comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
maxime ꝑpurget: ẽ equinum. tũ asininum. de iububulum tum capͥ¬
num. s hoꝵ sunt discrimina quedam ⁊ apastionib ꝙ fit abordeo ⁊ stu
pla ⁊ omnino arido ⁊ firmocibo pecude pasta. Ad ꝑpurgandum. ea que
auuridi pas eomagis fuis se ⁊ herba que ipso sũpte. ꝓpurgare solent cor¬
pora nr̃a. Apecudum natura. ꝙ lac meluis ẽ aualentib. ⁊ habis que nondu¬
dum ueteres sunt. quasiẽ contra amulgendo adque ortu optimum ẽ. i diix
neq enim cum longe abẽ amulso neq a partu continuoẽ sũptum ex hoc
lacte. caseiqui fiant maximi cibi sunt lubuli ⁊ qui difficillime transe¬
ant sũpti. seđo ouilli minimicibi ⁊ qui facillime derciantur. Caprini
ietiam ẽ discrimeni. utrum casei molles acrecentes sint. an andi ⁊ uete¬
res. com mollessunt: magis alibiles. in corpore uonresides. ueteres ⁊ ari¬
dicontra. Cascum facere incipiunt: auergiliis uerius exortis ad estiuã

Expanded text:
maxime perpurget, est equinum, tum asininum, dein bubulum, tum caprmaxime perpurget, est equinum, tum asininum, dein bubulum, tum caprinum. Sed horum sunt discrimina quaedam et a pastionibus et a pecupla et omnino arido et firmo cibo pecude pasta; ad perpurgandum ab ea, quae a viridi pasta, eo magis, si fuerit ex herbis, quae ipsae sumptae perpurgare solent corpora nostra; a pecudum natura, quod lac melius est a valentibus et ab his quae nondum veteres sunt, quam si est contra. A mulgendo atque ortu optimum est id quod neque nimium longe abest a mulso neque a partu continuo est sumptum. Ex hoc lacte casei qui fiunt, maximi cibi sunt bubuli et qui difficillime transeant sumpti, secundo ovilli, minimi cibi et qui facillime deiciantur caprini. Et etiam est discrimen, utrum casei molles ac recentes sint, an aridi et veteres, cum molles sint magis alibiles, in corpore non resides, veteres et aridi contra. Caseum facere incipiunt a vergiliis vernis exortis ad aestivas
Abbreviated transcription (Latin):
uellent ⁊ incommitatis ut uagari liceret ⁊ filios habere.: que aduali¬
tudinẽ ꝑtinent hominũ a pecoris. ⁊ sine medico cu̾rria possuit. magi¬
strum scripta habere oportet. isenini sinelitteris idoneus nonẽ. qd̾
rationes dnĩcas pecuanias: conficere nequid quã recte p̾otest. Denũo
pastoꝵ aluangustius aluilaxius constituere solent. ego in hoctoge¬
nas hortas oues singulos pastores constitui. Atucus incentenas gregr̃
ouium s magnum quos miliarios faciunt quidam facilius desum¬
ina hominum detrahere possit. quam deminorib ut sunt ⁊ at tici
⁊ mel septingenari enĩ metu opinor octingenarius habiusti. nectam̃
nonut nos arieium decumam partem. Aequarum gregem quinqua¬
arum bin homines. utiq uterq horum ut secum habeti
tas singulas in his regionib in quib stabularisolent equas abigere ut
sa capimus. liquentium maxime alibile. ⁊ id ouillum incaprinum. ꝙ aũ.

Expanded text:
ellent et incomitatis ut vagari liceret et filios habere. Quae ad valitudinem pertinent hominum ac pecoris et sine medico curari possunt, magistrum scripta habere oportet. Is enim sine litteris idoneus non est, quod rationes dominicas pecuarias conficere nequiquam recte potest. De numero pastorum alii angustius, alii laxius constituere solent. Ego in octogenas hirtas oves singulos pastores constitui, Atticus in centenas. Greges ovium si magni sunt, quos miliarios faciunt quidam, facilius de summa hominum detrahere possis, quam de minoribus, ut sunt et Attici et mei. Septingenarii enim mei; tu, opinor, octingenarios habuisti, nec tamen non, ut nos, arietum decumam partem. Ad equarum gregem quinquagenarium bini homines, utique uterque horum ut secum habeat equas domitas singulas in his regionibus, in quibus in stabula solent equas abigere, utmnium rerum, quas cibi causa capimus, liquentium maxime alibile, et id ovillum, dein caprinum. Quod autem
Abbreviated transcription (Latin):
UAt exagncolis.⁊ iunfortissimi.⁊ miltte̾ strenuissimi gigniunturiua ames: Palias plu
pius questus. stabilissimusq consequitur minimeq iuidiosũ. xxii¬
Mmuneq male agitantes sunt quun eostudio occupatisunt: nunc ut adrẽ re¬
deam ꝙ proiisi institutum hoc erit:

Expanded text:
At ex agricolis et viri fortissimi et milites strenuissimi gignuntur, maximeque pius quaestus stabilissimusque consequitur minimeque invidiosus, eque male cogitantes sunt qui in eo studio occupati sunt. Nunc ut ad rem redeam, quod promisi institutum pri
Abbreviated transcription (Latin):
Ream sic facito. locum ubifacies confodito. postra a murca cõspargito
benesintto qure c̃obibat. postea cõminito glebas bene. inde coquito. ⁊ pa¬
uiculis uerberato. postea denuo amurca conspargito. sinitoq arescat.¬
Sita frceris.neq formice nocebunt. neq herbe nascentur frum̃to necurcu¬
rum̃to nenoceat curculio neumures tangant. lutum dea murca faci lio¬
cito. palearum paulum ad dito.sinito macerescant bene.⁊ subigite noce
bene. cogranarium totum oblugto crassoluto. postra conspargito a at.¬
murca omẽ quodluctaueris. ubi aruerit. eo frum̃tum refrigrratum

Expanded text:
ream sic facito. Locum ubi facies confodito. Postea amurca conspargito bene sinitoque conbibat. Postea conminuito glebas bene. Deinde coaequato et paviculis Si ita feceris, neque formicae nocebunt neque herbae nascentur. CAPUT 92 Frumento ne noceat curculio neu mures tangant. Lutum de amurca facito, palearum paulum addito, sinito macerescant bene et subigito bene; eo granarium totum oblinito crasso luto. Postea conspargito amurca omne quod lutaveris. Ubi aruerit, eo frumentum refrigeratum
Abbreviated transcription (Latin):
.lurtum dieb .xu. ante equinnoccium uernum. incipito pitare.
exeodie dres xli. rectepittabis. Iohoemodo putato qualocus tecre
srraxerit: quearidaerunt ⁊ siquiduentus inter fregent. ex omĩa exi¬
mito. quilocus ferax nonerit: id plus concidito aratoq bene enodato stirpeq¬
leuis facito.

