comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ipsã quã &ante consuercot luna seru& a&aten: nam & ideomaxime lunde
que dranton danduͥ monenus nemaior solioo in halendas martias eisterdo
ratũ pasdialis obseruantiaecursũ rec toatraomite deflectat. quib: autem
quaotas ue tẽpor̃ pcorticulis idelunde qua d rans ced erescat maiore qusitu
indiger namq cũipsoquadrante & iamcrebrac m olis morũ inter¬
ruptio & saltus quoqi ratione tota discursus lunaris mensura.
Nam quo modo fieriposs& ut ꝑ annos denos & nouenos unune¬
cerseesr& solito dierũ lunce numeronusferri sinꝰ hoc uelo ci¬
tas aliqualuinaris grripaulatim totocisculi decennouẽ nolis te¬
pore ꝓcurar& quo modo contru tarditatẽ cursus solarisag
ꝓbatũ ÷ utunus ꝑ qua drienniũ eiuscursuidies augeatus. Huius
autem uelocitatis & ut ita dicã anticipationis ta mesior donꝰ
facile pat& mensura nequaqualat& : constateni qr deminu¬

Expanded text:
ipsam quam et ante consueverat luna servet aetatem. Nam et ideo maxime lunae ipsam quam et ante consueverat luna servet aetatem. Nam et ideo maxime lunae quadrantem dandum monemus, ne major solito in Calendas Martias existendo, ratum paschalis observantiae cursum recto a tramite deflectat. Quibus autem quantisve temporum particulis idem lunae quadrans accrescat, majore quaesitu indiget; namque cum ipso quadrante etiam crebra embolismorum interruptio, et saltus quoque ratio, ne tota discursus lunaris mensura Nam quomodo fieri posset ut per annos denos et novenos unum necesse esset solito dierum lunae numero auferri, si non hoc velocitas aliqua lunaris gyri paulatim toto circuli decennovenalis tempore procuraret? Quomodo e contra tarditate cursus solaris agi probatum est, ut unus per quadriennium ejus cursui dies augeatur. Hujus autem velocitatis et, ut ita dicam, anticipationis, tametsi ordo non facile patet, mensura nequaquam latet. Constat enim quia diminu
Abbreviated transcription (Latin):
conplerppalam nãq eppar& quad ranten dequoserimno ÷ non cad solis tantũ mo¬
do sed & cdlunce cursum aeque ꝑtinere : quia si galunae quoq qua drantem
ccomodare negaueris sedbis sȩetilanno eius de quantitats mensemluna¬
rẽ februario cuius & antea solebus ceptaueris : sitꝓfecto & quasta decima
lune paschalis eius dẽcenm pridie qua debuercet ceduenat: ideoq paschalis
ratio f acill& & totus a mox cenni cursus titub& statusq ille semꝑ in uio¬
labils circuli decen nouennalis magis magisq turbatus euertatͥ qua seapea¬
t&ut sicutdietantȩ qua drantis ratione quastoanno quebis sextilẽ dicimus
incune eadẽq sec tapalendar̃ martiar linea uerbi gitetico t̃tiã quastõq:
solemus ponere fericc̃. Ita &iã tuncibidelunc̃ uerbigratico ttiã simuldc
quastam computare meminerimus : hac semꝑ industrio ꝑ uigiles utcalunct̃
mensis februari tunc unodiẽ plus quã solebat habere fecerimus In dieb:

Expanded text:
on ad solis tantummodo, sed ad lunae cursum aeque pertinere, quia si lunae quoque quadrantem accommodare negaveris, sed bissextili anno ejusdem quantitatis mensem lunarem Februario, cujus et antea solebas, aptaveris, fit profecto ut et quarta decima luna paschalis ejusdem anni pridie quam debuerat adveniatratio vacillet, et totus mox anni cursus titubet, statusque ille semper inviolabilis circuli decennovennalis magis magisque turbatus evertatur. Quare oportet ut sicut dictante quadrantis ratione quarto anno, quem bissextilem dicimusin una eademque sexta Calendarum Martiarum linea, verbi gratia, tertiam quartamque solemus ponere feriam, ita etiam tunc ibidem lunam, verbi gratia, tertiam simul ac quartam computare meminerimus: hac semper industria pervigiles, ut cum lunam mensis Februarii tunc uno die plus quam solebat habere fecerimus, in diebu
Abbreviated transcription (Latin):
mense adquastũ idus quintiler iulius ꝓcreatus ñt: Agustur
mensis sectilis antea uocabat᷑ donechonor agustidar &ur
& senatus consultueoqh predie pͥmohuius mensis antoni¬
num & cleo patram superauerit & imperiũ populiro¬
mani firmauerit: sep tembmensis october nouem¬
ber & december principalem suir&in: entappel¬
lationẽ signi ficantes nomine quoti sint auernomense:

Expanded text:
 hoc mense ad quartum mensis Sextilis antea vocabatur, donec honor Augusti daretur ex senatusconsulto. Eo quod ipse die primo hujus mensis, Antonium et Cleopatram superaverat, et imperium populi Romani firmaverat. September mensis, October, November et December, principalem suilationem, significantes nomine quoti sint a verno mense
Abbreviated transcription (Latin):
tur damna supplere : quatenus ad sola secempus lunaris
inl& : Deniq inannis cõ munibi ad rationẽ solaris aniuxi dies
qͥdem quisolor lunares in legȩ nouerant & obseruabant men¬
ses uxta naturalem lunaecursũ tricenis und& ricenis qidieb
cõmuniũ annorũ menses duodenos explicabant & testio ł
secundo ubi decebat annotertiũ decimũ insineanni mensem
xxx dierũ ad ponebant embolir mõrũ: pont somani quidis¬
pares habent menses nͥ uno quolib& in loco embo lismos com¬
putando int̾ ponere uoluerunt : sed potius ubi lib& medis
runt curantes. ut cuiuscũq: a &utis luna in Nł occurrir set
Ipsa eius dem mensis luna dicer &ur ee putanda ꝙ in nꝰ

Expanded text:
tur damna supplere: quatenus ad solare tempus lunaris praevalet. Denique in annis communibus ad rationem solaris anni undecim dies quidem, qui solos lunares in lege noverant et observabant menses, juxta naturalem lunae cursum tricenis undetricenisque diebus communium annorum menses duodenos explicabant, et tertio vel secundo ubi decebat anno tertium decimum in fine anni mensem triginta dierum apponebant, embolismum. Porro Romani, qui dispares habent menses, non uno quolibet in loco embolismos computando interponere voluerunt, sed potius ubilibet mediis runt curantes ut cujuscunque aetatis luna in Calendas occurrisset, ipsa ejusdem mensis luna diceretur esse putanda. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
quia tesir moles obposita spatiũ pͥdudit ascotandi
quaccuncta demonte quolib& ꝑ garndiundiq cifeũ ha¬
bita toualent facillime ꝓbari: xxxii. Quib: t
intereos quiad meridiem & septentrionem abinuicem suNt
semot plinisecundi dietis ostendimus. Uidecur opostunũ
& cadem nunclatius & consonantia quoq dierũ intereos qui
in quacumq mundi paste sub eadem aboriente n occiden¬
tem ducente linea cõmorantꝰ eiusdem declaruse sermonib:
Intur insexto naturalis historiae librodchis scribens : Pluru
sunt in quid segmenta mundi quae nricisculos appella uere

