comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rũ pectoꝵ affectꝰ in imice se¬
positũ nc̃ qͥ me putas posse
m̃tiri. ꝑdidi infelix. illũ cari¬
orẽ pauꝑib affectũ. Succurre
do dissedimꝰ. Falleris deciꝑis.
hõis cuiꝰ occisus ẽ filiꝰ. unꝰii¬
micꝰ ẽ. Sane possit aliqͥs ha¬
ne doloris dissimulationẽ. m̃¬
lo nichil ẽ tanti nisi uerũ
Uidelicos int̾ ignes ac flagel¬
la. sufficit msi dixero hic est inimicꝰ
animȩ qͥ nob̾ sub ĩde maledix̃.
hic ille c̃tumeliosꝰ ille impote¬
ns. Ego nescio an i ꝓossit ĩ
quessione sufficere qd iudi &
qd inimicꝰ me c̃tendit ideo
uelle torq̃ri. Torm̃ta postulo.
en ad qđ cfugiat hõ qͥ se sciat
posse m̾tiri. Nulla ẽ ratio q̃sti¬
stionũ relicta mortalib. si ad¬
iuuant c̃tͣ ueritatẽ. Et subla¬
ta ẽ de reb humanis necessi¬
tatis huiꝰ utilitas. si iã. tuet᷑
ultro explicatq fingentib
Huc usq durant artis ingenia
mortaliũ. & lic& sit aliqͥs secre¬

Expanded text:
rum pectorum adfectus, inimice, serum pectorum adfectus, inimice, sepositum, nunc qui me putas posse mentiri! perdidi infelix illum cariorem pauperibus adfectum. succurrere do dissedimus? falleris, deciperis: hominis, cuius occisus est filius, unus inimicus est. sane possit aliquis hanc doloris dissimulationem melo; nihil est tanti, nisi verum. videlicet inter ignes ac flagella sufficit mihi, si dixero: 'hic est inimicus, anime, qui nobis subinde maledixit, hic ille contumeliosus, ille inpotens.' ego nescio, an mihi possit in quaestione sufficere quod vidi. ~et quod inimicus me contendit ideo velle torqueri~. Tormenta postulo. en ad quod confugiat homo, qui se sciat posse mentiri! nulla est ratio quaestionum relicta mortalibus, si adiuvant contra veritatem, et sublata est de rebus humanis necessitatis huius utilitas, si causam ultro tuetur explicatque fingentibus. hucusque durant artis ingenia mortalium, et, licet sit aliquis secre
Abbreviated transcription (Latin):
agitat. & intorm̃ta fugio do¬
lorẽ. Si m̃tientis ẽ uelle torq̃¬
ri. inuenite qͥd facere debeat
qͥ uerũ dicit & ñ ꝓbat. Alen¬
tiris inqͥd. Bene qd̾ & tu fate¬
ris ñ eẽ mͥ sine q̃stiõe creden¬
dũ. Et qͣ spe fidẽ m̃dacio meo
causas diues assignas: Ignoro
ꝑcussorẽ. deuide te potissimũ
de qͦ quererer elegi. Anscio ⁊ si¬
multatib nr̃is oecasionẽ orbita¬
tis indulges. decipi me ñ potu¬
isse manifestũ ẽ. filiꝰ meus cũ
parit᷑ rediremꝰ occisus ẽ. An di¬
noscere ꝑcussorẽ nocte ñ potui
cũ ꝑcussor potuerit eligrre
sugerẽ. Quid ais: Iuuenẽ meũ
alius occidit. & tu mͥ solatiũ
oltionis imples: Te accuso sci¬
lic&. ut interĩ nescio qͥs ille
fugiat euadat. Ad̾ tu mͥ ge¬
nꝰ furoris assignas. ut maxi¬
misceleris ultio ꝑeat false ac¬
cusationis incerto. Homo qͥ
me uidisse c̃tentio c̃ occideres
siliũ meũ nͥ de te uindicor.
ñ reliqͥ mͥ ut hoc de alus ꝓ¬
barẽ. S te extͣ om̃s humano¬

Expanded text:
io dolorem. si mentientis est velle torqueri, invenite, quid facere debeat, qui verum dicit et non probat. 'Mentiris,' inquit. bene quod et tu fateris non esse mihi sine quaestione credendum. et quas, per fidem, mendacio meo causas, dives, adsignas? ignoro percussorem, deinde te potissimum, de quo quererer, elegi, an scio, et simultatibus nostris occasionem orbitatis indulgeo? decipi me non potuisse manifestum est: filius meus, cum pariter rediremus, occisus est. an dinoscere percussorem nocte non potui, cum percussor potuerit eligere, fugere? quid ais? Iuvenem meum alius occidit, et tu mihi solacium ultionis imples? te accuso scilicet, ut interim nescio quis ille fugiat, evadat? quod tu mihi genus furoris adsignas, ut maximi sceleris ultio pereat falsae accusationis incerto! homo, qui me vidisse contendo, cum occideres filium meum, nisi de te vindicor, non reliqui mihi, ut hoc de aliis probarem. o te extra omnes humano
Abbreviated transcription (Latin):
entio. iuid. plurimũ detͥhi
calamitatib meis misera¬
tiõis. qđ ad uos detulisse uide
poscã patior ĩuidiã hõis exi
miseri patris infirmitas. ꝑcuͤ¬
sorẽ filui mei ridi. & misericors
sũ ꝗ si nescirẽ qͥs occidisset. Fã
ad hoc ꝓbationis genꝰ repente
c̃fugeri. Yenerã tãꝗ nuntiat᷑rꝰ
indubia manifestã nec aliũ
spectauerã publicarũ suspicio¬
nũ de silii mei morte consen¬
sũ ꝗ siꝑcussorẽ uidetis om̃s.
satis ñ uidebant᷑ explicare uba
qđ uderã. c̃fugi ad sidẽ dolo¬
ris. Ed faciã si temeritates qͦq
nr̃as conscientia reoꝵ ñ potest
pati. Intellexi miseratioe fac¬
tũ. qͥd ut torq̃rer exegerã ex
qͦ me diues ñ putat aliud in
ex qͣ conscientia. qͣ trepidatiõe
descendat. ut qͥs torq̃ri nolit
in imicũ. Quos nc̃ putatis cru¬
ciatꝰ diuitẽ pati. quẽ dolorẽ.
qđ hoc mͥ negat. Quã uellet
ideo tantũ filiũ meũ ũ occidis

Expanded text:
entio, iudices, plurimum detrahi calamitatibus meis miserationis, quod ad vos detulisse videoposcam, patior invidiam hominis exigmiseri patris infirmitas. percussorem filii mei vidi, et miserior sum, quam si nescirem, quis occidisset. fatead hoc probationis genus repente confugerim. veneram tamquam nuntiaturus indubia, manifesta, nec alium expectaveram publicarum suspicionum de filii mei morte consensum, quam si percussorem videretis omnes. satis non videbantur explicare verba quod videram, confugi ad fidem doloris. Quid faciam, si temeritates quoque nostras conscientia reorum non potest pati? intellexi miser timore factum, quia ut torquerer exegeram, ex quo me dives non putat aliud in ex qua conscientia, qua trepidatione descendat, ut quis torqueri nolit inimicum. quos nunc putatis cruciatus divitem pati, quem dolorem, quod hoc mihi negat? Quam vellet ideo tantum filium meum non occidis
Abbreviated transcription (Latin):
contͣ me ñ timuit occidẽ.filiũ
gͥ mesĩ. ĩ cͥspectu meo occisũ
ce c̃tendo. Ed dicitis: It añ
erat c̃tͣ clamationis huiꝰ fi¬
dẽ. sinc̃ agere possẽ qͥetũ mo¬
destũq miserũ. Uultis cũ hoc
uiderĩ tantũ testimoniũ di¬
cã. Mirũ hercule si scindo ue¬
stes nudo corpꝰ. ignes flagella
deposco. In saniat necesse ẽ pa¬
ter. cũ soł hoc sciat. Fallit᷑. iũd

