comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
socerum suum flagitabatꝰ omnia senatus
reiciebat nisidemeprimum consules rectu¬
lissentꝰ Quaecum resiam manib: teneretur
etcum consules prouinciarum pactione lib¬
tatem omnem perdidissent qui cuminse¬
natu priuati ut de mesententiasdicerent
flagiabant legemili seclodiam timere
dicebantꝰ cum hoc non possent iamdiutius
sustinere initur consiliũ deinteritu .cΝ
pompoiquo patefacto ferroq deprenso ille
inclusus domitam diufuit quam diuin imicis
meus in tribunatũ demeore dituxiii. tribuni
promulgerunt : ex quo intellectũ sinona
mihi absenti creuisse amicos in ea p̃sertim
fortuna inqua non nulli etiam quos esse
putauerunt non erant sed eos uoluntatẽ
semper eandem : liber tatem non eindem
semper habuis se nam ex nouem tribunis
quostunc habueram unus meabsente deflu¬
xit qui cognomen sibi exaeliorum imaginib:
arripuit quos magis nationis eius essequã
generis uideretur : Nocigitur aninoma¬

Expanded text:
socerum suum flagitabat; omnia senatus socerum suum flagitabat; omnia senatus reiciebat, nisi de me primum consules rettulissent. quae cum res iam manibus teneretur, et cum consules provinciarum pactione libertatem omnem perdidissent,—qui, cum in senatu privati ut de me sententias dicerent flagitabant, legem illi se Clodiam timere dicebant: cum hoc non possent iam diutius sustinere, initur consilium de interitu Cn. Pompei. quo patefacto ferroque deprenso, ille inclusus domi tam diu fuit quam diu inimicus meus in tribunatu. de meo reditu octo tribuni promulgaverunt; ex quo intellectum est non mihi absenti crevisse amicos, in ea praesertim fortuna in qua non nulli etiam quos esse putaveram non erant, sed eos voluntatem semper eandem, libertatem non eandem semper habuisse; nam ex novem tribunis quos tunc habueram unus me absente defluxit, qui cognomen sibi ex Aeliorum imaginibus arripuit, quo magis nationis eius esse quam generis videretur. hoc igitur anno ma
Abbreviated transcription (Latin):
po seruasset : Accessitad causam publicã
restitit auctorites uareliquis rebus questis
ẽ dep̃ieritis fieri quaedam ad meliorem
speminclinatio uisa st de creuit senatus
tenullo referente ln inniocuius in mea
causanum quã fides uirtus que contre¬
muit intercessit ligusiste nestio quicid di¬
ta mentum inimicorum incorum reserat
et caus a nr̃a eoiam loci : ut erigere oculos
et uiuere uiderotur: quis quiserat quiali¬
quam partem in meo luctu scleris dodiani
attigisset q uocum que uenerat quodiudi¬
tium cumque subieraed am nabatur in ueniebat᷑
nemoquise suffragium de metulis set corꝗerietur
Decesserat exasia fraterineus magnasqalore
sed multo etiam maioremaerore huicadur¬
bemuenienti totcobuiã ciuitascum lacrumis
gemituq processerat̃loquebatur liberius
senatus concurrebant equites & pisoille gener
meuscui fructum pietatis suae neque ex me
neque a PR. forre licuit a propinquo suo

Expanded text:
pe servasset: accessit ad causam publicam, pe servasset: accessit ad causam publicam, restitit auctoritate sua reliquis rebus, questus est de praeteritis. fieri quaedam ad meliorem spem inclinatio visa est. decrevit senatus te nullo, referente L. Ninnio, cuius in mea causa numquam fides virtusque contremuit. intercessit Ligus iste nescio qui, additamentum inimicorum meorum. res erat et causa nostra eo iam loci ut erigere oculos et vivere videretur. quisquis erat qui aliquam partem in meo luctu sceleris Clodiani attigisset, quocumque venerat, quod iudicium cumque subierat, damnabatur: inveniebatur nemo qui se suffragium de me tulisse confiteretur. decesserat ex Asia frater meus magno squalore, sed multo etiam maiore maerore. huic ad urbem venienti tota obviam civitas cum lacrimis gemituque processerat. loquebatur liberius senatus; concurrebant equites Romani; Piso ille, gener meus, cui fructum pietatis suae neque ex me neque a populo Romano ferre licuit, a propinquo suo
Abbreviated transcription (Latin):
egnum aliquod statueretur qͣuis autem
rexerat quiillo ron cutem ondum sibi quod ã
habebat aut redimendum quod habebat arbitra¬
retur quis prouinciã quis pecuniam quis lega¬
tionẽ a senatu petebat damnatis deuir estitu¬
tio consolatus petio ipsiilli papulari sacer¬
doti compasabatunꝰ haec gemeban bonis pera¬
bant in probi: agebat IR .EI consules adiuua¬
bant hic aliquando serius quã ipse uellet
CN. pompeius inuitis simisus quimentem
optumi acfortissimi uiri suis consilus fictis¬
que terrorib: adefensione eaesalutis auerte¬
rant : excitauit illã suam non solitam sed
suspitione Aliqua retcrdatam consuetu
uir quicelera tissimos ciuis qui a cerrimos
ciuis quimaximas nationes quireges quirȩ
gentis qui feras atq: in auditas qui praedo¬
num in finitam manũ quietiã seruitia
uirtute uictoria quaed omius seđ quiom¬
nib: bellis terrimariq: compressis impe
Non solũ consilinsset ctiam sanguinesuosae¬

Expanded text:
regnum aliquod statueretur? quis autem regnum aliquod statueretur? quis autem rex erat qui illo anno non aut emendum sibi quod non habebat, aut redimendum quod habebat arbitraretur? quis provinciam, quis pecuniam, quis legationem a senatu petebat? damnatis de vi restitutio, consulatus petitio ipsi illi populari sacerdoti comparabatur. haec gemebant boni, sperabant improbi, agebat tribunus plebis, consules adiuvabant. hic aliquando, serius quam ipse vellet, Cn. Pompeius invitissimis iis qui mentem optimi ac fortissimi viri suis consiliis fictisque terroribus a defensione meae salutis averterant, excitavit illam suam non sopitam, sed suspicione aliqua retardatam consuetudvir, qui sceleratissimos civis, qui acerrimos hostis, qui maximas nationes, qui reges, qui gentis feras atque inauditas, qui praedonum infinitam manum, qui etiam servitia virtute victoriaque domuisset, qui omnibus bellis terra marique compressis impernon solum consiliis sed etiam sanguine suo sae
Abbreviated transcription (Latin):
ebantur temporesiuis suberat armissi soci¬
tas magis tratuum pactionis i periculum ciui
nodiciuis et debonis proscripto ferretur
umetsacratis legib: et exii. tabulis scanctũ
sseut neque priui legium in rogariliceret ne¬
ede ccpiteni si comitus centuriatis rogari:
ulla uox est audita consulũ constitutũq ẽ
llo anno qucontũ in illis ducib: huius imperu
estib: fuit iure posse peroperas concitatas
uã uis ciuem nominatim .I .R.PI. conoilio extt¬
aacte exciuitate exturba sri. quȩ uero promul¬
oca illo anno fuerant quae promissa multis
uae conscripta quaesperata quae cogitata:
ad dicam quilocus orbi terre iam non erata
aud estinatus cuius negotii publici cogita
optacri fingicuratio doluit quaenon esset¬
tributa atq discripta q̃uod genus imperi at
iuepro uintia queratio aut flandȩ aut con¬
andȩ pecuniae non reperiebantur : q̃uae
egio oraue terrarum erat latior in quanon

