comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
A luccuita liius panloq annolior ibat
Illa quoq lceptrium et regni moleuta geubat
digna deo homuuesq onies ⁊euiq deorum
Aspernata nunis anibi lul altatiriebant
Unaq rubers martis inetuendi lumiur astrii
Scpio chillarum amplexu candaq tegebat
Utraq alistes pariter tempusq sub nui est
Introgiessa fores illas mirantur emites
Cellicole ⁊ apidor teunerunt lidera cursus
Et lumo solio coram stetit alterria raptim
Iuapit en quantum facium inuoina longn
Holpita et cteaiu fato ltatuente tutura
Ceniptor ab italia ues tot sua nuluera posim¬
⁊l ec quod li qua ficcs g ladiis letale putam
Canarum memoranda cies o fata ceonum
Dura boms liceat ustos inferre que relas
Et celo non ticta loqui uatura benigue
Hecum egit fateor iuperi inmoiltes accrbi¬
ł quoris imenli pulccruna litora cleracus
Illa michi circundederat portusq decorem
Addiderat celiq aderat elementia blandi

Expanded text:
Ac succincta sinus pauloque annosior ibat. Ac succincta sinus pauloque annosior ibat. Illa quoque sceptrum et regni violenta gerebat Signa, deos hominesque omnes regemque deorum Aspernata animis. Ambe simul alta tenebant, Quaque rubens Martis metuendi luminis astrum Scorpio chelarum amplexu caudaque tegebat, Utraque celestes pariter tempusque sub unum est Introgressa fores. Illas mirantur euntes Celicole: rapidos tenuerunt sidera cursus. Ut summo solio coram stetit, altera raptim Incipit: «En quantum facinus! Iunonia longum Hospita et eternum Fato statuente futura, Tentor ab Italia: neo tot sua vulnera prosunt, Nec quod, siqua fides gladiis, letale putavi, Cannarum memoranda dies. O fata deorum Dura bonis! Liceat iustas inferre querelas, Et celo non ficta loqui. Natura benigne Mecum egit, fateor: superi invidistis acerbi. Equoris immensi pulcerrima litora clemens Illa michi circum dederat portusque decorem Addiderat, celique aderat clementia blandi
Abbreviated transcription (Latin):
ceratos aptare pedes migueq cauatu
Ueiberat ac uebris tuntibus inde fauillas¬
ł Nlicit. hic pictum clipium textaniq cater
Loricam exigiuisq teniusq rigentia terri
Tegimna circu huuicros et fortia poctoraduat
Implicat hic otreas famori tibiasq pedesq
Aamnat et arirata pictulgit ymagine poplo
Hic nichi pierides quonam maiora prsillis
Uiribus aggiedior si nos ab origine semper
Dillixi collinq libeus si rite nocam
ie prebete anuuos totoq elliconi fauente
uma castalie li tiens comiera perẽro
Uiget amor tameq tiahit spes blanra decore
ux ea tecribili hinc illiuc conlmupta paratu
lellecat et uerlo radiabant lidera celo
Incbta maginticis opibu cultuq uerendo
⁊ thirua matroua mren perlabitu. autas¬
⁊ tat capiti uiacema lacro turritaq trontis
E stigus leptriunq mauu sed sparla capilos
t trepido bestina gzadu lni teruida contra
Hulta miuaꝵ uinliet mcdioq peaistior axe

Expanded text:
Ferratos aptare pedes unguemque cavatum Ferratos aptare pedes unguemque cavatum Verberat ac crebris tinnitibus inde favillas Elicit; hic pictum clipeum textamque cathenis Loricam exiguis tenuisque rigentia ferri Tegmina circum humeros et fortia pectora ducit; Implicat hic ocreas femori tibiasque pedesque Armat et aurata prefulget ymagine poples. ... Hic michi, Pyerides, quoniam maiora pusillis Viribus aggredior, si vos ab origine semper Dilexi coluique libens, si rite vocavi, Hic prebete animos totoque Elicone favete. Avia Castalie sitiens convexa pererro; Urget amor fameque trahit spes blanda decore. Lux ea terribili hinc illinc consumpta paratu Cesserat et celso radiabant sidera celo. Inclita magnificis opibus cultuque verendo Ethereas matrona virens perlabitur auras. Stat capiti diadema sacro turritaque frontis Effigies sceptrumque manu, sed sparsa capillos Et trepido festina gradu. Cui fervida contra Multa minax mulier medioque perustior axe
Abbreviated transcription (Latin):
io li quisq ducum excipitur cupiduq tuendi
Soncitur inquirerr certatun lingula mlgus
Uirr in amborinu castas dilcurrere sermo
Suppinium ueuille diem nec prma belli
Qualia preteritis loleant sperare perits
Nec penas instari pares uisceribus orbem
Terrarum imperiumq sequeus per cuncta patea
decula tum uictis ixtremor aftore calir¬
Deniamime ꝙ uicta netu propriorq eadenti
Cartago munoni ucta tremat factoq pmente
Amplius inieulam nequeat diffeca tinam
Romanrs non de fugt non allis annici
Prelidmm obstrnlosq abitus maris equore arcu
Aliarum celiq fugan restare patentis
Hinc igitur quoniam terror spesq excitat illinc
Iinperiumq oncum uario ꝑmixta fragore
Castra modis robe̾ant miris hic corru it hastam
Ille acuit gladios ac iles probat ille saguta
Indint hic galcam capiti castasq tremente
E xcolit hic blando permulcens murmiuro tirti
Srenat equum faleasq tegit studet ille recirrini

Expanded text:
Pro se quisque ducum excipitur, cupidumque tuendi Pro se quisque ducum excipitur, cupidumque tuendi Funditur inquirens certatim singula vulgus. Unus in amborum castris discurrere sermo: Supremum venisse diem, nec premia belli Qualia preteritis soleant spectare periclis, Nec penas instare pares. Victoribus orbem Terrarum imperiumque sequens per cunta patere Secula; tum victis extremos affore casSemianimis quod fracta metu propiorque cadenti Carthago nondum icta tremat, Fatoque premente Amplius immensam nequeat differre ruinam; Romanis non esse fuge, non collis amici Presidium, obstrusosque abitus maris equore circum, Alarum celique fugam restare patentis. Hinc igitur quoniam Terror, Spesque incitat illinc, Imperiumque ducum, vario permixta fragore Castra modis reboant miris. Hic corrigit hastam, Ille acuit gladios, agiles probat ille sagittas; Induit hic galeam capiti cristasque trementes Excolit, hic blando permulcens murmure fortem Frenat equum phalerisque tegit; studet ille recurvus
Abbreviated transcription (Latin):
Dixicat ut tenuilla tellure percullit hasta
Chis dictis atio udennt ceu cormua postꝙ
O buixi teniere din graplusq tumentes
Implenere animos odiiz inluq maligno
Di zillu tacito retrunt nestigia tauri
Ut grauur toto cocant cum pondire rurlui
Hugituq fero complent ninins omne trementa
Circonstant redncesq acunt in bella inuente
Quemq sue tales oncibus ⁊eceuntibie ore
piritur et talis tuundo sub pectore feruor
Lostꝙ adiiucinas ambo a dire cohortes
rina animosq parcrit in bella nonillia tandẽ
E dicunt alaa celum conat omne truultu
Cum uero urgentes stimulos iurtutis et estu
Irarumq faces graniterq inmantia nirba
Ilamanti sq oculos ardentiaq ora indere
aro aliter ꝙ cum scipulis ininittere flama
Forti &x comporto lati distantibus arme
Dilcidunt genum agacoli disperlus magios
Hornons alteruo nume hic unc cernitur illic
Et capitante lono subitus mieat ignis ntrm
Quales apum strepitus agem ciramistant onante

