comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Upranus libro xxii. ad edictũ. Sed si pat̃ fami¬
lus fictus rem pignori dederit. dicendũ erit se¬
natus consulti exceptionẽ er denegandam. usq
ad pignoris quantitatẽ Isi ab alio donatã sib pe¬
cuniam silius creditori soluit. an pat̾rę̃ uindica¬
re uł repetere possit. ꝯait iulianus si quidẽ hac
c̃dicione ei donata sit peccunia. ut creditori sol¬
uat uidĩ adonatore ꝓfet tam ꝓtinus ad credito¬
rẽ⁊ fieri nunios accipientis. siuõ simplieit̃ edora¬
uit. alienacioñe eoꝵ filiũ ñ habuisse: ⁊iꝗ si soluer
condicionẽ patr ex oñi ẽuentu competẽ ss senatꝰ c̃¬
sultũ ⁊ ad filias quoq familiaꝵ ꝑtinet. net adrẽ ꝑ¬
tinet si a ffirmetur ornam̃ta ex ea petcunia cõ¬
parasse. Na ⁊ ei  quoq filio familias credidit de cre¬
to amplissimo ordinis actio denegatur. nec int̾¬
ẽ consumpti sint nũmi. an exstent in pecculio.
multo gͥ magis se ueritate senatꝰ c̃sulti er̃ ẽtrac¬

Expanded text:
uicensimo nono ad edictum. Sed si pater familias factus rem pignori dederit, dicendum erit senatus consulti exceptionem ei denegandam usque ad pignoris quantitatem. Si ab alio donatam sibi pecuniam filius creditori soluerit, an pater uindicare uel repetere possit? et ait Iulianus, si quidem hac condicione ei donata sit pecunia, ut creditori soluat, uideri a donatore profectam protinus ad creditorem et fieri nummos accipientis: si uero simpliciter ei donauit, alienationem eorum filium non habuisse et ideo, si soluerit, condictionem patri ex omni euentu competere. Hoc senatus consultum et ad filias quoque familiarum pertinet nec ad rem pertinet, si adfirmetur ornamenta ex ea pecunia comparasse: nam et ei quoque qui filio familias credidit decreto amplissimi ordinis actio denegatur nec interest, consumpti sint nummi an exstent in peculio. multo igitur magis seueritate senatus consulti eius contrac
Abbreviated transcription (Latin):
Gaus lib coridianaꝵ rer. Sotius socio etiã culpȩ nõe
tenet᷑ iđ desidiȩ itq neglegenciȩ. Culpa aũt ñ adȩxac¬
tissunã dilligenciã dirrigenda ẽ. sufficit et enũ talem
diligenciã i cõmunib rebul adhibe. quilẽ. suis reb
adibe solet squia qui parum dilligentẽ sibi socium ad¬
ꝓquirit de se queri debet
hr̃ditatẽ cui eqꝵ delatam in comunẽ redigendã Idẽ
maxime resꝑ. Si societatem uuũsaꝵ fartunaꝵ ita
corerint ut quicquid erogetur. uł comunis lucri atq¬
c impendi ⁊ ẽt̃ eaq̃q quȩ in honorẽ altiꝰs libor ertoxual¬

Expanded text:
undo cottidianarum rerum.Socius socio etiam culpae nomine tenetur, id est desidiae atque neglegentiae. culp‹a› autem non ad exactissimam diligentiam dirigenda est: sufficit etenim talem diligentiam communibus rebus adhibere, qualem suis rebus adhibere solet, quia qui parum diligentem sibi socium adquirit, de se queri debet. reditatem cuiuis eorum delatam in commune redigendam. idem Maximae respondit, si societatem uniuersarum fortunarum ita coierint, ut quidquid erogetur uel quaereretur communis lucri atque impendii esse‹t›, ea quoque, quae in honorem alterius liberoru
Abbreviated transcription (Latin):
et caueatur indẽpnẽ eum futurũ. Ađ suam dãpnũ
passus ẽ ħ ei p̃stabitur. s si p̃ciũ cõmunicatũ sit sine
cautione ⁊ aliquid p̃stitit is qui uendidit. an si ñ om̃s
socri soluendo sint q aquibdam seruari ñ pote acet̾is
neq deffendi posse qͣm sacuietas cum cont᷑ hit᷑ t̃ lucri
quã dampni cõmunio initur Piun ex sociis ꝗ ñ tot&r
honoꝵ socii erunt cõmunẽ peccuniã fenerauie. usu
usurasq ꝑcrprat. ita deinũ ustiras partiri debet siso¬
cictatis nõe fenerauerit. Nam si suo nõe qm̃ sortis
ꝑiculũ ad eum ꝑtuiũit usuras ipsum retinere opor¬
tet Siꝗd unus ex iociis netessario de suo impendit.
cõmuni negocio uidicio societatis seruauit. usurassi
forte nuituatus subusuris dedit. S sisuã peccuniã
quas possit haƀe si alii mutuã dedit ss ꝥi alias socius
inid ꝙ facẽ potẽ condempnatur quã si confitetur sociũ¬

Expanded text:
am damnum passus est, hoc ei praestabitur. sed si pretium communicatum sit sine cautione et aliquid praestiterit is qui uendidit, an, si non omnes socii soluendo sint, quod a quibusdam seruari non potest a ceteris neque defendi posse, quoniam, societas cum contrahitur, tam lucri quam damni communio initur.Si unus ex sociis, qui non totorum bonorum socii erant, communem pecuniam faenerauerit usurasque perceperit, ita demum usuras partiri debet, si societatis nomine faenerauerit: nam si suo nomine, quoniam sortis periculum ad eum pertinuerit, usuras ipsum retinere oportet.Si quid unus ex sociis necessario de suo impendit in communi negotio: iudicio societatis seruabit et usuras, si forte mutuatus sub usuris dedit: sed et si suam pecuniam quas possit habere, si alii mutuum dedisset.Non alias socius in id quod facere potest condemnatur, quam si confitetur se sociu
Abbreviated transcription (Latin):
ud ꝓ alio uenisse uidetur. Inceteris uit nullã et̃ ue¬
ndicionẽ puto: quociens in mat̾ia erratur.
Aiulus lib .i. ad sabinum. Alit̃ q̃si aurum qđ fuerit
det̾us antẽ quã emptor existimaret. tc̃ enĩ emptio uab.
Clpianus lib .xx. oc tauo ad sab̾: ollioquin quid dicemus
sicecus emptor fuit. uł si in mat̾ia erretur. uł in munꝰ¬
pito discernendaꝵ mat̾iaꝵ in corpus eos consensisse.
dicemus: ⁊ quẽ ad modum consensit ꝗ ñ uidit. Qđ si
ego me uirginẽ emere putarẽ cum ẽet iam m̃ulier. ẽp¬
tio ualebit. Insexu enĩ non ẽ erratum. Cetum si ego mu¬
lierẽ uenderẽ tu puerum emere existimasti ꝗa in
seru error ẽ nulla emptio nulla uendicio ẽ.