Expanded text:
quia terrae moles apposita spatium praecludit aspectandi. quia terrae moles apposita spatium praecludit aspectandi. Quae cuncta de monte quolibet pergrandi undique circum habitato valent facillime probari. CAPUT XXXIII. Quibus in lstitialium inter eos, qui ad meridiem et septentrionem ab invicem sunt remoti Plinii Secundi dictis ostendimus, videtur opportunum et eadem nunc latius, et consonantiam quoque dierum, inter eos qui in quacunque mundi parte sub eadem ab Oriente in Occidentem ducente linea commorantur, ejusdem declarare sermonibus. Igitur in sexto Naturalis historiae libro de his scribens: « Plura sunt, inquit, segmenta mundi, quae nostri circulos appellavere
Abbreviated transcription (Latin):
ostũ sed citius semimus occasũ. aticontraidem inaeftiuo
degens cisculo multo nobis qui subeo dem habitamus ante
ostus appar&, Multo diutius uid &ur occasurus qua eir
quin meridiano tente sinuconuersat & prius illũ eius¬
dem terrae obiectucernere ueantur & postocius a¬
mittere coguntur: Id eoq illibreuiores nobis dies aes.¬
do sed destellarũ quoq: omniũ subdiuersis poliplagis
curtentiũ pot ÷ situcognosci: eadem qui ppefacit tene
ratunditus . ut ñ nulla ecia clarissima australis sidefo
dimatis nobis nũ quã paseant : contra nr̃a septe trionaliu
illisn parua ex pastecelentur : deniq ipsos septentrio¬
nes qui nobis suprauesticem ascendunt neqq occiduN
umquã noncesnit t rogo ditice & consinis ae gptus . por¬
sdipsorũ sidus ꝑmaximũ edei quondam nominecultũ ñ
solũ nos brittãni sed neitalia quidempotest uidereca¬
nõpum. Non quia luxstellarũ me lonꝗginquioribus
paulatim minorandos subtratis hitur aadeseeit sed

Expanded text:
ortum, sed citius sortimur occasum. At contra idem in aestivo degens circulo, multo nobis qui sub eodem habitamus ante ortus apparet, multo diutius videtur occasurus, quam eis qui in meridiano terrae sinu conversati, et prius illum ejusdem terrae obtectu cernere vetantur, et post ocyus amittere coguntur. Ideoque illi breviores nobis dies aesdo, sed de stellarum quoque omnium, sub diversis poli plagis currentium potest situ cognosci; eadem quippe facit terrae rotunditas, ut nonnulla etiam clarissima Australis sidera climatis nobis nunquam pareant, contra nostra Septentrionalia illis non parva ex parte celentur. Denique ipsos Septentriones, qui nobis supra verticem ascendunt, neque occidunt unquam, non cernit Troglodytice, et confinis Aegyptus. Porro ipsorum sidus permaximum, et Dei quondam nomine cultum, non solum nos Britanni, sed nec Italia quidem potest videre Canopum; non quia lux stellarum longinquioribus paulatim minorando subtrahitur et deficit, sed
Abbreviated transcription (Latin):
prudenib: & catholics a&lesiae doltoub: aestimatus sit suus magister
inuement : cuius pͥncipiũ libri ÷ cũpaschalis uherund esollempnitaes
qua nã diepotis simũ ꝑ ueuir& ꝑ anni p̃sentis in dictionẽ t&rtice de&cimã¬
brandũ cdi qͥb: minme rationabilis uisce ÷ nr̃e responsio eoꝗłuc
tor s quidã incirculo pas checli quẽ ediditalit̃ dian dominicae
r urr&tionis cedfixeritlic& & hunc dosi inauerit quẽ nos
celebrandũ pccrit̃ profitemur & in proces su operis sed nẽ ingi
ordo & p&it utcicdor̃ quos uietorius edidit pates cocic̃c euidenit̃
errores dũ nes cidegitimũ diẽ definrepcos chedẽ utcũ in p̃t aers¬
ccs ortensus hocmodo fuerit deliquisse in p̃sontib ac fituris & aue¬
toritate carecot &ocecesionẽ psiniue ꝑ suasionis amit tret

Expanded text:
prudentibus et catholicis Ecclesiae doctoribus aestimatus sit suus magister invenient; cujus principium libri est: « Cum paschalis veneranda solemnitas, quanam die potissimum proveniret per anni praesentis indictionem tertiam decimabrandam; aliquibus minime rationabilis visa est nostra responsio, eo quod Victorius quidam, in circulo paschali quem edidit, aliter diem dominicae resurrectionis adfixerit, licet et hunc designaverit quem nos celebrandum pariter profitemur. » Et in processu operis: « Sed nunc, inquam, ordo expetit ut cyclorum quos Victorius edidit patefaciam evidenter errores, dum nescit legitimum diem definire paschalem, ut cum in praeteritis ostensus hoc modo fuerit deliquisse, in praesentibus ac futuris et auctoritate careat et occasionem pravae persuasionis amittat
Abbreviated transcription (Latin):
finitꝰ ita& hicromanor᷑ insticutione aluncc ianuarii mensis incho¬
cõm oẽt emb̵: endecas qq̃ cidi lunaris instar decmo udinalis circuli
Vnannos comimen&s &iiii hab& embolis mos & habent communs anni
lic& ccchexxiii preꝑt unũdũ taxxat septimũ decimũ cicli huius cennum
qͥ ÷ decemnoudineclis pͥmus in quo unus dies rcctione sccltus lunaris int̃¬

Expanded text:
finitur, ita et hic Romanorum institutione a luna Januarii mensis inchofinitur, ita et hic Romanorum institutione a luna Januarii mensis inchombolismum. Hendecas quoque cycli lunaris instar decennovenalis circuli VII annos communes, et IV habet embolismos. Et habent communes anni  praeter unum duntaxat septimum decimum cycli hujus annum, qui est decennovennalis primus, in qua unus dies ratione saltus lunaris int
Abbreviated transcription (Latin):
enniũ omnesi gnantes ita utininimõt bis terni articuli digitor totidẽ
bis sextils contineant cennos : Itẽ pximor̃ aminimis bis termaro¬
culi digitorũ ꝓximos abisternis s. birsetis annos toti dẽ explicgt
s&undisimilit̃ secundos & terti digiti testios totidẽ annos aequarto¬
tione& conpl&tant᷑ : porroseptimus birs eȩtilis cũ trib: sequentib connos
bisbinos sibi pollicũ uindic& asticulos: ha& siue bͦ siue alicc qͥsq sibi
calculator ordinare uoluerit modon hilhominus circulũ utriusq
sideris libait̃ capiũm manus sed innumuax huius cedis ciplinde si cut&
c&erar̃ artiũ melius uiuae uocis alloquio quã stili signcatis trec
tos e ãs incipiens & tqrtio conpl&us incnno qͥ ppie somanor̃ ÷ & ad inei¬
sẽ ianuariũ ꝑtinens : Nãsi cutannus qͥsq d&cai nouoi nalis circuliꝓpt̃
legelẽ hebreor̃ obseruatonen ã paschali mdise inchocct ibidẽq

