comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
purpurȩ. Inde primum erinium & corporis
ungueniti uenerunt & odores. quibus romans¬
rumatque grecorum effluxit luxuria. Alds
& ꝑsicla aregibus medo & ꝑso cognominaţ
quietis prouincias bellando ac gressisans
Exquibus media aiboccasu transuersa pai¬
thca regna amplectitur. A septentrione
armepua circumdatur. ab ortu caspios udẽ
ameridiae ꝑsidam. huius terramedicam
arborem gignit. quã ailia regio numime
urit. Sunt aũt medice ducie. maior et
U Persida tendens ab ortu usque ad indos.
ccasu rubrũ mare habet. abaquilone
pmedicm tangit ab austro carmaniã
neꝑsidae ad nectitur quibus est susa
bidum nobilissimum. Inꝑsidae pri¬
im orta est ars magica adquã nebroth
ans post confusione linguarum ab iit
que ꝑsas ignem colere docuit. Nam¬
nes in illis partibus solem colunt quup¬
umn lingua nA dr̃. Me sopotamia
ecm ethimologiam possidet. quit
obus fluuus ambiatur. Nã aborien

Expanded text:
purpurae, inde primum crinium et corporum purpurae, inde primum crinium et corporum unguenta venerunt et odores, quibus Romanorum atque Graecorum effluxit luxuria. Media et Persida a regibus Medo et Perso cognominatae, qui eas provincias bellando adgressi sunt. Ex quibus Media ab occasu transversa Parthia regna amplectitur, a septentrione Armenia circumdatur, ab ortu Caspios videt, a meridie Persidam. Huius terra Medicam arborem gignit, quam alia regio minime parturit. Sunt autem Mediae duae, maior et minor. Persida tendens ab ortu usque ad Indos, ab occasu Rubrum mare habet, ab aquilone vero Mediam tangit, ab austro Carmaniam, quae Persidae adnectitur, quibus est Susa oppidum nobilissimum. In Persida primum orta est ars magica, ad quam Nebroth gigans post confusionem linguarum abiit, ibique Persas ignem colere docuit. Nam omnes in illis partibus solem colunt, qui ipsorum lingua El dicitur. Mesopotamia Graecam etymologiam possidet, quod duobus fluviis ambiatur; nam ab ori
Abbreviated transcription (Latin):
nes quibus nobilium feminarum ardet
ambitio. Ibi sunt & montes aurei quod a dire
ꝓpter dracones & griftuis & in mensorũ homi¬
num monstra in possibileest. Parhia
dice finibus usq ad mesopottimiã gen¬
in eius nomine transierunt. Sunt enĩ in
montuosis. & asperioribus sitȩ habentes f¬
os idaspen & arbem suntͥ inter se finibus sus
discretȩ. nomina apprus actoribus ita aml¬
tes. Aracusici aboppidosuo puncupatta. Pira
parthi abscithia uenientes occupaiuerun
ex suo nominȩ uocauerunt. huius ameridiae
mare rubrumẽ aseptentrione hẏrcanũ sila
aboccidua solis plaga meridia. Regna incea
decem & octosunt. porrectti a caspio littore
usq ad terras scittirum. Assirici uocata abissa
filiosem quieam regionem post diluiuum
primus incoluit. haec ab ertu indicm amerida
mediam tangit. ab occiduotigrum aseptens¬
trione montẽ causasum ubi portȩ caspiaesqͥ
In hanc regionẽ primus usus inuentus est

Expanded text:
nes, quibus nobilium feminarum ardet nes, quibus nobilium feminarum ardet ambitio. Ibi sunt et montes aurei, quos adire propter dracones et gryphes, et immensorum hominum monstra impossibile est. Parthia ab Indiae finibus usque ad Mesopotamiam genin eius nomen transierunt. Sunt enim in ea montuosis et asperioribus sitae, habentes fluvios Hydaspem et Arbem. Sunt enim inter se finibus suis discretae, nomina a propriis auctoribus ita trahentes. Aracusia ab oppido suo nuncupata. Parthiam Parthi ab Scythia venientes occupaverunt, eamque ex suo nomine vocaverunt. Huius a meridie Rubrum mare est, a septentrione Hyrcanum salum, ab occidui solis plaga Media. Regna in ea decem et octo sunt, porrecta a Caspio litore usque ad terras Scytharum. Assyria vocata ab Assur filio Sem, qui eam regionem post diluvium primus incoluit. Haec ab ortu Indiam, a meridie Mediam tangit, ab occiduo Tigrim, a septentrione montem Caucasum, ubi portae Caspiae sunt. In hac regione primus usus inventus est
Abbreviated transcription (Latin):
flãmȩ angelos uero malis angelisubmouearł
necui carnis uel spui trans gressionis aditus
paradysi pateat. India uocata aibindo flu¬
mincie quo ex parte occidenta li clauditur
haec ameridiano mari porrectta usq aclor¬
tum solis. & a septem trione usq ad montẽ
cacausum ꝑuenit. habens gentes multas
&oppida. in sulã quoq taprobane gẽmis
& elefantis refertam. Crisam & argireii
auro argentoq fecundas tilum quoq arborẽ¬
bus folia nũquã carentem. Habet & fluuios
gangen & nuidan & ippanem inlustrantes
indos. Terra indice ftibonii spũ saluberri¬
ma. in annobis metit fruges: uice hiemis
aethesiais patitur. gignit aũt cuncti coloris
homines. Ple fantos ingentes. monoceroꝵ
bestiam. Siptticũ auem. Euenum quoque
lignum. & cinnamomum. & piper. & calamũ
aromaticum mittit & ebur. Lapides quoq¬
p̃ciosos. berillos. crisoprasos. & ad amantem.
carbunculos. lignites margaritis. & unio¬

Expanded text:
flammae, angelos vero malos angeli submoveant, flammae, angelos vero malos angeli submoveant, ne cui carni vel spiritui transgressionis aditus Paradisi pateat. India vocata ab Indo flumine, quo ex parte occidentali clauditur. Haec a meridiano mari porrecta usque ad ortum Solis, et a septentrione usque ad montem Caucasum pervenit; habens gentes multas et oppida, insulam quoque Taprobanen gemmis et elephantis refertam, Chrysam et Argyren auro argentoque fecundas, Tilen quoque arboribus foliam numquam carentem. Habet et fluvios Gangen et Indum et Hypanem inlustrantes Indos. Terra Indiae Favonii spiritu saluberrima in anno bis metit fruges: vice hiemis Etesias patitur. Gignit autem tincti coloris homines, elephantos ingentes, monoceron bestiam, psittacum avem, ebenum quoque lignum, et cinnamum et piper et calamum aromaticum. Mittit et ebur, lapides quoqpretiosos, berillos, chrysoprasos, et adamantem, carbunculos, lychnites, margaritas et unio
Abbreviated transcription (Latin):
tentrione meotidi lacu et cancu fluui termi¬
ncitur. Habet aut̃ prouincias multas & re¬
giones quarum breuiter nomina & situs
expediam sumpto intio a paradr̃so. Pira¬
dr̃sus est locus i norientis partibus constitu¬
tus cuius uocabulum exgreco. in latinum
uertitur artus Porro hebrahice edendr̃
quod in nr̃am linguam dilitiae interp̃tin¬
tur. quoducrumq iunctum facit ortum
delicianum. Est aut om̃i genere ligni
& pomiferarum arborum consitus. ha¬
bens &iã & lignum uitȩ nonibi frigus pon
aestus sedꝑpetua aeris temperies Ecuius
medio fons ꝓrũpens totum nemus in rigat
diuiditurque inquattuor Nascentia flu¬
mina. cuius loci post peccatum hominis
aditus interclusus est. Septus est enĩundiq
rumphea flammea idesł muro igneo ac¬
cunctus. itt ut eius cum caelo poene iungat
incendium. Cherubinquoq idest angeloꝵ
p̃sidium arcendis spiritibus malis super
rumpheae flagrantiai ordinatũẽ. ut homines