Expanded text:
debantur, tempori; si vis suberat, armis; si socidebantur, tempori; si vis suberat, armis; si societas magistratuum, pactioni; si periculum civiumodi civis—et de bonis proscriptio ferretur, cum et sacratis legibus et duodecim tabulis sanctum esset ut ne cui privilegium inrogari liceret neve de capite nisi comitiis centuriatis rogari, nulla vox est audita consulum, constitutumque est illo anno, quantum in illis duabus huius imperi pestibus fuit, iure posse per operas concitatas quemvis civem nominatim tribuni plebis concilio ex civitate exturbari? quae vero promulgata illo anno fuerint, quae promissa multis, quae conscripta, quae sperata, quae cogitata, quid dicam? qui locus orbi terrae iam non erat alicui destinatus? cuius negoti publici cogitari, optari, fingi curatio potuit quae non esset attributa atque discripta? quod genus imperi aut quae provincia, quae ratio aut flandae aut conflandae pecuniae non reperiebatur? quae regio orave terrarum erat latior in qua non
Abbreviated transcription (Latin):
porib: ex acurbẽ facile pateretur et enim qu
superiore anno senatu caruis seo quo sicuuo
rec metamen socium suorum in .Rs. consilio
et meo nominecum uni uersosenatutum so¬
tentia sua condem pnatam bacurbe cẽposse
lleuero eidem tempori quonos. eiusdem furo¬
⁊ et isdem consulibus eis demminis insidiispe¬
nculis cessit luctum nos hausimus morem :
doloremille milleanimi nonminorem iHis
let ottantis que cein iuris in socios in reges inci¬
utates liberas. consulum querellesse debuit
nius magistratus tutella reges atq: exterae
ationes semper fuerunt : et quȩ uox unqam ẽ
iudita consulum quam quam quis auderet.
imaxime queri uellent decypriore geque¬
ereNur qui meciuenulo meocrimine patriae
umine laborantem non modo stantem non
efender̃ sed neiacentem quidem protexeruat :¬
esseram sicilienam ameplebem fuis se uoltis
ude non fuit inuidiae siqua moueri omniciui¬

Expanded text:
mporibus ex hac urbe, facile pateretur. etenim qui mporibus ex hac urbe, facile pateretur. etenim qui superiore anno senatu caruisset, quo si tum veniret me tamen socium suorum in re publica conet meo nomine cum universo senatu tum sententia sua condemnata, in hac urbe esse posset? ille vero eidem tempori cui nos, eiusdem furori, eisdem consulibus, eisdem minis insidiis periculis cessit. luctum nos hausimus maiorem, dolorem ille animi non minorem. his de tot tantisque iniuriis in socios, in reges, in civitates liberas consulum querela esse debuit: in eius magistratus tutela reges atque exterae nationes semper fuerunt. ecquae vox umquam est audita consulum? quamquam quis audiret, si maxime queri vellent? de Cyprio rege quererentur qui me civem, nullo meo crimine, patriae nomine laborantem, non modo stantem non defenderunt sed ne iacentem quidem protexerunt? cesseram, si alienam a me plebem fuisse vultis, quae non fuit, invidiae; si commoveri omnia vi
Abbreviated transcription (Latin):
egita criter ea quae sensit praesetulit dux
auctor actor rerum illarum fuitꝰ non quo
cogitundũ putabat consecutus est ipsius
tribunatus quidergo de singularimagnita¬
dine animieius acde incredibili uirtutedico
mẽnistis illum diem cum templo a collega
occupato nobis omnibus deuita eiusui riea
uis timentib: ipse animo firmissimo ueniu
templum et clamorem hominũ auctorit¬
te in petum in proborum uirtutes ed cuis
quanta fueriti ammihidicere non ẽ necesi
At susticr priaerogationi sceleratissi me nor
pitud o regnoenimiã plublicato deipsocato
erat nominatim rogatum quod ille si reps¬
dias set dubitatis quinꝰ uis essetcella tatun
omnia acta illius anniperunũ illum lab¬
factari uiderentur atq: etiam hoc uidebat
quoniam illa in RE macula regnipublicatis
manerot q̃uam ne moiam pos sec eluerequeo
esse perse conseruari quam peralios atq:

Expanded text:
egit acriter; ea quae sensit prae se tulit; dux, egit acriter; ea quae sensit prae se tulit; dux, auctor, actor rerum illarum fuit, non quo cogitandum putabat. consecutus est ipsius tribunatus. quid ego de singulari magnitudine animi eius ac de incredibili virtute dicam? meministis illum diem cum, templo a conlega occupato, nobis omnibus de vita eius viri et civis timentibus, ipse animo firmissimo venit in templum, et clamorem hominum auctoritate impetum improborum virtute sedavit. usam quae quanta fuerit iam mihi dicere non est necesse. at si isti Cypriae rogationi sceleratissimae non licae turpitudo; regno enim iam publicato de ipso Catone erat nominatim rogatum; quod ille si repudiasset, dubitatis quin ei vis esset adlata, cum omnia acta illius anni per unum illum labefactari viderentur? atque etiam hoc videbat, quoniam illa in re publica macula regni publicati maneret, quam nemo iam posset eluere, quod esse per se conservari quam per alios diss
Abbreviated transcription (Latin):
atq haeret in patria splendet qua eperse se
semper : neque alienis sumquam sordibus
obsolescit : Non illi ornandum .M. catonẽ
sed religandum nec illo committendum il¬
lud negotium : sed in poñdum putauerunt:
quuncontione palamdixerint linguam
secuelis sem̃ catoni quae semper contra ex¬
tra ordinarias potestates. libera fuisset:
Sentient ut spero breui temporemanore
liber tatem illamatq: hocetiam si ficripo¬
tuerit essemaiorem : quod cum consulibus
illis .M. cato etiam cumiam desperasset
aliquid auctoritatesua proficiposse tam̃
uoce ipsa acdolore pugnauit et post meũ
discessumiis pisonem uerbis flens meum
perditissimum atq inpudentissimum
paenaeiam prouintiae paeniteret .
Curigitur rogationi paruit: quasi uero
ille non altas quo queleges quas in tus tero¬
gatas putaret iam ante iuraritnon offert
eam̃ sente Niã cuius inuidiam . capitis pericul
sibi prestandam uidebat: dixit uehementer

