comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
diũ temꝑamentũ in hoc seruant ꝑticis decutiunt cũ
inuiria arboꝵ. sequentis ꝙ annidãpno. Quippe oliuan¬
tib lexantiqͥssima fuit. Oleã ne stringito. ne ue uerb̾ato.
Qui cautissime agunt. harundine leui ictu. nec aduer¬
sosꝑcutiunt ramos. Sic qͦ alternare fructus cogit᷑ de¬
cussis germinib. Nec minis sit expectet᷑ ut cadat. he¬
rendo enĩ ultra suũ tempꝰ absũmunt uenientib ali

Expanded text:
dium temperamentum in hoc servant, perticis decutiunt cum dium temperamentum in hoc servant, perticis decutiunt cum iniuria arborum sequentisque anni damno. quippe olivantibus lex antiquissima fuit: oleam ne stringito neve verberato. qui cautissime agunt, harundine levi ictu nec adversos percutiunt ramos. sic quoque alternare fructus cogitur decussis germinibus, nec minus si expectetur ut cadant ; haerendo enim ultra suum tempus absumunt
Abbreviated transcription (Latin):
liue constant nucleo. oleo. carne. xu.¬
amurca. Sanies hec ẽ eius. Amara fit exaquis.
ideo siccitatib minima. riguis copiosa. Suus quidẽ
oliue succus oleũ ẽ. Iq precipue ex ĩmaturis intelli¬
gimꝰ. sic̃ omphatio docuimus. Augetur oleũ ad arct᷑i
exortũ ad.xui.kł. octob̾. postea miclei increscunt.
piente iigritia in imũ amurte. ante eã nichil. ⁊ error
hominũ falsus. existimantes matͣitatis iuitiũ qđ est
uicu ꝓrunũ. Deide qđ oleũ crescere oliue carne arbit᷑¬
inur. cũ succus oĩs incorpus habeat. lignũq intus gran¬
descat. Ergo tũ marime rigant᷑. Qđ ubi cura multa si¬
ue ymbrib accidit. oleũ absũmit᷑. nisi ꝯsecuta serenitate
que corpus ertenuet. Omnino enĩ ut theophrasto pla¬
cet. ⁊ olei causa calor quare ĩ torcularib ⁊̃ incellis młto
igni querit᷑. Tercia ẽ culpa in parsimonia. qm̃ ꝓpter im¬
pendiũ decerpendi expectat᷑ ut decidat oliua. Qui me¬

Expanded text:
liva constat nucleo, oleo, carne, amurca. sanies haec est eius amara; fit ex aquis, ideo siccitatibus minima, riguis copiosa. suus quidem olivae sucus oleum est, idque praecipue ex inmaturis intellegitur, sicut in omphacio docuimus. augetur oleum ab arcturi exortu in a. d. XVI kal. Oct., postea nuclei increscunt epiente nigritia minimum amurcae, ante eam nihil est. 10 error hominum falsus existimantium maturitatis initium quod est vitii proximum, deinde quod oleum crescere olivae carne arbitrantur, cum sucus omnis in corpus abeat lignumque intus grandescat. ergo tum maxime rigantur; quod ubi cura multisve imbribus accidit, oleum absumitur nisi consecuta serenitate quae corpus extenuet. omnino enim, ut Theophrasto placet, et olei causa calor est, quare in torcularibus etiam ac cellis multo igni quaeritur. tertia est culpa in parsimonia, quoniam propter inpendium decerpendi expectatur ut decidant olivae. qui me
Abbreviated transcription (Latin):
eliqui arboꝵ fructus uix specie figura ue ñ mͦ
saporib succisq tociens ꝑmitxtis atq infitis emi¬
merari queunt. Grand issimis pmeis micib altissimeq
sufpensis intus exiles nucleos lacunatis includit
oris uestitos. alia ferruginis tunica mira nate cura
molliter semina collocandi. harũ genus altm teren¬
tine digitis fragili putamine auiũq furto ĩ arbore.
Et terciũ appinie picea satiua nucleoꝵ cute ueruis
qͣm putamine adeo molli ut sumil mandant᷑. Quar¬
tũ pythidia uocant. epinastreis. singłaris reme ad¬
uersus tussĩ in melle decoctos micleos taurima qui¬
celos uocant. Sinea corona. urictores ap̃ histrũ coronan

Expanded text:
eliqui arborum fructus vix specie figurave, non modo saporibus sucisque totiens permixtis atque insitis, enumerari queunt. Grandissimus pineis nucibus altissimeque suspensus . intus exiles nucleos lacunatis includit toris, vestitos alia ferruginis tunica, mira naturae cura molliter semina conlocandi. harum genus alterum Tarentinae digitis fragili putamine aviumque furto in arbore. et tertium sappini e picea sativa, nucleorum cute verius quam putamine adeo molli, ut simul mandatur. quartum pitydia vocant e pinastris, singularis remedii adversus tussim in melle decoctis nucleis. Taurini ravicelos vocant. pinea co
Abbreviated transcription (Latin):
umbria mirtoq etrurie atq ligurie confino rum¬
ensẽ magnitudine. Conspicuũ quippe ⁊ ad singła milia
pando p̃mit᷑. ꝓrimũ aut̃ urbi uestinũ eumque ecae¬
dicio campo laudatissimũ. ⁊̃ caprarũ gregib sua ẽ
laus ingregenti marima ea quẽtegratiã fumo qualis
in ipsa urbe conficit᷑ cunctis p̃ferendus. Nã galliarũ
sapor medicam̃ti uĩ oꝑtinet trans maria u̾o bythinꝰ
fere in gła ẽ. In eẽ pabulis sale. ⁊ iã ubi ñ det᷑. Ita ma¬
xime intelligit᷑ omini ĩ sale caseo senescente. quales
redire in musteũ saporẽ aceto ethimo maceratos cer¬
tũ est traditũ. tradunt ⁊ orasten indesertis caseo uix¬
isse annis .xx. ita temꝑato ut uetustatẽ ñ sentiret.

Expanded text:
Vmbria mixtoque Etruriae atque Liguriae confinio LunVmbria mixtoque Etruriae atque Liguriae confinio Luniensem magnitudine conspicuum, quippe et ad singula milia pondo premitur, proximum autem urbi Vestinum eumque e Caedicio campo laudatissimum. et caprarum gregibus sua laus est, in recenti maxime augente gratiam fumo, qualis in ipsa urbe conficitur cunctis praeferendus; nam Galliarum sapor medicamenti vim optinet. trans maria vero Bithynus fere in gloria est. inesse pabulis salem, etiam ubi non detur , ita maxime intellegitur, omni in salem caseo senescente, quales redire in musteum saporem aceto et thymo maceratos certum est. tradunt Zoroastren in desertis caseo vixisse annis XX ita temperato, ut vetustatem n
Abbreviated transcription (Latin):
qͦ cutẽ trab̾ens. Ommẽ aut̃ igne spissat᷑um ore ferfescit
pabulũ caseo fertilius quã capͥnũ ex eadẽ mensura
pene alt̾o. tantoq plures. Que plures quat̾nis mãmaᷤᷤ
hñt caseo iutilia. ⁊ meliora que binas. Coagulũ inu¬
tile leporis. hedi laudatũ. p̃cipuũ tñ dasypolis. qđ ⁊ ꝑ
fluuio alui medet᷑. iinus utrĩq dentatoꝵ. Mirum
barbaras gentes que lacte uiuant ignorare aut sper¬
nere tot scłis caseis dotẽ densantes io. Alioqͥn in aco¬
rẽ iocundũ ⁊ pingue butyrũ spuma id ẽ lacte concre
caseo rome. uͥ omniũ gentiũ bona cõminus iudicat᷑.
⁊ ꝓuinciis nemauseni p̃cipua lesure gabaliciq pauis
s breuis ac musteo tm̃ cõmendatio duobꝰ alpes gñibu
pabula sua approbant. dolmatice docleatã mittunt.
ceutronice uatusicũ nũosior appennino cebanũ. hic
⁊ liguria mittit ouiũ maxime lactis. astunatẽ ex