Expanded text:
tum diebus XV ante aequinoctium vernum incipito putare. ex eo die dies XL recte putabis. id hoc modo putato: qua locus recte ferax erit, quae arida erunt et si quid ventus interfregerit, inde ea omnia eximito. qulevis facito.
Abbreviated transcription (Latin):
greges pecorum ministrent: sic inquid agnus: uenalilun greges
dicemus agriculturã eẽ. sippt̃ istam rem habendũ staruerimus. eꝰ
errorhiuc ꝙ pecus in agro eẽ potest. ⁊ fructus ineo agro ferre. quod
non sequedum. nãsicetiam alie diuerse. ab agro erunt ad sumeude
ut si habet plures in fuudotextores. atq institutos histonas sic
alios artifices : scro fadiungamus gͥ inquid pastionẽ acultura. ⁊si .o.¬
quis quiduult aliud aliud. annergo in quã sequar. sasernatum pa .¬
iris ⁊ filiilibros. acmagis pitẽ ꝑtiuere figilinas quẽ ad modũ exer

Expanded text:
m prodest, greges pecorum ministrent? Sic, inquit Agrius, venalium greges m prodest, greges pecorum ministrent? Sic, inquit Agrius, venalium greges dicemus agri culturam esse, si propter istam rem habendum statuerimus. Sed error hinc, quod pecus in agro esse potest et fructus in eo agro ferre, quod non sequendum. Nam sic etiam res aliae diversae ab agro erunt adsumendae, ut si habet plures in fundo textores atque institutos histonas, sic alios artifices. Scrofa, Diiungamus igitur, inquit, pastionem a cultura, et siquis quid vult aliud. Anne ego, inquam, sequar Sasernarum patris et filii libros ac magis putem pertinere, figilinas quem ad modum exer
Abbreviated transcription (Latin):
dan enim pecudes. culturesunt inimice acueueno. ut iste quas di¬
xi capere.hec enini. omĩa nouella sata carpendo corrũpunt. non mi¬
nimum uites adq oleas. Itaq ꝓpt̃ea institutũ diuersa decausa. ut ca¬
prino genere Adalii dei aram hostiã ad duceretur. ad alii non sacͥfica¬
retur. cũ ab eodẽ odio. alter uidere nollet. alter etiã uidere ꝑeumtẽ
uellit. sic factum: ut libero patͥ reperton utus irei imolarentur. ꝓun¬
de ut capite darent penas. contra ut minerue caprini generis nichil
un molarent. ꝓpt̃ oleam ꝙ eã quã leseruit fiendicuutꝰ stenilẽ. eiꝰ enĩ
saliuam ẽẽ frucnus uenenum. l. hoc nonune etiã athenis. in arcem
noninigi. p̃ter qua semel ad necessanum sac̾fitium. nearborolea q̃
pͥmum dicttin. ib inata acaprta tangipossit. nec iñlle inquã petu¬
desugri culturesiuit ꝓpͥe: nisique agrum oꝑe quoᷤ cultior lit adiuua¬
re int ee que iuncte arare possint. Agrasius. sustu̾stae inquet.

Expanded text:
dam enim pecudes culturae sunt inimicae ac veneno, ut istae, quas dixisti, caprae. Eae enim omnia novella sata carpendo corrumpunt, non minimum vites atque oleas. Itaque propterea institutum diversa de causa ut ex caprino genere ad alii dei aram hostia adduceretur, ad alii non sacrificaretur, cum ab eodem odio alter videre nollet, alter etiam videre pereuntem vellet. Sic factum ut Libero patri, repertori vitis, hirci immolarentur, proinde ut capite darent poenas; contra ut Minervae caprini generis nihil immolarent propter oleam, quod eam quam laeserit fieri dicunt sterilem: eius enim salivam esse fructuis venenum: hoc nomine etiam Athenis in arcem non inigi, praeterquam semel ad necessarium sacrificium, ne arbor olea, quae primum dicitur ibi nata, a capra tangi possit. Nec ullae, inquam, pecudes agri culturae sunt propriae, nisi quae agrum opere, quo cultior sit, adiuvare, ut eae quae iunctae arare possunt. Agrasius, Si istuc ita est, inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
untorculario erunt uasapura habeant. curentq utiolea
sitiatur beneq siccetur. ligna intorculario necedant. oleum freqñ¬
fraces coͣdie reiciat amuream comnuit. usq adeo donec uilacum qui
.incellaẽ postremũ ꝑuenerit. fiscu as spongia effingat cotidie. oleo
locũ commutet donec indolium ꝑuenent. intoreulario ⁊ incella ca¬
ueat diligenter neqͥ olei subripiatur. Re uas.¬

Expanded text:
torculario erunt vasa pura habeant curentque uti olea bene perficiatur beneque siccentur. Ligna in torculario ne caedant. Oleum frequFraces cotidie reiciat. Amurcam conmutet usque adeo, donec in lacum qui in cella est postremum pervenerit. Fiscinas spongia effingat. Cotidie oleo locum conmutet, donec in dolium pervenerit. In torculario et in cella caveat diligenter nequid olei subripiatur. U
Abbreviated transcription (Latin):
obligatum aninal quod interapese soleant accipitres. quiita de¬
cipiuntur. cum se obleuerunt uisco. Columbas redire solere alllo¬
cumlicet anim aduertere.ꝙ mnulti intheatro esinumissas faciunt.
adque ad locum redeunt. quenisi reuertentur noneinit terentur. ñ

Expanded text:
obligatum animal, quod petere soleant accipitres, qui ita decipiuntur, cum se obleverunt visco. Columbas redire solere ad locum licet animadvertere, quod multi in theatro e sinu missas faciunt, atque ad locum redeunt, quae nisi reverterentur, non emitterentur.
Abbreviated transcription (Latin):
putentur. ramii iti diuaricẽtur. quos relinqies ⁊ urta reete ced autu.⁊
nenimium crebn reluiquantut. Uites beuenondentur poms ramose
oiligenter ei uieto nueuitem p̃cipites ⁊ nenimium p̃strngas. Arbores facito
ittibene maritesint uites uti satis multe adserantur. ⁊ sicubi opus ent d
arbore deiciuntur uuint̃ram. depͥmantur ⁊ b ẽna pꝰprecidito uetes¬
Iniam sie facito uti eurentur. uitẽ bene nodatam R iua ut eureitii¬
oeligato recte. flexuosantinesit. susum uersum seꝑducito. ꝙ eius potenꝰ
uinarios eustodesq recte relinquito. quã alissimã uiniam facito. alligato¬
q tecte dum nenimium constringas. hocmͦ eam curato. capita uitium ꝑsem̃¬
tim ablaqueato. uineã putatam cͥcum fodito. arare incrpito ultrocitoq sul¬
cos ꝑpetuos ducito. uites terenas quã pͥmũ ꝓpagato. sicocato ueteres quã mi¬
nimum castrato potius siopus ent deicito. bienioq pꝰ p̃cidito no uellam

Expanded text:
putentur, rami uti divaricentur, quos relinques, et uti recte caedantur et ne nimium crebri relinquantur. 2 Vites bene nodentur; per omnes ramos diligenter caveto ne vitem praecipites et ne nimium praestringas. Arbores facito uti bene maritae sint vitesque uti satis multae adserantur et, sicubi opus erit, de arbore deiciantur, uti in terram deprimantur, et biennio post praecidito veteiniam sic facito uti curetur. Vitem bene nodatam deligato recte, flexuosa uti ne sit, susum vorsum semper ducito, quod eius poteris. Vinarios custodesque re relinquito. Quam altissimam viniam facito alligatoque recte, dum ne nimium constringas. Hoc modo eam curato. Capita vitium per sementim ablaqueato. 2 Vineam putatam circumfodito, arare incipito, ultro citroque sulcos perpetuos ducito. Vites teneras quam primum propagato, sic occato; veteres quam minimum castrato, potius, si opus erit, deicito biennioque post praecidito. Vitem
Abbreviated transcription (Latin):
biis pedib alnores facito sup̃foramina arboꝵ pedem quẽque uti
absiet. une fibule locum facito semipedem quo quouersum insuculã
sena forauuna indito.foram̃ ꝙ pͥmum facies semipedẽ ab ear diue.
facito ceta diuito quã rectissime. porculum in media sucula facito
int̃arbores medium ꝙ ent idadmediam conlibato. ubi poreulum
sigere oportebit utiuimedium p̃liũ recte suumsiz. lingulam cũ facir̾
demedio p̃lo conlibrato. ut int̃ arbores bene conueniat digitũ pollicem
laxam̃ti facito. ucͨtes longissimos.p.xu.x. scd̃os. ped. xui. te. Cos.p.
x. remissariis. p .xii. alt̾ros. p.x. teeios.ꝑ.uiii.

