comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Florentes ferulas. et grandia lilia quassans
Pan deus arcadie. uenit quem uidimus ipsi
Sanguineis ebuli baccis. minioq rubentem
Et quis erit modus inquit : amor nec talia curat
Nec lacrimis ciudelis amor. nec gramina riuis
Hec cithiso satinantur apes nec fronde capelle
¶Tustes at ille tamen cantabitis arcades inquit
Montibus hec uestris soli cantare periti
Aicades o mihi tuumq moliter ossa quiescent¬
U estra meos olim si fistula dicat amores
Atq unnam ex uobis umus uestriq suissem
Aut custos gregis aut mature uinitor. uue
Certe siue mihi philis. suie esset aminctas
S euquicumq sinor quid tum si fuseus aminctas
Et nigre uiole sunt et uacima nigra
Mecum inter salices. Lenta sub uite iaceret
Serta mihi philis legeret. cantaret anunctas
¶Nic gelidi fontes hic molia prata licori
Hic nemus. hic ip̃so tecum consumeret euo
Nunc insanus amor duri me martis inarmis

Expanded text:
florentis ferulas et grandia lilia quassans. florentis ferulas et grandia lilia quassans. Pan deus Arcadiae venit, quem vidimus ipsi sanguineis ebuli bacis minioque rubentem. “Ecquis erit modus?” inquit; “Amor non talia curat; nec lacrimis crudelis Amor, nec gramina rivis, nec cytiso saturantur apes, nec fronde capellae.” Tristis at ille: “Tamen cantabitis, Arcades,” inquit “montibus haec vestris: soli cantare periti Arcades. O mihi tum quam molliter ossa quiescant, vestra meos olim si fistula dicat amores! Atque utinam ex vobis unus, vestrique fuissem aut custos gregis, aut maturae vinitor uvae! Certe, sive mihi Phillis, sive esset Amyntas, seu quicumque furor—quid tum, si fuscus Amyntas; et nigrae violae sunt et vaccinia nigra— mecum inter salices lenta sub vite iaceret; serta mihi Phyllis legeret, cantaret Amyntas. Hic gelidi fontes, hic mollia prata, Lycori, hic nemus; hic ipso tecum consumerer aevo. Nunc insanus amor duri me Martis in armis
Abbreviated transcription (Latin):
XT REMUM hunc artusa mihi cencede latirẽ
Pauca meo gallo. sed que ligat ip̃sa litoris
Dous amara suam non intremisceat undam
Incipessolicitos galli dicamus amores
Hum tenere atundent sime uirgulta capelle.
Non canimus surdis ⁊ espondent omnia silue
¶Que nemora/ aut qui uos saltus habuere capelle
Naiades/ indigno cum galus amore periret
Nam neque parnasi uobis iuga: nam neque pindi
Ulla moram fecere neq aonie agampe
IUum enam lauri nec non fleuere mirice
P initer illum etiam sola sub rupe iacentem
Menalus et gelidi fleuerunt saxa licei
S tant et oues enicum uesta nec penitet illas¬
N ec te peniteat pecoris diuine poeta
Et formosus oues ad flumina pauit adonis¬
U enit et oilio tardi uenere subulei¬
U uidus hiberna uenit de glande menalcas
Omnes unde amor iste rogant tibi uenit apolo
E alle quid insanis inquit tua cura licoris
Perq niues alium perq horrida castra secuta ẽ¬
U enit et agresti capitis siluamis honore

Expanded text:
Extremum hunc, Arethusa, mihi concede laborem: pauca meo Gallo, sed quae legat ipsa Lycoris,s amara suam non intermisceat undam. incipe; sollicitos Galli dicamus amores, dum tenera attondent simae virgulta capellae. non canimus surdis; respondent omnia silvae. Quae nemora, aut qui vos saltus habuere, puellae Naides, indigno cum Gallus amore peribat? nam neque Parnasi vobis iuga, nam neque Pindi ulla moram fecere, neque Aoniae Aganippe. Illum etiam lauri, etiam flevere myricae. Pinifer illum etiam sola sub rupe iacentem Maenalus, et gelidi fleverunt saxa Lycaei. Stant et oves circum;—nostri nec poenitet illasnec te poeniteat pecoris, divine poeta;— et formosus ovis ad flumina pavit Adonis; venit et upilio; tardi venere subulci; uvidus hiberna venit de glande Menalcas. Omnes “Unde amor iste” rogant “tibi?” Venit Apollo: “Galle, quid insanis?” inquit; “tua cura Lycoris perque nives alium perque horrida castra secuta est.” Venit et agresti capitis Silvanus honore,
Abbreviated transcription (Latin):
¶ C ausando nostros in longum dueis amores
Et nunc omne tibi stratum silet equor et omnes
Aspice uentosi ceciderunt murmuris aure
H inc adeo media ẽ nobis uia. namq sepulcrum
I ncipit aparere bianoris. hic ubi densas agueote¬
A gricole stringunt frondes. hic meri canamus
Hic uel edos depone tamen ueniemus in urbem
A ut si nos pluuiam ne coligat ante ueremur¬
Cantantes licet usq minus uia ledit euntes
Cantantes ut eamus. ego hee te fasse lauabo
Desine plura puer et quod nunc instat agamus.
Carmina tum melius cum uenerit ipse canemus

Expanded text:
. Causando nostros in longum ducis amores: . Causando nostros in longum ducis amores: et nunc omne tibi stratum silet aequor, et omnes, aspice, ventosi ceciderunt murmuris aurae. hinc adeo media est nobis via; namque sepulcrum incipit adparere Bianoris: hic ubi densas agricolae stringunt frondes, hic, Moeri, canamus; hic haedos depone: tamen veniemus in urbem. aut si, nox pluviam ne colligat ante, veremurcantantes licet usque minus via laedit eamus; cantantes ut eamus, ego hoc te fasce levabo. Desine plura, puer, et quod nunc instat agamus: carmina tum melius, cum venerit ipse, canemus
Abbreviated transcription (Latin):
Digna sed argutos inter strepere anser olores
¶Id quidem ago et tacitus licida mecum ipse uoluto
Si ualeam meminisse neque ẽ ignobile Carmen
¶Hue ades o galatea/ quis ẽ nam Ludus in undis
Hic uer purpureum uarios, hic flumina circum
Fundit humus flores hic candida populus antro
Imminet et Lente texunt umbracula uites
Huc ades insani feriant sine littora fluctus
¶Quid: que te pura solum sul nocte canentem
Audieram et numeros memini sed uerba tenerem
¶Daphni quid antiquos signorum suspicis ortus
Ecce dioni processit Cesaris astrum
Astium quo segetes gauderent fiugibus et quo
Duceret apricis in colibus una colorem
Insere daphin piros. carpescent tua poma ne potes¬
¶ O mnia fert etas. animum queque sepe ego longos
Cantando puerum memini me condere soles
N unc eblita mihi tot earrmina uex quoq merim
Iam fugit ip̃sa. Lupi merim uidere priores
Sed tamen ista satis referet tibi sepe menalcas¬