Expanded text:
quoque cutem credens. omne autem igne spissatur, umore fervescit. quoque cutem credens. omne autem igne spissatur, umore fervescit. bubulum caseo fertilius quam caprinum, ex eadem mensura paene altero tanto. quae plures quaternis mammas habent, caseo inutilia, et meliora quae binas. Coagulum hinnulei, leporis, haedi laudatum, praecipuum tamen dasypodis, quod et profluvio alvi medetur, unius utrimque dentatorum. mirum barbaras gentes, quae lacte vivant, ignorare aut spernere tot saeculis casei dotem, densantes id alioqui in acorem iucundum et pingue butyrum. spuma id est, lacte concrete, ubi omnium gentium bona comminus iudicantur, e provinciis Nemausensi praecipua, Lesurae Gabalicoque pagis, sed brevis ac musteo tantum commendatio. duobus Alpes generibus pabula sua adprobant : Delmaticae Docleatem mittunt, Ceutronicae Vatusicum. numerosior Appennino: Cebanum hic e Liguria mittit ovium maxime lacte, Sassinatem ex
Abbreviated transcription (Latin):
U rse mãmas quat̾nas gert̃. Delfini binasinbina al¬
uo papillas tm̃ nec euidentes. ⁊ paulo inobliquũ
porrectas. Neq aliud animal incur su ambit᷑. Et
fusũ lac nutile. abeius m̃se qd uitales partꝰ
salubre. Plerisq aut̃ totis mãmis atq ⁊̃ malarũ
sinus fluit. Cameli lac tabendo ne iterũ graues¬
cant. Suauissimũ hoc existimat᷑. ad unã mensu¬
rã trib aque additis. Bis ante partũ ñ hãnt ex pͥ¬
mo semꝑ aꝑtũ clostre fiunt ii adimsceat᷑ aqua
inpumicis modũ coeunt duritia. Asine p̃gnan¬
tes continuo lactescunt. Pullos earũ ubi pingue
pabulũ biduo a partu maternũ lac gustasse leta¬
coit. Tenuissimũ camelis. mox equab crassissimũ.
A sine ut coaguli uice utant᷑ conferre aliꝗd excan¬
dore in mulierũ cute existimat᷑. Põpea certe do
nearũ ⁊̃ soliũ totũ corpus illo lacte macerabat. extẽdi

Expanded text:
235 ursae mammas quaternas gerunt, delphini binas in ima al235 ursae mammas quaternas gerunt, delphini binas in ima alvo papillas tantum nec evidentes et paulum in oblicum porrectas. neque aliud animal in cursu lambitur. efusum lact inutile, ab eo mense, quo vitales partus, salubre. plerisque autem totis mammis atque etiam alarum sinu fluit. cameli lact habent, donec iterum gravescant. suavissimum id existimatur ad unam mensuram tribus aquae additis. bos ante partum non habet, et primo semper a partu colostrae fiunt, ni admisceatur aqua, in pumicis modum coeunte duritia. asinae praegnates continuo lactescunt. pullos earum, ubi pingue pabulum, biduo a partu maternum lact gustasse letacoit. tenuissimum camelis, mox equis, crassissimum asinae, ut quo coaguli vice utantur. conferre aliquid et candori in mulierum cute existimatur. Poppaea certe, Donearum etiam solio totum corpus illo lacte macerabat, extendi
Abbreviated transcription (Latin):
dictis iam antiquis strigẽ conuenit s que sit auiũ
sini ã fetu dolent. ideo sexto m̃se arcent: partꝰ
cũ eque anno ꝓpe toto p̃beant. Quib solida un¬
gula nec supͣ geminos fetus hec omĩa binas hñt
mãmas. nec aliubi qͣm infeminibꝰ. Codẽ locobifulca
⁊ cornigera. boues quat̾nas: oues. capre. binas. Quȩ
num̃oso fecunda partu. ⁊ quib digiti in pedibus
hec plures hñt toto uentre duplici ordine. ut sues
gñose duodenas. uulgares binis minꝰ. Similit̾ ca¬
nes. Alias uentre medio quat̾nas ut panthere. ali¬
as binas ut lamie. Elephas tm̃ sub armis duas. nec
inpectore s citͣ in aliis occultas. nullis infeminib.
pͥmas p̃mente hẽe sunt faucib ꝓrime. ut suã
quisq nouit infectus qͦ genitus ẽ ordine. eaq
alitur. nec alia detracto illa alumno suo steriles¬
cit ilico ac resilit. Tũc uͦ ex omni turba relicta so¬
la munifex que gito fuerat attͥbuta defendat.

Expanded text:
dictis iam antiquis strigem convenit, sed quae sit avium, dictis iam antiquis strigem convenit, sed quae sit avium, s a fetu dolent, ideo sexto mense arcent partus, cum equae anno prope toto praebeant. quibus solida ungula nec supra geminos fetus, haec omnia binas habent mammas, nec aliubi quam in feminibus. eodem loci bisulca et cornigera, boves quaternas, oves et caprae binas. quae numeroso fecunda partu et quibus digiti in pedibus, haec plures habent et toto ventre duplici ordine, ut sues, generosae duodenas, volgares binis minus; similiter canes. alia ventre medio quaternas, ut pantherae, alia binas, ut leaenae. elephans tantum sub armis duas nec in pectore, sed citra in alis occultas. nulli in feminibus primas praebent — eae sunt faucibus proximae —, et suam quisque novit in fetu quo genitus est ordine, eaque alitur nec alia. detracto illa alumno suo sterilescit ilico ac resilit, uno vero ex omni turba relicto sola munifex, quae genito fuerat attributa, dependet.
Abbreviated transcription (Latin):
sic̃ nec feminis magnoꝑe inuente tñ quedã de¬
fluuio capitis inualide ut lamigine oris ẽ menstrui
cursus stetere. Quibdã postgenitis uiris sponte ñ
gignunt᷑. Qua drupedib pilũ cad̾e atq subnasci an¬
nuũ est. uiris crescunt. incapillo mox inbarba reci¬
si ñ ut herbe aũ cetera in cisura augent᷑. s ab radi¬
ce exeunt. Crescunt ⁊ in quibdã morbis. morbis¬
maxime tussis. ⁊ in senecta. defuncto qͦ. Corporibꝰ
libidinosis congeniti nat᷑ius defluunt: agnati ce¬
lerus decrescunt. qͣdripedib senectute crassesct̃.
laneq rarescunt. Quadrupedũ dorsa pilosa. uen¬
oum coriis glutinũ excoquit᷑. tauroꝵq pre
animalia mãmarũ notas tm̃. S ne femine ꝗdẽ
inpectore. nͥ que possunt partus suos attollere. Oua
gignentiũ nulli necletis nͥ animal parienti.
ꝑtilio tm̃. fabulosũ enĩ arbitror de strigibus
udere eas infantiũ labris unmulgere. Esse ĩ male¬

