comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
umbene seritur locis calidis & frigidis. terra quid iuolueris
dum modo ubihumor assiduus ẽ qua muis nasci sinecesse fuerit
et insiccitte non deneg&. et ꝓpeomnib: mensib: aprimoueread
Autumnu seratur extremum. ex ipsius genere ẽi ppaseriñ
durius tamen et austerius. et eleo seli non moll folio et cauletene
ybqđ nascitur in lacunis. et petroseli non maximelocis asperis.¬
si semenquantũ trib: digitis conp̃hendi potest linteolo clauseris
rariore Et breui fossa obrueris. Itt omniu seminũ germen
capitis unius solidita tenestetur. Crispifiuntꝰ si semina antȩ
tundantur. uel si suꝑ a reas nascentes aliqua pandera uolutent᷑
aut pedib: ꝓculcentꝰ enata. apii semina uetustiora citiusnas¬
cuntis
igendala sunt serius. hoc mense a triplicem seremus si
C MSrepoterimus et iulio uł ceteris usq: ad autum numens

Expanded text:
um bene seritur locis calidis et frigidis, terra quali volueris, dummodo ibi humor assiduus est; quamuis nasci si necesse fuerit et in siccitate non deneget et prope omnibus mensibus, a primo vere ad autumnum seratur extremum. Ex ipsius genere est hiposelinon, durius tamen et austerius et eloselinon, molli folio et caule tenero, quod nascitur in lacunis: et petroselinon, maxime locis asperis.si semen quantum tribus digitis comprehendi potest. Lintheolo clauseris rariore et brevi fossa obrueris; ita omnium seminum germen, capitis unius soliditate nectetur. Crispi fiunt, si semina ante tundantur, vel super areas nascentes aliqua pondera volutantur, aut pedibus proculcentur enata. Apii semina vetustiora citius nascuntur, que novella sunt serius. Hoc etiam mense atriplicem seremus, si rigare poterimus et iulio vel ceteris usque ad autumnum mens
Abbreviated transcription (Latin):
ubruta radice mergumts uł silicem sic inse
uaiũti ues amigndadus oreauit ut dicit siunte florem¬
nina dibue as laquetis ꝑdies aliquod calida aqua ingerȩtꝰ.
Exemuns dulces fiunt si circum fossostipite tribus digitis
eadicafiut cauerna ꝑ quam noxium desudet humorem.
uł madius truncus terebretur & cuneus ligni melle oblitii
ein prqatur. uł siciruaradices uillum stercus ad fundus
Audalu ad legendum mãritatem faientur cum fuerir
espoliata costicib: huec sine cura hominis seruantur inlan¬
gum sid ifficulter corium dimittent paleis obruta con¬
tinuo relaxabunt Item decoriata siuqua marinalauemꝰ
aut sclsa & candida fiunt & plurimua d
cembri uel i anuario circa idus amydala doc
qua germinent utiles sunt quide summitatesuuiitmi¬

Expanded text:
brata radice immergamus, vel silicem sic inserTeneras nuces amygdalus creabit, ut dicit, si ante florem, radicibus ablaqueatis, per dies aliquot aqua calida ingeratur. Ex amaris dulces fiunt, si circumfosso stipite tribus digitis a radice fiat caverna, per quam noxium desudet humorem, vel medius truncus terebretur et cuneus ligni melle oblitus imprimatur, vel circa radices suillum stercus effundas. Amygdala ad legendum maturitatem farentur, cum fuerint spoliata corticibus. Nec sine cura hominis servantur in locum. Si difficulter corium dimittent, paleis obruta continuo relaxabunt. Item decoriata, si aqua marina lavemus, aut salsa: et candida fient et plurimum dcembri vel ianuario circa idus, amygdalus illigas antequam germinent. Utiles sunt qui de summitate sum
Abbreviated transcription (Latin):
pedum sepuratu. Amunt a grumdurum sic cunaaiea
cuelum calidissimum quia maturue florert consueru
itustutuendue sunt arbores ut ad meridiem spedet
in seminario ad oleuerint relicti sibi quue sputio supticu
pluntis. Alius trunferemus mense februario seadiẽ S¬
migdula ad ponendum & nouualegumus &gruendice: Omire
ante quum ponimus pridie mulsu aquata ninus nasereni
negennor exungulet ex multo mele mor ducites: Alii

Expanded text:
pedum separato, amant agrum durum, siccum, calculosum, celum calidissimum, quia mature florere consueverunt. Ita statuende sunt arbores ut ad meridiem spectent. Cum in seminario adoleverint, relictis ibi que spatio sufficiant plantis, alias transferemus mense februario. Sed ipsa amygdala ad ponendum et nova legamus et grandia, que antequam ponimus, pridie mulsa aquata nimis maceremus, ne germen extinguat ex multo melle mordacitas. Cum
Abbreviated transcription (Latin):
nesatranu ebanꝰ Sidura nuxerit uel nodosa cortex circũcidendis
e ditiũ malideducat humoris alii radicum summa prȩcidun
xliiterebrate ridici palũdebuxo in primunt uł cũ prinuclauum¬

Expanded text:
nem transibant. Si dura nux erit, vel nodosa cortex, circundanda est, nem transibant. Si dura nux erit, vel nodosa cortex, circundanda est, ut vitium mali decutiat humoris. Alii radicum summa prescindunt. Alii terebrate radici palum de buxo imprimunt, vel cuprinum clavum
Abbreviated transcription (Latin):
ucem seremus extremo ianuario uł febrno
locumontana humida & frigida plerumq lumuet
Potest timen & locis temperatis iubante hu bre
hisdem mensib: siquas nouembri mensi dmos aliua¬
tenus in solesiccabis ut exucetur noxiu uirui hubior sen
uero mense ianuario uł februario positubs a qua da¬
plici pridie macerabis. Nonenus aut truue cas uflati
id est carina ipsa figatur interra. Cacuneni psinuicainui
nucem in aquiloms partem dirigemus. lapis subtergu qo
deb et trima trans ferri Radices plantarũ sicut in aliis
Arborib solemꝰ in hoc genere resecare ñ debes. Famobubu¬
lo ima planta tinguenda ẽ sed melius cmis sparget᷑ insero¬
bibus necidore stercoris adurat᷑ &cinis creditur uł coras¬
cis teneritudinem ꝓcurare uł fructuu densitactene. Altis
scrobibus delestiur p arboris magnitudine etde siderat
ntis canalis longus a summo trunco a dimum
sic beneficio solis et uentidu rescunt quȩ in putredi¬

