comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
demens acq insulmnõ ut ex hiis collactinis idr¬
monbus aliqram nobilitate ancupare uelim Alia
ad ellam uia asrendi puto. hec ante uoluptaleer
arnamente causa aie quesita ei romperata sut
ded hic ini ⁊auieutius iocatur mermm libens Exi¬
siumatq si e horm contemptũ mchi persuasem
se maierem panr̃ hiutꝭ postea uero ꝙͣ in hune
sccimenẽ nicidiua naria queso quo mõdo lamou

Expanded text:
demens atque insulsus, ut ex his collectitiis marmoribus aliquam nobilitatem aucupari velim. Alia ad illam via ascendi puto, hec autem voluptatis et ornamenti causa a me quesita et comparata sunt. Sed hic noster Laurentius iocatur mecum libens existimatque, si horum contemptum mihi persuaserit, se maiorem partem ablaturum. Postea vero quam in hunc sermonem incidimus, narra, queso, que modo Lau
Abbreviated transcription (Latin):
tumore Aobilitanis det ego mallem appellari me
asmũ ꝙͣ aurralio essem aut oilus exes cui nime
qͣs asxito sceusus aut prudenat in est Atꝗ hi uñs
prenpuam mercatine dant optiam. Neqr camaen
nobiliũ eoccirtio existimant alienam d uodantem

Expanded text:
tumore nobilitatis. At ego mallem Apulei me asinum quam aut talis essem aut ortus ex eo cui minus quam asello sensus aut prudentie inest. Atque hi omnes precipuam mercature dant operam neque eam a nobilium exercitio existimant a
Abbreviated transcription (Latin):
de ta opimoni et roi uiuz seusin repugnas. Oms cm̃
illum dici ei esse nobile affrinãt qui autiqͣ familia
opulentis maioubus cam houore ac dignitale in
si mris moubus et iuueterate hõm es Iiuanioni
assentitudum putas s̃i id uerum exestunas quod
uulgus ieuet qui in equodi rebus pluriu auctori¬
tatt possider merm de nobilitate sentias oportes.
doctiss iuont ne homrz mal

Expanded text:
de ea opinioni et communi omnium sensui repugnas. Omnes enim de ea opinioni et communi omnium sensui repugnas. Omnes enim illum dici et esse nobilem affirmant qui antiqua familia, opulentis maioribus cum honore ac dignitate in si nostris moribus et inveterate hominum extimationi acquiescendum putas, si id verum existimas quod vulgus tenet, quod in eiusmodi rebus plurimum auctoritatis possidet, mecum de nobilitate sentias oportet». 12 «Doctissimorum ne hominum»
Abbreviated transcription (Latin):
laiem Conair /ucio scubens ad q. fiãtie de pelilon̾t
ꝯsuiatus. Cnm de diutonio et Carlina compenitonbq
loqueretrr Acquaqͣ siuit inquit tam gne insigues qͣ
uiriis nobiles Nobutm em̃ aliqui appellabut tnm
qui ob aliquam precpuam itir nolus uulgalus et
aliquo facto aiteqz insignas erat et sermone hõm
relebus. Ciceio ini. Eiat inquit illio in couspectu pr̃e¬
stanti sapiencia et nobilitate poytagoias alio in loco
de codem. Pħũs nobelis qe aquo non solum giena
ei italis sed omo barbanes comota est pro dchia
iem de pħĩs in quo predicãtion nobilitatemq despiũt/
predican de se ei noiau uolunt. ⁊ nuusquoq hec pugno
in quit alieusi eladi nobilitale piope par. Et a libe
num autea fergtonbus digis rem nobilitassent.ꝰ iubq
uerbis iem nobile rcappellau coustar serõne et phamaa
ses ea q̃ non iespiit uirtutis sonetate Quam si neges
ex his quos m̃o ieluli rebps comparari permilgate

Expanded text:
ad fratrem de petitione consulatus, cum de Antonio et Catilina competitoribus loqueretur: 'Nequaquam sunt - inquit - tam genere insignes quam vitiis nobiles'. 10 Nobilem enim antiqui appellabant eum qui ob aliquam precipuam rem notus vulgatusque et aliquo facto arteque insignis erat et sermone hominum celebris. Cicero noster: `Erat - inquit- illis in conspectu prestanti sapientia et nobilitate Pithagoras'. Alio in loco de eodem: ‘Philosophus nobilis, a quo non solum Grecia et Italia, sed omnis barbaries commota est’. Pro Archia item de philosophis: ‘in quo predicationem nobilitatemque despiciunt, predicari de se ac nominari volunt’, Livius quoque: ‘hec pugna - inquit - Alliensi cladi nobilitate prope par’. Et alibi: ‘cum antea ferocibus dictis rem nobilitassent’, quibus verbis rem nobilem appellari constat sermone et fama sed ea que non respuit virtutis societatem, quam si neges ex his, quas modo retuli, rebus comparari, pervulgate
Abbreviated transcription (Latin):
tredaro nõbilis nomen increri ꝙͣ tum qui id nours
usmper Si qua est em̃ noblitas acq ea accrta
ie aut ratione prout concedend est p̾rofer sutuur
Unam apud oms acq eand esse derer. Sed min
i app ellanone nobilis ac propterca uanctar pro
repuguaut non acerta ac dercrinata re ẜ aquad
⁊ scniudine hõiu inconsulta uidetur duci. Acq
obeam itm an hec decantata ser moue oiur nõ¬
balitas aliquid pieler mane nomẽ existar aliqn
eddubitare regor. Nam sequidem es ea esau

Expanded text:
nobilis nomen mereri quam cum qui id nomen usurpet. Si qua est enim nobilitas atque ea a certa re aut ratione - prout concedendum est - proficiscitur, unam apud omnes atque eandem esse decet. Sed cum in appellatione nobilis ac propterea admodum varirepugnent, non a certa ac determinata re, sed a quadam consuetudine hominum inconsulta videtur duci atque ob eam rem an hec decantata sermone omnium nobilitas aliquid preter inane nomen existat aliquando addubitare cogor. Nam si quid ea e
Abbreviated transcription (Latin):
inute contiana/ ut nuillam certrm ⁊ adicem hat
Uidcatu ex qua possit oiiri. Hauc diueisitatem
Lauiẽtius mquit Quid sentios non satis itelligo
oseamq causam areid lurdius explanari uelra
Er huic forsan me itueus non iocunda iͦ Acqnaꝙ¬

Expanded text:
invicem contraria, ut nullam certam radicem habere videatur, ex qua possit oriri». 13 «Hanc diversitatem» Laurentius inquit «quid sentias non satis intelligo ob eamque causam a te id lucidius explanari velim et huic forsan - me intuens - non iucunda».
Abbreviated transcription (Latin):
ac manti fastum abstultica hoi et uarirtate cou¬
fictum. I erum ut missas paulum faciamus uulgaies
opiones me quidĩ ĩõ ip̃a recte considerantẽ hortari ad
moncieq uidet᷑. Nullam esse haue decantatã nobilitatẽ
Id quã obitm michi persnadeam accipe E a que sunt
aut boua aut mala aut media eoꝵ que indiffereuea
gien appellant dicunt᷑ / in malis ullus unyͣ polunt¬
di bsindum tm̃ esset rem adeo laudatamacq appetita
malam ceuseri Sin tam bonũ ꝑd dixeris /d nel am̃
boms nel exterus aut corpons situm cat. Inspriune
bonis nime coustat que qui adipiscunt᷑ nõ nobiles
sod diutes appellantur sed ne corporis quidem bona que
sunt ualindo et forma egiegia illam laigiutur. Nã
si qua in ullo horum bonor muesser de sicentibus opibq
forma es ualandine et nobilitas quoq cessares Itre¬