Expanded text:
la tellurem perculit hasta His dictis retro redeunt. Ceu cornua postquam Obnixi tenuere diu gravibusque tumentes Implevere animos odiis nisuque maligno, Digressu tacito referunt vestigia tauri, Ut gravius toto coeant cum pondere rursus, Mugituque fero complent nemus omne frementes - Circumstant reducesque acuunt in bella iuvence Quemque sue -, talis ducibus redeuntibus ore Spiritus, et talis tumido sub pectore fervor. Postquam ad vicinas ambo rediere cohortes, Arma animosque parent in bella novissima tandem Edicunt: alacri celum tonat omne tumultu. Tum vero urgentes stimulos virtutis et estus Irarumque faces graviterque minantia verba Flammantesque oculos ardentiaque ora videres: Haud aliter quam cum stipulis immittere flammam Forte ex composito late distantibus arvis Discedunt gemini agricole; dispersus in agros Horridus alternos nunc hic, nunc cernitur illic, Et crepitante sono subitus micat ignis utrinaventi, Qualis apum strepitus regem circumstat ovantem,
Abbreviated transcription (Latin):
Alcendet celuinq cario lublidet auerno
nobr lit amica tides sed iusta ceorum
Ultio perlequitur sontes. stirpemq prophanam
Uerberat et cauco ꝙꝙ pede nila fugaces
euenit interdum. scelerum spectator al alto
Hanibal elle deumi quotiens iul icnuda caunte
Litora pulsarunt absortis classibus mude
Uilcera bellantum pellago quot sparla natarut
Ouot trima aut lacer astlictim super equora pupt
Unot tabo undantes estu iactante carme
Cnoi clipa it cetro stillantes sangine peltes
Lredit ad huc non ẽẽ demu lic pectore prorsus
gatis abralit non multum annola netustas
Lesp lacelliti semper lotusq taruntes
Ia merites contra stetimus certare coacti
os pietas quondam liculis luccurrere nullit¬
Ul uuc aut il panis in quor tua marima quatu
Senitia crarlit dolor est menuussi pncorq
Sera ninus niltrs quoniaui romana tuerunt
Auxilia atq ingeus infanna ma sagutu est

Expanded text:
Ascendet, celumque cavo subsidet Averno, Ascendet, celumque cavo subsidet Averno, Quam vobis sit amica Fides. Sed iusta deorum Ultio persequitur sontes, stirpemque profanam Verberat et, claudo quamquam pede nisa, fugaces Prevenit interdum. Scelerum spectator ab alto Hanibal, esse Deum. Quotiens rubicunda cruente Litora pulsarunt absorptis classibus unde! Viscera bellantum pelago quot sparsa natarunt! Quot trunce aut lacere afflictim super equora puppes! Quot tabo undantes estu iactante carine! Quot clipei et tetro stillantes sanguine postes! Credis adhuc non esse Deum? Sic pectore prorsus Egatis abrasit non multum annosa vetustas? Nosque lacessiti semper, sociisque faventes Id meritis, contra stetimus certare coacti. Nos Pietas quondam Siculis succurrere iussit; Nunc autem Hispanis, in quos tua maxima quantum Sevitia exarsit! Dolor est meminisse pudorque; Sera nimis miseris quoniam Romana fuerunt Auxilia, atque ingens infamia nostra Saguntum est
Abbreviated transcription (Latin):
Tn tameu hauc patiare ieos impenore mulcta
Ore nelun proprio mis erroribus cquam
Helpenic tractus atq arua nouilliua iudi
t olueq tricepes regio et lardima et ouinis
Iulula tyreuo aut libico pertula profundo
Ur̃a lit huic alia ex aliis conquirite regna
In te por extitmos ares atq mina ferro
Pandite tulmineo reges calcate luperbor
Ura lub occalu mctricia ligna firantin
Iuborcam et solis tandem uoluantur as otus
ULos anteni libicis arctati finibus inde
Uos dominos rermiu longinquaq cuucta regentis.
Imperia et multu terraq mauq tremendos
amir iupcris postq tatoq potenti
a placitum tantum ille nraui lermone protatus
ubtitnit contra scipio cui talia reddit
Certut crani quecumoꝵ michi promilla tuillent
dnentu turbanda tuo nic tedera peuor
Ius iu horminu nel lacra deuni lernare parator
li cogente metu prins hic grauis astia nolatu
candet eque prie hic solidus penuauia collis

Expanded text:
Tu tamen hanc patiare reos imponere mulctam Tu tamen hanc patiare reos imponere mulctam Ore velim proprio, nostris erroribus equam. Hesperie tractus atque arva novissima mundi Eolieque triceps regio et Sardinia et omnis Insula Tirreno aut Libico perfusa profundo Vestra sit: hinc alia ex aliis conquirite regna, Ite per extremos axes atque invia ferro Pandite fulmineo, reges calcate superbos, Vestra sub occasu victricia signa ferantur In Boream et solis tandem volvantur ad ortus. Nos autem Libicis arctati finibus, inde Vos dominos rerum longinquaque cunta regentes Imperia et multum terraque marique timendos Cernamus, superis postquam Fatoque potenti Id placitum.» Tantum ille gravi sermone profatus Subticuit; contra Scipio cui talia reddit: «Certus eram quecumque michi promissa fuissent, Adventu turbanda tuo, nec federa Penos Iusve hominum vel sacra deum servare paratos, Ni cogente metu. Prius hic gravis astra volatu Scandet equus, prius hic solidus per inania collis
Abbreviated transcription (Latin):
I micribus fallis iuli quor ce culuime lumo
Uertere precipiti fueat mecita rinma
At fuerit lulpecta tibi iani tidere tracto
PDunca forti tides led tu delilte nereri
cupus pacis ad est et uor inli falla relatu
Andim pactam tedus lpreniltes auorum
Tempore ꝙ unmine digur auctoabu ictum
lle inderetur nos li tortuna maligno
Strarit humi rore torlan cecidisse ectori
Uiune luuul studin. non sic nos ununua leno
Sidere prolpitiunt tatror nen omibꝰ oque
rblica tata uelii et patrios connitte calus¬
Cl mis antem de paci agitur tractantibus illis
Quorum primus honos paicis belliq tutirars
Et labor ant requies equidem quia bella moue di
Auctor eram donee netuerunt fata tetendi
Ut faultus loret euentus lic terera certe
Consilio firinata meo paccinq trebor
Que nobis inihonesta quideui led uelle necelle est
At nolis spatiola uenit lit dieere quy
Uictormu patis leges penamiq inberi