Expanded text:
ennium omne signantes, ita ut minimorum bis terni articuli digitorum totidem ennium omne signantes, ita ut minimorum bis terni articuli digitorum totidem bissextiles contineant annos; item proximorum a minimis bis terni articuli digitorum proximos a bis ternis bissextis annos totidem explicent, secundi similiter secundos, et tertii digiti tertios totidem annos aequa ratione complectantur; porro septimus bissextilis cum tribus se sequentibus annis bis binos sibi pollicum vindicet articulos. Hoc sive alio quisque sibi calculator ordinare voluerit modo, nihilominus circulum utriusque sideris libenter capient manus. Sed innumera hujusce disciplinae, sicut et caeterarum artium, melius vivae vocis alloquio quam stili signantis traduto eas incipiens, et tertio completur in anno, qui proprie Romanorum est, et ad mensem Januarium pertinens; nam sicut annus quisque decennovenali circuli propter legalem Hebraeorum observationem a paschali mense inchoat, ibidemque
Abbreviated transcription (Latin):
c&erisq: quae decenno uali circulo induduntꝰ aeque senticndũ ÷ pote¬
ritdiligois calculator hoc modo &icompro lixiores sibitem por̃ se¬
quatũ cennotecre reursus: quib: semꝑ mnaninerit &iã p̃teriti aeui
congiuere stactũ inanoratu autim dignũ uid& quia quidec̃ ob conpen¬
diũ calculan diutriusq: ordinẽ ciruli & solaris uidelic& & luncris
quns ferunt in articulos : Nã quiamam humana articulos hab& ced¬
iunctisungib x&uiii singulis his singulos eedcepteant&r connos lunc¬
roncurium in ldiconconu intrins &cus ccrcedicepollicis incipiunt &in
ungue minimi digiti intꝑinsecus eundẽ consumant : Ite quiamanis binae
arti culos eceptis unguib: habchtxx ui his singulos annos singulir ap¬
tent : inehoao itls cehiminio lege digoto & index traepollice conplaite
nonatin lunari cu do singulos ecordine digitos e pedichte&r ccdnume¬
rũ sedobrationẽ qua drcontis ꝑ quat̃ nos truuruersũ digitos quac dri¬

Expanded text:
erisque quae decennovenali circulo includuntur aeque sentiendum est. Poterit diligens calculator hoc modo etiam prolixiores sibi temporum sequentium annotare recursus, quibus semper meminerit etiam praeteriti aevi congruere statum. Memoratu autem dignum videtur quia quidam ob compendium calculandi utriusque ordinem circuli, et solaris videlicet et lunaris, transferunt in articulos; nam quia manus humana articulos habet, adjunctis unguibus, X et IX, singulis his singulos aptantes annos, lunarem cursum in laeva manu intrinsecus a radice pollicis incipiunt, et in ungue minimi digiti intrinsecus eundem consummant. Item quia manus binae articulos, exceptis unguibus, habent XXVIII, iis singulos annos singulis aptant, inchoantes a minimo laevae digito, et in dexterae pollice complentes, non ut in lunari cyclo singulos ex ordine digitos expedientes ad numerum, sed ob rationem quadrantis per quaternos transversim digitos quadri
Abbreviated transcription (Latin):
p̃terirint & pꝰ vreu &aͤort᷑ & huus ordodis q&uonis cinctos doinar̃
uertentuꝰ conpl&tt̃ did Notanduͥ sane q̃chiur girisolaris qͥ XXVIiI anis
ꝑecgitur causce feceti dedennouenalis circulor Muii debere complo is pus quã
ideꝑomine pas hadis obseruc oȩ cursus in seipsũ redect ut omiis nimir̃
huius circubennus capiteir cul de cumoucincebs institucet : Itẽq dom¬
quisq eirculi decoinouenclis huius caput ced s̃equat᷑ bacꝑ hoe totapas

Expanded text:
r. Et hujus ordo discretionis cunctos annorum vertentium complectitur dies. Notandum sane quod hujus gyri solaris, qui XXVIII annis peragitur, causa facit decennovenales circulos XXVIII debere compleri, priusquam idem per omnia paschalis observantiae cursus in seipsum redeat, ut omnis nimirum hujus circuli annus caput circuli decennovenalis instituat. Itemqu
Abbreviated transcription (Latin):
cogoscis annor̃ : Uerbi gractic : trecenti decies habentxxx. & pnop¬
resi dufuerit & h cedicies eodẽ modo & icc̃ in p̃t&iteotẽ pora concur¬
dũ ordorespicit : Itẽ qrcir culus lunaris decenno udinalis ÷ p̃rantis
conni epecctae uicesi mocnno redeunt sequentis cebhinc quad recge¬

Expanded text:
cognosces annorum. Verbi gratia, trecenti decies habent XXX, et propcognosces annorum. Verbi gratia, trecenti decies habent XXX, et propresidui fuerit, et hoc adjicies. Eodem modo etiam in praeterita tempora concurrentium ordo respicit. Item quia circulus lunaris decennovenalis est, praesentis anni epactae vicesimo anno redeunt, sequentis abhinc quadrage
Abbreviated transcription (Latin):
ietionũ solis cũ bisre cocursus ÷ cembor̃ parit̃ qͥ sitstatus cergu¬
manto condisce : siergouis scire quandobissecti s dies sit sume an¬
÷ annus abis sȩeto utputa quat̃ certo cccc: quat᷑ oc togon cc cxx
quat as se .iiii ronan& unũ quia pͥmus ÷ annus abis sexto : siuis nos re
cedieeton& solis id ÷ concunuitor sepd manedies sume annos ab
in carnaqone dñi quotfuerint ut putec decxxu ꝑ indictionẽ oeta¬
uoc̃ & annor̃ quifuerint quastã pastẽ sẽꝑ adice id ÷̃ nẽ clxxxi qui
fiuntsimul decceurhis ad deiui fiunt deccex hos partire ꝑ .vi sep¬
crũ quia facillime diempas chae ł c&eros tempor̃ recur¬
sus conp̃hendit quisolis & lunde circulũ manor it̃ ten&¬
cidos q nouit. omiis calculator moninis sedeb& eas dẽ concurent& solis
tricsinio cobhinc anno quas & proximosexuturas : easdẽ lxx quas aquar
connor trunis cccto concurrant& scire d&idercs edndẽ numerũ uide
quoties hab& xxx : & tricesi inceparte gominate concordiã uq tũitũ

