comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
licico scriptũ est. Et ibi dus ppaͣ descendit et deposito reg¬
cum in quo dat᷑ pb̃rum. Tunc uero exnũt eum plane¬
ta. et apposito manco suꝑ scapulas sedẽt in costetorio
mensam aliquis dyaconꝰ Cardinalis indutꝰ pluui¬
ali. Cuca uero fune misse scola cantoꝵ debet canta¬
re sequenciam
De hiis que obseruanda sũt
cura. Introitum misse dum papa celebrat
in scca missa natalis domini
ascare.uꝰ Introibo ad altare dei. Ro. ad deum
qui letificat iuuẽtutem meam. Deinde ppaͣ incipͥ
ps. Iudica me deus. Et conpletur tam per emi
ꝙͣ per ascantes. deiide pp̃aͣ repetit. Introibo ad al¬
Conficeor deo oĩpotẽti et beate mane semꝑ uir¬
giiii. beato michaeli archangelo. beato Ioh̃i bapᵗͭ ͤ
qr pectami mius. cogitatone. delectatõe consensu
uerbo ⁊ oꝑe. mea culpa. mea culꝑa mea mayia culpa

Expanded text:
litico scriptum est; et ibi dominus papa descendit, et deposito reglitico scriptum est; et ibi dominus papa descendit, et deposito regcum in quo datur presbyterium. Tunc depota; et apposito manto super scapulas, sedet in consistorio mensam aliquis diaconus cardinalis indutus pluviale. Circa vero finem Missae schola cantorum debet cantare sequentiamDe iis quae observanda sunt circa Introitum Missae, dum papa celebrat, et de secunda Missa Natalis Domini,altare versic. Introibo ad altare Dei; respondetur Ad Deum qui laetificat juventutem meam. Deinde papa incipit Psalm. Judica me, Deus, et completur tam per eum quam per astantes; demum repetit Introibo ad alConfiteor Deo omnipotenti, beatae Mariae semper virgini, beato Michaeli archangelo, beato Joanni Baptistquia peccavi nimis cogitatione, delectatione, consensu, verbo, et opere, mea culpa, mea culpa, mea maxima c
Abbreviated transcription (Latin):
mons est ¶ Illota ꝙ semp qñ ppaͣ celebrat sollepint̾
de bent poi suꝑ altãe facule septẽ. insi aliquibꝰ paucis
diebꝰ. et curia debet dare. Deinde dñs ppa maipit
missam et post pmain orõem fuint laudes eius sicut
hent᷑ in poletico. finitis laudibꝰ legit᷑ p̾mo latina
Epla et postinodu greca. sicut etia legit᷑ euuãge¬
liũ latinũ et grecum. Dyaconus uero Cardinalis
dc̃o enuãgelio reuertit᷑ ad altare nec expectãt dy¬
aconum grecum licet simul uuerit cum Cardm̃ali
sequẽs ip̃m et prosequit᷑ ppa iissam suo ordine
De missa ultia in die natalis dñi
N die natiuitatis dñi stacio ad sc̃am mariã
maiorem. expleta uero missa ad portam ip̃iꝯ
ecte recipit regnũ de manu pͥons dyaconoꝵ uel marescal¬
li maioris et gestat illud in capite uaꝵ ad gradus pas¬
lacii. Tunc Iudices et aduocati ueniũt ei obniam sũb
gradibꝰ in porticu et facuit eius laudes ꝓut in libro põ¬

Expanded text:
a celebrat solemniter, debent poni super altare faculae septem, nisi aliquibus paucis diebus, et curia debet dare. Deinde dominus papa incipit Missam, et post primam Orationem fiunt laudes ejus, sicut habentur in Polyptycho. Finitis laudibus, legitur primo Latina Epistola, et postmodum Graeca; sicut etiam legitur Evangelium Latinum, et Graecum. Diaconus vero cardinalis, dicto Evangelio, revertitur ad altare, nec exspectat diaconum Graecum, licet simul iverint cum cardinali, sequens ipsum, et prosequitur papa Missam suo ordine. LXX. De Missa ultima in die Natalis Domini. In die Nativitatis Domini statio ad sanctam Mariam Majorem. Expleta vero Missa, ad portam ipsius ecclesiae recipit regnum de manu prioris diaconorum vel marescalli majoris, et gestat illud in capite ulatii. Tunc judices et advocati veniunt ei obviam sub gradibus in porticu, et faciunt iterum laudes, prout in libro Po
Abbreviated transcription (Latin):
uscipe sc̃e pr̃ om̃ĩpotẽs eterne deus hãc ĩmacu-¬
latam hostiã quã indig ego indignꝰ famulꝰ tuus
offero tibi deo meo uiuo et uero pro ĩnum̾abilib pc̃ais
et offensionib et negligeciis meis. et pro om̃ibꝰ
e̾cũstantib et pro om̃ibꝰ fidelib xpĩanis uius atq
defuctis. ut michi et illis ꝓficrat ad salutem in uica

Expanded text:
uscipe, sancte Pater, omnipotens aeterne Deus, hanc immaculatam hostiam, quam ego indignus famulus tuus offero tibi Deo meo vivo et vero, pro innumerabilibus peccatis et offensionibus et negligentiis meis, et pro omnibus circumstantibus, sed et pro omnibus fidelibus Christianis vivis atque defunctis: ut mihi et illis proficiat
Abbreviated transcription (Latin):
ampula subdiacono. Deinde signet supͣ calicem semel
Et dum ponit calix supͣ corꝑale in loco suo ꝑ dyaconũ
¶ Qudinale ppaͣ dicat ¶ Offermiꝰ cibi dñe calicem sa
uõlutaris tuam deꝑcaniur clemẽciam ut in cõspectu dine
maiestatis tue pro nr̃a et ꝑio tociꝰ mũdi salute cum
odore suauitatis ascendat amen. Et cum per dc̃un¬

Expanded text:
ampullam subdiacono. Deinde signet supra calicem semel; et dum ponitur calix supra corporale in loco suo per diaconum cardinalem, papa dicat: Offerimus tibi, Domine, calicem salutaris, tuam deprecantes clementiam, ut in conspectu divinae majestatis tuae, pro nostra et totius mundi salute cum odore suavitatis ascendat. Amen. In spiritu
Abbreviated transcription (Latin):
missam ordine suo. De nussa in mane natalis dñi
Umimo igit᷑ mane indutꝰ missalibꝰ uestimẽtis
uadit ad scam Anastasiam et celebrat ibi mis¬
sam scdam. cum Głia et credo. et utit᷑ mitra frigiata
stacio ad scam anastasiam. postea facta missa reuertit᷑
c̃d sc̃ãm marea maiorẽ. et intrat sacrariũ cum Epĩs
Cardinalibꝰ. Dyaconibꝰ et subdiacomibꝰ et reliq̃s ordi