Expanded text:
uidetur. in ceteris autem nullam esse uenditionem puto, quotiens in materia erratur. 10 Paulus libro quinto ad Sabinum.Aliter atque si aurum quidem fuerit, deterius autem quam emptor existimaret: tunc enim emptio ualet. 11 Ulpianus libro uicesimo octauo ad Sabinum.Alioquin quid dicemus, si caecus emptor fuit uel si in materia erratur uel in minurito discernendarum materiarum? in corpus eos consensisse dicemus? et quemadmodum consensit, qui non uidit?Quod si ego me virginem emere putarem, cum esset iam mulier, emptio valebit: in sexu enim non est erratum. ceterum si ego mulierem venderem, tu puerum emere existimasti, quia in sexu error est, nulla emptio, nulla venditio est.
Abbreviated transcription (Latin):
Pomponuis lib x ad sabinũ. Cum in lege uendicamni
ita sit scriptũ flumuna. stillicidi. uti nost̃ ut ita
suit nec additur. quȩ flumina. uł stillicidia pͥmun
expet tari oportet quid ac tesit si non id ipporuit
sit dccede stichum seruum. neq intelligatur qui erpbi¬
Irib accesserit. cumde alio empto de alio uendetto sa¬
serit. nichulomuius fundi uendicionẽ ualere c̃stat. Sylas¬
beo ait euni sticbum deb̾i que. uenditor intellerer
creffert gargusa pt sio siũ plus in ea sit quã u
ipsa recuiͦ dcecdu ai mnas. Perasq crã res aliquo
ꝓpt̃ accessiones emimus sic̃ cum domus ꝓpt̃ marnon
nstatuas ⁊ tabulas pictas ematur Ioniũ rerũ quiq
hab̾e uł posside uł ꝑsequi potẽ uendicio recte sit qi
uõ natura uł gencium ius uł mores ciuititis com

Expanded text:
mo tertio ad Sabinum.Cum in lege uenditionis ita sit scriptum: 'flumina stillicidia uti nunc sunt, ut ita s‹i›nt', nec additur, quae flumina uel stillicidia, primum ‹s›pectari oportet, quid acti sit: si non id appareat, sit accedere Stichum seruum neque intellegatur, quis ex pluribus accesserit, cum de alio emptor, de alio uenditor senserit, nihilo minus fundi uenditionem ualere constat: sed Labeo ait eum Stichum deberi quem uenditor intellexert accessio, siue plus in ea sit quam in ipsa re cui accedat an minus: plerasque enim res aliquando propter accessiones emimus, sicuti cum domus propter marmora et statuas et tabulas p‹i›ctas ematur.Omnium rerum, quas quis habere uel possidere uel persequi potest, uenditio recte fit: quas uero natura uel gentium iu
Abbreviated transcription (Latin):
ciationẽ ad quistertt. cõmunicandũ quia net dolus amuis
ẽ in eo ¶Itẽ si societatẽ in eamus ad aliquã rẽ. em̃dã. deual
solus uolueris eam emere. Idoq: renunciaueris societati qt
solus emeres teneberis quanti in ea int̃ ẽs sidđo renimii¬
aueris ꝗa emptio tib displicelut. nonteneteris. quĩ uiseg
emero quia hic nulla fraus ẽ eaq ⁊ uiliano placent abto
aũt posterior libris scripsit. Sirenunaaũit socictati  ex
socus eotemp̃r quo int̃suit socui ñ dirimu societatẽ cõnue¬
tere eum in ꝓsocio actionẽ. Namsi enumus mancipa ii¬
ta societate. de inde renuncies mͥ eo tenp̃r quo uendere
mancipia non expedit hoc casu quii detiorẽ ciusa incant

Expanded text:
tiationtiationest in eo.Item si societatem ineamus ad aliquam rem emendam, deinde solus uolueris eam emere ideoque renuntiaueris societati, ut solus emeres, teneberis quanti interest mea: sed si ideo renuntiaueris, quia emptio tibi displicebat, non teneberis, quamuis ego emero, quia hic nulla fraus est: eaque et Iuliano placent.Labeo autem posteriorum libri‹s› scribsit, si renuntiauerit societati unus ex sociis eo tempore, quo interfuit soctere eum in pro socio actione: nam si emimus mancipia inita societate, deinde renunties mihi eo tempore, quo vendere mancipia non expedit, hoc casu, quia deteriorem causam meam
Abbreviated transcription (Latin):
stipulacione: aut iudicio mutata sit causa societati r ad
enĩ ait. ħ ipso ꝙ udicium ido dictatũ ẽ ut societas &¬
trahatur. renunciatam societitẽ. siũ tottr bomoꝵ. siuc
uniꝰ ret sacictas coita sit. Itẽ bonis acreditorib: uenda
uniꝰ socu distrahi societatẽ. labeo ait Si in rẽ certã ei¬
dã conducendã ue cortasit societas. cc̃ etiã pt̾ alicuĩ m¬
tẽ quicꝗd lucri detrũtiue factum sit. comune ce V
beo ait Flix imus dissensu solui societatẽ hita e siomisd
scentiunt. Qid gͦ siunus renunciet. Cassiu scripsit cun
qui renunciaũit socretati a seꝗ. libare socros suos. se aut̃
ab illis non libare. Qđ utiq obseruandum ẽ. si dolo muls
renuncratio facta sit. Uluti sicũ oñiũ honoꝵ socieitẽ
inisemus. de inde cumob. uenisset uni hr̃ditas ꝓpt̃ hoc
ꝓtnunciauit. Ioq si quiđ dampnũ attullerit hr̃ditas
sħ ad eum qui renlinciauit ꝑtinebit. cõmodũ aũt c̃¬
municafe cagetur actione ꝓsocio. Qđ siquis pt̾ renui¬

Expanded text:
stipulatione aut iudicio mutata sit causa societatis.Proculus enim ait hoc ipso quod iudicium ideo dictatum est, ut societas distrahatur, renuntiatam societatem, siue totorum bonorum siue unius rei societas coita sit. Item bonis a creditoribus uenditis unius socii distrahi societatem Labeo ait. Si in rem certam emendam conducendamue coita sit societas, tunc etiam post alicuius mortem quidquid lucri detrimentiue factum sit, commune esse Labeo ait. Diximus dissensu solui societatem: hoc ita est, si omnes dissentiunt. quid ergo, si unus renuntiet? Cassius scripsit eum qui renuntiauerit societautique obseruandum est, si dolo malo renuntiatio facta sit, ueluti si, cum omnium bonorum societatem inissemus, deinde cum obuenisset uni hereditas, propter hoc renuntiauit: ideoque si quidem damnum attulerit hereditas, hoc ad eum qui renuntiauit pertinebit, commodum autem communicare cogetur actione pro socio. quod si quid post renun
Abbreviated transcription (Latin):
cio ꝑsicit sine scriptis habitã ẽptionẽ :
displicusset inempta eẽt. Constat ñ ẽe sub condiciõe
distrac tam. s resolui emptionẽ sub condicione.
Pomponius lib nono ad sibinũ. Et lib̵i honrinis. ⁊ loci
sacra ⁊ religiosi qui hibi non potẽ. emptio intelligt
si ab ignorante emitur.
Paiuus lib .i. ad sabinũ. Quia difficile dinosci potẽ le b
Daỹ ł.inad. S celiꝰ ofiliꝰait hom̃ẽ. libũ sciente tera
Temere non posse. Nec cuiꝰq rer scias alienã ẽt̃. ut sicds
aut rebigiosa loca. aut. quoꝵ cõmertiũ ñ sit. ut pubbe
quȩ ñ in peccunia inpopuliss in publico usuhałat.
ut ẽ campus marcius .¶ Si fundus annua bi matrima
die ea lege uenisset. ut silliẽ statutũ peccunia solua
ñ eẽt. fundus in emptꝰ foret. et ut si int̾im emptor ñ¬