Expanded text:
jectionum solis, cum bissexto cursus est, amborum pariter qui sit status argumento condisce. Si ergo vis scire quando bissextus dies sit, sume anest annus a bissexto, utputa quater centeni CCCC, quater octogeni CCCXX, quater asse quarta, remanet unum, quia primus est annus a bissexto. Si vis nosse adjectiones solis, id est, concurrentes septimanae dies, sume annos ab incarnatione Domini quot fuerint, utputa DCCXXV per indictionem octavam, et annorum qui fuerint quartam partem semper adjice, id est, nunc CLXXXI, qui fiunt simul DCCCCVI; his adde IV, fiunt DCCCCX. Hos partire per VII, sepVerum quia facillime diem Paschae, vel caeteros temporum recursus, comprehendit qui solis et lunae circulum memoriter tenendosque novit, omnis calculator meminisse debet easdem concurrentes solis tricesimo abhinc anno quas et proximo secuturas, easdem sexagesimo quas annorum transacto concurrentes scire desideras, eundem numerum vide quoties habeat XXX, et tricesima parte geminata, concordiam vertentium
Abbreviated transcription (Latin):
quotus sit añcicli lũar̃ ł dec ennoueralir¬
.VII pse autẽ cidus luncce siuis nosse quotũ agatnnũ sume annos dñi utpii¬
nonus decimus ÷ & quia decenno uinclis circulus cũmunẽ cũ lunccri
uicc̃ quãuis ocior currit : siuis scire & eius quotus sit connus. sumean¬
nos dñi ut pute dccxXΥ & unũ semꝑ cadice fiunt dcexevi hos partireꝑ
rnanscrit ultimus ⁊ de xiiii lunco pees chaC
Uin Sextus sepedicti circuli locus ampl&tit̃ lunces xiiipꝰmime i sir
quae pccs dialis domini cedian singulis annis absq omini ambiguitate
dcmons trent : Ncc̃ q̃ pꝰ xiii luncẽ dominicce dies occursit a pra ÷ pascha¬

Expanded text:
quotus sit annus cycli lunaris, vel decennovenalis. Ipse autem cyclus lunae si vis nosse quotum agat annum, sume annos Domini, ut punonus decimus est. Et quia decennovenalis circulus communem cum lunari viam quamvis ocyor currit, si vis scire et ejus quotus sit annus, sume annos Domini, ut puta DCCXXV, et unum semper adjice, fiunt DCCXXVI; hos partire remanserie. Sextus saepe dicti circuli locus amplectitur lunas XIIII primi mensis, quae paschalis dominicae diem singulis annis absque omni ambiguitate demonstrent; nam quae post XIIII lunam Dominica dies occurrit, ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
sed potiur aliũ deferccinus imensem cũlx toties imper& utomines
qui possint in pͥmo mense ƿces choc feccieent soliautẽ quimuieo fue¬
rint & in mundi secundo hoc men se celebrent quid ÷ rogo ꝙ ad
ai dominicco uiItł ccp̃ iunec XXIi pascha rate colebrceri. En uͦ eec
nonpos se inece pas dier celebrcori quia needũ aeqͥ noe tiũ trcoisie¬
cundi tempordmensis pceschde differdid cc sollempiee mirus cal¬
culendi pceptor quipͥncipedit̃ docesͣ lunc̃ẽ tertio noneos masa.i
nactc̃ẽ efficere pͥmimensis initiũ & rursum rcetioneipsa iuperatus
conpellccris facteri nisi intuehuientebis sgeto nullcetenus Iunc̃c hecedie
nectac̃ sed potius ecc̃ quae post undexxx dies suerit coccensce paschec¬
libus festis congrucom: si i codsueritbiss&xtus tunc efsici luncc̃ sequentis
conni pͥmec̃ que absq: illo fieri poteret & trince trũs cecti & qͥd quẽc¬

Expanded text:
sed potius alium differamus in mensem, cum lex toties imperet ut omnes qui possint in primo mense Pascha faciant, soli autem qui in via fuerint et immundi secundo hoc mense celebrent? Quid est, rogo, a dnon posse in ea Pascha celebrari, quia necdum aequinoctium transiecundi tempora mensis Paschae differenda solennia? Mirus calculandi praeceptor, qui principaliter doceas lunam III Nonas Martias natam efficere primi mensis initium, et rursum ratioullatenus lunam hac die natam, sed potius eam quae post XXIX dies fuerit accensa, paschalibus festis congruam. Si vero adfuerit bissextus, tunc effici lunam sequentis anni primam, quae absque illo fieri poterat extrema transacti. Et qu
Abbreviated transcription (Latin):
gitioneͥ cõputi paschalis inpender& quatenus pontifei
a postolicae sedis adnuntians ꝑ eũdiem paschae sollomine cereros aedo¬
siarũ principes agnoscere faepx : Vndebea tirsimus papalco mar¬
tianũ prinoipem postulans ut alexan drino antesteiedele goret :
Quatenur paschales ci teoplil inquo .vii. đ darũ marũ diepaschã
uid&ur ad sixum diligenti ꝑscrutarecur examin carbitratus abeo
n feotememnoratũ diemsuis sec onscriptũ: intalia haee dtꝰ studueru nt
quidem scipat res occassio nemhuius endris aufente : ominchanccura
alexandrino antes tite delegantes : quo apud ac ripuos huiur suppu¬
tationis antiqͥtus t radita uideliatur ee peritia: ꝑquem quot annis
dies pͥdictae sollenitatis sedia postolicae indicar&ur cuius scriptis

Expanded text:
gationi computi paschalis impenderet, quatenus pontifici apostolicae sedis adnuncians, per eum diem Paschae solemnem caeteros Ecclesiarum principes agnoscere faceret. Unde beatissimus papa Leo Martianum principem postulans ut Alexandrino antistiti delegaret, quatenus paschale sancti Theophili, in quo VIII Calendarum Maiarum die Pascha videtur affixum, diligenti perscrutaretur examine, arbitratus ab eo non recte memoratum diem fuisse conscriptum, inter alia haec dicit: « Studuerunt quidem sancti Patres occasionem hujus auferre, omnem hanc curam Alexandrino antistiti delegantes, quoniam apud Aegyptios hujus supputationis antiquitus tradita videbatur esse peritia, per quem quotannis dies praedictae solemnitatis sedi apostolicae indicaretur, cujus scripti
Abbreviated transcription (Latin):
suprado curmus: oqualit eẽ ꝓficuos : Demiq utrei ipsiur euis ceremus in¬
ncoris ogdo adis duos solaris cursus suꝑcedi a cee dies id ÷ decinũ & nonũ
t dar̃ apliũ si hocduo bis sextilis poterant ꝑ ficeredies non ergo duodiq
quiinogdo adesolis alunari ogdocede minus st̃ duor̃ int̃ palatione
bis sextor̃ sed duor̃ magis quiin end&ade eius alunare plus sunt aed¬
i&tione suppldit᷑: n& noc& quod saltũ lunae quẽ quidã ino gdo adis initio
ponunt inende cadeponendũ memorituimus ubieũq sum interposuds
eodẽ ꝓpositec questio fine solu& & hab& cinculos decdinoue nals menes
solages ce xxuiilunan cexxuidiqs x ceptis bis seetis Ñ decec¬

Expanded text:
supra docuimus, aequaliter esse proficuos. Denique ut rei ipsius evisceremus inunaris ogdoadis duos solaris cursus superadjicere dies, id est decimum et nonum Calendarum Aprilium, si hoc duo bissextiles poterant perficere dies? Non ergo duos dies qui in ogdoade solis a lunari ogdoade minus sunt, duorum intercalatione bissextorum, sed duorum magis qui in hendecade ejus a lunari plus sunt adjectione supplentur. Nec nocet quod saltum lunae, quem quidam ponunt, in endecade ponendum memoravimus. Ubicunque enim interposueris, eodem proposita quaestio fine solvetur. Et habet circulus decennovennalis menses solares CCXXVIII, lunares CCXXXV dies, exceptis bissextis,
Abbreviated transcription (Latin):
dierũ eẽ descriptum qꝗ uidelic& luna quȩ p̃sentia anno
uerbi gratia ꝑ ost non as maias septima decima ex istit :
anno sequenti axma uiima pͥdienonas maias occurr&
Notandum saneq: nimiũ falluntꝰ qͥmen sem de finiendum
ł abantiquis definitũ autumant quã hiulima ⁊ odia cum
circulũ ꝑagit qr nimirũ sicut diligentior inqͥsitionatura¬