Expanded text:
sicut nec feminis magno opere; inventae tamen quaedam desicut nec feminis magno opere; inventae tamen quaedam defluvio capitis invalidae, ut et lanugine oris, cum menstrui cursus stetere. quibusdam post genituri sponte non gignuntur. quadripedibus pilum cadere atque subnasci annuum est. viris crescunt maxime in capillo, mox in barba. recisi non, ut herbae ac cetera, ab incisura augentur, sed ab radice exeunt. crescunt et in quibusdam morbis, maxime phthisi, et in slibidinosis congeniti maturius defluunt, agnati celerius crescunt. quadripedibus senectute crassescunt lanaeque rarescunt. quadripedum dorsa pilosa, venoum coriis glutinum excoquitur, taurorumque animalia mammarum notas tantum. sed ne feminae quidem in pectore nisi quae possunt partus suos attollere. ova gignentium nulli; nec lact nisi animal parienti. tum: fabulosum enim arbitror de strigibus, ubera eas infantium labris inmulgere. esse in male
Abbreviated transcription (Latin):
omniũ quadrupedũ subtilitas anummi p̃cipua ꝑhibetur
ulis. Ergo cutis ipsa sensu caret. maxime incapite uͥc̃ꝙ
ꝑse ac sine carne ẽ. uulnerata ñ coit ut inbucca cilioꝙ.
Que animal pariunt. pilos hñt que oua pennas aut
squamas. aut corticẽ ut testudines aut cutẽ puram.
ut serpentes. Pennarũ caules omniũ autũ precise ñ
crescunt. iilsa ea renascunt᷑. Mẽbranis uolant fra¬
gilib insecta humentib hirundines in mari sicas
inter tecta uesꝑtilio. horũ qͦ ale articulos hñt. Sai
acute exeunt: crasi hircis. feminis tenuiores. Equi
iniuba largi. mnarmis leoni. d aspoli ⁊ inbuecs
intus ⁊ inpedibus. Que utͣq trogus ⁊ in lepore tͣdidit.
hoc exemplo libidinosiones hominũ quoq hirtos
colligens. Uillosissimus animaliũ lepus. Pubescit
homo solus. Qd̾ nisi contingit. sterilis in gignendo
ẽ. seu masculus seu femina. Pili in homine partim

Expanded text:
omnium quadripedum suptilitas animi praecipua perhibetur omnium quadripedum suptilitas animi praecipua perhibetur illis. ergo cutis ipsa sensu caret, maxime in capite. ubicumque per se ac sine carne est, volnerata non coit, ut in bucca cilioque. Quae animal pariunt, pilos habent; quae ova, pinnas aut squamas aut corticem , ut testudines, aut cutem puram , ut serpentes. pinnarum caules omnium cavi. praecisae non crescunt, evulsae renascuntur. membranis volant fragilibus insecta, umentibus hirundines in mari, siccis inter tecta. vespertilionum alae quoque articulos habent. Pili e cute exeunt crassa hirti, feminis tenuiores; equis in iuba largi, in armis leoni, dasypodi et in buccis intus et sub pedibus, quae utraque Trogus et in lepore tradidit, hoc exemplo libidinosiores hominum quoque hirtos colligens. villosissimum animalium lepus. pubescit homo solus, quod nisi contigit , sterilis in gignendo est, seu mas seu femina. pili in homine partim
Abbreviated transcription (Latin):
materia susfusa. ⁊lerũ adsingłos animi habitus pudore
ia. metu.: pallorib plurib modis sitũ ruboris. Alius enĩ
ire. ⁊ alius ueretundie. sã in metu refug̾e. ⁊ nusquã eẽ
certũ est multis q t̃nsfugere mnistossis. qͥ homini tm̃ eue¬
nit: siã que mutare ciximꝰ. colorẽ. alienũ accipiunt
animi constare ñ tenuitate sangͥnis putent. s
cute oꝑimentis q corꝑũ magis aũ minꝰ bruta eẽ ut
ostreas ⁊ testudines. boũ terga seras suũ obstaret temi¬
itatis ĩ meantis sp̃s. nec purũ liquidũq transmitti.
Sie ⁊in homine cũ crassior callosior ue excludat cutis.
Que nͥ ñ corcoaralis s duritia tergoris tribuat᷑ ⁊ soller¬
tia. stippopotami corĩ crassitudo talis ut inde tornen¬
tur haste. ⁊ tñ quedã ingenio medica diligentia. Ele¬
phantoꝵ qͦ tergora inpenet᷑biles scasetras hñt: cũ tũ

Expanded text:
materia suffusi, verum ad singulos animi habitus, pudore, materia suffusi, verum ad singulos animi habitus, pudore, ira, metu, palloris pluribus modis, item ruboris: alius enim irae et alius verecundiae. nam in metu refugere et nusquam esse certum est multisque non profluere transfossis, quod hominid tantum evenit. nam quae mutaanimi constare non tenuitate sanguinis putent, sed cute operimentisque corporum magis aut minus bruta esse, ut ostreas et testudines; boum ferga, saetas suum obstare tenuitati immeantis spiritus , nec purum liquidumque tramitti; sic et in homine, cum crassior callosiorve excludat cutis: ceu vero non crocodilis et duritia tergoris tribuatur et sollertia. hippopotami corio crassitudo talis, ut inde tornentur hastae, et tamen quaedam ingenio medica diligentia. elephantorum quoque tergora inpenetrabiles caetras habent, cum tamen
Abbreviated transcription (Latin):
multus ⁊ pinguis iracundia. Marib qͣm femi¬
nis igrior. ⁊ rauenta qͣm senio. ⁊ inferiore parte
pingiior. Magna ⁊ meo utilitatis portio. emissus sp̃m
secũ tralit. tactũ tñ ñ sentit. animaliũ quibꝰ fortior
ac crassior sapientiora. quib teninor timidiora. quib
minimꝰ aut nullins. lauroꝵ celerrime coitatꝙ du¬
resat iõ pesfifer potu maxime. aꝓrũ aceruoꝵ capre¬
arũ ꝙ ⁊bubaloꝵ omniũ ñ spissat᷑. Pinguissimꝰ asinis.
homini tenuissimꝰ. his quib plus quaterni pedes nul¬
lus. Obesis. minꝰ copiosus: qm̃ absumit᷑ pingui. ꝓflu¬
uiũ eius uni fit in marib homini aliis nare. alt̾utra
maerino uico p̃torio uitos. ⁊ omĩb annis uolusio sat¬
ninio urbis p̃fecto. qͥ nonagesimũ ⁊̃ excessit annũ. Solũ
hoc in corꝑe temꝑariũ sentit increm̃tũ. Si ꝗdẽ hostie
habundantiorẽ fundt̃ si pͥus bib̾e. Que aĩaliũ latere
certi tenꝑib diximꝰ ñ hñt tẽ sanguinẽ. pret̾ea enguas¬

