comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Qiuis lacio antiquo fu̾it status aduena classc
Cũ pͥmũ ausoniis excitus appulit oris.
Expediã. et pͥme reuocabo ex ordia pugne
Tu batẽ tu diua mone. dica horrida bella.
Dicã acies. actosq armis in funera reges.
Tirerenã q manũ. totã qi sub arma coactã
Hespiã maior rerũ michi nascit᷑ ordo.
Maiuis opus moneo. rex arua latinus ⁊ urbes
Iam semor longa placidus ĩ pace regebat
Hũc faimo et mpha gentũ laurẽte marita
Act ipima fauno picus pr̃ is qi parentẽ
Te satuxne refert. tu sãgiũs ultimꝰ auctor.
Filuis hiuic fato duũ proles q uirilis
Nulla fuit. prima q ories erepta iuiuẽta est
Sola domũ et tantas seruabat filia sedes
Iam matura uiro. iã plena nubilib ãms.
Aulti illã magno e lacio tota ꝙ petebãt
Ausoma. petit ante alios pulcherrmꝰ omri
Turnus. auis atauis potens. quã regia ꝯͣuie

Expanded text:
quis Latio antiquo fuerit status, advena classem cum primum Ausoniis exercitus appulit oris, expediam et primae revocabo exordia pugnae. tu vatem, tu, diva, mone. Dicam horrida bella, dicam acies actosque animis in funera reges Tyrrhenamque manum totamque sub arma coactam Hesperiam. Maior rerum mihi nascitur ordo, maius opus moveo.Rex arva Latinus et urbes iam senior longa placidas in pace regebat. Hunc Fauno et nympha genitum Laurente Marica accipimus, Fauno Picus pater isque parentem te, Saturne, refert, tu sanguinis ultimus auctor. filius huic fato divom prolesque virilis nulla fuit primaque oriens erepta iuventa est. Sola domum et tantas servabat filia sedesiam matura viro, iam plenis nubilis annis. Multi illam magno e Latio totaque petebant Ausonia. Petit ante alios pulcherrimus omnis Turnus, avis atavisque potens, quem regia coni
Abbreviated transcription (Latin):
Ipse lacte domũ referent distenta capelle
Ubera. nec magnos metũct armẽta leones
Tpsatib blandos fũdẽt cunabula flores.

Expanded text:
Ipsae lacte domum referent distenta capellae ubera, nec magnos metuent armenta leones; ipsa tibi blandos fundent cunabula flores
Abbreviated transcription (Latin):
Tuc laqueis captare feras & fallere iusco
Inuentũ. & magnos ambus circũdare saltus.
tqr caliꝰ latũ funcia iam uerberat am ne
Ita petens pelagoq alius trahit hũda linas.¬
Tum ferri rigor/ atqr argute lamiã serre.
Nam primũ ouncis scindebãt fissile lignũ.
Tu uarie uenere artes. labor onnã uincit
Imprebus & duris urgens m rebus egestas:
Prima seres ferro moitales uertere terrã
Instituit. cũ iã clades atq anbastas sacate¬
Deficerẽt silue. & uictũ dedona negaret:
Nox q frumentis labor additus ut mala culmos
Esset rubigo . segnisq horreret in arius

Expanded text:
tum laqueis captare feras et fallere visco inventum et magnos canibus circumdare saltus; atque alius latum funda iam verberat amnem alta petens, pelagoque alius trahit humida linatum ferri rigor atque argutae lamina serrae,— nam primi cuneis scindebant fissile lignum tum variae venere artes. Labor omnia vicit inprobus et duris urgens in rebus egestas. Prima Ceres ferro mortalis vertere terram nstituit, cum iam glandes atque arbuta sacraerent silvae et victum Dodona negaret. Mox et frumentis labor additus, ut mala culmos esset robigo segnisque horreret in arvis
Abbreviated transcription (Latin):
E docet ex cidiũ troie cladẽ q scdũs.
Tercuis a troia uectos camt equore teucros.
Quartus itẽ misere duo uulna narrat elise.
ambus ad tumulũ quĩto celebrãtur honores.
Eneam memorat uisantẽ tartara sextus.
Infrigas ꝑtaliã bello iã septimus armat
Dat simul ence socios octauus et arma.
Daumus expugnat nono noua mema troie.
Expoint decmius tuscorũ in litore pugnas.
ncleciio rutuli suꝑãtur morte camille.
Ultimus impomit bello turm nece finẽ¬

Expanded text:
Edocet excidium Troiae clademque secundus. Tertius a Troia uectos canit aequore Teucros. Quartus item miserae duo uulnera narrat Elissae. Manibus Anchisae quinto celebrantur honores. Aenean memorat uisentem Tartara sextus. In Phrygas Italiam bello iam septimus armat. Dat simul Aeneae socios octauus et arma. Daunius expugnat nono noua moenia Troiae. Exponit decimus Tuscorum in litore pugnas. Vndecimo Rutuli superantur morte Camillae. Vltimus imponit bello Turni nece fine
Abbreviated transcription (Latin):
Uirgimishaua spolia ulla peto mͥ cet̾a lauedẽ
Sacta ferẽt. hec dira meo dũ uuln̾e pestis
Pulsa cadat patrias remeabo ĩgloriꝰ urbes
Audiit. & uoti phebus succedere ꝑtẽ
Mente dedit. partẽ uolucres disꝑsit ĩ auras.
Sterneret ut subita turbatã morte camilla
Anniuit orãti reducẽ ut patria alta uideret
Non dedit. iq nothos uocẽ tullere ꝓcelle
Ergo ut missa manu somtũ dedit asta ꝑ auras:
Conuertere aĩos acres: oculosq tulere
Cũcti ad regiã uolsci. mchil ip̃a neq aure
Nec sontus memor aut uemẽtis ab eth̾e teli
Asta sub exertã doncc ꝑlata papillã
Hesit. uirgnieũ q alte bibit acta cruorẽ
Concuriũt trepide coĩtes. dñamq ruẽte
Suscipiũt fugit ammis extritus arrũx
cticia mipto q metu nec iã apluis aste
Credere nec telis oc curzere uirgis audet
At uelut ille prius ꝙ̃ tela iuinica seꝙ̃tur
Continuo in mõtes sese arrũs addidit altos

Expanded text:
virginis aut spolia ulla peto mihi cetera laudem virginis aut spolia ulla peto mihi cetera laudem facta ferent: haec dira meo dum vulnere pestis pulsa cadat, patrias remeabo inglorius urbes. Audiit et voti Phoebus succedere partem mente dedit, partem volucris dispersit in auras: sterneret ut subita turbatam morte Camillam, adnuit oranti; reducem ut patria alta videret, non dedit, inque Notos vocem vertere procellae. Ergo ut missa manu sonitum dedit hasta per auras, convertere animos acris oculosque tulere cuncti ad reginam Volsci. Nihil ipsa nec aurae nec sonitus memor aut venientis ab aethere teli, hasta sub exsertam donec perlata papillam haesit virgineumque alte bibit acta cruorem. Concurrunt trepidae comites dominamque ruentem suscipiunt. Fugit ante omnis exterritus Arruns, laetitia mixtoque metu, nec iam amplius hastae credere nec telis occurrere virginis audet. Ac velut ille, prius quam tela inimica sequantur, continuo in montis sese avius abdidit altos
Abbreviated transcription (Latin):
Insignis longe phigiss fulgebat ĩ armis
puenatẽq agit abat equũ quẽ pelis acms
In plumã scamis auro conserta tegebat
Ipse pegrina feirugne cdarus & ostro
picula torquebat liceo cortima cornu
Lurcus ex humeris arcus & aurca nati
assidatũ croceã clamide sinusq crepates
arbascos fuluo in nodũ collegerat auro.
Pictus acu tuicas & barbara tegnnã curiũ
Luc̾ urgo siue ut templis prefigeret arma
Troia captiuor siue ut se ferret in auro
Uenatrie unũ ex omĩ certamiẽ pugne
eca sequebatur. totũ icauta per agmen
Lennẽo pede & spolioꝵ ardehat amore
Uoncitat & superos ariunx sic uoce p̃catut
Dũme deũ sancti custos soractis apalo¬
Que pͥmi colimius. cui pineus ardor aceruo
Pascitur. & mediũ treti pietate ꝑ ignem.
Cultores multa premimꝰ uestigia pͥma
Da pater hoc nostris aboleri dedecus armmis
Omp̃s nõ exuiuas pulseue trophcũ

