comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
N hoc tẽplo ÷ altare aureũ. ẽ m̃saꝓpositiõis aurea: st̃ ⁊ candelabͭ. de aurro pͥis¬
simo fact̃a. In altari accendebant᷑ thimiamatha. in m̃sa panes ponebant᷑.
dit. ẽ intentio oratiõis: quie ex affectu eordis ad desid̾anda celestia tendit. m̃¬
sa uͦ aurea ẽ. diina scͥpt᷑a. panes st̃ apłi siue eoꝵ successores: ex quoꝵ ac¬
tib tanqͣm ex panib reficiunt᷑ fid eliũ m̃tes. Qui panes ꝓpositiõis ꝯue¬
nient̾ posst̃ apellari: qi ad imitandũ ꝓꝑomint᷑ unit̾ĩso orbi. Decẽ canb̾e¬
labra st̃ decẽ legis p̃cepta: luc̃ne. lum̃ doctͥne. fosst̃ hec ⁊ alit̾ dici. Sit gͥ
altare dilectio. m̃sa lectio: candelabͣ meditatio. Puritas auri in altari.
ẽ. animꝰ ꝑfectꝰ in dilectiõe pͣitas auri in m̃sa. sanꝰ intellectꝰ in lectione.
pͣitas autri in candelabͥs: purꝰ affectꝰ in meditatiõe. ut nicħ carnale
querat dilecto. nicħ ħeticũ doceat lecto: nicħ t̾renũ exoptet meditatõ.

Expanded text:
n hoc templo est altare aureum, est mensa propositionis aurea, sunt et candelabra de auro purissimo facta. In altari accendebantur thymiamata, in mensa panes ponebantur, us, est intentio orationis, quae ex affectu cordis ad desideranda coelestia tendit. Mensa vero aurea est divina Scriptura; panes sunt apostoli sive eorum successores, ex quorum actibus tanquam ex panibus reficiuntur fidelium mentes. Qui panes propositionis convenienter possunt appellari, quia ad imitandum proponuntur universo orbi. Decem candelabra, sunt decem legis praecepta; lucernae lumen doctrinae. Possunt et haec aliter dici. Sit igitur altare dilectio, mensa lectio, candelabra meditatio. Puritas auri in altari, est animus perfectus in dilectione. Puritas auri in mensa, sanus intellectus in lectione. Puritas auri in candelabris, purus affectus in meditatione, ut nihil carnale quaerat dilectio, nihil haereticum doceat lectio, nihil terrenum optet meditatio.
Abbreviated transcription (Latin):
locaustũ ponant᷑ suꝑ contͥcionis altare. Intuet᷑ etiã ocło disc̾tioniᷤᷤ.
licet longe posit᷑ꝰ. dũ aꝑit᷑ tẽplũ. ipsiꝰ tẽpli puscͥtudinẽ. dũ in conũ

Expanded text:
locaustum ponantur super contritionis altare. Intuetur etiam oculo discretionis locaustum ponantur super contritionis altare. Intuetur etiam oculo discretionis licet longe positus dum aperitur templum ipsius templi pulchritudinem, dum
Abbreviated transcription (Latin):
tales sunt ut ꝑ se hostias immolent. s in manu sacerdotũ eas offer̃t.
utꝓ eis orent. hostias etiã offer̃t. dum ex habundantia rerũ quas
possident: egentas qͦsq siue ministros eccłe. offerendo pascunt. De in-¬
simis ad dnĩn clamant. Sũ de ꝓfundo t̾rene habitationis erui toto
desid̾io m̃tis exoptan Ionge a tẽplo remoti sunt. & tam̃ in tẽplum
intuitũ dirigunt. auri fulgorẽ & pułctudinẽ oꝑis admirant᷑: oũ
uiroꝵ sublimiũ uitam quam atting̾e nequeunt assectu. pie deuo-¬
tnis ueneraut᷑ affactu. eo & ert̾ius atriũ moralit̃ designat.
aut̃ fit. cũ animꝰ ac memona reoueꝵ intulũ petulantie. ħ eoum
lasciuie: taurum suꝑbie. Sepissime enĩ gauoet animꝰ uaritate.
carnis desid̾io delectat᷑. inflat᷑ scĩa: honorib sublunari desid̾at. of¬
fert aut̃ h ec oĩa animꝰ sũmo saõdoti. in manu miscdie: ut in ho¬

Expanded text:
tales sunt, ut per se hostias immolent, sed in manu sacerdotum eas offerunt, tales sunt, ut per se hostias immolent, sed in manu sacerdotum eas offerunt, ut pro eis orent. Hostias etiam offerunt, dum ex abundantia rerum, quas possident, egentes quosque sive ministros Ecclesiae offerendo pascunt. De infirmis ad Dominum clamant, dum de profundo terrenae habitationis erui toto desiderio mentis exoptant. Longe a templo remoti sunt, et tamen in templum intuitum dirigunt. Auri fulgorem et pulchritudinem operis admirantur, dum virorum sublimium vitam, quam attingere nequeunt effectu, piae devotionis venerantur affectu. Sed exterius atrium moraliter designat rautem fit, cum animus ad memoriam reducit vitulum petulantiae, haedum lasciviae, taurum superbiae. Saepissime enim gaudet animus vanitate, carnis desiderio delectatur, inflatur scientia, honoribus sublimari desiderat. Offert autem haec omnia animus summo sacerdoti in manu misericordiae, ut in ho
Abbreviated transcription (Latin):
tedisꝑone possis mat̾iam & ordinẽ sp̃italis. Erat enĩ in mat̾ia.¬
li eoificr tẽpli atriũ ext̾ius. qd̾ in para lipomenon uocat᷑ ba-¬
silica gͣnois. in qͣ conueniebat uulgꝰ. In ea siqͥd̾ adducebantur
pecudes: ut de manu popłi susciꝑent eas sacerdotes. Frat ã
et alius atriũ qd̾ uocabatur saẽdotum: in quo erat mare ene¬
um positũ. ad abluendas manꝰ & pedes sac̃dotum. Ibidẽ erant
lur̾es ad abluendas hostias: ibi altare eneũ ad ĩmolandũ eas.
Sequit᷑ & port c̾ tẽpli. in qua salo mon duas columnas ereas fix̃.
inde & tẽplũ in quo m̃se auree. & candelabra aurea. in quo
altare aureũ: ante ostiũ oraculi positũ. Erat etiã in int̾¬
or.omo oracłmn. in quo erat arca federis: in qua erant tabule
in quo designant᷑ coroa carnaliũ. qui ꝑ hoc quod in cõmuni
& simplici fide manent. ad edificium templi ꝑtinent: nec tam̃