Expanded text:
ane Natalis Domini. Summo igitur mane, indutus missalibus vestimentis vadit ad sanctam Anastasiam, ut celebret ibi Missam secundam cum Gloria et Credo, et utitur mitra frigiata. Statio ad sanctam Anastasiam. Postea, finita Missa, revertitur ad sanctam Mariam Majorem, et intrat sacrarium cum episcopis cardinalibus, diac
Abbreviated transcription (Latin):
debet ibi missam cantare. ibiq mutat᷑ graduale
in alloluya. cum suis usibꝰ dum Agnus dei a
scola cantat᷑. dñs pp̃a expandit agnos. p̾mo dat
ffinica missa dñs ppaͣ redit ad palaciũ ueniens
ad domũ in qua comede debet ascendit manũ
suam manib ablutis data benedcioe mẽsa añ
eum posita acolitꝰ cuiꝰ est ebdomoda ẜuiendi
accipit cobaleam mambꝰ uo suppositis accipit ba¬
caile plenũ de illis agnis. Et uenies ad hostiũ do¬
mꝰ dicit alta uoce. Dñe dñe Isti sunt agni no¬
uelli qui anoiauer̃t alleluya modo uenunt ad
fontes repleti sunt claritate alleluya. Et inelmat
se cunc paululum progrediẽs plus alte dicit idde.
Tertio ꝑgredies stans coram sumo pocifice alaꝯ
refert. Dne dñe isti sũt agni . Post hec point
bacille in mẽsa dñs ppaͣ expandit illos agnos per
familia suam s pͥmo dat sac̾ dotib capellanis
et acolitis et om̃ib aliis.
Quomodo fiunt

Expanded text:
debet ibi Missam cantare, ibique mutatur Graduale in Alleluia, in suis Versibus. Dum Agnus Dei a schola cantatur, dominus papa expendit agnos. Primo dat Finita Missa, dominus papa redit ad palatium: veniens ad domum in qua comedere debet, ascendit ad sedem suam, manibus ablutis, data Benedictione, mensa ante eum posita. Acolythus, cujus est hebdomada serviendi, accipit tobaleam; manibus vero suppositis accipit bacile plenum de illis agnis, et veniens ad ostium domus dicit alta voce, Domine, Domine, isti sunt agni novelli, qui annuntiaverunt alleluia, modo veniunt ad fontes, repleti sunt claritate, alleluia, et inclinat se. Tunc paululum progrediens plus alte dicit idem; tertio progrediens stans coram summo pontifice altius refert, Domine, Domine, isti sunt agni, etc. Post haec ponit bacile in mensa. Dominus papa expendit illos agnos per familiam suam; sed primo 376 dat sacerdotibus, capellanis et acolythis, et omnibus aliis. XCVII. Quomodo fiunt
Abbreviated transcription (Latin):
łpre animã ꝓpͥo dimisit corporescam̃
ipselterũ sumpturus eã : qr mostuuridõ
idẽ Niuus idẽ erat: mẽ bris obeuntib: inse.
Non ob eun tedõ cuiu suirtute r&ror sũ
inferne patuere ui xrupteq fatescunt:
Diui sa conpego petrȩ : rediuiua iacentõ
corpora scorũ fractis abiere sopuldiris:
Incineres animata suor: subitoq fragtire
Illud ouans tẽplũ maiorisculminatẽ pli
procubuis seuidens ritu plangentiralũ
Sauoia discirso nud auit pectora uelo:
Interiora sui populis arcana futuris
Poenali ditiqne soles en pessima ñ tu
Oinia constit lente ñ formauit utessos
Semine uipereo culpa genetriaecrea
et uenia regnante perissam spr̃ altus
Ii querat̃ ad tẽp patulo iã frigida
Visce rapendebant : Radhõ furor armami¬
Fonterenasoentes mebris& sang̃inexp̃i
Hescimur atq: ideo tẽplũdĩtatis halem
Qđ serua redr̃ nos annuat in maculatũ :
et faci& tenuer tantomansorecapaces :

Expanded text:
pse animam proprio dimisit corpore sanctam, Ipse iterum sumpturus eam, quia mortuus idem, Idem uiuus erat membris obeuntibus in se, Non obeunte Deo, cuius uirtute retrorsum Infernae patuere uiae, ruptaeque fatiscunt Diuisa conpage petrae, rediuiua iacentum Corpora sanctorum fractis abiere sepulchris, In cineres animata suos; subitoque fragore Illud ouans templum, maioris culmina templi Procubuisse uidens, ritu plangentis alumni Saucia discisso nudauit pectora uelo, Interiora sui populis arcana futuris Poenali dicione soles? en pessima, non tu Omnia constituens te non formauit ut esses: Semine uipereo culpa genetrice crearis Et uenia regnante peris. iam spiritus iquerat ad tempus, patulo iam frigida ligno Viscera pendebant, et adhuc furor armaFonte renascentes, membris et sanguine Christi Vescimur atque ideo templum deitatis habemur, Quod seruare Deus nos annuat inmaculatum, Et faciat tenues tanto mansore capaces.
Abbreviated transcription (Latin):
Nobilior surgente: tam̃ generatio fallax
terre deunte die: sicuͭ iedixeratipse :
Quo stimulante m&ugilũ munimina postu
plura darisa euaq obsidione teneri : ł pos¬
Si non dũ pꝰuinclacrucis pꝰiulnera ferri
pꝰ obitũ mortis numerosacedecruentũ
carnifices implestisop: i neccrediti sillũ
Quitoties imis animas ꝓdux̃ abumbris
Possesuã reuoca remagis peiorib: aptos
consilus armatedolor signate sepulcrũ
Ponite custodes monum̃to ad uoluites iũ
quis poterit soruaredm̃ cui cardinerrũ
Cuncta patent᷑ undis habitat ꝑtartara regi
etoalide nubetonat: qiđ seuetumultus
ex cubis dependisopus quid niteri s illã
Explorare fidẽ cumonius credulus eẽ¬

Expanded text:
Nobilior surgente tamen, generatio fallax Ter redeunte die, sicut praedixerat ipse. Quo stimulante metu uigilum munimina poscunt Plura dari saeuaque locum obsidione teneri. Sum post uincla crucis, post uulnera ferri, Post obitum mortis numerosa caede cruentum, Carnifices, implestis opus nec creditis illum, Qui totiens imis animas produxit ab umbris, Posse suam reuocare magis: peioribus aptos Consiliis armate dolos, signate sepulchrum, Ponite custodes, monumento aduoluite saxum. Quis poterit seruare Deum, cui cardine rerum Cuncta patent? undis habitat, per tartara regnat, Et caeli de nube tonat. quid, saeue tumultus, Excubiis deperdis opus? quid niteris illam Explorare fidem, cui non uis credulus e
Abbreviated transcription (Latin):
Moribus inscis pulchra ẽ concordia pacir
cuͤmultirunũ conuenit atq plac&
Sed tamen hoc cohibenda modo ĩ focderamo
Vt solirpax haec sittribuenda bonir
Iniustis &iã prest&ur iustauo luntas
Necquequã spernant uota benignahomine
Nonut amicitiae uicussocient᷑ iniquis
Ad sit sed prauis ut medicina animir
Ouae si pacesua nonsedat turbida corda
Nobir non possit nr̃a perire quies xex
DCCUS TO DIAUĨ
ustodit nordñs ab omnimalo ñutnihil
paciamur aouersi sedut ipsis aduersiti¬
tib anima non ledatur cũ enim tempti¬
tio ad ẽ fit quidã init quod norinpugna
introitus & cũ bono fine id est sine uulne
emde profundo tẽporalis laboris exitur