Expanded text:
atque haeret in patria splendetque per sese atque haeret in patria splendetque per sese semper neque alienis umquam sordibus obsolescit. non illi ornandum M. Catonem sed relegandum, nec illi committendum illud negotium sed imponendum putaverunt, qui in contione palam dixerint linguam se evellisse M. Catoni, quae semper contra extraordinarias potestates libera fuisset. sentient, ut spero, brevi tempore manere libertatem illam, atque hoc etiam, si fieri potuerit, esse maiorem, quod cum consulibus illis M. Cato, etiam cum iam desperasset aliquid auctoritate sua profici posse, tamen voce ipsa ac dolore pugnavit, et post meum discessum iis Pisonem verbis flens meum perditissimum atque impudentissimum paene iam provinciae paeniteret. cur igitur rogationi paruit? quasi vero ille non in alias quoque leges, quas iniuste rogatas putaret, iam ante iurarit! non offert eam sententiam cuius invidiam capitis periculo sibi praestandam videbat; dixit vehementer,
Abbreviated transcription (Latin):
iussiti necminus et sibi ethuncim perio glo¬
constricrum a seregem quã constrictum
uideri
in regnum recepit q̃uicon flixit quisigna
contulit quideim poriopaenecertaaut
regnat hodie et amicitiae nomen acsocie¬
tatis quod armis uio latid precibus est consecu¬
tus illeciprinus miserquisemper amicus som¬
per socius fuit dequonulla umquã suspicio
durior aut ad senatum autadimperatores al¬
lata nostros estuiuus ut aiunt est et uidens
cum uictu acuestitus uopulicatus Eincurcete¬
rireges stabilem es sesuam fortunam arbi¬
trentur cum hoc illius funestianni prodito
exemplouideant pertribunum Aliquem
et sescentas operas se fortunis spoliari etreg¬
no omnipossenudari . Atetiam eo negotio
.M. catonis splendorem maculare uolueruNT
ignariquid grauitas quid in tegri tas quid
magnitudo animi quiddenique uirtus ule¬
ret quac intem pestates aeua qui etastec lu¬
cet in tenebris et pulsalo .co. manet tamen

Expanded text:
iussit, nec minus et sibi et huic imperio gloiussit, nec minus et sibi et huic imperio glotum a se regem quam constrictum videri. in regnum recepit, qui conflixit, qui signa contulit, qui de imperio paene certavit, regnat hodie et amicitiae nomen ac societatis, quod armis violarat, id precibus est consecutus: ille Cyprius miser, qui semper amicus, semper socius fuit, de quo nulla umquam suspicio durior aut ad senatum aut ad imperatores adlata nostros est, vivus, ut aiunt, est et videns cum victu ac vestitu suo publicatus. em cur ceteri reges stabilem esse suam fortunam arbitrentur, cum hoc illius funesti anni prodito exemplo videant per tribunum aliquem et sescentas operas se fortunis spoliari et regno omni posse nudari! at etiam eo negotio M. Catonis splendorem maculare voluerunt ignari quid gravitas, quid integritas, quid magnitudo animi, quid denique virtus valeret, quae in tempestate saeva quieta est et lucet in tenebris et pulsa loco manet tamen
Abbreviated transcription (Latin):
nullis rebus repetitis cumbonis omnibus
publicaretur: multa acer bamultatur pia
multa turbulenta habuit ille annus. tamen
illi sceleri quod in me illorum immanitas
edidit haudscio anrecte hoc proximũ esse
dicamus antiochum magnum illum maio¬
res nosirimagna belli contentione terra
marique superatum : intramontem taurum
regnare iusseruntasia quailtum multa runt.
atta loutis regnaret in ea condonauerunt
Quomar moeniorum regetigrane graueb&lũ
aut peripsi diuturnum quegessimus c̃umiille
iniurus in socios nr̃os̃ inferendis bello propo
nos lacessis sed hic et ipse perseue hemens fuit
et acerimum hostem pulsum ponto opibus
suis regnoq defendit: et ad luculo sum moui¬
roct queimperatore pulsum animo tamen
hos tili cum reliquis suis copus in pristina mente
mansithuno .CΜ. Pompeius cumin suis castris
supplicem abiectum uidisset erexitatq in¬
signeregium quod ille dosuoca pite abiecerat
reposuit et certis rebus imperatis regnare

Expanded text:
nullis rebus repetitis, cum bonis omnibus nullis rebus repetitis, cum bonis omnibus publicaretur. multa acerba, multa turpia, multa turbulenta habuit ille annus; tamen illi sceleri quod in me illorum immanitas edidit haud scio an recte hoc proximum esse dicamus. Antiochum Magnum illum maiores nostri magna belli contentione terra marique superatum intra montem Taurum regnare iusserunt: Asiam, qua illum multarunt, Attalo, ut is regnaret in ea, condonaverunt. Cum Armeniorum rege Tigrane grave bellum nuper ipsi diuturnumque gessimus, cum ille iniuriis in socios nostros inferendis bello prope nos lacessisset. hic et ipse per se vehemens fuit et acerrimum hossuis regnoque defendit, et a L. Lucullo, summo viro atque imperatore, pulsus animo tamen hostili cum reliquis suis copiis in pristina mente mansit. hunc Cn. Pompeius cum in suis castris supplicem abiectum vidisset erexit, atque insigne regium, quod ille de suo capite abiecerat, reposuit et certis rebus imperatis regnare
Abbreviated transcription (Latin):
inum ques anctissimarum atq ant iquissimarũ
tligionum uenditum pecunia grandi brogita
impuro homini atq indigno illa religione :¬
mesertim cum cas ibi illenon colendi seduio¬
indi causa ad petis set Appellatireges a po¬
do quuid num quão nea senatu quidem postulcs ex
adicti exules bitantium condempnatitum
mm indomnaticiue seciuit atc ei ciebaxitur
aptolaemeus quis i nondumeratipse a sena
socius appellatus erattamen frater eius regis
ucum esse ⁊ ineȩdem cacusãiam eratã senatu.
etustate. societitis deniq: erat rex si nondum
cus at non hostis pacatus quietus. Fretus
perfruebatur. Dehocnihil cogitainte nibilsus¬
picante eis demoperissuffragium ferenibus
est rogatum : ut sedens cum purpura et scep¬
tro etillis in signibus regis praeconipublico
subicerctur. et imperanto .P.R qui etiam
bello uictis regibus regna reddere consueuit :
rexamicus nulla iniuria commemorata

