comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mitas. Nec hortam pelos indig& arbore autpalis
ipsa se sustinens. non temdactilides digitali graci¬
litate columbine enacemosissimis & magispur¬
pureȩ cognomine bibnam miȩ quando non race¬
mos seduuas aliasgerunt. Item trepidanea cui
nomen amensura est. Item scripͥula passo acino
ar&icȩ in maritimis alpibus apellata dissimilis
laudatȩ illi. Namque haec breuis conferta acino
degener uino sed cute omnium tenuissima nucle¬
o quod chii uocant uno acminimo Acinum prȩ¬
grande unum alterum ue hubens. Est nigra
minea cui siriacȩ nomen in ponunt. Item his pa¬
na ignobilium ꝓbatissima inpergulis uero se¬
runtur. Est cariȩ appellatȩ eduracinis albȩ ni
grȩque &bumasti totidem colorib ac nondũ
dicte eigie trodia &uncialis uelut apondere
acini. Item picina omnium ni gerrima & corona¬
rionaturȩ lusus stephanitis acinos folus in t̃¬
cursantibus & que forenses uocantur celeres ꝓ¬

Expanded text:
mitas, nec orthampelos  indiget arbore aut palis, mitas, nec orthampelos  indiget arbore aut palis, ipsa se sustinens, non item dactylides digitali gracilitate —, columbinae e racemosis , et magis purpureae, cognomine bimammiae, quando non racemos, sed uvas alias gerunt, item tripedanea, cui nomen a mensura est, item scripula passo acino et Raetica in maritimis Alpibus appellata, dissimilis laudatae illi. namque haec brevis, conferta acino, degener vino, sed cute omnium tenuissima, nucleo quod chium vocant uno ac minimo , acinum praegrandem unum alterumve habens. est et nigra Aminnea, cui Syriacae nomen inponunt, item Hispana ignobilium probatissima. In pergulis vero seruntur escariae appellatgrae, et bumasti totidem coloribus, ac nondum dictae Aegia et Rhodia et uncialis, velut a pondere acini, item picina, omnium nigerrima, et coronario naturae lusu stephanitis, acinos foliis intercursantibus, et quae forenses vocantur, celeres p
Abbreviated transcription (Latin):
nanica fallaxest. amanttamen eam munitis
uuam pompei nomine appellant quitmuis
glusini copiosiorem municipii &tiburtes ap¬
pellauere. Quamuis olagineam nuꝑ inuene¬
rint asimilitu dine oliuȩ. Nouissima haec uua¬
rum ad hoctempus reꝑta est. Uinaciolam soli
nouerunt sabini caluenti. Nam gaura ni scio a fa¬
lerno agro translatas uocari falernas celerri¬
me ubique degenerantes. Nec non tarentinum
ante dimittuntur quamge lauerit. Paria
gaudent pise mutina prusiniȩ nigro acino
intraqua drigennium albescente uino mi¬
rum ubicum sole circum agi uuamq obid
strepitus uocatur & in italia gallica placere
trans alpis uero picena. Dixit uirgilius tha¬
sias a marcondas & lageas conpluresque ex¬
ternas quȩ non reperiuntur initalia sed suNt
&um nu in signis uua non umo ambro¬
sacȩ dura cinis sine ullis uasis inuite seruabilis
tanta est contra frigora estus tempes tatesque fir¬

Expanded text:
nanica fallax est, adamant tamen eam. 38 municipii nanica fallax est, adamant tamen eam. 38 municipii suam Pompei nomine appellant, quamvis Clusinis copiosiorem; municipii et Tiburtes appellavere, quamvis oleaginem nuper invenerit a similitudine olivae. novissima haec uvarum ad hoc tempus reperta est. vinaciolam soli noverunt Sabini, calventinam Gaurani. scio e Falerno agro tralatas vocari Falernas, celerrime ubique degenerantes. nec non Surrentinumante demetuntur quam gelaverit. Pariana gaudent Pisae, Mutina Perusinia nigro acino, intra quadriennium albescente vino. mirum ibi cum sole circumagi uvam quae ob id streptis vocatur, et in Italia Gallicam placere, trans Alpis vero Picenam. dixit Vergilius Thasias et Mareotidas et Lageas compluresque externas, quae non reperiuntur in Italia. Sed sunt etiamnum insignes uva, non vino, ambrosia e duracinis, sine ullis vasis in vite servabilis — tanta est contra frigora, aestus tempestatesque fir
Abbreviated transcription (Latin):
pnusaue onbrib pinguescit quin immonebulis una
ablraucinati agro peculiaris. ueniculam inter op
de soresientes &ollis aptis simam cam panimaluNł
un uocare alis taculã tarracini numisi anam
surs ꝓprias habentem. sed totam ꝑinde ac solum
ituant lacto demum stracem sicut horconia
alis uter se insito mixta siquidem tuscis
peculiaris est. Tudernis acque &iam nominis flo¬
rentia est opima. arrentio talpana & tesi a ca
& consem talpona nigra candidum facit mustũ.
& esi aca fallax. quo plus tollit hoc laudabilius
nigra ui nominime durante uua maxime post
xv dies quamulla alia mittitur fertilis sed
cibaria. Huius folia sicut lambrus cȩ priusquã
decidant sanguineo colore mutantur. Euenit
hoc & quibusdam alis pessimigeneris argum̃¬
to irciola umbriȩ meuanatique & piceno agro
peculi aris est. amiternino pomula. Idem ban¬

Expanded text:
autumnisque imbribus pinguescit; quin immo nebulis una autumnisque imbribus pinguescit; quin immo nebulis una alitur, ob id Ravennati agro peculiaris. vennunculam inter optime deflorescentes e ollis aptissimam Campani malunt surculam vocare, alii scapulam, Tarracina Numisianam, nullas vires proprias habentem, sed totam perinde ac solum aliqui vocant, laeto demum feracem, sicut horconia ue aut ex iis inter se insitis mixta: si quidem Tuscis peculiaris est Tudernis, atque etiam nomen iis Florentiae sopina, Arretio talpona et etesiaca et conseminia. talpona nigra candidum facit mustum. etesiaca fallax: quo plus tulit, hoc laudabilius nigra, vino minime durante, uva maxime, post XV dies quam ulla alia metitur, fertilis, set cibaria. 37 huius folia sicuti labruscae prius quam decidant sanguineo colore mutantur. evenit hoc et quibusdam aliis, pessimi generis argumento. itriola Umbriae Mevanatique et Piceno agro peculiaris est, Amiternino pumula. isdem ba
Abbreviated transcription (Latin):
undrem circa ea sdem sate diuersitate naturȩ locu¬
dit herticulam enigris appellauere iustius sobri
lcuri oiu& erato prȩcipue commendabilem uino sed
lus inoxiam si quidem temulentiam sola non facit
diocius genera maior quã quidam longam minor
narcum appellant. non tam fecundã sed gratiorẽ¬
tidscernitur folio circinatu. Verum utraq: gra
surcis subterens necessario alioquin ubertatem suã
derant maritimo adflatu gaudent roscido odore
luuncium minus italiam amat rara parua putres
inea uinũ quoque quod genuit aestatem non exuii¬
ins nealiam acrosolo familiarior. Grȩcimis qui
quicornelium. celsum transcripsit arbitratur ñ
rum euis repugnare italiȩ sed culturam auide pal¬
scuocantum obidfertilitatem suam absumi. si non
pinguis soliubertas las sessentem fustineat. Carbun
ngatur magnadott. Siuerum est aliqua inuita ecclo
se cus aesta fert spionia quam quidã spincã uocant