Expanded text:
binis pedibus altiores facito, supra foramina arborum, pedem quaeque uti absiet, unae fibulae locum facito. Semipedem quoquo versum in suculam sena foramina indito. Foramen quod primum facies semipedem ab cardine facito, cetera dividito quam rectissime. Porculum in media sucula facito. Inter arbores medium quod erit, id ad mediam conlibrato, ubi porculum figere oportebit, uti in medio prelum recte situm siet. Lingulam cum facies, de medio prelo conlibrato, ut inter arbores bene conveniat, digitum pollicem laxamenti facito. Vectes longissimos P. XIIX , secundos P. XVI , tertios P. XV , remissarios P. XII , alteros P. X , tertios P. VIII .
Abbreviated transcription (Latin):
non ut glumã aut aristã gerat. ut uitis seritur. nouut pam pinnum
ferat s ut uuam. Spicam aut̃ quam rustici ut acceperunt antiꝗ¬
tus uocant spicam aspe uidetur nominata. eam enĩ ꝙ sperant spicam¬
utica dicitur que uonhabet anstam. ea enim quasi cornua sunt spi¬
carum queprimitus cun oriantur neq plane apparent. quasub latent
herba ea uocatur uagina. ut iquilatent conditugla diuf. Illa aut̃
summa inspica iam matura ꝙ ẽ minus quãgranum. uocatur frit.ꝙ.
infirma spiea adculmum stram̃ti sũmũ item minus quã granum ẽ appel¬
latur ¶er̃ cum conticiusse nec interrogaretur: denutricatu credens

Expanded text:
non ut glumam aut aristam gerat, ut vitis seritur, non ut pampinum ferat, sed ut uvam. Spica autem, quam rustici, ut acceperunt antiquitus, vocant specam, a spe videtur nominata; eam enim quod sperant fore, serunt. Spica mutila dicitur, quae non habet aristam; ea enim quasi cornua sunt spicarum. Quae primitus cum oriuntur neque plane apparent, qua sub latent herba, ea vocatur vagina, ut in qua latet conditum gladium. Illut autem summa in spica iam matura, quod est minus quam granum, vocatur frit; quod in infima spica ad culmum stramenti summum item minus quam granum est, appellatur urru. Cum conticuisset nec interrogaretur, de nutricatu credens
Abbreviated transcription (Latin):
stridie non appaterer ꝓpt̃ herbam. Contra iuneã sunt quaputent.
sũptu fiuctũ deuorarei fert inquã ꝙ goaus uinee sunt. ꝙ sunt mul¬
re species eus. alie enĩ humiles acsine ndicis ut inhispania. aliesub p¬
limes ut que appellantur iugate. ut plereiq initalia. Ciuus nomi¬
naduo. pedam̃ta ⁊ iugo quib stat recus uinea: dicuntur pelam̃ta.
quetraus uersa iunguntur iuga. abeo quoq uinee iugate. Iugorũ
gña fere quattuor. ꝑuca. l arundo. restes. uites. Peruei ut infa Aerno.
inaruotnere ut ĩ arpano. restes ut inbrundisno uites ut iidio¬
lauensi. Iugationis species due. una derata ut in agro canusino.

Expanded text:
stridie non appareret propter herbam. Contra vineam sunt qui putent stridie non appareret propter herbam. Contra vineam sunt qui putent sumptu fructum devorare. Refert, inquam, quod genus vineae sit, quod sunt multae species eius. Aliae enim humiles ac sine ridicis, ut in Hispania, aliae sublimes, quae appellantur iugatae, ut pleraeque in Italia. Cuius generis nomina duo, pedamenta et iuga. Quibus stat rectis vinea, dicuntur pedamenta; quae transversa iunguntur, iuga; ab eo quoque vineae iugatae. Iugorum genera fere quattuor, pertica, harundo, restes, vites: pertica, ut in Falerno, harundo, ut in Arpano, restes, ut in Brundisino, vites, ut in Mediolanensi. Iugationis species duae, una derecta, ut in agro Canusino,
Abbreviated transcription (Latin):
exereitum ducerẽ : aliquos regiones accessi ubinec uitis neolea nec
poma nascerentur. uh agros stercorarent candida fossicia creta. ubi
salem nec fossicium nec mantimum haberent. sed exquib dam li¬
gnis combustis carbonib salsis: ꝓeo uterentur. Stolo. cato quidem
inquid gradatim ꝓ̃ponens alium alio agrum meliorem dica cẽ i
nouẽ oiscriminib ꝙ sit pͥmus ubiuinee possint eẽ bonouino ⁊ mul¬
to scds ubi ortus inriguus. tertius ubisalicta. quartus ubiolie¬
ta. quintus ubipratum. sextus ubi campus frum̃tarius. sepumus
ubi cedua silua. Octauum ubi arbustum. nonũ ubi glandanasilua.
scrofa. sio inquid scribere illum s dehoc nonconste sentiunt om̃i.
ꝙ alii cdant pͥmatum bonis pratis int ego a quoque antiqui prata. para¬
ta appellarunt cesar uopiscus edilicius. causam cuma geret apud
censores. campos rose ettalie dixit ẽẽ sumen. inquoreliera ptiea po¬

Expanded text:
exercitum ducerem, aliquot regiones accessi, ubi nec vitis nec olea nec exercitum ducerem, aliquot regiones accessi, ubi nec vitis nec olea nec poma nascerentur, ubi agros stercorarent candida fossicia creta, ubi salem nec fossicium nec maritimum haberent, sed ex quibusdam lignis combustis carbonibus salsis pro eo uterentur. Stolo, Cato quidem, inquit, gradatim praeponens alium alio agrum meliorem dicit esse in novem discriminibus, quod sit primus ubi vineae possint esse bono vino et multo, secundus ubi hortus inriguus, tertius ubi salicta, quartus ubi oliveta, quintus ubi pratum, sextus ubi campus frumentarius, septimus ubi caedua silva, octavus ubi arbustum, nonus ubi glandaria silva. Scrofa, Scio, inquit, scribere illum; sed de hoc non consentiunt omnes, quod alii dant primatum bonis pratis, ut ego, a quo antiqui prata parata appellarunt. Caesar Vopiscus, aedilicius causam cum ageret apud censores, campos Roseae Italiae dixit esse sumen, in quo relicta pertica po
Abbreviated transcription (Latin):
lius ẽ ad uitẽ adpositus: alius ad frum̃tum: sic decetit alius ad aliã
rem. Itaq crete adcorunã dicitur platanus eẽ: que folia hume ñ
amittat. itẽq incipro ut theophrastus ait una. Itẽ suban ꝗnunc
turii diciutur: quercus similis eẽ nat̾a que ẽ in opidi conspectu. Itẽ
contra atq apud nos sieri adelephantinẽ ut neq ficus. neq. uites.
amittant folia. ꝓpt̾ eandẽ causam in ulta sunt bifera ut uites ap̃
mare zmirne. malus bifere ut in agro consentino. Idẽ ostendit: ꝙ ĩ
locis feris plura ferunt ihus que sunt culta meliora eadẽ decau¬
sadicut que non possunt uiuere nisi in loco aquoso. aut etiã aquam.
⁊ iddiscriminatim. ut alia in lacub ut arudines in reatino. aliam
fluminib ut inepiro arboresaliu. alia inmari ut seribit theo phras¬
stus. pal mas ⁊ squillam. Ingallia trans alpina intus adrenũ cum