Expanded text:
fanumque sanctissimarum atque antiquissimarum fanumque sanctissimarum atque antiquissimarum religionum venditum pecunia grandi Brogitaro, impuro homini atque indigno illa religione, praesertim cum eam sibi ille non colendi, sed violandi causa adpetisset; appellati reges a populo qui id numquam ne a senatu quidem postulassent; reducti exsules Byzantium condemnati tum cum indemnati cives e civitate eiciebantur. rex Ptolomaeus, qui, si nondum erat ipse a senatu socius appellatus, erat tamen frater eius regis qui, cum esset in eadem causa, iam erat a senatu hvetustate societatis, denique erat rex, si nondum socius, at non hostis; pacatus, quietus, fretus perfruebatur—: de hoc nihil cogitante, nihil suspicante, eisdem operis suffragium ferentibus, est rogatum ut sedens cum purpura et sceptro et illis insignibus regiis praeconi publico subiceretur, et imperante populo Romano, qui etiam bello victis regibus regna reddere consuevit, rex amicus nulla iniuria commemorata,
Abbreviated transcription (Latin):
diorum a magis tratibus prox mis rp
desiderarit. legum multitudinẽ cum
earum quae latae sunt tum uero quat
comulgatac fuerunt nam late quidem sunt
in sulibus illis tacentib: diccmim mouero etiã¬
inctis simimagistratus de .RR. Tolleretur
⁊ collegia non modo illa uetera contra .s.c.
abilia alia noua conscriberentur. ut remis¬
ssenis et trientibus quinta propepars
ectigalium tolleretur ut gabinio proilla
a cilitia quam sibi si R .P. prodidis set pac¬
s erat srria dacretur: et uni helluonibis de
idem rede liberandi et rogata
iminutanda ehitto cam legein quac omnia
rart ligionum auspiciorum potestatum:
nnis leges quae sunt deiure ei detempore¬
gum roganda rumũ ina rogatione deleuit.
itto omnem domesticam labem etiam exteras
ationes illius annifurore conquassata suideba¬
us lege tribunicia matrismagnaepessinuntus
les acerdos expulsus etspoliatus sacerdotiost

Expanded text:
diorum a magistratibus proximis res publica diorum a magistratibus proximis res publica desiderarit—legum multitudinem, cum earum quae latae sunt, tum vero quae promulgatae fuerunt. nam latae quidem sunt consulibus illis—tacentibus dicam? immo vero etiam asanctissimi magistratus de re publica tolleretur, ut conlegia non modo illa vetera contra senaturabilia alia nova conscriberentur, ut remissis senis et trientibus quinta prope pars vectigalium tolleretur, ut Gabinio pro illa sua Cilicia, quam sibi, si rem publicam prodidisset, pactus erat, Syria daretur, et uni helluoni bis de eadem re deliberandi et rogata commutandae. mitto eam legem quae omnia iura religionum, auspiciorum, potestatum, omnis leges quae sunt de iure et de tempore legum rogandarum, una rogatione delevit; mitto omnem domesticam labem: etiam exteras nationes illius anni furore conquassatas videbamus. lege tribunicia Matris magnae Pessinuntius ille sacerdos expulsus et spoliatus sacerdotio est,
Abbreviated transcription (Latin):
nam illa in ret menstri quae sceler
sedec ipso crimine oraa autom expilsus
sine iudicio ut lapidibus frr seruicioden
concitato lex erat lata uast᷑aa crelicto for
et sicariis seruis que tradito itealex quȩ ut
ne ferretur senatus fuerat uestematata:
hactanta percurbatione giuitatis nenaa
quidem consales inter meumeo saemisia
culso ad meum san ginẽ raurenu ie
da aduolauerunt: oni grauilitiones
epulas partitionem aerari oue ficia spe
promissa. pmedam. Iaetiuã oncerum
inluccuomnius uexabatur uxor meali¬
beri ad necem quae rebancur: gentiti
pise genera pisonis consulis pedibus suprlex
reicebatur. bona diripiebantur. ea quae
ad consules deferebantur : domus arde ba
in palatio cos. epulabantur: quod si meis
in commodis lactabantur : urbi stamen
periculo commouerentur. Sedutꝰ mea
causam iamrecedã reliquas illius anni
petes recor daminũsicenim facillime
perspicietis. quantã uim omniũ reme¬

Expanded text:
nam illa in re publica monstra, quae sceleranam illa in re publica monstra, quae scelerased eo ipso crimine; erat autem expulsus sine iudicio, vi, lapidibus, ferro, servitio denique concitato; lex erat lata vastato ac relicto foro et sicariis servisque tradito, et ea lex quae ut ne ferretur senatus fuerat veste mutata. hac tanta perturbatione civitatis ne noctem quidem consules inter meum interitum eculso ad meum sanguinem hauriendum,da advolaverunt. omitto gratulationes, epulas, partitionem aerari, beneficia, spem, promissa, praedam, laetitiam paucorum in luctu omnium. vexabatur uxor mea, liberi ad necem quaerebantur, gener, et Piso gener, a Pisonis consulis pedibus supplex reiciebatur, bona diripiebantur eaque ad consules deferebantur, domus ardebat in Palatio: consules epulabantur. quod si meis incommodis laetabantur, urbis tamen periculo commoverentur. sed ut a mea causa iam recedam, reliquas illius anni pestis recordamini—sic enim facillime perspicietis quantam vim omnium reme
Abbreviated transcription (Latin):
dissent uidetis meta men in mero pristinã
dignitatẽ. breuita tem pore doloris int̃ iecto
adillud quod michi in hacomni estoratione
propositum omnibus malis illo anno scelere
consulum a p. esse confectam primum illo
ipsodie quamichi funestus fuit omnibus
bonis luctuosus cum ego me complexu patriae
cons pectuq uescro eripuissem : et metuues¬
tripericuli non mei furori homs celeri per¬
fidiae tellisminisq cessis sem patriã quequae
micbierat carissima propter ipsius patnae
caritatẽ reuquissem. cum meum illum
casum tam horribilem tam grauem
tam repentinũ non solũ homines sed tecta
urbis actem plalugerent inemouestrũ
forum. nemocuriam. nemoluc aspicere
uelletꝰ illo in quã ipsodieiiccim mohera
atq: etiampuna cotemporis eodem micbiri¬
que .p. pernicies gabinio et pisoni prouintia
rogatast. Prodeiim mortales custodasen
conseruatores huiusurbis atq: imieriquo¬