Expanded text:
rem circa easdem satae diversitate naturae locupletant. inerticulam e nigris appellavere, iustius sobriam dicturi, inveterato praecipue commendabilem vino, sed viribus innoxiam, si quidem temulentiam sola non facit.duo eius genera: maior quam quidam longam, minor quam marcum appellant, non tam fecundahaustu. discernitur folio circinato, verum utraque gracilis. furcas subdere iis necessarium : alioqui ubertatem suam non tolerant . maritimo adflatu gaudent, roscida odere. nulla vitium minus Italiam amat, rara, parva, putrescens in ea, vino quoque quod genuit aestatem non exuperans; nec alia macro solo familiarior. Graecinus, qui alioqui Cornelium Celsum transcripsit, arbitratur non naturam eius repugnare Italiae, sed culturam avide palmites evocantium. ob id fertilitate sua absumi, si non praepinguis soli ubertas lassescentem sustineat. carbunculare negatur, magna dote, si verum est aliqua in vite caelo non esse ius. Aestus fert spionia, quam quidam spineam vocant,
Abbreviated transcription (Latin):
liter semmna collocandi. Harum genus alterũ
terentinȩ digitis fragili putamine auiumq
furto in arbore. Et tertium appiniȩ picea
satiua nucleorum cuteuerius quam putami¬
ne ad comolli ut simulmandantur. Quartum
pythidia uocant epinastreis singularis reme¬
dii aduersus tusim in melledecoctos nud eos tau¬
rinia qui celos uocant. Pinea corone uicto¬
res apudistum coronantur. His proxima
implitudine mala quȩuocamus catonsã & gre¬
cecidonea & cr&ainsula aduecta incurua¬
tos trahunt ramos prohibentque crescer e
pirentem. plura corum genera Chrisomela incisu¬
risdistincta colort adaurum inclinato qui candidi

Expanded text:
liter semina conlocandi. harum genus alterum liter semina conlocandi. harum genus alterum Tarentinae digitis fragili putamine aviumque furto in arbore. et tertium sappini e picea satine adeo molli, ut simul mandatur. quartum pitydia vocant e pinastris, singularis remedii adversus tussim in melle decoctis nucleis. Taurini ravicelos vocant. pinea corona victores apud Isthmum coronantur. x 37 His proxima amplitudine mala quae vocamus cotonea et Graece cydonea, e Creta insula advecta. incurvatos trahunt ramos prohibentque crescere parentem. plura eorum genera: chrysomela incisuris distincta, colore ad aurum inclinato, qui c
Abbreviated transcription (Latin):
uestariumaum contra tere dines ac noxia ani¬
nulia a murca ad spergi fmine frugum ꝑfundi
morbis qua drupedum arborumquaq illa meden¬
dum efficaci adulcera interiora humani quoq
horis lora aiam & cori omnia & calciamint axes¬
que decocta ungui at que cramenta contra crugi¬
nem colorisque gratia elegantioris & totam sũ¬
pellectilem ligneam acuasa fictilia inquis ficum
aridum libeat seruare aut si foliula casque in uir¬
gis myrti aliudue quodgenus simile postremolig¬
na macerata amurca nulli fumi tedio ardere.
Oleam si lambendo capara lingua contigerit depa¬
ueritque primo germinatum sterilescere auctor
est .M. uarro & hactenus deolea atque oleo.
Reliqui arborum fructus uix specie figura ue
non modosaporibus sucis que totiens ꝑmixtis
atque insitis enumerari queunt. Grandissimis
pincis nucibus altissimeque suspensis intus
exiles nucleos lacunatis includit oris uestitos
alia ferruginis tunica miranaturȩ cura mol¬

Expanded text:
vestiaria etiam contra teredines ac noxia anivestiaria etiam contra teredines ac noxia animalium amurca aspergi, semina frugum perfundi. morbis quadripedum, arborum quoque, illa medendum, efficaci ad ulcera interiora humani quoque oris. 34 lora etiam et coria omnia et calceamina axesque decocta ungui atque aeramenta contra aeruginem colorisque gratia elegantioris et totam supellectilem ligneam ac vasa fictilia, in quis ficum aridam libeat adservare, aut si folia bacasque in virgis myrti aliudve quod genus simile. postremo ligna macerata amurca nullo fumi taedio ardere. oleam si lambendo capra lingua contigerit depaveritque primo germinatu, sterilescere auctor est M. Varro. et hactenus de olea atque oleo. Reliqui arborum fructus vix specie figurave, non modo saporibus sucisque totiens permixtis atque insitis, enumerari queunt. Grandissimus pineiexiles nucleos lacunatis includit toris, vestitos alia ferruginis tunica, mira naturae cura mol
Abbreviated transcription (Latin):
aratis cipressis que. Sic &rodinum crosis iuncinum eiunco
aistrosaco simillimum. Item hniosiamo & lupinis narcisso.
inmaute in aegypto eraphani semine aut graminȩ
e qud artinonuocant. Itemesesama &urtica quodo n&i
appellant. Elilio & alibisit subdiuo sole luna pruina ina¬
in sus herbis componunt. Inter cappadociam & galaciã
on. E pcefit quod pisinum appellant cum coquitur uel¬
is si prahulitum eius expansis at queita expressis proba
nrane ebruttia. Estenim pinguissima & resinasis si
peducunt. manat ex arboribus pingue crassius melle
toiuis sapore dulci & hocmedicis. V& criquoque oleo
i dedido acirie utile esse. Certe simulacrum satur
bbant olcum amurca subici aretis torrendis mes
l formiea rimeque ab sint quin & lutum parie
itdoria & pauimenta horre orum frumenti

