comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
stronomia est astroꝵ acies lex que
cursus siderũ ⁊ figuras ⁊ habctudi¬
nes stellarum cͥca se ⁊ cͥca t̾ram indaga¬
astrologiam uͦ ⁊ natiuitatis obser¬
uantiã chaldei pͥmi decuerũt. Abrahã
autem instituisse egiptios astrologiã
artem abathalante pus ex cogitatam.
id̾oq dictus ẽ sustinuisse celũ. Quisqͥs
autẽ ille fuit motu celi ⁊ ratione aĩe
excitatus. ꝑ tempoꝵ uices ꝑ astroꝵ
ratos diffinitosq cursus ꝑ int̾ualloꝵ
spacia inmod̾ata consid̾aut dim̾sio¬
nes quasdã ⁊ numeros diffiniendo ac
secernendo in ordinẽ nectens astrologiam
repperit. de institutoribus
si utraq autem lingua diu̾coꝵ quidẽ sũt ͤ aͤ¬
strononua scͥpta uolumina. Int̾ qͦs tamẽ
ptolomeus rex alexand̾e apd̾ g̾cos p̾cipu¬
us habetur. hic euam ⁊ canones instituit.
differt. Nam astroriomia celi conu̾sionẽ
ortus obitꝰ. motusꝙ sidexũ continz. uel
qua excausa ita uocent᷑. Astrologia uͦ ꝑtĩ

Expanded text:
stronomia est astrorum lex, que cursas siderum, et figuras, et habitudines stellarum, circa se et circa terram indagaAstrologiam vero et nativitatis observantiam Chaldaei primi docuerunt. Abraham autem instituisse Aegyptios Astrologiam artem ab Atlante prius excogitatam, ideoque dictus est sustinuisse caelum. Quisquis autem ille fuit, motu caeli et ratione animi excitatus per temporum vices, per astrorum ratos definitosque cursus, per intervallorum spatia moderata, consideravit dimensiones quasdam et numeros, quae definiendo ac secernendo in ordinem nectens Astrologiam repperit. § 26 De institutoribus eius. In utraque autem lingua diversorum quidem sunt de astronomia scripta volumina, inter quos tamen Ptolemaeus rex Alexandriae apud Graecos praecipuus habetur: hic etiam et canones instituit, differt. Nam Astronomia caeli conversionem, ortus, obitus motusque siderum continet, vel qua ex causa ita vocentur. Astrologia vero partim
Abbreviated transcription (Latin):
braham anno.cͦ. genuit ysaac i
⁊ismahel. a qͦ ismahelite .iii. ccͦ.¬
haxiiii. psaac anno lcͦ. genuit ia¬
cob. arguioꝵ regnũ inchoat. cu. eccͣ.¬
xliiͦiͦi. Iacob grino .xcͦ iͦ. genuit ioseph.
phoroneus g̾cie leges dedit .iui. coc.¬
hab̾e cepit. iii.dͭ.xu. hebreoꝵ serui¬
tutis anno. cͦ.xͦliii. athlans astrologi¬
am inuenit .lii. de.lixix. Moyses ã¬
ceꝑunt . ĩi. dec .xxix. Iosue anno .xͦx.¬
ui. Aoth. anno. hooͦ. fabule ficte sunt¬
pollo medicine artem inuenit. occha¬
ram repperit. ii. decec .xu. Gedeon ã¬
no .xl. m̃curiꝰ lirã condidit .iii. decoc.¬
lui. ab ilnelec anno t̾cio. chorus ingre
anno. xxͨuͦi. Carmentis lit̾tas latinas
reꝑpit. uiii.iii. Iepte anno .uiͦ. her¬
cules flamiis se miecit.itu .ix. Esebõ
anno.uiiͦ. alexander helenam rapu¬
it . iiii .xui. Lapdon anno .uiii. t̾ia
capta est. iiii. xxiiiiᵒ. Sãson anno
.xxͦ. ascaniꝰ albam condidit. iiii.xl.¬
iiii. heli sac̾dos anno .xͦl. archa testa¬

Expanded text:
braham ann. C genuit Isaac et Ismahel, a quo Ismahelitae. IIIMCCLXXXIV. Isaac ann. LX genuit Iacob. Argivorum regnum inchoat. IIIMCCCXLIV. Iacob ann. XC genuit Ioseph. Phoroneus Ghabere coepit, IIIM.DXLV. 235 Hebraeorum servitus in Aegypto an. CXLIV. Atlas astrologiam invenit, IIIM.DCLXXXIX. Moyses, acoeperunt. IIIMDCCXXVIII. Iosue ann. XXCV. Aoth ann. LXXX. Fabulae fictae suntpollo medicinae artem invenit citharam repperit. IIIMDCCCCXV. Gedeon ann. XL. Mercurius lyram condidit. IIIMDCCCCLV. Abimelech ann. III.ann. XXII. Carmentis Latinas litteras repperit. IVMIII. Iepte ann. VI. Hercules flammis se iniecit. IVMIX. Abessa ann. VII. Alexander Helenam rapuit. IVMXVI. Abdon ann. VIII. Troia capta est. IVMXXIV. Samson ann. XX. Ascanius Albam condidit. IVMXLIV. Eli sacerdos ann. XL. Arca testa
Abbreviated transcription (Latin):
aguta a sagaci iactu idest ue¬
loci ictu uocata. penius enĩ
fertur qͣi auis ut celit̾ mors ꝑ¬
currat ad hominẽ. has pͥm̃ cre¬
tenses usi sũt. quib penne ut di¬
xim̃ ideo ad glutinantur. ut le¬
tos. Spicula sunt sagute uł lã¬
cee breues ab spicaꝵ specie nũcu¬
pate. Scorpio est sagnta uenena¬
ta arcu uł torm̃tis extussa quedũ
ad hominẽ uen̾it uirua qͦ figit
infmidit unde ⁊̃ scorpio nom̃ aocep̃.
trũ mortuũ portat. Coriti ꝓpͥe sẽ
arcuũ thece. sicut sagntaꝵ pha¬
ãb eo qd aliqͥd receptũ tegat .o.¬
luta ꝓ .G̃. posita. alii g̾oo nomĩe
thecam uocari asserunt qd̾ soi re¬
ponat᷑ aliqͥd. uñ ⁊ biblioteca libuꝵ
reposctio dr̃. dolones sũt uagine
ligne it̃ qͣs latet pugio subla¬
culi specie. dolones auctẽ a dolodeĩs
speciem ẜ p̾ferant ligni. hos uul¬
gus g̾co nomĩe oxos uocant .i. acu¬
tos. uñ ⁊ apͣ medicos acutꝰ mor¬
bus oxea uocatur. arcus uocatꝰ eo
ꝙ arceat ad u̾sariũ. Inde ⁊ arces

Expanded text:
agitta a sagaci ictu, id est veloci ictu, vocata. Pinnis enim fertur, quasi avis, ut celeriter mors percurrat ad hominem. Has primum Cretenses usi sunt, quibus pinnae, ut diximus, ideo adglutinantur ut letos. Spicula sunt sagittae vel lanceae breves, ab spicarum specie nuncupatae. Scorpio est sagitta venenata arcu vel tormentis excussa, quae dum ad hominem venerit, virus, quo figit, infundit; unde et scorpio nomen accepittrum mortuum portat. 2. Coriti proprie sunt arcuum thecae sicut sagittarum phaab eo quod aliquid receptum tegat, littera pro g posita. Alii Graeco nomine thecam vocari asserunt, quod ibi reponatur aliquid. Inde et bibliotheca librorum repositio dligneae, intra quas latet pugio sub baculi specie. Dolones autem a dolo dicti speciem praeferant ligni. Hos vulgus Graeco nomine oxos vocant, id est acutos. Unde et apud medicos acutus morbus ὀξεῖα vocatur. Arcus vocatus eo quod arceat adversarium. Inde et arces
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ uẽ sunł. ⁊ nom̃ a romanis ĩ¬
positũ ĩuenimꝰ. Metrũ ẽ mẽ¬
heo a mensura accep̃ nomẽ.
ci ⁊ inde appellata metreta.
lic ⁊urna ⁊ amphora ⁊ reliqͣ
himodi noĩa mẽsuraꝵ sirit.
tñ ista hoc nom̃ a denarii nu¬
meri ꝑfectione ꝑs accepit.
Metrũ ad omnẽ mensurã
ꝑtin. metiũ eñĩ g̾ce lati¬
mensura ẽ ⁊ ãphora m̃sura

