comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
celi spaciũ. firmitudinẽ. celeritatẽ. ⁊ aliqñ
desinite uilia mirari. Quod quidẽ celũ nõ his
pocius est quã sua qua regitur racione miran¬
dũ. fenne uͦ nitor ut rapidus est. ut uelox. et
uernaliũ floꝵ mutabilitate fugacior. Quod si
ut aristotiles ait linceis ocłis homines ut̾entur.
ut eoꝵ uisus obstantia penetraret. nõne intros¬
pectis iusceribꝰ illud alcipiadis suꝑficie pul¬
cherrimũ corpus tͣpissimũ uideretur. Igͥ te
pulcrũ uideri. nõ tua nat᷑a s ocłoꝵ spectan¬
tiũ reddit infirmitas. S estimate quã uulus
nimio corꝑis bona. dũ sciatis quod cũq mira¬
mini tͥduane febris ignicło posse dissolui. Ex
quibꝰ omuibꝰ illud redig̾e in sũmã licet. quod ea¬
oũiũ bonoꝵ cõgregatioẽ ꝑfecta sũt. Ea nec ad
beatitudinẽ quasi quidã calles ferũt nec

Expanded text:
caeli spatium, firmitudinem, celeritatem et aliquando caeli spatium, firmitudinem, celeritatem et aliquando desinite uilia mirari. Quod quidem caelum non his potius est quam sua qua regitur ratione mirandum. Formae uero nitor ut rapidus est, ut uelox et uernalium florum mutabilitate fugacior! Quodsi, ut Aristoteles ait, Lyncei oculis homines uterentur, ut eorum uisus obstantia penetraret, nonne introspectis uisceribus illud Alcibiadis superficie pulcherrimum corpus turpissimum uideretur? Igitur te pulchrum videri non tua natura, sed oculorum spectantium reddit infirmitas. Sed aestimate quam vultis nimio corporis bona, dum sciatis hoc, quodcumque miramini. uanae febris igniculo posse dissolvi. Ex quibus omnibus illud redigere in summam licet, quod haomnium bonorum congregatione perfecta sunt, ea nec ad beatitudinem quasi quidam calles ferunt nec
Abbreviated transcription (Latin):
dicessi: Quid si hec ipsa mĩ mutabilitas
iusta tibi causa sꝑandi meliora: Tam̃ ne
animo cõtabescas. & intra cõmune oĩbꝰ reg.¬
nũ locat᷑ ꝓͥo uiu̾e iure desideres.
Si quantas rapidis flatibꝰ ĩcitꝰ.
Dontͦ u̾sat barenas.
Aut quot stelliferis edita noctibꝰ.
Cȩlo fidera fulgent
Tantas fundat opes nec retrahat manui.
Pleno copia cornui
Humanũ miseras haudidõ gemis
Cessa flere quȩrellas:
Quãuis uota libens excipiat ds̃
Multi: ꝓdigus auri.
Et daris auidos orn& honoribꝰ
Niliã parta uidentur.
S quesita uorans sena rapacttas¬
Alios pandit hiatus.
Que iã p̃cipitẽ frena cupidinẽ
Certo fine retentẽt.
Largis cũ pociꝰ munibꝰ fluens.

Expanded text:
te non tota discessi? Quid si haec ipsa mei mutabilitas iusta tibi causa est sperandi meliora? tamen ne animo contabescas et intra commune omnibus regnum Iocatus proprio uiuere iure desideres. Si quantas rapidis flatibus incitus Pontus uersat barenas Aut quot stelliferis edita noctibus Caelo sidera fulgent Tantas fundat opes nec retrahat manum Pleno copia cornu. Humanum miseras haud ideo genus Cesset flere querellas. Quamuis uota libens excipiat deus Multi prodigus auri Et claris auidos ornet honoribus, Nil iam parta uidentur, Sed quaesita uorans saeua rapacitasAltos 1 pandit hiatus. Quae iam praecipitem frena cupidinem Certo fine retentent, Largis cum potius muneribus fluens
Abbreviated transcription (Latin):
pudore. S te ut uideo stupor opp̾ssit. Cumq
me nõ modo tacitũ s elingũe: ꝓrsus mutũ¬
q iudiss&. ãmouit pecltori meo lenit᷑ manũ
d medicine inquit m. igis tempꝰ est quã que.¬
ele. Lur uero totis inme intenta luminibꝰ.
ine ille es ait. qui nr̃o quondã lacte iui¬
Et nichil inquit ꝑicli est. Letargũ patit᷑. comunẽ
i llusaꝵ mentiũ morbũ. Uui paulisꝑ oblit᷑ est.
Recordabit᷑ facile si quidẽ nos ante cognouit.
Qd ut possit. paulisꝑ lumina ei mortaliũ rerũ
nube caligantia t̃gam. ħ dix̃. oculosq meos
fletib undantes cotcta in rugã ueste siccaũ.
uncͣ discussa liquer̃ nocte ⁊ enebrȩ.
Iuminibꝰq pͥor. rediit uigor.
Ut cũ p̃cipiti glomerant᷑ sida choro.
Iimbosisq polus stetit imbribꝰ.
S ol lata. ac nõdũ cęlo uenientibꝰ astris
Desuꝑ int̾ra nox funditur.
Hanc si trͥeicio borcas emissꝰ ab antro
Serber& & clausum reser& diem.

Expanded text:
pudore, sed te, ut uideo, stupor oppressit. Cumque pudore, sed te, ut uideo, stupor oppressit. Cumque me non modo tacitum sed elinguem prorsus mutumque uidisset, admouit pectori meo leniter manum d medicinae, inquit, tempus est quam querelae. Tum uero totis in me intenta luminibus: Tune ille es, ait, qui nostro quondam lacte nuet: Nihil, inquit, pericli est, lethargum patitur, communem illusarum mentium morbum. Sui paulisper oblitus est. Recordabitur facile, si quidem nos ante cognouerit; quod ut possit, paulisper lumina eius mortalium rerum nube caligantia tergamus. Haec dixit oculosque meos fletibus undantes contracta in rugam ueste siccauit. Tunc me discussa liquerunt nocte tenebrae luminibusque prior rediit uigor, ut cum praecipiti glomerantur sidera Coro nimbosisque polus stetit imbribus sol latet ac nondum caelo uenientibus astris desuper in terram nox funditur; hanc si Threicio Boreas emissus ab antro uerberet et clausum reseret diem
Abbreviated transcription (Latin):
eu quã p̃cipiti mersa ꝓfundo.
G̃ endit in ext̾nas ire tenebras.
Terrenis quociens flatibꝰ acta.
Crescit ininiñsũ noxia cura.
hic quondã cęlo liber aꝑto.
Suctus in &berios ire meatus.
Cernebat rosei lumina solis.
Uisebat gelidȩ sidera lunȩ.
Et quecũq uagos stella recursꝰ
Exerco uarios flexa ꝑ orbes
Cõprensã numeris uictor. habebat.
Quin ȩtiã causas unde sonora
Elamina sollicitent xquora ponti.
Qitis uoluat stabilẽ sp̃c orbẽ.
Uel cur hesperias fydus in undas
Casurũ rutilo surgat ab ortu.
Quid ueris placidas tẽper& horas.
Ut t̾ram roseis floribus orn&.
Quis dedit ut pleno fertiliꝰ anno
Autumnus grauidis influat uuis.
Runari solitus: atq latentis
Naturȩ uarias redlere causas.
ic̃ iac& effcto lumine intis.¬
ritus. nrĩs educatꝰ alim̃tis. in uirił ani¬
mi robur euaser as. At qui talia cõtulera¬
mus arma. que risi pͥor abiecisses. in uicta
te sirmitate tuerent᷑. Agnoscis neme. Qͥd
taces: Pudore anstupore siliusti. Mallem