Expanded text:
Moribus in sanctis pulchra est concordia pacis, Cum multis unum convenit, atque placet. Nec tamen hoc cohibenda modo sunt foedera amoris, Ut solis pax haec sit tribuenda bonis. Injustis etiam praestetur justa voluntas, Nec quemquam spernant vota benigna hominem. Non ut amicitiae vitiis socientur iniquis, Adsit sed pravis ut medicina animis. Quae si pace sua non sedat turbida corda, Nobis non possit nostra perire quies. XXX. De custodia Dei. Custodit nos Dominus ab omni malo, non ut nihil patiamur adversi, sed ut ipsis adversitatibus anima non laedatur. Cum enim tentatio adest, fit quidam in id quod nos impugnat introitusam requiem, de profundo temporalis laboris exitur
Abbreviated transcription (Latin):
archaler quicũqd aper conuiua reqͥrir.
dignatus nostris acubitare toris:¬
ponesuꝑ cilium site cognoscis amicum
Nec querar opur hiccodicis astificu
sedmodiccicontentur adisolenia mense
plur que libens animo : quã saturar łcibo
At simagnarũ caperis dulced incgrumũ
diuitiasq magis dilitiosus amas  de¬

Expanded text:
aschales quicumque dapes conuiua requiris, Dignatus nostris accubitare toripercilium si te cognoscis amicum, Nec quaeras opus hic codicis artificis: Sed modicae contentus adi sollemnia mensae Plusque libens animo quam satiare cibo. Aut si magnarum caperis dulcedine rerum Diuitiasque magis deliciosus amas, N
Abbreviated transcription (French):
Illic inuenies quieꝗđ mare nutra elendũ
Quicquid terra c reat. quic ꝗͥo apastrauolat. ũ¬
Cercagematir f lauescunt. mollicanistris:¬
c̃onlucentq suir uireauas fauis
Aonos exiguũ de paupere carpsim hosto

Expanded text:
Illic inuenies quidquid mare nutrit edendum, Quidquid terra creat, quidquid ad astra uolat. Cerea gemmatis flauescunt mella canistriConlucentque suis aurea uasa fauis. At nos exiguum de paupere carpsimus horto
Abbreviated transcription (Latin):
staritia siipatrimonu sicamauit ut ec¬
donir & egenir uniuersa distribuens
tanticensur effinone ni hil ꝑdor & ae monsti
sapientia ꝑ ĩigil lenitate placabilis
quo & ꝑ serpentir astutiã cillege usto¬
Haberquoq meugallianũ aeque pres bi
terum non in libris reuilariburerudi¬
tum sed placida bonitate mitissimum:
Catholico regulam discipline factis pote¬
tius edocentẽ quã sermone monstran¬

Expanded text:
stantiam sui patrimonii sic amauit, ut ecstantiam sui patrimonii sic amauit, ut ecclesiis et egenis uniuersa distribuens tanti census effusione nihil perderet: sapientia peruigil, lenitate placabilis, quo et serpentis astutiam cum lege custohabes quoque meum Gallterum, non in libris saecularibus eruditum, sed placida bonitate mitissimum, catholicae regulam disciplinae factis potius edocentem, quam sermone monstran
Abbreviated transcription (Latin):
plicent benignitatirtuaedonentur fauoro Pensis¬
a quo paululum abscripturir celsio ribus uacans¬
humilioribur tequoque libert᷑ inꝑtias : Ñ
semꝑaquila supra nubereleuata ꝑuolitat
sed&iã romuirsioribur aliquando pennir
descendit adt̃rã. Sac pobelliger miler
armis quibus ad su&urẽ dimicare dilet¬
tatur & ludere: Anforsitan ut ab luc temo¬
lestia ꝑlegendi carminir i noccultis abducar
talibur meblande orationir uocib alloque¬
ris: Cur inquienr asfabilis amie quẽ gratia
pure dilectionis amplector dũme pfusi¬
ur niteris uenorari pceteris & fidip¬
ponti sedulitate scctaris alior tãquã neg¬
Cector offendas quicum sint doctrina non
solueligas ł secernas ciudeuocionistus
dicta cõmitas: haber antistitẽ plenum
reuerentie sacerdo talir ursinum : qui
ab a&atir prime uotiro cinio regir adeni
castra nonderorenr uix̃ inebarbar orꝑius
intbella pacatur. Accepit testimonium
beatiũ meritiȩuangelicȩ racram̃tadoc¬

Expanded text:
plicent, benignitatis tuae donentur fauore, quo paululum ab scripturis celsioribus uacanhumilioribus te quoque libenter inpertias. non semper aquila supra nubes elata peruolitat, sed etiam remissioribus aliquando pennis discendit ad terram. saepe belliger miles armis quibus adsuetus est dimicare delectatur et ludere. at forsitan ut ab hac te molestia perlegendi carminis in occultis abducas, talibus me blandae orationis uocibus adloqueris: cur, inquiens, adfabilis amice, quem gratia purae dilectionis amplector, dum me profusius niteris uenerari prae ceteris et fidi propositi sedulitate sectaris: alios tamquam neglectos offendas, qui dum sint doctrina con solum eligas uel secernas, cui deuotionis tuae dicta conmittas? habes antistitem plenum reuerentiae sacerdotalis Vrsinum, qui ab aetatis primaeuae tirocinio regis aeterni castra non deserens uixit inter barbaros pius, inter bella pacatus. accepit testimonium beati iam meriti euangelicae sacramento doc
Abbreviated transcription (Latin):
ciendo uuenilẽ senectãq quiduae
felicẽ referã uerc̃ felicem huuir mundi
inimicũ cuitruci fixus ẽ mundus sunt¬
& alii memorabiles ulriquã plurimi
quoradhoc suscipiendum idonedreẽ
constit osficium : Nechiero nimidiuinc
legirint᷑ pr&ir & colestir Biblioticae
cultorir exemplapudeat emitari: at que
adgenerorr qq̃ feminar & p̃dare indo
sacrae lectionir instantia sobriũ sapi¬
onti ae domicilium collocauit᷑ ꝓpriȩ
tis sacrac pirginit & ministre placere
iudicioquȩ suꝑ bisanguinis nobilita¬
tem schumilitate ꝓduxit adgloriã
ut in celestis ꝑatriae renatu fierimeo¬
rectur al l&a ueredignũ inquo
dnr habitat templũ ẽ ieuinus castum
orationib rẽfectũ puritate miusimũ¬

