comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
magnes pasceret postra ⁊ passim ĩnentus Est autlur
colore feruginis B ꝓbatur cu feno adninctus eiꝰ fecit xaptuni
Nam adeo appͥhendit ferrum ut cathena faciat amiloꝵ Unde ⁊ eũ
uulgus ferrum uinu appellat liqͦre quoq intei ut ferui t here
c̾ditur cꝰ tanta bis ẽ bt refert beatissimus augnistinꝰ ꝙ quĩdã eũde
magnetem lapidem tenuerit sub uase argenteo feaumq supe e
argentu posuerit: deinde subter moriente lapide ferru cursim
desuꝑ monebat᷑. Unde fctm ẽ. ut ĩ qͦda templo simulacꝵ ex fr̾o
pendere ut ĩ aere uideretur. Est quippe &r aliꝰ in ethiopia magͤs
qͥ ferrum non ambit. resputq Omĩs aute magnes tanto
melior qͣrtu magis cexulens Wagates lapis pͥmu muentus
ẽ insicilia gagatis flumims fluore reiectus. Unde ⁊ notus.
pentes fugat. demomacos ꝓdit uirguntatez deprehendit.
Adirum qr accenditur aqua. oleo eͦxtinguitur Albescon
archadie lapis ferrei coloris abigne nꝰ sortitus. eoꝙ semel

Expanded text:
postea et passim inventus. Est autem colore ferrugineus, sed probatur cum ferro adjunctus ejus fecerit raptum. Nam adeo apprehendit ferrum, ut catenam faciat annulorum. Unde et eum vulgus ferrum vivum appellat.--2. Liquorem quoque vitri, ut ferrum, trahere creditur, cujus tanta vis est  ut refert beatissimus Augustinus quod quidam eumdem magnetem lapidem tenuerit sub vase argenteo, ferrumque super argentum posuerit, deinde subtermovente manu cum lapide ferrum desuper movebatur. Unde factum est ut in quodam templo simulacrum e ferro pendere in aere videretur. Est quippe et alius in Aethiopia magnes qui ferrum omne abigit respuitque. Omnis autem magnes tanto melior est quanto magis caeruleus est. Gagates lapis primum inventus est in Sicilia, Gagatis fluminis fluore reiectus; unde et nominapentes fugat, daemoniacos prodit, virginitatem deprehendit; mirumque, accenditur aqua, oleo restinguitur. Asbestos Arcadiae lapis ferrei coloris, ab igne nomen sortitus eo quod
Abbreviated transcription (Latin):
eblotes ⁊ gña imerabilia sunt nõ tñ o e rupibus exti¬
Sili lacedemoniu biride cunctisq hilare cextu eũs
ap̃ lacedeuionios U̾nde ⁊ uocabłm trao phites sip ntu
maculis st Unde ⁊ bocabłm sumpsit. uo et cirtgnã
Aolle candidum ngͣͫ duum dugusten ⁊ tibeunt m
egipto augusti ac tiberii pͥmu pͥncipatu reꝑtã sit¬

Expanded text:
lores et genera innumerabilia sunt. Non tamen omnia e rupibus excisicut Lacedaemonium viride cunctisque hilariusacedaemonios, unde et vocabulum traxit. Ophites serpentium maculis simile, unde et vocabulum sumpsit. Duo eius genera: molle candidum, nigrum durum. Augusteum et Tiberium in Aegypto Augusti ac Tiberii primum principatu reperta s
Abbreviated transcription (Latin):
nim uorago luti. Dinis ex incendio dicitur. ab eo .n. fit fauilla
ꝓ ꝑ ignes offecta est Nam focus ignis est Eleba ꝓ sit globus
pulueris eniz collectione compungttur ⁊ ĩ uno glomere adunatꝰ
Cerra a̧utez ligata gleba ẽ solitta pulire Labina coq ãbu¬
antib lapsum iͦferat᷑. dcã ꝑ di̾acõne a labe. Limi ꝑ atifia
dum est. Uelutabra appellata ꝙ ibi apͥ uolutentur Uluro sortes
limi. uel aq̃ sunt S abulum leuissimu tere genis Negilla ab
argis uocata ap̾ quos pͥmuz ex ea uasa confecta sunt E reta. ab.
Insula crete ubi melior est Creta cimella candida ẽ. a cunea rt¬
lie insula dcã. Quarum alt̾a uestimentoꝵ sp̃ciosos colores emollit¬
⁊ confricatos sulphure quodam intore exhilarat altera gr̃nuss
intoroz prestat Oreta argentaria ⁊ ipsa candida appellata
es ꝙ nnitorem angento regoant. Lera sanna a samo ssuladei¬

Expanded text:
Cinis ex incendio dicitur; ab eo enim fit. Favilla, quod per ignem effecta sit; nam φῶς ignis est. Gleba, quod sit globus; pulveris enim collectione conpingitur et in uno glomere adunatur. Terra autem ligata gleba est, soluta pulvis. Labina, eo quod ambulantibus lapsum inferat, dicta per derivationem a labe. Lutum vocatum dum est. Volutabra appellata quod ibi apri volutentur. Uligo sordes limi vel aquae sunt. Sabulum levissimum terrae genus. Argilla ab Argis vocata, apud quos primum ex ea vasa confecta sunt. Creta ab insula Creta, ubi melior est. Creta Cimolia candida est, a Cimea Italiae insula dicta, quarum altera vestimentorum pretiosos colores emolliens, contristatos sulphure, quodam nitore exhilarat; altera gemmis nitorem praestat. Creta argentaria, et ipsa candida appellata quod nitorem argento reddat. Terra Samia a Samo insula di
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ quosda bottros solidat᷑ fit ⁊ ĩ scropibus ꝙ canatis ꝙꝵ alaterib
decidentes gutte calescunt fit ⁊ salis modus ex flagranissimo
Sole adeo autez ꝯstrictine uirtutis ẽ ut ĩ leoni ⁊ bisorune
ora aspersum tantaz uim hẽat ad stringenduz lt nõ paleant
herent ⁊ a montib exciduntur Petra grecu ẽ. Silex ẽ
eminenti. qr a speculando dcũs siuea tegiunento nauiũ a potor¬
soron pelsa gte spelunça ltĩne. ẽ antez rͦnpis cauata Crepido
extͥinitas saxi obrupta Uñde ⁊ c̾pido uocata ꝙ sit abruti daxi
Gumles muricis uinis acurtissim᷑is ⁊ nauib ꝑinciose yclixũ¬

Expanded text:
in quosdam botros solidatur: fit et in scrobibus cavatis, quarum de lateribus in quosdam botros solidatur: fit et in scrobibus cavatis, quarum de lateribus decidentes guttae coalescunt; fit et salis modo ex flagrantissimo sole. Adeo autem constrictae virtutis est, ut in leonum et ursorum ora sparsum tantam vim habeat ad stringendum, ut non valeant haerent et a montibus exciduntur. Petra Graecum est. Silex est eminenti, quasi ab speculando dictus; sive a tegimento navium, raece, speluncae Latine. Est autem rupis cavata. Crepido extremitas saxi abrupta; unde et crepido vocata quod sit abrupti saxi similes muricis vivis, acutissimae et navibus perniciosae. I
Abbreviated transcription (Latin):
salsimus Comune salĩ igne crepitat Teasegiu i trepitat
bel ccͦiens effiditur Salis na uecessaria e ad oiei⁊ fam
Pulmentis ⁊̃ saporem dat excitat auiditate enppetitir
omĩb cibis facit ex eoqͥpe oĩs cibus. uictus delectaᷤ ⁊ eumima
giores lacte nuiltoq gͣtior es casei dote. sorpora a salla stringit ꝙ̃
bulum N ascitur enizĩ eppido uel regione egipti inta exq⁊ nicdi
Sale distat. h emz birtute salis ⁊ similiter oritur canescẽtib
grecus es afronitru Colligitur n. ĩ asia. ⁊̃ epelinicis distilans
dehinc siccatur dole dptimu putat᷑ di minime fu̾it tetus
ap̾ latinos eris flos appellatur. fit ãt mino multis ĩ regiõib
Slim ĩ hispame puttis. uel stagis id genus aq̃ hũtib aqͣm
deꝙ̾quebant. ⁊ ĩ pisanas lineas. fimd̾ebant appendentes
suꝑ eas testes lapillis extentas qͥb limꝰ ĩ sumlitudinenis¬
itri acĩras adherebat sicq eiectu sicrabatur dieb pppͣ

