comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
moreret᷑. Ad iuuate du parit̃
atq homines dũ ꝑire concu¬
pisco. dũ uolo mueremini.
ne hunc ardorẽ facientis aui¬
me dilatiõe laxetis. ꝓclama
testor innouissimo faclista¬
mꝰ ab rupto ꝓpeẽ ut occidat
patrẽ parricida p̃dictꝰ cũ est
mori paratꝰ. S dine pat̾ ad¬
huc detines. qͥd moraris abe¬
untẽ: Mleliꝰ qͥ dẽ suerat hunc
spm aut in ipsa mat̾norũ
uiscerũ sede cõpͥmere. aut
ut pͥmũ ẽtractu suo cȩlũ t̾raᷤᷤ¬
q polluerit. festinata morte
dimittere. Sane tam̃ caritas
patriȩ pͥuatos uicerit metꝰ.
⁊ ĩ houorẽ uirtutũ scelera nu¬
educari me tanti fuit. expli¬
citũ ꝑ actũq ẽ. Restat una
pars sa. .h. ultimũ solũq
facinꝰ. frustra me c̃solaris.
eqͣnimitate patientia mea.
Non idẽ utriusq nr̃m discri¬
m̃ agit᷑. Tumori ꝑiclitaris.
ego patrẽ inuitꝰ occidẽ. hoc
pͥmũ itaq excuso uob̾ .p.e.
qđ p̃miũ peto. satissit acte¬

Expanded text:
moreretur! Adiuvate, dii pariter moreretur! Adiuvate, dii pariter atque homines, dum perire concupisco, dum volo; miseremini, ne hunc ardorem fugientis animae dilatione laxetis. proclamo, testor: in novissimo fati stamus abrupto, prope est, ut occidat patrem parricida praedictus, cum est mori paratus. quid me, pater, adhuc detines, quid moraris abeuntem? melius quidem fuerat hunc spiritum aut in ipsa maternorum viscerum sede comprimere aut, ut primum contactu suo caelum terrasque polluerit, festinata morte dimittere. sane tamen caritas patriae privatos vicerit metus, et in honorem virtutum scelera nuer quod educari me tanti fuit, explicitum peractumque est. restat una pars fati: ultimum solumque facinus. frustra me consolaris aequanimitate patientiae tuae; non idem utriusque nostrum discrimen agitur: tu mori periclitaris, ego patrem invitus occidere. Hoc primum itaque excuso vobis, P.C., quod praemium peto. satis sit hacte
Abbreviated transcription (Latin):
meret ibi pͥmũ miser iudici ꝗͣ
multa nescientes. ꝗ multa fa¬
ceremꝰ ĩuiti. In medios hostiũ
globos ꝑditꝰ p̾ugnator ex ilii.
cessit acies. Densissima queq cer¬
tamina solus inuasi. resistere
nemo sustigt. Obinis ictib
m̃bra uudaui. ⁊ad incurrens
ubi ferrũ uitalia parata circũ¬
tuli. uacua circa metela cecide¬
rt̃. Miserũ me decepte cogitatio¬
nis euentu. Fortit̾ feci. dum me¬
reor occidi. Recedite gͣtulatio¬
nes. abicite laudantes. ñciresĩ¬
mea tẽpla. ñ reddo uota numi¬
nib. Apparricidiũ ueni. Quem
ego paulo ante passus sũ mise¬
re c̃scientiȩ pudorẽ. Ad patrẽ
arma retuli. timui qͥn immo
ne mͥ dũ reu̾tor occurreret. ne
ĩ oscula mea plenasq ad huc
uictricib teł manꝰ. incauto rue¬
roe amplexii. Quã tc̃ int̾ cet̾as
exclamationes deducentis exer¬
citꝰ uocẽ. qđ circũstantis
populi murinur excepi. Alag¬
nu felicẽq iuuenẽ.si subito

Expanded text:
meret. ibi primum miser didici, quam meret. ibi primum miser didici, quam multa nescientes, quam multa faceremus inviti: in medios hostium globos perditus pugnator exilui, cessit acies; densissima quaeque certamina solus invasi, resistere nemo sustinuit; obviis ictibus membra nudavi et ad incurrens ubique ferrum vitalia parata circumtuli; vacua circa me tela ceciderunt. miserum me deceptae cogitationis eventu! fortiter feci, dum mereor occidi. recedite, gratulationes, abite, laudantes; non circumeo templa, non reddo vota numinibus: ad parricidium veni. quem ego paulo ante passus sum miserae conscientiae pudorem! ad patrem arma non rettuli; timui quin immo, ne mihi, dum revertor, occurreret, ne in oscula mea plenasque adhuc victricibus telis manus incauto rueret amplexu. quam tunc inter ceteras exclamationes deducentis exercitus vocem, quod circumstantis populi murmur excepi! 'magnum felicemque iuvenem'; si subito
Abbreviated transcription (Latin):
icirca mom̃itũ. aliquẽ ue
cessauit ordinẽ. ñ numerus
sefellit. ñ sexꝰ in partu. ñ ui¬
uenta ñ robur. Illa qͦq quȩ
ueluti extrinsecus c̃sentieba¬
nt. affuere responso. bellũ
hostis. acies. ad illã ipsã qͦ
fortit̃ facere poteramꝰ etatẽ.
Pat᷑ uͦ ꝑiculi sui de nuntia¬
tione ñ t̾ritꝰ. arma mͥ ꝓtristis
necessitas. arma ipse circũdedit.
sius adpugnã manib apta¬
uit tãꝗ matheniatico iã credi¬
disset. Quis miret᷑ qđ responsũ
ñ c̃tẽꝑserit. dũ sꝑabat ut fortit᷑
facerẽ. Alori me ñ uult. etiã ñ
suꝑẽ nͥ parricidiũ. O mors la¬
udanda fortib expetenda mi¬
seris ñ recusanda felicib ꝗͣntũ
te quesiunnꝰ in bello. Tuli n
deos testor ĩ aciẽ tuli. ñuiriũ
iactationẽ. ñ głȩ cupiditatẽ.
s ut patriȩ p̃staret aliqͥd iulitaᷤᷤ
mei. ut lounc mͥ deploratũ sp̃m̃
hoc destinatũ lãpnatũq corpꝰ
publicarũ utilitatũ usus ab su¬

Expanded text:
circa momentum aliquod neque cessavit ordinem: non numerus fefellit, non sexus in partu, non iuventa, non robur. illa quoque, quae velut extrinsecus consentiebant, adfuere response: bellum, hostis, acies ad illam ipsam, qua fortiter facere poteramus, aetatem. pater vero periculi sui denuntiatione non territus arma mihi pro tristis necessitas!, arma ipse circumdedit et suis ad pugnam manibus aptavit, tamquam mathematico iam credidisset. quis miretur, quod responsum non contempserit, dum sperabat, ut fortiter facerem? mori me non vult, et iam non superest nisi parricidium. o mors laudanda fortibus, expetenda miseris, non recusanda felicibus, quantum te quaesivimus in bello! tuli enim, deos testor, in aciem, tuli non virium iactationem, non gloriae cupiditatem, sed ut patriae praestaret aliquid vilitas mei, ut hunc mihi deploratum spiritum, hoc destinatum damnatumque corpus publicarum utilitatium usus absu
Abbreviated transcription (Latin):
sidum qͣ litate qͥb mortusu¬
o cuncta gignunt᷑ accipiuni.
Aliqͥs uagi numinis errore
ꝓstrictꝰ ẽ. iutã tͣussigit ille
discursib. Placida ẽceptũ ste¬
lla signaũ. erit modesta leni¬
tate c̾spicuis. Ardens nascen¬
tis horã sidꝰ accendit. uirib
parit᷑ moribq flagͣbit. Lan¬
giuido iã uergentis ĩ ꝑcluie
mundi. hebescentib tardior
m̃bris. si mił senecte iuuenta
pigrescit. lã si cui pͥncipaliũ
deoꝵ fulgor illuxerit. ĩpłi