Expanded text:
insignis longe Phrygiis fulgebat in armis insignis longe Phrygiis fulgebat in armis spumantemque agitabat equum, quem pellis aënis in plumam squamis auro conserta tegebat. Ipse, peregrina ferrugine clarus et ostro, spicula torquebat Lycio Gortynia cornu; aureus ex umeris erat arcus et aurea vati cassida; tum croceam chlamydemque sinusque crepantis carbaseos fulvo in nodum collegerat auro pictus acu tunicas et barbara tegmina crurum. Hunc virgo, sive ut templis praefigeret arma Troïa, captivo sive ut se ferret in auro venatrix, unum ex omni certamine pugnae caeca sequebatur totumque incauta per agmen femineo praedae et spoliorum ardebat amore, concitat et superos Arruns sic voce precatur: Summe deum, sancti custos Soractis Apoquem primi colimus, cui pineus ardor acervo pascitur et medium freti pietate per ignem cultores multa premimus vestigia pruna, da, pater, hoc nostris aboleri dedecus armis, omnipotens. Non exuvias pulsaeve tropaeum
Abbreviated transcription (Latin):
Qua uulnus letale ferat contra ille repigñas
Sustinet. & uigulo dextiã & ui iurib exit.
Ut q uolans alte raptũ cũ fulua drachonẽ
Fert aquila implicuitq pedes ac ũgiub hesit.
aucuis ac serpens sinuosa uoluña uersat.
Lrrectis ꝙ horr et scamis. & sibilat ore
Aedius insurgens illa haud miꝰ urget abuco
Luctantẽ rostro simł ethera u̾berat alis.
aud aliter predã tiburtũ ex agiẽ tarchon
Poctat ouans ducis exemplũ. euc̃tũ q secuti.
Ncomde nicurrũt tũ fatis debitus armis
Uelocẽ iaculo & młta prior arte camillã
Circuit. & que sit fortuna facilima tentat.
Qua secũq ferens medio tulit aginẽ uugo
Lac arrũx subit & tacitus uestigia lustrat
Qua ructrio redit illa pede ꝙ co hoste nportat
ac uiuenis furti c ederes detorquet habenas
osaditus iãꝙ hos aditus om̃ q perrat
ncliq circuitũ & certa quatit ĩpreb astã
Sorte sacer sibeles chorcus olimq sacer dos

Expanded text:
qua vulnus letale ferat; contra ille repugnans qua vulnus letale ferat; contra ille repugnans sustinet a iugulo dextram et vim viribus exit. Utque volans alte raptum cum fulva draconem fert aquila implicuitque pedes atque unguibus haesit, saucius at serpens sinuosa volumina versat adrectisque horret squamis et sibilat ore, arduus insurgens; illa haud minus urget obunco luctantem rostro, simul aethera verberat alis: haud aliter praedam Tiburtum ex agmine Tarchon portat ovans. Ducis exemplum eventumque secuti Maeonidae incurrunt. Tum fatis debitus Arruns velocem iaculo et multa prior arte Camillam circuit et quae sit fortuna facillima, temptat. Qua se cumque furens medio tulit agmine virgo, hac Arruns subit et tacitus vestigia lustrat; qua victrix redit illa pedemque ex hoste reportat, hac iuvenis furtim celeris detorquet habenas. Hos aditus iamque hos aditus omnemque pererrat undique circuitum et certam quatit improbus hastam. Forte sacer Cybelo Chloreus olimque sacerdos
Abbreviated transcription (Latin):
uscitat &e stimulis haud mollib icitat iras.
egro inter cedes cedencia ꝙ agimã tarchon
Uertur equo. uariis ꝙ istigat uocib alas
onñẽ quẽq uocãs reficit ĩ plia pulsos
Quis metus o nũꝙ̃ clolituri. o semp ihertes
Semina palantes agit atq hec agimã uertit
Quod ferrũ quid ue hͦ geritis tela irataidexts
It nõ m uenere segnes nacturaq belia
Lut ubi curua choros indixit tibia bachi
Expectate dapes. & plene pocula mense
Dic amor hoc studiũ dũ sac̃ sccđs aruspex
ũciet &e lucos uocor hostia pĩguis ĩ altos
Lec esfatus equũ i mediosmoriturus & ipse
Soncitat &e uenulo aduersũ se tbidus infert
Direptũ q ab equo dextra cõplectit: hostẽ
Et gremiũ ante suũ młta ui concitꝰ auftert.
Tollitur in celũ clamor. cũcti q latimi
Conuertere oculos. uolat igneus eqͦre tarchon
Irma uirũ q ferẽs. tũ sũmaipiꝰ ab hasta
Defregit feriũ & partes ennat᷑ apertas

Expanded text:
suscitat et stimulis haud mollibus incitat suscitat et stimulis haud mollibus incitat dentiaque agmina Tarchon fertur equo variisque instigat vocibus alas, nomine quemque vocans, reficitque in proelia pulsos. Quis metus, O numquam dolituri, O semper inertes Femina palantis agit atque haec agmina vertit! Quo ferrum quidve haec gerimus tela inrita dextris? At non in Venerem segnes nocturnaque bella aut ubi curva choros indixit tibia Bacchi, exspectate dapes et plenae pocula mensae, hic amor, hoc studium, dum sacra secundus haruspex nuntiet ac lucos vocet hostia pinguis in altos! Haec effatus equum in medios, moriturus et ipse, concitat et Venulo adversum se turbidus infert dereptumque ab equo dextra complectitur hostem et gremium ante suum multa vi concitus aufert. Tollitur in caelum clamor, cunctique Latini convertere oculos. Volat igneus aequore Tarchon arma virumque ferens; tum summa ipsius ab hasta defringit ferrum et partis rimatur apertas,
Abbreviated transcription (Latin):
Iam nosces uentosa ferat cui głia laudẽ
Dixit at illa furens acriq accẽsa dolore
Tradit equũ comiti. parib ꝙ resistit ĩ armis.
Ense pedes nudo puraq interuta ꝑma
At uiuems uicisse dolo ratus ad uolat ipse
Haud mora conu̾sis q fugax auffert᷑. hẽms
Quadrupedẽ q citũ ferrato calce fatigat.
Uane ligus frustra q aĩs elate suꝑbis
Ne quicꝙ̃ patrias tentasti lubricus artes
Nec fraus te meolumẽ fallaci ꝑferet anno
Hec fatur uirgo ꝑicibus ignea plãtis
Transit equũ cursu fremsq adu̾sa phensis
Congreditur penas q innnico ex sãguie suĩt
R̾ facile ancipiter saxo sacra ales ab alto
C onseqͥtur pẽnis sublimẽ in nube colunbã
Compressã ꝙ tenet. pecdib q eiuscerat uncis
Tũe cruor & uulse labũt᷑ ab ethere plume
It non hec nulli hõm̃ sator atq leoꝵ
Ebseruas oculis sumo sedet altus olipo.
pirenũ gentor tarconẽ in plia seua