Expanded text:
eu, quam praecipiti mersa profundo M17 Tendit in externas ire tenebras; Terrenis quoties flatibus aucta, Crescit in immensum noxia cura! Hic quondam coelo liber aperto 18 Suetus in aetherios ire meatus, Cernebat rosei lumina solis, Visebat gelidet quaecumque uagos stella recursus exercet uarios flexa per orbes comprensam numeris uictor habebat; quin etiam causas unde sonora flamina sollicitent aequora ponti, quis uolat stabilem spiritus orbem uel cur Hesperias sidus in undas casurum rutilo surgat ab ortu, quid ueris placidas temperet horas ut terram roseis floribus ornet, quis dedit ut pleno fertilis anno autumnus grauidis influat uuis rimari solitus atque latentis naturae uarias reddere causas: nunc iacet effeto lumine mentisritus nostris educatus alimentis in uirilis animi robur euaseras? Atqui talia contuleramus arma quae nisi prior abiecisses, inuicta te firmitate tuerentur. Agnoscisne me? Quid taces? Pudore an stupore siluisti? Mallem
Abbreviated transcription (Latin):
pata ur̃ hͥ enror. qͥ ornari posse aliqͥd orm̃tis exi¬
stimatis alienis: At id fieri nequid.Na si qͥd
exappositis luceat. ipsa qͥdẽ quȩ sũt apposita
laudant᷑. Illud uͦ his tectũ atq uelatũ in sua
nichilominus feditate ꝑdurat. E go uͦ nego
ullũ eẽ bonũ. qd noceat habenti. Nũ idm̃tior:¬

Expanded text:
patet uester hic error qui ornari posse aliquid ornamentis exipatet uester hic error qui ornari posse aliquid ornamentis existimatis alienis? At id fieri nequit. Nam si quid ex appositis luceat, ipsa quidem quae sunt apposita laudantur; illud uero his tectum atque uelatum in sua nihilo minus foeditate perdurat. Ego uero nego ullum e
Abbreviated transcription (Latin):
ac se positis rebꝰ bona ur̃a queratis. Sic rerũ
u̾sa cõditio ẽ. ut diuinũ merito rationis aĩal.
possessioẽ uideat᷑. Et alia qͥdẽ suis cõtenta sũt:
uos aũ dõ inte cõsimiles. abreb infimis excel¬
lentis nat̾e ornam̃ta. captatis. nec intelligitiꝰ
qͣntã cõditori ur̃o faciatis inuiriã. Ille genꝰ
humanũ t̾renis oĩbꝰ p̃stare uoluit: uos dig¬
nitatẽ urãm ĩfra infima queq detruditis:
Nãsi omẽ cuiꝰq bonũ eo cuiꝰ ẽ cõstat eẽ p̃ciosiꝰ:
c̃ uilissima rer̃ ur̃a bona eẽ uidicatis. eisdem
uosmn& ipsos ur̃a existimatione sũmititis Qd
qͥdẽ aud in merito cadit. humane qͥppe nat᷑ȩ cõ-
ditio est. ut tum tantũ cȩt̾is reb cũ se cognosc̃
excellat. Eadẽ tam̃ infra bestias redigatur
sise nosie desierit. Nã cȩt̾is aĩantibꝰ. sese ig¬
norare nat᷑ale est. hoĩb iutio łieñ. Quã uͦ late

Expanded text:
ac sepositis rebus bona vestra quaeratis? Sic rerum ac sepositis rebus bona vestra quaeratis? Sic rerum versa conditio est, ut divinum merito rationis animal,possessione videatur? 136 Et alia quidem suis contenta sunt: vos autem Deo mente consimiles, ab rebus infimis excellentis naturae ornamenta captatis; nec intelligitis, quantam conditori uestro faciatis iniuriam. Ille genus humanum terrenis omnibus praestare uoluit; uos dignitatem uestram infra infima quaeque detruditis. Nam si omne cuiusque bonum eo cuius est constat esse pretiosius, cum uilissima rerum uestra bona esse iudicatis, eisdem uosmet ipsos uestra existimatione submittitis, quod quidem haud inmerito cadit. Humanae quippe naturae ista condicio est ut tum tantum ceteris rebus cum se cognoscit excellat, eadem tamen infra bestias redigatur, si se nosse desierit. Nam ceteris animantibus sese ignorare naturae est; hominibus uitio uenit. Quam uero late
Abbreviated transcription (Latin):
Q obeandẽ suꝑbiã pͥus regiũ deciuitate nom̃
absiulerant. & si qͣnclo qͦd ꝑrarũ est ꝓbis deferan¬
tur: qͥd ineis aliud quã ꝓbitas utentiũ plac&:
Ita fit. ut uirtutibꝰ exdignitate s ex nirtute
dignitatib honor accedat. Que uͦ ẽ ista ur̃a
expetibilis ac p̃clara potentia: Nõne otrire¬
na aĩalia cõsidatis. qͥb qͥ p̃sidere indeamini:
N iic̃ si int̾mures indes unũ alique̾ iniss ac po¬
testatẽ p̃cet̾is uendicantẽ: qͣnto moueriris
cachinno: Qd uͦ si corpꝰ spectes inbeculiꝰ hoĩe
reꝑire queas: Quas sepe muscularũ qͦ nes
morsꝰ uł insecreta quȩqi reptantiũ necai in.¬
troitꝰ. Quo. u dsqua ius aliquod inquẽpiam
nͥ in solũ corpꝰ & qđ in fra corpꝰ est fortunã loqͣ¬

Expanded text:
qui ob eandem superbiam prius regium de ciuitate nomen qui ob eandem superbiam prius regium de ciuitate nomen abstulerant. At si quando, quod perrarum est, probis deferantur, quid in eis aliud quam probitas utentium placet? Ita fit ut non uirtutibus ex dignitate sed ex uirtute dignitatibus honor accedat. Quae uero est ista uestra expetibilis ac praeclara potentia? Nonne, o terrena animalia, consideratis quibus qui praesidere uideamini? Nunc si inter mures uideres unum aliquem ius sibi ac potestatem prae ceteris uindicantem, quanto mouereris cachinno! Quid uero, si corpus spectes, inbecillius homine reperire queas quos saepe muscularum quoque uel morsus uel in secreta quaeque reptantium necat introitus? Quo uero quisquam ius aliquod in quempiam nisi in solum corpus et quod infra corpus est, fortunam loq
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ desistis.
elixͥ nimiũ pͥor xtas
Cõtenta fidelib aruis.
Nec in erti ꝑdita luxu.
Facili que sera solebat
Ieiunia soluere glande.
Nõb acchica mun̾a norat
Liqͥdo cõfunde melle.
N ec lucida uellera serũ
Tirio misc̾e ueneno.
Sõnos dabat erba salubres
Petũ qͦ lubricꝰ amnis.
Umbras altissima pinus:
Nõdũ maris alta secabat
Nec m̾cibus undiq lecti
Noua litora uiderat hõpes:
Tũc classica seua tacebant.
U ell& pͥor arma mouere:
Cũ uubia seua uidet.
Mec p̃mia sangiuniᷤ ulla:¬