Expanded text:
te disponere possis materiam et ordinem spiritualis. Erat enim in materiate disponere possis materiam et ordinem spiritualis. Erat enim in materiali aedificio templi atrium exterius. Quod in libro Paralipomenon vocatur basilica grandis, in quam conveniebat vulgus . In eam siquidem adducebantur pecudes, ut de manu populi susciperent eas sacerdotes. Erat autem et aliud atrium, quod vocabatur sacerdotum, in quo erat mare aeneum positum ad abluendas manus et pedes sacerdotum . Ibidem erant luteres ad abluendas hostias, ibi altare aeneum ad immolandum eas. Sequitur: Et porticus templi, in qua Salomon duas columnas aereas fixit, inde et templum, in quo mensae aureae, et candelabra aurea, in quo et altare aureum ante ostium oraculi positum . Erat etim in interiori domo oraculum, in quo erat arca foederis, in qua erant tabulaein quo designantur corda carnalium. Qui per hoc quod in communi et simplici fide manent, ad aedificium templi pertinent. Nec tamen
Abbreviated transcription (Latin):
tionis puritate. ext̾iꝰ bonoꝵ exẽploꝵ splendidissima claritate. Hoc enim
aurũ fulget in paium̃to oracłi contẽplationis: et in pauim̃to pie conũ¬
non t̾ram uides. ubi enĩ ÷ pͣitas m̃tis: ñ apparet puluis t̾rene cupiditatiᷤ.
Nicħ̾ enĩ erat in int̾iorib tẽpli qd̾ non t̾geret᷑: ut ait scͥpt᷑a pͣitate auri.
Si enĩ respicis sursũ. iudes autrũ: quia dũ contẽplaris celestia. pure
diligis om̃. dũ respicis parietes aurũ uides. qr dũ diligis ꝓximum
ut pure diligas ipsum: oiligis ꝓpt̾ om̃. Nicħ igit᷑ erat in tẽplo. quod
suꝑeminentis dilectionis puritate. Sed qi nemo cito fit summꝰ.
et iustus in initio accusator÷ sui. & it̃m ad edificiũ qd̾ ÷ in mon-¬
e. oporcet ꝑ gradus ascend̾e: iccirco si ad pulcritudinis tante
sublimitatem ascend̾e festinas. necesse ÷ ut ꝑ gͣdꝰ uirtutũ pede.¬
tentim ascendas. Attende g dispositionẽ edificui mat̾ialis: ut in

Expanded text:
tionis puritate, exterius bonorum exemplorum splendidissima claritate. Hoc enim aurum fulget in pavimento templi contemplationis, et in oraculo piae convenon terram vides. Ubi est enim puritas mentis, non apparet pulvis terrenae cupiditatis. Nihil enim erat in interioribus templi, quod non tegeretur, ut ait Scriptura, puritate auri. Si enim respicias sursum, vides aurum, quia dum contemplaris coelestia, pure diligis Deum. Dum respicis parietes, aurum vides, quia dum diligis proximum, ut pure diligas ipsum, diligis propter Deum. Nihil erat in templo quod n vestiatur supereminentis dilectionis puritate. Sed quia nemo cito fit summus, et justus initio accusator est sui , et iterum ad aedificium, quod est in monte, oportet per gradus ascendere: idcirco si ad pulchritudinem tantae sublimitatis ascendere, festinas, necesse est ut per gradus virtutum pedetentim ascendas. Attende igitur dispositionem aedificii materialis, ut in
Abbreviated transcription (Latin):
gis. Edificauit etiã salomon moralit̾ atũ int̾iꝰ. tͥb ordinib lapidũ
politoꝵ. & uno ordine lignoꝵ cedri. Int̾iꝰ atͥum ẽ. moralit̾ ꝯfessio delic-¬
toꝵ: unꝰ ordo cedri ẽ. in penitentia longanimitas ꝑseu̾andi. Tunc
enĩ cedrꝰ ꝯiungit᷑ marmori: dũ penitenti e ꝑseu̾antia ꝯtinuatur
uere ꝯfessioni. Tres uͦ ordines lapidũ politoꝵ in atͥo ꝯfessionis: st̃ .iiͦi.
qͣlitates in edificio m̃tis .i. timor. dolor & pauor. Hi gͥ lapides in eqͣ

Expanded text:
gis. Aedificavit etiam Salomon moraliter atrium interius tribus ordinibus lapidum gis. Aedificavit etiam Salomon moraliter atrium interius tribus ordinibus lapidum politorum, et uno ordine lignorum cedri. Interius atrium, est moraliter confessio delictorum. Unus ordo cedri, est in poenitentia longanimitas perseverandi. Tunc enim cedrus conjungitur marmori, dum poenitentiae perseverantia continuatur verae confessioni. Tres vero ordines lapidum politorum in atrio confessionis, sunt tres qualitates in aedificio mentis, id
Abbreviated transcription (Latin):
tam designat illoꝵ. qͥ ñ tm̃ hostias offer̃t: s etiã immolant & occidũt.
Afflig̃t enĩ carnẽ suã. in laborib & in ieiuniis: & incend̃t igne tͥbu¬
latiõis Tres itut̾ ordines politoꝵ lapidũ. st̃ tͤs diu̾sitates hoĩum: ui¬
delicet eͤdentiũ sꝑantiũ. amantiũ. Unꝰ uͦ ordo lignoꝵ cedri. bene
oꝑantib ꝑ similitudinẽ pͭ assignari: fides enĩ sñ oꝑib mortua est.
Et recte politoꝵ dicit. ut qͦmͦ cred̾e. qͥd sꝑare uł dilig̾e debeat. unꝰqsq
dinosc̾e possit. ne intieniat᷑ in fide scrupulꝰ erroris: in spe. defectus
t̾roris. in caritate offendicłm rancoris: s poliat᷑ fides boni oꝑis exer-¬
citio.spes et̾nitatis desid̾io: caritas exhibitiõis obseqͥo. Iunge gͥ ligñ
lapidi. cedrũ marmori. fidẽ oꝑi. ne sit fides ficta. spes cassa: caritas
infructuosa. Dũ hec gͥ attendis. lapidẽ polis: cedrũ marmori ꝯiun¬

Expanded text:
tam designat illorum, qui non tantum hostias offerunt, sed etiam immolant et occidunt. Affligunt enim carnem suam in laboribus et jejuniis, incendunt igne tribulationis. Tres autem ordines politorum lapidum, sunt tres diversitates hominum, videlicet credentium, sperantium, amantium. Unus vero ordo lignorum cedri, bene operantibus per similitudinem potest assignari. Fides enim sine operibus mortua est . Et recte politorum dicit, ut quomodo credere, quod sperare, vel diligere debeat unusquisque dignoscere possit; ne inveniatur in fide scrupulus erroris, in spe defectus terroris, in charitate offendiculum rancoris; sed poliatur fides boni operis exercitio, spes aeternitatis desiderio, charitas exhibitionis obsequio. Junge igitur lignum lapidi, cedrum marmori, fidem operi, ne sit fides ficta, spes cassa, charitas infructuosa. Dum haec igitur attendis, lapidem polis, cedrum marmori conjun
Abbreviated transcription (Latin):
porrigas. iacentẽ erigas: erectũ tͣhas. Dũ .Ni. sc̃i sp̃c oleũ infundis: cordis
duriciã molliendo dissoluis. Dũ uͦ humilitatẽ & patientiã filii p̃tendis:
in nob̃ tumorẽ suꝑbie ipsiꝰ exẽplo p̾mis. & sic ad dext̾am qͣndui ꝑ expecta¬
tionẽ porrexisti accedimꝰ: ut cũ electis ad dext̾am patͥs simꝰ. Hec gͥ ꝯsid̾an¬
da st̃ in atͥo ꝯfessionis. ordinata sub regła iꝰticie: & sub funicło p̾dicati¬
onis. Dicit᷑ etiã ħ atũ int̾iꝰ. atͥum uocat᷑: & atũ sac̃dotum. Et recte dr̃

Expanded text:
porrigas, jacentem erigas, erectum trahas. Dum enim: sancti Spiritus oleum infundis, cordis duritiem molliendo dissolvis. Dum vero humilitatem et patientiam filii praetendis, in nobis tumorem superbiae ipsius exemplo premis . Et sic ad dextram, quam diu per exspectationem porrexisti, accedimus, ut cum electis ad dextram Patris simus. Haec igitur consideranda sunt in atrio confessionis, ordinata sub regula justitiae, et sub funiculo praedicationis. Dicitur etiam hoc atrium interius, vocatur et atrium sacerdotu
Abbreviated transcription (Latin):
t᷑pia t̾n ꝑpetͣuerit młta: non : mirũ si młtũ doleat animꝰ. multis
t᷑piũ delictoꝵ qͤ gessit. s etiã magnitudinẽ eoꝵdẽ ante ocłos m̃tis po¬
nit. si timeat & abhorreat ñ ÷ mirandũ: s sũmoꝑe ne desꝑet ÷ euitandũ.
poliendi st̃ gͥ lapides. ne exasꝑent᷑ ꝑ desꝑationẽ fideliũ m̃tes : poliendꝰ :
siqͥdẽ timor benignitate mĩe. dolor assiduitate penitentie: pudor pͣita¬
te ꝯscĩe. In poliendis .N. lapidib tͥa st̃ assignanda. scił oleũ. lapis. & manuᷤ.
itas penitentie. uelut lapis pecc̃oꝵ scrupłos terit: pͣitas uͦ ꝯscĩe. qͣsi manꝰ¬