Expanded text:
tentrione Maeotide lacu et Tanai fluvio termitentrione Maeotide lacu et Tanai fluvio terminatur. Habet autem provincias multas et regiones, quarum breviter nomina et situs expediam, sumpto initio a Paradiso. Paradisus est locus in orientis partibus constitutus, cuius vocabulum ex Graeco in Latinum vertitur hortus: porro Hebraice Eden dicitur, quod in nostra lingua deliciae interpretatur. Quod utrumque iunctum facit hortum deliciarum; est enim omni genere ligni et pomiferarum arborum consitus, habens etiam et lignum vitae: non ibi frigus, non aestus, sed perpetua aeris temperies. E cuius medio fons prorumpens totum nemus inrigat, dividiturque in quattuor nascentia flumina. Cuius loci post peccatum hominis aditus interclusus est; septus est enim undique romphea flammea, id est muro igneo accinctus, ita ut eius cum caelo pene iungat incendium. Cherubin quoque, id est angelorum praesidium, arcendis spiritibus malis super rompheae flagrantiam ordinatum est, ut homines
Abbreviated transcription (Latin):
nella orbiculus appellatur. Vndique
nim ocecinus circum fluens eius incircu
pambit fines. Diuisusest aũt trifariae.
qubus una pars asia. altera europa ter¬
a africa poncupatur. Quas tres partes
ebis ueteres nonȩ qualiter diuiserunt.
lim asia ameridicie ꝑorientem. usque
septem trionem ꝑuenit:. Curopa uero
sptentrione. usq ad occidentẽ. atque¬
de africa ab occidente usq ad meridiem.
dcudenter cubem dimidium duce
tenent europa &africa. alium uero dimi¬
dium sola asia. Sedideo iste duce partes
factȩsunt. quia inter utraque ab oceano ma¬
re magnum ingreditur quod ecis inter secat
qua propter sunducis partes orientis & oc¬
cidentis orbem diuidas asiaerit inunci . In
altera uero europa et affrica.
Sia ex pomine cuiusdam mulieris est
appellata. quae apud antiquos imperi¬
um tenuit orientis. haec intercia orbis par¬
te disposita. ab oriente ortu solis. a meridiȩ
ocetino ab occiduo nr̃o marifinitur. A sep¬

Expanded text:
rotella orbiculus appellatur. Undique rotella orbiculus appellatur. Undique enim Oceanus circumfluens eius in circulo ambit fines. Divisus est autem trifarie: e quibus una pars Asia, altera Europa, tertia Africa nuncupatur. Quas tres partes orbis veteres non aequaliter diviserunt. Nam Asia a meridie per orieSeptentrionem pervenit: Europa vero a Septentrione usque Occidentem: atque Africa ab Occidente usque ad Meridiem. Unde evidenter orbem dimidium duae tenent, Europa et Africa: alium vero dimidium sola Asia. Sed istae duae ideo partes factae sunt, quia inter utrasque ab Oceano mare Magnum ingreditur, quod eas intersecat. Quapropter si in duas partes Orientis et Occaltera vero Europa et Africa. Asia ex nomine cuiusdam mulieris est appellata, quae apud antiquos imperium tenuit orientis. Haec in tertia orbis parte disposita, ab oriente ortu solis, a meridie Oceano, ab occiduo nostro mare finitur, a sep
Abbreviated transcription (Latin):
IRRAEST IN MEDIA MUNDI RE¬
oneosita omnibus partibus cies
in modm centri aequali incer uallos
sis tensuae singulari numero totum
orbensignificat. Plurali uero sing
parteruius nominai diuersa dit rati
Nãteri dicta asuperiori parit quato¬
tur. hnus ab inferiore. uel humidacer
ut subari. Tellus ait quia fraet i ell¬
.cobs dictti quia opem fert frugibus.
mn & arue ab arando & colendo uocatt
priae aũt terra ad distinctionem aquȩ
ida puncupatur. sicut scriptura ait.
Iis enĩ propriettis siccitatis est terris.
i uchumida sit hoc aquarum ad finita
sortitur cuius motum aliidicunt uen¬
ue sedere. Alii aquã dicunt. generalem
nerris moueri ut etis simulconcutere
cut uas ut dicit lucretius. Alus fun
tentes ruinȩ suꝑ posita cuncta cor¬
itiunt:. Terrȩ quoq hiatus aut motu
quae inferioris fit aut crebris tonitruis
urdeconcauis terrae erumpentibus
pentis .I .CE. DEORBE
rbis arotunditate circuli dictus.
quia sicut rottiest. Vnde breuis &iã

Expanded text:
Terra est in media mundi regione posita, omnibus partibus coeli in modum centri aequali intervallo consistens; quae singulari numero totum orbem significat; plurali vero singulas partes; cujus nomina diversa dat ratio: nam terra dicta a superiori parte, qua teritur; humus ab inferiore, velut humida, ut sub mari; tellus autem, quia fructus eops dicta, eo quod opem fert frugibus. Eadem et arva, ab arando, et colendo vocata. 2. Proprie autem terra, ad distinctionem aquae, arida nuncupatur, sicut 142 Scriptura ait ralis enim nam ut humida sit, hoc aquarum affinitate sortitur. Cuius motum alii dicunt venue sedere.' Alii aquam dicunt genetalem in terris moveri, et eas simul concutere, sicut vas, ut dicit Lucretius6, 555. Aliumque latentes ruinae superposita cuncta concutiunt. Terrae quoque hiatus aut motu aquae inferioris fit, aut crebris tonitruis, aut de concavis terrae erumpentibus ventis. § 2 De orbe. Orbis a rotunditate circuli dictus, quia sicut rota est; unde brevis etiam
Abbreviated transcription (Latin):
gidus est. Natura enĩ omĩum septentro¬
lium uentorum frigida & sicca est. Ault¬
lium humida & calida: Exomĩbus utt
aborea in aegyptũ ferunt quibus aiustti
contrarius est. Duo aut̃ sunt extrahos
ubiq sp̃s magis quã uenti aura & iltanis
Aura ab aeredicit quasi aeria quodioa
sit motus aeris. Agutitus enĩ ier aurs
ipis quemdiximus aurcim. Nã aura
pre ẽ. Turbo est uolubilitas uentoꝵ.
urbo dictus a terra quotiens uentus
nsargit. & teram in circuitũ mittit.
hipestais aut protẽporedr̃. sicut ubiq
sbria graphisolent dumdicunt ea
npestate aut abstatucaeli quiamag¬
nidine suimultis diebus oritur.
erno aũt tempore & autumnali quo¬
oximȩ fiunt tempestates quando
x plenci est aestas necplena hiems.
de & medium & confine utriusque
nporis. ex coniunctione rarum con¬
piorum efficiuntur tempestates.
igor a fractarum rerum nomina¬
suenticum pluuit. Procellȩ enim