Expanded text:
ucem seremus extremo ianuario, amat loca montana, humida et frigida, plerumque lapidosa: potest tamen et locis temperatis iuvante humore iisdem mensibus: sed quas novembre deponis, aliquatenus in sole siccabis, ut exiccetur noxium virus humoris. Quas vero mense ianuario vel februario positurus es, aqua simplici pridie macerabis, ponemus autem transversas, ut latus, id est carina ipsa figatur in terra. Cacumen ipsum cum ponimus, nucem in aquilonis partem dirigemus, lapis subter, vel locis trima debet tranferri. Radices plantarum sicut in aliis arboribus solemus in hoc genere resecare non debes. Fimo bubulo ima planta tingenda, sed melius cinis spargetur in scrobibus, ne calore stercoris aduratur. Et cinis creditur, vel corticis teneritudinem procurare, vel fructuum densitatem. Altis scrobibus delectatur, pro arboris magnitudine: et desiderat fiat vitio senectutis. Canalis longus a summo trunco ad imum debet excidi, sic beneficio solis et venti durescunt, que in putredi
Abbreviated transcription (Latin):
inciso gleba prematur aut testa
la subtiliter excauaris & in ea semen lactucȩras turciacimieruco
radicis inmiseris. Tunc in uoluta fimoba camterrcopt̃ peulta
breui scrobe demerseris. Ra fanus nititur in radicemie cera sor¬
mina in sum molactuca pariter mergente ꝓsiliunt sigulo¬

Expanded text:
inciso, gleba prematur aut testa.subula subtiliter excaveris et in ea semen lactuce, nasturcii, ocimi, eruce radicis immiseris; tunc involutam fimo baccam, terra optime culta, brevi scrobe demerseris. Raphanus mittitur in radicem, cetera semina in summos, lactuca pariter emergente prosiliunt, singulo
Abbreviated transcription (Latin):
a fronte accedens bubulcus admulteat naresq & tergu pes:¬
truct& mero subinde consꝑgent̃. hac tum̃ cautione n ealique
tui sibi cessisse senserit obtinebit . tunc mitigatisos &pula¬
tum salibus frica & ingula ĩ dimitte p̃sulsae adipis libre¬
les offus & uini sextarios singulos cornu. in fundente ꝑfuucts.
quueres intrutriduum totius sue uitiae irum resolu&.
Aliqui eos interse iungunt acdocent onera tempture leui¬
oru & quod utile est siaratione paruntur sub actoprius
solo exercendis ut nouus labor teneraad huc collupꝰ quas s&
Expeditior autem domandiratiõ ẽ ut as perumbouemman sueto
& uulidoboui coniungus. quo ostendente fucile adomnia cogea
officia. Si potest domiturum decumbit insulco non ad ficiat
igne nec berbere sed potius cum decumbit pedes eius ituligaꝵ¬
siti ac fumue lussucus carebit. hoc uitio.XIII

Expanded text:
a fronte accedens bubulcus admulceat, naresque et terga pera fronte accedens bubulcus admulceat, naresque et terga pertractet, mero subinde conspergens; hac tamen cautione, ne aliquerdiis effectui sibi cessisse senserit, obtinebit. Tunc mitigatis, os et palatum falibus frica et in gulam dimitte presulsi adipis librales offas et sextarios singulos cum cornu infundente per fauces; que res in triduum totius sevitie iram resoluet. Aliqui eos inter se iungunt ac docent onera tentare leviora; et quod utile est, si a rationi parantur, subacto prius solo exercendi sunt, ut novus labor, tenera adhuc colla non quasset. Expeditior autem domandi ratio est, ut asperum bovem, mansueto et valido bovi coniungas, quo ostendente facile ad omnia cogetur officia. Si post domituram decumbit in sulco, non afficiatur igne, nec ubere, sed potius cum decumbit, pedes eius ita ligensiti ac fame lassatus, carebit hoc vitio.
Abbreviated transcription (Latin):
conuenit luxiora stabula uero utilias struta saxo autalure -is
Aut barenis deuexu aliquatenus. ut humor possit elabi. partime¬
ridianue obuersa propt̃ flutus glatrales quibus aliquis resiste¬
ocmense ultimo domandi sunt trimiboues quiꝰ post quin¬
quenniũ benedomari non possunt uetatis repugnunte
duritia. captiergo statim domentur. qui quidem prius cumte¬
nerie fuerint frequentimanus ad trectatione mansuescant¬
E edͥ stabulum nouiboues largiorib: spatus haberedebebunit.
ut & antestabulum locunulli concludantur angustus. & pro¬
dacti ponaliqua uitientur offensa. Inipso uero stabulo asseres
truns uersi a terra septem pedib: alti configuntus et quo boues
iligentur indomiti tunceligos ab solutam tempes tatibus &
in pedimꝰtis omnib: diem qua capti ꝑducuntur ad stabulum
quorum sinimia fueritad speritus unodie ac nocte interuin¬
cula mitigentur atq ielunia . tunc appellationib: blundis
et in lecebris oblutorum ciborum Nona lutere neq atergo sed

Expanded text:
convenit laxiora. Stabula vero utilia sunt strata saxo, ut glareis, aut arenis, devexa aliquatenus, ut humor possit elabi; parti meridiane obversa, propter flatus glaciales, quibus aliquis resistemense ultimo, domandi sunt boves trimi, quia post quinquennium bene domari non possunt, etatis repugnante duritia, capite ergo statim domentur, qui quidem prius cum teneri fuerint, frequenti manus attrectatione mansuescant. Sed stabulum novi boves largioribus spatiis debebunt habere, ut et ante stabulum locari nullis concludantur angustiis et producti non aliqua vitientur offensa. In ipso vero stabulo, asseres transversi a terra, septem pedibus alti configantur, ad quos boves ligentur indomiti, tunc eliges absolutam tempestatibus et impedimentis omnibus diem, qua capti producantur ad stabulum; quorum si nimia fuerit asperitas, uno die ac nocte inter vincula mitigentur, atque ieiunio; tunc appellationibus blandis et illecebris oblatorum ciborum, non a latere, neque a tergo, sed
Abbreviated transcription (Latin):
mus a medio februario & totomurco . locisuero calidiorib: octobri
postremo uł nouembris initio sed uerno maxime die nono calendarõ:
a prilium. Amunt locu calidu subulosa & plerumq mariuma
intufouł agilla uix conp̃hendunt umor assiduus moris pnodes¬
se u credit fossionib: letutur & stercore putria inbis &arida
posttrienniũ sunt potanda. pluntum si robusiam trunferes
mͥ seos tobri & pouembri si tenerum februaro & mustio. Scrobes

Expanded text:
s mense februario et toto martio. Locis vero calidioribus. Octobri postremo, vel novembris initio; sed verno maxime die IX kal aprilis. Amat loca calida, fabulosa et plerumque maritima. In tofo vel argilla vix comprehendunt; humor assiduus moris prodesse non creditur; fossionibus letatur et sterrcore. Putria in his et arida, post triennium, sunt putanda; plantam si robustam transferes mense octobri et novembri, si teneram, februario et martio. Scrobes
Abbreviated transcription (Latin):
obrutae uel palustri ulba figuratir derisiorib sportis
rorum plantas ponimus quar postea possemus inserere & madorum
uel mali purci & cydonei &crtri & mespili fici sorbi siliq & plantas
agrestis cerasi post inserendas & mori tadeas & amygdali semina
& nuces iuglandes si inseminariis codictũ est morepanguntur.