Expanded text:
Muneribus falsis, nisi quos de culmine summo Muneribus falsis, nisi quos de culmine summo Vertere precipiti fuerit meditata ruina? At fuerit suspecta tibi iam federe fracto Punica forte fides. Sed tu desiste vereri Tempus pacis adest. Et vos, nisi falsa relAudivi, pactum fedus sprevistis, avorum Tempore, quod minime dignis auctoribus ictum Esse videretur. Nos si Fortuna maligne Stravit humi, reris forsan cecidisse decoris Omne simul studium? Non sic nos numina levo Sidere prospiciunt. Fateor, non omnibus eque ublica fata velim et patrios committere casus. Nunc autem de pace agitur tractantibus illis Quorum primus honos pacis bellique futurus Et labor aut requies. Equidem, quia bella movendi Auctor eram, donec vetuerunt Fata, tetendi Ut faustus foret eventus. Sic federa certe Consilio firmata meo pacemque tuebor: Que nobis inhonesta quidem; sed velle necesse est. At vobis speciosa venit. Sit dicere quamquam Victorum pacis leges penamque iubere,
Abbreviated transcription (Latin):
Diguns amicitia led dnmi nec trena teriere
Lec curliu cohibere pot collapsur aid una
Corriut hic medio si permaulisset al iuude
parserat ophiri celibrem per secula famami
Ia quotieus italo rer formidatus ui orbe
Limacrio diadeia tullit mor cognitus artho
Siptra eciam macedum arripuit lid listire misq
Diun ualet ille mris mictur gloria uulgi
Ieunei argolico ruit iugens nctimna laxo
od quia nr̃a magis tortalle excmpla monebiuit
Hac ipa in patria reguluni fortima luppnii
uarat oncibirs sed dnu consctutere ad astra
Uititur in terginu iaeuit rilupinus a terbo
⁊ me decus partum clauecus aliona reuarri
oq libeut taceo. tato iactatus utroq¬
Inuenies excmmplum fortuna uolubilis in quo
Lulert ulla magis tutum elt crlcedeu leu lim
Illius e gienno uiminu nec fidere llauor
Unitu illi prestari tidem que noluee nuꝙͣ
Deluit instabilem molento turbine rotam
Que non ceca uio ilt lid cecer ellicit illos

Expanded text:
Dignus amicitia. Sed dum nec frena tenere, Dignus amicitia. Sed dum nec frena tenere, Nec cursum cohibere potest, collapsus ad ima Corruit. Hic medio si permansisset, abunde Sparserat Epiri celebrem per secula famam: Ha quotiens Italo rex formidatus in orbe! Trinacrie diadema tulit: mox cognitus Artho Sceptra etiam Macedum arripuit. Sed sistere nusquam Dum valet, ille viris invictus, gloria vulgi Feminei Argolico ruit ingens victima saxo. Sed quia vestra magis fortasse exempla movebunt, Hac ipsa in patria Regulum Fortuna supremis Equarat ducibus. Sed dum conscendere ad astra Nititur, in tergum iacuit resupinus, acerbo Fine decus partum claudens. Aliena renarro Meque libens taceo. Fato iactatus utroquInvenis exemplum, Fortuna volubilis in quo Luserit illa magis. Tutum est discedere sensim Illius e gremio, nimium nec fidere blandis. Vin tu illi prestare fidem, que volvere nunquam Desinit instabilem violento turbine rotam? Que non ceca modo est, sed cecos efficit illos
Abbreviated transcription (Latin):
imuncu apesq ampla. sinuil ce ulultor et hosti
Uuns adest odium lileat cex firmet utrꝙ
Utili conlilium et li iuilla pericula terrent
Itatrahat laltem stuti nomuus alti
Ilturs ire uequit nuc consernda labora
aguus ei labor est magne custodia famo
Uis ne tot egagios actus et tempore tanto
Quclitum decies unurs i t̃mittere casus
Lbittio uir ne uua dies tot lubenat anios
ortimani trnare suam tineuq situndis
Ponere conliliu est uit parua aecellio magne
Sortue est temulle modini si frena celaxas¬
Aufferet in preceps possem te multa mouere
Ilamq cremplorim magna est michi copia quat
Uir fuerat cyrus tamen is dum fine sine ullo
Ciedulus insequitur fortimam turpiter alto
E rcidit e lolio. cuiulus tuit ille pudori
emnca cecidisse mani. felicia pirrns
Dina tullit quanta potuit cum lance remieti
In regnum nobis etiaui mansisset amicier
Ut icor illa anini tanta dulcedine tali

Expanded text:
Innumeri spesque ampla simul. Consultor et hostis Innumeri spesque ampla simul. Consultor et hostis Unus adest: odium sileat, res firment utrimque Utile consilium et si nulla pericula terrent, At retrahat saltem studium te nominis alti. Altius ire nequit: nunc conservare labora. Magnus enim labor est magne custodia fame. Visne tot egregios actus et tempore tanto Quesitum decus unius committere casus Arbitrio? visne una dies tot subruat annos? Fortunam frenare suam finemque secundis Ponere consilium est, nec parva accessio magne Fortune est tenuisse modum. Si frena relaxas, Corrues in preceps. Possem te multa monere; Namque exemplorum magna est michi copia. Quantus Vir fuerat Cirus? Tamen is dum fine sine ullo Credulus insequitur Fortunam, turpiter alto Excidit e solio. Cumulus fuit ille pudori, Feminea cecidisse manu. Felicia Pirrus Arma tulit: quanta potuit cum laude reverti In regnum ! Vobis etiam mansisset amicus, Ut reor, illa animi tanta dulcedine, tali
Abbreviated transcription (Latin):
Pollicitus michi ciedi aderuit insi sistimua irot
Cotpora ferrum anum nultu manusq ma u
Agmine ab adnelo luuul hic que c̾uis inhi me
Alter erit pectusq aliud tronsq altera longi
Nec souur hic uocir nec pacir mertia nerba
go aminos aslume nonos neu nouna pacis
Uisle lenet pulcra est iniquis nictoria. sed lpes
uixia uinccudi par est pulccrima ⁊ crimi
Hec tibi certa patet inli relpins onna nerla
Et quoticus amiinos pntia prolpera tollunt
Ante arces intende occulos cueriq retroq
le quid leta terat tantum tortima tullit ue
Sed quid trtre pot animo metire lagaci
Iil tacies recte nisi cum lpes neuerit illiut
Quic netus occunat tibi lui uictoria torsau
Cellerit et quantum est propait quod landib iaddr
Uictor es it mucis inxq inui nuille trmphr
Adoicis. At ii forte diu coritata repente
Deltituant te fata ⁊u perentꝑ labores