Expanded text:
dierum esse descriptum: quia videlicet luna, quae praesenti anno, dierum esse descriptum: quia videlicet luna, quae praesenti anno, verbi gratia, per Nonas Maias septima decima existit, anno sequenti vicesima VII pridie Nonas Maias occurret. Notandum sane, quod nimium fallantur, qui mensem definiendum vel ab antiquis definitum autumant, quandiu luna Zodiacum circulum peragit, quae nimirum sicut diligentior inquisitio natura
Abbreviated transcription (Latin):
data ÷ quȩ ÷ testia mensis testii quinqua gesimã abagniocci¬
sione conputent. ponentes iuidelic& pͥmimenses residuos
diesnumero .x . & vii. q tredecem pͥores fuerunt ante
pascha transacti secundi xxox testiitres qͥ fiunt simul
dies .l. cũ const& duos menses lunares ñlx sol lviiii
dieb terminari: Ideoq: si paschalis mensis xex dieb: con¬
putatus .xvii. suicursus dies post paschar& inuerit secun¬
dũ iam mensem ñ xx sedunde triginta dieb debere con¬
dudi ac ꝑ hoc in sũ matem poris memorati ñ plusquã unde¬
quinquaginta dies inuenirinisi fosteputandũ ÷ si nechdo¬
chicos qua÷ regula scae scripturae frequentis si mcc
a paste totũ cõmputari : uerũ h̃ ut cũ qactał computata
suerin clar& tunchebreos adlune cursũ suos mneuses
obseruare consuesso : nec aliter ingenos recte senten¬
dũ ubi noecum suis xuiimodie secundi mensis arcam in
asseritꝰ qua annũ rolis integrũ hoc ÷ tricentorũ lxu¬

Expanded text:
data est, quae est tertia mensis tertii, quinquagesimam ab agni occisione computent, ponentes videlicet primi mensis residuos dies numero X et VII, quia tredecim priores fuerant ante Pascha transacti, secundi XXX, tertii III, qui fiunt simul dies L, cum constet duos menses lunares non LX, sed L et VIIII diebus terminari, ideoqputatus XVII sui cursus dies post Pascha retinuerit, secundum jam mensem non triginta, sed undetriginta diebus debere concludi: ac per hoc in summa temporis memorati non plusquam undequinquaginta dies inveniri: nisi forte putandum est synecdochicos quae est regula sanctae Scripturae frequentissima a parte totum computari. Verum haec utcunque acta vel computata fuerint, claret tamen Hebraeos ad lunae cursum suos menses observare consuesse. Nec aliter in Genesi recte sentiendum, ubi Noe cum suis septimo decimo die secundi mensis arcam ingasseritur: quam annum solis integrum, hoc est, trecentorum
Abbreviated transcription (Latin):
noctum noe ponunt cennos chaxeuni & posteae dlxu in hacesole
generatone summco uniuersi tatis discrepeet quico xx. or iiui¬

Expanded text:
aginta ante natum Noe ponunt annos CLXXXVIII, et postea DLXV. In hac sola generatione summa universitatis discrepat, quia XX
Abbreviated transcription (Latin):
toultimomense romam non confecto februario sed
post uicesimũ extestium diem eiur intꝰ halabtinc termina ũ testĩni¬
lib scilic& iam ꝑactis: deinde reliquos februarimensi s
dies quierant v post interbalationem subiungebant:
Credo u&eri relegionis suae more ut februarium omni
modo mastius sequer&ur: XIII DERAL ENDIS NONIS¬
seruar& aspectum uisũq regisacrificulonuntiar &:

Expanded text:
to ultimo mense, Romani non confecto Februario sed post vicesimum et tertium diem eius intercalabant, Terminalibus scilicet iam peractis: deinde reliquos Februarii mensis dies, qui erant quinque, post intercalationem subiungebant: credo vetere religionis suae more, ut Februarium omni modo Maservaret aspectum, visamque regi sacrificulo nuntiar
Abbreviated transcription (Latin):
qđ &iã uctorius quã ius alterius instititionis paschalẽ condens desciipto
totaonor̃ circulo mannifes teꝓbaut : quiaergo secundo cnno cinculi quẽ
pͥmũ dionisius seripsit quingentssimus tricdimus ttius ab in carnatione dñi
conpleus ÷ annus ipse ÷ nimir̃ iuxta concunsus sider̃ ille in quo in caorncri
dignatus ÷ qua hic secundus annus decenno uennalis ÷ ootatiur decinus ÷
pas chec more nunc gclesus usitata dis dominiea faca &ui psanimi t̃ dies
quomͦ ohic aidnotatũ ÷ uuiał aples uen ir& aclunẽc haberEix : denique¬

Expanded text:
Quod etiam Victorius, quamvis alterius institutionis, paschalem condens, descripto Quod etiam Victorius, quamvis alterius institutionis, paschalem condens, descripto tot annorum circulo, manifeste probavit. Quia ergo secundo anno circuli quem primum Dionysius scripsit, quingentesimus tricesimus tertius ab Incarnatione Domini completus est annus, ipse est nimirum juxta concursus siderum ille in quo incarnari dignatus est, quia hic secundus annus decennovenalis octavus decimus est Pascha more nunc Ecclesiis usitato die Dominica faceret, ipsa nimirum dies, quo modo hic adnotatum est,
Abbreviated transcription (Latin):
Primo decen nouenalis circulq uersu tonpot ordo p̃figitꝰ quan ꝗde¬
Ioi calculatores a diocliciam principis cennis obs e uauge: sed dio¬
nisiuis uene aebilis cebbas romane urbis & utrius q lingias gndede uidelis
ccclatinae ñ ignobilip̃ditis scientia pas chales scribens circulos nolurtes
sicatips e testat᷑ memorid̃ impii & ꝑsecutoris in neeteqe sed magirelegit eb
speinostrae notius nobisi guiste & & causa reparationis humanae ⁊destpas¬
sioredmptoris nr̃i euidentius elucer &t quin pͥmosuo circulo quingbithimĩ
tricesimũ s̃ exundũ dominiede in carnetionis cennũ in capite poncido manifeste
docuit secundũ sui circuli cennũ ipsumeẽ quo eiusdẽ sacroscae in carnatonis
xx aduor collegitꝰ anoꝵ quatandẽ replicatec totus solao is lunarisq cur¬
sus ordo inse sua ꝑuestigia reuoluitꝰ eundẽ decennouennalis lunarisq: cicdi
connũ easdẽꝙ actassluna e solis quoque dies concurrente ȩ andẽ xiiimã