Expanded text:
digna, sed argutos inter strepere anser olores. digna, sed argutos inter strepere anser olores. Id quidem ago et tacitus, Lycida, mecum ipse voluto, si valeam meminisse; neque est ignobile carmen: `huc ades, O Galatea; quis est nam ludus in undis hic ver purpureum; varios hic flumina circum fundit humus flores; hic candida populus antro imminet, et lentae texunt umbracula vites. huc ades: insani feriant sine litora fluctus. Quid, quae te pura solum sub nocte canentem audieram? Numeros memini, si verba tenerem. “Daphni, quid antiquos signorum suspicis ortus? Ecce Dionaei processit Caesaris astrum, astrum, quo segetes gauderent frugibus, et quo duceret apricis in collibus uva colorem. insere, Daphni, piros: carpent tua poma nepotes.” Omnia fert aetas, animum quoque: saepe ego longos cantando puerum memini me condere soles: nunc oblita mihi tot carmina; vox quoque Moerim iam fugit ipsa; lupi Moerim videre priores. Sed tamen ista satis referet tibi saepe Menalcas
Abbreviated transcription (Latin):
Nec tuus hie meris nec uiueret ipse menalcas
Neu cadit in quenquam tantum scelus: heu tua nolis
Pene simul tecum solatia ⁊apta menalca
Quis caneret nimphas: quis humum florentibus herbis
Spargeret : aut uiridi fontes induceret umbra¬
U el que sublegi tacitus tibi Carmina nuper
Cum te ad delitias ferres amarilida mãs
Titire dum redeo.  breuis ẽ uia pasce capellas
Et potu pastas age tytire et inter agendum
Occursene capro. e corn ferit ille i caueto
¶ mo hec que uaro nec dum perfecta canelat
U arre tuum nomen. e superet medo mantua nobis
Mantua ue misere nimium uicina eremone
Cantantes sublime ferent ad sydera cigni
¶Sit tua crineas sugiant exanima taxos
Sic cithiso paste distentent ubera uace.
Incipe si quid habes. et me fecere pcetam
Dierides sunt et mihi carmina me quoq dicunt
U atem pastores sed non ego credulus illis
Nam neq adhuc uarro uideor nec dicere cuma

Expanded text:
nec tuus hic Moeris, nec viveret ipse Menalcas. nec tuus hic Moeris, nec viveret ipse Menalcas. Heu, cadit in quemquam tantum scelus? Heu, tua nobis paene simul tecum solatia rapta, Menalca? quis caneret nymphas; quis humum florentibus herbis spargeret, aut viridi fontes induceret umbra? vel quae sublegi tacitus tibi carmina nuper, cum te ad delicias ferres, Amaryllida, nostras? Tityre, dum redeo—brevis est via—pasce capellas, et potum pastas age, Tityre, et inter agendum occursare capro, cornu ferit ille, caveto. Immo haec, quae Varo necdum perfecta canebat: “Vare, tuum nomen, superet modo Mantua nobis— Mantua, vae miserae nimium vicina Cremonae— cantantes sublime ferent ad sidera cycni.” Sic tua Cyrneas fugiant examina taxos; sic cytiso pastae distendant ubera vaccae! Incipe, si quid habes: et me fecere poetam Pierides; sunt et mihi carmina; me quoque dicunt vatem pastores, sed non ego credulus illis. Nam neque adhuc Vario videor, nec dicere Cinna
Abbreviated transcription (Latin):
Aspice corupuit tremulis altaria flamis
Sponte sua. dum ferre moror cinis ipse bonum sit
Nescio quid certe ẽ. et hylas in limine Latrat
Credimus: an qui amant ipsi sibi somnia fingunt
Parcite ab ube uenit iam parcite Carmina daphnis:¬
UO te meri pedes an quo uia ducitur ĩ ibẽ
OLicida uiui peruenimus aduena mi
Quod nunq̃ ueriti sumus ut possessor agelli
Diceret hec mea sunt ueteres migrate coloni
N unc uicti tristes se quoniam sors omnia uersat
Hos illi  quod nec bene uertat mittimus edos¬
¶ Certe equidem audieram qua se subducere colles
Incipiunt. moliq ugum dimittere Cliuo
Usq ad aquam et ueteris iam fracta cacumina fagi
Omnia Carminibus uestrum seruasse menalcam¬
¶ Audieras et fama fuit sed Carmina tantum¬
Nostra ualent ¶Licida tella inter martia quantum
Chaonias dicunt aquila ueniente columbas
Quod nisi me quacumq nouas incidere littes
Ante sinistia caua monuisset ab ilice cornix

Expanded text:
Aspice, corripuit tremulis altaria flammis Aspice, corripuit tremulis altaria flammis sponte sua, dum ferre moror, cinis ipse: bonum sit! Nescio quid certe est, et Hylas in limine latrat. Credimus, an, qui amant, ipsi sibi somnia fingunt? Parcite, ab urbe venit, iam carmina, parcite, Daphnis te, Moeri, pedes? an, quo via ducit, in urbem? O Lycida, vivi pervenimus, advena nostri quod numquam veriti sumus ut possessor agelli diceret: “Haec mea sunt; veteres migrate coloni!” nunc victi, tristes, quoniam Fors omnia versat, hos illi—quod nec vertat bene—mittimus haedos. Certe equidem audieram, qua se subducere colles incipiunt, mollique iugum demittere clivo, usque ad aquam et veteres iam fracta cacumina fagos omnia carminibus vestrum servasse Menalcan. Audieras, et fama fuit; sed carmina tantumnostra valent, Lycida, tela inter Martia, quantum Chaonias dicunt aquila veniente columbas. quod nisi me quacumque novas incidere lites ante Sinistra cava monuisset ab ilice cornix,
Abbreviated transcription (Latin):
Daphins me malus urit ego hanc in daphnide lauro
D ucite aib urbe domum mea carmina ducite daphnim
Der nemora atq altos querendo buccula Lucos
Dieter aque ⁊iuum uiridi procumbit in ulua
Diedita nec sere meminit decedere nocti
Talis amor teneat nec sit mihi cura meceri
Ducite ab urbe domum mea carmina ducite daphinm
Has olim exuuias mihi persidus ille ⁊eliquit
Pignera cara sui que nunc ego Limine in ipso
Teria tibi mando debent hec pignera danmim
¶Has herbas. atq hec mihi ponto lecta uenena
I pse dedit meris nascuntur plurima ponto
¶Nis ego sepe Lupum fieri. et se condere silus
¶Meri sepe animas ex imis exire sepulcris
Atq satas alio uidi tranducere messes¬
Ducite ab urbe domum mea carmina ducite camphnim
Fer cineres amarili foras. riuoq fluenti
Transque caput iace ne respexeris. his ego daphinm
Aggrediar nihil ille deos nil carmina curat
Ducite ab urbe domum mea Carmina ducite daphirim