Expanded text:
 rem simul et nomen a Romanis inpositum invenimus. Metrum est menaec a mensura accepit nomen; aeci. Et inde appellata metreta, licet et urna et amphora et reliqua huiusmodi nomina mensurarum sunt; tamen ista hoc nomen a denarii numeri perfectione accepit. Metrum ad omnem mensuram pertinet; metrum enim Graece, Latimensura est, et amphora
Abbreviated transcription (Latin):
septuaginta ⁊ duas gentes uł lm¬
giras que orbem c̃pleu̾nt. Gomor
quĩdecĩ modioꝵ onus append.
pletur. hic ex hebraico ẜmone
descendit qui uocatur cori a
słitudine collis. Choria enim
hebraice colles appellant᷑. Coac̃¬
uati eñi mõdii. xx. instar col¬
lis uident᷑. ⁊onꝰ cameli efficiũt.
formas eoꝵ ⁊ caracteres ut a
uet̾ib sigriata sũt subiciamꝰ.
lict̾a significat dimidiũ obolũ
. uirgula eqͣlit̾ iacens ⁊ por¬
recta simplicit̾ significat obu¬
lum. ⁊. Geminata uirgula duo
oboli. I. latinũ significat obo¬
los tres. E. latinũ significat
obõlos qͣtuor. E. latinũ signi¬
ficat obolos qͥnq oboli uͦ sexꝓ
est pondꝰ denarii argenti.⁊ł.
litt̃a significat siliquas octo
.i. dremissẽ .N. latinũ signifi¬
cat nomisma g̾cũ idẽ solid̃ .l.¬
ħ. Iota adĩcta beta siguificat
dimidiũ solid̾.S uirgu¬
le due exuno angulo aleua in
dexterã se diuidentes signifi¬

Expanded text:
septuaginta et duas gentes vel liseptuaginta et duas gentes vel linguas quae orbem inpleverunt. Gomor quindecim modiorum onus adpendet. pletur. Hic ex Hebraico sermone descendit, qui vocatur 'cor' a similitudine collis: 'corea' enim Hebraice colles appellantur. Coacervati enim modii triginta instar collis videntur, et onus cameli efficiunt. formas eorum et characteres, ut a veteribus signata sunt, subjiciamus. 2. Z littera significat dimidium obolum. --Virgula aequaliter jacens, et porrecta simpliciter, significat obolum. = Geminata virgula, duo oboli sunt. T Latinum significat obolos tres. F Latinum significat obolos quatuor. E Latinum demonstrat obolos quinque. 3. Oboli vero est pondus denarii argenti. H Eta littera significat siliquas octo, id est tremissem. N Latinum significat nomisma Graecum, id est solidum. IB. Iota adiuncta Beta significat dimidium solidum. < Virgulae duae ex uno angulo a laeva in dexteram se dividentes signifi
Abbreviated transcription (Latin):
est mẽsure uixda morẽ ꝓuĩcie pa¬
lestine unũ ⁊ dimidiũ modiũ ca¬
pieris. cuiꝰ nom̃ ex hebreo sermo¬
ne tractũ ẽ. Satũ enĩ ap̃ eos
nominat᷑. sũptio sie leuatio.
eo qd̾ qͥ metitur eandẽ m̃surã
siunat ac leuet. Est ⁊ aliud
hebraica liigͣ abolearia mola q̃
Amphora uocata qdͬ hinc ⁊ inde
leuet᷑. hec g̾oe a figura sui dio¬
ta dr̃. qd̃ eiusanse geminate
uideanitur aures muitei. re¬
cipit autẽ uini uł aq̃ pedẽ qua¬
dratũ. frum̃ti uͦ modios italicõ
iu. Cadꝰ g̃ca amphora ẽ ꝯtinẽs
urnas tres. urna m̃cura ẽ qr̃o
uas ẽ que ꝓ condendis defũctorũ
cin̾ib adhib̾i solet. de quo por¬
ta. Celo tegitur qui nõ hab urnã.
Medinina mensura est qͥnq mo¬
dioꝵ. medimina autẽ latiria lingͣ
uocatur idest dimidia. eo qd̃ qͥn¬
q modiis metiat᷑ qͥẽ dimidiꝰ nu¬
merꝰ a ꝑfecto denario. Ardaba ñ¬
cura ẽ ap̃ egiptios sexdarioꝵ. hex¬
duoꝵ composcta ex numiero ꝓpt̾

Expanded text:
est mensurae iuxta morem provinciae Palestinae, unum et dimidium modium capiens. Cuius nomen ex Hebraeo sermone tractum est; 'satum' enim apud eos nominatur sumptio sive levatio, eo quod qui metitur eandem mensuram sumat ac levet. EsHebraica lingua ab olearia mola, quAmphora vocata, quod hinc et inde levetur. Haec Graece 306 a figura sui dicta dicitur, quod ejus ansae geminatae videantur aures imitari. Recipit autem vini, vel aquae pedem quadrattres. Cadus Graece amphora est continens urnas tres. Urna mensura est, vas est, quod pro condendis defunctorum cineribus adhiberi solet, de quo poeta: Coelo tegitur, qui non habet urnam. Medimna mensura est quinque modiorum. Medimna autem Latina lingua vocatur, id est dimidia, eo quod quinque modiis metiatur, qui est dimidius numerus a perfecto denario. Artaba mensura est apud Aegyptios sextariorum serum, conposita ex numero propter
Abbreviated transcription (Latin):
do et breuitas. s ⁊ solẽ istũ ꝓ¬
pͥam sui orbis hab̾e mensurã.
ꝙ gcoretci ꝑ scrutari audẽt. tẽ¬
poris ut insura. horaꝵ. dierũ
et annoꝵ. Unde ⁊ metui pedes
p̃e autẽ m̃sura uocata ẽ ꝙ ea fru¬
nuda ⁊ sicca. ut modios irrnas
ma coclear qd̾ ẽ dimĩdia pars
dragnie appendẽs siliqͣs nouẽ.
qͥ iplicatus conculã facit. Cõ¬
cula dragma una ⁊ dirudia ad¬
implet᷑. Ciati pondꝰ decẽ dra¬
ginus appendit᷑. qͥ etiã a qͥbdã
causatus noĩat᷑. Oxifalꝰ fit. si

Expanded text:
do, et brevitas. Sed et solem istum propriam sui orbis habere mensuram, quod geometrici perscrutari audent. Temporis, ut horarum, dierum et annorum. Unde et metiri pedes Proprie autem mensura vocata, quod ea fruhumida et sicca, ut modius, artaboma cochlear, quod est dimidia pars drachmae, appendens siliquas novem, quod triplicatum chonculam facit. Choncula drachma una, et dimidia adimpletur. 4. Cyathi pondus decem drachmis appenditur, qui etiam a quibusdam cuatus dicitur. Oxybaphus fit, si
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃alit̾ sibi accũpsit qd̃ sit
mẽsura ꝑfecti num id est
denaris. Modiꝰ dictꝰ ab eo ꝙ
sit suo mͦ ꝑfectꝰ. ẽ aũ men
causa inde tracta ẽ. eo ꝙ in
idest mat̾iam ĩformẽ. an¬
gł os. lucẽ. celos suꝑtores. t̾¬
ram aqm̃ atq aerem scd̃a
die firmanitũ solũ. t̾cia die¬
.iIIIͦ. maria. semina. sationes
atq plantarria. quarta die .iii.
solem. lunã ⁊ stellas. qͥnta die
riĩ. pisces ⁊ reptilia aqͣꝵ ⁊ uola¬
tilia. Sexta die .iiii. bestias pe¬
cudes. reptilia t̾̃re ⁊ hominẽ. ⁊
facda sũt omĩa .xoii. gen̾a in
dieb sex: ⁊ xxii. genationes
sunt ãb adam usq ad iacob ex
ciuiꝰ semine nascitur omĩs gẽs
isrłꝰ. ⁊ xxii. lib̾ uet̾is testam̃tti us