Expanded text:
turpia tamen perpetravit multa, non est mirum si multum doleat animus multis turpium delictorum quae gessit, sed etiam magnitudinem eorum ante oculos mentis ponit, si timeat et abhorreat non est mirandum, sed summopere ne desperet est evirandum. Poliendi sunt igitur lapides, ne exasperentur per desperationem fidelium mentes. Poliendus est siquidem timor benignitate misericordiae, dolor assiduitate poenitentiae, pudor puritate conscientiae. In poliendis enim lapidibus tria sunt assignanda, scilicet oleum, lapis et manus. itas poenitentiae velut lapis peccatorum scrupulos terit; puritas vero con
Abbreviated transcription (Latin):
regnũ. S & moralit̾ pauimentũ domꝰ. in tͥnsecꝰ & extͥnsecꝰ auro tegit᷑. ita
scił ut pͥus marmor. ad deinde tabule abiegne suꝑꝑonant᷑. Intelligit᷑ itaq
in marmore ꝓpositi firmitas. in abiete desid̾ii ꝓceritas: in auro. intenti¬
onis puritas. Habes nunc abietẽ in medio oũ marmore & auro: ut si qͥd¬

Expanded text:
. Sed et moraliter pavimentum domus intrinsecus, et extrinsecus auro tegitur, ita . Sed et moraliter pavimentum domus intrinsecus, et extrinsecus auro tegitur, ita scilicet ut prius marmor, ac deinde tabulae abiegnae superponantur. Intelligitur itaque in marmore propositi infirmitas; in abiete, desiderii proceritas; in auro intentionis puritas. Habes nunc abietem in medio cum marmore et auro, ut si q
Abbreviated transcription (Latin):
et in tẽplo.i. in contẽplatione corã deo: et in actione corã
ꝓximo. Est aut̃ misticũ paium̃tum. humił concordia fr̃m.
qui sp̃itali frat̾nitate sub magist̾ii regła humilit̾ seipsos ꝓst̾nunt.
calcandos etiã ꝑsequentib concordi societate. ne in dispositione paui.¬
m̃ti scĩa que inflat. int̾ fr̃s in eqͣlitatis offendicłm ponat. ne in aliqͦ
nobilitas gen̾is. scrupulũ faciat elationis: ne is qͥ de scło ad mona.¬
st̃ium aliqͥd de ꝓpͥo actulit. remissior in labore. paratior in habitu. delicatior
in uictu. honoratior p̃ cet̾is esse uelit. s ordinatis fr̃ib in pauim̃to beniuo¬
dispositionis. Texit itaq pauim̃tum auro. pͥus t̃n marmoreos lapides suꝑ
t̾ram sternens: deinde u marinori tabulas suꝑpotiens ab iegnas: in mar¬
mors uideł fortitudinẽ fidei. in abrete altitudinem sꝑei: in auro p̃cium
tis designans. In his gͥ:ͥ ambulandũ. desid̾anti ꝑuenir

Expanded text:
et in templo , id est in contemplatione coram Deo, et in actione coram proximo. Est autem mysticum pavimentum, humilis concordia fratrum, qui in spirituali fraternitate sub magisterii regula humiliter seipsos prosternunt calcandos etiam persequentibus, concordi societate, ne in dispositione pavimenti scientia, quae inflat, inter fratres inaequalitatis offendiculum ponat; ne in aliquo nobilitas generis scrupulum faciat elationis; ne is, qui de saeculo ad monasterium aliquid de proptio attulit, remissior in labore, paratior in habitu, delicatior in victu, honoratior prae caeteris esse velit; sed ordinatis fratribus in pavimento benovotutum apostolicae dispositionis. Texit itaque pavimentum auro prius tamen marmoreos lapides super terram sternens, deinde vero marmori tabulas superponens abiegnas . In marmore videlicet fortitudinem fidei, in abiete altitudinem spei, in auro pretium charitatis designans. In his igitur est ambulandum desideranti per
Abbreviated transcription (Latin):
pͥme ꝯu̾sitiõis. usq ad labiũ facte ꝑ mortẽ seꝑatiõis. ueniã fpat: qͥcũqꝙ
uas ꝯpunctiõis infra m̃tis ãbitũ sue format. Lauat .ir. lacͥma sordes cri¬
minis: ita dico si ponat᷑ infra atũ u̾e ꝯfessiõis. & erat rotundũ in cͥcuitu
siqͥdẽ maris: designat ãbitũ discrete cͥcunspectiõis. que cũ ea q̃ ante ⁊ retͦ.
adexis & asinistͥs st̃ respicit. ⁊ nich absq ꝯpunctiõis amarituoine tͣnsire ꝑ

Expanded text:
em separationis veniam sperat, quicunque vas compunctionis intra mentis suae ambitum format. Lavat enim lacryma sordes criminis, ita dico si ponatur intra atrium verae confessionis. Et erat rotundum in circuitusiquidem maris designat ambitum discretae compunctionis, quae cum, ea, quae ante et retro, a dextris et a sinistris sunt, respicit,
Abbreviated transcription (Latin):
sigͥnat᷑ ꝯfessio: ita ꝑ mare eneũ pͭ designari cordis ꝯpunctio. Sic̃ .N. in mari
eneo lauari solebant sac̃dotes: ita & in amaritudine ꝯpunctiõis lauant᷑
cotidie fideliũ m̃tes. Hoc aut̃ uas. maris noĩe meriuit appellari: q ꝓpt̾ ama
sonoꝵ. es siqͥdẽ qͣndo ab aliqͦ tangit᷑. stridet: ac uelut plangentis mo¬
re ꝯquerit᷑. Dũ .N. uas ꝯpunctiõis tangit᷑ manu ꝓpͥe rep̃herisionis: reddit
tinnitũ dũ enuttit questũ. Erat uas illd̃ fusile. qd̾ fit dũ mat̾ia me¬
talli ponit᷑ in igne: defluens ꝑ ductũ canalis ad ꝑfectionẽ forme. Igniꝰ
ẽ. ardor tͥbulatiõis. metalli mat̾ies ÷ pec̾ci sp̃es. qd̾ ꝑ recordatiõis trac¬
tũ. qͣsi ꝑ canalis ductũ in formã uasis ticit᷑. cũ mens emollita ꝑ ar¬
dorẽ sc̃i sp̃c. ad efficiendũ uas ꝯpiictiõis eliquat᷑. Erat etiã decẽ cubi¬
toꝵ: a labio usq ad labiũ. In denario siqͥdẽ nuño. spes retͥbutiõis ur