Expanded text:
ac inanem fastum ab stultitia hominum et vanitate conac inanem fastum ab stultitia hominum et vanitate confictum. Verum, ut missas paulum faciamus vulgares opiniones, me quidem ratio ipsa recte considerantem hortari atque admonere videtur nullam esse hanc decantatam nobilitatem. 38 Id quamobrem michi persuadeam accipe. Ea que sunt aut bona aut mala aut eorum inedia, que indifferentia Greci appellant, dicuntur. In malis eam nullus unquam posuit. Absurdum enim esset rem adeo laudatam atque appetitam malam censeri. Sin eam bonum quid dixeris, id vel in animi bonis vel externis aut corporis situm erit. In fortune bonis minime consistit, que qui adipiscuntur non nobiles, sed divites appellantur. Sed ne corporis quidem bona, que sunt valitudo et forma egregia, illam largiuntur. Nam si qua in ullo horum bonorum inesset, deficientibus opibus, forma, valitudine et nobilitas quoque cessaret
Abbreviated transcription (Latin):
Ra siquidem magis diulum qͣ nobiliũ uidentur iusig
ma Niam gallicã Britancam nobilitate riui uillis̾
iustrs ac nemenbus insertam. Et item Altinana
montana et latioginio iituta a uera nobilitate ronĩ¬
no. Non en solandine aut otis ⁊guans uel opum
maguitudine ẜ untutis scudio comparandam saꝑi¬
cuteo ceustut quam magis in uibibus et in homi
roetu exceigere possumꝰ ꝙͣ inter feras et insolandie
ei aciescuũ cõmertio. Illud uero absindissuũ est
hũdum dona aut concessiones principum nobelitato
laigiri aut nobiles esse qui nuperatona in aula
uersantur post principes eq modi hõies diuiles ⁊ ed¬
deio aut eptollere aliquo pimapatu. Nobilem utro
nicholo magio ꝙͣ prudeutem honestum sapitutem
pũt efficere. Si quidem non extruiseris nobilitas
proneuit, fz a propua desceudit uitute que inter
principum numera non adiscet᷑. Hec igit᷑ ianta
tanq ptinagata ieꝵ uarietas michi persnadet nichil
hauc uestraui nobelltãte esse pieler pompam quadeau

Expanded text:
itum quam nobilium videntur insignia. 37 Nam Gallicam Britannicamque nobilitatem ruri, villis rusticis ac nemoribus insertam et item Alamannicam montanam et latrocinio intentam a vera nobilitate reicio. Non enim solitudine aut otio ignavo vel opum magnitudine, sed virtutis studio comparandam sapientes censent, quam magis in urbibus et hominum cetu exercere possumus quam inter feras in solitudine et agrestium commercio. Illud vero absurdissimum est habendum dona aut concessiones principum nobilitatem largiri aut nobiles esse, qui imperatoria in aula versantur. Possunt principes eiusmodi homines divites reddere aut extollere aliquo principatu, nobilem vero nihilomagis quam prudentem, honestum, sapientem possunt efficere, si quidem non extrinsecus nobilitas provenit, sed a propria descendit virtute, que inter principum munera non admiscetur. Hec igitur tanta tamque pervagata rerum varietas mihi persuadet nichil hanc vestram nobilitatem esse preter pompam quandam
Abbreviated transcription (Latin):
hic ur hrospes inquit nn legerit¬
fuisse moris autiqui apud pristos illos excellentes
unios ui domus uillas honos porticus gguinasia
uanis siguis tabul q maiorũquoq stanus eelm¬
num priogtutor ymagines deessem hunt bonuer
ei si in supei hrirs pusillis et confractis marmorin
reliquiis nobilem ⁊eddeit ut rei nouitate aliqua enes
ad posteres irõ istt iebus glora mauereꝵ. Si haoc ap¬

Expanded text:
hospes noster» inquit «cum legeritfuisse moris antiqui apud priscos illos excellentis viros, ut domos, villas, hortos, porticus, gymnasia variis signis tabulisque maiorum quoque statuis exorcum progenitorum imagines deessent, hunc locum et se insuper his pusillis et confractis marmorum reliquiis nobilem reddere, ut rei novitate aliqua eius ad posteros istis rebus gloria emanare
Abbreviated transcription (Latin):
on diibito prestantessume pater nõ uullos esse fu¬
nuos qu truc meuu labortu non quid aperte
⁊opichtadant daus tam inqmas est iudex qui lroue¬
sor otu sulparet gcd iparti dicat unibus meio
su nequneam onus suscepri nunitris sustinete
manon dignn siugemo et tloqͣuna profileborded¬

Expanded text:
on dubito, prestantissime pater, nonnullos esse futuros, qui hunc meum laborem non quidem aperte reprehendant - quis enim tam iniquus est iudex qui honestum otium culparet? -, sed imparem dicant viribus meis, qui nequiverim onus suscepti muneris sustinere. maiori dignum ingenio et eloqu
Abbreviated transcription (Latin):
non paru ei fanoris ac digiitatis ex Iua excellent
uirtute. Cum oius estunanu suit quicqud ad ie
de feratai enendarum ac per fectum esse derẽ. Suscipe
igitur hune libellimi in quode uera nobilitate dispontat᷑
De qua ninalias sepis nõ nullos disceptantes audum
rum nel maxine dudum disertissimos nichiq sao̾ma
sissem acus mutandi grã. uenerunt eodem regatu
mex dectissum niehi q mucissum Nicolano Niccolus

Expanded text:
non parum ei favoris et dignitatis ex tua excellenti non parum ei favoris et dignitatis ex tua excellenti virtute, cum omnes extimaturi sint quicquid ad te deferatur emendatum ac perfectum esse debere. Suscipe igitur hunc libellum, in quo de vera nobilitate disputatur, de qua cum alias sepius multos disceptantes audivi, tum vel maxime dudum disertissimos mihique summa fsissem aeris mutandi gratia, venerunt eodem rogatu meo doctissimi mihique amicissimi viri Nicolaus
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃a pħia q̃ partus est sapientie erm his arubus quas
appellant liberales scua contigisse: Cum õmo addi¬
tamento ad suia iulmen peruenernt.Satis si illis
prieubus intamẽta q̃ dam et uelut calrar ididisse
reliquis persectiora inqunenda. Eod em pacto hunc
meum liuellum existuo alica ingt̃inu eieptuũ qui
ca que a nobis aut preleaissa aut eriata cogus¬
nerit reddar sua diligtucia meliora Snod ur c̃ouent᷑
spleudõie ac derus angebit dissertutiũ industria michi¬
que in pris gracias agent qd meis meptiis ad scubendi
studiu ei laudem pronecarim. A lectonibus aute uena
peto si non eam qua uel rei dignitas ant epr̃o eorum
requint sdiam ei elegantia piestite. Malu em indiler
acis idocte ꝙͣ meha scubere preserdun onosus. Et
ea de re in yns nims extunatione panti uidentar
recta sentre dd ce uero uirum hac nĩa etate onũ uirtutũ
destinami uelut testom amons eiga Ie mei Id ut in
iua auctoritate ac nõie conquiescaꝵ. addinetu cm̃