Expanded text:
Daphnis me malus urit, ego hanc in Daphnide laurum. Daphnis me malus urit, ego hanc in Daphnide laurum. Ducite ab urbe domum, mea carmina, ducite Daphnimer nemora atque altos querendo bucula lucos propter aque riuum uiridi procumbit in ulua, perdita nec sere meminit decedere nocti; Talis amor teneat nec sit mihi cura mederi. Ducite ab urbe domum, mea carmina ducite Daphnim! Has olim exuuias mihi perfidus ille reliquit, pignora cara sui, que nunc ego limine in ipso, Terra, tibi mando. Debent hec pignora DaphnimHas herbas atque hec ponto mihi lecta uenena ipse dedit Meris nascuntur plurima ponto. His ego sepe lupum fieri et se condere siluis Merim sepe animas imis excire sepulchris atque satas alio uidi traDucite ab urbe domum, mea carmina, ducite Daphnim. Fer cineres, Amarylli, foras, rivoque fluenti transque caput iace, nec respexeris: his ego Daphnim adgrediar, nihil ille deos, nil carmina curat. Ducite ab urbe domum, mea carmina, ducite Daphnim.
Abbreviated transcription (Latin):
Dicite pierides non omnia possumus omnes
¶E ffer aquam et molli cinge hec altaria uitta¬
U erbenasq adole pingues. et mascula tura
Coniugis ut magicis. sanos auertere sacris
E xperiar sensus nihil hie nisi carmina desunt
Ducite cib urbe domum mea carmina ducite daphnim
Carmina uel celo possunt deducere Tunam
Carminibus ence sonos mutauit ulixis
Fugidus in pratis cantando rumpitur angius
Ducite ab inbe domum mea carmina ducite dapħnim
¶Terna tibi hec primum triplici diuersa co ne
Litia encundo terq hec altaria ericum
E ffigiem duco numero deus impare gaudet
Ducite ab iube domum mea carmina ducite daphnim
¶Necte tribus nodis ternos amarili colores
Necte amarili modo et ueneris die uincula necto
Ducite cib urbe domum mea Cenmina ducite danin
Limus ut hic durescit. et hec ut cera liquescit
U no eodemq igni sic nr̃o damius amore
S parge molam. et fragiles incende butumnĩe Lauros

Expanded text:
dicite, Pierides; non omnia possumus omnes. dicite, Pierides; non omnia possumus omnes. Effer aquam, et molli cinge haec altaria vitta, verbenasque adole pinguis et mascula tura, coniugis ut magicis sanos avertere sacris experiar sensus nihil hic nisi carmina desunt. Ducite ab urbe domum, mea carmina, ducite Daphnim. Carmina vel caelo possunt deducere Lunam; carminibus Circe socios mutavit Ulixi; frigidus in pratia cantando rumpitur anguis. Ducite ab urbe domum, mea carmina, ducite Daphnim. terna tibi haec primum triplici diversa colore licia circumdo, terque haec altaria circum effigiem duco: numero deus impare gaudet. Ducite ab urbe domum, mea carmina, ducite Daphnim. Necte tribus nodis ternos, Amarylli, colores, necte, Amarylli, modo, et “Veneris” dic “vincula necto.” Ducite ab urbe domum, mea carmina, ducite Daphnim. Limus ut hic durescit et haec ut cera liquescit uno eodemque igni, sic nostro Daphnis amore. Sparge molam, et fragilis incende bitumine laurus.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Sepius in nostris paruam te iosida mala
Dux ego uester eram⁊ uidi cum matre Legentem
Alter ab undecimo tum me iam ceperat annus
Iam fragiles poteram a tenra comingere ramos
U t uidi ut perii. ut me malus absulit error
Incipe menalios mecum mea tibia uersus¬
Comaculare manus/ eiudelis tu quoq mater
Cuidelis mater. magis en puer improbus ille.
Improbus ille puer cridelis tu quoq mater
Incipe menalios mecum mea tibia uersus
¶Nunc et oues ultro fugiat lupus. aurea dure
Mala ferant quercus. norciso floreat alnus
Dinguia corticibus ꝑ sudient ellectra miriet
Certent et cignis ulule sit tythirus orpheus
O rpheus in silius. inter delphinas orion
Incipe menalios mecum mea tibia uersus
¶O mnia uel medium siant mare. uiuite silue
Dieceps aerei specula de montis in undas
Deferar hoc extremum hoc munus morientis habeto
Desine menalios iam desine tibia uersus
¶Hec damon uos que responderit alphesibeus

Expanded text:
. Saepibus in nostris parvam te roscida mala— . Saepibus in nostris parvam te roscida mala— dux ego vester eram—vidi cum matre legentem. Alter ab undecimo tum me iam acceperat annus; iam fragilis poteram ab terra contingere ramos. Ut vidi, ut perii! Ut me malus abstulit error! Incipe Maenalios mecum, mea tibia, versuscommaculare manus; crudelis tu quoque, mater: crudelis mater magis, an puer improbus ille? improbus ille puer; crudelis tu quoque, mater. Incipe Maenalios mecum, mea tibia, versus. nunc et ovis ultro fugiat lupus; aurea durae mala ferant quercus; narcisso floreat alnus; pinguia corticibus sudent electra myricae; certent et cycnis ululae; sit Tityrus Orpheus, Orpheus in silvis, inter delphinas Arion. Incipe Maenalios mecum, mea tibia, versus. Omnia vel medium fiant mare: vivite, silvae! praeceps aerii specula de montis in undas deferar; extremum hoc munus morientis habeto. desine Maenalios, iam desine, tibia, versus. Haec Damon: vos, quae responderit Alphesiboeus,
Abbreviated transcription (Latin):
Incumbens tereri damon sic cepit oliue
¶Nascere preq diem ueniens. age lucifer almum
Coniugis indigno nisce decepns amore
Dum queror et diuos. e quanquam Nil testibus.
Iulis perfici. extrema moriens tum aloquor hora
Incipe menalios mecum mea tibia uersus
Menalus argutumq nemus pinosq loquentes
Semper habet semper pastorum ille audit amores
Panaq qui primus Ealamos non passus inhertes
Incipe menalios mecum mea tibia uersus¬
¶ Mopse nisa daturs quid non peramus amantes
Iungentur iam tigres equis. euoq sequenti
Cum Canibus timidi uenient ad pocula dame
M opse nouas incide faces. tibi ducitur uxor
S parge marite mices tibi deserit hesparus oetam
Incipe menalios mecum mea tibia uersus¬
¶ O digno coniuncta uiro dum despicis omnes
Dumq tibi ẽ odio mea fistula. dumq capelle
Hyrsutumq supercilium prolixaq barba
Nec curare deum credis mortalia quenquam
Incipe menalios mecum mea tibia uersus¬