Expanded text:
signatur confessio, ita per mare aeneum designari potest cordis compunctio. Sicut enim in mari aeneo lavari solebant sacerdotes, ita in amaritudine compunctionis lavantur quotidie fidelium mentes. Hoc autem vas, maris nomine meruit appellari, qsonorum. Aes siquidem, quando ab aliquo tangitur, stridet, ac velut plangentis more conqueritur. Dum enim vas compunctionis tangitur manu propriae reprehensionis, reddit tinnitum, dum emittit questum. Erat autem vas illud fusile, quod sit dum materia metalli ponitur in ignem defluens per ductum canalis ad perfectionem formae. Ignis, est ardor tribulationis; metalli materies est peccati species: quod per recordationis tractum, quasi per canalis ductum in formam vasis trajicitur, cum mens emollita per ardorem sancti Spiritus, ad efficiendum vas compunctionis eliquatur. Erat etiam decem cubitorum a labio
Abbreviated transcription (Latin):
ne narrationis. uel qr b̾fuit pͥma excecatio. soł in iudea p̃¬
dicantib apłis. tuba cecunt magna p̃dicatione intonut.
& facta ÷ graudo aliis gͣuis. aliis suauis. & ignis irascibił irati st̃
contͣ p̃dicationẽ ꝯnuixta in sanguinẽ. que duo fuere causa ꝑ¬
ditionis ipsoꝵ. & missũ: in t̾rã. & ħ totũ missũ: in iudeã que:¬

Expanded text:
rrationis: vel quia hic fuit prima excaecatio, scilicet in Judaea praedicantibus apostolis, tuba cecinit, magna praedicatione intonuit, et facta est grando aliis gravis, aliis suavis, et ignis, irascibiles irati sunt contra praedicationem; commista in sanguinem, quae duo fuere causa perditionis ipsorum, et missum est in terram, et hoc totum missum est in Judaeam, qu
Abbreviated transcription (Latin):
bescͥpta ꝑsequutiõe q̃ erit cp̃r antixp̃i in eccła. ponit ẽẽtͣ
auriliũ qd ĩminet eis. scł rp̃m. fideles enĩ osid̾antes talia.
de xp̃i ꝯsolatiõe reficient᷑. Et uidi aliũ a p̃dictis otriũ.
fortẽ cui hostis resistere ñ pot̾. descendentẽ humiliantẽ
se usq ad cognitionẽ nr̃am. de celo de cognitiõe angłoꝵ.
amictũ nube latentẽ in carne. q̃ qͥb dã refrigĩum qͥbꝰdã
obcecatio. & ꝑris in capite eiꝰ i. pax scd̾m ꝓpͥã ꝑsonã. scd̾m qd̾
dr̃. d̾s erat in xp̃o mundũ sibi rec̾cilians. & facies eiꝰ erat
ut sol .i. qͥ uerã de eo ht̃ cognitionẽ. lucet ⁊ illuminat. et
pedes eiꝰ ipsũ portantes. erant tanꝙͣ. colũpna .i. firmi in fide.
&alios sustentantes. ignis qi sp̃i sc̃o accensi. Et habebat in
manu sua librũ aꝑtũ .i. habebat õs scͥpt᷑as oꝑatiõe suas
pletas. ł reꝑationẽ humani gñris manifeste oĩb iã ꝑ ipsũ¬

Expanded text:
escripta persecutione quae erit tempore Antichristi in Ecclesia, ponit econtra auxilium quod imminet eis, scilicet Christum. Fideles enim, considerantes talia, de Christi consolatione reficientur. Et vidi alium a praedictis contrarium, fortem cui hostis resistere non potest, descendentem humiliantem se usque ad cognitionem nostram. De coelo, de cognitione angelorum. Amictum nube latentem in carne quae est quibusdam refrigerium, quibusdam obcaecatio, et iris in cr . Deus erat in Christo mundum sibi reconcilians. Et facies ejus erat ut sol, id est qui veram de eo habet cognitionem, lucet et illuminat. Et pedes ejus ipsum portantes erant tanquam columna, id est firmi in fide, et alios sustentantes; ignis, quia Spiritu sancto accensi, et habebat in manu sua librum apertum, id est habebat omnes Scripturas operatione sua completas, vel reparationem humani generis manifeste o
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ficiet eos aꝑte. amicti saccis .i. ueste penitentiali. ũ qd̾ his opꝰ
cẽt peuitentia. s q in se oꝑe ĩpleant q̃ alios docent. Hi st̃ due oliue.
Oliua: arbor plena succo. ⁊ isti pleni st̃ sp̃u sc̃o. & duo cande lab̾
lucentia. q aliis p̃bent lum̃ in ꝯspectu dñi t̾re stantes. in bñ¬
placito dĩ. Modo ostendit qd̾ inuincibilẽ potentiã dat suis ds̃.
Sãpnandi ĩpios. ⁊ ħ ẽ. et si qͥs eos uoluerit noc̃ẽ a ueritate de¬
dãpnabit inimicos eoꝵ. & siqͥs eos uoluerit led̾e corꝑalit̾. sic
oꝑortet eũ occidi sic sp̃uali sententia. Et hu hñt potestatem

Expanded text:
amicti succis, id est, veste poenitentiali, non quod his opus esset poenitentia, sed quia in se opere impleant quae alios docent. Hi sunt duae olivae. Oliva est arbor plena succo, et isti pleni sunt Spiritu sancto, et duo candelabra lucentia, quia aliis praebent lumen in conspectu Domini terrae stantes in bilem potentiam dat suis Deus damnandi impios, et hoc est, et si quis eis voluerit nocere, a veritate de et devorabit damnabit inimicos eorum. Et si quis eos voluerit laedere corporaliter, sic oportet eum occidi, sic spirituali sententia et hi habent potestatem
Abbreviated transcription (Latin):
suas. c̃r suo ꝯgruentes. & cũ locuta fuissent .uii. tonitrua.
septurꝰ erã. & audiui q intelligent tunc sc̃i uocẽ. diuinam
admonitionẽ dicentẽ de celo. exponentes ne sƿagent inar
micos lateat. ⁊̃ hic uinuit qd̾ ñ sit tacendũ fidelibꝰ. Q locuta st̃
Uii. tonit᷑a. ⁊ nolĩea scͥb̃e .i. noli ea manifestare infidelibꝰ. in qͥb
nicħ utile g̾urent. hic ꝑ suã ꝑsonã. uͥ scͥb̾e ꝓhibet᷑. sigc̃at nob̾ qd̃¬
tp̃r antirͥ p̃oicatio cessabit. Uolentes enĩ sc̃ĩ ex p̃cedentiũ iitati¬
one publice p̃dicare. iitelligent infruetuosũ. ⁊ potiꝰ tp̃r illo ꝯcul¬

Expanded text:
 tonitrua, scripturus eram, et audivi quia intelligerent sancti vocem divinam admonitionem dicentem de coelo, exponentes ne spargerent mamicos lateat; et hic innuit quod non sit tacendum fidelibus, quae locuta sunt septem tonitrua, et noli ea scribere, id est noli ea manifestare infidelibus, in quibus nihil utile generent. Hic per suam personam ubi scribere prohibetur, significat nobis qpraedicatio cessabit. Volentes enim sancti ex praecedentium imitatione publice praedicare, intelligent infructuosum, et potius tempore illo concul
Abbreviated transcription (Latin):
reddunt᷑ ẽ in inferno. sed̾m diũsa dmissa in ħ mundo.Igiꝰ
sbi dat᷑ bis qͥ hic huerunt nimiũ estũ cupiditatũ. fumoibi
afficiunt᷑ illi. qͥ in ħ mundo obcecant᷑ ignorantia suꝑbie.
fetor ex sordiditate pͣuoꝵ oꝑum. Ab his plagis occisa: t̾oia
pars hoĩum. de igne ⁊ fumo ⁊ sulphure. q̃ ꝑcedunt de ore iꝑ
soꝵ. Potestas equoꝵ in ore ipsoꝵ ẽ. Bñ dixi qd̾ he yene de ore
equoꝵ ꝓdeant. q potestas eoꝵ noc uia ẽ in mala p̃dicatiõs.
& in eaudis eoꝵ i. an ocultis deceptionib. Nã & caude eoꝵ Bñdixi
qd̾ in caudis sit potestas. nã i osimiles sunt serpentib quia
blaudiunt᷑ facie. ⁊ occulte fundunit uenenũ. hñtes capita
& in his nocent. q̃ caude hũt capita. scł aliqͦs malores ꝑ qͦs
mordeant. & cet̾i hoĩes qͥ ñ st̃ oceisi in his ꝑlagis. De his qͥ¬