Expanded text:
obrute, vel palustri ulva figuratis densioribus sportis obrute, vel palustri ulva figuratis densioribus sportis rorum plantas ponimus, quas postea possumus inserere; et malorum, vel malipunici et cidonei,et citri et mespeli, fici, sorbi; siliquas et plantas agrestis Cerasi, post inserendas et mori taleas et amygdali semina et nuces iuglandes, sicut in seminariis dictum est quo more panguntur.
Abbreviated transcription (Latin):
quina ponantur &interse quat tuor pedum spatio sepirent᷑
Quibus transferre placuerit bimas plantas trans ferre
debebunt. locus tamen deductoria liquoris accipiat. Ne
umor insidenslimo germen extinguat. Cuipla c& potest
castaneae in propuginam ducere imauirgulta quȩ inra¬
dicenascuntur. Nouum castuneũ circũ fodideb & ad sidue
mense martio & septembri incrementũ muius adquirit
siputationib: adiub&ur. Castanea inseritur sicut proba¬
ui ipsesub cortice mense martio uel aprili tumengene¬
re utroq respond& potest & in oculari. Inseritur inse&
insalice sed ex salice turdius maturat & fit asperior in
sapore. Castaneae seruantur uel incratib dispositae uel
intras aliulonem ne inuicem tangantur in mersȩ uel in
uasculis fictilib. nouis condistȩ & locoficciore defossae
uel in duse uirgeir exfago receptaculis & lutatae ut spi¬
racula non resinquus uel bordei paleis minutissim is

Expanded text:
quina ponantur et inter se quatuor pedum spatio separentur; quina ponantur et inter se quatuor pedum spatio separentur; quibus transferre placuerit, bimas plantas transferre debebunt. Locus tamen deductoria liquoris accipiat, ne humor insidens limo, germen extinguat. Cui placet potest castanee in propaginem ducere ima virgulta que in radice nascuntur. Novum castaneum circunfodi debet assidue, mense martio et septembri; incrementum maius acquirit, si putationibus adiuvetur. Castanea inseritur, sicut probavi ipse, sub cortice, mense martio vel aprili, tamen genere utroque respondet: potest et inoculari. Inseritur in se et in salice; sed ex salice tardius, maturat et fit asperior in sapore. Castanee servantur vel in cratibus disposite, vel intra sabulonem, ne invicem tangantur immerse; vel in vasculis fictilibus condite et loco sicciore defosse, vel incluse virgeis ex fago receptaculis et lutatis, ut spiracula non relinquas; vel hordei paleis minutissimis
Abbreviated transcription (Latin):
ginta dies aque probas. hoc cum tertio feceris usq adueris
initium serere debebis quue manserint in libatae. Aliqui
in uusculis seruunt harena pariter missa amant solũ
molle & solutum nontamen harenosũ . Insabulone pro¬
ueniunt sed umecto nigra terra illis apta est & carbuncul
& tofus diligenter infractus inspisso agro &rubrica uix
prouenit. in argilla &glarea non pocest nasci. diligt
caeli statum frigidũ sed & tepidũ non recusat siumor ad¬
senserit delectatur cliuis &opacis regionib: acmaxime
inseptentrionem uersis. Pastinari ergo locus debebit qui huic
destinatur arbusto altitudine pedis unius semis uel duorũ
uel totus : aut sulcis in ordinẽ destinatis aut certe aratris
resolui hinc inde findentib: qui fimo satiatus acredastur
in puluerem castimearum semen accipiat . Non amplius pedis
dro drante demersum. Vnicuiq semini propter notum sur¬
culus deb&ud figi. Ipsa semina singulis locis simul terna uel

Expanded text:
XXX dies eque probabis. Hoc cum tertio feceris, ad veris XXX dies eque probabis. Hoc cum tertio feceris, ad veris initium serere debebis, que manserint illibate. Aliqui in vasculis servant arena pariter immissa. Amant solum molle et solutum, non tamen arenosum, in sabulone proveniunt sed humecto, nigra terra illis apta est: et carbunculus et tofus diligenter infractus, in spisso agro et rubrica vix provenit, in argilla et glarea non potest nasci: diligit celi statum frigidum, sed et tepidum non recusat, si humor assenserit. Delectatur clivis et opacis regionibus ac maxime in septentrionem versis. destinatur arbusto, altitudine pedis unius semis vel duorum, vel totius; aut sulcis in ordinem destinatis, aut certe aratris resolui hincinde findentibus qui fimo satiatus ac redactus in pulverem. Castanearum semen accipiant, non amplius pedis dodrante demersum: unicuique semini propter notam surculus debet infigi. Ipsa semina singulis locis simul trina vel
Abbreviated transcription (Latin):
dalum uel malum sed eam degenerem reddit & paruam. Pruna
siccantur in solepercrates loco sicciore disposita haec sunt quie
damascena dicuntus. alii in aqua marina uel in muria feruen¬
terecens lecta pruna de mergunt . & inde sublata aut infornotepido
nascuntur & semine sed quue plantis seritur ita aegra est utbi¬
ennio deeius uita saepe dubit&ur. Serenda est ergo ipsis casta¬
neis hoc est seminib: suis mense nouembri & decembri. Item fe¬
bruario eligendae sunt castaneae ad ponendum recentes gran¬
desmnaturae quiq si nouem brimense ponamus. facilem sep̃¬
sentia frustus ipsius prestat. si uero februario ponemus utusq
tunc dur& ita faciendum est in umbra castaneae siccentur ex¬
pansae tunc in angustum & siccum locum trans lite cumulũ
faciunt & eas omnes fluuiclis arena diligenter operiat :
postdies triginta eas remota harena in aquam frigidum
mittis quaes anae sunt merguntur. supernatat quuecumq
uexata est. Item quus probast similiter obruer & posttri