Expanded text:
lius est ad vitem appositus, alius ad frumentum, sic de ceteris alius ad aliam lius est ad vitem appositus, alius ad frumentum, sic de ceteris alius ad aliam rem. Itaque Cretae ad Cortyniam dicitur platanus esse, quae folia hieme non amittat, itemque in Cypro, ut Theophrastus ait, una, item Subari, qui nunc Thurii dicuntur, quercus simili esse natura, quae est in oppidi conspectu; item contra atque apud nos fieri ad Elephantinen, ut neque ficus neque vites amittant folia. Propter eandem causam multa sunt bifera, ut vitis apud mare Zmyrnae, malus in agro Consentino. Idem ostendit, quod in locis feris plura ferunt, in iis quae sunt culta meliora. Eadem de causa sunt quae non possunt vivere nisi in loco aquoso aut etiam aqua, et id discriminatim alia in lacubus, ut harundines in Reatino, alia in fluminibus, ut in Epiro arbores alni, alia in mari, ut scribit Theophrastus palmas et squillas. In Gallia transalpina intus, ad Rhenum cum
Abbreviated transcription (Latin):
nus bonum faciebant uinũ ⁊ frum̃tum ꝙ queq suo quioq loco sunt
posita: eaminus loci occupant. ⁊ minus officii aliud aliis absole ac
luna ⁊ uento. Hoclie coniectura udere exaliꝗtreb. in nuce̾ integra
quã unomodio com prendere possis ꝙ puta minasuoloco queq habit
nat̾a com posita. eñ casdem si fregens uix ses qui modie concipere pos¬
sis. Preterea que arbores mordiuẽ sate sunt: eas equabiluer exõibũ
partibus sol acluna coquunt. quo fit ut uue ⁊ olee plures nascuntur
⁊ ut celerius coquantur. Quas res duas. sequantur ⁊ altã illa duo. ut¬
.E plus.i. reddant musti ⁊olei. ⁊ p̃nii pluns. Seq̃r sodm illud. quali¬
teria solum sit fundi. aqua parte. ul maxime bonus aut nonbo¬
nus appellatur. refert enim queres in eo seri nasciq ⁊ cuius modi
possint. non enĩ eidẽ om̃ia in eadẽ agro recte possunt. Nam uta¬

Expanded text:
nus bonum faciebant vinum et frumentum, quod quae suo quicque loco sunt nus bonum faciebant vinum et frumentum, quod quae suo quicque loco sunt posita, ea minus loci occupant, et minus officit aliud alii ab sole ac luna et vento. Hoc licet coniectura videre ex aliquot rebus, ut nuces integras quas uno modio comprendere possis, quod putamina suo loco quaeque habet natura composita, cum easdem, si fregeris, vix sesquimodio concipere possis. Praeterea quae arbores in ordinem satae sunt, eas aequabiliter ex omnibus partibus sol ac luna coquunt. Quo fit ut uvae et oleae plures nascantur et ut celerius coquantur. Quas res duas sequuntur altera illa duo, ut plus reddant musti et olei et preti pluris. Sequitur secundum illud, qualterra solum sit fundi, a qua parte vel maxime bonus aut non bonus appellatur. Refert enim, quae res in eo seri nascique et cuius modi possint; non enim eadem omnia in eodem agro recte possunt. Nam ut a
Abbreviated transcription (Latin):
ne. Plerum que hiberna his eẽ ineliora quicolunt cam pestria. ꝙ tẽ.
patra. ibi herbosam putatio arboꝵ tolerabilior. contraestiua monta¬
na nislocis commodiora. ꝙ ibtũ ⁊ pabulum multum ꝙ incãpisarxt
acultura arborum aptior. ꝙ tũ hic frigidior der. Campester locus
ismelior. quitotus ͤ quabiliter in unã partẽ uerget: quã is quie ad
libellam equõs. ꝙ iscũ aque non hab delapsum. fierisolet uligino¬
rilem ꝑtinz. deeo nonin cõmo de catoiuidetur dicere. cũ seribit op¬
timum agrum eẽ. Isubra dice monts srtussit.⁊ spectet admendianam
celi partem.Subicit scrofa. deforme cultura hocdico. que specie fiant
uenustiora. sequi ut maiore quoq fructu suit. ut quihabent arbusta
sis ata sunt in quin cuncem ꝓpt̃ ordines adq interualla modica. Itaq
maiores ur̃i ex aruo eque magnos male consito: ⁊ minus multũ ⁊ mi¬

Expanded text:
nae. Plerumque hiberna iis esse meliora, qui colunt campestria, quod tunc nae. Plerumque hiberna iis esse meliora, qui colunt campestria, quod tunc prata ibi herbosa, putatio arborum tolerabilior: contra aestiva montanis locis commodiora, quod ibi tum et pabulum multum, quod in campis aret, ac cultura arborum aptior, quod tum hic frigidior aer. Campester locus is melior, qui totus aequabiliter in unam partem verget, quam is qui est ad libellam aequos, quod is, cum aquae non habet delapsum, fieri solet uliginormam naturalem pertinet, de eo non incommode Cato videtur dicere, cum scribit optimum agrum esse, qui sub radice montis situs sit et spectet ad meridianam caeli partem. Subicit Scrofa, De formae cultura hoc dico, quae specie fiant venustiora, sequi ut maiore quoque fructu sint, ut qui habent arbusta, si sata sunt in quincuncem, propter ordines atque intervalla modica. Itaque maiores nostri ex arvo aeque magno male consito et minus multum et mi
Abbreviated transcription (Latin):
Cum sunt itaq ubilaticãpi.ibi magis estus. ⁊ eo inapulia loca
calidiora ac grauiora. ⁊ ubimontana ut inuesuiuo. ꝙ leuiora.
idõ salubriora. quicolunt deorsum. magis estate laborant. quisu¬
sum. magis heeme. Uernotepore: in cãpestrib maturius eadẽ illa
seruntur que insuꝑiorib. ⁊ celerius hic quã illa  coguntur. nec non
susum quã deorsum tardius seruittur ac merutur. Quedã. in ionta¬
nis ꝓlixiora nascuntur ac firmiora. ꝓpt̾ frigus. ut habietes: ac sappiui.
hicq tediora. ppłi. ac salices. susum fertiliora: ut arbutus. acquer¬
cus. deosum. un nuces grece. acmansce fici. Incollib humilib. so¬
cietas maior eum cã pest̾ri fructu quã cominontano. in abtis. contra
pyter hec tria fustigia forme: discrimina quedam fiunt sationũ.q.
segetes meliores existunantur ẽẽ cãpestres. uinee coline. silue monta¬

