comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
o̾ta muli̾s importune nepharia libido ñ
iolum dedecore uin etiam scelere ꝯiũcta.
siam sassia mat̾ huiꝰ habiti. mater eñ ã
mei nois cã tã⁊si ĩ hunc hostili odioset cru¬
delitate est mater imꝙͣ appellabitur. Neq̃
umꝙͣ illa ita de suo scelere et ĩmanitate
audiet ut nature nom̃ amittat. Quo enĩ
ip̃m nom̃ amantiꝰ indulgentiꝰq mat̾nũ
hoc illius matris que multos iam ãnos
⁊ nũc cũ maxĩe filiu int̃fectu cupit sin¬
gulare scelus maiore odio dignu ẽẽ du¬
cetis. Ea gͥ m̃r habiti meli ni illius ado¬
lescentis gmͣ sui contra ꝙͣ fas erat a¬
more capta. pͥmomeq id ip̃m diu quaqͦ
modo poterat ĩ illa cupiditate continetu¬
tur. deinde ita flagͣare cepit amentia sic
ĩflãmata forri libidine ut eam nõ pudor¬
nõ pudicicia nõ pietas nõ macula familie
nõ houz fama nõ filii dolor nõ filie mẽ¬
ror a cupiditate reuccaret. Animũ ado¬

Expanded text:
orta mulieris importunae nefaria libido non orta mulieris importunae nefaria libido non solum dedecore verum etiam scelere coniuncta. nam Sassia, mater huius habiti — mater enim a me in omni causa, tametsi in hunc hostili odio et crudelitate est, mater, inquam, appellabitur, neque umquam illa ita de suo scelere et immanitate audiet ut naturae nomen amittat; quo enim est ipsum nomen amantius indulgentiusque maternum, hoc illius matris quae multos iam annos et nunc cum maxime filium interfectum cupit singulare scelus maiore odio dignum esse ducetis. ea igitur mater habiti, Melini illius adulescentis, generi sui, contra quam fas erat amore capta primo, neque id ipsum diu, quoquo modo poterat in illa cupiditate continebatur; deinde ita flagrare coepit amentia, sic inflammata ferri libidine ut eam non pudor, non pietas, non macula familiae, non hominum fama, non fili dolor, non filiae maeror a cupiditate revocaret. animum adu
Abbreviated transcription (Latin):
pitudine. atq ut intelligatis eluc̾ti ñ
accusatorio aĩo nõ ostentatõe aliqͣ aut gła
adductu s nepluiis ĩuriis cotidians ĩ¬
sidiis ꝓposito ante oculos uite ꝑiculo nom̃
oppiamci detulisse paulo longius exorduiz
rei demostrande petam. Quod queso iudiceᷤᷤ
ne moleste patianũ. pͥncipiis enĩ cognitis
multo facilius extrema intelligetis. Aulꝰ
Eluencius habitus fuit pr huiusde iudices
homo nõ solu municipii lari. natis ex quo
erat s et regionis illius ⁊ uicinitatis uir¬
tute existimatõe nobilitate facile pͥuceps.
Is cum ess mortuus silla et Pompcio
consulib reliquid hunc annos xb. natu.
grandẽ aũt et nobilez filiam q̃ breui tepor̃
post motem patris nupsit aulo
airio melino consobͥno suo adolescenti
ĩpͥmis ut tũ lubebatur int̾ suos et hone¬
sto. et nobili. cum essent hee nuptie plene
dignitatis plerie concordie repente ester¬

Expanded text:
pitudine. atque ut intellegatis Cluentium non pitudine. atque ut intellegatis Cluentium non accusatorio animo, non ostentatione aliqua aut gloria adductum, sed nefariis iniuriis, cotidianis insidiis, proposito ante oculos vitae periculo nomen Oppianici detulisse, paulo longius exordium rei demonstrandae petam; quod quaeso, iudices, ne moleste patiamini; principiis enim cognitis multo facilius extrema intellegetis. A.Aulus Cluentius habitus fuit, pater huiusce, iudices, homo non solum municipi Larinatis ex quo erat sed etiam regionis illius et vicinitatis virtute, existimatione, nobilitate princeps. is cum esset mortuus Sulla et Pompeio consulibus, reliquit hunc annos xv natum, grandem autem et nubilem filiam quae brevi tempore post patris mortem nupsit A.Aulo Aurio Melino, consobrino suo, adulescenti in primis, ut tum habebatur, inter suos et honesto et nobili. cum essent eae nuptiae plenae dignitatis, plenae concordiae, repente est ex
Abbreviated transcription (Latin):
illa causa quid res ip̃a tulerit. quid euor
affi. xerit quid ĩuidia conflarit. Pmu
cui magnoꝑe cause confidere ꝙ certissĩs
criminb et᷑ testib fietus ad accusandu¬
tescendorit ĩ lre loco faciendũ mn iuidices est.
ut uob breuiter illa quib albius est con¬
dempnatus crimina exponã. abste peto o¬
piamce ut me ĩuitu de patris tui cã di¬
ce̾ existimes adductu fide atq officio de¬
fensionis. Et em̃ tibi si inp̃titia satisfacere
nõ potuero tam̃ multe mibi ad satisfatiẽ¬
dum reliquo tpc facultates dabunt᷑. elu¬
encio nisi nũc satisfecero postea michi sati¬
sfaciendi potestas nõ erit. Simul et illd̾.
quis est qui dubitare debeat contra dãp¬
natu ⁊ mortuu ꝓincolumi et uiuo dice̾
cum illi ĩquem dr᷑ dãpnatio om̃e ignoĩ¬
me ꝑiculu iam abstulerit. mors uoͣ etiã
ac dolore ⁊ sine sũmo dedecore uite ac tur¬

Expanded text:
illa causa quid res ipsa tulerit, quid error illa causa quid res ipsa tulerit, quid error adfinxerit, quid invidia conflarit. primuntium magno opere causae confidere, quod certissimis criminibus et testibus fretus ad accusanddescenderit. hoc loco faciendum mihi, iudices, est ut vobis breviter illa quibus Albius est condemnatus crimina exponam. abs te peto, Oppianice, ut me invitum de patris tui causa dicere existimes adductum fide atque officio defensionis. etenim tibi si in praesentia non potuero, tamen multae mihi ad satis faciendum reliquo tempore facultates dabuntur; Cluentio nisi nunc satis fecero, postea mihi satis faciendi potestas non erit. simul et illud quis est qui dubitare debeat contra damnatum et mortuum pro incolumi et pro vivo dicere? cum illi in quem dicitur damnatio omne ignominiae periculum iam abstulerit, mors vero etiamac molestia et sine summo dedecore vitae et tur
Abbreviated transcription (Latin):
hec causa pͥmu dicatur. sicuti dr̃ nõ qua¬
si sepe iam dicta. et nũꝙͣ ꝓbata sit. hodier¬
no em̃ die pͥmu ueteris istius cumĩs di¬
luendi potestas est data / ante hoc tempus
erior ĩ hac causa atq ĩuidia u̾sata est S
obrem dũ multor annoꝵ accusatõi brenit̾
dilucideq respondeo. queso ut me uidices
sicuti facere institustis benigne attenteq
audiatis. Corrupisse dr̃ aulus eluencius ui¬
diciu petuma quo ĩnimicu suũ ĩnccẽtẽ
staciuz albiu condempnaret. ostendam iu¬
dices pͥmu qm̃ caput illi atrocitatis atq̃
cia esse facta ab ip̃is iudicib a quibꝰ cõ¬
dempnatus est. ut nõ modo abhisde s ne
ab aliis quide ullis absolui ullo modo po¬
scet. Cum hec docuero tũ illud ostendã qd̾
maxĩe requiri intelligo udicui illud pe¬
cuma esse temptatu. nõ a cluentio s cõ¬
tra cluenciu. facia ut intelligatis ĩ tota