Expanded text:
frigidus est. Natura enim omnium septentriofrigidus est. Natura enim omnium septentrionalium ventorum frigida et sicca est, australium humida et calida. Ex omnibus autem a Borea in Aegyptum ferunt, quibus Auster contrarius est. Duo sunt autem extra hos ubique spiritus magis quam venti: aura et altanus. Aura ab aere dicta, quasi aeria, quod lenis sit motus aeris. Agitatus enim aer auramripis quem diximus auram; nam aura terrae est. Turbo est volubilitas ventorum; et turbo dictus a terra, quotiens ventus consurgit et terram in circuitum mittit. Tempestas aut pro tempore dicitur, sicut ubique historiographi solent, dum dicunt, "ea tempestate"; aut ab statu caeli, quia magnitudine sui multis diebus oritur. Verno autem et autumnali aximae fiunt tempestates, quando nec plena est aestas, nec plena hiems, unde medium et confine utriusque temporis ex conjunctione aerum contrariorum efficiunt tempestates. 21. Fragor, a fractarum rerum nominatuvis ventorum cum pluvia. Procellae enim
Abbreviated transcription (Latin):
& li ponothiis quod sit lips hinc etinde
notus : Nephirus greco nomine appellatꝰ
eo qđ flores & germina eius flatuuiuifi¬
centur. hinc latine fabonius dr̃ ꝓpt̃
quod foueait quaenas cuntur. Austro aut̃¬
flores soluuntur. azephiro fiunt A fric
apropria regione uoccitus. Inafricaen
initium flandi sũpsit. Corus est quiab¬
cidente aestiuo flat. & uocatus corus qu
ipse uentorum circulum claudat. &q
quorum faciat hic antet caurus died
Quem plerique argestendicunt non
inprudens uulgus agrestem. Sepa
dictus eo quod acirculo. septem stell
consurgit quaeuertente semundoro¬
pinato capitȩ ferri uidentur. Circu
dictus eo quod corosit iunctus: hun
hispani gallicum uocant ꝓpt̃ quodes
a parte galletie flat. Aquilodiccus
eo quodaquas stringat. & nubes diss
Est enungelidus uentus & sicus Ideme
reus quia bhiper boreis montibus flat
Inde enĩ origo eiusdem uentiẽ. underq

Expanded text:
et Libonotus, quod sit ei Libs hinc, et inde et Libonotus, quod sit ei Libs hinc, et inde Notus. 8. Zephyrus, Graeco nomine appellatus, eo quod flores, et germina ejus flatu vivificentur. Hic Latine Favonius dicitur, propter quod foveat quae nascuntur. Austro auflores solvuntur, Zephyro fiunt. 9. Africus, a propria regione vocatus. In Africa enim initium flandi suoccidente aestivo flat. Et vocatus Corus quod ipse ventorum circulum claudat, et quasi chorum faciat. Hic antea Caurus dictus, quem plerique Argesten dicunt, non ut inprudens vulgus Agrestem. Septentrio dictus eo quod circulo septem stellarum consurgit, quae vertente se mundo resupinato capite ferri videntur. Circius dictus eo quod Coro sit iunctus. Hunc Hispani Gallicum vocant, propter quod eis a parte Galliciae flat. Aquilo dictus eo quod aquas stringat et nubes dissipet; est enim gelidus ventus et siccus. Idem et Boreas, quia ab Hyperboreis montibus flat; inde enim origo eiusdem venti est; unde et
Abbreviated transcription (Latin):
ad extris euro austrum. asinis tris austro¬
a fricum. Fabonius aparte dextra afri¬
cum aleuacorum. Porro septem trio adex¬
tris circium. asinis tris aquilonem.
Hu duodecim uenti mundi globum fla¬
tibus circumagunt quorũ nomina ꝓprus
excausis signa̾sunt. Nã subsolanus uoci¬
tus eo quod subortu solis pciscatur. Furus
eo quod abeo flucit. idest oborience. Est
enĩ coniunctus subsolano. Vulturnus
quod alit tonat. De quolucretius. Altito¬
nans uulturnus. & auster fulmine polles
Auster abͥciuriendo aiquas uocatus. unde
& erassum aerem facit & nubila nucrit.
Hic grece notius appellatur. ꝓpt̃ quodint̃¬
dum corrumpat aerem. Nampestilen¬
tiã quae excorrupto aere nascitur. auster
flans inreliquas regiones transmittit
Sed sicut auster pestilentiam gignit.
sic aquilo reppellit. Euro austerdictus
quo exuna parte habeat eurum exalte¬
ra ciustrum. Austro africus quod unc¬
tus sit hinc & inde austro et africo ipse

Expanded text:
a dextris Euroaustrum, a sinistris Austroa dextris Euroaustrum, a sinistris Austroafricum: Facum, a laeva Corum. Porro Septentrio a dextris Circium, a sinistris Aquilonem. Hi duodecim venti mundi globum flatibus circumagunt. 4. Quorum nomina propriis ex causis signata sunt. Nam Subsolanus vocatus, eo quod sub ortu solis nascatur. Eurus, eo quod ab Eoo flat, id est, ab Oriente. Est enim conjunctus Subsolano. 5. Vulturnus, quod altnans Vulturnus, et Auster fulmine pollens. Auster ab hauriendo aquas vocatus, unde et crassum aerem facit, et nubila nutrit. Hic Graece νότος appellatur, propter quod interdum corrumpat aerem. Nam pestilentiam, quae ex corrupto aere nascitur, Auster flans in reliquas religiones transmittit; sed sicut Auster pestilentiam gignit, sic Aquilo repquod ex una parte habeat Eurum ex altera Austrum. 7. Austroafricus, quod junctus sit hinc inde Austro et Africo. Ipse,
Abbreviated transcription (Latin):
at cum solis obicimur radus. Est aũt
mobilis & incerta & ex solis circuittt
& exmotu uentorum. Nã que quotiens
mouetur insole nubis cũ moueri uidetur
quia ubique quoloco artidiis solis obs¬
titimus proinde illilum̃ auferimus.
sic & ingredi nobiscum umbra & gestus
nrõs uidetur imitari. Lux ipsa subs¬
tantia. lum̃ quod aluce manat idest
candor lucis sed hoc confundunt aetores.
entus aer commotus & agitatus
& prodiuersis partibus caclino
mina sortitus. Dictus aũt uentus
quod sit uehemens & uiolentus. Vis
enim eius tanta est ut non solũ scixa
& arbores uellat. sed etiã caelũ terrãq
contur bet marit commoueait. Uento¬
rum quattuor principales sp̃s sunt.
Quorũ primus aboriente subsolanus.
Ameridiȩ auster. Aboccidente fabonius
Aseptentrione eiusdem nominis uentus
aspirat. Habentes geminos hinc inde
uentorum sp̃s subsolanus alatere dextro
uulturnum habet. aleuoeurum. Auster