Expanded text:
et pinguis, iracundi. maribus quam feminis nigrior et iuventae quam senio, et inferiore parte pinguior. magna et in eo vitalitatis portio. emissus spiritum secum trahit, tactum tamen non sentit. animalium fortiora quibus crassior sanguis, sapientiora quibus tenuior, timidiora quibus minimus aut nullus. taurorum celerrime coit atque durescit—ideo pestifer potu—, proxime aprorum, at cervorum caprearumque et bubalorum omni no non spissatur. pinguissimus asinis, homini tenuissimus. iis, quibus plus quaterni pedes, nullus. obesis minus copiosus , quoniam absumitur pingui. profluvium eius uni fit in maribus homini, aliis nare alterutra Macrino Visco praetorio viro et omnibus annis Volusio Saturnino urbis praefecto, qui nonagensimum etiam excessit annum. solum hoc in corpore temporarium sentit incrementum , si quidem hostiae abundantiorem fundunt, si prius bibere. Quae animalium latere certis temporibus dixim
Abbreviated transcription (Latin):
N atura quippe temulentie nascentib uinis uti necẽẽ
ñ est. qͥn inimo inuitat ad seruandũ blanda in t̾uete¬
rati caries oleo noluit parci fecitq uet̾atica necc̃ita¬
te ꝓmiscuũ ⁊ uulgo. Principatũ in hoc qͦ bono opti¬
nuit italia toto orbe maxime agro afrano eiꝰq par¬
te que lucinarũ fundit oleũ. Unde ⁊ licurie gła pre¬
cipua oliue unguenta. hãc palmã dede accomodani
ipsis odorẽ dedit ⁊ palatũ delicatiorẽ sententia. De ce¬
tero baccas licime nulla auis appetit reliquũ certa¬
men inter histrie terrã betice parẽ. Ceterũ fert in¬
cina bonitas ꝓuinciis excepto affrice frugifero solo.
cet̾is totũ id natura concesfit oleũ ac uinũ ñ inui¬
dit. im̃ satisq głe in messib fecit. Reliqua erroris

Expanded text:
natura, quippe temulentiae nascentibus vinis uti necesse natura, quippe temulentiae nascentibus vinis uti necesse non est, quin immo invitat ad servandum blanda inveterati caries: oleo noluit parci fecitque ea necessitate promiscuum et vulgo. 8 principatum in hoc quoque bono obtinuit Italia e toto orbe, maxime agro Venafrano eiusque parte quae Licinianum fundit oleum, unde et Liciniae gloria praecipua olivae. unguenta hanc palmam dedere accommodato ipsis odore, dedit et palatum delicatiore sententia; de cetero bacas Liciniae nulla avis adpetit. relicum certamen inter Histriae terram et Baeticae par est. cetero fere vicina bonitas provinciis excepto Africae frugifero solo: Cereri id totum natura concessit, oleum ac vinum non invidit tantum satisque gloriae in messibus fecit. reli
Abbreviated transcription (Latin):
ullã ue curã. Sine dubio ⁊ in his solũ marime celũq
referri. Uerũptam̃ ⁊ tondunt᷑ cũ ⁊ uites. Utq ⁊̃ in
terradi gaudent. Conseq̃ns earũ uindemia ẽ. arsq
ul maior oleo musta temꝑandi. Ex eadem quippe
oliua differunt succi. Primũ omnrũ cruda atq ñ¬
dũ inchoate mat᷑itatis. hoc sapore p̃stantissimum.
qͥn ⁊ex eo pͥma unda preli laudatissima. ac deinde
gulis pede incluso. Quanto maturior bacea. tanto pin¬
guior succus. minusq gratus. Optima aut̃ etas ad de¬
cerpendũ inter copiã bonitatẽq incipiente bani
crescere cũ uocant druppas. greci uͦ drypeditas. Ceio
distant an mat᷑itas illa intorcularib fiat anramis
rigua fũit arbor hanc suo tm bacca succo nichilq
aliud qͣm rores celi biberit. De oleo.¬
etustas oleo tediũ affert. ñ itẽ ut uino. pluri¬
mũq etatis annuo ẽ ꝓuida silibeat intelligẽ.

Expanded text:
ullamve curam. sine dubio et in iis solum maxime caelumque ullamve curam. sine dubio et in iis solum maxime caelumque refert. verum tamen et tondentur, cum terradi gaudent. 5 consequens earum vindemia est arsque vel maior olei musta temperandi. ex eadem quippe oliva differunt suci. primum omnium cruda dat atque nondum inchoatae maturitatis; hoc sapore praestantissimum. quin et ex eo prima unda preli lautissima ac deinde gulis pede incluso. 6 quanto maturior baca, tanto pinguior sucus minusque gratus. optima autem aetas ad decerpendum inter copiam bonitatemque incipiente baca nigrescere, cum vocant druppas, Graeci vero drypetidas. cetero distat tum, maturitas illa in torcularibus fiat an ramis, rigua fuerit arbor an suo tantum baca suco nihilque aliud quam rores caeli biberit. iii 7 Vetustas oleo taedium adfert, non item ut vino, plurimumque aetatis annuo est, provida, si libeat intellegere,
Abbreviated transcription (Latin):
leam theophrastus ce¬
leberrimis grecoꝵ aue¬
toribus urbis rome an¬
ta .P. ab mari nasci. fe¬
nestella uͦ omnino ñ
fuisse initalia. hispania
atq affrica tarquinio
prisco regnante ab an¬
nis ppłi romani.c. lxxx.iii. que nẽ ꝑuenit. Trans alpes
qͦ ⁊ igallias hispaniasq medias urbis quidẽ anno
mo consuł olei libre duodene assib ueniere. Et mor
olei denas libras singłis assib p̃stitit ppło romano ꝑ to¬
tũ annũ. Mimisea miret᷑. quisciat post annos. xxii.
Gͣn. pompeñ .iiii. consuł oleũ ꝓuinciis italiã mifis¬
se. stesiodus ꝙͦ in pͥmis cultũ agroꝵ docendũ arbit᷑¬
tus uitã negauit olee satorẽ fructũ ex ea ꝑcepisse.
qͣmquã tarda tũc res erat. At nũc ⁊̃ in plantariis fe¬
runt tͣnslatarũq alt̾o anno decerptũ urbane.
Fabianus negat ꝓuenire in frigidissimis oleũ. neq in
calidissimis. fenera earũ tria dixit uirgilius. Orchi¬
tes ⁊ radyos. ⁊ posyas. nec desidare rastros aut falices.

Expanded text:
leam Theophrastus e celeberrimis Graecorum auctoribus urbis Romae anpassuum ab mari nasci, Fenestella vero omnino non fuisse in Italia Hispaniaque aut Africa Tarquinio Prisco regnante, ab annis populi Romani CLXXIII, quae nunc pervenit trans Alpis quoque et in Gallias Hispaniasque medias. urbis quidem anno nio cos. olei librae duodenaedenis assibus veniere, et mox olei denas libras singulis assibus praestitit populo Romano per totum annum. minus ea miretur qui sciat post annos XXII Cn. Pompeio III cos. oleum provinciis Italiam misisse. Hesiodus quoque, in primis culturam agrorum docendam arbitratus vitam, negavit oleae satorem fructum ex ea percepisse quemquam: tam tarda tunc res erat. at nune etiam in plantariis ferunt, translatarumque altero anno decerpuntur bacae. Fabianus negat provenire in frigidissimis oleam neque in calidissimis. Genera earum tria dixit Vergilius, orchites et radios et posias, nec desiderare rastros aut falces
Abbreviated transcription (Latin):
uide. cũ differentia ingustatu ñ sit. Iroefemũ uinũ
quibibant. negant gñare. Thasos duo gn̾a uini diũ¬
sa facere ꝓditur. Unũ quo somnꝰ conciliet᷑: altm̃ uͦ
quo fugetur:Aput eosdẽ uitis theriaca uocat᷑. cuuiꝰ
⁊ uinũ ⁊ uaia contͣ serpentiũ ictus medet᷑ libadeor
turis odore. ex quadiis ꝓlibant. ediuerso aspendios
dãpnata. auaris fert̃ eam nec ab alite ulla: attingi
Thasiam uuã egyptus uocat ap̃ se p̃dulcẽ. que sol¬
uit aluũ. Est contra lẏciam que soluta firmat. Egyp¬
tus ⁊ ecboladã habet. abornuos facientẽ. uina in apo¬
thetis canis ortu mutant᷑ quedã. posteaq restituun¬
tur sibi. Sic ⁊ mari nauigato cuiꝰ iactatus hisque
durauerint tm̃ uetustatis adicere sentit᷑. quantũ
It qm̃ religione uita constat. ꝓlibare diis ne¬
fastũ habet᷑ uina p̃ter imputate uitis. fulmi¬
ne tacte. quã que uxta hominis mors laqueo pe¬