Expanded text:
maceratis expressisque. sic et rhodinum e rosis, iuncinum e iunco, maceratis expressisque. sic et rhodinum e rosis, iuncinum e iunco, quod et rosaceo simillimum, item hyoscyamo et lupinis, narcisso.plurimum autem in Aegypto e raphani semine aut gramine herba quod chortinon vocant, item e sesima et urtica quod cnidinum appellant. 31 e lilio et alibi fit sub diu sole, luna, pruina maceratum. suis herbis componunt inter Cappadociam et GalatiamIguvini. e pice fit quod pissinum appellant, cum coquitur, velleribus supra halitum eius expansis atque ita expressis. probatum maxime e Bruttia; est enim pinguissima et resinosissimquod elaeomeli vocant; manat ex arboribus pingue, crassius melle, resina tenuius, sapore dulci, et hoc medicis. veteri quoque oleo  ebori vindicando a carie utile esse: certe simulacrum Saturni bibant oleum; amurca subigi areas terendis messibus, ut formicae rimaeque absint; quin et lutum parietum ac tectoria et pavimenta horreorum frumenti,
Abbreviated transcription (Latin):
bacarum nec non styracem addunt aliosq odores aptis
da aqua mox decoquuntur alia foliorum mollis sino¬
quunt inoleo ex primunt aludciect ea inolcum pr
solematurant. Eadem ratio & insatiua myrto scdb
sertur filuestris minore semine quam quid̃ oxyis¬
sinen alii cama lemyr smie uocant. ali quia coroness¬
bis silcon ggrano quoque gnidio purgato semine &t
iliqundo luminum causa &eplatani baccis fieri
iaile maceratis. Et oenantinum sit deipsa oenan
acumest inunguentis. Glacucino mustum in co¬
nr upore lento ab aliis sine igni circumdatis uina
didus xii bissingulis ꝑmixtum consumiturque
stum olco Alii quinon iam sucum tantum ad miscent.
num preciosiora odoramenta nam ingypnasiis quo
aonditur odorib seduilissimis. Fit &as falsocalamo¬
sino ricardamomo meli lotonardo gallico panaçȩ
suo helenio cinnamomi radice omnium sucis inoleo

Expanded text:
bacarum, nec non styracem addunt aliosque odores; optima bacarum, nec non styracem addunt aliosque odores; optima calida aqua, mox decoquuntur. alii foliorum mollissima decoquunt in oleo esole maturant. eadem ratio et in sativa myrto, sed praefertur silvestris minore semine, quam quidam oxymyrsinen, alii chamaemyrsinen vocant, aliqui acoron a spisselaeon, e grano quoque Cnidio purgato semine et tunso, inopia cogit aliquando luminum causa et e platani bacis fieri aqua et sale maceratis. et oenanthinum fit; de ipsa oenanthe dictum est in unguentis. gleucino mustum incoquitur vapore lento, ab aliis sine igni circumdatis vinaceis diebus XXI bis singulis permixtum, consumiturque mustum oleo. aliqui non samp- suchum tantum admiscent, sed etiam pretiosiora odoramenta ,ut in gymnasiis quoque conditur odoribus, sed vilissimis . fit ex aspalairi, cardamomo, meliloto, nardo Gallico, panace, sampsucho, helenio, cinnamomi radice, omnium sucis in oleo
Abbreviated transcription (Latin):
cium oleum ideoq: arbitror nihil acatone dictum m
genera plura. Primumq ꝑsequemur ea que exarbori
fiunt & inter illas ante omnes exoleastro tenue id mus
a marius quam olȩe tantum admedicamentum utile din¬
mum huic est exchamelea fruticȩ saxosonon altiorep
foliis oleastribacisque proximum. fit & efici arboro
appellant ibique non pridem ex in hispania repente pͥ¬
uenit altitudine olee caule ferula ceufoliouitium sen
as imilitudine seminis coquitur idinaqua innatansq o
tollitur. At in aegypto ubi abundat fine igni & aqua sale
sꝑsum exprimitur cibis foedum iucernis exile Amigla
quod alii quineopum uocant examaris nucibus arefactise
offam contusis aspersum aqua uerumque tusis exprin
łit & clauro admixto drupparum oleo quidimq ehio
exprimunt tantum aliis folus modo aliqui folio &laortio

Expanded text:
ficticium oleum, ideoque arbitror de eo nihil a Catone dictum. nunc ficticium oleum, ideoque arbitror de eo nihil a Catone dictum. nunc eius genera plura, primumque persequemur ea quae ex arboribus fiunt, et inter illas ante omnes ex oleastro. tenue id multoque amarius quam oleae et tantum ad medicamenta utile. simillimum huic est ex chamelaea, frutice saxoso, non altiore palmo, foliis oleastri bacisque. proximum fit e cici, arbore lvestre eam appellant, ibique, non pridem et in Hispania, repente provenit altitudine oleae, caule ferulaceo, folio vitium , a similitudine seminis. coquitur id in aqua, innatansque oleum tollitur. at in Aegypto, ubi abundat, sine igni et aqua sale adspersum exprimitur, cibis foedum, lucernis exile. 26 amygdalinum, quod aliqui neopum vocant, ex amaris nucibus arefactis et in offam contusis adspersam aqua iterumque tusis exprimitur. fit et lauru admixto drupparum oleo, quidamque e bacis exprimunt tantum, alii foliis modo, aliqui folio et cortice
Abbreviated transcription (Latin):
di sic caritriduo satis esse siglent frigora quarto
die premenda has & sale aspergi. olcumintabula¬
tominui d&erius que fieri. Item in a murca fragib
he sunt carnes & in defeces quare spius diecapu¬
landum pr&erea concas & plumbeas cortinas
aere uitiari feruentib: omnia cafiericlausisq
torcularibus & quam minime uentilatos. ideo
ipsarum ignis aptissimus & cortinis in labra
fundendum ut feces & amurca liquantur solide
obid crebrius uasa mutanda fiscinas spongia
tergenda ut quam maxime pura sinceritas
const& posteainuentum ut lauarentur uti¬
que feruenti aqua protiniis proelo subice¬
rentur solidȩ Ita enim amurca ex primit᷑
mox trapais fracte premuntur herum premi plis quon¬
tenos modios non probant factus uocatur. quo ducro pess
lam primum est flos factus tresgemino sero aquro
hominibus nocte & dic premi iustum est nonerattun