Expanded text:
at cum solis obicimur radiis. Est autem at cum solis obicimur radiis. Est autem mobilis et incerta, et ex solis circuitu et ex motu ventorum. Namque quotiens movetur in sole, nobiscum movere videtur; quia ubi quoque loco a radiis solis obstitimus, perinde lumen illi auferimus. Sic et ingredi nobiscum umbra et gestus nostros videtur imitari. Lux, ipsa substantia; lumen, quod a luce manat, id est candor lucis: sed hoc confundunt auctores. § est aer commotus et agitatus, et pro diversis partibus caeli nomina diversa sortitus. Dictus autem ventus quod sit vehemens et violentus. Vis enim eius tanta est ut non solum saxa et arbores evellat, sed etiam caelum terramque conturbet, maria commoveat. Ventorum quattuor principales spiritus sunt. Quorum primus ab oriente Subsolanus, a meridie Auster, ab occidente Favonius, a septentrione eiusdem nominis ventus adspirat; habentes geminos hinc inde ventorum spiritus. Subsolanus a latere dextro Vulturnum habet, a laevo Eurum: Auster
Abbreviated transcription (Latin):
so & caloris & frigoris unde &utra¬
e saxi rumpunt. nceealor urit. ut
ulritur infelix dido. Item frigus urit
dirat: Ros grecum ẽ. quod illi drosor
cunt. Alii putant ros dictum quici
rus est & non est spissus ut pluiia. Ne¬
ula indedicta unde & nubila abobnu¬
ndo scilicet hocest operiendo terrã
equod riubens uolans fciciat. Ex hac¬
dt enimuclles humide nebulas
ut fiunt nubes indenubilum: indeniues.
Nebulce cuĩt ima petunt cũ serenitts
est summa eũ nubilum. Caligoum¬
braest despissitudine aeris effecta.
Et dicta caligo quod maximȩ aeris ealo¬
regignatur: Tenebrȩdicuntur quod
teneant umbras. Nichil aũt sunt tene¬
brȩ. sed ipsa lucis absentia tenebrtie
dicuntur. Sicut silentium non aliqͣ
res est. sed ubisonus nonest silentium
dr̃. sic tenebre nonaliquid sunt sedubi
luxnonest tenebrȩdicuntur. Umbra
est aer carens sole. dicta c̃t quod fi¬

Expanded text:
vis est et caloris et frigoris, unde et utravis est et caloris et frigoris, unde et utraque saxa rumpunt. Nam calor urit, ut estVirg. Aen. 4, 68: Uritur infelix Dido. Item frigus urit,adurat. Ros Graecum est, quod illi δρόσος dicunt. Alii putant ros dictum quia rarus est, et non spissus ut pluvia. Nebula inde dicta, unde et nubila, ab obnubendo scilicet, hoc est operiendo, terram, sive quod nubes volans faciat. Exhalant enim valles humidae nebulas et fiunt nubes; inde nubilum, inde nives. Nebulae autem ima petunt cum serenitas est; summa, cum nubilum. Caligo umbra est de spissitudine aeris effecta. Et dicta caligo quod maxime aeris calore gignatur. Tenebrae dicuntur quod teneant umbras. Nihil autem sunt tenebrae, sed ipsa lucis absentia tenebrae dicuntur; sicut silentium non aliqua res est, sed ubi sonus non est, silentium dicitur; sic tenebrae non aliquid sunt, sed ubi lux non est, tenebrae dicuntur. Umbra est aer carens solem. Dicta autem quod fi
Abbreviated transcription (Latin):
colores illadat resquia aqua tenuis a
lucidus & nubes caligantes in radiat
ista uarios creant colores. Pluiuiae
dictȩ quod pluant quasi fluuiae. Ais¬
cuntur enum deterrae et maris anheltꝰ
quaecũ altius eleuate fuerint aut solis
ccilore resolutȩ aut uiuentorum comp̃sse
stillantur in terris. Ninibus es ł densid
nubis intempes tti et obscura. & inde
nimbus anube: sunt aũt nimbi repen¬
tinȩ & p̃cipites pluuiae. Nampliuia
amus lentts & iuges. quasi fluuias.
ram inebrient ad germinandãm. exhus
quod formaeius granorum similitu¬
nem habeat. Haec aũt uentorũ rigore
arantur innube ac solidantur inni¬
m ruptoq aere soluuntur. Hix anube
deuenit & glaties agelu & aqua quasi
latiuies idest gelatti aqua. Gelu aut̃
pra cum fuerit nox serena. Prunc
ł matutini temporis frigus. quunde
adiuersci significantur. proeo quia
aneffectum habent. similis enim

Expanded text:
colores illa dat res, quia aqua tenuis, aer colores illa dat res, quia aqua tenuis, aer lucidus, et nubes caligantes, inradiata ista varios creant colores. Pluviae dictae quod fluant, quasi fluviae; nascuntur enim de terrae et maris anhelitu. Quae cum altius elevatae fuerint, aut solis calore resolutae, aut vi ventorum conpressae, stillantur in terris. Nimbus est densitas nubis intempesta et obscura; et inde nimbus a nube. Sunt autem nimbi repentinae et praecipites pluviae. Nam pluvias vocamus lentas et iuges, quasi fluvias,  vocabulo quod terram inebrient ad germinandum. Ex his quod forma eius granorum similitudinem habeat. Haec autem ventorum rigore durantur in nube, ac solidantur in nivem, ruptoque aere solvuntur. Nix a nube, unde venit; et glacies a gelu et aqua, quasi gelaquies, id est gelata aqua. Gelus autem terra, cum fuerit nox serena. Pruina est matutini temporis frigus, quae inde duo diversa significantur, pro eo quod unum effectum habent. Similis enim
Abbreviated transcription (Latin):
tonitruo aut simul & fulgora exprimi.
sed illud eielerius uidetur quiaclarũẽ.
cut̃ quaetipparet ante thonitruum
fulgur uocatur. quaeut diximus ideo
ante uidetur quia clarũ est lumen. Tho¬
nitruum aut̃ ad aures tarde ꝑuenit.
dicti. Fulgere enimferire ẽ. atque ꝑ eu¬
tere. Fulmina cut̃ conlis. lumina ftici¬
unt Nam omĩum rerum conlisio igna
crent ut in lapidibus cernimus uelad¬
tu rottirum uelinsilius arborum. sims¬
modo innubibus ignis unde & prius
bilasunt de inde ignes. Exuento auton
&igne fulmina innubibus fieri et imp¬
suuentorum emitti. Ideo aũt fulmins
ignem ium habere inauiorem ad penes¬
dum quici subtilioribus elementis fio
& fulmen. Fulgus quia tangit. fulgu
quia incendit eturit. fulmen quia
findit. Ideo & cũ ternis radiis fingurt
curuati arcus. Hiris huic nom̃
propriumest: & dr̃ hiris quasi aeris
exciduerso radium solis accipiunt¬
& arcus speciem fingunt. Cui uario