Expanded text:
io perficit sine scriptis habitam emptionem. 3displicuisset inempta esset, constat non esse sub condicione distractam, sed resolui empt4 Pomponius libro nono ad Sabinum.Et liberi hominis et loci sacri et religiosi, qui haberi non potest, emptio intellegitur, si ab ignorante emitur, Paulus libro quinto ad Sabinum. quia difficile dinosci potest libabinum.Sed Celsus filius ait hominem liberum scientem te emere non posse nec cuiuscumque rei si scias alienationem esse: ut sacra et religiosa loca aut quorum commercium non sit, ut publica, quae non in pecunia populi, sed in publico usu habeantur, ut est campus Mar‹ti›us.Si fundus annua bima trima die ea lege uenisset, ut, si in diem statutum pecunia soluta non esset, fundus inemptus foret et ut, si interim emptor
Abbreviated transcription (Latin):
uut fiat. ex ẽpto ugi posse Ealiquo tam̃ et sine re
uendicio intelligitur. Ueluti cum quasi alea emit᷑.
quod sit cum captum pisciũ. uł auiũ uł nussilium
oefemitur emptio unũ contrabitur etiã si nichil incide¬
rit. quia spei emptio ẽ. et ꝙ missiliũ nõe eo casu¬
to ciptumẽ sicuictum fũit. nulla eq uce cies cuictor
bligacio cont̾ hitur. quia id ac tũ intelleget
tionib consensum deb̾e. int̾ cedere palã ẽ Cetum si¬
ue in ipsauendicione. dissenciant. siue in p̃cio.siue
in quo alio emptio imꝑfet taẽ. Si igit egonet sundum
eniere putarem cornelianum. tu ñi te uende sun¬
phronianũ putasti. quia incorpore: disconsimus emp¬
tio nulla ẽ Idẽ ẽ si egomet sticbum. tu pamphilum
absenteni uendere putasti. Nam cũ incorpore disce¬
ntutur apparet nullam eẽ emptionem. Nane si in
nõe disçenciamus uerum de corpore c̃stet. nulla du¬

Expanded text:
aut fiant, ex empto agi posse.Aliquando tamen et sine re aut fiant, ex empto agi posse.Aliquando tamen et sine re uenditio intellegitur, ueluti cum quasi alea emitur. quod fit, cum captum piscium uel auium uel missilium emitur: emptio enim contrahitur etiam si nihil inciderit, quia spei emptio est: et quod missilium nomine eo casu captum est si euictum fuerit, nulla eo nomine ex empto obligatio contionibus consensum debere intercedere palam est: ceterum sive in ipsa emptione dissentient sive in pretio sive in quo alio, emptio imperfecta est. si igitur ego me fundum emere putarem Cornelianum, tu mihi te vendere Sempronianum putasti, quia in corpore distio nulla est. idem est, si ego me Stichum, tu Pamphilum absentem uendere putasti: nam cum in corpore dissentiatur, apparet nullam esse emptio‹nem.Pla›ne si in nomine dissentiamus, uerum de corpore constet, nulla du
Abbreviated transcription (Latin):
onales aũt uendiciones tum ꝑficisq̃ uatuo. cum ipletasa¬
erit condicio. S utrũ hẽ uendicionus condiciosi ipsedt̃s
pit esset suo arbitrio. in uõ si arbitrio uiriboni. Nãsi
arbiriũ dñi accipramus. uendicio nulla ẽ quẽ admo¬
lim si quis ita uendiderit: st uoliut. ⁊t stipu̾lanti sicspo¬
conferri. an sit obstrictus. Placuit itaqi uet̃ib migiꝰ
git aũt se non accepisse. impleta condicio eniptionis
ẽ.  ex empto uenditor conuenairi potẽ Ihia mõi ẽpero
quanti tu eunemisti. quantũ p̃ciũ in acamꝰ ab eo.
ualet. Nec eñ ince̾rtumẽ p̃ciũ intã eiudenti uen¬
dicione. magis enĩ ignoratur quanti empt̾ sit. qua ĩ
ris emptor fundum uendiderit.
Poponius lib nono ud sabinũ. Nec emptio nec uendi¬
cio sineͥqͦue ueneat intelligi potẽ. et tam̃ fruc ꝓus
⁊ partus futur recde emuntur. ut cum edit eẽt
partus iam nc̃ cum contrac tum eet negociũ uendici¬
ao ffacta intelligatur. Sy si id egerit uenditor ne nascit

Expanded text:
onales autem uenditiones tunc perficiuntur, cum impleta fuerit condicio. sed utrum haec est uenditionis condicio, si ipse dominus putasset suo arbitrio, an uero si arbitrio uiri boni? nam si arbitrium domini accipiamus, uenditio nulla est, quemadmodum si quis ita uendiderit, si uoluerit, uel stipulanti sic spoconferri, an sit obstrictus. placuit itaque veteribus maggit autem se non accepisse, impleta condicio emptionis est et ex empto venditor conveniri potest. Huiusmodi emptio "quanti tu eum emisti", "quantum pretii in arca habeo", valet: nec enim incertum est pretium tam editione: magis enim ignoratur, quanti emptus sit, quam in ris emptor fundum uendiderit. 8 Pomponius libro nono ad Sabinum.Nec emptio nec uenditio sine re quae ueneat potest intellegi. et tamen fructus et partus futuri recte ementur, ut, cum editus esset partus, iam tunc, cum contractum esset negotium, uenditio facta intellegatur: sed si id egerit uenditor, ne nascatur
Abbreviated transcription (Latin):
rito dari possit. neo si prior marit̃ facẽ nõ posset de¬
nuo de societate constituendã dotẽ. nͥ si nõatĩ itac̃¬
uenisset uerũ inpposito largitur int̃ ẽẽ iudelut᷑ do
nũata ẽt. anuo ꝓmissa. Nã si filia datã dotẽ pt̃ ea
patri hr̃es exstitit ure suo recepisset ñ eẽt refferẽ¬
dã peccuntiã societati quã mulier habitura suit :¬
si aluis hr̃s exstitisset ꝙ accepto marito liłuta eẽt.

Expanded text:
rito dari possit. nec, si prior maritus facere non posset, derito dari possit. nec, si prior maritus facere non posset, denuo de societate constituendam dotem, nisi si nominatim ita conuenisset. uerum in proposito largiter ‹inter›esse uidebatur, dos numerata esset an uero promissa: nam si filia datam dotem, posteaquam patri heres exstitit, iure suo recepisset, non esse referendam pecuniam societati, quam mulier habitura fuit, etsi alius heres exstitisset
Abbreviated transcription (Latin):
tib socius eẽt. Illud potẽ conueniens eẽ uiriboni
arbitrio ut nonutiq ex equis partib sociĩ simus.¬
ułuti sialt̃ plus oꝑe. iidustriȩ gr̃e petcuniȩ in so¬
cietatẽ collaturus ẽ
Aapiniañ lib̵ nono q̃stionũ. Si sociuis ꝓsilia dotẽ ꝓmi¬
sit et prius quã solueret hr̃de earelicta detenit. q̃
pt̾ ea cum marito de exigenda dote egit accepto lia¬
ta ẽ. que situm ẽ anꝓsocio ageret dotis quantitatem
p̃cipe deb̾et si forte conuenis set int̃ socios ut de
cõmuni do constitueretur. dixipactũ ñ eẽ iniquũ
utiq si non alt̾i tantum filia conuenit. Nã si cõnume
hpac tum fuit. ñ int̃ ẽẽ ꝙ alt solus filiã habuit. Ce¬
tumu sinũatam dotẽ pat̾ defuncta in mat̾¬
monio filia recupasset reddi peccuniã societati de¬
buisset pactum exequitate sic nob̾ int̾ p̃tã¬
cũ sua causa dotẽ recuꝑari scilicet ut eã uł alioma¬