Expanded text:
iam nosces, ventosa ferat cui gloria fraudem. iam nosces, ventosa ferat cui gloria fraudem. Dixit, at illa furens acrique adcensa dolore tradit equum comiti paribusque resistit in armis, ense pedes nudo puraque interrita parma. At iuvenis, vicisse dolo ratus, avolat ipse, haud mora, conversisque fugax aufertur habenis quadrupedemque citum ferrata calce fatigat. Vane Ligus frustraque animis elate superbis, nequiquam patrias temptasti lubricus artis, nec fraus te incolumem fallaci perferet Auno, haec fatur virgo et pernicibus ignea plantis transit equum cursu frenisque adversa prehensis congreditur poenasque inimico ex sanguine sumit: quam facile accipiter saxo sacer ales ab alto consequitur pennis sublimem in nube columbam comprensamque tenet pedibusque eviscerat uncis; tum cruor et vulsae labuntur ab aethere plumae. At non haec nullis hominum sator atque deorum observans oculis summo sedet altus Olympo: Tyrrhenum genitor Tarchonem in proelia saeva
Abbreviated transcription (Latin):
Aduenit. qͥ uestra dies mulierib arimi
Uerba redargueret nomẽ tñ haus leue patꝵ¬
l anibus hoc referes telo cecidisse camille
Protmus orsilocũ & buten duo maxĩa teucrũ
Corpora. sed buten aduersũ cuspide fuit.
Loucã galeã q inter qua colla sedentis
Luc ẽt de leuo dependet parma lacerto.
Dr̾ sulocũ fugiens magnũꝙ agitata ꝑ orbẽ
Eludit giro interior sequitur ꝙ sequẽtẽ.
ũ ualidã perq arma iuroꝑq ossa securĩ
Alcior insurgens oranti & młta precãti
Congenñat uulnus. c alido rigat ore cerebro.
Incidit. huic subito q aspectu t̾xitus hesit
Appenucule bellator filius anin¬
audl ligurũ extremus dũ falłe fata simebãt
Is ubi se nullo iã cursu euadere pugna
Posse neq astante regmã auertere cermt.
Sonsilio uersare dolos mgressit &e astu
Incipit hec quid tã egregiũ si fenã forti
Sidis equo dmutte fugã. & te cominꝰ equo
Necũ crede solo pugne q accige pedestri

Expanded text:
Advenit qui vestra dies muliebribus armis Advenit qui vestra dies muliebribus armis verba redarguerit. Nomen tamen haud leve patrum manibus hoc referes, telo cecidisse Camillae. Protinus Orsilochum et Buten, duo maxima Teucrum corpora, sed Buten aversum cuspide fixit loricam galeamque inter, qua colla sedentis lucent et laevo dependet parma lacerto, Orsilochum fugiens magnumque agitata per orbem eludit gyro interior sequiturque sequentem, tum validam perque arma viro perque ossa securim altior exsurgens oranti et multa precanti congeminat: vulnus calido rigat ora cerebro. Incidit huic subitoque aspectu territus haesit Appenninicolae bellator filius Aunaud Ligurum extremus, dum fallere fata sinebant. Isque ubi se nullo iam cursu evadere pugnae posse neque instantem reginam avertere cernit, consilio versare dolos ingressus et astu incipit haec: Quid tam egregium, si femina forti fidis equo? Dimitte fugam et te comminus aequo mecum crede solo pugnaeque adcinge pedestri:
Abbreviated transcription (Latin):
Suẽ telo pͥmũ quẽ postremũ aspa urgo
Senesi aut quot hui morẽcia coꝵa fundis
Suneu elicio prnũ patre cuius aprã¬
⁊ auersi longa trãsũberat abiere pectus
angiuĩs ule ruos uomes riuoscudit atq eruc̃tũ
Clandit humũ moriensꝙ suo ⁊ ulncre uecsãt.
Sũ lirim pagasũ & suꝑ quoꝵ alter habenas
Sufuso reuolutus equo ciũ colligit aster
Dũ subit ac dextrã labinti tendit ihecte
Srecipites pariter ꝙ riuĩt his addis amastꝵ
podatã sequitur q incũbẽs enniuis asta
uotꝙ ennssa monu cõtorsit spicula ungo
Tot pheigii cecidere uiti ꝓcul ormit armis
Lg noris & equo uenator iapide fertur
iui pellis latos humeros crepta uuteco
Pugnatori opis oapus nuges oris hyatus
Et male texere lupi cũ dentibus albis.
Agrestis ꝙ manus armat sparus ipse cateruis
Uertitur in mediis & toto uertice supra est.
Nũc illa exceptũ neq enĩ labor agnnẽ uerso
Traicri. & suꝑ hec mimico pectore fatur.
Diluas te tirrene feras agitare putasti.

Expanded text:
em telo primum, quem postremum, aspera virgo, deicis? Aut quot humi morientia corpora fundis? Eunaeum Clitio primum patre, cuius apertum adversi longa transverberat abiete pectus: sanguinis ille vomens rivos cadit atque cruentam mandit humum moriensque suo se in volnere versat. Tum Lirim Pagasumque super; quorum alter habenas suffosso revolutus equo dum colligit, alter dum subit ac dextram labenti tendit inermem, praecipites pariterque ruunt. His addit Amastrum Hippotaden, sequiturque incumbens eminus hasta uotque emissa manu contorsit spicula virgo, tot Phrygii cecidere viri. Procul Ornytus armis ignotis et equo venator Iapyge fertur, cui pellis latos umeros erepta iuvenco pugnatori operit, caput ingens oris hiatus et malae texere lupi cum dentibus albis, agrestisque manus armat sparus; ipse catervis vertitur in mediis et toto vertice supra est. Hunc illa exceptum, neque enim labor agmine verso, traicit et super haec inimico pectore fatur: Silvis te, Tyrrhene, feras agitare putasti?
Abbreviated transcription (Latin):
Certantes pulcrã q petũt ꝑ uuln̾a mortẽ.
At medias inter cedes antazon ex ultat amazõ
Unũ exerta latus pugne pharetra camilla
Et nũc leta manu sp̾argens hastilia dẽsat
Nuc̃ ualidã dextra rapit ĩdefensa bipẽnẽ.
Aureus ex humero sonat arcus & arma dyane.
Eꝓpic ula conuerso fugiẽcia dirigit arcu
It circũ lecte comites larmaq uirgo
Tulla q & eratã quaciẽs tarpeia securĩ.
Italides quas ipã decus sibi. dia camilla
Delegit pacisq bone belli ꝙ munstral
Quales treicie cũ flumina thermodoãtis