Expanded text:
Primo decennovennalis circuli versu temporum ordo praefigitur, quem Graeci calculatores a Diocletiani principis annis observavere. Sed Dionysius venerabilis abbas Romanae urbis, utriusque linguae, Graecae videlicet ac Latinae, non ignobili praeditus scientia, paschales scribens circulos, noluit eis, sicut ipse testatur, memoriam impii et persecutoris innectere; sed magis elegit abspei nostrae notius nobis existeret, et causa reparationis humanae, id est, passio redemptoris nostri, evidentius eluceret. Qui in primo suo circulo quingentesimum tricesimum secundum Dominicae incarnationis annum in capite ponendo manifeste docuit secundum sui circuli annum ipsum esse quo ejusdem sacrosanctae incarnationis  duorum colligitur annorum. Qua tandem replicata, totus solaris lunarisque recursus ordo in se sua per vestigia revolvitur, eumdem decennovennalis lunarisque cycli annum, easdem epactas lunae, solis quoque dies concurrentes, eamdem quartam
Abbreviated transcription (Latin):
ram &x crescer & atque a posta sci p&riusque
ad pontem moluium aquae sediscendentor
coniungerent mansit autem diehur un
donec agentibus la&anias crebras ciuibus oc tauo
demum die reuertit. hir temporibus multi
anglorum gentis nobiles & ignobiles uiri &
feminae duces & priuati diun amoris insemo¬
tu debrittania romcm uenire consuerant.
Inter quos &iam reue rentissimus abba
meus ceol fridus annor natus lxx cum esra
prerbiter añ xlvi abbas autem annos .xxxv
ubi lingonar peruenit. ibi de functur at que
in aeclesia becctorum geminorum masto¬
rum sepultus est quiinter alia donaria
quae cedferre disposuerat. misit aec de¬
siae sci p&ri pandentem ab eato hieroni¬
mo in latinum & hebreo uel greco fonte
trans latum

Expanded text:
ram excresceret, atque a porta sancti Petri usque ram excresceret, atque a porta sancti Petri usque ad pontem Milvium aquae se descendentes conjungerent. Mansit autem diebus VII, donec, agentibus letanias crebras civibus, octavo demum die revertit. His temporibus multi Anglorum gentis, nobiles et ignobiles, viri et feminae, duces et privati, divini amoris instinctu, de Brittania Romam venire consueverant, inter quos etiam reverentissimus abbas meus Ceolfridus annos natus LXXIV, cum esset presbyter annis XLVII, abbas autem XXXV, ubi Lingonas pervenit, ibi defunctus atque in ecclesia beatorum Geminorum martyrum sepultus est: qui inter alia donaria quae adferre disposuerat, misit ecclesiae sancti Petri Pandectem a beato Hieronymo in Latinum ex Hebraeo vel Graeco fonte translatum
Abbreviated transcription (Latin):
nasta sur an ii: hic philippicum captum oculis priuaut nec
acesdit idemlterar constantino papaerom e secundũ scolasticu
ptericium & exarchãm italiae direxit quib se fautorem cathohes
r& lango bardorũ donationem patrimonii alpium cottiarum
quam hereberechtur rex fecerat & illerepoderat am moni¬
ur ser degente anglorum & racer docium monachieauita &ia
procelesti patria peregrinus oc ornans plurimas seot toe gen¬
tis ꝓuincias ad canonicã paschalis temporis obseruantiam aqua
dutius oberrauerant pia predicatione conuer tit annoabm
nieum ciutatem graui praclio uicit datoquosib Rc¬
mento dericum fieriac presbiterum fecit ordmare
Ipseuero ut regnum accspit cum esr& catholicus mox in
regra urbe imaginem illam uencrundam in qua sere ra
so nodus erant depictae & aphilippo co fuerat deiecta
pristino in loco er&it : tiberis fluuius alucum
suum egressus multe romanae fecit e itiec ci¬
uitati. Ita ut inuialata ced unam & semis statu¬

Expanded text:
nastasius annis III. Hic Philippicum captum oculis privavit, nec occidit. Idem litteras Constantino papae Romam per Scholasticum patritium et exarchum Italiae direxit, quibus se fautorem catholicarex Longobardorum, donationem patrimonii Aquem Ereberectus rex fecerat, ille repeterat, ammonivir sanctus de gente Anglorum, et sacerdotium monachica vita etiam pro coelesti patria peregrinus exornans, plurimas Scoticae gentis provincias ad canonicam paschalis temporis observantiam a qua diutius aberraverant, pia praedicatione convertit anno ab INicaeam civitatem gravi praelio vicit, datoque sibi sacramento, clericum fieri ac presbyterum fecit ordinari. Ipse vero ut regnum accepit, cum esset catholicus, mox in regia urbe imaginem illam venerandam, in qua sanctae VI synodi erant depictae et a Philippico fuerant dejectae, pristino in loco erexit. Tiberis fluvius alveum suum egressus multa Romanae fecit exitia civitati, ita ut in via lata ad unam et semis statu
Abbreviated transcription (Latin):
incedens terrae. octauis in pastib ari&is aclibrae : bis ꝑmu¬
tatis spatus mactũ dieibruma oetaua in pasteca pricorni
nocus uero soltitio totidemin pastibi cancriinae qualtia¬
tis causa obliquitas signiferi : Cumpars aequa mundi suꝑ sub¬
tͥq terra somnibi siat momentis. sed q fecta in exostusuo
consusgint signalongiorae tractutenentlucem. qua e ueso
obliqua ociore tsanserunt spatio. sed & hippocrates arcia
ter amonino fegiseribens ꝑ annispatia qualit ad pcauen¬
das in bscillitatss seobseruare debere itadiꝰ: Ituq ex¬
dicumor corporib cfescit : usq: a dequi noctiũ uernũ
qui sunt dies xc. hoctẽpus agrt homines fleuma ex quo

Expanded text:
incidens terrae octavis in partibus arietis ac librae, bis permutatis spatiis, in auctum diei bruma, octava in parte capricorni, noctis vero solstitio, totidem in partibus cancri. inaequalitatis causa obliquitas est signiferi, cum pars aequa mundi super subterque terras omnibus fiat momentis. sed quae recta in exortu suo consurgunt signa longiore tractu tenent lucem; quae vero obliqua, ociore transeunt spatio. Latet plerosque mabens, per anni spacium qualiter ad praecavendas imbecillitates se observare deberet, ita dicit: « Itaque exias, ex qua die humor corporibus crescit usque ad aequinoctium vernum, qui sunt dies XC. Hoc tempus auget hominis phlegma, ex quo
Abbreviated transcription (Latin):
insestio siquidem annooc tauo luna italendcrũ ma iarũ iuxtoc
rationem quidem argumenteͥ uicesima oetaua computatur
scđ ꝓpt̃ embolis mũ quim mastio menseinseritur xuii ꝓbat᷑
&xistere : Item in hł iulicer iuxte argumentũ xex fieripotuit
luncc sed ꝓptꝰ cediectione dici quem suꝑ fluitas embolismi ced¬
tulerat fit xxviiii. Item an noximo qud una embolis mipͥdie