Expanded text:
salsissimus; commune sal in igne crepitat. Tragasaeum nec crepitat rocinus effoditur. 6. Salis natura necessaria est ad omnem escam. Pulmentis enim saporem dat, excitat aviditatem, et appetitum in omnibus cibis facit. Ex eo quippe omnis victus delectatio et summa giores lacte, multoque gratiores casei dote. Corpora etiam 249 sal astringit, sibulum. Nascitur enim in oppido, vel regione Aegypti Nitria, ex quo sale distat. Habet enim virtutem salis, et similiter oritur canescentibus Graecus es aphronitrum. Colligitur autem in Asia, in speluncis distillans, dehinc siccatur sole. Optimum putatur, si minime fuerit apud Latinos aeris flos appellatur. Fit autem nunc multis in regionibus; olim in Hispaniae puteis, vel stagnis id genus aquae habentibus, quam decoquebant, et in piscinas ligneas fundebant, appendentes super eas restes, lapillis extentas, quibus limus in similitudinem vitrei acin adhaerebat, sicque ejectum siccabatur diebus XXX.
Abbreviated transcription (Latin):
uocant. Dilentes qͥ la tine limaris interptatur. eo ꝙ interi¬
orez ciꝰ candore culuna c̾scͣnte atq defice̾ aiunt. gignit᷑
ĩ ꝑsida dionisius lapis fuscus. ⁊ rubentib notis sparsus bora¬
tus autem ita ꝙ si aq̃ admixtus conteratur uinu fragat.⁊ qd
ĩ illo mirum ẽ. ebrietate desittit Traciuis inger ⁊ soncrus
nascitur ĩ flm̃e.cꝰ nͫ ẽ pontus megna friginͦs lapis ex loto
fͣxit uocabulum Nastitur .ni. ĩ frigia colore pallidus mediocͥter
gͣuis Est autez gleba punicosa. uxitur aña uino extinguitur¬
tuis uicib. tingendis uestib tm̃ utilis Sirus lapis a siria
ubi reꝑitur appellatas. hic uiteger fluctuans traditur ꝯmi¬
mitus m̃gi. Arabicus similis ẽ ebori sine macula ħ d̾fricatꝰ.
ad cotem succumemittit treco sumlem. Indiatus lapis albus. aq
⁊ scemate glandis. scͥptiuis subminice modulatus. quas grecigra

Expanded text:
. Selenites, qui Latine lunaris interpretatur, eo quod interiorem eius candorem cum luna crescere atque deficere aiunt, gignitur in Persida. Dionysius lapis fuscus et rubentibus notis sparsus. Vocatur autem ita quia, si aquae mixtus conteratur, vinum fragrat, et quod in illo mirum est, ebrietati resistit. Thracius niger et sonorus; nascitur in ftraxit vocabulum; nascitur enim in Phrygia, colore pallidus, mediocriter gravis. Est autem gleba pumicosa. Uritur antea vino perfusuternis vicibus, tinguendis vestibus tantum utilis. Syrius lapis a Syria, ubi reperitur, appellatus; hic integer fluctuari traditur, comminutus mergi. Arabicus similis est eboris sine ulla macula. Hic defricatus ad cotem, succum dimittit croco similem. 12. Judaicus lapis albus est, atque in schemate glandis scripturis sub invicem modulatus, quas Graeci γρ
Abbreviated transcription (Latin):
Io meo et dei seruo. Sariuloni episcopo pͥsidorꝰ
Tue sanctitatis epistole tue mebrbe tolentana
iuenerunt. Nam ꝓmotus fueram cã cõsilii
S Qpuis uissio prmcipis. in itinere positum remeare.
q̃ regressioni. malui pocius cursumsitineris nõ inter
pñtem tuum. per eum eloquia tua suscipiens. am¬
plexus sum et legi. & de salute tua. deo gracias egi
desiderio omĩ desiderans. ꝙͣ uis debilis atq fessus fiducia
ethimologiarum: cum aliis codicibus retransmisi. ⁊ licet
inemendatum pre uallitudine.tñ tͥ modo ad emendãdu
studueram offerre: si ad destinati concilu locum pue¬
nilsem. de constituendo autem episcopo traconensi nẽ
eam quam petis sensism̃am regis. s tamen & ip̃e ubi
cercius conuertat animum.illi manet incertum ¶Deto
tamen ut ꝓmeis pectatis. apud deum existere inteͬcessor
sacmora. Item manu sua ora ꝓ nobis beatissime ad

Expanded text:
o meo et Dei servo Braulioni episcopo, Isidorus. Tuae sanctitatis epistolae me in urbe Toletana invenerunt. Nam permotus fueram causa concilii. Sed quamvis jussio principis in itinere positum remeare psius quam regressioni, malui potius cursum itineris non intercntem diaconum tuum: per eum eloquia tua suscipiens, amplexus sum et legi, et de salute tua Deo gratias egi, desiderio omni desiderans, quamvis debilis atque fessus, fiduciaEtymologiarum cum aliis Codicibus de itinere transmisi, et licet inemendatum prae invaletudine, tamen tibi modo ad emendandum statueram offerre, si ad destinatum concilii locum pervenissem. De constituendo autem episcopo Tarraconensi, non eam quam petisti sensi sententiam Regis, sed tamen et ipse adhuc, ubi certius convertat animum, illi manet incertum. Peto autem, ut pro meis peccatis apud Dominum existere digneris t remittantur facinora. Item manu sua. Ora pro nobis, beatissime d
Abbreviated transcription (Latin):
qr gtinent pedes. Nedice laquei sunt qͥb pedes illaq̃at᷑.
dicte a pedib capiendis atene antez a capiendo tẽãt¬
utraq uestigia. ne ꝓgrediantur Item catene ꝙ se capi¬
enos teneant plibus inodis. Manite Sunt uincula ibus
manus capiuntur. lig & manice tuintarisunt. Merue¬

Expanded text:
tinent pedes. Pedice sunt laquei, quibus pedes illaqueantur, dicte a pedibus capiendis. Catene autem dicuntutraque vestigia, ne progrediantur. Item catenae, quod se capiendo teneant plurimis nodis. 10. Manicae sunt vincula quibus manus capiuntur' licet et manicae tunicarum sint.
Abbreviated transcription (Latin):
batus depouerent: ceura confractã sunt qr iutuo sus¬
pensi meri crto non poterant. In ipso q gonẽ necis
diffort. Oxudeliꝰ est .ii. ĩ aqua sp̃iritum . xtoͣqͣutes extĩgni
ignib uri frigore & fame necari. Canib  bettos axpoi̾
Nam ferro mori. etas qͦ maior optauit. M ladiꝰ eniz sũ
g uiori crnciatu. compendiosa mortez uita finire nout
sulleus eist particidiale uasculu. ab osculendo .i. claudendo dc̃m
Est .n. uter ex corio factus ĩ qͦ prĩcide cu lymia ar gallo
& ẜpente. inclusiĩ mare p̾cipitant᷑ Dim̃u at morcu