Expanded text:
e desistis! Felix nimium prior aetas contenta fidelibus aruis nec inerti perdita luxu, facili quae sera solebat ieiunia soluere glande. Non Bacchica munera norant liquido confundere melle nec lucida uellera Serum Tyrio miscere ueneno. Somnos dabat herba salubres, potum quoque lubricus amnis, umbras altissima pinus. Nondum maris alta secabat nec mercibus undique lectis noua litora uiderat hospes. Tunc classica saeua tacebant ouellet prior arma mouere, cum uulnera saeua uiderent nec praemia sanguinis ulla
Abbreviated transcription (Latin):
Ieq enĩ sibi solent ad u̾sa sociari. Nat᷑a respuit:
ut cõtraria queq iungant᷑. Ita cũ pesfimos plerũq
dignitaribꝰ fungi dubiũ nõ sit illud &iã liquet.
nat᷑a sui bona nõ e̾e̾ que se pessimis herere patiant᷑.
d qͥdẽ de cunctis fortiinȩ mineribꝰ dignius existi¬
mari potest. ãd improbissimũ quẽq ub̃iora ꝑueni¬
unt. Deqͥbꝰ illud &̃ cõsidandũ puto. qͦd nemo dubi¬
tat rẽ fortẽ cui fortitudinẽ in e̾e̾ conspexerit. Et
cunicũq uelocitas ad est mn anifestũ ẽ eẽ uolocẽ.
S ic misiea qͥdẽ musicos. Medic ina mehicos. Re¬
thorica rethores fac̃. Agit enĩ cuiꝰq rei nat᷑a qͦd
pͥũ ẽ. nec cõtiaꝵ rerũ miscet᷑ effecꝰtibꝰ. Et ultro
quȩ sũt adu̾sa de pellit. At qui nec opes in ex¬
pletã restinguere auariciã queunt. nec potesta̾
sui compotẽ fec̾it: quẽ utiose libidines in salubi¬

Expanded text:
Neque enim sibi solent aduersa sociari; natura respuit Neque enim sibi solent aduersa sociari; natura respuit ut contraria quaeque iungantur. Ita cum pessimos plerumque dignitatibus fungi dubium non sit, illud etiam liquet natura sui bona non esse quae se pessimis haerere patiantur. Quod quidem de cunctis fortunae muneribus dignius existimari potest, quae ad improbissimum quemque uberiora perueniunt. De quibus illud etiam considerandum puto, quod nemo dubitat esse fortem, cui fcuicunque 10 velocitas adest, manifestum est esse velocem. Sic musica quidem musicos, medicina medicos, rhetorica rhetores facit. Agit enim cujusque rei natura quod proprium est nec contrariarum rerum miscetur effectibus et ultro quae sunt aduersa depellit. Atqui nec opes inexpletam restinguere auaritiam queunt, nec potestas sui compotem fecerit quem uitiosae libidines insolubi
Abbreviated transcription (Latin):
Mirant᷑ sinc uiribꝰ furentes.
N ec spexes aliquid nec extimescas.
Exarmaueris inpotentis iram.
At qͥsquis trepidus pau& uł optat.
Qͦ d nõsit stabilis. suiq uiris.
A biecit clipeũ. loco que motꝰ.
iectit qua ualeat trahi catenã.

Expanded text:
mirantur sine uiribus furentes? mirantur sine uiribus furentes? Nec speres aliquid nec extimescas, exarmaueris impotentis iram; at quisquis trepidus pauet uel optat, quod non sit stabilis suique iuris, abiecit clipeum locoque motus nectit qua ualeat trahi catenam.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ positũ est pessimis dispłcere. quoꝵ quidẽ tã¬
a. si est numerosꝰ exercitꝰ. sꝑnendꝰ tam̃ est. qm
nullo duce regit᷑: s errore tantũ temere ac
passim limphante raptatur. Qͥ si qͣndo c̃tra
nos aciẽ struens. ualentior incubuerit: nr̃a
qͥdẽ dux copias suas in artẽ cõtrahit. illi uͦ
circa diripiendas in utiles sarcinulas occu¬
pant᷑. At nos desuꝑ uridemꝰ uilissima rer̃
queq rapientes. securi tociꝰ furicsi tumultꝰ.
eo quallo muniti. qͦ gͣssanti stulticiȩ aspi¬
gares nonsit.
ciis quis cõposito serenꝰ aeuo.
Fatũ sub pedibꝰ egit suꝑbum.
Fortunãq tuens utrãq rectus.
Inuictũ potuit tenere nultũ:
Nõ illũ rabies minarq ponti.
Mersũ sunditꝰ exagitantis ȩstũ.
N ec ruptis quociens uagꝰ eaminis.
Dorqu& fumi ficos uesa eru̾s ignes.
Aut celsas soliti ferire tures
Ardentis iua fulminis moueb̾.
Q uid tantũ miseri seuos tyrannos.

Expanded text:
propositum est, pessimis displicere. Quorum quidem tampropositum est, pessimis displicere. Quorum quidem tametsi est numerosus exercitus spernendus tamen est, quoniam nullo duce regitur sed errore tantum temere ac passim lymphante raptatur. Qui si quando contra nos aciem struens ualentior incubuerit, nostra quidem dux copias suas in arcem contrahit, illi uero circa diripiendas inutiles sarcinulas occupantur. At nos desuper irridemus uilissima rerum quaeque rapientes securi totius furiosi tumultus eoque uallo muniti quo grassanti stultitiae aspirare fas non sit. Quisquis composito serenus aeuo fatum sub pedibus egit superbum fortunamque tuens utramque rectus inuictum potuit tenere uultum, non illum rabies minaeque ponti uersum funditus exagitantis aestum nec ruptis quotiens uagus caminis torquet fumificos Vesaeuus ignes aut celsas soliti ferire turres ardentis uia fulminis mouebit. Quid tantum miseri saeuos tyrannos
Abbreviated transcription (Latin):
soc̾tes iniuste uictoriã mortis me astante ꝓ.¬
meruit. Quiꝰ hereditatẽ cũ de inceps epicureũ
nulgꝰ acstoicũ. cęt̾iq ꝓsua quusq parte rap.¬
tũ ire molirent᷑. meq reclamantẽ renitentẽ¬
q uelut in partẽ p̃de traher&̃. uestẽ quã
mis texuerã manibꝰ discider̃. Arreptisq
abea panniculis totã me sibi cessisse credenteᷤ
uidebant᷑. mõs eẽ familiares in prudentia
rata. nõ nullos eoꝵ prophane muliitoinis
errore ꝑuertit. Qđ si nec anaxa gore fugã
nec socratis uenenũ nec ⁊enonis toem̃ta qm̃
sunt peregͥna nouisti: at camos at senccas at
soranos quoꝵ nec ꝑuerusta nec in celebris mȩ¬
moria est scire potiusti. Quos nichil altito ĩ
cladẽ detraxit:. nͥ qͦd nr̃is moribꝰ instituti. stu¬
diis imꝓboꝵ. dissimillimi uidebant᷑. Itaq
nichil est qͦs amnurere.si in hoc uitę salocir.¬
cũ flantibꝰ agitem᷑ ꝓcellis. Quibꝰ hoc maxime