Expanded text:
dalum, vel malum, sed eam degenerem reddit et parvam. Pruna siccantur in sole per crates, loco sicciore disposita, hec sunt que damascena dicuntur. Alii in aqua marina, vel muria fervente, recens lecta pruna demergunnascuntur et semine; sed que plantis seritur ita egra est, ut biennio de eius vita sepe dubitetur. Serenda est ergo ipsis castaneis, hoc est seminibus suis, mense novembri, item februario. Eligende sunt castanee ad ponendum recentes, grandes, mature, quas mense Novembri ponamus; facilem se presentia fructus ipsius prestat. Si vero februario ponemus, ut usque tunc durent, ita faciendum est. In umbra castanee siccentur expanse: tunc in angustum et siccum locum translate, cumulum faciant et eas omnes fluvialis arena diligenter operiat, post dies XXX eas remota arena in aquam frigidam mittes; que sane sunt merguntur, supernatat quecumque vexata est: item quas probasti similiter obrues et post
Abbreviated transcription (Latin):
oc mensemaxime apib: sol&&ꝰ morbus incumbere Nam phiber¬
ina ieiunia tito malli & hulmia maris florib: qui prius na scun¬
tur auidius ad petitus soluonem uentris in currunt & pereu nt
nis ad fueris uel ocitte remedi. Praebebisergomaligranatci
de coctus congolatur et in imbrice ponitur sucus huiusmodi. Quod
si horride uident᷑ atqi contrastȩtor peresilengo & mertu arucor¬
pora frequentꝰ efferre candib excanna fasis melcũ gallȩ pul¬
uereiđ siccȩrose costum debebis infundere. Ilud anteomnia expo¬
di& ut putres pastes fauorum uł uacuasceras quas aliquo casis
exa men ad pauctatem redadtu non ualebit in pleresempreadis
a curis simis ferramentis subtilit̃ nemota alicpars fauorũ cogit
Apesdomicilia concussa deserere. Nocet apib plerumq felicitas
sua Nlamsinimiis florib: annus exiberatdum solam curaꝰ geren¬
dimellis exercent. deprolenil cogitionꝰ cuiusomis sarepa reqo¬
ne populus idem labore confestus extinguit᷑ totius gentis exi¬

Expanded text:
oc mense maxime apibus solet morbus incunbere, nam post hyberna ieiunia, titimalli et ulmi amaris floribus qui prius nascuntur avidius appetitis, solutionem ventris incurrunt et pereunt, nisi affueris velocitate remedii. Prebebis ergo maligranaticum decoctus congeletur et in imbrice ponatur succus huiusmodi. Quod si horride videntur atque contracte torpore et silentio et mortuarum corpora frequenter auferre et canalibus ex canna factis, mel cum galle pulvere, vel sicce rose coctum, debebis infundere. Illud ante omnia expediet, ut putres partes favorum, vel vacuas ceras, quas aliquo casu examen ad paucitatem redactum non valebit implere semper rescindas acutissimis ferramentis subtiliter, ne mota alia pars favorum, cogas apes domicilia concussa deserere. Nocet apibus plerumque felicitas sua; nam si nimiis floribus annus exuberat, dum solam curam gerendi mellis exercent, de prole nil cogitant; cuius omissa reparatione, populus idem labore confectus extinguitur, totius gentis exi
Abbreviated transcription (Latin):
Rationem pontis hanc instituit tiggiabima resquiepe alia paululu
abimopacuta dimensa ad altitudinem fluminis interuallo pedum
duoꝵ int soiungebat huec coͥ ahinationib: inmis sadiflumdifixe¬
rit sis tucisq adegenet non sublicae modo directe ad ependiculu
sed pne ac fastigatȩ ut secundũ naecune᷑ fluminis ꝓcumberen
hisitem contrria duo a deundemodum iunsta interuallo pe¬
du quadra genũ ab inferepartem contrauimatq: impetuflumi¬
nis conuer sastctuiebat hȩc utroeq insuꝑbipedalib trabib in

Expanded text:
Rationem pontis hanc instituit. Tigna bina sesquipedalia paulum ab imo praeacuta dimensa ad altitudinem fluminis intervallo pedum duorum inter se iungebat. Haec cum machinationibus immissa in flumen defixerat fistucisque adegerat, non sublicae modo derecte ad perpendiculum, sed prone ac fastigate, ut secundum naturam fluminis procumberent, iis item contraria duo ad eundem modum iuncta intervallo pedum quadragenum ab inferiore parte contra vim atque impetu fluminis conversa statuebat. Haec utraque insuper bipedalibus tr
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsicadulcia omnino in arbore amatu rata uł cerasia autdiuersa
ali genera pomorumsiin urbore maturata fuerint congrua s̃
si dutem collecta dura & per dies aliquos ad mollierinꝰ illud dũ man
Mora domesticae si ue siluatica maximae congruasunt sanis & in sirmis

Expanded text:
, et perseca uel duracina omnino in arbore maturata, uel ceresia aut diuersa , et perseca uel duracina omnino in arbore maturata, uel ceresia aut diuersa alia genera pomorum, si in arbore maturata fuerint, congrua sunt; si autem collecta cruda et per dies aliquos admollierint, illud ad putri domestica siue saluatica maxime congrua sunt sanis et infirmis
Abbreviated transcription (Latin):
Caseu uero assu uł elixũ quimanducauerit alterũ uenenuopis
non hab& quia exsucatus alia pinguedo ñ ẽ lapides purosefficit᷑
ut credat quis elix̃ caseu tollat & demittat illũ refrigera redsom¬
nno quomodo lapis aut salis sicdeuenit. Similitꝰ & assatũ in¬
tus ingres sũ quid potest ꝓdessenis. lapides puros generare:
similia uero et ipsa grauis &iã sanis ꝓnecessitate dissinteriȩqui
sanguinȩ ꝓducunt ut illis fiat Itauut in laste caprino ioquant in
iarbones quomodo butyrũ sic  fid÷ De pomorũ ratione citonia
bona & optima maximedis sintericis qui longo tempr sangui¬
meliorem digestionẽ faciunt. Mela bene matura in arboro
q̃dulcias bona sunt. Nã illa aceta ñ sunt congrua dulcia sanis
& infirmis. Et piradulcia et bene in arbore matura tamendu¬
raet aceta grauitꝰ nocet. pruna et ipsa maturata benedulcis et