Expanded text:
Pollicitus? Michi crede, aderunt, nisi sistimus iras, Pollicitus? Michi crede, aderunt, nisi sistimus iras, Corpora, ferrum, animi vultusque manusque virorum Agmine ab adverso. Simul hic quem cernis inermem, Alter erit, pectusque aliud fronsque altera longe; Nec sonus hic vocis nec pacis inertia verba. Ergo animos assume novos neu nomina pacis Vile sonent. 'Pulcra est' inquis 'victoria'. Sed spes Anxia vincendi. Pax est pulcerrima rerum. Hec tibi certa patet, nisi respuis. Omnia versa Et quotiens animos presentia prospera tollunt, Ante acres intende oculos circumque retroque, Nec quid leta ferat tantum Fortuna tulitve, Sed quid ferre potest animo metire sagaci. Nil facies recte, nisi cum spes venerit illinc, Hinc metus occurrat. Tibi sin victoria forsan Cesserit: et quantum est propriis quod laudibus addis? Victor es et vincis, vixque unum mille triumphis Adicis. At si forte diu comitata repente Destituant te Fata, ruis pereuntque labores
Abbreviated transcription (Latin):
Uigor in propris spes in mocerata fefellit
Atq aninins parrs impatiers sic blanda paruper
Soctuna in magnis alio tuerit improba nultu
Casibirs hec uariis inli me quoq fallere dultee
Iam latio edocuit non lat libri credxre tutum
Nuic rationi meos mocerantem certius actis
l opit pacis amor tua led ferentior etres
Et fortima din telix exterret utrmiq
Uorililio aduerlum paces itudiit qr quiete
lamq ego cõmonum modio ternore inuent
Qualis apud tabiara fucrun conadi profari
Qualrs apud camas calci te sulpicor ce
Lempi meus eltis et famolillima clan
Ti iundicta patris te tot telicia bella
Astrice et helperie et nuq mentita letõdos
Duccellus tortima leuat. latir onua nom
Pretiria expertus ti cient lcio qnanta libido ẽ
Uincendi quantuq cecre uictoria quando
Cecta foret fattor recum ẽ dulcissima l unit̃
Quis ders hanc nobis qui nõ et fallore possit

Expanded text:
Urgeor in propriis. Spes immoderata fefellit Urgeor in propriis. Spes immoderata fefellit Atque animus paris impatiens. Sic blanda parumper Fortuna, in magnis alio furit improba vultu. Casibus hec variis - nisi me quoque fallere dulce est - Iam satis edocuit: non sat sibi credere tutum. Hinc ratione meos moderantem certius actus Cepit pacis amor. Tua sed ferventior etas Et fortuna diu felix exterret, utrumque Consilio adversum pacis studiisque quietis. Namque ego commemini medio fervore iuvente Qualis apud Trebiam fuerim, - permitte profari - Qualis apud Cannas! Talem te suspicor esse. Nempe virens etas et famosissima clari Te vindicta patris, te tot felicia bella Africe et Hesperie et nunquam mentita secundos Successus Fortuna levat. Satis omnia novi. Preterea expertus totiens, scio quanta libido est Vincendi, quantumque decus victoria. Quando Certa foret, fateor, rerum est dulcissima; sed nunc Quis deus hanc vobis, qui non et fallere possit,
Abbreviated transcription (Latin):
Dub tanto crcidisse mito tibi gloria porto
tima non fueas ins ineus iue conlcia fallis
Camibalem cui de nobis tot larga tanphos
I ata dabant cui tot campis ati agnime tracti
Nomam cillere duces tibi cidere loli
Lon ati non in solo sed nonnne ruchiiu
Undibriu quoq fortime quo bella parerite
Cepta tuo niccum nato clancenca reseruat
Inoigent stupeam ne magis nauiq illa perarma
Dux acer pleis nictor fortissimir aumis
Ille michi cellit inueni nnctusq latinis
Simbrurs est contra tu unc uinenilib
In propria me nempe como sine mluere iuces
Cempori iam belloq ducem metricia ligna
duratosq animos durataq iuemibra gerenti
Cura quicem fatror fuerat pulceruna pacis
Gentibus incomitis. nec enim tanacria uobit¬
Uon fera sardime tellus non tractus yberus
Piena magna latis pro tot iam cdallibus au tot
unt excertitibꝰ protanto langmiu tulo
Culpari tranlacta tamien licet usq loquendo
intari netitum est trauluerlo cale turentes
Crayit anaritie rabier aliena petebam

Expanded text:
ub tanto cecidisse viro. Tibi gloria porro Ultima non fuerit - nisi mens me conscia fallit - Hanibalem, cui de vobis tot larga triumphos Fata dabant, cui tot campis atque agmine fracti Romani cessere duces, tibi cedere soli, Non acie, non vi, solo sed nomine victum. Ludibrium quoque Fortune, que bella parenti Cepta Indigner stupeamne magie? Namque ille per arma Dux acer, plenis victor fortissimus annis, Ille michi cessit iuveni, victusque Latinis Finibus est. Contra tu nunc iuvenilibus annis In propria me nempe domo sine vulnere vinces Tempore iam belloque ducem victricia signa Duratosque animos durataque membra gerentem. Cura quidem, fateor, fuerat pulcerrima pacis Gentibus indomitis. Nec enim Trinacria nobiNon fera Sardinie tellus, non tractus Hiberus Premia magna satis pro tot iam classibus aut tot Sunt exercitibus, pro tanto sanguine fuso. Culpari transacta tamen licet usque loquendo, Mutari vetitum est. Transverso calle furentes Traxit avaritie rabies. Aliena petebam:
Abbreviated transcription (Latin):
Tibare atq niber tristi miscerer tuuultu
Aurca marmorers quidne alta palatia mui
Draxille nuat postꝙ lic lidere leuo
Sub dino peritirm erami carillime trater
Quanta pats animrs hen tati ignarus acerbi
Ignarulq mei dieit trm liber maurar
Sprritus egreditur spatii unde altior equis
Despicerat tomiam sumul et cartagum in biui
Ante diem telu obiens ne siuna inderet
⁊ yadia et claris quod estat decocus aruns

Expanded text:
Turbare atque urbes tristi miscere tumultu? Turbare atque urbes tristi miscere tumultu? Aurea marmoreis quidve alta palatia muris Erexisse iuvat, postquam sic sidere levo In pelago periturus eram? Carissime frater, Quanta paras animis? heu fati ignarus acerbi Ignarusque mei!» Dixit; tum liber in auras Spiritus egreditur, spatiis unde altior equis Despiceret Romam simul et Carthaginis urbem, Ante diem felix abiens, ne summa videret Excidia et claris quod
Abbreviated transcription (Latin):
Uulueri inculcens dolor et nicuna dire
Nortis agens stimuli ardentibus arget auhelu
Ille indeus propinis lup̃ i temporis horani
ncipit. hen qualis tortume termunis alti est
P letis mar ceca boins furor ecce potrntinu
Precipiti gaucere loco status ilte procellis
Subiact in muncre et fuus ad alta leuati
Est mere. hen treiilum magnoni ciliuẽ hono¬
⁊ pes homuniu fallay et manis gloria sictez
llita blanditiis heu inta icirta iabon
Dedita poepetuo lemper heu certa nec unꝙ
Utac mortis prouila dier hen sortis inque
Natu homo in teruis numalia einicta quilcrnt
raquietus homo perq ouiner auxi aunos
Ad mortem fistruat iter moꝵ optima rimin
Dilcutis eracte uidio nuc quanta param
La miler in callum lubii quot lponti labore
nos licine trauliur michi mõriturs ad asta
cancere querit homo sid mois doct oia quo lint
Ata loco latio quid protint arma potirti
Quid tectis infrrre facis quid tedera mondi