Expanded text:
Maiarum juxta rationem quidem argumenti XXVIII computatur, sed propter embolismum, qui in Martio mense inseritur, XXVII probatur existere. Item in Calendas Julias juxta argumentum XXX fieri potuit luna, sed propter adjectionem diei quem superfluitas embolismi attulerat, fit XXIX. Item anno XI
Abbreviated transcription (Latin):
dis ueracius & compendiosius argumentũ & nos libent
gratanterq accipiemus: hoc autẽ p̃cedens ꝙͥ cõmemo¬
rauimus argumentũ & ñ nullis adtranss cribendum
iam dedimx & in pͥncipiis huius nĩ opusculi p̃sigendũ
eẽ censemus: porrop̃sens argumentũ qͣ delui aht¬
darũ quaerenda posuime hoc tainen loco commemoras

Expanded text:
argumentum, et nos libenter gratanterque accipiemus. Hoc autem praecedens quod commemoravimus argumentum, et nonnullis ad transcribendum jam dedimus, et in principiis hujus nostri opusculi praefigendum esse censemus. Porro praesens argumentum quod de luna Calendarum quaerenda posuimus, hoc tantum lo
Abbreviated transcription (Latin):
nuario principium argument: sumere mauis. eodem
ordineluna in hł decembres viincurrit quȩ iuxta ar¬
gumeutũ ql innta fieridebuis se putabat᷑: qua onimir u̾lum
nouembri mensis unam amittit diem & ꝓxxx consu&ir¬
unde triginta solũdieb cogitꝰ ẽẽ contentac: que ꝓfectoom¬
nia melius conloquendo quã scribendo docent᷑: Non hot

Expanded text:
m argumenti sumere mavis, eodem ordine luna in Calendas Decembres VII incurrit, quae juxta argumentum sexta fieri debuisse putabatur, quia nimirum luna Novembris mensis unam amittit diem, et pro XXX consuetis XXIX solum diebus cogitur esse contenta. Quae profecto omnia melius colloquend
Abbreviated transcription (Latin):
diem halendarũ uerbi gractia ianuarsũ quaerere
uisdicis ianuarius ii adde concurrentes septimanȩ
dies qui fuer int anno quo conputas ut puta ii.fiun
quis & hab& concurrentes sume v regular esme no¬
sis mastii adde concurrentes s& fiunt xitolle vii re¬

Expanded text:
iarum, quaerere vis, dicis: Januarius duos; adde concurrentes septimanae dies qui fuerint anno quo computas, ut puta tres; fqui sex habet concurrentes, sume quinque regulares mensis Martii, adde concurrentes sex, fiunt undeci
Abbreviated transcription (Latin):
uero trecentorũ & ii habendũ ẽẽ constituit: mensesq
ita disposuit ut .iii. exhis mastius maius quintili s̃ october
tricenor ÷ eo singulos : s&c ueroreliquitricenos habe¬
pent dies qui ho die quintanas habent nonas c&eri

Expanded text:
 dierum vero trecentorum et quatuor, habendum esse constituit, mensesque ita disposuit ut quatuor ex his, Martius, Maius, Quintilis, October, tricenos singulos, sex vero reliqui tricenos habent dies, qui hodie quintanas habent nonas, cae
Abbreviated transcription (Latin):
maiores solitua estus adsurgere in anes uero bruma et
maeis solstitio semꝑq luna inaquilonia &aterris lon¬
gius fecedente mitiores quacũ in austro digresa ꝓprio¬
re nisuiĩt suã exerc& aestus ad fluere matur dis rauo
cogit. ꝑdenos it & nouenos annos iuxta luna ris c̃isculior¬
dinem ecia mariscursus ad principia motus & pariam

Expanded text:
majores solito aestus adsurgere, inanes vero bruma, et magis solstitio, semperque luna in Aquilonia et a terris longius recedente, mitiores, quam cum in Austro digressa propriore nisu vim suam exercet, aestus adfluere, naturalis ratio cogit. Per denos autem et novenos annos, juxta lunaris circuli ordinem, etiam maris cursus ad principia motus et paria
Abbreviated transcription (Latin):
Ideo hminor pontif& numerũ dierũ quiadnonas suꝑ¬
essenr kalendͦ ꝓdebat : ꝙ: post noualuna o postebet no¬
narũ diepopulapes quiinagris essent confluere in
urbem accepturos causas feriar ũ a regesa crorum
sciturorq qͥdesr& eomense faciendum : Vndeqͥdam
hinnonas &cistiman dictus quasi nouae initium obser¬
uationis ł ꝙͥ ab eo die semꝑacdidus uiin diesputarent᷑
porno idus uo cari placuit diem quidiuidit mensem idua¬
re n & ruscalinguac diuidere est : Vindeuidua quasiual¬
Non nullis plac& idusdictus uocabulo greco aspeciae
qua apudillos ide auocat: qłe a die plena speciem iuncc¬
dus offer&is holo caustecdño: ꝙ ni mirũ hebrei ut supro¬

Expanded text:
em minor pontifex numerum dierum qui ad Nonas superessent calando prodebat, quod post novam lunam oportebat Nonarum die populares, qui in agris essent, confluere in urbem, accepturos causas feriarum a rege sacrorum, sciturosque quid esset eo mense faciendum. Unde quidam hinc Nonas existimant dictas, quasi novae initium observationis, vel quod ab eo die semper ad Idus novem dies putarentur. Porro Idus vocari placuit diem, qui dividit mensem. Iduare enim Etrusca lingua dividere est; unde vidua, quasi valNonnullis placet Idus dictas vocabulo Graeco a specie, quia apud illos idea vocatur, quod ea die plenam speciem diis offeretis holocausta Domino. Quia nimirum Hebra
Abbreviated transcription (Latin):
october libra. nouember scorpionis. december sagittarii
lanuarius na pricorni februarius a quarii mastius piscium
sicut qͥdamu&erũ &iã uersib & plicauit he rocis: respicis
aples aries frixec halendus : maius a genorei miratꝰ cor¬
nua tauri : iunius ae quatos calo uid& ire laconas: solstitio
ardentis cancrifert iulius a strũ: A gustũ mensem leo fer¬
uidus igne perurit sider euirgotuobachum september
opimat: a eqͥuat & october sementis tempor elibram scorpi

Expanded text:
October Librae, November Scorpionis, December Sagittarii, October Librae, November Scorpionis, December Sagittarii, Januarius Capricorni, Februarius Aquarii, Martius Piscium, sicut quidam veterum etiam versibus explicavit heroicis: Respicis Apriles Aries Phrixaee Calendas. Maius Agenorei miratur cornua Tauri. Junius aequatos coelo videt ire Laconas. Solstitio ardentis Cancri fert Julius astrum. Augustum mensem Leo fervidus igne perurit. Sidere, Virgo, tuo Bacchum September opimat. Aequat et October sementis tempore Libram. Scorpi
Abbreviated transcription (Latin):
edocuere: ubiduo decima diemensis iy ꝑber& er quasta iduũ
octobriũ eẽ memorat᷑: quoutiq collegitꝰ utrũ qim ersem pari¬
ter incipere qduterq diem xiimũ habere ꝓbatꝰ eundem:
quib &ia liber sci pactris anatolu quẽ depascha composuit
astipulatꝰ ubi scriptũ ÷: est ergo in pͥmo anno initiũ pͥmimen
manorũ uero xi iđ aples: & hic it uicesimã secundã diem distri
mensis aequa euicesimã secunda martu foreco meridans in¬
dicat manifeste ꝙͦ simul uterq menses initiũ sumit : & ne
quisdicat q a notolius in hacsententia non scripserit xiNł
fame notdicuius uice sima sextudies ñ octaua halendaru :
& qͥxilłdas a pler in anatolio legunt uice simc̃ sextã diem aege ptis
annalẽs de scribentes signauim÷ XX DESICISNIB
Dinqͥbi solem recipiant habent aples iri&is maus tauri
iunios geminorũ iulius cancri agustus leonis septemb̵ uirginis

