comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Exta ꝓiciuntur in fluctus. aris. poriciuntur. idest porriguntur. Nisi forte dicamus &iam fluc¬
Latine hic forcus huus forci dicimus Nam apud nos greca huius nominisꝰ non est declinato.
e st autem deus marinus: Panopeaq uirgo. una de nereidibus: Quam ideo separatim dixit ut il.
non uirgmes intellegamus.⁊ Portimus deus marimis qui portubus preest: & bene impulit¬
eum. ipse iam uicinum portui snota est autem fabula. Athamas post furorem a uinone in¬
mis sum. occiso learcho. melicertam. alterum filium. cum uxore sua persequeretur. & se illi in
mare precipitassent : uoluntate numinum in deosuersi sunt. Melicerta in postimum qui grece pale¬
mon dicitur: in o. inmatrem matutam. quȩ grece diciturle ic hotheaꝰ Fortu se condidit alto iđ
usq ad interiora peruenit. Ex more luderum. scilic& per preconem. uictorem. Prunum subauđ.

Expanded text:
 Proiciam exta 'proiciuntur' in fluctus, aris 'porriciuntur', hoc est porriguntur: nisi forte dicamus etiam fluc Proiciam exta 'proiciuntur' in fluctus, aris 'porriciuntur', hoc est porriguntur: nisi forte dicamus etiam flucLatine 'hic Phorcus, huius Phorci' dicimus: nam apud nos Graeca huius nominis non est declinatio. est autem hic Phorcus deus marinus. panopeaque virgo una de Nereidibus, quam ideo separatim dixit, ut illas non virgines intellegamus. Ad v. 241 Portunus deus marieum ‘ipse’ iam vicinum portui. Nota est autem fabula: Athamas post furorem a Iunone inmissum cum, occiso Learcho, Melicertam alterum filium cum Ino uxore sua persequeretur et se illi in mare praecipitassent, voluntate numinum in deos versi sunt, Melicerta in Portunum, qui Graece Palaemon dicitur, Ino in matrem Matutam, quae Graece dicitur Leucothea. PORTV SE CONDIDIT ALTO id est usque ad interiora pervenit. EX MORE ludorum, scilicet per praeconem. VICTOREM ‘primum’ subaudis;
Abbreviated transcription (Latin):
aerem. frustra. quis enim ei relicta uictoria subuenir& ⁊ ipso super est infine. ut spatia. & si plu¬
ra supersint transeat elapsus prior. Proprium decus. Quasi iam partam uictariam. & honore᷑
ni teneant indignant᷑. Successus felicitas. Possunt quia posse uidentur. Sperabant uictoriã
opinione spectantum. ut cunctiq sequentes instigant studus . Palmas utras diaimus supra an¬
tiquum hoc eẽ. Carpinus tamen dicit. qui de elocutionibus scripsit. ꝑ naturam uitiosam eẽ hanc
elocutionem. & siue utramq palmam. suie utrasq palmas chaerimus eẽ maliquo usurpationem
mperium est pelagi. inpelago. ut dii quibus imperium est animarum. lȩtus uictor a precedem.
quod sẽquitur ante aras. De quibiis paulopost ait. Pars spoliant aras: Uoti reus. debitor. Un¬
de uota soluentes dicimus absolutos unde est. damnabis tu quoq uotis. quasi reos facies. Proicã.¬

Expanded text:
aërem. FRVSTRA quis enim ei relicta victoria subveniret? IPSO SVPEREST IN FINE ut «spatia et si pluaërem. FRVSTRA quis enim ei relicta victoria subveniret? IPSO SVPEREST IN FINE ut «spatia et si plura supersint, transeat elapsus prior». PROPRIVM DECVS quasi iam partam victoriam et honorem ni teneant, indignantur. SVCCESSVS felicitas. POSSVNT QVIA POSSE VIDENTVR sperabant victoriam spectantum opinione, ut «cunctique sequentem instigant studiis». PALMAS VTRASQVE diximus supra antiquum hoc esse. Carminius tamen delocutionem, et sive 'utramque palmam', sive 'utrasque palmas' dixerimus, esse in aliquo usurpationemIMPERIVM EST PELAGI in pelago, ut «di quibus imperium est animarum». LAETVS victor; a praecedenti quod sequitur. ANTE ARAS de quibus paulo post «pars spoliant aras». VOTI REVS debitor; unde vota solventes dicimus absolutos
Abbreviated transcription (Latin):
sit ultinos non redire. Nef as modo obprobrium. aerea fortis. ut & uinctos temo trabat
soliri est ei cui subiac& unde est solum nauis mare. &aer auium. & est uerbum ciuus per iucida
anini iuuenis. interiorq: snisterior. cicero. Quem omia intus canere dicebant. Salustius. igt t̃
emorsus prona asiae bithinia est ouquo augusto ut & silius insedit ouquis. Pro currentibus
łreminentibus. & ueliei obuiam uenientib: Miurice. Saxi acumen eminens. per tranquilltia¬
oni norantur. id est retro agunt. legunt. alii pretereunt. sed meluis legunt idest colliguini
ami sei. & finntis discentem currere remis. Frona uicina littoribus. Vnde altum est Rongẽ po¬
lumbo & similis: Nam agrestes palumbes uocantur . Ea territa. Pinnarum concussione terrorem signifi¬
cans: ut tinuitq exterrita pinnis ales. Non enim tim& pinnis. sed indicat timorem. radit. secat purũ

Expanded text:
sit ultimos non redire. NEFAS modo obprobrium. AEREA fortis, ut «et iunctos temo trahat sit ultimos non redire. NEFAS modo obprobrium. AEREA fortis, ut «et iunctos temo trahat solum est ei cui subiacet, unde est solum navis mare, et aer avium. et est verbum cuius perlucida animi iuvenis». INTERIOR sinisterior; Cicero «quem omnia intus canere dicebant», Sallustius «igitur introrsus prima Asiae Bithynia est». INIQVO angusto, ut «et silvis insedit iniquis». P MVRICE saxi acumen eminens per tranquillitatem. MORANTVR retro agunt. LEGVNT alii ‘praetereunt’. Sed melius ‘legunt’, id est ‘colligunt’; nam sequitur «et fractis discentem currere remis». PRONA vicina litoribus; unde ‘altum’ est longe poneroque columbo et similis regum pueris»; nam agrestes ‘palumbes’ vocantur. EXTERRITA pinnarum concussione terrorem significans, ut «timuitque exterrita pinnis ales»; non enim timet pinnis, sed indicat timorem. RADIT secat purum
Abbreviated transcription (Latin):
peritia gubernantis. eiusdem reistudiosa. ut illo emulo atq imimitare studiorum meorum. cicero
in cesarianis. alias in imicum significat. Insurgite e contralucanus. atq: in transtra cadunt & remiᷤ
pu: Haectorei aut fortissimi. aut reuera quondam haectoris socu. Getulis. a fricanis a parte totũ.
Iam getulia mediterranea est. sqrtes uero ucta libiam sunt : Sic de sirabus horaunis. Ubi maura
semper aestuat unda. fuisse autem troranos m sirtibus ille indicat locus. in breuia & firtes urg&
miserabile uisu. Ionio. quando uixta tasibdin nauigatuerunt. Male aeq Malea promuito¬
rium est laconicȩ prorunciae. ubi undȩ sunt sequaces id est persequatricas. ut capreȩ aeq sequa¬
ces illuduit. Prima quasiq sold. mnestheus. Ille semper inctor. hoc uincite loco Uictoriae