Expanded text:
redduntur etiam in inferno secundum diversa commissa in hoc mundo. Ignis ibi datur his qui hic habuerunt nimium aestum cupiditatum. Fumo ibi afficiuntur illi qui in hoc mundo obcaecantur ignorantia superbiae; fetor ex sorditate pravorum operum. Ab his plagis occisa est tertia pars hominum de igne, et fumo, et sulphure, quae procedune poenae de ore equorum prodeant, quia potestas eorum nociva est in mala praedicatione; et in caudis eorum, id est in occultis deceptionibus. Nam et caudae eorum. Bene dixi quod in caudis sit potestas, nam et consimiles sunt serpentibus, et blandiuntur facie, et occulte fundunt venenum. Habentes capita, et in his nocent; quae caudae habent capita, scilicet aliquos majores, per quos mordeant. Et caeteri homines qui non sunt occisi in his
Abbreviated transcription (Latin):
me ad p̃dicationẽ manifestansmͥ qr de captione illa exirẽ. O por¬
tet te it̃m ꝓphare popłis i gentib. ⁊ linguis. ⁊ regib młtis.Iniun¬
cta p̃dicatione. dedit m scpt᷑as aurisio. Et datꝰ: mͥ calamꝰ .i. script᷑a.
E calamũ enĩ antiqͥ scͥbebant. similis uirge .i. sceptro. ꝙ reges
constituit dicens ad monens. Surge eg̃de. ne pigͥteris p̃dicare.
oetire p̃dica ciiq scd̃m suã capacitatẽ ũ sic facias eos tẽplũ
dĩ. sic̃ ille qͥ uult tẽplũ fundare. metit᷑ laciens fundam̃tũ & lon
s tñ factis negant. eice foras. ⁊ ÷ ratio p̃missa qd̃ sint eiciendi.

Expanded text:
me ad praedicationem, manifestans mihi quia de captione illa exirem. Oportet te iterum prophetare populis, gentibus, et linguis, et regibus multis, injuncta praedicatPer calamum enim antiqui scribebant. Similis virgae, sceptro, quia reges constituit dicens admonens: Surge, egredere, ne pigriteris praedicare, metire, praedica cuique secundum suam capacitatem, ut sic facias eos templum Dei, sicut ille qui vult templum fundare, metitur jaciens fundamentum et losed tamen factis negant. Ejice foras, et est ratio praemissa quod sint ejiciendi,
Abbreviated transcription (Latin):
Clamauit uoce magna. P hos pedes locutꝰ: magna. q̃ madino
dũ. leo reigit. Uor qͥd leonis ostendit eiꝰ uͥtutẽ: ⁊ infert t̃rorẽ.
łsiẽ nulla fera cͥcuitũ leonis audet tͣnsg̃di. s remanet in silua
audito rugitu.ita qͥsq fideł oclusꝰ fide ⁊ donis sỹs sc̃i remans
in eccła. audienꝰ qͥd ds̃ minet᷑ exeuntib ft cũ clamasset.¬

Expanded text:
clamavit voce magna. Per hos pedes locutus est magna, quemadmodum cum leo rugit. Vox quidem leonis ostendit ejus virtutem, et infert terrorem: vel sicut nulla fera circuitum leonis audet transgredi, sed remanet in sylva audito rugitu, ita quisque fidelis conclusus fide et donis Spiritus sancti, remanet in Ecclesia, audiens quid Deus minetur exeuntibu
Abbreviated transcription (Latin):
abolo młti p̾cipitant᷑. uicies dena iilia. milies. Dena milia sunt
sc̃i decẽ p̾ceptis legis ꝑfecti. ꝯtͣ qͦs ponit᷑ duplex numerꝰ. q mali sunt
plures. audiui numerũ eoꝵ. Qsi dicat. Bñ pono mimerũ. quia
ego audiui mimer̃. scł młto ãpliores intellexi ꝙͣ boni ẽẽnt. & ita
uidi eoͦs in uisione. sic̃ incellererã qd̾ ad destructionẽ alioꝵ eqͥ¬
tarent. sic intelleri qd̾ ꝑ diabolũ ħ fac̾ent. quẽ ipsi portant uelut
eqͥ dños Vł diaboł accipiat᷑ equus. malisessores. ꝙ suꝑ ipsũ fundan s.
Et qͥ sedebant suꝑ eos. habebant loricas igneas. ⁊ iacintiuas. ⁊
sulphureas .i. muniebant eos sententiis de qͥb seqͥt᷑ et̾ua pena.¬

Expanded text:
ies millies dena millia. Dena millia sunt sancti, decem praeceptis legis perfecti, contra quos ponitur duplex numerus, quia mali sunt plures. Audivi numerum eorum. Quasi dicat: Bene pono numerum, quia ego audivi numerum, scilicet multo ampliores intellexi, quam boni essent. Et ita vidi equos in visione, sicut intellexeram quod ad destructionem aliorum equitarent, sic intellexi quod per diabolum hoc facient, quem ipsi portant velut equi dominos: vel diabolus accipiatur equus: mali, sessores, qui super ipsum fundantur. Et qui sedebant super eos, habebant loricas igneas, et hyacinthinas, et sulphureas
Abbreviated transcription (Latin):
excecata. ⁊ a ministris eiꝰ cdãpuata. & t̾cia pars arboꝵ oremata ẽ.
arbores st̃ illi qͥ de t̾ra excreuer̃t. scł altiores in lege quoꝵ pars re
uidia insaniens ad nocendũ. missus: in mare in g̃s. Dĩ diabolꝰ
missꝰ ad g̃s licet in eis ẽẽt. qr cũ pͥus secure õs gs̃ obtineret. dor¬
miebat ⁊ qͥescebat in eis. iã ñ ꝯpellens eas ad peccandũ. Postqͣ. uͦ
duas partes ꝑdidit de his. insaniit in reliqͥs cupiens retinere. Et
facta ÷ t̾cia pars maris sanguis peccatores. & mortua: t̾cia pars ere

Expanded text:
inistris ejus damnata. Et tertia pars arborum concremata est. Arbores sunt illi, qui de terra excreverunt, scilicet altiores in lege, quorum pars invidia insaniens ad nocendum. Et missus est in mare, in gentes. Dicitur diabolus missus ad gentes, licet in eis esset, quia cum prius secure omnes gentes obtineret, dormiebat et quiescebat in eis, jam non compellens eas ad peccandum. Postquam vero duas partes perdidit de his, insaniit in reliquis cupiens retinere. Et facta est tertia pars maris sanguis, peccatores, et mortua est tertia pars cre
Abbreviated transcription (Latin):
Trã. ad litam ⁊ laborantẽ ne qͥs locũ suũ impłet. & data ÷ ei clauiꝰ
i potestas a dõ ocessa: ei putei abyssi. abyssi dñr tenebrosi ⁊ ꝓ¬
fundi peccatores putei ꝓfundiores int̾ eos. & aꝑuit puteũ abysii.
hereses q̃ latebant in cordib eoꝵ ꝓferre secit. Et ascendit sumꝰ
putei .i. mala doctͥna eoꝵ excecans. si c̃ funꝰ fornacis magne.
.i. simił doctͥne antirp̃i. q̃: fornax ꝓbans bonos. ⁊ redigens in¬
cinerẽ ligna. scł inalos. ł ad lict̾ã. & obscuratꝰ: sol. qͥdã alios illu¬
de fumo oriat᷑. discipłi tales bñ locustis oꝑant᷑. qr sic̃ locuste
nec uolare posst̃. ⁊ tñ nitunt᷑. i saliunt. s statĩ deficiunt ⁊ ad
rã decidunt. nec suꝑ t̾rã inced̾e posst̾ ⁊ uiridia corrodunt.i ta