Expanded text:
specialiter sibi assumpsit, quod sit mensura perfecti numeri, id est denarii. Modius dictus ab eo quod sit suo modo perfectus. Est autem menscausa inde tracta est, quod inid est, materiam informem, angelos, lucem, celos superiores, terram, aquam atque aerem. Secunda die firmamentum soluIIII, scilicet maria, semina, sationes et plantaria; quarta die III: solem, lunam et stellas; quinta die tria: pisces et reptilia aquarum et volatilia; VI die IIII: bestias, pecudes, reptilia terre et hominem. Et facta sunt omnia XXII genera in diebus VI, et XXII generationes sunt ab Adam usque ad Iacob, ex cuius semine nata est omnis gens Israel, et XXII sunt libri veteris testamenti us
Abbreviated transcription (Latin):
duicas gentes pondꝰ haretur. a¬
puo romanos enĩ dalentũ est. sep
tuaginta duaꝵ libraꝵ. sicut plau
ostendit qͥ ait duo talenta ẽẽ cent̃
osoragitt ułi. libs. est autẽ tri¬
plex id est mimꝰ mediũ sũanũ
diũ septuagĩta duaꝵ libraꝵ
sũmũ centũ iuguiti constat. cen¬
tenariũ numeri ẽ nom̃ eo ꝙ geri¬

Expanded text:
diversas gentes pondus habetur. Apud Romanos enim talentum est LXX duarum librarum, sicut Plautus ostendit, qui ait duo talenta esse centum quadraginta libras. Est autem triplex; id est minor, medius, summus. dius septuaginta duarum librarum, summus centum viginti constat. Centenarium numeri nomen e
Abbreviated transcription (Latin):
duo equa incidit᷑ ⁊ cotilã tac̃.
Emina autẽ appendit librã
umnã q̃ geminata sexcariũ
nix quinquies complicatus
qͥnarẽ siue gomor facit Adi¬
conguis sex̃ ment᷑ sexdaruis

Expanded text:
duo aequa inciditur, et cotulam facit. Hemina autem appendit libram unam, quae geminata sextarium nix; quinquies complicatus narem sive gomor facit; adicongius sex metitur sextariis,
Abbreviated transcription (Latin):
numerꝰ scͥpłoꝵ eiꝰ. horas diei
noctisq metitur. uł qr libram ef¬
ficit dlidecies computata. libͣ
ꝑfecti pond̾is genꝰ. qr tot hec con¬
stat untiis qͦt mensib annus.
dicta autẽ libra qd̾ sit libͣa ł cũcta
int̾ se pond̾a p̾dicta int̾ se condu

Expanded text:
numerus scrupulorum ejus horas diei noctisque metitur; vel quia libram efficit, duodecies computata. Libra perfecti ponderis genus; quia tot haec constat unciis, quot mensibus annus. Dicta autem libra, quod sit libera, et cuncta intra se pondera praedicta c
Abbreviated transcription (Latin):
scͥptũ est a sĩtmis usq aduia
ĩmensura ĩnumero ⁊ ponde
deposita sũt atq formata. Cũc¬
tis enĩ corꝑeis reb potidꝰ na¬
arguus pondeꝵ rationẽ in
g̾cia confcicuit. ⁊lic alii anti¬
in srect̾a libratũ pendeat hĩc et
pensũ. abusiue autẽ portoꝰ libͣ
una est. Unde etiã di pondiꝰ dic¬
tũ ẽ qiͣ duo pond̾era qd̾ nom̃
ad huc in usu retinetur. truti¬
na est gemina ponder̃ lanx eqͣ
mẽ ex num̾o habens ꝙ duab
lancib. ⁊ uno ĩmedio stilo librata
eqͣlit̾ fret. Campana a regiorie
ga est signta libris iuntii.⁊ ua¬
ga ponde mensurata. Exam̃ ẽ¬
fslu mẽdiũ q trutine stat̾a regi¬
tur ⁊ lances equant᷑. uñ ⁊ ĩ lan¬
ocis am̃tũ dr̃. Unicuiq auitẽ

Expanded text:
ad ima in mensura et numero et pondere disposita sunt atque formata; cunctis enim corporeis rebus pondus naArgivus ponderum rationem in Graecia constituit; et licet alii antiin statera libratum pendeat; hinc et pensum. Abusive autem pondus libra una est. Unde etiam dipondius dictum est, quasi duo pondera; quod nomen adhuc in usu retinetur. Trutina est gemina ponderum lances men ex numero habens, quod duobus lancibus et uno in medio stilo libraitur. Campana a regione Iga est signata libris et unciis et vago pondere mensurata. filum medium, quo trutine statera regitur et lances equantur: unde et in lanceis amentum dicitur. Unicuique autem
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ semnus. hõ latinitas semobulũ
uocat. Ceratĩ aũ g̾de. latitie si¬
liqͣ cornuũ int̾pretat᷑. Oboł
siliqͥs tͥb apperidit᷑. habẽs oerati
duos calcos. iiiͦiͣ. fiebat enĩ olĩ
exepe adinstar sagnte. uñ ⁊ no¬
inẽ ag̾cis accep̃. hoc ẽ sagitta. scͥ¬
pulꝰ sex siliqͣꝵ pond̾e constat. hͥ¬

Expanded text:
m semis. Hunc Latinitas semiobolum vocat; ceratin autem Graece, Latine siliqua cornulum interpretatur. Obolus siliquis tribus adpenditur, habens ceratin duos, calcos quattuor. Fiebat enim olim ex aere ad instar sagittae. Unde et nomen a Graecis accepit, hoc est sagitta. Scripulus sex siliquarum pondere constat. H
Abbreviated transcription (Latin):
mĩe sextula dr̃ ꝙ hiis sex ũtia cõ¬
reũ solid uocat. Cuiꝰ t̾ciã ꝑtẽ id̾o
duxerunt tremissẽ. eo qd̃ solid̃
faciat termissus. Sextulabis as¬
sũpta duellam facit. t̾posita sta
⁊ semiũtia. qr semus hab deun¬
tia. hec ⁊ semissis. qr pond̾is se¬
missis ẽ qiͣ semisaxis. Quadrã
tẽ hebrei sunuit̾ codrantẽ uocãt.
⁊ uocatur q̃dratis. qd̃ untie qͣrtã
ꝑtem appendat. Sicel qͥ latine ser¬
mone uclus corrupte appellatur
hebreũ nom̃ ẽ habens ap̃ eos ũ¬
tie pondꝰ. ap̃ latinos aũ ⁊ gͥcos

Expanded text:
 iis sex, uncia comreum solidum vocat. Cuius tertiam partem ideo dixerunt tremissem, eo quod solidum faciat termissus. Sextula bis assumpta duellam facit; ter posita statet semiuncia, quia semis habet de uncia; hic et semissis, quia ponderis semis est, quasi semis assis. Qutem Hebraei similiter codrantem vocant, et vocatur quadrans, quod unciae quartam partem appendat. 18. Sicel, qui Latino sermone siclus corrupte appellatur, Hebraeum 300 nomen est, habens apud eos unciae pondus. Apud Latinos autem et Graecos
Abbreviated transcription (Latin):
gentoq reluceat. sol enĩ a po¬
etis elector uocatur. deficatiꝰ
est enĩ hoc metalũ omĩb me¬
ꝙ ex pini arborib fluit qd̾¬
ad succinũ dr̃. alt̾ri metallũ
q d natubalit̾ ĩuenit᷑. ⁊ ĩp̃cio ha¬
betur. Terciũ ꝙ fit de tͥb ꝑti¬
b auri ⁊ argenti. una qͣs ꝑtes
etiã si naturale soliras inue¬
nies. unde nichil int̾esse. nat̃
an factũ. utrũq enĩ eiꝰdem
natͣe est electrĩ eid̾ ẽ natura¬
le est eiusminat᷑e ẽ ut ixi cõ¬
uiuio ⁊ ad lumina clariꝰ cũo¬
tis metallis fulgeat. ⁊iem ru
ꝓdat. Nã si eo infũdas uene¬
nũ sirdorẽ edit ⁊̃ colores uari

