comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
s altib adieoti lucani si metit orcus:
Grandia cũ parius. uon txorabilis auro:
St̃mas. marnior thuir. tyrtena. sigilla cabellas.
Argutũ. uestes getulo murice tinctas:
S unt qui non habeaꝙ. t̾ qui ñ curat habrre.
E ub alt̾ frat cessare & ludert & ungui.
P̃ ferat lirrodis palmetis piguib: altͣ
D uuas o inportunꝰ. ad ũbrã lucis ab ortu:
Siluestrẽ flãmis oo ferro miget agrũ
&it genius natalt̃ comes qͥ ttͣperat austrũ.
N aturȩ dĩ humant. mortalis in unũ:
Qđq caput. uultu mutabilis alb & at̾.
U tar. & ex modico quantũ res poscit aceruo:
Tollã. uec metuã. qđ de int iudictt htros
Ađ non plura datis in uentrit. & tañ idẽ:
sciro ͤ uolã quantũ sĩplex hilarisq ntpoti:
Discropet. & quantũ discordet parcꝰ auaro
d ist at tnĩ spargas cua ꝓcligꝰ. an ntq sũptũ:
Iu uitꝰ facias. ntq plura parare laboros.
Ae potiꝰ puer ut festis quinqua trib ĩ:

Expanded text:
saltibus adiecti Lucani, si metit Orcus saltibus adiecti Lucani, si metit Orcus grandia cum parvis, non exorabilis auro? Gemmas, marmor, ebur, Tyrrhena sigilla, tabellas, argentum, vestes Gaetulo murice tinctas sunt qui non habeant, est qui non curat habere, cur alter fratrum cessare et ludere et ungui praeferat Herodis palmetis pinguibus, alter dives et importunus ad umbram lucis ab ortu silvestrem flammis et ferro mitiget agrum, scit Genius, natale comes qui temperat astrum, naturae deus humanae, mortalis in unum quodque caput, voltu mutabilis, albus et ater. utar et ex modico, quantum res poscet, acervo tollam, nec metuam quid de me iudicet heres, quod non plura datis invenerit; et tamen idem scire volam, quantum simplex hilarisque nepoti discrepet et quantum discordet parcus avaro. distat enim, spargas tua prodigus, an neque sumptum invitus facias neque plura parare labores, ac potius, puer ut festis Quinquatribus olim,
Abbreviated transcription (Latin):
At si diuitit prudintẽ raldire possen.
S i cimidũ. eupidũꝙ minꝰ ce nt̃pt ruberes.
U iutret iut̾ris ce siquis auarior uno:
Qui te pascit ager cuus ẽ. & uillicꝰ orbi:
Cũ segetes occat: tͥ mox frum̃ta daturas.
Te dñm sentit das nũmos accipis. uam:
P ullos. oua cadũ temeti nẽp̃e mͦ isto:
Paulatĩ mettaris aaũ. firtasse torctitis.
A ut &iã supra nũmoꝵ milib emptũ:
Quid refert. uiuas aumerato nuꝑ an olĩ
Emptor aricini qm utientis & arui ł qͦndã¬
Emptũ cęnar holus: quãuis alit̃ putat t̃ptis:
S ub noclt᷑ gelidã lignis altfactar atnũ.
S ed uocat usq suũ quo popłs adsita certis
Limitib uicina refugit uirgia: canꝙ
Sit ꝓpͥũ quicquã punctux᷑ qđ mobilis hort:
ꝑtrmitet dũos. &cedar in alcera iura
Si quia ꝑpetuus nulli dat᷑ usuł d heris.
h eredẽ alt̾ud urlut unda suꝑuenit uncdã
Quid uicr ꝓsunt. aut horrea. quid ut calabris.

Expanded text:
At si divitiae prudentem reddere possent, At si divitiae prudentem reddere possent, si cupidum timidumque minus te, nempe ruberes, viveret in terris te si quis avari or uno. qui te pascit ager tuus est, et vilicus Orbi, cum segetes occat tibi mox frumenta daturas, te dominum sentit, das nummos, accipis uvam, pullos, ova, cadum temeti: nempe modo isto paulatim mercaris agrum, fortasse trecentis aut etiam supra nummorum milibus emptum. quid refert, vivas numerato nuper an olim? emptor Aricini quondam Veientis et arvi emptum cenat holus, quamvis aliter putat; emptis sub noctem gelidam lignis calefactat aënum; sed vocat usque suum, qua populus adsita certis limitibus vicina refugit iurgia; tamquam sit proprium quicquam, puncto quod mobilis horae permutet dominos et cedat in altera iura. sic quia perpetuus nulli datur usus, et heres heredem alterius velut unda supervenit undam, quid vici prosunt aut horrea? quidve Calabris
Abbreviated transcription (Latin):
E t signo leso non isanire lagent.
Possit qui rupt̃ & puteũ uitart̾ patente̾:
k ic ubi cognatoꝵ opib. curisq refectus.
Expulit elleboro morbũ. bilt̾q ineraco:
Et redit ad sese: polme occidistiᷤᷤ amici:
n on feruastis ait. cuisic extorta uoluptas.
Ec dĩptus ꝑ iũ m̃cis gratissims trror.
Ni mirũ saptre t᷑: abicitis utile nugis
E t cepistuui putris conetłe ludũ.
Ac ñ uerba sequi fidib modulanda latinis.
S urre nunitrosq modosq ediscrre uitȩ:
Quo circaꝰ mreũ loquor liec cacitꝰq eteorder:
Si tͥ nulla sicĩ finirte copia lĩplix̧ :¬
Natrarts medicis qđ quanco plura parasti
Tanto plum cupis. nulli ut fateruer audes:
Si uulnꝰ tͥ monstrata raclice ł herba
Non fiorio ltuius fugeris radice ł hitrba
ꝓ ficitate nichil curariti auditras. cui
Rẽ didonareas uli dictdert piruã
s tulç̾iã. & cũ sił niclilo sapientioꝵ ex quo
Plenior ts : cañ uttris monitorib isdt̃ :

Expanded text:
et signo laeso non insanire lagoenae, et signo laeso non insanire lagoenae, posset qui rupem et puteum vitare patentem. hic ubi cognatorum opibus curisque refectus expulit elleboro morbum bilemque meraco, et redit ad sese: “pol, me occidistis, amici, non servastis,” ait, “cui sic extorta voluptas et demptus per vim mentis gratissimus error.” Nimirum sapere est abiectis utile nugis, et tempestivum pueris concedere ludum, ac non verba sequi fidibus modulanda Latinis, sed verae numerosque modosque ediscere vitae, quocirca mecum loquor haec tacitusque recordor: Si tibi nulla sitim finiret copia lymphae, narrares medicis: quod, quanto plura parasti, tanto plura cupis, nulline faterier audes? si volnus tibi monstrata radice vel herba non fieret levius, fugeres radice vel herba proficiente nihil curarier: audieras, cui rem di donarent, illi decedere pravam stultitiam; et cum sis nihilo sapientior ex quo plenior es, tamen uteris monitoribus isdem?
Abbreviated transcription (Latin):
Ec uerstut᷑ ad huc int̾ ptuetralia ueste
Obicurata diu popło bonus rruit atq
ꝑferet in luct̾ spitiosa uocabula rerũ
Que priscis memorata catonib. atq cediogis.
N ẽ sitꝰ informis p̃mit. & deserta uxtustas
Assciseet noua. quȩ genitor ꝓduxtrit usus
U ebentns. & liquidus. puroq simillimꝰ auini:
Fuudet opes. latiũq brabit diuite lingua
Luxuriantia cõpescet. nimis asꝑa sano
L tuabit cultu. uirtute carentia collet
Ludeutis specic̃ dabit. & corquebit᷑. ut qui :¬
N c̃ satỹrũ. nc̃ agresit᷑ ciclora mouet᷑
Pͣ culerĩ scriptor delitꝰ. mersq uideri.
P ũ mta delestant mala ure. ł deniq fallaNͣ:
Quã saptrt &riugi fuit hand ignobilis argis:
Qui se crtdebant miros audirt traitelos:
In uacuo letus sessor plausorq cdnatro:
Cetͣa qui uitȩ struar&s munia recto.
Aort. bonus sant uicinuf amabili se hospes.
C oiis in uxorẽ. possit qͥ ignoscert struis.