Expanded text:
tibus socius esset? illud potest conueniens esse uiri boni tibus socius esset? illud potest conueniens esse uiri boni arbitrio, ut non utiqe pecuniae in societatem collaturus erat. Papinianus libro nono quaestionum Si socius pro filia dotem promisit et prius quam solveret herede ea relicta decessit: quae postea cum marito de exigenda dote egit, accepto liberata est. quaesitum espraecipere deberet, si forte conuenisset inter soci‹o›s, ut de communi dos constitueretur. dixi pactum non esse iniquum, utique si non de alterius tantum filia conuenit: nam si commune hoc pactum fuit, non interesse, quod alter solus filiam habuit. ceterum si numeratam dotem pater defuncta in matrimonio filia reciperasset, reddi pecuniam societati debuisse, pactum ex aequitate sic nobis interpretanum foret, cum sua causa dotem reciperari, scilicet ut ea uel alii ma
Abbreviated transcription (Latin):
partib quasticius arbitratus sũit siticiũ arte quã arbit¬
retur detesserit. nichil agitur. Nã id ipsum actũ ẽ ne
alit̃ societas societas sit. quã ut ticius arbitratꝰ sit.
dicione. ut uerua anucii cõmunis partẽ. societatis cõ¬
stitueret. nerua constituit ut tu ex triente soiẽẽs
ego ex besse queritu̾trum ratũ id iure societas sit. an
nichilominꝰ exequis partib socusimus. existumc aũ¬
cẽsemus quaĩ is constituisset. Anex his quas uirũ bonũ
c̃stituere oportuisset. arbitraꝵ eium gñra sint duo
Unũ cĩ m̃õi. siue equum sit. siue iniquũ parere debͥ¬
Panlus lib̾ iiii.q̃stionũ. Cleliti cũ legt locicionis cõp̃¬
hensum ẽ ut opus arbitrio locatoris fiat.
uiri boni ȩxistimo sequendũ eẽ eo magis qđ iudi¬
cium ꝓsocio bonefiđ e.¬
Paulus iiii. ꝗstionũ. Vnde si nerue arbitriũ ata pͣ¬
uum ẽ ut manifesta iiiiquitas eiꝰ appareat. cõrrigi
ut alt̾ exmullesima parte. alt̾ exduad millexins par¬

Expanded text:
partibus, quas Titius arbitratus fuerit, si Titius antequam arbitraretur decesserit, nihil agitur: nam id ipsum actum est, ne aliter societas sit, quam ut Titius arbitratus sit.dicione, ut Nerva amicus communis partes societatis constitueret: Nerva constituit, ut tu ex triente socius esses, ego ex besse: quaeris, utrum ratum id iure societatis sit an nihilo minus ex aequis partibus socii simus. existimo auessemus quas is constituisset, an ex his quas virum bonum constituere oportuisset. arbitrorum enim genera sunt duo, unum eiusmodi, ut sive aequum sit sive iniquum, parere debePaulus libro quarto quaestionum veluti cum lege locationis comprehensumuiri boni existimo sequendum esse, eo magis quod iudicium pro socio bonae fidearto quaestionum.Unde si Neruae arbitrium ita prauum est, ut manifesta iniquitas eius appareat, corrigi u›t alter ex millesima parte, alter ex duo millesimis par
Abbreviated transcription (Latin):
et stimindũ sit.ꝰ placuit nondebe. deduca aes alienum q
te inquit ex ipsi societate debeatur ¶Itẽ uidendũ asscis¬
utio ueniat in ħ uidiciũ ciꝰ qđ face socius ñ possit. scilic:
nuda ꝓmissio ꝙ magis dicendum arbrerae I cãtres so¬
cri ẽẽnt egerit cum uno ex socus soci. ꝯparit̃ suã in¬
tegram sit consetutus. de inde alius socius cũ eodẽ agte
⁊ partẽ consequi integram non poterit. quia face sobi
dũ ñ potẽ an hic qui nmus consctutꝰ ẽ cũ ed agẽ posit
qui solidum accepit ad comunicandas partes int̃ eo siđ
excequend ass quasi iniquũ sit ex cadẽ iocietate aliũ pluꝗ
ailiũ minus consequi s, magis ẽ ut ꝓpsocio actione ẽseꝗ
possit ut utriusq portio exaqtur. q̃ sentencia ht̃ cqui¬

Expanded text:
aestimandum sit? et placuit non debere deduci aes alienum quod aestimandum sit? et placuit non debere deduci aes alienum quod te, inquit, ex ipsa societate debeatur. Item videndum, an cautio veniat in hoc iudicium eius quod facere socius non possit, scilicet nuda promissio: quod magis dicendum arbitror. Si, cum tres socii essent, egerit cum uno ex sociis socius et partem suam integram sit consecutus, deinde alius socius cum eodem agat et partem consequdum non potest, an hic qui minus consecutus est cum eo agere possit qui solidum accepit ad communicandas partes inter eos, id est exaequandas, quasi iniquum sit ex eadem societate alium plus, alium minus consequi? sed magis est, ut pro socio actione consequi possit, ut utriusque portio exaequ
Abbreviated transcription (Latin):
seium ꝑuenerit tu parciũ p̃ciũ sit nec ad me hab¬
ctũ sino uniu̾soꝵ bonoꝵ soci s̃. s uniꝰ rer. at tam̃ in
id ꝙ face possunt. ꝙ ue dolo malo secerint quo munus posit̃
condempnari oportere h enĩ summã ractione ht sc̃us
societas iusqͥdam mõ frat̾natatis in se hãt. uidendũ ẽ an
⁊ fideiussori socii id p̃star dełcat. anũo ꝑsonale bene¬
ficiũ sit. Ad magis uerumẽ. ssi hic sideiussor quasi de¬
fẽsor socu iudiciũ susceꝑit ꝓderit sibi. Namq uiliatu
lib iiii xdig scrbit Veffensorẽ socii nud ꝙ sociũ facẽ
potẽ condempari oportẽ . Idemq. ⁊ in patroni deffensore
accipe debe ait. et utiq ide erit in uniusis ꝗ in idq
facẽ possunt conueniunt᷑. spatri aũt uł dño socu si
iussu eoꝵ societas contractasit ñ ẽt haucctexptanom
dandam. quiꝰ nec hrdĩ scci÷ cetisq successorib ħ p̃stabit᷑.
quia uec cct̾ar hr̃ ab successorib ue quos uud facẽ posst̃

Expanded text:
Seium peruenerit, tuarum partium pretium sit nec ad me ‹habetiamsi non uniuersorum bonorum socii sunt, sed unius rei, attamen in id quod facere possunt quodue dolo malo fecerint quo minus possint, condemnari oportere. hoc enim summam rationem habet, cum societas ius quodammodo fraternitatis in se habeat.Uidendum est, an et fideiussori socii id praestari debeat an uero personale beneficium sit, quod magis uerum est. sed si hic fideiussor quasi defensor socii iudicium susceperit, proderit sibi: namque Iulianudigestorum scribsit defensorem socii in id quod socius facere potest condemnari oportere. idemque et in patroni defensore accipere debere ait: et utique idem erit in uniuersis, qui in id quod facere possunt conueniuntur.Patri autem uel domino socii, si iussu eorum societas contracta sit, non esse hanc exceptionem danda‹m›, quia nec heredi socii ceterisque successoribus hoc praestabitur: quia
Abbreviated transcription (Latin):
olim enĩ ñ itae
nunius. neq alio
mers. aliud p̃ciux
uocabat᷑ . s unus ꝗsque
scđ̾m necessitatẽ tp̃rim
acrerum utilib inutilia ꝑnuitabat. qđ plerũq
uenit ut ꝙ alt̾i suꝑ ẽ. alteri desit. Squia ñ semip
nec facile concurrebat. ut cum tu hab̾es ego qđ
de siderarẽ inuicẽ haberem qđ tu acciꝑe ułłes.
electa mat̾ia ẽ cuĩ publica. ac ꝑpetua estimacio
difficultatib ꝑmutacionũ equalitate quantitatis
subueniret eq mat̾ia. forma publica ꝑxussa usũdi¬
miniũq non tam ex substancia p̃bet: quã exque¬
titate. nec ultra ęxutrũq s alt̾um p̃ciũ uocatur¬
Ts an sine numis uendicio dici hodieq possit. dib¬
tabatur. Ueluti si ego togam ut tunica acciꝑẽ.¬

