comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nacem ignis ardentẽ. Et quis ẽ dr̃ qui cripiat uos
demanumea: Respondentes sid rach misach & ab
denago dixerunt reginabuchodonosor. Non opor¬
t& nos dehac .re. respondere tibi. Ecce enim dr̃
nr̃ quem colimus. potest cripere nos de camino
ignis ardentis. & demanib: tuis o rexliberare.
quod sinoluerit : Notum sit tibi rex qui adeostuor
non colimus: & statuam auream quam crexisti
non ad oramus. Tunc nabuchonosor repl&us ẽ. fu¬
rore : & as pectus faciei illius inmutatus .ẽ. suꝑsidrach
misach & abdenago. Et p̃cepit ut succender&ur
fornax septuplum quam succendi consueuerat:
et uiris fostissimis de exercitusuo iussit : ut ligatis
pedib sidrach misach & abdenago mitterent eos
infornacem ignis ardentem. Et confestim uiri
illi uineti cumbracissuis & thraris & calciamentis
& uestib: missi sunt in medium sornacis ignis arden¬
tis. Nam iussio regis urglebat: Fornax autem
succensa erat nimis. Porro uiros illos qui miseran

Expanded text:
nacem ignis ardentem et quis est Deus qui eripiat vos nacem ignis ardentem et quis est Deus qui eripiat vos de manudenago, dixerunt regi Nabuchodonosor: Non oportet nos de hac re respondere tibi. Ecce enim Deus noster, quem colimus, potest eripere nos de camino ignis ardentis, et de manibus tuis, o rex, liberare. Quod si noluerit, notum sit tibi, rex, quia deos tuos non colimus, et statuam auream, quam erexisti, non adoramus. Tunc Nabuchodonosor repletus est furore et aspectus faciei illius inmutatus est super Sedrac Misac et Abdenago et praecepit ut succenderetur fornax septuplum quam succendi consuerat et viris fortissimis de exercitu suo iussit ut ligatis pedibus Sedrac Misac et Abdenago mitterent eos in fornacem ignis ardentem et confestim viri illi vincti cum bracis suis et tiaris et calciamentis et vestibus missi sunt in medium fornacis ignis ardentis nam iussio regis urguebat fornax autem succensa erat nimis porro viros illos qui miserant
Abbreviated transcription (Latin):
expaste ficciles: ex paste regnum erit solidum
et ex paste contritũ. Quia autem uidisti ferrum
mixtum testȩ exluto: conmiscebunt᷑ quidem hu¬
mano semini sed non adhȩrebunt sibi : sicuti ferrũ
misceri non potest testae. In dieb autẽ regnorum
illorum suscitabit ds̃ cael regnum quod in a&ernũ
non dissi pabitur: & regnumeius populo alteri non
trad&ur. Comminu& & consum& un iuersa reg¬
nahaec : & ipsum stabit in a& ernum. Secundun.
quod uidisti quod demonte abscisus ẽ lapis sine ma¬
nib: & comminuit testam & ferrũ & aes & argen¬
tum & aurum : dr̃ magnus ostendit regiquac futu¬
rasunt postea : & uerum ẽ somnium & fidelisinter¬
p̃tatio ci Tincrex uabucho donosor ceclit in facaiõ

Expanded text:
ex parte fictiles ex parte regnum erit solidum ex parte fictiles ex parte regnum erit solidum et ex parte contritum quia autem vidisti ferrum mixtum testae ex luto commiscebuntur quidem humano semine sed non adherebunt sibi sicuti ferrum misceri non potest testae in diebus autem regnorum illorum suscitabit Deus caeli regnum quod in aeternum non dissipabitur et regnum eius populo alteri non tradetur comminuet et consumet universa regna haec et ipsum stabit in aeternum secundum quod vidisti quod de monte abscisus est lapis sine manibus et comminuit testam et ferrum et aes et argentum et aurum Deus magnus ostendit regi quae futura sunt postea et verum est somnium et fidelis interpretatio eius tunc rex Nabuchodonosor cecidit
Abbreviated transcription (Latin):
in fauillã aestiuȩ areae : rapta sunt uento. pullus¬
q locus inuentus. ẽ eis. Lapis autem qui ꝑcus serat
statuam: factus est mons magnus: & impleuit
uniuersam terrã . Hoc ẽ somnium Interp̃tationẽ
quoq: eius dicemus coramterex . Tu rexregum es
& ds̃ caeli regnum & fostitudinẽ &imperium &glo¬
riam dedit tibi. Et omnia inquib habitant filii
hominum & bestias agri: uolucresq caelidedit in
manutua : & subdicion&ua uniuersa constituit.
Tues ergo caput aureum: & postte consurg& reg¬
num aliud minuste. Et regnum testium aliud ae¬
rcum: quod imperabit uniuersae terrae. Et reg¬
num quastum: erit uelut ferrum. Quomodo fer¬
rum comminuit & domat om̃a sic comminu&
omnia haec & conter&. Porro quia uidisti pedum
& digitorũ pastem testae figuli & pastem ferreã
regnum diuisum erit: quod tamen deplantario
ferri ori&ur. Secundũ quod uidisti ferrum mixtũ
testae exluto: & digitos pedum expaste ferreos. &

Expanded text:
in favillam aestivae areae rapta sunt vento nullusin favillam aestivae areae rapta sunt vento nullusque locus inventus est eis lapis autem qui percusserat statuam factus est mons magnus et implevit universam terram hoc est somnium interpretationem quoque eius dicemus coram te rex tu rex regum es et Deus caeli regnum fortitudinem et imperium et gloriam dedit tibi et omnia in quibus habitant filii hominum et bestiae agri volucresque caeli dedit in manu tua et sub dicione tua universa constituit tu es ergo caput aureum et post te consurget regnum aliud minus te et regnum tertium aliud aereum quod imperabit universae terrae et regnum quartum erit velut ferrum quomodo ferrum comminuit et domat omnia sic comminuet omnia haec et conteret porro quia vidisti pedum et digitorum partem testae figuli et partem ferream regnum divisum erit quod tamen de plantario ferri orietur secundum quod vidisti ferrum mixtum testae ex luto et digitos pedum ex parte ferreos et
Abbreviated transcription (Latin):
Nouissimis temporib: Somniumtuum &uis iones
capitis tuim cubilituo huiuscemodi sunt. Turex
cogitare coepistiinstratutuo quid e&̃ futurum
post haec et qui reuelat mrsteria ostendit tibi
quae uenturte sunt. Mihi quoq non in sapientia
quae ẽ in me plusquam incunctis uiuentib sacra¬
mentum hoc reuelatum ẽ. sed ut interp̃tatio regi
manifesta fier&: & cogitationes mentistuae
scires. Tu rex uidebas: & ecce quasi statua una
grandis: statua illa magna & statura sublimis
st ab at contrate: & intuitus eiꝰ erat terribilis.
Huius statuae caput. ex auro optimo erat Pec¬
tus autẽ & brachia deargento. Porrouenter
& femora exaere Tibiae autẽ ferreae Pedũ
quaedam pars erat ferrea : quaed amfictilis. Vi¬
debas ita : donec abscisus ẽ. lapis sine manib: &
ꝑcus sit statuam in pedib eius ferreis & fictilib
& comminuit eos. Tunc contrita sunt pariter ferrũ
testa aer argentum & aurum: & redacta quasi