Expanded text:
et versentur adhuc intra penetralia Vestae; et versentur adhuc intra penetralia Vestae; obscurata diu populo bonus eruet atque proferet in lucem speciosa vocabula rerum, quae priscis memorata Catonibus atque Cethegis nunc situs informis premit et deserta vetustas; adsciscet nova, quae genitor produxerit usus. vemens et liquidus puroque simillimus amni fundet opes Latiumque beabit divite lingua; luxuriantia compescet, nimis aspera sano levabit cultu, virtute carenti tollet, ludentis speciem dabit et torquebitur, ut qui nelirus inersque videri, dum mea delectent mala me vel denique fallant, quam sapere et ringi. fuit haud ignobilis Argis, qui se credebat miros audire tragoedos in vacuo laetus sessor plausorque theatro; cetera qui vitae servaret munia recto more, bonus sane vicinus, amabilis hospes, comis in uxorem, posset qui ignoscere servis
Abbreviated transcription (Latin):
Sprstemꝰ uacuã romanis uatib edt̃:
A ex itiã si forte uacas stquert. xꝑouil audi:
Quid ferat. & quare sibi nestat ut̃q coronã
Credim̾. & cotidẽ plagis consumimꝰ hostt̃.
Lento sãnites ad lumina poima duedlo.
Discido alceus puncto illius. illt into quis:
Quis msi callimaclus: si płꝰ ad posctir uisus:
Fit minernius. s ortiuo cognomine eresert
Aulta ftro ut plact̃ genus irritabit uatũ:
Cũ scribo & supplex popłi suffragia cupto
Idem finitis studiis. & mente rectpta
Opturt̃ patulas impune legentib aures :
R idtit᷑ mala qui cõponus carmina: uerũ
Oaudris scribeutes. o sc uentrant. co ultro
Si tacis. laudais qͥ quid scripsert. btati.
Ac qui liͤntrũ cupiet fecisst potmna:
Cũ cabulis animũ censoris sumet honesti.
Audebit quecũq paitrũ splendoris habebuq:
E c sint ponchert er̃: & honore indigna strunt:¬
U trba mourit loco Quãuis in uita rteoban:

Expanded text:
spectemus vacuam Romanis vatibus aedem! spectemus vacuam Romanis vatibus aedem! mox etiam, si forte vacas, sequere et procul audi, quid ferat et qua re sibi nectat uterque coronam. caedimur et totidem plagis consumimus hostem lento Samnites ad lumina prima duello. discedo Alcaeus puncto illius; ille meo quis? quis nisi Callimachus? si plus adposcere visus, fit Mimnermus et optivo cognomine crescit. multa fero, ut placem genus irritabile vatum, cum scribo et supplex populi suffragia capto; idem finitis studiis et mente recepta obturem patulas impune legentibus auris. Ridentur mala qui componunt carmina; verum gaudent scribentes et se venerantur et ultro, si taceas, laudant quidquid scripsere beati. at qui legitimum cupiet fecisse poema, cum tabulis animum censoris sumet honesti; audebit, quaecumque parum splendoris habebunt et sine pondere erunt et honore indigna ferentur, verba movere loco, quamvis invita recedant
Abbreviated transcription (Latin):
h ac rabiosa fuitꝰ canis. hac lutulenta ruit sus fug̃t
I ñc & ũsus tecũ meditare canoros
S criptoꝵ xhorus om̃is amat uemꝰ. & fugit urbes
R ite clitus bachi. sõno gaudentis & umbra:
Tu me int̃ strepitꝰ nocturnos atq diurnos:
Uis canere & contacta siqui uestigia uatũ.
Ingeniũ sibi qđ uacuas desũpsit athenas.
Et studiis annos scꝑtẽ dedit. insenuitq
L abris. & curis. statua taciturnius trit.
ꝑ lerũꝙ & risu popłm quatic. hc igo ptrũ.
Flustib in medis. o tt̃pestatib urbis
Uerba lẏrę motura sonũ conesttre diquer:
Frͣ trat romȩ consulti redor. &ͣ alc̾
Aletrius strment meroͦs audiro honores:
Gracꝰ ut luic: illi forte: luc ut mutius alli:
Qui minus argutos uexat furor istt portas:
C armina cõpono. hic tlrgos mirabile uisu:
Celatũ q nout̃ musis opus aspicr primũ:
Q uanto cũ fastu. quanto molimine circũ:¬

Expanded text:
hac rabiosa fugit canis, hac lutulenta ruit sus: i hac rabiosa fugit canis, hac lutulenta ruit sus: i nunc et versus tecum meditare canoros. scriptorum chorus omnis amat nemus et fugit urbem, rite cliens Bacchi somno gaudentis et umbra: tu me inter strepitus nocturnos atque diurnos vis canere et contracta sequi vestigia vatum? ingenium, sibi quod vacuas desumpsit Athenas et studiis annos septem dedit insenuitque libris et curis, statua taciturnius exit plerumque et risu populum quatit: hic ego rerum fluctibus in mediis et tempestatibus urbis verba lyrae motura sonum conectere digner? Frater erat Romae consulti rhetor, ut alter alterius sermone meros audiret honores, Gracchus ut hic illi, foret huic ut Mucius ille. qui minus argutos vexat furor iste poetas? carmina compono, hic elegos. mirabile visu caelatumque novem Musis opus! adspice primum, quanto cum fastu, quanto molimine circum-
Abbreviated transcription (Latin):
Eriputre iocos. ututrẽ. conuiuia. ludũ:
t̃ enduns ex torquert porinata. Uud faciã uis:
D tiuq non om̃s tadt̃ mirant᷑: amantq:
Carmint cu gaudes. hic delectat᷑ iambis
Ille biontis sermonib o salt nigro.
Tres mͥ conuiuę ꝓpe dissentire iudiat᷑
P oscentes uario multũ dĩsa palato
Quid dt̃ quid ũ dem : renuis tu: qđ uib& alt̃
Quod prtis id sane t̃ iniusũ acidũq duob:
P ret̃ cet᷑a. me rome ne potmata censes.
Scribere posse. int̾ tot curas totq labort¬
li ic sponsũ uocat. luc auditũ scripta relictis.
Omib offitus. cubat hic incolle qurini:
h ic eitremo in auentino. uistudus utq
Int̃ ualla uides humant cõmola utrũ:
Pure sunt platee. nichil ut miditantib obłtet:
F estinat calidus mulis. gerulisq redt̃ptor:
Torquet nc̃ lapidẽ. nc̃ iugens machina tignͣ
Tristia robustis luctant᷑ funera plaustris:

