comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Uudehodie lanam q̃ purgantes disceepunt carmiari dicim
Sru ꝙ qͥ illa cauerent carere mente existimabant᷑ Meer a
uero pedib mincupata uel a reb q̃ scribunt uel ab ĩuento¬
ribus uel a frcqũtatorib uel a nuniero sillabaꝵ a pedib
metra uocata ut dactilica i ambita trocharica ⁊ trocheo
emm trochaituz metr nascitur /a dactilo dactilitus sic ae alia
⁊ asinsenarios uersus nos ex numero pedum uocamus dero
Selophoms qda exeicuit Motha deoru qͦ reptor est Eo¬

Expanded text:
unde hodie lanam quam purgantes discerpunt, carmiuare dicimus, seu quod qui illa canerent carere mente existimabantur. 5. Metra, vel a pedibus nuncupata, vel a rebus quae scribuntur, vel ab inventoribus, vel a frequentatoribus, vel a numero syllabarum. 6. A pedibus metra vocata, ut dactylica, iambica, trochaica. A trocheo enim trochaicum metrum nascitur; a dactylo dactylicum, sic et alia  senarios versus nos ex numero pedum vocamus. Hos Colophonius quidam exercuit. Sotadeorum quoque repertor est So
Abbreviated transcription (Latin):
eloquium figure interpretantur. que fuit ĩ uerbis. nel¬
⁊̃ sententiis. ꝓpter barias dictionu formas. ꝓpter eloqͥ oxnamiẽ¬
tum Hee dum multe sunt apud gramatitos inuẽiuntur
frolensis est presumpcio. ubi ia que seqͥ debent aureponũt
ut interea reges ingenti mole latinꝰ Debunt n. sit ditere
iuterea reges ingenti mole. ⁊ statim adicere qd seqͥt᷑ Pro¬
uersibus. i postea additum est ꝓcedunt castris. inde et pre¬
sumpcio dr̃. quia anteposita sunt que seqͥ debuerunt zeuma
est dansula cum plures sensus uno uerbo daudinitur q̃ fit tͥb
modis. Nam aut ĩ pͥmo aut in postremo aut ĩ medio id ubu
ponitur. ꝙ sentencias mugͭ. In primio. ut u̾tit᷑ enoloꝵs furdꝰ
sentenꝰ nobis. In medio ut grecia supplicio redacta est gallia cͣctex.
In pestrenio namq hͦ tempore obsequium amitos ueritas adumni
hic debint dicere. E est copia pressi lactis. Lit aute silẽsis

Expanded text:
eloquium figurae interpretantur, quae fiunt in verbis vel sententiis per varias dictionum formas propter eloquii ornamentum. Haec dum multa sint, apud grammaticos ista inveniuntur 2. Prolepsis est praesumptio, ubi ea quae sequi debent anteponuntur, ut: Interea reges in'Interea reges ingenti mole', et statim adicere, quod sequitur: 'proversibus, et postea additum est: 'Procedunt castris'. Inde et praesumptio, quia anteposita sunt quae sequi debuerunt. Zeugma est clausula, quum plures sensus uno verbo clauduntur, quae fit tribus modis. Nam aut in primo, aut in postremo, aut in medio id verbum ponitur, quod sententias jungit. In primo, ut, VERTITUR oenophoris fundus sententia nobis. In medio, ut, Graecia Sulpicio sorti DATA, Gallia Cottae. In postremo, ut: Namque hoc tempore obsequium ami cos, veritas odium Hic debuit dicere: 'est et pressi copia lactis' Fit autem Syllempsis
Abbreviated transcription (Latin):
rina Nisciit usum terre aquis dum arare & sultum pre¬
mere ad terram ꝑtineat non ad mare ab ĩ aminali adinaĩ¬
male ut florida inuentus. miscuit. flores manimales iuẽtii
cuitempora cana crepanti. Cuncta salo resonant magnꝰ
magnus cui ꝑpetemẽto Profluit occȩanus & flumnina tͥm̃b
errant aentus .n. & timpora & cͥnes noi ad occeãnumꝰ
ptinent s ad honimes. sic & alia rorus noͣ. de aͦ genere
⁊ a genuis decentissime decoris gracia transferunt᷑. ut
oracio pornetur A otaphora at aut partis binus ut fluc¬
tuare segetes. non p̃t dici segerare fluctas añ antistropha
heo. a methafora differt ꝙ illa uocabulum hũti largiat᷑.¬
animal ͫ & heminum sit Quod nom en si poeta naui
non apposinsset quid ꝓprium eidem parti dicẽt nõ habẽt¬
saq ueĩt arundo. nam ꝑ manu uerba ꝑ arundine laã¬
aball surinficatione ad aliam ꝓxmutate translata. Fit

Expanded text:
rina. Miscuit usum terrae aquis, dum arare et sulcum prerina. Miscuit usum terrae aquis, dum arare et sulcum premere ad terram pertineat, non ad mare. 4. Ab inanimali ad animale, ut florida juventus; miscuit flores inanimales juventutcui tempora cana crepanti Cincta salo resonant, magnus cui perpete mento Profluit Oceanus, et flumina crinibus errant. Mentum enim, et tempora, et crines non ad Oceanum pertinent, sed ad homiin aliud genus decentissime decoris gratia transferuntur, ut oratio perornetur. Metaphora autem aut partis unius est, ut 'fluctuare segetes non potes dicere 'segetare fluctus', aut antistropha Haec et a metaphora differt, quod illa vocabulum habenti largitanimalium et hominum sint; quod nomen si poeta navi non apposuisset, quod saque venit arundo. Nam per manum verba, per arundinem lab alia significatione ad aliam proximitatem translata. Fit
Abbreviated transcription (Latin):
berba intelliguntar. ut dare cdassibus austros cu uentis
locucionu uocanture interpretantur fuint autes
ppria siginfitatione. ad non ꝓpriam sigmficatione sum¬
litudinem uͦ xum q̃rium nomina difficilimiu est ãno¬
tare. Med ex ꝯmĩb donatus. xiii usui t radenda dasipsit.
Methafora ẽ berbi alicꝰ usurpata transla ᷤ sicut cu dici¬
mus fluctuare segetes gẽmare bices. duzhiis reb fluctꝰ
a ꝯenmas. non inueĩmꝰ Inquib h uerba aliunde tͣusfe¬
runtur. Ez hee atq alie tropice locuciones ad ȩa q̃ intel¬
lurenda sunt ꝓpterea figuratib annctibꝰ obtegunt᷑ iit sen¬
sum legentis exerceant & ne nuda atq ni promptu uile¬
scant. Fiunt autrin methafore modis e ͬ. ab anmali ad
animale. ut aligeros conscendit equos. methaforire loqus
miscurt quadrupẽdi alas auis ⁊ quo cursu deserta peti¬
uerit miscuit bolatili ciresum quadenpedis ab in animali
ad manimale ut pentum pnius arat sulta pͥmit altaca¬