Expanded text:
novissimis temporibus somnium tuum et visiones novissimis temporibus somnium tuum et visiones capitis tui in cubili tuo huiuscemodi sunt tu rex cogitare coepisti in stratu tuo quid esset futurum post haec et qui revelat mysteria ostendit tibi quae ventura sunt mihi quoque non in sapientia quae est in me plus quam in cunctis viventibus sacramentum hoc revelatum est sed ut interpretatio regi manifesta fieret et cogitationes mentis tuae scires tu rex videbas et ecce quasi statua una grandis statua illa magna et statura sublimis stabat contra te et intuitus eius erat terribilis huius statuae caput ex auro optimo erat pectus autem et brachia de argento porro venter et femora ex aere tibiae autem ferreae pedum quaedam pars erat ferrea quaedam fictilis videbas ita donec abscisus est lapis sine manibus et percussit statuam in pedibus eius ferreis et fictilibus et comminuit eos tunc contrita sunt pariter ferrum testa aes argentum et aurum et redacta quasi
Abbreviated transcription (Latin):
& abscondita : & nouit intenebris constituta.
& lux cum eo .ẽ. Tibi ds̃ patrum meorum confite¬
or teq laudo: quia sapientiã & fostitudinem
de distimihi : & nunc ostendistimihi quae rogaui¬
muste : quia sermonem regis aperuisti nobis.
Posthaecda nihel ingressus ad arioch quem
constituerat rex ut ꝑder& sapienter babrlonis.
sic ei locutus ẽ. Sapientes babrlonis neꝑdas . In¬
troduc me in conspecturegis: & solutionem regi
parrabo Tunc arioch festinus introduxitdanihe¬
lem ad regem: & dixit ei. Inueni hominem de
filus trrensmigrationis iud eae. qui solutionem
regi ad nunti&. Respondit rex: & dixit danihe¬
li cuius nomen erat baldasar. Putas ne uere po¬
tes in dicare mihi somnium quod uidiet inter p̃¬
tationẽ ei : Et respondens danihel coram rege
ait Mrsterium quod rex interrogat sapientẽs
magi& arioli & aruspices non queunt indicare
regi : sed ẽ dĩ in caelo reuclans mrsteria. quundi¬
cabit tibi rex nabuchodonosor quae uentura sun

Expanded text:
condita et novit in tenebris constituta et lux cum eo est tibi Deus patrum meorum confiteor teque laudo quia sapientiam et fortitudinem dedisti mihi et nunc ostendisti mihi quae rogavimus te quia sermonem regis aperuisti nobis post haec Danihel ingressus ad Arioch quem constituerat rex ut perderet sapientes Babylonis sic ei locutus est sapientes Babylonis ne perdas introduc me in conspectu regis et solutionem regi enarrabo tunc Arioch festinus introduxit Danihelem ad regem et dixit ei inveni hominem de filiis transmigrationis Iudae qui solutionem regi adnuntiet respondit rex et dixit Daniheli cuius nomen erat Balthasar putasne vere potes indicare mihi somnium quod vidi et interpretationem eius et respondens Danihel coram rege ait mysterium quod rex interrogat sapientes magi et arioli et aruspices non queunt indicare regi sed est Deus in caelo revelans mysteria qui indicavit tibi rex Nabuchodonosor quae ventura sunt
Abbreviated transcription (Latin):
huius temporis disserere . Quae autem exhoo
ꝓph&a immo contrahunclibrum porfrrius
obiciat: Tester sunt m&hodius eusebius
appollonaris. qui multis uersuum milib: eius
uce saniae respondentes: Nescio ancurioso
lectorisatis feceriNT. Vnde obsecro uos opau¬
la & eustochium fundatis ꝓme ad dñm p̃cesus
ut quam diu in hoc corpus culosum scribam abi¬
quid gratum uobis. utile eclesiae: dignum
posteris. Prac sentium quippe iudiciis non satis
moueor qui in utramq: pastem aut amorela¬

Expanded text:
hujus temporis disserere. Quae autem ex hoc propheta, immo contra hunc librum, Porphyrius objiciat, testes sunt Methodius, Eusebius, Apollinaris: qui multis versuum millibus ejus vesaniae respondentes, nescio an curioso lectori satisfecerint. Unde obsecro vos, o Paula et Eustochium, fundatis pro me ad Dominum preces: ut quamdiu in hoc corpusculo sum, scribam aliquid gratum vobis, utile Ecclesiae, dignum posteris. Praesentium quippe judiciis non satis moveor: qui in utramque partem, aut amore la
Abbreviated transcription (Latin):
uistutes dũi dño laudate & suꝑ ex altate eum in
scła. Benedicite sol & lunadño: laudate & suꝑ¬
ex altate cum in scła. Benedicite stellac caclidẽo
laudate & suꝑexaltate eum in scła Benedieite
omnis imber & rosdño laudate & suꝑex alta¬
teeum in scła Benedicite omnis sp̃s dño lau

Expanded text:
superexaltate eum in saecula. Benedicite sol et luna Domino: laudate et superexaltate eum in saecula. Benedicite stellae coeli Domino: laudate et superexaltate eum in saecula. Benedicite omnis imber et ros Domino: laudate et superexaltate eum in saecula. Benedicite omnes spiritus Dei
Abbreviated transcription (Latin):
heli & atariae sociis suis indicauit negotium.
ut quaererent miscricordiam a faciedĩ cacli
suꝑsa cramento isto & non perirentdanihel
& socuciur cum c&eris sapientib: babrlonis. Tunc
daniheli ꝑuisionem nocte mysterium reuclatum.
ẽ. Et danihel benedixit dm̃ caeli: & locutus ait
tempora & a&ates : trans fest regna atq cons¬
tituit. Dat. sapientiam sapientib: &scientiã¬

Expanded text:
heli et Azariae sociis suis indicavit negotium heli et Azariae sociis suis indicavit negotium ut quaererent misericordiam a facie Dei caeli super sacramento isto et non perirent Danihel et socii eius cum ceteris sapientibus Babylonis tunc Daniheli per visionem nocte mysterium revelatum est et Danihel benedixit Deo caeli et locutus ait tempora et aetates transfert regna atque constituit dat sapientiam sapientibus
Abbreviated transcription (Latin):
rex possit implere. Sed neq regum quisquam mag¬
nus & potens: uerbum huiuscemodi sciscitatur ab
omni ariolo & mago & chaldaeo. Sermoenim quẽ
tu quaeris rex grauis .ẽ. Nec reperi&᷑ quisquam:
qui indic& illum in conspecturegis: exceptisdis
quorum non .ẽ. cum hominib: conuersatio. Quo
audito rex: infurore & in ira magna p̃cepit ut
perirent omnes sapientes babrlonis. Et egrer¬
sa sententia: sapientes interficiebantur. Qquae¬
rebaturq danihel & soci eius ut perirent. Tunc
danihd requisiuit delege atq sententia ab arioch
principe militiae regis qui egressus fuerat ad in¬
ter ficiendos sapientes babrlonis. & interrogauit
eum qui arege acceperat potestatem : quam ob
causam tam crudelis sententia a facie regis eã
egressa. Cum ergo remindi carr& ariochdani¬
heli: Danibeliu gressur rogauit regem ut tempꝰ
dar& sibi ad solutionem indicandam regi. Et
ingressus ẽ indomum suam : annaniacq misa¬