Expanded text:
tonitruo autem simul et fulgura exprimi: tonitruo autem simul et fulgura exprimi: sed illud celerius videtur, quia clarum est; autem quae apparet ante tonitruum fulgetra vocatur. Quae, ut diximus, ideo ante videtur quia clarum est lumen; tonitruum autem ad aures tardius pervenit. dicti. Fulgere enim ferire est atque percutere. Fulmen autem collisa nubila faciunt; nam rerum collisio ignem creat, ut in lapidibus cernimus, vel attritu rotarum, vel in silvis arborum. Simmodo in nubibus ignis; unde et prius nubila sunt, deinde ignes. 2. Ex vento autem et igne fulmina certum est in nubibus fieri, et impulsu ventorum emitti; ideo autem fulminis ignem vim habere majorem ad penetrandum, quia subtilioribus elementis factus et fulmen. Fulgur, quia tangit; fulgor, quia incendit et urit; fulmen, quia findit; ideo et cum curvati arcus. Iris huic nomen proprium est. Et dicitur iris quasi aeris,ex adverso radium solis accipiunt et arcus speciem fingunt; cui varios
Abbreviated transcription (Latin):
putaitus quicque exsemulitis species reddit
Nam commotds uentos fticit uehementi¬
us concititus ignes & tonitrua. contractꝰ
nubila conspissacus pluuim. congelan¬
tibus nubilis niuem. Turbulentius congȩ¬
lantibus densioribus pubibus grandinem.
distentus serenum efficit. Nc̃i cerem defisuc
nubem eẽ. nubem rare ftictt̃ & soluttam
cerem. Nubes dictȩ. ab obnubendo idest
operiendo caelum unde & pubtȩ quaeuul¬
tus suos uelent. unde & peptimnus quodnubat
id est mare & terram tegait. Nubes autem
aeris densitas facit. Uentienĩ aerem
conglobant pubemq fticiunt. Vnde est
quod sonus eius terreat. Nã tonus
sõnus qundeo interdum tam grauicer
concutit omĩa ita ut caelum discessisse
uidectur. quiaicum procella uehem̃tis¬
simi uenti nubibus serepente in miserit
turbine inualescente exitumque quae¬
rente pubẽ quam excciuabat impetu
magno p̃scindit acsiccũ horrendo fra¬
tamensonitum displosa emittat. Cũ

Expanded text:
putatur; quique ex se multas species reddit. putatur; quique ex se multas species reddit. Nam commotus ventos facit; vehementius concitatus ignes et tonitrua; contractus nubila; conspissatus pluviam; congelantibus nubilis nivem; turbulentius congelantibus densioribus nubilis grandinem; distentus serenum efficit. Nam aerem densum nubem esse, nubem rarefactam et solutam aerem. Nubes dictae ab obnubendo, id est operiendo, caelum; unde et nuptae, quod vultus suos velent; unde et Neptunus, quod nubat, id est mare et terram tegat. Nubes autem aeris densitas facit. Venti enim aerem conglobant nubemque faciunt; unde est quod sonus eius terreat; nam tonus sonus. Qui ideo interdum tam graviter concutit omnia ita ut caelum discississe videatur quia, cum procella vehementissimi venti nubibus se repente inmiserit, turbine invalescente exitumque quaerente, nubem, quam excavavit, impetu magno perscindit, ac sic cum horrendo fratamen sonitum displosa emittit. Cum
Abbreviated transcription (Latin):
himerinos quialatinis ideo aequi noctialis
appellatur. eoquod solcũ ad eũ locum
ꝑuenerit ȩquinoctium facit. Himerinos
enim latine dies dr̃. atq nox quocirculo
dimidia sperae pars constitutti p̃spicit᷑.
Quartus circulus anitrticos uocatur.
eo quod contrarius sit circulo quẽ articon
nomincimus. Quintus circulus cimeri¬
nos tropicus. qualatinis h emalis
siue brumalis appellatur. Ideo huici sol
cum adeũ circulum ꝑuenit hnemem his
qui cidaquilonem sunt fticit aestatem
his qui austripartibus cõmorantur
Rodiacus cuĩt circulus est. DEAERE IT
habens cidmixtum rarittitis quã cȩtera
elementa. Dequo uirgilius longũ ꝑ inane
quod ferat terrã. uel abeo quod feriitur.
Hic cut partim adterrenã partim adcie¬
lestem materiam ꝑtinet. Namille sub¬
tilis ubi uentosi & procellosi motus non
possunt exis tere ad caelestem ꝑtinet
partem. Iste uero turbulentior quiexala¬
tionibus humidis corporescit terrae. de¬

Expanded text:
hiemerinas, qui a Latinis ideo aequinoctialis hiemerinas, qui a Latinis ideo aequinoctialis appellatur, eo quod sol cum ad eum orbem pervenerit, aequinoctium facit. Hiemerinos enim Latine dies dicitur atque nox, quo circulo dimidia sphaerae pars constituta perspicitur. Quartus circulus antarcticos vocatur, eo quod contrarius sit circulo, quem arcticon nominamus. Quintus circulus cimeronostropicos, qui a Latinis hiemalis sive brumalis appellatur, ideo scilicet quia sol cum ad eum circulum pervenerit, hiemem his qui ad aquilonem sunt, facit, aestahis, qui Austri partibus commorantur. Zodiacus autem circulus est. . . De aerhabens admixtum raritatis quam cetera elementa. De quo Vergilius Aequod ferat terram, vel ab eo quod feratur. Hic autem partim ad terrenam, partim ad caelestem materiam pertinet; nam ille subtilis, ubi ventosi ac procellosi motus non possunt existere, ad caelestem pertinet partem; iste vero turbulentior, qui exhalationibus humidis corporescit, terrae de
Abbreviated transcription (Latin):
onalis quinũ quam occidit appellaturq
licet nominati. sed polus boreus semꝑ
detur austronius nũquam quia dex¬
acieli altiora sunt p̃ssa ciustris. Conuȩxa
frma caelisunt acur uitate dicta. Nã
nuexum curuum est & inclinatum
inmnodum circumflexum. Lacteus
irculus uici est quae in spera uidetur.
candore diecti.qr albaiẽ. quã ailiqui dicunꝰ
sicẽ quęcireutt sol exsplendoris ipsius
mperiȩ su in colore ꝑmisit. quasdam
egnuit enormittice frigoris aut caloris
onȩ aut̃ ipsȩ quinquesunt. quaeideo ro¬
inductionem sperȩ existunt. Quoꝵ
rimus eirculus ideo articos appellat᷑.
quod intraieũ arctorũ signa inclusci
spiciuntur quae magis mansis inurscirũ
eciem ficct septem triones appellant᷑
s qua meo circulo solaquilonis finibꝰ
aesttitem faciens ultraeum circulũ nont
transit sedstatim reuertitur. et inde
tropicos appellatur: Tercius circulus