Expanded text:
haec causa primum dicatur, sicuti dicitur, non quahaec causa primum dicatur, sicuti dicitur, non quasi saepe iam dicta et numquam probata sit. hodierno enim die primum veteris istius criminis diluendi potestas est data, ante hoc tempus error in hac causa atque invidia versata est. quam ob rem, dum multorum annorum accusationi breviter dilucideque respondeo, quaeso ut me, iudices, sicut facere instituistis, benigne attenteque audiatis. corrupisse dicitur A.Aulus Cluentius iudicium pecunia, quo inimicum innocentem, Statium Albium, condemnaret. ostendam, iudices, primum, quoniam caput illius atrocitatis atquecia esse facta ab ipsis iudicibus a quibus condemnatus est ut non modo ab isdem sed ne ab aliis quidem ullis absolvi ullo modo posset. cum haec docuero, tum illud ostendam quod maxime requiri intellego iudicium illud pecunia esse temptatum non a Cluentio sed contra Cluentium, faciamque ut intellegatis in tota
Abbreviated transcription (Latin):
stram adme audiendu beniuolentiã cõ¬
ciliarit. efficiam ꝓfecto iut intelligatis in¬
chil esse homĩ tam timediu ꝙͣ inuidia.
nnch̾ ĩnocenti s̃uscepta ĩuidia tam optan¬
du ꝙͣ equu iudiciu. ꝙ ĩ hoc uno demq̃
false ĩfamie finis aliqui atq exitus re¬
piatur. Quãobrem magna me spes te¬
net si ea que sunt incausa explicare atq̃
om̃a dicendo consequi potuero. hunc locũ
consensumq ur̃m quez illi orribilez Au¬
lo. cluentio. ac formidolosum fore puta¬
uerũt eum tande eius fortune misere
multu q iactate portum atq ꝑfugium
futuru. Tam etsi ꝑmulta sũt que michi
ante ꝙͣ dicam dico de cõib ĩuidie ꝑiculis
dicenda esse iudeantur. tam̃ ne diucius
or̃one mã suspensa expectatio ur̃a teneat᷑.
agrediar ad crimen. cum illa dep̾tacioe iu¬
dices qua michi sepius utenduz esse in¬
telligo. sic ut me audiatis qiͣ hec tempore

Expanded text:
stram ad me audiendum benivolentiam constram ad me audiendum benivolentiam conciliarit, efficiam profecto ut intellegatis nihil esse homini tam timendum quam invidiam, nihil innocenti suscepta invidia tam optandum quam aequum iudicium, quod in hoc uno denique falsae infamiae finis aliqui atque exitus reperiatur. quam ob rem magna me spes tenet, si quae sunt in causa explicare atque omnia dicendo consequi potuero, hunc locum consessumque vestrum, quem illi horribilem A.Aulo Cluentio ac formidolosum fore putaverunt, eum tandem eius fortunae miserae multumque iactatae portum ac perfugium futurum. tametsi permulta sunt quae mihi, ante quam de causa dico, de communibus invidiae periculis dicenda esse videantur, tamen ne diutius oratione mea suspensa exspectatio vestra teneatur adgrediar ad crimen cum illa deprecatione, iudices, qua mihi saepius utendum esse intellego, sic ut me audiatis, quasi hoc tempore
Abbreviated transcription (Latin):
tradita est retmeatur. ut ĩ uidiciis et sine
ĩuidia culpa plectatur ⁊ sine culpa ĩiudia
ponatur. Quamobrem a uob̾ iudicibꝰ añ
ꝙ deip̃a causa dice̾ inçipio ħ postulo/ p¬
si ad causas iudicia iã facta tomo deferimꝰ.
denide siquã oppimoẽm iam uestris men¬
tib comphendistis si eam rõ conuellet
s ro labefactabit sidemq uentas extor¬
quebit ne repugnctis. eamq aĩs ur̃s
aut libentib aut equis remittatis. Tu
aũt cum ego unaquaq de re dicami et di¬
luami ne ip̃i que concraria sunt tatiti co¬
gitatsi uĩt subiciatis. si ad extremu etpet¬
tctis ⁊ me meu dicendi ordinẽ ẜuare
patiamini. cum ꝑ oratu. siquid erit p̃tĩtũ
aĩo requiratis.Ego me iudices ad eam cã
actedere que iam ꝑ annos octo continug
ex contraria ꝑte auditur.atq ip̃a opiniã
hõĩu tacita ꝓpe conuicta atq dapnata sic
facile intelligo. S siquis micbi deus ur¬

Expanded text:
tradita est retineatur, ut in iudiciis et sine tradita est retineatur, ut in iudiciis et sine invidia culpa plectatur et sine culpa invidia ponatur. quam ob rem a vobis, iudices, ante quam de ipsa causa dicere incipio, haec postulo, psi ad causas iudicia iam facta domo deferemus; — deinde si quam opinionem iam vestris mentibus comprehendistis, si eam ratio convellet, si oratio labefactabit, si denique veritas extorquebit, ne repugnetis eamque animis vestris aut libentibus aut aequis remittatis; tum autem cum ego una quaque de re dicam et diluam, ne ipsi quae contraria sint taciti cogitationi vestrae subiciatis sed ad extremum exspectetis meque meum dicendi ordinem servare patiamini; cum peroraro, tum si quid erit praeteritum animo requiratis. ego me, iudices, ad eam causam accedere quae iam per annos octo continuos ex contraria parte audiatur atque ipsa opinione hominum tacita prope convicta atque damnata sit facile intellego; sed si qui mihi deus ve
Abbreviated transcription (Latin):
nĩt. ac sine caliu uiroꝵ suscidio possit re¬
sistẽ cquidẽ ꝙ ad me attinet quo me u̾ta
nestio. negem fuisse illam ĩfamiã iudicii c̾¬
nipti : negem illam rem agitata ĩ concioĩ¬
buis iactatam ĩ iudiciis cõmemoratã in
senatus euella ex c̃s hoĩu tantã oppimioẽ
tami peratus insitam tam uetustam: no
est nostri ĩtemi ur̃i auxilii est iudices hiꝰ
inocentie sic inhac calamitosa fama qua¬
si ĩaliqua pinciosissima flama atq ĩ coĩ
ĩcendio subuenite. Et em̃ sicut aliis ĩ locis
paꝵ fir manĩti et paꝵ uiriu ueritas hab.
sic ĩboe lcco falsa ĩuidia ĩbe tilia esse debet.
S̾ne tur ĩconcionib nace̾t ĩ uidiciis. uale¬
at ĩ oppimonib ac omonib imꝑitoꝵ. ab
ĩgeniis prudentiu repudietur. uehem̃tes
habeat repentinos impetus spacio ĩterpoĩ¬
to et causa coguita consenescat. deniq illa
diffincio iudicior equoꝵ que nob̾ amaioĩb