Expanded text:
do iuuenalem senectam? quidue Felicem referam uere felicem, saeculi huius inimicum, cui crucifixus est mundus? sunt et alii memorabiles uiri quam plurimi, quos ad hoc suscipiendum idoneos esse constat officium. nec Hieronymi, diuinae legis interpretis et caelestis bibliothecae cultoris, exemplar pudeat imitari atque ad generosas quoque feminas et praeclarae indolsacrae lectionis instantia sobrium sapientiae domicilium conlocauit, propriaces, sacrae uirginis ac ministrae, placere iudicio, quae superbi sanguinis nobilitatem sic humilitate prouexit ad gloriam, ut in caelestis patriae senatu fieri mereatur adlecta? uere dignum in quo Dominus habitet templum, ieiuniis castigatum, orationibus refectum, puritate mundissimu
Abbreviated transcription (Latin):
Tumes acermeritir ueracirdicta po&ȩ
Iẽ si ne figm̃ti condita sunt uitio.
Q̃uocar& almasider quo scĩ gratia xpĩ
per quã iusturait talia reduliur
A stͦsliq tui semꝑ meminis seiub&o
cuiurope & cura edita sunt populis
Quequãuir sũmi celebrint ꝑsecula sastus
Plustam̃ ad meritũ ẽ siuiget oretuo

Expanded text:
ume, sacer meritis, ueracis dicta poetae, Quae sine figmenti condita sunt uitio, Quo caret alma fides, quo sancti gratia Christi, Per quam iustus ait talia Sedulius. Asteriique tui semper meminisse iubeto, Cuius ope et cura edita sunt populis. Quem quamuis summi celebrent per saecula fastus, Plus tamen ad meritum est, si uiget ore tuo
Abbreviated transcription (Latin):
sitienr epotunt utnisi sexus licentiade¬
fiurs & possot edocerc llc& & in mem¬
brir feniinei corporis animus sit uirilir
dscotdunt ucro misericoridiac dirpensa¬
tiono rouicco ꝗd ncexerc& ut sileat sic
largitur utlateat Indicartm̃ eiurba¬
bitur pauꝑ ubi cons ꝓsficit diuen & ut
magnitudo tante prudentiaege mina
rerplender lampadeplur lucer&
ieuo tenerã ꝓbitatẽ iuludeuã quȩ
lu nominir studignitate pascitur
sic uiuit ut nequeat amittere quod uo¬
catur: In lustris eni maritali potentia
in lustrior roligione diuina ꝓxcimia ui rlm¬
ginitatii c̃ten& palmã c̃iugii foedere
manens pudica ceterap̃t̃ conspicuos.
ut potenupt ae c̃uenienterornatur.
q̃ desorore diximur in hũi ꝗq̃ morib¬
inuenimus  go aohaec agrua rur¬
sur itiq responsione ꝑsungar neqso¬
mi domine pat̃ quediligerete pfite mitt¬
rirabiciat: quẽ fouere adiole s inui¬
diose deterrar . Nullũ si quidem exhis
omnib uito denulliur meritis autinstruo¬

Expanded text:
sitiens epotauit, ut nisi sexus licentia defuisset posset et docere, licet in membris feminei corporis animus sit uirilis. de cotidianae uero misericordiae dispensatione reticeo, quam sic exercet ut sileat, sic largitur ut lateat. indicat tamen eius habitus pauper ubi census proficiat diues. et magnitudo tantae prudentiae gemina resplendens lampade plus luceret, aeuo teneram, probitate grandaeuam, quae dum nominis sui dignitate pascitur, sic uiuit ut nequeat amittere quod uocatur. inlustris maritali potentia, inlustrior religione diuina, proximam uirginitatis continet palmam in coniugii foedere manens pudica. cetera, praeter conspicuos utpote nuptae conuenientes ornatus, quae de sorore diximus, in huius quoque moribinuenimus. ad haec ego congrua rursus ita responsione perfungar: ne quaeso, domine mi pater, quem diligere te prris abicias, quem fouere adsoles inuidiose deterreas. nullum siquidem ex his omnibus uito, de nullius meritis aut instruc
Abbreviated transcription (Latin):
cidȩ misturitate doctrine deside rio
scaẽ conuersationis implesti. Quibur¬
dã exemplũ factures adsalutem alior
nuiriuistigmã momnib factus esutomi
saluorefsicerer. cess& obsecro plur¬
deuicepr ex cusationir ambager: Nec
pigeatte postanti gurgitis em̃sa diseri¬
tnina adhue fluctuanti pagine aucto¬
ritatir tuae anchora cõmodare Ouat¬
tuor igitur mirabilium diuinorũ li¬
bellor quor ex plurib: pauca conplexis
urq ao passionẽ & resurrectionẽ as¬
consionẽ quo dnĩ nri ihũ xp̃i. Quat¬
tuor euangeliorũ dicta congregans
ordinaus contra omradursrios
fensioni cõm̃do. huicoperi fauented nõ p̃at¬
chalir carminir nom̃ inposui qui a pircha
cũ patre & spũscõ pomnia secula seculorũ am̃

Expanded text:
cidae maturitate doctrinae desiderio sanctae conuersationis implesti: quibusdam exemplum factus es ad salutem: alios enutristi; omnia omnibus factus es, ut omnes saluos . efficeres. cesset, obsecro, plurdeinceps excusationis ambages, nec pigeat post tanti gurgitis emensa discrimina fiuctuanti adhuc paginae auctoritatis tuae ancoram commodare. quatuor igitur mirabilium diuinorum libellos, quos ex pluribus pauca conplexus usque ad passionem et resurrectionem ascensionemque Dtuor evangelistarum dicta congregans ordinavi, contra omnes fensioni commendo. Huic autem operi, favente Domino, PASCHALIS CARMINIS nomen imposui, quia PASCHA cum P
Abbreviated transcription (Latin):
Vnde magirpopulis unicurextitamoꝵ¬
deopus cuł. suis.
Ardiuarur tepimien sepigrã mata castir
Ao q conturnato ũba rotata sopho
ꝑcurrenrtumidospumantia carinmaũ su
Credidiinundo someda reulasreto
Plinaꝓcello ror ructauit pagina fluct
& ul uto ceanar fontere fudit aquar
dirxmodota nitido põposa pematauta
Auditro iano roma ueneran daforo¬
uͣt S uudsitaledecur recitarrs inuresenatus
st rauirsent plantis aurta filatius
Sedtam̃ inuro quȩ dĩ sermone notaui
Carminedeu&eri furta nouella loqui
Ee quib inpaucis suꝑ todita fyllaba stegit
& pedelȩraruo muni cadodi gemit
N uncuenerandepat̃ p̃uoto uoce saluto
Cõmendanranimum rupplicecor dem cũ
Sittua uita diucuiur modulamt camena
Cogimur optatir redercũba iocis¬
t ma adagre colamepen