Expanded text:
ilosophia, que parens est sapientie, et in his artibus, quas appellant liberales, scimus contigisse, cum omnes additamento ad summum culmen pervenerint. Satis fuit prioribus illis incitamenta quedam et veluti calcar indidisse reliquis perfectiora inquirendi. Eodem pacto hunc meum libellum existimo alicuius ingenium erecturum, qui ea que a nobis aut pretermissa aut errata cognoverit reddat sua diligentia meliora. Quod ut conentur splendorem ac decus augebit disserentium industria mihique in primis gratias agent, qui meis ineptiis illos ad scribendi studium et laudem provocarim. 4 A lectoribus autem veniam peto, si non eam, quam vel rei dignitas aut opinio eorum requirit, scientiam et elegantiam prestiti. Malui enim ruditer atque indocte quam nihil scribere, presertim ociosus et ea de re in cuius extimatione pauci videntur recta sentire. Ad te vero, virum hac nostra etate omni virtutum deauctoritate et nomine conquiescat. Adicietur enim
Abbreviated transcription (Latin):
conspinos hũ intus uero sordidos miseros incultos
afflictos / e⁊ uariis ai morbis la borantes q norum
uita iisi scuptorum splendoi agederer perpetur.
ne dicam uoluptatt uoluntat / serni cui ad piestpł
alterius est uiuendum neq uero ip̃e solus est felir¬
tano expers Sed hi oms qui principibus dicati mchil
sibi libere uile ieliuquũt ut ea assequantur quibus
porit multo sint ꝙͣ antea muiscriores. Primiũ dig¬
intales quas ad ip̃is emtur Cui hee mehil uirtiges
strum portent selictatis sunt uane Nich alonuꝰ
opes ac diuine quibus iuores mie uigilie sollir̃

Expanded text:
conspicuos haberi, intus vero sordidos, miseros, incultos, conspicuos haberi, intus vero sordidos, miseros, incultos, afflictos et variis animi morbis laborantes, quorum vita, nisi scriptorum splendor accederet, perpetuo ne dicam voluntatis, servum, cui ad prescriptum alterius est vivendum. Neque vero ipse solus est felicitatis expers, sed ii omnes qui, principibus dicati, nihil sibi libere vite relinquunt, ut ea assequantur quibus potiti multo sint quam antea miseriores. Primum dignitates quas adipiscuntur, cum he nihil virtutis secum portent, felicitatis sunt vacue. Nichilominus opes ac divitie, qui
Abbreviated transcription (Latin):
et uig liis nbuatu T̃ amẽ cos ita ꝑuifacunt
ita contenũt ui nurt uideat᷑ in tanta engram¬
tud ine ne dicam stultina prinꝑum quempiam
stubende et torum res gestas lr̃as mandandi
labortu aggredi uoluisse. Sed sapientes illatre
uirtutis putia ur ea ip̃a norũt esse ꝯstituta mebil
extra sil qͣueseuerunt uiitute et seubtudi landi
contenti hi nichil sperant a regibus nnchil appetunt
nchil concupiscunt uirtuti et optiaꝵ artiũ seudixdediti
hi beati ac felices dici possait quibus solis datui ut
ea cotemiant, ad que ⁊eliqui uelute ceci in saur uu¬
petu cõcuriunt hi tauꝙͣ ex srĩon loco in quadam spe¬
nla posite. cum celeris tum piccipue ieges uelut
persenates quosdam homres ac udiculos sperunt
ac despiciñt. uideut cni in fia se positos amibus In
sordibus quibus inflagiciis, quibus in passiombis
pertur uaniomibusq ueiseutui uid̾ent eos extruiseca
oruaros Et qua conspituitur ab homibus clarosat̃

Expanded text:
et vigiliis tribuatur, tamen eos ita parvi faciunt, et vigiliis tribuatur, tamen eos ita parvi faciunt, ita contemnunt, ut mirum videatur in tanta ingratitudine, ne dicam stultitia, principum quempiam scribendi et eorum res gestas litteris mandandi laborem aggredi voluisse. 101 Sed sapiertutis premia in ea ipsa norunt esse constituta, nihil extra se quesiverunt, virtute et scribendi laude contenti. Hi nihil sperant a regibus, nihil appetunt, nihil concupiscunt, virtuti et optimarum artium studiis dediti, hi beati ac felices dici possunt, quibus solis datur, ut ea contemnant ad que reliqui, veluti ceci, insano impetu concurrunt. Hi, tanquam ex superiori loco in quadam specula positi, tum ceteros, tum precipue reges veluti personatos quosdam homines ac ridiculos spernunt ac despiciunt. Vident enim intra se positos quibus in sordibus, quibus in flagitiis, quibus in passionibus perturbationibusque versentur, vident eos extrinsecus ornatos et, qua conspiciuntur ab hominibus, claros ac
Abbreviated transcription (Latin):
ata a biectis opibus imperiis diguitanbus pontempt¬
uinis duunis in ex coltuda matie uirtutum phia in¬
rer ogultaꝵ peruestiganone uersat ad liberatiu
artu disciplinas et ħuauitatꝭ sinidia uelut in porti
tranquialu confugerunt ubi nullo npetu nulla
dorrime iactan tementate uitam beatam ac felirem
ptiutiu quorum cupiditas ambilio aliem appetilus
Infruitis ei np̃nis et calanutatibus oibem affuxit
qui otm pacem quiẽto reforundam qui haue uitũ
uelur peres iales trausenut cõtenanius. Ee em
perperna oblimone sepulu essent nsi eos doctorum
momuuenta abitentu uendicasstut hn soli prestat
ur maguor uiror / memona non unacu corꝑ
Iurereat horum luine uborũ res geste illustrant᷑
hoiu cuptis nomen augetiu horum uocibus et
panorno glona unorum exrellentu celebralur
Qua n re duort nniquitas culpanda cest lmbus
nim Inmortalitus quedam decorum honui studio