Expanded text:
batum deponerentur, crura confracta sunt, quia ligno susbatum deponerentur, crura confracta sunt, quia ligno suspensi cito mori non poterant. In ipso quoque genere necis differt. Crudelius est enim in aqua spiritum torquentes extingui, ignibus uri, frigore et fame necari, canibus et bestiis exponi. Nam ferro mori aetas quoque maior optavit. Gladius enim sine graviore cruciatu conpendiosa morte vitam finire novit. Culleum est parricidale vasculum ab occulendo, id est claudendo dictum. Est autem uter ex corio factus, in quo parricidae cum simio et gallo et serpente inclusi in mare praecipitantur. Omnium autem
Abbreviated transcription (Latin):
llustuis famaq laus est. adalarum bt birgilius. fama
aut ubi ꝓhaueris esse cessat. & inde res nominat᷑ non
fama. D uilii dictu qiͣ extra solum. nam exał dice
qͥ extra selum ett. Ende postliminiu redenntibus hoc
est de exilio reducendis qͥsunt eiecti ĩ iurria .t extra
lieri pr̃ie. Dunditur auto exil ĩ celegatis ar depor¬
tatis at̃ legatus est que sua bona secunturr dse portaros
q̃ non secuntur Proscripcio exilii ꝓcul dãpnae quasi
porro scripcio. Item prosceiptus qr palam sceiptus ooetal¬
ubi exules deportantur ad eruendaz uenaz. marmoraqa
setanda ĩ crustis. Wuutus a ẜnando dicta Apud antiqͦe
sola malor oĩus postrema & liberis oĩ supolicio graraom
Nam ubi libertas peritt ibi una poreunt omia / eMordum
sum enis ee straugulatuz ex eo examinat. s minor pa¬
tibuli pena est qua crucis. naz patibulus appensos sta
tiz exammat. Erux aute suffixos diu excentiat unde
⁊ tenngelio. latiͦnb ut morerentur As de ligno ante sib¬

Expanded text:
llustris fama, quod laus est; malarum, ut Virgilius: Fama At ubi probaveris, esse cessat, et exinde res nominatur, non . Exilium dictum, quasi extra solum. Nam exul dicitur, qui extra solum est. Unde postliminium redeuntibus, hoc est de exilio reducendis, qui sunt eiecti iniuria, id est extra limen patrie. Dividitur autem exilium in relegatis et deportatis. Relegatus est quequem non sequuntur. Proscriptio exilii procul damnatio, quasi porro scriptio. Item proscriptus, quia palam scriptus. Metalubi exules deportantur ad eruendam venam marmoraque secanda in crustis. Servitus a servando vocata. Apud antiquos sola malorum omnium postrema, quae liberis omni supplicio gravior est; nam ubi libertas periit, una ibi perierunt et omnia. Mortium sum enim et strangulatum ex eo exanimat; sed patibuli minor poena quam crucis. Nam patim exanimat, crux autem subfixos diu cruciat; unde et in Evangelio latronibus, ut morerentur et de ligno ante sab
Abbreviated transcription (Latin):
acousulti respondere dñt ꝯsulentib. unde e responsa
pauli dicta fuerunt .n. ꝗda prudentes & arbitͥ eqͥtatis
qͥ institucioues ciuilis ntris compositas ediderunt qͥbt
dissidenciu lites. conteuioẽsq sopitentur. De legibus con
tire ab hiis qͥ eas condiderunt Et consulares. Tribum¬
scie. Iulie. Cornelie Nam sub octauiano cesare suffecti
ꝯconsules Papins & pompeiꝰ leges tulerunt q̃ a noĩb
eorum appellatur papiam ponpeia contine̾s patrum pre¬
mia ꝓ suscipiendis liberis. Sub eodem quoq imperator e
falaadiꝰ tribunus pleb legem feꝗt ne quis pliis⁊ eoneis
tel tamento legaret. ꝙͣ ut qͥ quarta pars superesset he¬
dikus. Excimis noͤ lex falcidia nuncupata est. de lege¬
rebus eloquitur. dicta a copia reru quasi a saturitate
unde ꝙ sariram scribere uaria pormata condere. ut horaci
Sab insila codo coghioiminate ⁊ q̃ antitꝰ ulꝰ fimercator

Expanded text:
sconsulti respondere dicuntur consulentibus; unde et responsa Pauli dicta. Fuerunt enim quidam prudentes et arbitri aequitatis, qui institutiones civilis iuris conpositas ediderunt, quibus dissidentium lites contentionesque sopirent. § 15 De legibus coniis, qui condiderunt, ut consulares, tribuniciae, Juliae, Corneliae. Nam et sub Octaviano Caesare suffecti consules Papius et Poppaeus legem tulerunt, quae a nominibus eorum appellatur Papia Poppaea, continens patrum praemia pro suscipiendis liberis. Sub eodem quoque imperatore Falcidius tribunus plebis legem fecit, ne quis plus extraneis in testamento legaret, quam ut quarta pars superesset heredibus, ex cujus nomine lex Falcidia nuncupata est. C. rebus eloquitur, dicta a copia rerum et quasi a saturitate: Unde et satyram scribere est poemata varia condere, ut Horatiiab insula Rhodo cognominate, in qua antiquitus mercato
Abbreviated transcription (Latin):
In pͦrum ꝓpinqstatib s laborib iusta diuisio ãt p̃ncipis
est in sacris et sacerdotibus & magistratibus
nͥ quirites ⁊ romani tamqͣ de legitimis hẽ qͥritu. ix¬
eosdez solos ꝯfrituta Constat autezius qͥituz ex legibui
responsis. Quid sit lex .x.¬
Ex est ꝯsti ͦ ppłi ĩ qua maiores natu simul cum plebib
aliquid sanxerunt. Qͥ dscita plebiun .xi.
plebs sciat uelꝙ sciscitat᷑ & rogat ut fiat. Qͥd̾ senatꝰ¬

Expanded text:
tatibus et labori iusta divisio; item principis est in sacris et sacerdotibus, in magistratibui Quirites, id est Romani, tamquam de legitimis hereeosdem solos constituta. Constat autem ius Quiritum ex legibus ponsis. Quid sit lex . Lex est constitutio populi, qua maiores natu simul cum plebibus aliquid sanxerunt. Quid scita plebium . Sciita quod ea plebs sciat, vel quod sciscitatur et rogatur ut fiat. Quid se
Abbreviated transcription (Latin):
sine dubis ab auctore dictu qͥ hͦ scripture genꝰ inttituit Et
autez scͥptura nulla indigens sollempnitate yboru.s sola te¬
statoris uolutate. qualitunq scripture significatõe expssa
Fuꝰ bñsicio uoluntatibus defunctoꝵ ꝯftat esse si ibuentum
ꝓpter regaliu uboꝵ difficultate aut certe ꝓpter necessita¬
trz adhibendoꝵ sollempniu.ita ut qͥ scribet .titulu sr̃ptẽ
.i decernere uel ꝯrtituere. ut puta ille michi heres esto.
eo ꝙ placet Alii aute dicunt pactu eẽ. ꝙ uolens quisq
furit P lacitu uo ẽ nolens compellitur ueluti qñ quisar
paratus sit ⁊̃ indicio ad rñdendu ꝙ nemo p̃t dice̾ pactum
⁊ placitum eesandatu dictu ꝙ olum ĩ ꝯmisso negocio alter¬
alter mann dabat. Ratu uero qrͣ rõnabile a rectum.¬