Expanded text:
unde magis populis unicus extat amounde magis populis unicus extat amode opusculis suis Ardua suscepi missis epigrammata chartis atque cothurnato verba rotata sofo. percurrens tumido spumantia carmina versu credidi in undoso me dare vela freto: plana procellosos ructavit pagina fluctus et velut Oceanas fonte refudit aquas. vix modo tam nitido pomposa poemata cultu audit Traiano Roma verenda foro. quid si tale decus recitasses in aure senatus? stravissent plantis aurea fila tuissed tamen in vestro quaedam sermone notavi carmine de veteri furta novella loqui; ex quibus in paucis superaddita syllaba fregit et pede laesa suo musica cloda gemit. nunc, venerande pater, prece voto voce saluto, commendans animum supplice corde meum. sit tua vita diu, cuius modulante Camena cogimur optatis reddere verba iocis. XIX Ad Agricolam e
Abbreviated transcription (Latin):
Duipo pulipatererto t piante regis
Hacctibiuita diudño tribuente suꝑsit
Atquȩ futura mic& iucidio redie¬
puoanian adhilari um
ux sinceraanimi sẽꝑ mibidulcirhilari
Qquauirabsentẽ quẽ meacura uid&
Cuur bonestura mortantũ mea cordart pleut
V tsin&e nũquã m̃te uacante loquar
Uersib exiguir manda muruotas alutis
Quȩ dedit affectur sinttibicare p̃cor¬
Surriculigenusẽ memorat qđ gillaredi
Mollit incedens orbita sulcit humũ
exilicurduplicibiuigo uolit xeceitato
Etꝗ mou& rapidariuncta quadrigarotar
H ucergo dũ famula nr comitatuningor eode
& mea mebra cito dũ ueheistur equo
Donti ficir racriberte chrãniat honore
comp̃hendente manuraptur ingeeleuor
Qualit̃ in plumir f& piamãt hirundo
conscu& & placide pinnula teniategit
Sicbonitate potenr iffectudiuesopimo
Hincꝓprium pastor mollere di le locat
N ecsolũ ãplectenr pia menrred diligtom̃m

Expanded text:
qui populi pater es, tot pia rite regis. qui populi pater es, tot pia rite regis. haec tibi vita diu domino tribuente supersit atque futura micet lucidiore die. XVI Ad Hilarium Lux sincera animi, semper mihi dulcis Hilari, quamvis absentem quem mea cura videt, cuius honestus amor tantum mea corda replevit, ut sine te numquam mente vacante loquar: versibus exiguis mandamus vota salutis; quae dedit affectus sint tibi cara, precorCurriculi genus est memorat quod Gallia raedam: molliter incedens orbita sulcat humum ; exiliens duplici biiugo volat axe citato atque movet rapidas iuncta quadriga rotas. huc ego dum famulans comitatu iungor eodem et mea membra cito dum veherentur equo, pontificisque sacri Bertechramni actus honore conprendente manu raptus in axe levor. qualiter inplumes fetus pia mater hirundo confovet et placide pinnula tensa tegit, sic bonitate potens, affectu dives opimo in proprium pastor molle sedile locat. nec solum amplectens pia mens, sed diligit omnes,
Abbreviated transcription (Latin):
illosuis rodiis tupi&atis niter
Nillupus insidiis cauto subducit oisili
Tepastore sacro ꝑuigilante grege
Facundo o loquio celestia dogmata fundis
ecdesiae creuit temonitore domͥ
Pontificir studio correctio plebis haberis
Netenebrȩ noceañ semita lucisades
Cunctorũ recreas animos dulcedimeũb
Ouisatiis epulis pascit& ore greges
p̃cepta implentur non solo panecibarũ
dilitias capim̾ quastua uerba feruNt
Utgaud & corpus cuimitior esca parat᷑
sic animȩgaudent situa linguason&
Heresir ira cadit fortitem ęlitẽ ap̃i
Qupurgar spiiragror sermo necolen
amundatado surgitubiꝗ reger
Quiuenit huic ex sultristis defersusegen
hiere cepitpatriã terefouente suã
Que doluit tollirgemiturin gaudiaũtens
exiliũ remoues reddiramore latres
pauꝑ habere cibũ meru it quoꝗ nuditamͣe Si
nenithic rẽ ꝑque bonaquisq cupit¬
Consultũ tribuir generalit̃ omnibunũ

Expanded text:
Ille suis radiis, tu pietate nites. Ille suis radiis, tu pietate nites. Nil lupus insidiis canto subdu it ovili, Te pastore sacro pervigilante gregem. Facundo eloquio coelestia dogmata fundis, Ecclesiae crevit te monitore domus. Pontificis studio correctio plebis haberis, Ne tenebrae noceant semita lucis ades. Cunctorum recreas animos dulcedine verbi, Qui satias epulis, pascis et ore greges. Praecepta implentur, non solo pane cibamur. Delicias capimus, quas tua verba ferunt. Ut gaudet corpus cui mitior esca paratur, Sic animae gaudent, si tua lingua sonet. Haeresis illa cadit forti te milite ChristQui purgas spinis agros sermone colente, Et mundata Deo surgit ubique seges. Qui venit ut exsul, tristis, defessus, egenus, Hic recipit patriam te refovente suam. Quae doluit tollis, gemitus in gaudia vertens: Exsilium removens reddis amore lares. Pauper habere cibum, meruit quoque nudus amictum. Invenit hic semper quae bona quisqconsultum tribuis generaliter omnibus unum,
Abbreviated transcription (Latin):
Uocis apostolice sectator dignhaberis
q caros animor p̃posuit fidei
Tranquillus placidus msine nubo seren
Cuirabies mundi nildomina repotest
pectoricunctorũ reficis dulcodine ũbi
La&ificas uultu tristia cordatio
Pauperib ciber sed & esurientib esca
T̃unites undedĩ fulg& honoredom
Maioris numeri quotẽplacapatia ẽstẽ
Alt̾ in excelso pendulur ordodat
Sollieitat piacura gregis tepastoropi
Nillupur abstabulis quo uigilante ript
Tempora lon geuo teneasfeliciatraca
& pertedñĩ multiplicent᷑ ouos tag
xui deicidio ep̃o Remorum
Netib egregiir uenerabile culmenigid
excuiur meritis creuithonõregradi¬
Laudib inuestris ꝓdereparica fauens
INãque reus uideor tantis exsistereciusy
sis olus taceã quicquid ubiq sonat
S ed quã uis nequeã digno sermonestes
daueniã uoto me uoluirse loqui
clarior effulgis quã lucifero oresereno

Expanded text:
Vocis apostolicae sectator dignus haberis, Vocis apostolicae sectator dignus haberis, Quae charos animos praeposuit fidei. Tranquillus, placidus, mitis, sine nube serenus, Cui rabies mundi nil dominare potest. Pectora cunctorum reficis dulcedine verbi Laetificas vultu tristia corda tuo. Pauperibus cibus es, sed esurientibus esca, Tu nites, unde Dei fulget honore domus. Majoris numeri quo templa capacia constent, Alter in excelso pendulus ordo datur. Sollicitat pia cura gregis, te pastor opime, Nil lupus a stabulis quo vigilante rapit tempora longaevo teneas felicia tractu et per te domini multiplicentur oves. XV De Igidio episcopo Remorum Actibus egregiis venerabile culmen, Igidi, ex cuius meritis crevit honore graduLaudibus in vestris prodere pauca favens. Namque reus videor tantis existere causis, Si solus taceam quidquid ubique sonat. Sed quamvis nequeam digno sermone fateri, Da veniam voto me voluisse loqui. Clarior effulges quam lucifer ore sereno.
Abbreviated transcription (Latin):
Commissum uideo ñ suffodis secalentũ
sed magisoptatũ multiplicat᷑ opur
Longius extonsus pagas tã digna pannos
&maneat semꝑ nomen opime tuum¬
astor opime gregis cunctirtua pabula p̃s¬
Quisatias animas quãbene mẽbra foues
Si cauidos reddis conuiuas nectare lactis
ut scutellaleu& qđ cocleare solor
urrit ouesrep&ens atesua pascua pastor
& leuiter pictas carpitaboredaper
Multiplicer epulas meruit c̃uiua tenere
aspicit hinc uius indefalernibibit
ANomine depropͥocareꝑennis ꝑennisaimo:
Pontificem pollensa gripina colonia p̃s est
Frugiferifagris digne colonedĩ
Siuidear aliquos quacũq exgente creator
Quãuir ignotos mox facis eẽs tuor
Ouo semel affectu ad stringir pi& ate pat̃na
ulteris nũquã dissociare potes
Nec subitoueniens ueluti fugitiua recedit
sed concessacito gratia fixaman&
Uerbadĩ complẽs sicut tedi ligir ipsũ
Ateria diligitur ꝓxim omnis homo