Expanded text:
certantes pulchramque petunt per vulnera mortem. certantes pulchramque petunt per vulnera mortem. At medias inter caedes exsultat Amazon, unum exserta latus pugnae, pharetrata Camilla, et nunc lenta manu spargens hastilia denset, nunc validam dextra rapit indefessa bipennem; aureus ex umero sonat arcus et arma Dianaespicula converso fugientia dirigit arcu. At circum lectae comites, Larinaque virgo Tullaque et aeratam quatiens Tarpeia securem, Italides, quas ipsa decus sibi dia Camilla delegit pacisque bonas bellique ministras: quales Threiciae cum flumina Thermodontis
Abbreviated transcription (Latin):
pumeus extremã ꝙ smu ꝓfũdit arenã:
Aũc rapidus retro atq estu reuoluta resorbẽt
aua fugit. littusq uado labente reliquit.
Pistusci rutulos egere ad mema uersos.
Dis reiecti armis respectãt terga tegetes.
Tercia sed postꝙͣ congressi in plia totas
Implicuere inter se acies. legit q uirũ uir:
Tũ uero & gemitus morientũ. & sãguiẽ ĩ alto
Denniam mes uoliũit᷑ equi. pugna asꝑa singit.
Or silocus rõmuli añ ipm̃ horrebat adirẽ
A stã intorsit equo. feriũꝙ sub aure reliquit
Quo sompes ictu furit ar dius alta ꝙ iactat
Uulneris impacĩẽs arrecto pectore cͥura.
Uoluit᷑ ille excussus humi. catillꝰ yolam
Ingentẽ q animis ingentẽ corpe & armis
Dei cit armeniũ nudo cui uertice fulua
Cesaries undiq humeri. nec uuln̾a terrẽt.
Tantus in arma patet latos huic asta ꝑ armos
Actatremit duplicat q uirũ tͣnffixa dolore
Funditur ater ubiq cruor. dãt fun̾a ferro

Expanded text:
spumeus extremamque sinu perfundit arenam, spumeus extremamque sinu perfundit arenam, nunc rapidus retro atque aestu revoluta resorbens saxa fugit litusque vado labente relinquit: bis Tusci Rutulos egere ad moenia versos, bis reiecti armis respectant terga tegentes. Tertia sed postquam congressi in proelia totas implicuere inter se acies legitque virum vir: tum vero et gemitus morientum et sanguine in alto semianimes volvuntur equi, pugna aspera surgit. Orsilochus Remuli, quando ipsum horrebat adire, hastam intorsit equo ferrumque sub aure reliquit. Quo sonipes ictu furit arduus altaque iactat vulneris impatiens arrecto pectore crura: volvitur ille excussus humi. Catillus Iollan ingentemque animis, ingentem corpore et armis deicit Herminium, nudo cui vertice fulva caesaries nudique umeri, nec vulnera terrent: tantus in arma patet. Latos huic hasta per armos acta tremit duplicatque virum transfixa dolore. Funditur ater ubique cruor; dant funera ferro
Abbreviated transcription (Latin):
Protendũt longe dextris & spicula uibrãt.
⁊ dductus ꝙ uirũ fremitusꝙ ardescit equoꝵ
Iamq intra iactũ teli progressus uterq
dubstiterat subito exũpũt clamore furẽtes
Exhortantur equos fundũt sił undiq tela
rebranimis ritu celũ q obtegit᷑ umbra
Continuo aduersif tyirenus & acer achonteus
Cõmxi incurrũt hastis pͥmiq riunã
ant sontu inigenti ꝑfractaq quadrupedãtũ
Sectora pectorib rũpũt excussus ac honteus
Pulmis in morẽ aut tormẽto põderis acti
Precipitat lõge &t uitã dispargit i aural
Eu templo turbate acies uersiq latimni
Reiciũt parmas & equos ad menia uertũt.
Troes agũt princeps. turmas includit asilas
Iamq propĩquabãt portis rursus ꝙ latim
C lamorẽ tollũt. & mollia colla reflectũt.
Hi fuguit.penitus q datis referũt᷑ hahems
Qualis ubi alterno procurrẽs gurgite põthis
Nuc̃ ruit ad terrã scopulosq suꝑiacet undã

Expanded text:
protendunt longe dextris et spicula vibrant, protendunt longe dextris et spicula vibrant, adventusque virum fremitusque ardescit equorum. Iamque intra iactum teli progressus uterque substiterat: subito erumpunt clamore furentisque exhortantur equos; fundunt simul undique tela crebra nivis ritu caelumque obtexitur umbra. Continuo adversis Tyrrhenus et acer Aconteus conixi incurrunt hastis primique ruina dant sonitum ingenti perfractaque quadrupedantum pectora pectoribus rumpunt: excussus Aconteus fulminis in morem aut tormento ponderis acti praecipitat longe et vitam dispergit in auras. Extemplo turbatae acies, versique Latini reiciunt parmas et equos ad moenia vertunt. Troes agunt, princeps turmas inducit Asilas. Iamque propinquabant portis, rursusque Latini clamorem tollunt et mollia colla reflectunt: hi fugiunt penitusque datis referuntur habenis. Qualis ubi alterno procurrens gurgite pontus nunc ruit ad terram scopulusque superiacit unda
Abbreviated transcription (Latin):
Cara michi comitũ q soror nũc una meaꝵ
Uerũ age quãquid fatis urgetur a cerbis
Labere m̃pha polo finesq nuuse latĩos
Tristis ubi in fausto cõmittit᷑ omine pugna
ȩc cape & ultricẽ pharetra deꝓme sagittã
Hac quicũq sacrũ uolarit uuln̾e̾ corpus
Tros italus uemichi parit̾ det sanguiẽ penas
Nost ego nube caua miserãda coipus & arma
Inspoliata ferã tumulo patrie q reponã
Dixit at illa leuis celi demissa ꝑ auras
Insonuit mgxo circũdata turbiẽ coipus
Et manus int̾ea niuris troiana ꝓpĩquat
Et trũci q duces equitũ q ex̾citus omĩs
Compositi numero ĩ turmas frennt eqͦre toto
Insultans sompes & pressis pugnat hc̃ ins
HIuc obuersus &e huc tu late ferreus hastis
H orro ⁊ ager. campi. q armmis sublimib ardẽt
Nec nõ mesapus contra celeresq latim
Et cũ fratre choras & urgimis ala camille
Aduersi campo apparẽt. hastas q reductis