Expanded text:
enim non ita erat nummus neque aliud merx, aliud pretium uocabatur, sed unusquisque secundum necessitatem temporum ac rerum utilibus inutilia permutabat, quando plerumque euenit, ut quod alteri superest alteri desit. sed quia non semper nec facile concurrebat, ut, cum tu haberes quod ego desiderarem, inuicem haberem quod tu accipere uelles, electa materia est, cuius publica ac perpetua aestimatio difficultatibus permutationum aequalitate quantitatis subueniret. eaque materia forma publica percussa usum dominiumque non tam ex substantia praebet quam ex quantitate nec ultra merx utrumque, sed alterum pretium uocatur.Sed an sine nummis uenditio dici hodieque possit, dubitatur, ueluti si ego togam dedi, ut tunicam acciperem.
Abbreviated transcription (Latin):
rescripsit. ⁊̃ si maxime argentariȩ societas iuta ẽq
quisq tam̃ socius ñ ȩxargentaria causa q̃ sut. id ad cor¬
munionẽ non ꝑtinẽ explorati uiri sẽ:¬
sas hr̃ditates iđo retinuerĩt ut emolum̃tũ ac dapt̃
inhis cõmune. sentirẽt ꝙ alunde quesicrint ĩ cõnt¬
placuerat ut locis emptis peccunia uic tori monum̃itas
fierent oꝑi. ipicia astani quib distractis peccuni am
uictor cum certa quantitate recipet suꝑ fluũ. asrani
acciꝑet ꝗ oꝑam insocietatẽ contulit. erit ꝓsocio acho as¬
Id̃ pãpinian᷑ eodẽ lib̾ait. Si int̃ frat̾es uoluntarũ conͣ¬
sortiũ initũ fũ. et stipendia. cet̾aq salaria uicõmune.
redigi iudicio societitis. quã uis filius emancipat̃ ħ ñ co¬
gatur conferre fr̃i uꝗt in potestate marenti ꝗa et
si in potestate maneret p̃cipua ea hab̾et. Id R sociu¬

Expanded text:
rescripsit: 'etiamsi maxime argentariae societas inita est, quod quisque tamen socius non ex argentaria causa quaesiit, id ad communionem non pertinere explorati iuris est'.sas hereditates ideo retinuerunt, ut emolumentum ac damnum in his commune sentirent, quod aliunde quaesierint in commuplacuerat, ut locis emptis pecunia Uictoris monumenta fierent opera et peritia Asiani, quibus distractis pecuniam Uictor cum certa quantitate reciperet, superfluum Asianus acciperet, qui operam in societatem contulit: erit pro socio actio.Idem Papinianus eodem libro ait, si inter fratres uoluntarium consortium initum fuerit, et stipendia ceteraque salaria in commune redigi iudicio societatis, quamuis filius emancipatus haec non cogatur conferre fratri, inquit, in potestate manenti, quia et si in potestate maneret, praecipua ea haberet.Idem respondi
Abbreviated transcription (Latin):
qb. ad quirttr ex eo cont̾rac tu ac tio. Nam sieruus mi
ut filius qui in mea potestate ẽ me p̃sente suo nõe
uero uendas sciens sugitiuũ illoignorante maeor¬
ente. non teneri exempto uerum ẽ qru
aurum putarẽ: et tu cmere. cũ ẽẽtͤ s ut puta cohrdeᷤ
q̃uriolam quȩ aurei dicebatur p̃cio ex quisito unaht l
uendidissent. eaq inuenta eet magna ex pĩr erca
uendicionẽ eẽ. constat Iđo quea aur⁊ aliꝗd habiut. Nã
si auratum aliquid sit. licet ego aureron putẽ. ualet

Expanded text:
 adquiritur ex eo contractu actio: nam si seruus meus uel filius qui in mea potestate est me praesente suo nominuero uendas sciens fugitiuum illo ignorante, me sciente, non tener‹i› t‹e› ex empto uerum est. 14aurum putarem et tu emere, cum aes esset? ut puta coheredes uiriolam, quae aurea dicebatur, pretio exquisito uni heredi uendidissent eaque inuenta esset magna ex parte aenea? uenditionem esse constat ideo, quia auri aliquid habuit. nam si inaura
Abbreviated transcription (Latin):
debe neraciꝰ ait. Si oñiũ bonoꝵ sociꝰ sit. nido siue
obiniuriã sibi factã uł ex lege aquilia siũ ipsiꝰs siue
silii corpori nocitũ sit conferre deħe .ix. Ibidẽ ait
sociũ oñiũ bonoꝵ ñ cogi conferre quȩ ex ꝓhibitis ca¬
usis adquisierit. ꝑcontrariũ qq ap̃ uet̾es t̃c tat᷑ anso¬
cuiꝰ oñiũ bonoꝵ siꝗd obiniuriaꝵ actionẽ dãpnatus
p̃stitit ex comuni consequet᷑ ut p̃stet. Et atilicinus
tire dełe. Cui congruit ꝗ seridĩ respondisserandi re¬
sert. Sibcu bonoꝵ siũmnt deinde unus cũ adiudiciũ
n ẽet dampnatus sit nondeb̾e eum de cõmuni id
consequi.: Siũo p̃sens ⁊niuriã iudicis pussit de comu¬
ni sarciendum:¬
qĩ It li xxx. tosabinũ. Quod aũt ex furto uł ex alio mile¬
scalsicio qsitum ẽ insocietatẽ nõ oporte conferri palã ẽ.¬
m̃ lisquia deliotoꝵ turpis atq feda cõmunio ẽ.P lanȩ
si i mediũ collata sit. cõmuneerit lucrũ. Isit.¬

Expanded text:
t, si omnium bonorum socius sit: et ideo siue ob iniuriam sibi factam uel ex lege Aquilia, siue ipsius siue filii corpori nocitum sit, conferre debere respondit.Ibidem ait socium omnium bonorum non cogi conferre, quae ex prohibitis causis adquisierit.Per contrarium quoque apud ueteres tractatur, an socius omnium bonorum, si quid ob iniuriarum actionem damnatus praestiterit, ex communi consequatur ut praestet. et Atilicinus tire debere. cui congruit, quod Seruium respondisse Aufidius refert, si socii bonorum fuerint, deinde unus, cum ad iudicium non adesset, damnatus sit, non debere eum de communi id consequi, si uero praesens iniuriam iudicis passus sit, de communi sarciendum ad Sabinum.Quod autem ex furto uel ex alio maleficio quaesitum est, in societatem non oportere conferri palam est, quia delictorum turpis atque foeda communio est. plane si in medium collata sit, commune erit lucrum. 5
Abbreviated transcription (Latin):
a sit. nec p̃stet alti ꝙ conuenat ꝓ socio ar donẽ eẽssiplu¬
dres sunt it̃ cosdẽ. societites coite ad oñis societates
suffic̃t ħ unũ iudicaũ constat Pi quis ex socus ꝓpt̃ so¬
oitatẽ ꝓfectus sit ut uti ad merces em̃dascegs dittatit
sumpt̾ societati imputabit qui in eã imperq .s. Ei