Expanded text:
Vulneris increscens dolor et vicinia dure Vulneris increscens dolor et vicinia dure Mortis agens stimulis ardentibus urget hanelum. Ille videns propius supremi temporis horam, Incipit: «Heu qualis fortune terminus alte est! Quam letis mens ceca bonis! furor ecce potentum Precipiti gaudere loco. Status iste procellis Subiacet innumeris et finis ad alta levatis Est ruere. Heu tremulum magnorum culmen honorum, Spesque hominum fallax et inanis gloria factis Illita blanditiis! heu vita incerta labori Dedita perpetuo, semperque heu certa nec umquam Sat mortis provisa dies! heu sortis inique Natus homo in terris! animalia cunta quiescunt; Irrequied mortem festinat iter. Mors, optima rerum, Discutis exacte. Video nunc quanta paravi, Ha miser, in cassum, subii quot sponte labores, Quos licuit transire michi. Moriturus ad astra Scandere querit homo, sed Mors docet omnia quo sint Nostra loco. Latio quid profuit arma potenti, Quid tectis inferre faces? quid federa mundi
Abbreviated transcription (Latin):
Ardnns allurgit scopulus cui proxnua rupet
Cauoidior lacte phebo trriente rebulget
Uolt in secellu curno marit holtia mace
Acrauntur rapidi statutisq palatia luue
Labitur et placidis fraugens mare fluctibꝰ arur
Himo iupra et rippas tinet uibs pulciuma pile
Hanc oculis digitisꝙ notant propiusq patesamit
uuiq latus spatioq brenissinia gorgon
maq nobilior rigidisq tap. an saxt
nsula tum iueo prediner matinori retro
I inquitur ad leuani geliu inicuiaq contra
S taut niga ei gemino nomen sortita ructallo
Plimiben hic nertix illa est argentea iupex
Mlec procul herchulei dencxo monte iecessus
Et thelamoni opus nantisq infestior equo
Parms aquit propuit mnolcuti gurgites nubro
Dixtra led a tergo nintoli tronira tractur
Corlica restabat ianiq hine lardnua longe
Cabificos apperit coller line auria :oma
Inq proalloso tibridis stant litore tancis
Dic postꝙ medio iueuis stetit. quori penus

Expanded text:
Arduus assurgit scopulus, cui proxima rupes Arduus assurgit scopulus, cui proxima rupes Candidior late Phebo feriente refulget. Post in secessu curvo maris ostia Macre Cernuntur rapidi stantisque palatia Lune, Labitur et placidis frangens mare fluctibus Arnus. Hunc supra in ripis sedet urbs pulcerrima Pise. Hanc oculis digitisque notant, propiusque patescunt Etrurieque latus spatioque brevissima Gorgon Ilvaque nobilior rigidisque Capraria saxis Insula; tum niveo predives marmore retro Linquitur ad levam Gilium, vicinaque contra Stant iuga de gemino nomen sortita metallo: Plumbeus hic vertex, illa est Argentea rupes. Nec procul Herculei devexo monte recessus Et Thelamonis opus nautisque infestior equo Parvus aquis propriis violenti gurgitis Umbro. Dextra sed a tergo ventosi frondea tractus Corsica restabat. Iamque hinc Sardinia longe Tabificos aperit colles, hinc aurea Roma Inque procelloso Tybridis stant litore fauces. Hic postquam medio iuvenis stetit equore Penus,
Abbreviated transcription (Latin):
Inapiunnt rarcq nrent per litora palme
inc celphinues adele luco contectus apco
Ebice qui montes molento protiuus anstror
Aricit iniiotais lileus stationo quuescit
Parte alia luiuola patent coniera brestri¬
.X
Sinc solit mucta oculo lustrata benie no
Et bacho dilecta muns mouteq ruberitem
Et niga preli ectant comelia palmite late
nlita mellifluo quibus haud collesq phalano
andatanq licet mirorem aslisse putcbit
Timo leu ꝑigia litir nulli tuta pocte
Illa fint tellus iaciit sine carmine lacte
Hoc michi nimie cantanta loco sulcantib quor
usula iam mencriq placuis a litore portir
e iontur contraq sieet tortissiuur trax
Ansorir sicule retinen cognomina aippe
Collibus lir iꝑam peribent habituri inineua¬
⁊ peruentem patrias oluu dulcrdie athenar
E rotiur corniq caput tumetactaq arcum
Dissiliit maria et saxis treunt uuda nadolr
Coginus u medio nautis dorsoq ingianti

Expanded text:
- Incipiunt, rareque virent per litora palme. - Incipiunt, rareque virent per litora palme. Hinc Delphinus adest luco contectus aprico, Obice qui montis violentos protinus Austros Reicit, immotaque silens statione quiescit. Parte alia sinuosa patent convexa Siestri. Hinc solis vincta oculo lustrata benigno Et Baccho dilecta nimis montemque Rubentem Et iuga prospectant Cornelia, palmite late Inclita mellifluo, quibus haud collesque Falernos Laudatamque licet Meroen cessisse pudebit. Tunc, seu pigra situ, nulli seu nota poete Illa fuit tellus, iacuit sine carmine sacro, Hoc michi nunc cantanda loco. Sulcantibus equor Insula iam Venerique placens a litore portus Exoritur, contraque sedet fortissimus Erix Ausonius, Sicule retinens cognomina ripe. Collibus his ipsam perhibent habitare Minervam Spernentem patrias olei dulcedine Athenas. Exoritur Corvique caput, tumefactaque circum Dissiliunt maria et saxis fremit unda vadosis: Cognitus in medio nautis dorsoque nigranti
Abbreviated transcription (Latin):
Lelius et panidos latiis luccedere caltar
Imperat agnouit scipio nec terua sub nuo
Tempore flagitia aut taiplex nuuiria unttem
Aucullere aninũ legator namq benigne
Alloquiturs ꝙq primum sint tecera nobis
Et supermu delpecta fides iisqr ouine qd nsq̃ẽ¬
Aon tamen a niobis modo puna digna feati
Lecfioie uennct frandes que iudicet onues
na es uil indignu seu moribus iu nos
ple mcis faciam sen maiestate meomin
ILec mram liquar ipe fideni dilcedite triti
Hitius armato intir sub terapore belli
candus instaurat libie status iste pauente
Cnuo erat italia sec iamdux nissus ntorq
Cellerat et naua prus regione protectas
quori ac pat ie frateruas tempori codem
Aouentare atier pallun iam fama feribat
amq mago ianne soluens a litore classem
Alite non fausta pelago se saucins alto
Credicerat patriam tramite recto¬
Si fortuna liuat seulu turgelcere colles
Cedrifta milliq cedcrs his saltibus ora