Expanded text:
 enim atque abiectis opibus, imperiis, dignitatibus, contemptis divitiis, in excolenda matre virtutum phirerum occultarum pervestigatione versati, ad liberalium artium disciplinas et humanitatis studia velut in portum tranquillum confugerunt, ubi nullo impetu, nulla fortune iactati temeritate, vitam beatam ac felicem homines pervenit, quorum cupiditas, ambitio, alieni appetitus infinitis erumnis et calamitatibus orbem afflixit, qui otium, pacem, quietem reformidant, qui hanc vitam veluti peregrinantes transeunt, contemnamus. Et enim perpetua oblivione sepulti essent, nisi eos doctorum virorum monumenta ab interitu vindicassent. 100 Hi soli prestant, ut magnorum virorum memoria non una cum corpore intereat. Horum lumine verborum res geste illustrantur, horum scriptis nomen augetur, horum vocibus et preconio gloria virorum excellentium celebratur. Qua in re dominorum iniquitas culpanda est, quibus, cum immortalitas quedam doctorum hominum studio
Abbreviated transcription (Latin):
offensus principis illio moubus Itaq floreuriã ie¬
uorsus equo aio paupertatem iulit᷑. Acq aulas deinde
puncipum aspeiuatus moies quoq eorum sauo scuipt̃
detescalus uixit sibi et musis. Legite ꝙͣliuliber ue¬
pieditum, aut ditalum a regilus aut opibus̾ ac dig¬
intate auctum / nel ad prestanda consilia uel ad pera pa¬
cudam uite disciplinam nel ad compontudos morez
fuisse accersitum. lnedamab his obractancia quanda
oblata / nel data accepiiq. Sed mulle unqͣ illis pre¬
fecture a regibus demandate nulli honons habin nulli
magistiatus cõmissi / nulla grauioia consilia credita. Ileq
id ut opmor ĩurria scuit tm̃ ip̃os nequaꝙͣ suaꝵ
mupiditalum lumios esse mi̾sties Tacer de nostus a
quibus qͣͣli aut clopules aut docti existimentur ntiui
est obscut. Dn tautũ hac mã ctate scimus in
honore habuisse coluisseq egregios unes superiorẽ
ducem medolantusem quos undiq ad se premiis pel¬
loctos erdiguitate et opabus affecit᷑. Coleri utio appa¬

Expanded text:
principis illius moribus. Itaque Florentiam reversus, equo animo paupertatem tulit atque, aulas deinceps principum aspernatus, mores quoque eorum suis scriptis detestatus, vixit sibi et Musis. 66 Legite quantum libet vepreditum aut ditatum a regibus aut opibus ac dignitate auctum vel ad prestanda consilia vel ad precipiendam vite disciplinam vel ad componendos mores fuisse accersitum. Quedam ab his ad iactantiam quandam oblata vel data accepimus. Sed nulle unquam illis prefecture a regibus demandate, nulli honores habiti, nulli magistratus commissi, nulla graviora consilia eredita. Neque id, ut opinor, iniuria. Scupiditatum futuros esse ministros. Taceo de nostris, a quibus quanti aut eloquentes aut docti extimentur, minime est obscurum. Unum tantum hac nostra etate scimus in honore habuisse coluisseque egregios viros, superiorem ducem Mediolanensem, quos undique ad se premiis pellectos et dignitate et opibus affecit. Ceteri vero appa
Abbreviated transcription (Latin):
rano. huic astiort celiq molus ad iuuenti huuia
Iuia leges erreg ⁊cru poublicarr̃ gubernauila eina¬
ad cultum corporis que ad digntate que ad intelam
que ad uigus spectant ongo uite diatu. hor con¬
rlus secudam fortimam moderate ferie doceni  forti

Expanded text:
ratio, hinc astrorum celique motus adinventi, hinc ratio, hinc astrorum celique motus adinventi, hinc iura, leges et rerum publicarum gubernacula emaad cultum corporis, que ad dignitatem, que ad tutelam, que ad mores spectant, origo ducitur. Horum consiliis secundam fortunam moderate ferre docemur, forti
Abbreviated transcription (Latin):
at illu p̾o cu id nefas esse sciu respondisses Tande
mollitus I emppi uerbis ad amiem infusurians
a pid priuatos unos opturã uitam hoc est felir¬
tarem Iuueniri dixit Si quo igit᷑ in loco hĩtat iter
p̾uatos diuersorĩ hẽt prouil a iegũ culmmie et fr¬
stigio imperandi. uictules em effectures sunt uile
selic᷑ que a principũ doitiliis excluse si qͣn cau
aut errore luen ingredintur enestigio ausugere
cogiitur perterute moribus mostus artibus q̃ buo
apud eos unutur Cum priuatio uero cñ in cis uigeãt
sindia sapĩe ei doctrie cum ħaꝵꝭ otio occuptutm
q uoru ains ⁊e molus ab amuinione liuera cupidi¬
rate sans contentus est non apperens aliea, liuent
uersantui et felires reddunt sues cultous hi tm̃
soli uirtutis ier cognonerunt. hi bene uiuendi pre¬
repta nobis tradiderunt. hi qui esset uite cursius op¬
rumꝰ iu exemplo iu lũs demonstiamut ab his
nature cogintio defluxit. horm opera uane aites
ad usum hom reperie huic disciplinaꝵꝭ uñ

Expanded text:
scitu respondisset, tandem, mollitus Menippi verbis, ad aurem insusurrans, apud privatos viros optimam vitam - hoc est felicitatem - inveniri dixit. 98 Si quo igitur in loco habitat, inter privatos diversorium habet, procul a regum culmine et fastigio imperandi. Virtutes enim effectrices sunt vite felicis, que, a principum domiciliis excluse, si quando casu aut errore limen ingrediuntur, e vestigio aufugere coguntur, perterrite moribus, ministris, artibus, quibus apud eos vivituet doctrine, cum litterarum otio occupentur, quorum animus, remotus ab ambitione, liber a cupiditate, suis contentus est, non appetens aliena, libenter versantur et felices reddunt suos cultores. Hi enim soli virtutis iter cognoverunt, hi bene vivendi precepta nobis tradiderunt, hi qui esset vite cursus optimus tum exemplo, tum litteris demonstrarunt, ab his nature cognitio defluxit, horum opera varie artes ad usum hominum reperte, hinc disciplinarum omnium
Abbreviated transcription (Latin):
ses poitentuose belut acq ĩmanes. Ueri dicendi ho¬
ces qui intuniendo blandiendoq adeo praccipi iẽbes
ufatuant ut parum distent ab insans. Consilia pũ
sit consili mops prudentia admirant᷑ cum sit stullus
sit ab amentia Eoqr cm sius assentatiombus abducut
ut nchil uerum audieus sue sapĩe fidenis̾ prolabatur
sepissuut in mscinos casus neq em̃ id ulla sapre roꝗ
intione perutune possum quibũs ab asstatatonibus
persuasum est iam se ad sapĩam peruenissĩ Obsess
ab adulatonbus oñ uentanis cogntioe prinantir
Iau si quem ĩmria pmicepo afficir i pro suuia