Expanded text:
erba intelliguntur, ut dare classibus austros., cum ventilocutionum interpretantur. Fiunt autem a propria significatione 59 ad non propriam similitudinem. Quorum omnium nomina difficillimum est annotare, sed ex omnibus Donatus tredecim usui tradenda conscripsit. 2. Metaphora est verbi alicujus usurpata translatio, sicut cum dicimus, fluctuare segetes, gemmare vites, dum in iis rebus fluctus et gemmas non invenimus, in quibus haec verba aliunde transferuntur, sed hae atque aliae tropicae locutiones ad ea quae intelligenda sunt propterea figuratis amictibus obteguntur, ut sensum legentis exerceant, et ne nuda atque in promptu posita vilescant. 3. Fiunt autem metaphorae modis quatuor: ab animali ad animale, ut, aligeros conscendit equos; metaphorice loquens miscuit quadrupedi alas avis, et quo cursu deserta petiverit, miscuit volatili cursum quadrupedis. Ab inanimali ad inanimale, ut, Pontum pinus arat; sulcum premit alta ca
Abbreviated transcription (Latin):
bus ꝓ miter homines ditat Acirologia est non ꝓpria dictio ut
bueat spare timenti. sddropeuiz est tunenti formdare nõ spe¬
pare pgraminco in cam̃po. ꝓpͥu est graminosu dicore
campum non graminemz. Uatefatu est dictio obscenas
G mrom posite sonans eoscena ut hiis animu arrige dẽis
hicomposita ut iumiat ire at doĩca castra. nida .n. fit ꝯposit

Expanded text:
tio: ut, liceat sperare timenti; proprium est autem timenti formidare, non sperare; et, gramineo in campo: proprium est graminosum dicere campum, non gramineum. 5. Cacephaton, dictio obscena, vel incomposite sonans. Obscoena, ut, 54 his animum arrecti dictis. Incomposita, ut, juvat ire et Dorica castra. Mala enim composi
Abbreviated transcription (Latin):
logia orta e declinata sunt in latina. ut silua. domus
Alia quoq ex nominibus locorum urbiu. fluminu t̃xert
bocabula mutta ꝙ̃ dd diuersaru genciu ẜmone uocaut᷑
Losa greca niterpretacione ligue sortit.nõ .xxXii
hant phisici aduerbͫ dicunt qr uocem illam de q̾regͥ¬
ritur uno ⁊ singulari uerbo designat Q dem illud i
uno uerto positum decdarat. ut conticestere est tacere Ite¬

Expanded text:
logia orta et declinata sunt in Latinum, ut 'silva', 'domus'. logia orta et declinata sunt in Latinum, ut 'silva', 'domus'. Alia quoque ex nominibus locorum, urbium, vel fluminum traxerunt vocabula. Multa etiam ex diversarum gentium sermone vocantur. sa Graeca interpretatione linguae sortitur nomen. Hanc philosophi adverbum dicunt, quia vocem illam de qua requiritur uno et singulari verbo designat. Quid enim illud sit in uno verbo positum declarat, ut contices
Abbreviated transcription (Latin):
lariter est dum queris utrum t̾mes masculmu Sit
an femininu simle ett illi no. in declmane limes at
erit masculiu Nam quod genus in principalitate est
id esse sol ĩ dinucione s hoc non semper ut pist̾ͥnu
Thimolegia est origo uocabulor cuz ni uerbi uer noĩs
ꝑ interpretacione colligit᷑. hant aristotiles simbo¬
nota facit ex p̃positꝙ. ut puta. Flumen qr fluendo.
nomen cicius in de eiꝰ intelliges. Quñs enim inspectio ethi¬
logie non reperiunt᷑. qr quedam non secundu qlitate
q̃ genita siuit S uixta arbitrium humane uolittatis.
uocabula acceperunt. Wunt aute ethimologie nominum
ut homo ab humo. aut ex cerriis ut a lauando lotus hel
lutum. dum hutum non set mundu & lutus qr umbrai
opacus parum lutent Quedam ẽ facta sunt exnõi
deriuacionẽ ut apeuden ᷑ prudens Quedam᷑ ex uocibus
lt a garrulitate garrulus Quedam ex greca ethimo¬

Expanded text:
lariter est, dum quaeris utrum 'trames' masculinum sit lariter est, dum quaeris utrum 'trames' masculinum sit an femininum, similis est illi in omni declinatione 'limes', et icat. Nam quod genus in principalitate est, id esse solet in diminutione. Sed hoc non semper, ut 'pistrinum', . Etymologia est origo vocabulorum, cum vis verbi vel nominis per interpretationem colligitur. Hanc Aristoteles nota facit exemplo posito; utputa 'flumen', quia fluendo nomen, citius vim eius intellegis. Omnis enim rei inspectio etylogiae non reperiuntur, quia quaedam non secundum qualitatem, qua genita sunt, sed iuxta arbitrium humanae voluntatis vocabula acceperunt. Sunt autem etymologiae nominum ut 'homo', utum', dum lutum non sit mundum, et 'lucus', quia umbra opacus parum luceat. Quaedam etiam facta sunt ex nominum derivatione, ut a prudentia 'prudens'; quaedam etiam ex vocibus, ut a garrulitate 'garrulus'; quaedam ex Graeca etymo
Abbreviated transcription (Latin):
cia & cetera similia. In dubiis quoq berbis. consuetu¬
do ueterum erat ut cum eadem littera alͫ intellectũ cor¬
repta alium ꝓducta hrẽt. Ionge simile apitem appõebãt
ut puta ppͨ in arborem signaret aut hominu multitu¬
dinem apice distingnoba᷑. Sic ⁊ ubi lr̃e consonantes oe¬
minabantur sicilicimi superponebant ut cella. ferrum
asseres uetores ein non dirpplicabant lr̃as s supra sicili¬
cos apponeobant. Qua nota ãmonebatur lector ꝯemi¬
Nalogia grece. Ia tine silium comparator¬
cio nomin̾atur. cꝰ ħ breuis est. ut quod dubium
est ad aliquid simile quod non est dub ͫ referatur t
incerta certis ꝓbentur Dcto ante modis comparacio
analogice comparatł colligitur .i. qualitate. compara¬
sillabarum & similitudine temporu Si quid de hiis bnũ
defuerit iam non est aualogia.i. similitudo. s ẽ anomati
I extra regulam ut lepus et lupus totum conuenit s
dissenciunt caũ facunt enim lupi leporis. nam regũ¬

Expanded text:
et cetera similia. In dubiis quoque verbis consuetudo veterum erat ut, cum eadem littera alium intellectum correpta, alium producta haberet, longae syllabae apicem adponebant; utputa 'populus' arborem significaret, an hominum multitudinem, apice distinguebatur. Sic et ubi litterae consonantes geminabantur, sicilicum superponebant, ut 'cella', 'serra', 'asseres'. Veteres enim non duplicabant litteras, sed supra sicilicos adponebant; qua nota admonebatur lector nalogia Graece, Latine Similium comparattio nominatur. 48 Cujus haec vis est, ut quod dubium est, ad aliquod simile quod non est dubium referatur, ut incerta certis probentur. Octo autem modis comparatio analogiae colligitur, id est, qualitate, comparasyllabarum, et similitudine temporum. Si quid de iis unum defuerit, iam non est analogia, id est similitudo, sed est anomalia, id est extra regulam, ut 'lepus' et 'lupus'. Totum convenit, sed dissentiunt casu; facit enim 'lupi', 'leporis'. Nam regu
Abbreviated transcription (Latin):
na unu exiliꝰ duo largiꝰ ꝓferre debemꝰ Sollifio ẽ quociẽs
est ut si quis dicat iiter nobis ꝓ inter nos aut dare ueia
sceleratoru ꝓsceleratis. diciturr ante soloecismmus a cilin¬
buis qͥ ex urbe soloe q̃ nunc pompeiopłis appellatur pro
fecti sunt cu apͭ alios conmorantes sua a aͦru ling̃m
uiciose inconsequenterq confundẽnt solortismo nomiẽ dede¬
rint/. Unde & similiter loquentes seloeasinos facere dicũt᷑
Seloccismus autez apͦ poetas scema dicitur quociens ĩ usu
necessitate metri factus niuẽit᷑. cu aute non ĩuenit᷑ ne¬
cessitas ꝑman soloetisin culpa Soloecismus fit duobꝰ
moĩs aut ꝑ partes orõnis aut ꝑ accidencia per partes
orõnis fit si altera parte ꝓ altera ponanuis ut puta
natus exposuit. funt preterea plurimis modis Nan
luciliꝰ centu gnã soloccisior dixit qͦs om̃s Ritare pociꝰ