Expanded text:
eripuere iocos, Venerem, convivia, ludum; eripuere iocos, Venerem, convivia, ludum; tendunt extorquere poemata: quid faciam vis? denique non omnes eadem mirantur amantque: carmine tu gaudes, hic delectatur iambis, ille Bioneis sermonibus et sale nigro. tres mihi convivae prope dissentire videntur, poscentes vario multum diversa palato, quid dem? quid non dem? renuis tu, quod iubet alter; quod petis, id sane est invisum acidumque duobus. Praeter cetera me Romaene poemata censes scribere posse inter tot curas totque labores? hic sponsum vocat, hic auditum scripta, relictis omnibus officiis; cubat hic in colle Quirini, hic extremo in Aventino, visendus uterque; intervalla vides humane commoda. “verum purae sunt plateae, nihil ut meditantibus obstet.” festinat calidus mulis gerulisque redemptor, torquet nunc lapidem, nunc ingens machina tignum, tristia robustis luctantur funera plaustris,
Abbreviated transcription (Latin):
Utrbis. quȩ timido quoq possras ad dere m̃tẽ.
Ibone qͦ uirtꝰ tua tr uocat. ĩ pede fausto:
G ranclia laturus intritoꝵ p̃mia quid stas:
P ost lige ille catꝰ. quantũ uis rusticꝰ ibit:
I bit co quo uis: qui zonã ꝑdidit inquit:
R omȩ nutriri mͥ cõtigit. atq doctri:
Iratꝰ grais quantũ nociusset aclulles
a dittert bont paulo plus artis athent:
Scilicet ut possim curuo dinoscere rectũ:
A tquit᷑ siluas achacdemi querere uerũ:
Dura seꝰ emoutre loco me tẽpr̃a grato.
Cuulisq rudẽ belli talit estus in arma.
Etsaris augusti non responsura lacertis:
Unde simul primũ iat dumbert philippi:
Dccisis humilt̾ ptunis. in opt̾ q pat̾nu:
Et laris o fundi: pauꝑtas impulit audat:
Ut ũsus factrt̃. std qđ non desit liabentẽ
Qut poter̃ unꝗ satis expurgare cicutę
N i meliuis dormire putt̃. quã scribtre u̾sus:
S ingula de nobis auni p̃clant᷑ runtes.

Expanded text:
verbis quae timido quoque possent addere mentem: verbis quae timido quoque possent addere mentem: “i, bone, quo virtus tua te vocat, i pede fausto, grandia laturus meritorum praemia, quid stas? ” post haec ille catus, quantumvis rusticus: “ibit, ibit eo, quo vis, qui zonam perdidit,” inquit. Romae nutriri mihi contigit atque doceri iratus Grais quantum nocuisset Achilles. adiecere bonae paulo plus artis Athenae, scilicet ut vellem curvo dinoscere rectum atque inter silvas Academi quaerere verum. dura sed emovere loco me tempora grato civilisque rudem belli tulit aestus in arma Caesaris Augusti non responsura lacertis. unde simul primum me dimisere Philippi, decisis humilem pennis inopemque paterni et laris et fundi, paupertas impulit audax ut versus facerem: sed quod non desit habentem quae poterunt umquam satis expurgare cicutae, ni melius dormire putem quam scribere versus? Singula de nobis anni praedantur euntes;
Abbreviated transcription (Latin):
D es nũmos excepta nichil dosi fuga lecdat.
Ille fant p̾tiũ porns securus. opinor.
Prubens rinisti uitiosũ dicta d ẽ lexꝰ
Instqueris cam̃ bc̃ o lite moraris nuqua
Dixi int pigrũ ꝓficiscenti tͥ. dixi
T alib offitus ꝓpͥt mancũ: ntaea seuus
Iurgarts. ad oe qđ epistola nulla redir&:
Q uid tũ ꝓftci. micũ facitutia iura
Si tam̃ attẽptas : quertris suꝑ hoc etiã qđ
Expestata eͥ non mitiã carmina m̃dax:
L uculli miles collecta tuatiai multis
&rũ nis. lassus dũ noctu stereit ad assẽ:
ꝑ diderat post hic nelitmens lupꝰ & sibi& hosti:
I ratꝰ. parit̃ ieiunis dentib acer ÷
Prisidũ regilt loco driicit ut aiuqs:
Sũmt munito. & multarũ diuite rtrũ:
Clarus obid fastũ. donis ornatͣ hontestis.
A ccipte o bisestna suꝑ sestritia tũ mũ
F orte sub lioc tẽpꝰ castellũ cũtere p̃tor
Ntscio quid cupitus. hortari cepit tundẽ

Expanded text:
des nummos, excepta nihil te si fuga laedit :” des nummos, excepta nihil te si fuga laedit :” ille ferat pretium poenae securus, opinor, prudens emisti vitiosum; dicta tibi est lex : insequens tamen hunc et lite moraris iniqua? dixi me pigrum proficiscenti tibi, dixi talibus officiis prope mancum, ne mea saevus iurgares ad te quod epistula nulla rediret. quid tum profeci, mecum facientia iura si tamen attemptas? quereris super hoc etiam, quod exspectata tibi non mittam carmina mendax. Luculli miles collecta viatica multis aerumnis, lassus dum noctu stertit, ad assem perdiderat: post hoc vehemens lupus, et sibi et hosti iratus pariter, ieiunis dentibus acer, praesidium regale loco deiecit, ut aiunt, summe munito et multarum divite rerum, clarus ob id factum donis ornatur honestis, accipit et bis dena super sestertia nummum, forte sub hoc tempus castellum evertere praetor nescio quod cupiens hortari coepit eundem
Abbreviated transcription (Latin):
Nec praue factis decorari ñ sib opto
n e rubtã. pingui donatꝰ muntet & una:
Cũ scriptorẽ meo capsa porrictus oꝑta:
Deferat in uicũ uendanẽ dius. s odores.
Ec piꝑ. & quicqͥd cartis amicit᷑ inepcis
lors bono claroq fiddis amiec neroni.
Si quis forte uelit purrũ utadere natũ:
liburt ł gabrs. & etcũ sic agat. hic &.
Candidꝰ & calos aũtice pulditr ad imos:
Fitt. tritq cuus nũmorũ milib octo
U̾trna ministtrus ad nitꝰ aptus beriles
Litterulil grecis inbutꝰ. edontus arti
Cui libit. argilla quid uis imitaberis uela
Q uincoiã canet in cloctĩt s dulet bibtuti
A ulta fidt᷑ ꝓmissa leuans. ubi pleniꝰ ceuo
Laudat urnalts qui uult excludert merees
R es urgit mne nullarmto sũ pauꝑ in aere:
N emo hoc manͥgo nͥ factret tͥ nͥ trmere uinc:
Qui uis ferta ilt̃. semel hic cessauit. & ut fit
In scalis latuit. mitutus prndintis halituģ