Expanded text:
coram me non timuit occidere. filium igitur meum in conspectu meo occisum esse contendo. quid dicitis? ita non erat contra proclamationis huius fidem, si nunc agere possem quietum modestumque miserum? vultis, cum hoc viderim, tantum testimonium dicam? mirum hercules, si scindo vestes, nudo corpus, ignes, flagella deposco! insaniat necesse est pater, cum solus hoc sciat. fallitur, iud
Abbreviated transcription (Latin):
dubio diues. hoc captaũ re¬
cusando q̃stionẽ nec crederet᷑.
S dura parũ ꝑ anume uidi¬
sti. Nc̃ infelix ad nos miserapi¬
etas redi. Qđ sieri in ipsa orbi¬
tate ñ potuit. & iures qͣs in¬
ꝓuisus abstulit dolor. ꝓba¬
tio restituet. Cũ flãmis uren¬
tͣ nutla uitalia. nox illa oc¬
currat. Cũ m̃bra fidiculȩ fla¬
gella laxauerint. rursus
ante oculos sit morientis uni¬
ci uultꝰ. hereant u̾ba ꝑcussoriᷤᷤ
mandata ꝑeuntis. Filiũ spectas¬
se morientẽ. longa p̾sentia ẽ.
Nescis infelix senectus. qͣnta tͥ
opꝰsit ueritatis ẽtentio ut pe¬
nideat diuitẽ qđ ñ duos occi¬
tatẽ meã allego cõm̃do. Si
me forte fidicule flagella
admotꝰ occidit. ego tam̃ iudi.

Expanded text:
dubio dives hoc captavit redubio dives hoc captavit recusando quaestionem, ne crederetur, sed dura parumper, anime, vidisti. nunc infelix ad nos, misera pietas, redi, quod fieri in ipsa orbitate non potuit, et vires, quas inprovisus abstulit dolor, probatio restituet. cumflammis urentur nuda vitalia, nox illa occurrat, cum membra fiduculae, flagella laxaverint, rursus ante oculos sit morientis unici vultus, haereant verba percussoris, mandata pereuntis. filium spectasse morientem longa praesentia est. nescis, infelix senectus, quanta tibi opus sit veritatis contentione, ut paeniteat divitem, quod non duos occitatem meam allego, commendo: si me forte fiduculae, flagella admotus occiderit, ego tamen vidi.
Abbreviated transcription (Latin):
duo tantũ sciebamꝰ. Aeis meis
hoc ignib nega. Et dũ me ꝑ
singłos artꝰ tortor int̾rogat᷑
ꝑfer saltẽ ñ credendi pat̾ientiã
Cũ ego me uidisse ꝓclamõ. tu
nullã afferas ĩnocentiȩ ꝓbatio¬
nẽ. Non potes alit̾ absolui. ꝗ
ut illud ego negẽ. Nec tam̃. iũd
lũ singuł uob̾ unn̾isisq lauda¬
ndũ. uxta quẽ felix. uixta
quẽ arrogans erã occidit. Mea
minia libertas ita ego te n̾ecu¬
leo efferã ñ suꝑ ardentis exuã
flãmas. Nẽ me uindicas. nẽ
tueris. Modo mͦ corã me filiũ
meũ diues occidit fiduciatui.
Concurrite om̃s lib̾i. om̃s pa¬
rentes. urite. lacerate. Hos pri¬
mũ patris oculos dist̾hite.
has manꝰ quȩ nichil ꝓꝑeunte
fecert̃. hoc corpͥ. hȩc membra
quȩ de cõplexi latronis uul¬
nera nulla retulert᷑. Siue
hoc penã siue multis ẽẽ clem̃¬
tiã. debeo tã nuser eẽ dũ ꝓbo
quã cũ uidẽm miserũ me si
fasẽ in q̾stione m̃tiri. Sine

Expanded text:
duo tantum sciebamus? meis, meis duo tantum sciebamus? meis, meis hoc ignibus nega, et, dum me per singulos artus tortor interrogat, perfer saltem non credendi patientiam, cum ego me vidisse proclamem, tu nullam adferas innocentiae probationem. non potes aliter absolvi, quam ut illud ego negem. Nec tamen, iudices, lum singulis vobis universisque laudandum, iuxta quem felix, iuxta quem adrogans eram, occidit mea nimia libertas. ita ego te non eculeo efferam, non super ardentis exeram flammas? nunc me vindicas, nunc tueris: modo, modo coram me filium meum dives occidit fiducia tui. concurrite, omnes liberi, omnes parentes, urite, lacerate hos, hos primum patris oculos, distrahite has manus, quae nihil pro pereunte fecerunt, hoc corpus, haec membra, quae de conplexu latronis vulnera nulla retulerunt. sive hoc poenam sive vultis esse clementiam, debeo tam miser esse, dum probo, quam cum viderem. Miserum me, si fas est in quaestione mentiri! sine
Abbreviated transcription (Latin):
ris aucboritas facinꝰ ĩpingit alie¬
nũ. Dennde ñ ipse affer eculeos.
ñ ipse disponis ignẽ. Dicere me¬
hercule te uelle torq̃ri. egoscin¬
Do uestes. tu intremiscis. Ego ad
flagella nudo corpꝰ te facit pal
ñ habes ĩ meo dolore patientiã.
Rogo qͥd aliud faceret qͥ occidis¬
set: Qd nc̃ agã miser. Grãm
c̃fessionis ante torm̃ta ẽsũpsi
Scio qͣnto credibiliꝰ fuiss hoc sta¬
tĩ int̾ ignis ĩt̾ flagella dixissẽ
& multũ de auctoritate pͥme
ꝓclamationis amisi. Nẽ tam̃
ta ꝗꝗ dixerĩ qͥcqͥd sciebã. Habeo
ad huc ex illo multa referre se¬
creto quȩ argum̾̃ta facios do¬
lor. Non refert anme uidisse
dixeri. Torm̃tis hoc ꝓbaturꝰ
sũ. debuisse mͥ credi aude torm̃¬
ta. O quanto oꝑe nc̃ inimice
torq̃ris. qđ te corã iudicib int̃¬
rogo. qđ hoc ñ potes mͥ fateri.
S si bene gaudu tui ꝑspicio
secretũ. ñ p̾utas te negare qͥ a
uidi. Arrogantissime ꝑcussoꝵ
euasisse te putabas qđ illud

Expanded text:
ris auctoritas facinus inpingit alienum? deinde non ipse adfers eculeos, non ipse disponis ignes? dicerem mehercules te velle torqueri: ego scindo vestes, tu intremiscis, ego ad flagella nudo corpus, te facit pallnon habes in meo dolore patientiam. rogo, quid aliud faceret qui occidisset? Quid nunc agam miser? gratiam confessionis ante tormenta consumpsi. scio, quanto credibilius fuisset, si hoc statim inter ignes, inter flagella dixissem, et multum de auctoritate primae proclamationis amisi. non est ttamquam dixerim, quicquid sciebam; habeo adhuc ex illo multa referre secreto, quae argumenta faciet dolor. non refert, an me vidisse dixerim; tormentis hoc probaturus sum debuisse mihi credi ante tormenta. O quantopere nunc, inimice, torqueris, quod te coram iudicibus interrogo, quod hoc non potes mihi fateri! sed si bene gaudii tui perspicio secretum, non putas te negare, quia vidi. adrogantissime percussorum, evasisse te putabas, quod illud
Abbreviated transcription (Latin):
misit ĩgeniũ. ⁊ ex assiduis ob¬
sesuationib noclis redeuntib
latentiũ ratione collecta ꝑue¬
uit ad causas. Mliraris fatum
hoĩs posse p̃dici defechones si de¬
rũ laboresq narrant᷑. nuntian¬
t᷑ origo tẽpestatũ. lassitudo uen¬
toꝵ. qͥđ sidus ĩ modicos solis ardo¬
res. qđ serenas miuet᷑ hiemesqͥd
significent sparsi longiꝰ crines
qd ardentiꝰ solito iubar. qͥd excus¬
sa flãma sidi̾b. Non ĩuenio qͥdeẽ
possit eẽ certiꝰ uere artis ingriuo.
ꝗ dicere qͥd suturũ sit. sierideĩ