Expanded text:
sed portentuose belve atque immanes veri dicendi hossed portentuose belve atque immanes veri dicendi hostes, qui mentiendo blandiendoque adeo principum mentes infatuant ut parum distent ab insanis. Consilia prisit consilii inops; prudentiam admirantur, cum sit stultus; absit ab amentia, eoque cum suis assentationibus abducunt, ut, nihil verum audiens, sue sapientie fidens, prolabatur sepissime in miserrimos casus. Neque enim ad ullam sapientie cognitionem pervenire possunt quibus ab assentatoribus persuasum est iam se ad sapientiam pervenisse. Obsessi ab adulatoribus, omni veritatis cognitione privantur. Nam, si quem iniuria princeps
Abbreviated transcription (Latin):
tar diligunt Iuter paies quidem arcitia ner satur E
tos in qͣuibus tad bonan anm̃ uigent scubia. At hii
nõ solum nõ amat pares Sed cum his regnandi calele
docectant. Sois aitibus ꝙͣ hum uacent ᷑ palam nobis es
Cum inferionbus nulla põt esse anurrtia Ilam tanei ae
sius ꝙͣ diligi principes malunt. Sed quẽ muẽlunt etode¬
⁊unt ueltre sia. Itaq nuilluo apũo ip̃os aminne loca
esta mci quiepe e exaiõ et uera logudt elli uentã¬
arõ sunt insessti Cum iclir msr qd libeat eort auuo
panant Sed uidemus inques mulles acoꝵ nõuulla
prebere officia. Id quidem nullo fit principis amore
Scd obutelitatẽ prinata. Sectant᷑ eñ qũe sepus odem̃t
fd unlitus smperat in almuolentiam: Concuritur eie
poliqr ad adulatonbus Et hs qiuos uelut caues a
ui alitua su eis uirino suspecta. Triplex om/ ui
priucpũ felicitalẽ regnostatio genus ħom est ei
mrarriut aceptum ac familiare. hoc miti priumao
paites adulator s tenent / acq assentatonco non hores

Expanded text:
es quidem amicitia versatur et eos in quibus eadem bonarum artium vigent studia: at ii non solum non amant pares, sed cum eis regnandi gratia decertant; bonis artibus quantum vacent, palam nobis est. Cum inferioribus nulla esse potest amicitia; nam timeri a suis quam diligi principes malunt. Sed quem metuunt et oderunt, veteri sententia. Itaque nullus apud ipsos amicitie locus est. 58 Amici quippe est exomnino infesti, cum nihil nisi quod libeat eorum aures patiantur. Sed videmus, inquies, multos amicorum nonnulla prebere officia. Id quidem nullo fit principis amore, sed ob utilitatem privatam. Sectantur enim quem sepius oderunt, sed utilitas superat malivolentiam. Concurritur enicolique ab adulatoribus et iis quos veluti canes ad  eis virtus suspecta. 59 Triplex enim, ut principum felicitatem cognoscatis, genus hominum est eis maxime acceptum ac familiare. Hos inter primas partes adulatores tenent atque assentatores, non homines
Abbreviated transcription (Latin):
tm m adoles ctus legess apud homerum hestobi q
et alios portas de orum bella adultera fuita. ⁊a¬
puao scupra aliaq huior mala farinora credebar
ea lirita ueqz honesta postꝙͣ de orum exemploacq
auctoritate corioboraret D tinde adoleseturia egcessr
cum andisset ea al egũ latoribus tauꝙͣ in honesta et
impia saus sanctiomibus prohiberi incertus aĩ
utri rectius sentieut pͥies a diit ut ab eis sciscitaret᷑
que nam essꝰ uita optina Sed cum illos quoq cor¬
spictier ad modum ibi ioĩo disseutientes. Nam hi
esficere uolunt Incertior multoꝙͣ aulea ac diffesus
uinorum sapĩa mortuos ꝯsulere decieruꝵ. Igiluꝵ
aĩ inferos penetiaut saiscita lumõ ã uiresia qui et

Expanded text:
enim, cum adolescens legisset apud Homerum Hesiodumque et alios poetas deorum bella, adulteria, furta, rapinas, stupra aliaque eiuscemodi mala facinora, credebat ea licita esse atque honesta, postquam deorum exemplo atque auctoritate coroborarentur. Deinde, adolescentiam egressus, cum audisset ea a legum latoribus, tanquam inhonesta et turpia, suis sanctionibus prohiberi, incertus animi utri rectius sentirent, philosophos adiit, ut ab eis sciscitaretur quenam esset vita optima. Sed, cum illos quoque conspiceret admodum sibi ipsis dissentientes - nam hiefficere volunt – incertior multo quam antea ac diffisus vivorum sapientia, mortuos consulere decrevit. Igitur ad inferos penetravit, sciscit
Abbreviated transcription (Latin):
cm digis e lydoruin qui sibe prereteus formo¬
nanssim uide bara depollinem cõs ulinssene mo
gias opes atq appaianis̃ Et aglaum quendar diieha¬
dem paruul inris mltorem qui metas agelli sere
mina iupiditate eoressciat felicem indicauit iepres¬
su deporro Rtgs superbiam. Et qui so selu sseuno
enq̃ arbinabãtur arustiro agu cultore der edano
smoperatus est  qui nullum iegem nullu Rpda¬
cortus mułlu principem s prinatum qntndam d̃¬

Expanded text:
m Giges, rex Lydorum, qui sibi pre ceteris fortunatissimus videbatur, Apollinem consuluisset, quis gias opes atque apparatus et Aglaum quendam Archadem, parvuli ruris cultorem, qui metas agelli sui nunquam cupiditate excesserat, felicem iudicavit. Repressit Apollo regis superbiam et, qui se felicissimum omnium arbitrabatur, a rustico agri cultore dei iudicio superatus est, qui nullum regem, nullum imperatorem, nullum principem, sed privatum quendam ag
Abbreviated transcription (Latin):
tan hons trat Qno tus chari prnapibus uiri sapitutes
csst pnt qm quod mapĩe est dĩus ĩnisum uita libertate
pic si seruut nam in principes assentatoribus sc¬
uere ctores / adulatione ut uitiu pessiniũ asperueut᷑
Necesse est us aut rencant᷑ aut pereãt. Iam dixi Ca¬
lischenes ob dilexpandri cementãte ub sanad momitioes

Expanded text:
ibus viri sapientes possunt, qui quod maxime est dominis invisum, vite libertatem, pre se ferunt? Nam cum principes, assentatoribus stveri cultores, adulationem ut vitium pessimum aspernentur, necesse est ut aut reiciantur aut pereant. 62 Iam dixi Callisthenem
Abbreviated transcription (Latin):
consilia quibus etiam felices nũ negcessano distia¬
huntui qui potuit esse felix Cum sunit̾ auanssis
ac semper ad Cummolandũ aurũ intentus q̃ nod
adeo appetit ut qnuã aprũ eum fuierunt uenalia
Tatum uero ami argenteq in erauo condidat m

Expanded text:
consilia, quibus etiam felices vestri necessario distraconsilia, quibus etiam felices vestri necessario distrahuntur, qui potuit esse felix, cum fuerit avarissimus ac semper ad cumulandum aurum intentus? Quod adeo appetivit, ut omnia apud eum fuerint venalia. Tantum vero auri arg
Abbreviated transcription (Latin):
utimama. Aritanua. hspaniis sena arma. et
plusꝙͣ uella ciuilia exarsere. Non a domestico noi
a cognatort non aproprio sang m̃e ep̃iatũ / plusꝙ
cuuli odio et cladibuo propr qͥuorꝭ uĩa fedata. Ita
pũt Mullam re qui neq fidem neq felicitate esse
multes malos principes collegit. Et cors expuessit
uara: De bonis uero aut eorum uiriutibus ptuitꝰ
uerbum nullũ. Nõ ne in ab eort inuio secerins
er quos paulo anto rectalit carolus Ee damo
Aegi Neapolitauo quo nñi maiores modestu principe
et felicem ⁊egem Indicarunt. De q. petrarca ni młta
scupset in eius cõmendanõne. Cane hos infelires
landanda. ed felicitatem affiriuo ab eore uita prorsus
absuisse. Samq esse principates condotiono ut nulla
ei cum felicitate posset esse comnno Robertus quide
is quem modo nõiaste ut r̃mittant cõ soites iegui
sollicitudines ac molestias aĩ moerores turbulenta