Expanded text:
Caseum uero assum uel elixum qui manducauerit, alterum uenenum opus Caseum uero assum uel elixum qui manducauerit, alterum uenenum opus non habet, quia exsucata alia pinguido lapidis puras efficitur; ut credat quis, elixet caseum et tollat et dimittat illum refrigerare, et omnino quomodo lapis aut salis sic deuenit. Similiter et assatum intus ingressum quid potest prodesse nisi lapidis puras ingenerare? Simela uero et ipsa grauis etiam sanis; pro necessitate desenteriae, qui sanguine producunt, ut illis fiat ita, ut in lactis caprunus coquat in carbonis; quomodo buter sic fiatDe pomorum ratione. Citonia bona et optima maxime desentericis, qui longo tempore sanguimeliorem digestionem faciunt. Mela bene matura in arbore, qui dulcia sunt, bona sunt; nam ilia acida non sunt congrua, nam dulcia sanis et infirmis, et pera dulcia et bene in arbore maturata; nam dura et aceta grauiter nocent. Pruna et ipsa maturata bene et dulcia
Abbreviated transcription (Latin):
misceat tollardefoco et manducet. Tameno port&ꝰ ꝓsaporis
olei gremialedu coquit in secunda a quamitti codearem plenũ
bonum ẽ & coriandrũ unu aut duos curadicib suis ñminutate
frastaut supradiximꝰ grauat satis. Debua rorecente siacce¬
perit ti sicus sed buterũ ipsũ salem penitus ñ habeat . Namsi habu¬
erit salem peius exterminat si puru et recente et melmodi¬
cũ admixtũ fuerit sio lingat catomodicu & supinuseponatta¬
mende tisicis diximus ẽẽ aptu quos ñ longo temor obtnuerit
causa Na siuulnus natu fuerit pulmo et purolenta excreasꝰ
coagulat. inuentre tamen et ipsũ ad mel ad mixtu a ut quanda
fueritoleo gremiale. Cuseu quatenus dicunt non solu in firmos
sed sanos grauat. maximee paticos uł renu uitia habentes et qui
splenetu s̃quia coagulatur inrenib: & lupides exinde generan¬
tur. Caseu uero recentem & dulceqđ ñ sit salsũ sanis congruu.ẽ.
Lamenqđ omnino recentem fuerit mel in tinguere bonuest.

Expanded text:
e, tollat de foco et manducet. Tamen oportet pro sapore oleum gremiale, dum coquet in secunda aqua, mitti cocliar bonum plenum et coriandrum unum aut duos cum radicibus suis, non minutatum, fracta, ut superius dixi, grauat satis. De lactis uero siperit tisecus, sed buter ipsum sale nec penitus non habeat. Nam si habuerit sale, peius exterminat. Si purum et recentem et mel modicum admixtum fuerit, sic linguat cata modicum et supinus se ponat. Tamen de tisecus diximus esse aptum, quos non longo tempore obtinuerit causa; nam si uulneratus fuerit pulmo, et purulenta excreant, coacolat in uentre; tamen et ipsud aut mel admixtum aut, quando fuerit, oleum gremialem. Caseum, quantum dicent, non solum infirmus, sed et sanus grauat, maxime epaticus uel renium uitia habentes et qui splenetici sunt, quia coacolatur in renibus, et lapidis exinde generant. Caseum uero recentem et dulce, quod non sit salsum, sanis congruum est; tamen quod omnino recentem fuerit, in mel intingere bonum est.
Abbreviated transcription (Latin):
u sne foco cũbullierim̾illi scutidis sublatis de panecorto candi
os bene fermentiato bucellascapulates dminnt as in piela
randucent siemebius expedit quia cibus istepa scrt Oecrudo
Nam si puru acceptũ fuerit aliquib coagulat intus in epar
et instomachũ & solet grauiter laedere pr&erea & tisicis expe¬
supinus seponat ut diutius circa pulmones oper& cũmellemixtoe
elixa in aqua pura itacut illa prima calda fundat & aliacal¬
da missa cũ nortione satis et sic coquat lento Incarbones ia
cũ cocta fuerit acetu modicu mittat ꝓsaporeet addat illi
speciem illam quaedicit᷑ rossiriacũ puluere factu quantis

Expanded text:
lacte sine foco; cum bullierint, illis cotalis sublatis de pane cocto candido et bene fermentato bucellas cappellatas et minutas in ipso lacte manducentur, et sic melius expedit, quia cibus iste pascit. Nam si nam si purum acceptum fuerit, aliquibus coacolat intus in epar et in stomachum et solet grauiter laedere. Si supinus se ponat, ut diutius circa pulmonis operetur; cum mel mixtum et elixa in aqua pura ita, ut illa prima calda fundatur et alia calda missa cum ratione, non satis, et sic coquat lente in carbonis ita, ut, cum cocta fuerint, acetum modicum mittatur pro sapore, et addatur ibi species illa, qu
Abbreviated transcription (Latin):
fuerit in firmus itaut cũ hoc acceperit aliũ cibu lontinuonon acc̃i¬
piat usquedu istuddi gerat solem̃ dcrȩde hoc ipso ad febriotantib
baqua pura tepida non spis sus edrarum fastu conuenit ergo a
itempore ie unioru inquad egesima accipereho primitus cum
pl daaonir & confono ⁊ fomaehiũ & ꝓaesot Faua uero integra
ostabene & lnius cello & inoleo condituri ił s domdus congris
iquia illa faua fresa ad grauat stoma duꝰ Cicor sibenerox erit
mas di indigerios malas & corruptella uentris. Deorita
enimet ipsabene costa facit namsi crudior fuerit nocet facit
enimorita & addis sintericos ut benecoquat & sic comedatetia
euixa inoura aqua sta quando incipitbene coquere aqua illagx¬
unat̃ et semittat laetis cuprinis & ponat olla in carbonib: et
oquaa lenteut unũ corpus deuoniat lt aut sineside droleo
onodat celidi nam non frigida Temibo uero uł panicao ipsa

Expanded text:
fuerit infirmus, ita, ut, cum hoc acceperit, alio cibo continuo non accipiat, usque dum istut digerat. Solemus dare de hoc ipsut febricitantibus cum aqua pura tepida non spissum, sed rarum factum. Conuenit ergo et in tempore ieiuniorum in quadragesimo accipere hoc primitus cum calda, quia et confortat stomachum et pascit. Faua uero integra cocta bene et in iuscello, et in oleo, conditura uel sale melius congrua est quam illa faua fresa, quia grauat stomachum. Cicer, si bene coxerit, mas et indegeries malas et corruptilla uentris. Lentenim et ipsa bene cocta facit; nam si crudior fuerit, nocet. Facit enim oriza et ad desentericus, ut bene coquatur et sic comedatur, etiam et elixa in pura aqua ita, ut, quando incipit bene coquere, aqua illa exculetur, et sic mittantur lactis capruni. Et ponatur olla in carbonibus et coquat lente, ut unum corpus deueniat, ita, ut sine sale et oleo comedatur caleda, et non frigida. Milium uero uel panicium ipsam
Abbreviated transcription (Latin):
rio accipiant᷑ In tuba uerobona s̃ et cruda et elixa et sanis et infirmis
ruda uero una dieexhucent adslemet sic manducent. Napibo
dũ sdurentꝰ asperugiuero sutis bonis et domesici& a grestes edunca¬
nos ouocast̃ sicalda illoꝵ aou radicem admixt̃ it feniculi radicem cori
ñ debent nimiu elixari naꝑdent uirtute et saporemnis. fortiores sin
et in sale et oleo comedant᷑ Apiuꝰ uero & coriandruͥ et a neto uł porri¬
om̃ns inomini ciboru̾ cocture miscunt᷑ ltaut porrimo dicu p̃durent
Cucurbita suero rariter psumendas quia et ipse frigidesunt nisisa¬
nis hominib tamen&a pudnos febricttntib: iugiter sine frigore offo¬
rimꝰdelicatus cucurbitus ixos bene insede Noleo conmixtus adcontem¬
perten decs febres faciunt. Cucumerȩs enim & si hicñ s̃ tamen quanto
can conuenit puscaquia iimicũ ẽ satis aceto crudo renib &uis sicett
epati inpedts A triolices oleroe bona s & senis et infirmis. Radicesuers