Expanded text:
Socrates iniustae uictoriam mortis me astante prSocrates iniustae uictoriam mortis me astante promeruit? Cuius hereditatem cum deinceps Epicureum uulgus ac Stoicum ceterique pro sua quisque parte raptum ire molirentur meque reclamantem renitentemque uelut in partem praedae traherent, uestem quam meis texueram manibus disciderunt abreptisque ab ea panniculis totam me sibi cessisse credentes uidebantur, meos esse familiares imprudentia rata nonnullos eorum profanae multitudinis errore peruertit. Quodsi nec Anaxagorae fugam nec Socratis uenenum nec Zenonis tormenta, quoniam sunt peregrina, nouisti, at Canios, at Senecas, at Soranos, quorum nec peruetusta nec incelebris memoria est, scire potuisti. Quos nihil aliud in cladem detraxit nisi quod nostris moribus instituti studiis improborum dissimillimi uidebantur. Itaque nihil est quod ammirere si in hoc uitae salo circumflantibus agitemur procellis, quibus hoc maxime
Abbreviated transcription (Latin):
aud alit̃ tͥsticiȩ nebulis dissolutis ausicȩlũ.
& ad cognoscendã medicantis faciẽ m̃te̾ re¬
cepi. Itaq ubi in eam de dipri oculos intui¬
tũq defixi. respicio nuitͥcẽ meã cuiꝰ abado¬
lescentia laribꝰ obuersatꝰ fuerã philosophiã.
& quid in quã tu in has exilu nr̃i solitudines.
Somĩũ magistra uirtutũ supero cardine
de lapsa uenisti. An ut tu qͦ meoũ rea falsis
cͥminationibꝰ agiteris An in qͥd illa te alũ¬
ne desererẽ. nec sarcinã quã mei nominis
in uidia sustulisti cõmunicato tecũ labore¬
partirer: At qui philosophiȩ fas ñ erat. in co¬
mitatũ relinquere iter in nocentis. Mleam
scił cͥminationẽ uererer. et qͣsi nouũ aliqͥd
accidit ꝑhorrescerẽ. Auc .N. pͥmũ censes ap̃
imꝓbos mores lacessitã ꝑiculis ee sapientiam.
Nõne apud uet̾es qͦ ante nr̃i platonis artatẽ.
magnũ sepe certamen cũ stulticis temerita.¬
te certauimus :: Sodẽq suꝑstite p̃ceptor. eiꝰ

Expanded text:
aud aliter tristitiae nebulis dissolutis hausi caelum et ad cognoscendam medicantis faciem mentem recepi. Itaque ubi in eam deduxi oculos intuitumque defixi, respicio nutricem meam cuius ab adulescentia laribus obuersatus fueram Philosophiam. Et quid, inquam, tu in has exilii nostri solitudines o omnium magistra uirtutum supero cardine delapsa uenisti? An ut tu quoque mecum rea falsis criminationibus agiteris? An, inquit illa, te alumne desererem nec sarcinam quam mei nominis inuidia sustulisti, copartirer? Atqui Philosophiae fas non erat incomitatum relinquere iter innocentis. Meam scilicet criminationem uererer et quasi nouum aliquid accideret perhorrescerem? Nunc enim primum censes apud improbos mores lacessitam periculis esse sapientiam? Nonne apud ueteres quoque ante nostri Platonis aetatem magnum saepe certamen cum stultitiae temeritate certauimus eodemque superstite praeceptor eius
Abbreviated transcription (Latin):
Nã rerũ erbẽ mobile rotit.dũ se ĩ mobilẽ ipsa
ꝯseru̾at. Mod si ratioes quoq nõ extͣ petitas.
s intͣ rei quã tͣctabamꝰ ambitũ collocatas
agitauimꝰ. nichil est qͥ ad mirere. cũ platone
sanctiẽte didiceris. cognatos de quilꝰ locun¬
tur rebus oportere e̾e sermones.
elix qui potuit boni

Expanded text:
mobilem ipsa conservat. Quodsi rationes quoque non extra petitas. sed intra rei, quam tractabamus, ambitum collocatas agitavimus, nihil est, quod ammirere, cum Platone sanciente didiceris cognatos, de quibus loquuntur, rebus oportere esse sermones. Felix, qui potuit boni
Abbreviated transcription (Latin):
nõ e̾e̾ necessaria cũ ꝑꝑ diuine scientie
ꝯditionẽ. modis om̃ibus ad necessitatis
instar oueniãt: Hoc scilicet quod
ea q̃ pauloante ꝓposui sol oriẽs.
⁊ gradiens hom̃o. que dũ fiũt
nõ fieri nõ possunt. eoꝵ tñ unũ
pͥus
quoq quã tieret. necesse erat eri¬
altũ uͦ minime. Ita ⁊̃ que p̾sentia ds̃
habet dubio ꝓeul existerent. s eoꝵ hoc
quidẽ de rerum necessitate desceudit.
illud uͦ de potestate fatientiũ. Haut gͥ
iniuria diximꝰ hec si ad diuinã noticiã
referantur necessaria. si ꝑse głideren¬
tur necessitatis e̾e nexibꝰ ab soluta.
Sicuti om̃e quod sensibus patet. si ad
racionõ referas uniu̾sale est. si ad se
ipsũ respicias siugłare. S si in mec
in quios potestate sitũ ost mutare
ppoi. tũ. cuacuabo ꝓ uidentiã.cũ q̃ illa
p̃nolit farte inutaũo. respondebo. ꝓposi¬
tũ te quidẽ tuũ posse deflect̾e.S qm̃
nã te płentia no polle uitare. Sicuti

Expanded text:
necessaria, cum propter diuinae scientiae condicionem modis omnibus necessitatis instar eueniet? Hoc scilicet quod ea quae paulo ante proposui, sol oriens et gradiens homo. Quae dum fiunt, non fieri non possunt; eorum tamen unum prius quoque quam fieret, necesse erat ealterum uero minime. Ita etiam quae praesentia deus habet, dubio procul exsistent, sed eorum hoc quidem de rerum necessitate descendit, illud uero de potestate facientium. Haud igitur iniuria diximus haec si ad diuinam notitiam referantur necessaria, si per se considerentur necessitatis esse nexibus absoluta; sicuti omne quod sensibus patet, si ad rationem referas, uniuersale est, si ad se ipsa respicias, singulare. ' Sed si in mea,' inquies,' potestate situm est mutare propositum, euacuabo prouidentiam, cum quae illa praenoscit forte mutauero.' Respondebo: propositum te quidem tuum posse deflectere, sed qnam te praescientiam non posse uitare, sicuti
Abbreviated transcription (Latin):
potiꝰ nixa cognitio cũ natitaꝑ quidẽ
ẽẽ cognoscit. quod idẽ existendi necessi¬
tate carere nõ nesciat. Hic si dicas
quod euenturuni As uidet. id nõ eueni¬
re nõ posse. quod autẽ nõ potest nõ eue¬
nire. id ex necessitate ꝯting̾e.nnq ad
hoc nẽ necessita̾s astriuigas. fatebr rem
quidẽ solidissime ueritatis. s cui uix¬
aliquis nͥ diuins speculator accesserit.
Respondebo nãq idẽ futurũ cũ ad diumã
sitates. Simplex una ueluti quod neces
re scias. eũ ambulare necesse est. Quod
enĩ quisq nouit. id e̾e alit̃ ac notum
est nequid. s ħ hditio minime secum
illã simplicẽ tͣhit. hanc enĩ necessitatẽ.
nõ ꝓpͥa fac̃ natura s ꝯdictonis adiectio.
Uulla enĩ necessitas cog̾ incedere uo¬
luntate gradientẽ. quãuis eũ tũ cum
gͣditur iicedere necessariũ sit. Eddẽ
gͦ mͦ si quid ꝓuidentia p̃sens uidet.
id e̾e necesse est.tã ⁊ si nullã natu¬
re habeat necessitatẽ. Atqui ds ea

Expanded text:
potius nixa cognitio, cum exstaturum quid esse cognoscit, quod idem exsistendi necessitate carere non nesciat. Hic si dicas, quod eventurum deus videt, id non evenire non posse. quod autem non potest non evenire, id ex necessitate contingere, meque ad hoc nomen necessitatis adstrin- gas, fatebor rem quidem solidissimae veritatis, saliquis nisi diuini speculator accesserit. Respondebo namque idem futurum, cum ad diuinam  etenim necessitates, simplex una, ueluti quod necessre scias, eum ambulare necesse est; quod enim quisque uouit, id esse aliter ac notum est nequit, sed haec condicio minime secum illam simplicem trahit. Hanc enim necessitatem non propria facit natura sed condicionis adiectio; nulla enim necessitas cogit incedere uoluntate gradientem, quamuis eum tum cum graditur incedere necessarium sit. Eodem igitur modo, si quid prouidentia praesens uidet, id esse necesse est, tametsi nullam naturae habeat necessitatem. Atqui deus ea
Abbreviated transcription (Latin):
inquid ludimꝰ. Rẽ q om̃iũ maximã dei
mune quẽ dudũ dep̃cabam᷑ exegimus. Fa
est enĩ diune forma substantie. ut neq
inext̾eru ꝓlibatur. nec in se extͥnũ ali¬
quid ipsa suseipiat.S sicud de ea parme¬