Expanded text:
cara mihi comitumque foret nunc una mearum. cara mihi comitumque foret nunc una mearum. Verum age, quandoquidem fatis urgetur acerbis, abere, nympha, polo finisque invise Latinos, tristis ubi infausto committitur omine pugna. Haec cape et ultricem pharetra deprome sagittam: hac quicumque sacrum violarit volnere corpus, Tros Italusque, mihi pariter det sanguine poenas. Post ego nube cava miserandae corpus et arma inspoliata feram tumulo patriaeque reponam. Dixit; at illa levis caeli delapsa per auras insonuit, nigro circumdata turbine corpus. At manus interea muris Troiana propinquat Etruscique duces equitumque exercitus omnis, compositi numero in turmas. Fremit aequore toto insultans sonipes et pressis pugnat habenis huc conversus et huc; tum late ferreus hastis horret ager campique armis sublimibus ardent. Nec non Messapus contra celeresque Latini et cum fratre Coras et virginis ala Camillae adversi campo apparent hastasque reductis
Abbreviated transcription (Latin):
Dat sese fluiuo. atq hastã cũ uirgĩe uictor
Oramineo donũ trune de cespite uellit.
Non illũ tecti ulle nõ menib urbes
Accepere. neq ipse manꝰ feritate dedisset
Pastoꝵ. & solis exegit mõtib euũ.
Hic natã in dumis interq horrẽcia lustra
Armẽtalis eque manimis & lacte fermo
Nutribat teneris miniulgẽs ubera labus.
Ut q pedũ ut primis infans uestĩgia plãtis
Institerat iaculo palmas armauit acute
picula q ex humero parue suspẽdit & arcũ¬
Pro crmali auro prolonge tegnnĩẽ palle
Sigridis exuuie ꝑ dorsũ a uertice pendẽt
Tela manu iã tũ tenera puilia torsit
Et fundã tereti circũ caput egit abena
trimomiã q gruẽ aut albũ deiecit olorẽ.
Nulte illã frustra tyrrena ꝑ opida matres
ptauere nuz sola itenta dyana
Eternũ celoꝵ & uirgiitatis amorẽ
Intemerata colit uellẽ haua corecta fuisset
Lilicia tali conata lac essere teueroes

Expanded text:
dat sese fluvio atque hastam cum virgine victor dat sese fluvio atque hastam cum virgine victor gramineo donum Triviae de caespite vellit. Non illum tectis ullae, non moenibus urbes accepere neque ipse manus feritate dedisset: pastorum et solis exegit montibus aevom. Hic natam in dumis interque horrentia lustra armentalis equae mammis et lacte ferino nutribat, teneris immulgens ubera labris. Utque pedum primis infans vestigia plantis institerat, iaculo palmas armavit acuto spiculaque ex umero parvae suspendit et arcuPro crinali auro, pro longae tegmine pallae tigridis exuviae per dorsum a vertice pendent. Tela manu iam tum tenera puerilia torsit et fundam tereti circum caput egit habena Strymoniamque gruem aut album deiecit olorem. Multae illam frustra Tyrrhena per oppida matres optavere nurum: sola contenta Diana aeternum telorum et virginitatis amorem intemerata colit. Vellem haud correpta fuisset militia tali, conata lacessere Teucros:
Abbreviated transcription (Latin):
Ipse smu pre se portãs iuga longa petebat
Soloꝵ memoꝵ tela undliq sola p̾mebãt
Et circũfuso uolitabãt milite uoltĩ
Ecce fuge medio sũmis ama cenꝰ hñdãs
pumabat ripis tantis se nubib miber
Nuperat ille inare parãs infãtis amore
Tardatur caro ꝙ oneri timet onnã secũ
Uersanti subito uix hec sentencia sedit
Telũ unmane manu ualidũ qđ forte g̾ebat
Bellator solidũ nodis & robore cocto
Fluic nata librio oe siluestri subere clausam
Implicat atq abilem medie circũligat aste
Quã dextra ingẽti librãs ita ad ethera fatur
Ilma tibi hãc nemoꝵ cultrix latoĩa uirgo
Ipsepater famulã uoueo tua pͥma ꝑ auras
Tela tenens supplex hostẽ fugit accipe testor
Diua tuã que nũc dubiis cõmittit᷑ auris
Dixit & adducto cõtortũ hastile lacerto
Tmmittit. sonuere unde rapidũ suꝑ amnẽ.
Infelix fugit in iaculo stridente camilla.
At methabus magna ꝓpudiã argẽte caterua

Expanded text:
Ipse sinu prae se portans iuga longa petebat Ipse sinu prae se portans iuga longa petebat solorum nemorum: tela undique saeva premebant et circumfuso volitabant milite Volsci. Ecce fugae medio summis Amasenus abundans spumabat ripis: tantus se nubibus imber ruperat. Ille, innare parans, infantis amore tardatur caroque oneri timet. Omnia secum versanti subito vix haec sententia sedit. Telum immane manu valida quod forte gerebat bellator, solidum nodis et robore cocto, huic natam, libro et silvestri subere clausam, implicat atque habilem mediae circumligat hastae; quam dextra ingenti librans ita ad aethera fatur: Alma, tibi hanc, nemorum cultrix, Latonia virgo, ipse pater famulam voveo; tua prima per auras tela tenens supplex hostem fugit. Accipe, testor, diva tuam, quae nunc dubiis committitur auris. Dixit et adducto contortum hastile lacerto immittit: sonuere undae, rapidum super amnem infelix fugit in iaculo stridente Camilla. At Metabus, magna propius iam urgente caterva,
Abbreviated transcription (Latin):
ortatur socios q duces & ꝑgit i hostes
E st curuo anfractu uallis accõmoda fraudi
Armoꝵ q dolis quã densis frõdib atrũ
Ueget utrĩq latus tenuis quo semita ducit
Angusteq fere fauces aditus q maligni
anc suꝑ in speculis sumo q ĩ uertice montis
Pl amcies ignota iacet tutꝰq receptus
Deu dextra q leua q uelis occurre pugne
uie instare uigis & grandia uolue fara
Iuc uiuems nota fertur regione uiaꝵ
Arupuit q locũ in silius insedit iniquis
Uelocẽ interea superis in sedibus opim
Unã ex uirginib socris sacra q caterua
Compellabat ce has tristis latonia uoces
Ore dabat graditur bellũ ad crudele camilla
Duirgo & nr̃is nequicꝙ̃ cingitur armis
Cara michi ante alias neq enĩ nouus iste cdme
Ueuit amor subitaq aĩi dulcedie mouit
Pulsus ob muidiã regno iuresq suꝑbas
Priuerno antiqua
Substulit exilio comitẽ matris q uocauit
Nomnĩẽ casmille mutata parte camillã

Expanded text:
hortatur sociosque duces et pergit in hostem. hortatur sociosque duces et pergit in hostem. Est curvo anfractu valles, adcommoda fraudi armorumque dolis, quam densis frondibus atrum urget utrimque latus, tenuis quo semita ducit angustaeque ferunt fauces aditusque maligni. Hanc super in speculis summoque in vertice montis planities ignota iacet tutique receptus, seu dextra laevaque velis occurrere pugnae, sive instare iugis et grandia volvere saxa. Huc iuvenis nota fertur regione viarum arripuitque locum et silvis insedit iniquis. Velocem interea superis in sedibus Opim, unam ex virginibus sociis sacraque caterva, compellabat et has tristis Latonia voces ore dabat: Graditur bellum ad crudele Camilla, O virgo, et nostris nequiquam cingitur armis, cara mihi ante alias. Neque enim novus iste Dianae venit amor subitaque animum dulcedine movit. Pulsus ob invidiam regno viresque superbas Priverno antiqua sustulit exsilio comitem matrisque vocavit nomine Casmillae mutata parte Camillam.
Abbreviated transcription (Latin):
Desiluit quã tota cohors mmitata relictis
Ad terrã defluxit equis tũc tatia fatur
Turne sui merito si qua est fiducia forti
Audeo & eneadũ promitto occurre turme
Solaq tirrenos equites ire obiua contra
Me sme pͥma manu teptare ꝑicla belli
Tu pedes ad muros subsiste & mema serua
Tarnus ad hec oculos horrẽda iurgie fixus
Ddecus it alie uirgo quas diceregrates
Quas ue referre parẽ sed nũc est onnã qnͣ
Iste ammus supra mecũ ꝑtire laborẽ
Eneas ut fama fidẽ missiq reportãt
Exploratores q equitũ leuia improb arma¬
Premisit quaterent cãpos ipse ardua mõtis
Per deserta iugo superãs aduentat ad urbẽ
Furta paro belli cõuero m tramite suue
Ut buuas armato obsidã milite fauces
Tirrenũ equitẽ collatis excipe signis
Tecũ acer mesapuserit turme q latme
Eiburm ꝙ manus ducis & tu concipe curas
Dic ait & paribus mescipum ĩ p̃lia dictis