Expanded text:
Commissum video non suffodisse talentum, Commissum video non suffodisse talentum, Sed magis optatum multiplicatur opus Longius extentos peragas tam digna per annos, Et maneat semper nomen, opime, tuumastor opime gregis, cunctis tua pabula pQui satias animas, quam bene membra foves? Sic avidos reddis convivas nectare lactis, Ut scutella levet, quod cocleare solet. Currit ovis, repetens a te sua pascua, pastor, Et leviter pictas carpit ab ore dapes. Multiplices epulas meruit conviva tenere, Aspicit hinc uvas, inde falerna bibiNomine de proprio chare perennis amor. Pontificem pollens Agrippina Colonia praefert. Frugiferis agris digne colone Dei. Si videas aliquos quacunque ex gente creatos, Quamvis ignotos, mox facis esse tuos. Quos semel affectu astringis pietate paterna, Ulterius nunquam dissociare potes. Nec subito veniens veluti fugitiva recedit, Sed concessa cito gratia, fixa manet, Verba Dei complens, sicut te diligis ipsum. A te ita diligitur proximus omnis homo.
Abbreviated transcription (Latin):
st ratus humigenib telauit illesuis
Vnde humilis t̃riste proicis al mesacerdor
Grando hinc patriȩ ducis adistracabut.
Fictibis ad siduis atquiris giudia plebi
pastoris laerimis la&ificantur oues
⁊ctib in ualidii quãuis minitet᷑ iniquus¬
tuquibes murus uulnera nullatimeñ
& lic& incluso lupus insidi& ouili
⁊ecustode gregis nilibipdo noc&
Oblectas populos uultu sinenubesereno
cunctorũq animos gratublandi fou&
i poscat nouus hospes opem tuporrigires ca
NNuenit & propriosa ttuatecta lares
Sũsatias querulũ magis obliuiscit᷑ illas
qias hab& in patrus sinib exsulopes
Quisuadã narefert gemitus sub dueis abore
gaudia restituens tristia cuncta fuges
p᷑ rotegis hine nudor illinc tupascis egentes
Niltibir eddit in ops reddit amore dĩ
horrea p̃mittis melius tua condita seruaris
Quas sic diffundis datparady sus opes
Culminatemplorũ r enouasti uilicecultor

Expanded text:
stratus humi genibus te levat ille suis. stratus humi genibus te levat ille suis. unde humilis terris te proicis, alme sacerdos, orando hinc patriae ducis ad astra caput; fletibus adsiduis adquiris gaudia plebi: pastoris lacrimis laetificantur oves. ictibus invalidis quamvis minitetTu quibus es murus, vulnera nulla timent. Et licet incluso lupus insidietur ovili, Te custode gregis, nil tibi praedo nocet. Oblectas populos vultu sine nube sereno, Cunctorumque animos gratia blanda fovet. Si poscat novus hospes opem, tu porrigis escas, Invenit et proprios ad tua tecta lares. Dum satias querulum, magis obliviscitur illas, Quas habet in patriis finibus exsul opes. Qui sua damna refert, gemitus subducis ab ore; Gaudia restituens tristia cuncta fugas. Protegis hinc nudos, illinc tu pascis egentes, Nil tibi reddit inops, reddit amore Deus Horrea praemittis, melius tua condita servans, Quas sic diffundis, dat paradisus opes. Culmina templorum renovasti, Villice cultor
Abbreviated transcription (Latin):
ex quafert populo himola raptacibũ
Blan difluas stupidis indux̃ collib uiuas
uineaculta uir& quos fuit ante frutex.
Insita pomorum passimplantaria surgin
& pascuntuario floris odore locum
Naectibi profitiunt quicquid liudim milli
urgite coruleo pelagur mosella relaxit
L& mou& ingentes mollit ãnas aquos
Lambit odor iperas uernantigramineripas
⁊ lauat herbarum lenit̃ unda comar usa
Hinc dextra departef luit quis alias ert¬
Plumine sedfluctus pauperiore trabit
Hicubi ꝑspicuir mosellãcur sib intrat
alterius uirer impl& & ipseperit:
hec m&tis fundatalocus speciosacorus caus
pircib obsessum gaud& uiruq latus
dilitiosur ager rid& uernantib aruis
hine sataculta uidescernirat inderos as
prorspicir umbroso uestitos pilmite colles
certatus uaria fertilitate locus
urbs munitanimis quã cingit murus &anes
pontificis merito stas ualitura mag rus
uilicur a& herur quisi ebene miliat armis

Expanded text:
ex qua fert populo hic mola rapta cibum. ex qua fert populo hic mola rapta cibum. blandifluas stupidis induxit collibus uvas, vinea culta viret quo fuit ante frutex. insita pomorum passim plantaria surgunt et pascunt vario floris odore locum. haec tibi proficiunt quidquid laudamus in illis, e caeruleo pelagus Mosella relaxat et movet ingentes molliter amnis aquas; lambit odoriferas vernanti gramine ripas et lavat herbarum leniter unda comas. hinc dextra de parte fluit qui Salia fertflumine sed fluctus pauperiore trahit; hic ubi perspicuis Mosellam cursibus intrat, alterius vires implet et ipse perit. hoc Mettis fundata loco speciosa coruscans piscibus obsessum gaudet utrumque latus. deliciosus ager ridet vernantibus arvis; hinc sata culta vides, cernis at inde rosas. prospicis umbroso vestitos palmite colles, certatur varia fertilitate locus. urbs munita nimis, quam cingit murus et amnis, pontificis merito stas valitura magis: Vilicus, aetheriis qui sic bene militat armis,
Abbreviated transcription (Latin):
Antem&it uis uquẽ ferat annus apẽ
Rid& a moenus agerteetus uiridantibherb
oblecunt animos mollia pratauagos
ocuir a postolicus nicecius ergo ꝑagrans
condidit optatũ pastor ouile gregi
Purrib incincx̃ terdenis undiq collẽ
p̃buit hic fabricã quonemus antefuit¬
u erticedẽ sum modemittunt brachia musũ
dũ musella suist̾minus excet aquis
ulatamen nituit constructa cacumineri
& montun posito monserit ipsadom
cõplacuit latũ muro c̃cludere cãpum
& propecastellũ haeccasa sola facit
Ardua marmoreissuspendit᷑ aula colũnis
Qua superȩstiuascernit inãnerates
ordinib ternis extensaq machina creuit
ut pͥqua ascendis iugeratecta putes
T urris ab aduersao quȩ constrtit obuiadiuo
scõrum locus ẽ armatenenda uiris
Illicẽ &iam gemino ballista uolatx
q̃ postse mor temlinquit & ipsa fugit
oucitur in rigidirsi nuosa canalib unda