Expanded text:
rex possit implere sed neque regum quisquam magrex possit implere sed neque regum quisquam magnus et potens verbum huiuscemodi sciscitatur ab omni ariolo et mago et Chaldeo sermo enim quem tu rex quaeris gravis est nec repperietur quisquam qui indicet illum in conspectu regis exceptis diis quorum non est cum hominibus conversatio quo audito rex in furore et in ira magna praecepit ut perirent omnes sapientes Babylonis et egressa sententia sapientes interficiebantur quaerebaturque Danihel et socii eius ut perirent tunc Danihel requisivit de lege atque sententia ab Arioch principe militiae regis qui egressus fuerat ad interficiendos sapientes Babylonis et interrogavit eum qui a rege acceperat potestatem quam ob causam tam crudelis sententia a facie esset regis egressa cum ergo rem indicasset Arioch Daniheli Danihel ingressus rogavit regem ut tempus daret sibi ad solutionem indicandam regi et ingressus est domum suam Ananiaeque Misa
Abbreviated transcription (Latin):
& interp̃tationẽ ei indicabimus. Et respondens
rex: ait chaldacis. Sermo recessit ame. Nisi IN¬
dicaueritis mihi somnium & coniecturam eius.
peribitis uos. & domus ur̃ae publicubuntur.
Si autem somnium & coniecturem eiꝰ parraueri¬
tis p̃mia &dona & honorem multum accipi&is
ame Somnium igitur & interp̃tationẽ eiꝰ indica¬
te mihi. Responderunt secundo atq dixerunt
Pex somnium dicat seruis suis. & in terp̃tationẽ
illius indicabimus. Pes pondit rex &ait. Ceste
noui quia tempus redimitis: scientes quod reces¬
serit ame sermo. Siergo somnium non indica¬
ueritis mihi : una ẽ de uobsententia quod int̃¬
p̃tationem quoq fallacem & deceptione plenã
conposueritis. ut loquamin imibi donec tempus
ꝑtroenseat. Somnium itaq dicite mibi. ut sciam
quod interp̃tationem quoq: eius ueram loquami¬
ni. Pespondentes ergo chaldȩi coram rege dixe¬
runt . Non .ẽ. homo suꝑterram. qui sermonemtuũ

Expanded text:
et interpretationem ejus indicabimus. Et respondens et interpretationem ejus indicabimus. Et respondens rex, ait Chaldaeis: Sermo recessit a me: Nisi indicaveritis mihi somnium, et conjecturam ejus, peribitis vos, et domus vestrae publicabuntur. Si autem somnium, et conjecturam ejus narraveritis, praemia, et dona, et honorem multum accipietis a me: somnium igitur, et interpretationem ejus indicate mihi. Responderunt secundo, atque dixerunt: Rex somnium dicat servis suis, et interpretationem illius indicabimus. Respondit rex, et ait: Certe novi quia tempus redimitis, scientes quod recesserit a me sermo. Si ergo somnium non indicaveritis mihi una est de vobis sententia quod interpretationem quoque fallacem et deceptione plenam conposueritis ut loquamini mihi donec tempus pertranseat somnium itaque dicite mihi ut sciam quod interpretationem quoque eius veram loquamini respondentes ergo Chaldei coram rege dixerunt non est homo super terram qui sermonem tuum
Abbreviated transcription (Latin):
q: eis legumina. Pueris autem his dedit dr̃ scien¬
tiam & disciplinam in omnilibro & sapientia.
Daniheli autem intellegentiã omnium uisionũ
& somniorum. Compl&is itaq dieb post quos
dixerat rex ut in troducerentur . Introduxit cos
p̃positus eunuchorum in conspectu nabuchodo¬
nosor regis. Cumq locutus eis fuiss& rex : Non
sunt inuenti de uniuersis tales : ut danihel anna¬
nias misahel & atarias. & st&erunt in conspec¬
tu regis. Et omne uerbum sapientiae & intellec¬
tus quod sciscitatus. ẽ. ab eis rex: inuenit in eis de¬
cuplum suꝑcunctos ariolos & magos qui erant
inuniuerso regno eius. Euit autẽ danihelusq¬
arioli & magi. & malefici & chaldei & indi¬
carent regi somnia sua. Qui cum uenis sent
stecerunt coram rege: et dixit ad eos rex.
Qidi sominium &mente confuur ignoro quid
uiderm Responderunt q chal da i regus euat
Rex in a&ernum uiue. Dic somnium seruistuis

Expanded text:
que eis legumina pueris autem his dedit Deus scienque eis legumina pueris autem his dedit Deus scientiam et disciplinam in omni libro et sapientia Daniheli autem intellegentiam omnium visionum et somniorum conpletis itaque diebus post quos dixerat rex ut introducerentur introduxit eos praepositus eunuchorum in conspectu Nabuchodonosor cumque locutus eis fuisset rex non sunt inventi de universis tales ut Danihel Ananias Misahel et Azarias et steterunt in conspectu regis et omne verbum sapientiae et intellectus quod sciscitatus est ab eis rex invenit in eis decuplum super cunctos ariolos et magos qui erant in universo regno eius fuit autem Danihel usqharioli, et magi, et malefici, et Chaldaei, ut indicarent regi somnia sua: qui cum venissent, steterunt coram rege. Et dixit ad eos rex: Vidi somnium: et mente confusus ignoro quid viderim. Responderuntque Chaldaei regi Syriace: Rex, in aeternum vive: Dic somnium servis tuis,
Abbreviated transcription (Latin):
deuinopotus eius. Et rogauit eunuchorum ppo¬
situm. Ne contaminar&cur. Dedit autem ds dani¬
heli gratiam & miseri cordiam. in conspectu prin¬
cipis eunuchorum. Et ait princeps eunuchorũ
addanihelem. Timeo ego dominum meum regem.
qui constituit uobis cibum & potum. Quisiuiderit
uultus uros macilentiores p̃c&eris ad olescentib:
coeuis ur̃is condemnabitis caput meum regi.
Et dixit danihel ad malassar quem constituerat
princeps cunuchorum suꝑ danihel & annaniam.
misahel & atariam. Tempta nos obsecro seruos
tuos dieb: decem: & dentur nobis legumina ad ues¬
cendum & aqua adbibendum : et contemplare
uultus nr̃os & uultus puerorum qui uescuntur cibo
regio: & sicut uideris facies cum seruistuis. Qui
audito sermone huiuscemodi. temptauit cos dieb
decem. Post dies autem decem: apparuerunt uul¬
tus corum meliores & corpolentiores. p̃omnibus
pueris qui uescebantur cibo regio. Porro malas¬
sar tollebat cibaria &uinum potus eorum: dabat¬