Expanded text:
sine dubio ab auctore dictum, 202 qui hoc scripturae genus instituit. Est sine dubio ab auctore dictum, 202 qui hoc scripturae genus instituit. Est autem scriptura nulla indigens solemnitate verborum, sed sola testatoris voluntate qualicunque scripturae significatione expressa; cujus beneficio voluntatibus defunctorum constat esse subventum propter legalium verborum difficultatem, aut certe propter necessitatem adhibeid est decernere vel constituere, ut puta: 'ille heres mihi esto': eo quod placet. Alii dicunt Pactum esse quod volens quisquedefuncto committitur. Nam fides dicta eo quod fiat; quod tamen paratus sit in judicio ad respondendum; quod nemo potest dicere pactum, sed placitumpaco, unde et pepigit
Abbreviated transcription (Latin):
scribebantur. Ande ⁊ portitores eoꝵ tabulatii bocabãt᷑
Destamentu Iuris cuulis est. qͥnq testiu sub ic̃pcione firma¬
tu. Dectamentu Iuris pretorii ẽ. Sẽpte testiu signiis
signatu S illud apud cines fit. unde & ciuile Istudapud
pretores unde Inrisp̾torii. Testamentuz ãt y Signare no¬
tare est .i. ut notu sit ꝙ scͥptu est/. Oloꝯͣphiu ẽ teflam¬
est. q fenstra libriͦs exhẽdatis sine offi̾i iaturalis pietatiꝰ
ĩ extraneas ꝑsonas redactu ẽ. Ruptu testm inde uocatur
eo ꝙ nascrnte postumos. u ex herẽdato nͫ accepͭ n oĩatim
fraude hereduz uel legatarioruz. sen libertoꝵ. nõ est palam
sinpͥmi bide᷑. Nuncupaͦ ẽ ꝙ̃ ĩ tabulis cerisq testator reci
paçio. Nuncupare emz ẽ palam nominare.  confirmare
us liberorunt est ꝯingiu sine liberis inuitez ꝓ loco pignor
hereditatis alt̾na conscripeio Codicillu est ut ueteres aiunt

Expanded text:
arii vocabantur. Testamentum iuris civilis est quinque testium subscriptione firmatum. Testamentum iuris pretorii est septem testium signis signatum. Sed illud apud cives fit, inde civile; istud apud pretores, inde iuris pretorii. Testamentum autem signare, notare est, ut notum sit quod scriptum est. est, quod frustra liberis exheredatis sine officio naturalis pietatis in extraneas personas redactum est. Ruptum testamentum inde vocatur, eo quod nascente postumo, neque exheredato nominatim, fraude heredum vel legatariorum seu libertorum non est palam  12. Nuncupatio est cum in tabulis cerisque testator reciticitur nuncupatio; nuncupare enim est palam nominare, et confirmare. 13. Jus liberorum est conjugum sine liberis invicem loco pignorum haereditatis alterna conscriptio. 14. Codicillum, ut veteres aiunt,
Abbreviated transcription (Latin):
Uirge sunt sũmitates feondiu arborumq dicte ꝓ uĩdes sit
bel uim hẽant arguendi. q̃ si lenis suerit brega ẽ siterte
nodosa uel aculeata scorpio rectissimo no q arcuato uul
uocati. Ungule dite eo ꝙ effodiaut. hee & fidicule qr
hiis rei ĩ eculeo torquentur. ut fides iueĩatur. Eculeus
ant. Est & lautomin supplicii gemis ad ꝟ̾berandu aptũ
ĩuentum a torqͥmo suꝑbo ad pena sceleratorum Iste .ii.
prior lautominas. tormenta. fustẽs. metalla atq exilia
inueuit. & ip̃e ex regib exil ͫ meruit Talio ẽ simihͭ
uindicte. ut taliter sic paciat᷑. ut fecit. Hͦ.i. ex na & lege
inctitutu est ut ledente simul uindicta seqͣtur unde
illud est legis. Oculum ꝓ oculo dente ꝓdente. Talio
autem nõ solum ad ĩmriam referendan. s ã ꝓ bñfitio
gnominia dicta eo ꝙ desinant hr̃e honestatis noĩs quiĩ
aliquo ceimine deprehenditur Dicta autez ignonña

Expanded text:
irge sunt summitates ramorum et arborum, quia virides sunt vel quia vim habeant arguendi; que si levis fuerit virga estnodosa vel aculeata, scorpio rectissimo nomine, quia arcuvocati. Ungulae dictae quod effodiant. Haec et fidiculae, quia his rei in eculeo torquentur, ut fides inveniatur. Equuleuant. Est et latomia supplicii genus ad verberandum aptum, inventum a Tarquinio Superbo ad poenam sceleratorum. Iste enim prior latomias, tormenta, fustes, metalla atque exilia adinvenit, et ipse prior regibus exilium meruit. Talio est similitudo vindictae, ut taliter quis patiatur ut fecit. Hoc enim et institutum, ut laedentem similis vindicta sequatur. Unde et illud est legis: Oculum pro oculo, dentem pro dente. Talio autem non solum ad injuriam referendam, sed etiam pro beneficio gnominiam dictam, eo quod desinat habere honestatis nomen is qui in aliquo crimine deprehenditur. Dicta est autem ignominia
Abbreviated transcription (Latin):
tum dictura temporis breuitate. ut ꝙ eito qͣ statit salus
negocio roformetioo. n s̃ ulla mora ꝓduci debeat quõd
pepotia: sicit n ͭ ullu s̃paciu est iomenti. Quertoro
brenis est temporis punctus ut ĩ aliqͣ mota qello mode
pdinatut Iutuinentu est unde alique censterierinus
pducultus calamius. alcra Insteuctu ꝙ ꝑ instrumentun
uficitir ut baculus. cõdex. tabula. Usiis que ĩ recti in
uocatut qusolo ussih et ciꝰ fructus manente ap̾ al ͫ iite Ususca¬
pio. est adiectis dñii ꝑ ꝯtinnacõe inste possessionis. uel biemi
pio datur Cossio ẽ ꝓprie rei concessio. Sirut est illd Cedo In¬
aliena uestitumis. non cedimus Nam cẽdere ꝓprie dicitur
Iͥ coñ uitate alti consentit. ut Cicero Cessit inqͥd atictoi¬

Expanded text:
tum dictum a temporis brevitate, ut quam cito quam statim salvo negotio reformetur, nec in ullam moram produci debeat quod repetitur; sicut nec ullum spatium est momenti, cuius tam brevis est temporis punctus ut in aliquam moram nullo modo producatur. Instrumentum est unde aliquid construimus, ut cultrus, calamus, ascia. Instructum, quod per instrumentum efficitur, ut baculus, codex, tabula. Usus, quem in re instruvocatus quia solo usu habetur eius fructus, manente apud alium iure. Usucapio est adeptio dominii per continuationem iustae possessionis, vel biennii pio datur. Cessio est propriae rei concessio, sicut est illud: 'Cedo iualiena restituimus, non cedimus. Nam cedere proprie dicitur, qui contra veritatem alteri consentit, ut Cicero: Cessit, inqui
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ tenngelio. latiͦnb ut morerentur As de ligno ante sib¬
batus depouerent: ceura confractã sunt qr iutuo sus¬
pensi meri crto non poterant. In ipso q gonẽ necis
diffort. Oxudeliꝰ est .ii. ĩ aqua sp̃iritum . xtoͣqͣutes extĩgni
ignib uri frigore & fame necari. Canib  bettos axpoi̾
Nam ferro mori. etas qͦ maior optauit. M ladiꝰ eniz sũ
g uiori crnciatu. compendiosa mortez uita finire nout
sulleus eist particidiale uasculu. ab osculendo .i. claudendo dc̃m
Est .n. uter ex corio factus ĩ qͦ prĩcide cu lymia ar gallo
& ẜpente. inclusiĩ mare p̾cipitant᷑ Dim̃u at morcu