Expanded text:
onalis, qui nunquam occidit, appellaturquonalis, qui nunquam occidit, appellaturquscilicet nominati, sed polus boreas semper videtur, austronotius nunquam, quia dextra coeli altiora sunt pressa austri. Convexa extrema coeli sunt a curvitate dicta: nam convexum curvum est et inclinatum, et in modum circumflexum. Lacteus circulus via est, quae in sphaera videtur a candore dicta, quia alba est, quam aliqui dicunt, viam esse quam circuit sol, et ex splendoris ipsius temperie sua incolere permisit, quasdam vero negavit enormitate frigoris, aut caloris. Zonae autem ipse quinque sunt, quae ideo zocumductione sphaerae existant. Quorum primus circulus ideo arcticos appellatur, eo quod intra eum arctorum signa inclusa perspiciuntur, quae a nostris in ursarum specie ficta septentriones appellantur. s dicitur, quia in eo circulo sol aquilonis finibus aestatem faciens ultra eum circulum non transit, sed statim revertitur; et inde tropicos appellatur. Tertius circulus
Abbreviated transcription (Latin):
li appellat. cũ manifestum sit auesina
uolare. & nos in consuetudine hunc ae
caelum appellamus. nãcum desereno
nubilo quaerimus. aliquando dicimus
lis estaer aliquando quale est caclum
nficat eum ignem quia toto mi¬
do inaltum separatus est sãne aether
ipsud elem̃tum. Aederaiuero splend
aed iereis & est sermo grecus. Spͥcra
caelidicta eoquodspecies eius in rotis¬
dum formataest. sed et quicquidiala
& pilae quibus ludunt infantes Han
losophi dicunt caelum insphere figure
undiq eẽ conuexum omnibus partibuss
aequalem concludentem terram in med
mundi mole librattm. hunc mouerido
usque cidoccidentem circum ire septe i¬
bus breuioros gyros iuxte cardnens¬
cbus: Axis est septentrionibus linec
quia ibiplaustrũ est. Cardines extremȩ
tessunt axis. Et dicti cardines. eo quod
ssuertitur ccelum. Polisunt circuli qui
rrunt ꝑaxem. Horum alter est septem¬

Expanded text:
li' appellat, cum manifestum sit aves in aere li' appellat, cum manifestum sit aves in aere volare; et nos in consuetudine hunc aerem caelum appellamus. Nam cum de sereno vel nubilo quaerimus, aliquando dicimus, 'qualis est aer?', aliquando, 'quale est caelum?significat eum ignem qui a toto mundo in altum separaipsum elementum; aethera vero splendor aetheris, et est sermo Graecus. Sphaera coeli dicta, eo quod species ejus in rotundum formata est. Sed et quidquid tale est, , sicut et pilae quibus ludunt infantes. Nam philosophi dicunt, coelum in sphaerae figura undique esse convexum, omnibus partibus aequale, concludens terram in media mundi mole libratam. Hoc moveri dicusque ad occidentem circumire, septentrionibus breviores gyros peragentibus. Axis est septentrionis linea vel quia ibi plaustrum est. Cardines extremae partes sunt axis; et dicti cardines, eo quod per eos vertitur coelum. Poli sunt circuli qui currunt per axem. Horum alter est septentri
Abbreviated transcription (Latin):
usque adignem. ut ignis quidem in ae¬
re desinat. Aer in aqua densetur. aqua
interra crassescat. rursũsq terra dilu¬
atur inaiquam. aqua rescat inaerae.
Aer inignem extenuetur. qua ꝓpter
sed unum quodq: eorum exeo quodam¬
plius habet accepisse uocabulum. Surł
aũt diuina prouidentia propriis animan¬
tibus distributa. Nam cadĩ angelis
aerem uolucribus. marepiscibus ter¬
ram hominibus ceterisque animantibꝰ
aelũ uocatum eo quod iamquã caelatum
ueluti signa Nã caelatudr̃ uas quia sig¬
niseminentioribus refulgeat: Dis tinxt
enĩ eũ ds̃ claris luminibus &impleure
sole scilicet & lune orbe fulgenti & ist¬
orbe micantium splendentibus signi
quod aer ꝑspicuus sic & adspeculand
purior. Caelum aũt inscripturis seis
firmamentum uocatũ quod sit cursa
derum. & ratis legibus fixisq firma
Interdum caelum proaere accipitur. us
ti & nubes & procellȩ et turbines fiunt

Expanded text:
usque ad ignem, ut ignis quidem in aeusque ad ignem, ut ignis quidem in aera desinat, aer in aquam densetur, aqua in terram crassescat, rursusque terra diluatur in aquam, aqua rarescat in aerem, aer in ignem extenuetur. 3. Quapropter sed unumquodque eorum ex eo quod amplius habet accepisse vocabulum. Sunt autem divina Providentia propriis animantibus distributa, nam coelum angelis; aerem volucribus, mare piscibus, terram hominibus, caeterisque animantibus oelum vocatum, eo quod tanquam caelatveluti signa: nam caelatum dicitur vas, quod signis eminentioribus refulget. Distinxit enim illud Deus claris luminaribus et implevit, sole scilicet et luna orbi fulgentibus, et astrorum micantium splendentibus signis quod aer perspicuus sit et ad speculandum purior. Caelum autem in Scripturis sanctis ideo firmamentum vocatur, quod sit cursu siderum et ratis legibus fixisque firmatum. Interdum et caelum pro aere accipitur, ubi venti et nubes et procellae et turbines fiunt.
Abbreviated transcription (Latin):
Deinde duo. inunum. Vnus cũt athomus
est. quia insecabilis est sic & littera.
Nã orationem diuidis in uerbaꝰ. uerbũ
insyllabis. syllabã in litteris. Littera pars
minima athomus est. nec diuidi pocest.
Athomusergo est quod diuidi non potest.
ut ingeometrica punctus. Nã thomus
Srerum quandam primã materiam
dicunt rerum nullo prorsus modo for¬
matam. Sedomĩum corporalium formarũ
capticem ex quauisibilia haec elementa
formaiti sunt. Vnde & exeius diriuatione
uocabulum acceperunt. Hanc ylen. lati¬
ni matheriam appellauerunt. ideoq ome
informȩ. unde aliquid faciendũ est semꝑ
matherii nuncupatur. Proinde & ec̃ poe¬
tȩ siluam nominaiuerunt. nec in congruȩ
quia matheriae siluarum sunt. Greci
eoquod sibi societatq̃s concordia & com¬
munione quadam conueniapat. Nã sic
et inter se naturali quadã ratione iunc¬
ta dicuntur. ut modo originẽ abigne
repetentes usque adterram. modoa t̃ra

Expanded text:
deinde duo in unum. Unus autem atomus deinde duo in unum. Unus autem atomus est, quia insecabilis est. Sic et littera: nam orationem dividis in verba, verba in syllabas, syllabam in litteras. Littera, pars minima, atomus est, nec dividi potest. Atomus ergo est quod dividi non potest, ut in geometria punctus. Nam τόμος draeci rerum quandam primam materiam dicunt, nullo prorsus modo fomatam, sed omnium corporalium formarum capacem, ex qua visibilia haec elementa formata sunt; unde et ex eius derivatione vocabulum acceperunt. Hanc ὑλην Latini materiam appellaverunt, ideo quia omne informe, unde aliquid faciendum est, semper materia nuncupatur. Proinde et eam poetae silvam nominaverunt, nec incongrue, quia materiae silvarum sunt. Graeci eo quod sibi societatis concordia et communione quadam conveniant. Nam sic ea inter se naturali quadam ratione iuncta dicuntur, ut repetentes usque ad terram, modo a terra
Abbreviated transcription (Latin):
pestras radiis solis uidentur Exhis
arbores. & herbas. & fruges om̃s oriri¬
& exhis ignem & aquam. & uniuersa gig¬
ri atq constare quidã philosophi gen¬
tium puttiuerunt. Sunt aũt athomi.
aut incorpore. aut intẽpore aut innumero
Incorpore ut lapis diuidis enĩ in partes.
& partes diuidis ingraria. uelutisunt
areniȩ Rursumque ipsc arenae grana
diuide inminutissimũ puluerem donec
si potes ꝑuenies adaliquam minutiã quȩ
iã non sit quae diuidi uel secari possit
haec est athomus incorporibus. Intẽpore
uero sic intelligitur athomus Annum
uerbi gr̃ã diuidis in menses. menses indi¬
es dies uero in horas. Ad huc partes hora¬
rum admittunt diuisionem. quousque
uenias ad taintum temporis punctum.
& adquendam momenti stillã ut ꝑnullã
morulam produci possit. & ideo icm diui¬
di non potest. hic ẽ. athomus tẽporis.
Innumeris ut putti octo diuiduntur.
inquattuor. Rursus quat tuor induobꝰ