Expanded text:
peritia gubernantis. AEMVLA PRISTIS eiusdem rei studiosa, ut «illo aemulo atque imitatore studiorum meorum» Cicero peritia gubernantis. AEMVLA PRISTIS eiusdem rei studiosa, ut «illo aemulo atque imitatore studiorum meorum» Cicero in Caesarianis; alias inimicum significat. INSVRGITE econtra Lucanus «atque in transtra cadunt et remis pectora pulsant». HECTOREI aut ‘fortissimi’, aut re vera quondam Hectoris socii. GAETVLIS Africanis, a parte totum; nam Gaetulia mediterranea est, syrtes vero iuxta Libyam sunt. Sic de syrtibus Horatius «ubi Maura semper aestuat unda». Fuisse autem Troianos in syrtibus ille indicat locus «in brevia et syrtes urget, miserabile visu». IONIO quando iuxta Charybdin navigaverunt. MALEAEQVE Malea promunturium est Laconicae provinciae, ubi undae sunt sequaces, id est persecutrices, ut «capreaeque sequaces inludunt». PRIMA quasi quae soleo. MNESTHEVS ille semper victor. HOC VINCITE loco victoriae
Abbreviated transcription (Latin):
uerre. cum ifrasceretur lacrimas interdum utx tenere. Necorisq sui. In honestum est enim irasei.
duci presertim. Sociumq salutis. Possumus intellegere oblitus salutis suae socium. id est guber¬
natorem. possumus & socium salutis suae oblitus. pro sociorum precipitato scilic& gubernatore
Ipse gubernado. ut ostenderae nichil ẽẽ. quod ipse non possor implere. Hortaturq uiros aut ipse
dicit celeua. Nam ortatores dicuntur. aut quia consternati ifuerunt perdito gubernatore.
clauum fustem gubernaculi. lam senior madidaq fluens in ueste me moetes. contra illud quia oc¬
currebat gubernatorem natandi geritum suisse debere. addidit. seniorem ueste madida. fluensin
ueste : cui uestis fluebat. Honeste locutus est. Sic uiuenalis. & multo stillara: pemila nimbo. Ro¬
sere natantem. Vnde in ludis uoluptas queritur. reuomentem. Sepius uomentem. Morantem. Im¬

Expanded text:
Verre cum irasceretur «lacrimas interdum vix tenere». DECORISQVE SVI inhonestum enim irasci, Verre cum irasceretur «lacrimas interdum vix tenere». DECORISQVE SVI inhonestum enim irasci, duci praesertim. SOCIVMQVE SALVTIS possumus intellegere ‘oblitum salutis suae socium’, id est gubernatorem; possumus et ‘socium salutis oblitus’ pro ‘sociorum’, praecipitato scilicet gubernatore. IPSE GVBERNACLO ut ostenderet nihil esse quod ipse non posset implere. HORTATVRQVE VIROS aut ipse dicit celeuma - nam hortatores dicuntur - aut quia consternati fuerunt perdito gubernatore. CLAVVM fustem gubernaculi. IAM SENIOR MADIDAQVE FLVENS IN VESTE MENOETES contra illud, quia occurrebat gubernatorem natandi peritum fuisse debere, addidit ‘senior’ et ‘veste madida’. ‘Fluens in veste’ ‘cui vestis fluebat’. Honeste locutus est; sic Iuvenalis «et multo stillaret paenula nimbo». RISERE NATANTEM unde in ludis voluptas quaeritur. REVOMENTEM saepius vomentem. MORANTEM im
Abbreviated transcription (Latin):
dirret celeriter: ut labere nimpha polo. Turbam inter ipso principio. Discronine insterticio. Et be¬
ne uariat nunc naues. nunc ductores commemorans. Priorem. Inter se hoc est tercium. Metamq
tenebant. E auticum utrbuni. Princeps Modo ordinis est. quo tantum nuchi. Uacat michi. ut sol&
plerumq Litus ana. Litus est onme quod aqua alluitur. Vnde & saxum litus uocauit. Stringat.
radat. acsi dicene. huc uoca quo times. salmula. Ex trema pars remi. in modum palmae protenta . Ite¬
rum. Noc uerbum & apoeta potest dici. ut uterum reuocabat. & agꝗa a ͣ quobis tterumi non iterũ
pete. Imter nauemq que uacat: exarsit uiueni. causa pendae ex causd. Horatius Non ego hoc ferrẽ
calidus uiuenta hoc consule planto. Nec lacrimis caruere genae. Nimis irascentum est. cicero de

Expanded text:
currit celeriter, ut «labere, nympha, polo». TVRBAM INTER in ipso principio. DISCRIMINE interstitio. Et becurrit celeriter, ut «labere, nympha, polo». TVRBAM INTER in ipso principio. DISCRIMINE interstitio. Et bene variat, nunc naves, nunc ductores commemorans. PRIOREM inter se, hoc est tertium. METAMQVE TENEBANT nauticum verbum. PRINCEPS modo ordinis est. QVO TANTVM MIHI vacat ‘mihi’, ut solet plerumque. LITVS AMA ‘litus’ est omne quod aqua adluitur; unde et saxum ‘litus’ vocavit. STRINGAT radat, ac si diceret ‘hoc volo quod times’. PALMVLA extrema pars remi in modum palmae protenta. ITERVM hoc verbum et a poeta potest dici, ut ‘iterum revocabat’, et a Gya, ut ‘quo abis iterum’, non ‘iterum pete’. INTER NAVEMQVE ‘que’ vacat. EXARSIT IVVENI causa pendet ex causa; Horatius «non ego hoc ferrem calidus iuventa consule Planco». NEC LACRIMIS CARVERE GENAE nimis irascentum est. Cicero de
Abbreviated transcription (Latin):
&t erultare facit: ut latus hauriat a pertum. laudumq ne cẽ turpe quod pauorꝰ att. ane iste
sunt bellorum prolusiones unde &iam ad tubam geruntur. Sed sciendum maioris aetatis fimera
ad tubam solenorpreferri. Persuis. hinc tuba candelae minoris uero ad tibias. ut statius de arche
moro teneros solitum dedducere mories foribus om̃s. Scdm naturam ante generali usus est de¬
seriptione uenturus ad soetialitatem. Precipites festinantes. ut precipites uigilate inri. Ruugo &
hoo celeritatis est plures erini se onpedunt. carcere usurpauit. Nam carcer est numero
tuntum singulari : custodia tbnariorui .i. carceres uero plurali numero hostia quibus equi arcent᷑
Snde &e carceres quasi arceres scđm uarronem. lugis. Iugalibus equis. undania autem large effusa.
cons onat. Ideo onisonat propter eiho. Nrãe enim uocis est ae mula. unde oe resultat ait. elabitur Pre¬