Expanded text:
nec prave factis decorari versibus opto, nec prave factis decorari versibus opto, ne rubeam pingui donatus munere, et una cum scriptore meo, capsa porrectus operta, deferar in vicum vendentem tus et odores et piper et quidquid chartis amicitur ineptis. Flore, bono claraque fidelis amice Neroni, si quis forte velit puerum tibi vendere natum Tibure vel Gabiis, et tecum sic agat: “hic et candidus et talos a vertice pulcher ad imos fiet eritque tuus nummorum milibus octo, verna ministeriis ad nutus aptus erilis, litterulis Graecis imbutus, idoneus arti cuilibet; argilla quidvis imitaberis uda; quin etiam canet indoctum sed dulce bibenti. multa fidem promissa levant, ubi plenius aequo laudat venalis qui volt extrudere merces, res urget me nulla; meo sum pauper in aere. nemo hoc mangonum faceret tibi; non temere a me quivis ferret idem. semel hic cessavit et, ut fit, in scalis latuit metuens pendentis habenae:
Abbreviated transcription (Latin):
At ntq dedicorant ita de se uicditia atq¬
A unera que muliti dautis cũ laude tulcr̃:
Dilesti ÷ͥ uirgilius. narusꝙ potte:
Nec magis exprissi uultus ꝑtura signa.
Quã ꝑuatis opus morts animiq uiroꝵ:¬
E laroꝵ appartis: nec sermones ego mallẽ
R eꝓpentes pbumũ quã res cõponere gestas
Terrarũq sitũ & flumina dictrt & arces:
A ontib impositas. sbarbara rtgnas ciusq
Auspitus cotũ c̃festa duella ꝑ orbem:
Claustraq cultodẽ pacis cohibentia ianũ:
& formicdatã parchis et pͥncipt romã:
Si quantũ cupret̃ possẽ quoq s noꝙ paruũ
C arm̃ maiestas ricipit tua: nec m̃s audet:
Rc̃ ceͤptare puclor. quã iurtis ferre recuseis
Sedulitas aut̾ stulte quẽ diligit urget:
Prcciput cũ st niumeris cõmendat & arte
Biscit enĩ citius intuimitq libentius illud:
N il moror osfitiũ qđ nt grauat: ac neq ficto
I npeius uultũ ꝓponi cercͤius usquã:

Expanded text:
At neque dedecorant tua de se iudicia atquAt neque dedecorant tua de se iudicia atque munera, quae multa dantis cum laude tulerunt dilecti tibi Vergilius Variusque poetae, nec magis expressi voltus per aenea signa, quam per vatis opus mores animique virorum clarorum apparent, nec sermones ego mallem repentis per humum quam res componere gestas, terrarumque situs et flumina dicere, et arces montibus impositas et barbara regna, tuisque auspiciis totum confecta duclla per orbem, claustraque custodem pacis cohibentia Ianum, et formidatam Parthis te principe Romam, si quantum cuperem possem quoque; sed neque parvum carmen maiestas recipit tua, nec meus audet rem temptare pudor quam vires ferre recusent. sedulitas autem stulte quem diligit urget, praecipue cum se numeris commendat et arte; discit enim citius meminitque libentius illud nil moror officium quod me gravat, ac neque ficto in peius voltu proponi cereus usquam
Abbreviated transcription (Latin):
Si quis amicoꝵ ẽ ausus rep̃liendert ũ su
Sũ loru id rteitaca reuoliumus in rtuocati
Cũ lam̃tam᷑ non apparere labores
Dr̃os. & cenui deducta porinata filo
Cũ sptramꝰ to rẽ urntiuã. ut simulatq
Carmma rescitris uos fingere cõmodꝰ ultro
Aieessas: & tgert uitis & scribrre cogas.
Std tam̃ t̃ optpritiũ cognostert qualts:
Edituos habrat belli spectata domiq
Uirtu indigno non cõmittencla portȩ
Gratus a lexanaro rogi magno fuit ilt:
horrilus. incultis qui ũsib & nalt natis:
Bitulit areptos regale nõmisma phulippos:
Sed urluti crastata notã labr̃q remuittun
A cram̃ta: fere scriptorts carmine fotdo:
S plendida facta linuñ idẽ rex illt potina
Qui cã ridiculũ tã ꝯare ꝓdigus tunt:
Edisto uetuit ntquilst pt̾ apelltu.
Pinger&. aut alius. lysippo ductr& dera:
Fortis altxanolri uultũ simulantia qđsi
Iuditiũ subtile uidendis arcib illud:
Ad libros. & adhiet musarũ dona uocares:
Boctũ in crasso iurires atre natũ:

Expanded text:
quis amicorum est ausus reprehendere versum; cum loca iam recitata revolvimus irrevocati; cum lamentamur non apparere labores nostros et tenui deducta poemata filo; cum speramus eo rem venturam ut, simul atque carmina rescieris nos fingere, commodus ultro arcessas et egere vetes et scribere cogas. sed tamen est operae pretium cognoscere, qualis aedituos habeat belli spectata domique Virtus, indigno non committenda poetae. gratus Alexandro regi magno fuit ille Choerilus, incultis qui versibus et male natis rettulit acceptos, regale nomisma, Philippos; sed veluti tractata notam labemque remittunt atramenta, fere scriptores carmine foedo splendida facta linunt, idem rex ille, poema qui tam ridiculum tam care prodigus emit, edicto vetuit, ne quis se praeter Apellen pingeret, aut alius Lysippo duceret aera fortis Alexandri voltum simulantia. quod si iudicium subtile videndis artibus illud ad libros et ad haec Musarum dona vocares, Boeotum in crasso iurares aere natum.
Abbreviated transcription (Latin):
Siue elephans albus uulgi c̃urttr& om:
Sptctarit popłm ludis actentius ipsis.
Ut sibi p̃bentẽ nimio spectacula plũra:
Scriptors aut̃ narrart p̾utarit asello:
F abellã surdo: nãꝙ̃ ꝑuinctre uoces qu̾ę¬
Eualuere sonũ. rtfer̃ qut̃ nr̃a liratra:
Garganũ mugire putes nemꝰ. aut mare tuscũ:
Tanto cũ strepitu ludi spestant᷑. & arces.
Diuitiȩq ꝑegrine. quib oblitꝰ auitor
Cũ stetit in setuas c̃currit deitera laua:¬

Expanded text:
sive elephans albus volgi converteret ora; sive elephans albus volgi converteret ora; spectaret populum ludis attentius ipsis ut sibi praebentem nimio spectacula plura: scriptores autem narrare putaret asello fabellam surdo. nam quae pervincere voces evaluere sonum, referunt quem nostra theatra? Garganum mugire putes nemus aut mare Tuscum; tanto cum strepitu ludi spectantur et artes divitiaeque peregrinae, quibus oblitus actor cum stetit in scaena, concurrit dextera la
Abbreviated transcription (Latin):
Gestit enĩ nũmũ iu loculos demittertpꝰ hoc:
Sec urus cadat an recto stte fabula calo.
Quẽ culit ad scenã uentoso gła curru:
Exanimat bentꝰ spectator. stclulus inflat
Sic ltut sic paruu t̃. animũ qđ laudis auarũ:
Subruit aut łeficie: ualtat res ludicra si me:
Palma negata macrũ. donata reducit opunũ:
S epe oiã audacẽ sugat hoc tpierior pontuo.
A nuiniro pluresiuitute & honore minores.
N udocti stolidiq & depugnart parati:
S i discordet tques media int̃ carmina: poscud
Aut ursũ: aut pugil es lus nã plebteula ꝑ laudet.
Q trũ Quitis quoq iã migraiuit ab aurt uoluptas:
Om̃is. al incertos oculos & gauclia uana:
a uattuor aut pluris aulta p̃munt᷑ in horas:
Mor tiabit᷑ manib regũ forcuna retortis¬
Esseda festiuns. piltuta. pitorita. naues.
Captiuũ portat᷑ ebur. captiua coruthus
Si forit int̾ris riderao dimocritus. scu:
Diũsũ confusa genꝰts pantera camelo.