Expanded text:
gentoque reluceat; sol enim a poetis Elector vocatur. Defaecatius est enim hoc metallum omnibus mequod ex pini arboribus fluit, quod sucinum dicitur; alterum metallum, quod naturaliter invenitur et in pretio habetur; tertium, quod fit de tribus partibus auri et argenti una. Quas partes, etiam si naturale solvas, invenies. Unde nihil interesse natum an factum; utrumque enim enaturae est. Electrum, quod est naturale, ejusmodi naturae est, ut in convivio et ad lumina clarius cunctis metallis fulgeat, et venenum prodat. Nam si eo infundas venenum, stridorem edit, et colores
Abbreviated transcription (Latin):
le autẽ dñr. aut une sunt aut
plures. quia numeri tantũ plu¬
ualis est nom̃ ut lut̾e q̃ epistolã

Expanded text:
e dicuntur, aut unae sunt aut plures, quia numeri tantum pluralis est nomen, ut litterae, quae epistola
Abbreviated transcription (Latin):
qͦs ꝓpͥe solis cursus illuminãt.
Cocdee autẽ sũt maris q̃ cͥcũ ci¬
sa ferro. lacͥmas purpurei colo¬
ris emitũt. hiis collectis color
lucis uocata. Ap̃ gͥcos autẽ pur
phira dr̃ cum aspiratione. ap̃ nos
purpura sine aspiratione. Ferru¬
go est color purpure sub nigre
que fit in hispania ut ferrũgi

Expanded text:
illuminat. 4. Conchylia autem sunt maris, quae circumcisa ferro lacrymas purpurei coloris emittunt. His collectis color lucis vocata. Apud Graecos autem πορφύρα dicitur cum aspiratione; apud nos purpura sine aspiratione. 6. Ferrugo est color purpurae subnigrae, quae fit in Hispania, ut: Ferrugi
Abbreviated transcription (Latin):
filo. aut intela tumeat. nec sb̃¬
tilitatẽ habeat. Cannabũ a
similitudine canne uocatũ. siue
ag̾ca echimologia. Nam illi cã¬
sũ genus ẽ quodã lim nimiũ
candidi ⁊ mollissimi ꝙ g̾ai papa¬
ten uocant. fibrinũ lana ẽ ani¬
maliũ qͦs fib̾s uocant. ipsos ⁊
castores existimãt. qͦs dum ue¬
natores secũt᷑ ipsi sibi testicłos
adimũt. Aranea dicda eo ꝙ aeris
infusione in frondib nutriat᷑.
Sericũ dictũ qr id seres pͥmũ mi¬
serũt. U̾miculi enĩ ibi nasci ꝑi¬

Expanded text:
filo, aut in tela tumeat, nec subfilo, aut in tela tumeat, nec subtilitatem habeat. Cannabum a similitudine canne vocatum sive a greca etymologia, nam illi cansum genus est quoddam lini nimium candidi et mollissimi, quod Graeci papaten vocant. Fibrinum lana est animalium, quos fibros vocant. Ipsos et castores existimant, quos dum venatores secuntur, ipsi sibi testiculos adimunt. Aranea vocatur eo quod aeris infusione in frondibus nutriatur. Sericum dictum quia id Seres primi miserunt; vermiculi enim ibi nasci
Abbreviated transcription (Latin):
mappe a thoro dicte. Sabanũ gͥcũ¬
nom̃ ẽ. Facit̾giũ ⁊ mamt̾gium
a t̾gendo faciẽ uł manꝰ uocatur.
uela dicta ꝙ obiectu suo int̾iora
domoꝵ uelent. Aulea uela picta
⁊ gnͣdia. que id̾o aulea dicta sũt
ꝙ pͥm̃ in aula attali regis asie
cui successit ppłs romanꝰ inuẽta
sũt. Cortine sũt aulea .i. uela de
pellib qͣlia in exodo legunt᷑ extrĩ
tine. a coruis eo ꝙ pꝰ ex pellib
fuissent facte. Unde ⁊ in eodem
tab̾nacło legis iubentur cortine
fĩ expellib arietũ rubͥs ⁊ expel¬
lib iacindinis. Cilicia arabes ñ¬
cupant. uelamĩta pilis capraꝵ
contexte. ex qͥb sibi tentoria
faciunt. de lanis
¶do uocata. hic ⁊ uellus dictũ
ꝙ pͥus lane uellentur ñ tonde¬
rent᷑. linũ ex t̾ra oritur. deflu¬
ci. linariũ dñt. siue qd̃ sit molle
ilene. stupã uͦcannabi est. siue
lini. hec scdm antiqua ortogͣphiã
stippa dicta. qd̾ ex ea rime naui¬
um stipentur. Unde ⁊ stipatores̃

Expanded text:
ictae. Sabanum Graecum est. Facietergium et manitergium a tergendo faciem vel manus vocatum. Vela dicta quod obiectu suo interiora domorum velent. Aulaea vela picta et grandia; quae ideo aulaea dicta sunt quod primum in aula Attali regis Asiae, cui successit populus Romanus, inventa sunt. Cortinae sunt aulaea, id est vela, de pellibus, qualia in Exodo leguntur, a quitinae a coreis, eo quod prius ex pellibus fuissent factae. Unde et in eodem tabernaculo legis iubetur cortinas fieri ex pellibus arietum rubris et ex pellibus iacintinis. Cilicia Arabes nuncupant velamenta pilis caprarum contexta, ex quibus sibi tentoria faciunt. De lanis ndo, vocata: hinc et vellus dictum, quod prius lanae vellerentur, non tonderentur. Linum ex terra oritur, defleeci linarium dicunt sive quod sit molle et leve. Stuppa vero cannabi est sive lini; hec secundum antiquam orthographiam stippa dicta, quod ex ea rime navium stipentur; unde et stipatores d
Abbreviated transcription (Latin):
Anctura uocata qr tinguit᷑. ⁊
Lin aliam fuoaida sp̃e m nito¬
frondib. E conciliũ dictũ. eo ꝙ
ex conculis marinis color eiꝰ col¬
ligit᷑ idẽst ⁊ ostrũ uocat᷑. ostrũ¬

Expanded text:
1. Tinctura vocata, quia tingitur, et in aliam fucatam speciem nitofrondibus. 2. Conchylium dictum eo quod ex conchulis marinis color ejus colligitur. Idem et ostrum vocatur. 3. Ostru
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ manu arrificis diu̾sa uarieta¬
te distinguit᷑. Dicdum autẽ qd ⁊ in
straui ⁊ in amictu aptũ sit. de qͦ salo
a ludis .i. steatris uocatas qͥdam exi¬
stimant. Cum enĩ eg̾diebantur de
ludo ꝓstibuli. iuuenes hoꝵ uelam̃to
tegebant. cap̃ ⁊ faciem. qr solet eru¬
besc̾e qͥ lupanar intrau̾it. Galnapes
autẽ eo ꝙ ponant᷑ sub ceruice uł
cubito. puliullus dictꝰ a puluina¬
re qͥ est diuitũ lectus Culcites uo¬
cate qd̃ calcentur .i. fatciant᷑ plu¬
ma siue tom̃to. qd molliores calidi¬
oresq sunit. Tapetia dicta ꝙ pedib
pm̃ strarent᷑ qͣi tappedia. S ipla
tapetia ex una ꝑte uillosa qua¬
si simpla. amphicapa ex utraq
ꝑte uillosa tapecia. Lucilius. Sip¬
le atq amfitapa uillis ingenti¬
b molles. Mantilia nc̃ ꝓ oꝑien¬
dis m̃sis sũt. que ut nom̃ ipsum
indicat olim t̾ͥgendis manib p̾¬
bebant᷑. Mappe conuiuii ⁊ epulaꝵ
appositaꝵ sũt. qi manupie adq
ob id noĩate. Cuiꝰ diminutiuũ ma