Expanded text:
ram. Ad litteram, et laborantem ne quis locum suum impleret, et data est ei clavis, id est potestas a Deo concessa est ei, putei abyssi. Abyssi dicuntur tenebrosi et profundi peccatores; putei profundiores inter eos, et aperuit puteum abyssi, haereses quae latebant in cordibus eorum proferre fecit, et ascendit fumus id est mala doctrina eorum excaecans, sicut fumus fornacis magnae, id est similis doctcinerem ligna, scilicet malos; vel ad litteram, et obscuratus est sol quidam alios illude fumo oriatur. Discipuli tales bene locustis comparantur, quia sicut locustae nec volare possunt, et tamen nituntur et saliunt, sed statim deficiunt et ad terram decidunt, nec super terram incedere possunt, et viridia corrodunt, ita
Abbreviated transcription (Latin):
iudicium. Uisio tercia Et uidi. sin hac uisione ag̃
de officio p̃dicatiõis innincto.Uii. angłis. q̃ p̃dicatiõe oftndet
fieri septẽ ꝑ sequutiões. ⁊ plagas mortales reꝓborũ. neq hic de¬
uiat ab intentiõe. s młtũ hortat᷑. i inuitat eos qͥ st̃ in eccła. ui
patient̃ tͥbulatiões sustineant. alit̾̃ enĩ fient extͣ eccłam ⁊ ꝑ¬

Expanded text:
 Et vidi. In hac tertia visione agit de officio praedicationis injuncto septem angelis, quae praedicatione ostendet fieri septem persecutiones et plagas mortales reproborum; neque hic deviat ab intentione, sed multum hortatur et invitat eos qui sunt in Ecclesia, ut patienter tribulationes sustineant; aliter enim fient extra Ecc
Abbreviated transcription (Latin):
dignitate. curat cognosc̃̾e qͣ uia ipsa ad ħ ꝑting̾e potuit.
ũ doceat cet̃os id attendẽ. & respondit. scł satiffec̃ desicłio
meo ac si q̃siuissẽ. Hnꝰ de semiorib. om̃s st̃ unꝰ. qͥ id docent. oi st̃.
qͣmi digui dñe mi tu scis. scł doce me uesciũ. Hi sunt qͥ uener̃t
& etiã uenturi st̃. & lauer̃t bona oꝑatiõe stolas suas. innocentiã

Expanded text:
e qua via ipsa ad haec pervenire potuit, ut doceat caeteros idem attendere. Et respondit, scilicet satisfecit desiderio meo, ac si quaesivissem. Unus de senioribus. Omnes sunt unus, qui idem docent. Qui sunt? quam digni; Domine mi, tu scis, scilicet, doce me nescium. Hi sunt, qui venerunt, et etiam venturi sunt, et laverunt bona operatione stolas suas,
Abbreviated transcription (Latin):
hłinm̃tib uͥ in se ⁊ corã aliis suꝑbiunt. tanꝗͣ. corone uicto¬
res effeminatos. ⁊ flurui dependentes. ꝑatos quid̾ ad alioꝵ
deceptionẽ. ł capillos iinores qͥ ꝑ deceptiones istis adħent.
sic̃ lorieas ferreas.i. obstinatiã cord̾. qͣm ñ penetret sagita
ueritatis. ł loricas sententias falsitatis. q̃ ñ admittant aliquã
doctͥuã uĩtatis. & uox alar̃ .i. tulmultꝰ sententiar̃. quẽ faci-¬
unt pꝰtꝗͣ raõnle deficiunt. sic̃ uor eͤruũ equoꝵ młtoꝵ c̾reu
tiũ in bellũ. ad lict̾am ł sic̃ diũsi eqͥ. uariis uiis ad id̾ bellũ
ẽrut. ita isti oiũsis ħesib ad ĩpugnandã eccłam. Et
habebant caudas similes scorpiouũ. ł caudas accip̃ pͥncipes t̃reno.
ad qͦs recͣrunt ħetici. pꝰtꝗͣ nec raõne nec tumultu ꝓficiunt. Pͥncipeᷤ
iõ dũr cauda. qi sic̃ ꝑ caudã ferit scorpio. ita pͥncipib ħetici pꝰtꝙͣ. ñ

Expanded text:
Vel in mentibus, ubi in se et coram aliis superbiunt tanquam coronae, victoVel in mentibus, ubi in se et coram aliis superbiunt tanquam coronae, victores effeminatos, et fluxu dependentes, paratos quidem ad aliorum deceptionem; vel capillos minores, qui per deceptiones istis adhaerensicut loricas ferreas, id est obstinationem cordis, quam non penetret sagitta veritatis; vel loricas, sententias falsitatis, quae non admittant aliquam doctrinam veritatis, et vox alarum, id est tumultus sententiarum quem faciunt, postquam ratione deficiu sicut diversi equi variis viis ad idem bellum currunt, ita isti diversis haeresibus ad impugnandam Ecclesiam, et habebant caudas similes scorpionum. Per caudas accipit principes terrenos, ad quos recurrunt haeretici, postquam nec ratione, nec tumultu proficiunt. Principes ideo dicuntur cauda, quia sicut per caudam ferit scorpio, ita principibus haeretici, postquam non
Abbreviated transcription (Latin):
sic decepti ab ħeticis pͥus ñ sentiunt. s tand̾ ꝑiniunt᷑. Et
uiride .i. iã ꝓuectos. neq ominẽ arborẽ paratos uͥ iã faciañ
fructum. nisi tm̃ homines qui ñ hñt signũ dĩ uiui in ue¬
ħetici. pꝰtꝗͣ deficiunt in ꝑsuasiõe. ꝑ uini q̃runt uocere.
tura m̃sib sex. ꝓpt̾ sex etates qͥb ħ uita distinguit᷑. & cruciat᷑
eoꝵ uͥ cruciatus scorpii. scł cũ ñ possent ꝑ se noce. accusant̃
eos apud pͥncipes scłi. & in dieb ilł q̃rent homines mortem.
tim̃tes lapsũ. & ñ inuenient eam ut ꝓbatiores reddant᷑. et
fugiet mors ab iꝑsis. qr cura g̃gis astringet eos labori. Dix̃
suꝑiꝰ istos noc̃e uͥ scorpiones. mͦ descͥbendo eos uult tales ost̾n¬
d̾e. qͥ sic possint noc̃e. Et similitudines locustarũ iniagina¬
rie locuste. Similes equis paratis ad pliũ. qr ueloces ad dis¬
currendũ. feroces ad pugnandũ. nec ꝓuidi in qͦs incurrañ.
siue in ciues. siue non. & suꝑ capita eoꝵ suꝑ doctores eorum.