Expanded text:
dam; siccari triduo satis esse. si gelent frigora, quarto dam; siccari triduo satis esse. si gelent frigora, quarto die premendam; 5 hanc et sale aspergi. oleum in tabulato minui deteriusque fieri, item in amurca et fracibus — hae sunt carnes et inde faeces —; quare saepius die capulandum, praeterea concha et in plumbeas cortinas; aere vitiari. ferventibus omnia ea fieri clausisque torcularibus et quam minime ventilatis, ideo ipsarum ignis aptissimus —; ex cortinis in labra fundendum, ut fraces et amurca linquantur. ob id crebrius vasa mutanda, fiscinas spongia tergendas, ut quam maxime pura sinceritas constet. 23 postea inventum ut lavarentur utique ferventi aqua, protinus prelo subicerentur solidae — ita enim amurca exprimitur —, mox trapetis fractae premerentur iterum. premi plus quam centenos modios non probant : factus vocatur; quod vero post molam primum expressum est, flos. factus tres gemino foro a quaternis hominibus nocte et die premi iustum est. Non erat tum
Abbreviated transcription (Latin):
omnium genitores ingimnasiis publicando
Notum est magistratus honoriscius octoge¬
nis sestertiis strigmenta oleiuendidisse.
Olee honorem romana maiestas magnum
phibuit turmasequitum idibus iulus ex eacoronando.
ltem minoribus triumphis ouantes athene quoq
uictores olea coronant grecioleastro olimpie
Nunc dicentur catonis placita deoliuis. incalido &
pinguisolo radium maiorem salentinam orchi
tem posiam segregianam comminiam albicerã
ser uub& adicique singulari prudentia quamea¬
rum infines locis optimam essedicunt. In frigido
autem & macroliciniam pinguiautem aut fer¬
uenti uit iaberis oleum arboremque ipsam fer¬
tilitate consumimuseo pr&er& & robore in¬
festari. Spectare oliu&a in fauonium loco ex¬
posito solibus cenex. Nec alio ullomodo laudat
condioliuas optime orchites. & posias uel uirides
inmuria uel fractas mlentisco. Olcum quam
aceruissimum diu optimum fieric&ero quam
primum &erra colligenda siinquinata sit lauan¬

Expanded text:
omnium genitores, in gymnasiis publicando: omnium genitores, in gymnasiis publicando: notum est magistratus honoris eius octogenis sestertiis strigmenta olei vendidisse. oleae honorem Romana maiestas magnum perhibuit turmas equitum idibus Iuliis ea coronando, item minoribus triumphis ovantes. Athenae quoque victores olea coronant, Graecia oleastro Olympiae. Nunc dicentur Catonis placita de olivis. in calido et ptem, posiam, Sergianam, Cominianam, albiceram seri iubet adicitque singulari prudentia: quam earum in iis locis optimam esse dicent, in frigido autem et macro Liciniam. pingui enim aut ferventi vitiari eius oleum arboremque ipsa fertilitate consumi, musco praeterea et rubore infestari. spectare oliveta in favonium loco exposito solibus censet, nec alio ullo modo laudat. condi olivas optime orchites et posias, vel virides in muria vel fractas in lentisco. oleum quam acerbissima oliva optimum fieri. cetero quam primum e terra colligendam, si inquinata sit, lavan
Abbreviated transcription (Latin):
net non aliquȩ oleo suo & sinearte sita commen¬
datione purȩ innatant. colimbades frangunt᷑
eadem herbarumque uiridium sapore condi¬
untur. fiunt & precoces feruenti aqua ꝑfusȩ
quam lib& in mature mirumq dulcem sucum
oliuas bibere & alieno sapore infici. Purpureȩ
sunt &his ut uuis innigrum colorem transeun¬
tibus posiȩ sunt & suꝑbȩ pr&eriam dicte genera
Sunt & prȩidulces ꝑsetantum siccate uuisq passis
dulciores ad modũ rarȩ in africa &circa emeri¬
tam lusitaniȩ. oleum ipsum sale uindicatur
apinguidinis uitio cortice oleȩ concise odorem
accipit medicatio. alia ut uino palati grati&
nulla est. nec tam numerosa differentia trib
ut plurimum bonitatis distat odor intenui argu¬
tior &istamen &iam in optimabreuis. Oleo
natura tepefacere corpus & contra algores mu¬
nire eidem feruores capitis refrigerare.: usũ
eius adluxuriam uertere greci uitiorum

Expanded text:
nec non aliquae oleo suo et sine arcessita commennec non aliquae oleo suo et sine arcessita commendatione purae innatant, colymbades. franguntur eaedem herbarumque viridium sapore condiuntur. fiunt et praecoques ferventi aqua perfusae quamlibeat inmaturae ; mirumque dulcem sucum olivas bibere et alieno sapore infici. purpureae sunt et in iis, ut uvis, in nigrum colorem transeuntibus posiis . sunt et superbae praeter iam dicta genera. sunt et praedulces, per se tantum siccatae uvisque passis dulciores, admodum rarae in Africa et circa Emeritam Lusitaniae. oleum ipsum sale vindicatur a pinguitudinis vitio. cortice oleae conciso odorem accipit. medicatio alias ut vino; palati gratia nulla est nec tam numerosa differentia: tribus ut plurimum bonitatibus distat. odor in tenui argutior, et is tamen etiam in optimo brevis. Oleo natura tepefacere corpus et contra algores munire, eidem fervores capitis refrigerare. usum eius ad luxuriam vertere Graeci, vitiorum
Abbreviated transcription (Latin):
nacedere &am ratio prauitati uid&ur. fueruNT
gore sterelitatem fieri sicut copia maturitatẽ
itllabonitas non temporis sed generis tardepu
ionti mamurcam Similis error collectam seruan
nabuletis nec prius quam sud& premendicum
ilora dcum decrescit amurca augeatur. Itaq
nonampluis senas libras singulis modiis expri
ant amurcȩ mensuram nemoagit quanto ea
sorreperiatur in eodem genere diebus adiectis
ere dcum existimantium presertim cum mag¬
nitudine copiam olei constare indicio sint que
regiȩ uocantur aliis maiorina & ab aliis bambie
grans simȩ alio qui minimosuco & inegẏpto carno¬
sissimis olei exiguum. Decapoliuero syriȩ ꝑquã
paruȩ nec a pari maiores carnetamen commen¬
dintur quam ob causam italicis transmarinȩ p̃¬
feruntur in cibis cum oleo uincantur. Et in ip¬
saitalia c&erispicene & sidicine sale illȩ priue
tim condiantur & ut reliquȩ amurca sa paue

Expanded text:
cedere etiam ratio pravitati videtur feruntque frigore austeritatem fieri, sicut copiam maturitate, cum sit illa bonitas non temporis, sed generis tarde putrescentium in amurcam. similis error collectam servandi in tabulatis nec prius quam sudet premendi, cum omni mora oleum decrescat, amurca augeatur. itaque vulgo non amplius senas libras singulis modiis exprimi dicunt. amurcae mensuram nemo agit, quanto ea copiosior reperiatur in eodem genere diebus adiectis.ere oleum existimandi , cum praesertim nec magnitudine copiam olei constare indicio sint quae regiae vocantur, ab aliis maiorinae , ab aliis babbiae, grandissimae alioqui, minimo suco. et in Aegypto carnosissimis olei exiguum, Decapoli vero Syriae perquam parvae, nec cappari maiores, carne tamen commendantur . quam ob causam Italicis transmarinae praeferuntur in cibis, cum oleo vincantur, et in ipsa Italia ceteris Picenae et Sidicinae. sale itim condiuntur et ut reliquae amurca sapave,
Abbreviated transcription (Latin):
est prouida silibeat intellegere. Natura quippe temule¬
tiȩ nascentibus uinis ut inecesse non est quin im momi
ad seruandum blanda inter u&erati caries ol conolut
parci fecitque u&eratica necessitate promiscium &u
go principatum in hoc quoque bono optinuit italia t
orbemaxime agro a frano eiusq parte quelucinus
fundit oleum. Vnde & liciniȩ gloria p̃cipua oliuȩ ung¬
ta hanc palmam dedere accomodatu ipsis odorem dd
&palatum delicatiorem sententia. Decettrobacas licini¬
nulla auis app&it reliquum certamen inter histriȩi¬
ram &b&icȩ parem c&erum fert uicina bonitas pron¬
tus excepto a fricȩ frugistro solo. c&eris totum id nauio
concessit oleum acuinum noninuidit tantum satsqs
riȩ in messibus fec it. reliqua erroris plenaque ini
partȩ uite numcrosiorem esse docebimus oliuȩ consti
nucleo odeo carneamurca. Sanies haec est eius anur