Expanded text:
rio accipianturIntuba uero bona sunt et cruda et elixa et sanis et infirmis. Cruda uero una die exsucent ad sole et sic manducentur. Napi boni a perdurent. Asparagi uero satis boni sunt et domestici et agrestis et urinas prouocant, si in calda illorum apii radicem admixtam, uel finiculi radicis, cori uero non debent nimium elixare, nam perdent uirtute et saporem, nisi fortioris sint, et in sale et oleo comedantur. Apium uero, coriandrum et anetum uel porrionis in omni ciborum coctura miscuntur ita, ut porri modico perdurent. Cocurbitas uero rariter praesumendas, quia et ipsae frigidae sunt, nisi sanis hominibus. Tamen aput nos et febricitantibus iugiter sine frigore offerimus. Delicatas cocurbitas elixas bene in sale et oleo comestas ad contemperandas febris faciunt. Cucumeris enim etsi hic non sunt, tamen, quando uel uissicae, non conuenit pusca, quia inimicum est satis aceto crudo renibus et uissicae et epati non expedit. Atriplicis olera bona sunt et sanis et infirmis. Radicis uero
Abbreviated transcription (Latin):
et ipsa omnino maturata insua arbore uel in rubo: ficusbonas
sunt sed & ipius maturas omnino. Castancae lixie uela mae
sedintepide misas cortexilla purgetur & sicnanducentur : pas¬
entelita ui diutius in oremanducentur & quib: fauces exasperan¬
tur et raucam uocem habent bona sun manducare similiter a
uua passa ipso genere. Deuuis dulcib & albis ũ faucium deuua
pamiaidit Beruominũ fortissimis belgeppteroa qđ a cultia q
pum an torta quintiȩ longissime ab sunt mnimequeadiosnerco¬
rossa epetemeant atq ea quoe ad effemi nandos animos ꝑtinentio¬
portant eximique st germanis qui transrenũ in colunt quib cũ
continent᷑ hellũ gerunt quae decausa heluitii quoq reliquos gallos
cum autẽ suis finib: eos prohibent autipsi in eorũ finib: bellũ gerun
eorũ unapars qua gallos optineredictũ ẽ in itiũ capit aflumin&
thodig contn&ur garunna flumine oceanũ finib: belgarum

Expanded text:
et ipsa omnino matura in suo arbore aut in rubo. Ficus bonae sunt, sed et ipsas maturas omnino. Castania elixa bene apta Sed in tepida missas cortix ipsa purgetur et sic manducentur. ente ita, ut diutius in ore masticentur, et quibus faucis exasperantur et qui raucam uocem habent, bonas sunt manducare. Vua passa similiter ipso genere de uuas dulcis et albas. Vmfacium de uuaana dividit. Horum omnium fortissimi sunt Belgae, propterea quod a cultu atque humanitate provinciae longissime absunt, minimeque ad eos mercatores saepe commeant, atque ea quae ad effeminandos animos pertinent important. Proximique sunt Germanis, qui trans Rhenum incolunt, cum quibus continenter bellum gerunt. Qua de causa Helvetii quoque reliquos Galloscum aut suis finibus eos prohibent aut ipsi in eorum finibus bellum gerunt. Eorum una pars, quam Gallos obtinere dictum est, initium capit a flumine Rhodano, continetur Garumna flumine, Oceano, finibus Belgarum,
Abbreviated transcription (Latin):
adatis maxitrimae. quia usq: ad decennium f&lura ex his procedit
utilior nec ante aetatem trimam. Tuuro sbis oport& ad mitti sed
erit studium diligentis amotis seniorib: nouellas subinde conducere
& steriles aratro aclaboribus deputure . grueci ad serunt simares
creare uł is sinistrum tauri in coituligundum ẽẽ. testiculũ. si femi¬
nasdextrum Tamen tauros diuante abstinendos. ut cũ tempis
e acnius incaus asdilatiferuoris incumbant. Sed his armtis hieme
maritima & a pricaloca a estate opaca paremus a frida mon¬
tuna maxime quia melius frucectis & his herba int̃ nascente saca¬
trentur. Quumuis circafluuios recte proptꝰ loca a moen
pascantur feturatumꝰ a quis tepidiorib: adiubatur undemagis
utilius habentur. ubi pluualis aquatepentes fermad acunus
Toleructumꝰ frigus hoc armepiti genus & potest facilȩ hiber¬
nare subdiuo quib: tamꝰ septa fieri prodt exiniuriom gnedtrum

Expanded text:
etatis maxime trimie, quia usque ad decennium fetura ex his procedit etatis maxime trimie, quia usque ad decennium fetura ex his procedit utilior, nec ante etatem trimam. Tauros his oportet amitti; sed erit studium diligentis, amotis senioribus, novellas subinde conducere et steriles aratro ac laboribus deputare. Greci asserunt si mares create velis, sinistrum tauri in coitu ligandum esse testiculum, si feminas dextrum tauros tamen diu abstrahamus, ut cum tempus est, acrius in causas dilati fervoris incumbant. Sed his armentis, hyeme maritima et aprica loca, estate opaca paremus ac frigida, montana maxime; quia melius frutetis et his herba internascente saturantur; quia quamuis circa fluvios recte propter loca amena pascuntur, fetura tamen aquis tepidio ribus adiuvatur. Unde magis utilius habentur, ubi pluvialis aqua tepentes format lascivias. Tolerat tamen frigus hoc armenti genus et potest facile hybernare sub divo; quibus tamen septa fieri propter iniuriam gravidarum
Abbreviated transcription (Latin):
adtrahendũ conparent᷑ ae quales neualentiores robor alte
ꝓcur& Inmorib: hȩc consideranda st. Sint arguq mansuc si tim̃¬
tes hortumenclamoris & berberis cibi adpetentes. sed si regionis
ratio patitur. nullus melior cibus ẽquam uiridepabulu. Vbiuero
de ẽ eo ordineministr&ur quo pabuli copia et laborum cog& accessid¬
Nunc tacuros quoq: quib: cordi ẽ armenta construere conparabit.
Aut his signis a tenera sum mit& Vt sint altiatq: ingentib: membris
aecutis mediȩ & magis quȩ iuuentuteminor ẽquamq: declinat insenu
Torba faciȩ paruis cornib: toro sauastaq: ceruice uentre substricto
Vaccas etia nunc maxime parabimus sed eligemi forma d tifsu d
corporis longi uteri capacis et magni alta fronte oculis nignip
grandib pulciris cornib: & prȩcipue nigris. auresetosa paleurib
& cuudis maximis ungulis breuib: & crurib nigris & pardis