Expanded text:
dissent, videtis me tamen in meam pristinam dissent, videtis me tamen in meam pristinam dignitatem brevi tempore doloris interiecto ad illud quod mihi in hac omni est oratione propositum, omnibus malis illo anno scelere consulum rem publicam esse confectam, primum illo ipso die, qui mihi funestus fuit, omnibus bonis luctuosus, cum ego me e complexu patriae conspectuque vestro eripuissem, et metu vestri periculi, non mei, furori hominis, sceleri, perfidiae, telis minisque cessissem, patriamque, quae mihi erat carissima, propter ipsius patriae caritatem reliquissem, cum meum illum casum tam horribilem, tam gravem, tam repentinum non solum homines sed tecta urbis ac templa lugerent, nemo vestrum forum, nemo curiam, nemo lucem aspicere vellet: illo, inquam, ipso die—die dico? immo hora atque etiam puncto temporis eodem mihi reique publicae pernicies, Gabinio et Pisoni provincia rogata est. pro di immortales, custodes et conservatores huius urbis atque imperi, quae
Abbreviated transcription (Latin):
populo q &. doloris sui deme declar andi
potestasesset erepta. Quaremoneouos ad¬
ulescentes atque hoc meo iure praecipuoqui
nesi qua f uosaliquando nẽ cessitas ad .rp. contra
improbosciuis defendendam uocabit segniores
sitis et recordatione eicasus a consilus fortibus
refugiatis Primũ nan est periculũ nequi sum¬
quam incidat In eius modi consules prae¬
sertim sieritis id quod debetur persolutũ
de indenum quã iam ut spero quis quamim¬
probus consilio. et auxilio bonorum seoppug
nare Rꝑdicet illis tacentibus nec armati
exercitus terrorẽ opponet togatis neque
erit iusta causa ad pertas sedenti impera¬
tori quare suum terrorem falso lactariop¬
poni que patia turꝰiã num quam enimerit
cam oppressus senatus ute ine supplicandi
quidem aclugendi sit potesta stam captus
equester ordo ut equites R a consulereli¬
gentur quae cum omnia atq: etiã multo
alia malora quae consulto praetereo acci¬

Expanded text:
populoque Romano doloris sui de me declarandi populoque Romano doloris sui de me declarandi potestas esset erepta. qua re moneo vos, adulescentes, atque hoc meo iure praecipio, qune, si quae vos aliquando necessitas ad rem publicam contra improbos civis defendendam vocabit, segniores sitis et recordatione mei casus a consiliis fortibus refugiatis. primum non est periculum ne quis umquam incidat in eius modi consules, praesertim si erit iis id quod debetur persolutum. deinde numquam iam, ut spero, quisquam improbus consilio et auxilio bonorum se oppugnare rem publicam dicet illis tacentibus, nec armati exercitus terrorem opponet togatis; neque erit iusta causa ad portas sedenti imperatori qua re suum terrorem falso iactari opponique patiatur. numquam autem erit tam oppressus senatus ut ei ne supplicandi quidem ac lugendi sit potestas, tam captus equester ordo ut equites Romani a consule relegentur. quae cum omnia atque etiam multo alia maiora, quae consulto praetereo, acci
Abbreviated transcription (Latin):
confugisse indenauigioperparuocumdnis
portus terrasq fugeret inoras africcie de¬
sertissimas peruenisse: Atq illamuitam
suam ne inuitus esset. ad incertissimam
spem et ad .x.p. ratum reseruauit ego qui
quem ad modumꝰ lulti in senatume apsente¬
obeam causam consularibus litteres desenatus
sententia exteris nationibus commendabar.
Non ne simeam multam deseruissem R p
prodidissem: In quo quidem nunc meresti¬
tuto uiuit mecum simul exemplum fidei pu¬
blicae quid summortale retinetur quis non
intellegit immortalem banc ciuita tẽ futurã:
Nam externa bella regũ gentium nationũ
lampridem ita extincta sunt ut praeclare
cumhis agimus quos pacatos esse patiamur
deniq exbellica uictoria nonfiere quẽ quã
escinuidia ciuium consecuta : Domesticis
maliset audacium ciuium consilus saepe
est resistendum : eorumq periculorum ẽ
IN .Rp. retinenda medicina quã omnẽ
iudices ꝑdidissetissi meo interitu s enatui

Expanded text:
confugisse, inde navigio perparvo, cum omnis confugisse, inde navigio perparvo, cum omnis portus terrasqsereissimas pervenisse. atque ille vitam suam, ne inultus esset, ad in ertissimam spem, et ad reipubl, statum reservavit: ego, qui quemadmodum multi in senatu me aob eam causam consularibus litteris de senatus sententia exteris nationibus commendabar, nonne, si meam vitam deseruissem, rem publicam prodidissem? in qua quidem nunc me restituto vivit mecum simul exemplum fidei publicae; quod si immortale retinetur, quis non intellegit immortalem hanc civitatem futuram? nam externa bella regum, gentium, nationum iam pridem ita exstincta sunt ut praeclare cum iis agamus quos pacatos esse patiamur; denique ex bellica victoria non fere quemquam est invidia civium consecuta. domesticis malis et audacium civium consiliis saepe est resistendum, eorumque periculorum est in re publica retinenda medicina; quam omnem, iudices, perdidissetis, si meo interitu senatui
Abbreviated transcription (Latin):
sua minima inuidia auderet attingere :
Seruaui igitur .Rp. discessu meo iudices
caedem a uobis liberisque uestris uastatẽ
INcendia rapinas meo dolore luctu que
lterum a erum namea neque enim in
hoc me hominem esse infitiaborumquã :
ut mep optumo fratre carissimisliberis
fidissima coniuge uestro conspectu pa¬
tria hoc honoris gradusine dolore caruisseo
glorier: Quod si fecis sẽ quod a me beneficiũ
haberetiscum prouobis ea quaemichi essentuilia
reliquis sẽ hocmeo quidẽ animo summi in patriã
amoris mei signum esse debet certissimum:
quod cum ab esse ab ea sine summodolore non
possem hunc me perpeti quã illam labe factari
abimprobis maluĩ m emineram iudices diuinũ
illum uirum atque exisdẽ quibus nos radicibus
natum ad salutẽ huius imperi c. mariũ sũma
senectute cumuim propeiustorũ armorum p¬
fugisset primo senile corpus paludibus occul¬
tasse demersum: deinde ad infimorũ actenuis¬
simorum hominũ menturnis misericordiã