Expanded text:
Germania, Britannia, Hispaniis seva arma et Germania, Britannia, Hispaniis seva arma et plusquam bella cvilia exarsere, non a domestico, non a cognatorum, non a proprio sanguine temperatum, plusquam civili odio et cladibus propinquorum omnia fedata. Itaqpossunt, nullam regni neque fidem neque felicitatem essemalos multos principes collegit et eorum expressit vitia, de bonis vero aut eorum virtutibus penitus verbum nullum. Nonne tu ab eorum numero secernis et quos paulo ante retulit Carolus, et Davi Roberto regi Neapolitano, quem nostri maiores modestum principem et felicem regem iudicarunt, de quo Petrarcha noster multa scripsit in eius commetidationem? Cave hos infelices laudanda, sed felicitatem affirmo ab eorum vita prorsus abfuisse eamque esse principatus conditionem, ut nulla ei cum felicitate possit esse communio. Robertus quidem, is quem modo nominasti, ut omittam consortes regni, solicitudines ac molestias, animi merores, turbulenta
Abbreviated transcription (Latin):
pue exptis feliaitatis fuisse uidetur. Nam crm uitiis
prteutiã adderet. Cum insanior in dieufitiet cum Ebrius
de bachaietu in suos Cum se adoraii ut utum mandabat
Cum se iois filiũ mentiret᷑ que poterar in tanta
demẽna esse felicitas at qui hos fructus parit princi¬
patus et hec opera suadet Iros satellites cum parandi
ciabilius ꝙͣ principatus nomiẽ Sarbaror
dies ac temperatiores fides xp̃i reꝑdidit Ionge que
et latimuis cõĩa Possei multas excitare Tragoe¬
dias ex quibus ins gentibres, qui neq suo nei
alieur sangni pepercerunt isi nõ uulloꝵ pri¬
doie impeduet Malo quiepe silere ꝙͣ rofricare.
cicatuces iam uelustate acq oblimone obductas
Nõuullorum auie receutioia uestigia ac propii¬
qmora put ut uerssonie dictum it. Aullam.
saucta societate neq fidem regni esse. Et en Ioi
talia fiatemas cedes uidua ob dñmi inpiditate
qrt iurci proponquos seno. Mlarte certatũ In gallia

Expanded text:
pue expers felicitatis fuisse videtur. Nam, cum vitiis pue expers felicitatis fuisse videtur. Nam, cum vitiis potentiam adderet, cum insanior in diem fieret, cum ebrius debachabatur in suos, cum se adorari ut deum mandabat, cum se Iovis filium mentiretur, que poterat in tanta dementia esse felicitas? Atqui hos fructus parit principatus, hec opera suadet, hos satellites tum parandi crabilius quam principatus nomen». 78 «Barbores ac temperatiores fides Christi reddidit longeque aet Latinis communia. Possem multas excitare tragedias, ex quibusvis gentibus, eorum qui neque suo neque alieno sanguini pepercerunt, nisi nonnullorum pudore impedirer. Malo quippe silere quam refricare cicatrices, iam vetustate atque oblivione obductas. Nonnullorum autem recentiora vestigia ac propinquiora sunt, ut verissime dictum sit nullam sanctam societatem neque fidem regni esse. Et enim in Italia fraternas cedes vidimus ob dominii cupiditatem et inter propinquos sevo Marte certatum. In Gallia,
Abbreviated transcription (Latin):
qũ actalum comeorem qui ppłm Romanũ leliquit
htiedom qui rum a patie En iutus iegnõ floreutes¬
cede fedasset / fariis posemodum ac dementire agitalus
ueste squaligas̃ proussa barba Capallo neglecto
omissa regni ad me̾stiatione pimiu Roditudo sereudoq
orto tum ciacie ailio scudio sededit ere fodiendo inttrta
qua ex re moibo contracto ptrit Qua eigo tantors
scelerum constia Quo intutis fuioie ꝙuo Iurbine
aĩ ees agitan necosse fuit qui sanctissua nt᷑ nria
tam tetus Iam acroc uus fla giis uiolaunt. deu tu
insei tot et tam feda acq imania facinora ullum
ies idere felicitalis uestigium putas Q felix exrtit
aAlexandei maqnus qui regni feitmni auspicia ieut
fiatro larani meite qui aitoꝵ panler acq nimi¬
cort pestis paternes aiirs crude lissime dicisis
predo gtutiũ ac requoꝵ pestis nom magꝭ umo
ꝙͣ sanune hũano mebrian solins fuit Michi
quaem cin ei maxime famit foituna tum pieci¬

Expanded text:
lum commemorem? Qui populum Romanum reliquit lum commemorem? Qui populum Romanum reliquit heredem, qui, cum a patre Eumene regnum florentiscede fedasset, furiis postmodum ac dementia agitatus, veste squalida, promissa barba, capillo neglecto, omissa regni administratione, primum fodiendo serendoque orto, tum erarie artis studi se dedit, ere fodiendo intentus. Qua ex re morbo contracto periit. Qua ergo tantorum scelerum conscientia, quo mentis furore, quo turbine animi eos agitari necesse fuit, qui sanctissima nature iura tam tetris, tam atrocibus flagitiis violarunt? An tu, inter tot et tam feda atque immania facinora, ullum residere felicitatis vestigium putas? 77 Quam felix extitit Alexander Magnus? Qui regni futuri auspicia iecit fratris Carani morte, qui amicorum pariter atque inimicorum pestis, paternis amicis crudelissime occisis, predo gentium ac regnorum pestis, non magis vino quam sanguine humano inebriari solitus fuit. Mihi quidem, cum ci maxime favit fortuna, tum preci
Abbreviated transcription (Latin):
pigars̃ es. Haud dissimile fuit seclus Nicome¬
dis. Bichune regis qui pãtie ioguo spolialumꝰ
pertunt. Rodem ductus fuiore alter Egrpti rex pto¬
lomens sum proptei muluiptues crudelitates quebrrs
crassatus in mulios fuerat tuueret ne popilus ma¬
iorem natu flu odio sui iegno prefictier. iu
uita priuauit. Alicrum flmm Inuorein ex elerpa¬
tia uxrre eandemq seiore geuilum die natali in
membra discerptam muni Epulas et cõmuas Cleo/¬
patre oblalit. Non iustrior in poretate suit flius Eu¬
ciatidis Bactrianoꝵ ⁊ egt que uictortmn au iuds
redenutẽ particeps regiu factus̾ interfent. Addi¬
atur his execiabile scelus fiaactis regis parthoꝵ
qui cum a tpĩe orade solus ex tuginta fiatubus in
reginõ ascitus esset quasi nephas duceret absq ne¬
tutm Iñ fies oius occidi Imptianit dem supe¬
nõru cladibus addidit fln adulti necem. Uentus
ne ob tantor scelcis inuidã rex applo ꝯstaueret