Expanded text:
ad trahendum comparentur equales, ne valentioris robur altead trahendum comparentur equales, ne valentioris robur alteum. In moribus hec consideranda sunt; sint arguti, mansueti, timentes hortamen clamoris et verbera, cibi appetentes. Sed si regionis ratio patitur, nullus melior cibus est quam viride pabulum; ubi vero deest, eo ordine ministretur, quo pabuli copia et laborum coget accessiunc Tauros quoque quibus cordi est armenta construere parabit, aut his signis a tenera etate submittet, ut sint alti, atque vigentibus membris, etatis medie et magis que iuventute minor est, quam que declinat in senium; torua facie, paruis cornibus. Torosa vastaque cervice, ventre substricto. Vaccas etiam nunc maxime parabimus, sed eligemus forma altissima, corporis longi, uteri capacis et magni, alta fronte, oculis nigris et grandibus, pulchris cornibus et precipue nigris; aure setosa, palearibus laxis et caudis maximis, ungulis brevibus et cruribus nigris et paruis,
Abbreviated transcription (Latin):
quia necdũ sagina temporis pleni aut celerare possunꝰ fullaciã
uenditonis & uitia sua aut ad repugnandũ domiturȩ contumacẽ
oleni roboris exercere fiduciam. Hȩc tamen signa speltunda
sint boues nouelli quadratis & grandib: membris & soldicorporis
musculis astoris ubiq surgentib: magnis aurib: latȩ frontiset
crispȩ labris oculisq nigraentib cornib: robustis ac sine curuaturȩ
prauitute lunaq spatulis narib: & resimis ceruice torosa atq
conpasta paleanib: largis et cirea genua fluentib: pestore gran¬
di armis uastis uentrenon paruo porrectis laterib: latis
iumbis. dorso resto et plano Crurib: solidis neruosis & bre¬
uib: ungulis magnis. caudis longis ac saetosis. Pilototiuscor¬
poris denso ac breui robeimaxime coloris aut fusci. Melius
Autemboues deuicinis locis parauimꝰ quinulla solaut aeris
uarie tte temptent᷑. Aut si hoc de ẽ delocis simlib ad simi¬
ha trans feramus Illud ante uniuersa curandũ ẽ ut uirib:

Expanded text:
quia necdum sagina temporis pleni, aut celare possunt fallaciam venditoris et vitia sua; aut ad repugnandum domiture, contumacem pleni roboris exercere fiduciam hec tamen signa spectanda sint boves novelli, quadratis et grandibus membris et solidi corporis, musculis ubique turgentibus, magnis auribus, late frontis et crispe, labris oculisque nigrantibus, cornibus robustis ac sine curuature pravitate lunatis; patulis naribus et resimis, cervice torosa et compacta, palearibus largis et circa genua fluentibus, pectore grandi, armis vastis, ventre non parvo, porrectis lateribus, latis lumbis, dorso recto et plano, cruribus solidis nervosis et brevibus, ungulis magnis, caudis longis ac fetosis, pilo totius corporis denso ac brevi, rubei maxime coloris aut fusci. Melius autem boves de vicinis locis parabimus, qui nulla soli aut aeris varietate tententur. Aut si hoc deest, de locis similibus ad similia transferamus. Illud ante universa curandum est, ut viribus
Abbreviated transcription (Latin):
Post in loco frigido suspendantur cũ uolueris uti a qua
dulcipridiemacerabis feruntur huec pomis recentib:
aemuluri. Itemsia tuctu inuicem separatu paleis obru¬
ancur. Item fossu fit longu et cortex eiusdem latitu di¬
nis paratur cuimalu acutis surculis sus adfiguncur
tunc in uersus cortex supru fossum poniturut mala
sine terrae tuctu subtͥpendentia abumore defendat.
Item sunduantur argillue & eusic catu lo cofrigido
pendeunt. Item siseriala subdiuo obruatur quue ha¬
beut harenas usq ad madium & malucũtenacibus.
lecta in primuntur cnnis singulis uł sũbuciuirgulis
&ltu separata in harenis figuntꝰ ut ipsa quuatuor digitis

Expanded text:
post in loco frigido suspendantur. Cum volueris uti, aqua post in loco frigido suspendantur. Cum volueris uti, aqua dulci pridie macerabis; feruntur hec pomis recentibus emulari. Item si a tactu invicem separata paleis obruantur. Item fossa fit longa et cortex eiusdem latitudinis paratur, cui mala acutis surculis suis affiguntur; tunc inversus cortex supra fossam ponitur, ut mala sine terre tactu subter pendentia, ab humore defendat. Item si inducatur argilla et ea siccata loco frigido pendeant. Item si seriola sub divo obruatur, que habeat arenas usque ad medium et mala cum tenacibus lecta imprimantur canis singulis, vel sambuci virgulis; et ita separata in arenis figantur, ut ipsa quatuor digitis
Abbreviated transcription (Latin):
triennio hoc genus terrȩradicib: eius adiungas. Idem¬
dicitmirae magnitudinis fierisiollu fictilis obruatur circuar¬
uorem punici& in euramus cum flore cludutur . nere sileͥ¬
at ligatus ad palumꝰ Tunc o pertu olla contra aquue muni¬
atur incursus. Autumno pate fucta suue magitudinis
poma redhibebit. Multu in punico ipsead serit poma ꝓ¬
cedere sititi malli & portuluce sucus aequalit mixtus
ante quam germinet trunco arboris ad liniutur. In seri
posfirmatur deramorum conexione . ut medullu ut rim¬
q: diuisa seiuingut insecuntum inseripotest circa a priles
Rulendus mse martio ultimo sed secto trunco surculii
recentissimus stutim deb& inseri. nemora exiguum
quiest siccet umore. Punica mala seruuntur sipicatis
pediculis ordinatu suspendus. Alit̃ lecta intẽ griina qua
marina uł muria feruente merguntur ut conbibunt
pͥtridum sole siccentur ut subdiuo nocte non maneunit.