Expanded text:
vestro ac sine talium virorum subsidio possit revestro ac sine talium virorum subsidio possit resistere. equidem quod ad me attinet, quo me vertam nescio. negem fuisse illam infamiam iudici corrupti? negem esse illam rem agitatam in contionibus, iactatam in iudiciis, commemoratam in senatu? evellam ex animis hominum tantam opinionem, tam penitus insitam, tam vetustam? non est nostri ingeni, vestri auxili est, iudices, huius innocentiae sic in hac calamitosa fama quasi in aliqua perniciosissima flamma atque in communi incendio subvenire. etenim sicut aliis in locis parum firmamenti et parum virium veritas habet, sic in hoc loco falsa invidia imbecilla esse debet. dominetur in contionibus, iaceat in iudiciis; valeat in opinionibus ac sermonibus imperitorum, ab ingeniis prudentium repudietur; vehementis habeat repentinos impetus, spatio interposito et causa cognita consenescat; denique illa definitio iudiciorum aequorum quae nobis a maioribus
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ dicendo contentõis fore uidetur. alt̾a at̃
que ꝑcul a iudicio remota est. que cõcioĩ¬
bus sediciose conçitatis accomodatior est
ꝙͣ tranquillis moderatisq udiciis. ꝑspicio
ꝙͣtum ĩ agendo difficultatis et ꝙtum labo¬
ris sit habitum. S ĩhac tanta difficultate
illa me res tam̃ iudices consolatur ꝙ uor
decrimĩb sic audire consuestis ut coꝵ oẽ
dissoluto̾e aboratore queratis / ut nõ existi¬
metis plus nos ad salutẽ reo largi opor¬
tere ꝙͣ ꝙͣtum defensor purgandis crimĩb
ꝯsequi et dicendo pbare potuerit. Demuidia
aũt sic int̾ nos disceptare debetis ut non
quid dicatur a nob̾ s quid ororteat diciꝯ
sideretis. Agitur enĩ ĩ crimĩb .A. Euencu
alt̾am ꝑtem cause sic agemus ut uos doce¬
amus. alt̾am sic ut oremus.ĩ alta̾ diligẽ¬
cia ur̃a nob̾ adiũgenda est ĩ alt̾a fides im¬
ploranda. nemo est eus qui ĩuidie sine

Expanded text:
in dicendo contentionis fore videtur, altera autem in dicendo contentionis fore videtur, altera autem quae procul ab iudicio remota est, quae contionibus seditiose concitatis accommodatior est quam tranquillis moderatisque iudiciis, perspicio quantum in agendo difficultatis et quantum laboris sit habitura. sed in hac difficultate illa me res tamen, iudices, consolatur quod vos de criminibus sic audire consuestis ut eorum omnium dissolutionem ab oratore quaeratis, ut non existimetis plus vos ad salutem reo largiri oportere quam quantum defensor purgandis criminibus consequi et dicendo probare potuerit. de invidia autem sic inter nos disceptare debetis ut non quid dicatur a nobis sed quid oporteat dici consideretis. agitur enim in criminibus A.Auli Clalteram partem causae sic agemus ut vos doceamus, alteram sic ut oremus; in altera diligentia vestra nobis adiungenda est, in altera fides imploranda. nemo est enim qui invidiae sine
Abbreviated transcription (Latin):
uelim existimes lodierno die sm̃am tua
aut cum sũmo dedecore niẜima pestem
iportaturam esse regib aut ĩcolume fa¬
mam cu salute. Quoꝵ altm̃ optare illo ꝵcͣ¬
telitatis est alt̾in conẜuare clem̃tie tue.
Nimaduerti uidices om̃e accusato¬
ris oronez ĩduas diuisaz esse ꝑteᷤ
quaꝵ altera m initi et magnoꝵe cõfidere
iucebatur ĩuidia iam ĩueterata uidicii iu¬
niani. alt̾a tantũ modo cõsuectudĩs causa
timide et diffidenter attinge̾ rõne uenefi¬
cii criminu. quadere lege est hec questio
constituta. Itaq m certu est hanc/ eãdem
distributie ĩuidie et criminu sic ĩ defen¬
sicẽ ẜuare ut om̃s incelligant nich̾ me
nec subter fuge̾ uoluisse reticendo / nec obs¬
curare dicendo. S cum cõsidero quõ mͬ
⁊ utraq re sit elaborandu alt̾a ꝑs est ca
que pprie est uidicui ñi et legitime bñfi¬
ei questionis ꝑ michi breu: et nõ magne

Expanded text:
velim existimes hodierno die sententiam tuam velim existimes hodierno die sententiam tuam aut cum summo dedecore miserrimam pestem importaturam esse regibus aut incolumem famam cum salute: quorum alterum optare illorum crudelitatis est, alterum conservare clementiae tuae.adverti, iudices, omnem accusatoris orationem in duas divisam esse partis, quarum altera mihi niti et magno opere confidere videbatur invidia iam inveterata iudici Iuniani, altera tantum modo consuetudinis causa timide et diffidenter attingere rationem venefici criminum, qua de re lege est haec quaestio constituta. itaque mihi certum est hanc eandem distributionem invidiae et criminum sic in defensione servare ut omnes intellegant nihil me nec subterfugere voluisse reticendo nec obscurare dicendo. sed cum considero quo modo mihi in utraque re sit elaborandum, altera pars et ea quae propria est iudici vestri et legitimae venefici quaestionis per mihi brevis et non magnae
Abbreviated transcription (Latin):
retentum ate ⁊ confirmatu poster  etiã
suis tradituuos esse confidũt Corpa uero
sua ꝑsalute regum suoꝵ hii legati re¬
gii tibi tradũt hyeras ⁊ blesamius. Et
Antigonus. tibi nobisq om̃ib iam diut
not: cademq fide ⁊ uirtute preditus
do rslaus qui nuꝑ cum hyera legatus est
adte missus tum regu amicissimi cu
tibi eciam ut spero ꝓbati. Ea quere deble¬
samio nũquid ad regem contra dignita¬
tem tuam sccipsint. hueras quidẽ om̃ẽ
cãm suscipit et criminib illis prege se
supponit ⁊cum. memoria tua implorat
qua uales plurimu. negat umꝙͣ ate in
triothaĩ tetraithia pedem discessisse. In
pumis finibus tibi ce p̃sto fuiste dicitus¬
que aduiltimos ꝑsecutu. Cum ebalneo
cisses tecum fuisse cu illa munera in¬
srexisseᷤ cenatus cum ĩ cubiculo recubiu¬
sos eande q ad siduitatẽ se prebuisse po¬
stridie Quam obrem siquid eoꝵ que obiec¬
ta sunt cogitatu sit non recusat quin