Expanded text:
stet alteri quod conuenit, pro socio actionem esse.Si plures sint inter eosdem societates coitae, ad omnes societates sufficere hoc unum iudicium constat.Si quis ex sociis propter societatem profectus sit, ueluti ad merces emendas, eos dumtaxat sumptu‹u›m societati imputabit qui in eam ‹rem i
Abbreviated transcription (Latin):
de sump̃mis iudiciis constringere quis potetit. uł cag¬
natum ult̾iorẽ ꝓrimiorib p̃ferat Ndẽ respõ. Sacus
qui cessantis cessanciũ ue porciones insule restitiũt¬
quã aut sortẽ cũ certi usuris intra quattuor m̃ses &
gio utetur. aut de inceps ꝓpriã rẽ habebit potẽ tam̃ ꝓ
socio agẽ adħ ut consequatur ꝙ suamt̃ erat. fingr enĩ
malle eũ magis suũ conseꝗ quã dñiũ ĩside oracio eni

Expanded text:
de supremis iudiciis constringere quis poterit uel cognatum ulteriorem proximioribus praeferre.Idem respondit: socius, qui cessantis cessantiumue portiones insulae restitaut sortem cum certis usuris intra quattuor menses, gio utetur aut deinceps propriam rem habebit, potest tamen pro socio agere ad hoc, ut consequatur quod sua intererat. finge enim malle
Abbreviated transcription (Latin):
usor honor: publicacionẽ si soc ubona publicentur.
Nam cũ inei locũ ali succedit ꝓmortuo habet s Si pt̾
astrac tam societatẽ aliquid inrẽ. cõmunẽ imꝑnđit
saius ac tione ꝓsocio id non consequitur ꝗa ñ ẽ uerũ
psocio cõmnit̃ ue id gestũ ẽẽ ẜ comuni diuidundo

Expanded text:
uersorum bonorum publicationem, si socii bona publicentur: uersorum bonorum publicationem, si socii bona publicentur: nam cum in eius locum alius succedat, pro mortuo habetur.Si post distractam societatem aliqui‹d› in rem communem impenderit socius, actione pro socio id non consequitur, quia non est uerum pro socio communiterue id gestum esse. sed communi diuidundo
Abbreviated transcription (Latin):
nciauit ꝓcuratori libetur. in potestate eiꝰ erit quẽ¬
d modum diximus in eo qui socio renunciat NMorte
uniꝰ socii societas dissoluitur. ⁊ si consensu oñiũ corta
sit plures uõ suꝑsint. nis in coheunda societate alit̃
c̃uenerit. nec hr̃es socũ succedit ẜꝙ exre comuni itꝰ¬
a que situmẽ. Itẽ dolus ⁊ culpa ineoꝙ ex ante gesto
pendet. tam ab inde quam hrđi p̃standũ ẽ Itẽ. sralicaiꝰ
ni sxictas sit. ⁊ finis negocio impositus finit᷑ societa.
Ađ si integris oñib manentib alt̃ detessertt de inđ
scquetur res de quã societatẽ corerunt tt̃ eadẽ distin¬
iltius ualeat societis si nota nonualeat ꝥocietas quẽ¬
adinadũ ad hẽs socii ñ transit. Ita nec ad arragato¬
rẽ ne alioquin inuitus quis socius efficiatur cui ñ uilt
hsc aũt arrogaitus socuis ꝓminet Nami ⁊ si silius fantlũ
emincipatus suit ꝑ minebit socius Isublicacione q̃ q di¬
sbrib secietatẽ diximus qui uidetur spectare ad uni¬

Expanded text:
ntiauit procuratori liberetur, in potestate eius erit, quemadmodum diximus in eo, qui socio renuntiat.Morte unius societas dissoluitur, etsi consensu omnium coita sit, plures uero su‹p›ersint, nisi in coeunda societate aliter conuenerit. nec heres socii succedit: sed quod ex re communi postea quaesitum est, item dolus et culpa in eo quod ex ante gesto pendet tam ab herede quam heredi praestandum est.Item si alicuius rei societas sit et finis negotio impositus, finitur societas: quod si integris omnibus manentibus alter decesserit, deinde tunc sequatur res, de qua societatem coierunt, tunc eadem distini‹t› mors alterius, ualeat societas, si nota, non ualeat.Societas quemadmodum ad heredes socii non transit, ita nec ad adrogatorem, ne alioquin inuitus quis soci‹u›s efficiatur cui non uult. ipse autem adrogatus socius permanet: nam et si filius familias emancipatus fuerit, permanebit socius.Publicatione quoque distrahi societatem diximus. quod uidetur spectare ad uni
Abbreviated transcription (Latin):
aeite intemp̾ coi̾tim ante tp̃s renuncr indo sociũ a se.
se afocio lib̾at. Itaꝙ siquid compendii pt̾ ea fac tum
st ciꝰ partẽ ni fert: at si dispendũ eq p̃stabit᷑ portunte
iisirenunciatro exnecessitate quadam facta sit. ꝙ si
imnpis sinitumẽ. li um ẽ recede ꝗa sune dolo malo hoc
pe Renunciare socretate etiam palios possumꝰ. et ido
Actũ q ꝓcuratorẽ q̃q posse renunciare societati s
utrum deeo dictũ sit cui oñiũ bonoꝵ aministracio
caessuẽ. ande eo ciui ħ ipsum nõatĩ mandatũ ẽ. Quđamꝰ¬

Expanded text:
renuntiando socium a se, non se a socio liberat: itaque si quid compendii postea factum erit, eius partem non fert, at si dispendium, aeque praestabit portionem: nisi renuntiatio ex necessitate quadam facta sit. quod si tempus finitum est, liberum est recedere, quia sine dolo malo id fiat.Renuntiare societati etiam per alios possumus: et ideo dictum est procuratorem quoque posse renuntiare societati. sed utrum de eo dictum sit, cui omnium bonorum administratio concessa est, an de eo, cui hoc ipsum nominatim mandatum est, u
Abbreviated transcription (Latin):
pena auferet. Solum auferret simichi ꝓponas insci¬
ente socio eum inisocietatis racionẽ ħ contullisse. ꝙ.
si sciente. etiã penã socium agnoscere oportet sequũ is
ẽ ut cuiꝰ participauit lucrum participet ⁊ dãpnũ:
nu. Aulus lib yr.ad sibinũ. Net quicquã int̾ ẽ utrũ pra¬
s nente societate p̃stiterit obfurtum. andissoluta cͥa
Idẽ ẽ i n oñib temparib actionib Ueluti in iurraꝵ
uibonor raptoꝵ serui corrupti ⁊ simlib et onĩb
penis peccuiuariis quȩ expublicis uidiciis accidunt.
rei societas coita sit. Cetum simalesicu  corta societas
sit constat nullameẽ. societatẽ fg̃ñalit̃. gñ traditurre ꝑ¬
rã inhonestar muli ee societat e. Idiud qͥ q̃usi socie¬