Expanded text:
et exultare facit, ut «latus haurit apertum». LAVDVMQVE ne esset turpe quod ait ‘pavor’. Sane istae sunt bellorum prolusiones; unde etiam ad tubam geruntur. Sed sciendum maioris aetatis funera ad tubam solere proferri: Persius «hinc tuba, candelae»; minoris vero ad tibias, ut Statius de Archemoro «tibia cui teneros solitum deducere manes». FINIBVS OMNES secundum naturam ante generali usus est descriptione, venturus ad specialitatem. PRAECIPITES festinantes, ut «praecipites vigilate, viri». BIIVGO et hoc celeritatis est; plures enim se inpediunt. CARCERE usurpavit: nam ‘carcer’ est numero tantum singulari custodia noxiorum, ‘carceres’ vero tantum plurali ostia quibus equi arcentur; unde et ‘carceres’ quasi ‘arceres’ secundum Varronem. IVGIS iugalibus. VNDANTIA autem ‘large effusa’. CONSONAT ideo ‘consonat’ propter echo; nostrae enim vocis est aemula, unde et ‘resultant’ ait. ELABITVR prae
Abbreviated transcription (Latin):
erasnc autem grece dicitur. anotuo epan niac. latine interpres animes.
ꝑro umbris scđm poeticũ morem. animae enim in cȩlosunt. ut uisa hinc
cȩlo facies de lapsa parentis. huius autem rei ratio: alteruis est scientiae.
Lumina morte resignat. claudit. perturbat Est & aliud quod fisici
dicunt. Pupillas quas in oculis uidemus. morituros ante triduum non
habere. Quib: non uisis est sumina desperatio: Hoc ergo dicit. Resignat hoc
est aufert signa luminis: tranat. transuolatꝰ. ut nare per aestatem liqͥ¬
dam. Suspexeris agmen  apicem. & latera. Bene ei quȩ sunt hominis
dat. Nam rex fuit. Qui cum audiss& oraculo. cauendum ẽẽ a iouis
filio. & timore nullum susciper&. a perseo in montem conuersus est.
uiso gorgonis capite. eo quod illum noluit suscipere. Ut autem in

Expanded text:
Ἑρμῆς autem Graece dicitur ἀπὸ τῆϛ ἑρμηνείας, Latine interpres. ANIMAS Ἑρμῆς autem Graece dicitur ἀπὸ τῆϛ ἑρμηνείας, Latine interpres. ANIMAS pro ‘umbras’ secundum poeticum morem. Animae enim in caelo sunt, ut «visa dehinc caelo facies delapsa parentis». huius autem rei ratio alterius est scientiae. LVMINA MORTE RESIGNAT claudit, perturbat. Est et aliud quod physici dicunt, pupillas, quas in oculis videmus, morituros ante triduum non habere; quibus non visis est summa desperatio. Hoc ergo dicit ‘resignat’, hoc est ‘aufert signa luminibus’. TRANAT transvolat, ut «nare per aestatem liquidam suspexeris agmen». APICEM ET LATERA bene ei quae sunt hominis dat; nam rex fuit qui, cum audisset oraculo cavendum esse a Iovis filio et timore nullum susciperet, a Perseo in montem conversus est viso Gorgonis capite, eo quod illum noluit suscipere. Vt autem in
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ deinde sequitur gloria. haec summa est. Idest mei preceoti col¬
lectio : Iuuenalis: in summa non maurus erat: neq sarmata. Parere
parabat. Non respond& quasi numen inferus. sed dictis optemper&
odario nectit. Rercurius ideo dicitur. habere pinna s. quia cicius ab
omnibus planetis in ortum suum recurrit. Unde & uelox & errans
nducitur. ut quos ignes cȩli cillenius erret in orbes. uirgam capit adest
caduceum. quod primo apollo habuit. & donauit mercurio. lyra sibi
tradita. Sichoratius. Fra ternaq humerum lira. huus autem iurgae
haet ratio est Mercurius & orationis deus dicitur. & interpres deorũ.
nde uirga serpentes diuidit idest uenena. Nam bellantes interpretum
oratione sedantur. Vnde scđm liuium legatipacis caduceatores dicurt᷑
Sicut enim perfetiales bella indicebantur. ita paxper caduceatores fiebat

Expanded text:
quae deinde sequatur gloria». HAEC SVMMA EST id est ‘mei praecepti colquae deinde sequatur gloria». HAEC SVMMA EST id est ‘mei praecepti collectio’. Iuvenalis «in summa, non Maurus erat neque Sarmata». PARERE PARABAT non respondet quasi numen inferius, sed dictis obtemperat. TALARIA NECTIT Mercurius ideo dicitur habere pennas, quia citius ab omnibus planetis in ortum suum recurrit; unde et velox et errans inducitur, ut «quos ignis caeli Cyllenius erret in orbes». TVM VIRGAM CAPIT id est caduceum, quod primo Apollo habuit et donavit Mercurio, lyra sibi tradita; sic Horatius «fraternaque umerum lyra». Huius autem virgae haec ratio est. Mercurius et orationis deus dicitur et interpres deorum; unde virga serpentes dividit, id est venena. Nam bellantes interpretum oratione sedantur. Vnde secundum Livium legati pacis ‘caduceatores’ dicuntur; sicut enim per fetiales bella indicebantur, ita pax per caduceatores fiebat.
Abbreviated transcription (Latin):
mentem. Exceptis temporibus. quibus a latino regebatur. Ut longa
populos in pace gerebat. nam alias. bellicosa fuit italia : Pder&
Modo protender& id est propagar&e ꝓ pago aut̃ sigrnꝰ signific & P
breuis est. Ut sit romana potens itala iurtute propago. Se deas
a rificant & decipere: ut unius ob iram prodimur. & est infinitum. haec
ietis polisemos supersua laude prosua laude. Et gretum est schema. dic
dere etea scanione. Propter illud quod frequenter diximus. ipn imperuũ
deberi Ideo autem hoc asserit poeta. ut laudando uilum. cesarem laud&
qula ab eo originem ducit. ut uilus a magno dimissum nomen nulorande¬
qus iiuid& arces Honestior el ocutio est. si addamus quam rem maudem᷑
nt siber pampinieas iniudit collibus umbras. Inmica gedardꝓneo cupat
quasi prescius. Beolem ausoniam. ut iui: Nuncagse dai dotram ple

Expanded text:
MENTEM exceptis temporibus quibus a Latino regebatur, ut «longa MENTEM exceptis temporibus quibus a Latino regebatur, ut «longa populos in pace regebat»; nam alias bellicosa fuit Italia. PRODERET modo ‘protenderet’, hoc est ‘propagaret’. ‘Propago’ autem si genus significet, ‘pro’ brevis est, ut «sit Romana potens Itala virtute propago»; si de asignificat et decipere, ut «unius ob iram prodimur». Et est in infinitum haec glossula polysemos. SVPER SVA LAVDE pro sua laude. Et Graecum est schema; sic exercet. ASCANIONE propter illud quod frequenter diximus, ipsi imperium deberi. Ideo autem hoc adserit poeta, ut laudando Iulum Caesarem laudet, quia ab eo originem ducit, ut «Iulius a magno demissum nomen Iulo». ROMANAS INVIDET ARCES honestior elocutio est si addamus quam rem invidemus, ut «Liber pampineas invidit collibus umbras». INIMICA IN GENTE praeoccupat quasi praescius. PROLEM AVSONIAM ut in sexto «nunc age Dardaniam prolem
Abbreviated transcription (Latin):
uindicat armis. alii dicunt bis. semel a diomedis. singulari certam ine
ii quo a diomede pereussus est saxo. Iuuenalis. uel quo tytides. percusst
pondere coxam aeneȩ. & item in ercidio sicut legimus. descende
abducente deo: alii dicunt propter diomedis & achillis certamina
singularia: Sed quando cum achille dimicauit: a neptuno libera¬
tere nimphas. Potest &iam alter sensus eẽ : Nam troia antea ab hereu¬
le. qui & ipse grecus fuit. capta est ut intelligamusiam tunc aencã
natum fuisse: Nec enim multum tempus mmterfuit. cum constae
priamotunc ab hertule imperium traditum. Grauidam imperiis
Vnde multi imperatores possent crearit ut hino populum late
regem. Ideo autern grauida ab latiuo uingitur. quia & iam grauis
ilia re dicimus. unde est origo huus sermonis : Sic plautus in am¬
phitrione: Uxor tua non puerosed peste grauida est Belloq fre¬