Expanded text:
aereticis prius non sentiunt, sed tandem perimuntur, et viride, id est jam provectos, neque omnem arborem, paratos ut jam faciant fructum, nisi tantum hi qui non habent signum Dei vivi in vehaeretici, postquam deficiunt in persuasione, per vim quaerunt nocere, tera mensibus sex propter sex aetates, quibus haec vita distinguitur, et cruciatus eorum ut cruciatus scorpii, scilicet cum non possent per se nocere, accusant eos apud principes; scilicet et in diebus illis quaerent homines mortem, timentes lapsum, et non invenient eam, ut probatiores reddantur, et fugiet mors ab ipsis, quia cura gregis astringet eos labori. Dixit superius istos nocere ut scorpiones; modo describendo eos vult tales ostendere qui sic possint nocere, et similitudines locustarum, imaginariae locustae. Similes equis paratis ad praelium, quia veloces ad discurrendum, feroces ad impugnandum, nec providi in quos incurrant, sive in cives, sive non. Et super capita eorum, super doctores eorum.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ quẽ sig̾cat᷑ gentił popłs. qͥ oblitꝰ icloloꝵ dõ seruiũ. qͥ bñ sexto loco
unt t̾renã habitationẽ. ⁊ omĩno intendunt ad remun̾ationẽ ut
ille. cupio dissolui ⁊ ẽẽ cũ xp̃o. Ex tͥbu zabulon .i. habitacłm fortitu¬
dinis. scł laborẽ ñ recusantes. s aliq̃n de ꝯtẽplatiõe ad actionem
num̃o sc̃oꝵ młtiplicantes. Ex tͥbu beniamin .i. filiꝰ dext̾e. hi st̃ qͥ a

Expanded text:
 quem significatur gentilis populus, qui oblitus idolorum Deo servivit, qui bene sexto loco unt terrenam habitationem, et omnino intendunt ad remunerationem, ut ille: Cupio dissolvi et esse cum Christo . Ex tribu Zabulon, id est, habitaculum fortitudinis, scilicet laborem non recusantes, sed aliquando de contemplatione ad actionem numero sanctorum multiplicantes. Ex tribu Benjamin, id est filius dexterae: hi sunt qui a
Abbreviated transcription (Latin):
quales esse ex debito. cunctis seruire estimant. aliqͣndo bonas erubeseunt
humilem sequunt᷑. his dant᷑ ad necessitatẽ temꝑalia. & ꝓmitunt᷑ ad et̃.¬
nitatẽ celestia. Hoc enĩ ÷ pͥmum religionis beneficiũ. ut egentib uecessa.¬
ria p̾stet. et nulli sit ingrata. Qd̃ sufficiens sit medioeri pel igia

Expanded text:
aequales esse, ex debito cunctis servire existimant, aliquantulum bonas erubescunt aequales esse, ex debito cunctis servire existimant, aliquantulum bonas erubescunt humilem sequuntur. His dantur ad necessitatem temporalia, et promittuntur ad aeternitatem coelestia, hoc est enim primum religionis beneficium, ut egentibus necessaria praestet, et nulli sit ingrata. CAP. X. Quod sufficiens sit mediocri religi
Abbreviated transcription (Latin):
rem ualeant transire eccłam. Quasi humilit̾ rogant a uinculo ꝓfessionis ab
rant in alia eccła se quiete m̃tis posse esse. in sua uͦ nunquã.Si uͦ ad ultunũ
neget᷑ qd̾ postulant. tunc audires qualit̾ erigunt ceruicẽ contra eos ad quos
foris accedere ñ audebant. tunc uideres qualit̾ illie aiuites humiliant᷑. & pau.¬
dentes bono ninnum ĩtos appellant. Quio plura: Tandem fracto ꝓpositi sui uoto
discedunt. honorari gaudent. abiectionis pristine dbliusciuit᷑. gents siuim eru¬
bescunt. ꝓprio nomine uolunt appellari. amant nomusa dignitatum. Si uocenͣ
abbates. si priores. si p̃positi arridet ocłs. hilareseit facies. apparent in uultu
runt. qͥb si dent᷑ necessaria. ex humilitate putant esse suꝑflua. ocium cliei
uniꝰ sacrilegiũ esse credunt. saturari uilib cibis arbitrant᷑ uicium. nulli e.

Expanded text:
rem valeant transire Ecclesiam, quasi humiliter rogant a vinculo professionis absolvi, rem valeant transire Ecclesiam, quasi humiliter rogant a vinculo professionis absolvi, iscesserint et jurant in alia Ecclesia se quietae mentis esse posse, in sua vero nunquam. Si vero ad ultimum negetur quod postulant, tunc audires qualiter erigunt cervices contra eos, ad quos foris accedere non audebant. Tunc videres qualiter illic divites humiliantur, et paupon possunt, invidentes bono, nimium justos appellant. Quid plura? Tandem fracto propositi sui voto discedunt, honorari gaudent, abjectionis pristinae obliviscuntur, genus suum erubescunt, proprio nomine nolunt appellari, amant nomina dignitatum. Si vocentur abbates, si praepositi, si priores, arridet oculus, hilarescit facies, apparent in vultu runt, quibus si dentur necessaria, ex humilitate putant esse superflua, otium diei unius putant esse sacrilegium, saturari vilibus cibis arbitrantur vitium, nulli se
Abbreviated transcription (Latin):
reb tẽꝑalib egent. s inuiti: & hec uocari solet egestas Egent enim reb
& bona uoluntate egent qua ditiꝰ nicħ esse potest. nicħ enĩ ditiꝰ bona uoluntate.
hec t̾cia sp̃es. quiam uocant philosophi frugalitatẽ. Sunt autem qͥdam qͥ de¬
ditas. non patmoniũ. sed manuum labor annonam p̃bebat. et si cessaret manꝰ.
deficeret panis. Quib penuria que nicħ pene tͥbuit. uestes qͣlescunq ministͣ¬
bat. Tales q̃nq eccłias intrant. que largis habundant possessionib. ut in eccła
possint honorari. qͥ in sua domo ñ nisi contẽptibiles esse potuerunt aui si
eccłam in qua pauꝑtas amat᷑ intrauerint: ilico de discessu
causas fingunt. intołabilem dicunt illiꝰ loci consuetudinẽ. nimiam p̾latorum
seueritatem p̃tendunt. aliquẽ de fr̃ib opponunt sibi. quẽ cum nolint pati. di-¬
cunt qd̾ non possuit. & hoc totum callide uachitantes. ut cõpetentꝰ ad ditio¬

Expanded text:
rebus temporalibus egent, sed inviti: et haec vocari solet egestas. Egent enim rebus et egent bona voluntate, qua ditius nihil esse potest. Nihil enim ditius bona voluntate. haec tertia species, hanc vocant philosophi frugalitatem. Unde Seneca In editas, non patrimonium, sed manuum labor annonam praebebat, et si cessaret manus, panis deficeret. » Quibus penuria, quae nihil pene tribuit, vestes qualescunque ministrabat. Tales quandoque Ecclesias intrant quae largis abundant possessionibus, ut in Ecclesia possint honorari, qui in sua domo nonnisi contemptibiles esse potuerunt. Qui si forte ecclesiam in qua paupertas amatur, intraverint, illico de discessu cogitant, causas fingunt, intolerabilem dicunt illius loci consuetudinem, nimiam praelatorum severitatem praetendunt, aliqua de fratribus opponunt sibi, quae cum nolint pati, dicunt quod non possunt, et hoc totum callide machinantes, ut competentius ad ditio
Abbreviated transcription (Latin):
sunt & anui.iiiͦi. tẽꝑa: uer. estas. autũnꝰ. & hiemps. In uere intel.¬
ligit᷑ tẽꝑantia m̃tis. in estate feruor caritatis. in autũno tepor.
in hẏeme torpor. tepor in m̃te: torpor in oꝑe. Ab autũnali equi¬
o incipiunt cresẽe noc̃tes: a uernali dies. In hy
torporis crescunt caligines tẽptationis: in estate uͦ feruoris mł.¬
tiplicant᷑ illuminationes contẽplationis. In quoꝵdã aut̃ mñte.
fit e quinoctiũ autũnale. Sunt nãq multi quanuis tepidi.
qui attendunt miseriã mundi. defectũ carnis. beatitudinem
sid̾ationis. illuminat arcã consoĩe. Ab hoc eqͥnoctio minuunt᷑
dies. & noctes crescunt: ꝙr tepidi licet hec oĩa consid̾ent. tñ tẽꝑe
tẽptationis recedunt. Comitatur etiã longas noctes frigꝰ hyemiᷤ.
Has noctes ꝑcurrit liua negligentie. cooꝑta obliuionis nube
obte nebrata nubilo ignorantie. Sunt aut̃ alii a fr gore hyemi
egressi. quasi in eqͥnoctio u̾nali constitur.in qͥb uer oritie. in qͥ.¬