Expanded text:
misit ingenium, et ex adsiduis obmisit ingenium, et ex adsiduis observationibus notisque redeuntibus latentium ratione collecta pervenit ad causas. miraris fatum hominis posse praedici? defectiones siderum laboresque narrantur, nuntiantur origo tempestatum, lassitudo ventorum, quod sidus immodicos solis ardores, quod severas minetur hiemes, quid significent sparsi longius crines, quid ardentius solito iubar, quid excussa flamma sideribus. non invenio, quid esse possit certius verae artis ingenium quam dicere quid futurum sit, fie
Abbreviated transcription (Latin):
tꝰ in anitate subuixũ lib̾ata
mole c̃side̾t. ut scłoꝵ infinita
series ꝑ assiduas tẽpoꝵ uices sua
lege festina. Ed hec fulgentiũ
siderũ ueneranda facies qđ
quedã uelud ĩsixa ac coherenti¬
a. ꝑpetua semel quȩ capta se¬
de collocent alia tota sparsa
celo uagos cursus certis em̃ti¬
unt᷑ errorib Ista credis passĩ
fortuitoq disposita: Rogo qͥd
meliꝰ ratio fecisset. Us̃ hȩc. dĩ fa¬
bricator oꝑis. inm̃si. ex illaru¬
di pͥmaq caligine ꝑstc̃tũ posu¬
it inuolutũ. digessit inpartes.
postꝗ dedat uniuersitati parẽ
est qđ qͥcqͥd nascit᷑. c̃sociata mi¬
mini ꝓpͥetate signat᷑ ⁊ ĩ totã
ȩuisiu breuitate cõpositũ sir¬
matũq sic accipit sut᷑a qͣsi ui¬
tã. Hec credo pat̾ t̾rori pͥmis
fuisse mortalib mox ad mira¬
tione c̃sũpta nouitate meru¬
isse. Paulatĩ deinde hoc qđ stu¬
pemꝰ animꝰ ausus diligent̃ at¬
tende. ĩ archana nat᷑e sacrũ

Expanded text:
tus inanitate subnixum librata tus inanitate subnixum librata mole consideret, ut saeculorum infinita series per adsiduas temporum vices sua lege festinet? quid haec fulgentium siderum veneranda facies? quod quaedam velut infixa ac cohaerentia perpetua semelque capta sede conlucent, alia toto sparsa caelo vagos cursus certis emetiuntur erroribus, ista credis passim fortuitoque disposita? rogo, quid melius ratio fecisset? deus haec, deus, fabricator operis immensi, ex illa rudi primaque caligine protracta posuit in vultum, digessit in partes. postquam dederat universitati parem est, quod quidquid nascitur, consociata numinis proprietate signatur et in totam aevi sui brevitatem conpositum firmatumque sic accipit futura quasi vitam. haec credo, pater, terrori primis fuisse mortalibus, mox admirationem consumpta novitate meruisse. paulatim deinde hoc, quod stupemus, animus ausus diligenter adtendere in arcana naturae sacrum
Abbreviated transcription (Latin):
nolĩ. cuiꝰ ñ tẽpꝰ. ñ locꝰ. ñ causap̃¬
dr. An mori debeã. uosestimabi¬
tis. Non debui nasci. Sentit pat̃
qͣnta sit pͣdicti sceleris ĩmanitas.
o id̾õ tẽptat efficere ut mathe¬
maticã artẽ ñ putetis. ac mͦ c̃¬
tendit ñ eẽ factũ. ⁊ cuncta casu
fortuitoq decurrere mͦ. etiãut
puidentia regant᷑. ñ posse tam̃
humana scientia clep̃hendi.
Dũ utrũq colligo interĩ apud
grauitatẽ urãm depono. sensisse
aliqͥd etiã patrẽ cũ metuit. Ego
mathematicũ ꝓþaui dixisse ue¬
rũ. ille credit ẽẽ dicturũ. Casu¬
netͥ pat̃ hec diu̾sitas uidet᷑ in
corp̃ unũ dissentientib solidata
pͥmordus. ut sũmo uertice loca¬
tꝰ igneuꝰ uigor. cuncta gͣuia ca¬
lidi sp̃s ardore susꝑendet ꝓsund̾
humor aduna demersus. unde
cotidie suꝑpositi caloris alim̃ta
therent᷑. terrenũ pondus ĩ me¬
dio ꝗͣnto suꝑne spũ tanta peni¬

Expanded text:
nolim cuius non tempus, non locus, non causanolim cuius non tempus, non locus, non causar. an mori debeam, vos aestimabitis; non debui nasci. Sentit pater, quanta sit praedicti sceleris inmanitas, et ideo temptat efficere, ut mathematicam artem non putetis, ac modo contendit non esse fatum, et cuncta casu fortuitoque decurrere, modo, etiam ut providentia regantur, non posse tamen humana scientia deprehendi. dum utrumque colligo, interim apud gravitatem vestram depono sensisse aliquid etiam patrem, cum metuit. ego mathematicum probavi dixisse verum, ille credidit esse dicturum. Casune tibi, pater, haec diversitas videtur in corpus unum dissentientibus solidata primordiis, ut summo vertice locatus igneus vigor cuncta gravia calidi spiritus ardore suspenderet, profundus umor ad ima demersus, unde cotidie superpositi caloris alimenta traherentur, terrenum pondus in medio quanto superne spiritu, tanta peni
Abbreviated transcription (Latin):
us. simathematicꝰ uerũ dixit.
futurũ dix̃ parriciddã: Enqũe
mittamꝰ ĩ exꝑim̃tũ. cuicredamꝰ.
Placeat p̾ futuroꝵ incertã tͣctare
rationẽ. Qui ad diuersas ꝑsuiasio¬
nes ⁊ ad loqͣcissima humanorũ
pectoꝵ ingenia uariaris. Parri¬
cidiũ dictꝰ sũ facturꝰ sipossũ.
Post hoc uiuere ñ sũ innocens.
etiã si ñ fecero. Int̾rogare me¬
hercule hoc lib&. uos om̃s lib̾i.
om̃s parentes. quẽ mͥ p̾hant
demuntiationẽ assignetis animũ.
Hõ sũ euiꝰ corpꝰ iratũ fortasse scło
num̃ uesud aptissimã fac inori
uidet᷑ elegisse mat̾iã. cui ĩ pͥmis
ẽtinuo natalib assignata ẽ. uir¬
tꝰ parit̃ ⁊ faciuꝰ om̃iũ incredib¬
liũ diuersoꝵ q parit̾ capax õĩb
difficultatib nouitatibͣ suffici¬
ens. scelerib miser. &e sine morte
sua nocens in qͦ debeatis ipsas qͦq
odisse uirtutes. Nescio quȩ me ꝓdi¬
git. Facinus me in auet qđ c̃tͣ