Expanded text:
siderum qualitate, quibus in ortu susiderum qualitate, quibus in ortu suo ~cuncta~ gignuntur, accipiunt. aliquis vagi numinis errore perstrictus est: vitam transiget ille discursibus. placida conceptum stella signavit: erit modesta lenitate conspicuus. ardens nascentis horam sidus accendit: viribus pariter moribusque flagrabit. . . . languido iam vergentis in proclive mundi: hebescentibus tardior membris similis senectae iuventa pigrescet. iam si cui principalium deorum fulgor inluxerit, i
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ. Hõ qͥ de partu c̃sulebat᷑. nou
c̃fundit tͣbauitq responsũ. nec
ꝑiniurias ãbages ĩdep̾hensibi¬
lẽ sparsit errorẽ. Nichil ita lo¬
cutꝰ ẽ ut illũ audientiũ int̃p̃¬
tatio tͣheret dirigeretq qͦ mal¬
l&. At qͥn eo tota ratio fallendi
ẽ. ñ dare c̃sulentib qđ deposca¬
nt. s caligine magnaq ꝓmissoꝵ
uanitate suspensos. sic dimit̃tere
ut qͥcqͥd casus attulerit putent
eẽ p̃dictũ. An scilic& hȩc fuerit
ratio singendi qđ dicebat usi¬
tata cõmunia quȩ futurꝰ pat̃
facile credet. libent̃ audiret.
magis desunit qͥ m̃tit᷑: S qͥbus
ille dii deȩq signis qͥb impletꝰẽ
notis qͥ de parricida dissimula¬
re ñ potuit cũ quereret pat̾
Artẽ tantũ minari me pat̃ pu¬
ea dicere ꝓpt̾ quȩ nec porib debe¬
credi. In parricidio qd spiciebat
t̾rogare. Om̃s sicuti apud sa¬
crȩ artis antistites satis c̃stat
aninȩ: ꝓpͥetates ⁊ futuras m̃¬
tiũ corpoꝵq formas exillorũ

Expanded text:
 qui de partu consulebatur, non confudit turbavitque responsum, nec per varias ambages indeprehensibilem sparsit errorem; nihil ita locutus est, ut illud audientium interpretatio traheret dirigeretque, quo mallet. atquin in eo tota ratio fallendi est, non dare consulentibus quod deposcant, sed caligine magnaque promissorum vanitate suspensos sic dimittere, ut, quicquid casus attulerit, putent esse praedictum. an scilicet haec fuerit ratio fingendi, quod dicebat usitata, communia, quae futurus pater facile crederet, libenter audiret? magis desinit, qui mentitur? sed quibus ille, dii deaeque, signis, quibus impletus est notis, qui de parricida dissimulare non potuit, cum quaereret pater! artem tantum mirari me, pater, puea adicere, propter quae nec prioribus debecredi? in parricidio quod prospiciebat terrogare. omnes, sicuti apud sacrae artis antistites satis constat, animae proprietates et futuras mentium corporumque formas ex illorum
Abbreviated transcription (Latin):
sic minat᷑ animꝰ meus. Non
habeo infelix in cogitationib
unde ñ timeã. & facinꝰ qđ sibi
ꝓmne pietas patris. qđ singłoꝵ
innocentia rogat. sententio.
patior. agnoscoͬ. Ne quis me ta¬
nĩ laborare put& miserȩ ꝑsu¬
asionis errore. accipite curñ
possĩ dubitare de fato. Parri¬
cidiũ credit qͥ facturꝰ ẽ. ñ tim&
tate publica peto. ne ꝓtoto
innocentia mea ẽtenti fitis
hoc qđ uolo morr nec qͥa uide¬
or ẽtend̾e cũ mathematico
uincere necessitates expugn¬
are fatũ. id̾o mͥ benecredi pu¬
tetis & uitã. Aliudẽ facinꝰ nõ
ẽẽ facturũ. aliud mori uelle
ne facias. Qui umꝯ siqͣ ẽ sideᷤ
hoc qđ uos c̾stantia putatis
infirmitasẽ. Qđ ⁊ sup̃ma con¬
sugio. animũ meũ noui.
Nouissima uictȩ m̃tis indegͥ¬
tas. ẽ ĩ mea potestate. Breui
ñ habeo. nec mortẽ. Fidẽ ur̃ã.
p .c. neqͥd ãpliꝰ de miserapie¬
tate sꝑetis. Qui mori uolo ne
parricidiũ ad mittã. ñ inue¬

Expanded text:
sic minatur animus meus. non habeo infelix in cogitationibus, unde non timeam, et facinus, quod sibi pro me pietas patris, quod singularis innocentia abrogat, sentio, patior, agnosco. ne quis me tamen laborare putet miserae persuasionis errore, accipite, cur non possim dubitare de fato: parricidium credit qui facturus est, non timet tate publica peto, ne pro tota innocentia mea contenti sitis hoc, quod volo mori; nec, quia videor contendere cum mathematico, vincere necessitates, expugnare fatum, ideo mihi bene credi putetis et vitam. aliud est facinus non esse facturum, aliud mori velle, ne facias. quin immo, si qua est fides, hoc, quod vos constantiam putatis, infirmitas est. quod ad suprema confugio, animum meum novi. novissima victae mentis integritas est in mea potestate; brevi non habebo nec mortem. fidem vestram, P.C., ne quid amplius de misera pietate speretis. Qui mori volo, ne parricidium admittam, non inve
Abbreviated transcription (Latin):
lenti munerũ uocationũ &
blandiꝰ ꝗͣ m ilitie disciplina
postulat adulatũ militi tri¬
bunũ. imꝑatas asꝑrimas ex¬
peditiones ut remitterent᷑.¬

Expanded text:
blatam munerum uocationem et blandius quam militaris disciplina postulet adulatum militi tribunum, imperatas asperrimas expeditiones, ut remitterent
Abbreviated transcription (Latin):
mathematicũ c̾suluit. ls respõ¬
dit uirũ fortẽ futurũ qͥ nasce¬
ret᷑. Deinde parricidã. Cũ ad ole¬
uiss qͥ erat natꝰ. bello patriȩ for¬
tit̃ fecit. Reddit causas uolun¬
tariȩ mortis. pat̾ c̃tradicit.
ositꝰ .p.c. mea c̃dicione tris¬
tissime sortis ut ner morte
dignꝰ sĩ nͥ me patricidã putetis.
nec p̾mo nͥ in nocentẽ. ad eoq lu¬
dibrus miserȩsĩ du̾sitatis. ne¬
cessitatis. implicitꝰ. ut impetͣndũ
a uob̾ habeã odu meȩ fauorem
queso p̾t̾ omĩa quȩ ante hoc tẽ¬
pus cura nos ordo p̾dictȩ ueri¬
tatis explicuit. attulisse me cre¬
cdatis urgentiũ maloꝵ ꝓbatio¬
nẽ. De parricidio uenit. qđ oc¬
cide me possũ. De fato qđ mͥ ñ