Expanded text:
inquit, ludimus remque omnium maximam dei inquit, ludimus remque omnium maximam dei munere quem dudum deprecabantur exegimus. Ea est enim diuinae forma substantiae ut neque in externa dilabatur nec in se externum aliquid ipsa suscipiat, sed, sicut de ea Parme
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ as fac̾e malũ potestis ¶mme: inquã.
Malũ gͥ inquit nichil esticũ id fae̾e ille nõ
possit. Nichil nõ potest ludis ne in quã
me. in extricabilẽ lab̾uitũ rationibus te¬
rens. que nõ quidẽ qua graediaris introeas
nẽ uͦ quo introieris egrediare: An mirabi¬
sẽ quendã diuine sumplicitatis orbẽ ꝯplecas:
Etem̃ pauloante a beatitudine incipiens dam
sumũ bonũ ee̾ dicebas. quã insumo deo
sitã loquebare. Ipsũ quoq deũ sũmũ ẽe
bonũ plenãq beatitudinẽ disserebas.
Ex quo neminẽ beatũ fere. nisi qui parit̃
ds eet. quasi munusculũ dabas. Rursus
ipsã boniformã dei ac beatitudinis loque¬
baris substantiã ee̾. Ipsũ q unũ id ipsĩ
ẽe̾ bonũ docebas. quod ab om̃i rerum na¬
tura peteretur. Ieũ quoq bonitatis gub¬
nacuł uniu̾sitatẽ rege disputabas uolen¬
tia q cuncta parere. nͨgullã mali e̾e na¬
turam atq hec nullis extrinsecus sũptis.
ꝓbationibꝰ explicabas. Tũ illa. Muime

Expanded text:
e malum potest? Minime, inquam. Malum igitur, inquit, nihil est, cum id facere ille non possit, qui nihil non potest. Ludisne, inquam, me inextricabilem labyrinthum rationibus texens, quae nunc quidem qua egrediaris introeas, nunc uero quo introieris egrediare, an mirabilem quendam diuinae simplicitatis orbem complicas? enim paulo ante beatitudine incipiens eam summum bonum esse dicebas quam in summo deo sitam loquebare. Ipsum quoque deum summum esse bonum plenamque beatitudinem disserebas; ex quo neminem beatum fore nisi qui pariter deus esset quasi munusculum dabas. Rursus ipsam boni formam dei ac beatitudinis loquebaris esse substantiam ipsumque unum id ipsum esse bonum docebas quod ab omni rerum natura peteretur. Deum quoque bonitatis gubernaculis uniuersitatem regere disputabas uolentiaque cuncta parere nec ullam mali esse naturam. Atque haec nullis extrinsecus sumptis sprobationibus explicabas. Tum illa: Minime,
Abbreviated transcription (Latin):
Hec beatũ regim̃ ee̾ uideretur. siquidem
detͣetanciũ ugũ foret. nõ obtẽꝑantiũ
salus. Nichil est gͥ quod naturã seruans
deo ꝯtͣire conetur. Hichil inquam. Quas¬
si conerur ait. nõ tãdẽ ꝓficiet quic quam
lebit. Nlõ est gͦ aliquid quod sũmo hue
bono uł ielit uł possit. obsiffe. Nõ inquã
regit cuncta fortit᷑ suauit᷑ q disponit.
ĩ ũ ego. Iuã inquã no mͦ ea que cõelusa
est sũma rationũ. ue rũ multomagis
hec ipsa quibus ut̾is u̾ba delectant. ut
tandẽ aliqñ stalticiã magita lac̾antem
sui pudeat. Accepisti inquid in fabulis
iacossentes cȩlũ gigantes. s illos quoq
utt ꝯdignũ fuit benigna forcitudo dispo¬
suit. S ius nelratioes ipsas in iucẽ colli¬
damus. forfitã ex hiuꝰ modi ꝯflictatiõs.
pulera quedã ueritatis sentilla. dissiliat.
⁊̃uo in quani arbitt̾u. Deũ inquitꝰ eẽ om̃iũ
.õĩpotẽtẽ nemo dũbitai̾it. Qura quidẽ
in quã mente ꝯsistat. nullus ꝓłidis ambi.

Expanded text:
e uideretur, si quidem detrectantium iugum foret, non obtemperantium salus. – Nihil est igitur, quod naturam seruans deo contra ire conetur? – Nihil, inquam. – Quodsi conetur, ait, num tandem proficiet quicquam aualeret. – Non est igitur aliquid quod summo huic bono uel uelit uel possit obsistere? – Non, inquam, regit cuncta fortiter suaviterque disponit. — Tum ego: Quam, inquam, me non modo ea, quae conclusa est, summa rationum, verum multo magis haec ipsa, quibus uteris, verba delectant, ut tandem aliquando stultitiam magna lacerantem sui pudeat! — Accepisti, inquit, in fabulis lacessentes caelum Gigansed illos quoque, uti condignum fuit, benigna fortitudo disposuit. Sed visne rationes ipsas invicem -collidamus? Forsitan ex huius modi conflictatione pulchra quaedam veritatis scintilla dissiliat. — Tuo, inquam, arbitratu. — Deum, inquit, esse omnium potentem nemo dubitaverit. — Qui quidem, inq
Abbreviated transcription (Latin):
& optimoꝵ inr̃ẽ publicã fama meritoꝵ:
Que quã sit exilis & tociꝰ nacua ponderis. fic c̃sid̃a.
Omnẽ t̾re ambitũ sicuti astrologicis demestra¬
nonib accepifri ad cęli spaciũ puncti constat
oprine rationẽ. idest ut si adcȩlestis globi mag
quarta fere porcio est. sic̃ ptolomeo ꝓbante clidicisi
que noħ cognitis oium antibꝰ incclat᷑. Hinc qͣrte si
qͣntũ meria paludesq premunt. qͣntũq siti uasta
regio distendit᷑ ccgitatione subtraxeres: uix an
gussima in habitandi hominib area relinquet᷑.
In hoc gͥ miramo puncti quod̾a puncto cireũ¬
septi atq cc̃ clusi: de ꝑuulgauda fama de: pre

Expanded text:
et optimorum in rempublicam fama meritorum: quae quam sit exilis, et totius vacua ponderis, sic considera: 5 Omnem terrae ambitum, sicuti astrologicis demonstrationibus accepisti, ad coeli spatium, puncti constat obtinere rationem: id est, ut si ad coelestis globi magnquarta fere portio est, sicut Ptolemaeo probante didicisti, quae a nobis cognitis animantibus incolatur. Huic quartae si quantum maria paludesque premunt, quantumque siti vasta regio distenditur, cogitatione subtraxeris, vix 5 angustissima inhabitandi hominibus area relinquetur. In hoc igitur minimo puncti quodam puncto circumsepti atque conclusi, de pervulganda fama, de pr
Abbreviated transcription (Latin):
mine illustrentur. cũ ne homines qui¬
dẽ necessaria faciant e̾e que uideant:
Nũ enĩ qui p̃s entia cͥnis. aliquam eis
necessitatẽ tuus ad dit intuitus : Nim¬
me. Atqui si est diumi humaui q
p̃sentis digna collatio. uti uos ur̃o
hoc teperario p̾senti quedã udetis. ita
ille omĩa suo c̾nit et̾no. uare ħ diu¬
na p̃notio naturã rerũ ꝓ̃pͥ etatẽq non
mutat. Talia q ap̃ se p̾sentia spectat
qualia in tẽpore olim futura ꝓueniẽt.
Necrerũ iuditia cõfundit. unoq suoͤ mẽ¬
tis intuitu necessarie quã nõ necessa¬
rie uẽtura disnoscit. Sicuti cũ uos
parit̾ ambulare in t̾ra hominẽ. ⁊ oriri
in cęlo solẽ uidetis. quãquã simł utrũq
ꝯspectũ tñ discͥnitis ⁊ hoc uoluntariuĩ
illud e̾e̾ necessariũ udieatis. Ita gͦ cunc¬
ta despiciens diumꝰ intutus qualitatem
rerum minime ꝑturbat. ap̃ se quidem
p̃sentiũ. ad ꝯdicionẽ uͦ tẽporis futurarũ.