Expanded text:
est, provida, si libeat intellegere, natura, quippe temuleest, provida, si libeat intellegere, natura, quippe temulentiae nascentibus vinis uti necesse non est, quin immo invitat ad servandum blanda inveterati caries: oleo noluit parci fecitque ea necessitate promiscuum et vulgo. principatum in hoc quoque bono obtinuit Italia e toto orbe, maxime agro Venafrano eiusque parte quae Licinianum fundit oleum, unde et Liciniae gloria praecipua olivae. unguenta hanc palmam dedere accommodate ipsis odore, dedit et palatum delicatiore sententia; de cetnulla avis adpetit. relicum certamen inter HistriBaeticae par est. cetero fere vicina bonitas provinciis excepto Africae frugifero solo: Cereri id totum natura concessit, oleum ac vinum non invidit tantum satisque gloriae in messibus fecit. reliqua erroris plena, quem in nulla parte vitae numerosiorem esse docebimus. 9 Oliva constat nucleo, oleo, carne, amurca. sanies haec est eius amara; fit
Abbreviated transcription (Latin):
triadixit uirgilius orchites &radios & posias
nec de siderare rastros aut falices ullamuecurã
Sine dubio & inhis solum maxime celumque
referri. Uerumtamen & tondentur cum & ui¬
tes ut que &iam: interra digaudent consequers
earum uindemia est arsque uel maior oleo
musta temperandi. Excadem quippe oliua
differunt suci primũ omnium cruda atque
nondum inchoate maturitatis. hoc sapore
prestantissimum quin & exeo prima unda
preli laudatissima acde inde ꝑ deminutiones
incluso quanto maturiorbaca tanto pingui¬
or sucus minus que gratus. optima autem
a&as ad deterpendum intercopum bonitatẽ¬
que incipiente bani crescere cumuocaN
druppas greciuero drypeditas colero distant¬
anmatur itasilla intor colaribus fiat. anra¬
mis rigua fuerit arbor hanc suotantum
baca suco nihilque aliud quam rores cȩlibiberit. V&us tis
tedium adfert nonitem ut uinoplurimumq: &atis am

Expanded text:
tria dixit Vergilius, orchites et radios et posias, tria dixit Vergilius, orchites et radios et posias, nec desiderare rastros aut falces ullamve curam. sine dubio et in iis solum maxime caelumque refert. verum tamen et tondentur, cum et vites, atque etiam interradi gaudent. consequens earum vindemia est arsque vel maior olei musta temperandi. ex eadem quippe oliva differunt suci. primum omnium crudadat atque nondum inchoatae maturitatis; hoc sapore praestantissimum. quin et ex eo prima unda preli lautissima ac deinde per deminutiones,incluso. quanto maturior baca, tanto pinguior sucus minusque gratus. optima autem aetas ad decerpendum inter copiam bonitatemque incipiente baca nigrescere, cum vocant druppas, Graeci vero drypetidas. cetero distattum, maturitas illa in torcularibus fiat an ramis, rigua fuerit arbor an suo tantum baca suco nihilque aliud quam rores caeli biberit. Vetustas oleo taedium adfert, non item ut vino, plurimumque aetatis annuo
Abbreviated transcription (Latin):
Ilcam theo phrastus ecleberrimis gre¬
corum auctoribus urbis rome annocirciter
ccccxl. negauit nisi intra xUxp̃ abmari
nasci. fenestella uero omnino non fuisse in ita¬
lia his paniaque africa. tarquinio prisco rag¬
nante ab annis populi romani clxXXIII
quae nunc ꝑuenit trans alpes quoque & in
gallias his paniasque medias urbis qui dem
anno di. apio claudio cetinepote .i iunio cõs. olei
librȩ duodenȩ assibus ueniere. St mox anno de¬
Txxx ai sciufif edili corilis oleidenas libras
singulis assibus prestitt populo romiono ꝑtotum
annum Minus camir&ur quisciat postannos xxii.
op pompeiiuii cõs. oleum prouintus italiam
misisse. Hesiodus quoque in primis cultum a gro¬
rum docendam arbitratus uitam negauit olet
satorem fructum ex ea ꝑcepisse quamquã tar¬
da tunc reserat. At nunc &iam in plantarus
ferunt trans latarumque altero anno decerp¬
tum urbane fabianus negat prouenire in frigi¬
dissimis oleum neq incilidissimis genera earũ

Expanded text:
leam Theophrastus e celeberrimis Graecorum auctoribus urbis Romae anno circiter CCCCXL negavit nisi intra XXXX passuum ab mari nasci, Fenestella vero omnino non fuisse in Italia Hispaniaque aut Africa Tarquinio Prisco regnante, ab annis populi Romani CLXXIII, quae nunc pervenit trans Alpis quoque Gallias Hispaniasque medias. urbis quidem anno DV Appio Claudio Caeci nepote L. Iunio cos. olei librae duodenaedenis assibus veniere, et mox anno DCLXXX M. Seius L. F . aedilis curulis olei denas libras singulis assibus praestitit populo Romano per totum annum. minus ea miretur qui sciat post annos XXII Cn. Pompeio III cos. oleum provinciis Italiam misisse. Hesiodus quoque, in primis culturam agrorum docendam arbitratus vitam, negavit oleae satorem fructum ex ea percepisse quemquam: tam tarda tunc res erat. at nune etiam in plantariis ferunt, translatarumque altero anno decerpuntur bacae. Fabianus negat provenire in frigidissimis oleam neque in calidissimis. Genera earum
Abbreviated transcription (Latin):
it miraculi gratia. tiberio principe insenatiom iamse
paqueue &iam seuo alias sed ipsa iu uenta ad merũ
nor suerat. ea que commendatione credidere. l. pisone¬
is romȩ cure abeo dilectum quo dbiduo duab que nocti
ꝑporationem continuass& apud ipsum iam principem
lomugis drusus cȩsar degenerasse patrem tiberium fe
Iorquato rara gloria quando &haec ars suis legi
iostit non labasse sermone non leuatum uomitio
poribus ad didisse optima fide non respirasse in hau
bneque xspuisse nihilque adelidendum in pauimon
pinum exumo reliquis se diligenti scito legum con
lendm fallicias. Tergilla ciccroni. Mt binos con
snulbur ire solitum ipsi obicit mar coque atemu
ote . fctori patriasua.xi. antomo isenimantecũ¬
sine ad prehenderat hanc palmam edito &iam
ui desiu ebri&ate. quo patrocinari sibi ausus
ruuit plane ut equidem arbitror quantamala