Expanded text:
et in Evangelio latronibus, ut morerentur et de ligno ante sabet in Evangelio latronibus, ut morerentur et de ligno ante sabbatum deponerentur, crura confracta sunt, quia ligno suspensi cito mori non poterant. In ipso quoque genere necis differt. Crudelius est enim in aqua spiritum torquentes extingui, ignibus uri, frigore et fame necari, canibus et bestiis exponi. Nam ferro mori aetas quoque maior optavit. Gladius enim sine graviore cruciatu conpendiosa morte vitam finire novit. Culleum est parricidale vasculum ab occulendo, id est claudendo dictum. Est autem uter ex corio factus, in quo parricidae cum simio et gallo et serpente inclusi in mare praecipitantur. Omnium autem
Abbreviated transcription (Latin):
llustuis famaq laus est. adalarum bt birgilius. fama
aut ubi ꝓhaueris esse cessat. & inde res nominat᷑ non
fama. D uilii dictu qiͣ extra solum. nam exał dice
qͥ extra selum ett. Ende postliminiu redenntibus hoc
est de exilio reducendis qͥsunt eiecti ĩ iurria .t extra
lieri pr̃ie. Dunditur auto exil ĩ celegatis ar depor¬
tatis at̃ legatus est que sua bona secunturr dse portaros
q̃ non secuntur Proscripcio exilii ꝓcul dãpnae quasi
porro scripcio. Item prosceiptus qr palam sceiptus ooetal¬
ubi exules deportantur ad eruendaz uenaz. marmoraqa
setanda ĩ crustis. Wuutus a ẜnando dicta Apud antiqͦe
sola malor oĩus postrema & liberis oĩ supolicio graraom
Nam ubi libertas peritt ibi una poreunt omia / eMordum
uero diueisi sunt cañs. Eo quib crus bel patibulopa
sum enis ee straugulatuz ex eo examinat. s minor pa¬
tibuli pena est qua crucis. naz patibulus appensos sta¬
tiz exammat. Erux aute suffixos diu excentiat unde

Expanded text:
llustris fama, quod laus est; malarum, ut Virgilius: Fama At ubi probaveris, esse cessat, et exinde res nominatur, non . Exilium dictum, quasi extra solum. Nam exul dicitur, qui extra solum est. Unde postliminium redeuntibus, hoc est de exilio reducendis, qui sunt eiecti iniuria, id est extra limen patrie. Dividitur autem exilium in relegatis et deportatis. Relegatus est, quem bona sua sequuntur: deportatus, quem non sequuntur. Proscriptio exilii procul damnatio, quasi porro scriptio. Item proscriptus, quia palam scriptus. Metalubi exules deportantur ad eruendam venam marmoraque secanda in crustis. Servitus a servando vocata. Apud antiquos sola malorum omnium postrema, quae liberis omni supplicio gravior est; nam ubi libertas periit, una ibi perierunt et omnia. Mortium vero diversi casus, ex quibus crux vel patibulum, sum enim et strangulatum ex eo exanimat; sed patibuli minor poena quam crucis. Nam patibulum adpensos statim exanimat, crux autem subfixos diu cruciat; unde
Abbreviated transcription (Latin):
Drecariu est dum prece creditor rogatus ꝑmittit de brtore ĩ posẜ ͦ ͤ
feudi sͥ obligati de morari. et ex eo fructus capaere & p̃carium.
Muninz appellatu est. qr id qd ame t̾ datur ex mnodo tuu fit.
Depositum ẽ pignus ꝯuiendatu ad tempꝰ qͣ diu positu Depo¬
nere autez qͥs bidet᷑ cu alique metu furti inceng̾ii nau¬
fragii. apud alͫ custodiendu deponit. Interest at ĩ losindibsu
inter pignus at  arca. Nam pignus ett ꝙ datur ꝓpter rẽ cre¬
ꝑte datur. & postea completur Est .n. arca complenda ns̃
aufferenda. Unde qͥ h arcam non reditbt pignꝰ b desidãt
plenitudinez. edicta arca. que ꝓ qua traditur Item inter
pigius fiduciam & hi potecam hͦ int̾est. piginittem est qrõ
poterrez cr̃edituz obligatur Eꝰ rei possessionez solam de tẽpa

Expanded text:
Precarium est dum prece creditor rogatus permittit debitorem in possessione Precarium est dum prece creditor rogatus permittit debitorem in possessione fundi sibi obligati demorari, et ex eo fructus capere. Et Mutuum appellatum est quia id, quod a me tibi datur, ex meo tuum fit. Depositum est pignus commendatum ad tempus, quasi diu positum. Deponere autem quis videtur, cum aliquid metu furti, incendii, naufragii, apud alium custodiae causa deponit. Interest autem in loquendi usu inter pignus et arram. Nam pignus est quod datur propter rem creparte datur, et postea conpletur. Est enim arra conplenda, non auferenda; unde qui habet arram non reddit sicut pignus, sed desiderat plenitudinem; et dicta arra a re, pro qua traditur. Item inter pignus, fiduciam et hypothecam hoc interest. Pignus enim est quod propter rem creditam obligatur, cuius rei pos
Abbreviated transcription (Latin):
bonox bba est ius possessionis certo ardine cortoq titulo acqͥsi¬
ta. Intectata hereditas est. q̃ tecta  seͥpta non ast aut si sspta
sit. nire tũ nequaq̃ est edcta. E aduca ide dicinitur qr eiꝰ
nuncupabat᷑. Coĩs diuidendo est inter eos. quib coĩs resest.
q̃ actio inbet poctulantib hiis arbitu dari. cꝰ arbitrata ros
diuidantur Finiuz regendoꝵ actio dicta eo ꝙ ꝑ ea regant᷑
fines. utriq ne dissipent᷑. duimͦ non angusliore. qͥn pedum
loco ea ꝯtͦuersia fit Locaͦ est res ad usu data. cu diffim¬
cione mercedis. Conducõ est res. ĩ usu accepta. cu ꝯstitu¬
ta mercede. Res credita ẽ q̃ in obligacdne. ita deducta
est. ut tempore qͦ q̃ hebat᷑ͣ certu sit eam debere I sura ẽ
incrementu fenoris. ab usu eris crediti nuncupata. Comodu
est id quod nr̃ĩ iris est. q ad alteru temporaliter translatũ est.
cum modo temꝑis q diu ap̾ eu sit Unde & comodu dictum est