Expanded text:
gestit enim nummum in loculos demittere, post hoc gestit enim nummum in loculos demittere, post hoc securus cadat an recto stet fabula talo. Quem tulit ad scaenam ventoso Gloria curru, exanimat lentus spectator, sedulus inflat: sic leve, sic parvum est, animum quod laudis avarum subruit aut reficit. valeat res ludicra, si me palma negata macrum, donata reducit opimum. Saepe etiam audacem fugat hoc terretque poetam, quod numero plures, virtute et honore minores, indocti stolidique et depugnare parati, si discordet eques, media inter carmina poscunt aut ursum aut pugiles: his nam plebecula gaudet. verum equitis quoque iam migravit ab aure voluptas omnis ad incertos oculos et gaudia vana. quattuor aut pluris aulaea premuntur in horas, mox trahitur manibus regum for naves, captivum portatur ebur, captiva Corinthus. si foret in terris, rideret Democritus, seu diversum confusa genus panthera camelo
Abbreviated transcription (Latin):
Describi uircert modũ formidine fustĩs:
Adbenrdicendũ. del estandũq redacti
Grecia capta. ftrũ iustorẽ cępit. & arces:
Intulit agresti latio: sic horridus ille
Deflurit numerꝰ saturmiꝰ & graut uitꝰ:
A anser̃. hoditq maneis uestigia ruris:
Strus enĩ g̃eis ad mouit acumina cartis:
& post punica bella quittꝰ. quȩrtre cȩpre
Quid sophocles. & ditspis. & escbilos utilt ferens
Teptauit quoq rẽ si digne utirctrr possit:
Et elacuit sibi natura sublimis. & acer
Nã spirat tragicũ satis. ofelicit̃ audet.
Std curpẽ putat inscĩłi metuitq liturã:
Credit᷑ ex metdio quia res accersit. habtit:
Subdoris miimũ: sed habre comeclia canto:
Plus hontris. quanto utnix minꝰ: aspior plautꝰ.
Quo pacto partes cutet᷑ amantis efebi
Ut patris atttuti lenonis ut insidiosi
Quantꝰ sit dostimus telacib in parasytis.
Quã non astricto ꝑcurrat pulpita socco:

Expanded text:
describi: vertere modum, formidine fustis describi: vertere modum, formidine fustis ad bene dicendum delectandumque redacti. Graecia capta ferum victorem cepit et artis intulit agresti Latio, sic horridus ille defluxit numerus Saturnius, et grave virus manserunt hodieque manent vestigia ruris. serus enim Graecis admovit acumina chartis et post Punica bella quietus quaerere coepit, quid Sophocles et Thespis et Aeschylus utile ferrent. temptavit quoque rem, si digne vertere posset, et placuit sibi, natura sublimis et acer: nam spirat tragicum satis et feliciter audet, sed turpem putat inscite metuitque lituram. Creditur, ex medio quia res accersit, habere sudoris minimum, sed habet Comoedia tanto plus oneris, quanto veniae minus, adspice, Plautus quo pacto partis tutetur amantis ephebi, ut patris attenti, lenonis ut insidiosi, quantus sit Dossennus edacibus in parasitis, quam non adstricto percurrat pulpita socco.
Abbreviated transcription (Latin):
Castis tũ pueris ignara puella mariti
Disctret unde p̃ces. uatẽ nisi musi dedisset:
P oscit opẽ cliorus. & pͣsentia numina sentit:
Celestes iniplarat aquas. docta p̾ce blanclus
A ũtit morbos. metuenda pericula pelut
Impectat & pacẽ. & locupletẽ frigib annũ.
C armint clu superi. placant᷑ carmint manes:
A gricolę prisci fontes. paruoq btati:
Condita post friũta leuantes tẽpore festo
Corrus  ipsũ auimũ spe fiuis duia ferentẽ:
Cũ socus opũ purris. & coniuge ficda:
Tellurt̃ porco siluanũ laste piaban:¬
Fesectonina ꝑhuuc mutita lictutia mnort̃.
U ersib alt̾nis obꝓbria rustica fudit
Libuitasq recurrentes acctpta ꝑ annos:
Lusit amabilit̃. donet iã seiuus apta.
In rabit̾ cȩpit uerti iocꝰ. & ꝑ honestas:
Irt domos impune minax: dolutre cruento
Dente lacessiti: fuit intactis quoq cura :¬
Conditione suꝑ cõmuni: qͥn & iam lex.
Ptnaq lata. malo quȩ nollet carmine quẽq:

Expanded text:
castis cum pueris ignara puella mariti castis cum pueris ignara puella mariti disceret unde preces, vatem ni Musa dedisset? poscit opem chorus et praesentia numina sentit, caelestis implorat aquas docta prece blandus, avertit morbos, metuenda pericula pellit, impetrat et pacem et locupletem frugibus annum, carmine di superi placantur, carmine Manes. Agricolae prisci, fortes parvoque beati, condita post frumenta levantes tempore festo corpus et ipsum animum spe finis dura ferentem, cum sociis operum et pueris et coniuge fida. Tellurem porcoFescennina per hunc inventa licentia morem versibus alternis opprobria rustica fudit, libertasque recurrentis accepta per annos lusit amabiliter, donec iam saevus apertam in rabiem coepit verti iocus et per honestas ire domos impune minax, doluere cruento dente lacessiti; fuit intactis quoque cura condicione super communi; quin etiam lex poenaque lata, malo quae nollet carmine quemquam
Abbreviated transcription (Latin):
Iuutuior parthis m̃clacior &o pͥus orco
Sole: uigil calamũ. o cartas. & scruna posco:
N auẽ agere ignarꝰ nauis tintet. abrotonũ egro
si on audit nisi qui didicit dare qđ medicoꝵ ẽ:
ꝑmittus medici. trastan fabrilia fabri:
s cribimus in docti doctiq poemata passĩ.
li ic trror camͣ & leuis htc insania. quantas
Uirtutes liabtat: sic collige uatis auarꝰ
Non temere t̃ anuꝰ u̾sus amat. lioc studet unũ
Betiñta. fugas seruorũ. iucendia ridee:
N on fraudẽ socio puero ut incagitat ullã
Pupillo: uiuit siliqͥs. & pane seđo:
A ilitię quãꝗ pigtr. & malus: ucilis urbi.
S i das hoc paruis quoq reb magna uiuari
Os taitrũ putri halbũq poemata figurat:
Torquit ab obsetnis iã nc̃ sermonib aurẽ
M ox &iã pectus p̾ctptis fomat amicis.
Asꝑitatis. & inuidiȩ corretor & irt:
Recte facta refert. orientia tͣprã notis
Instruit exẽplis mopt̾ solat᷑ &tgrũ:

Expanded text:
invenior Parthis mendacior, et prius orto invenior Parthis mendacior, et prius orto sole vigil calamum et chartas et scrinia posco, navem agere ignarus navis timet; habrotonum aegro non audet nisi qui didicit dare; quod medicorum est promittunt medici ; tractant fabrilia fabri: scribimus indocti doctique poemata passim. Hic error tamen et levis haec insania quantas virtutes habeat, sic collige, vatis avarus non temere est animus; versus amat, hocstudet unum; detrimenta, fugas servorum, incendia ridet; non fraudem socio puerove incogitat ullam pupillo; vivit siliquis et pane secundo; militiae quamquam piger et malus, utilis urbi, si das hoc, parvis quoque rebus magna iuvari. os tenerum pueri balbumque poeta figurat, torquet ab obscenis iam nunc sermonibus aurem, mox etiam pectus praeceptis format amicis, asperitatis et invidiae corrector et irae, recte facta refert, orientia tempora notis instruit exemplis, inopem solatur et aegrum,
Abbreviated transcription (Latin):
Q đ lagerit. cerer& q uiritĩ publicꝰ usus:
Ut pͥmũ positis nugari grecia bellis
Cȩpit. & in uitiũ fortuna labier equa:
Nẽ athilttliarũ studus. nc̃ arsit tquoꝵ.¬
A armoris. aut rboris fabros. aut aeris amauit:
Suspetidit picta uultũ. m̃tt̃q cabella.
Ncͣ cibicinib. nc̃ t̃ gauisa tingoedis.
S ub nutriet puella utlut si luder o infars.
Qđ cupide pitut mature ꝑleua raliquer
Qiuĩ placit aut odio ẽ qđ ñ mutabilt crecdas:
si oc paces liabutrt bone. uentiq scd̃i
R omt dulet cdiu fuit. & sollẽput. reclusa
A ant domo uigilare: clienti ꝓmere iura:
C autos nominib rectis txpendere nũmos:
A aiores audire. minori dicere ꝑ quȩ
Crescere res possit. minui dãpnosa libido:
Autauit mtntẽ popłs ltuis & calet utio
Scribendi studio. putri patresq sturri
F ronde conias uincti cenass. & carmina olictaq
Ipst ego qui uullos me acłfirmo seribere ũsus:

Expanded text:
quod legeret tereretque viritim publicus usus? quod legeret tereretque viritim publicus usus? Ut primum positis nugari Graecia bellis coepit et in vitium fortuna labier aequa, nunc athletarum studiis, nunc arsit equorum, marmoris aut eboris fabros aut aeris amavit, suspendit picta voltum mentemque tabella, nunc tibicinibus, nunc est gavisa tragoedis; sub nutrice puella velut si luderet infans, quod cupide petiit, mature plena reliquit. quid placet aut odio est, quod non mutabile credas? hoc paces habuere bonae ventique secundi. Romae dulce diu fuit et sollemne reclusa mane domo vigilare, clienti promere iura, cautos nominibus rectis expendere nummos, maiores audire, minori dicere, per quae crescere res posset, minui damnosa libido. mutavit mentem populus levis et calet uno scribendi studio; pueri patresque severi fronde comas vincti cenant et carmina dictant. ipse ego, qui nullos me adfirmo scribere versus,
Abbreviated transcription (Latin):
I ntͣꝗ̃ urrbũ emicuit si forte dicorũ .&
Si uersus paulo concinnor unus & alt:
In iuste totũ lucit. uenditq potina:
I nelignor quicquã replendi. ñ quia crasse
Cõpositũ. in lipidtq putet᷑. s quia nuꝑ.
N ec utaiã antiquis. s honort̃ & prenua posci
R ce̾te /^ nͣt erocũ floresq ꝑ ambulat at te
t᷑ abula si dubitẽ : clamrns perisse pudortẽ :¬
C unsti pent patres: ea cũ repbendere coner
Que gmuis esopis. que doctus roscius egit¬
U ed quia nil restũ nͥ qđ placuit sibi dicuq.
Ud quia curpe putaas parere mmorib. & qut
Iubirbt̃ didicere. sitits ꝑdinda fateri
I n̾saliart numȩ carm̃ qui laudat &. illud
Qđ mecũ ignorar solus uult scirt uideri:
Ingeniis non ille fauet. plauditq sepulcis
n rã sed inpugnat. nos nr̃a q liuidus odit
Qđ si tã gc̃is nouitas inuisa fuissit
Quã nobis: quid nc̃ tẽt uetꝰ : aut quid habtres

Expanded text:
inter quae verbum emicuit si forte decorum, et inter quae verbum emicuit si forte decorum, et si versus paulo concinnior unus et alter, iniuste totum ducit venditque poema. Indignor quicquam reprehendi, non quia crasse compositum illepideve putetur, sed quia nuper, nec veniam antiquis, sed honorem et praemia posci, recte necne crocum floresque perambulet Attae fabula si dubitem, clament periisse pudorem cuncti paene patres, ea cum reprehendere coner, quae gravis Aesopus, quae doctus Roscius egit; vel quia nil rectum, nisi quod placuit sibi, ducunt, vel quia turpe putant parere minoribus, et quae imberbes didicere senes perdenda fateri. iam Saliare Numae carmen qui laudat et illud, quod mecum ignorat, solus volt scire videri, ingeniis non ille favet plauditque sepultis, nostra sed impugnat, nos nostraque lividus odit. Quod si tam Graecis novitas invisa fuisset quam nobis, quid nunc esset vetus? aut quid haberet
Abbreviated transcription (Latin):
Neuins in manib non t̃. & m̃tib qͥerit
ꝑ tue recens adeo sc̃m ẽ uetꝰ om̃e porma
Ambigit᷑ quotiens ut̃ utro sit pͥor: auftre
Pacuuus docti famã senis ac tius alti.
Dicit᷑ afroni togo᷑ c̃uenisse menandro.
P lautꝰ aed toc̾plar siculi ꝓpare eplucarmm:
Uiuctre cocilius grauitate. terentius arce.
hos ediscit. & hos arto stipata cliratro
S ptetet roma petens. habet hos uumeratq portas ÷¬
Ad nr̃m tẽpus luui sciptoris ab euo
Iutͣclũ uulgus restũ udit. ẽ ubi ptecat.
Si uiteres ita mitat᷑. laudat q pottas:
Uo niebil autt ferat. niclil illis cõparit errat.
Si quedã nimis antique. si plrraq durt
Dicere credit eos. ignaut multa fatet:
Et sapit. os mitũ facitao iout uidicat equo.
Non equidẽ insrstor deltudaq carmina liuii.
Esse reo: memini quȩ plago su mͥ paruo
Orbiliũ dictart. s tm̃clata iuderi.
Pulchraq oo eaucdis minimũ clistancia. mirx:

Expanded text:
Naevius in manibus non est et mentibus haeret Naevius in manibus non est et mentibus haeret paene recens? adeo sanctum est vetus omne poema, ambigitur quotiens, uter utro sit prior, aufert Pacuvius docti famam senis, Accius alti, dicitur Afrani toga convenisse Menandro, Plautus ad exemplar Siculi properare Epicharmi, vincere Caecilius gravitate, Terentius arte. hos ediscit et hos arto stipata theatro spectat Roma potens; habet hos numeratque poetas ad nostrum tempus Livi scriptoris ab aevo. Interdum volgus rectum videt, est ubi peccat, si veteres ita miratur laudatque poetas, ut nihil anteferat, nihil illis comparet, errat. si quaedam nimis antique, si pleraque dure dicere credit eos, ignave multa fatetur, et sapit et mecum facit et Iove iudicat aequo, non equidem insector delendave carmina Livi esse reor, memini quae plagosum mihi parvo Orbilium dictare; sed emendata videri pulchraque et exactis minimum distantia miror,
Abbreviated transcription (Latin):
Psallimꝰ.  luctam᷑ achiuis doctius unctis
S imliora. dits ut uina potinata reddit:
scirt utlĩ cuitis p̃tiũ quotꝰ arrogit annud
Scripto ablunc annos centũ qui ditidit: int̾
ꝑftcbos uittres ue referri debit. an int̾
Uils̃ atq nouos: excludat iurgia fiutͥs
Est uitus atq ꝓbus centũ qui ꝑficit annos
Quid : qui deptrut miuor uno m̃se. ł anno
Iitt̃ quos refertndus trit: urtires ne portas
An quos & prestns & posttra respuat atas :
Iste quidẽ. uitores int̃ ponet᷑ honeste:
Qui uel m̃st breni. uel toto t̃ uituor anno:¬
S cor ꝑmisso. caudeq pilos ut equinę
P aulatĩ uello & cdtmo unũ. drmno &iã unũ.
Dũ cadat. elusus rationt rurntis acerui:
Qui reclit in faustos. & uitutẽ estunat anuis.
Mirat᷑q nichil nͥ qđ libitina sacrauit:
Ennius & sapitns & fortis & alt̾ hontrꝰ.
Ut ciiͥtici dicius. leuit̾ curare uidet᷑
Quo ꝓmissa cadans & so̾mia pitagorta.

Expanded text:
psallimus et luctamur Achivis doctius unctis. psallimus et luctamur Achivis doctius unctis. Si meliora dies, ut vina, poemata reddit, scire velim, chartis pretium quotus arroget annus. scriptor abhinc annos centum qui decidit, inter perfectos veteresque referri debet an inter vilis atque novos? excludat iurgia finis. est vetus atque probus, centum qui perficit annos. quid, qui deperiit minor uno mense vel anno, inter quos referendus erit? veteresne poetas, an quos et praesens et poem veteres inter ponetur honeste, qui vel mense brevi vel toto est iunior anno.” utor permisso, caudaeque pilos ut equinae paulatim vello et demo unum, demo etiam unum, dum cadat elusus ratione ruentis acervi, qui redit in fastos et virtutem aestimat annis miraturque nihil nisi quod Libitina sacravit. Ennius et sapiens et fortis et alter Homerus, ut critici dicunt, leviter curare videtur, quo promissa cadant et somnia Pythagorea.
Abbreviated transcription (Latin):
Urit tnĩ fulgore suo. qui p̃grauat arcos.
Infra st posittͦis. txtinctus amabit᷑ idt̃:
Prtsenti tibi maturos largun̾ honores
Iurandasq tuũ ꝑ nom̃ ponimꝰ aras:
N il eͣsĩturũ alias. niehuil ortũ calt fatenteᷤ
S ed cuus hic popłs sapiens & iustus in uno uooui medoui¬
Te nr̃is ducib ge grnis ante fereudo: lo qutas¬
Cetera ir quaquã simili rations modoq
E stimat. & nisi quȩ t̾ris semota sius q
Tẽporib defuncta uidet: fastidit. & odit:
Sic fantor ueterũ. ut cabulas piecare uetantrꝰ:
Quas bis quinq uiri sanxrr̃. fordera regũ
Ud gabis. ud cũ rigidis tquata sabinis.
Pontificũ libros. annosa uolumina uatũ:
Distitet. albano musas in monte locutas:
Si quia gc̃oꝵ sc̃ antiquissima qutq
s cripta ł optima. romani pensant᷑ eadt̃
Scriptorts crutina: non ẽ qd multa loqͣm᷑:
N il intra t̃ olrã. nil tetra ẽ in nuec duri
Utnimꝰ ad sũmũ fortunę. pingimꝰ. atq

Expanded text:
urit enim fulgore suo, qui praegravat artis urit enim fulgore suo, qui praegravat artis infra se positas; exstinctus amabitur idem. praesenti tibi maturos largimur honores, iurandasque tuum per numen ponimus aras, nil oriturum alias, nil ortum tale fatentes. Sed tuus hic populus sapiens et iustus in uno, te nostris ducibus, te Grais anteferendo, cetera nequaquam simili ratione modoque aestimat et, nisi quae terris semota suisque temporibus defuncta videt, fastidit et odit; sic fautor veterum, ut tabulas peccare vetantis, quas bis quinque viri sanxerunt, foedera regum vel Gabiis vel cum rigidis aequata Sabinis, pontificum libros, annosa volumina vatum dictitet Albano Musas in monte locutas. Si, quia Graiorum sunt antiquissima quaeque scripta vel optima, Romani pensantur eadem scriptores trutina, non est quod multa loquamur: nil intra est olea, nil extra est in nuce duri; venimus ad summum fortunae, pingimus atque
Abbreviated transcription (Latin):
Aaiortis pennas nido tetenbisse loqutris
Ut quantũ generi demas. uitutib addas
A e primis urbis belli placuisse. domiq
Corporis erigui p̾canũ. solib aptũ:
I rasci: ⁊ celert᷑. tam̃ ut placabilis tͣrm
F orte mtũ si quis tt ꝑcontabit᷑ tuũ:
Me quat᷑ undenos sciat implrusse dectbrtͥs:
Collxgã lepidũ quo duxit lollius anno
S tot sustimtis & canta negotia solus:
Rts italas armis tutaris : morib ornes:
L egib tm̃des: in plublica cõmoda prect̃.
Si longo fermone morer: cua tt̃pora cȩsar:
Romulus. & liber pat᷑. & cũ castore pollitx.
P ost ingenti facta deoꝵ in cr̃pla ritrpti:
D ũ tͣras hominũq coluns genꝰ asꝑa bella
Cõponuq̃: agros assignans: oppida conduns:
Plorauere. suis non respondixt fauort᷑
S peratũ meritis dirã qui contudit ydrã
N otaq fatali portenta labore subrgit:
C õperit inuidiã supp̾mo fint domari:

Expanded text:
maiores pinnas nido extendisse loqueris, maiores pinnas nido extendisse loqueris, ut quantum generi demas virtutibus addas; me primis urbis belli placuisse domique, corporis exigui, praecanum. solibus aptum, irasci celerem, tamen ut placabilis essem. forte meum si quis te percontabitur aevum, me quater undenos sciat implevisse Decembris, collegam Lepidum quo duxit Lollius anno. Cum tot sustineas et tanta negotia solus, res Italas armis tuteris, moribus ornes, legibus emendes, in publica commoda peccem, si longo sermone morer tua tempora, Caesar. Romulus et Liber pater et cum Castore Pollux, post ingentia facta deorum in templa recepti, dum terras hominumque colunt genus, aspera bella componunt, agros assignant, oppida condunt, ploravere suis non respondere favorem speratum meritis, diram qui contudit hydram notaque fatali portenta labore subegit, comperit invidiam supremo fine domari,
Abbreviated transcription (Latin):
Ira truces inimicitias. & funtbit bellũ:
ent ũiix̃ ianũq libet spectare uicdiris.
s cilicet ut ꝓstes solioꝵ punice mundus.
O disti clauts. & grata sigilla pudico.
Paucis osttudi gianis. & coͣmuma laudas.
Non ita nutritꝰ. fugeꝰ . de setnlerr gestis¬
R on arae tmisso riditꝰtͥ: Quid miste egi :
Quid uolui dices. ubi quĩ et leserit. & sc is
In brrur ge cogi. cũ plenus langut᷑ amator.
Q d si non alio prccantis desipit augrn:
C arus eris romȩ clonte te deseriͣt atas.
Contrestatus ubi manib sordesctre uulgi
Corperis: aut tintas pascrs cacit᷑nus mtrcis.
A ut fugies ucicã aut iiͥctus mittrris ilrrdã
Ridebit monitor ñ erauditꝰ. ut ille
Qui male parentẽ in rupes ꝓtrusit asellũ:
Iratꝰ: quis tnĩ inuitũ seruare laborit:
Hoc quoq te manetnit purros eltm̃ta docritẽ:
Occupitꝰ extremis in uicis balba scnestus.
Cũ tibi sol cepidus pluris ad moutrit aures.
A e lib̾tino natũ patrt. s intenui re.