Expanded text:
s respondit virum fortem futurum, qui nasceretur, deinde parricidam. cum adolevisset qui erat natus, bello patriae fortiter fecit. reddit causas voluntariae mortis. pater contradicit. Positus, P.C., in ea condicione tristissimae sortis, ut nec morte dignus sim, nisi me parricidam putetis, nec praemio, nisi innocentem, adeoque ludibriis miserrimae diversitatis necessitatis inplicitus, ut impetrandum a vobis habeam odii mei favorem, quaeso praeter omnia, quae ante hoc tempus circa nos ordo praedictae veritatis explicuit, attulisse me credatis urgentium malorum probationem: de parricidio venit, quod occidere me possum, de fato, quod
Abbreviated transcription (Latin):
tioni patientie morȩ. Sine c̃¬
tinuo occidissẽ. tã ꝗ parricida
moriebar. Neq ẽ .p.c. qđ exclu¬
di p̾miũ ꝑutetis. ctͣdicnoe pa¬
tris. Eximꝰ ꝑ magnoꝵ oꝑũre¬
uerentiã de necessitate paren¬
di. Et aut interĩ nobis mag¬
na c̃uenit. c̃tͣ nominis huiꝰ
potentiã de uirtutũ fauore
lib̾tas aut obseqͥa ꝑacta de¬
mũ optione repetemꝰ. Nonẽ
qđ uos resistentis moueat au¬
ctoritas. Neminẽ inuenias mo¬
ri uolentẽ. qͥ ñ habeat aliqͦm
uetante᷑. Ille cui p̾sto ñ st̃ pi¬
gnera caritatis. lacrimis ta¬
ñ audientiũ ⁊ c̃solatiõĩb os
ꝓuitissima sc̃ꝑ ex ortatioe re¬
tinet᷑. Parentib uͦ cirra lib̾oᷤᷤ
unꝰ affectꝰ ẽ fauere uite time¬
re mortẽ. Non habent patien¬
tiã. nec iustȩ orbitatis. Et ĩter
supplicia nemopenasq om̃s
tam̃ illis in nocentes. om̃smise¬
ri sumꝰ. Ego .p .c. cõmunẽ banc
ĩpatientiã senis accendo pietate.

Expanded text:
tioni, patientiae, morae: si me contioni, patientiae, morae: si me continuo occidissem, tamquam parricida moriebar. Neque est, P.C., quod excludi praemium putetis contradictione patris. eximus per magnorum operum reverentiam de necessitate parendi, et aut interim nobis magna venit contra nominis huius potentiam de virtutum favore libertas, aut obsequia peracta demum optione repetemus. non est, quod vos resistentis moveat auctoritas; neminem invenias mori volentem, qui non habeat aliquem vetantem: ille, cui praesto non sunt pignera caritatis, lacrimis tamen audientium et consolationibus et promptissima semper exhortatione retinetur. parentibus vero circa liberos unus adfectus est: favere vitae, timere mortem. non habent patientiam nec iustae orbitatis, et inter supplicia ~nemo poenasque omnes tamen illis innocentes, omnes miseri sumus. ego, P.C., communem hanc impatientiam senis accendo pietate,
Abbreviated transcription (Latin):
tit̃ facerẽ. Nã qđ obit̾ optioniᷤᷤ
reddo rationẽ. queso neqͥs ido
me parũ aut pmio fidẽ credat.
at causis qͥa utriꝰq iuris mis¬
cui p̃ces. Ignoscite ardori ꝑire
cupientis. qđ parit̃ ĩploro. quȩ
singła sufficere potuissent.
fide qͥnimmo urãm siqͣ adhuc
lex ẽ. quȩ adiuuare possit mo
qđ utriusq iuris & autoritas
e qđ inmea morte tribuatis.
p̃state causis ut moriar. p̃mio
ut sepeliar. Sentio .pc. hoc pri¬
mũ ab afeclib publicis peten¬
dũ. neqͥs ido mori me uelle ñ
credat qr potiꝰ ad causas eu̾b̾a
qͥd abhis potui manib acciꝑe.
Alerui fateor malignꝰ int̾pre¬
tationes uir .F. ut morerer a
bello reu̾sus arma posui. popu¬
li fauorẽ gaudia ciuitatis in¬
tͣui. S sme ħ ẽ sepult᷑e suȩ magna
reuerentia pessimȩq ad dite pechorib
humanis ĩsirmitates. ut eẽt
qđ tuneret qͥ ñ tunet mortẽ.
S decuit in nocentiȩ amore
ꝑeuutẽ tͣnqͥllitas magna ꝑe¬
undi. Ignoscite quęso cuncta¬

Expanded text:
iter optionis reddo rationem, quaeso, ne quis ideo me parum aut praemio fidere credat aut causis, quia utriusque iuris miscui preces; ignoscite ardori perire cupientis, quod pariter inploro quae singula sufficere potuissent. fidem quin immo vestram, si qua adhuc lex est, quae adiin utriusque iuris auctoritati est, quod in mea morte tribuatis: praestate causis ut moriar, praemio ut sepeliar. Sentio, P.C., hoc primum ab adfectibus publicis petendum, ne quis ideo mori me velle non credat, quia potius ad causas ac verba quid ab his potui manibus accipere. merui, fateor, malignas interpretationes: vir fortis, ut morerer, a bello reversus arma posui, populi favorem, gaudia civitatis intravi. sed sive hoc est sepulturae suae magna reverentia, pessimeque additae pectoribus humanis infirmitatis, ut esset, quod timeret, qui non timet mortem, seu decuit innocentiae amore pereuntem tranquillitas magna pereundi, ignoscite, quaeso, cuncta
Abbreviated transcription (Latin):
ñ fuit c̃tentꝰ meliora p̃dicẽ.
Et quȩ certissima ẽ uerapfe¬
rentiũ sides: qͥcqͥd dep̃he̾nd¬
siducia maiore respondit.
Cũ sũmũ facinꝰ denintiar&.
ande se dix̃ ꝓbaturũ. fecerat
ꝓfecto .p .c. interrogando
mathematicũ pat̾ rẽ nẽdu¬
cat᷑i. Siqͥd tristiꝰ cõꝑiss nͥħ¬

Expanded text:
fuit contentus meliora praedicere, et, quae certissima est vera proferentium fides, quicquid deprehend, P.C., fiducia maiore respondit? cum summum facinus denuntiaret, ante se dixit probaturum. Fecerat profecto, P.C., interrogando mathematicum pater rem non educaturi, si quid tristius con
Abbreviated transcription (Latin):
brȩ feliciores dimittunt᷑ ad ia¬
tres. Ad uͦ siqͣ int̾ manes colloqͥs
st̃ & eẽ credo. ñ deẽ qͥ iuueni meo
ꝑdidert᷑. Ed illa mat̃ ad ꝗire c̃suei¬
ras. hastͥ catenas hȩc uincula ꝓ
merito reddidit. Ita inselicissi ma
om̃iũ mulier. & si magꝰ etiã re¬
cedat. hoc ꝑiclitat᷑. ne siliꝰ sepu¬
tat uenisse ad uitã. Agit iã hoc
loco nobiscũ maritꝰ. grauiꝰ altiꝰ
sapentiꝰ. ut hõ si ne dolore. Negat
ullos eẽ manes. Contendit omĩa
ꝑire cũ corpore. nec remeare ui¬
uentes a ciuere sensꝰ. nec tã uidi
imagines hominũ ꝗ cogitari
& oculos luelib crede Qd̾ si ita
ẽ. magũ ad qͥd ad uocaũ: Pess me
parentũ qͥ lib̾os suos sepeliunt.
Fłere c̃tẽpti ut obit̃ ab rogo sicciᷤᷤ
ocuł reuertant᷑. Negat admanes.
negat adũbras ꝑuenire qđ plan¬
gas ꝑuenire affirmat᷑ ꝑire lacri¬
mas affirmat ꝑire singultꝰ. O sce¬
leratũ hominẽ. qͥsqͥs lugot. ⁊ in

