepto temperat, dicens: Videte ne contemnatis unum ex pusillis
Abbreviated transcription (Latin):
etia ad ꝑfectoꝵ sin glos demon¬
stremus. S magna nb̾ de eisõe
euangłistis et scĩs p̾dicatorib
q̃stio oritur: cur hõ et leo adex¬
tris ip̃oꝵ quatuor: uitulus uͦ a
siui stris ip̃oꝵ qͣtuor ẽẽ ꝑhibet᷑.
Neq ẽi sine admiratione est.
cur duo illa a dextͥs: et unũ hoc
ẽt ad finstris dr᷑. Et rursu q̃¬

Expanded text:
ad perfectorum singulos demonstremus. Sed magna nobis de eisdem evangelistis et sanctis praedicatoribus quaestio oritur, cur homo et leo a dextris ipsorum quatuor, vitulus vero a sinistris ipsorum quatuor esse perhibetur. Neque enim sine miratione est cur duo illa a dextris, et hoc esse a sinistris dicitur. Et rursum qu
Abbreviated transcription (Latin):
q̃rite sanitatẽ. Sin at ꝑseu̾¬
antes ĩ poc̃is uditis. et uciis
aĩaꝵ: ut una queq habeat ab
ortu natinitatis. ĩ custodia
su angelũ delegatũ. Unde le

Expanded text:
sanitatem. Sin autem perseverantes in peccatis videritis, et vitiis animarum, ut unaquaeque habeat ab ortu nativitatis in custodiam sui angelum delegatum. Unde l
Abbreviated transcription (Latin):
qͣtuor. Et facies aqͥle: de suꝑ ip̃o¬
ꝵ quatuor. Qd̃ eĩ quatuor hec pẽ¬
gelistas designent: ip̃a iniꝰ cuiꝰ¬
q libri euãgłici exordia testãt᷑.
Nam quia ab humana gu̾atõe

Expanded text:
or, et facies aquilae desuper ipsorum quatuor. Quod enim quatuor haec anigelistas designent, ipsa uniuscujusque libri evangelici exordia testantur. Nam quia ab humana generatione
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ei hõĩ: qͥ qd̃ necesse ẽ ut ĩ mũi¬
do fiat: uicio suo fac̃ ut ꝑse fi¬
at. Igit᷑ omĩs truncat᷑ affecto:
et inuũsa ꝓpinquitas ampu¬
tat᷑ : ne ꝓ occasione pietatis.
unꝯquisq cͥdeutiũ scandalis
pateat. Si inqͥt ita: qͥs tͥ ꝯiũctꝰ¬

Expanded text:
esse est ut fiat in mundo, vitio suo facit, ut per se fiat. Igitur omnis truncatur affectus, et universa propinquitas amputatur, ne per occasionem pietatis unusquisque credentium scandalis pateat. Si, inquit, ita est qu
Abbreviated transcription (Latin):
xupiscit aquo ẽ. Nam qui bou̾a
ag̾e uidet᷑ et ꝑ hec nõ deo s hõi¬
b plac̾e desid̾at: intentõis sue
facie deorsũ p̾mit. Et qui idcͥco
ĩ sacro eloqͥo ea q̃ diuiuitatis st
ꝯtemplatur : ut ꝑ hoc qd intelli¬
git occupari ad questiones possit:
qr nõ dulcedine quesite beatitu¬
diius satiari appetit: s doctus ui¬
d̾i: iste ninuꝵ intellectus sui pen¬
nas de suꝑ nõ extendit. S qm̃ sẽ¬
sus sui uigilantia ĩ t̾reno appeti¬
tu occupat pẽuas quas sb̃leuare
ĩ altũ. et quib ip̃e sb̃leuari potu¬
it: ĩ unis deponit. Qua ĩ re pen-¬
sandũ ẽ. ut om̃e bonũ qd̃ agitur:
ꝑ intentõem semꝑ ad celestia le¬
uet᷑. Qui enĩ ꝑ boua q̃ fac̃ t̾renã
glia xupiscit: pẽuas suas et fa¬
ciem deorsum depriunt. Hinc eĩ
Uid eĩ st̃ aliud lacͥme or̃ois
nisi uictime oblatõis nr̃e:
Sic̃ scͥptum ẽ. Sacrificium do sp̃s