Expanded text:
vidae, cum differentia in gustatu non sit. 117 Troezenium vinum vidae, cum differentia in gustatu non sit. 117 Troezenium vinum qui bibant negantur generare. Thasios duo genera vini diversa facere proditur, quo somnus concilietur, alterum vero quo fugetur. apud eosdem vitis theriaca vocatur, cuius et vinum et uva contra serpentium ictus medetur; libanodes turis odore, ex qua diis prolibant. e diverso aspendios damnata aris; ferunt eam nec ab alite ulla attingi. Thasiam uvam Aegyptus vocat apud se praedulcem, quae solvit alvum; est contra Lycia, quae solutam firmat. Aegyptus et ecbolada habet abortus facientem. 118 vina in apothecis canis ortu mutantur quaedam posteaque restituuntur sibi. sic et mari navigato, cuius iactatus iis quae duraverint tantum vetustatis adicere sentitur, quantum m religione vita constat, prolibare diis nefastum habetur vina — praeter inputatae — vitis fulmine tactae quamque iuxta hominis mors laqueo pe
Abbreviated transcription (Latin):
N usquã laudatuis qͣm inphrygia. Qn ⁊ acetũ melle
temꝑabat᷑. Adeo nichil intemptatũ uita fuit. Ory¬
meiłi hoc uocarunt. mellis decẽ libris acen ueteris
eminis qͥnq salis marini libra aque pluine sextari¬
osquinq sufferu̾̃e factis decies. mor elutͥatis atq ita
inuet̾atis omĩa ab themisione sũmo auctore dãpna¬
ta. Et hercules coactus usus eoꝵ uidi potest nͥsiquis
nature opus ẽẽ credit aromaticen ⁊ ex imiguentis ui¬
na composita aut ut bibentur genuisse eã frutices.
sta sunt cognitu iocunda solleitia humana. hoĩe
oĩa erquienti. Nichil quidẽ erhis anno durare. p̃¬
ter quã qu̾e uetustate ipsa fieri diximꝰ. ⁊ plura ne
tricenis quidẽ diebus ñ erit dubiũ. uini prodigiosi¬
Dicitur marthadia fieri qđ fecunditatẽ femi¬
is importet. uiris rabiẽ. At inathia mariie circa
chariniã abigi partũ uino. atq ⁊̃ si uuã edant gra¬

Expanded text:
nusquam laudatius quam in Phrygia. quin et acetum melle nusquam laudatius quam in Phrygia. quin et acetum melle temperabatur: adeo nihil intemptatum vitae fuit. oxymeli hoc vocarunt, mellis decem libris, aceti veteris heminis quinque, salis marini libra, aquae pluviae sextariis quinque suffervefactis deciens, mox elutriatis atque ita inveteratis. omnia ab Themisone summo auctore damnata. et Hercules coactus usus eorum videri potest, nisi si quis naturae opus esse credit aromatiten et ex unguentis vina conposita aut ut biberentur genuisse eam frutices. ita sunt cognitu iucunda sollertiae humanae nomine omnia exquirentis. nihil quidem ex iis anno durare, praeterquam quae vetustate ipsa fieri diximus, et plura ne tricenis quidem diebus, non erit dubium. Sdicitur nis inportet, viris rabiem, at in Achaia maxime circa Ceryniam abigi partum vino atque etiam si uvae edant gra
Abbreviated transcription (Latin):
so aut cucumis siluester aut scamonia qđ uinũ ithoriũ
uocat᷑. qm̃ abortus facit. fit ⁊ ex herbis. quarũ uat᷑a suo
loco dicet᷑. Est ⁊ ocha de radice gentiane ⁊ traguritano.
⁊ditamno. asaro. elebi. sphagora. panacea. coro thimo.
mandragora. runco. Uocarunt ⁊ scizinũ ⁊ ita eo melin
⁊ lectis pagitẽ. quoꝵ iã obliterata ratio ẽ.⁊ fruticũ. Uerũ
agn̾e cedri utriusq cup̃ssi. laurus. pin. piri. terebin¬
thini. challin. lentisci bac. lingnũ recens in musto de¬
coquunt. Itẽ chamelee. ⁊ chamepynis. chamedrisis lig¬
it uinũ ⁊ exaqua ac melle tm̃. Qumq̃nnio ad hoc
seruari celestem ubent aliqui prudentiores.
Statĩ ad rertias partes decoquunt. ⁊ terciã uet̾is mel¬
lis adiciunt. Deinde in .xl. dieb canis ortu insole ha¬
bent. alii diffusa. ita decumo die opturant. hoc uo¬
catur ydromelli. ⁊ uetustate saporẽ uni adsequit᷑.

Expanded text:
so aut cucumis silvester aut scammonia, quod vinum phthorium so aut cucumis silvester aut scammonia, quod vinum phthorium vocatur, quoniam abortus facit. Fit et ex herbis, quarum naturae suo loco dicentur: e stoechade et radice Gentianae et tragorigano et dictamno, asaro, dauco, elelisphaco, panace, acoro, thymo, mandragora, iunco. vocarunt et scyzinum et itaeomelin et lectisphagiten, quorum iam oblitterata ratio est. E fruticun vero genere cedri utriusque, cupressus, laurus , iunipiri, terebinthi, calami, lentisci bacae aut lignum recens in musto decocuntur, item chamelaeae et chamaepityis, chamaedryis ligit vinum et ex aqua ac melle tantum. quinquennio ad hoc servari caelestem iubent. alii prudentiores statim ad tertias partes decocunt et tertiam veteris mellis adiciunt, dein XL diebus canis ortu in sole habent. alii diffusa ita decimo die obturant. hoc vocatur hydromeli et vetustate saporem vini adsequitur,
Abbreviated transcription (Latin):
atq ÷ premio imnitat᷑ ebrietas. ⁊ si displicer emit᷑ aliꝰ.
ut qͣntũ biberit tm̃ edat p̃ciũ uinolentie lege accipit.
Alius quantũ alia quesierit. tm̃ bibit. Tunc auidi ma¬
tronã oculi licenter graues ꝓdunt᷑ marito. tc̃ amiini
secreta ꝓferunt᷑ alii restamenta sua nũcupant. alii
morti fera locunt᷑ rediturasq ꝑ iugubã uoces ñ conti¬
nent. Quã multis ita ꝑemptis uulgoq ueritas iã aderi¬
buto iuo ẽ. Interea ut optime cedat solẽ orientẽ nõ
uident. ac minus diu bibunt. hic pallore ⁊ gene pendu¬
lo oculoꝵ ulcera tremule manus esfundentes plena
uasa que sit pena p̾sens. furiales somni ⁊ inquies noct᷑
na: premrũq sĩmrũ ebrietatis libido portentuosa ac
iocundũ nefas. Postera die exore halitus fedi. ac fere