Expanded text:
VINDICAT ARMIS alii dicunt ‘bis’ semel a Diomedis singulari certamine, VINDICAT ARMIS alii dicunt ‘bis’ semel a Diomedis singulari certamine, in quo a Diomede percussus est saxo - Iuvenalis «vel quo Tydides percussit pondere coxam Aeneae» - et item in excidio, sicut legimus «descendo ac ducente deo». Alii dicunt propter Diomedis et Achillis certamina singularia. Sed quando cum Achille dimicavit, a Neptuno liberatere nymphas». Potest etiam alter sensus esse; nam Troia antea ab Hercule, qui et ipse Graecus fuit, capta est, ut intellegamus iam tunc Aeneam natum fuisse; nec enim multum tempus interfuit, cum constet Priamo tunc ab Hercule imperium traditum. GRAVIDAM IMPERIIS unde multi imperatores possent creari, ut «hinc populum late regem». Ideo autem ‘gravida’ ablativo iungitur quia etiam ‘gravis illa re’ dicimus, unde est huius origo sermonis; sic Plautus in Amphitryone «uxor tua non puero, sed peste gravida est». BELLOQVE FRE
Abbreviated transcription (Latin):
rapuerat. Templis quippe tuis. F acsi dicer&. Non mirum si haec patimur colen¬
te. Sic supra adrisionem dictum. Iuppiter omnipotens. acsi dicerae. łues
qui potes omĩa: Fouemus mnanem. aut quia frustra credimus mundi eẽ sec¬
torem. aut quia me tuum filium eẽ confido. fouenus autem quasi per se n
firmam. Oc ulosq ad m .tor. Ut inde pellat aeneam. nec uideatur eẽ
contrarium. quod turbantur om̃ia ioue africam respiciente . Nam utrũq
a turpi liberat fama: Soca tephiros. aut quibus aeneas nauig&. Unde est
net tẽ ⁊ephiros audis spirare secundos. aut qui uehant merturium
ut uentosq u. secabat: Iten Rapido pariter cum flamine portant. tiria car¬
thagiee pro carthagini. & pro aduerbio in loco: de loco posuit. Sic horati.
Rome tibur amemꝰ uentosus tibure romam protiburi. Expectat morat᷑
pitheton perpetuum. net ad presons negotum pertinens: Grauimq: .i. Pis

Expanded text:
rapuerat. Ad v. 218 Templis quippe tuis ferimus ac si diceret, non mirum si haec patimur te colenrapuerat. Ad v. 218 Templis quippe tuis ferimus ac si diceret, non mirum si haec patimur te colentes. sic supra ad inrisionem dictum 'Iuppiter omnipotens', ac si diceret: tu es, qui potest omnia? fovemus inanem aut quia frustra te credimus mundi esse rectorem: aut quia me tuum filium efirmam. OCVLOSQVE AD MOENIA TORSIT REGIA ut inde pellat Aenean. Nec videatur esse contrarium quod turbantur omnia Iove Africam respiciente; nam utrumque a turpi liberat fama. VOCA ZEPHYROS aut quibus Aeneas naviget, unde est «nec zephyros audis spirare secundos», aut qui vehant Mercurium, ut «ventosque secabat», item «rapido pariter cum flamine portant». TYRIA CARTHAGINE pro ‘Carthagini’; et, pro adverbio in loco, de loco posuit; sic Horatius «Roma Tibur amem, ventosus Tibure Romam» pro ‘Tiburi’. EXPECTAT moratur, A epitheton perpetuum, nec ad praesens negotium pertinens. GRAIVMQVE IDEO BIS
Abbreviated transcription (Latin):
hoc facis : ceciq ignes: Nonquia non uidentur. sed quorum origo non
fulm̃. Innubibus erant. ac si dicer&. Non ex te fuint. Si enim errant
tuo non reguntur imperio. Iuuenalis. Non uentorum rabie sed iratꝰ¬
cadat in terras. Et .l. femna. Inuidia a seru. &iam incipit spetialis
conquestio. est autem ordo: femina errans quȩ in nr̃is finibus urbẽ
posuit. Pretio. ut ostendat eam nec meruisse por grãm. nec inuasisse
loci leges dedimus. aut quam tributariam fecimus aut cui id co concessimus cuittat
Sominum ut superius. liceat frigio seriuire marito. est autem de ure quasiperꝰ
coemptionem : Paris similis paridi . in uiria a persona & bone pari qua siqui fusi¬
lit pactam :. Sic iuuenalis. & caluo seruirae roma neronis demi uiro comitatit
Ut ouerae frigiae. neq enim. f Mlo conia mitra. lidia. Niam utebantur & frriges
& lidi mitra. hoc est in curuo pilleo. De quo pendebat & iam buccarum tegimen
potitur. Stupro fruitur. Nam proprie raptus est. illicitus coitus. Nec enim hic

Expanded text:
caecique ignes non quia non videntur, sed quorum origo non fulmen. in nubibus ac si diceret, non ex te fiunt; si enim errant, tuo non reguntur imperio. Iuvenalis "non quasi fortcet ignis». FEMINA invidia a sexu. Et iam incipit specialis conquestio. Est autem ordo: femina errans, quae in nostris finibus urbem posuit. PRETIO ut ostendat eam nec meruisse per gratiam nec invasisse LOCI LEGES DEDIMVS aut quam tributariam fecimus, aut cui ideo concessimus civitateDOMINVM ut superius «liceat Phrygio servire marito». Est autem de iure, quasi per coëmptionem. PARIS similis Paridi, iniuria a persona. Et bene ‘Paris’ quasi qui sustulit pactam. Sic Iuvenalis «et calvo serviret Roma Neroni». SEMIVIRO COMITATV ut «o vere Phrygiae! Neque enim Phryges». MAEONIA MITRA Lydia; nam utebantur et Phryges et Lydi mitra, hoc est incurvo pilleo, de quo pendebat etiam buccarum tegimen. potitur stupro fruitur: nam proprie raptus est inlicitus coitus; nec enim hic
Abbreviated transcription (Latin):
ribantes eius ministri. cum strictis gladiis eẽ finguntur: ũt significetur
om̃s pro terra sua debere pugnare. quod autem turritam gestat coro¬
nam. ostendit superpositas terrȩ eẽ ciuitates. quas insignitas turribus.
constat. gnosia. regna. cretam a gnoso ciuitate cius Nec longo distant
cursu. a delo scilic& uppiter modo adsit. aut aer acsi dicer&: t antunimꝰ
sit serenum: ut horatius man& sub ioue frigido. uenator terrenȩ coniug
in memor. aut reuera iuppiter. qui preest insulȩ quam petemus Eretheis.
quia . KΡΗTN. ideo crete̾is. ut aetneis: meritos unicuiq aptos. Ratio erum uied¬
marum fit .pro qualitate numinum. Nam aut haet immolantur quae o
eorum muneribus. ut porcus cererera quanobet in rigibus hircus libero quisa ii¬
eobus noeerduts cere ⁊ dnmlit uamen: It inferis mara specu&ts̃ superopt¬