Expanded text:
Lelius et pavidos Latiis succedere castris Lelius et pavidos Latiis succedere castris Imperat. Agnovit Scipio, nec terna sub uno Tempore flagitia aut triplex iniuria mitem Excussere animum. Legatos namque benigne Alloquitur: «Quamquam primum sint federa vobis Et superum despecta fides, iusque omne quod usqon tamen a nobis modo premia digna feretis Perfidie. Veniet fraudes que vindicet omnes Una dies. Nil indignum seu moribus in vos Ipse meis faciam, seu maiestate meorum, Nec vestram sequar ipse fidem. Discedite tuti, Mitius armatos inter sub tempore belli Fervidus instaurat. Libie status ipse paventis Tunc erat; Italia sed iam dux iussus uterque Cesserat, et varia quamvis regione profectas Equoris, ac patrie fraternas tempore eodem Adventare acies passim iam Fama ferebat. Iamque Mago Ianue solvens a litore classem Alite non fausta pelago se saucius alto Crediderat, patriam Si Fortuna sinat. Sensim turgescere colles Cedriferi - nulli cedens hic saltibus ora
Abbreviated transcription (Latin):
Ui penctrant repetinitq iatem iam trita inceu
Pupis ab nnicurlu poterat iam caltra luoru
Ceruebant lubito cumtres a litore nanes¬
t irmmipunt ex inlidiis non portibus equis
Pugna oritur caltris litus romana relictis
Agnima in extreniũ cocunt iclamore uł aruus
d crursura luis aut quis biccurlus in aruir¬
Unda netabat ittr seo enna conlpecta suormu
igna dabant animos tandem romana laguti
Hissilibus nacuata ratis comierla maligne
Subtrahitur pugne uerlis ad litora remis
De iullu nalido toras allisa fatiscit
I p̃a quidei led nectores telliue petita
E xpolint curlus et lpem trultrata lequentum
Sic lupus inuento procul a custodibut agno
Iulequitur mordetq aninus et denorat anrat
Donct cid ignotas caulas et omlia uentu elt
Cum retrahit cursiuu territ locus ip̃e caunq
Latratus niridiqe ledens super agere pastor
Talia dum pem peragnut non leta ferente
Romulca ⁊euchit legatos missus ab in be

Expanded text:
Vix penetrant repetuntque ratem. Iam tuta videri Vix penetrant repetuntque ratem. Iam tuta videri Puppis ab incursu poterat, iam castra suorum Cernebant, subito cum tres a litore naves Erumpunt ex insidiis. Non partibus equis Pugna oritur: castris litus Romana relictis Agmina in extremum coeunt, clamore vel armis Succursura suis. At quis succursus in armiUnda vetabat iter. Sed enim conspecta suorum Signa dabant animos: tandem Romana sagittis Missilibus vacuata ratis conversa maligne Subtrahitur pugne versis ad litora remis; Ac nisu valido terris allisa fatiscit Ipsa quidem, sed vectores tellure petita Exposuit, cursus et spem frustrata sequentum. Sic lupus invento procul a custodibus agno Insequitur mordetque animis et devorat auras, Donec ad ignotas caulas et ovilia ventum est; Tum retrahit cursum: terret locus ipse canumque Latratus viridique sedens super aggere pastor. Talia dum Peni peragunt, non leta ferentes Romulea revehit legatos missus ab urbe
Abbreviated transcription (Latin):
Halorubal eiligitur sceleris dux isq repente
E greditur portu sparlasq per cquora pupes
Delertasq tuga nantarum uiuadit at ille
Fluctibus hinc illiuc mopini frandibus hostis
Uincuntur facile panicas matis abstrlit estur
Semerlitq alias plures rapuere ne phandi
poredones medias octamr ipe procellas
Dux secuit classis tacemns pupibus ac se
Remige deftulo lub tuto condidit autro
Nontrs appollinei uento iactatus et estu
⁊cipio tam feda concullus ymagine frandis
Q q ammos fortuua dabat uirtusq laborui
Contemptrx nocuam iustis tameu ille qrelis
Cres oratorer oueratos mittit in urbeni
Impetus hos mulgi ferus excipit atraq circũ
Tempeltas lapidum exoritur fremit impia turba
Intemptatq manus et ni reuerentia luim
Sorte magratus interneuisset in illo
Ima die humaui guis calcata fuissent
Cede tuci trepidi tandem per irgia et hostes
Presidiis fulti erigius ad litora parici

Expanded text:
Hasdrubal eligitur sceleris dux, isque repente Hasdrubal eligitur sceleris dux, isque repente Egreditur portu sparsasque per equora puppes Desertasque fuga nautarum invadit: at ille Fluctibus hinc, illinc inopini fraudipus hostis Vincuntur facile; paucas maris abstulit estus Demersitque alias; plures rapuere nefandi Predones. Medias Octavius ipse procellas Dux secuit classis ter denis puppibus, ac se Remige defesso sub tuto condidit antro Montis Apollinei vento iactatus et estu. Scipio tam feda concussus ymagine Fraudis, Quamquam animos Fortuna dabat Virtusque laborum Contemptrix, nocuam iustis tamen ille querelis Tres oratores oneratos mittit in urbem. Impetus hos vulgi ferus excipit, atraque circum Tempestas lapidum exoritur: fremit impia turba Intentatque manus, et ni reverentia summi Forte magistratus intervenisset, in illo Iura die humani generis calcata fuissent Cede truci. Trepidi tandem per iurgia et hostes Presidiis fulti exiguis, ad litora pauci
Abbreviated transcription (Latin):
Carperet/ intrepidiq cirarent cquore uante
Hac lpe igitur iomana iugeus a litore classis
Anna feres honines naciusq cibaria castris
oluerat et gemino sultabat cerula cusu¬
Il auiq alias calcaris pnpes aquilone secondi
Slatibies aduerlis alias lilabenis onultas
Hilerat has pellago tempestos corapit alto
D ilpergitq nagas icopullisq allidit et mudr
Pare pellago lubmerla perit par⁊ litus iiqun
Uita petit lecura hominir̃ metueusq procelle
Omma tuue poterat cello de uertice birle
Cernere feditragum et promptu ad ꝑuria milo
Ergo oritur lubitus per incina lata truultir
Inq fornin cocunt parici quibꝰ eslet houesti
Cura fidesq opibus potior potiorq rapnus
Pactorum et tocieus notis precibusq petite
Pacis ab italia milgris meminisse inbebant
Alt odiis alii cecaq cupidine prede
Ilagrantes ⁊aptumn arma famuit inteq tuinltu
Ut solet a multis melior lententia nicta elt
Tonscendunt aidi naues Gilgoni illis