Expanded text:
od manu artificis diversa varietate distinguitur: dictum autem quod et in stratu et in amictu aptus sit. De quo Saloa ludis, id est theatris, vocatos quidam existimant: quum enim egrediebantur de ludi prostibulo iuvenes, horum velamento tegebant caput et faciem; quia solet erubescere qui lupanar intraverit. Galnapes.autem eo quod ponantur sub cervice vel cubito. Pulvillus dictus a pulvinar, qui est divitum lectus. Culcitae vocatae quod calcentur, id est farciantur, pluma sive tomento, quo molliores calidioresque sint. Tapeta dicta quod pedibus primum strarentur, quasi tapedia. Sipla tapeta ex una parte villosa, quasi simpla. Amphitapa ex utraque parte villosa tapeta. Lucilius 13: Siplae atque amphitapi villis ingentibus molles. Mantelia nunc pro operiendis mensis sunt; quae, ut nomen ipsud indicat, olim tergendis manibus praebebantur. Mappae convivii et epularum appositarum sunt, quasi manupae, atque ob id nominatae; cuius diminuti
Abbreviated transcription (Latin):
thias qui int̾ apłos sine cognoĩe
solus habetur. int̾p̾tat᷑ donatꝰ. ut
subaudiat᷑ ꝓuda. Ipse enim in locũ
eius. electus est ab apłis cum ꝓ duo¬
b sors muttetur. Marcus excelsus
mandato.: ictiq ꝓpt̾ euuangłiũ altis¬
lius ꝓpħe. uel filiꝰ ꝯsolatõnis. de re¬
suue stella maris. Genuit enim
lumen mundi. Sermone autẽ siro
maria domina nuncupatur. ⁊ pulcͤ
tiuitas. uel dñi mei uiramentũ. mag¬
dalene turris. Martha irritano uel ꝓ¬
uocans. Sermone autem scro int̾pre¬
tatur dñans. Nathanael donũ dei. De
cheus iustus siue iustificatus aut
iustificandꝰ. Sirum est nõ hebreum.
sagax. aut uomens ore. In quo enĩ¬
ore suo iustum condempnauit: qm̃
hoc mist̾io ꝓpħali annuntiass. pontiꝰ
declinans. conciliũ utiq iudcoꝵ. Ac¬
cepta enim aqua lauit manus su¬
as dioens. Intiocens ego sum a san¬
guine uistt huius. pilatus os mal¬

Expanded text:
thias, qui inter Apostolos sine cognomine thias, qui inter Apostolos sine cognomine solus habetur, interpretatur donatus, ut subaudiatur pro Iuda. Iste enim in locum eius electus est ab Apostolis, cum pro duobus sors mitteretur. Marcus excelsus mandato, utique propter Evangelium Altislius prophetae, vel filius consolationis. § sive stella maris. Genuit enim lumen mundi. Sermone autem Syro Maria domina nuncupatur; et pulchturitas, vel Dei mei iuramentum. Magdalena turris. Martha inritans, vel provocans. Sermone autem Syro interpretatur dominans. Nathanael donum Dei quicchaeus iustus, sive iustificatus, aut iustificandus. Syrum est nomen, non Hebraeum. sagax, aut ore suo justum condemnavit, quamvis hoc mysterio prophetali annuntiasset. 8. PONTIUS, declinans consilium, utique Judaeorum; accepta enim aqua lavit manus suas, dicens: Innocens ego sum a sanguine hujus Justi . 9. PILATUS, os mal
Abbreviated transcription (Latin):
suspendentis aquas. uel filius
suspendentis me. Sirum est ñ he¬
breum. Matheus in hebreo dona¬
tus expͥmitur. Idẽ appellatus ẽ¬
leui. ex tͥbu aqua ortus fuit. Ĩ
latino autem ex oꝑe publicani
nomen accepit. quia ex publica¬
nis fuit electus. Im apłatum
translatus. Symon chananeus
ad distinctionem symonis petͥ
de uico galilee chana  ubi dñs a¬
quas uertit in uinũ. Ipse ẽ qui
in alio euuangelista scribitur ze¬
lotes. chana quippe zelus urt̃¬
p̾tatur. Iudas iacobi. qui alibi
uocatur libeus figuratum nomẽ
habet acorde. qd̾ nos diminutiue
oraculũ possumꝰ appellare. Ipse
in alio euuange lista taddeus scͥ¬
bitur. quem eocłiastica tradit hy¬
storia. missum edissã ad ab gaꝵ
gio futuri incondempriationẽ sui. y¬
tachar enim int̾pretatur merces. ut
significaretur p̃tium ꝓditoris q̃ uen¬
didit dñm. secut scͥptum est ⁊ appende¬
runt m̃oedem meã. xxxͣ. argenteis. p̃¬
cium qd̃ app̾ciatus sum ab eis. ma¬

Expanded text:
suspendentis aquas, vel filius suspendentis aquas, vel filius suspendentis me. Syrum est, non Hebraeum. Matthaeus in Hebraeo donatus exprimitur. Idem et appellatus Levi ex tribu a qua ortus fuit. In Latino autem ex opere publicani nomen accepit, quia ex publicanis fuit electus et in apostolatum translatus. Simon Cananeus ad distinctionem Simonis Petri, de vico Galileae Cana, ubi aquas Dominus mutavit in vinum. Ipse est qui in alio evangelista scribitur Zelotes. Cana quippe zelum interpretatur. Iudas Iacobi, qui alibi appellatur Lebbaeus, figuratum nomen habet a corde, quod nos diminutive corculum possumus appellare; ipse in alio evangelista Thaddaeus scribitur, quem ecclesiastica tradit historia missum Edessam ad Abgarum uodam praesagio futuri in condemnationem sui. Issachar enim interpretatur merces, ut significaretur pretium proditoris quo vendidit Dominum, sicut scriptum estMarunt mercedem meam, triginta argenteos, pretium quod adpretiatus sum ab eis.' Mat
Abbreviated transcription (Latin):
apłis dilexit iħc. iacob zebedei
a patre cogriominatur. quẽ re¬
luquers cum iołx uerum patrẽ
lecutus est. Hii sunt fili tonitriu
qui etiam bonarges ex firmitate
⁊ magnitudine fidei nominati sunt.
hic est iacob filius zebedei fs̃ iohã¬
nis qui post ascensionẽ dñi ab he¬
rode manifestatur oocisus. Ia cob
alphei ad distinctionẽ pͥoris cogno¬
minatus qui dicitur filius rebedei
sicut iste filiꝰ alphei. Cognoment̃
gͥ ambo a patre sumpserunt. Iste
est iacob minor qui in euuangło
frat̾ dñi nominatur quia maria
uoor alphei soror fuit matͥs dñi.
qmͣ mariam oleophe iohannes e¬
uuangelista oognominat. a patre
siue a gentilidate familie: aut qͣ¬
cumq alia causa ei nom̃ imponẽs.
alpheus autẽ hebreo sermone in
latinũ expͥmitur millesimꝰ siue
doctus. philippus os lampadaꝵ uł
os manuũ. thomas abyssus uel
geminus. Unde ⁊ g̾ce didimus ap¬
pellatur. bartholomeus filius