Expanded text:
icitias et funebre bellum. Vertumnum Ianumque, liber, spectare videris, scilicet ut prostes Sosiorum pumice mundus. odisti clavis et grata sigilla pudico; paucis ostendi gemis et communia laudas, non ita nutritus, fuge quo descendere gestisnon erit emisso reditus tibi. “quid miser egi? quid volui?” dices, ubi quis te laeserit, et scis in breve te cogi, cum plenus languet amator. Quod si non odio peccantis desipit augur, carus eris Romae, donec te deserat aetas; contrectatus ubi manibus sordeseere volgi coeperis, aut tineas pasees taciturnus inertis aut fugies Uticam aut vinctus mitteris Ilerdam. ridebit monitor non exauditus, ut ille qui male parentem in rupes protrusit asellum iratus: quis enim invitum servare laboret? hoc quoque te manet, ut pueros elementa docentem occupet extremis in vicis balba senectus. Cum tibi sol tepidus pluris admoverit auris, me libertino natum patre et in tenui re
Abbreviated transcription (Latin):
Cũ reett trastea aliolaudart maligna̾t.
Ille ꝑexcentũ fint̾ mͥ posse uditur
Ire porta intcũ qui ptctus manit̃ angit:
Irritat : mulcet. falsis c̃rorib implet:
UC magus & modo me diebis. mͦ ponit athenig
S.crũ agt. & lus qui se lictori eroelert maluꝗ.
Quã spectatoris fastidia ferre suꝑbi :
Curã it̾de brtut̃. si mius apollint dignũ
Uis cõplere libris. & uatib addere calcar
Ut studio maiore pttans helicona uirentẽ:
M ulta quidt̃ nobis facimꝰ mala sept poetȩ:¬
Ut inneta eigomit cedã uira cũ tͥ librũ

Expanded text:
t alii, laudare maligne, ille per extentum funem mihi posse videtur ire poeta, meum qui pectus inaniter angit, irritat, mulcet, falsis terroribus implet, ut magus, et modo me Thebis, modo ponit Athenis. Verum age et his, qui se lectori credere malunt quam spectatoris fastidia ferre superbi, curam redde brevem, si munus Apolline dignum vis complere libris et vatibus addere calcar, ut studio maiore petant Helicona virentem. Multa quidem nobis facimus mala saepe poetae ut vineta egomet caedam mea
Abbreviated transcription (Latin):
a d satis ẽ eui contingre nĩcliũ ãplius obstee:
Non cdomꝰ & functꝰ. ũ aeris actrunuis & auri
E groto dñi diduxit corpore febris
N on animo curas: nalrat possessor oport&.
Si comportatis reb bene cogitat uci:
Qui cupit aut niituit: iuuat illũ sic domꝰ. &res:
Ut lippũ pistę cabulȩ: fom̃ta podagnã:
Ariculas citdiarę. collesta sorde doleutes:
S incrrũ ẜ isi uas qđ cũqi infundis: acescit:
S ꝑne uoluitates. nocit t̃pta dolore uoluptas.
I nuidus alt̾ius marctscie reb opunis:
I nuidia siculi ñ inururri cỹraniui:
A auis dorm̃tũ: qui ñ moderabit᷑ irę :
Infectũ uolet eẽ. dolo qđ sualtrit. & intis:
D ũ pomnas odio ꝑ iuĩ festinat inulto
Ira furor breuis ÷: animũ rege qͥuisi parce
I mꝑat. hc̃ frenis. hc̃ tu cõpesce eachena
F iagit ⁊ quũ tentia docilẽ crouier nigistea.

Expanded text:
ui contingit, nihil amplius optet. non domus et fundus, non aeris acervus et auri aegroto domini deduxit corpore febris, non animo curas; valeat possessor oportet, si comportatis rebus bene cogitat uti. qui cupit aut metuit, iuvat illum sic domus et res, ut lippum pictae tabulae, fomenta podagram, auriculas citharae collecta sorde dolentis. sincerum est nisi vas, quodcumque infundis acescit. Sperne voluptates; nocet empta dolore voluptas, invidus alterius macrescit rebus opimis; invidia Siculi non invenere tyranni maius tormentum, qui non moderabitur irae, infectum volet esse, dolor quod suaserit et mens, dum poenas odio per vim festinat inulto, ira furor brevis est: animum rege; qui nisi paret imperat; hunc frenis, hunc tu compesce catena. Fingit equum ten
Abbreviated transcription (Latin):
Excussus ꝓpͥis. olĩ nã qutrtot amabã.
Quo uaber ille pedes leͣuisias sysiplns aere:
Quid sculptũ in fabre. qđ fosũ ducius tẽt:
C allidas luc signo pontbũ milia cencũ:
hoitos. egregias q domos intitatier unus:
Sũ lucro notã: unde forquentia raeteuriale
I mnposutre mͥ cognom̃ cõpita: noui

Expanded text:
excussus propriis. olim nam quaerere amabam, quo vafer ille pedes lavisset Sisyphus aere, quid scalptum infabre, quid fusum durius esset. callidus huic signo ponebam milia centum; hortos egregiasque domos mercarier unus cum lucro noram; unde frequentia Mercuriale inposuere mihi cognomen comp
Abbreviated transcription (Latin):
Balnẽa. coniores. condusto nauigio aque
Nauseat ac locuples. qut̃ ducit pͥua triremis:
S i curatus in tquali consort capillos
Occurmi : rides. si forte subucula pexe
Prita sub t̃ tunicȩ. ud si toga dissidet ĩ par:
Rides quid inta c̃onpugnat sententia sitũ :
Qđ petiit: sꝑnit. repetit qđ nuꝑ omifit:
&stuat &uitę disconuenit ordine toto:
D iruit ꝑdificat. muitat quadrata rocandio:
Ansamet patas sollepnia mentq ricdes
Net uedici credis nec curatoris egerc
Ap̃tort dati. rtrũ cutela ntarum.
Q nͣ & pͥue scltũ stomachtris ob unguẽ
Dt te ptudentis te respicirntis amici.
Ad sũmã. sapitas uno minorẽ iout: duis.

Expanded text:
balnea, tonsores, conducto navigio aeque balnea, tonsores, conducto navigio aeque nauseat ac locuples, quem ducit priva triremis. Si curatus inaequali tonsore capillos occurri, rides; si forte subucula pexae trita subest tunicae, vel si toga dissidet impar, rides: quid, mea cum pugnat sententia secum, quod petiit spernit, repetit quod nuper omisit, aestuat et vitae disconvenit ordine toto, diruit, aedificat, mutat quadrata rotundis? insanire putas sollemnia me neque rides, nec medici credis nec curatoris egere a praetore dati, rerum tutela mearum cum sis et prave sectum stomacheris ob unguem de te pendentis, te respicientis amici. Ad summam: sapiens uno minor est Iove, dives,