Expanded text:
triennio hoc genus terre radicibus eius adiungas. Idemtriennio hoc genus terre radicibus eius adiungas. Idemdicit mire magnitudinis fieri, si olla fictilis obruatur circa arborem punici et in ea ramus cum flore claudatur, ne resiliat ligatus ad palum; tunc cooperta olla contra aque muniatur incursus; autumno patefacta, sue magnitudinis poma reddidebit. Multa in punico ipse asserit poma procedere, si titimalli et portulace succus equaliter mixtus, antequam germinet trunco arboris allinatur. Inseri posse firmatur de ramorum connexione, ut medulla utrinque divisa se iungat; in se tantum inseri potest circa aprilis calendas mense martio ultimo. Sed secto trunco, surculus recentissimus statim debet inseri, ne mora, exiguum qui inest siccet humopediculis, ordinata suspendas. Aliter lecta integra, in aqua marina, vel muria fervente mergantur, ut combibant; post triduum sole siccentur, ut sub divo, nocte non maneant;
Abbreviated transcription (Latin):
cus miscent a sininuatq: porcinum. Si florem non continet
urinã ueterem cũ parimensura aquae temperabis & ter ꝑ
annum in radicib: fundes uniarbori amfora ingesta suf¬
ficiet uel a murgãmittis insulsam. uel algam radicib: iun¬
ges & bis rigabis inmense uel arboris florentis truncum
plumbeo circulo debebis includereuł corio anguis inuoluere :
Sicrepant poma lapidem in media arboris radicesuppomsꝰ
uel squillã circa arborem seris. Et sidum pendent poma
tenacibus sicut in arbore habent᷑ intorseris. in totu annũ sine¬
corruptione seruant᷑. Si uermib: laborantꝰ tangis radices
felle bubulo & continuo moriunt᷑ aut clauo eneo siuermes
eosdem purges difficilen ascent᷑ uel a siniurina stercoriad¬
nici truncũ frequent̃ in fusus. lȩta & fructuosareddet
arbusta Ad serit mastialis candida in his grana fieri
si argillȩ et cretequarta partem gipsimisceas & toto

Expanded text:
cus miscent asininum atque porcinum. Si florem non continet, cus miscent asininum atque porcinum. Si florem non continet, urinam veterem cum pari mensura aque temperabis et ter per annum radicibus infundes; uni arbori amphora ingesta sufficiet, vel amurcam mittes insulsam, vel algam radicibus iungens et bis rigabis in mense; vel arboris florentis truncum, plumbeo circulo debebis includere, vel corio anguis involuere. Si crepant poma, lapidem in media arboris radice suppones, vel squillam circa arborem seres. Et si dum pendent poma tenacibus sicut in arbore habentcorruptione servantur si vermibus laborant, tanges radices felle bubuleo et continuo morientur; aut clavo eneo si vermes eosdem purges, difficile nascentur; vel asini urina stercoris adnici truncum frequenter infusus, leta et fructuosa reddet arbusta. Asserit Martialis candida in his grana fieri, si argille et crete quartam partem gypsi misceas et toto
Abbreviated transcription (Latin):
Locis temperatis mensemastio uł a prili iala punica sere¬
mus. calidis uero & siccis nouembri. Amathȩc arbor solũ
creco sumacilentum. sed in pingui &iam ꝓuenit. Regio illi
ẽ apta quȩcalida ẽ seritur plantis dematrũ radice diuul¬
sis. Sed quamuis multis generib: seratur. melius tam̃
ramus ei cubitalis incisus . manurubri crassitudine&
capite utroq: acuta falce leuigatus scrobi uelut obli¬
quus in mergitur: Prius tamen porcino stercore&
incapite& in paste quȩima e oblinat᷑ uł incrudo solo
malleo cogatur ad inferiora de figi melius ꝓueniet
si pondus ramus gemmatȩ iam matresumat᷑. Sed qui inscrabi
deponit sitres lapillos in ipsa radice constituat ꝓuidert ne poma
findatur. Curundũ neuirgulta inuersa deponas creduntur
prestat & copiam cuius ticmen nimietut aliquid deb& umoris
opponi. Circum fodi autum nodeb& et uerno siacida nascun
o post& in fundi uel ab laqueatis radicib: taedeclauus infigi
Alii algum marinam obruunt ad radices cui non nullister¬

Expanded text:
Locis temperatis mense martio vel aprili mala punica seremus; calidis vero et siccis, novembri. Amat hec arbor solum cretosum, macilentum; sed in pingui etiam nascitur. Regio illi est apta que calida est; seritur plantis de matrum radice divuliis. Sed quamuis multis generibus seratur, melius tamen ramus eius cubitalis incisus manubrii crassitudine et capite utroque acuta falce levigatus, scrobi velut obliquus immergitur; prius tamen porcino stercore et in capite et in parte que ima est, obliniatur; et in crudo solo malleo cogatur ad inferiora defigi. Melius proveniet si ponendus ramus gemmans sumatur. Sed qui in scrobe deponit, si tres lapillos in ipsa radice constituat, providerit ne poma findantur: curandum est ne virgulta inversa deponas. Cinis prestat et copiam; cuius tamen nimietati aliquid debet humoris opponi. Circumfodi autumno debet et verno: Si acida nascun nascuntur ablaqueatis radicibus tede clavus infigi. Alii algam marinam obruunt ad radices, cui nonnulli ster
Abbreviated transcription (Latin):
& sub indeficus sicut ẽ diuisa uestit᷑ ut ficorũ coria siccentur
& pul petunc duplicata incistellis seruet᷑ autlo culis. Alii
maturas mediocriter ficus & diuisas incratib: expandun
toto solesiccandas recipiunt nocte subtesta. Nunc ficulnea
cacumina obruunt᷑ utiliter cumtum escunt ut plantas fa¬
ciant si eccrum copia ñ abundat. Vt &iã uarios fructus una
ficus exhibeat ramosduos nigrȩ & albȩ arborũ. Ita int̃ seuin¬
culo stringis actorques ut germina miscere cogant᷑. sic ob¬
ruq et stercorat & humorib: iut ubi ꝓdire coeperint ger¬
minantes oculo aliqua sibi ad nexione conglutina tunc germen
adunatum parturi & duos colores quo sunitate diuidat diuisione con¬

Expanded text:
et subinde ficus, sicut est divisa tergatur, ut et ficorum folia siccentur et subinde ficus, sicut est divisa tergatur, ut et ficorum folia siccentur et pulpe: deinde sublata in cistellis servetur, aut loculis. Alii maturas mediocriter ficus et divisas in cratibus, expandunt toto sole siccandas, sed recipiunt nocte sub tecta. DE cacumina obruuntur utiliter cum tumescunt, ut plantas faciant, si earum copia non abundat. Ut etiam varios fructus una ficus exhibeat, ramos duos nigre et albe arborum ita inter se vinculo stringe et torque, ut germina inter se miscere cogantur; sic obruti et stercorati et humoribus iuti, ubi prodire ceperint, germinantes oculos aliqua sibi annexione conglutinabunt, tunc germen adunatum parturiet duos colores, ut