Expanded text:
potitus est. Haud dissimile fuit scelus Nicomepotitus est. Haud dissimile fuit scelus Nicomedis, Bithinie regis, qui patrem regno spoliatum peremit. 75 Eodem ductus furore, alter Egypti rex Ptolomeus, cum propter multiplices crudelitates, quibus grassatus in multos fuerat, timeret ne populus maiorem natu filium odio sui regno preficeret, illum vita privavit. Alterum filium iuniorem, ex Cleopatra uxore eademque sorore genitum, die natali in membra discerptum, inter epulas et convivas Cleopatre obtulit. Non inferior impietate fuit filius Eucratidis, Bactrianorum regis, quem victorem ab Indis redeuntem particeps regni factus interfecit. Adicitur his execrabile scelus Frahatis, regis Parthorum, qui, cum a patre Orade solus ex triginta fratribus in regnum adscitus esset, quasi nefas duceret absque netum fratres omnes occidi imperavit. Deinde superiorum cladibus addidit filii adulti necem, veritus ne ob tantorum scelerum invidiam rex a populo constitueret
Abbreviated transcription (Latin):
materue neci a rtaxeises / pcisaꝵ iex, cum uiutus
dariũ flm per indulotuciam sibi in regnũ donatis
Imuptiq̃ insiquibus substimisset cund cum quã¬
macedonu rg̃is fialer ium regno potuetͣ  cum
fiẽ pdita pee insidias ẜundice᷑ matus occidit᷑. Ph.¬
lippus posi multarum gtuli̾ urbiu̾q excidia post
defatigatimꝰ sangme ac cedibus am̃ ulimpiadis
urrns opcia ab adolescente pansana intcisecta
est Eodtm modo et Candantis lidoꝵ iox uxons frali¬
de periir xerse persari Regem uello aducisus
gieram inselicato gesto in patua ⁊ eucisumm. Aita¬
banus piefectus admodis regi fidus interemt dyo¬
insius semuons Sycilie Ty ĩanus qui postmodur
pucios docuit Cornchi cuin maior subus natu
Le miliubus ad regnũ ass uplus esset pr̃is auũni¬
los iũ uero fiatirs emedio austalit ꝑ tolouitus
Egypti rex ros nouiduto phlopater patre ac matre
interfectes addita etam fũs ac soionis cede ieguo

Expanded text:
materne neci. Artaxerses, Persarum rex, cum vivens materne neci. Artaxerses, Persarum rex, cum vivens Darium filium per indulgentiam sibi in regnum, donatis imperii insignibus, substituisset, eundem, cum quinetur cum fratre Perdicca, per insidias Euridice matris occiditur. 74 Philippus, post multarum urbium gentiumque excidia, post defatigatum sanguine ac cedibus animum, Olimpiadis uxoris opera ab adolescente Pausania interfectus est. Eodem modo et Candualus, Lydorum rex, uxoris fraude periit. Xersem, Persarum regem, bello adversus Greciam infeliciter gesto, in patriam reversum Artabanus prefectus admodum regi fidus interemit. Dionisius secundus, Sicilie tyrannus, qui postmodum pueros docuit Corinthi, cum maior fratribus natu a militibus ad regnum assumptus esset, primo avunculos, tum vero fratres e medio abstulit. Ptolemeus, Egypti rex, cognomento Philopater, patre ac matre interfectis, addita etiam fratris ac sororis cede, regno
Abbreviated transcription (Latin):
utueur / plurim gladio. quida in uniculis perieriut
Deshes sauit Cioesns Syphax Ingnicha. Peisens
mitudates ceteriq infelicitate insegnes did ptriutio
saora cm̃̃ itudit or̃o Primm quidem ita duce nde
ibuti acq instauti suius. qd et in retcris mrantibꝰ
ui precipua obtiner / ut nichil nobis carius libens esse.
posset. Caussumna est comx. Caussun paitutes fratus
cognati. Et qui ex eodti sangme mauat. Iorundissima
etiam en nalũ ꝯ snetudĩne. Et semotissiuo amicirie
uinculum effecit que ita nascuntui nobisium. I ta
usu comprobantur ut qui ea neget non homo s
bellua uidcat. At regum et principum effera ĩ ma¬
iusq crudelitas ꝙͣ cnam ẜciarum asperitatẽ supe¬
raiẽr / arctissima iia nałe auuiacie uincula om̃s
põis sonctans leges obiptiandi cupiditatẽ abrupit.
intum ⁊ eliquit, ded ab egit acq impulit ĩ muituas
redes. Nims ut aprimis exridiar non pepticit

Expanded text:
veneno, plurimi gladio, quidam in vinculis interierunt, veneno, plurimi gladio, quidam in vinculis interierunt, testes sunt Cresus, Siphax, Iugurta, Perseus, Mitridate ceterique infelicitauidem ita duce natura imbuti atque instituti sumus, quod etiam in ceteris animantibus vim precipuam obtinet, ut nihil nobis carius liberis esse possit. Carissima est coniunx, carissimi parentes, fratres, cognati et qui ex eodem sanguine manant; iocundissimam etiam equalium consuetudinem et sanctissimum amicitie vinculum effecit. Que ita nascuntur nobiscum, ita usu comprobantur, ut, qui ea neget, non homo, sed belva videatur. 73 At regum et principum effera immanisque crudelitas, que etiam ferarum asperitatem superaret arctissima iura nature, amicitie vincula, omnes communis societatis leges ob imperandi cupidinem abrupit. tutum reliquit, sed abegit atque impulit in mutuas cedes. Ninus, ut a primis exordiar, non pepercit
Abbreviated transcription (Latin):
tatem uitiorinuq ille cebie pectandi facultatẽ sub¬
nũstiant. Scitt fortumam singi a sapientebus Cecam
que et llos quoque cecos reddit quos amptectitui li¬
bidine tm̃ pro ralione obuliuit᷑. Ad id prouopti quod
ica lictunia per nttu qno fit ut posthita honest
mia cum adintia deflectantui sepissame destati
reg cadam era fortuna deserantur q ue nichil pot¬
esse infelitins. O iitto antiquas Tiagoedias prince¬
pum Inselicitaris copiosiss nuas testes / ocdipõtem Troa¬
dem atreum. Thiestem. Medeam Agamemnona
Cetcios q per multos quoꝵ exemplo greci illi sapi¬
entissum porte infelictate quasi familiare principrba
ex presseruui . Et ut uiu̾go essent notiora inscens
decantan coꝵꝭ exitus uolueriit ad reprinitudã eort
sculutiam qui felicitatẽ cum magna fortia quicta
putant Non ieferent᷑ ame quos uarii fortue ipota
dum felices hĩtutur assumpsere aiulti bello plunies