Expanded text:
 duo exilius proferre debemus. 9 Collisio est quoties est, ut si quis dicat 'inter nobis' pro 'inter nos', aut 'date veniam sceleratorum' pro 'sceleratis'. Dictus autem soloecismus a Cilicibus, qui ex urbe Soloe, fecti, cum apud alios commorantes, suam et illorum linguam vitiose inconsequenterque confunderent, soloecismo nomen dederunt. Unde et similiter loquentes soloecismos facere dSoloecismus autem apud poetas schema dicitur, quoties inversu necessitate metri factus invenitur; cum autem non invenitur necessitas, permanet soloecismi culpa. 4. Soloecismus fit duobus modis: aut per partes orationis, aut per accidentia. Per partes orationis fit, si alteram partem pro altera ponamus, ut puta natus exposuit. Fiunt praeterea ex plurimis modis. Nam Lucilius centum genera soloecismorum dixit, quos omnes vitare potius
Abbreviated transcription (Latin):
& reliquis que secunt᷑: per ipsa quoq fit barbarisiꝰ si ꝑ lon¬
ga sillaba . brenis ponatur/ ant pro breui longa ꝑ tonos
si accentus ĩ aliam sillabam conmutet ᷑ ꝑ aspiracione .si
adiciat᷑. h. lr̃a. ubi non d. aut detrahatur ubi esse oportet
phratum qͣciens ĩ ꝓniniciane scindit᷑ uersus anteq comple¬
atur. siue qͤciens uocalis nocale sequit᷑ ut nuse aonides
fit barbarismus. &e ꝑ methatismos iocacesmos laudacismos
iustum amicu. s hͦ uicium aut suspenlione .in. lẽe aut
dignacione uitamus. Iotacismus. ẽ quociens in. iota lr̃a dup¬
plicat᷑ sonus. ut troia maia. nͥ eaꝵ litteraꝵ adeo exilis erita
ꝓnuncia ͦ. ut unu iota non duo sonare uideant᷑. Landacisinꝰ
ẽ uel si ꝓ diro .l. uno ꝓnuncient᷑. ut afri faciunt sit᷑ colloqͥu

Expanded text:
Per tempora quippe fit barbarismus, si pro longa syllaba brevis ponatur, aut pro brevi longa. Per tonos, si accentus in aliam syllabam commutetur. Per aspirationem, si adjiciatur h littera ubi non debet, aut detrahatur ubi esse oportet. 5. Per hiatum, quoties in pronuntiatione scinditur versus antequam compleatur; sive quoties vocalis votalem sequitur, ut Musae Aonides. Fit barbarismus, et per metacismos, iotacismos, et lambdacismos. 'iustum amicum'; sed hoc vitium aut suspensione M litterae, aut detractione vitamus. Iotacismus est, quotiens in iota littera duplicatur sonus, ut 'Troia', 'Maia'; ubi earum litterarum adeo exilis erit pronuntiatio, ut unum iota, non duo sonare videantur. Labdacismus est, si pro una L duo pronuntientur, ut Afri faciunt, sicut 'colloqu
Abbreviated transcription (Latin):
secedmint perqͣ quid sit utrumq cognoscit᷑. ut cũ q̃ri
quid int rege sit.  tyrannu. adiecta differen᷑. quid
utq sit diffintur. ut rex modestus & temperatus tꝑ¬
ramins uero cendelis. Inter h .n. duo differencia cũ poita
fueras quid sut btrumq cognosatur sic g De barba

Expanded text:
rumque cognoscitur; ut cum quaeritur quid inter regem sit et tyrannum, adiecta differentia, quid uterque sit definitur, ut 'rex modestus et temperatus, tyrannus vero crudelis'. Inter haec enim duo differentia cum posita fuerit, quid sit utrumque cognoscitur. Sic et cetera
Abbreviated transcription (Latin):
luus xc ponit᷑ cum illam stati .n. lrã subsequit᷑ & aͣ
perhł scribitur/ quotidie per q scribendum est non. per
E ut sit quot diebus. Rlittera comunctione h cunis
lr̃a. ita ꝙ apud antiquos honos arbos. labos. dicebatur
nime labor. honor arbor. Sat pert. scribi oport
qr integrum erꝰ facit satis. Sed per d. scribi o. apd᷑
antiquos emm sed sedum dicebatur nos finales auas
litteras abscidinius. tantus. Sicut & ꝙͣtus ĩ medio i ha¬

Expanded text:
 ponitur, cum illam statim u littera sequitur, et alia per t scribitur. Quotidie per q scribendum; non per c, ut sit qlittera. Itaque apud anticos 'honos', 'labos', 'arbos' dicebatur, nunc 'honor', 'labor', 'arbor'. 'Sat' per T scribi oportet, quia integrum eius facit 'satis'. 'Sed' per D oportet scribi. Apud anticos enim sed 'sedum' dicebatur; nos finales duas litteras abscidimus. 'Tamtus', sicut et 'quamtus' in medio M ha
Abbreviated transcription (Latin):
rorum autez ar caldeorum per abraam patet. Wude cuz he¬
breis. & numero & sono concordant solis caratteribus discor¬
dant. Egipcior luteras. ysis Regina Inachi filia de grecia
ueniensã egiptu reperit/. E egipciis tradidit. dpͦ egipctos
autem alias habuisse litteras s acerdotes. alias uulgus duo
usunt pͥmi fenices inuenerunt. Unde ⁊ lut̃ Fenites pͥm̾i
fame si credit᷑ ausi Nansura rudib uocem Sigͣr e figruris.
Winc est ꝙ pheniteo colore librorum capita scribintur
Uiegula subterior. pͥma etatem significat Iucertã qͥpp ⁊.
Sinium antem ꝙ snperest ab infancia uel adolẽscẽcia
incipit. Suius dextra pars ardua est. s ad beara bitam
tendens. Simistra facilior s ad labem interitumq dedu¬
cens. de qua . persius ait. Et tibi qͥ sannos deduxit littera
ramos. Gurgente dextro. monttranͭ limite callem Quĩq¬