Expanded text:
de vino potus eius et rogavit eunuchorum praepode vino potus eius et rogavit eunuchorum praepositum ne contaminaretur dedit autem Deus Daniheli gratiam et misericordiam in conspectu principis eunuchorum et ait princeps eunuchorum ad Danihel timeo ego dominum meum regem qui constituit vobis cibum et potum qui si viderit vultus vestros macilentiores prae ceteris adulescentibus coaevis vestris condemnabitis caput meum regi et dixit Danihel ad Malassar quem constituerat princeps eunuchorum super Danihel Ananiam Misahel et Azariam tempta nos obsecro servos tuos diebus decem et dentur nobis legumina ad vescendum et aqua ad bibendum et contemplare vultus nostros et vultus puerorum qui vescuntur cibo regio et sicut videris facies cum servis tuis qui audito sermone huiuscemodi temptavit eos diebus decem post dies autem decem apparuerunt vultus eorum meliores et corpulentiores prae omnibus pueris qui vescebantur cibo regio porro Malassar tollebat cibaria et vinum potus eorum dabat
Abbreviated transcription (Latin):
nabuchod o nosor rexbabrlonis in hicru¬
salem: & obsedit eam. Et tradidit dñs
inmanui oactim regem iudae. & pastem uaso¬
rum domus dt̃ & aspostauit ea in terrã sennaar
indomum dei sui : &uasa intulit indomum thesau¬
ri dei sui. Et ait rex as fanat p̃posito eunuchorũ
suorum ut introducer& defiliis isrł. & desemi¬
ne regio & trrannorum. pueros in quib: nullas
ess& macula. de coros forma & eruditos om¬
ni sapientia. cautos scientia & doctos discipli¬
na . & qui possent stare in palatio regis. utdo¬
cer& eos litteras & linguam chaldeorum
Et constituit eis rex annonam ꝑ singulos dies
decibis suis & deuino undebibebat ipse : ut enu¬
triti trib annis. Postea starent in conspee¬
tu regis Fuerunt ergo inter eos defilus iuda
danihel annanias misahel et azarias
Et in posuit eis p̃positus eunuchorum nomi¬
na Daniheli baldasar. et annaniae si¬
drach misaheli : misach. et atariae ab¬
denago: Pro posuit autẽ daniheliucorde
suo ne polluer&ur demensa regis tieque

Expanded text:
rex Babylonis Hierusalem et obsedit eam et tradidit Dominus in manu eius Ioachim regem Iudae et partem vasorum domus Dei et asportavit ea in terram Sennaar in domum dei sui et vasa intulit in domum thesauri dei sui et ait rex Asfanaz praeposito eunuchorum suorum ut introduceret de filiis Israhel et de semine regio et tyrannorum pueros in quibus nulla esset macula decoros forma et eruditos omni sapientia cautos scientia et doctos disciplina et qui possent stare in palatio regis ut doceret eos litteras et linguam Chaldeorum et constituit eis rex annonam per singulos dies de cibis suis et de vino unde bibebat ipse ut enutriti tribus annis postea starent in conspectu regis fuerunt ergo inter eos de filiis Iuda Danihel Ananias Misahel et Azarias et inposuit eis praepositus eunuchorum nomina Daniheli Balthasar et Ananiae Sedrac Misaheli Misac et Azariae Abdenago proposuit autem Danihel in corde suo ne pollueretur de mensa regis neque
Abbreviated transcription (Latin):
tium argentũ & aurũ. opera manuum hominum
Os habent & non loquentꝰ. oculos habent & non
uidebunt : Auros habent & non audient: sed nec
sp̃s in ore eorum. Similer illis fiant qui faciunt eã
omnis qui confidit in eis. Domur isrł bene dicite
dño dom̃us a a ron benedicite dño Domus leui
benedicite dño timentes dñm benedicite dño
Bene dietus dñr exsion. qui habitat in hierusalẽ¬
CXXXU. ALLELUIA

Expanded text:
rum: opera manuum hominum. Os habent, et non loquentur: oculos habent, et non videbunt. Aures habent, et non audient: sed nec est spiritus in ore eorum. Similes illis fiant qui faciunt ea, et omnis qui confidit in eis, Domus Israel, benedicite Domino: domus Aaron, benedicite Domino. Domus Levi, benedicite Domino. timentes Dominum, benedicite Domino. Benedictus Dominus ex Sion, qui habitat in Jerusalem. Alleluia
Abbreviated transcription (Latin):
qmbonus dñs. Cantate nomini eiꝰ qm̃ decens. Quia
ia cob elegit sibi dñs. isrł in peculium suũ. Quia ego
mari & incunctis abyssis. Leuans nuber desũmi¬
tatib terrae. fulgora in pluuiã fecit. educensuen
in mediotui a egypte. inpharao & incunctis seruis
eiꝰ. Qui ꝑcussit gentesmultas. & occidit regesfor¬
tes. Seon regem a morreorũ. & ogregemba san

Expanded text:
h. psallite nomini ejus, quoniam decens. Quia Jacob elegit sibi Dominus: Israel in peculium suum. Quia ego mari et in cunctis abyssis. Levans nubes de summitatibus terrae. fulgura in pluviam fecit: educens venin medio tui, Aegypte: in Pharao, et in cunctos servos ejus. Qui percussit gentes multas, et occidit reges fortes. Seon regem Am
Abbreviated transcription (Latin):
Neccredunt in quo & positi sunt. Uos autem
genus electum. regale sacerdotium. gens scã
populus ad quisitionis. ut uistutes ad nuntie¬
tis eius quid & enebris uos uocauit in admi¬
rabile lumensuum. Qui aliquando non popu¬
lus Nunc autem populur dĩ. Qui non consequu¬
ti miseri cordiam. Nunc autemmisericordiã

Expanded text:
 positi sunt vos autem genus electum regale sacerdotium gens sancta populus adquisitionis ut virtutes adnuntietis eius qui de tenebris vos vocavit in admirabile lumen suum qui aliquando non populus nunc autem populus Dei qui non consecuti misericordiam nunc autem misericordia
Abbreviated transcription (Latin):
cerdotium scm: offerre spiritales hostias
summum angularem: electum p̃tiosum: &
qui crediderit in eo non confund&ur. Vobis
igitur honor credentibus. Non credentib
autem: lapis quemreꝓbauerunt aedificantes
hic factus est in caput anguli. Et lapis offen

Expanded text:
piritales hostias summum angularem electum pretiosum et qui crediderit in eo non confundetur vobis igitur honor credentibus non credentibus autem lapis quem reprobaverunt aedificantes hic factus est in
Abbreviated transcription (Latin):
mper. Benedicite populi dõ nostro & auditã
facite uocem laudis eiꝰ. Qui posuit animam nostrã
inuita & non dedit in commotionem pedes nr̃õs
ꝑrobastienim nor dirigne pos conflastisicut
conflatur argentum. Introduxistinos in obsidio
& aquam & eduxistinos in refrigerium . Ingrediar
tibi cum incenso ari&um faciam bouescum hrrcis
Semper