Expanded text:
ns, si mathematicus verum dixit, ns, si mathematicus verum dixit, futurum dixit parricidam? en quem mittamus in experimentum, cui credamus! placet potius futurorum incertam tractare rationem quam ad diversas persuasiones et ad loquacissima humanorum pectorum ingenia variaris. parricidium dictus sum facturus; si possum post hoc vivere, non sum innocens, etiamsi non fecero. Interrogare mehercules hoc loco libet vos, omnes liberi, omnes parentes: quem mihi post hanc denuntiationem adsignetis animum? homo sum, cuius corpus iratum fortasse saeculo numen velut aptissimam facinori videtur elegisse materiam, cui in primis continuo natalibus adsignata est virtus pariter et facinus, omnium incredibilium diversorumque pariter capax, omnibus difficultatibus novitatibusque sufficiens, sceleribus miser et, sine morte sua, nocens, in quo debeatis ipsas quoque odisse virtutes. Nescioquae me prodigit. facinus me manet, quod contra
Abbreviated transcription (Latin):
steria sufficiant: Quã miserũ.
ꝗdeforme ẽ meminisse qđ fu¬
eris referre cicatricũ tuarũ
redundatioẽs. ⁊ frigidã p̃t̾itoꝵ
memoriã cũ iã side m̃bra ñ
habeant. supͣsua facta rideri.
festinato exire de scło debeo.
dũ alacre corpꝰ. dũ sp̃s uiga.
dũ teneor. dũ desidor. Ethoc
uolo deberi manib meis animo
meo. Fauete dii parit̃ atq ho¬
mines. mortẽ uir fortis uiue¬
m. Est hec cõmunismͥ cũ mul¬
tis fortasse causa. s ueniamꝰ ad
meã.Si m mathematicꝰ denũ¬
tiass dãua m̃broꝵ. grauẽ cor¬
poris ꝑpetuũq languorẽ ig¬
nosceres tanta mala uł ĩcerta
sugienti. Plus ẽ qđ expauesco.
qd timeo. Minatꝰ ẽ michi ma¬
nus meas m̃s anirꝰ nullũq uo¬
luit eẽ momĩtũ. qͦ secutꝰ intre¬
pid ͦ q reqͥescerẽ. lussus sũ. uitã
phanhelitꝰ metꝰq c̃sumere.
Quis uit̾ hȩc spei qͥs c̃solatioĩs
ẽ locꝰ: Mori debeo tanꝗ noce¬

Expanded text:
steria sufficiant? quam miserum, steria sufficiant? quam miserum, quam deforme est meminisse quod fueris, referre cicatricum tuarum redundationes et frigidam praeteritorum memoriam, cum iam fidem membra non habeant, supra sua facta rideri! festinato exire de saeculo debeo, dum alacre corpus, dum spiritus viget, dum teneor, dum desideror, et hoc volo deberi manibus meis, animo meo. favete, dii pariter atque homines: mortem vir fortis inveni. est haec communis mihi cum multis fortasse causa, sed veniamus ad meam. Si mihi mathematicus denuntiasset damna membrorum, gravem corporis perpetuumque languorem, ignosceres tanta mala vel incerta fugienti. plus est, quod expavesco, quod timeo; minatus est mihi manus meas meus animus, nullumque voluit esse momentum, quo securus intrepidusque requiescerem. iussus sum vitam per anhelitus metusque consumere. quis inter haec spei, quis consolationis est locus? mori debeo tamquam noce
Abbreviated transcription (Latin):
eamꝰ sponte. c̃silio. pleni securita¬
tis. grãs agentes. Solus uix̃ qͦ ad
uoluit qͥ mori in auult. Indulge¬
te q̃so seuȩ tristesq causȩ indul¬
ge te uirtutes. ut mori tãꝙ mag¬
no animo uelĩ. Ita ñ sufficit ad
uiaturandos exitꝰ qđ forcit̾ feci
numeretis annos. Egoquȩ feli¬
cissima ł lassi tudo ł satietasẽ. uir¬
tute c̃senui. Ed adhuc int̾ acci¬
dentia fragilesq casus ago. ho¬
mo receptus in publicas gratu¬
lationes p̾sentiȩ humilitate de¬
cresco. Almnores siant necesse est
dit᷑ͣnitate quoꝵ initia c̃firma¬
uere successus eũ iã nec oꝑib
nec felicitati possit accidẽre.
cũ fortuna ruere dem̃tiã ẽ &
etatẽ trahere ꝑheuntẽ. Nul¬
los ego senes degere tͣpiꝰ puto.
quã qͥfortissimi fuerint. Tul¬
tis exspectẽ ut putres artꝰ fe¬
det pudenda cauicies. ut san¬
guinẽ m̃bra uacuata uixiu¬
taut᷑ adgressus. ut hȩ laudate
manꝰ nec cotidiante uite nu¬

Expanded text:
eamus sponte, consilio, pleni securitaeamus sponte, consilio, pleni securitatis, gratias agentes. solus vixit, quoad voluit, qui mori mavult. Indulgete, quaeso, saevae tristesque causae, indulgete, virtutes ut mori tamquam magno animo velim. ita non sufficit ad maturandos exitus quod fortiter feci? numeretis annos; ego, quae felicissima vel lassitudo vel satietas est, virtute consenui. quid adhuc inter accidentia fragilesque casus ago? homo receptus in publicas gratulationes praesentiae humilitate decresco: minores fiant necesse est diuturnitate, quorum initia confirmavere successus. cum iam nec operibus nec felicitati possit accedere, cum fortuna ruere dementia est et aetatem trahere pereuntem; nullos ego senes degere turpius puto, quam qui fortissimi fuerunt. vultis expectem, ut putres artus foedet pudenda canities, ut sanguine membra vacuata vix nitantur ad gressus, ut hae laudatae manus nec ad cotidianae vitae mini
Abbreviated transcription (Latin):
putatis quanto plurasint ĩ hac
eui breuitate fugienda. cõpara
cupido. luxuria. libido. Non pu¬
d& ꝓpt̃ hȩc serre delulitates. luc¬
tꝰ spatia morboꝵ ⁊ cs̃ liceat eua¬
de malle pati. Finge ł ułud ipsã
ꝓclamare naturã receptꝰ ẽs iu
hoc pulcherrimũ mundi reũq
c̃sortiũ. ⁊ succedentiũ uices ui
ordinẽ mortalitatis natꝰ bona
nr̃a uidisti. Ad mitte posteros.
cede uenientib. Nescis te qͣnto
diutiꝰ uixeris tanto magis s̃pa¬
tientiã parere qͣntũ lib& ꝓro¬
gent᷑ tẽpora iungant᷑ ȩtates.
qͣndoq tam̃ ñ potest ñ exitu ꝑire
miseri qͥ moritur inuicls.
Miraris qđ sup̃ma mea ipse p̃¬
cipitẽ: Nũqͥd n ñ hoc agunt
singuli dies. Om̃s nos hora ꝑta¬
citos fallentesq cursus applicat
fato. ⁊ in hac tͣpissima ꝑpetui¬
tatis cogitatio ne destricti. ꝑ ex¬
igua festinantis eui mom̃ta p̃¬
morim. Faciamꝰ potiꝰ de sinire¬
mediũ de necessitate solatiũ. ex¬

Expanded text:
putatis, quanto plura sint in hac putatis, quanto plura sint in hac aevi brevitate fugienda, comparatcupido, luxuria, libido. Non pudet propter haec ferre debilitates, luctus, spatia morborum, et, cum liceat evadere, malle pati? finge tibi velut ipsam proclamare naturam: 'receptus es in hoc pulcherrimum mundi rerumque consortium et per succedentium vices in ordinem mortalitatis natus bona nostra vidisti; admitte posteros, cede venientibus.' nescis, te quanto diutius vixeris, tanto magis impatientem perire? quantumlibet prorogentur tempora, iungantur aetates, quandoque tamen non potest non exitu perire miseri, qui moritur invitus. miraris, quod suprema mea ipse praecipitem? numquid enim non hoc agunt singuli dies? omnis nos hora per tacitos fallentesque cursus adplicat fato, et in hac turpissima perpetuitatis cogitatione districti per exigua festinantis aevi momenta praemorimur. faciamus potius de fine remedium, de necessitate solacium; ex
Abbreviated transcription (Latin):
ioris cruciatꝰ metꝰ insup̃ma cõ¬
pelleret. Igit᷑ ne supplicia ꝓꝑato
lucrarent᷑ obitu. rursus in pȩnã
ri. Possũ gͥ.p .c. publica qͣdã uo¬
ce generis humani responde
querentib causas mortis in t̾ro¬
gatꝰ. at ego difficiliꝰ reddemui
de qͥd uiuat o misera mortali¬
tas animã ꝑ tot annos. etiã si
natura patiat᷑ ꝑ ĩsinita tẽpoꝵ
spatia trislissimo corporis reci¬
nere cõplexu. Si cuncta gau¬
dia nr̃a. siuoluptates. ⁊ quecũq
ex hac uniu̾sitate mundi uł
sollicitant aspectu uł blandi¬
unt᷑ usu diligent̃ excutias. tota
uita hõis unusẽ dies. Humiles
ꝓrsus abiectȩq m̃tes. qͦs ñ inpleri
hȩc eadẽ sẽꝑq redeuntia. ut qͥs
honestis oꝑatꝰ artib sciat qͥssiniᷤᷤ
bonoꝵq uera felicitas. Numꝗ
sibi uidebit᷑ p̃matura morte ꝑi¬
turꝰ. Et lucis causas ad auimũ
m̃tẽq reserentiũ neminẽ cotidi¬
e uita ñ satiat. Relaturũ nc me