Expanded text:
rorum autem et Chaldaeorum per Abraham. Unde cum Herorum autem et Chaldaeorum per Abraham. Unde cum Hebraeis, et numero, et sono concordant, solis characteribus discrepant. Aegyptiorum litteras Isis regina, Inachi filia, de Graecia veniens in Aegyptum, reperit, et Aegyptiis tradidit. Apud Aegyptios autem alias habuisse litteras sacerdotes dicunt, alias vulgus; usum primi Phoenicesfame si credere, ausi Mensuram rudibus vocem signare figuris. Hinc est quod feniceo colore librorum capita inscribuntur, virgula subterior primam, etatem significat, incertam quippe, bivium autem quod superest ab adolescentia incipit, cujus dextra pars ardua est, sed ad beatam vitam tendens, sinistra facilior, sed ad labem interitumque deducens. De qua sic Persius ait: Et tibi cui Samios deduxit littera ramos, Surgentem dextro monstravit limite callem
Abbreviated transcription (Latin):
oliua uelut quedam gramatidite artis instituta est Unde
& eam uarrõ. litteracione nocat. Nittere aute sunt
ludices axtis rerum Signa uerboꝵ quibus tanta uis est. ut nob̾
dicta abscentium sine uoce loquantur Uerba enmm ꝑ oculos
non per oculos non ꝑ aures introducunt Usus litteraꝵ
repertus est propter memoriam rerum. nam ne oblimonefu¬
giant. litteris obligantur. In tanta .n. rexum uarietate nͨ disci
audiendo poterant omĩa nͨ memorata retineri Aittere añt
dicte q̃iͣ legittere. eo ꝙ tunc legentib prestent. uel ꝙ ĩ legẽdo
iterentur. L itterelatine & grete ab hebreis uidentur exoͬ¬
te. Apud illos est prius dictu aleph. Denide exsimili enũ¬
ciaçione. apud grecos. tractu est alplia Inde aput latinos.A.
Transla ͦ ein ex simili sono alteriꝰ lingue .a. leãm condidit
ut noscere possimus lingua hebraicam omĩu lingnarũ ac

Expanded text:
plina velut quaedam grammaticae artis infantia est. Unde plina velut quaedam grammaticae artis infantia est. Unde et eam Varro litterationem vocat. Litterae autem sunt indices rerum, signa verborum, quibus tanta vis est, ut nobis dicta absentium sine voce loquantur. Verba enim per oculos, non per aures, introducunt? 2. Usus litterarum repertus est propter memoriam rerum. Nam, ne oblivione fugiant, litteris alligantur. In tanta enim rerum varietate, nec disci audiendo poterant omnia, nec memoria contineri. 3. Litterae autem dictae, quasi legiterae, quod iter legentibus praestent, vel quod in legendo iterentur. 4. Litterae Latinae et Graecae ab Hebraeis videntur exortae. 4 Apud illos enim prius dictum est aleph; deinde ex simili enuntiatione apud Graecos tractum est alpha; idem apud Latinos a. Translator enim ex simili sono alterius linguae litteram condidit ut nosse possimus, linguam Hebraicam omnium linguarum et
Abbreviated transcription (Latin):
aut personas. ut aut ego. aut tn faciamus. Subuctiue dcẽ
q dñis q hommi: Expłetine dicte quia explent ꝓposita
rem. ut puta. Si hos non bis. saltem illud fac Sõmunes.
nominantur quia nͥ iuns preponuntur & subinguntur.
ut igitur hoc faciani. hoc igitur faciam C ausales. dituntͣ
a causa : eoꝙ aliquid cogitent facere. ut puta occidam
illum. quia aurum h. causa est Racionales dicintu
a racione qua quisq utitur in façiendo. ut quomodo eumi oc¬
cidam ne agnoscatur. ueneno an ferro: De preposi
R posicio dicta. eoꝙ noĩbus p̃ponatur: Cone xI.¬
semper coherent n aliquid ualent sole posite . ut dis. di.
interiecta .i. interposita. affectum cominoti animis exp̾mit.
sicut cum dicitur a dolente hen: ab instente he. A timente¬
hei q̃ uoces quarintunq linguaru proprie funt uet in
aliam linguam. Facile transteruntur. De litteris xiii¬

Expanded text:
aut personas, ut 'ego aut tu faciamus'. Subiunctivae dicuntur, aut personas, ut 'ego aut tu faciamus'. Subiunctivae dicuntur,  regi, que homini'. Expletivae dictae, quia explent propositam rem, ut puta, 'si hoc non vis, saltim illud fac'. Communes nominantur, quia ubivis ponuntur et subiunguntur, ut 'igitur hoc faciam', 'hoc igitur faciam'. Causales dicuntur a causa eo, quod aliquid cogitent facere, ut puta, 'occido illum, quia habet aurum'; causa est. Rationales dicuntur a ratione, qua quisque utitur in faciendo, ut 'quomodo eum occidam, ne agnoscar? veneno an ferro?' De praepositione Praepositio dicta, quod nominibus praeponatur et vesemper cohaerent, nec aliquid valent solae positae, ut 'di', 'dis'.  sermonibus interiecta, id est interposita, affectum commoti animi exprimit, s, cum dicitur a dolente, heu, vel ab irascente, hem, quae voces quarumque linguarum sunt propriae, nec in aliam linguam facile transferuntur; quae causa utiqu
Abbreviated transcription (Latin):
Serundia qr n ͨ agunt. n ͨ paciuntur ut iaceo sedeo. hiis bi
r ha latina non gunt. Deponencia uero dicintur qr
deponunt futuri teniporis partem a significacione passiua
Duerbium dictum est eo ꝙ uerbis accidat ut puta bn
legit. bn aduerbͫ est Negit berbum inde cago dtm
aduerbium ꝙ semper uerbo iunctum adimpleatur  Ubn.
enz solumi sensimi implet ut seribo Aduclis antem fñ¬
uerbo non h plenam signifitationem ut hodię. adicis ili
nerbum. ut hodie scribo. ⁊ iuncto uerbo implesti sensum
Oniunctio dicta ꝙ lensum sentẽciasq uãctõe .x.¬
monum qiͣ quoddam exhibet glutmnu. aut eium noĩa¬
sociat. ut augustinus & ieromimus. Aut uerba ut scribit¬
& legit Una auteni iuis om̃iun siue copulent sine disum¬
gant Copulatiue autem coniunctiones dute eo ꝙ sensum
uol ꝑsonas coniungant ut ego ⁊ hi eamus ad forum. ꝑsonas.¬
& sensum ꝯiunxit Diliunctine dicte quia disiungunt res

Expanded text:
Neutralia, quia nec agunt, nec patiuntur, ut jaceo, sedeo. His si Neutralia, quia nec agunt, nec patiuntur, ut jaceo, sedeo. His si r littera, Latina non sunt. Deponentia vero dicuntur, quia deponunt futuri temporis participium a significatione passiva, o. 1. Adverbium dictum est, eo quod verbis accidat, ut puta, bene legi. Bene adverbium est, legi verbum. Inde ergo dictum adverbium, quod semper verbo junctum adimpleatur. Verbum enim solum sensum implet, ut scribo. Adverbium autem sinverbo non habet plenam significationem, ut hodie; adjicis illi verbum, hodie scribo, et juncto verbo implesti sensum.onjunctio dicta, qumonum quasi quoddam exhibet glutinum. Aut esociat, ut 'Augustinus et Hieronymus': aut verba, ut 'scribit et legit'. Una autem vis omnium, sive copulent, sive disiungant. Copulativae autem coniunctiones dictae eo, quod sensum vel personas coniungant, ut 'ego et tu eamus ad forum'. Ipsud 'et' sensum coniunxit. Disiunctivae dictae, quia disiungunt res
Abbreviated transcription (Latin):
onem h. siue sonu imperantis ut lege. Optatuus. quia ꝑ
iplum optamus aliquid agere. ut ut ma legerem. Cõiunctiuus
qr ei conuingit᷑ aliquid. ut locucio sit plena. N qui quando dicis
cum clamem pendet sensus. ꝙ si dicam cum clamem qͣr̾ pirtas¬
Qui si adiungas ꝑson ani clamare debeo. debes. debet. fit qͣsi
finitus. Imꝑsonalis dicitur quia nidiget pꝰ nominis. uel
ꝓnominis. ut legitur adde ꝑlonam ame ate ab illo. & ple¬
ne senritur ẜnfinitinus modus pꝰ tantu uorbi eget Impͣl
ad unum sonum multa ꝯiũgantur Docet enim in quam
sillabam. exeat futuru tempus. ne ꝑ Impericiam quis
dicat legebo ꝓlegam. ł Darum pͥma & 2ͣ mittunt fa¬
ar E enera uerborum ideo dicta quia gignunt Nani
actiuo addicis. R & gignit passiuu. Rursum passiuo adi¬
mis. R. ⁊ parit actiuum. Ipsa auten actiua dicutur quia
agunt ut uerbero & passiua q paciiitur. ut uerberoꝵ