Expanded text:
desiluit, quam tota cohors imitata relictis desiluit, quam tota cohors imitata relictis ad terram defluxit equis; tum talia fatur: Turne, sui merito siqua est fiducia forti, audeo et Aeneadum promitto occurrere turmae solaque Tyrrhenos equites ire obvia contra. Me sine prima manu temptare pericula belli tu pedes ad muros subsiste et moenia serva. Turnus ad haec, oculos horrenda in virgine fixus: O decus Italiae virgo, quas dicere grates quasve referre parem? Sed nunc, est omnia quando iste animus supra, mecum partire laborem. Aeneas, ut fama fidem missique reportant exploratores, equitum levia improbus armaaemisit, quaterent campos; ipse ardua montis per deserta iugo superans adventat ad urbem. Furta paro belli convexo in tramite silvae? ut bivias armato obsidam milite fauces. Tu Tyrrhenum equitem conlatis excipe signis; tecum acer Messapus erit turmaeque Latinae Tiburtique manus, ducis et tu concipe curam. Sic ait, et paribus Messapum in proelia dictis
Abbreviated transcription (Latin):
Dona ferens uixtaq comes lauima iurgo
Causa mali tanti oculos deiecta decoros
Suecedũt matres & templũ thure uaporãt
Et mestas alto fundũt de lumẽ uoc es
Irimpotens presens belli tritoma uirgo
Srange manu celũ frigii piedoms de ipm̃
Pronũ sterne solo portis q effũde sub altis
Cingitur ipse furens certatĩ ĩ plia t̾nus
Iamq adeo rutulũ thoraca ĩdutus aemi
orrebat scamis surasq meluserat auro
Temꝑa nudus adhuc lateri q accĩxerat ẽsẽ
Fulgebat q alta decurrẽs aueus arce
Exultat q animis & spe iã ꝑcipit hostem
Qualis ubi arreptis fugit presepia uiclis
Tandẽ liber equus cãpoq potitus apto
Aut ille ĩpastus armẽta q tendit equaꝵ¬
Uut assuetus aque ꝑfũdi flumĩe noto
Enncat arreptis q fremit ceruicib alte¬
Luxuriãs ludũt q iube ꝑ colla ꝑ armos
Obiua cui uolscoꝵ acie comitãte camilla
Decurrit q ab portis q abieqͦ regĩa sub ipsis

Expanded text:
dona ferens, iuxtaque comes Lavinia virgo, dona ferens, iuxtaque comes Lavinia virgo, causa mali tanti, oculos deiecta decoros. Succedunt matres et templum ture vaporant et maestas alto fundunt de limine voces: Armipotens, praeses belli, Tritonia virgo, frange manu telum Phrygii praedonis et ipsum pronum sterne solo portisque effunde sub altis. Cingitur ipse furens certatim in proelia Turnus. Iamque adeo rutilum thoraca indutus aenis horrebat squamis surasque incluserat auro, tempora nudus adhuc, laterique adcinxerat ensem fulgebatque alta decurrens aureus arce, exsultatque animis et spe iam praecipit hostem: qualis ubi abruptis fugit praesaepia vinclis tandem liber equus campoque potitus aperto aut ille iAut assuetus aquae perfundi flumine noto Emicat arrectisque fremit ceruicibluxurians, luduntque iubae per colla, per armos. Obvia cui Volscorum acie comitante Camilla occurrit portisque ab equo regina sub ipsis
Abbreviated transcription (Latin):
Dant sontũ rauci ꝑ stãgna liquecia cigni
Imo ait o ciues arrepto temꝑe turnus
Cogite consiliũ & pacẽ laudate sedentes
Illi armmis in regna riuĩt nec plura locutus
Corripuit sese & tectis citus extulit alto
Tu uolsce armari uolscoꝵ edice mamplis
Duc ait & rutulos equites mesapus ĩ armis
Et cũ fratre coras latis diffũdite cãpis
Pars aditus urbis firmẽt turresq capessãt
Cetera qua uisso mecũ manꝰ ĩferat arma
Ilicet in muros tota discurritur urbe
Consiliũ ipẽ pater & magna ĩcepta latinꝰ
Deserit & tristi turbatus pectore differt
Nulta semcusat ꝙ non acceperat ultro
Dardaniũ eneã geneꝵ q adsciuerit urbi
Perfodiũt alii portas aut saxa sudesq
ubuertãt bello dat signũ rauca cruẽtũ
Bucma cũ muros cmͣuere corona
Natrone piũ q uocat labor ultimus om̃s
Nec nõ ad templũ sũmasq ad palladis axces
Dubuehitur magna matrũ regma caterua

Expanded text:
dant sonitum rauci per stagna loquacia cycni. dant sonitum rauci per stagna loquacia cycni. Immo, ait, O cives adrepto tempore, Turnus, cogite concilium et pacem laudate sedentes: illi armis in regna ruunt. Nec plura locutus corripuit sese et tectis citus extulit altis. Tu, Voluse, armari Volscorum edice maniplos, duc, ait, et Rutulos. Equitem Messapus in armis et cum fratre Coras latis diffundite campis. Pars aditus urbis firmet turrisque capessat, cetera, qua iusso, mecum manus inferat arma. Ilicet in muros tota discurritur urbe. Consilium ipse pater et magna incepta Latinus deserit ac tristi turbatus tempore differt multaque se incusat, qui non adceperit ultro Dardanium Aenean generumque adsciverit urbi. Praefodiunt alii portas aut saxa sudesque subvectant. Bello dat signum rauca cruentum Tum muros varia cinxere corona matronae puerique: vocat labor ultimus omnis. Nec non ad templum summasque ad Palladis arces subvehitur magna matrum regina caterva
Abbreviated transcription (Latin):
Ut tanta quicꝙͣ prospe teptare recusem
Ibo anmis contra uel magnũ presterachillẽ
Sacta q uulcam manibus ꝑia ĩduat arma
Ille licet uobis aĩa hãc soceroq latino
Turnus ego haudilli ueteꝵ uirtute scđs
Deuoui solũ eneas uocat &e uocet oro
Hec drances potius sue est hec ira deoꝵ
Morte luat siue iurtus ce głia tollat
Illi hec mtra se dubiis de rebus agebãt
Certantes castra eneas aciẽ q mouebat
Nũcuis ingenti per regia tecta tumultu
Cicce ruit magnis q urbẽ terroribus implet
Instructos acie tibermo a fluĩe teucros
Tirrenã q manũ totis descende cãpis
Extemplo turbati anmi ꝯcussa ꝙ uulgi
Pectora & arrecte stinulis haud mollib ire
Arma manu trepidi poscũt fremit arma uiuetꝰ
Slent mesti musãt q patres h undiq clamor
Dissensu uario magnus se tollit in adras
Haud secus atq alto ĩ luco cũ forte cat̾ue
Consedere auiũ piscoso ue amne paduse