Expanded text:
ioris cruciatus metus in suprema comioris cruciatus metus in suprema compelleret. igitur ne supplicia properato lucrarentur obitu, rursus in poenam ri. Possum igitur, P. C., publica quadam voce generis humani respondere quaerentibus causas mortis interrogatus, at ego difficilius redderem vitae: quid iuvat, o misera mortalitas, animam per tot annos, etiam, si natura patiatur, per infinita temporum spatia tristissimo corporis retinere complexu? si cuncta gaudia nostra, si voluptates et quaecumque ex hac universitate mundi vel sollicitant aspectu, vel blandiuntur usu, diligenter excutias, tota vita hominis unus est dies. humiles prorsus abiectaeque mentes, quas non implent haec eadem semperque redeuntia. at qui honestis operatus artibus sciat, quis finis bonorum, quae vera felicitas, numquam sibi videbitur praematura morte periturus, et lucis causas ad animum mentemque referentium neminem cotidie vita non satiat. relaturum nunc me
Abbreviated transcription (Latin):
odert̃ oculi sui cũ qͦ cotidie ꝓ pe¬
rans anima rixat᷑. Non st̃ mea
m̃bra quȩ possĩ uelud hostis alicu¬
cuiꝰ lacerare c̃fode. homini qͥ se¬
mel renuntiaũ reb humanis.
ñ reddit᷑ uita s tẽpꝰ. Et ipsa cupi¬
ditas ratioq ꝑeundi. hoc ipso qͦue
tam᷑ accrescit. felicior me hercule
qͥ morit᷑ anteꝗ debeat ante ꝗ ue¬
lit. Pene sero renuntiat uitȩ qͥsq
sit ad exitũ ꝑuenit. ut hoc illũ
facere nemo nurct᷑. Pitantũ deb&
mors negari. de qͦ ñ sufficit hoc
pene genꝰ ut ipse se potiꝰ occidat.
Nã qd lexiussit ut moriturꝰ red¬
dẽt causas. qđ insepultũ uoluit
tiaret hoc priꝰ ñ fateret᷑. fallit᷑ qͥs¬
qͥs id̾o factũ putat ut tenerem
ĩ uita . Illa quoq ñ timos ꝑeun¬
di temeritatẽ nec secretũ dolo¬
ris alieui libent᷑ ĩquirit. Scie¬
bat illos ũ alit̾ ausuros ꝑferre
causas qͦs sceleris c̾scientia qͦsma¬

Expanded text:
oderunt oculi sui, cum quo cotidie propeoderunt oculi sui, cum quo cotidie properans anima rixatur? non sunt mea membra, quae possim velut hostis alicuius lacerare, confodere. homini, qui semel renuntiavit rebus humanis, non redditur vita, sed tempus, et ipsa cupiditas ratioque pereundi hoc ipso quo vetamur, adcrescit. felicior mehercules, qui moritur, antequam debeat, antequam velit; paene sero renuntiat vitae quisquis sic ad exitum pervenit, ut hoc illum facere nemo miretur. ei tantum debet mors negari, de quo non sufficit hoc poenae genus, ut ipse se potius occidat. Nam quod lex iussit, ut moriturus redderet causas, quod insepultum voluit nuntiaret hoc prius, non fateretur, fallitur, quisquis ideo factum putat, ut teneremur in vita. illa vero non timet pereundi temeritatem, nec secretum doloris alieni libenter inquirit. sciebat illos non aliter ausuros proferre causas, quos sceleris conscientia, quos ma
Abbreviated transcription (Latin):
ħt. Scilic& n uerendũ c̃ ne ad hoc
ĩc̃sulte ne temere leuitas huna¬
na ꝓsiliat ⁊ credibile ẽ ut qͥcqͥd
apud hoĩem ꝓ uita dici potest.
Ipsa sibi uita ñ dixerit. Abite
gͣtulationes silete blanditiȩ qͦti¬
ens iã putatis uoluisse me moriꝰ
Pmũ hoc maximũ. qđ ꝑ incolu¬
mitate hõis nat᷑a cõm̃ta ẽ ut
ꝑiremꝰ inuiti. ⁊ c̃tͣ tot adu̾sos
casus patientiȩ. nob̃ ȩqͣuimitate
succurreret. Inde ẽ qđ int̾ luctꝰ
⁊ desꝑatioẽs. foeda iuuacitate du¬
ramꝰ. An uos me mouere n̾ere¬
ditis qđ iuuenis sim. qđ mͦ uitę
uoluptates. mͦ gaudia lucis in¬
gressus sũ. Quanto oꝑe mͥ blandi¬
tur qđ publicis ex acie reportatꝰ
humeris letitiã ciuitatis imple¬
ui. Quotiens me hercule hȩc uul¬
nera ⁊ rorantia hostili cruore.
arma c̃spexi. animũ supͣ neces¬
sitates erigo supͣ fretũ pono.
S omĩa mͥ iã discussa c̃sũpta st̃.
⁊ honesta ꝑeundi ratione iucta
cessert̃. ẜd mͥ ãpliꝰ cũ corpore qđ

Expanded text:
habet. scilicet enim verendum est, ne ad hoc inconsulte, ne temere levitas humana prosiliat, et credibile est, ut quicquid apud hominem pro vita dici potest, ipsa sibi vita non dixerit? abite, gratulationes, silete, blanditiae; quotiens iam putatis noluisse me mori? primum hoc maximumque pro incolumitate hominis natura commenta est, ut periremus inviti, et contra tot adversos casus patientiae nobis aequanimitate succurreret. inde est, quod inter luctus et desperationes foeda vivacitate duramus. an vos me movere non creditis, quod iuvenis sum, quod modo vitae voluptates, modo gaudia lucis ingressus sum? quantopere mihi blanditur, quod publicis ex acie reportatus umeris laetitiam civitatis implevi! quotiens mehercule haec vulnera et rorantia hostili cruore arma conspexi, animum supra necessitates erigo, supra fatum pono. sed omnia mihi iam discussa, consumpta sunt, et honeste pereundi ratione victa cesserunt. quid mihi amplius cum corpore, quod
Abbreviated transcription (Latin):
sacrȩ artis antistitẽ ñ spes non
auida uota s suspiria. metus.
⁊ p̃sagiũ magni nescio cuiꝰ in¬
certi. cdetulissẽ pallor ẽ. Udaliuo
hoc eẽ uultis .p.c. ꝗͣ pͥmã fatał
ĩstinctꝰ necessitatẽ. De partuux¬
oris ñ potuit ñ in t̾rogare. de ĩ¬
de ñ credidit. Reserã nc̃ . ꝑ .c. cuiꝰ
artis. cuiꝰ suisse dicat᷑ auctorita¬
tis. quẽ putauit ad eundẽ qͥ sic
timebat. Nomo qͥ qđ certsi
habeo plurunis meruerat
exꝑim̃tis. ut ad illũ uelud ad
oracula deoꝵ plenũq sacro
sp̃u pectꝰ. Hominũ sollicitu¬
diues inetꝰ quȩ c̃sugerent ar
inspecta totius rationecȩli.
digestis siderib ĩnumeros.
ad publici pͥuatiq fati stu¬
tristitiũq c̃gerie magis ipse
c̃sultore ꝑt̾ritꝰ. diu ñ cõmi¬