Expanded text:
onum habet imperantis, ut lege. Optativus, quia per onum habet imperantis, ut lege. Optativus, quia per ipsum optamus aliquid agere, ut utinam legerem! Conjunctivus, quia ei conjungitur aliquid ut locutio plena sit: nam quando dicis cum clamem, pendet sensus; Cui si adiungas personam: 'clamare debeo, debes, debet', fit quasi finitum. Inpersonalis dicitur, quia indiget personam nominis vel pronominis, ut 'legitur': addene sentitur. Sed infinitus modus persona tantum verbi eget. Imperad unum sonum multa conjungantur. Docet enim, in quam syllabam exeat futurum tempus, ne per imperitiam quis dicat legebo, pro legam. Harum prima et secunda mittunt fuar. 20 7. Genera verborum ideo dicta, quia gignunt. Nam activo adjicis r, et gignit passivum. Rursum passivo adimis r, et parit activum. Ipsa autem activa dicuntur, quia agunt, ut verbero; et passiva, quia patiuntur, ut verberor.
Abbreviated transcription (Latin):
Apars frequenter ĩ or̃one u̾setur Sunt antem u̾ba
mentis signa quib homines cogitaciones suas. inuicem lo¬
quendo demonstrant. Wicut autez nꝰ significat ꝑlona
fatum indicat᷑. s eius a qͥ ᷤ patitur. R borum genera unost.
Stamatitorum e rethorum. g̃miaticorun in tria cadunt¬
tensacret. thorum aitte uiiuersa oracio. uerba dicuntꝰ
Beluti uerbis bonisnos cepit .i. bona ꝟba habuit / ubi nõ tĩ
uorba q̃ i tria cadunt tempora. sed unuersa oracio ett Rbo¬
ren nforment. per has enim oftendimus quid agamus. Na
meditatua dicta est a meditantis sensu. ut lecturio .⁊. leg̃e uolo.
Inchoatiua post meditaciones ⁊ ab inchoantis inois ut calesedo
Frequentatiua a sepis agendo. ut lectito clamito. Forme .n.
sensus teuent Oodi declmacione. Nam nescis quid sit de¬
clina ͦ nͥ prius didiceris quid sit sensus. Modi dicti ab eo ꝙ
signifitacione h indicantis. ut lego. Imꝑatiuuis qr siginfitaci¬

Expanded text:
pars frequenter in oratione versetur. Sunt autem verba pars frequenter in oratione versetur. Sunt autem verba mentis signa, quibus homines cogitationes suas invicem loquendo demonstrant. Sicut autem nomen significat persfactum indicat, sed ejus a quo patimur. 19 2. Verborum genera duo sunt, grammaticorum, atque rhetorum. Gra, 'faciet'. Rhetorum autem universa oratio verba dicuntur veluti, 'verbis bonis nos cepit', 'verba bona habuit', ubi non tantum verba, quae in tria cadunt tempora, sed universa oratio est. Verbod nos ad unamquamque rem informent. Per has enim ostendimus quid agamus. Nam Meditativa dicta est a meInchoativa post meditationem ab inchoantis indicio, ut calesco. Frequentativa a saepius agendo, ut lectito, clamito. Formae enim sensum tenent, modi declinationem. Nam nescis quid sit declinatio, nisi prius didiceris quid sit sensus. 4. Modi dicti ab eo, qsignificationem indicantis habet, ut lego. Imperativus, quia s
Abbreviated transcription (Latin):
dicitur qt ad interrogacione referuntur. ut quis est : indr
cione. Aliquem eim pñtem hiis demonstramus. ut hic
h hoc Qnetria ⁊ articuli uocantur Articuli eni dc̃i
ꝙ nonunib actantur .i. colligantur. ut cum ditimus his
orator Inter articulum quten & ꝓnoͫ. hoc interei t
ꝙ acticulus tunc est / cum nõi iungitur ut hic sapiens. Cu
uero nõ conuingit ᷑ͥ demontti atͫ ꝓnoͣ est. ut hic et hec e hͦ.
Snima autem ꝓ nomina ant priiegenia aut deductiua
sunt funt / Drinugenia sunt dicta qr aliunde originem nõ
trahunt ł xxi dunt. F inĩtatria. ut ego tu. ille. Infinita
septem quis qualis talis tantiis qrtus quetis trtus Uinꝰ
qs funta . Sex. iste. ipsẽ. hic .is. idem. Siii. Possessiua .b.
qr ex ittis deducta. atq compoñta existunt ut quispia
Erbum dictum eo ꝙ uerberato aere sonat uelꝙ hec

Expanded text:
dicuntur, quia ad interrogationem referuntur, ut quis est? respondicuntur, quia ad interrogationem referuntur, ut quis est? respontionem. Aliquem enim praesentem his demonstramus, ut hic, haec, hoc, quae tria et articuli nominantur. 4. Articuli autem dicti, quod nominibus arctantur, id est, colligantur, ut cum dicimus hic orator. Inter articulum autem, et pronomen hoc interest, quod articulus tunc est, cum nomini jungitur, ut hic sapiens. Cum vero non conjungitur, demonstrativum pronomen est, ut hic, et haec, et hoc. 5. Omnia autem pronomina, aut primigenia, aut deductiva sunt. Primigenia dicta sunt, quia aliunde originem non trahunt. Haec viginti unum sunt. Finita tria: ego, tu, ille. Infinita septem: quis, qualis, talis, quantus, tantus, quotus, totus. Minus quam finita sex: iste, ipse, hic, is, idem, sui. Possessiva quinque: quia ex illis deducta atque composita existunt, ut quispiam, Verbum dictum, eo quod verberato aere sonat, vel quod haec
Abbreviated transcription (Latin):
a magistro Exaptota nõ dicta eo ꝙ ꝑ sex cãꝰ uarietateni
hũt ut est bis P entatota. q̃ tantum ĩ qͥnq casibus hariant᷑
ut doctus. Setraptota que tantimi ĩ 4 ͦ ͬ casibus bariantur btt
latus. Triptota que tantum in teibus. ut templum Siptota q̃
tota q̃ tantum uuo caũ btimtu ut frugi. de ꝓ noĩe ui.
Ronomen ꝙ dictum qr uite nomims ponitur ne fastidiũ
faciat nomen ip̃m duni iteratur. Nam dum dicinins
Dirg̃ scripsit bucolica addimus ꝓnomen. ip̃e scripsit grorgica
sicq uarietas suruifiratiois. & fastidiu tollet ⁊ ornamĩtus i cunt.
D ronomina autem sunt aut funta aut infinta. funita
intelligis. Intinita dicuntur qr non sunt certe persone. de
a mus ꝙͣ finita appellantur qr ꝯmemoracione faciunt. note
persone. ut ipse iste. Certum est de qͦ loquitur Possessiua
uocantur eo ꝙ aliquid nos possi dere oftendunt Nam cu
dico mens tuns. disfimo aliquid esse menz uel tuuz Re latina