Expanded text:
ante metit visu quam ferat annus opem. ante metit visu quam ferat annus opem. ridet amoenus ager, tectus viridantibus herbis, oblectant animos mollia prata vagos. hoc vir apostolicus Nicetius ergo peragrans condidit optatum pastor ovile gregi; turribus incinxit ter denis undique collem, praebuit hic fabricam, quo nemus ante fuit. vertice de summo demittunt brachia murum, dum Mosella suis terminus extet aquis. aula tamen nituit constructa cacumine rupis, et monti inposito mons erit ipsa domus. conplacuit latum muro concludere campum, et prope castellum haec casa sola facit. ardua marmoreis suspenditur aula columnis, qua super aestivas cernit in amne rates. ordinibus ternis extensaque machina crevit, ut, postquam ascendas, iugera tecta putes. turris ab adverso quae constitit ob via clivo, sanctorum locus est, arma tenenda viris. illic est etiam gemino ballista volatu, quae post se mortem linquit et ipsa fugit. ducitur inriguis sinuosa canalibus unda,
Abbreviated transcription (Latin):
Quiuenit esuriens hincsatiaturabit
Tristibus in ponis curas purgando q̃ sedi
& sanat cunctos una medella uiros
pauperirhinc lacrimas desiccans gaudus
sunt benesecuri quostua caula tegit
⁊emplau& ustadireuocasti inculminepͣ
& flor& senior tereparante domur
Hic populis longostribuas piauota pant¬
& maneas pastor nelacerent᷑ ouer¬
⁊R Xxiii. UIIIlemdecas tello
cius dem suꝑmusellaco
Aonrmm p̃cipiti suspensa moletumesci
euat excelsum saxeari pacaput
Rupibex posetis intonsaca cumina tolli
Tutus & olato uerti coregnat apex
Proficiunt colli q̃ uallib arua recedunt
undiq t̃ra minor uergit & iste s ubit
er ipiunt dulcer alibiuaga flumina stuges
hacc abi parturiuñ medio lane daper
Saisitũ eroscit᷑ a quis pisces uicinius offest
exbib& hincepulas unde rapina uenit
cornit frugiferos c̃gaudens in cola sulcos¬
uotaferens segiti fertilitate graui
Agricolȩ pascunt oculos demessesutura

Expanded text:
qui venit esuriens hinc satiatus abit. qui venit esuriens hinc satiatus abit. tristibus inponis curas purgando querellas, et sanat cunctos una medella viros. pauperis hinc lacrimas desiccas gaudia psunt bene securi quos tua caula tegit. templa vetusta dei revocasti in culmine prisco et floret senior te reparante domus. hic populis longos tribuas pia vota per annos et maneas pastor, ne lacerentur oves. XII Item de castello eiusdem super Mosella Mons in praecipiti suspensa mole tumescit et levat excelsum saxea ripa caput: rupibus expositis intonsa cacumina tollit, tutus et elato vertice regnat apex. proficiunt colli quae vallibus arva recedunt: undique terra minor vergit et iste subit; diripiunt dulces alibi vaga flumina fruges: haec tibi parturiunt, Mediolane, dapes. quantum crescit aquis, pisces vicinius offert; exhibet hinc epulas, unde rapina venit. cernit frugiferos cvota ferens segeti fertilitate gravi. agricolae pascunt oculos de messe futura,
Abbreviated transcription (Latin):
& quo prora prius huc modo plaustra meũ
Collibur adũrie flexas suꝑ in uebis undas
eu subito nato colle r&orsit iter
Queprius np̃ceps uelutis nestuge rigibuũ
a o uietũ plebis nunc famulant᷑ aquȩ
Alterades luuio m& it̃ segesorcauiror
cumperte populo parturit undacibũ
Oualiter in certos hominũ scisslater
Quirapidos fontes atcua frona regir
St& sine labe tibifelix piauõtaꝑ eui
Cuius ab imperium transtulit undulo:¬
Sumus a postolico p̃collens pastor o ule
Auxisti meritis quicquid honorirlib¬
o iuino insistens operi trenare linqur
Cuimoritur mundus ñ morituronun
Uitabreuis cunetis sed nbreuis illabes
cũbona nonpereant iure ꝑennisors
oũ tibir estrictur maneas & largusegen
Quod facir inminimis teda recrededõ
Captiuus quicũq redit sualiminacer
Ille lares pitrios tucapis inde polor
Ibab& ex sulo pem ieiunans inuente

Expanded text:
Et quo prora prius, huc modo plaustra meant. Et quo prora prius, huc modo plaustra meant. Collibus adversis flexas super invehis undas, Et subito, nato colle, retorsit iter. Quae prius in praeceps, veluti sine fruge, rigabant. Ad victum plebis nunc famulantur aquae. Altera de fluvio metitur seges orta virorum, Cum per te populo parturit unda cibum. Qualiter incertos hominum scis flectere motus, Qui rapidos fontes ad tua frena regis? Stet sine labe tibi, Felix, pia vita per aevum, Cujus ad imperium transtulit unda locSummus apostolico praecellens pastor ovili, Auxisti meritis, quidquid honoris habes. Divino insistens operi, terrena relinquis, Cui moritur mundus, non moriture manes. Vita brevis cunctis, sed non brevis illa beatis, Cum bona non pereant, jure perennis eris. Dum tibi restrictus maneas, et largus egenis, Quod facis in minimis, te dare crede Deo. Captivus quicunque redit, sua limina cerille lares patrios, tu capis inde polos. hic habet exul opem, ieiunans invenit escas,
Abbreviated transcription (Latin):
Asperagens sax ouiuens quasimoreferino
Temedicantesacer. belua recddit ouem
conteno redditutecũ mansura perȩuũ
Messis habundantir horrea fruge repler
Irmaculata tuis plebs haecuegitet᷑ inulnis
at quedõ purũ pignus ad astraferar¬
T nacorona tibid&e tribuat᷑ ab alto
Alterade populo uern& adeptatuo
UR CXC DEDOMNOFILICC UANETICO
sedant antiqui quicquid meminere po&e¬
U incuntur rebfacta u& usta nouir
Pncludif luuior situ ncs pectas s&̃ homerꝰ
Inde suum potius dulce repliss&o pur
Eunctifelicem legerent modo nullur achillẽ
Nomine subcuius crerer& astir hono
&ui probus ingenio mutans meliorerotatu
currereprisca facis flumina lege noua
Aggere cõposito remouens ingurgite lapsũ
Quonatura negat cogis habere uiam
erigir hicuallem subdens ad concaua montẽ
& uice c̃uersa haectum & ille iac&
Alter in alteriur magrauit imagine forma
mons in ualle redituallir ad alta subit
Quo fuit unda fugaxerouit pigo obiee tra