Expanded text:
sacrae artis antistitem non spes, non sacrae artis antistitem non spes, non avida vota, sed suspiria, metus et praesagum magni nescio cuius incerti detulisse pallorem. quid aliud hoc esse vultis, P.C., quam primam fatalis instinctus necessitatem? de partu uxoris non potuit non interrogare, deinde non credidit. Referam nunc, P.C., cuius artis, cuius fuisse dicatur auctoritatis, quem putavit adeundum, qui sic timebat? homo qui, quod certum habeo, plurimis meruerat experimentis, ut ad illum velut ad oracula deorum plenumque sacro spiritu pectus hominum sollicitudines metusque confugerent, dicitur inspecta totius ratione caeli, digestis sideribus in numeros ad publici privatique fati stutristiumque congerie magis ipso consultore pert
Abbreviated transcription (Latin):
gaudio stupos. Et ĩ oꝑa mea to¬
tꝰ oculis animoq c̃uersus. par¬
ricidã ñ uid& ꝑ urũ fortem.
hic ẽ animꝰ. qͦ me ꝗuis denim¬
tiatũ p̃dictũq seruauit. Et cũ
incertis ad huc dubissq uirtu¬
tib p̃stit̾it ut uiuerẽ p̾stat
meritis actisq ne moriar.
Nc̃ ille qđ pietate. qđ uideor
istiꝰ ꝑire reuerentia uocat par¬
ricidiũ suũ ⁊ ĩ orbitate ꝗͣ fac̾e
sibi uidet᷑. ñ remediũ meu̾ s su¬
ũ spectat affectant. Filiꝰ qui
uult mori ne parricidasit.
alit̃ sibi uidet᷑ remunerariñ
posse. ꝗ ut ipse moriat᷑. Aerito
ꝓrsus merito. miserũ senem
tristes sollicitudines & p̃scis
meatꝰ ad mathematicũ & re¬
sponsa misert̃. debui uir fortiᷤᷤ
nuntiari. parricida p̃dica.
Siue enĩ miserȩ c̃iugis ꝓditi¬
osa fecunditas tumultuosis
pulsib mari tales inqͥetauit
ãplexꝰ. seu ꝑ auxias noctes di¬
rosq sõnos feralib senex ma¬
ginib agitat᷑ dr ad uotissimũ

Expanded text:
gaudio stupet, et in opera mea totus oculis animoque conversus parricidam non videt per virum fortem. hic est animus, quo me quamvis denuntiatum praedictumque servavit, et, cum incertis adhuc dubiisque virtutibus praestiterit, ut viverem, praestat meritis actisque, ne moriar. nunc ille, quod pietate, quod videor istius perire reverentia, vocat parricidium suum, et in orbitate, quam facere sibi videtur, non remedium meum, sed suum spectat adfectum. filium, qui vult mori, ne parricida sit, aliter sibi videtur remunerare non posse, quam ut ipse moriatur. Merito prorsus, merito miserum senem tristes sollicitudines et praescii metus ad mathematicum et responsa miserunt. debui vir fortis nuntiari, parricida praedici. sive enim miserae coniugis prodigiosa fecunditas tumultuosis pulsibus maritales inquietavit amplexus, seu per anxias noctes dirosque somnos feralibus senex imaginibus agitatus dicitur ad notissimum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ sidẽ miseri pudoris ȩstũ
Nũꝗ uidebit mori uoluisse
parricida si uixerit. Adtua nc̃
genua porrigo optime pat᷑.
has siuis tãtũ fortes manꝰ ꝑ ego
si fas ẽ qͥcqͥd feci. ꝑ hanc ipsã mei
caritatẽ qua me ñdũ timere cȩpi¬
sti miserere. Filiũ pietate ꝑ euntẽ
ue ueł ẽ exitũ facere parricidȩ.
p̃stamͥ patientiã. qͣ me mͦ bello
credi disti. finge nos ũipso ꝓsꝑi
martis cecidisse cõplęxu. confectũ¬
q magnis uulnerib cadauer af¬

Expanded text:
per fidem miseri pudoris aestum! per fidem miseri pudoris aestum! numquam videbitur mori voluisse parricida, si vixerit. Ad tua nunc genua porrigo, optime pater, has, si vis, tantum fortes manus. per ego, si fas est, quicquid feci, per hanc ipsam mei caritatem, qua me nondum timere coepisti, miserere, filium pietate pereuntem ne velis exitum facere parricidae. praesta mihi patientiam, qua me modo bello credidisti. finge nos in ipso prosperi Martis cecidisse conplexu confectumque magnis vulneribus cadaver ad
Abbreviated transcription (Latin):
lud pugna ũ acies In bello par¬
ricida uincebã. Excessert̃ oꝑa
mea humanarũ uiriũ medi¬
ocritatẽ. Quic qͥd faclũ ẽ rabies
ĩsania suit. p̃dico testor. ñ ego
parricidiũ faciã. ñ ego fortit᷑
feci. Qđ si ulla ratioẽ casiu ꝑẜ¬
sici potest ut p̾dicta ñ siant.
sidẽ urãm .p .s. ut m potiꝰ inno¬
centia ꝗͣ fato debeatur. łgo
dicar expugnasse c̃slitutionẽ.
fregisse uincula necessitatis.
mea pietas. mea laudet᷑ ĩ tegri¬
tas. Du ñ sinant. ut int̾ me
responsũq decernat exitꝰ
Mathematicũ iuncere malo.
quẽ ad modũ meuir .F. ad p̃¬
ces. quẽ ad modũ parricida
cõponã. Dicã miseremim di¬
cã succurrite: Sic rogariẽ¬
tͣ mortẽ sol&. Nouo mͥ ĩ audi¬
toq opꝰẽ ãbitu maloꝵ. Nisi
morior. ꝑiclitor. Id̾o uideor
causas reddidisse. ut ẽtͣdiceret
pat̾. ⁊si bene noui maligna.¬
si ĩt᷑p̃tatioues. ñ exitũ captasse
dicar. s excusationẽ. Explicate

Expanded text:
lud pugna, non acies: in bello parlud pugna, non acies: in bello parricida vincebam, excesserunt opera mea humanarum virium mediocritatem: quicquid factum est, rabies, insania fuit. praedico, testor: non ego parricidium faciam, non ego fortiter feci. Quod si ulla ratione casuve effici potest, ut praedicta non fiant, fidem vestram, P.C., ut mihi potius innocentia quam fato debeatur: ego dicar expugnasse constitutionem, fregisse vincula necessitatis, mea pietas, mea laudetur integritas. dii non sinant, ut inter me responsumque decernat exitus; mathematicum vincere malo quemadmodum me vir fortis ad preces, quemadmodum parricida componam? dicam 'miseremini', dicam 'succurrite'? sic rogari contra mortem solet. novo mihi inauditoque opus est ambitu: ~ malorum~ nisi morior, periclitor, ideo videor causas reddidisse, ut contradiceret pater, et, si bene novi malignas interpretationes, non exitum captasse dicar sed excusationem. explicate
Abbreviated transcription (Latin):
cogitationes p̃dicti ꝑiculi inetꝰ.
Et lic& cõponat᷑ ad fortẽ suꝑbãq
c̃stantiã. uat᷑ał tam̃ hoĩs insirmi¬
tas potest tã ꝑcussorẽ timere ꝗͣ
mortẽ. Explica nos pat̾ tã misero
tristiq cõplexu. & longissimas
sollicitudines breui recidẽ pati¬
entia. M uiꝰ indignũ ẽ ut moriar
si ĩnocens futurus. ꝗ ut uiuã si¬
parricida. Uenuntio tͥ pat̾ & de
sup̃ma necessitate c̃siteor. iã non
st̃ mes potestatis hȩ manꝰ. ñ re¬
gere dext̃ã. ñ retinere sufficio.
Uenit ille nescio qͥs ardor. ñ sentio
ñ ĩtuent᷑ oculi. Tc̃ omĩa ĩcipiosci¬
re. cũ gesta st̃. Ꝙd tume lacertoꝵ
uiriũ q beneficio strauisse nuꝑ
hostes putas: Quant᷑u dicun¬
t᷑ narrasse captiui. nescioqũe
ĩ me monstruosi uultꝰ horre¬
re c̃speclũ. Non tela iacebãñ
iaculabar ictꝰ. furialib miser
facib ardebã. ⁊ pectꝰ istudñ
lorica ñ ferrũ s diri serpenti¬
ũ clauserant nexꝰ. Non suit il¬