Expanded text:
Carperet intrepidique errarent equore naute. Carperet intrepidique errarent equore naute. Hac spe igitur Romana ingens a litore classis Arma ferens, homines vacuisque cibaria castris Solverat et gemino sulcabat cerula cursu. Namque alias Calaris puppes Aquilone secundo, Flatibus adversis alias Lilibeus onustas Miserat. Has pelago tempestas corripit alto Dispergitque vagas scopulisque allidit et undis; Pars pelago submersa perit, pars litus iniquum Victa petit, secura hostis metuensque procelle. Omnia tunc poterat celso de vertice Birse Cernere fedifragum et promptum ad periuria vulgus. Ergo oritur subitus per menia lata tumultus Inque forum coeunt. Pauci quibus esset honesti Cura fidesque opibus potior potiorque rapinis, Pactorum et totiens votis precibusque petite Pacis ab Italia vulgus meminisse iubebant. Ast odiis alii cecaque cupidine prede Flagrantes raptim arma fremunt interque tumultum, Ut solet, a multis melior sententia victa est. Conscendunt avidi naves. Gisgonius illis
Abbreviated transcription (Latin):
l onfulibus nam forte aberant que sura pitrit
Nisponsi ernabat onnis digunq monebat
Ila iestate dicus latia liniusq morandi
nctor ciat reditus at contra intacta metellus
Sedera romano fuerat qui ca peterdi
oucta referre duci nosset qui onna solus
Illa sid asperior sententia insa lemin
O ꝑtima que niuris pellendus sculint hostes
Ixploratores
Sic sine pace retro recenut line federe daptin
Et siue rel penlo cultodia litus ad usq
Hittitur ansonie ne quoq flectere cursum¬
U eu fiaudis moliri aliquid pei piuca possint
Ingcua atꝙ artes nati exercere paternas
lniims ipe ctiam lemisq in castrambentur
Hec patrie mandata enci non lenta referre
Pergat qua cepit primordiaq alta legnatur
Fortimamq etosq luos ueui pacis ini nubra
Deltituat ceptumi ne sinat lentelcere bellu
Scecrot interca pacis spes blauda lequestre
Ut trras secnrus iter pellegoq mator

Expanded text:
Consulibus - nam forte aberant -, que summa potestas, Consulibus - nam forte aberant -, que summa potestas, Responsi servabat onus; dignumque movebat Maiestate decus Latia, Liviusque morandi Autor erat reditus. At contra intacta Metellus Federa Romano, fuerat qui causa petendi, Cunta referre duci, nosset quique omnia solus. Illa sed asperior sententia visa Levini Optima, que muris pellendos censuit hostes Exploratores. Sic sine pace retro redeunt, sine federe raptim Et sine responso. Custodia litus ad usque Mittitur Ausonie, ne quoquam flectere cursum, Neu fraudis moliri aliquid per Punica possint Ingenia, atque artes nati exercere paternas. Fulvius ipse etiam Leliusque in castra iubentur Hec patrie mandata duci non lenta referre: Pergat qua cepit primordiaque alta sequatur Fortunamque deosque suos, neu pacis in umbra Destituat ceptumve sinat lentescere bellum. Fecerat interea pacis spes blanda sequestre Ut terris securus iter pelagoque viator
Abbreviated transcription (Latin):
Suta edeus pactamq timent niutte noctem
Perduxit comitem quem dederat ipe profecti
Sapio sed muros netitis intrari uetuste
Concilium de more datur stat prixima porte
Bellone saciata domur quo tota seuatus
Turba uerenda coit. simul et quos miserat host
lonueniunt himuita ꝑalam quia falsa citatii
Asserucre deis ira gramoro scuatus
Aca dere ammos pacemq et fedus anitum
Poscrutes miruere odium molita igare
Dublica pacta quidm causamq infere maloꝵ
Harubali cunctosq alios absoluiri culpa
Cepit ad hec uarium murmur tum conatud ini
Ex partibus qui pacem peciistes auntara
Dicite ait ueteris fuerint que federa pacis
Uiuibus etatis clipens fuit illa uitu sta
Si muenes noq tot retro meminissi per anuos
Punca sie potint frans et frustrantia temp
Uerba parum latuere patres excreere templo
Iussrabemnt in tres saissa est sententia partes
Principibus queq nnsa suit quaruuna riuesis

Expanded text:
Lenta dolens pactamque timens amittere noctem. Lenta dolens pactamque timens amittere noctem. Perduxit, comitem quem dederat ipse profectis Scipio; sed muros vetitis intrare vetusto Consilium de more datur. Stat proxima portis Bellone sacrata domus, quo tota Senatus Turba verenda coit, simul et quos miserat hostis Conveniunt. Hi multa palam quia falsa citatis Asseruere deis, ira graviore Senatus Accendere animos; pacemque et fedus avitum Poscentes meruere odium: violata negare Publica pacta quidem, causamque inferre malorum Hanibali, cuntosque alios absolvere culpa. Cepit ad hec varium murmur; tum concitus unus Ex Patribus: "Quoniam pacem petiistis avitam, Dicite" ait "veteris fuerint que federa pacis." Omnibus etatis clipeus fuit: illa vetusta; Se iuvenes, neque tot retro meminisse per annos. Punica sic patuit fraus et frustrantia tempus Verba parum latuere Patres. Excedere templo Iussi, abeunt. In tres scissa est sententia partes, Principibus queque usa suis, quarum una reversis
Abbreviated transcription (Latin):
Uua lit offense. sed nuine antiqua iecordor
lam locur admonuit. iecbas et indicta ꝙisto
Contingit in pellago. sic qnistir nertitur inde
Ad leuam medioq retro protul equore malta
Ante sed ad dextram lilibera litora fernent
Oerultatamq lum phragii monuuenta sepulri¬
U ic lorgani alterno noctan sanone lenabant
Et ncterim incuiores iam tune uentura tunelnt
Anxia tum trum succubunt pectora sumpno
Et nonus eoe consurgins curus ab aye
intea complebat facili crepitantia pulsu
Telius hec inter perducto rege reuertens
Accellerabat iter namq illum cara tralebant
Iussa ducis profugrsq hostis multũq timebat
Ie sine se fortaste dies foret ultima belli
Expoctata sibi semper cum tama repente
uadit hostilis paciin uemamq p̃cantes
Afori legator igitur reuocante senatu
⁊elis ipe domum repetit sic dulcia care
lnmua cum pteret inueurs male sanus amite
Si patir ant genitux utrahant iustigia flictit