Expanded text:
brae feliciores dimittuntur ad mabrae feliciores dimittuntur ad matres. at vero, si qua inter manes colloquia sunt et esse credo, non deest, qui iuveni meo id? illa mater, ad quam ire consueveras, has tibi catenas, haec vincula pro merito reddidit?' ita infelicissima omnium mulier, et si magus etiam recedat, hoc periclitatur, ne filius se putet venisse ad invitam. Agit iam hoc loco nobiscum maritus gravius, altius, sapientius, ut homo sine dolore; negat ullos esse manes, contendit omnia perire cum corpore, nec remanere viventes a cinere sensus, nec tam videri imagines hominum quam cogitari et oculos luctibus credere. quod si ita est, magum ad quid advocavit? pessimi parentium, qui liberos suos sepeliunt flere contenti, ut obiter ab rogo siccis oculis revertantur! negat ad manes, negat ad umbras pertinere quod plangas, adfirmat perire lacrimas, adfirmat perire singultus. o sceleratum
Abbreviated transcription (Latin):
multo uinciamꝰ saxa ferro.
uidĩ ñ ꝓgredi podest. Anm̃tiar.
scies ꝓxna nocte. Om̃s meher¬
cule parentes utiq qͥ lib̾os ꝑdi¬
dert̃. ire inistos oculos inista
hora debebat. Tu sic siliũ tuũ
clusisti. tãꝗ nocentes ad infe¬
ras reuocari solent animȩ q̃
int̃ languentiũ familiã a
tristes pęnãtiũ morbos. uage
errantesq magica sauitate cape¬
t: Laq̃o ue uitã dãnatꝰ eliserat.
Noriũ ꝑ sua iuiscera exegerat ferr
An ex cͣscientia ueuena p̃sũpseras
nec recipiebat se uͥ carmine i̾clus
Quandͦ domũ tuã sunereuse
lidus. ꝗͣdo te t̾ruit. Erudelissime
omiũ pat̾. desilio tuo. malã ũbrñ
fecisti. Quas ñ putas uxoris mil¬
rimȩ et̃ cogitationes. ꝗ mat̃na
uiscera ꝑsuasiõe torqueri: Nẽ si¬
liꝰ m̃s illic unde uenire c̃suerat¬
iaca. strictꝰ alligatꝰ impatientis
Querit᷑ subito t̾rã gͣ uiorẽ. utiq
cũ sentit uenisse noctẽ. qͣndo un¬

Expanded text:
multo vinciamus saxa ferro. multo vinciamus saxa ferro.  progredi potest. an mentiar, scies proxima nocte.' Omnes mehercules parentes, utique qui liberos perdiderunt, ire in istos oculos, in ista ora debebant! tu sic filium tuum clusisti, tamquam nocentes ad inferos revocari soleant animae, quae inter languentium familiam et tristes penatium morbos vagae errantesque magica sanitate captantur. laqueone vitam damnatus eliserat, noxium per sua viscera exegerat ferrum, an ex conscientia venena praesumpserat, nec recipiebat se nisi carmine inclusus? quando domum tuam funereus et squalidus, quando te terruit? crudelissime omnium pater, de filio tuo malam umbram fecisti! quas nunc putas uxoris miserrimae esse cogitationes, qua materna viscera persuasione torqueri? 'nunc filius meus illic, unde venire calligatus, inpatiens. queritur subito terram graviorem, utique cum sentit venisse noctem, quando um
Abbreviated transcription (Latin):
ars ẽ ire contͣ nat᷑am. Quisi¬
mul ore sualido barbarũ mm̃
intonuit. fallere suꝑos audire
inferos. tremere t̾ras. exꝑim̃tis
loquentiũ fama ẽ. c̃stitit iuxta
tumulũ miserrinu iuuenis.
mors certior. Nc̃ opinor inqͥt
archana mea tenebrȩ adiuua¬
te me digna. nc̃ om̃e ꝑ uĩ ꝙ re
ligio ꝗ isti irrigo. ꝓpiꝰ adeste suc¬
currite. di agis laborandũ ẽ ꝗͣ
eũ sicda mundo reuoluunt᷑. cũ
uibent᷑ hib̃m fluuioꝵ stare
decursus cũ potentiore carmi¬
nis ueneno uicli rũpunt᷑ in
mea sirum̃ta serpentes. Custo¬
diendꝰ ẽ iuuenis assignandꝰ ẽ in¬
feris. & densiorib tͣnssuga clau¬
deudꝰ ẽ tenebris. Quanto faciliꝰ
opꝰ erat si reuocaret᷑. Alox ĩ ipsã
dr incubuisse pnꝰ urnã. ⁊ int̾
ossa & int̾ cineres uerba clau¬
sisse. Hoc tam̃ sub inde respici¬
ens c̃sitebat᷑. repugnabat ũbra.
Itaq carminib ñ satis credo.
p̃uio amiꝰ ome tumuli latꝰ. &

Expanded text:
ars est ire contra naturam, qui siars est ire contra naturam, qui simul ore squalido barbarum murmur intonuit, pallere superos, audire inferos, tremere terras, ut experimentis loquentium fama est. constitit iuxta tumulum miserrimi iuvenis mors certior: 'nunc,' opinor, inquit, 'arcana mea tenebrae adiuvate me dignae, nunc omne terreadeste, succurrite. magis mihi laborandum est, quam cum sidera mundo revelluntur, cum iubentur hiberni fluviorum stare decursus, cum potentiore carminis veneno victi rumpuntur in mea strumenta serpentes. custodiendus est iuvenis, assignandus est inferis et densioribus transfuga claudendus est tenebris. quanto facilius opus erat, si revocaretur!' mox in ipsam dicitur incubuisse pronus urnam et inter ossa et inter cineres verba clusisse. hoc tamen subinde respiciens confitebatur: 'repugnat umbra, itaque carminibus non satis credo; praefigamus omne tumuli latus et
Abbreviated transcription (Latin):
Nouissime ñ tãꝗ ũbra ueniebat.
s assidebat. s ãplexꝰ dabat. Ego
sentiebã. & recipiebã. Quotiens cũq
domꝰ suerat grato sopore ꝓstrata.
aderat ille qͣles humanis se offert᷑
se patit᷑ uidĩ. Si c̃ om̃is religio tẽ¬
ploꝵ om̃is religio lucroꝵ. cũ tacu¬
ere mortalia & ꝑfanis ꝑcul erra¬
uere sedib totis. solitudine frui
& de suis dicit᷑ exire simulacris.
ita iuuenis m̃s noclib totis agebat
filiũ. & pat̃na domo & penatib
suis fruebat᷑ placid̃ & mitis. &
matri ꝓtiꝰ. ut nom̃. & ds̃ delabi
sidib & uenire de liqͥdo puroq
aere uidebat᷑. Ꝙd int̃p̃t᷑ scelera¬
tissimo patri᷑. Umnbrã ꝓbare uolu¬
it. Aliseremini. iũd ut hoc facinꝰ
qͥb debetis accipiatis animis. maiꝰ
parricidio. maiꝰ ꝗ si filii sepulchrũ
fundit᷑ eruiss. ⁊ sacratos mor¬
te lapides. etiã cineres & os are¬
ligiose quiescentiã. fracta spar¬
siss& urna. ad uocatꝰ. hõ ciuꝰ

Expanded text:
novissime, non tamquam umbra veniebat sed assidebat, sed amplexus dabat. ego sentiebam et recipiebam. quotienscumque domus fuerat grato sopore prostrata, aderat ille, quales humanis se offerunt se patitur videri. sicut omnis religio templorum, omnis religio lucorum, cum tacuere mortalia et profani procul erravere sedibus totis, solitudine frui et de suis dicitur exire simulacris, ita iuvenis meus noctibus totis agebat filium et paterna domo et penatibus suis fruebatur placidus et mitis et matri propitius; ut numen et deus delabi sideribus et venire de liquido puroque aere videbatur. quid imprecer sceleratissimo patri? umbram probare voluit!' Miseremini, iudices, ut hoc facinus, quibus debetis, accipiatis animis, maius parricidio, maius, quam si filii sepulcrum funditus eruisset et sacratos morte lapides, etiam cineres et ossa religiose quiescentia fracta sparsisset urna. advocatur homo, cuius
Abbreviated transcription (Latin):
pateret᷑. certũ ꝓfectũ habetis
ñ audaciã. neq ĩpudentiã.
nec uanitatẽ ũꝗ querelas ha¬
buisse mseroꝵ. Quã ue rũ ẽ
qͥcqͥd exclamat calamitas.
nes ab inselicib ficti temere
exeunt gemitꝰ. Mulier quȩ
sanguinantes adiũd. porri¬
git lacertos quȩ scisso lania¬
toq uultu. quȩ ludis ꝓfert᷑
ub̃ib. magno dolore cogitur
ut hoc potiꝰ agat ꝗ cineres
osculet᷑ ꝗ cõplectatur urnã.
Grauiꝰ teslis querelȩ suȩ orbi¬
tas ẽ. Et anteꝗ ad genꝰ illa te
iniquȩ iniriȩ uenio. cur
marite quẽ ex te filiũ ꝑdidit.
qͥcꝗ potest queri. Crudelis or¬
bitatẽ feris adhuc alio dolore.
tã ꝗ parũ desidĩa c̃siciant. quȩ
de unico gerit. Non pateris
animã uacare lacrimis suis
tu qͥ sinũ debes qͥ colloqͥa & ãplexꝰ.