Expanded text:
incumbens tereti Damon sic coepit olivae. incumbens tereti Damon sic coepit olivae. Nascere, praeque diem veniens age, Lucifer, almum, coniugis indigno Nisae deceptus amore dum queror, et divos, quamquam nil testibus illis profeci, extrema moriens tamen adloquor hora. Incipe Maenalios mecum, mea tibia, versus. Maenalus argutumque nemus pinosque loquentis semper habet; semper pastorum ille audit amores, Panaque, qui primus calamos non passus inertis. Incipe Maenalios mecum, mea tibia, versus. Mopso Nisa datur: quid non speremus amantes? Iungentur iam grypes equis, aevoque sequenti cum canibus timidi venient ad pocula dammae. Mopse, novas incide faces: tibi ducitur uxor; sparge, marite, nuces: tibi deserit Hesperus Oetam. Incipe Maenalios mecum, mea tibia, versus. O digno coniuncta viro, dum despicis omnes, dumque tibi est odio mea fistula, dumque capellae, hirsutumque supercilium promissaque barba, nec curare deum credis mortalia quemquam! Incipe Maenalios mecum, mea tibia, versus
Abbreviated transcription (Latin):
¶Traxinus in siluis. pulcerrima pinus in ortis
Populus in fluuiis abies in montibus altis
Sepius at si ne licida formose reuiscis
Fraxinus in siluis cedet tibi. pims in ortis
¶Hec memini et uictum trustra contendere tyrsu
Ex illo coridon coridon ẽ tempore nobis¬
ASTORUN musam damonis et alphesibei
Immemor herbarũ quos ẽ mirata iuuenca
Certantes quorum smpetacte earnur u es
Et mutata suos requierunt flumina cursus
Damonis musam dicemus et alphesibei
¶Tu mihi scu magni superas iam saxa tymani¬
S inc orã Ilirici legis equoris en erit unq̃
Iurdies mihi cum liceat tua dicere facta
En eut ut liceat totum mihi ferie per orbem
Sola sofocleo tua carmina digna quoturno
A te principium tibi desinet. accipe iussis
Carmina cepta tuis. atq hane sine tempera ciicum
Inter uictuces ederam nbi serpere lauros
¶Fugida uix celo noctis discesserat umbra
Cum tos in tenera pecori granssimus herba

Expanded text:
Fraxinus in silvis pulcherrima, pinus in hortis, Fraxinus in silvis pulcherrima, pinus in hortis, populus in fluviis, abies in montibus altis: saepius at si me, Lycida formose, revisas, fraxinus in silvis cedat tibi, pinus in hortis. Haec memini, et victum frustra contendere Thyrsim: ex illo Corydon Corydon est tempore nobisPastorem Musam Damonis et Alphesiboei— immemor herbarum quos est mirata iuvenca certantis, quorum stupefactae carmine lynces, et mutata suos requierunt flumina cursus— Illonis Musam dicemus et Alphesiboei. Tu mihi seu magni superas iam saxa Tima oram Illyrici legis aequoris, en erit umquam ille dies, mihi cum liceat tua dicere facta? en erit ut liceat totum mihi ferre per orbem sola Sophocleo tua carmina digna coturno? A te principium, tibi desinam: accipe iussis carmina coepta tuis, atque hanc sine tempora circum inter victrices hederam tibi serpere laurus. Frigida vix caelo noctis decesserat umbra, cum ros in tenera pecori gratissimus herba;
Abbreviated transcription (Latin):
I te domum pasti: si quis puder ite iuuen
¶Nuscosi tontes et somno molior herba
Et que uos ra a uieidis tegit arbutus umbra
Solsticium pecori defendite iam uenit estas to¬
Toruda. iam leto turgent in plamite geme
¶Hic focus. et thede pingues. hic plarimus ignis
Semper et assidua postes fuligine nigri
¶Hic tantum boree curamus fugora quantum
A ut mimerum lupus. aut torrennia fluruna ipas
¶Stant et iuniperi. et castante hirsute
Strata iacent passim sua queque in arbore poma
O mnia nun rident at si formosus alesis
Montibus his abeat uideas et flumina si ca
¶Aret açer uitio moriens sitit aeris herba
Liber pampineas inuidit collibus umbras
Philidis aduentu nostre nemus omne uirebit
I upiter et leto descendet plurimus imbri
¶Pupulus alcide granssima uitis iacho
F ormose mirtus ueneri. sua Laiea phebo
P hilis amat corilos illas dum phebus amabat
Nec mirtus uincet coulos nec laurea phebi

Expanded text:
Ite domum pasti, si quis pudor, ite iuvenci. Ite domum pasti, si quis pudor, ite iuvenci. Muscosi fontes et somno mollior herba, et quae vos rara viridis tegit arbutus umbra, solstitium pecori defendite; iam venit aestas torrida, iam lento turgent in palmite gemmae. Hic focus et taedae pingues, hic plurimus ignis semper, et adsidua postes fuligine nigri; hic tantum Boreae curamus frigora, quantum aut numerum lupus, aut torrentia flumina ripas. Stant et iuniperi, et castaneae hirsutae; strata iacent passim sua quaque sub arbore poma; omnia nunc rident: at si formosus Alexis montibus his abeat, videas et flumina sicca. Aret ager; vitio moriens sitit aeris herba; Liber pampineas invidit collibus umbras: Phyllidis adventu nostrae nemus omne virebit, Iuppiter et laeto descendet plurimus imbri. Populus Alcidae gratissima, vitis Iaccho, formosae myrtus Veneri, sua laurea Phoebo; Phyllis amat corylos: illas dum Phyllis amabit, nec myrtus vincet corylos, nec laurea Phoebi.
Abbreviated transcription (Latin):
U ersibus ille facit⁊ aut si non possumus omes
Hic arguta sacra pendebit sistula pinu
Pastores nedera creseentem ornate poetam
Arcades inuidia rumpantiti ut illia codro
Aut si ultra placitum louidarit bacone frontem
Cingite ne nati noceat mala lingua sutiro¬
¶ Setosi caput hoc apritibi delia paruus
Et ramosa mĩcon uiuacis cornua ceruis
Si proprium hoc fuerit. Leui ce marmore tota
Puniceo stabis suras euncta coturno
Sinum Lactis hec tibi liba priape quotannis
Expectare sat ẽ. custos ẽ pauperis orti
Nunc te marmoreum pro tempore fecimus. at tu
Si futura gregem suppleuerit aureus esto
¶Nerine galatea thimo mihi dulcior hyble
Candidior cignis. edera formosioi alba
Cum primum pasti repetunt prosepia thauri
Si qua tu coridonis habet te cirra uenito
Imo ego sardoniis uidear tibi amarior herbis.
Norudior uisco porrecta uilior alga
Si mihi non heclux toto iam longior anno

Expanded text:
versibus ille facit; aut, si non possumus omnes, versibus ille facit; aut, si non possumus omnes, hic arguta sacra pendebit fistula pinu. Pastores, hedera crescentem ornate poetam, Arcades, invidia rumpantur ut ilia Codro; aut si ultra placitum laudarit, baccare frontem cingite, ne vati noceat mala lingua futuro. Saetosi caput hoc apri tibi, Delia, parvus et ramosa Micon vivacis cornua cervi. Si proprium hoc fuerit, levi de marmore tota puniceo stabis suras evincta coturno. Sinum lactis et haec te liba, Priape, quotannis exspectare sat est: custos es pauperis horti. Nunc te marmoreum pro tempore fecimus; at tu, si fetura gregem suppleverit, aureus esto. Nerine Galatea, thymo mihi dulcior Hyblae, candidior cycnis, hedera formosior alba, cum primum pasti repetent praesepia tauri, si qua tui Corydonis habet te cura, venito. Immo ego Sardoniis videar tibi amarior herbis, horridior rusco, proiecta vilior alga, si mihi non haec lux toto iam longior anno est.
Abbreviated transcription (Latin):
Ihyisis ouẽs. coricon distentas lacte capellas
A mboflorentes etatibus. arcades ambo
Et cantare pares. et respondere parati
¶Nic mini dum teneras defendo a frigore miitos
Uir gregis ipse caper decriauerat. atq ego daphunm
A spitio ille ubi ine contra uidet ocius inquit
¶Huc ades omelibee caper tibi saluus et edi
Et si quid cessare potes requiesce sub umbia
Nuc ipsi potum uenient per prata uiuenci
Hic uitides tenera pretexit arundine ⁊ ipas
Mintius eq sacra resonant examina quercu
¶Quid facerem neq ego alcipenem. nec philida habebam
Nepulsosq a lacte domi que clauderet agnos
Et Certamen erat coridon cum tyrside magnum¬
¶ Post habui tamen illorum mea seria ludo
Alternis igitur contendere uersibus ambo
Cepere. alternos muse meminisse uolebant
Nos coridon illos referebat in ordine thyrsis
N imphe noster amor libetrides auit mihi carmen
Quale meo codro condite e proxima phebi