Expanded text:
ribantes eius mribantes eius momnes pro terra sua debere pugnare. Quod autem turritam gestat coronam, ostendit superpositas terrae esse civitates, quas insignitas turribus constat. GNOSIA REGNA Cretam, a Gnoso, civitate eius. NEC LONGO DISTANT CVRSV a Delo scilicet. MODO IVPPITER ADSIT aut aër, ac si diceret, ‘tantummodo sit serenum’, ut Horatius «manet sub Iove frigido venator tenerae coniugis inmemor», aut re vera Iuppiter, qui praeest insulae quam petemus. CRETAEIS quia Κρήτη, ideo ‘Cretaeis’, ut ‘Aetnaeis’. MERITOS unicuique aptos. Ratio enim victimarum fit pro qualitate numinum. Nam aut haec immolantur quae obsunt eorum muneribus - ut porcus Cereri, quia obest frugibus, hircus Libero, quia vitibus nocet - aut certe ad similitudinem, ut inferis nigras pecudes, super
Abbreviated transcription (Latin):
cursii: ad eo ut sponsos ꝓuocatos ac uictos occider&. Postea ẏppomenes. uenerem ut
sibi adeẽ rogauit. a qua cum accepiss&. de horto hesperidum. tria mala au¬
rea : ꝓuocauit puellam. & singula mala coepit iacere. Tunc alante cupidita¬
te. colligendorum malorum retenta: superata est. Sed ippomenes potitus uic¬
toria: in luco deum matris amoris patientia cum uicta concubuit Unde irata
dea. in leones eos conuertit: & suo currui subiugauit. & precepit ne secum.
umquam leones coirent. Nam & plinius in naturali historia: dicit leonem
cum parda libenter. & pardum cum leena. concumbere. ldeo autem mat̾
deum. curru uehi dicitur. quia ipsa est terra. quȩ pend& in aere. ldeo susti
netur rotis: quia mundus rotatur. & reuolubilis est. Ideo ei subungantur
leones. ut ostendatur maternam pietatem. totum posse superare: Ideo co¬

Expanded text:
cursu adeo ut sponsos provocatos ac victos occideret. Postea Hippomenes Venerem ut cursu adeo ut sponsos provocatos ac victos occideret. Postea Hippomenes Venerem ut sibi adesset rogavit; a qua cum accepisset de horto Hesperidum tria mala aurea, provocavit puellam et singula coepit iacere. Tunc Atalante cupiditate colligendorum malorum retenta superata est. Sed Hippomenes potitus victoria in luco matris deum amoris inpatientia cum victa concubuit. Vnde irata dea in leones eos convertit et suo currui subiugavit et praecepit ne secum umquam leones coirent. Nam et Plinius in Naturali Historia dicit leonem cum parda libenter, et pardum cum leaena concumbere. Ideo autem mater denetur rotis quia mundus rotatur et reuolubilis est; ideo ei subiunguntur leones ut ostendatur maternam pietatem totum posse superare; ideo Co
Abbreviated transcription (Latin):
inde duasg. noson & ierapidniamͦ uberrima regna. hic decipitur. quia audit atq: ubert
glebȩ maximus unde  fallitur. Nam antiquior est dardanus. Si rite audita recor¬
dor. Bene dubitatione excusat errorem. Roehtheas. amat uirgilius declina¬
tiones grecas salua regulae reuerentia. in latinitatis conuertere: ei gretam dip¬
bele dicta est: alii dicunt cybelum. sacerdotem eius primum. & ab eo cube¬
lendictam. Non nulli cultrix. cybele legunt. ut sit quasi cybeleia. aliicy
proprium est eius sacerdotum: corubantiaq aera. coribantes deimones sunt mi¬
nistri. matris deum : quasi demones. qui totum scint. Fida silentia sacris:¬
ti. hinc inquit inuentum est seruare. sacris fidele silentium: & uincti curriu
orti. fabula talis est: schyrres ciuitas est Exx inde fuit uirgo. athlante prepotens

Expanded text:
nti et quattuor, inde duas, Gnoson et Hierapydnam. VBERRIMA REGNA hic decipitur, quia audivit «ubere nti et quattuor, inde duas, Gnoson et Hierapydnam. VBERRIMA REGNA hic decipitur, quia audivit «ubere laeto». MAXIMVS VNDE PATER fallitur; nam antiquior est Dardanus. SI RITE AVDITA RECORDOR bene dubitatione excusat errorem. RHOETEAS amat Vergilius declinationes Graecas, salva regulae reverentia, in Latinas convertere ει Graecam dipbele dicta est. Alii dicunt Cybelum sacerdotem eius primum fuisse et ab eo Cybelen dictam. Non nulli ‘cultrix Cybele’ legunt, ut sit quasi ‘Cybeleia’. Alii ‘Cproprium est eius sacerdotum. CORYBANTIAQVE AERA Corybantes δαίμονες sunt, ministri matris deum – quasi δαήμονες, qui totum sciunt. FIDA SILENTIA SACRIS hinc, inquit, inventum est servare sacris fidele silentium. ET IVNCTI CVRRVMorti». Fabula talis est. Schoenos civitas est. Exinde fuit virgo Atalante, praepotens
Abbreviated transcription (Latin):
Medio ponto. Potest quidem intelligi. scđm salustium. longe a continenti.
sed altior hoc loco intuitus. nam apud corographos legimus. quȩ insula in quosit
mari : ut sardania mafrico delos inegea & de aliis. decreta om̃s dubitant in quo sit ma
Nam parte libicum. paute egiptium . parte achaicum parte ionium respicit : Monsideus¬
ubi deriuatiuum est pro principali. & est ia nideus ut tIT NtI & neus cunabula gentis
Nutrimenta. Nam ubi iacent infantes. cun& uocantur. & latenterdat głam troianis.
dicens eos adis originem ducere. Unde ab ioue principium generis: Ibi enim & dedardan
& de teuchrõ intelligimus quasi iouis ciue. Urbes habitant: nondicit. qui: sed intellis¬
git cretenses aut certe habitant. prohabitantur. ut insinuat pauor. & primum quiã
centum habuit ciuitates. unde & catopholis. ca tonpolis dicta est. post xxii