Expanded text:
mine lustrentur, cum ne homines quimine lustrentur, cum ne homines quidem necessaria faciant esse quae uideant? Num enim quae praesentia cernis, aliquam eis necessitatem tuus addit intuitus? Minime. Atqui si est diuini humanique praesentis digna collatio, uti uos uestro hoc temporario praesenti quaedam uidetis, ita ille omnia suo cernit aeterno. Quare haec diuina praenotio naturam rerum proprietatemque non mutat taliaque apud se praesentia spectat qualia in tempore olim futura prouenient. Nec rerum iudicia confundit unoque suae mentis intuitu tam necessarie quam non necessarie uentura dinoscit; sicuti uos cum pariter ambulare in terra hominem et oriri in caelo solem uidetis, qs et hoc uoluntarium illud esse necessarium iudicatis. Ita igitur cuncta dispiciens diuinus intuitus qualitatem rerum minime perturbat apud se quidem praesentium ad condicionem uero temporis futurarum.
Abbreviated transcription (Latin):
uiodcantur. qͥm̃ ũ man̾s nõ poruit
infinitũ tẽporis it̃ airipuit. Eoq mͦ factũ
est. ut ꝯtinuaret eundo uitã cuiꝰ plenitudi¬
nẽ ꝯpleti nõ ualuit ꝑmanẽdo. Itaq si dig¬
na rebus nõra uelimus in tẽpere i pon̾e¬
platonẽ sequẽtes. din quidẽ et̃nũ mun¬
dii uͦ dicamus ẽe ꝑpetuũ. m̃ gͥ om̃e¬
iudiciũ seđm sui naturã que sibi sub¬
iecta sut ꝯp̃hendit. Est autẽ deo sẽꝑ
et̃nus. ac p̾sentaruis status. Scientia
nẽ. in sue manet simplicitate p̃sen¬
tie. uifinita q p̃t̃iti ac futuri spatia
ꝯplectens. omĩa quasi gerantur in sua
simplici cognitiõe ꝯsiderat. Itaq si
p̃sentiam pensare uelis. qua cuncta
aisnoseit. nõ e̾e̾ p̃scientiã quasi futuri.
s scientiam nũ quã defficientis instan¬
tie rectius estimabis. Unde nõ preuidẽ
infimis ꝯstituta. quasi ab excelso rerũ
las ut necessaria fiant que diumno lu¬

Expanded text:
uideantur. Quoniam uero manere non potuit, uideantur. Quoniam uero manere non potuit, infinitum temporis iter arripuit eoque modo factum est ut continuaret eundo uitam cuius plenitudinem complecti non ualuit permanendo. Itaque si digna rebus nomina uelimus imponere, Platonem sequentes deum quidem aeternum, mundum uero dicamus esse pejudicium secundum sui naturam, quae sibi subjecta sunt, comprehendit; est autem Deo semper aeternus, ac praesentarius status: scientia nem, in suae manet simplicitate praesentiae, infinitaque praeteriti ac futuri spatia complectens, omnia, quasi jam gerantur, in sua simplici cognitione considerat. Itaque si praesentiam pensare velis, qua cuncta dignoscit, non esse praescientiam quasi futuri, sed scientiam nunquam deficientis instantiae rectius aestimabis. Unde non praevideninfimis constituta, quasi ab excelso rerum las ut necessaria fiant quae diuino lu
Abbreviated transcription (Latin):
ciũ tẽporis. necͥ abiturum ee defectum.
hoc nͦ ꝯditore ꝯditũ mundũ. fieri eoet̃¬
nũ putant. Aliud est enĩ int̾minabilẽ
duci uitam. quod mundo plato tribuit.
aliud int̾minabilis uite. totã parit̃
ꝯplerum ee̾ p̾sentiã. quod diuine m̃tis
rebus autiquior uideri debet tpr̃is
quantitate. s simplicis potius ꝓͥetate
nature. Hunc enĩ uite immobilis
p̃sentariũ statũ. infinitus ille tẽporaliũ
rerũ motus imitatur. Cũq enĩ effin¬
g̾e atq equare nõ possit. ex inmobilita¬
te defic̃ inmotũ. ex simplicitate p̃sentie
Aecrescit in infinitã futuri ac p̃tĩti
quantitatẽ. Et cũ totã parit᷑ uite sue
plenitudinẽ nequeat possidere. hoc ipso
quod aliquo mͦ nũ quã ee̾ desinit. aluo
quod implere atq expͥm̾e nõ potest.
aliquatenꝰ uidetur emulari. alligans
se ad qualẽcũq p̃sentiã huiꝰ exigui
quibuscũq ꝯngerit id p̃stat ut ẽe

Expanded text:
tium temporis nec habiturum esse defectum tium temporis nec habiturum esse defectum hoc modo conditori conditum mundum fieri coaeternum putant. Aliud est enim per interminabilem duci uitam, quod mundo Plato tribuit, aliud interminabilis uitae totam pariter complexum esse praesentiam, quod diuinae mentis rebus antiquior uideri debet temporis quantitate sed simplicis potius proprietate naturae. Hunc enim uitae immobilis praesentarium statum infinitus ille temporalium rerum motus imitatur, cumque eum effingere atque aequare non possit, ex immobilitate deficit in motum, ex simplicitate praesentiae decrescit in infinitam futuri ac praeteriti quantitatem, et cum totam pariter uitae suae plenitudinem nequeat possidere, hoc ipso quod aliquo modo numquam esse desinit illud quod implere atque exprimere non potest aliquatenus uidetur aemulari alligans se ad qualemcumque praesentiam huius exigui quibuscumque contigerit id praestat ut esse
Abbreviated transcription (Latin):
diuinã scientiã q patefecerit. Det̾nitas
gͥ est int̾minabilis uite tota simul ⁊
ꝑfecta simul possesio. quod ex collatiõe
cerporaliũ clarius liquet. Nam quie
dẽ nõdum ap̃hendit. esternũ uͦ iam
ꝑdidit. In hodierna quoq uita nõ am¬
plius inuitis. quã in illo mobili transi
censuit aristotiles. nec ceꝑit uniquam
ẽẽ nec desinat. uita q eiꝰ cũ tẽpeus infi¬
nitate tendatur. nõdũ tñ tale est ut
et̾nũ iure credatur e̾e. Nõ eñi totũ si¬
mul infinite licet uite spatiũ cõpre¬
henderit atq ꝯplectitur. s futura nõ¬
dũ transacta iam nõ ht̃. Quod gͥ iit̾¬
minabilis uite plenitudinẽ totã parit̃
ꝯp̃hendit ac possidet. eui neq fu uri
quiç quã abłit. nec p̃t̃iti fluxerit. id
et̾ium ẽẽ uire pibetur. Ioq necesse est
⁊ sui ꝯpos presens sibi seꝑ asistere. ⁊ infi¬
tẽ. Uñ nõ recte quidã qui audiũt iusum
platoni. hunc mundũ nec habuisse ii¬