Expanded text:
Trhyrsis ovis, Corydon distentas lacte capellas, Trhyrsis ovis, Corydon distentas lacte capellas, ambo florentes aetatibus, Arcades ambo, et cantare pares, et respondere parati. Huc mihi, dum teneras defendo a frigore myrtos, vir gregis ipse caper deerraverat; atque ego Daphnim aspicio. Ille ubi me contra videt: “Ocius” inquit “huc ades, O Meliboee, caper tibi salvus et haedi; et, si quid cessare potes, requiesce sub umbra. huc ipsi potum venient per prata iuvenci, hic viridis tenera praetexit arundine ripas Mincius, eque sacra resonant examina quercu.” Quid facerem? Neque ego Alcippen, nec Phyllida habebam, depulsos a lacte domi quae clauderet agnos, et certamen erat, Corydon cum Thyrside, magnum. posthabui tamen illorum mea seria ludo: alternis igitur contendere versibus ambo coepere; alternos Musae meminisse volebant. hos Corydon, illos referebat in ordine Thyrsis. Nymphae, noster amor, Libethrides, aut mihi carmen, quale meo Codro, concedite: proxima Phoebi
Abbreviated transcription (Latin):
Tloribus. atq apio crines ornatus amaro
Dixerit. hos tibi dant Calamos. en accipe. muse
Ascreo quos ante seui quibus ante solebat
Cantando rigitas deducere montibus ornos
His tibi grinei nemoris dicatur origo
Ne quis sit lucus. quo se plus iactet apolo
¶Quid loquar aut sileam nisi. quam fama secuta ẽ
Candida succintam latiantibus inguina monstris
Dulichias uexasse rates. et gurgite in alto
Ha timidos nautas. canibus lacerasse marinis
Aut ut mutatos theri narrauerit artus
Quas illi philomena dapes que dona parcnit.
Que cursu deserta petiuerit et quibus ante
Infelix sua tecta superuolitauerit allis
¶Omnia que phebo quondam meditante beatus
Rudiit eurotas. iussitq ediscere Laurus
Iule canit pulse referunt ad sydera ualles
Cogere donec oues stabulis numerũq referri
Iussit. et inuito processit uesper olimpo.
ROMTE sub arguta consederat illice daphnis
Compulerantq greges coridon et thyrsis ĩ unũ

Expanded text:
floribus atque apio crinis ornatus amaro, floribus atque apio crinis ornatus amaro, dixerit: “Hos tibi dant calamos, en accipe, Musae, Ascraeo quos ante seni, quibus ille solebat cantando rigidas deducere montibus ornos: his tibi Grynei nemoris dicatur origo, ne quis sit lucus, quo se plus iactet Apollo.” Quid loquar aut Scyllam Nisi, quam fama secuta est candida succinctam latrantibus inguina monstris Dulichias vexasse rates, et gurgite in alto, ah, timidos nautas canibus lacerasse marinis, aut ut mutatos Terei narraverit artus; quas illi Philomela dapes, quae dona pararit, quo cursu deserta petiverit, et quibus ante infelix sua tecta supervolitaverit alis? Omnia, quae Phoebo quondam meditante, beatus audiit Eurotas, iussitque ediscere laurus, ille canit: pulsae referunt ad sidera valles; cogere donec ovis stabulis numerumque referri iussit, et invito processit Vesper Olympo. orte sub arguta consederat ilice Daphnis, compulerantque greges Corydon et Thyrsis in unum,
Abbreviated transcription (Latin):
Pasiphem et niuei solatur amore iuuenci
¶Na uirgo infelix que te dementia cepit.:
P rethides implerunt falis mugitibus agios
At non tam turpes pecudum tñ ulla secuta ẽ
Concubitus quanius celo tenuisset aratrum
Et sepe in Leui quesisset cornua fronte
¶Na unrgo intelix tu nune in montibus erras
I lle latus niueum moli fultus iacinto
Iuice sub nigra pallentes ruminat herbas
A ut aliquam in magno sequitur giege claudite nimphe¬
D. ictee nimphe nemorum iam elaudite saltus
Si qua forte ferant oculis se se obuia nostus
Eriabunda bouis uestigia. forsitam illum
Aut herba capnim iuridi aut armenta secutũ
Perducant alique stabula ad cortinia ueice
¶unc eanit hesperidum miratam mala puellam
Tum phetonnades musco circundat amare
Corticis atq solo proceras corigit alnos
Lum canit errantem permessi ad flumina gallum
Nonios in montes. ut duxerit una sororum
Atq uiro phebi chorus assurrexerit omnis
Et linus hoc illi diuino carmine pastor

Expanded text:
Pasiphaen nivei solatur amore iuvenci. ah, virgo infelix, quae te dementia cepit! Proetides inplerunt falsis mugitibus agros: at non tam turpis pecudum tamen ulla secuta est concubitus, quamvis collo timuisset aratrum, et saepe in levi quaesisset cornua fronte. ah, virgo infelix, tu nunc in montibus erras: ille, latus niveum molli fultus hyacintho, ilice sub nigra pallentis ruminat herbas, aut aliquam in magno sequitur grege. “Claudite, nymphDictaeae nymphae, nemorum iam claudite saltus, si qua forte ferant oculis sese obvia nostris errabunda bovis vestigia; forsitan illum, aut herba captum viridi, aut armenta secutum, perducant aliquae stabula ad Gortynia vaccae.” Tum canit Hesperidum miratam mala puellam; tum Phaethontiades musco circumdat amaro corticis, atque solo proceras erigit alnos. Tum canit, errantem Permessi ad flumina Gallum Aonas in montis ut duxerit una sororum, utque viro Phoebi chorus adsurrexerit omnis; ut Linus haec illi, divino carmine pastor,
Abbreviated transcription (Latin):
Secren cellant calles et mirtea cireum
Silua tegit/ cure non ipsa in morte relinquunt.
¶Nis fedram prochimq locis. mestamq eriphilem.
C udelis nan monstrantem uulnera cernit.
E uandnemq et pasiphen his laudomiia
It comes et iuuenis quondam nunc femina c
Rursus si in ueterem faro reuoluta siguram
¶nter quas phemsa recens a uulnere dido
E tiabat silua in magna / quam troyus heios
Ut primum iusta stent/ agnouitq per umbram.
O bscuram: qualem primo qui sirgere mense
Aut uidet aut uidisse putat per mibilla lunam
Demisit lacrimas dulciq affatus amore ẽ.
¶Infelixdido uerus mihi nuntius ergo
U enerat exmictam ferioq extrema secutam
Funeus heu nbi causa fui per sydera Iuro
Per superos. si qua fides tellure sub yma ẽ
I nuitus regina mo de lictore cessi
Sedme iussa deum que nune has ire per umbras
P ei loca senta si tu cogunt. noctemq prosundam