Expanded text:
cum sunt. Itaque ubi lati campi, ibi magis aestus, et eo in Apulia loca cum sunt. Itaque ubi lati campi, ibi magis aestus, et eo in Apulia loca calidiora ac graviora, et ubi montana, ut in Vesuvio, quod leviora et ideo salubriora: qui colunt deorsum, magis aestate laborant, qui susum, magis hieme. Verno tempore in campestribus maturius eadem illa seruntur quae in superioribus et celerius hic quam illic coguntur. Nec non susum quam deorsum tardius seruntur ac metuntur. Quaedam in montanis prolixiora nascuntur ac firmiora propter frigus, ut abietes ac sappini, hic, quod tepidiora, populi ac salices: susum fertiliora, ut arbutus ac quercus, deosum, ut nuces graecae ac mariscae fici. In collibus humilibus societas maior cum campestri fructu quam cum montano, in altis contra. Propter haec tria fastigia formae discrimina quaedam fiunt sationum, quod segetes meliores existimantur esse campestres, vineae collinae, silvae monta
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ dereliquo instrumte. Gercia pars qui dereb. Aiuidiur. que ad quã
renisint p̃paranda.⁊ ubiqueq facienda. Quarta pars derẽponbus.
ꝙ adsolis cͥcuitum anuum sint referenda. ⁊ que ad lute menstru¬
um cursum. Depͥmis quattuor partib pͥus dicã. deinde subtiliũ
. sit forma quoigenere ierre. quantus. quãpsetutus.¶Fforme cũ
duo gnã sint. una quãnaturadat alta quã sationes imponunt. ꝑn¬
h. or ꝙ alius agerbeuenatus aliud inale. posterior ꝙ alius fundus¬
ẽ bene consitu ẽ alius male: dicã pͥus denaturali Igir cumina
gna suit aspecie simplicia agrorum. cãpestre collinũ monta¬
nũ ⁊ exustrib quartum ut in eo fundo :̃ qͦ hec duo aut tnasunt.
aut multis locis lic uideri. equib tribus fastigiis sim plicibus.
sinedubuo in fimus alia cultura aptior quã summił. ꝙ heccalidio¬
ra quã summa. siccollinis ꝙ ea tepidiora quã in fima. aut sũina
hec apparent magis ttaẽẽnt. in lationb regionib simplicia.

Expanded text:
reliquo instrumento. Tertia pars quae de rebus dividitur, quae ad quamque rem sint praeparanda et ubi quaeque facienda. Quarta pars de temporibus, quae ad solis circumitum annuum sint referenda et quae ad lunae menstruum cursum. De primis quattuor partibus prius dicam, deinde subtilius  sit forma, quo in genere terrae, quantus, quam per se tutus. Formae cum duo genera sint, una quam natura dat, altera quam sationes imponunt, prior, quod alius ager bene natus, alius male, posterior, quod alius fundus bene consitus est, alius male, dicam prius de naturali. Igitur cum tria genera sint a specie simplicia agrorum, campestre, collinum, monis tribus quartum, ut in eo fundo haec duo aut tria sint, ut multis locis licet videre, e quibus tribus fastigiis simplicibus sine dubio infimis alia cultura aptior quam summis, quod haec calidiora quam summa, sic collinis, quod ea tepidiora quam infima aut summa: haec apparent magis ita esse in latioribus regionibus, simplicia
Abbreviated transcription (Latin):
lus generib reliquis admixte terre tres gradus ascendunt. Cosdẽ
p̃terea heipẽ terne species. ternas insehabe nt alias. quod partĩ
sunt umidiores. parum aridiores. partim meliocres. neq non
hec discrimina ꝑtinent ad fructus. Uehementer itaq periti. in
loco umidiore faradoreum potius serunt quãtriticum contra in
andiore. hordeum potius quã far. in medioeri utrumq. Iretere¬
a etiam discrimina omĩum hoꝵ generum subtiliora. alia. ut in
sabulosa terra ꝙ ibi refert sabulo albus sit anrubicundus. quod
subalb adserrndos surculos alienus. contra rubicundior apposi¬
tus. Si magna tria disenmina terre. ꝓ referet uirum sit macra
anpinguis. anmedioeris. ꝙ adculturam. pingius fecundior. ad
mul . ipaera contra itaqniis ut inpupinia. neq arbores plixe.
neqͣ feraces. feraces neq stram̃ta uidere crassa possis. neq ficũ

Expanded text:
liis generibus reliquis admixtae terrae tres gradus ascendunt eosdem. liis generibus reliquis admixtae terrae tres gradus ascendunt eosdem. Praeterea hae ipsae ternae species ternas in se habent alias, quod partim sunt umidiores, partim aridiores, partim mediocres. Neque non haec discrimina pertinent ad fructus vehementer. Itaque periti in loco umidiore far adoreum potius serunt quam triticum, contra in aridiore hordeum potius quam far, in mediocri utrumque. Praeterea etiam discrimina omnium horum generum subtiliora alia, ut in sabulosa terra, quod ibi refert sabulo albus sit an rubicundus, quod subalbus ad serendos surculos alienus, contra rubicundior appositus. Sic magna tria discrimina terrae, quod refert utrum sit macra an pinguis an mediocris, quod ad culturam pinguis fecundior ad multa, macra contra. Itaque in tenui, ut in Pupinia, neque arbores prolixae neque vites feraces, neque stramenta videre crassa possis neque ficum
Abbreviated transcription (Latin):
cẽta eius generis sunt in nominando comprẽsia. Alto modo di¬
citur t̾ra pͥprio nomine. quenullo alio uocabulo neq cognomine as¬
ucto appellatur tercomodo dicitur terra que ẽ mixta. inquose
seri potest quid ⁊ nasei. ut argillosa aut lapidosa. sic alie cu in has
species non minus sint multe. quani in illa cominuni ꝓpt̃ admi¬
tiones. in illa enim cum sit disimili uiac potestate. partes ꝓmulte
inquis. lapis. marmor. rudus harena. sabulo.argilla. rubrica.
puluis. creta. ignis. carbunculus.i. quesole ꝑsferue itafit in radi¬
ces satoꝵ cum burat. abiis quepprio nomine diettur terra: cum
ẽ admixta exiis grnerib aliquare : cum dicitur. aut cretosa sicaba¬
liis. generum discriminib mixta. horum uarietatis. itagenera
heeut p̃terea suptiliorasunt. alia minimũ insingula facies terrena
alia t̃ra ẽ ualde lapidosa alia medioeriter. alia ꝓpepura. Sicdea¬