Expanded text:
qui bona agere videtur, et per haec non Deo, sed hominibus placere desiderat, intentionis suae faciem deorsum premit. Et qui idcirco in sacro eloquio ea quae divinitatis sunt contemplatur, ut per hoc quod intelligit, occupari ad quaestiones possit, qui non dulcedine quaesitae beatitudinis satiari appetit, sed doctus videri: iste nimirum intellectus sui pennas desuper non extendit. Sed quando sensus sui vigilantiam in terreno appetitu occupat, pennas quas sublevare in altum, et quibus sublevari ipse potuit, in imis deponit. Qua in re pensandum est, ut omne bonum quod agitur per intentionem semper ad coelestia levetur. Qui enim per bona quae facit terrenam gloriam concupiscit, pennas suas et faciem suam deorsum deprimit. Hinc etenuid enim sunt aliud lacrymae orationis, nisi victimae oblationis nostrae? sicut scriptum est: Sacrifi
Abbreviated transcription (Latin):
Et sc̃m ꝓphetie sp̃m pẽnata
aĩalia sb̃tilit̾ describunt᷑.
ut hec euãgłistaꝵ signifi¬
care ꝑsonas ip̃a nb̃ sb̃tilitas des¬
criptõnis apiat: nichilq ẜmo
del nr̃o intellectui dubietatis re¬
linquat. Ecce enĩ dicit᷑. Silĩtudo¬

Expanded text:
itum pennata animalia subtiliter describuntur, ut per haec Evangelistarum significari personas ipsa nobis subtilitas descriptionis aperiat, nihilque sermo Dei nostro intellectui dubietatis relinquat. Ecce enim dicitu
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ et emolum̃tis carnalibus
c̾e cognatos et necessarios:cãs
habeas ruinaꝵ. Itaq nõ frater.
nõ uxor nõ filii. nõ amici nõ
om̃is affectus qui nos exclud̾e
p̃t a regno celoꝵ: amori diñ p̃¬
ponat᷑. Nouit unꝯqͥsq c̾dẽtiũ
qͥd sͥ noceat: uł in quo sollici

Expanded text:
ejus, et emolumentis carnalibus cere cognatos et necessarios, causam habeas ruinarum. Itaque non frater, non uxor, non filii, non amici, non omnis affectus qui nos excludere potest a regno coelorum, amori Domini praeponatur. Novit unusquisque credentium, quid sibi noceat, vel in quo soll
Abbreviated transcription (Latin):
Nam paulo post dicit. Hec eo
exaltato erat filis hõĩs. Ex altati¬
oẽm qͥppe dicit passionis: ñ głifi¬
catõis: Crucis ũ celi. Qͥ et ibi
exaltatꝯ ẽ: qñ pepẽdit ĩlignos
illa exaltatõ hũiliatõ fuit. Tũc
eĩ fc̃s ẽ obediẽs usq ad mortem¬

Expanded text:
dicit: Haec eo exaltatus erat Filius hominis. Exaltationem quippe dicit passionis, non glorificationis: crucis, non coeli. Nam ibi exaltatus est, quando pependit in ligno, sed illa exaltatio, humiliatio fuit. Tunc enim factus est obediens Patri usque ad mor
Abbreviated transcription (Latin):
tõem mittẽs: rogat ea q̃ pacis
sũt. Rex ꝯtra regẽ ex cquo ueĩt
ad p̾lium: et tñ si ꝑpendit se¬
nõ posse suffic̾e: legatõnez
mittit: et ea q̃ pacis st̃ postu¬
re ueniam debems: qͥ ĩ illo tre¬
mendo examĩe cũ rege nĩo ex
equo ad iudiciũ nõ uemiius:
quos nimiꝵ ꝯditõnis ĩfirmi¬
tas. et cã inferiores exhibet ⁊
Sed fortasse iam mali oꝑis:
culpas abscidims: iam praua
ad reddendam ratõem cogita¬
toĩs nr̃e sufficimꝰ: Na cu
is: ꝯtra quẽ mĩme sufficit iste.
qui cũ decẽ milib uenit. Dec̃ẽ
milia quippe ad uiginti milia:
simplum ad duplum sũt. Nos
ãt si multũ ꝓficimꝰ: uix ex¬
tiora nr̃a oꝑa ĩ rectitirdine ẜ¬
uams. Nam et si iam luxͣia
carnis abscisa ẽ : tam̃ adhuc
acorde funditꝰ abscisa nõ ẽ.
Ille at qui indicaturꝯ uenit:
ext̾iora simul et int̾iora iudi¬
cat: facta ꝑit̾ et cogitatõnes:
pensat. Cum ouplo gͦ excitu ꝯtͣ
simplũ uenit : qui nos uix ĩ