Expanded text:
sex casus varietates habent, ut est 'unus'. Pentaptota, quod tantum in quinque casibus variantur, ut 'doctus'. Tetraptota, quod tantum in quattuor casibus declinentur, ut 'lateris'. Triptota, quod tantum in tribus, ut 'templum'. Diptota, quod tota, quod uno tantum casu utuntur, ut frugi. § 8 De pronomine. Pronomen dictum, quia pro vice nominis ponitur, ne fastidium faciat nomen ipsud dum iteratur. Nam cum dicimus, 'Vergilius scripsit Bucolica', addimus pronomen, 'ipse scripsit Georgica'; sicque varietas significationis et fastidium tollit et ornatum inducit. ronomina autem aut finitaintelligis. Infinita dicuntur, quia non sunt certae personae. Duod'. Minus quam finita appellantur quia commemorationem faciunt notae personae, ut 'ipse', 'iste'. Certum est enim de quo dicitur. Possessiva vocantur eo, quod aliquid nos possidere ostendunt. Nam dum dico meus, tuus, definio aliquid meum esse, vel tuum. Relativa
Abbreviated transcription (Latin):
oimes umnetiones nel detractiones. implere poete sũt so¬
citindati aute mͣ ab eo ꝙ uelicti benenu quodã modo
malediti aut aliqniodo liuoris infundat Tribrachius
qua chotios appellatur. dictus tribrachiꝰ qr sit extribus
magis ditatus est T actilus a digitto dictus qͥ a longior
ꝑ manus oppensa palma dititur. ⁊ pendentes digitti
phimactus ꝙ due hinc inde longe hũt ĩ medio ĩ clusa
breuem. mactu .i. longim dicitur Dachius appellatꝰ

Expanded text:
poetae sunt soliti. Dictum autem nomen ab eo, quod veluti venenum quodammodo maledicti aut livoris infundat. Tribrachys qui et chorius appellatur, dictus tribrachys, quia sit ex tribus pes magis dicatus est. Dactylus a digito dictus, quod a longiori et manus oppansa palma dicitur, et pendentes digiti dphimacrus, quod duae hinc inde longae habent in medio inclusam brevem. Μακρός enim longus dicitur. Bacchius appellatus
Abbreviated transcription (Latin):
uerso loco positis demontrantur. Xbi .n. ⁊̃ iincio ꝓnũ¬
ponitur & uocatur subdistinctio ab eo ꝙ panitus subtui¬
fit cola Nediamq lram̃ pinicto notamus. &mediaꝵ uluiti¬
onem nocamius quia punctun ad mediam lrãm poninuuis.
farimus sit periodos pinctiniq ad carł hẽe pomiais. s deca

Expanded text:
verso loco positis demonstratur. 3. Ubi enim in initio pronunponitur, et vocatur subdistinctio ab eo quod punctum subtufit colon, mediamque litteram puncto notamus, et mediam distinctionem vocamus, quia punctum ad mediam litteram ponimus. 5. facimus, fit perio
Abbreviated transcription (Latin):
est Proceleumaticus q sit ad celenma canẽciu aptus.
Dispondent aute diteocheus ⁊ dyianbus dicti ꝙ gem̃is.
breui Coriambus uero qr ex hoc pede composituum
carmnen choris aptissinium sit yomei fane ꝓpter ĩeqͣlẽ
minicroru sonu dicti Hab .n. binas lougas silladꝗs
binasq coͬreptas eones dicte ab Inuentore. Constant
eniz ipi exuna longa & tribus breuib q̃ longa iuxta
pellant᷑ pentasillabi. & exasillabi qr ultͣ qͥnq &e sex silłas
excedere nomen ut cartaginensiu Ierosolitanoꝵ e cõstã¬
tmopolitanoꝵ. accidit uincurq pedi arsis & thesis .i. ele¬

Expanded text:
sit ad celeuma canentium aptus. Dispondeus autem et ditrochaeus et diiambus dicti quod geminis brevi. Choriambus vero, quia ex hoc pede conpositum carmen choris aptissimum sit. Ionici sane propter numerorum inaequalem sonum dicti. Habent enim binas longas syllabas binasque correptas. Paeones dicti ab inventore. Constant enim ipsi ex una longa et tribus brevibus, quae longa iuxta pellantur pentasyllabi et hexasyllabi, quia ultra quinque et sex syllabas odlibet excedere nomen, ut 'Carthaginiensium', 'Hierosolymitanorum', et 'Constantinopolitanorum'. Accidunt unicuique pedi arsis et thesis, id e
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃i apponunt in libris ecclãtticoꝵ uirorum ad separanda
uel demonstranda tettimoma sacrar sceipturarr.I. Dipple
pesticõ haus pͥmus leogoris siracusanis posuit honũcis
mene .i. cu geminis punctis. hauc antiqͥ ĩ hiis appoẽbãt
q̃ zenodatꝰ effesius non recta adiec̾at aut detraxerat
aut ꝑmutauerat in hus & nẽi usi sunt pa Dipple
obliesinene interpoĩtur ad separandos incomediis uel tra¬
gedis periados E duersa obelismene quociens trophel
& antistrophos infertur/. E Auersa cu obelo adeapoĩt᷑
que ad aliquid respiciunt. ut nos ne tͥ frigie res u̾tere¬

Expanded text:
nostri apponunt in libris ecclesiasticorum virorum ad separanda, vel demonstranda testimonia sanctarum scripturarum. 14. Diple Hanc primus Leogoras Syracusanus posuit Homericis γμένη, id est cum geminis punctis. Hanc antiqui in his opponebant quae Zenodotus Ephesius non recte adiecerat, aut detraxerat, aut permutaverat. In his et nostri ea usi sunt. Diple ὀβολισμένη interponitur ad separandos in comoediis vel tragoediis periodos. 17. Aversa   quoties strophe et antistrophe infertur. 18. Aversa cum obelo   ad ea ponitur quae ad aliquid respiciunt, ut: Nosne tibi flu
Abbreviated transcription (Latin):
flexus qͥ de acuto e graui ꝯstat / incipiens em al aca¬
Ies ambobus. Nam semꝑ depͥmit sillabam cu illi le¬
uent ut unde uõĩt trtan. & nos ubi sidera condit
acentu Si uero naturaliter longa ut res. cixꝰ¬
fleximi Dissillaba pars orõis.si priorem naturaliter
ut tibia.tunt pͥmam atiumus. si uero naturaliter h lon¬
gam secundaz & ultima brene ut metellus tuus media
circunflectitur Tetrasillaba autem pars oroĩs & pẽta¬
sillaba rõne trisillabaꝵ retinentur Mranis accentus
discernente ambigutatis cã. ut gͦ nam cu ꝓducitur