Expanded text:
ut tanta quicquam pro spe temptare recusem. ut tanta quicquam pro spe temptare recusem. Ibo animis contra, vel magnum praestet Achillem factaque Vulcani manibus paria induat arma ille licet. Vobis animam hanc soceroque Latino Turnus ego, haud ulli veterum virtute secundus, devovi. Solum Aeneas vocat: et vocet oro, nec Drances potius, sive est haec ira deorum, morte luat, sive est virtus et gloria, tollat. Illi haec inter se dubiis de rebus agebant certantes; castra Aeneas aciemque movebat: nuntius ingenti per regia tecta tumultu ecce ruit magnisque urbem terroribus implet, instructos acie Tiberino a flumine Teucros Tyrrhenamque manum totis descendere campis. Extemplo turbati animi concussaque vulgi pectora et adrectae stimulis haud mollibus irae. Arma manu trepidi poscunt, fremit arma iuventus, flent maesti mussantque patres. Hic undique clamor dissensu vario magnus se tollit in auras haud secus atque alto in luco cum forte catervae consedere avium piscosove amne Padusae
Abbreviated transcription (Latin):
Sunditus occidimus neq ht fortuã regressũ
Oremus pacẽ & dextras tendamꝰ ĩhertes
Ille michi ante alios fortũatus q laboꝵ
Egregius q anim qͥ ne ꝗd tale uideret
Procubuit mories & humũ seł ore momordit
Sin & opes nobis & adhuc ĩtacta iuuẽtus
Auxilio q urbes itale populi q suꝑsũt
Din & troiams cũ mlto gloria uenit
Dangiuẽ sunt q illis sua fun̾a ꝑq ꝑ om̃s
Tempestas cur mdecores in lnmẽ pͥmo
Deficiiq cur ãte tubã tremor occupat artꝰ
Nulta dies uariusq labor mutabilis eiu
Netulit in melius multos alterna reuis ans
Ludit & insolido rursus fortuna locauit
Non erit auxilio
Tot populi misere duces nec ꝑua sequetur
Oloria delectos lacio & laurẽtib agris
Est & uollcoꝵ egregia de gente c amilla
Agmẽ agens equitũ & florc̃tes ere cateruas
Q̾ sime solũ teueri i certanniã poscũt
Id q placet tñ q bonis coĩbus obsto
Non adeo has exosa manus uictoria fugit

Expanded text:
funditus occidimus neque habet Fortuna regressum? funditus occidimus neque habet Fortuna regressum? oremus pacem et dextras tendamus inertis.Ille mihi ante alios fortunatusque laborum egregiusque animi, qui, nequid tale videret, procubuit moriens et humum semel ore momordit. Sin et opes nobis et adhuc intacta iuventus auxilioque urbes Italae populique supersunt, sin et Troianis cum multo gloria venit sanguine, sunt illis sua funera parque per omnis tempestas: cur indecores in limine primo deficimus? Cur ante tubam tremor occupat artus? Multa dies variisque labor mutabilis aevi rettulit in melius, multos alterna revisens lusit et in solido rursus Fortuna locavit. Non erit auxilio tot populi misere duces, nec parva sequetur gloria delectos Latio et Laurentibus agris. Est et Volscorum egregia de gente Camilla, agmen agens equitum et florentis aere catervas. Quod si me solum Teucri in certamina poscunt idque placet tantumque bonis communibus obsto, non adeo has exosa manus Victoria fugit,
Abbreviated transcription (Latin):
Arguet illiaco tuĩdũ qͥ crescere tibrum
Sãgiuiẽ & euandri totã cũ stirpe iudebit
Procubuisse domũ atq exutos archadasarius
Haud ita me exꝑti bicias & pãdarus ĩgẽs
Et quo mille duces uictor sub tartara misi
Inclusus muris hostili q agere septus
Nulla silus bello capiti cane talia demens
Dardamo rebusq tuis prouide onna magno
Le cessa turbare metu atq extollere uires
Gentis bis uicte cõtra premere arma latim
Nũc & mirmidonũ ꝓc̾es frigia arma tͤmesẽt
Nũc & titides & larissens achilles
Amms & adriacos retrofugit ausidus undas
Uel cũ se pauidũ contra meauirgia fingit
Artificis scelus & formidĩe crimẽ acerbat
Nũꝙ aianttalẽ dextra hac absiste moueri.
Amittes. habit et tecũ &e sit pectore in isto
Hũc ad te tua magna pater ꝯsulta reuertor
Si nullã nostris ultra spem pomis ĩ arimi
Sitam deserti sumus & semel agnnẽ uerso

Expanded text:
arguet, Iliaco tumidum qui crescere Thybrim arguet, Iliaco tumidum qui crescere Thybrim sanguine et Evandri totam cum stirpe videbit procubuisse domum atque exutos Arcadas armis? Haud ita me experti Bitias et Pandarus ingens et quos mille die victor sub Tartara misi, inclusus muris hostilique aggere saeptus. Nulla salus bello. Capiti cane talia, demens, Dardanio rebusque tuis. Proinde omnia magno ne cessa turbare metu atque extollere vires gentis bis victae, contra premere arma Latini. Nunc et Myrmidonum proceres Phrygia arma tremescunt, nunc et Tydides et Larissaeus Achilles, amnis et Hadriacas retro fugit Aufidus undas. Vel cum se pavidum contra mea iurgia fingit artificis scelus et formidine crimen acerbat. Numquam animam talem dextra hac, absiste moveri, amittes: habitet tecum et sit pectore in isto. Nunc ad te et tua magna, pater, consulta revertor. Si nullam nostris ultra spem ponis in armis, si tam deserti sumus et semel agmine verso
Abbreviated transcription (Latin):
Scilicet ut turno cõtĩgat regia iiũx
Nos aie uiles ihumata infletaq turba
ternemur campis & iã tu si qua tibi uis
i patri quid martis habes illũ aspice gtra
Qui uocat
Talibus exarsit dictis iuolẽcia turm
Dat gemitũ rũpit q has io pectore uoces
Larga qͥdẽ semꝑ drance tibi copia fandi
Tũ cũ bella manus poscũt patͥb ꝙ uocatis
Primius ades sed nõ ꝯplenda ẽ curia uerbis
Que tu to tibi magna uolãt dũ detiẽt hoste
Ager muroꝵ nec mundãt sanguiẽ fosse
Proinde tona eloqͥo solitũ tibi meq tiõris
Argue tu drance quãdo tot stragis aceruos
Teucroꝵ tua dextra dedit passi ꝙ tropheis
Insignes agros possit quid muida uirtus
Experiare licet nec longe scilicet hostes
Querẽdi nobis circunstant undiq muros
Imus in aduersos qͥd cessas an tibi mauors
Uentosa in lingua pedibus fugacib istis
Demper erit
Pulsus ego hauel quisꝙͣ merito feclissĩe pulsũ