Expanded text:
tiones praedicti periculi metus, et, licet componatur ad fortem superbamque constantiam, naturalis tamen hominis infirmitas potest tam percussorem timere quam mortem. explica nos, pater, tam misero tristique conplexu et longissimas sollicitudines brevi recide patientia; minus indignum est, ut moriar, si innocens futurus sum, quam parricida. Denuntio tibi, pater, et de suprema necessitate confiteor: iam non sunt meae potestatis hae manus; non regere dexteram, non retinere sufficio. venit ille nescioquis ardor, non sentio, non intuentur oculi. tunc omnia incipio scire, cum gesta sunt. quid? tu me lacertorum viriumque beneficio stravisse nuper hostes putas? quantum dicuntur narrasse captivi, nescio quem in me monstruosi vultus horruere conspectum. non tela iaciebam, non iaculabar ictus; furialibus miser facibus ardebam, et pectus istud non lorica, non ferrum, sed diri serpentium clauserant nexus. non fuit il
Abbreviated transcription (Latin):
potest ne parricidiũ faciã. mors
ut uidear nec suisse facturus.
S me ĩfelicẽ. quã multa st̃ quȩ
tim̾e debeã. etiã cõtͣ animũ me¬
ũ. Unde scio an expulsũ me repẽ¬
te sensib meis aliqͣ magni dis¬
criminis imago rapt᷑a sit. ꝓsi¬
libo fortasse tãꝗ seqͣr classi uo¬
cantis instinctũ. tã ꝗ meruen¬
tis patrie fragor & uociferatiõi
captȩ ciuitatis exciuerit me saue
custodire possũ. S uude scio qͥd
afferat nor casus errorꝰ. Alathe¬
maticꝰ hoc̾ futurũ dix̃ ut uellẽ.
s ut occide̾m. Tu qͦq pat̃ qͣnto
gͣuiores passurꝰ es ex ipsa dissimu¬
latioẽ cruciatꝰ. felicior ille ꝓrs
ẽ. palã occidisse quẽ timeas. Cũ
bene ĩ oscuł meis ãplexib meisq

Expanded text:
potest, ne parricidium faciam, mors, potest, ne parricidium faciam, mors, ut videar nec fuisse facturus. sed me infelicem, quam multa sunt, quae timere debeam etiam citra animum meum! unde scio, an expulsum me repente sensibus meis aliqua magni discriminis imago raptura sit? prosilibo fortasse, tamquam sequor classici vocantis instinctum, tamquam me ruentis patriae fragor et vociferatio captae civitatis exciverit. me sane custodire possum, sed unde scio, quid adferat nox, casus, error? mathematicus hoc non futurum dixit, ut vellem, sed ut occiderem. Tu quoque, pater, quanto graviores passurus es ex ipsa dissimulatione cruciatus! felicius illud prorsus est, palam odisse quem timeas. cum bene in osculis meis amplex
Abbreviated transcription (Latin):
grãs hoc solo noĩe crudelissimiᷤᷤ
fatis. qđ maximũ facinꝰ ñ ĩpͥ¬
ma eui mei parte posuert qd
p̾misse st̃ aute uirtutes mag¬
norũq oꝑũ pͥor ordo deflux̃.
potest puto caueri parricidiũ.
pat᷑. mathematicũ de hac sola
uitȩ meȩ parte m̃tiũ . E d tanti
ẽ ut credã ista & uniã: Occidi
ñ potest pat᷑. S qͥd refert si dif¬
ficultas ista ñẽ salua animo
meo. Excedit omnẽ calamita¬
tẽ. ĩ nocentiȩ suȩ ñ credẽ. dieb
ac noctib timere. suspectũ hab̾e
animũ suũ. Calũmari manꝰ
in causare uis. & parricidalẽ
agere cogitationẽ. Maior mͥra¬
tio moriendi ẽ.si parricidiũ fi¬
eri ñ potest. & ego me credo fac¬
turũ. Quẽ tumͥ pat̾ imꝑias la¬
borẽ. ꝗ asꝑã exigis patientiã:
Horreo oscula tua. ne seniles
artꝰ nuniũ gͣuis cõplexꝰ elidat
adire comitatũ. omẽ fugio secre
timebit᷑ animꝰ: Mors mͥ p̃stare

Expanded text:
gratias hoc solo nomine crudelissimis gratias hoc solo nomine crudelissimis fatis, quod maximum facinus non in prima aevi mei parte posuerunt, quod praemissae sunt ante virtutes, magnorumque operum prior ordo defluxit. potest, puto, caveri parricidium, hac sola vitae meae parte mentitum; quid tanti est, ut credam ista et vivam? 'occidi non potest pater'; sed quid refert, si difficultas ista non est salva animo meo? excedit omnem calamitatem innocentiae suae non credere, diebus ac noctibus timere, suspectum habere animum suum, calumniari manus, incausare visus et parricidalem agere cogitationem. maior mihi ratio moriendi est, si parricidium fieri non potest, et ego me credo facturum. quem tu mihi, pater, imperas laborem, quam asperam exigis patientiam! horreo oscula tua, ne seniles artus nimium gravis amplexus elidat. adire comitatum, omne fugio secrettimebitur animus? mors mihi praestare
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗ fortit̾ facere cũ utrũq de fatoẽ.
S qͦusq tacione colligã qđ exitu
iã ꝓbatũ ẽ. qđ nullis mathematuꝰ
dix̃ ãbagib nulł clissimulari artib
potest: Partẽ responsi fut᷑urã in
alio oꝑe iã uidisti. ⁊ qđ p̃cipue
torq& animũ sides sceleris iuirtus
suit. Explicata ẽ auctoritas re¬
sponsi cũ de duob p̃diclis unũ
factũ ẽ. Nec possis de ueritatedu¬
bitare. qͦticns cũ ĩcertis exꝑim̃ta
ẽsentrunt. In responso cuicune¬
ta cessert̃. fieri parricidiũ. Uis
miser pat̃ siñ credit᷑ futurũ qđ
etiã cũ fachuĩ ẽ uix credit᷑. Falle¬
ris. si adu̾sus p̃dictꝰ necessitates
sufficere credis. qđ ego bonꝰ siliꝰ
sũ. qđ tu optimꝰ pat᷑. Tu ñ mere¬
ris scire. credo ego utiq nolle me
cesse ẽ. scilic& hac sola ratiõe ut
mors int̾ facinꝰ hominẽq pona¬
t᷑ Uincit᷑ pat̾ factũ resistas uin¬
cit. si ẽtẽpseris. Ago qͥn immo