Expanded text:
sua minima invidia auderet attingere? servavi igitur rem publicam discessu meo, iudices: caedem a vobis liberisque vestris, vastitatem, incendia, rapinas meo dolore luctuque emel gloria, iterum aerumna mea. neque enim in hoc me hominem esse infitiabor umquam, ut me optimo fratre, carissimis liberis, fidissima coniuge, vestro conspectu, patria, hoc honoris gradu sine dolore caruisse glorier; quod si fecissem, quod a me beneficium haberetis, cum pro vobis ea quae mihi essent vilia reliquissem? hoc meo quidem animo summi in patriam amoris mei signum esse debet certissimum, quod, cum abesse ab ea sine summo dolore non possem, hunc me perpeti quam illam labefactari ab improbis malui. memineram, iudices, divinum illum virum atque ex isdem quibus nos radicibus natum ad salutem huius imperi, C. Marium, summa senectute, cum vim prope iustorum armorum profugisset, primo senile corpus paludibus occultasse demersum, deinde ad infimorum ac tenuissimorum hominum Minturnensium misericordiam
Abbreviated transcription (Latin):
sulum ex meis fortunis crudelissime capitte ꝑ¬
mouet caduca semꝑ et mobils haec. eẽ duxi non
uirtutis atq ingenui et fortunce et temporum
munera: quoru mego nontum faculta temum¬
quam et copiam extendam puticiu quam et in
utendorationem et incarendo pacientiam . It¬
enim ad nostrumusum pemodum iam est defi¬
nitt moderctiorei familiaris liberi sautem
nostris satis amplum pactrimonium pacertu
nominis acmemoriae nostra crelin quemis
Demo perscelus crepta perla trociniumoccupata
perł ꝓgionisuim sceleratius etiam cedificata
quam cuersca carere sinemaxima ignominia
tei p. meo dedecore acdolore non possum: Qua¬
siuos metipsis qui inmea saluce principẽ semper
locũ auctori tatemq tenuistis gratũ ec lucundũ
cum reditũ intellogitis essequaeso obtestoro
uos pontifices ut mequẽ auctoritate studio sep¬
tentisrestituitis  nunc quoniã se natusita uult
manibus quoq: ues tris in sedibus mciscollocetis:¬

Expanded text:
sulum ex meis fortunis crudelissime capta persulum ex meis fortunis crudelissime capta permovet: caduca semper et mobilia haec esse duxi, non virtutis atque ingeni, sed fortunae et temporum munera, quorum ego non tam facultatem umquam et copiam expetendam putavi quam et in utendo rationem et in carendo patientiam. etenim ad nostrum usum prope modum iam est definita moderatio rei familiaris, liberis autem nostris satis amplum patrimonium paterni nominis ac memoriae nostrae relinquemus: domo per scelus erepta, per latrocinium occupata, per religionis vim sceleratius etiam aedificata quam eversa, carere sine maxima ignominia rei publicae, meo dedecore ac dolore non possum. quasi vobismet ipsis, qui in mea salute principem semper locum auctoritatemque tenuistis, gratum et iucundum meum reditum intellegitis esse, quaeso obtestorque vos, pontifices, ut me, quem auctoritate studio sententiis restituistis, nunc, quoniam senatus ita vult, manibus quoque vestris in sedibus meis conlocetis
Abbreviated transcription (Latin):
tis praemiis pretermissis cur cogitatione ui¬
gilliis omnibus nichilnisi descdute meorum
ciuium laborassem tum michi rep. aliquando
restituti̧ Aligeret frui sincutem mea consilia
patrice Non profuissent ut perpetuum dolorẽ
a uolsus a meis sustinerẽ : Hancogo deuotione
capitis mei cumero in meccssedes restitutus
tum denique conuictã esse et commissã
putabo : Nam nunc quidem pontifices non
solũ dedomo de qua cognostis sed totiurbe
cacreo in quam uideores se restitutus urbis.
enim celeberrimae et maximae partes aduer¬
sum illud non monumentum sed uulnus patriae
contuentur quem cum michi conspectũ mortem
magisuictndum fugiendum que esseauideatis
Nolite quae soeum cuius reditu restituttm rẽp
foreputtstis Nonsolũ dignittis ornamentis
sedetiom urbis pactribus uelle esse priuatum
Non me bonorum direptio non tectorum excisio
Non depopulatio praediorum non praeda con¬

Expanded text:
tis, praemiis praetermissis cura, cogitatione, vitis, praemiis praetermissis cura, cogitatione, vigiliis omnibus nihil nisi de salute meorum civium laborassem, tum mihi re publica aliquando restituta liceret frui, sin autem mea consilia patriae non profuissent, ut perpetuum dolorem avulsus a meis sustinerem: hanc ego devotionem capitis mei, cum ero in meas sedis restitutus, tum denique convictam esse et commissam putabo. nam nunc quidem, pontifices, non solum domo, de qua cognostis, sed tota urbe careo, in quam videor esse restitutus. Vrbis enim celeberrimae et maximae partes adversum illud non monumentum, sed vulnus patriae contuentur. quem cum mihi conspectum morte magis vitandum fugiendumque esse videatis, nolite, quaeso, eum cuius reditu restitutam rem publicam fore putastis non solum dignitatis ornamentis, sed etiam urbis patriae usu velle esse privatum. non me bonorum direptio, non tectorum excisio, non depopulatio praediorum, non praeda con
Abbreviated transcription (Latin):
adiutrix consiliorum meorũ testis laborũ
extitistĩ praecor atque quce souosq qui mee¬
xime repetistis atque reuo castis quorũ dese¬
dibus hecec michi est proposita contentiopa¬
trii penates familia resque qui huic urbi et
rei p. praesides uosoptestor quoramego atẽ¬
plis at que de lubris pestifercc̃ illam et nefa¬
ricom flammã depuliteque uestre atec̃uius
castissimassacerdotes ab hominũ amentia
furore et scelere defendicuiusque ignẽ illũ
sempiternum non sum pcssus cuit sanguine
ciuium restingui aut cum totius urbi sincen¬
dio commiscerrut sii illo paene facorei .p.
obiecimeum caput prouestris aterimonis
at que templis perditissimorum ciuium furo¬
ri atque ferro et suterum cum ex mec conten¬
tione interitus bonorũ omnium quaereretur
uossum testatus uobis me acmeds commenda¬
ui meque atquemeum caput ea conditione
deuoui ut side eo ipso tempore et anie in consa¬
latumeo commodis meis omnibus emolumen¬