Expanded text:
ena auferet: solum auferet, si mihi proponas insciente socio eum in societatis rationem hoc contulisse: quod si sciente, etiam poenam socium agnoscere oportet: aequum est enim, ut cuius participavit lucrum participet et damnum. Paulus libro sexto ad Sabinum Nec quicquam interest, utrum manente societate praestiterit ob furtum an dissoluta ea. idemque est in omnibus turpibus actionibus, veluti iniuriarum, vi bonorum raptorum, servi corrupti et simpoenis pecuniariis quae ex publicis iudiciis accidunt. rei societas coita sit: ceterum si maleficii societas coita sit, constat nullam esse societatem. generaliter enim traditur rerum inhonestarum nullam esse societatem. 58 Idem libro
Abbreviated transcription (Latin):
sit et in eũ mortuũ intulleris agã tecum ꝓsocio
tam̃ eaquȩ ꝑdefunctũ inchoata s̃ ꝑ hdem explicr c̃
debent. in quib dolus eiꝰ limitti pore uente inati
Ulpianus lib̵ ꝑxadsabinũ. Siquis a socio penã stipilat¬
ndo ħ minus accipiet. pena ei isocietatẽ imputata.
Iõ lib xxxi. ad edictũ. Si margarita tibi uendendã
dedero ut sicam detẽ uendidisses redderes michidecẽ.
si pluris ꝙ excedit tu haberes. mͥ uidetur si animo ctͣ¬
hendȩ societatis id ac tum sit ꝓsocio eẽ actionẽ: siminꝰ¬
nus prescritis uerbis:¬
It li̵ rxxadsabmũ. Rr ei cõmunis nõe cum socio sur¬
ti agi potẽ. si ꝑ fallaciã doloue malo amouit. uł rẽ cõ¬
munẽ celandi animo contrectet .s ⁊ ꝓsocio acti¬
one obstrictus ẽ. nec alt̾a actio altã tollet. Idẽq
in oñib bone fider iudiciis dicendũ ẽ
Paulus lib̾ ui. ad sabinũ. Idẽ ẽ et in colono ⁊ in eoꝗ

Expanded text:
sit et in eum mortuum intuleris, agam tecum pro soctamen ea, quae per defunctum inchoata sunt per heredem explicari debent: in quibus dolus eius admitti ponsimo ad edictum Si quis a socio poenam stipulatndo hoc minus accipiet poena ei in sortem imputata. mo primo ad edictum. Si margarita tibi uendenda dedero, ut, si ea decem uendidisses, redderes mihi decem, si pluris, quod excedit tu haberes, mihi uidetur, si animo contrahendae societatis id actum sit, pro socio esse actionem, si minus, praescriptis uerbisimo ad Sabinum. Rei communis nomine cum socio furti agi potest, si per fallaciam doloue malo amouit uel rem communem celandi animo contrectet: sed et pro socio actione obstrictus est, nec altera actio alteram tollet. idemque in ominibus bonae fidei iudiciis dicendum est. 46 Paulus l
Abbreviated transcription (Latin):
muni dudundo. int̃ eos q̃q quib in ditario iure cõmunũ
resẽ. posse. ⁊ communi diuidundo agi.
suo sic parere. ut ipse hres socuis sit. in ercedẽ aũ sacũ
Epponitur actio ut bonam fidẽ p̃steg
Paulus lib̾ ri adsabinũ. Et acͣti ettã cũspa quã is p̃¬
nouo consensu ꝙ pt̾ ea gesserint efficit᷑ ut in ꝓsocio
actionem deducantur:
Paulis lib serto ad sabmũ Pro socio arbit̃ ꝓspicere deb
Dcautionib infutõ dampno. uł lucro pendente ȩxea societa¬
te. Ad sabinus in oñib bones ds iudiciis existimauit.
ppeculia ueluti manditi. cõmodati. depositi : Sitetũ mi
societas sit. Et res ex societate comunes. quã impensas
ineas fetero. quosue fructus ex his reb ceꝑis. uł ꝓsocio
uł comuni diudundo me consetuturũ. ⁊ alta actione
alt̾am tolli ꝓculus ait.

Expanded text:
muni dividundo. inter eos quoque, quibus hereditario iure communis res est, posse et communi disuo sic parere, ut ipse heres socius sit: in heredem autem socii proponitur actio, ut bonam fidem praestet 36 Paulus libro sexto ad Sabinum. et acti etiam culpam, quam is prnouo consensu quod postea gesserint efficitur ut in pro socio actionem deducatur. 38 Paulus libro sexto ad Sabinum. Pro socio arbiter prospicere debet cautionibus in futuro damno uel lucro pendente ex ea societate. quod Sabinus in omnibus bonae fidei iudiciis existimauit, utelae siue specialia ueluti mandati, commodati, depositi. Si tecum societas mihi sit et res ex societate communes, quam impensam in eas fecero quosue fructus ex his rebus ceperis, uel pro socio uel communi diuidundo me consecuturum et altera actione alteram tolli Proculus ait.
Abbreviated transcription (Latin):
Ulpianꝰ lib̵ xxx. ad sabinũ. Se nõ fuerint partes societati ad¬
re: iectȩ quas eas ee constat. Siũo placũit ut quis duas pũs
uł treslũt alius unã anualeat. placet uałe. sim̃o aliꝗd plu
contulit societati. uł peccuniȩ uł oꝑe. uł cuiꝰ cumq alt̾iꝰ rer
causa Nta coiri societatẽ posse ut nullam partẽ dãpni
alt̾ senciat. lucrũ uõ cõmune sit cassuis putat. ꝙ itadenũ
ualebit ut isabinus seribit sitanti sit oꝑã qͥnti dãpnũ ẽ.
Perũq enĩ tanta ẽ industria socii. ut plus societati c̃ferat.
quã peccuniã. Itẽ si solus nauiget si solus pegrintur. picu¬
la subeat solus. aristo reffent cissũ it spondiss societatẽ
talẽ couri nõ posse ut ałt lucrũ rintũ. alt̃ dã pnũ sentiret.
et hanc societatẽ leonai solitũ appellare. ⁊ nos consentinus
talẽ societitẽ nullĩ ẽe: ut alt̃ lucrũ sentiret alt̾ uõ nullum

Expanded text:
libro trigensimo ad Sabinum. Si non fuerint partes societati adiectae, aequas eas esse constat. si uero placuerit, ut quis duas partes uel tres habeat, alius unam, an ualeat? placet ualere, si modo aliquid plus contulit societati uel pecuniae uel operae uel cuiuscumque alterius rei causa. Ita coiri societatem posse, ut nullam partem damni alter sentiat, lucrum uero commune sit, Cassius putat: quod ita demum ualebit, ut et Sabinus scribit, si tant‹i› sit opera, quanti damnum est: plerumque enim tanta est industria socii, ut plus societati conferat quam pecunia, item si solus nauiget, si solus peregrinetur, pericula subeat solus. Aristo refert Cassium respondisse societatem talem coiri non posse, ut alter lucrum tantum, alter damnum sentiret, et hanc societatem leoninam solitum appellare: et nos consentimus talem societatem nullam esse, ut alter lucrum sent
Abbreviated transcription (Latin):
misũ sociũ accessit compensari cũ dãpno ꝙ culpa p̃buit e
dipno. ⁊ ait ad diuũ martũ ꝓnunciasse. nec posse dici sacio ẽ¬
p̃posueruit non tenebitur dñs eiꝰ nõe. nͥ dũ taxat depeccu¬
lio cõmune i piculũ eẽ oportet. cũ ambo cũ p̃ponamꝰ:

Expanded text:
missum socium accessit, compensari cum damno, quod culpa praebuit, missum socium accessit, compensari cum damno, quod culpa praebuit, damno: et ita diuum Marcum pronuntiasse, nec posse dici socio: 'praeposuerint, non tenebitur dominus eius nomine, nisi dumtaxat de peculio: commune enim periculum esse opo
Abbreviated transcription (Latin):
Ilpanus lib xxx. adsabinũ. Qui amittitur socius ertã¬
ñ socius ẽ ꝗ ãmisit. et recte: cũ enĩ societas consensu c̃¬
tabatur: socius m̃i c̃ẽ non potẽ. quẽ ego sociũ eẽ uolui:
ss lib rraosabinũ. Et quicquid fuit de societate nr̃a
c̃secutꝰ cũ illo qui eum adsumpsit comunicabit. noscũ
coñ cõmunicamus. ẜ factũ eiꝰ pstabitur socaetati. iđ aget
Kt ei p̃stare sicuti suũ. quia ipse adũ sꝰ eos ht actionem:
Itẽ certum ẽ m̃i uetare prius int quiꝰ ad miserit .⁊eum
qui ad missus fuit societatis uidicio agi. quã agi incipiat
int̾ cct̾os ⁊ eũ ꝗ ad miserit.
Clpanus lib̵ xxx. ad sabm̃. Te illo põponius dubitat ue̾r
ac tionẽ cũ mandare socuisͦ suffic̃: ut si facẽ ille ñ possit uiħ
ulra socus p̃stet anuõ indẽpnes eos p̃stare debeat n pigto
oñi m̃o eũ teneri eiꝰ nõe quẽ ipse solus ad misit. ꝗa difficilẽ
ẽ negare culpa ipsiꝰ ad missũ: Idẽ q̃rit ancõmodũ q ꝓpt̃ ad¬

Expanded text:
igesimo ad Sabinum Qui admittitur socius, ei tantum socius est qui admisit, et recte: cum enim societas consensu contrahatur, socius mihi esse non potest quem ego socium esse nolui.  ad Sabinum et quidquid fuerit de societate nostra consecutus, cum illo qui eum adsumpsit communicabit, nos cum eo non communicabimus. sed factum eius praestabitur societati, id est abet ei praestare sicuti suum, quia ipse adversus eos habet actionem. item certum est nihil vetare prius inter eum qui admiserit et eum qui admissus fuerit societatis iudicio agi, quam agi incipiat inter ceteros et eum qui admiserit. Vlpianus libro trigesimo ad Sabinum De illo Pomponius dubitat, utrum actionultra sociis praestet, an uero indemnes eos praestare debeat. et puto omnimodo eum teneri eius nomine, quem ipse solus admisit, quia difficile est negare culpa ipsius admissum. Idem quaerit, an commodum, quod propter ad
Abbreviated transcription (Latin):
d to mandati actionẽ adũ sus hr̃dem ticii competẽ. ꝙ:
nndatũ mnorte manditoris ñ etiã mandati actio
soluitur. Qđ si sine mandato deffensionẽ susce pisti.
uegociũ qͦdam m̃õ defunt ti g̃erere iustitueras ⁊ quem¬
admo si illũ libasses compet̾ẽt tibi negocioꝵ gestoꝵ ac¬
no ita potẽ dici nhr̃dem eiꝰ eadem actione teneri. ¶¬
Luciꝰ tici creitossuo mandat

Expanded text:
uto mandati actionem aduersus heredem Titii competere, quia uto mandati actionem aduersus heredem Titii competere, quia mandat‹um› morte mandatoris, non etiam mandati actio soluitur. quod si sine mandatu defensionem suscepisti, negotium quodammodo defuncti gerere institueras, et quemadmodum, si illum liberasses, competeret tibi negotiorum gestorum actio, ita potest dici et heredem eius eadem actione teneri. Lucius Titius creditori suo mandat
Abbreviated transcription (Latin):
trans ferre scdi temp̃ris causa pͥorem litẽ suscipst
PSalarium uncerte pollictacios neq ȩxtra ordinẽ rẽt¬
te petitur. Neq iudicio mandati: ut salarium tibi esti.¬
nut̃ sumptꝰ bona side necessario factos ⁊ si negocio
loisinẽ adibere. ꝓcurator non potuit iudicio mandati re¬
uustitui necesse est.
It lib .x. responsoꝵ Mandatũ distrabendoꝵ seruoꝵ
defunc toᷤ qui inandatum suscepit int̾ cidis se constitit.
qͣm tam̃ hr̃des eiꝰ errore lapsi noꝵ animo surandi. sex¬
sequendi qđ defunctus sue cure fecerat seruos uen¬
diderant eas ab emptorib nsucaptos udđi ꝓlacuit .ẜ¬
t uenac sicuauut ex pruncia r̾eũ sum publiciana acciõe
n itiutilit̃ acturum. Cum exceptio uisti dñii causa
cognita detar. lleq oporteat euꝰ quĩ certi hoñis fidẽ
elegit oberrorẽ. aut impiciã hrđim affici dãpuo:
Paulus lib̾ iiii. q̃stionũ. Si p̃cedente mandato ticiũ
deffendebas. quãuis mortuo eo cũ ħ ignorares ego pr¬

Expanded text:
di temporis causa priorem litem suscipiet. Salarium incertae pollicitationis neque extra ordinem recte petitur neque iudicio mandati, ut salarium tibi constituat. Sumptus bona fide necessario factos, etsi negotio finem adhibere procurator non potuit, iudicio mandati restitui necesse est. Idem libro decimo responsorum Mandatum distrahendorum servorum defuncto qui mandatum quoniam tamen heredes eius errore lapsi non animo furandi, sed exsequendi, quod defunctus suae curae fecerat, seruos uendiderant, eos a‹b› emptoribus usucaptos uideri placuit. sed uenaliciar‹i›um ex prouincia reuersum Publiciana actione non ‹in›utiliter acturum, cum exceptio iusti dominii causa cognita detur neque oporteat eum, qui certi hominis fidem elegit, ob errorem aut imperitiam heredum adfici damno. 58 Paulus libro quarto quaestionum.Si praecedente mandato Titium defenderas quamuis mortuo eo, cum hoc ignorares, ego p
Abbreviated transcription (Latin):
srue tus et fiũnt legatus obseruare ħ fructuariꝰ aedit ÷
ptto eunidełe obseruare. alioquin ñ boni uiri ott
utitur et fruitur:
x dig ⁊ iulianꝰ lib xli scribit et ẽ uerius
Paulus li iii. adsabinum. Si is ꝗ binas edes hãt aig
usũ fructũ legauerit. posse hrđe marcellus scribit ab¬
rãs alcius tollendo obsturare luminib qm̃ͥ arbitari po¬
nistracione rerũ eiꝰ compendii seru is secerit

Expanded text:
t legatus, obseruare haec fructuarius debeat? et puto debere eum obseruare: alioquin non boni uiri arbitratu utitur et fruitur. imo scribit: et est uerius. 30 Paulus libro tertio ad Sabinum. Si is, qui binas aedes habeat, aliarum usum fructum legauerit, posse heredem Marcellus scribit alteras altius tollendo obscurare luminibus, quoniam habitari ponistratione rerum eius compendii servus fecerit.
Abbreviated transcription (Latin):
intierit. ꝙ sup ad ꝓprictariũ ꝓrinebit. Set si ab iniciocer¬
ta m suminã ꝓrte̾ opas certas stipulatus siuit capite dimo¬
nuto eo idem dicendum ẽit.
maturo relinquisset testator fructuarioꝰ eosferit si die
legati cedente adhuc pendentes deghendisset. Nam esta¬
ntes fructus ad fructuariũ ꝑtinentssi dñs solit̃ suit ta¬
bernis ad mercessuas uti. uł ad ncgociatione ut  ponit¬
tetur fruc tuario locare cas:  alias merces.  illud solum
obseruandum. neuł abutatur ususruc tuariuᷤ. uł cõtu¬

Expanded text:
rietarium pertinebit. sed et si ab initio certam summam propter operas certas stipulatus fuerit, capite deminuto eo idem dicendum est. 2maturos reliquisset testator, fructuarius eos feret, si die legati cedente adhuc pendentes deprehendisset: nam et stantes fructus ad fructuarium pertinent. Si dominus solitus fuit tabernis ad merces suas uti uel ad negotiationem, utique permittetur fructuario locare eas et ad alias merces, et illud solum obseruandum, ne uel abutatur usufructuarius uel contu