Expanded text:
s sunt. Rex contra regem ex aequo venit ad praelium, et tamen si se perpendit non posse sufficere, legationem mittit, et ea quae pacis sunt posture veniam debemus, qui in illo tremendo examine cum Rege nostro ex aequo ad judicium non venimus, quos nimirum conditio, infirmitas et causa, inferiores exhibet? Sed fortasse jam mali operis culpas abscidimus, jam prava ad reddendam rationem cogitationis nostrae sufficimus? Cr, contra quem minime sufficit ille, qui cum decem milibus venit. Decem milia quippe ad viginti milia simplum ad duplum sunt. Nos autem, si multum proficimus, vix exteriora nostra opera in rectitudine servamus. Nam etsi iam luxuria carnis abscisa est, tamen adhuc a corde funditus abscisa non est. Ille autem, qui iudicaturus venit, exteriora simul et interiora iudicat, facta pariter et cogitationes pensat. Cum duplo ergo exercitu contra simplum venit, qui nos, vix in
Abbreviated transcription (Latin):
diu cum illis sponsꝰ ẽ: ieiunare
nõ posse. Non utiq hoc ieiuniuz
relegat᷑.  quo ꝯficitur caro: ⁊ cor¬
poris luxuria castigat᷑. Hoc eĩ ie¬
uimuz. nos ꝯmendat deo. Nam
ꝙ̃ admodũ discipulos ieiunare
ꝓhib̾et:l cũ ip̃e dñs ieiunaret
cum postremo dic̾et nequissimoᷤ
lere supari: Deniq hoc etia loco

Expanded text:
diu cum illis sponsus est, ieiunare diu cum illis sponsus est, ieiunare non posse. non utique hoc ieiunium relegatur, quo conficitur caro et corporalis luxuria castigatur; hoc enim ieiunium nos conmendat deo. nam quemadmodum discipulos ieiunare prohiberet, cum ipse dominus ieiunaret, cum postremo diceret nequissimos lere superari? denique etiam hoc loco
Abbreviated transcription (Latin):
tos. S illos nõ uocat: qͥse instos
dicũt. Ignorãtes eĩ deũ. et suar
q̃rẽtes iusticia statũe: iusticre
dei non st̃ sb̃iecti. Ergo usurpatores
iusticie nõ nocant᷑ ad gr̃am. Na
si ex gr̃a penitentia: utiq qͥ fasti¬
dit penitẽtiam: abdicat gr̃a. Isti
erãt uulu̾ati: qui se scĩficãt. Istis
sponsus aufet. Nobis ãt: nõ cay¬
phas. nõ pylatꝰ xp̃m abstulit. Nec
et xp̃i carnẽ epulam̃ ⁊ sanguĩcm.
Quomͦ enĩ uidet᷑ ieiunare: qui
nõ esurit : Quomͦ iuidet᷑ ieiunare:
qui nõ sitit: Quoi ãt p̃t sitire
qui bibit xp̃m: cũ ip̃e dix̾it ⁊ qͥ
bib̾it de aq̃ quã ego dabo non
sitiet in et̾num:
Eniq de animi dcm̃ ieiunio.
etia seꝙ̃tia declarãt. Dixit
eĩ silĩtudĩem ad illos: qr nemos
missuram de uestim ento nouo
mittit ĩ uestimentũ uetus. Dix̾at
filios sponsi hoc ẽ filios ũbrł qͥ ꝑ
lauachri regen̾atõem ĩ iusticia
diuine gen̾atõis assũpti st̃. quã¬