Expanded text:
Apostolis dilexit Iesus. Iacobus Zebedaei Apostolis dilexit Iesus. Iacobus Zebedaei a patre cognominatur, quem relinquens cum Iohanne verum patrem secuti sunt. Hi sunt filii tonitrui, qui etiam Boanerges ex firmitate et magnitudine fidei nominati sunt. Hic est Iacobus filius Zebedaei, frater Iohannis, qui post ascensionem Domini ab Herode manifestatur occisus. Iacobus Alphaei ob distinctionem prioris cognominatus, qui dicitur filius Zebedaei, sicut iste filius Alphaei. Cognomentum igitur ambo a patre sumpserunt. Iste est Iacobus minor, qui in Evangelio frater Domini nominatur, quia Maria uxor Alphaei soror fuit matris Domini, quam Mariam Cleophae Iohannes evangelista cognominat, a patre, sive a gentilitate familiae, aut quacumque alia causa ei nomen inponens. Alphaeus autem Hebraeo sermone in Latino exprimitur millesimus, sive doctus. Philippus os lampadarum, vel os manuum. Thomas abyssus, vel geminus, unde et Graece Didymus appellatur. Bartholomeus filius
Abbreviated transcription (Latin):
est paulus qd̃ int̾pretatur mi¬
rabilis siue electus. Mirabilis
uel quia multa signa fecit. uel
quia ab oriente usq ad oocasũ
euuangeliũ xp̃i in om̃ib genti¬
b p̾dicauit. electus sicut in ac¬
gate mͥ barriabã ⁊ paulũ. ad
opus qd̾ elegi eos. latino autẽ
sermone paulus a modico dictuo
Unde ⁊ ip̃e ait. Ego autem sum
minumus apłoꝵ omniũ. Quã¬
do enim paulus iuꝑbꝰ datꝰ elatus.
quando paulus humilis modieꝰ.
Idoo sic loquimur. paulo post ui¬
debo te. idest postmodicũ. Nam
quia modicus factus est ipse
ne sunt uocati. ut eent etiatn
ipso nomine uoui sicut ahra¬
ham ⁊ sarra. Andreas frat̃ pe
tri carne ⁊ coheres gr̃a sod̾m he¬
braicam echimologiam int̾pre.¬
tatur decorꝰ. siue respondens sͥ¬
mone aurem g̾oo a uiro uirł
appellatur. Iohannes qͦdam ua¬
ticinio ex m̾ito nom̃ accepit. In¬
terpretatur in quo est gr̃a uel
dñi gr̃a. Amplius enim eũ cet̾is

Expanded text:
est Paulus, quod interpretatur miest Paulus, quod interpretatur mirabilis, sive electus. Mirabilis, vel quia multa signa fecit, vel quia ab oriente usque ad occasum evangelium Christi in omnibus gentibus praedicavit. Electus, sicut in Acegate mihi Barnabam, et Saulum ad opus, ad quod elegi eos . Latino autem sermone Paulus a modico dictus; unde et ipse ait: Ego sum minimus apostolorum omnium . Quando enim Saulus, superbus, elatus; quando Paulus, humilis et modicus. 10. Ideo sic loquimur: Paulo post videbo te, id est, post modicum. Nam quia modicus factus est, ipsene sunt vocati, ut essent etiam ipso nomine novi, sicut Abraham tri carne, et cohaeres gratia. Secundum Hebraeam etymologiam interpretatur decorus, sive respondens; sermone autem Graeco a viro virilis appellatur. Iohannes quodam vaticinio ex merito nomen accepit. Interpretatur enim, In quo est gratia, vel Domini gratia. Amplius enim eum ceteris
Abbreviated transcription (Latin):
confessus es inqͥt edificabo eccłiam
meã. petra enim erat xp̃c suꝑ qd̾
est petrus. Cephas dictus eo qd̃ ĩ
capite sit oynstitutꝰ apłoꝵ. Cepha¬
in pecro sirũ est. Symon bariona.
in luiguã nr̃am sonat. filius colũ¬
be. ⁊ est nomen sirũ parit̾ ⁊ hebreum.
bar quippe sira lingua filius. iona
hebraice columba utroq sermone dr̃
bariona. alii simplicit̾ accipiunt ꝙ
accipiunt qd̾ symon idest petrus
filius iohis sit. uixta illam int̾¬
me ⁊uolunt scͥptorũ uitio depra¬
uatum. ut ꝓ bariona hoc est fili¬
um ioħis bariona scptum sit.¬
una detracta ullaba. Iohantia aũ
int̾pretatur dñi gr̃a ⁊ fuisse petr̃
trinomiũ. petrum. zepham. ⁊ sy¬
mon bariona. Symon audem he¬
braice int̾pretatur audiens. Sau¬
lus hebreo sermone demptatõ dic¬
tus. eo qd pͥus in temptatione
eccłie sit u̾satus. ꝑsecutor enim
erat. inde nomen hab istud. qñ
persequẽbatur xp̃ianos. postea
mutato nomine. de saulo factus

Expanded text:
confessus es, 'aedificabo ecclesiam meam.' Petra enim erat Christus, supificatus est Petrus. Cephas dictus eo quod in capite sit constitutus Apoin Petro Syrum est. Simon Bar-iona in lingua nostra sonat filius columbae, et est nomen Syrum pariter et Hebraeum. Bar quippe Syra lingua filius, Iona Hebraice columba; utroque sermone dicitur Bariona. Alii simpliciter accipiunt, quod Simon, id est Petrus, filius sit Iohannis, iuxta illam inteme?' et volunt scriptorum vitio depravatum, ut pro Bar-Iohannem, hoc est filium Iohannis, Barione scriptum sit,una detracta syllaba. Iohanna autem interpretatur Domini gratia. Et fuisse Petrum trinomium: Petrum, Cephan, et Simon Bariona: Simon autem Hebraice interpretatur audiens. Saulus Hebraeo sermone temptatio dicitur, eo quod prius in temptatione Ecclesiae sit versatus. Persecutor enim erat: inde nomen habet istud, quando persequebatur Christianos. Postea mutato nomine de Saulo factus
Abbreviated transcription (Latin):
postoli missi intp̾tantur. apłis.¬
hoc enim nom̃ eoꝵ indicat. Nam
licut g̾ce angłi. latine nuntii uocãt
enĩm nusit xp̃ euuangelizare per
⁊ facientes innomine xp̃i magna ⁊
incredibslia miracula. ut atcestan¬
tib segnis ⁊ ꝓdigiis cͥd̾etur illio
que dicebant ⁊ uderant. hñt autẽ
płiq ex hiis causas suoꝵ uocabłoꝵ¬
idest petrus a petra nom̃ accepit.
hoc est a xp̃o suꝑquem est fundata
eccłia. Non enim a petro petya. s
petrus a petra nomen sortitꝰ est. si¬

Expanded text:
postoli missi interpretantur. Hoc enim eorum nomen indicat. Nam sicut Graece angeli, Latine nuntii nuncupaenim misit Christus evangelizare per et facientes in nomine Christi magna et incredibilia miracula, ut, attestantibus signis et prodigiis, crederetur illis quae dicebant et viderant. Habent autem plerique ex iis causas suorum vocabulorum. 2. Petrus a petra nomen accepit, hoc est, a Christo super quem est fundata Ecclesia. Non enim a Petro petra, sed Petrus a petra nomen sortitus est, si
Abbreviated transcription (Latin):
diũ. arborũq dicte. qd̾ uirides sint.
uł qd̾ unti habeat arguendi. Que si lẽ¬
nis fui̾t uirga est. si certe nodosa uel
aculeata. scorpio rectiosimo nomine
qr acuato uuln̾e in corpꝰ in figitur. Ic¬
tus ꝓpͥe flagellorum sũt ab agitando
uocati. Ungule dicte qd̾ effodiant.
hee ⁊ fiducule. quia hiis rei ineculeo
torquentur. ut fides inueniat᷑. Ecu¬
leus autem dictus qd̃ exdendat. Torm̃¬
ta uͦ qd̾ torquendo mentẽ inueniant.
Est ⁊ latũnia supplicugenus ad u̾b̾and̾¬