Expanded text:
ro et a te confirmatum posteris etiam suis tradituros se esse confidunt. corpora sua pro salute regum suorum hi legati regii tradunt, Hieras et Blesamius et Antigonus, tibi nobisque omnibus iam diu noti, eademque fide et virtute praeditus Dorylaus, qui nuper cum Hiera legatus est ad te missus, cum regum amicissimi, tum tibi etiam, ut spero, probati. exquire de Blesamio num quid ad regem contra dignitatem tuam scripserit. Hieras quidem causam omnem suscipit et criminibus illis pro rege se supponit reum. memoriam tuam implorat, qua vales plurimum; negat umquam se a te in Deiotari tetrarchia pedem discessisse; in primis finibus tibi praesto se fuisse dicit, usque ad ultimos prosecutum; cum e balneo exisses, tecum se fuisse, cum illa munera inspexisses cenatus, cum in cubiculo recubuisses; eandemque adsiduitatem tibi se praebuisse postridie. quam ob rem si quid eorum quae obiecta sunt cogitatum sit, non recusat quin
Abbreviated transcription (Latin):
ditate concedẽ: cum uo̾ excercitu amisso ⁊¬
ego qui pacis semꝑ auctor. pharsalico autr̃¬
plio suasor armoꝵ nõ deponendoꝵ s abiciẽ¬
toꝵ fuihũt ad m̃am auctoritatẽ no potui
adducẽ. ꝙ ip̃e ardebat studio xp̃ius belli et
patri satisfaciendũ esse arbitrabatur. Felix
ista domus castoris/ que nõ impunitatez
solum adepta sit. s eciã accusandi licentiã.
castor nõ pocestis siñ ꝓpmquoꝵ calamitate
esse concenti. Sint sane ĩ imiticie que es¬
se nõ delebant Rer em̃ deiotharus nr̃am
familia deiecta et obscuram e tenebris ĩ
lucem euocauit. Quis tuũ patre ante
gratẽ et impie necessi tudinis nom̃ repudi¬
auitis. tam̃ inimicicias hõĩu more gere̾
poteratis. nõ ficto crimĩe ĩ sectari nõ expe¬
tere nõ capitis arcessere. Esto concedant h
quoq acerbitas et odii magnitudo iura¬
molentur ateo ne ut om̃a uit salutisq cõis¬

Expanded text:
ditate concedere! tum vero exercitu amisso ditate concedere! tum vero exercitu amisso ego, qui pacis semper auctor, post Pharsalicum autfuissem armorum non ponendorum, sed abiciendorum, hunc ad meam auctoritatem non potui adducere, quod et ipse ardebat studio illius belli et patri satis faciendum arbitrabatur. felix ista domus quae non impunitatem solum adepta sit sed etiam accusandi licentiam: Castor, non potestis sine propinquorum calamitate esse contenti? sint sane inimicitiae, quae esse non debebant—rex enim Deiotarus vestram familiam abiectam et obscuram e tenebris in lucem evocavit: quis tuum patrem ante grate et impie necessitudinis nomen repudiaretis, tamen inimicitias hominum more gerere poteratis, non ficto crimine insectari, non expetere vitam, non capitis arcessere. esto: concedatur quoque acerbitatis et odi magnitudo: adeone ut omnia vitae salutisque co
Abbreviated transcription (Latin):
mus agricola et peculiaris haberetur. Rcu
igͣ adolescens nõ tanta głia p̾ditus ncħ
umꝙͣ nisi seuĩssime ⁊ grauissime fecerit
is ea extimatõe atq etate saltauit. Imi¬
tare cãstor pocius aui tui mores discipli
oie maledice̾. d si saltatore̾ auũ tuu̾ sciuisses.
neq eum uir unde pudoris pudicicico
exempla peterent᷑ tam̃ hoc maledictu mi¬
m me ĩ illam etate conueniret. Quibille
studiis abĩeunte etate se ĩ rbueratino sal¬
tandi. S bene ut armis optime ut equis
uterctur ca tam̾  cũcta ñiam exacta¬
irumicus. tibi p̃oro inimicus cur esset a qͦ cũ ĩterfici
belli lege potuisset/ regẽ so ot filuĩ sũ¬
posset admirau solebamus. hic u̾o adole¬
scens qui meus ĩ cicilia miles ĩ grecia co.¬
milico fuit cum. illo nr̃o excertitu equita¬
ret cum suis delectis equitib quos una
tum eo ad pompeiu patͣ misat quos
cursus facere solebat ꝙͣ se iactare ꝙͣ osten¬
tare ꝙͣ nem ii ĩ illa causa studio et cupi¬

Expanded text:
et pecuarius haberetur. qui igitur adulescens nondum tanta gloria praeditus nihil umquam nisi severissime et gravissime fecerit, is ea existimatione eaque aetate saltavit? imitari, Castor, potius avi mores disciplinore male dicere. quod si saltatorem avum habuisses neque eum virum unde pudoris pudicitiaeque exempla peterentur, tamen hoc maledictum minime in illam aetatem conveniret. quibus ille studiis ab ineunte aetate se imbuerat, non saltandi, sed bene ut armis, optime ut equis uteretur, ea tamen illum cuncta iam ainimicus? tibi porro inimicus cur esset a quo, cum vel interfici belli lege potuisset, regem et se et filium suposset, admirari solebamus: hic vero adulescens qui meus in Cilicia miles, in Graecia commilito fuit, cum in illo nostro exercitu equitaret cum suis delectis equitibus quos una cum eo ad Pompeium pater miserat, quos concursus facere solebat, quam se iactare, quam ostentare, quam nemini in illa causa studio et cupi
Abbreviated transcription (Latin):
anici cã plura dicamꝰ apud eosde iudices icꝰ
est factus cuz hiis duob p̾iudiciis iam dãpa¬
tus eẽti ab hiisdẽ aũt iudicib qui fabricioꝵ
dapnatte de oppianico uidicamãt locus ei pͥ¬
mus est constitutus. accusatus est criminib
grauissimis et usq a me bene breuit̾ ut cuz

Expanded text:
aque plura dicamus? apud eosdem iudices reus aque plura dicamus? apud eosdem iudices reus est factus, cum his duobus praeiudiciis iam damnatus esset; ab isdem autem iudicibus qui Fabriciorum damnatione de Oppianico iudicarant locus ei primus est constitutus. accusatus est criminibus graviss
Abbreviated transcription (Latin):
que erãt in causa addebat etiam ip̃e noua q̃
dum nõ defende̾ s p̾uaricari accusatõi uide¬
batur. Itaq cu callidissime se dice̾ putaret.
et cum illa u̾ba grauissia exintimo artisi¬
cio depnisiss. respicite iudices hoĩu fortũaᷤᷤ
respicite dubios uariosq caũs. respicite .c
frabicii senectute. cum hoc respicite ornan¬
de oĩonis cã sepe dixissi respexit ip̃e. at .c. fa¬
briciꝰ a subselliis dimisso capite discesserat. hͨ
iudices ridere stomacari atq acerbe ferre. pa¬
tronus cãm sibi cripi ⁊ se cetã de illo loco re¬
spicite iudices nõ posse dice̾. ne quicꝙͣ ppius
est factu ꝙͣ ut illu ꝑsequeretur ⁊ collo ob¬
torto ad subscellia reduce̾t. ut reliqͣ posset ꝑ¬
orare. Iam tu fabricius pͥmu suo iudicio ꝙ
est grauissimũ dem̃ legis ui ⁊ sentẽtiis uidi¬
cu est condẽpnatus. Quid est ꝙ iam de opi¬