Expanded text:
fenestras radiis solis videntur. Ex his fenestras radiis solis videntur. Ex his arbores et herbas et fruges omnes oriri, ex his ignem et aquam et universa gigni atque constare quidam philosophi gentium putaverunt. Sunt autem atomi aut in corpore, aut in tempore, aut in numero. In corpore, ut lapis. Dividis eum in partes et partes ipsas dividis in grana, veluti sunt harenae; rursumque ipsa harenae grana divide in minutissimum pulverem, donec, si possis, pervenias ad aliquam minutiam, quae iam non sit quae dividi vel secari possit. Haec est atomus in corporibus. In tempore vero sic intellegitur atomus. Annum, verbi gratia, dividis in menses, menses in dies, dies in horas; adhuc partes horarum admittunt divisionem, quousque venias ad tantum temporis punctum et quandam momenti stillam, ut per nullam morulam produci possit; et ideo iam dividi non potest. Haec est atomus temporis. In numeris, ut puta octo dividuntur in quattuor, rursus quattuor in duo,
Abbreviated transcription (Latin):
mouentur. Greciuero pomen mĩ
anamento ad commodauerunt ꝓpter
icr sitatem elem̃torũ & pulchritudi¬
nsrderum. Appellatur enĩ apud
il enĩmundo pulchrius oculis car¬
saspicimus. Quactuor cũt eẽ. clima
mundi. idest plagas. mientẽ. & occi¬
ntẽ. septem trionem. & meridiem.
cidens quod diem facit occidere atque
trire. Abscondit enĩ lumen mundo.
qebras suꝑ inducit. Septentrioꝵ
tem aseptem stellis axis uocatus.
uemnipso reuolutȩ rotantur. Hic
x purius micat aether. Merũ enim
sdoccasus. Nã una porta sol procedit.
aserecipit. Cardines aut mundi duo.
tentrio & meridies. in ipsis enĩ uolu
homos philosophi uocant quasdã
inmundo corporum partes tãmi¬
Enutissimas ut necui sui pateant.
etomen idest sectionem recipiant.
de & athomi dicti sunt. hi ꝑ in anem
us mundi in requietis motibus uoli¬
e & huc atque illuc ferridicuntur
ui denussimi pulueris quunfusi per

Expanded text:
'moventur.' Graeci vero nomen mundo de ornamento adcommodaverunt, propter diversitatem elementorum et pulchritudinem siderum. Appellatur enim apud Nihil enim mundo pulchrius oculis carnis aspicimus. Quattuor autem esse climata mundi, id est plagas: Orientem et Occidentem, Septentrionem et Meridiem. Occidens, quod diem faciat occidere atque interire. Absconditi enim lumen mundo et tenebras superinducit. Septentrio autem a septem stellis axis vocatur, quae in ipso revolutae rotantur. Hic tunc purius micat aether. Merum enim et Occasus; nam una porta sol procedit, alia se recipit. Cardines autem mundi duo, Septentrio et Meridies; in ipsis enim volvitur Atomos philosophi vocant quasdam in mundo corporum partes tam minutissimas ut nec visui pateant nec τομήν, id est sectionem, recipiant; unde et ἄτομοι dicti sunt. Hi per inane totius mundi inrequietis motibus volitare et huc atque illuc ferri dicuntur, sicut tenuissimi pulveres qui infusi per
Abbreviated transcription (Latin):
fuit. Quitercius posteieropem regnauit
cuius temporibus aquarum in luuies
maiorem partem populorũ tessaliȩ
ad sũpsit. paucis perrefugia montium
liberatis: maxime inmonte parnaso
incuius cicuitu deucalion tune regi
pociebatis quitunc adseratibus cons¬
entes suseptos ꝑ geminai pernasi ius
fouit & alit a quo propteret genus ho¬
num greorũ fabulȩ ex lapidibus re¬
ratum ftunt ab eo propt̃ hominũ in
cordis diriciam. Sedet flumina cũ
litis auqi imbribus. ultra consuetud
uel diuornitatem uel magnitudin
redundnt multtq prosterntnto
sidiluim dicuntur. Sciendũ aut
flumincũ supra modum creseunt.
tantumd p̃sens inferre dãpna. sed
& aliquisignificare futura. Exxui

Expanded text:
fuit, qui tertius post Cecropem regnavit. fuit, qui tertius post Cecropem regnavit. Cuius temporibus aquarum inluvies maiorem partem populorum Thessaliae absumpsit paucis per refugia montium liberatis, maxime in monte Parnaso; in cuius circuitu Deucalion tunc regno potiebatur, qui tunc ad se ratibus confugientes susceptos per gemina Parnasi iuga fovit et aluit. A quo propterea genus hominum Graecorum fabulae ex lapidibus reparatum ferunt ab eo propter hominum insitam cordis duritiam. Sed et flumina cum insolitis aucta imbribus ultra consuetudinem, vel diuturnitatem vel magnitudinem, redundant multaque prosternunt, et ipsa diluvium dicuntur. Sciendum autem, flumina cum supra modum crescunt, non tantum ad praesens inferre damna, sed etiam et aliqua significare futura. De
Abbreviated transcription (Latin):
riferis. copiosus & obhoc ceteris fluuiis
his paniarum p̃latus. Betis fluuius
qui& betice prouinciae nomen dedit
lertitinquis aquis. eo quodibilane pulchro
colore tinguntur. Betis aũt dictus eo qđ
humili solo decurrat. Bitine enĩ greci
humile uel mersum uocant. Quaedam
aũt flumina indiluuio solita mole ter¬
rarum p̃clusa sunt. quaedam uero quae
nonerant abẏssi tunc ruptis metitibus
rum clade omĩa quae inunda¬
uerit delecit: Primum diluuium ex¬
titit sub noe quando hominũ sceleri¬
bus offensus omp̃ns toto orbe contecto¬
deletis cunctis unũ spatium caeli
fuit acpelagi cuius indicium hactenꝰ
uidemus in lapidibus quos in remotis
montibus concis et ostreis concretos
sȩpe & iã cauatos aquis uisere solemꝰ
Secundĩdiluuium fuit inachaia iacob
patriarchȩ & oggigi temporibus quieliu¬
sine conditor & rex fuit. nom̃q loco &
temporidedit: Tercium diluuium intes¬
scilia morsi uel amfictioni tẽporibus