Expanded text:
o est ius possessionis, certo ordine certoque titulo adquisita. Intestata hereditas est quae testamento scripta non est, aut, si scripta sit, iure tamen nequaquam est adita. Caduca inde dicitur, quia eius nuncupabatur. Communi dividendo est inter eos quibus communis res est, quae actio iubet postulantibus his arbitrum dari, cuius arbitratu res dividatur. Finium regundorum actio dicta eo quod per eam regantur fines utrique, ne dissipentur, dummodo non angustiore quinque pedum loco ea controversia sit. Locatio est res ad usum data cum definitione mercedis. Conductio est res in usum accepta cum constituta mercede. Res credita est quae in obligationem ita deducta est, ut ex tempore, quo contrahebatur, certum sit eam deberi. Usura est incrementum fenoris, ab usu aeris crediti nuncupata. Commodatum est id quod nostri iuris est et ad alterum temporaliter translatum est cum modo temporis, quamdiu apud eum sit, unde et commodatum dictum est.
Abbreviated transcription (Latin):
qr gtinent pedes. Nedice laquei sunt qͥb pedes illaq̃at᷑.
dicte a pedib capiendis atene antez a capiendo tẽãt¬
utraq uestigia. ne ꝓgrediantur Item catene ꝙ se capi¬
enos teneant plibus inodis. Manite Sunt uincula ibus
manus capiuntur. lig & manice tuintarisunt. Merue
boanast Rorques dampnatoꝵ qi ugu ĩ bone es gene
bonculor est s arce e i qͦ custoduntur noinendutus

Expanded text:
tinent pedes. Pedice sunt laquei, quibus pedes illaqueantur, dicte a pedibus capiendis. Catene autem dicuntutraque vestigia, ne progrediantur. Item catenae, quod se capiendo teneant plurimis nodis. Manicae sunt vincula quibus manus capiuntur; licet et manicae tunicarum sunt. Nervi. Boia est torques damnatorum, quasi iugum in bove ex genere vinculor
Abbreviated transcription (Latin):
donacionem des sequitur Nam antiqͥtꝰ npciaꝵ erat eitꝰ
q̃ sa maritꝰ a uxos ĩ uicez emebant. ne uideretur uxor an¬
dilla. unt hẽnus ĩ inre. Inde est ꝙ p̾cedente donacione uiri
se quitur uos bxoris. Gonaçio usufenctuaria ideo dit᷑. ꝙ̃ de¬
nator ex ea usunfenctu adhuc retin ẜuato cui donatũ ẽ
ĩre. Donaçio rocta ideo mincupatur qr iure &r usu statiz
transitin alteruzn ultra aliquid adius donaçioĩs torqͥtur
Uoudiciones ꝓp̾e testi sunt & dicte condicionesa ꝯdicendo qͣ

Expanded text:
donatione, dos sequitur. Nam antiquus nuptiarum erat ritus quo se maritus et uxor invicem emebant, ne videretur uxor ancilla, sicut habemus in iure. Inde est quod praecedente donatione viri sequitur dos uxoris. Donatio usufructuaria ideo dicitur, quod donator ex ea usum fructum adhuc retinet, servato cui donatum est iure. Donatio directa ideo nuncupatur, quia et iure et usu statim transit in alterum, nec ultra aliquid inde ad ius donatoris retorquetur. Condiciones proprie testium sunt, et dictae condiciones a c
Abbreviated transcription (Latin):
Uirge sunt sũmitates feondiu arborumq dicte ꝓ uĩdes sit
bel uim hẽant arguendi. q̃ si lenis suerit brega ẽ siterte
nodosa uel aculeata scorpio rectissimo no q arcuato uul
uocati. Ungule dite eo ꝙ effodiaut. hee & fidicule qr
hiis rei ĩ eculeo torquentur. ut fides iueĩatur. Eculeus
ant. Est & lautomin supplicii gemis ad ꝟ̾berandu aptũ
ĩuentum a torqͥmo suꝑbo ad pena sceleratorum Iste .ii.
prior lautominas. tormenta. fustẽs. metalla atq exilia
inueuit. & ip̃e ex regib exil ͫ meruit Talio ẽ simihͭ
uindicte. ut taliter sic paciat᷑. ut fecit. Hͦ.i. ex na & lege
illud est legis. Oculum ꝓ oculo dente ꝓdente. Talio
autem nõ solum ad ĩmriam referendan. s ã ꝓ bñfitio
gnominia dicta eo ꝙ desinant hr̃e honestatis noĩs quiĩ
aliquo ceimine deprehenditur Dicta autez ignonña

Expanded text:
irge sunt summitates ramorum et arborum, quia virides sunt vel quia vim habeant arguendi; que si levis fuerit virga estnodosa vel aculeata, scorpio rectissimo nomine, quia arcuvocati. Ungulae dictae quod effodiant. Haec et fidiculae, quia his rei in eculeo torquentur, ut fides inveniatur. Equuleuant. Est et latomia supplicii genus ad verberandum aptum, inventum a Tarquinio Superbo ad poenam sceleratorum. Iste enim prior latomias, tormenta, fustes, metalla atque exilia adinvenit, et ipse prior regibus exilium meruit. Talio est similitudo vindictae, ut taliter quis patiatur ut fecit. Hoc enim et et illud est legis: Oculum pro oculo, dentem pro dente. Talio autem non solum ad injuriam referendam, sed etiam pro beneficio gnominiam dictam, eo quod desinat habere honestatis nomen is qui in aliquo crimine deprehenditur. Dicta est autem ignominia
Abbreviated transcription (Latin):
tum dictura temporis breuitate. ut ꝙ eito qͣ statit salus
negocio roformetioo. n s̃ ulla mora ꝓduci debeat quõd
pepotia: sicit n ͭ ullu s̃paciu est iomenti. Quertoro
brenis est temporis punctus ut ĩ aliqͣ mota qello mode
pdinatut Iutuinentu est unde alique censterierinus
pducultus calamius. alcra Insteuctu ꝙ ꝑ instrumentun
uficitir ut baculus. cõdex. tabula. Usiis que ĩ recti in
uocatut qusolo ussih et ciꝰ fructus manente ap̾ al ͫ iite Ususca¬
pio. est adiectis dñii ꝑ ꝯtinnacõe inste possessionis. uel biemi
pio datur Cossio ẽ ꝓprie rei concessio. Sirut est illd Cedo In¬
re ꝓpinqͥtatis. Sedere at dicimꝰ qrͣ concedere.⁊. q̃ ꝓpͥa sunt Hã¬
aliena uestitumis. non cedimus Nam cẽdere ꝓprie dicitur
Iͥ coñ uitate alti consentit. ut Cicero Cessit inqͥd atictoi¬

Expanded text:
tum dictum a temporis brevitate, ut quam cito quam statim salvo negotio reformetur, nec in ullam moram produci debeat quod repetitur; sicut nec ullum spatium est momenti, cuius tam brevis est temporis punctus ut in aliquam moram nullo modo producatur. Instrumentum est unde aliquid construimus, ut cultrus, calamus, ascia. Instructum, quod per instrumentum efficitur, ut baculus, codex, tabula. Usus, quem in re instruvocatus quia solo usu habetur eius fructus, manente apud alium iure. Usucapio est adeptio dominii per continuationem iustae possessionis, vel biennii pio datur. Cessio est propriae rei concessio, sicut est illud: 'Cedo iure propinquitatis.' Cedere enim dicimus quasi concedere, id est, quaaliena restituimus, non cedimus. Nam cedere proprie dicitur, qui contra veritatem alteri consentit, ut Cicero: Cessit, inqui
Abbreviated transcription (Latin):
est ꝓmissio. uel sponsio. unde e sponsores stipulatores bo¬
rebant. qua iterum ungentes sponsiones .ss. agnoscebant.
Siue ꝙ stipulu ipta paulu iuridicu ficnu appellauert.
Dacͥnientu ẽ pignus sponlionis. Uocatu ãt sacͣmentu. qr
uiolare ꝙ quisi ꝓmittit. ꝑfidie est. De rebus xxu¬
Ereditasres est/ q̃ morte alicꝰ ad quempiaz ꝑuenit uel¬
egata testamento. uel possessionez retenta ddicta autem
Hureditas areb acitis. sue ab here. qr possidet agru it cen¬
alienu est Male autez possidet qͥ uel .ss. male utitur uel ali¬
ena p̾sumit Possidet ãt iutte qͥ nõ irritetur cupiditate Di
antez cupiditate tenetur. possessus est. non possessor Sona str
honestoru seu nobill que ꝓinde bona dicuntur. ut nõ hẽant
turpez usum d eis homines ad bonas res utantur. Pecułm¬