Expanded text:
ere, ad ea quae erant in causa addebat etiam ipse nova quaere, ad ea quae erant in causa addebat etiam ipse nova quadum non defendere sed praevaricari videretur. itaque cum callidissime se dicere putaret et cum illa verba gravissima ex intimo artificio deprompsisset: 'respicite, iudices, hominum fortunas, respicite dubios variosque casus, respicite C.Gaii Fabrici senectutem' — cum hoc 'respicite' ornandae orationis causa saepe dixisset, respexit ipse. at C.Gaius Fabricius a subselliis demisso capite discesserat. hic iudices ridere, stomachari atque acerbe ferre patronus causam sibi eripi et se cetera de illo loco 'respicite, iudices' non posse dicere; nec quicquam propius est factum quam ut illum persequeretur et collo obtorto ad subsellia reduceret ut reliqua posset perorare. ita tum Fabricius primum suo iudicio, quod est gravissimum, deinde legis vi et sententiis iudicum est condemnatus. quid est
Abbreviated transcription (Latin):
neq laudatorib potuit.Rem enĩ intrgrã
homĩs nõ alien ꝙͣuis suspiciosa defendẽ
humanitatis esse putabamꝰ iudicatã labe¬
factare conari ĩpudentie. Itaq tũ ille ĩ opi¬
a ⁊ necͣtate coactus ĩ cã eiꝰ moĩ ad cepasios
fratres confugit honnẽs industrios / atq
co modout q̃cumq dicendi pot̾as ess data
ĩ honore atq bñficio ponerent. Iam hoc ꝓpe
ĩiquissime compatu est ꝙ ĩ morbis corpis
ut quisq est difficillimꝰ ita medicus nobi¬
lissimus atq optimus queritur. ĩ ꝑiculis
capitis ut q̃q causa difficillima est ita det̃¬
nimus obsturissimꝰq patronꝰ adhibetur. Ci
tatur reus agitur cã. paucis u̾bis accusat
ut d̾ re iudicata cãmutiꝰ. ĩtipit longo ac al¬
te petito ꝓhemio responde̾ maior cepasius.
pͥmo attente auditur eius or̃o. eugebat aĩ¬
um ia dimissu ⁊ opp̾ssu oppianicus. gau¬
debat ip̃e fabricius õ incelligebat aĩos u¬

Expanded text:
nim integram hominis non alieni quamvis suspiciosam defendere humanitatis esse putabamus, iudicatam labefactare conari impudentiae. itaque tum ille inopia et necessitate coactus in causa eius modi ad Caepasios fratres confugit, homines industrios atque eo animo ut quaecumque dicendi potestas esset data in honore atque in beneficio ponerent. iam hoc prope iniquissime comparatum est quod in morbis corporis, ut quisque est difficillimus, ita medicus nobilissimus atque optimus quaeritur, in periculis capitis, ut quaeque causa difficillima est, ita deterrimus obscurissimusque patronus adhibetur. tatur reus, agitur causa; paucis verbis accusat ut de re iudicata Cannutius; incipit longo et alte petito prooemio respondere maior Caepasius. primo attente auditur eius oratio. erigebat animum iam demissum et oppressum Oppianicus; gaudebat ipse Fabricius; non intellegebat animos iu
Abbreviated transcription (Latin):
issima suspicio collata ĩ scamãdiũ est saͭ
conferri potuit ut is sua sponte necare uo¬
luisse habitu putaretur: atq hoc tũ uidi¬
cio facto ⁊ oppianco re ⁊existimatãe iam
lege et ꝓnuntiatõe nõ dum condẽpnato.
tñ habitus oppianicu reum statĩ nõ fec̃.
uoluit cognostere utru iudices ĩ eos so¬
los essent seueri quos uenenũ habuisse
ipõs comꝑrssẽt. an etiã consilia cõscientiaᷤᷤ¬
q eiusmõi facinoꝵ supplitõ dignas iudi¬
tate oppianici consciu illi facinori fuisse
arbitrabat᷑ reum statĩ fecit. utiq ei locꝰ
pͥmus consti tueretur ꝑꝑ caẽ comũtioẽm¬

Expanded text:
issima suspicio conlata in Scamandrum est aut issima suspicio conlata in Scamandrum est aut conferri potuit ut is sua sponte necare voluisse habitum putaretur? atque hoc tum iudicio facto et Oppianico re et existimatione iam, lege et pronuntiatione nondum condemnato tamen habitus Oppianicum reum statim non fecit. voluit cognoscere utrum iudices in eos solos essent severi quos venenum habuisse ipsos comperissent, an etiam consilia conscientiasque eius modi facinorum supplicio dignas iudi familiaritatem Oppianici conscium illi facinori fuisse arbitrabatur reum statim fecit, utique ei locus primus constitueretur propter causae
Abbreviated transcription (Latin):
grãq pugnabar.postremo id quod maxͦ
malo illi caẽ fintihec ip̃o in loco quasi reus
ip̃e essetsedebat. Oculi om̃iu udicu nõ ĩ sca¬
mandru s ĩ oppianicu coniciebant᷑. timor
eius ꝑturbatio suspensus incertusq uultus.
crebra coloris mutatioque erant antea su¬
spiciosa ħ aꝑta ac maĩfesta faciebat.cũ in
consiliu iri oporteret q̃sint .ab. reo .C.
Iumꝰ quesitor ex lege illa cornelia que tũ
erat./ clamaripalam dese sententiã ferri
uelet de oppianici siña responsu est. ꝙis
habiti familiarẽ inniu esse dicebat cla
uelle frui. Itum est ĩ consiliu om̃ib sen¬
tencis p̃t̾ unã quam sua stalenus eẽ di¬
cebat/ scamander pͥma actione condempã¬
tus est. Qus tam̃ erat oĩu qui scamã¬
dro condẽpnato nõ iuditiu d̾ oppianco
factu esse arbitraret᷑: Quid est illa dãp
to darctur esse quesitu. Que porro temi¬

Expanded text:
gratiaque pugnabat; postremo — id quod maximo gratiaque pugnabat; postremo — id quod maximo malo illi causae fuit — hoc ipso in loco, quasi reus ipse esset, sedebat. oculi omnium iudicum non in Scamandrum sed in Oppianicum coniciebantur; timor eius, perturbatio, suspensus incertusque voltus, crebra coloris mutatio, quae erant antea suspiciosa, haec aperta et manifesta faciebant. cum in consilium iri oporteret, quaesivit ab reo C.Gaius Iunius quaesitor ex lege illa Cornelia quae tum erat clam an palam de se sententiam ferri vellet. de Oppianici sententia responsum est, quod is habiti familiarem Iunium esse dicebat, clam velle ferri. itum est in consilium. omnibus sententiis praeter unam quam suam Staienus esse dicebat Scamander prima actione condemnatus est. quis tum erat omnium qui Scamandro condemnato non iudicium de Oppianico factum eto daretur esse quaesitum? quae porro tenu
Abbreviated transcription (Latin):
s queiebat cui ꝓbatus eẽt ip̃c patronus cum
ego plurib uerbis ĩ eo cõmoratus esse sca¬
mandro factas insidias esse ꝑ dyogenẽ con¬
stitutuq int̾ eos de alia re fuisse ut medi¬
cam̃tu nõ uenenu dyogenes affeuet. hoc
cui usuͥ uenire posse querebat. tur ĩ eiusi
odi locum tam abditu. cur solus icur eũ ob¬
Agnata pecuna tenuuss. Deniq hoc loco cau¬
la testib onestissimis homĩb p̃mebatur.M.
beuiꝰ suo consilio dyogene emptu se pñte sca
⁊ sũma auctoritate p̾ditus deinsidiis que fic¬
rent habito ⁊ desollicitatre̾ dyogenis recenti re
secum deophantu locutu esse dicebat atq ĩ
illo iudicio cum scamandru nos defende ui¬
deiem̃ u̾bo ille reus eratire quide uera et ꝑ¬
iculo et tota accusatione oppianicas. neq id
obscure ferebat nec dissimulare ullo modo
potriat. aderat freques ad uccabat / omĩ studio