Expanded text:
tante miraculi gratia Tiberio principe, in senecta iam severo tante miraculi gratia Tiberio principe, in senecta iam severo atque etiam saevo alias. et ipsi iuventa ad merum pronior fuerat, eaque commendatione credidere L. Pisonem urbis curae ab eo delectum, quod biduo duabusque noctibus perpotationem continuasset apud ipsum iam principem. nec alio magis Drusus Caesar regenerasse patrem Tiberium ferebatur. Torquato rara gloria, quando et haec ars suis legibus constat, non labasse sermone, non levatum vomitione terea aliis minoribus addidisse, optima fide non respirasse in hauriendo neque expuisse nihilque ad elidendum in pavimentis sonum ex vino reliquisse, diligenti scito legum contra bibendi fallacias . Tergilla Ciceronem M. F. binos congios simul haurire solitum ipsi obicit Marcoque Agrippainterfectori patris sui M. Antonio. is enim antesime adprehenderat hanc palmam edito etiam volumine de sua ebrietate, quo patrocinari sibi ausus adprobavit plane, ut equidem arbitror, quanta mal
Abbreviated transcription (Latin):
ceat libidines itmulentia. Ita uina exlibidine hut¬
tur atq &iam premio inuitatur ebri&as & sidis
&emitur alius ut quantum biberit tantum edit prau
uinolentiȩ lege accipit alius quantum alia que ser
tantumbibit: Tunc auidi matronam oculilicatis
ues produnt marito tunc animi scer&a proferint
alii testamenta sua nuncupant. ali mortiseraloqu
rediturasque ꝑiugulum uoces non continent Quo
poena prȩsens furiales somni & inquies nocurd
mium quȩ summum ebri&atis libido portentu¬
iu cundum nefas. posteradie exorealitus cadia at
predicant. cum priorem dicm cotidic perdan
nitum ut iciun ibiberent. potusque uini anteceder&
Extrnis a hoc artibus ac medicorum placitis nouitate
nn fanani apud grecos alcibiades meruit. apud nos
nomen&iam nouellius torquatus medio lanensis ad
pansiula tumusque epretura honoribus gestis trib¬

Expanded text:
ceat libidines temulentia! ita vina ex libidine haurceat libidines temulentia! ita vina ex libidine hauriuntur, atque etiam praemio invitatur ebrietas et, si dis placet, emitur. alius, ut quantum biberit, tantum edit, pretium vinolentiae lege accipit, alius quantum alea quaesierit, tantum bibit. tune avidi matronam oculi licentur, graves produnt maritum, tune animi secreta proferuntur. alii testamenta sua nuncupant , alii mortifera elocuntur rediturasque per iugulum voces non continent — quam sit poena praesens —, furiales somni et inquies nocturna praemiumque summum ebrietatis libido portentac iucundum nefas. postero die ex ore halitus cadi ac rre se ita vitam praedicant, cum priorem diem cotidie perdan ut ieiuni biberent potiusque vinum antecederet cibos, externis et hoc artibus ac medicorum placitis novitate quaerunt, famam apud Graecos Alcibiades meruit, apud nos cognomen etiam Novellius Torquatus Mediolanensis, ad proconsulatum usque praeturae honoribus gestis, trib
Abbreviated transcription (Latin):
bibere &iumenta cogimus tantoque opere
taonto lubort &impendio constat quod homi¬
nismentem mut& acfurorem gignat. mili¬
bus scelerum ubidedistis tanta dulcedine ut
magna pars non aliud uitȩ premium intelle¬
gat Quin imino ut plus capiamus sacco fran¬
gimus uires & alia in ritamenta ex cogitantur acbbg¬
di causa & iam uenena conspiciuntur Aliis ciaitam pre¬
mentibus ut bbere morscogat aliis pumcis farnan e
referendo pud& docere cautissimos. Exhis immo baln
coqui uidemus exanimes que esferri. limuero aloslet
expectare non posse. Immouero nec tunica nudusibis
onem uirium acplene infundere. ut statim uomant
susque haurunt id que iterum tertiumque tanqu
ad ꝑdenda uina geniti & tamquam effundi illa noupa
nisi ꝑ corpus humanum ad hoc ꝑtinent perogrine cio¬
tiones & uolutatio inceno acpectorosa ceruicis repoie
ostentatio peromnia haec predicatur sitis. Queriu

Expanded text:
bibere et iumenta cogimus — tantoque opere, bibere et iumenta cogimus — tantoque opere, tanto labore et inpendio praestat quod hominis mentem mutet ac furorem gignat, milibus scelerum ob ideditis, tanta dulcedine, ut magna pars non aliud vitae praemium intellegat. quin immo, ut plus capiamus, sacco frangimus vires, et alia inritamenta excogitantur ac bibendi causa etiam venena concipiuntur, aliis cicutam praesumentibus, ut bibere mors cogat, aliis pumicis farinam et quae referendo pudet docere . cautissimos ex iis in balineis coqui videmus exanimesque efferri, iam vero alios lectum expectare non posse, immo vero nec tunicam, nudosquetationem virium, ac plena infundere , ut statim vomant rursusque hauriant, idque iterum tertiumque, tamquam ad perdenda vina geniti et tamquam effundi ilia non possint nisi per corpus humanum! huc pertinent peregrinae exercitationes et volutatio in caeno ac pectorosa cervicis repandae ostentatio. per omnia haec praedicatur sitis quaeri.
Abbreviated transcription (Latin):
sis interram dolus eruanda ualida expositis num¬
quam implenda & quodsuꝑ sit passo aut defruto ꝑ¬
unguendum ad nixto crocopisa uaricum sapa
sic opertula doliorum medicanda addita masti¬
et ac pice. Brutnia aperire u&ant nisi screnodie
u&ant austro flante lunaue plena flosuini can¬
didus probatur rubens tristi signum est sinonis
uin colos sit. Iteni uasa incalescentia oꝑculaue
sudantia quod cleriter florere ceperit odorem¬
que trahere non fore diutinum ipsa quoque
defruta ac sapa cumsit çelum sineluna hoc est
insideris eius cocu neque alio dic coqui iubent.
pracrea plumbcis uasis non acreis nucibus que
iugandibus additis eascnim fumum excipere cã¬
paniȩ nobilis sima exposita subdiuo incadis uer¬
berari sole luna imbreuentis aptissimum uide¬
tur Acsiquis diligentius reput& innulla parte
operio sior uita est ccu nonsaluberrimum ad¬
potum aquȩ liquorem natura dederit quoce¬
tera omnia animantia utuntur. At nosuinũ