Expanded text:
est promissio, vel sponsio; unde et promissores stipulatores vogebant: 205 quam iterum jungentes, sponsiones suas agnoscebant. sive quod stipulum iuxta Paulum iuridicum firmum appellaverunt. Sacramentum est pignus sponsionis; vocatum autem sacramentum, quia violare quod quisque promittit perfidiae est. De rebus . Hereditas est res quae morte alicuius ad quempiam pervenit, vel legata testamento, vel possessione retenta. Dicta autem hereditas a rebus aditis, sive ab aere, quia qui possidet agrum et cenest. Male autem possidet qui vel sua male utitur vel aliena praesumit. Possidet autem iuste qui non inretitur cupiditate. Qui autem cupiditate tenetur, possessus est, non possessor. Bona sunt honestorum seu nobilium, quae proinde bona dicuntur, ut non habeant turpem usum, sed ea homines ad res bonas utantur. Pecu
Abbreviated transcription (Latin):
In pͦrum ꝓpinqstatib s laborib iusta diuisio ãt p̃ncipis¬
est in sacris et sacerdotibus & magistratibus
nͥ quirites ⁊ romani tamqͣ de legitimis hẽ qͥritu. ix¬
Ex est ꝯsti ͦ ppłi ĩ qua maiores natu simul cum plebib
aliquid sanxerunt. Qͥ dscita plebiun .xi.
plebs sciat uelꝙ sciscitat᷑ & rogat ut fiat. Qͥd̾ senatꝰ¬

Expanded text:
tatibus et labori iusta divisio; item principiest in sacris et sacerdotibus, in magistratibui Quirites, id est Romani, tamquam de legitimis hereex est constitutio populi, qua maiores natu simul cum plebibus aliquid sanxerunt. Quid scita plebium . Sciita quod ea plebs sciat, vel quod sciscitatur et rogatur ut fiat. Quid se
Abbreviated transcription (Latin):
datur. Salua ꝓposicione acteris eiꝰ. Preciu uocatu eo ꝙ p̾ns
ilᵈ damus ar ꝓ eiꝰ uice re qua appetimꝰ possidere debeamꝰ
omerau dctm a mertib qͦ noiẽ res uenales appellamus. Unde
mercatus dicitur cetus multoru hominu qͥ res emere uer
ablata atq extorta est. De criminbus ĩ lege cõsti
Rimen a carendo nͣ h. Ut furtu. falsitas. Futis. xxui¬
a cͣ q̃ non occidunt s infamant᷑. Ffacinꝰ dictuza fas¬
ciendo malus ꝙ noceat alt̾eri¶ flagiciuz a flagitando corup¬
telam libidums. q̃ noceat sͥ. hͨ sunt duo genera om̃iun⁊
pectatoꝵ. Uis est uictus pt̃atis ꝑ qua cã sine res uel
appetitur uel extorquetur. Uis peuiata ẽ diquis añ¬
ledicium ar niaris hominibus qͣtqs̃ a suo deieat yel expucͣient¬

Expanded text:
s eum damus, ut pro eius vice rem, quam adpetimus, possidere debeamus. Commercium dictum a mercibus, quo nomine res venales appellamus. Unde mercatus dicitur coetus multorum hominum, qui res vendere vel ablata atque extorta est. De criminibus in lege conscriptis . Crimen a carendo nomen: ut furtum, falsitas et cetera, quae non occidunt, sed infamant. Facinus dictum a faciendo malum, quod noceat alteri. Flagitium a flagitando corruptelam libidinis, qua noceat sibi. Haec sunt duo genera omnium peccatorum. Vis est virtus potestatis, per quam causa sive res vel aufertur vel extorquetur. Vis privata est, si quisque aniudicium armatis hominibus quemquam a suo deiecerit vel expugn
Abbreviated transcription (Latin):
aporramalislim de suctus oi quis se oleo ꝑ mixto pũxoit
abapib negatur feriri. folia eiꝰ exoleo tenrta ⁊ imposta
s coa piomb ⁊dutu affenie torpore r atinata boras¬
ꝙ oin iendhy pcipuns pastus Sit hominis Est amedora¬
tu uounda  cibouelectabilis E apa deã a rapiendo .i.
comp̃hendendo. Est emz radice amplior rapo soꝰpor e
ĩ alterum bicissim mitat᷑ naz xapa aͦ solo bt ẜ milianꝰ ait i mu
tatur ĩ napum Aͦ ẜo napus transit ĩ rapam Napocaulis
ex dnobus oleribus compositu nꝰ h. qr du sit sapore na
bumimu magis ꝓuer̾ant U semine. macerato qͥcunq
.ss. manus infecerit inpune bpentes tractabit Si qͥde
ex ipĩꝰ radice ã ebur albescit in cibo qͦ bente̾f nens
obsistit. Nã contra uenena. radices. nuces. Lupim Gter
qr lacte mitrientes feminas implet. ħ ⁊ ĩ biris ueneris
usum cohercet. Lactuca ageestis qa serralia noĩamꝰ¬

Expanded text:
abeat. Cuius sucus, si quis se oleo mixto perunxerit, ab apibus negatur feriri. Folia eius ex oleo trita et inposita scorpionibus creduntur afferre torporem. Pastinaca voca praecipuus pastus sit hominis: est enim odoratu iucunda, cibo delectabilis. Rapa dicta a rapiendo, id est conprehendendo. Est autem radice amplior napo, sapore din alterum vicissim mutatur. Nam rapatatur in napum, alio vero napus transit in rapam. 9. Napocaulis ex duobus oleribus compositum nomen habet, quia dum sit sapore napsumma magis prosiliant; cujus semine macerato quisquis suas manus infecerit, serpentes impune tractabit. Siquidem ex ipsius radice etiam ebur albescit. In cibo quoque venenis obsistit. Nam contra venena hujus radices, nuces, lupini, citquia lacte nutrientes feminas implet. Haec et in viris Veneris usum, coercet. Lactuca agrestis est quam sarraliam nominam
Abbreviated transcription (Latin):
leporma ꝓpt ꝙ caule mollem ĩmittat. Urtita bocata
ꝙptatus er  cor adurat Est emz ignee omo natire
utactu ꝑurit uñ ⁊ prurigine fac̾ Artennsia herba
diane a gentilib consecrata est unde ⁊ nuncupata g̃ce
enm diana artemis dicitur Caminelos gte dicta
q mali maciam odorez hẽat sitq buis tereq uicina

Expanded text:
er quod caulem mollem emittat. 44. Urtica vocata, quod tactus ejus corpus adurat. Est enim igneae omnino naturae, et tactu perurit, unde et pruriginem facit. 45. Artemisia herba Dianae a gentilibus consecrata est, unde et nuncupata. Graece enim Diana ἄρτεμες dicitur. 46. Chamaemelos Graece dicta, q
Abbreviated transcription (Latin):
rotunda seminu capicula. Armonicea hͦ ẽ lapiana
L apistius d apacia h r̃ cibo sumpta stomacu ꝯfortãt
sit. stomacu ꝯfortat. ueneris incendin mouet/ Huiꝰ spẽs dut
quaꝵ altera usualis. alt̾a ag̾stis acͥoris uirtutis Utraq ue
neris ꝯmonens estim De odoratis oleribus.
Dium dc̃m ꝙ ex eo apex capitis añtiquoꝵ Rumphãciu¬