Expanded text:
MEDIO PONTO potest quidem intellegi, secundum Sallustium, ‘longe a continenti’.MEDIO PONTO potest quidem intellegi, secundum Sallustium, ‘longe a continenti’. Sed altior est hoc loco poetae intuitus; nam apud chorographos legimus quae insula in quo sit mari, ut Sardinia in Africo, Delos in Aegeo, et de aliis. De Creta omnes dubitant in quo sit mari; nam parte Libycum, parte Aegyptium, parte Achaicum, parte Ionium respicit. Eus derivativum est pro principali: et est Ἴδη Idaeus, ut Αἴτνη Aetnaeus. cunabula gentis nutrimenta; nam ubi iacent infantes cunae vocantur. et latenter dat gloriam Troianis dicens, eos a diis originem ducere: unde est "ab Iove princiet de Teucro intellegimus, quasi Iovis cive. VRBES HABITANT non dicit qui, sed intellegimus Cretenses. Aut certe ‘habitant’ pro ‘habitantur’, ut «insinuat pavor». Et primo quidem centum habuit civitates - unde hecatompolis dicta est - post vigi
Abbreviated transcription (Latin):
fecere manus. Item sacrarum similitudo. quȩ apud maiores nefas erat pe¬
rire unde aeneas in rii: Sacra deosq dabo. socer arina latinus habeto
Iouis magni quia illic dicitur eẽ nutritus. quođ ut salustius dicit. id eo fin¬
git᷑ quia primocretenses constat. inuenisse religionem: Sane nati iouis
fabula: hȩc est. Saturnus postquam. a themide oraculo. comperit a filio
se posse. regno deppelli. natos ex rhea utore deuorabat. quȩ natum iouẽ
pulchritudine delectata nimphis commendauit in monte cretȩ dictaco
ubi eum aluerunt apes: & adhibiti sunt curetes & corybantes: qui tinni¬
tuaeris. prohiberent auditi. pueri uagitum. unde ipsi sunt matris dm̃
ministri. ut auter fingatur saturnus. filios suos comesse ratio. hec est.
quia dr̃ deus eẽ aeternitatis & seculorum. Scła autem: annos ex senatos
in se reuoluunt. unde grece kyꝑonoc quasi xponoc idẽ tempus dicitur.

Expanded text:
fecere manus», item sacrorum similitudo, quae apud maiores nefas erat pefecere manus», item sacrorum similitudo, quae apud maiores nefas erat perire; unde Aeneas in duodecimo «sacra deosque dabo, socer arma Latinus habeto». IOVIS MAGNI quia illic dicitur esse nutritus; quod, ut Sallustius dicit, ideo fingitur, quia primo Cretenses constat invenisse religionem. Sane nati Iovis fabula haec est: Saturnus postquam a Themide oraculo comperit a filio se posse regno depelli, natos ex Rhea uxore devorabat. Quae natum Iovem pulchritudine delectata, nymphis commendavit in monte Cretae Dictaeo, ubi eum aluerunt apes. Et adhibiti sunt Curetes et Corybantes, qui tinnitu aeris prohiberent audiri pueri vagitum; unde ipsi sunt matris deum ministri. Vt autem fingatur Saturnus filios suos comesse, ratio haec est, quia dicitur deus esse aeternitatis et saeculorum. Saecula autem annos ex se natos in se revolvunt: unde Graece Κρόνος quasi χρόνος, id est tempus, dicitur.
Abbreviated transcription (Latin):
uersus homeri est quem& ipse orpheo sustulit. Item orpheus. de oracido
uopollinis operborei. mirȩ autem sequenti uersu hȩo ostenda dicen hodeee
phoebus Tumultu quia drxit exquirite. leticia p̾ropter promissam am perui
acternitatem monumenta uirorum. historias. Spes dicite uras aut quasi senei¬
loquitur aut quia ut supra diximus. scit se eẽ moriturum. ubiq en im scieni
futurorum inducitur. creta. dardanus iouis filius. & elettrę. profectus de cori
tociuitate tusciȩ : primus uenit ad troiam. & illic parua ȩdifficia collocauit
post cuius obitum teucer uenit ex creta. & inuenit dardani socios. habitantes
inuallibus qui constituit arces & moenia. Modo ergo erat. anchises. nec respi¬
ciens aduentum dardam oraculum cretam significare argumentatur
ex hisquȩ solent ab ad uenis fieri. lda inquit. illic est. quȩ & in troia ad si¬
militudinem dicta. ut effigiem. xanthi Troiam quȩ uidetis. quocm ur̃e

Expanded text:
versus Homeri est, quem et ipse de Orpheo sustulit, item Orpheus de oraculo versus Homeri est, quem et ipse de Orpheo sustulit, item Orpheus de oraculo Apollinis Hyperborei. Mire autem sequenti versu hoc ostendit dicendo ‘haec Phoebus’. TVMVLTV quia dixit ‘exquirite’. LAETITIA propter promissam imperii aeternitatem. MONVMENTA loquitur: aut quia, ut supra diximus, scit se esse moriturum; ubique enim sciens futurorum inducitur. tho, civitate Tusciae, primus venit ad Troiam et illic parva aedificia collocavit. Post cuius obitum Teucer venit ex Creta et invenit Dardani socios habitantes in vallibus. Qui constituit arces et moenia. Modo ergo erciens adventum Dardani oraculum Cretam significare argumentatur ex his quae solent ab advenis fieri. Ida, inquit, illic est, quae militudinem dicta, ut «effigiem Xanthi Troiamque videtis, quam vestrae
Abbreviated transcription (Latin):
daturun ostendit. uel corum arguit in sipientiam. Stisꝑe ftros geuorefe¬
sumninio originem significat. ut heus stir peminuisam. masculino arboree
int sestirpem teuchri nullo discrimine sacrum. sed horatiuus contra regie¬
une nstitur ut stirpesq raptas. & pecus &e domos Prima tellus italia unde
aordanus uenit teucer enim. de creta post uenit: ubere leto quod est italis
droprium. ut alibi atq ubere glebȩ. antiquam ex quirite matarquidesc
proranint actumi autem est de historia Nambrutus a filurta rquiror cũ
oraculum dei phici apollinis. peterent. responsum est eius imperuo: fons
qui primiũs matrem oscularetur f̃euersus. Quod solus bratusagr uoscenis
deipaui egressus simulatis casum osculatus est terran. Unde &e pouitus
uepeauo est : Et quirite. hoc dicendo ostendit ficultatemi hic domus qiđ
& mansuram urbem. Nam oraculum semper adpetita responda. Sane hic

Expanded text:
futurum ostendit laborem, vel eorum arguit insipientiam. STIRPE ‘stirps’ genere fefuturum ostendit laborem, vel eorum arguit insipientiam. STIRPE ‘stirps’ genere feminino originem significat, ut «heu stirpem invisam», masculino arborem, ut «sed stirpem Teucri nullo discrimine sacrum». Sed Horatius contra regulam nititur, ut «stirpesque raptas et pecus et domos». PRIMA TELLVS Italia, unde Dardanus venit; Teucer enim de Creta post venit. VBERE LAETO quod est Italiae proprium, ut alibi «atque ubere glebae». ANTIQVAM EXQVIRITE MATREM id est terram. Tractum autem est de historia: nam Brutus et filii Tarquinii cum oraculum Delphici Apollinis peterent, responsum est eius imperium fore qui primus matrem reversus oscularetur. Quod solus Brutus agnoscens de navi egressus simulans casum osculatus est terram; unde et potitus imperio est. EXQVIRITE hoc dicendo ostendit difficultatem. HIC DOMVS ad  mansuram urbem». Nam oraculum semper ad petita respondet. Sane hic
Abbreviated transcription (Latin):
cinctius appollo : cortina : locus ainde osaculũ datur. Dicitur autem cora¬
na. uel quod appollinis trippos corio pithonis tectus est uel quod certe illine
responsa finguntur. quasi ceraina: uel quod est ueriuis. quiacor illic uatis tenctus
am cauerna quȩdam in templo appollinis fuit. ad quam phoebas rapta uatici¬
nabatur. ut lucanus ostenditꝰ. Summissi. uiclinati & sciendum pro qualitat
numinum orantes. interdum ima. interdum summa respicere:. Nam potestates
alie celestes sunt. aliȩ terrenae. aliȩ permntȩ. Unde nunca prolluru depgcaauis
anea snoetuit ipse enim est. & sola libaer pater. qui inferos eetice. ut boratius :¬
cendunt Appolioeiam inferis notus est : Dardanide ut diximus obscura qui¬
demuntꝰ dore sut omiariIam dicendo dardanide ostendit italiam undẽ
deruaeuis fuat si uot si cretam significarae. teuchria dȩ dicerto: duri uel