Expanded text:
secreti celant calles et myrtea circum silva tegit; curae non ipsa in morte relinquunt. His Phaedram Procrimque locis, maestamque Eriphylen crudelis nati monstrantem volnera, cernit, Evadnenque et Pasiphaën; his Laodamia it comes, et iuvenis quondam, nunc femina, Caeneus, rursus et in veterem fato revoluta figuram. Inter quas Phoenissa recens a volnere Dido errabat silva in magna; quam Troius heros ut primum iuxta stetit adgnovitque per umbras obscuram, qualem primo qui surgere mense aut videt, aut vidisse putat per nubila lunam, demisit lacrimas, dulcique adfatus amore est: Infelix Dido, verus mihi nuntius ergo venerat exstinctam, ferroque extrema secutam? Funeris heu tibi causa fui? Per sidera iuro, per superos, et si qua fides tellure sub ima est, invitus, regina, tuo de litore cessi. Sed me iussa deum, quae nunc has ire per umbras, per loca senta situ cogunt noctemque profundam
Abbreviated transcription (Latin):
Posthabita colnisse Samo. hic illnis axma.
H ic currns fuit. hic reginm dea gentibus esse.
Si qua fata sinant. iam tum tenditq fonetq
Progeniem ẜ enim troyano a sanguine dnci

Expanded text:
posthabita coluisse Samo; hic illius arma, hic currus fuit; hoc regnum dea gentibus esse, si qua fata sinant, iam tum tenditque fovetque. Progeniem sed enim Troiano a sanguine duci
Abbreviated transcription (Latin):
Sedibus hune refer ante suis et conde iepulcrs
¶Duc nigras pecudes ea prima piacula sonto¬
Sie denium lucos stigios/ et iegna inuia uiuus
Aspities. dixit pressoq oͦmutuit orer
E neas mesto defixus lumina uultu

Expanded text:
Sedibus hunc refer ante suis et conde sepulchro. Duc nigras pecudes; ea prima piacula suntosic demum lucos Stygis et regna invia vivis aspicies. Dixit, pressoque obmutuit ore. Aeneas maesto defixus lumina voltu
Abbreviated transcription (Latin):
Dertia. non illi se quis ꝗͣ impune nilisset
O buius armato seu nim pedes iret in hostemra
Seu spumantis equi foderet calcaribus cirmos.

Expanded text:
tera! Non illi se quisquam impune tulisset obvius armato, seu cum pedes iret in hostem, seu spumantis equi foderet calcaribus armos.
Abbreviated transcription (Latin):
Submissi petimus texram: et uox fextur ad anees.
¶Pardanide direique nos a stirpe parentum
Prima tulit tellus eadem uos ubere lero
Accipiet reduces. antiquam exquirete matrem.
Hic domns Enee cunctis dominabituir oris.
Et nati naroꝵ. et qui nascentur ab illis.
Mec fhebus. ¶Mixtoq ingens exorta tumulta letitia¬
Letitia. et cuncti que sint eci moema querunt.
Quo phebus uocet exrantes . iubeatq penerti.

Expanded text:
Submissi petimus terram, et vox fertur ad auris: Dardanidae duri, quae vos a stirpe parentum prima tulit tellus, eadem vos ubere laeto accipiet reduces. Antiquam exquirite matrem: hic domus Aeneae cunctis dominabitur oris, et nati natorum, et qui nascentur ab illis. Haec Phoebus; mixtoque ingens exorta tumultu laetitia, et cuncti quae sint ea moenia quaerunt, quo Phoebus vocet errantis iubeatque reveSubmissi petimus terram, et vox fertur ad auris:
Abbreviated transcription (Latin):
E gerimus nosti et nimium meminisse necesse ẽ
Cum fatrilis equus saltu super ardua uenit
Pergama. et armatum peditem grauis attulit aluopno ansi¬
Qua rohrum simulans. ouantes orgia cireum¬
Deducit fuigias. flamam medio ipsa tenebat
Ingentem et suma danaos ex arce uocabat¬
¶um me confecͣhm curis somnoq grauanim

Expanded text:
egerimus, nosti; et nimium meminisse necesse est. Cum fatalis equus saltu super ardua venit Pergama, et armatum peditem gravis attulit alvo, illa, chorum simulans, evantes orgia circumias; flammam media ipsa tenebat ingentem, et summa Danaos ex arce vocabat. Tum me, confectum curis somnoque gravatum
Abbreviated transcription (Latin):
Audierat᷑. thyrias olim quę nerteret arces .
Hinc populum late regem belloq superbum
Lenturum excidio libie. ¶ Sic nolnere parcas
Ed metnens ueterieq memor. Saturema belli

Expanded text:
audierat, Tyrias olim quae verteret arces; hinc populum late regem belloque superbum venturum excidio Libyae: sic volvere Parcas. Id metuens, veterisque memor Saturnia belli
Abbreviated transcription (Latin):
Te couidum o. Alexi s trahit sua quenq uoluptas
¶Aspice mratra uigo referunt suspensa iuuenci
Et sol crescentes: decedens duplicat umbras
Me tamen urit amor. quis enim modus ad sit amori
¶Na coridon coudon que te demenna cepit.
Semiputata tibi trondosa uitis in ulmo ẽ
Quin tu aliquis saltem potius quorum indiget usus¬
U iminibus moliq pares detexere iunco
Inuenies alium si te hie fastidit alexis¬

Expanded text:
te Corydon, o Alexi: trahit sua quemque voluptas. te Corydon, o Alexi: trahit sua quemque voluptas. Aspice, aratra iugo referunt suspensa iuvenci, et sol crescentis decedens duplicat umbras: me tamen urit amor; quis enim modus adsit amori? Ah, Corydon, Corydon, quae te dementia cepit! Semiputata tibi frondosa vitis in ulmo est; quin tu aliquid saltem potius, quorum indiget usus, viminibus mollique paras detexere iunco? Invenies alium, si te hic fastidit, Alexi
Abbreviated transcription (Latin):
Et faciet quoniam sordent tibi munera nostra
¶Hue ades o formose puer. tibi lilia plenis
Ecce fere̾nt nimphe calathis tibi eandida nais
Pallentes uiollas et summa papauera carpens
Narcisum et florem iungit bene olentis aneti
Cum cassia atq aliis intexens suauibus herbes
Molia luteola pingit uacinia ealta
Ipse ego caña legam tenera Canugine mala
Castaneasq nuces. mea quas amarilis amabat
Ad dam cerea pruna et honos erunt huic quoq pomo
Et uos o lauri carꝑam et te proxima mirte
Sic posite quoniam suaues miscetis odores
Rusticus es coridon nec munera curat alexis
Nec si muneribus certes concedet iollas
Neu heu quid uolui misero mihi ffloribus austrum
Lerditus. et liquidis immissi tontibus apros
Quem sugis ha demens. habitarunt dii quoq siluas
Dardamusq paris. pallas quas condidit arces
I psa colat nobis placent ante omnia silus
Torna lecena lupum. sequitur lupus ipse capellam¬
⁊ Corentem cithisim sequitur lasciua capella