Expanded text:
pateretur, certum profecto habetis pateretur, certum profecto habetis non audaciam neque impudentiam nec vanitatem umquam querelas habuisse miserorum. quam verum est quicquid exclamat calamitas, nec ab infelicibus ficti temere exeunt gemitus! mulier, quae sanguinantes ad iudgit lacertos, quae scisso laniatoque vultu, quae lividis profertur uberibus, magno dolore cogitur, ut hoc potius, agat quam cineres osculetur, quam complectatur urnam. gravis testis querelae suae orbitas est. Et antequam ad genus illatae inique ei iniuriae venio, cur, marite, quae ex te filium perdidit, quicquam potest queri? crudelis orbitatem feris adhuc alio dolore, tamquam parum desideria conficiant, quae de unico gerit; non pateris animam vacare lacrimis suis qui sinum debes, qui colloquia et amplexus.
Abbreviated transcription (Latin):
rit. Non enĩ uestes nec aurũ nec
ãbitiosos querit ornatꝰ. Contẽ¬
ta ẽ orbitas sordib suis. Ac ne
pelicis qͥdẽ dolore cõpellit᷑. nec
tacita gaudia mariti ĩpati¬
entia & muliebri uanitate cõ¬
plorat. S nec relictũ thorũ
desertũq gemalẽ uelud c̃rẽpta
uilitas uxoris ulciscit᷑. Alia
longe. alia de noclib curaẽ. ne
timueris. quȩ c̃q dignitas ẽ mag¬
nidoloris. Nicdil q̃rit᷑ misera.
nͥ par orbitati. nͥ matri dignũ.
qđ publicos ẽsumat oculos. qd
ignotis qͦq exigat lacrimas.
Quantã enĩ a marito acceꝑit
iniuriã scire uultis: Sola ma¬
t̃ siliũ ꝑdidit nec potest inui¬
diã facere morti. ante itaq
quã sciatis. iũd. qͥs dolor qͥsue
meror quȩ tanta impatientia
eruꝑit. ut mulier aliqͦͥndodul¬
eiũ oblita tenebrarũ. clarũ ui¬
torẽ publicȩ lucis. & diẽ etiã do¬
mi inuisũ in foro ĩterq leges.
notabił & sepulchris abstracta

Expanded text:
rit? non enim vestes nec aurum nec rit? non enim vestes nec aurum nec ambitiosos quaerit ornatus; contenta est orbitas sordibus suis. ac ne pelicis quidem dolore compellitur, nec tacita gaudia mariti impatientia et muliebri vanitate complorat. sed nec relictum torum desertumque genialem velut contempta vilitas uxoris ulciscitur: alia longe, alia de noctibus cura est. ne timueris, quaecumque dignitas es magni doloris; nihil queritur misera nisi par orbitati, nisi matri dignum, quod publicos consumat oculos, quod ignotas quoque exigat lacrimas. quantam enim a marito acceperit iniuriam, scire vultis? sola mater filium perdidit nec potest invidiam facere morti. Ante itaque quam sciatis, iudices, quis dolor quisve maeror, quae tanta impatientia eruperit, ut mulier aliquando dulcium oblita tenebrarum clarum nitorem publicae lucis et diem etiam domi invisum in foro interque leges notabilis et sepulcris abstracta
Abbreviated transcription (Latin):
ltũq celebrati curuato igne
torrentes. Hec ꝑ me ibat. Nec
onũa noctẽ transibat. leiuo¬
rẽq nortẽ suã fecerat qͦsi ꝑe¬
grinaret᷑ & abeẽt᷑. Et nc̃ minꝰ
mali pat̾et᷑. si ñ sentiret. Illeqͥ
ñ uenit. in quendã carcerẽ tͣus¬
q alligant tãqr reũ corpꝰani¬
mã.Ferro aͦ ac lapidib alta¬
re. & ut solent bellicare robur
acciꝑe portȩ. ipsã ũbrã iã cate¬
nis alligare ĩa claustris. ñ di¬
co crudeleẽ. portetosũ nefari¬
ã utiq si hoc faciat qͥ sensurũ
siliũ credat. Et uc̃ illos miser¬
rima mat᷑. incorp̾ putat⁊ ĩ
m̃bra descendisse mucrones
Omag e. seue crudeł. o ĩlacri¬
mas artifex nr̃as. uellẽ ñ dedis
ddũ cludis ũbrã. intelleximꝰ so¬
lũ te ẽẽ qͥ possis euocare. Sidẽt
itaq mulier inselix adigni¬
tatis dolore se cedẽ. qđ tã uxo¬
rias inforũ querelas. ⁊tãꝗ de¬
licata matrone desicłia ꝑtule¬

Expanded text:
ltumque celebrati curvato igne ltumque celebrati curvato igne torrentes. haec permeabat, haec omnia nocte transibat levioremque mortem suam fecerat, quam si peregrinaretur et abesset. et nunc minus mali pateretur, si non sentiret: ille, qui non venit, in quendam carcerem transque alligant tamquam reum corpus animam. ferro vero ac lapidibus artare et, ut solent bellicae robur accipere portae, ipsam umbram iam catenis alligare, iam claustris, non dico crudele, est portentosum, nefarium, utique si hoc faciat, qui sensurum filium credat. et nunc illos miserrima mater in corpus putat et in membra descendisse mucrones. O mage saeve, crudelis, o in lacrimas artifex nostras, vellem non dedissdum cludis umbram, intelleximus solum te esse, qui possis evocare. Videtur itaque mulier infelix a dignitatis dolore secedere, quod tamquam uxorias in forum querelas et tamquam delicata matronae desideria pertule
Abbreviated transcription (Latin):
fuisti. Miseram me. iam
maligna mundus luce cla¬
rescit. Quando uenies
lam redire debebas. At post¬
ꝗ alteram tertiamq noctẽ
deserta uanis questibus dux¬
it. cum tristiora lugubria
cum sualide magis placue¬
re uestes. cum repetitis san¬
guinauere planctibus. iam
cum ualescentes lacerti.
Nichil est infelicius matre
que perdidit aliquid in
filio postquam extulit.
Cum uero cȩperit noctes su¬
as iuuenis necessitatibus
magicis ex cantato peris¬
se ferro quantum illa
presixa clausumq
tumulum. nudis cecidit
uberibus quo fletu se¬
pulchra profudit. quo
gemitu audientem
sorsitan exire cupientẽ
frustra uocauit animã.
Onatura crudelis plus
mas iin posse quam
matrem. Ubi sunt qui
acerbas mortui neces¬
sitates & ferrea iura
fatorum & iniuctas
nec ullo merore mu¬
tabiles in amim le¬
umbrarum: filium
tuum mulier
infelix non im¬
posite in¬
feris clusere t̾rȩ nec spissa
ꝑ petuȩ noclis caligo cõpescu¬
it ñ fabulosa uatib palus mu¬