Expanded text:
Cynthius Apollo. CORTINA locus unde oraculum datur. Dicitur autem cortCynthius Apollo. CORTINA locus unde oraculum datur. Dicitur autem cortina, vel quod Apollinis tripos corio Pythonis tectus est, vel quod certa illinc responsa funduntur, quasi certina, vel, quod est verius, quia cor illic vatis tenetur. Nam caverna quaedam in templo Apollinis fuit, ad quam Phoebas rapta vaticinabatur, ut Lucanus ostendit. SVMMISSI inclinati. Et sciendum pro qualitate numinum orantes interdum ima, interdum summa respicere; nam potestates aliae caelestes sunt, aliae terrenae, aliae permixtae. Vnde nunc Apollinem deprecantes terram petunt. Ipse est enim et Sol et Liber pater, qui inferos petiit, ut Horatius «erveniunt, et quia Apollo etiam inferis notus est. DARDANIDAE ut diximus, obscura quidem, sed vera sunt omnia; nam dicendo 'Dardanidae' ostendit Italiam, unde Dardanus fuit. Quod si Cretam significaret, ‘Teucriadae’ diceret. DVRI vel
Abbreviated transcription (Latin):
& montibus ut pater. aepenninus & fluuus ut tibri pater. numinibus oe iam.
& ipse pater pluton. augurium modo oraculum. sed usurpaaue animis in labere.
Quia apollinis responsa semper obscura sint. uera tamen: unde cum intelligentia.
oraculum postulat. uisa repente. stoicos. & a cademicossetutus est: qui dicunt ea
quȩ contra naturam sunt. non fieri. sed fieri uideri unde maica ars. aromanis¬
om̃is exclusa est sicut plinius scđs doc& in naturali historia. Liminaq que bre¬
uis est. prolonga posita. quae hac ratione defenditur. aut quia om̃ia monosil
laba. ad artem non pertinent. & his licenter uti possumus aut certe quia om̃em
orion id est particula. quȩ sui substantiam non hab& membrum putatus su¬
peria forationis. Quod si est liminaq. quasi una pars orationis est. & potest¬
quȩ fintclitatis. ratione. produci uel corripi: Moueri mons cynotus. onde

Expanded text:
et montibus, ut «pater Appenninus», et fluviis ut «Thybri pater», numinibus etiam, et montibus, ut «pater Appenninus», et fluviis ut «Thybri pater», numinibus etiam, it», item «odit et ipse pater Pluton». AVGVRIVM modo ‘oraculum’, sed usurpative. ANIMIS INLABERE NOSTRIS quia Apollinis responsa semper obscura sunt, vera tamen; unde cum intellegentia oraculum postulat. VISA REPENTE Stoicos et Academicos secutus est, qui dicunt ea quae contra naturam sunt non fieri, sed fieri videri; unde magica ars omnis exclusa est, sicut Plinius Secundus docet in Naturali Historia. LIMINAQVE ‘que’ brevis est pro longa posita; quod hac ratione defelaba ad artem non pertinent et his licenter uti possumus, aut certe quia omne μόριον , id est particula, quae sui substantiam non habet, membrum putatur superioris orationis: quod si est, 'liminaq‘que’ finalitatis ratione vel produci vel corripi. MOVERI MONS Cynthus, unde
Abbreviated transcription (Latin):
perpetuas postulat sed es. Timbree. Timbreus a pollo dicitur. a locotroiȩ id est
agro uicino plenotimbra. in quoeiuis & nemius est. & templum ubi a paride¬
achilles. occisus est Unde & foigitur manu apollinis uulneratus. Ergo timbreus
ut delius. namnumina a locis frequenter accipiunt nomina. Sane quia gre¬
cȩ timbre facit. in deriuatione non diptongon mutat. ut & nȩ & cieus dircȩ
dirceus: Domum. familiam ut domus ten& a quo sergia nomenꝰ. Man suram urbẽ
Suo ponit. & urbem & perpetuitatem. Mansuram ideo uel propter troiam. uel ppt̃
eam quam in trachia condidit. Serua. altera non quia prima seruauit. sed qr
seruare uoluit. ut homerusdicit quem sequemur quia catmus. oraculo a pol¬
linis. bouem sec utus. in y ante boeotiam condidit .da pator. Religionis ut
supra diamus. nomen est. Nam & hominibus datur. ut inde thoro pateraene

Expanded text:
perpetuas postulat sedes. thymbraee Thymbraeus Apollo dicitur a loco Troiae, id est perpetuas postulat sedes. thymbraee Thymbraeus Apollo dicitur a loco Troiae, id est agro vicino, plenoAchilles occisus est; unde fingitur manu Apollinis vulneratus. Ergo ‘Thymbraeus’, ut ‘Delius’; nam numina a locis frequenter nomen accipiunt. Sane, quia Graece θύμβρη facit, in derivatione η in diphthongon mutat, ut Αἴτνη ‘Aetnaeus’, Δίρκη ‘Dircaeus’. DOMVM familiam, ut «domus tenet a quo Sergia nomen». MANSVRAM VRBEM duo petit, et urbem et perpetuitatem. ‘Mansuram’ ideo, vel propter Troiam, vel propter eam quam in Thracia condidit. SERVA ALTERA non quia prima servavit, sed quia servare voluit, ut Homerus dicit. QVEM SEQVIMVR? quia Cadmus, oraculo Apollinis bovem secutus, in Hyanteo Boeotiam condidit. DA PATER religionis, ut supra diximus, nomen est. Nam et hominibus datur, ut «inde toro pater Aeneas»,
Abbreviated transcription (Latin):
quia duplatuit. & post apparuit. Nam delon greci mani feum dicunt uel
quod . uerius est quia cum ubiq appollinis quto im or¬
responsa obscura sint manifesta illic dantus oracula. delos & ciuitas dicitur
& insula unde interdum recipit prepositionem. sius arquitenens. qui ulo s
est matrem. colidedit uicinis scilicae a populis. uentos contempnere ꝓpter terrȩmo¬
tum. A pollinis urbem delon & est desinitio Rex sacerdos maiorum enim. hȩc n
consuctudo. ut rex essa. &iam sacerdos. uel pontifer. Onde hodieq imperato res
pontifices dicimus. uittis. & lauro. uittȩsacerdotis sunt. laurus uero. & iam impera¬
toris uictoris. anchisen amicum. catatosio pumenon intelligimus. Nam quo modo
fueruit amici. palam non dicit hospicio. Septimus casus est. id est uire hospita liasi
Iam adhospicium non potest intelligi. quia iam amicus fuit. Da propriam. perpe