Expanded text:
MPER. Benedicite, populi, Deo nostro, et auditam facite vocem laudis ejus. Qui posuit animam nostram in vitam, et non dedit in commotionem pedes nostros. Probasti enim nos, Deus: igne nos conflasti sicut conflatur argentum. Introduxisti nos in obsidionet aquam, et eduxisti nos in refrigerium. Ingrediar tibi cum incenso arietum: faciam boves cum hircis. SEMPER
Abbreviated transcription (Latin):
Iuid eloriaris in malitia potens misericordũ
dintot aest die Insidias cogitat lnguatria
iu asimouacula acuta faciens dolum. dilexisti
malum magis quambonum mendacium magis quã
loqui iustitiam. Semper. Dil existiomnia uerba
Semper

Expanded text:
uid gloriaris in malitia, potens? misericordia Dei tota est die. Insidias cogitat lingua tua: quasi novacula acuta faciens dolum. Dilexisti malum magis quam bonum: mendacium magis quam loqui Al. tac. loqui justitiam. SEMPER. Dilexisti omnia verba SEMPER
Abbreviated transcription (Latin):
tum ꝓpterhominem factum est & non homo propter
homo habens manum aridam. Surgein medium.¬
Et diciteis. Lic& s abbatis benefacere an male: Ani¬
mam saluam facere ariperdere : Atilli. tacebant.
Et circum spiciens eos cumira contristatus super
caecitate cordis eorum dicithomini. Extende ma¬
nunumtuam. Et extendit. Et restituta est manus
illius. Exeuntes autem statim pharis aei cumhero
dianis consilium faciebant aduersus eum quomodo
cum perderent. Etihs cumdiscipulissuis secessit
admare. Et multa turba agalilea &iudaea secu¬
ta esteum. et abhiero solrmis & ab idurea & trans
iordanen & quicirca trrum & sidonemmultitudo
magna audientes quae faciebat uenerunt ad eum &
dixitdiscipulis suis ut in nauicula sibi deseru rentp¬
terturbam neco. primerent eum. multos en iasa¬
nabet. Ita ut in ruerentin eum ut illum tangeren
quot quot habebantplagas. Et sp̃r in mundi cũillũ
uidebant ꝓcidebantei. Et clamabant dicentes.

Expanded text:
tum propter hominem factum est, et non homo propter homo habens manum aridam. Et dicit eis: Licet sabbatis benefacere, an male: animam salvam facere, an perdere? At illi tacebant. Et circumspiciens eos in ira, contristatus super caecitate cordis eorum, dicit homini: Extende manum tuam. Et extendit: Et restituta est manus illius. Exeuntes autdianis consilium faciebant adversus eum quomodo eum perderent et Iesus cum discipulis suis secessit ad mare et multa turba a Galilaea et Iudaea secuta est eum et ab Hierosolymis et ab Idumea et trans Iordanen et qui circa Tyrum et Sidonem multitudo magna audientes quae faciebat venerunt ad eum et dixit discipulis suis ut navicula sibi deserviret propter turbam ne conprimerent eum multos enim sanabat ita ut inruerent in eum ut illum tangerent quotquot habebant plagas et spiritus inmundi cum illum videbant procidebant ei et
Abbreviated transcription (Latin):
uerbum quod seminatum est incordeeorum. Ethi
sunt similiter qui superp& rosa seminantur. Quicũ
audierint uerbum. statim cumgaudio accipiunt illuo
& non habent radicem in se sed temporales sunt
Deinde osta tribulatione & persecutione propter
uerbum confestim scandalizantur. Et alii sunt qui
inspinis seminantur. hisunt qui uerbum audiunt¬
& aerumnae saeculi & deceptio diuitiarum &circa
reliqua concupiscentiae introeuntes suffocant uer¬
bum & sine fructuefficitur. Ethi sunt qui suprater¬
ram bonam seminati sunt qui audiunt uerbum &
Nec factum est occultum sedut in palam ueniat.
si quis hab& aures audiendi. audiat. Et dicebat¬

Expanded text:
verbum, quod seminatum est in cordibus eorum. Et hi verbum, quod seminatum est in cordibus eorum. Et hi sunt similiter, qui super petrosa seminantur: qui cum audierint verbum, statim cum gaudio accipiunt illud: et non habent radicem in se, sed temporales sunt: deinde orta tribulatione et persecutione propter verbum, confestim scandalizantur. Et alii sunt qui in spinis seminantur: hi sunt qui verbum audiunt, et aerumnae saeculi, et deceptio divitiarum, et circa reliqua concupiscentiae introeuntes suffocant verbum, et sine fructu efficitur. Et hi sunt, qui super terram bonam seminati sunt, qui audiunt verbum, et nec factum est occultum, sed ut in palam veniat. Si quis habet aures audiendi, audiat. XLI
Abbreviated transcription (Latin):
parosaubi non habuit terram multam. et statim exor¬
tum est qm̃ non habebat altitudinem terrae. Et quando
ex ostus est sol aestuauit eo quod non haber& radicẽ.
ex aruit. Et aliud cecidit inspinas. & ascenderunt¬
spinae & suffocauerunt illud. & fructum non dedit
Et aliud cecidit in terrambonam. &dabat fructum
ascendentem & crescentem. Et afferebat unum trigin¬
ta. &unum sexaginta. &unum centum. Et dicebat.
uihab& aures audiendi. audiat. Et cumers& singu¬
laris. interro gauerunt eum hi quicum eo erant duode
cim parabolas. Et dicebateis. Vobis datum est scire¬
mysterium regnidĩ. Ilis autem qui foris sunt inpara¬
bolis omnia fiunt . Vt uidentes. uid eant & nonuideant
Et audientes audiant & non intellegant. Nequando
conuestantur & dimittantur illis peccata. Et ait illis.
Nescitis parabolamhanc. & quomodo omnes para
Hiautem sunt qui circauiam ubi seminatur uerbum.
& cumaudierint confestimuenit satanas & aufest