Expanded text:
praemio invitatur ebrietas et, si dis placet, emitur. alius, ut quantum biberit, tantum edit, pretium vinolentiae lege accipit, alius quantum alea quaesierit, tantum bibit. tune avidi matronam oculi licentur, graves produnt maritum, tune animi secreta proferuntur. alii testamenta sua nuncupant , alii mortifera elocuntur rediturasque per iugulum voces non continent — quam multis ita interemptis!— volgoque veritas iam attributa vino est. interea, ut optime cedat, solem orientem non vident ac minus diu vivunt. hinc pallor et genae pendulae, oculorum ulcera, tremulae manus effundentes plena vasa — quae sit poena praesens —, furiales somni rna, praemiumque summum ebrietatis libido portentosa, ac jucundum nefas. Postero die ex ore halitus crudi, ac fere
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm musti exp̃ssa sit: ⁊ ita nocte ac die madefactis uina¬
ceis. rursus q prelo subiectis. Altĩn quonͦi greci factita¬
uere. tercia parte eiꝰ qd erpressũ sit addita aque exp̃s¬
soq decocto ad tertias partes. lerciũ ẽ fecib uim exp̃s¬
sũ. qdđ peccatũ cato appellat. nullo exbis plusquã
erũ inter hec subit mentẽ. cũ sunt
fere in toro orbe duas partes ex hoc numero italie cẽ.
cura serpit. ñ a primordio hãc gr̃am fuisse.
ẽ post sercentesimũ urbis annũ cepte romu¬
tũ lacte ñ uino libasse. Inditio sunt sacra ab eo in¬
stituta. que hodie custodiunt morẽ nume regis
postumi. Lex ẽ. uino. rogũ ne respargito. Qd sanxiᷤ¬
se illũ ꝓpter inopiã rei nemo dubitet. Eadem lege
ex imputata. uite libari uina diis nefas statuit. ratio¬
ne excogitata ut pure cogerent᷑ alias aratores ⁊ pig̾
circa ꝑicula arbusti. Uarro auctor ẽ. mezenniũ etru¬

Expanded text:
quam musti expressa sit et ita nocte ac die madefactis vinaquam musti expressa sit et ita nocte ac die madefactis vinaceis rursusque prelo subiectis; alterum, quo modo Graeci factitavere, tertia parte eius quod expressum sit addita aquae expressoque decocto ad tertias partes. tertium est faecibus vini expressum, quod faecatum Cato appellat. nullum ex his plus quam erum inter haec subit mentem, cum sint fere in toto orbe, duas partes ex hoc numero Italiae essecura serpit, non a primordio hanc gratiam fuisse, em post DC urbis annum coepisse. Romulum lacte, non vino, libasse indicio sunt sacra ab eo instituta, quae hodie custodiunt morem. Numae regis Postumia lex est: Vino rogum ne respargito. quod sanxisse illum propter inopiam rei nemo dubitet. eadem lege ex inputata vite libari vina diis nefas statuit, ratione excogitata ut putare cogerentur alias aratores et pigri circa pericula arbusti . M. Varro auctor est Mezentium Etru
Abbreviated transcription (Latin):
odoratũ: quo tenuis eo odoratiꝰ. Colores unis qͣtuor.
Albus. fuluus. sangͥneus. niger. ꝑ sythrũ. ⁊ melãpsy¬
thrũ passi gn̾a sunt. suo saporẽ ñ uicinis. ciuilitas uõ
mulsi ingalatia nascens. ⁊ alintiũ in sicilia. sã sy reũ
qđ alii hepsema nr̃i sapon appellant. ingenii ñ nature
opus ẽ. musto usq ad tertiã partẽ mensure decocto.
Qđ ubi factũ addimidiã ẽ: defrutũ uocamꝰ oĩa in acdul¬
teriũ mellis excogitata. Si pͥora: uua t̾raq constant.
Passũ acre cociliciũ ꝓbatur ⁊ affricũ. Et in italia finitimiᷤᷤ¬

Expanded text:
odoratum; quo 20 tenuius, eo odoratius. colores vinis quattuor: odoratum; quo 20 tenuius, eo odoratius. colores vinis quattuor: albus, fulvus, sanguineus, niger. psithium et melampsithium passi genera sunt suo sapore, non vino, Scybelites vero mulsi, in Galatia nascens, et Haluntium in Sicilia. nam siraeum, quod alii hepsema, nostri sapam appellant, ingeni, non naturae, oquod ubi factum ad dimidiam est, defrutum vocatur. omnia in adulterium mellis excogitata, sed priora uva terraque constant. passum a Cretico Cilicium probatur et Africum. et in Italia finitimi
Abbreviated transcription (Latin):
minoris fame ẽẽ dixit. qm̃ ante ser annos ñ pla¬
actenus bonitas uini nationib septen.
debet᷑. Apud grecos. cure clarissimũ nom̃ acce¬
ꝑit qd appellauert̃ bẏon. ad płimos ualitudimĩ
usus excogitatũ. ut docebimꝰ in parte medicine.
Fit aut̃ hoc mͦ. uue paulũ ante maturitatẽ decer¬
pte siccant᷑ acri sole ter die uersate ꝑ triduum.
quarto expͥmunt᷑ demcadis sole inuet̾ant᷑. cui ma¬
rinã aquã largiorẽ miscent. a serui furto origine
orta. Sic mensurã erpellent. idq tͣnslatũ malbũ
mustũ leucooum appellat᷑. In aliis aut̃ gentibus
simili mͦ factũ tetalassomenon uocant. Thalasithẽ
aut̃ uasis musti deiectis in mare quo gn̾e precox fit
uetustũ. Nec ñ apud nos qͦ coũ uinũ exitalico faci¬
encli rationẽ cato demonstrauit suꝑcet̾a in sole qͣ¬
oriennio maturandũ p̃cipiens. Rhodiũ coo simi¬
le ẽ phormeũ falsius coon. Omĩa transmarina sep¬

Expanded text:
minoris famae esse dixit, quoniam ante sex annos non plaminoris famae esse dixit, quoniam ante sex annos non plaactenus bonitas vini nationibus debetur. apud Graecos cura clarissimum nomen accepit quod appellaverunt bion, ad plurimos valitudinum usus excogitatum, ut docebimus in parte medicinae. fit autem hoc modo: uvae paulum ante maturitatem decerptae siccantur acri sole, ter die versatae per triduum, quarto exprimuntur, dein in cadis sole inveterantur. Coi marinam aquam largiorem miscent, a servi furto origine orta sic mensuram explentmustum leucocoum appellatur. in aliis autem gentibus simili modo factum tethalassomenon vocant, thalassiten autem vasis musti deiectis in mare, quo genere praecox fit vetustas. 79 nec non apud nos quoque Coum vinum ex Italico faciendi rationem Cato demonstravit, super cetera in sole quadriennio maturandum praecipiens. Rhodium Coo simile est, Phorineum salsius Coo. omnia transmarina sep
Abbreviated transcription (Latin):
cadẽ uitis aliud aliis in locis pullulat. hispanarum
lusitana copia nobilitant᷑ elegant᷑. hec uͦ tarraconen¬
sia atq lauronensia ⁊ baliriciaca exinsulis conferun¬
tur italie pͥmis. Nec ignoro multa p̃termissa plerosq
eristimaturos. qͣndo suũ cuiq placet.⁊ quocũq eatur.
fabula eadem repperit᷑. Dimi angusti iudicioꝵ ac palatii¬
ꝑitissimũ e lib̾tis censurã uini mepulas eiꝰ facientẽ
dirisse hospiti de indigena. uino nonũ quidẽ sibi gus¬
tũ eẽ. cũ eque ñ ex nobilib s cesarẽ ñ aliud poturũ.
Nec negauerĩ ⁊ alia digna eẽ fama. s de quib consensisᷤ
Unc simili mͦ tnsmarina dicemꝰ. sa .xxxuiii.
In sũma gła post homerica illa de quib supͣ¬
E dirimus fuere thasiũ chiũq erchio qđ arusium
uocant. his addidit lesbiũ crasistrati maximi me¬
anno urbis roie: nẽ gr̃a ante oĩa ẽ claromenio.
postqͣm partius mari condiunt. lesbiũ sponte nat᷑e