Expanded text:
Aspera gens Saxo, vivens quasi more ferino, Te medicante, sacer, bellua reddit ovem. Centeno reditu tecum mansure per aevum, Messis abundantis horrea fruge reples. Immaculata tuis plebs haec vegetetur in ulnis, Atque Deo purum pignus ad astra feras. Una corona tibi de te tribuatur ab alto, Altera de populo vernet adepta tuo. CAPUT X. De domno Felice Namnetico, Cedant antiqui, quidquid meminere poetae, Vincuntur rebus facta vetusta novis. Includi fluvios si tunc spectasset Homerus, Inde suum potius dulce replesset opus. Cuncti Felicem legerent modo, nullus Achillem, Nomine sub cujus cresceret artis honor. Qui probus ingenio, mutans meliore rotatu, Currere prisca facis flumina lege nova. Aggere composito, removens in gurgite lapsum. Quo natura negat, cogis habere viam. Erigis hic vallem, subdens ad concava montem, Et vice conversa, haec tumet, ille jacet. Alter in alterius migravit imagine formam, Mons in valle sedet, vallis ad alta subit. Quo fuit unda fugax, crevit pigro obice terra,
Abbreviated transcription (Latin):
Tertialux radiens noctur nas soluera ubras
iceco occurrit sic reuocatadies
undiq limite cecidere a fronte tenebre
singuinis undarigat luminiratral auat
S icalucerna nouo fraglante resulsitoliuo
obtinuit q suũ lux peregrina locum
Quidreferã mutis qui ũbo ũba dedisti
Suod grauat eiciens qđ iuuat õ nelocas
cuncta nec enumero tua mep̃coma uincũn
& si non potui uelle fuis seuide
Entuatemplacolitnimio sigeberthusam&e
Insistens operi prũpt̾ amore tui
Culmina custodiquitẽ plũ inculminedux̃
protege promeritis quitibi tecta dedit
Haec pie paucaferen regofortunat᷑ a morẽ
Auxilium porcodamihiuota p̃cortit̃¬

Expanded text:
tertia lux rediens nocturnas solverat umbras, tertia lux rediens nocturnas solverat umbras, et caeco occurrit sic revocata dies, undique limitae cecidere a fronte tenebrae, sanguinis unda rigat, luminis atra lavat. sicca lucerna novo flagrante refulsit olivo obtinuitque suum lux peregrina locum. – Quid referam mutis qui verbo verba dedisti? quod gravat eiciens quod iuvat omne locas. cuncta nec enumero, tua me praeconia vincunt: etsi non potui, velle fuisse vide. en tua templa colit nimio Sigebercthus amore. insistens operi promptus amore tui. culmina custodi qui templum in culmine duxit, protege pro meritis qui tibi tecta dedit. haec, pie, pauca ferens ego Fortunatus amore auxilium posco: da mihi vota, precor
Abbreviated transcription (Latin):
Nec fructus uteristerilis deꝑdit honqsti
Florepuditicie mat̃ habenda plac&
Adquirit cunctos natum q̃ ñ hab& unũ
progeniemq sibigignit amoredĩ
Inde parimorbo deflenta infantia paris
Inlucẽ ueniens mẽbra neccatatrahit
Mors & origo simul misero ꝓcessitabiliuo
extinctã generans mat̃ anhelamanũ
Cõmendata tuoredut medicata sepulechro
Quodde matre perit d&umd lorecip̃
Dũ iac& alter in ops uisucaligineelauso
cȩcus nec misero lumine lum̃erat
Longa nocte oculor quasto ia m̃ se p̃mebe
In lucem obscurus uiuus imago necis¬
U ocib hunc modicis monuisti tẽporesõni
Tender & ut uelox ad tuatẽ plagradũ
Oox uenionte die sed ñsibi forfice pr̃sa
Enituit xp̃o uertice tonsur oues
d &rahit hiccrines nitidor ut habes &ocello
et mercante comamuneralucis emat᷑
Quititubante gradutractus ꝑuenitad aulã
perbiduũ recubansantesepulcbra fuit

Expanded text:
nec fructus uteri steriles deperdit onusti: nec fructus uteri steriles deperdit onusti: flore pudicitiae mater habenda placet; adquirit cunctos natum quae non habet unum progeniemque sibi gignit amore dei. – Inde pari morbo deflenda infantia parvae in lucem veniens membra necata trahit; mors et origo simul misero processit ab alvo, extinctam generans mater anhela manum. commendata tuo rediit medicata sepulchro: quod de matre perit, de tumulo recipit. – Dum iacet alter inops, visu caligine clauso, caecus, nec misero lumine lumen erat, longa nocte oculos quarto iam mense premebat, in lucem obscurus, vivus imago necis: vocibus hunc medicis monuisti tempore somni. tenderet ut velox ad tua templa gradum. mox veniente die, sed non sibi forfice pressa, enituit Christi vertice tonsus ovis. detrahit hic crines, nitidos ut haberet ocellos et mercante coma munera lucis emat. qui titubante gradu tractus pervenit ad aulam, per biduum recubans ante sepulchra fuit;
Abbreviated transcription (Latin):
uul nerenaturae mortua mẽbratulit
Indusos digitos morbonumerante tenebat
Nec̃ poterat ducto pollice filadare
Secũ nata quidẽ sed nonsua dextrapependit
corporeiuncta suo resaliena fuit
Tempore sed tardo ÷ cũia spes fracta iacer&
Antetuor tumulos uiuificatamanꝰ
S ieino priatum cõmendat gratiauotũ
disperata salus dulcior eẽ sol&
Mobilirergouenit digitirtor ponaibar
& dis pensatus flux̃ mungueuiga
Arida neruorum seseiunc tura te tendt
Agnouit quesuum uena soluta locun
A ptaministerur incepit palma mougi
seruitiũ discenslibera dextra suit
Nectantũ pfugos pi& as tua reddiditast
Reddidit & uictũ pensatrahente mani
Eripuisti aliã simili de preste puellã
Mẽbraq restituens plus anime tribur
desponsata a uiro mortali legei acebat
Nunc thala mis xpĩ uirgo dicata micat.
Sponsa quidẽ radiat cũuirginitate modsti
spemeliore fruens nuptatenenda polr

Expanded text:
vulnere naturae mortua membra tulit: vulnere naturae mortua membra tulit: inclusos digitos morbo numerante tenebat nec poterat ducto pollice fila dare; secum nata quidem, sed non sua, dextra pependit, corpore iuncta suo res aliena fuit. tempore sed tardo est. cum iam spes fracta iaceret, ante tuos tumulos vivificata manus. sic inopinatum commendat gratia votum : desperata salus dulcior esse solet. mobilis ergo venit digitis torpentibus umor et dispensatus fluxit in ungue vigor. arida nervorum sese iunctura tetendit agnovitque suum vena soluta locum. apta ministeriis incepit palma moveri, servitium discens libera dextra fuit. nec tantum profugos pietas tua reddidit artus, reddidit et victum pensa trahente manu. – Eripuisti aliam simili de peste puellam membraque restituens plus animae tribuis. desponsata viro mortali lege iacebat: nunc thalamis Christi virgo dicata micat; sponsa quidem radiat cum virginitate modesta, spe meliore fruens, nupta tenenda polis.