Expanded text:
cetera eius generis sunt in nominando comprensa. Altero modo dicetera eius generis sunt in nominando comprensa. Altero modo dicitur terra proprio nomine, quae nullo alio vocabulo neque cognomine adiecto appellatur. Tertio modo dicitur terra, quae est mixta, in qua seri potest quid et nasci, ut argillosa aut lapidosa, sic aliae, cum in hac species non minus sint multae quam in illa communi propter admixtiones. In illa enim cum sint dissimili vi ac potestate partes permultae, in quis lapis, marmor, rudus, harena, sabulo, argilla, rubrica, pulvis, creta, cinis, carbunculus, id est quae sole perferve ita fit, ut radices satorum comburat, ab iis quae proprio nomine dicitur terra, cum est admixta ex iis generibus aliqua re, dicitur aut cretosa . . . sic ab aliis generum discriminibus mixta. Horum varietatis ita genera haec, ut praeterea subtiliora sint alia, minimum in singula facie terna, quod alia terra est valde lapidosa, alia mediocriter, alia prope pura. Sic de a
Abbreviated transcription (Latin):
mnus. noe non si pant hius pueres minor fit unmnua. nt co¬
stendit se adferre uuam sub eam nb in asciuir uua subicntur
arerter uipedalͥs esurculis furcilła. neundemia facta deniq
discat pendere ipalma aut finiculo: aut iuĩcnu. ꝙ antiqui uo¬
cabant cestum. bi dñs sintul aciudit ocripitium uindemi atoriꝰ.
furcillus reluẽ hiberuatum intecta. ut sine suptu hoꝵ oꝑa al¬
tero anno possit. hac consuetudine mitalia etuntur nnatini.
Hccidõ uarietas maxime. ꝙ terra cuius modinferi. Ubieni na¬
tura humida sibi altius uttis tollenda.ꝙ inpartui ⁊ alimoao ui¬
nũ non ut incalice querit aquã s solem. Itaq idõ ut arbitror.
pniũ euiuea in arbores escendit uitis. Terra inꝗͣ cuius moĩ
sit. refent. ⁊ ad quã rem bonam aut nonbonasit Et tribus modis oii¬
tur. cõmmuni ⁊ ꝓprio ⁊ mixto. Cum muni ut cũdicimus orbem
&terre.⁊ terrã italiam aut quã aliã. inea enim. ⁊ lapis. ⁊ harena ⁊

Expanded text:
mmunis. Nec non si parit humus mures, minor fit vindemia, nisi to vitis, quae ostendit se adferre uvam. Sub eam, ubi nascitur uva, subiciuntur circiter bipedales e surculis furcillae, ne vindemia facta denique discat pendere in palma aut funiculo aut vinctu, quod antiqui vocabant cestum. Ibi dominus simul ac vidit occipitium vindemiatoris, furcillas reducit hibernatum in tecta, ut sine sumptu harum opera altero anno uti possit. Hac consuetudine in Italia utuntur Reatini. Haec ideo varietas maxime, quod terra cuius modi sit refert. Ubi enim natura umida, ibi altius vitis tollenda, quod in partu et alimonio vinum non ut in calice quaerit aquam, sed solem. Itaque ideo, ut arbitror, primum e vinea in arbores escendit vitis. Terra, inquam, cuius modi sit refert et ad quam rem bona aut non bona sit. Ea tribus modis dicitur, communi et proprio et mixto. Communi, ut cum dicimus orbem terrae et terram Italiam aut quam aliam. In ea enim et lapis et harena et
Abbreviated transcription (Latin):
eim salubrias quedicitur ecelo acter none iunt poustate. s in
nature. Ut tam̃ multum Et inuobii. quograutiori que sunt. cadib¬
ri solent dniscientia. acsuptu ꝙ magni intere: ubg̨liut postir uille
quantesint. quospectant porticib hostus. acfenestris. annouille
grotis ac funerib anmissis fenestris nouis aquilone. ⁊ obstruetis pe¬
ilentib sinuaq ꝓmutata eetaq eius generis ailigintia. Iuosos¬
mites ac familiã incolumes reduxit. ¶ S qm̃ agncnliure ꝙ eet id
su iundendum.equidem innuerabiles muidentur in ꝗd igriu.
dulego libios theo phraneom plures. quiuiscribuntur. phiton hysto¬

Expanded text:
state, sed in naturae, ut tamen multum sit in nobis, quo graviora quae sunt ea dilri solent domini scientia ac sumptu, quod permagni interest, ube sint positae villae, quantae sint, quo spectent porticibus, ostiis ac fenestris. An non illgrotis ac funeribus, immisso fenestris novis aquilone et obstructis pestilentibus ianuaque permutata ceteraque eius generis diligentia suos comitessit videndum. Equidem innumerabiles mihi videntur, inquit Agrius, cum lego libros Theophrasti complures, qui inscribuntur φυτῶν
Abbreviated transcription (Latin):
liueta. si etiã uendibilioremdq adiuiuut ad fundip̃nu. nemo
eni eadẽ unlitni nonformosius. ꝙ ẽ cniere mna uuit plins. quam
siẽ fruetuosus turpis. Uulissimus aut. isager qui salubrior ⁊ qũ
alii ꝙ ibi fructus certus. cõna ꝙ. inpestilenti calinitas qis in
feraciagro. colonũ ad fructus ꝑuenire nonpati aut. Li eni ubirona
cuorlio haliciur. ibinõmodo fructusẽ incertus. s ctã colentum

Expanded text:
liveta, sed etiam vendibiliorem atque adiciunt ad fundi pretium. Nemo enim eadem utilitati non formosius quod est emere mavult pluris, quam si est fructuosus turpis. Utilissimus autem is ager qui salubrior est quam alii, quod ibi fructus certus; contra quod in pestilenti calamitas, quamvis in feraci agro, colonum ad fructus pervenire non patitur. Etenim ubi ratio cum orco habetur, ibi non modo fructus est incertus, sed etiam colentium
Abbreviated transcription (Latin):
gri culture in quid. quatuor sunt parte sume. cquis. pma ugunti¬
l. ꝯ fundi soli ⁊ partes eius quales suit. Soda. que in eo sunta op
lunt acdebent ee culture eiusa. bercia que unieo plio colendican¬
sasint facienda. Quarta. quo quicq. tp̃r in eo fundo fien conue
duntur species. qued habet pͥma. eãque ad solum ꝑunet utre ⁊ al¬
terrani que aduillas ⁊ stabula. Seda que pars que mouendo atq in

Expanded text:
gri culturae, inquit, quattuor sunt partes summae: e quis prima cognitio fundi, solum partesque eius quales sint; secunda, quae in eo fundo opus sint ac debeant esse culturae causa; tertia, quae in eo praedio colendi causa sint facienda; quarta, quo quicque tempore in eo fundo fieri conveduntur species, quod habet prima ea quae ad solum pertinent terrae et quae ad villas et stabula. Secunda pars
Abbreviated transcription (Latin):
sic obseruari oportet. ubi ager erassus ⁊ letus ẽ: sine arborib eũ agrũ
fru  ĩtarium eẽ oportet. Idẽ ager sinebulosus ẽ. rapa raphanos. milium.
panituir maxime serioportet. Inagro carsso ⁊ caldo: oleam condea¬
uã radium maiorẽ. sallentinã orcitẽ. poseam. sergianam. coliunianã. al