Expanded text:
flexus, quia de acuto et gravi constat: incipiens enim ab acurarius uidetur ambobus; nam semper deprimit syllabas, cum illi leuent, ut Vnde uenit Titan et nox ubi sidera condit.habebit; si uero naturaliter longa, ut res, circumflexum. Disyllaba pars orationis, si priorem naturaliter ut tibiam, tunc primam acuimus; si uero naturaliter longam habet mediam et ultimam breuem, ut Metellus, tunc mediam circumflectimus. Tetrasyllaba autem pars orationis et pentasyllaba ratione trisyllabarum retinentur. Gravis accentus discernendae ambiguitatis causa, ut 'ergo'. Nam cum producitur
Abbreviated transcription (Latin):
illi ut doctior plus enim nouit hic qͣ doctus. Superlatiuas. eoq
superlatino comparatiuo suꝑfera᷑. ut doctissimus. plus eni ẜct:
qͣ doctior. W enera dicta sunt eoꝙ generent/ ut masculinum¬
nͨ femmenum Comine qr duob generib nomen unu coniuĩcat
ut hic & hec canis. cũiꝰ qͣrium est/. Et pichenon. qr utrumq sexũ
sub uno gnͣe nunciat. ut his piscis. Est em incerti sexus quia
qr n natura nͨ oculis discerntur. ẜ sensus tantu peritia. Dẽ
genus dictum. qr cunctis generibus ẜuit Masculino Femiueno
Ientro Comuni : ⁊ om̃i. Numerus ẽ bocatus. qr per euu uel
dmgularia. uel pluralia nomina ostenduntur Figura Ro. uel qr¬
ꝑ eam supiicia uel composita sunt Tasus a cadendo dẽs.
per eos enim inflexa noꝰ uariantur & cadunt Noĩatiuus
rasus dicit᷑ quia ꝑ eimi aliquid nominamus. it hic magister
Nenitinus. qr ꝑ enm genus ciuuscunq q̃rimus. ut huiꝰ inagistri

Expanded text:
ivo, praefertur illi, ut doctior: plus enim novit quam doctus. Superlativus, eo ivo, praefertur illi, ut doctior: plus enim novit quam doctus. Superlativus, eo quod comparativo superferatur, ut doctissimus: plus enim scit quam doctior. 28. Genera dicta sunt, eo quod generent, ut masculinumne dictum quia duobus generibus nomen unum communicat, ut 'hic' et 'haec canis'. Cui contrarium est epicoenon, quia utrumque sexum sub uno genere enuntiat, ut 'hic piscis'. Est enim incerti sexus, quod nec natura nec oculis discernitur, sed sensus tantum peritia. Omne genus dictum, quia cunctis generibus servit: masculino et femininoet communi et omni. Numerus vocatus quia per eum vel singularia vel pluralia nomina ostenduntur. Figura, quia vel simplicia vel conposita sunt. Casus a cadendo dicti; per eos enim inflexa nomina variantur et cadunt. Nominativus casus dictus quia per eum aliquid nominamus, ut 'hic magister'. Genetivus, quia per eum genus cuiuscumque quaerimus, ut 'huius magistri
Abbreviated transcription (Latin):
adiectiua uel suppositiua appellantur. eo ꝙ ad implendam siu¬
substantiu significatione nominibus addiciant᷑ ut magnus
doctus. aditis ea ꝑsonis. ut magniis phisitus. doctus homo. &
pleniis est sensus. Actualia ab actu descendunt. ut dux . rex.
cursor. nutrix. orator/. Sͣ entilia a gente ueniunt ut grecꝰ
Romanus.Patria a prĩa descendunt / ut athemenlis the¬
banui⁊ocalia a loco. ut suburbams. Uerbalia dicta qr a uer¬
bo nascuntur ut lector. d articipalia qr sic sonant ut ꝑticipia
ut legens. Rerbisimila. abebisimilitudine dicta: Ut contẽpla¬
tor. Nam et uerbum est imꝑatiu modi. futuri temporit.
de nomen quia comparacionez recipit. Nee omnes species
a nominum appellacione descendunt Secunda pars nom̃is.
comparaͦ. Compara ͦ dicta qr ex alteriꝰ comparane alterum
prefert. Oniis gradus tres sunt sdositiuus. Comparatunis &
suppellatiuis. Positiuis dictus.qr pͥmus ponitur s̃ comparacõis

Expanded text:
vel superposita appellantur, eo quod ad inplendam sui significationem nominibus adiciantur, ut 'magnus', 'doctus'. Adicis ea personis, ut 'magnus philosophus', 'doctus homo', et plenus est sensus. Actualia ab actu descendunt, ut 'dux', 'rex', 'cursor', 'nutrix', 'orator'. Gentis a gente veniunt, ut 'Graecus', 'Romanus'. Patriae a patria descendunt, ut 'Atheniensis', 'Thebanus'. Loci a loco, ut 'suburbanus'. Verbialia dicuntur, quia de verbo nascuntur, ut 'lector'. Participalia, quae sic sonant sicut participia, ut 'legens'. Verbis similia, a verbi similitudine dicta, ut 'contemplator'. Nam et verbum est imperativi modi, futuri temporis, et nomen, quia conparationem recipit. Haec omnes species a nominum appellatione descendunt. Secomparatio. Comparatio dicta, quia ex alterius comparatione alterum praefert. Cujus gradus tres sunt: positivus, comparativus, et superlativus. Positivus dictus, quia primus ponitur in comparationis
Abbreviated transcription (Latin):
serunt. .x. lx̃a. usq ad augusti tempora nondum apͦ latinos
unde & dupplex nocatur. qr ꝓc ae s ponitur unde ꝓrisde
bant . ut holarissat ꝓ hylarizat scribebant  ninuq
autem littere. tria accidunt. Nomen qͦ uocetur Figura q
caractere signetur s otestas qͣ nocalis. qͣ consonans hãtur

Expanded text:
serunt. X littera usque ad Augusti tempus nondum apud Latinos serunt. X littera usque ad Augusti tempus nondum apud Latinos unde et duplex vocatur, quia pro c et s ponitur; unde et ex eisdem bant, ut 'hilarissat'; pro Y vero I scribebant. Unicuique autem litterae tria accidunt: nomen, quomodo vocetur; figura, quo caractere signetur; potestas, quae vocalis, quae consonans habeatur
Abbreviated transcription (Latin):
Ideoq quando n ͨ uocalis n ͨ consonans est. siue dubro nichil est.
Fadem a digamon a grecis uocatur. quando sibimet alneq
nocalibus iungitur Que ideo digam̃o dicitur qr dupplex est.
ad mitar .f. littere. que dupplirem gammam h. ad cinus siimi¬
quedam liquide uocantur. propterea qr uterdu ĩ una sillaba.
postposite aliis consonantibus deficiunt & a metro exluduntꝰ
Ex quibus due apud.atinos liquescunt .R. zl. ut fragor flatꝰ
legittime nominantur illa rõne. scil. uel ꝙ ab ⁊ uocali ĩci¬
incipiant. ⁊ in uocaleni desinant e ut sunt mute. & sunt a.¬
sola. aspiracione. posita est. unde ⁊ plerisq aspiraͦ putat᷑.
esse. & nõ lr̃a. que ꝓ inde aspira̾nis nota dicitur. qr uoce
dicitur qr exceptis klĩs superflua iuditatur. ꝑ e .ni. uinu̾sa
exprimimus q. lr̃a. nec grecisonant. nec hebrei Exceptis
et ipsa superflua est uocata. quia per c. ueteres cincta scͥp¬