Expanded text:
se iustos dicunt; ignorantes enim deum et suam quaerentes iustitiam statuere iustitiae dei non sunt subiecti. ergo usurpatores iustitiae non uocantur ad gratiam; nam si gratia ex paenitentia, utique qui fastidit paenitentiam abdicat gratiam. isti erunt uulnerati qui se sanctificant, istis sponsus aufertur, nobis autem non Caiphas, non Pilatus Christum abstulit, nec ti carnem epulamur et sanguinem. quomodo enim uidetur ieiunare qui non esurit, quomodo uidetur ieiunare qui non sitit? quomodo autem potest sitire qui bibit Christum, cum ipse dixerit: qui biberit de aqua, quam ego dabo ei, non sitiet in aeternum? denique de animi dictum ieiunio etiam sequentia declarabunt. Dixit enim similitudinem ad illos: quia nemo conmissuram de uestimento nouo inmittit in uestimentum uetus. dixerat filios sponsi. hoc est filios uerbi, qui per lauacri regenerationem in ius diuinae generationis adsumti sunt, quam
Abbreviated transcription (Latin):
ũc indiciũ ẽ mũdi. et exponẽs qͥd
eicit᷑ foras: hoc ĩtelligẽdũ ẽ qd
nc̃ fit: ñ qd̾ tanto post futuꝵ ẽ
ĩ nouissimo die. Preuidebat gͦ
dñs. qd sciebat post passiõe ⁊ gli¬
młtos ppłos cͥditõs ĩquoꝵ cordi¬
b dyabol ĩtꝰ erat: cui qñ exfide

Expanded text:
xponens quid ejicietur foras: hoc intelligendum est quod nunc fit, non quod tanto post futurum est in novissimo die. Praedicebat ergo Dominus quod sciebat, post passionem et glorimultos populos credituros, in quorum cordibus diabolus intus era
Abbreviated transcription (Latin):
Tido qͥ aĩo ieuinabãt: mur¬
mmurabãt dicẽtes. Quare c̃¬
publicanis ⁊ pcc̃orib mãducat
et bibit: Serpentina uox ista ẽ.
Deniq hãc pͥma uocẽ spẽs emni¬
sit: dicẽs eue. Qͥd utiq ds̃ dixit:
nolite mãducare ex oĩ ligno: Er¬
go pr̃is sui uenena diffũdũt: qͥ
dicũt. Qͥd utiq cũ publicanis ⁊
pcc̃orib mãducat et bibit⁊ Uñ
dñs cũ pccorib manducando
etiã cũ gẽtib ñ ꝓhibet nos mnire
ꝯuiniu: dicẽs. Non egẽt qͥ sani
st̃ medico: s qͥ male hñt. Nouũ
medicam̃tũ nouus magist̾ ad¬
uexit. Hoc de t̾ra nõ pullulauit.
Imprudens eĩ oĩs c̾at᷑a ẽ: huis
ꝯfectoĩs. Uenite õs qͥ ĩcurristis
pcc̃oꝵ uarias passiones: utimũ
peg̾no medicam̃to: quouenemũ
ẜpẽtis excludit᷑. qd̾ nõ solũ pas¬
sionũ abstulit cicatͥoe: s eti m
cam̃ diri nulu̾is ãputauit. Hoc
medicam̃tũ ñ famẽ ĩdicit: s ci¬
bũ aĩe sb̃mĩstrat. Ueĩt ẽĩ filiꝰ hoĩs