Expanded text:
petrosa, ubi non habuit terram multam: et statim exorpetrosa, ubi non habuit terram multam: et statim exortum est, quoniam non habebat altitudinem terrae: et quando exortus est sol, exaestuavit: et eo quod non habebat radicem, exaruit. Et aliud cecidit in spinas: erunt illud, et fructum non dedit. Et aliud cecidit in terram bonam: et dabat fructum ascendentem, et crescentem; et afferebat unum triginta, unum sexaginta, et unum centum. Et dicebat: Qui habet aures audiendi, audiat. Et cum esset singularis, interrogaverunt eum hi, qui cum eo erant ducim parabolas et dicebat eis vobis datum est mysterium regni Dei illis autem qui foris sunt in parabolis omnia fiunt ut videntes videant et non videant et audientes audiant et non intellegant nequando convertantur et dimittantur eis pNescitis parabolam hanc? et quomodo omnes parabHi autem sunt, qui circa viam, ubi seminatur verbum, et cum audierint, confestim venit Satanas, et aufert
Abbreviated transcription (Latin):
maris in regionem gera senorum & exeuntes denaui
statim occurrit eide monumentis homo inspũ in¬
mundo quid omicilium habebat in monumentis
& nequecatenis iam quis quam eum poterat ligare
qm̃ saepe compedib: & catenis uinctus disrupir¬
s& catenas . & compedes comminuiss& & nemo
poterateumdomare. Et semper Nocte acdie in mo¬
numentis & in montib erat clamans : & concidens
sclapidibur. Uidens autemihm̃ alonge occurrit
& ad orauiteum. Et clamans uocem agna dicit¬
ei. Quid mihi & tibi ihũ filidĩ summi Adiurote
perdm̃ peme torqueas. Dicebatenimill Exi sp̃s
in munde ab homine Et interrogabateum
quodtibi nomenest : Et dicitei. Legio pomenmibi
est quia multi sumus. Et dep̃cabatur eum multum:
uese expeller& extraregionem. Erat autemibi
circa montem grex porcorum magnus pascens. & de¬
p̃cabantur eum spiritus dicentes. Mittenos inpor¬
cos ut in eos intro eamus. Et concersiteis statimihs̃.

Expanded text:
maris in regionem Gerasenorum et exeunti ei de navi maris in regionem Gerasenorum et exeunti ei de navi statim occurrit ei de monumentis homo in spiritu inmundo qui domicilium habebat in monumentis et neque catenis iam ququoniam saepe compedibus et catenis vinctus, disrupisset catenas et compedes comminuisset, et nemo poterat eum domare. Et semper nocte ac die in monumentis et in montibus erat clamans, et concidens se lapidibus. Videns autem Jesum a longe, occurrit et adoravit eum et clamans voce magna dicit quid mihi et tibi Iesu Fili Dei summi adiuro te per Deum ne me torqueas dicebat enim illi exi spiritus inmunde ab homine et interrogabat eum quod tibi nomen est et dicit ei Legio nomen mihi est quia multi sumus et deprecabatur eum multum ne se expelleret extra regionem erat autem ibi circa montem grex porcorum magnus pascens et deprecabantur eum spiritus dicentes mitte nos in porcos ut in eos introeamus et concessit eis statim Iesus
Abbreviated transcription (Latin):
Et dicebat. Cui assimilabimus regnumdĩ aut cui
parabolae conparabimus illud. Sicut granum sina¬
pis quod cum seminatum fuerit interra. minus est
omnib: seminib: quae sunt interra. Et cum seminatũ
fuerit. ascend& & fitmaius omnibus olerib & facit
quebatur eis uerbum put poterant audire Sine para¬
bola autem Nonlo quebatureis uerbum. Seor sum
& dimittentes turbam assumunt eum. Ita ut erat
in naui & aliae naues erantcum illo. Et facta est
ꝓcella magnauenti & fluctus mittebat in nauem
itautim pler&ur nauis. Et erat ipse in puppi supra
ceruical dormiens & excitant eum & dicuntei.
Magister Non adtepestin& quia perimus : Et ex¬
surgens comminatus estuento & dixitmari. Face.
obmutesce. Et cessauituentus. & facta est tranquil¬
litas magna. Et aitillis. Quid timidi estis Necdum
hab&is fidem. Et timuerunt magnotimore : & dice¬
bant ad alterutrum. Quis putas estiste quia &uepus
& mare oboediuntei : Et uenerunt trans fr&um

Expanded text:
Et dicebat: Cui assimilabimus regnum Dei? aut cui parabolae comparabimus illud? Sicut granum sinapis, quod cum seminatum fuerit in terra, minus est omnibus seminibus, quae sunt in terra: et cum seminatum fuerit, ascendit, et fit majus omnibus oleribus, et facquebatur eis verbum, prout poterant audire: Sine parabola autem non loquebatur eis: XLVI, 10. seorsum aEt dimittentes turbam, assumunt eum ita ut erat in navi, et aliae naves erant cum illo. Et facta est procella magna venti, et fluctus mittebat in navim, ita ut impleretur navis. Et erat ipse in puppi super cervical dormiens: et excitant eum, et dicunt illi: Magister, non ad te pertinet, quia perimus? Et exsurgens comminatus est vento, et dixit mari: Tace, obmutesce. Et cessavit ventus: et facta est tranquillitas magna et ait illis quid timidi estis necdum habetis fidem et timuerunt magno timore et dicebant ad alterutrum quis putas est iste quia et ventus et mare oboediunt ei et venerunt trans fretum
Abbreviated transcription (Latin):
iunant. tui autem discipuli noniciunant : Etait
illirihs̃ Num quid porsunt fili xuptiarum quã¬
diu spansus cumillis est ieiunare quanto tẽpore
habent secums ponsum pompos sunticiunare. Venient
autem dies cum aufer&ur ab eis sponsus.: & tuncieiu¬
nabuntinillis diebus. Nemo as sumentum panniru¬
dis ad suit uestimento u&eri. Alioquin: aufer&
supplementum nouum au&eri. & maior scissura fit.

Expanded text:
iunant tui autem discipuli non ieiunant et ait iunant tui autem discipuli non ieiunant et ait illis Iesus numquid possunt filii nuptiarum quamdiu sponsus cum illis est ieihabent secum sponsum, non possunt jejunare. Venient autem dies, cum auferetur ab eis sponsus: et tunc jejunabunt in illis diebus. Nemo assumentum panni rudis assuit vestimento veteri, alioqui aufert supplementum novum a veteri: et major scissura fit
Abbreviated transcription (Latin):
tico. Tibidico surge tolle grabatumtuum & uade
indomuntuuam. Et statimille surrexit. & sublato
grabato abiit coramomnib Ita ut̃ mirarentur
omnes & honori ficarent dm̃ dicentes quia nũꝙ
sicuidimus. Et egressus est rursus ad mare
Omnisq: turba ueniebat ad eum & docebat eos et
cump̃terir & uidit leuin alphei sedentem ad te¬
loneum & aitilli. Sequereme. Et surgens secutus
esteum. Et factum est cumaccumber& indomo
illius multi publicani & peccatores simul discumbe¬
bantumihũ &discipuli s ei. Erantenimmulti qui
& sequeb antur eum. & scribac & pharisaei uiden¬
tes quia manducar& cumpeccatoribur & publicanis
dicebant discipulir eiꝰ. Quare cumpublicani & pec¬
catorib: manducat & bibit magister uester:
Hoc audito hr̃ aitillis. Non necerse habent sam
medicum sed quimalehabent. Nonenimueni uo¬
careiustos. sed peccatores. Et erant discipuli io¬
hannis & pharis aei ieiunantes & ueniunt & dicup̃
illi. Cur discipuliiohannis & pharisa corum iẽ¬