Expanded text:
et faciet, quoniam sordent tibi munera nostra. Huc ades, O formose puer: tibi lilia plenis ecce ferunt Nymphae calathis; tibi candida Nais, pallentis violas et summa papavera carpens, narcissum et florem iungit bene olentis anethi; tum casia atque aliis intexens suavibus herbis, mollia luteola pingit vaccinia calta. Ipse ego cana legam tenera lanugine mala, castaneasque nuces, mea quas Amaryllis amabat; addam cerea pruna: honos erit huic quoque pomo; et vos, O lauri, carpam, et te, proxima myrte, sic positae quoniam suavis miscetis odores. Rusticus es, Corydon: nec munera curat Alexis, nec, si muneribus certes, concedat Iollas. Heu, heu, quid volui misero mihi! Floribus austrum perditus et liquidis inmisi fontibus apros. Quem fugis, ah, demens? Habitarunt di quoque silvas, Dardaniusque Paris. Pallas, quas condidit arces, ipsa colat; nobis placeant ante omnia silvae. Torva leaena lupum sequitur; lupus ipse capellam; florentem cytisum sequitur lasciva capella;
Abbreviated transcription (Latin):
¶os troya antiqua. si nestras forte per auras
Troyȩ nomen iit/ diuersa per equora nectos
Forte sua libicis tempestas appulit oris.
¶Sum pius Eneas raptos qui ex hoste penates
Classe ueho mecum fama super ethexa notus.
¶ taliam quexo patriam/ et gemus a lone sũmo.
Bisdenisq frigum consendi nanibus equor
Mcitre dea monstrante uiam. deita sata secutus.
Uix septem conuilse u̾ndis Euroq supersut

Expanded text:
os Troia antiqua, si vestras forte per auris Troiae nomen iit, diversa per aequora vectos forte sua Libycis tempestas adpulit oris. Sum pius Aeneas, raptos qui ex hoste Penates classe veho mecum, fama super aethera notus. Italiam quaero patriam et genus ab Iove summo. Bis denis Phrygium conscendi navibus aequor, matre dea monstrante viam, data fata secutus; vix septem convolsae undis Euroque supersu
Abbreviated transcription (Latin):
Candior postquam tondenti barba sonabar cadebat
Respexit tamen et longo post tempore uenit.
Postꝙ̃ nos amariłis habet galatea reliquit:
Namq fatebor enim dum me galatea tenetat
Nec spes. Libertatis erat. nec eura peculli:

Expanded text:
candidior postquam tondenti barba cadebat; candidior postquam tondenti barba cadebat; respexit tamen, et longo post tempore venit, postquam nos Amaryllis habet, Galatea reliquit: namque, fatebor enim, dum me Galatea tenebat, nec spes libertatis erat, nec cura peculi:
Abbreviated transcription (Latin):
Sepe tener nostris ab ouilibus imbuet agnus
Ille meas errare boues ut cernis. et ip̃sum
Ludere quȩ uellem calamo permisit agresti.
¶Non equidem inuideo. miror magis undiq tons
U sq adeo turbamur agris. en ipse capellas
Pronnas eger ago hanc enam uix rityre duco.
Nic inter densas corilos modo namq gemellos
Sꝑemgregis. ha silice in nuda connixa reliquit
Sepe malum hoc nobis si mens non lȩua fuisset
Decęlo tactas memini prȩdicere querens
Sępe sinistra caua prȩdixit ab ylice cornix
S eo tamen iste deus. quis sit da tityre nobisi
¶U rbem quam dicunt romam melibee putaui
Stultus ego huie nostrę similem quo sępe solemus
Pastores ouium teneros depellere fenis.
Sie canibus catulos similes. sie matribus agnos
Noram. sie paruis componere magna solebam.
U erum hȩc tantum alias inter caput exnilit inbes.
Quantum lenta solent inter uiburna cupressi.
Et que tanta fuit romam nbi causa uidendi
Libertas. quȩ sera tamen respexit inhertem.

Expanded text:
epe tener nostris ab ovilibus imbuet agnus. Ille meas errare boves, ut cernis, et ipsum ludere, quae vellem, calamo permisit agresti Non equidem invideo; miror magis: undique totis usque adeo turbatur agris. En, ipse capellas protinus aeger ago; hanc etiam vix, Tityre, duco: hic inter densas corylos modo namque gemellos, spem gregis, ah, silice in nuda conixa reliquit. Saepe malum hoc nobis, si mens non laeva fuisset, de caelo tactas memini praedicere quercus:— saepe sinistra cava praedixit ab ilice cornix. Sed tamen, iste deus qui sit, da, Tityre, nobis. Urbem, quam dicunt Romam, Meliboee, putavi stultus ego huic nostrae similem, quo saepe solemus pastores ovium teneros depellere fetus: sic canibus catulos similis, sic matribus haedos noram, sic parvis componere magna solebam: verum haec tantum alias inter caput extulit urbes, quantum lenta solent inter viburna cupressi. Et quae tanta fuit Romam tibi causa videndi? Libertas; quae sera, tamen respexit inertem,
Abbreviated transcription (Latin):
¶Fama est Et heladi semestum fulmine corpus
Urgeri mole hac. ingentemq insuper Ethnam.
Impositam ruptis flamam expirare caminis.
Et fessum quotiens mutet latus. intremere omnem
Murmure trinaeriam et celum subtexe̾ fumo.
¶Nectem illam tecti siluis immania monstra
Perferrimus. nec que sonitum det causa uidemus.
Nam neq erant astrorum ignes/ nec lncidus Ethra
Sidera polus obscuro sed mibila celo.
Et lunam in nimbo nox intempesta tenebrit.
¶Postera namq dies primo surgebcit Eoo
Humentemq anrora polo dimouercit umbeam.
Cum subito e siluis matie confecta suprema

Expanded text:
Fama est Enceladi semustum fulmine corpus urgueri mole hac, ingentemque insuper Aetnam impositam ruptis flammam exspirare caminis; et fessum quotiens mutet latus, intremere omnem murmure Trinacriam, et caelum subtexere fumo. Noctem illam tecti silvis immania monstra perferimus, nec quae sonitum det causa videmus. Nam neque erant astrorum ignes, nec lucidus aethra siderea polus, obscuro sed nubila caelo, et lunam in nimbo nox intempesta tenebat. Postera iamque dies primo surgebat Eoo, umentemque Aurora polo dimoverat umbram: cum subito e silvis, macie confecta suprema
Abbreviated transcription (Latin):
Expedias uictor/ paueis aduerte docebo
¶Arcades his oris genus a palante profectum
Qui regem euandrum comites qui signa secun
Delegere locum. et posuere in montibus ubem
Pallantis proaui de nomine pallanteam
Hi bellum asidue ducunt cum gente latina.
Hos castas adhibe sonos. et federa iunge.
Ipse ego te ripis et recto flumine ducam.
A duersum temis superes subuectus ut amnem
Surge age nate dea. primisꝙ cadentibus astris
Iunonifer rite preces. trasq minasq
Supplicibus supera donis. mihi uictor honorem
Persolues: ego sum pleno quem flumine cernis
S tringentem ripas. et pinguia culta secantem
Ceruleus tybris celo gratissimus amnis
Hic mihi magna domus celsis caput urbibus exit.
Gixit deinde lacu fluuius se condidit alto
I mapetens nox eneam sonmnusq relinquit