Expanded text:
iuinam scientiamque patefacit. Aeternitas igitur est interminabilis uitae tota simul et perfecta possessio. Quod ex collatione temporalium clarius liquet. Nam quicqdem nondum apprehendit hesternum uero iam perdidit; in hodierna quoque uita non amplius uiuitis quam in illo mobili transitcensuit Aristoteles, nec coeperit umquam esse nec desinat uitaque eius cum temporis infinitate tendatur, nondum tamen tale est ut aeternum esse iure credatur. Non enim totum simul infinitae licet uitae spatium comprehendit atque complectitur, sed futura nondum, transacta iam non habet. Quod igitur interminabilis uitae plenitudinem totam pariter comprehendit ac possidet, cui neque futuri quicquam absit nec praeteriti fluxerit, id aeternum esse iure perhibetur idque necesse est t sui compos praesens sibi semper assistere et infitem. Vnde non recte quidam, qui cum audiunt uisum Platoni mundum hunc nec habuisse ini
Abbreviated transcription (Latin):
Emptam carmine ꝯuigẽ
S lex dona coerceat
Ne dũ tardamtara liquerit
Fassit lumina flect̾e
&uis legẽ det amantibus:
Maior lex amor est sibi
heu noctis ꝓpe t̾minos
Orpheus euridicẽ suã
uidit ꝑdit occidit
Uos hec fabula respicit
Qiucũq in suꝑum diẽ
Sentẽ duc̾e queritis
Nam qui tartareũ inspec us
uictus lumina flexerit¬
iͦ uiquio p̃cipuũ trahit
ꝑdit dũ uidet in feros.

Expanded text:
Emptam carmine coniugem, Emptam carmine coniugem, Sed lex dona coerceat, Ne, dum Tartara liquerit, Fas sit lumina flectere. Quis legem det amantibus? Maior lex amor est sibi. Heu, noctis prope terminos Orpheus Eurydicen suam Vidit, perdidit, occidit. Vos haec fabula respicit Quicumque in superum diem Mentem ducere quaeritis. Nam qui Tartareum in specus Victus lumina flexerit, Quidquid praecipuum trahit Perdit, dum uidet inferos.
Abbreviated transcription (Latin):
fontẽ uisere lucidũ
F elix qui potuit gͣuis
T eire solu̾e uincła
Condam fun̾ra ꝯugis
Uates tre iciꝰ gemons
Postquã flebilib̾ꝰ modis
S iluas cirere mobiles
A mueᷤ stare coegerat
Iunxit q in trepidũ latus
Nec uisũ timuit lep̾os
Iã cantu placidã canẽ
Cũ flagrantior intima
f eruor pectoris ureret
Nec qui cuncta subegerant
Mulc̾ẽt dñm modi
Immites suꝑos querens
Infernas adiit domos
Iilic blanda sonãtibꝰ
Cordis carmina temꝑans
Q̾ uic qͥd p̃cipus dee
Matris fontibus auserat
Quod luctus dabat impotens
Q uod luctũ geminãs amor
d eflet. trenara comouens
Et dulci ueniã prece
Umbraꝵ dominos rogat
S tupet tͥgeminus nouo
Captus carmine ianitor
Iue sontes agitant metu
ultͥces scelerũ dee
Iam meste lacrimis madẽt̃
Nõ ixioniũ caput
uelox p̃cipitat rota
Et longa siti ꝑditus
Sꝑnit flumina tantalus
uult᷑ ̃ satur est modis
llõ ͣrit ticii iecur.
T andẽ uincim᷑ arbit᷑
Umbraꝵ miserans ait
Donemus comitẽ uiro.

Expanded text:
Fontem uisere lucidum, Felix qui potuit grauis Terrae soluere uincula. Quondam funera coniugis Vates Threicius gemens Postquam flebilibus modis Siluas currere mobiles. Amnes stare coegerat, Iunxitque intrepidum latus Nec uisum timuit lepus Iam cantu placidum canem, Cum flagrantior intima Feruor pectoris ureret, Nec qui cuncta subegerant Mulcerent dominum modi, Inmites superos querens Infernas adiit domos. Illic blanda sonantibus Chordis carmina temperans Quidquid praecipuis deae Matris fontibus hauserat, Quod luctus dabat impotens, Quod luctum geminans amor, Deflet Taenara commouens Et dulci ueniam prece Vmbrarum dominos rogat. Stupet tergeminus nouo Captus carmine ianitor, Quae sontes agitant metu Ultrices scelerum deae Iam maestae lacrimis madent. Non Ixionium caput Velox praecipitat rota Et longa site perditus Spernit numina Tantalus. Vultur dum satur est modis, Non traxit Tityi iecur. Tandem, 'Vincimur,' arbiter Vmbrarum miserans ait, ' Donamus comitem uiro
Abbreviated transcription (Latin):
sẽꝑ et̾nitas cũ nr̃oꝵ actuũ futura quali¬
tate ꝯcuirit. bonis p̃mia malis suppli¬
cia dispensans. Ned frustra sãt in deo
posite spes p̃cesq que eum recte sunt.
in effic aces ee nõ possũt. Adu̾samini gͥ
uicia. colite uirtutes. ad rectas spes
animũ subleuate. humiles p̃ces in exa¬
celsa porrigite. Magna uobis est si di¬
simulare nõ uultis. necessitas indicta
ꝓbitatis. cũ ante occłos agitis udi is

Expanded text:
semper aeternitas cum nostrorum actuum futura qualisemper aeternitas cum nostrorum actuum futura qualitate concurrit bonis praemia malis supplicia dispensans. Nec frustra sunt in deo positae spes precesque; quae cum rectae sunt, inefficaces esse non possunt. Auersamini igitur uitia, colite uirtutes, ad rectas spes animum subleuate, humiles preces in excelsa porrigite. Magna uobis est, si dissimulare non uultis, necessitas indicta probitatis, cum ante oculos agitis iudicis
Abbreviated transcription (Latin):
te inuarias actiões liħa uoluntate ꝯuer¬
terii. Iuio gͥ in quies: Exmane dispo¬
fitioẽ sciencia diuina. mutabitur. ut
cũ ego no hoc nc̃ illud ułim. illa quoq
renoeat. Nec alt̾nat ut
extimas nõ hoc nẽ illud p̃nos¬
cendi uice. s uno ictu mutationes tuas
manens p̾uenit atq ꝯplectitur. quã ꝯpre¬
hendi omĩa uidendiq p̃sentiã. nõ erfutu¬
raꝵ ꝓ uentu rerũ. s ex ꝓpͥa ds̃ simplicita¬
te sortitus est. Er quo ilbrid quoq resolui¬
tur. quod paulo ante posiusti. indignũ
ee̾ si scientie dei causam futura nr̃a p̃sta¬
re dicantur. Hec enĩ scientie uis p̃senta¬
ria notioe cuncta ꝓspitiens uł cõplec¬
tens. rebus modũ om̃ibꝰ ipsa ꝯstituit.
Bichil u̾ posterioribꝰ debet. Iue cũ ita
sint. manet intemerata mortalibus
arbitru lib̾tas. Hec unque leges lolu¬
tis om̃i necessitate uoluptatibꝰ p̃mia pe¬
nas q pponũt. Manet ⁊̃ spectator desuꝑ¬
cunctoꝵ p̃sciꝰ ds̃. uisionisq eiꝰ p̃sens