Expanded text:
dium arborumque, dictae quod virides sint, dium arborumque, dictae quod virides sint, vel quod vim habeant arguendi; quae si lenis fuerit, virga est; si certe nodosa vel aculeata, scorpio rectissimo nomine, quia arcuato vulnere in corpus infigitur. Ictus proprie flagellorum sunt, ab agitando vocati. Ungulae dictae quod effodiant. Haec et fidiculae, quia his rei in eculeo torquentur, ut fides inveniatur. Equuleus autem dictus quod extendat. Tormenta vero, quod torquendo mentem inveniant. Est et latomia supplicii genus ad
Abbreviated transcription (Latin):
toꝵ. quasi iugum in boue. ⁊ ex gen̾e
uinculoꝵ est. Carcer in qͦ custodiũt᷑
noxii. Et dictus carcer qd̃ in eo hoĩes
coh̾eantur atꝙ includant᷑ quasi arceᷤ.
ab aroendo scilicet. locum autẽ in quo
seruantur noxii carcerẽ dicimus nu̾o
tantum singulari. Unde uͦ emittunt᷑
quaduige. carceres uocamus. nume¬
ro tantũ plurali ꝟbera dicta qr cum
agitantur aerem u̾b̾ant. Hinic flagͣ
⁊ plage ⁊ flagella. quia cũ flatu et
strepitu in corpore sonant. Nam plage
quasi flage. S plage ⁊ flagra. pͥme po¬
sitionis sunt. flagella autem ꝑ dimi¬
nutionem. Anguilla ẽ qua ooheroent᷑
in solis puen que uulgo sotica dr̃. fu¬
stes sunt quib iuuenes ꝓ cͥmĩbus
feruntur applłati qd̾ p̾fixi in fossis
sunt. qͦs palos rustici uocant. uectes
dicti qd manib uectentur. Unde hostia
saxaꝙ uelluntur. s hii ad penas legũ
non ꝑtinent. Uirge sunt sũmitates fr̃õ¬

Expanded text:
torum, quasi iugum in bove ex genere torum, quasi iugum in bove ex genere vinculorum est. Carcer, in quo custodiuntur noxii. Et dictus carcer quod eo homines coerceantur includanturque, quasi arcer, ab arcendo scilicet. Locum autem in quo servantur noxii, carcerem dicimus numero tantum singulari; unde vero emittuntur quadrigae, carceres vocamus numero tantum plurali. Verbera dicta, quia cum agitantur, aerem verberant. Hinc flagra et plagae et flagella, quia cum flatu et strepitu in corpore sonant. Nam plagae, quasi flagae; sed plagae et flagra primae positionis sunt, flagella autem per diminutionem dicta. Anguilla est qua coercentur in scholis pueri, quae vulgo scotica dicitur. Fustes sunt quibus iuvenes pro criminibus feriuntur, appellati quod praefixi in fossis stent; quos palos rustici vocant. Vectes dicti quod manibus vectentur, unde ostia saxaque velluntur; sed hi ad poenas legum non pertinent. Virgae sunt summitates fron
Abbreviated transcription (Latin):
qͦqmodo punitur. s ita dampnatur
ut bona eius consecrent᷑. ⁊ in public̃
redigantur. Nam supplicia dicebant᷑
supplicam̃ta. ⁊ iuppliciũ dr̃. de cuiꝰ dã¬
pnatione delibatur aliquid. unde et
supplicare. Octo geña penaꝵ in le¬
gib contin̾i tullius scͥpsit. id ẽ dam¬
pnũ uincula. u̾bera. talionẽ. igno¬
miniũ. exiliũ. seruitutẽ. ⁊ mortẽ.
Hiis namq penis. undicat᷑ omne
perpetratũ peocatũ. Dampnũ a di¬
minutione rei uocatũ. uincula a uĩ¬
ciendo id est artando dicta. eo qd̃ con¬
stringant atq retineant. uel qͥa iun¬
oant. Compedes dicti. quia continẽt
pedes. pedice sunt laquei. quib illa¬
queantur pedes. dicte a pedib capien¬
dis. Catene autẽ qd̃ capiendo teneãt
utraq uestigia ne ꝓg̾diantur. Itẽ ca¬
tene qd̃ se capiendo teneant płib
modis. Maruoe sũt uincula qͥb ma¬
nus capiunt᷑. lic⁊ manici tunicaꝵ
sunt nerui. Boia est torques dãpna¬

Expanded text:
oquo modo punitur, sed ita damnatur oquo modo punitur, sed ita damnatur ut bona eius consecrentur et in publico redigantur. Nam supplicia dicebantur supplicamenta. Et supplicium dicitur, de cuius damnatione delibatur aliquid Deo; unde et supplicare. Octo genera poenarum in legibus contineri Tullius scribit: id est damnum, vincula, verbera, talionem, ignominiam, exilium, servitutem et mortem. His namque poenis vindicatur omne perpetratum peccatum. Damnum a diminutione rei vocatum. Vincula a vinciendo, id est artando dicta, eo quod constringant atque retineant; vel quia vi ligant. Conpedes dicti quia continent pedes. Peducae sunt laquei quibus pedes inlaqueantur, dictae a pedibus capiendis. Catenae autem, quod capiendo teneant utraque vestigia, ne progrediantur. Item catenae, quod se capiendo teneant plurimis nodis. Manicae sunt vincula quibus manus capiuntur; licet et manicae tunicarum sunt. Nervi. Boia est torques damna
Abbreviated transcription (Latin):
uate. Nam ille sic iudicatur. ut sa¬
crilegus. quia fur est sacroꝵ repe¬
tundarum aocusator est. qui pe¬
cunias a sociis oepit in hoo iudicõ
reus si ante moriatur in bona eiꝰ
uidictũ reddit᷑. Incesti iudiciũ in u¬
gines sacratas. uel ꝓpinq̃s sanguine
constitutũ est. Qui erũ talib miscent᷑.
incesti id est in casti habentur. Maies¬
tatis reatu tenentur. hii qui regia
maiestatem leserũt uel iuolauerũt
uł qui rem publicã ꝓderunt. uł cũ
hostib consenser̃t. piacłm dictũ ꝓ
eo qd̾ expiari potest. Cõmissa sũt
eñi que erant quoͦq ordine expianda.
Facit. alterũ qd̃ patitur. Qd̾ facit pec¬
catum est. qd patitur pena. Malum
autẽ tum plenũ est. cum ⁊ p̾t̾ctũ ẽ.
⁊ impendit ut sit ⁊ dolor ⁊ metus. pe¬
na dicda qd̃ puniat. Est autẽ epite¬
tũ nom̃. ⁊ sine adiectione ñ hab sẽ¬
sum plenũ. Adicis. pena carceris.
pena exilii. pena mortis. ⁊imples sẽ¬

Expanded text:
vatae. Nam ille sic iudicatur ut savatae. Nam ille sic iudicatur ut sacrilegus, quia fur est sacrorum. Repetundarum accusatur, qui pecunias a sociis cepit. In hoc iudicio reus si ante moriatur, in bona eius iudicium redditur. Incesti iudicium in vrgines sacratas vel propinquas sanguine constitutum est. Qui enim talibus miscuntur incesti, id est incasti habentur. Maiestatis reatu tenentur hi qui regiam maiestatem laeserunt vel violaverunt, vel qui rempublicam prodiderunt vel cum hostibus consenserunt. Piaculum dictum pro eo quod expiari potest; commissa sunt enim quae erant quoquo ordine expianda. facit, alterum, quod patitur. Quod facit, peccatum est; quod patitur, poena. Malum autem tunc plenum est, cum et praeteritum est et inpendet, ut sit et dolor et metus. Poena dicta quod puniat. Est autem epithetum nomen, et sine adiectione non habet plenum sensum: adicis poena carceris, poena exilii, poena mortis, et inples sen
Abbreviated transcription (Latin):
qui ꝓ .e. sleuius mare. int̃ bib̾e ⁊
plautus int̾luere idest ebib̾e et
eluere. Furtum est rei aliene clau¬
destina contrectio a furno ide̾ fu¬
soo uocatum. quia in obscuro fit.
furtum autẽ capitale cͥmen apd̾
maiores fuit ante penã quadru¬
p̃li. ꝑuasio rei aliene est m anife¬
sta p̾sumptio. Furtum autẽ eaꝵ¬
dem rerũ fit. que de loco in locum
tͣnsferri possunt. ꝑuasio autẽ ⁊ eaꝵ
que transferuntur. ⁊ eaꝵ que ĩmo¬
biles sunt. Inficiatio est negatio de¬
bite rei cum a c̾ditore deposcitur. Idẽ
⁊ abiuratio idest c̾dite rei abnega¬
tio. Ambitus iudiciũ in eũ est qui
largiorem honorẽ capit ⁊ ambit.
amillurꝰ dignitatẽ quã mun̾e in¬
uadit. peculatũ iudiciũ in eos da¬
tur qui fraudem erario faciunt.
pecunuamiq publicam urt̾ũtunt.
Nam autẽ pecunia peculatũ dictũ¬
est iudiciũ. Non autẽsic iudicatur
furtum rei publice. sicut rei pri¬