Expanded text:
expedias victor, paucis adverte docebo. expedias victor, paucis adverte docebo. Arcades his oris, genus a Pallante profectum, qui regem Euandrum comites, qui signa secuti, delegere locum et posuere in montibus urbem Pallantis proavi de nomine Pallanteum. Hi bellum adsidue ducunt cum gente Latina; hos castris adhibe socios et foedera iunge. Ipse ego te ripis et recto flumine ducam, adversum remis superes subvectus ut amnem. Surge age, nate dea, primisque cadentibus astris Iunoni fer rite preces iramque minasque supplicibus supera votis. Mihi victor honorem persolves. Ego sum pleno quem flumine cernis stringentem ripas et pinguia culta secantem, caeruleus Thybris, caelo gratissimus amnis. Hic mihi magna domus, celsis caput urbibus, exit. Dixit, deinde lacu fluvius se condidit alto, ima petens; nox Aenean somnusque reliquit
Abbreviated transcription (Latin):
Cum pater in ripa gelidiq sub etheris axe
E neas tristi turbatus pectora bello
Procubuit seramq dedit per membra quietem.¬
¶ Nunc deus ipse loci. fluuio tiberinus ameno
Populeas inter senior se atrollere frondes
U isus eum glauro tenuit uelabat amictu
Carbasus et erines umbrosa tegebat harundo
Tunc sic affatri et curas his demere dictis
¶O sate gente deum troyanam ex hosibus urbem
Qui ⁊euehis nobis. eternaq pergama seruas
Expectate solo laurenti aruisq latinis.
Nic nbi certa domus certi e ne cibsiste penates.
N eu belli terrere minis. nnor omnis et cre
Iamq nbi ne uana putes hie fingere somnum
Littoreis ingens inuenta sub illicibus sus
Iuginta capitum fetus enixa iacebit
A iba solo recubans. albi circum ubera nati.
Hic locus urbis erit . requies ea certa laborum
Ex quo terdenis ur bem ⁊edeuntibus amus
Ascanius elari condet cognominis albam.
A ut incerta cano/ nunc qua rone quod instat

Expanded text:
cum pater in ripa gelidique sub aetheris axe cum pater in ripa gelidique sub aetheris axe Aeneas, tristi turbatus pectora bello, procubuit seramque dedit per membra quietem. Huic deus ipse loci fluvio Tiberinus amoeno populeas inter senior se attollere frondes visus; eum tenuis glauco velabat amictu carbasus, et crinis umbrosa tegebat harundo, tum sic adfari et curas his demere dictis: O sate gente deum, Troianam ex hostibus urbem qui revehis nobis aeternaque Pergama servas, exspectate solo Laurenti arvisque Latinis, hic tibi certa domus, certi, ne absiste, penates; neu belli terrere minis: tumor omnis et irae i, ne vana putes haec fingere somnum, litoreis ingens inventa sub ilicibus sus, triginta capitum fetus enixa, iacebit, alba, solo recubans, albi circum ubera nati. Hic locus urbis erit, requies ea certa laborum ex quo ter denis urbem redeuntibus annis Ascanius clari condet cognominis Albam. Haud incerta cano. Nunc qua ratione quod instat
Abbreviated transcription (Latin):
Exnilitꝰ et rauco strepuerunt cornua canni
Utq acris ancussit equos utq impulit orma
Exumplo turtati animi simul omne nimultu
Cemurant trepedo lanum seuitq iuuentus
Effera. ductores primi Mesapus et uffeus
Contemprorq diuum. Nezentius undiq agunt
Auxilia et lates uastant cultoribus agros.
¶ ittinir et magni ueniaus diomedis ad urbem
Quipetat auxilium et lano consistere teucios
Quid struat his ceptis. quem si fortuna sequatur
Euentum pugne cupiat manifestius ipsi
Et curno regi aut regi apatare lanno.
Calia per lanum que laumedontius heros
Cuncta uidens magno curarum flucniat estu
A tq animum celerem nune huc nunc: uidit illuc
In partes q rapit uarias per que omnia uersat.¬
Sicut aque tremulum labris ubi lumen aenis
Sole tepercussum aut radiontis imagine lune
Omnia peruolitat late leca iamq sub autas
Erigitur. sumiq ferit laquearia tecti.
¶Nox erat et terras animalia fessa per omnes
Autuum pecudumq genus. sopor altus h abebat

Expanded text:
extulit et rauco strepuerunt cornua cantu, utque acris concussit equos utque impulit arma, extemplo turbati animi, simul omne tumultu coniurat trepido Latium saevitque iuventus effera. Ductores primi Messapus et Ufens contemptorque deum Mezentius undique cogunt auxilia et latos vastant cultoribus agros. mittitur et magni Venulus Diomedis ad urbem, qui petat auxilium et Latio consistere Teucros,men. Quid struat his coeptis, quem, si Fortuna sequatur, eventum pugnae cupiat, manifestius ipsi quam Turno regi aut regi apparere Latino. Talia per Latium. Quae Laomedontius heros cuncta videns magno curarum fluctuat aestu, atque animum In partesque rapit varias perque omnia sicut aquae tremulum labris ubi lumen aenis sole repercussum aut radiantis imagine lunae omnia pervolitat late loca iamque sub auras erigitur summique ferit lacuaria tecti. Nox erat, et terras animalia fessa per omnis alituum pecudumque genus sopor altus habebat:
Abbreviated transcription (Latin):
Lȩta suas ubi templum illi. centuiq sabeo
Thure calent Axe sertisq recentibus alant¬
Cõripuere uiam Interea qua semita monstrat.

Expanded text:
eta suas, ubi templum illi, centumque Sabaeo ture calent arae, sertisque recentibus haCorripuere viam interea, qua semita monstrat.
Abbreviated transcription (Latin):
F erea uox. omnis scelerum cump̃hendere fo̾mas:
O inia pennarum percuriere nomina possem.
¶H ec iam ubi dicta dedit. phebi longeua sacerdos
Sed iam cige carpe uiam et suceprm persice munus
Acceleremus cut. ciclopum educta camuns
Meuia conspitio atq aduerso sormice portas

Expanded text:
ferrea vox, omnis scelerum comprendere formas, omnia poenarum percurrere nomina possim. Haec ubi dicta dedit Phoebi longaeva sacerdos: Sed iam age, carpe viam et susceptum perfice munus; adceleremus ait; Cyclopum educta caminis moenia conspicio atque adverso fornice portas