Expanded text:
fuisti. miseram me, iam fuisti. miseram me, iam maligna mundus luce clarescit; quando venies? iam redire debebas.' ac postquam alteram tertiamque noctem deserta vanis questibus duxit, tum tristiora lugubria, tum squalidae magis placuere vestes, tum repetitis sanguinavere planctibus iam convalescentes lacerti. nihil est infelicius matre, quae perdidit aliquid in filio, postquam extulit. Cum vero comperit noctes suas iuvenis necessitatibus magicis et cantato perisse ferro, quam tum illa praefixum clausumque tumulum nudis cecidit uberibus, quo fletu sepulcra perfudit, quo gemitu audientem forsitan et exire cupientem frustra vocavit animam! o natura crudelis, plus magum posse quam matrem! ubi sunt, qui acerbas mortium necessitates et ferrea iura fatorum et invictas nec ullo maerore mutabiles inanium leumbrarum? filium tuum, mulier infelix, non impositae inferis clusere terrae nec spissa perpetuae noctis caligo compescuit, non fabulosa vatibus palus mu
Abbreviated transcription (Latin):
fruitur. &. nõcte nostra.
Nam cum dies occidit. im¬
ponit morti suȩ sinem. do¬
mum repetit. & maternoᷤᷤ
territat somnos. Inueni a¬
liqua inueni uincla uer¬
borum. sed arte tota. sed
labore toto. Magna tua
gloria est.si retines filiũ.
qui redit etiam amor.¬
te ad matrem. Noxium
sepulchro circumdatur
carmen. Tunc horrenti¬
bus uerbis urna preclu¬
ditur. tuuo prunum mi¬
ser filius mors & umbra
sit Lte nuuc. & putate
uana fuisse matris solati¬
a filium ista si cogitati¬
onibus & inani persua¬
sione uicdisset. adhuc ui¬
deret. Atq supplicia susti¬
nuit infelix. illa statim
nocte.Iam totam domũ
ac familiam quies pri¬
ma sopiuerat. & tacenti¬
bus denebris tienerat᷑
tempus dulcissimum ma¬
tri. iacebat hȩc insominis
inquieta cum diceret iã
stati apparebit.iam
statim uenia numquã
tamen tarclius uenit.
M̾ iseram me fili. proxima
nocte iam ueneras. Ecce
iam medios siclera tene¬
nt cursus. indignor iras¬
cor. Ita demum michi
satis facies. si apud patrẽ

Expanded text:
fruitur et nocte nostra. nam cum dies occidit, imponit morti suae finem, domum repetit et maternos territat somnos. inveni aliqua, inveni vincla verborum, sed arte tota, sed labore toto. magna tua gloria est, si retines filium, qui redit etiam a morte ad matrem.' noxium sepulcro circumdatur carmen. tunc horrentibus verbis urna praecluditur, tunc primum miser filius mors et umbra fit. ite nunc et putate vana fuisse matris solacia; filium ista si cogitationibus et inani persuasione vidisset, adhuc videret. At quae supplicia sustinuit infelix illa statim nocte! iam totam domum ac familiam quies prima sopiverat, et tacentibus tenebris venerat tempus dulcissimum matri. iacebat haec insomnis, inquieta, cum diceret: 'iam statim apparebit, iam statim veniet. numquam tamen tardius venit. miseram me, fili, proxima nocte iam veneras. ecce iam medios sidera tenent cursus; indignor, irascor; ita demum mihi satisfacies, si apud patrem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑisse siliũ meũ hoc uno intelli¬
gebã. qđ illũ ñ poterã. ⁊ patri
ostendẽ. Consicebor pͥmȩ tam̃ nec
ego crudeli nocte. & tãꝗ uictis ira¬
scebar ocuł. & erubescebã misera
siqͥes fuiss&. Ecce iterũ iuuenis.
ecce iã cotidie uenit. Ed habeo qd̾¬

Expanded text:
perisse filium meum hoc uno intelleperisse filium meum hoc uno intellegebam, quod illum non poteram et patri ostendere. Confitebor, primae tamen nec ego credidi nocti, et tamquam victis irascebar oculis et erubescebam misera, si quies fuisset. ecce iterum iuvenis, ecce iam cotidie venit! Quid habeo, q
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ illud solatiũ refer misera si
potes. ⁊ pͥmũ c̾sitere simplicit᷑.
ansoporis pondꝰ illud & nescix
qͥ etis uanitas suerit. Apud me
quidẽ satis eras mat̾ in felix. etiã¬
si tale sõnũ ꝑdidisses. Miserere
inqͥt. meliꝰ de affectib meissẽ¬
tias. Non ego fatigata plancti¬
b sensi uenisse noctẽ. uidẽ fili¬
ũ ꝑuigiles meruistis oculi. s
pͥmũ dũ me tuo u̾bra ꝓcessit.
subito dn boni qđ ego gaudi
ũ ꝗ uidi felicitatẽ. constitit an¬
te me filiꝰ discussis teuebris. ita
dimittat᷑ aliꝗdo. ꝓsilui ꝑtinꝰ &
accessi uultꝰ. comas. ora ꝓspexi.
s erat. Quã letũ se ꝗ hilarẽ of¬
debat mͥ ne crecłem morti. scelera¬
te nescis pat̾ ꝗ similẽ iuuentisi¬
liũ cluseris. Circiubant totsi
corpꝰ oculi. ñ inueniebã qđ igniᷤᷤ
egiss. Sub in de dicebã. hunc
ego extuli hunc rogo imposur
ex hoc ego cineres & ossa collegi:
Si tał ẽ. qͥd habeo qd̵ lugeam:

Expanded text:
men illud solacium tuum refer, misera, si men illud solacium tuum refer, misera, si potes, et primum confitere simpliciter, an soporis pondus illud et nesciae quietis vanitas fuerit. apud me quidem satis misera, satis eras, mater, infelix, etiamsi tale somnium perdidisses. 'miserere,' inquit, 'melius de affectibus meis sentias. non ego fatigata planctibus sensi venisse noctem; videre filium pervigiles meruistis, oculi. sed primum, dum metuo, umbra processit. Subito —dii boni, quod ego gaudium, quam vidi felicitatem?—constitit ante me filius discussis tenebris; ita dimittatur aliquando! prosilui protinus et accessi, vultus, comas, ora perspexi: meus erat. quam laetum se, quam hilarem ofdebat mihi, ne crederem morti! scelerate, nescis, pater, quam similem viventi filium cluseris. circuibant totum corpus oculi, non inveniebam, quid ignis egisset. subinde dicebam: hunc ego extuli, hunc rogo imposui? ex hoc ego cineres et ossa collegi? si talis est, quid habeo, quod lugeam?
Abbreviated transcription (Latin):
surũ. Nec queri de luce poteramꝰ
qͣntũ liceat aderat. Sidebas gͦ mu¬
uer. ac p̃sentia fruebaris. Uidebã
inqͥt & fruebaris. & ad quẽ ꝑtiue¬
bat rogo etiã si de ꝑcipiebar ͤ
S qͥd ego utor testimonio tuo.
Mago credo ut uidisse te siliũ. &
nc̃ ñ uide. At tu misera nichil
crudeliꝰ ex marito timebas. ꝗ ne
łͥ ñ credẽt. Nemo inqͥt ocuł meis
sidẽ detͣhat. Fili indulgentissime.
adolescens iudi te. nec semel uidi.
Certũ ẽ sixũ ẽ. eripi ñ potest. Qua¬
tenꝰ impiꝰ pat̃ & hoc tibi aufer¬
re conat᷑. ut te uenissẽ ñ credã:¬
Nec illud garrula. nec uana no¬
cte uulgaui. ueni rete nullim
dicaui. nͥ qͥ deb̾et optare ut hoc
posses. Patri tantũ tuo. patri ig¬
nosce deceptȩ c̃fessasũ. dũ int̾¬
rogo. ante & ille uidiss&. Itaq
das mulier inselix gͣues nimi¬
ũq penas effecit magꝰ nesiliũ
uides. & solũ apud te reliqͥd ut
meminisses qd uidebas. Totũ ta¬