Expanded text:
riferis copiosus, et ob hoc caeteris fluviis riferis copiosus, et ob hoc caeteris fluviis Hispaniarum praelatus. 34. Baetis fluvius, qui et Baeticae provinciae nomen dedit,lera tingis aquis. eo quod ibi lanae pulchro colore tinguntur. Baetis autem dictus, eo quod humili solo decurrat. βαθὺ enim Graeci humile, vel mersum vocant. 35. Quaedam autem flumina in diluvio soluta, mole terrarum praeclusa sunt; quaedam vero, quae non erant, abyssi tunc ruptis meatibus rum clade omnia quae inundaverit deleat. 2. Primum diluvium exstitit sub Noe, quando hominum sceleribus offensus Omdeletis cunctis, unum spatium caeli fuit ac pelagi. Cuius indicium hactenus videmus in lapidibus quos in remotis montibus conchis et ostreis concretos, saepe etiam cavatos aquis visere solemus. Secundum diluvium fuit in Achaia Iacob patriarchae et Ogygi temporibus, qui Eleusinae conditor et rex fuit, nomenque loco et tempori dedit. Tertium diluvium in Thessalia Moysi vel Amphictyonis temporibus
Abbreviated transcription (Latin):
& inaioris sibi ambiendo colligit uires orit᷑
agermanicis iugis. et occidenttilis partibꝰ
barbaroꝵ ꝑgens contra orientẽ .lx. inse
fluuios recipit septem hostiis inpontũ
influit. Rodanus galliȩ fluuius abop¬
pido rodo cognominatus. quẽ coloni rodi¬
orum uocauerunt. quirapido concitus
cursu tỹreNi aequoris frecti scindens.
non modicum sȩpe rcuigantium ꝑiculũ¬
fa̾cit. dũ interse maris fluctus & amnis
fluenta decertant. Rhenus arodani
societtite fertur uocatus. qm̃cũ eodem
exuna prouincia oritur . Est aũt germaniȩ
fluuius intertres europȩ maximos fluui¬
os compuititus qui abiugo alpium usque
moceani ꝓfunda cursus suos dirigit
Hiberius amnis qui quondam totius
hispanice nomendedit. Mipeus fluui¬
us geillicice pomen a colore pigmenti
sũpsit. quod in eo plurimũ inuenitur
Durius agrecis quasidoricus: Iagum
fluuium cartaogo hispaniae non cupauit.¬
ex qua ortus procedit fluuius arenis au¬

Expanded text:
et maiores sibi ambiendo colligit vires. Oritur et maiores sibi ambiendo colligit vires. Oritur a Germanicis iugis et occidentalibus partibus barbarorum, pergens contra orientem: sexaginta in se fluvios recipit: septem ostiis in Pontum influit. Rhodanus Galliae fluvius ab oppido Rhodo cognominatus, quem coloni Rhodiorum locaverunt; qui rapido concitus cursu, Tyrrheni aequoris freta scindens, non modicum saepe navigantium facit periculum, dum inter se maris fluctus et amnis fluenta decertant. Rhenus a Rhodani societate fertur vocatus, quoniam cum eodem ex una provincia oritur. Est autem Germaniae fluvius inter tres Europae maximos fluvios conputatus, qui a iugo Alpium usque in Oceani profunda cursus suos dirigit. Iberus amnis, qui quondam totius Hispaniae nomen dedit. Mineus fluvius Galliciae nomen a colore pigmenti sumpsit, qui in eo plurimus invenitur. Durius a Graecis, quasi Doricus. Tagum fluvium Cartago Hispaniae nuncupaex qua ortus procedit, fluvius arenis au
Abbreviated transcription (Latin):
reus fertur fluuius noncioatus.
nexriueis siluis ueniens drimit eu¬
pam abasi. interducis mudi partes
edius currens atq in pontm fluens.
icus achaiȩ cimnis argolios in rigars
impos: que mrex in achus a nomina
quiexordium argiuȩ gentis rrimus
fusus extribus fontibus orir exqui¬
suniuocabulũ ẽ. padus quid ifusus
nodũ stagni amnẽ sinu digeit aquo
pidis ẽ. noncupatꝰ. hic a grecisheridanꝰ
nominatꝰ abheridaino solis fib quem
liberis ittilice fluuius atrberino rege alba¬
norũ dr̃ appellatus. quiin hunc fluuium
cecidit. & deexitusuo nom̃ dedit: nã aintea
albola antiquũ nom̃ acolore habuit quod
niuibus albus sit Ipse .ẽ. tibris qui& tiberis.
sed tiberis incotidiano sermone tibris inuer¬
sudr̃. Danubius germaniae fluuius uoci¬
rifertur aniuium copiai quibus magnis
augetur. Is teest quineuropa plus omĩb
habet famã. idem & lister. quiadũ ꝑix
numeras ucidit gentes mutait & nomen.

Expanded text:
fertur fluvius nuncupatus, qui ex Riphaeis silvis veniens, dirimit Europam ab Asia, inter duas mundi partes medius currens, atque in Pontum fluens. 25. Inachus Achaiae amnis, Argolicos irrigans campos, quem rex Inachus a se nominavit, qui exordium Argivae genti primus dfusus, ex tribus fontibus oritur, ex quibus uni vocabulum est Padus, qui diffusus in modum stagni, amnem sinu dirigit, a quo et Padus est nuncupatus. Hic a Graecis Eridanus cognominatus, ab Eridano Solis filio, quem Tiberis Italiae fluvius a Tiberino rege Albanorum dicitur appellatus, qui in hunc fluvium cecidit, et de exitu suo nomen dedit. Nam antea Albula antiquum nomen a colore habuit, quod nivibus albus sit. Ipse est autem Tibris, qui et Tiberis; sed Tiberis in quotidianoo sermone, Tibris in versu dicitur. Danubius Germaniae fluvius vocari fertur a nivium copia quibus magis augetur. Iste est qui in Europa plus omnibus habet famam. Idem et Ister, quia dum per innumeras vadit gentes, mutat et nomen
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ adriaticũ achaicum. etepirotieũ amo¬
ribus accolarum. eusinus axenus antea
appellatus Accisibus hominũ quideci¬
der̃ inmare ut hellespontum. icarium mir¬
teum. Nam mirteũ maredictũ amartili
lapsu quod illic tibenomacho p̃cipitaitus
sit. hicarus uero cretensis ut fabulae fer
altiora ferens pennissolis calore solutis
mari in quocecidit nom̃ imposuit. Frixus
quoq cũ helle sorore sua fugiens insidias
nouercales. conscendit nauem signũ arie¬
tis habentem qualiberacus est: helles
aut̃ soror eis ꝑpessa naufragium a
in mare & iortua hellespontomari
Hãdictũ pontum. quia pontum pũ
boum bospos Aegyptium aut pelag
a sie laturgallicũ europȩ Africuli¬

Expanded text:
esse Adriaticum, Achaicum et Epiroticum. A moesse Adriaticum, Achaicum et Epiroticum. A moribus accolarum Euxinus, Axenus ante appellatus. A casibus hominum qui deciderunt in mare, ut Hellespontum, Icarium, Myrteum. Nam Myrteum mare dictum a Myrtili lapsu, quod illic ab Oenomao praecipitatus sit. Icarus vero Cretensis, ut fabulae ferunt, altiora petens, pinnis solis calore mari, in quo cecidit, nomen imposuit. Phrixus quoque cum Helle sorore sua fugiens insidias novercales, conscendit navem signum arietis habentem, qua liberatus est. Helles autem soror ejus perpessa naufragium decidit in mari, et mortua Hellesponto marinam dicta Propontis, quia pontum praeboum, Bosphorus. Aegyptium autem pelagus Asiae datur, Gallicum Europae, 127 Africu