Expanded text:
Scilicet ut Turno contingat regia coniunx, Scilicet ut Turno contingat regia coniunx, nos animae viles, inhumata infletaque turba, sternamur campis. Etiam tu, siqua tibi vis, si patrii quid Martis habes, illum aspice contra, qui vocat. Talibus exarsit dictis violentia Turni; dat gemitum rumpitque has imo pectore voces Larga quidem, Drance, semper tibi copia fandi tum, cum bella manus poscunt, patribusque vocatis primus ades. Sed non replenda est curia verbis, quae tuto tibi magna volant, dum distinet hostem agger murorum nec inundant sanguine fossae. Proinde tona eloquio, solitum tibi, meque timoris argue tu, Drance, quando tot stragis acervos Teucrorum tua dextra dedit passimque tropaeis insignis agros. Possit quid vivida virtus, experiare licet; nec longe scilicet hostes quaerendi nobis: circumstant undique muros. Imus in adversos: quid cessas? An tibi Mavors ventosa in lingua pedibusque fugacibus istis semper erit? Pulsus ego? Aut quisquam merito, foedissime, pulsum
Abbreviated transcription (Latin):
Concedisse urbẽ luctu. dũ troya temptat
Castra. fuge fiens. & celũ territat armis
Unũ eciã donis istis q̃ płima mitti
Sardandis duciq iubes. unũ optĩe regu
Addicias. necte ullius iuolencia uincat
Quin natã egregio generi dignisq hieneis
Despater. & pacẽ hãc eterno federe iuĩgas
Ꝙ si tantus ht̃ mentes & pectora terror
Ipsũ obtestemur ueniã queramus ab ipso.
Cedat uis ꝓpͥũ regi patrieq remittat
Quid miseros tociens in aꝑta pericla ciuel
Proiciso lacio caput hoꝵ & causamaloꝵ
Nulla salus bello pacẽ te poscimus om̃s.
Turne sił pacis solũ miuolabile pignus
Primus ego muisũ quẽ tu tibi figis. & esse
il moror. en suppler uemio miserere tuoꝵ¬
Pone aĩos & pulsus abi sat funera fusi.
Uidimus ingẽtes & desolauimus agros
A ut si fama mouet. si tm̃ pectore robur
Concipiso adeo si dotalis regia cordi ẽ
Aude atq aduersũ fidẽs fer pectus in hostẽ

Expanded text:
consedisse urbem luctu, dum Troia temptat consedisse urbem luctu, dum Troia temptat castra fugae fidens et caelum territat armis. Unum etiam donis istis, quae plurima mitti Dardanidis dicique iubes, unum, optime regum, adicias nec te ullius violentia vincat, quin natam egregio genero dignisque hymenaeis des, pater, et pacem hanc aeterno foedere iungas. Quod si tantus habet mentes et pectora terror, ipsum obtestemur veniamque oremus ab ipso: cedat, ius proprium regi patriaeque remittat. Quid miseros totiens in aperta pericula cives proicis, O Latio caput horum et causa malorum? Nulla salus bello: pacem te poscimus omnes, Turne, simul pacis solum inviolabile pignus. Primus ego, invisum quem tu tibi fingis, et esse nil moror, en supplex venio. Miserere tuopone animos et pulsus abi. Sat funera fusi vidimus ingentis et desolavimus agros. Aut si fama movet, si tantum pectore robur concipis et si adeo dotalis regia cordi est, aude atque adversum fidens fer pectus in hostem.
Abbreviated transcription (Latin):
Preterea qͥ dicta ferãt & federa firmẽt
Centũ oratores pͥma de gente latmos
Ire placet. pacisq manu p̃tẽdẽ ramos.
lunera portantes auri ꝙ ehis ꝙ talenta
Et sellã regmi trabem q insigina nostri.
Consulite in mediũ & rebus suc c̾rite fessis
Tũ drances idẽ infensus quẽ głia tͣm
Obliqua muidia stimulisq agitabat amans.
Largus opũ & lingua melior sed frigida bello
Dextera. consiliis hĩtus nõ fittilis auctor.
edicione potẽs genu huic mat̾na suꝑbũ
Nobilitas dabat. ĩcertũ de patre ferebat
Durgit. & hiis onerat dictis atq aggerat iras:
Nem nulli obscurã. nostre nec uocis egẽtẽ
Con sulis o bone Rer. cũcti se scire fatentur¬
Quid fortuna ferat ppłi. sed dicere muilsant
Det libertatẽ fandi flatusq remittat.
Ciuus ob auspiciũ infaustũ mores q sinstros
Dicã equidẽ. licet arma michi mortẽq mĩet
Lumina tot cecidisse ducũ. totã q uidemus

Expanded text:
Praeterea qui dicta ferant et foedera firment Praeterea qui dicta ferant et foedera firment centum oratores prima de gente Latinos ire placet pacisque manu praetendere ramos, munera portantis aurique eborisque talenta et sellam regni trabeamque insignia nostri. Consulite in medium et rebus succurrite fessis. Tum Drances idem infensus, quem gloria Turni obliqua invidia stimulisque agitabat amaris, largus opum et lingua melior, sed frigida bello dextera, consiliis habitus non futilis auctor, seditione potens genus huic materna superbum nobilitas dabat, incertum de patre ferebat, surgit et his onerat dictis atque aggerat iras: Rem nulli obscuram nostrae nec vocis egentem consulis, O bone rex: cuncti se scire fatenturquid fortuna ferat populi, sed dicere mussant. Det libertatem fandi flatusque remittat cuius ob auspicium infaustum moresque sinistros dicam equidem, licet arma mihi mortemque minetur lumina tot cecidisse ducum totamque videmus
Abbreviated transcription (Latin):
Ponite spes sibi quisq sed ħ ꝙ angusta uideris
Cetera qua reꝵ iaceãt ꝑcussa riuna.
Ante oculos inter ꝙ manus sũt omĩa uestras
Nec quẽq incusso. potuit que płima iurtus
Esse fuit toto certatũ ẽ corpore regni.
Nũc adeo que sit dubie smã menti
Expediã. & paucis aĩos adhibete docebo.
Est antiquus ager tusco mͥ ꝓuimus am
Lougus i occasũ fines suꝑusq sic a nos
Luruci rutuli q serũt & uomere duros
Excercent colles. atq hoꝵ asprima pascũt
Hec om̃ĩs regio & celsi plaga pmea mõtis
Cedat anncicie teucroꝵ. & federis equas
Dicamus leges sociosꝙ in regna uocemus.
Considãt si tantus amor & mema condãt
Gmi alios fines. aliãq capessere gentẽ
Est ammus. possũt q solo decedere nostro.
Bisdenas italo teramus robore naues
Seu plures complere ualent. iacet oĩs ad ũdã
Materies ipsi numeꝵq modũ ꝙ cariu
Precipiãt. nos era manus naulia aemus

Expanded text:
ponite. Spes sibi quisque, sed haec quam angusta videtis; ponite. Spes sibi quisque, sed haec quam angusta videtis; cetera qua rerum iaceant perculsa ruina, ante oculos interque manus sunt omnia vestras. Nec quemquam incuso: potuit quae plurima virtus esse, fuit; toto certatum est corpore regni. Nunc adeo quae sit dubiae sententia menti expediam et paucis, animos adhibete, docebo. Est antiquus ager Tusco mihi proximus amni, longus in occasum, finis super usque Sicanos; Aurunci Rutulique serunt et vomere duros exercent colles atque horum asperrima pascunt. Haec omnis regio et celsi plaga pinea montis cedat amicitiae Teucrorum, et foederis aequas dicamus leges sociosque in regna vocemus. Considant, si tantus amor, et moenia condant. Sin alios finis aliamque capessere gentem est animus possuntque solo decedere nostro: bis denas Italo texamus robore navis seu pluris complere valent, iacet omnis ad undam materies, ipsi numerumque modumque carinis praecipiant, nos aera manus navalia demus.