Expanded text:
surum! nec queri de luce poteramus; surum! nec queri de luce poteramus; quantum licebat, aderat. videbas ergo, mulier, ac praesentia fruebaris? 'videbam', inquit, 'et fruebar, et ad quem pertinebat, rogo, etiamsi decipiebar?' sed quid ego utor testimonio tuo? mago credo et vidisse te filium et nunc non videre. At tu misera nihil crudelius ex marito timebas, quam ne tibi non crederet. 'nemo,' inquit, 'oculis meis fidem detrahat. fili, indulgentissime adolescens, vidi te, nec semel vidi; certum est, fixum est, eripi non potest. quatenus impius pater et hoc tibi auferre conatur, ut te venisse non credam,nec illud garrula nec vana voce vulgavi; venire te nulli indicavi, nisi qui deberet optare, ut hoc posses. patri tantum tuo, patri—ignosce deceptae  ̃confessa sum, dum interrogo, an te et ille vidisset.' Itaque das, mulier infelix, graves satis nimiumque poenas. effecit magus, ne filium videres, et solum apud te reliquit, ut meminisses, quod videras. totum ta
Abbreviated transcription (Latin):
flebo supͣ. Non ẽ ratio fortasse.
Id̾o qͥcqͥd rationẽ uicit. affectꝰ ẽ.
Nichil ẽ sceleratiꝰ. prudentiꝰ orbita¬
te leuia inqͥt. leuia loquar. ẜgo
filiũ meũ uidebã. Quȩnã istũ for¬
tuma. quȩ indulserat ẽditio nat᷑e.
Non excludebat orbitas oculos
meos. Eras iã c̃secuta mat̾ ut iuue¬
nẽ die absentẽ putares. Maxumã
ꝑdidit mors acerbitatẽ. si possis
uidẽ quẽ amiseris. Uidẽ gͦ tͥ con¬
tingebat o mulier uultũ. habitũ
corpus incessũ. Non crederẽ nͥ te
ꝑdidisse sentires. Tẽpora gͦ cũ mor¬
te diuiseras. ⁊ suꝑslite silio frueba¬
ris oñib tenebris. Quantũ ꝑdide¬
ris hinc estima. hoc tͥ si ñ c̃tigissec.
ñ eras tã imꝑba ut optares. Aliqͥs
o pietas sepultꝰ & conditꝰ cęt̾i cor¬
poris cinis. ⁊ fauilla tam̃ corpus
sumebat iu nocte. s ad solida iuus¬
uentis m̃bra reuocatꝰ p̃beat se
matris ocuł. qualẽ ñ credẽs receᷤᷤ¬

Expanded text:
flebo supra. non est ratio fortasse; flebo supra. non est ratio fortasse; adeo quicquid rationem vincit, affectus est. nihil est sceleratius prudenti orbitate.' 'Levia,' inquit, 'levia loquor; ego filium meum videbam.' quaenam istum fortuna, quae indulserat condicio naturae? non excludebat orbitas oculos tuos, eras iam consecuta, mater, ut iuvenem die absentem putares. maximam perdidit mors acerbitatem, si possis videre quem amiseris. videre ergo tibi contingebat, o mulier, vultum, habitum, corpus, incessum? non crederem, nisi te perdidisse sentires. tempora ergo cum morte diviseras, et superstite filio fruebaris omnibus tenebris. quantum perdideris, hinc aestima: hoc tibi si non contigisset, non eras tam improba, ut optares. aliquis, o pietas, sepultus et conditus, veteris corporis cinis et favilla, tamen corpus sumebat in noctes, et ad solida viventis membra revocatus praebebat se matris oculis qualem non crederes reces
Abbreviated transcription (Latin):
sic desidasti ut uideres. d qd̾
eripuisti matri solatiũ. puta
corripias. scires ꝗtũ eẽt hoc. si
tantũdẽ dolores. Res indigni
di qđ ñ uidisti. Indulge sane
uanȩ rei ignosce libent᷑ se orbi¬
tas decipit. Magnas calamitates
uana ratio sustentat. qđ indulgen
mala ꝑsuasiõib suis. Quic qͥd admi
Clamat itaq clamat mat᷑ infelix.
si mͥ aliꝗ imaginẽ filii uł paruu¬
li uł iã ad ulti. tił nouissimã iu¬
uenis auserres. ĩicerẽ tam̃ misera
tãꝗ corpori manũ. Illã si militudi¬
uẽ flens tenerẽ. illos oculos illã gra¬
tissimã faciẽ. & rictꝰ oris exp̃ssos
& ad u̾bratos artisicis manu uultꝰ
S illũ ꝑdidi. unde imago unde
similitudo. iuide solatiũ. Fili plꝰ
hocdie amisi ꝗ c̃ elatꝰ es. p̾ mortẽ
tuã te uidi. Si me hercule notas
incorpore unici uestes subtͣhere
tẽptares. dicerẽ succurre solatio
meo. hȩc omĩa apud me silimei
m̃bra st̃. Ego osculabor. ãplectar.

Expanded text:
sic desiderasti, ut videres. quid, quod sic desiderasti, ut videres. quid, quod eripuisti matri solacium, puta nolo corripias; scires, quantum esset hoc, si tantundem doleres. res indigniodi, quod non vidisti. indulge sane vanae rei, ignosce; libenter se orbitas decipit. magnas calamitates una ratio sustentat, quod indulgent mala persuasionibus suis. quicquid ad mio minus est. clamat itaque, clamat mater infelix: 'si mihi aliquam imaginem filii mei vel parvuli vel iam adulti vel novissimam iuvenis auferres, inicerem tamen misera tamquam corpori manum, illam similitudinem flens tenerem, illos oculos, illam gratissimam faciem et risus oris, expressos et adumbratos artificis manu vultus. sed illum perdidi, unde imago, unde similitudo, unde solacium. fili, plus hodie amisi, quam cum elatus es: post mortem te tuam vidi. si mehercules notas in corpore unici vestes subtrahere temptares, dicerem: succurre solacio meo. haec omnia apud me filii mei membra sunt; ego osculabor, amplectar,
Abbreviated transcription (Latin):
contͣ uoluntatẽ. habet pͥuile¬
giũ suũ mat̾ ĩfelix. Alolles
manꝰ & mitia fom̃ta. magnis
uulnerib admoneas. Quȩ se ad¬
huc seccari planga ꝑmittit᷑.
in sũmo ẽ. Siri sorsitan qͦmͦ for¬
tior sexꝰ sit. & contͣ dolorẽ qua
ĩ beculłꝰ animꝰ magis pugnat:
Itaq totũ istud lugere senuine¬
ũ ẽ. ⁊ simul orbitas inbelle pec¬
tꝰ ĩuadit. animꝰ ille qͥ luctꝰ
suos seqͥt᷑. incipit indulgen¬
tiã seutire lacrimarũ. fidem
tuã marite . c̃iugi flere liceat.
Satiare gemitu orbitati ꝑiuit¬
te ꝗdiu uelit flere. Odi patrẽ
qͥ c̃ filiũ & ipse ꝑdid̾it. putat
bes scelerate desidas. Mlagno
animo orb̾ es. loq̃ris fuisse mor¬
flãmas. Net iuxta latꝰ ⁊ plan¬
git uxor. tu siccos oculos ha¬
bes. Illa totis noclib siniebres
exercet ululatꝰ. tu gͣues sõnoᷤᷤ
ac placidã qͥetẽ. Pat᷑ crudeł pa¬
t̃ in memor. qͥd uis tͥ ãpliꝰ obiei¬
amꝰ: Ex qͦ ꝑdidisti filiũ. nũꝗ