Expanded text:
quia diu latuit et post apparuit: nam δῆλον Graeci manifestum dicunt: vel quia diu latuit et post apparuit: nam δῆλον Graeci manifestum dicunt: vel quod verius est, quia cum ubique Apollinis responsa obscura sint, manet insula; unde interdum recipit praepositionem. PIVS ARQVITENENS qui ultus est matrem. COLI DEDIT a vicinis scilicet populis. CONTEMNERE VENTOS propter terrae motum. APOLLINIS VRBEM Delon. Et est definitio. REX et SACERDOS maiorum enim haec erat consuetudo, ut rex esset etiam sacerdos vel pontifex. Vnde hodieque imperatores pontifices dicimus. VITTIS ET LAVRO vittae sacerdotis sunt, laurus vero etiam imperatoris victoris. ANCHISEN AMICVM κατὰ τὸ σιωπώμενον intellegimus; nam quomodo fuerint amici, palam non dicit. HOSPITIO septimus casus est, id est iure hospitalitatis; nam ‘ad hospitium’ non potest intellegi, quia iam amicus fuit. DA PR
Abbreviated transcription (Latin):
a parturientibus. inuocatur. hȩc namq est diana iuno. ꝓserpina. Hicta
igitur duo numina. terram sibi natalem. errare non passa sunt.
ed eam duabus insulis religauerunt. ueritas uero longe. alia est. Nam
hȩc insula cum terre motu laborar&. qui fit sub terris lubentibus¬
uentis sicut lucanus. querentem erumpere uentum credidit. oraculo
apollinis terrȩ motu. caruit. Nam precepit ne illic mortuus sepeliretur.
ut inuulcano & iussit quȩdam sãcrificia fieri. Postea emiconio. gya¬
raq uicinis insiilis popul. uenerunt. qui eam tenerent. Quod & ian iu¬
silius latenter ostendit. quod autem diximus dianam. primo natã
tationis est. Nam constat primam nocter fuisse cuius instrumentum est lun
id est diana post diem quem sol efficit qui est apollo. ut autem delos primoori¬
gia diceretur factum est a coturnice quam grece. orti uotatur. Delos aute

Expanded text:
a parturientibus inuocatur; haec namque est Iuno Diana Proserpina. Nata a parturientibus inuocatur; haec namque est Iuno Diana Proserpina. Nata igitur duo numina terram sibi natalem errare non passa sunt, sed eam duabus insulis religauerunt. Veritas uero lohec insula cum terre motu laborarventis, sicut Lucanus "quaerentem erumpere ventum credidit" 3.460 , oraculo Apollinis terrae motu caruit. nam praecepit, ne illic mortuus sepeliretur, ut in Vulcano, et iussit quaedam sacrificia fieri. postea e Mycono Gyaroque vicinis insulis populi venerunt, qui eam tenerent; quod etiam Vergilius latenter ostendit. quod autem diximus Dianam primo natam, rationis est: nam constat, primam noctem fuisse, cuius instrumentum est luna, id est Diana; post diem, quem sol efficit, qui est Apollo. ut autem Delos primo Ortygia diceretur, factum est a coturnice, quae Graece ὄρτυξ vocatur. Delos autem,
Abbreviated transcription (Latin):
discedit. Sacra mari colitur medio. Oido est. In mari. medio egeo. colitur tell
sacra. neptuno & nereidum matri. id est doridi gratissima : fabula talis est.
Post uitiatam latonam iuppiter cũ & iam eius sororem astarien uitia re uell&
Illa optaint agdis. ut in auem conuerteretur. uersaq in cortunicem est. &cũ
uella& mare transfetare : quod est coturnicum. a ioue e in lapidem con¬
uersa diu subfluctibus latuit. Postea supplicante ioui latona. leuata super¬
feria quis coepit. haec primo neptuno & doridi fuit consecrata. Postea cũ
uno grauidam phithone in misso latonam persequeretur. terris om̃ibus er¬
pulsa. tandem aliquando applicante se littoribus. sorore suscepta est. &¬
illicdianam primo. post appollinem peperit. Qui statim occiso phitone
ultus est matris in uiriam. Sane nata diana. Parturienti appollinem. ma¬
tri dicitur debuisse. obstrectis officium. Vnde cum diana sit uirgo. tam̃

Expanded text:
discedat. SACRA MARI COLITVR MEDIO ordo est: in mari medio Aegaeo colitur tellus discedat. SACRA MARI COLITVR MEDIO ordo est: in mari medio Aegaeo colitur tellus sacra Neptuno et Nereidum matri, id est Doridi gratissima. Fabula talis est: Post uitiatam Latonam Iuppiter, cum etiam eius sororem Astarien uitiare uellet, illa optauit a diis, ut in auem conuerteretur, uersaque in coturnice fuit. Et cum uellet mare transfretare, quod est coturnicum, afflata a Ioue et in lapidem conuersa diu sub fluctibus latuit; postea supplicante Ioui Latona eleuata superferri aquis coepit. Haec primo Neptuno et Doridi fuit consecrata. Postea cum Iuno grauidam Pythone immisso Latonam persequeretur, terris omnibus expulsa, tandem aliquando applicante se litoribus sorore suscepta est et illic Dianam primo, post Apollinem peperit; qui statim occiso Pythone ultus est matris iniuriam. Sane nata Diana parturienti Apollinem matri dicitur praebuisse obstetricis officium; unde, cum Diana sit uirgo, tamen
Abbreviated transcription (Latin):
ni contra faciebant conburentes cadauera: ut statim anima in generaliatem
id est in suam naturam : rediret. Dicit ergo nunc sacrificiis. quibusdam elicitã
unimam & sepulchro conditam. obnoxiamq factam corpori quod artuor rea¬
uttr quasi per uim extorta : Ideo autem stoicos. medium sequi dixius quia plor
perpetuam dicit animam. & ad diuersa corpora. transitum facere. statim ꝓ
cxan eẽ dicit: ħoc est redire sed post tempus. Supremum non est nomen
sed aduerbium. ut toruum clamat. Ciemꝰ autemest hoc loco dicimus mor
sollemniuali. Nos te ordine quo natura permiserit: cuncti sequemur. tides
pelago quia alibi ait totiens deceptus fraude sereni. lenis crepigrois aust.
uo epitheta posuit. uitiose ut supra diximus: fecit autem hoc in proprie
prope in .x. uersibus. Austem autem qui uisuentus. Terręq urbeses perea¬
dunt. phisicam remdixit. Ita enim nauigantibus. uidetur quasi ab iis terta

Expanded text:
ni contra faciebant, comburentes cadavera, ut statim anima in generalitatem, ni contra faciebant, comburentes cadavera, ut statim anima in generalitatem, id est in suam naturam rediret. Dicit ergo nunc sacrificiis quibusdam elicitam animam et sepulcro conditam obnoxiamque factam corpori, quod ante horrebat, quasi per vim extorta. Ideo autem Stoicos medium sequi diximus, quia Plato perpetuam dicit animam et ad diversa corpora transitum facere statim pro σίαν esse dicit, hoc est redire, sed post tempus. SVPREMVM non est nomen, sed adverbium, ut «torvum clamat». CIEMVS autem est hoc loco ‘dicimus more sollemni’: ‘vale; nos te ordine quo natura permiserit cuncti sequemur’. FIDES PELAGO quia alibi ait «totiens deceptus fraude sereni». LENIS CREPITANS AVSTER duo epitheta posuit vitiose, ut diximus supra; fecit autem hoc prope in decem versibus. ‘Auster’ autem quivis ventus. TERRAEQVE VRBESQVE RECEDVNT physicam rem dixit; ita enim navigantibus videtur, quasi ab his terra