Expanded text:
sed quaerebat cui probatus esset ipse patronus. cum sed quaerebat cui probatus esset ipse patronus. cum ego pluribus verbis in eo commoratus essem, Scamandro insidias factas esse per Diogenem constitutumque inter eos alia de re fuisse ut medicamentum, non venenum Diogenes adferret; hoc cuivis usu venire posse: quaerebat cur in eius modi locum tam abditum, cur solus, cur cum obsignata pecunia venisset. denique hoc loco causa testibus honestissimis hominibus premebatur. M.e suo consilio Diogenem emptum, se praesente Scamet summa auctoritate praeditus, de insidiis quae fierent habito et de sollicitatione Diogenis recenti re secum Cleophantum locutum esse dicebat. atque in illo iudicio cum Scamandrum nos defendere videremur, verbo ille reus erat, re quidem vera et periculo tota accusatione Oppianicus. neque id obscure ferebat nec dissimulare ullo modo poterat; aderat frequens, advocabat, omni studio
Abbreviated transcription (Latin):
dunsilli etati qua tũ eram solere laudi dari
etiam si i minus firmis causis hõiu ꝑicuł
nõ defuissem. Itaq feci sic pugnauisic omi
ratt̃e contendi sic ad om̃a confugi ꝙͣtum ego
assequi potui remedia ac pfugia causaꝵ ut
hoc ꝙ timide dicam consecutus sim. nequis
ili cause patronuz de fuisse arbitraietur. Des
ut quicquid ego ad p̾benderam stati accusa¬
tor extorquebat emanib si quesiera ĩnimi¬
cicie scamandro cum habito fatebant᷑ nullaᷤᷤ
fuissers oppianicu cuiꝰ ille minister fuiss mi
micissimu fuisse atq esse dicebat. Sin aũt
illud egeram nullu ad scamandru morte ⁊¬
habiti uenturu emolum̃tu fuisse concede¬
bat s aduxorẽ oppianituhomĩs ĩuxorib ne¬
candis excercitati om̃a bona habiti uentura
ẽẽ dicebat. Cum illa defensicẽ usus essẽ queĩ
lib̾tinoꝵ causis honestissima semꝑ existima¬
ta est scamandru patrono esse ꝓbatur fatebat᷑

Expanded text:
dum; illi aetati qua tum eram solere laudi dari, dum; illi aetati qua tum eram solere laudi dari, etiam si in minus firmis causis hominum periculis non defuissem. itaque feci; sic pugnavi, sic omni ratione contendi, sic ad omnia confugi, quantum ego adsequi potui, remedia ac perfugia causarum ut hoc quod timide dicam consecutus sim, ne quis illi causae patronum defuisse arbitraretur. sed ut quidquid ego apprehenderam, statim accusator extorquebat e manibus. si quaesiveram quae inimicitiae Scamandro cum habito, fatebatur nullas fuisse, sed Oppianicum cuius ille minister fuisset huic inimicissimum fuisse atque esse dicebat. sin autem illud egeram, nullum ad Scamandrum morte habiti venturum emolumentum fuisse, concedebat, sed ad uxorem Oppianici, hominis in uxoribus necandis exercitati, omnia bona habiti ventura fuisse dicebat. cum illa defensione usus essem quae in libertinorum causis honestissima semper existimata est, Scamandrum patrono esse probatum, fatebatur,
Abbreviated transcription (Latin):
dep̾hensu. om̃a tela totius accusatoĩs ĩ oppi¬
ancu cõniciebant᷑. Aperiebatur causa ĩsidia¬
rum fabricioꝵ sanuliaritas comemorabatur.
hoĩs uita ⁊ audacia ꝓferebatur. Demiq omĩs
accusatio uarie grauitq tractata adextremũ
manifesta uenem dep̾hensic̃e conclusaest. h
ego cum ad respondendu sunexi. qua cura dii
ĩmortales qua sollicitudine aĩ/ quo timore.
Semꝑ equide magno cu metu ĩcipio dicere.
quotienscũq dico tociens mͥ uideor ĩiudiciu
uenire nõ ingenii solum s eccã uirtutis atq̃
officii. ue aut id pfiteri uidear ꝙ nõ possu ĩplẽ¬
ꝙ est impudentia aut id nõ effice̾ ꝙ possim
ꝙ est aut ꝑfidie aut negligentie. Tum uero
ita sum ꝑturbatus ut om̃a timẽm. si nich di¬
xisse ne infantissimꝰ si multa ĩ eiusmoĩ cau¬
sa dixissem ne ĩpudentissimꝰ extimarer. colle¬
gi me aliqn̾iet ita constitui fortiter esse agẽ¬

Expanded text:
deprensum. omnia tela totius accusationis in Oppideprensum. omnia tela totius accusationis in Oppianicum coniciebantur, aperiebatur causa insidiarum, Fabriciorum familiaritas commemorabatur, hominis vita et audacia proferebatur, denique omnis accusatio varie graviterque tractata ad extremum manifesta veneni deprehensione conclusa est. hic ego tum ad respondendum surrexi qua cura, di immortales! qua sollicitudine animi, quo timore! semper equidem magno cum metu incipio dicere; quotienscumque dico, totiens mihi videor in iudicium venire non ingeni solum sed etiam virtutis atque offici est impudentiae, aut non id efficere quod possim, quod est aut perfidiae aut neglegentiae. tum vero ita sum perturbatus ut omnia timerem, si nihil dixissem ne infantissimus, si multa in eius modi causa dixissem ne impudentissimus existimarer. conlegi me aliquando et ita constitui, fortiter esse agen
Abbreviated transcription (Latin):
b uencnu dep̾benderat. is erat lib̾tus fabri¬
cior scamanderlintegru consilum. iudicii ⁊¬
corrupti nulla suspicio simplex ĩ iudiciũ cã
sibi illud impende̾ piculu uideret. ꝙ michi cũ
aletrinatib uicinitatem ⁊ cũ plerisq eori ma¬
gnuz usu esse sciebat/ frequentes cos adme
domu adduxit qui ꝙͣꝙͣ dehomĩe sic̃ necccͣ e¬
rat existimabant tñ ꝙ erat exeodẽ munici¬
pio sue dignitatis esse arbitrabant᷑ cum reb
stamãdri suscipẽm petebant. ĩ qua causa patro¬
ni om̃e piculu continebatur. Ego qui neq
illis calib uiris ac cam amãtib mei rẽ possẽ
ullam negare neq illud crimen tantũ ac tã
manifestu esse arbitrari/ sic̃ nec illi quid̾ ip̃i
qui mͥ tum illa cam̃ com̃dabant arbitrabantur
Pollicitus hi sum me om̃a q̃ uellent esse fac¬
turum. Res agi cepta ẽ. citatus est scaman¬
aũt ille scamandrũ u̾bis tribus uenenũ esse