Expanded text:
qui pro e. Naevius: Mare INTER- bibere. Et qui pro e. Naevius: Mare INTER- bibere. Et Plautus: INTEeluere. Furtum est rei alienae clandestina contrectatio, a furvo, id est fusco vocatum, quia in obscuro fit. Furtum autum capitale crimen apud maiores fuit ante poenam quadrupli. Pervasio est rei alienae manifesta praesumptio. Furtum autem earum rerum fit, quae de loco in locum transferri possunt: pervasio autem et earum quae transferuntur et earum quae inmobilia sunt. Infitiatio est negatio debitae rei, cum a creditore deposcitur. Idem et abiuratio, id est rei creditae abnegatio. Ambitus iudicium in eum est, qui largitione honorem capit et ambit, amissurus dignitatem, quam munere invadit. Peculatus iudicium in eos datur qui fraudem aerario faciunt, pecuniamque publicam intervertunt. Nam a pecunia peculatum esse dictum. Non autem sic iudicatur furtum rei publicae, sicut rei pri
Abbreviated transcription (Latin):
me turbatione rerũ ⁊ tumultu
gaudent. Sacͥlegium ꝓpͥe est. sa¬
crarum rerũ furtũ. postea ⁊ in y¬
dolorũ cultu hesit hoc nomen.
Adult̾ium est illusio alien con¬
iugii qd̃ qr alt̾ alterius thoꝵ cõ¬
maculauit. Ad ult̾ii nomen acce¬
pit. Stuprum raptus ꝓpͥe est il¬
licitus. Coitus a corrũpendo dõs.
Unde ⁊ qͥ rapto potitur. stitpro
fruitur. Homicidu nomen cõ¬
positum est. ex homine ⁊ cede. Qͥ
enim necẽ in hominẽ fecisse com¬
ꝑtus ebat. homicidã uet̾es ap¬
pellabant. parriadii actio nõ so¬
lum it eum dabatur. qui ꝑentẽ
idest patrem uel matrẽ int̾emis¬
set. s ⁊ in eum qui fr̃em occid̾at.¬
⁊ dictum parriadiũ quasi patris
cedium. Int̃niecii iudiciũ in eum
dabatur. qui falsum testam̃tũ fe¬
hominem occiderat. Accusatorẽ
eius possessio bonoꝵ sequebatur.
Int̾necii autẽ significatio ẽ. qͣsi
quedam hominis necatio. Nam in
ter p̾positionẽ int̾ ponebant anti¬

Expanded text:
me turbatione rerum et tumultu me turbatione rerum et tumultu gaudent. Sacrilegium proprie est sacrarum rerum furtum. Postea et in idolorum cultu haesit hoc nomen. Adulterium est inlusio alieni coniugii, quod, quia alterius torum commaculavit, adulterii nomen accepit. Stuprum. Raptus proprie est inlicitus coitus, a conrumpendo dictus; unde et qui 'rapto potitur,' stupro fruitur. Homicidii vocabulum conpositum est ex homine et caede. Qui enim caedem in hominem fecisse conpertus erat, homicidam veteres appellabant. Parricidii actio non solum in eum dabatur qui parentem, id est vel patrem vel matrem interemisset, sed et in eum qui fratrem occiderat; et dictum parricidium quasi parentis caedem. Internecivum iudicium in eum dabatur qui falsum testamentum fehominem occiderat. Accusatorem eius possessio bonorum sequebatur. Internecivi autem significatio est, quasi quaedam hominis praepositionem inter ponebant anti
Abbreviated transcription (Latin):
rimen a carendo nom̃ acce bus.
tũ a faciendo malũ qd̾ noceat alt̾i.
flagitiũ a flagitando corruptelam
libidinis qua noceat sibi. Hec sunt
duo gen̾a omniũ peccatoꝵ.uis ẽ
uirtus potestatis. ꝑ qmͣ eausa siue
res uł auft̾ur. uel extorquet᷑. Uis
pͥuata ẽ. si quisꝙ ante iudiciũ ar¬
matis hominib quẽqmͣ a suo uł de¬
iecerit uel expugnau̾it. uis pub¬
lica est. siquis ciuẽ ante ppłm. uel
iudioẽ. uł regem appellantẽ neca¬
u̾it. aut extorserit. siue u̾berau̾it
uel iunxerit. Dolus est m̃tis calli¬
ditas ab eo qd̃ deludat. aliud eñ
agit. ⁊ aliud simulat. petronius
alit̾ existimat dicens. Quid ẽ iu¬
dicis dolus: simirũ ubi aliqͥd factũ
est qd̾ legi dolet. habeas dolũ. ac¬
cipite nũc malũ. Calũpnia ẽ uir¬
giũ aliene litis a caluendo. idest de¬
cipiendo. falsitas appellata a fando
quid contra ordinẽ iuris. Seditõ
dr̃. dissensio ciuiũ. qd̃ seorsũ alii
ad alios eunt. Nam hii maxi¬

Expanded text:
rimen a carendo nomen: ut furtutum a faciendo malum, quod noceat alteri. Flagitium a flagitando corruptelam libidinis, qua noceat sibi. Haec sunt duo genera omnium peccatorum. Vis est virtus potestatis, per quam causa sive res vel aufertur vel extorquetur. Vis privata est, si quisque ante iudicium armatis hominibus quemquam a suo deiecerit vel expugnaverit. Vis publica est, si quis civem ante populum vel iudicem vel regem appellantem necaverit, aut torserit sive verberaverit vel vinxerit. Dolus est mentis calliditas, ab eo quod deludat. Aliud enim agit, et aliud simulat. Petronius aliter existimat dicens: 'Quid est, iudices, dolus? Nimirum ubi aliquid factum est quod legi dolet. Habetis dolum, accipite nunc malum.' Calumnia est iurgium alienae litis, a calvendo, id est decipiendo dicta. Falsitas appellata a fando liquid contra ordinem iuris. Seditio dicitur dissensio civium, quod seorsum alii ad alios eunt. Nam hi maxi
Abbreviated transcription (Latin):
qmͣ crucis. Nam patibultĩ appen¬
sos statim examinat. crux aut̃
sub fixos diu cruciat. Unde ⁊ in euuan¬
gelio latͦnib ut morerent᷑. ⁊ de ligno
ante safbatum depon̾ent᷑. coura con¬
fracta sut. quia ligno suspensi inori
non pot̾ant. In ip̃o quoꝙ gen̾e necis dif¬
fert. Crudelius est eñi in aqua sp̃m¬
ip̃m torquentes extingui ignib uri
frigore ⁊ fame necari. canib ⁊bestiis
ex poni. Nam ferto mori: edas qͦ ma¬
ior optauit. Gladius enĩ sine gͣuio¬
re cruciatu. compendiosa morte uitã
finire nouit. Culleũ est parricidale
uasculũ ab occulendo idest daudendo
dictum. Est autẽ excorio uter factus

Expanded text:
m crucis. Nam patibulum adpenm crucis. Nam patibulum adpensos statim exanimat, crux autem subfixos diu cruciat; unde et in Evangelio latronibus, ut morerentur et de ligno ante sabbatum deponerentur, crura confracta sunt, quia ligno suspensi cito mori non poterant. In ipso quoque genere necis differt. Crudelius est enim in aqua spiritum torquentes extingui, ignibus uri, frigore et fame necari, canibus et bestiis exponi. Nam ferro mori aetas quoque maior optavit. Gladius enim sine graviore cruciatu conpendiosa morte vitam finire novit. Culleum est parricidale vasculum ab occulendo, id est claudendo dictum. Est autem uter ex corio factus