Expanded text:
 tibi dico surge tolle grabattum tuum et vade in domum tuam et statim ille surrexit et sublato grabatto abiit coram omnibus ita ut admirarentur omnes et honorificarent Deum dicentes quia numquam sic vidimus et egressus est rursus ad mare omnisque turba veniebat ad eum et docebat eos et cum praeteriret vidit Levin Alphei sedentem ad teloneum et ait illi sequere me et surgens secutus est eum et factum est cum accumberet in domo illius multi publicani et peccatores simul discumbebant cum Iesu et discipulis eius erant enim multi qui et sequebantur eum et scribae et Pharisaei videntes quia manducaret cum peccatoribus et publicanis dicebant discipulis eius quare cum publicanis et peccatoribus manducat et bibit magister vester hoc audito Iesus ait illis non necesse habent sani medicum sed qui male habent non enim veni vocare iustos sed peccatores et erant discipuli Iohannis et Pharisaei ieiunantes et veniunt et dicunt illi cur discipuli Iohannis et Pharisaeorum ie
Abbreviated transcription (Latin):
quiu ex abantur uarus languoribus & daemonia
multa eiciebat. Et non sinebat loquiea quia scie¬
bant eum. Et diluculo ualde surgens egrerss¬
& ab utinde sestũm locum ibi que orabat. Et perse¬
cutus est eumsimon & quicumillo erant. et cum
inuenissent eum dixeruntei. quia omnes quaer̃te
Et aitillis. Eamus in pximos uicos & ciuitates.
ut &ibi pdicem. Ad hocenimueni. Et erat p̃dicans
insyna gogis eorum & omnigalilaea &daemo
& genuflexo dixit. Siuis potes memundare:
Ih̃s autemmis estus ci extendit manumsuam &
tangens eum. aitilli. Volo mundare. Etcum
dixiss& statim discersit ab eolepra & mundatus est
Et comminaturei statimq eiecitillum. & dicitei.
Nide remini dixeris seduade ostendete primncipi
sacerdotum &cofferpemundation&ua quae p̃cepit

Expanded text:
qui vexabantur variis languoribus et daemonia qui vexabantur variis languoribus et daemonia multa eiciebat et non sinebat loqui ea quoniam sciebant eum et diluculo valde surgens egressus abiit in desertum locum ibique orabat et persecutus est eum Simon et qui cum illo erant et cum invenissent eum dixerunt ei quia omnes quaerunt te et ait illis eamus in proximos vicos et civitates ut et ibi praedicem ad hoc enim veni et erat praedicans in synagogis eorum et oet genu flexo, dixit ei: Si vis, potes me mundare. Jesus autem misertus ejus, extendit manum suam, et tangens eum, ait illi: Volo. Mundare. Et cum dixisset, statim discessit ab eo lepra, et mundatus est. Et comminatus est ei, statimque ejecit illum: et dicit ei: Vide nemini dixeris: sed vade, ostende te principi sacerdotum
Abbreviated transcription (Latin):
cut scribae. Et erat insynagoga eorum homo
in spũ inmundo & exclam auit dicens. Quid nobis &
tibiihũ natarene. uenistiperderenos. Scio quisis
scĩdĩ. Et comminatus est eii hr̃dicens. Obmutesce
& exidehomine. Et discerpens eum s p̃s inmundus.
& exclamans uoce magna exiuit abeo. Et minrti sunt
omnes. Ita ut conqui rerent intersedicentes. Quid¬
nam est hoc : quaed octrina haec noua. quia in po¬
testate & spiritib: in mundis imperat & oboediuñ
ei. Et ꝓcessit rumor eiꝰ statimi nomnem regionẽ
galileae. Et ptinus egredientes desrnagoga ue¬
nerunt indomumsimonis & andreae: cumia cobo
&iohanne. Decumbebat autem socrus simonis
fobricitans & statimdicuntei deipsa. Et accedes
el euauit eam ad phensa manueꝰ : & continuo dimistt
eam febris & ministrabateis. Vespere autem facto
cumoccidiss& sol: afferebant ad eumomnes male
habentes &d aemoniahabentes : & enrt omnis ci¬
uitas congregata adianuam : & curauit multos

Expanded text:
cut scribae. Et erat in synagoga eorum homo cut scribae. Et erat in synagoga eorum homo in spiritu immundo, et exclamavit dicens: Quid nobis et tibi, Jesu Nazarene: venisti perdere nos? Scio qui sis, sanctus Dei. Et comminatus est ei Jesus, dicens: obmutesce, t exi de homine et discerpens eum spiritus inmundus et exclamans voce magna exivit ab eo et mirati sunt omnes ita ut conquirerent inter se dicentes quidnam est hoc quae doctrina haec nova quia in potestate et spiritibus inmundis imperat et oboediunt ei et processit rumor eius statim in omnem regionem Galilaeae et protinus egredientes de synagoga venerunt in domum Simonis et Andreae cum Iacobo et Iohanne decumbebat autem socrus Simonis febricitans et statim dicunt ei de illa et accedens elevavit eam adprehensa manu eius et continueam febris, et ministrabat eis. Vespere autem facto cum occidisset sol, afferebant ad eum omnes male habentes, et daemonia habentes: et erat omnis civitas congregata ad januam. Et curavit multos,
Abbreviated transcription (Latin):
Etiterum in trauit capharnaum pͥdies. &auditũ est
quod indomo ess& & conuenerunt multi. Ita ut ñ
caper& neq ad ianuam & loquebatur eis uerbum
Et uenerunt ferentes ad eum paraliticum qui a quat¬
tuor postabatur. Et cum non porsent offerre cũ
illi p̃turba pud auerunt tectum ubierat & pate¬
facientes summiserunt grabãtum in quo paralrti¬
cus iacebat. Cumuidiss& autemi hr̃ fidẽ illorũ¬

Expanded text:
et iterum intrauit in Capharnaum post dies, et auditum est quod in domo esset et conuenerunt multi, ita ut non caperet neque ad ianuam, et loquebatur eis uerbum. et uenerunt ferentes ad eum paralyticum, qui a quattuor portabatur. et cum non possent offerre eum illi prae turba, nudauerunt tectum ubi erat et patefacientes summiserunt grabatum, in quo paralyticus iacebat. cum uidisset autem Iesus fidem illoru
Abbreviated transcription (Latin):
Alio quin disrump& uinum utres & uinum effunde¬
tur & ut res peribunt. Sed uinum nouum inutres
nouos mittideb& Et factum est iterum cum s abbatis
ambular& persata. & discipuli eius coepissent prae¬
gredi & uellere spicas. pharisaei autem dicebantei.
Eccequid faciunt discipulitui sabbatis quod non lic&
Etaitillis. Numquam legistis quid fecerit dauid
quando necessitatem habuit. &esurut ipse & qui
cumeo erant quomodo introut indomumdĩ sub abia¬
thar principe sacerdotum & panesꝓpositionis man

Expanded text:
num utres, et vinum effundetur, et utres peribunt. Sed vinum novum in utres novos mitti debet. Et factum est iterum cum Dominus sabbatis ambularet per sata, et discipuli ejus coeperunt praegredi, et vellere spicas. Pharisaei autem dicebant ei: Ecce, quid faciunt discipuli tui sabbatis, quod non licet? Et ait illis: Numquam legistis, quid fecerit David, quando necessitatem habuit, et esuriit ipse, et qui cum eo erant: quomodo introivit in domum Dei sub Abiathar princip
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ quem ammodum siiaciat homo sementem interrã
&dormiat & ex surgat nocte acdie & semengermi¬
n& & increscat dumnescitille. Vltro enimterra
fructificat. Primumherbam. deinde spicam. de¬
indeplenum frumentum inspica & cumse ꝓduxe¬