Expanded text:
bus venenum deprenderat. is erat libertus Fabribus venenum deprenderat. is erat libertus Fabriciorum, Scamander. integrum consilium, iudici corrupti nulla suspicio; simplex in iudicium causa, sibi illud impendere periculum videret, quod mihi cum Aletrinatibus vicinitatem et cum plerisque eorum magnum usum esse sciebat, frequentis eos ad me domum adduxit. qui quamquam de homine sic ut necesse erat existimabant, tamen quod erat ex eodem municipio, suae dignicamandri susciperem petebant, in qua causa patroni omne periculum continebatur. ego, qui neque illis talibus viris ac tam amantibus mei rem possem ullam negare neque illud crimen tantum ac tam manifestum esse arbitrarer, sicut ne illi ipsi quidem qui mihi tum illam causam commendabant arbitrabantur, pollicitus eis sum me omnia quae vellent esse facturum. res agi coepta est; citatus est Scamanautem ille quidem Scamandrum verbis tribus, venenum esse
Abbreviated transcription (Latin):
cio aut falsa esse cognosceret᷑. Nle multis. dy¬
q obsignata que adeam rem dabatur ĩ maĩ¬
bus scamandri liberti fabricioꝵ dep̾henditur.
prodii ĩ mortales oppianitu quisꝙͣ biis reb
cognitis circũuentu dicit esse: quis uniꝙͣ au¬
datior : quis nocencior quis aptior ĩuidiciu
adductus est. Qd̾ ingemu que facultas di¬
cendi que aquaꝙͣ excogitata defensio huic
uni crimini potuit obsiste̾. Simul et illudꝗs
est qui dubitet qui ĩ hac re comꝑta manift¬
stoq tepłensa aut obeunda mors cluentio
aut suscipienda actusacio fuĩt. Satis esse ar¬
hitror demõstratu iudices biis crimĩb accu¬
satu esse oppianicu ut honeste absolui nullo
modo potuerit. cognoscite nũc ita reu citatu
esse illum ut res semel atq ut̾a p̾iudicataꝯ
tempnatus ĩiuidiciu uemͣt. Nam cluẽcius
iudices pͥmu nom̃ eius detulit cuiꝰ ĩ mani¬

Expanded text:
cio aut falsa esse cognosceretur. ne multa, Dicio aut falsa esse cognosceretur. ne multa, Di obsignata quae ob eam rem dabatur in manibus Scamandri, liberti Fabriciorum, deprehenditur. pro di immortales! Oppianicum quisquam his rebus cognitis circumventum esse dicet? quis umquam audacior, quis nocentior, quis apertior in iudicium adductus est? quod ingenium, quae facultas dicendi, quae a quoquam excogitata defensio huic uni crimini potuit obsistere? simul et illud quis est qui dubitet quin hac re comperta manifestoque deprehensa aut obeunda mors Cluentio aut suscipienda accusatio fuerit? satis esse arbitror demonstratum, iudices, eis criminibus accusatum esse Oppianicum uti honeste absolvi nullo modo potuerit. cognoscite nunc ita reum citatum esse illum ut re semel atque iterum praeiudicata condemnatus in iudicium venerit. nam Cluentius, iudices, primum nomen eius detulit cuius in mani
Abbreviated transcription (Latin):
die circum scriptr̃esq adolescentiu ñascerẽt᷑
cumq essent uicuis atq ĩpbitate om̃ib no¬
ti studio ut dixi ad eoꝵ se familiaritatem
multis añ iam annis oppiancus applica¬
rat. Itaq tum sic statait ꝑ .c. fabriciu. Nã
S. erat mortuus rnsidias habito comparar̾.
Erat illo tempẽ infirma ualitudĩe habitus
utebatur aũt medico ignobili s spectato hõe
deo ꝓbanto cuiꝰ ẜuu dyogenẽ fabricius ad
uenenu habito dandum spe ⁊p̃cio sollicitare
cepit. Seruus nõ ĩcallidus s ut ip̃a res decła¬
uit frugi atq integer ẜmonẽ fabritii nõ est
aspnatus/ rem ad dñm detulit. Deofantus aũt
cum habito est locutus Habitus statĩ cũ .M.
baebrio senatore familiarissimo suo cõica¬
unt. qui qua fiderqua prudentia qua digni¬
tate fuerit meminisse uos arbitõr ei plac̾
ut dixgene habitus emeret. adcopbanto.
quo facilius aut comp̃benderet᷑ res eiꝰ indi¬

Expanded text:
diae circumscriptionesque adulescentium nascerentur, diae circumscriptionesque adulescentium nascerentur, cumque essent vitiis atque improbitate omnibus noti, studiose, ut dixi, ad eorum se familiaritatem multis iam ante annis Oppianicus applicarat. itaque tum sic statuit, per C. Fabricium — nam L. erat mortuus — insidias habito comparare. erat illo tempore infirma valetudine habitus. Vtebatur autem medico non ignobili sed spectato homine, Cleophanto; cuius servum Diogenem Fabricius ad venenum habito dandum spe et pretio sollicitare coepit. servus non incallidus et, ut res ipsa declaravit, frugi atque integer sermonem Fabrici non est aspernatus; rem ad dominum detulit; Cleophantus autem cum habito est conlocutus. habitus statim cum M.Marco Baebio senatore, familiarissimo suo, communicavit; qui qua fide, qua prudentia, qua diligentia fuerit meminisse vos arbitror. ei placuit ut Diogenem habitus emeret a Cleophanto, quo facilius aut comprehenderetur res eius indi
Abbreviated transcription (Latin):
tri poterat aĩu inducere. neq test̾o nom̃
sciret neq enĩ erat obscarũ intelligebat ha¬
bito mortuo bona eius om̃a ad matrẽ esse
uentura. que ab sese postea aucta pecunia
maiore p̾mio arbata filio minore piculo
netaretur. itaq hiis rebus incensus qua
rõe habitu ueneno tollere cornatus sit co¬
gnoscite .C. ⁊ lucius fabricii fr̃es gemini ⁊¬
fuerũt ex municipio aletrinate hoĩes in¬
ter se tũ formatũ morib similes. muni¬
cipu aũt suor dissimiliminĩ quĩb ꝙͣtus
splendor sit ꝙͣ ꝓpe equabilis ꝙͣ fere oĩu con¬
stans ⁊ moderata rõ uite.nemo ur̃tu ut
mea fert oppimio ignorat. hiis fabriciis sp̃
usus est oppianicus familiarissimenã hoc fe¬
re scitis om̃s ꝙͣtam ui habeat ad cõiũgendaᷤᷤ
amicitias studioꝵ at nature similitudo. Quĩ
illi ita iuue̾nt ut nullu q̃stu turpe esse ar¬
bitrarent᷑ cum omĩs abhiis fraus / om̃s ĩsi

Expanded text:
tri poterat in animum inducere neque testamento ntri poterat in animum inducere neque testamento nsciret — neque enim erat obscurum — intellegebat habito mortuo bona eius omnia ad matrem esse ventura; quae ab sese postea aucta pecunia maiore praemio, orbata filio minore periculo necaretur. itaque his rebus incensus qua ratione habitum veneno tollere conatus sit cognoscite. C. et L.Lucii Fabricii fratres gemini fuerunt ex municipio Aletrinati, homines inter se cum forma tum moribus similes, municipum autem suorum dissimillimi; in quibus quantus splendor sit, quam prope aequabilis, quam fere omnium constans et moderata ratio vitae nemo vestrum, ut mea fert opinio, ignorat. his Fabriciis semper est usus Oppianicus familiarissime. iam hoc fere scitis omnes quantam vim habeat ad coniungendas amicitias studiorum ac naturae similitudo. cum illi ita viverent ut nullum quaestum esse turpem arbitrarentur, cum omnis
Abbreviated transcription (Latin):
sic illi larm ĩ martis familia nũarent᷑ repẽ¬
te oppianitus cos om̃s libos esse tiuesq io¬
manos cepit defende̾. Grauiter id decurioẽs
larinatiu cunctiq mumcipes tulerũt. itaq
neris sui ꝓeo ꝙ se nõ suis solu cõmodis. s
etiam suoꝵ municip ũ cet̾oꝵq neccessarioꝵ
natũ esse arbitrabatur tante uoluntati uni¬
usoꝵ larinatiũ dcesse noluit. Suscepta cau¬
sa romãq delata magne cotidie contr̃tioneᷤᷤ
int̾ habitu et oppianitu ex utriusq studio
defensioĩs extitabant᷑ Erat ip̃e ĩ mani acerba¬
q natura oppianicus. ĩ cendebat eius am̃sia
infesta atq ĩnimica filio mat̾ habiti.magni
añt illi sua int̾esse arbitrabatur hũt ascau¬
sa martialiũ demonẽ. Suberat etiã alia cã
maior q̃ oppiamti homis auarissimi atq au¬
dacissitui m̃tem maxiẽ comouebat. Namba¬
bitus usq ad illiꝰ iuditii tp̃s nuillu testm¬