Expanded text:
adem vitis aliud aliis in locis polleat . Hispaniarum Laeetana copia nobilitantur , elegantia vero Tarraconensia atque Lauronensia et Baliarica ex insulis conferuntur Italiae primis. nec ignoro multa praetermissa plerosque existimaturos, quando suum cuique placet et, quocumque eatur, fabula eadem reperitur, Divi Aperitissimum e libertis censuram vini in epulas eius facientem dixisse hospiti de indigena vino, novitatum quidem sibi gustum esse eum atque non ex nobilibus, sed Caesarem non aliud poturum. nec negaverim et alia digna esse fama, sed de quibus consensus unc simili modo transmarina dicemus. in summa gloria post Homerica illa, de quibus supra diximus, fuere Thasium Chiumque, ex Chio quod Ariusium vocant. his addidit Lesbium Erasistrati maximi meanno urbis Romae. nunc gratia ante omnia est Clazomenio, postquam parcius mari condiunt. 74 Lesbium sponte naturae
Abbreviated transcription (Latin):
inensiũ agro. qͥn ⁊ pacientia nom̃ acinis dat᷑ passis.
condunt᷑ ⁊ muste uue. ipseq uino suo inebriantur.
A lie decocte in musto dulcescunt. alie uͦ sobolẽ noua
in matre ipsa expectant tralicidie uitro adsitꝙ aci¬
nis tandẽ quã indolus amphoris ue duratricẽ illam
firmitatẽ austeritas picis infusa pediculo. Iã inuenta
trata atq uirgilũ uatis etate incognita. A cuiꝰ obitu:
nonagnita agunt᷑ anni. Qui qd inserta castris sum¬
mã rerũ imꝑiũ q continent. centurionũ in manu
uitis ⁊ opinio premio tardos ordines adlentas ꝑduc̃
aquilas. atq ⁊̃ in deltis pene ipsã honor at. necnon
uinee obpugnationũ de ratione. Nã in medicami¬
nibus adeo magnũ optinent locũ. ut ꝑ sese uina ip̃a

Expanded text:
niensium agro. quin et patientia nomen acinis dat passis. niensium agro. quin et patientia nomen acinis dat passis. conduntur et musto uvae ipsaeque vino suo inebriantur. aliae decocto in musto dulcescunt, aliae vero subolem novam in ipsa matre expectant tralucidae, vitro, additque acinis eandem quam in doliis amphorisve duratricem illam firmitalem austeritas picis infusa pediculo. iam inventa trata atque Vergili vatis aetate incognita , a cuius obitu XC aguntur anni. quid , quod inserta castris summam rerum imperiumque continet centurionum in manu vitis et opimo praemio tardos ordines ad lentas perducit aquilas atque eiam in delictis poenam ipsam honorat ? nec non vineae oppugnationum dedere rationem. nam in medicaminibus a
Abbreviated transcription (Latin):
subdiuales mambulationes umbrosis ꝑgulis opacat.
E adẽ duodenis musti amphoris fecunda. Ulini quidem
u̾q erub̾ant.: miratũq altitudinẽ deatũ aritie feruti
legatũ regis pytri. qͥn eũ facete lusisse. in auffiorem
gustũ uimi merito matrẽ eius pendere intã alta cru¬
ce Rumtotinꝰ uocat᷑ ⁊ alio nomine popłs arbor italie
padtũ tnsgressis. cuꝰ tabulata ĩ orbẽ patula replent. pu¬
roq ꝓducto dracone in palmã euis inde subreptus. ra¬
moꝵ digitos flagella disꝑgunt. Caedẽ modici hoĩes
adiminiculare sudib horrent uineãq faciut. ⁊ alia
atria media complentes. Lot differentias uł sola tm̃
italia recipit. Stat ꝓuintiarũ in aliquarũ ꝑse uitis
sine uillo pedamento arcus suos inse colligens. ⁊ breui¬
tare crassitudinẽ pascens. Uetant hoc alnibi uenti ut
in affrica ⁊ narbonensis ꝓuintie partib excrescere ul¬

Expanded text:
subdiales inambulationes umbrosis pergulis opacat, subdiales inambulationes umbrosis pergulis opacat, eadem duodenis musti amphoris fecunda. ulmos quidem ubique exuperant, miratumque altitudinem earum Ariciae ferunt legatum regis Pyrrhi Cineam facete lusisse in austeriorem gustum vini, merito matrem eius pendere in tam alta cruce. rumpotinus vocatur et alio nomine opulus arbor Italiae Padum transgressis, cuius tabulata in orbem patula ???eplent puroque perductae dracone in palmam eius inde sub rectos ramorum digitos flagella dispergunt. eaedem motici hominisadminiculatae sudibus horrent, vineamque faciunt aliae rsu atria media conplentes. tot differentias vel sola tantum Italia recipit. stat provinciarum aliquarum per se vitis sine ullo pedamento, arcus suos in se colligens et brevitate crassitudinem pascens. vetant hoc aliubi venti, ut in Africa et Narbonensis provinciae partibus, ubi ecrescere ul
Abbreviated transcription (Latin):
mimerabant᷑. Iouis simulaccũ murbe populomo exuna
conspicimꝰ. tot euis incorruptũ. ltẽ massilie patheram.
Meta ponti templũ uinonis intigineis colũpnis stecit. Etiã
nc scalis tectũ ephesie diane scandit᷑ una uite cypria
ut ferunt. qm̃ ibi ad p̃cipuam amplitudinẽ ereunt.
nec ẽ ligno ulli eternior natura. uerũ ista ex siluestribus
facta crediderĩ. ł oe uites tonsura annua coħcent᷑. ⁊ uis
earũ om̃is euocat᷑ in palmites. aut depͥmitur inꝓpagi
liꝙ ingenia. In campano agro ppłis nubunt. maritas¬
ꝙ complexa. atq ꝑramos earũ ꝓcacib brachiis genicu¬
lato cursu scaudentes. cacumina equant: intm̃ subli
mes ut uindenutor auctoratus rogũ ac tumulũ excipi¬
at. Nullo fine crescunt. diuidiq anpotius uelli neque¬
b loris qͦ memoria dignũ int̾ prima ualerianꝰ qͦ cor¬
neluis existimauit. Una uitis rome inlibie porticibus

Expanded text:
numerabantur. Iovis simulacrum in urbe Populonio ex una numerabantur. Iovis simulacrum in urbe Populonio ex una conspicimus tot aevis incorruptum, item Massiliae pateram. Metaponti templum Iunonis vitigineis columnis stetit. etiam nunc scalis tectum Ephesiae Dianae scanditur una vite Cypria, ut ferunt quoniam ibi ad praecipuam amplitudinem exeunt. nec est ligno ulli aeternior natura. verum ista ex silvestribus facta crediderim; iii 10 hae vites tonsura annua coercentur, et vis earum omnis evocatur in palmites aut deprimitur in propaginlique ingenia. in Campano agro populis nubunt, maritasque conplexae atque per ramos earum procacibus bracchis geniculato cursu scandentes cacuminmes, ut vindemitor auctoratus rogum ac tumulum excipiat, nulla fine crescendi, vidiqueiam porticus, villas eloris. quodque memoria dignum inter prima Valerianus quoque Cornelius existimavit, una vitis Romae in Liviae porticibus
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ feritatẽ nimiã. frangisuirus. aut uͥ pigra lenitas tor¬
peat. uiruis addi. Ligurie maxime circũpadanisq mus¬
tis crapule utilitas discernitur hoc mͦ. Pugnacib mustis
crapule plus indit̾. lenibq partius. Sunt qͥex utͦq
condiri uelint. necñ alia que ẽ mulsi pice ⁊ nat᷑a uitiũ¬
q musto quibdã in locis sponte feruere. qͣ calamuitare