Expanded text:
sic observari oportet. Ubi ager crassus et laetus est sine arboribus, eum agrum frumentarium esse oportet. Idem ager si nebulosus est, rapa, raphanos, milium, panicum, id maxime seri oportet. In agro crasso et caldo oleam conditivam, radium maiorem, Sallentinam, orcitem, poseam, Sergianam, Colminianam, al
Abbreviated transcription (Latin):
beneq glit tussi cumtaleam demites pedetaleam oppͥmito. siparum descen
uero glot pus cutaleam demites peddetaham orprato. sypur deren¬
det. maleolo aut mateola acdigito. Cauetoq nelibrum sindas cum adiges.
palopͥus locũ nefeceris quotalẽĩ dimitas. sut seuens utis stet talea melius¬
ium. łalre ubi trimesunt: tumdeniq maturesunt ubilib̾ sese uertet. Si
inscrobib aut insuleis scres: ternas tuleas ponito easq diuaricato supra
t̃rã. neplus.iiii.digitos tranuersos enineant uł oculosserito.¬
I Seminarium

Expanded text:
beneque glittus siet. 2 Cum taleam demittes, pede taleam opprimito. Si parum descenue gluttus. cum taleam demittes, pede taleam opprimito. si parum descendet, malleo aut mateola adigito, cavetoque, ne librum scindas, cum adiges. palo prius locum nevivet. Taleae ubi trimae sunt, tum denique maturae sunt, ubi liber sese vertet. Si in scrobibus aut in sulcis seres, ternas taleas ponito easque divaricato, supra terram ne plus IIII digitos transvorsos emineant; vel oculos serito.6 Seminarium
Abbreviated transcription (Latin):
Si cap̃ aut ceruices dolent. eolono caldolautodesinent dolore¶Et
simulter eolotio locos fouebit: uũquã unseꝵ fient. ⁊ fouere sic
oportet inscrita ferue feceris subsellam suppouito ꝓtusa. eo

Expanded text:
Si caput aut cervices dolent, eo lotio caldo lavit, desinent dolere. Et Si caput aut cervices dolent, eo lotio caldo lavit, desinent dolere. Et si mulier eo lotio locos fovebit, numquam miseri fient, et fovere sic oportet: ubi in scutra fervefeceris, sub sellam supponito pertusam. Eo
Abbreviated transcription (Latin):
siquise semosus. hac cade curatiõe sanũ facies. uerum assa bia¬
sica ⁊ uncta caldam salis paplũ dato. homani ieino qua plu¬
sunũ ueri tacrtissine sanus fiet exeo morbo. Goreunaqb
quib m oleta crunt sic facito. brassicam inaceratobene. p̾ca¬
in aulam coicito leferue facitobene. ubi cocta erit beue aꝗͣ
defundito.eo addito oleum bene.⁊ salis paululum. ⁊ cuminum.
⁊ pollinẽ. pollente. postea ferue bene facito ubi feruerit: ucau¬
num indito. dato. edit sipotent sine pane. sinondatopane purum
ibidem madefaciat. ⁊ sifebrum non habebit. dato uinũ acrum
bibat cite sanus fiet ¶Et hoc siquam dousus uenerit quidebili
ent hecres sanum facere potest. brassicam edi itauu .S. S.E.
⁊ hoc amplius lotium conseruato.eius quibrassicã essitarit. idcal¬
facito eo honunẽ dimittito. ettosanũ faciet hac cura expertũ ẽ hoc
.o ẽ. idem pueros pusillos silaues eolotio nũquã debiles fiant.
Et quib oculi parum clarisunt. eolotio inunguito plus uidebĩ.

Expanded text:
siquis est seniosus, hac eadem curatione sanum facies. Verum assam brassicam et unctam caldam, salis paulum dato homini ieiuno. Quam plurimum ederit, tam citissime sanus fiet ex eo morbo. 9 Tormina quibus molesta erunt, sic facito. Brassicam in aulam coicito, defervefacito bene. Ubi cocta erit bene, aquam defundito. Eo addito oleum bene et salis paululum et cuminum et pollinum polentae. Postea ferve bene facito. Ubi ferverit, in catinum indito. Dato edit, si poterit, sine pane; si non, dato panem purum ibidem madefaciat. Et si febrim non habebit, dato vinum atrum bibat; cito sanus fiet. Et hoc siquando usus venerit, qui debilis erit, haec res sanum facere potest: brassicam edit ita uti S. S. E. Et hoc amplius lotium conservato eius qui brassicam essitarit, id calfacito, eo hominem demittito, cito sanum facies hac cura; expertum hoc est. Item pueros pusillos si laves eo lotio, numquam debiles fient. Et quibus oculi parum clari sunt, eo lotio inunguito, plus videbunt.
Abbreviated transcription (Latin):
Et iem ẽ tertia quelens uocatur uoratur miuas eaulibus
tenera ⁊ acerrima omium ẽ istarunt. teniu suco ueliaut¬
ca mento ad omia uulnera tumores eam conaritam iuponito. hoc
om̃ia ulcera purgabit. sanaq facut sinedolore. eade. tumida cõqͦ¬
quit. eadem erumpit eadem uulnera punda canceresq purga
id im ponas. aquacailida multa lauato. posteabis indie contirtam
ponito. ea omẽm putorem adim. cancer aten solet ⁊ saniem
spurcam mittit. albus purulentus c. s fistulosus ⁊ suptus sup¬
purat subcarne inea uulnera huius soemõi tetras brassica sanũ
faciet optim a ẽ adhuiusscemodi uulnus. ⁊ luxatum siꝙ ẽ. bisdie
aqua calida faueto brassicã tritam oppontto eito sanũ faeie bis
die idepponito dolores auserent ⁊ si quis contusumẽ erũpnbras¬
sie umñ tntã opponito sanũ faciet. ⁊ siquid imammis ulcers na
tũ ⁊ carinoma brassicam tritã opponito sanũ faciet. ⁊ suileus a¬
gimoniam eius ferre nonpot̃it. farinã ordeaceã masceto. ndlop¬

Expanded text:
Et item est tertia, quae lenis vocatur, minutis caulibus, tenera, et acerrima omnium est istarum, tenui suco vehementcamento. Ad omnia vulnera tumores eam contritam inponito. Haec omnia ulcera purgabit sanaque faciet sine dolore. Eadem tumida concoquit, eadem erumpit, eadem vulnera putida canceresque purgabrum prius quam id inponas, aqua calida multa lavato; postea bis in die contritam inponito; ea omnem putorem adimet. Cancer ater, is olet et saniem spurcam mittit; albus purulentus est, sed fistulosus et subtus suppurat sub carne. In ea vulnera huiusce modi teras brassicam, sanum faciet; optima est ad huiusce modi vulnus. Et luxatum siquid est, bis die aqua calida foveto, brassicam tritam opponito, cito sanum faciet; bis die id opponito, dolores auferet. Et siquid contusum est, erumpet; brassicam tritam opponito, sanum faciet. Et siquid itum et carcinoma, brassicam tritam opponito, sanum faciet. 5 Et si ulcus acrimoniam eius ferre 6non poterit, farinam hordeaceam misceto, ita op
Abbreviated transcription (Latin):
lentiam que ad perniciem eum ꝑducant. Satis magnum grigem pu¬
tant cẽ circiter quinquagenas. quib asentiri putant. id ꝙ usuuenit ga¬
perio equiti romano.is enim eum insuburbano mille uigerum ha¬
beret ⁊ aciprario quodam qui adduxit capellas ad urbenm decem
sperans se capturam depredio. in diess ingulos denarium mille. tan
discrinier.ut alii ad denas caprassingulos parent hyrcos ut ego. alii
etiam ad quindecim ut menas. uonnulli etiam ut murius ad̾iuginti.
Si quise portu post italico ꝓdit acdesuillo pecrore expedit.tam ⁊ si.
scro fam potissimum deeare dicere oportere. cognomenta significat.