Expanded text:
adiutrix consiliorum meorum, testis laborum adiutrix consiliorum meorum, testis laborum exstitisti, precor atque quaeso, vosque qui maxime me repetistis atque revocastis, quorum de sedibus haec mihi est proposita contentio, patrii penates familiaresque, qui huic urbi et rei publicae praesidetis, vos obtestor, quorum ego a templis atque delubris pestiferam illam et nefariam flammam depuli, teque, Vesta mater, cuius castissimas sacerdotes ab hominum amentium furore et scelere defendi, cuiusque ignem illum sempiternum non sum passus aut sanguine civium restingui aut cum totius urbis incendio commisceri, ut, si in illo paene fato rei publicae obieci meum caput pro vestris caerimoniis atque templis perditissimorum civium furori atque ferro, et si iterum, cum ex mea contentione interitus bonorum omnium quaereretur, vos sum testatus, vobis me ac meos commendavi, meque atque meum caput ea condicione devovi ut, si et eo ipso tempore et ante in consulatu meo commodis meis omnibus, emolumen
Abbreviated transcription (Latin):
tates omnes ordines omnes qui autre. aut spe
deniq: suntbona omnes tumerga meam digni¬
tatem studium et iudicium non modo commis¬
sum uerum etiam commendatum esse arbitra¬
buntur : Denique ipsidum mortales quiha nc
urbem atque ocimperium tuentur ut essetom¬
nibus gentibus posteritatique perspicuum diuino
menumine esserer .p. reductum idcircomichi
uidentur fruccum reditus et graculationts
mette ad suorum scccerdotum potestatẽ iudiciũ¬
quereuocas seshic est enim reditus ponti fices hac
resticutio indomo in sedibus. in aris. in focis
indispenatibus reciperandisquorũ siste
suis sceleratis simis manibus cecta sedesque
conuellit ducibusque consulibus itmquam
urbe capta hanc unam domũ quasi a cerrimi
propugna toris sibi delor ut uiti t̃amen
illidipenates ac familiares meperuos inmeã
domum mecum erant restituti. Quĩ circatẽ ca¬
pitoline quem propter beneficia pxoptimũ
regina et tecustos urbisminerua quae sem ꝑ

Expanded text:
tates, omnes ordines, omnes qui aut re aut spe tates, omnes ordines, omnes qui aut re aut spe denique sunt bona, omne suum erga meam dignitatem studium et iudicium non modo commissum verum etiam commendatum esse arbitrabuntur. denique ipsi di immortales qui hanc urbem atque hoc imperium tuentur, ut esset omnibus gentibus posteritatique perspicuum divino me numine esse rei publicae redditum, idcirco mihi videntur fructum reditus et gratulationis meae ad suorum sacerdotum potestatem iudiciumque revocasse. hic est enim reditus, pontifices, haec restitutio in domo, in sedibus, in aris, in focis, in dis penatibus reciperandis; quorum si iste suis sceleratissimis manibus tecta sedisque convellit, ducibusque consulibus tamquam urbe capta hanc unam domum quasi acerrimi propugnatoris sibi delendam putavit, iam illi di penates ac familiares mei per vos in meam domum mecum erunt restituti. quocirca te, Capitoline, quem propter beneficia populus RoRegina, et te, custos urbis, Minerva, quae semper
Abbreviated transcription (Latin):
dem ac praesidem scelert tissime pulsũ
cum uiderent ex suis templis in eius
sede simmigra renolebant ittcque i stius quae¬
cordis sim mentem cura mȩque terrebant
res uero publica quam quã erat exterminata
mecum ta menobuersabatur ante oculos
extinctoris sui et ab istius in flammato atq
inito furoreiam tum seme quere płtaebat :
ctus scelere praecepsneque in stitutascueri mo¬
nias persequi neque uerbum ullum sollem ne
potuit effuri quaecumita sint pontifices reuo¬
cute lam animos uestros ab hac suptili nostrec
disputatione aduni uersamrem .p. quã antea
cumuiris sortibus multis in hacuero causa so¬
lis uestris ceruicibus sustinetisũ obi suni uersis
senatus perpetua cuctorita scuiuos met ipsipres¬
tantis simi semperinmaa causa praefuistis:
uobis itediae magnificentissimus ille motus mu¬
nicipiorum que concursus uobis campuscentu¬
mariarum que un a uox omnium quarũ uos
principes atque auctores fuistis ũ obis omnes socie¬

Expanded text:
dem ac praesidem sceleratissime pulsum dem ac praesidem sceleratissime pulsum cum viderent, ex suis templis in eius aedis immigrare nolebant, itaque istius vaecordissimi mentem cura metuque terrebant; res vero publica quamquam erat exterminata mecum, tamen obversabatur ante oculos exstinctoris sui, et ab istius inflammato atque indomito furore iam tum se meque repetebat. nctus, scelere praeceps, neque institutas caerimonias persequi neque verbum ullum sollemne potuit effari? quae cum ita sint, pontifices, revocate iam animos vestros ab hac subtili nostra disputatione ad universam rem publicam, quam antea cum viris fortibus multis, in hac vero causa solis vestris cervicibus sustinetis. vobis universi senatus perpetua auctoritas, cui vosmet ipsi praestantissime semper in mea causa praefuistis, vobis Italiae magnificentissimus ille motus municipiorumque concursus, vobis campus centuriarumque una vox omnium, quarum vos principes atque auctores fuistis, vobis omnes socie
Abbreviated transcription (Latin):
et fecerit : Quod quidem minime mirum est
INtanto scelere tanta quedementiane auda¬
ciae quidem locum ad timorem comprimendũ
fuisse: It ñimsine moumquã praedo tam bar¬
barus atque immanis fuit quicum fana spolias¬
sc ł deinde aramaliquã in litore desertos omnis
stimulatus aut religione aliqua consecraret:
Non hortret animocum diui num numen scelere
uiolatum placare praecibus cogeretur qͥua
tundem istum perturbatione meaiti somniũ
templorum atque tectorum totius que urbis
praedonem suisse censetis cum prode testatione
tot scelerum unã aram nefacrie consecraret:
Non potuit ullo modo quamn quã et in solentia
dominiatus extulerat animosẽ terat In cre¬
dibili armatus cudatia nonin agendo
ruere acsaepe peccacre prae sertim illo pontifi¬
ce et magistro qui cogeretur docere ante quã
ipsedidicis set: magnauis est cum deorũ
immortalium numinetum uero In ipsa rep
dum mortales suorum templorum custo¬