Expanded text:
te in uarias actiones libera uoluntate conuerteris. Quid igitur inquies? Ex meane dispositione scientia diuina mutabitur, ut cum ego nunc hoc nunc aliud uelim, illa quoque ac reuocat nec alternat, ut aestimas, nunc hoc nunc illud praenoscendi uice, sed uno ictu mutationes tuas manens praeuenit atque complectitur. Quam comprehendendi omnia uisendique praesentiam non ex futurarum prouentu rerum, sed ex propria deus simplicitate sortitus est. Ex quo illud quoque re- soluitur quod paulo ante posuisti indignum esse, si scientiae dei causam futura nostra praestare dicantur. Haec enim scientiae uis praesentaria notione cuncta complectens rebus modum omnibus ipsa constituit, nihil uero posterioribus debet. Quae cum ita sint, manet intemerata mortalibus arbitrii libertas nec iniquae leges solutis omni necessitate uoluntatibus praemia poenasque proponunt. Manet isionisque eius praesens
Abbreviated transcription (Latin):
fruetũ. nequicies fruenciũ solent refferre cor¬
poribꝰ. quãꝵ mot̾is quid habeant iocunditatis
iglioo. Tristes uͦ e̾e uoluptatũ exitus. quisquis
reminisci libidinũ suaꝵ uolet intelliget. Que
si beatos ex plicare possunt. nichil cause est quin
pecudes quoq beate ẽe dicantur. quareͭ om̃is
ad explendam corporalẽ lacunã festinat intẽ¬
cio. honestissima quidẽ cõiugis feret liberoꝵ q¬
quẽ filios inuenisse torpores. quoꝵ quã sit mei¬
da̾t quecũq cõdicio neq alias exꝑtũ te. neq nẽ
anxiũ necesse est ãmonere. In quo euripidis¬
ill mei senteneiam ꝓbo. qui carentẽ lberis iͥnfor¬
tunio dixit. e̾e felicẽ.

Expanded text:
fructum nequitiae fruentium solent referre corfructum nequitiae fruentium solent referre corporibus! Quarum motus quid habeat iucunditatis, ignoro. Tristes uero esse uoluptatum exitus, quisquis reminisci libidinum suarum uolet, intelleget. Quae si beatos explicare possunt, nihil causae est quin pecudes quoque beatae esse dicantur quarum omnis ad explendam corporalem lacunam festinat intentio. Honestissima quidem coniugis foret liberoorem; quorum quam sit mordax quaecumque condicio, neque alias expertum te neque nunc anxium necesse est admonere. In quo Euripidis mei sententiam probo, qui carentem liberis infortunio dixit esse felicem.
Abbreviated transcription (Latin):
Q uod si claritudinẽ p̾dicacio facit. illi sin̾t
clari necesse est. qui p̃dicantur. Quare splendi¬
dum te si tuã nõ habes. aliena clarido nõ
efficit. Quod si quid estꝰ in nobilitate bonũ
id e̾e arbitror solũ. Ut inposita nobilibꝰ ne
cessitudo uideatur. ne amaioꝵ uirtute.
nẽ hominũ genus in terris. Simili surgit ab ortu.
bonus st rerũ. pater̃ est. Unꝰ qͥ ceta ministrat̃.
sle dedit phebo radios. Deilit ⁊corniia lune.
Ille homines etiã terris. Medit n sida celo.
h ie clausit membrer al gx. &alsa. fede. missos.
Mortaleᷤᷤ gͥ ciunctos. E didit nobile germ̃.
Qiud genus ⁊ ꝓauos strepitis ͤ Si pͥmordia ur̃a
a uoborẽq am spertes. Nullꝰ aͥgener extat.
N i uiciis peiora fouẽs. Propũ d̾serat ortũ.
quaꝵ appetentia quidẽ plena est anrie¬
tatis. sacietas u ͦ ͤ ͥ tentie. quantos ille morbos
quam intollerabiles dolores. quasi quendam

Expanded text:
Quod si claritudinem praedicatio facit, illi sint Quod si claritudinem praedicatio facit, illi sint clari necesse est, qui praedicantur. Quare splendidum te, si tuam non habes, aliena claritudo non efficit. 15 Quod si quid est in nobilitate bonum, id esse arbitror solum, cessitudo uideatur ne a maiorum uirtute ne hominum genus in terris simili surgit ab ortu Vnus enim rerum pater est, unus cuncta ministrat. Ille dedit Phoebo radios dedit et cornua lunae, Ille homines etiam terris dedit ut sidera caelo, Hic clausit membris animos celsa sede petitos. Mortales igitur cunctos edit nobile germen. Quid genus et proauos strepitis? Si primordia uestra Auctoremque deum spectes, nullus degener exstat, Ni uitiis peiora fouens proprium deserat ortum. um appetentia quidem plena est anxietatis, satietas uero poenitentiae? Quantos illae morbos, quam intolerabiles dolores quasi quendam
Abbreviated transcription (Latin):
Fꝰ edis submittat abenis
U enĩ licet indica longe
Tellus tua uira tremiscat
.x. seruiat ultima thile
Miserasq fugare querelas
Nõ posse. potentia nõ est.
loria uero quam fallax sepe. quã tur¬
pis ÷ uñ nõ inuiria tͣgicus exclamat.¬

Expanded text:
edis submittat habenis. edis submittat habenis. Etenim licet Indica longe Tellus tua iura tremescat Et seruiat ultima Thyle, Miserasque fugare querelas Non nosse potentia non est. Gloria uero quam fallax saepe, quam turpis est! Vnde non iniuria tragicus exclamat
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ uideatir. inseruientiũ manu sitũ: Nlam
quid ego ego de regũ familiaribus disseram:
cum regna ipsa tante in becillitatis plena
demonstreme iuos quidem regia potestas
sepe in columis. sepe autẽ lapsa ꝓsternit.
Pero senecam familiarem preceptorẽq suũ
ad eligende mortis coegit arbitrium. Papi¬
nianũdui inter aulicos potentem militũ
glad iss antoniꝰ ibiecit. Atqui utͥq potentie
Sue reniuciare uoluerunt. Quoꝵ senec a
opes ⁊ẽ suas tradere neroni seq in ocium
conferre conatus S dum ruituros moles
ipsa tͣhit neut̾ quod uoluid effecid. Que est
gͥ ista potencia quã ꝑtimescunt habẽtes.
quam nec cũ hab̾e uelis tutus sis.X. cum
depon̾e cupias. nõ possis. An p̃sidio sunt
amici fortune. quos nõ uirtus. s fortuna
cõciliat.Sd quẽ felicitas amicum fecit. in¬
inimicũ faciet infortunũ. Que uͦ pestis
effic acior ad noscendum quam familia¬
riꝗͥs inimicus:

Expanded text:
esse uideatur, in seruientium manu situm est? Nam esse uideatur, in seruientium manu situm est? Nam quid ego de regum familiaribus disseram, cum regna ipsa tantae inbecillitatis plena demonstrem? Quos quidem regia potestas saepe incolumis saepe autem lapsa prosternit. Nero Senecam familiarem praeceptoremque suum ad eligendae mortis coegit arbitrium. Papinianum diu inter aulicos potentem militum gladiis Antoninus obiecit. Atqui uterque potentiae ae renuntiare uoluerunt, quorum Seneca opes etiam suas tradere Neroni seque in otium conferre conatus est; sed dum ruituros moles ipsa trahit, neuter quod uoluit effecit. Quae est igitur ista potentia quam pertimescunt habentes, quam nec cum habere uelis tutus sis et cum deponere cupias uitare non possis. An praesidio sunt amici quos non uirtus sed fortuna conciliat? Sed quem felicitas amicum iecit, intortunium faciet inimicum. Quae uero pestis efficacior ad nocendum quam familiaris inimicus.