Expanded text:
ideo qui animo ieiunabant murmurabant dicentes: quare cumpublicanisetpeccatoribus manducat et bibit? serpentina uox ista est. denique hanc primam uocem serpens emisit dicens Euae: quid utique deus dixit: nolite manducare ex omni ligno? ergo patris sui uenena diffundunt qui dicunt: quid utique cum publicanis et peccatoribus manducat et bibit? unde dominus cum peccatoribus manducando etiam cum gentilibus non prohibet nos inire conuiuium dicens: non egent qui sani sunt medico, sed qui male habent. nouum medicamentum nouus magister aduexit. hoc de terra non pullulauit; inprudens enim omnis creatura huius confectionis. uenite omnes, qui incurristis peccatorum uarias passiones, utimini peregrino medicamento, quo uenenum serpentis excluditur, quod non solum passionum abstulit cicatricem, sed etiam causam diri uulneris amputauit. hoc medicamentum non famem incidit, sed cibum animae subministrat; uenit enim filius hominis
Abbreviated transcription (Latin):
Eigo auibulate dũ lucem hẽtis:
ut nõ tenebre uos ꝯp̾hẽdãt. Am¬
bulate: accedite: totũ ĩtelligite:
ascensuꝵ ĩ sb̃lum. quo ꝑducat.
Tenebre ãt uos ꝯp̾hẽdẽt sieo mͦ
c̾did̾itis xp̃i et̾nitatẽ: ut negetis
ĩ eo mortis hũilitatemi. Et qͥ am¬
bulat ĩ teneb̾s: nescit qͦ uadat.
Sic p̃t offend̾e ĩ lapide offensio¬
nis. et petrã scandali qd fuit dñs
cecis uideis: sic̃ c̾dentib. lapis ꝙ̃
reꝓbau̾ũt edificãtes fc̃s ẽ ĩ cap̃t
anguli. Hĩc dedignati st̃ cred̾e ĩ
tuũ: risit occisũ. Et ip̃a erat mors
gͣni młtiplicãdi: et ex altatõ tra¬
hẽtis post se oĩa. Duui lucẽ ĩqͥt hẽ¬
tis. credite ĩ lucẽ: ut filii lucis si¬
tis. Cũ aliqͥd n̾i auditũ habetis.
c̾dite ĩ u̾itatẽ: ut renascamim

Expanded text:
Ergo ambulate, dum lucem habetis, ut non vos tenebrae comprehendant. Ambulate, accedite, totum 587 intelligite, ascensurum in sublimia quo perducat. Tenebrae autem vos comprehendent, si eo modo credideritis Christi aeternitatem, ut negetis in eo mortis humilitatem. Et qui ambulat in tenebris, nescit quo vadat. Sic potest offendere in lapidem offensionis, caecis Judaeis: sicut credentibus lapis quem reprobaverunt aedificantes, factus est in caput anguli . Hinc dedignati sunt credere ituum, risit occisum: et ipsa erat mors grani multiplicandi, et exaltatio trahentis post se omnia, Dum lucem, inquit, habetis, credite in lucem, ut filii lucis sitis. Cum aliquid veri auditum habetis, credite in veritatem, ut renascamini
Abbreviated transcription (Latin):
corporis g̾ssu. s mentis
affectu. Itaq ille pͥs auara deu̾ici¬
b. dura de laborib. piculisq nau¬
to.l ꝓpͥa d̾eli qͥt: qͥ rapiebat alie¬
na. Ac uile illõ sedile destituẽs:
toto post dũm nestigio mẽtis ĩ¬
cedit: ꝯniuii qͦ magni exhibet
appatũ. Qͥ eĩ domicilio xp̃ recipͭ¬
d̾it recumbit affectu.S rursꝰ ac

Expanded text:
corporis gressu, sed mentis affectu. Itaque ille prius avara de mercedibus, dura de laboribus periculisque nautus, propria dereliquit, qui rapiebat aliena: ac vile illud sedile destituens, toto post Dominum vestigio mentis incedit. Convivii quoque magni exhibet apparatum; qui enim domicilio Chriejus recumbit affectu. Et fac
Abbreviated transcription (Latin):
nõ ẽ tñ ꝑ legẽ iusticia. Si eĩ ꝑ le¬
gẽ iusticia: gͦ xp̃s gratis mortuꝰ
ẽ. Mortus eĩ xp̃s ẽ ÷ ut impleret
Eniq iohi dicẽti egoate de¬
beo baptizari. et tu uenis:
adme: respondit. sine modo: sic
eĩ decet nos ĩpłe omẽ iusticia.
Ergo ñ ẽ gratis mortus xp̃s⁊ s¬

Expanded text:
 legem iustitia. si enim per legem iustitia, ergo Christus gratis mortuus est; mortuus enim Christus est, ut inpleret nni dicenti: ego a te debeo baptizari, et tu uenis ad me? respondit: sine modo; sic enim decet nos inplere omnem iustitiam. ergo non gratis mortuus, s