Expanded text:
edocuere, ubi duodecimus dies mensis ὑπέρβερεταῖον IV Iduum edocuere, ubi duodecimus dies mensis ὑπέρβερεταῖον IV Iduum Octobr. esse memoratur, quo utique colligitur utrumque mensem pariter incipere, qui uterque diem duodecimum habere probatur eumdem. Quibus etiam liber sancti Patris Anatolii, quem de Pascha composuit, astipulatur, ubi scriptum est: « Est ergo in primo anno initium primi memo Calend. April. » Hic enim vigesimam secundam diem Distri mensis aeque vicesimam secundam Martii fore commendans, indicat manifeste quia simul uterque mensis initium sumit. Et ne quis dicat quod Anatolius in hac sententia non scripserit undecPhamenoth, cujus vigesima sexta dies, non octava Calendarum,  Apriles, in Anatolio legunt, vigesimam sextam diem Aegyptii annalem describentes signavimus. CAPUT ibus solem recipiant habent: Aprilis Arietis, Maius Tauri, Junius Geminorum, Julius Cancri, Augustus Leonis, September Virginis,
Abbreviated transcription (Latin):
ordio usqr codterminũ eius crescente simpliciter & ne nar¬
rebilit̃ herũ concurrentiũ ordine conputundo ꝑueniunt :
si quidem greci Namde agrptiorũ anno & mensib: Niprac
disscruimus : mutatis ex tempore & correctis p̃dictaerũ
inter kalationũ ambigib cunctis fixum inxii mensibur
anniuestentis u ordinauere dirculum: quorũ plerique
a hł decembrib: suum inchoantes annũ. eodem quoroma¬
nimenses suos dierũnumero perstringuna: puil qͥdem
usqacd &tremũ diem augescente paulatim numero singulũ quẽ¬
q: mensem computantes : uocatꝰ autẽ apud eos ipsedecember api¬
leos: ianuarius erdinios: februarios peritios mastius dystros
apͥles xantichos : manis astemis eos: iunius desecis: iulius pane¬
mos: agustur los: septemb gorpieos : oc tob yperber& eos:
nouemberdios : quo illos ordine annũ obseruare ł menser
& nuꝑtransmi sus adnos deroma conpotus eorũ annalis osten¬
dit & lanones qͥdicunt᷑ a postolorũidem antiqͥorib litteris

Expanded text:
 terminum ejus, crescente simpliciter et inenarrabiliter dierum concurrentium ordine, computando perveniunt. Si quidem Graeci nam de Aegyptiorum anno et mensibus supra disseruimus, mutatis ex tempore et correctis praedictarum intercalationum ambagibus cunctis, fixum in duodecim mensibus anni vertentis ordinavere circulum, quorum plerique a Calendis Decembribus suum inchoantes annum, eodem quo Romani menses suos dierum numero perstringunt: nil quidem usque ad extremum diem, augescente paulatim numero, singulum quemque mensem computantes. Vocatur autem apud eos ipse December leos, Januarius Eudynios, Februarius Peritios, Martius Distros, Aprilis Xanthicos, Maius Artemisios, Junius Desios, Julius Panemos, Augustus Loos, September Gorpieos, October Hyperberetheos, November διὸς. Quo illos ordine annum observare, vel menses, et nuper transmissus ad nos de Roma computus eorum annalis ostendit, et canones qui dicuntur Apostolorum idem antiquioribus litteris
Abbreviated transcription (Latin):
indicus pas checle tũ npus sit obserueri p̃ceptiũ uidelic& ut post aequi noctiũ
seruatione regula est nobis ã tẽpore dominicae rrur rectionis inpositac
uiderdius nonsta timcd fecciendũ paes dhicc ꝓsiliocinus. sed dominicũ dẽ
quo ipsepas che id ÷ trinsitũ demorte ceduitã decorruptione ced in connu¬
tes inipso tcondẽ congnico pas chac sollẽna celebrnus : qđ siquis obiecerit
none quinoctii memonic̃e sed tantũ pͥmimensis & testiae in eo septimante
posuis se legifer̃ scicct quicc & si a e quino otiũ nonunatimnon & pͥmit.
in hoecantu ipso quo d eplem lunio pͥmimensis pcorebe ftcciendũ p̃cipitae
te cons tcetecem q prima tumsito ae quino etioplenũ suũ globũ ostaide¬
lis sacram̃ coꝵ ginerib: eius dẽ paoschaae sollonna colimus : Quotĩrudo
socundo ł ttio ł̃ quasto ł quinto ł soxto ł septino cobhine die idelominicus
occurrit. nessequidẽ legẽ c̃ prophac s solumus sed euaengolice potuis

Expanded text:
indiciis paschale tempus sit observari praeceptum, videlicet ut post aequinoctium, servatione, regula est nobis a tempore Dominicae resurrectionis imposita, viderimus, non statim ad faciendum Pascha prosiliamus, sed Dominicum diem quo ipse Pascha, id est, transitum de morte ad vitam, de corruptione ad incorruspectantes, in ipso tandem congrua Paschae solemnia celebremus. Quod si quis objecerit, non aequinoctii memoriam, sed tantum primi mensis et tertiae septimanae posuisse legiferum, sciat quia et si aequinoctium nominatum non exprimit, in hoc tamen ipso, quod a plenilunio primte constat eam quae prima transito aequinoctio plenum suum globum ostendeliis sacramentorum generibus ejusdem paschae solennia colimus. Quoties vero secundo, vel tertio, vel quarto, vel quinto, vel sexto, vel septimo ab hinc die idem Dominicus occurrerit, ne sic quidem legem aut prophetas solvimus, sed evangelicae potius
Abbreviated transcription (Latin):
Nltimce sepo memor aticirculim& cepandunt᷑ lunae domincipas¬
ancce ꝓpt uoricntẽ eiusdẽ dominici occursĩ septẽ derũ cbituindurce

Expanded text:
ltima sane memorati circuli meta panduntur lunae Dominici Paschae, propter variantem ejusdem Dominici occursum, septem dierum ambitu inc
Abbreviated transcription (Latin):
alexandrieum audire. curauit & antiochiam ꝑfectio ac citum
cos idest doctores ꝑsecutionem & ere& mi̧xime propt̃ xp̃icenam
al exandri cuisuc cerseroet & mameae matrireir familicem uel p̃cipue ꝓpt̃¬

Expanded text:
Alexandri eum audire curavit, et Antiochiam accitum Alexandri eum audire curavit, et Antiochiam accitum cos, id est, doctores, persecutionem exercet, maxime propter Christianam Alexandri cui successer