Expanded text:
Ideoque quando nec vocalis, nec consonans est, sine dubio nihil est. Ideoque quando nec vocalis, nec consonans est, sine dubio nihil est. Eadem et digammon a Graecis vocatur, quando sibimet aliisque vocalibus iungitur: quae ideo digammon dicitur, quia duplex est instar F litterae, quae duplicem Gammam habet, ad cuius simiquaedam liquidae dicuntur propterea, quia interdum in una syllaba postpositae aliis consEx quibus duae apud Latinos liquescunt, l et r, ut fragor et flatus. legitimae nominantur, illa ratione scilicet, vel quod ab e vocali inciincipiant et in vocalem e desinant, ut sunt mute. H, asola aspiratione adiecta postea est. Unde et a plerisque aspiratio putatur esse, non littera, quae proinde aspirationis nota dicitur, quia vocedicitur, quia exceptis 'Kalendis' superflua iudicatur: per C enim universa exprimimus. Q litteram nec Graeci resonant, nec Hebraei. Exceptis et ipsa supervacua est vocata quia per C cuncta veteres scrip
Abbreviated transcription (Latin):
mutas a ueteribus sonas a semissonas a insonas dictasꝯ
Inter uocales autem .i ꝙ i. apud gramatitos narias signifitacio¬
nes hñt lam modo sunt uocales. modo consonantes modo
medie Uocales ideo sunt. quia sole posite sillabas faciunt & aliis
consonantibus coniunguntur. Consonantes ideo hñtur. quia
interdum hñt post se uocales in eisdem sillabis constructas. ut ia¬
mis uates. & hũtur pro consonantibus Medie aute idcirco
dicuntur. qr naturaliter sole medie sonuin habent. ut illuis
uinus. Conuncte aliis pigruis sonant. ut iauus uanus. Sole
autem ałr sonant. aliter uincte .I. uero propterea interdum
dupplex dicitur. quia quocienscunq ĩ metro inter duas uocales
natur.em ibi sonus riꝰ. U. quoq littera interdu ꝓuid̾e mł¬
ect. quia alicubi uͨ uocalis. nec consonans est. ut quis. uocalis
enm non est.qr.i. sequitur. consonans non est.qr a. p̾cedit

Expanded text:
mutae, a veteribus sonae, et semisonae, et insonae dictae. 5. mutae, a veteribus sonae, et semisonae, et insonae dictae. 5. Inter vocales autem i et u apud grammaticos varias habent significationes. Nam modo vocales, modo consonantmediae sunt. Vocales ideo sunt, quia solae positae syllabas faciunt, et aliis consonantibus conjunguntur. Consonantes habentur ideo, quia interdum habent post se vocales in eisdem syllabis constitutas, ut Iuno, vates, et habentur pro consonantibus. 7. Mediae autem idcirco dicuntur, quoniam naturaliter solae medium sonum habent, ut illius, unius. Conjunctae aliis pinguius sonant, ut Ianus, vanus. Solae enim aliter sonant, aliter junctae. I vero propterea interdum duplex dicitur, quia quotiescunque inter duas vocales natur enim ibi sonus eius. V quoque littera proinde interdum nihil est, quia alicubi nec vocalis nec consonans est, ut quis. Vocalis enim non est, quia I sequitur; consonans non est, quia Q praecedit.
Abbreviated transcription (Latin):
pma ytalis tradidit sarmentis aute dicta. qr futura cãmĩb
comunes sunt. aut liberales. comunes dicte. qr multi eisĩ cõe
utuntur ut scribere legere. Liberales aute sunt qͥ illi⁊¬
eas tantu nonerunt. qͥ libros conscribunt & recte scriben¬
di dictandiq rõnez nouerunt.Litteraꝵ dupplex modus
est. diuiduntur .n. p̾ncipaliter ĩ diias partes. ĩ uocales ⁊ con¬
sonantes ocales sunt qͥ directo hyatu fannum. sine ulla
collisione uarie emittutur. ⁊ dute uocales. qr perse uocem
impleant. a per se sillabam faciant nulla a̾herente conso¬
narte E onsonantes sunt q̃ diuerso motu lingue uel impͥs¬
sione labiorum funt. E uocata consonantes quia per se
non sonant. s iuncte uocalibus consonant Nee in duabus
partibus diuiduntur ĩ semuocalib & mutis Seminocales
dicte qr nͥ subiunctis sͥ uocalib. nequaꝙͣ erumpunt Si eni
cis extremum uocał detraxeris sonu inclusu littere murmꝰ

Expanded text:
prima Italis tradidit. Carmentis autem dicta, quia carminibus futitterae autem aut communes sunt aut liberales. Communes dictae, quia multi eas in commune utuntur, ut scribere et legere. Liberales, quia eas tantum illi noverunt, qui libros conscribunt recteque loquendi dictandique rationem noverunt. Litterarum duplex modus est: dividuntur enim principaliter in duas partes, in vocales et consonantes: vocales sunt quae directo hiatu faucium sine ulla collisione varie emittuntur. Et dictae vocales, quod per se vocem impleant, et per se syllabam faciant, nulla adhaerente consonantes. Consonantes sunt quae diverso motu linguae vel impressione labiorum efficiuntur. Et vocatae consonantes, quia per se non sonant, sed junctis vocalibus consonant. 4. Hae in duabus partibus dividuntur: in semivocalibus, et in mutis. Semivocales dictae, quia nisi subjectis sibi vocalibus nequaquam erumpunt. Si enim eis extremum vocalis detraxeris sonum, inclusum litterae murmur
Abbreviated transcription (Latin):
De discipliua. et arte.i
Istiplina a discendo pomen acceprt/. ende ⁊ sciençia
diri potest. Nam scire dictum est a discere. quia.
nemo nostrum scit. nisi quod didicit. Aliter dicta disci¬
plina quia disçitur plena Ars uero dicta est q areis
tractum esse uocabulum a potoy aretes .i. a bixtute qͣ¬
scienciami uocauerunt Inter artem & disciplinam pdl¬
toq aristotiles hanc differenciami esse uoluerunt dicente
Artem esse in hiis q̃se ꝙ aliter hr̃e possunt. Disciplinam
uero esse m hiis agit q̃ aliter euenire non possiunit. Nagn
nomen artis habet:¬
de loquendi periçia Eecunda rethorica. que ꝓpter ni¬
toreni. et copiam eloquencie sue maxime ĩ Siuilib q̃oib
necessaria extimatur. U̾cia dyaletita cognomento. Do gica
quc disputacionibus subtilissimis. uera discerrat a falses.

Expanded text:
De disciplina et arte. Disciplina a discendo nomen accepit; unde et scientia dici potest. Nam scire dictum a discere, quia nemo nostrum scit, nisi qui discit. Aliter dicta disciplina, quia discitur plentractum esse uocabulum, apo tes aretes, id est a uirtute, qscientiam vocaverunt. Inter artem et disciplinam Plato et Aristoteles hanc differentiam esse voluerunt, dicentes artem esse in his quae se et aliter habere possunt; disciplina vero esnomen artis aa, id est, loquendi peritia. Secunda, rhetorica, quae propter nitorem et copiam eloquentiae suae maxime in civilibus quaestionibus necessaria existimatur. Tertia, dialectica cognomento logica, quae di