Expanded text:
 feritatem nimiam frangique virus aut, ubi pigra lenitas tor feritatem nimiam frangique virus aut, ubi pigra lenitas torpeat, virus addi, Liguriae maxime Circumpadanisque mustis. 125 utilitas discernitur hoc modo: pugnacibus mustis crapulae plus inditur, lenibus parcius. sunt qui et utroque condiri velint, nec non aliqua est musti picea natura vitiumq
Abbreviated transcription (Latin):
fundunt. Dein lentisci. quã ⁊ masticen uocant. Postea
cup̃ssi acerrimã sapore. liquide om̃s extant resine. craᷤ¬
sior ẽ uͦ ⁊ ad pices facientas cedrus. Arabica resina alba ẽ.¬
acriodore. difticilis coq̃nti. Iudea callosior ⁊ terebenthina
qͦ odoratior. Siriaca attici mellisfimilitudinẽ habet.
Cypria antecedit om̃s. Est aut̃ melleo colore carnosa.
Colophonia p̃ter cet̾as fuluas iterat᷑. Alba fit grauior
odore. Ob to ñ utunt᷑ ea unguentarii. Inasia que fit
epicea adinoctũ candita spargas nocat᷑. R esina õĩs
dissoluit᷑ oleo. quidã ⁊ creta. fuliginariũ hoc fieri arbi
t̃nrur. Pudet q confiteri maximũ iã honorẽ eius ẽt
in euellendis niroꝵ corꝑib pilis. Ratio aut̃ condiendi
asꝑsũ picis ut odor uino contingat ⁊ saporis quedã
acumine uehementius io fieri arbitrantur crudo flo¬
re resine extitariꝙ lenitatẽ. Ediuerso crapulã cõpesci.¬

Expanded text:
fundunt, dein lentisci, quam et mastichen vocant, postea fundunt, dein lentisci, quam et mastichen vocant, postea cupressi, acerrimam sapore, liquidam omnes et tantum resinam, crassiorem vero et ad pices faciendas cedrus. Arabica resina alba eacri odore, difficilis coquenti , Iudaea callosior et terebinthina quoque odoratior, Syriaca Attici mellis similitudinem habet. Cypria antecedit omnes, item melleo colore, carnosa. Colophonia, praeter ceteras fulva, si teratur, alba fit, gravior odore; ob id non utuntur ea unguentarii. in Asia quae fit e picea, admodum candida, psagdas vocatur. resina omnis dissolvitur oleo — quidam et creta figulinarum hoc fir —, pudetque confiteri maximum iam honorem eius esse in evellendis virorum corpori pilis. 124 Ratio autem condiendi peragitur, adspersu picis, ut odor vino contingat et saporis quaedam acumina. vehementius id fieri arbitrabantur crudo flore resinae excitarique lenitatem, e diverso crapula conpesci
Abbreviated transcription (Latin):
dirisse conueniat: cũ greci pͥuatim ea p̃cepta
condid̾int artẽq fecerut. sic̃ euphonius ⁊ aristo¬
machus. ⁊ cõmiades ⁊ hẏcesius. africa gypso mitigar
asꝑitatẽ. necñ aliquib partib siu calce. G̃recia nqi¬
la aut marmore aut sale. aut mare lenitatẽ ercitat.
talie pars aliqua rabulana. pies ac resina conlir
musta uulgare eiẽ.: ꝓuineiis q finitimis. Nous
pͥoris iuim fece aceto ue condiunt. necne ⁊ex ip̃o inusto
fiunt medicamina. Decoquit᷑ ut dulcescat portione
uirrũ. nec durare ultra anniiũ spatiũ tale ꝓditur.
Aliꝯuib inlocis decoquunt adsapas musta. infusisq eiꝰ
ferociam frangunt. Et in hoc tñ gn̾e ⁊ in oĩ alio subini¬
nistrant uasa ip̃a condimentis ipsis picis. cuiꝰ faciende
ratio. ꝓrimo dicetur uolumine. de p¬
rborũ succo manantiũ piu resmãq alis ort anti
oriente. alie ineuropa ferunt: que interẽ aia utͥm¬
 quasdã ht̃ in oriente. Optimã tenussimã terebuithi

Expanded text:
eci privatim ea praecepta condiderint artemque fecerint, sicut Euphronius et Aristomachus et Commiades et Hicesius. Africa gypso mitigat asperitatem nec non aliquibus partibus sui calce. Graecia argilla aut marmore aut sale aut mari lenitatem excitat, Italiae pars aliqua crapulana pice, ac resina condire musta volgare ei est provinciisque finitimis. nonnusquam prioris vini faece acetove condiunt. nec non et ex ipso musto fiunt medicamina. 121 decoquitur ut dulcescat portione virum, nec durare ultra annuum spatium tale proditur. aliquibus in locis decocunt ad sapas musta infusisque iis ferociam frangunt. et in hoc tamen genere et in omni alio subministrant vas ipsa condimentis picis, cuius faciendae ratio proximo dicetur volumine. rborum suco manantium picem resinamque aliae ortae in oriente, aliae in Europa ferunt. quae interest Asia utrimque quasdam habet. in oriente optimam tenuissimamque terebinthi
Abbreviated transcription (Latin):
carentina ⁊ seruitia ⁊ consentie genira ⁊ tẽpsie ac ba¬
bie lucana q antecedentib thoriis. Omnũ uo eoꝵ
marine illustrata messale potiti salute lagari ñ ꝓaul
giomento nascentia campinia iutꝑ excitauit nõius
nominib auctoritatẽ siue cuia siue casu ad quartum
ancapoli lapidẽ treuellicis. uirta capua caulinis ⁊ ĩsuo
agro trebulanis. alioqͥn semꝑ inter plebeia ⁊ iͥ folinis
głata. Nam pompcianis sumũ decẽ anuoꝵ incremen¬
nũ est. nicħ senecta conferente. dolore ⁊̃ capitũ uisertã
horam diei sequentis infesta dep̃hendat᷑. Quib exẽplis
uͥ fallor manifestũ ẽ patͥam terrãq referri res ñ uuã.

Expanded text:
tia et Consentiae genita et Tempsae, Calatia et Consentiae genita et Tempsae, Calabriae Lucanaque antecedentibus Thurinis. omnium vero eorum maxime inlustrata Messalae Potiti salute Lagarina, non procul Grumento nascentia. Campania nuper excitavit novis nominibus auctoritatem sive cura sive casu ad quartum a Neapoli lapidem Trebellicis, iuxta Capuam Caulinis et in suo agro Trebulanis, alioqui semper inter plebeia et Trifolinis gloriata. 70 nam Pompeianis summum decem annorum incrementum est, nihil senecta conferente. dolore etiam capitum in sexta horam diei sequentis infesta deprehenduntur. quibus exemplis, nisi fallor, manifest