Expanded text:
sis in terram doliis servanda, valida expositis. numsis in terram doliis servanda, valida expositis. numquam inplenda, et quod supersit passo aut defruto perunguendum admixto croco pistave iri cum sapa. sic opercula doliorum medicanda addita mastiche aut pice Bruttia. aperiri vetant nisi sereno die, vetant austro flante lunave plena. flos vini candidus probatur; rubens triste signum esse, si non is vini colos sit, item vasa incalescentia operculave sudantia. quod celeriter florere coeperit odoremque trahere, non fore diutinum. ipsa quoque defruta ac sapas, cum sit caelum sine luna, hoc est in sideris eius coitu, neque alio die coqui iubent, praeterea plumbeis vasis, non aereis, nucibusque iuglandibus additis; eas enim fumum excipere. Campaniae nobilissima exposita sub diu in cadis verberari sole, luna, imbre, ventis aptissimum videtur. Ac si quis diligentius reputet, in nulla parte operosior vita est potus aquae liquorem natura dederit, quo cetera omnia animalia utuntur; at nos vinum
Abbreviated transcription (Latin):
&iam hieme gelida ignibus rigorem arcenda¬
rum dictu sed aliquando uisum ruptis uasisst¬
terȩ glaciate. modo prodigii modo qũo uinina¬
tura non gelascit alias ad frigus stupens tantũ
mitiores plage doluis condunt infodiuntque tẽ¬
pretort aut ad portionem situs. Itemcelum p̃¬
bent alibi uero impositis tectis ardent. Tradun¬
turque & haec p̃cepta latus cellȩ uinarie aut
certe fenestras obuertit in aquilonem opor¬
tere uelusque in exortum equi noctialem ster¬
culonia & arborum radices procul ab esse om̃a¬
que odoris cuitandi facillimo inuina transitu
ficus utiq &caprificos dolus &iam interiall
dari nec inter sese uitia sorpant contagione uini sem¬
per ocisimna. quin & figuras referre uentruos ac
patulaminus ittilia picari oportere protinus aco¬
nis ortu postea ꝑ fundi marina a qua aut sala de¬
incinere eas armentis asꝑgi uel argille abstersa
mur ra suffiri ipsasque scpius in becilla uine demis¬

Expanded text:
etiam hieme gelida ignibus rigorem arcent. raetiam hieme gelida ignibus rigorem arcent. rarum dictu, sed aliquando visum, ruptis vasis stetere glaciatae moles, prodigii modo, quoniam vini natura non gelascit; alias ad frigus stupet tantum. mitiores plagae doliis condunt infodiuntque terrae tota aut ad portionem situs. ita caelum prohibent, alibi vero inpositis tectis arcent, traduntque et haec praecepta: latus cellae vinariae aut certe fenestras obverti in aquilonem oportere vel utique in exortum aequinoctialem . sterculinia et arborum radices procul abesse omniaque odoris evitandi, facillimo in vina transitu, ficos utique et caprificos; doliis etiam intervalla dari, ne inter sese vitia serpant contagione vini semper ocissima. quin et figuras referre; ventriosa ac patula minus utilia. picari oportere protinus a canis ortu, postea perfundi marina aqua aut salsa, dein cinere e murra suffiri ipsasque saepius cellas. inbecilla vina demis
Abbreviated transcription (Latin):
aut mulsum. Cato iub& uina concinnari hocenim
utitur uerbo cineris lixiuicum defruto coctipar¬
te qua dr in gentesima culleum ud salis ses quilibra
interumn & tuso marmore facit & subphoris men¬
tionem resine uero in nouissimis suꝑ omna a ddi
maturescente iamuino iub& mustum quodilletor¬
tinum apellat. Nos intellegimus nouissi meexpres¬
sum & ad discimus tingendigratia coloris ut pig¬
mentum aliquod uni atqueita pinguius fier&.
ut beneficiis placere cogatur & miramur noxiam
esse inuitium indinantis. Experimentum est la¬
mina plum bea mutatus in eo colos proprium aũ
inter reliquo res uino mulcescere aut in ac&um
uerti extant que medicinȩ uolumina tam exuini
siccata recipit ignes acsine alimento ꝑseflagrat
cinis eius nitri naturam hab& easdemque uires
hoc amplius quod pingiuor sentitur. Magna & col¬
lecto umumo differentia incelo circa alpeslni¬
ceis uasi s condunt circulisque cingunt atque

Expanded text:
aut mulsum. Cato iubet vina concinnari — hoc enim aut mulsum. Cato iubet vina concinnari — hoc enim utitur verbo — cineris lixivi cum defruto cocti parte quadr agesimain culleum vel salis sesquilibra, interim et tuso marmore. facit et sulpuris mentionem, resinae vero in novissimis . super omnia addi maturescente iam vino iubet mustum, quod ille tortivum appellat, nos intellegimus novissime expressum. et addi scimus tinguendi gratia colormentum aliquod vini, atque ita pinguius fieri. tot veneficiis placere cogitur, et miramur noxium esse! in vitium inclinantis experimentum est lamnae plumbeae mutatus in eo colos. Proprium autem inter liquores vino mucescere aut in acetum verti, extantque medicinae volumina. faex vini siccata recipit ignes ac sine alimento per sese flagrat. cinis eius nitri naturam habet easdemque vires, hoc amplius quod pinguior sentitur. Magna et collecto iam vino differentia in caelo . circa Alpes ligneis vasis condunt tectisque cingunt atque
Abbreviated transcription (Latin):
din acimine uehementius id fieri arbitrantur crudo
t rsne excitarique lenitatem. ediuerso crapulam con¬
ciaforrtatem nimiam frangique uirus. aut ubi pigra
ns torpeat uirus addi. Liguriȩ maxime circum pa¬
isque mustis crapulȩ utilitas discernitur. hoc modo
qucbus mustis crapulȩ plus inditur. lenibus parcius.
furaque condiri uelint. nec non alia quȩ est mulsi.
eantura uitiumq: musto quibusdam in locis iterum
t sfiruere qua calamitate deferuit sapor uappe ac
uomen ꝗ robrosum & iam hominum cum degerauit
engypso a libi& quibus diximus modis instau¬
ur. Sedcinerem euitis sarmentis aut quercu pre¬
it quina marinam aquam eiusdem reigratia
oit nocte solsticio & qͥuilone flante hauriri uelsi
pdr arbores feraces. Vitia pr&er supra dicta a co
onrta sibluceant ac subden.bte lentescant a core
dia picem indicam maxime probat grecia
iisticen que in ponto bitumini similis gignit᷑