Expanded text:
et fecerit. quod quidem minime mirum est, et fecerit. quod quidem minime mirum est, in tanto scelere tantaque dementia ne audaciae quidem locum ad timorem comprimendum fuisse. etenim si nemo umquam praedo tam barbarus atque immanis fuit, qui cum fana spoliasset, deinde aram aliquam in litore deserto somniis stimulatus aut religione aliqua consecraret, non horreret animo cum divinum numen scelere violatum placare precibus cogeretur, qua tandem istum perturbatione mentis omnium templorum atque tectorum totiusque urbis praedonem fuisse censetis, cum pro detestatione tot scelerum unam aram nefarie consecraret? non potuit ullo modo—quamquam et insolentia dominatus extulerat animos et erat incredibili armatus audacia—non in agendo ruere ac saepe peccare, praesertim illo pontifice et magistro qui cogeretur docere ante quam ipse didicisset. Magna vis est cum in deorum immortalium numine tum vero in ipsa re publica. di immortales, suorum templorum custo
Abbreviated transcription (Latin):
esse constarent aut sim̃ hortatus illepul¬
uillus quicum eus multi propter inuidiam
fictis religionibus inpedirent restittet
constantissima mente capitolium dedica¬
uit huius modi alicui dedicationi praefu¬
is sc̃tamen inscelere religio non ualeret
Neucd eat id quodimperitus adulescensno us
sacerdos sororis precib matrisminis adduc¬
tus ignarus inuitus sine collegis. sine libris sine
auctere sine fictore furtimꝰmente aclingua
titubante fecisse dicatur Prae sertim cũ iste
inpurus atque impius hostis omnium religio¬
num qui contrafas et inter ui ro scce pemulieret
intermulieres uirfuisset a geret illa mrems
ita raptim et turbulente utineq mens. neq
uox. neque lingua consisteret : Delatatum
sunt aduos pontifices et postomniũ sermones
celebrata quem ad modum iste prae posteris
uerbis omnibus obsteniside ntidẽ seipsereuo¬
cando dubitans timens hae sittans omnia alit̃
acuos in monumentis habetis et pronuntiant

Expanded text:
esse constaret, aut si M. Horatius ille pulesse constaret, aut si M. Horatius ille pulvillus, qui, cum eum multi propter invidiam fictis religionibus impedirent, restitit et constantissima mente Capitolium dedicavit, huius modi alicui dedicationi praefuisset, tamen in scelere religio non valeret, ne valeat id quod imperitus adulescens, novus sacerdos, sororis precibus, matris minis adductus, ignarus, invitus, sine conlegis, sine libris, sine auctore, sine fictore, furtim, mente ac lingua titubante fecisse dicatur: praesertim cum iste impurus atque impius hostis omnium religionum, qui contra fas et inter viros saepe mulier et inter mulieres vir fuisset, ageret illam rem ita raptim et turbulente uti neque mens neque vox neque lingua consisteret? delata tum sunt ea ad vos, pontifices, et post omnium sermone celebrata, quem ad modum iste praeposteris verbis, ominibus obscenis, identidem se ipse revocans, dubitans, timens, haesitans omnia aliter ac vos in monumentis habetis et pronuntiarit
Abbreviated transcription (Latin):
rei .p. collocaris ab &equitum notudoloris
bonorum omnium sublatoq catuli nomine
incideris id sperastirem .p. diutius quã quo¬
ad mecumsimul expulsa careret his moe¬
nibus es selaturam : Acsi pontifices nequis
cuilicuit nequid quod fas fuit dedicauit quid
me attinet iam illud tertium quod propo¬
sueram docere non his institutis ac uerbis
quibus eterimoniae postulañ de diccsse :
dixi a principioni chilme descienticcuestra
nichil de sacris. nichil de apscondito pontifi¬
cum iure dicturum quaesunit adhuc ame
deiuire dedicandi disputata non sunt quae¬
sita ex occulto aliquo genere litterarum sed
sum pta demedio ex robus palam permagis¬
tratus actis ad collegium que de latis ex s.c.
exlege: Illa interiora lamuestra sunt quid
diciquid praere quid tangi quid teneri ius
fuerit quae si omnia et coruncanis scientia
qui peritissimus pontifex fuisse dicitur acta

Expanded text:
rei publicae conlocaris, †ab aequitum nota doloris rei publicae conlocaris, †ab aequitum nota doloris bonorum omnium sublato Q. Catuli nomine incideris, id sperasti rem publicam diutius quam quoad mecum simul expulsa careret his moenibus esse laturam? ac si, pontifices, neque is cui licuit, neque id quod fas fuit dedicavit, quid me attinet iam illud tertium quod proposueram docere, non iis institutis ac verbis quibus caerimoniae postulant dedicasse? dixi a principio nihil me de scientia vestra, nihil de sacris, nihil de abscondito pontificum iure dicturum. quae sunt adhuc a me de iure dedicandi disputata, non sunt quaesita ex occulto aliquo genere litterarum, sed sumpta de medio, ex rebus palam per magistratus actis ad conlegiumque delatis, ex senatus consulto, ex lege. illa interiora iam vestra sunt, quid dici, quid praeiri, quid tangi, quid teneri ius fuerit. quae si omnia e Ti. Coruncani scientia, qui peritissimus pontifex fuisse dicitur, acta
Abbreviated transcription (Latin):
dotio praedita tio flaminiq metellõs cos.
aram et cediculam et puluinar subscexo
dedicasset nonne etmrem excuctoritate
senatus ad hoc collegium. sexiulius practor
rectulit cum .p. scaeuola pontisex maximis
procollegiores pondit quid in locopublicoli¬
cinia .c.f. iniussupopuli dedicasset sacrũ
urba nonegi aimdatum ut curaret
neid siccrũ esset et usi quae essent incisae
aut inscriptae littuerae tollerentur
Otempora o mores tum censorẽ hominem
post autem senatus in loco augusto consecra¬
tam ecom aram tellendam ex auccorittite
pontificũ censuit neque ullum est passus exea
dedicatione littera rum extare monumentũ.
Tuprocella patriae turba ac tempestas pa¬
ciatq: otiquodinnaufragiorei p. tenebris
natu diru erisccedificaris religione omni
uiolata reitamen nomine contaminaris
in hiscerebus ut in urbemꝰ suis laboribus ac
periculis consecͥras set monumentum delatae

Expanded text:
dotio praedita, T. Flaminio Q. Metello consulibus dotio praedita, T. Flaminio Q. Metello consulibus aram et aediculam et pulvinar sub saxo dedicasset, nonne eam rem ex auctoritate senatus ad hoc conlegium Sex. Iulius praetor rettulit? cum P. Scaevola pontifex maximus pro conlegio respondit, qvod in loco pvblico Licinia, Gai filia, inivssv popvli dedicasset, sacrvm urbano negotium datum ut curaret ne id sacrum esset, et ut, si quae essent incisae aut inscriptae litterae, tollerentur? O tempora, o mores! tum censorem, hominempost autem senatus in loco augusto consecratam iam aram tollendam ex auctoritate pontificum censuit neque ullum est passus ex ea dedicatione litterarum exstare monumentum: tu, procella patriae, turbo ac tempestas pacis atque oti, quod in naufragio rei publicae, tenebris natu dirueris, aedificaris, religione omni violata religionis tamen nomine contaminaris, in visceribus eius qui urbem suis laboribus ac periculis conservasset monumentum deletae