Expanded text:
rotunda seminum capitula. Armoracia, hoc est lapsana. Lapistrus. Lapathia: haec in cibo sumpta stomachum confortat, ibo saepe sumpta Veneris incendium moveat. Huius species duae, quarum altera usualis, altera agrestis, acrioris virtutis; utraque tamen Veneris commovent usum. De odoratis oleribus pium dictum quod eo apex, id est caput, antiquorum triu
Abbreviated transcription (Latin):
Woglossos agͥns dcã eoq folia asꝑrnna ad modu lingut
bouis hẽat. q̃ mirr ĩ modu ob sapiencia nutriendã unio
manis plantago dicit᷑ ꝙ planta eiꝰ.cito adhereat terre
uocatur. ꝓ eo ꝙ radices illiꝰ longe serpant. eade ⁊ mat̾x
aniuola ꝓpter quod menstrua moneat Aristologia dicẽ
ꝙ mulierib fetis optima sit. Na suꝑsessa poꝰ partum
matͥcem bñficio baporis expurgat. hꝰ herbe gnͣa sunt duo.
Nͦ rum una aristologia rotunda dr̃ ꝓpt̾ quod rotũda
radicem hẽat. altera aristologia louga ꝙ radicẽ lõgas
hẽat cu ramis ⁊ foliis longiorib. qua ⁊ & dactilu bo¬
cant/. ꝓpt᷑ qd radix robore digitali longasit. Srigo¬
nu a g̾cis dicit᷑ ꝙ uere p̾mo senescat. Wnde ⁊ ca latĩ
simile pulicis hẽat Unde ⁊ ea latini herba pulicarẽ
uocant. Serabotane. ideo a gͣcis hͦ nꝰ accepit ꝙ reme¬
diis ac ligamentis hominu ⁊ piraficatõib sacerdotu

Expanded text:
d folia asperrima ad modum 357 linguae bovis habeat. Quae mirum in modum ob sapientiam nutriendam vino manis plantago dicitur, quod planta ejus cito adhaereat terrae. vocatur, pro eo quod radices ipsius longe serpant. Eadem et matris animula, propter quod menstrua moveat. Aristolochia dicitur quod mulieribus fetis optima sit. Nam supersessa post partum matricem beneficio vaporis expurgat. Huius herbae genera sunt duo; quarum una aristolochia rotunda dicitur, propter quod rotundam radicem habeat; altera aristolochia longa, quia radicem longam habet cum ramis et foliis longioribus; quam etiam et dactylitin vocant, quod sit radice robore digitali et longa. Erigeron a Graecis dicitur, quod vere primo senescat: unde et eam Latini  quod semen simile pulicis habeat: unde et eam Latini herbam pulicarem vocant. Hierobotane ideo a Graecis hoc nomen accepit quod remediis ac ligamentis hominum et purificationibus sacerdotum
Abbreviated transcription (Latin):
ignis trahit colore. ⁊ nomen PDiper si leue est betustũ ẽ
uetustissimo piperi humecto argenti spuma ã plimibu
ip̃iꝰ uite thuiatu altarib adoletur Uride ⁊ nꝰ traxisse cͥdr̃¬

Expanded text:
ignis trahit colorem et nomen. Piper si leve est vetustum estignis trahit colorem et nomen. Piper si leve est vetustum ests: solent enim vetustissimo piperi humecto argenti spumam et plumbum iperi. U
Abbreviated transcription (Latin):
molliatur. n ligno nz terre imixta amara odoris bom.
Nam ex india sordida ẽ. ⁊ maioiͣ gleba Adulteratur at̃
ad mixta gummi ꝙ nõ ita amarescat gustu adastid
arboris lentisci gutta ẽ h᷑ gamomastix dcã. qr ĩ modu
gͣnoꝵ est. melior at ĩ chio iniͦula gigintur odoris boĩ can¬
doris cere piunce Unde ⁊ splendorez cutis pulcͥfitat adul¬
teratur intͬdum resina uel. thure Piperis arboe in ĩdia
nascitur in latere montis cautasi. quod soli obuersu est
folia ad Iumpen smulitudiẽ E siluas s̾pentes custodi¬
unt s incole regionis illiꝰ cu mature fuerint incendunt ⁊
serpentes igne fugantur ⁊ ẽx flãma ingrr piper efficitur / nã
naͣ piperis alba ẽ.cꝰ quidem diuersus ẽ fructus nã qd̾ ĩma¬
turuni ẽ piper longu uocatur qd incorruptu ab ignepi¬
per album Qd bero cute rugosa ⁊ torrida fuerit ex colõe

Expanded text:
molliatur, neque ligno vel terrae commixta, amara, odoris boni. molliatur, neque ligno vel terrae commixta, amara, odoris boni. Nam ex India sordida est et nigra et maiore gleba. Adulteratur autem admixto gummi, qui non ita amarificat gustum. Mastix arboris lentisci gutta est. Haec granomastix dicta, quia in modum granorum est. Melior autem in Chio insula gignitur, odoris boni, candoris cerae Punicae. Unde et splendorem cutis pulchrificat. Adulteratur interdum resina vel ture. Piperis arbor nascitur in India, in latere montis Caucasi, quod soli obversum est, foliis ad juniperi similitudinem. Cujus silvas serpentes custodiunt, sed incolae regionis illius, cum maturae fuerint, incendunt. Et serpentes igne fugantur, et inde ex flamma nigrum piper efficitur. Nam natura piperis alba est, cujus quidem diversus est fructus. Nam quod immaturum est piper longum vocatur, quod incorruptum ab igne piper album, quod vero cute rugosa et horrida fuerit, ex calore
Abbreviated transcription (Latin):
Nascitur locis cultis. Uplenos dcã ꝙ splene anferat.
cauerunt. nascitur ĩ locis asperis atq incultis e̾darubum
qua gͥci. p̃ssium dicunt. uocatu ꝓpter amaritudine. na¬
scitur ĩ campis Puleium apͦ iudos. pipere p̃ciosior es⁊
Absinthium g̾cum nomen cꝰ probabiliꝰ ẽ. ꝙ ĩ pontĩ rgiõe
nascttur Unde ⁊ absintiu ponticu notur Empatus
g̾ce dictus eo ꝙ tantas in radice uirticte hẽat ut fru¬
stra caruis aspsa iiͣcabo coagulet. Polipodion herbacoꝰ
radix hirta. atq cͥnita. ut ẽ polipꝰ exqͦ dermatumẽ.
Ut polipodion dicẽtur. nascitur ĩ teneris petraꝵꝰ locies
sine qras uicins Dolios a grecis a latibis omĩmorbia
ꝙ ultis morbis subueĩat᷑ Nascitu ĩ montib ⁊ duris

Expanded text:
. Splenos dicta quod splenem auferat. caverunt. Nascitur in locis asperis atque cultis. Marrubium, quem Graeci πράσιον dicunt, vocatum propter amaritudinem. Nascitur in campis. Puleium apud Indos pipere pretiosius est. Absinthium Graecum nomen. Cuius probabilius est quod in Ponti regione nascitur; unde et absinthium Ponticum nominatur. Symphytos Graece dictus eo quod tantam in radice virtutem habeat ut frusta carnis adsparsa in caccabo coagulet. Polypodion herba cuius radix hirta atque crinita, ut est polypus; ex quo derivatum est ut polypodion diceretur. Nascitur in teneris petrarum terris, sive quercis vicinis. Polios a Graecis; a Latinis omnimorbia, quod multis morbis subveniat. Nascitur in montibus et duris