Expanded text:
dam acumina. vehementius id fieri arbitrabantur crudo flore resinae excitarique lenitatem, e diverso crapula conpesci feritatem nimiam frangique virus aut, ubi pigra lenitas torpeat, virus addi, Liguriae maxime Circumpadanisque mustis. 125 utilitas discernitur hoc modo: pugnacibus mustis crapulae plus inditur, lenibus parcius. sunt qui et utroque condiri velint, nec non aliqua est musti picea natura vitiumque musto quibusdam in locis iterum sponte fervere, qua calamitate deperit sapor: vappae accipit nomen, probrosum etiam hominum, cum degeneravit ceu gypso alibi et quibus diximus modis, instaurentur; sed cinerem e vitis sarmentis aut quercu praeferunt. quin et marinam aquam eiusdem rei gratiaaut certe nocte solstitio et aquilone flante hauriri vel, sinter arbores feras. vitia praeter supra dicta acor  vero, si fragmenta subluceant ac sub dente lentescant acoreia picem Idaeam maxime probat , Graecnigram mastichen, quae in Ponto bitumini similis gignitur
Abbreviated transcription (Latin):
contragrandines eamtu&ur foliorum amplitudo at
duritia. In signes uamcolore interpur pureas nugrasq¬
medio heluole sepius uarianti & obidiuriane aquiusa
appellatȩ prȩsertur in his nigrior utraq: alitrnsui¬
fertilis sed mclior ui nocum parcior. Et preciȩ dugt
magnitudint acini discermuintur quib matories flis
uua que ollis utilissima folum apiosimils babs dues¬
rachini edebrant his pani ecocolobin uocant rariet
estus austrosque tolerat capitinimica copialar
bis hocmelior sed & austera transt indilcues¬

Expanded text:
contra grandines eam tuetur foliorum amplitudo atque contra grandines eam tuetur foliorum amplitudo atque duritia. Insignes iam colore inter purpureas nigrasque helvolae saepius variantes et ob id varianae a quibusdam appellatae. praefertur in fertilis, sed melior vino, cum parcior. et praeciae duo genera magnitudine acini discernuntur, quibus materies plurima uvaque ollis utilissima; folium apio simile. baliscam Dyrrachini celebrant, Hispaniae coccolobin vocant. rarior uva, aestus austrosque tolerat, capiti inimica, copia laor est coccolobis, hoc melior. sed et austera transit in dulc
Abbreviated transcription (Latin):
allo brogicaque. quam supra picatam apellauimis g̃¬
nit dominobilibus nec agnoscendis alibi. fecunde tin
bonitatis uice copiam prestant : Tugenia seruentibus
r&icatem peratis. allo brogica frigidis gelu maturesat
& colore nigra ex hisquas adhuc diximus sed eam enig
uina u&ustate in album colorem transeunt rliqueigio¬
lis aliquandotamen cȩli aut solis opera non fallunt u&us
tem sicuti fecenia & cumea florens Bituriaca acinoris
num quam floris ob noxii qm̃ antecedunt uentisq ab
bus resistunt. Meliores tamenalgentib locis quã cali
partu in patiens uariantis. sed contratenor emunũ algos
estus ue constant. Quȩ minor est ex cagenere melori ng
gendo solomorosa pingui pitrescit. graciliominnon
prouenit mediamtem periem delicatequȩrit Obhes
nis collibus familiaris uia cius indecora uisu sa portue¬
da nisimatura ꝓtinus rapitur &umi non pitrescenseo

Expanded text:
Allobrogicaque, quam supra picatam appellavimus, eveAllobrogicaque, quam supra picatam appellavimus, evenit, domi nobilibus nec agnoscendis alibi. fecundae tamen bonitatis vice copiam praestant, eugenia ferventibus locis, Raetica temperatis, Allobrogica frigidis, gelu maturescens et colore nigra. 27 ex iis quas adhuc diximus, sed etiam e nigris, vina vetustate in album colorem transeunt. reliquae ignobiles, aliquando tamen ctem , sicuti Faecenia et cum ea florens Biturigiaca, acino rarior, numquam floris obnoxii, quoniam antecedunt ventisque et imbribus resistunt, meliores tamen algentibus locis quam calidis, partu, inpatiens variantis caeli, sed contra tenorem unum algoris aestusve constans. quae minor est ex eo genere, melior. in eligendo solo morosa, pingui putrescit, gracili omnino non provenit; mediam temperiem delicate quaerit, ob hoc Sabinis collibus familiaris. uva eius indecora visu, sapore iucunda. nisi matura protinus rapitur , etiam non putrescens cadit.
Abbreviated transcription (Latin):
appella uereumeas. Heminus fertiles uinaccis
& secenimia contrapruinas fortissimȩ siccitate¬
magisquã imbre aestu quamalgore uexantur
quam obrem infrigidis umidisque principatũ
obtinent fertiliorq minor acino & folio scis s
minus. apianis apes dedere cognomen p̃cipue
carum auide ex his duogenera lanugine & ip¬
se pubescunt. Distant quod altera celerius ma¬
turescit quam quam ex altera ꝓperante situs
frigidus non respuntur & tamen nulla celerius
maturescit Imbreputrescunt uina primodul¬
cia austeritatem annis accipiunt & rubra
nulla magis uitȩ gaud& & actenus potissima
nobilitas datur petuliaribus at que uernalis
italiȩ c&ere aduenere. chio thasioue. Grecu¬
lanon interior amineis bonitatẽ prȩtenera
aci no &uua tam parua ut nisi pinguissimo
solo colere non prosit. Eugeniã tauro meni¬
tanicolles cumgenerositatis cognominemise¬
reabbano tantum agro quõ trans lata statĩ
mutatur. Namque est aliquis tantus colorũ

Expanded text:
appellavere vineas. hae minus fertiles , vinaceis appellavere vineas. hae minus fertiles , vinaceis et faece nimiamagis quam imbre, aestu quam algore vexantur. quam ob rem in frigidis umidisque principatum obtinent. fertilior quae minor acino et folio scissa minus. 24 Apianis apes dedere cognomen, praecipue earum avidae. ex iis duo genera lanugine et ipsa pubescunt. distant quod altera celerius maturescit, quamquam et altera properante. situs frigidi iis non respuuntur, et tamen nullae celerius imbre putrescunt. vina primo dulcia austeritatem annis accipiunt. Etruria nulla magis vite gaudet. 25 et hactenus potissima nobilitas datur peculiaribus atque vernaculis Italiae; ceterae advenere. e Chio Thasove Graecula non inferior Aminneis bonitate, praetenera acino et uva tam parva, ut nisi pinguissimo solo colere non prosit. eugeniam Tauromenitani colles cum generositatis cognomine misere Albano tantum agro, quoniam translata statim mutatur. namque est aliquis tantus locorum