Expanded text:
sic illi Larini in Martis familia numerarentur, repensic illi Larini in Martis familia numerarentur, repente Oppianicus eos omnis liberos esse civisque Romanos coepit defendere. graviter id decuriones Larinatium cunctique municipes tulerunt. itaque generis sui, pro eo quod se non suis commodis sed etiam suorum municipum ceterorumque necessariorum natum esse arbitrabatur, tantae voluntati universorum Larinatium deesse noluit. suscepta causa Romamque delata magnae cotidie contentiones inter habitum et Oppianicum ex utriusque studio defensionis excitabantur. erat ipse immani acerbaque natura Oppianicus; incendebat eius amentiam infesta atque inimica filio mater habiti. Magni autem illi sua interesse arbitrabantur hunc a causa Martialium demoveri. suberat etiam alia causa maior quae Oppianici, hominis avarissimi atque audacissimi, mentem maxime commovebat. nam habitus usque ad illius iudici tempus nullum test
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ accusass hobitus iudices si id p̃t̾mittere
saluo capite suo potuisset. Erat huic ĩnunicꝰ
oppiancus. erat s tam̃ erat uictritꝰ. crudeliᷤ
et huic infesta materiattam̃ mat̾. Postremo
nicħ tam remotu ab accusatõe ꝙͣ cluentius.
et natura et noluntate et ĩstituta rõe uite.s
cur esset hec ĩpposita condicio. ut aut iuste pie¬
q accusaret aut acerbe indigneq moreret .
accusare quoquomodo poss ꝙͣ illo modo emo¬
ri maluit. acq uthit ita esse ꝑspice̾ possitis
expona uobis oppiania facinus manifesto ꝯ¬
ꝑtum atq dep̾hensum exquo simul utrũq
ethine accasare et illuz condempnar i neces¬
se fuisse intelligetis. Martiales quidã larini
appellabant᷑ ministri publici martis atq
ei deo ueterib institutis religionib q laria¬
tii consecrati. quoꝵ cũ satis magnus nũs
esset cumq ite ut sicilia ꝑmulti uenerii sũt

Expanded text:
am accusasset habitus, iudices, si id praetermittere am accusasset habitus, iudices, si id praetermittere suo salvo capite potuisset. erat huic inimicus Oppianicus, erat, sed tamen erat vitricus; crudelis et huic infesta mater, at mater; postremo nihil tam remotum ab accusatione quam Cluentius et natura et voluntate et instituta ratione vitae. sed cum esset haec ei proposita condicio ut aut iuste pieque accusaret aut acerbe indigneque moreretur, accusare quoquo modo posset quam illo modo emori maluit. atque ut hoc ita esse perspicere possitis exponam vobis Oppianici facinus manifesto compertum atque deprensum; ex quo simul utrumque, et huic accusare et illi condemnari, necesse fuisse intellegetis. Martiales quidam Larini appellabantur, ministri publici Martis atque ei deo veteribus institutis religionibusque Larinatium consecrati. quorum cum satis magnus numerus esset, cumque item ut in Sicilia permulti Venerii sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
lis tum est demõstratum. transigit.i. clodi
qui ꝓperaret cui fora multa restarent simul
atq introductus est rem confecit p̾ma pocio¬
ne mulie̾m substulit. neq postea larmi pũc¬
tum est tpis cõmoratus. Eade hac dinea te¬
stam̃tu faciente cum cabulas p̃ndiss oppia¬
nicus qui gener eius fuisset digito legara
teleuit et cum id multis locis feciss post mõ¬
tem eius ne lituris coargui poss test̾miĩ ali¬
as tabulas transcriptu signis adulrerinis
plicas larini censorias corrupisse decurioẽs
uniu̾si iudicauerũt. cũ illo iam nemo rc̃e
nemo rem ulla contrabebat. nemo ilbũ ex
tam multis cognatis et astinib tutorẽ um¬
ꝙͣ liberis siis scripsit. nemo illu additu ne¬
mo congressicẽ. nemo ẜmoẽ. nemo cõuiuio
dignn iudicabat. om̃s asꝑnabant᷑ om̃s ab¬
oriebant.om̃s ut aliꝙͣ ĩ manẽ at ꝑniciosam
bestiar pestez q fugiebant. Hunc tam̃ hosez
tam audace tam nephariu tam nocẽtr̃ mĩ¬

Expanded text:
lis est demonstratum, transigit. L.Lucius Clodius, cum properaret, cui fora multa restarent, simul atque introductus est rem confecit; prima potione mulierem sustulit neque postea Larini punctum est temporis commoratus. eadem hac Dinaea testamentum faciente, cum tabulas prehendisset Oppianicus, qui gener eius fuisset, digito legata delevit et, cum id multis locis fecisset, post mortem eius ne lituris coargui posset testamentum in alias tabulas transcriptum signis adulterinis  illum tabulas publicas Larini censorias corrupisse decuriones universi iudicaverunt; cum illo nemo iam rationem, nemo rem ullam contrahebat; nemo illum ex tam multis cognatis et adfinibus tutorem umquam liberis suis scripsit, nemo illum aditu, nemo congressione, nemo sermone, nemo convivio dignum iudicabat; omnes aspernabantur, omnes abhorrebant, omnes ut aliquam immanem ac perniciosam bestiam pestemque fugiebant. hunc tamen hominem tam audacem, tam nefarium, tam nocentem numqu
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ adlegatos oppianici nom̃ primũ esse cõ¬
stabat/ eius quẽ uos misu atq ĩ nocẽtẽ fal¬
so iudicio curũuentu esse dicitis. Quid aui¬
am tuam oppianice dinea cui tu es hr̃s pat̾
tuus nõ manifesto necauit. Ad quã cu ad¬
duxiss medicu illu siuiiam cognitu et se¬
pe uictorẽ ꝑ quẽ int̾fecerat plurimos mułr
exclamatise ab eo nullo modo uelle curari. qͥ
curante suos om̃s ꝑdidiss. Tum repẽte ãco¬
nitanu quẽdam ⁊̃ clodiu pharina copulã

Expanded text:
in quo Oppianici nomen primum esse conin quo Oppianici nomen primum esse constabat, eius quem vos miserum atque innocentem falso iudicio circumventum esse dicitis. quid? aviam tuam, Oppianice, Dinaeam cui tu es heres pater tuus non manifesto necavit? ad quam cum adduxisset medicum illum suum iam cognitum et saepe victorem per quem interfecerat plurimos mulier exclamat se ab eo nullo modo velle curari quo curante omnis suos perdidisset. tum repente Anconitanum quendam, L.Lucium Clodium, pharmacopolam