Expanded text:
tem! habet privilegium suum mater infelix. molles manus et mitia fomenta magnis vulneribus admoveas. quae se adhuc secari plaga permittit, in summo est. viri forsitan, quomodo fortior sexus, sic et contra dolorem quam imbecillis animus magis pugnat, itaque totum istud lugere femineum est, et simul orbitas imbelle pectus invadit, animus ille, qui luctus suos sequitur, incipit indulgentiam sentire lacrimarum. fidem tuam, marite, coniugi flere liceat; satiare gemitu orbitatem, permitte, quamdiu velit, flere. odi patrem, qui, cum filium et ipse perdiderit, putat bes, scelerate, desideras; magno animo orbus es, loqueris fuisse morflammas. flet iuxta latus et plangit uxor, tu siccos oculos habes. illa totis noctibus funebres exercet ululatus, tu graves somnos ac placidam quietem. pater crudelis, pater immemor, quid vis tibi amplius obiciamus? ex quo perdidisti filium, numquam
Abbreviated transcription (Latin):
ridũ carm̃ exerceas. s ut ferrũ
tuũ resugas. ut u̾ba tua resol¬
uas. Et nichil feceris. duuite
tantũ & euocasti. Nichil ipse
crudelit̾. ꝑ atriscio paruisti.
S & huiꝰ etiã lacrimis plancli¬
b huiꝰ indulge. c̃sule famȩtuȩ.
Execrabilẽ te mage facies & in¬
iusũ. si faciliꝰ de filio exoraris
ut includas. Nec tu marite nec
tu timueris. ne ultricis ũbrȩ
uanis exagitare t̾rorib ullis
imaginib. Iuic secura dabit᷑
qͥes. scit ad quã debeat uenire
dunissus. Iuuenis prissime. iu¬
uenis indulgentissime. nũ ma
trituȩ ũbra nec manes. si mͦ
uenesicũ pond. ⁊ t̾rorib omib
ũba grauiora mago patiente.

Expanded text:
ridum carmen exerceas, sed ut ferrum ridum carmen exerceas, sed ut ferrum tuum refigas, ut verba tua resolvas, ut nihil feceris; dimitte tantum, et evocasti. nihil ipse crudeliter; patri, scio, paruisti, sed et huius etiam lacrimis, planctibus huius indulge. consule famae tuae: execrabilem te, mage, facies et invisum, si facilius de filio exoraris, ut includas. nec tu marite, nec tu timeris, ne ultricis umbrae vanis exagitere terroribus, ulli imaginibus; huic secura dabitur quies; scit ad quam debeat venire dimissus. 'Iuvenis piissime, iuvenis indulgentissime, numquam matri tuae umbra nec manes, si modo veneficum pondus et terris omnibus verba graviora mago patiente
Abbreviated transcription (Latin):
in qͦ auocareris. hoc ipso ĩcipit
mat̃ sibi gratulari. Ita ñ tenet᷑
inqͥt ille. ñ p̃mit᷑. nullo carmi¬
ne nullo inclusus ẽ ferro. Re¬
mouete gͦ omĩa & int̾rogabo
Ego autẽ scelerata . tã cito ere¬
didi ita ñ ille ad me ueniret
solutꝰ ⁊lib̾. ñ adhos oculos ñ ad
hos ꝓꝑaret ãplexꝰ : Quando i
me uuenis ipse nͥ flentẽ. qͦͣndo
ñ ludũ peclꝰ ⁊ sanguinantes ui¬
dit lacertos. qͣndo ñ erubuit
matri fecisse t̾rorẽ: Arte cludit᷑
miser. arte retinet᷑. &duis car¬
mina ãpliꝰ tͥ p̾stent: Effecert
qđ repmiserant. Pesinis exube¬
scere iã qd siliũ ñ uides : At tu
cuiꝰ in leges dũ suꝑi manesq
torquent᷑. qͥ noct᷑uo t̾ribił u
lulatu ꝓfundũ specꝰ & ima t̾ra¬
rũ moues. mͦ seriuenciũ reuo¬
cator animarũ. nc̃ idẽ crudeł¬
& mexorabił eustos. aliqͣndo p̃¬
ces & matris admitte. paciscere
qͣnti lib& totos lugentis posce
census. ñ ut labores nec ut hor¬

Expanded text:
nisi quo avocareris.' hoc ipso incipit nisi quo avocareris.' hoc ipso incipit mater sibi gratulari. 'ita non tenetur,' inquit, 'ille, non premitur, nullo carmine, nullo inclusus est ferro? removete ergo omnia et interrogabo. ego autem scelerata tam cito credidi; ita non ille ad me veniret solutus et liber, non ad hos oculos, non ad hos properaret amplexus? quando enim me iuvenis ipse nisi flentem, quando non lividum pectus et sanguinantes vidit lacertos, quando non erubuit matri fecisse maerorem? arte cluditur miser, arte retinetur.' quid vis carmina amplius tibi praestent? effecerunt quod repromiserant: desinis erubescere iam, quod filium non vides. At tu, cuius in leges di superi manesque torquentur, qui nocturno terribilis ululatu profundum specus et ima terrarum moves, modo servientium revocator animarum, nunc idem crudeet inexorabilis custos, aliquando preces et matris admitte. paciscere quantilibet, totos lugentis posce census, non ut labores, nec ut hor
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑit ñ ne satiꝰ ẽ hoc credẽ: Tuȩ
tam̃ inqͥt hoc qͥeti p̃stitisti. ne
attonitis agitata t̾rorib sol¬
licitas sẽꝑ ageres suspensasq
ducere nocbes. Ita parricida
cõmine faciuꝰ fecissi. & ĩꝑutaᷤᷤ
porẽ nc inqͥeta. nc̃ attonita
Umbrã ne tu silu rẽ formido¬
losa. rẽ plenã putasti eẽ t̾roriꝰ
Qd illa letiꝰ facie. qͥd illo blandiꝰ
iuultu. qͥd magis adulat᷑ ocuł qd
possunt uidẽ libentiꝰ lacrimȩꝰ
qon magis metuenda ẽ ũbra filii.
ꝗ cadauer. Necesse ẽ ut mors hor¬
rida fiat aliena. S aliȩ forsitan
animũ imagines t̾ritant. Ft̃c
inferi uocant᷑ cũ ignotist̃. Itaq
prudent̃. si tantũ ad suos ueni
ꝯsollicitis noctib laborabas.
Ita ne es marite crudeł: Tuclu¬
sisses filiũ eciã si ad te ueniret:
Ne magꝰ in qͥt ĩclusit ũbrã sed
ꝑsuasioni tuȩ succ urrit. Id eoq
putas ñ uenire illũ qr nec ante
ueniebat qͥa nec factũ ẽ aliqͥt

Expanded text:
perit, nonne satius est hoc credere? 'Tuae perit, nonne satius est hoc credere? 'Tuae tamen,' inquit, 'hoc quieti praestiti, ne attonitis agitata terroribus sollicitas semper ageres suspensasque duceres noctes.' ita, parricida, commune facinus fecisti et inputas, nc inquieta, nunc attonita umbramne tu fili rem formidulosam, rem plenam putasti esse terroris? quid illa laetius facie, quid illo blandius vultu, quid magis adulatur oculis, quid possunt videre libentius lacrimae? non magis metuenda est umbra filii quam cadaver, necesse est, ut mors horrida fiat aliena sed alienae forsitan animum imagines territant, et tunc inferi vocantur, cum ignoti sunt; itaque prudenter, si tantum ad suos veniu'et sollicitis noctibus laborabas.' itane es, marite, crudelis? tu clusisses filium, etiam si ad te veniret? 'nec magus,' inquit, 'inclusit umbram, sed persuasioni tuae succurrit, ideoque putas non venire illum, quia nec ante veniebat, quia nec factum est aliquid,