Expanded text:
Dei, quemadmodum si homo jaciat sementem in terram, et dormiat; exsurgat die ac nocte, et semen germinet et increscat, dum nescit ille. Ultro enim terra fructificat primum herbam, deinde spicam, deinde plenum frumentum in spica . CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
adihm̃ & uidenteum qui ad aemonio uexabatur
sedentem uestitum & sanaementis & timuerunt.
& narrauerunt illis quiuiderant qualiter factum
ess&ei quid aemonium habuerat & deporcis. et
roga re eum coeperunt : ut disceder& a finibus eorũ¬
A Cumque a scender& Nauem. coepitillum dep̃cari
qui ad aemonio uexatus fuerat utes s& cumillo Ihs̃¬
autem non admisiteum sed aitilli. Vade indomũ
tuam ad tuos & ad nuntia illis quantatibid ñs fece¬
rit. et misestus sit tui. Et abiit: & coepit p̃dicare in
decapoli : quanta sibi fecirr&ihs & omnes mira¬
bantur. Etcumtranscendirs& ihis̃ in naui. rur

Expanded text:
ur sedentem vestitum et sanae mentis et timuerunt et narraverunt illis qui viderant qualiter factum esset ei qui daemonium habuerat et de porcis et rogare eum coeperunt ut discederet de finibus eorum cumque ascenderet navem coepit illum deprecari qui daemonio vexatus fuerat ut esset cum illo et non admisit eum sed ait illi vade in domum tuam ad tuos et adnuntia illis quanta tibi Dominus fecerit et misertus sit tui et abiit et coepit praedicare in Decapoli quanta sibi fecisset Iesus et omnes mirabantur et cum transcendisset Iesus in navi rur
Abbreviated transcription (Latin):
tiã tractabat & sicut erat prudentia obtulit sacrificiũ
dedicationis & consumationis templi. Sicut & morses
orabat ad dñm & descenditignis decaelo & consupsit
holo chaustũ & dixit mor ses coqđ con sit mundatũ¬
quoderat ꝓpeccato & consumptum ẽ Similiter & salo¬
mon octo dieb celebrauit dedicationẽ. In ferebantꝰ autẽ
indescriptionib: & cõmentariis Neemiae haec eadem
Et qualiter construens bibliothecam congregauit
& dedonariis. Similiter autẽ &iudas eaquȩ decideraNT
ꝑbellũ quod nobis acciderat congregauit omnia & sunt
apud nos Siergo desideratis haec mittite qui ꝑferteNT̃
uob. Acturiitaq purificationẽ scripsimus uo̵. Bene
igitur faci&is. si e geritis hosdies. Ds̃ autẽ qui liberauit
populũ suũ & reddidit hereditatẽ omnib: & regnũ & sa¬
cerdotiũ & scĩficationẽ sicut ꝓmisit inlege spertcinus
quod cito nr̃i miserebitur. Et congregabit desub caelo
in locũ scm eripuit enĩ nos demagnis periculis & locã

Expanded text:
 obtulit sacrificium dedicationis et consummationis templi sicut et Moses orabat ad Dominum et descendit ignis de caelo et consumpsit holocaustum et dixit Moses eo quod non sit mundatuquod erat pro peccato et consumptum est similiter et Salomon octo diebus celebravit dedicationem inferebantur autem in descriptionibus et commentariis Neemiae haec eadem et ut construens bibet de donariis similiter autem et Iudas ea quae didicerat per bellum quod nobis acciderat congregavit omnia et sunt apud nos si ergo desiderastis haec mittite qui perferant vobis acturi itaque purificationem scripsimus vobis bene igitur facietis si egeritis hos dies Deus autem qui liberavit populum suum et reddidit hereditatem omnibus et regnum et sacerdotium et sanctificationem sicut promisit in lege speramus quod cito nostri miserebitur et congregabit de sub caelo in locum sanctum eripuit enim nos de magnis periculis et locum
Abbreviated transcription (Latin):
cũ pauci es sent uindicareNt & barbã itẽ multitud inẽ fuga¬
rent. & famosissimũ toto orbe templũ recuperarent
&ciuitatẽ liberterent & leges quae abolendȩ enent.
restituerentꝰ dño cũ omni tranquillitate ꝓpitio facto
illis Itemq abia sone crreneo quinq: libris conphensa:
temptauimus nos uno uolumine breuiare. Considerten¬
tes enĩ multitud inẽ librorũ & difficultatẽ uolentib:
aggredi Narrationes historiarũ ꝓp̃t multitudinẽ re¬
rũ cuntuimus uolentib: quidem legere ut ess& animi
oblectatio. Studiosi suero ut facile possent memoriae
cõmendare. Omnib autẽ legentib: utilitas conferitꝰ
Et nobis quidemipsis quiopus hocbreuiandicausa sus¬
cepimus non facilẽ laborẽ immouero negotiũ plenũ
uigiliarũ & sudoris ad sumpsimus. Sicut hi quip̃paraNT̃
conuiuiũ & quaerunt aliorũ uoluntati parere ꝓpter
multorũ gratiã libenter laborẽ sustinuimus. Ueritatẽ

Expanded text:
am multitudinem fugarent et famosissimum in toto orbe templum recuperarent et civitatem liberarent ut leges quae abolendae erant restituerentur Domino cum omni tranquillitate propitio facto illis itemque ab Iasone Cyreneo quinque libris conprehensa temptavimus nos uno volumine breviare considerantes enim multitudinem librorum et difficultatem volentibus adgredi narrationes historiarum propter multitudinem rerum curavimus volentibus quidem legere ut esset animi oblectatio studiosis vero ut facile possint memoriae commendare omnibus autem legentibus utilitas conferatur et nobis quidem ipsis qui opus hoc breviandi causa suscepimus non facilem laborem immo vero negotium plenum vigiliarum et sudoris adsumpsimus sicut hii qui praeparant convivium et quaerunt aliorum voluntati parere propter multorum gratiam libenter laborem sustinemus veritate
Abbreviated transcription (Latin):
latedõ ia cob Ad sumite carmen & date trmphanũ
crtharam decoram cumpsalterio. Clangite inneo
aegrpti. labium quod nesciebam audiui. Amoui ab
onere humerum ciꝰ manusciꝰ acophino recesseruNt
in abscondito tonitrui. probauite suꝑ aquam contra¬
dictionis
Semper

Expanded text:
late Deo Jacob. Assumite carmen, et date tympanum: citharam decoram cum psalterio. Clangite in neoAegypti: labium quod nesciebam, audivi. Amovi ab onere humerum ejus: manus ejus a cophino recesserunt.in abscondito tonitrui: probavi te super aquas contradictionis. SEMPER