Expanded text:
lentia, quae ad perniciem eum perducat. Satis magnum gregem pulentia, quae ad perniciem eum perducat. Satis magnum gregem putant esse circiter quinquagenas. Quibus adsentiri putant id quod usu venit Gaberio, equiti Romano. Is enim cum in suburbano mille iugerum haberet et a caprario quodam, qui adduxit capellas ad urbem decem, sperans se capturum de praedio in dies singulos denarium mille. Tantdiscrimen, ut alii ad denas capras singulos parent hircos, ut ego; alii etiam ad quindecim, ut Menas; non nulli etiam, ut Murrius, ad viginti. IV. Sed quis e portu potius Italico prodit ac de suillo pecore expedit? Tametsi Scrofam potissimum de ea re dicere oportere cognomen eius significat.
Abbreviated transcription (Latin):
astrologi Itarereperiuit incelum: ut extralembum duodeci
signoꝵ exduserunt. sũt duo edi ⁊ capre non longe atauro. Quod
afeturam ꝑtinet desistente autumno. exigunt agreꝰ in cãpos hyco
incaprilia. item in in arietib dictum: queconcipit post quar¬
ium mensem reddit tẽpore uerno. nnutri catu hedi trimestre
cum sint factitum sub mittuntur ⁊ ingrege incipiunt ẽẽ. Quid
dicam ee eaꝵ sanitate quenum quã sunt sane: nisitam̃ illud unũ
quedam seripta habere magistros pecoris quib remediis utatur
peꝙ inter se cornuib pungant ao qui in sposis locis pascuntur. Ne¬
linquitur denumero quid ingregib ẽ minor capriuo quã in ouil¬
lo. ꝙ captȩla siue ⁊ que dispar gunt se contra oues que se congrgent
acondensent in locum unum. Itaque in agro gallico greges plu¬
res potius fanunt: quã magnoi.ꝙ inmaginis g̾to existunt᷑ pesti¬

Expanded text:
astrologi ita receperunt in caelum, ut extra lembum duodecim astrologi ita receperunt in caelum, ut extra lembum duodecim signorum excluserint; sunt duo haedi at capra non longe a tauro. Quod ad feturam pertinet, desistente autumno exigunt a grege in campo hircos in caprilia, item ut in arietibus dictum. Quae concepit, post quartum mensem reddit tempore verno. In nutricatu haedi, trimestres cum sunt facti, tum submittitur et in grege incipiunt esse. Quid dicam de earum sanitate, quae numquam sunt sanae? Nisi tamen illud unum: quaedam scripta habere magistros pecoris, quibus remediis utantur s saepe, quod inter se cornibus pugnant atque in spinosis locis pascuntur. Relinquitur de numero, qui in gregibus est minor caprino quam in ovillo, quod caprae lascivae et quae dispergant se; contra oves quae se congregent ac condensent in locum unum. Itaque in agro Gallico greges plures potius faciunt quam magnos, quod in magnis cito existat pesti
Abbreviated transcription (Latin):
habereq licere hec spondes. nedequib admirandum illud ꝓetiã
archelaus scribit. nonut reliqua animalia narib s autb su ritũ
ducere solere pastores curiosores aliquot dicunt. Dealteris quat¬
tuor ꝙ ẽ de pastu hocdico. sabulatur pecus melius adhibernos exor
ectant quod ẽ alsiosum id ut pleraq lapide aut̃ sta s¬
iuoportet caprile queminus sit ulignosum aclutulendum.
foris eumẽ ꝑnoctandum trem in eadem partem celi que speetent
septa oportet substeriumus gultis neoblinantur. non multo altier
tuendum hoc pecus uipastu atq oiullum. quod tamhabent sua
tis. studiose enim deagrestib frueticib pascuntur. adq iunlocis
cultis uirgultum carpunt. Itaq acarpendo capre nominate.
Ab hoc uilege locationis fundi excipisolet. necolonus capram natũ
infundo paseat. harum enim dentes. iuimuci sationis quas enam

Expanded text:
habereque recte licere, haec spondesne?" De quibus admirandum illud, quod etiam habereque recte licere, haec spondesne?" De quibus admirandum illud, quod etiam Archelaus scribit: non ut reliqua animalia naribus, sed auribus spiritum ducere solere pastores curiosiores aliquot dicunt. De alteris quattuor quod est de pastu, hoc dico: Stabulatur pecus melius, ad hibernos exortos si spectat, quod est alsiosum. Id, ut pleraque, lapide aut testa substerni oportet, caprile quo minus sit uliginosum ac lutulentum. Foris cum est pernoctandum, item in eandem partem caeli quae spectent saepta oportet substerni virgultis, ne oblinantur. Non multo aliter tuendum hoc pecus in pastu atque ovillum, tamen habent suatis; studiose enim de agrestibus fruticibus pascuntur atque in locis cultis virgulta carpunt. Itaque a carpendo caprae nominatae. Ab hoc in lege locationis fundi excipi solet, ne colonus capra natum in fundo pascat. Harum enim dentes inimici sationi, quas etiam
Abbreviated transcription (Latin):
desiminio dico eadem que atticus in ouib hocaliter ouium
sementardius eẽ quo ee sint placidiores. contra caprilemo bi¬
lius eẽ. oequa uelociterite in originum libro eato serbit hec. Insare
eti fiscello capre fere sunt. quesaliunt esaxo pedes plus sexane¬
nos. Oues enim quas pascimus. ortesunt ab ouib feris. sie quasa¬
limus. acapris feris orte. aquis ꝓpt̃ italiam caprasia insula no
ta. Decapris ꝙ meliore semine ee quebis pariant. e
tissum mares solent summitti ad admissuras. Quidam enam
dant oꝑam ut ex iusula media capras habeant quod ibimaximi ac
pulcherimi existimantur fieriedi. deemptione aliter dico ad¬
q fiet ꝙ capras sanas sanus nemo ꝓmittit. num quam enim sine
sinefrbrisunt. itaq stipulantur paucis exceptis uerbis acmami¬
lib seriptum reliquid sic illas capras hodie recte cẽ ⁊bibere posse

Expanded text:
De seminio dico eadem, quae Atticus in ovibus; hoc aliter, ovium De seminio dico eadem, quae Atticus in ovibus; hoc aliter, ovium semen tardius esse, quo eae sint placidiores; contra caprile mobilius esse, de quarum uelocitate in Originum libro Cato scribit haec: "in Sauracti et Fiscello caprae ferae sunt, quae saliunt e saxo pedes plus sexagenos". Oves enim, quas pascimus, ortae sunt ab ovibus feris, sic quas alimus caprae a capris feris ortae, a quis propter Italiam Caprasia insula est nominata. De capris quod meliore semine eae quae bis pariant, ex his potissimum mares solent summitti ad admissuras. Quidam etiam dant operam ut ex insula Melia capras habeant, quod ibi maximi ac pulcherrimi existimantur fieri haedi. De emptione aliter dico atque fit, quod capras sanas sanus nemo promittit; numquam enim sine febri sunt. Itaque stipulantur paucis exceptis verbis, ac Manilius scriptum reliquit sic: "illasce capras hodie recte esse et bibere posse