Expanded text:
Una sit offense. Sed nunc antiqua recordor, Una sit offense. Sed nunc antiqua recordor, Nam locus admonuit, scelus et vindicta quod isto Contigit in pelago.» Sic questus vertitur inde Ad levam, medioque retro procul equore Malta Ante, sed ad dextram Lilibeia litora fervent, Occultantque sinu Frigii monumenta sepulcri. Sic longam alterno noctem sermone levabant, Et veterum memores, iam tunc ventura timebant. Anxia tum tenui succumbunt tempora somno, Et novus Eoo consurgens Eurus ab axe Lintea complebat facili crepitantia pulsu. Lelius hec inter perducto rege revertens Accelerabat iter; namque illum cara trahebant Iussa ducis profugusque hostis, multumque timebat Ne sine se fortasse dies foret ultima belli Expectata sibi semper, cum fama repente Incidit, hostiles pacem veniamque precantes Affore legatos. Igitur revocante Senatu Lelius ipse domum repetit. Sic dulcia care Limina cum peteret iuvenis malesanus amice, Si pater aut genitrix retrahat, vestigia flectit
Abbreviated transcription (Latin):
Impia classis iter noc longe a iimbres istis
Inadit in classem latiam nempe ipe tremencã
Liornm stragem. totoq uicendia ponto
Et nolitare trabes et mixta cadanera nuus
Corporibus / cirenq atro ficta tincta cruore
Et ictas pupos remosq it sparsa per midas
larbasamnanfragini horrendũ fiactosq iudetis
Unlucra cubra nimis mortesq et in equore luctu
Confusum tristesq sonos trepidumq tumultum
Prelia tartareis hereboq imnilina uor
douic feda fuit strages fera bella cienti m
Lantippum uliuare oculos atq ora intibam
duberntemq faces ratibus flauiasq ꝑiquor
Sondentem et telo gladios ac tela plimintum¬
Il ec prius ex oculis abiit q dassis in omo
Dissilunit pellagus siculi quod litoris nup
Dardimeq latur mediis distirmminat undis
Ribetas cquidem x antippo nindici nobit
Cnnt parii tantemq pritor i trux na quiscat
Molliat ille animios uni sati ultio tanta

Expanded text:
Impia classis iter, nec longe a finibus istis Impia classis iter, nec longe a finibus istis Incidit in classem Latiam: nempe ipse tremendam Nostrorum stragem, totoque incendia ponto, Et volitare trabes, et mixta cadavere vivis Corporibus, circumque atro freta tincta cruore, Et victas puppes remosque et sparsa per undas Carbasa, naufragium horrendum, fractosque rudentes, Vulnera crebra nimis mortesque et in equore luctum Confusum, tristesque sonos trepidumque tumultum, Prelia Tartareis Hereboque similima vidi. ndis, Donec feda fuit strages, fera bella cientem Xantippum relevare oculos atque ora videbam, Subdentemque faces ratibus flammasque per equor Fundentem, et celo gladios ac tela pluentem. Nec prius ex oculis abiit, quam classis in omne Dissiluit pelagus, Siculi quod litoris unum Sardinieque latus mediis disterminat undis. Libertas equidem Xantippo vindice nobis Tunc periit: tandemque, precor, trux ira quiescat! Molliat ille animos: uni satis ultio tanta
Abbreviated transcription (Latin):
Rantippi morsq granes librataq nerba
Te quotiens hambalindro quotiensq loquetem
Ancio tu mxdum in luccui tune editus infas
did quid cuucta secor nictores muccre nobis
Contigit arte ducis sola romanaq castra
Nomanasq acies iomanaq signa ducrinoꝑ
Fidimus it uras subiit dux ipe cathenas
Hei michi quid referam quid mi memisse cregit
Hanibal hoc pelagus namq hic insi nictis opacc
nditiis fallor xantippum sena sub mdis
Et uditum in patriammentita et perfica cdassis
Demasit indeor coipus spectare natantis
E quore tum nasto et nix brachia fessa mouent
Dii q monstra bom que mens iugiata nocentu
Qmo noluere sibi solum qui causa salutis
His fuerat tali imamines absinnere morte
Arungis implebam partes illumq cacentenze
Et indi et colm et ꝑsagia tastia Iuixi
Ipsemichi nercor iumum narraa colorem
Qui siquitur seo digna fuit nidicta dcoꝵ
Hac cquicem pancos post muos forte tenlat

Expanded text:
Xantippi moresque graves librataque verba, Xantippi moresque graves librataque verba, Te quotiens, Hanibal, video, quotiensque loquentem Audio. Tu vixdum in lucem tunc editus infans. Sed quid cunta sequor? victores vincere nobis Contigit arte ducis sola, Romanaque castra Romanasque acies Romanaque signa ducemque Fudimus, et nostras subiit dux ipse cathenas. Hei michi, quid referam? quid me meminisse coegit, Hanibal, hoc pelagus? namque hic, nisi noctis opace Inditiis fallor, Xantippum seva sub undis, Et reditum in patriam mentita et perfida classis, Demersit. Videor corpus spectare natantis Equore tam vasto et vix brachia fessa moventis. Dii, que monstra, boni! que mens ingrata nocentum! Quid voluere sibi? solum qui causa salutis His fuerat, tali unanimes absumere morte! Remigis implebam partes, illumque cadentem Et vidi et dolui et presagia tristia finxi Ipse michi. Vereor summum narrare dolorem Qui sequitur; sed digna fuit vindicta deorum. Hac equidem paucos post annos forte tenebat
Abbreviated transcription (Latin):
Neptunumq patreni atq omia ninima simple
Dex cor infancas li bie prohibete nunas
Atq omen prohibite malum michi multa iud
Uita dedit longos huc contumata pir camor
Auc tamormuadit mentem timiduq senectꝰ
Esficit hen quanto stetimus discrinme contra
Hostiles acies tunc cum romana panentem
Castra percrrabant libiam et cartagiuis imple
Ncma pusabant tum duxerit optimus illi
Agulus ixhumo cui sic fortuna fimore
Ulanca indebatur nichil ut sperare liceret
Astlictos quantum tancem stat bagrada facti
Tistis adhuc ꝑtini frustra serpentis amice
Sensimus auxiliũ latiis nam i illa sagittis
Obrintur transfixa fera it sub grandine multa
lorum compssa perit ix igera campi
Quatuor excpiunt inmala mole iacentu
Uix tandem tot ncta malis fortima remoto
Oportima quidm non dignis unttit ab nrbe
Anxilia ipa ducem fida lacedemone mttit
Eucia magnificos indror michi cernere nultus

Expanded text:
"Neptunumque patrem atque omnia numina supplex "Neptunumque patrem atque omnia numina supplex Deprecor, infandas Libie prohibete ruinas Atgue omen prohibete malum. Michi multa videre Vita dedit longos huc continuata per annosi; Nunc tremor invadit mentem timidumque senectus Efficit. Heu quanto stetimus discrimina contra Hostiles acies tunc, cum Romana paventem Castra pererrabant Libiam et Carthaginis ampie Menia pulsabant. Tum dux erat optimus illis Regulus, eximio cui sic Fortuna favere Blanda videbatur, nichil ut sperare liceret Afflictis. Quantum tandem - stat Bagrada facti Testis adhuc - quantum frustra serpentis amice Sensimus auxilium! Latiis namque illa sagittis Obruitur transfixa fera, et sub grandine multa Telorum compressa perit - vix iugera campi Quatuor excipiunt immani mole iacentem -. Vix tandem tot victa malis Fortuna, remoto Oportuna quidem non dignis mittit ab orbe Auxilia: ipsa ducem fida Lacedemone mittit Grecia. Magnificos videor michi cernere vultus