Expanded text:
tatum vitiorumque illecebre peccandi facultatem subtatum vitiorumque illecebre peccandi facultatem subministrant. Scitis fortunam fingi a sapientibus cecam, que et illos quoque cecos reddit, quos amplexatur. Libidine enim pro ratione abutuntur, ad id prompti quod rerum licentia permittit. Quo fit ut, posthabita honesti cura, cum ad vitia deflectantur, sepissime de statu rerum cadant et a fortuna deserantur, quo nihil esse potest infelicius. 72 Omitto antiquas tragedias, principum infelcitatis copiosissimas testes, Edipodem, Troadem, Atreum, Thiestem, Medeam, Agamemnona ceterosque permultos, quorum exemplo Greci illi sapientissimi poete infelilcitatem quasi familiarem principibus expresserunt et, ut vulgo essent notiora, in scenis decantari eorum exitus voluerunt, ad reprimendam eorum stultitiam, qui felicitatem cum magna fortuna coniunctam putant. Non referentur a me, quos varii fortune impetus, dum felices haberentur, absumpsere. Multi bello, plures
Abbreviated transcription (Latin):
raro euenit ut uir bonus ieperat᷑ Ꝙe si uiru bonũ por/¬
tenti sulem Ciceio abitratur Quid iu in principibus putas
contingere ques pliria ꝙͣ priuatos hdĩes uitiorum mita¬
menta molluit ac sedurunt pliriaq cricuastant oblecta¬
menta corpor unriutibus mimica R aia uirtus est
in oii houm conditione et statu si quide oĩa preclara
rara. Iraqr non magis in prinapibus qͣ in aliis aresse¬
bonitate experim᷑. Non quero
ont sapientẽ illum S̃toicoꝵ qui noudimm est in ututus
hos sento bonos quos usus et uita hom comprobat
In quibes satis est in esse aliquã ei si non ꝑfc̃am un¬
iutem at saliem spõtm et ad mubiata effigie earum
uirtutum quas piuilis uite ⁊ atio iequiutidit id ita
rarp in alis ieperitur ut monstrũ uidcat᷑ Si quis
bonus ieptilus sit᷑ Difficlter d̃m̃ perutuuut ad uni¬
tans possessionẽ quibus opes diuicit᷑ nperia uolup¬

Expanded text:
raro evenit, ut vir bonus reperiatur. Quod si virum bonum porraro evenit, ut vir bonus reperiatur. Quod si virum bonum portenti simile Cicero arbitratur, quid tu in principibus putas contingere, quos plura quam privatos homines vitiorum irritamenta molliunt ac seducunt pluraque circumstant oblectamenta, corporum virtutibus inimica? Rara virtus est in omni hominum conditione et statu, siquidem omnia preclara rara. Itaque non magis in principibus quam in aliis deessebonitatem experimur». 71 «Non querot sapientem illum Stoicorum, qui nondum est inventus. Hos sentio bonos, quos usus et vita hominum comprobat, in quibus satis est inesse aliquam et si non perfectam virtutem, at saltem speciem et adumbratam effigiem earum virtutum, quas civilis vite ratio requirit. At id ita rarum in illis reperitur, ut monstrum videatur, si quis bonus repertus sit. Difficulter enim perveniunt ad virtutis possessionem, quibus opes, divitie, imperia, volup
Abbreviated transcription (Latin):
hertut ⁊ Corq̃t iorsum pm sunditas. Ar taxeistem
Eltarcus qui lyio cum excercitu affint. Dionisyn
syianesamõ dixn dirauude expellens. alimu
ronuãy ieges sibi amicissimos oportet. Et eos iuueaꝵ
nequid ab̾ eis patiantur adueisi. Hic tm̃ puer ue
ueuo ptriit.hic ab amatore oocisus est hamne foisa
mors similis occapabit. In libro aute delaluma ⁊ e¬
gum et prinapiii aulas maxuns abundaie cala¬
mitatbus dicit in quibus Irudie et suspitiones sẽꝑ
uigrant didesse quoq adulatores gratum alis genus
esse puneru uetam. Tnmm¬
maua te paululũ autea intel interpellare qua
muchi isam montus Cum ueliu rem per grand
ac merandam uisus est dicere bonos priucipes
istai esse portenti Nam istud non magis in print¬
pibus ꝙ̃ ⁊eliqus moustri loro hũdum est bomidesse.
ucio qͥuade tuus in diumnanious libus si que ras¬
iissue frunt moustra pritanda sunt Inquit magis
monstrum erii uir bonus ꝙͣ partus mule Itu poł¬

Expanded text:
terent. Torquet Cresum filii surditas, Artaxersem terent. Torquet Cresum filii surditas, Artaxersem Clearcus, qui Ciro cum exercitu affuit, Dionisium Siracusium Dion tyrannide expellens, alium m, contemnant reges sibi amicissimos oportet et eos timeant, ne quid ab eis patiantur adversi. Hic enim veneno puer periit, hic ab amatore occisus est, hunc forsan mors similis occupabit. In libro autem De calunnia regum et principum aulas maxime habundare calamitatibus dicit, in quibus invidie et suspitiones semper vigeant, adesse quoque adulatores gratum illis genusesse principum vitam». «te paulum ante interpellare, qui michi risum moveris, cum veluti rem pergrandem ac mirandam tibi visus es dicere, bonos principes instar esse portenti. Nam istud non magis in principibus quam reliquis monstri loco habendum est, bonum esse. Cicero quidem tuus, in Divinationis libris, si que rarissime fiunt monstra putanda sunt, - inquit - magis monstrum erit vir bonus quam partus mule. Ita per
Abbreviated transcription (Latin):
acqz adenabant. Alii pierbant cisu celeros ali terta
maguis ilis collosis̾ quos phidias aut nũts arron
sculpserat hii cm̃ Ioutm aut neptiuut ex auro aute
ebore sculput. fulmen aur tudente ⁊̃ raue luis
teneutes. at si quis introspexent uidebir infore
corpus uect bus ferus clams cmeio et luto piceo
cõpactum / in gubus minos et mustele diuercõriu
habtur: ⁊ in smodi proferto regnu ese aud tibi for¬
medines tuanem inuores suspitiones: doruestico¬
D odia insidias quobus abndant negia quod leueia
bitue̾q somn et insõma inbulenta qid uarias
ac multes cogitaniones. quid spes malis Uitam
inauictam qud pegimiaꝵ cmiam litigiar expeditio¬
nes mandata ieges que ꝑulari quide᷑ som quiõte
siuñt capere Riecosse est und . pro onubus curam
gerere gercu ͥet seecentis labonbus detineii.I lei
tũ diclie int homerus ais somĩ capiebat Mene¬
laus. Multa uersano pehore cum gren ieliqui scer¬

Expanded text:
atque adorabant. Alii preibant cursu ceteros, alii tecta atque adorabant. Alii preibant cursu ceteros, alii tecta magnis illis colossis, quos Phidias aut Miron sculpserat. Hi enim Iovem aut Neptunum ex auro vel ebore sculpunt, fulmen aut tridentem in tenentes. At si quis introspexerit, videbit informe corpus, vectibus ferreis, clavis, cuneis et luto piceo compactum, in quibus mores et mustele diversorium habent. 69 Eiusmodi profecto regnum est. Quid tibi formidines enarrem, timores, suspiciones, domesticorum odia, insidias, quibus abundat regia? Quid levem brevemque somnum et insomma turbulenta? Quid varias ac multiplices cogitationes? Quid spes malas, vitam iquietam? Quid pecuniarum curam, litigia, expeditiones, mandata, leges, que ne parvulam quidem somni quietem sinunt capere? Necesse est unum pro omnibus curam gerere ac sexcentis laboribus detineri. Neque enim dulcem, ut Homerus ait, somnum capiebat Menelaus, multa versans pectore, cum Greci reliqui ster