Expanded text:
tempora, ver, aestas, autumnus et hiems. In vere intelligitur temperantia mentis; in aestate fervor charitatis; in autumno tepor; in hieme torpor: tepor in mente, torpor in opere. Ab autumnali aequinoctio, incipiunt crescere noctes, a vernali dies. In hieme enim torporis crescunt caligines tentationis; in aestate vero fervoris multiplicantur illuminationes contemplationis. In quorumdam autem mente fit aequinoctium autumnale. Sunt namque multi quamvis tepidi, qui attendunt miseriam mundi, defectum carnis, beatitudinem siderationis, illuminat arcam conscientiae. Ab hoc aequinoctio minuuntur dies, et noctes crescunt; quia, tepidi licet haec omnia considerent, tamen tempore tentationis recedunt. Comitatur etiam longas noctes frigus hiemis,Has noctes percurrit luna negligentiae, cooperta oblivionis nube, obtenebrata nubilo ignorantiae. Sunt autem alii frigore hiemis egressi quasi in aequinoctio vernali constituti, in quibus ver orit
Abbreviated transcription (Latin):
tionis culm̃ subleuat᷑. Ex his erigunt᷑ tẽpli parietes: recte uidelicet
oꝑationes. In edificio templi mystici. pͥmus lapis abel in ordine ponit᷑.
a quo usq ad ultimũ iustũ linea iticie ꝓtendatur. Abel int̾pretatur
luctus siue uanitas: uł uapor seu miserabilis. Attendamꝰ gͥ int̃p̃tatio
nominis. ad qͥo respiciat: ut ipsius significationis diu̾sitas. ad bene oꝑ¬
andũ mentẽ cogat. Uanitas enĩ respicit ad mundũ. luctꝰ ad peccatũ.
uapor ad teipsum: miserabilis ad dm̃. fuge gͥ. luge. attende. & dep̾care.
ge mundũ qr uanitas ẽ. luge pecẽm qr iniqͥtas est. atter¬

Expanded text:
ublevatur. Ex his eriguntur templi parietes, rectae videlicet operationes. In aedificio mystici templi primus lapis Abel in ordine ponitur, a quo usque ad ultimum justum linea justitiae protenditur. Abel interpretatur luctus sive vanitas, vel vapor seu miserabilis. Attendamus igitur interpretationem nominis ad quid respiciat, ut ipsius moralitatis diversitas ad bene operandum mentem cogat. Vanitas enim respicit ad mundum, luctus ad peccatum, vapor ad teipsum, miserabilis ad Deum. Fuge igitur, luge, attende et deprecare. Fuge mundum, quia vanitas est; luge peccatum, quia iniquitas est; atte
Abbreviated transcription (Latin):
eocusto. Hic ignis ÷ ardor dilectionis. accendit᷑ in aqua cõpune¬
dottisi ardet in tarbines łbulationis: lucet in occulto contem¬
platonis. Uiges ne qͦmͦ lapis iste in ordine suo concordet. scd̾o lapidi
dolor. ꝓsicientiũ labor: ꝑfectoꝵ amor. fẽcit etiã salomon ostiim
ini porticu in tẽplo. in oracło. Ostiũ porticꝰ inystice ut ait bedã ser
mi. ioi. in tẽplo conũsionis cognitio sui. in oracło contempla-¬
tiori: ognito dei. Dũ enĩ in te asum mundi attendis. iii¬
delicer quod lis positꝰ in incerta diuitiarũ. in lapsu uolup.¬
tatun in picła dignatũ tunc ad ostiũ port cꝰ accedis. Dum uͦ
ntie cara itendis defectũ. oitum pueritie iuentutis mo
trsire festitieł Cim aut̃ bonitatẽ dei artendis: bonitatem
diii eł ueest. beatitudinẽ que nullo indiget. & accadis ad uidũ.¬
dum in bonitate electorim suoꝵ. ad letandũ in leticia gentiᷤ

Expanded text:
occulto. Hic ignis est ardor dilectionis, accenditur in aqua compuncocculto. Hic ignis est ardor dilectionis, accenditur in aqua compunctionis, ardet inter turbines tribulationis, lucet in occulto contemplationis. Videsne quomodo lapis iste in ordine suo concordet secundo lapidi dolor, proficientium labor, perfectorum amor. Fecit enim Salomon ostium in porticu, in templo, in oraculo . Ostium porticus mystice, ut ait Beda, sermmundi; in templo conversionis, cognitio sui; in oraculo vero contemplationis, cognitio Dei. Dum enim in te casum mundi attendis, videlicet quod sis positus in incerto divitiarum, in lapsu voluptatum, in periculo dignitatum, tunc ad ostium porticus accedis. Dum vero propriae carnis attendis defectum, ortum pueritiae, juventutis momtransire festinas. Cum autem bonitatem Dei attendis, bonitatem cui nihil deest; beatitudinem quae nullo indiget, et accedis ad videndum in bonitate electorum
Abbreviated transcription (Latin):
lapidum: idr ordo uirtutũ. Sed̾m rectitudinẽ huiꝰ regłe:. in edifi¬
cio cordis tui uirtutes dispone. Hoc aut̃ facis dũ tribulationes
libent̾ uateris. dũ inimicum diligis. dũ ꝓ ꝑsequentib fundis p̃ce¬
et inde cũ. stephano ocło contẽplationis lã ꝓximꝰ oracło. filium
patris ad dexterã stantẽ udes. Uioes enĩ eum stantẽ. non qͣsi
sec entẽ:. sed uelut edificanti auxiliũ p̃bere uolentẽ. Si enĩ oracu¬
num intͣueris quietũ udebis. Oracłm moralit̃ est contẽplatiõi
sec⁊ ert̃ mystice d̾ significat celeste regnũ. in quo seraphin po¬
pit qriasi lapis pͥmꝰ : qr fundam̃to diuine maiestatis ꝑ amorem
beret a quus. Seraphin incendentia siue incensa dicunt᷑ in.¬
consa ab ilio ioue de quo dr̃. qui approximant mͥ. approximant
ie.ii. Hi ienis accendit᷑ in aqua. ardet in turbine. lucet in

Expanded text:
lapidum, id est ordo virtutum. Secundum rectitudinem hujus regulae in aedifilapidum, id est ordo virtutum. Secundum rectitudinem hujus regulae in aedificio cordis tui virtutes dispone; hoc autem facis, dum tribulationes libenter pateris, dum inimicum diligis, dum pro persequentibus fundis preces. Unde cum Stephano oculo contemplationis, jam proximus oraculo: Filium Patris ad dexteram stantem vides . Vides enim stantem non quasi sedentem, sed velut aedificanti auxilium praebere volentem. Si enim oraculum intraveris, quietum videbis. Oraculum moraliter est contemplationis secretum, mystice vero significat coeleste regnum. In quo seraphin ponitur quasi lapis primus, quia in fundamento divinae majestatis per amorem haeret propinquus. Seraphin incendentia sive incensa dicuntur incensa ab illo igne, de quo dicitur: Qui approximant mihi, approximant igni . Hic ignis accenditur in aqua, ardet in turbine, lucet in