Expanded text:
quam fortiter facere, cum utrumque de fato est. quam fortiter facere, cum utrumque de fato est. Sed quousque ratione colligam, quod exitu iam probatum est? quod nullis mathematicus dixit ambagibus, nullis dissimulari artibus potest. partem responsi futuram in alio opere iam vidisti, et, quod praecipue torquet animum, fides sceleris virtus fuit. explicata est auctoritas responsi, cum de duobus praedictis unum factum est, nec possis de veritate dubitare, quotiens cum incertis experimenta consentiunt. in responso, cui cuncta cessermirer, pater, si non creditur futurum, quod, etiam cum factum est, vix creditur? falleris, si adversus praedictas necessitates sufficere credis, quod ego bonus filius sum, quod tu optimus pater. tu non mereris ~scire, credo, ego utique nolle me cesse est?' scilicet hac sola ratione, ut mors inter facinus hominemque ponatur. vincitur, pater, fatum, si resistas, vincit, si contempseris. ago quin immo
Abbreviated transcription (Latin):
qͥt nascet̾ur. euenit educabit᷑ ꝗuis
p̃dictũ sit accidit. ꝑueni& adu
uente robur. ad oleui. Yirib erit
c̃spicuus. ⁊ nuis. Aderunt bella
uenert̃. Ibit in aciẽ te uolentemis
sisq fortit̃ faci&. feci. Prit parricida
si uixero. Si pat̾ tam̃ secretȩ ꝓsun¬
daq aitis ratio reddenda ẽ ñne ha¬
bere tͥ gͣude c̃sortiũ p̃dicti uidet᷑
ipsa diuersitas: Uirũ fortẽ dix̃. &
parricidã. Sicina st̃ hȩc etiã ut
dissimilia. paria uirib etiã ut
m̃te dissentiant .. d n me aliud no¬
tabilẽ fecit ĩ bello. ꝗq̃ ñ parco rȩdib
cruore ñ satior. exultans suꝑ stratoꝵ
corpoꝵ strages. palpitantib ad hucꝰ
cadauerib alacer insistiꝰ. Uirtutis
st̃ ista. cũ boslis c̃tigit. Paxẽ. quȩ
nos dep̃hendit. Et cũ iusta grassan¬
nĩ plurimũ ẽ cũ gladio meo totis
dieb tͣcto ferrũ. ad arma respicio
tela mea laudo. admiror alloquor
Crede pat̾ & parricidiũ tã facile ẽ

Expanded text:
quit, 'nascetur;' evenit. 'educabitur, quamvis quit, 'nascetur;' evenit. 'educabitur, quamvis praedictus sit;' accidit. 'perveniet ad iuventae robur;' adolevi. 'viribus erit conspicuus;' eminui. 'aderunt bella;' venerunt. 'ibit in aciem te volente;' misisti. 'fortiter faciet;' feci. 'erit parricida;' si vixero. Si, pater, tamen secretae profundaeque artis ratio reddenda est, nonne habere tibi grande consortium praedicti videtur ipsa diversitas? virum fortem dixit et parricidam: vicina sunt haec, etiam ut dissimilia, paria viribus, etiam ut mente dissentiant. quid enim me aliud notabilem fecit in bello, quam quod non parco caedibus, cruore non satior, exultans super stratorum corporum strages, palpitantibus adhuc cadaveribus alacer insisto? virtutis sunt ista, cum hostis contigit; pax est, quae nos deprehendit, et cum iusta grassanmen plurimum est cum gladio meo: totis diebus tracto ferrum, ad arma respicio, tela mea laudo, admiror, adloquor. crede, pater: et parricidium tam facile est
Abbreviated transcription (Latin):
se iolentiã sedẽq ꝓdigiosa
sp̃s collato parit̾ igne pssisse.
numerabiles annos rursus a¬
liis corporib animas. fortas¬
sis in me renatꝰ sit aliqͥs ex ilł
quoꝵ scelere uiolatꝰ dies. mun¬
dũ subito mutaũ. qͦs maria
t̾rasq sugientes furiales fa¬
ces & ultricũ dearũ terrof
agitaũ. Necesse ẽ & maiores
notas uentura ꝓmittant. quȩ
ñ temere nascunt᷑. Sic futuraᷤᷤ
tẽpestates pelagi fragor ⁊ c̃ci¬
sciũ memoꝵ mͣmur enuntiat.
sic ꝑituroꝵ fatu popłoꝵ arden¬
tes cȩlo faces & trinita sidũ flã¬
ma p̾currit. p̃dicebar bello
monstrabar armis. agebat ante se
uentura feritas publicas calamitateᷤᷤ.
& om̃iũ maloꝵ ẽsũmatione parri¬
da ponebar at si nc̃ ista put& aliqͥs
fortuito ñ arte sentiri. posset fortas¬
se casu euenire qđ futurũ sit. non
potest casa sieri qđ p̃dictũ ẽ. Et qͣndo
ũꝗ pat̾ explicuit manifestꝰ illsꝰ fati
necessitatẽ totꝰ ordo responsi. Uir ĩ¬

Expanded text:
se violentiam sedemque prodigiosi spiritus conlato pariter igne pressisse. numerabiles annos reddi rursus aliis corporibus animas, fortassis in me renatus sit aliquis ex illis, quorum scelere violatus dies mundum subito mutavit, quos per maria terrasque fugientes furiales faces et ultricum dearum terror agitavit. Necesse est et maiores notas ventura praemittant, quae non temere nascuntur. sic futuras tempestates pelagi fragor et conscium nemorum murmur enuntiat, sic periturorum fata populorum ardentes caelo faces et crinita siderum flamma praecurrit. praedicebar bello, monstrabar armis, agebat ante se ventura feritas publicas calamitates, et omnium malorum consummatione parricida ponebar. at si nunc ista putet aliquis fortuito, non arte sentiri, possit fortasse casu evenire, quod futurum sit; non potest casu fieri, quod praedictum est. ecquando umquam, pater, explicuit manifestius ullius fati necessitatem totus ordo responsi? 'vir,' in
Abbreviated transcription (Latin):
sup̃ma mea tͣns it̃ affeclũ. tuis
manib cõponere corpꝰ extrue
rogos. sunerib iusta ꝑsolue. Dem
cũ iã nouissimis oscuł. sup̃moq
discedens satiatꝰ fueris ãplext̃.
te nefas ẽ sublatis ad cȩlũ manib
ꝓclamare. mathematice m̃tit᷑.
Reddidimꝰ causas. ꝑ egimꝰ p̃ces
reliqͣs. Uos manꝰ uos ad iuuate ci¬
ues. ñ liceat mͥ morilic& istud etiã
ut negetis. uir.f. cõm̃do uob̾ exitũ
meũ. Si ñ c̃tinuo lȩtale uulnꝰ in¬
p̃ssero. si ñ cũ sanguinẽ totã ani¬
mã. ꝓꝑans ictꝰ effesserit. ad iuua¬
te dext̾a. depͥmite delũ & ante
o mĩa detinete patrẽ. Nescio ꝗ
longe manũ sparsurꝰ sugientis
animȩ dolor. qͦ cadat extͣcͣbas
mucro uiscerib inquẽ se colla

Expanded text:
transfer adfectum, tuis manibus compone corpus, exstrue rogos, funeri iusta persolve. deinde cum iam novissimis osculis supremoque discedens satiatus fueris amplexu, tunc te fas st sublatis ad caelum manibus proclamare: 'mathematice, mentitus es!' Reddidimus causas, peregimus preces. reliqua vos, manus, vos adiuvate, cives. non ut liceat mihi mori; licet istud, etiam ut negetis. vir fortis commendo vobis exitum meum. si non continuo letale vulnus inpressero, si non cum sanguine totam animam properans ictus egesserit, adiuvate dexteram, deprimite telum et ante omnia detinete patrem. nescio quam longe manum sparsurus sit fugientis animae dolor, quo cadat extractus mucro visceribus, in quem
Abbreviated transcription (Latin):
nꝰ uiri .r̃. nom̃ agnoscere. huc¬
usq auctoritatẽ sacra legis
accingere. ut illã in ad uoca¬
tionẽ sacre mortis ad ducã.
Relaturũ me putatis illa
optionũ uerba sollẽpnia ñ
caꝑe magnoꝵ p̾cia meritoꝵ
solas ȩqͥtates tanta remunerã¬
dũ benignitate qđ fortit̃ sec̃
aliqͥs. qͣnta sollicitaretis ut fa¬
ceret. Nemini ũꝗ minꝰ soluenda
ciuitas fuit . p̃stiti pꝰqđ mori
c̃tinuo deberẽ. s securi estote
de auiditate sũme potestatis.
Illud ĩfinitũ. illud ĩmodicũ qđ
nob̾ uoluert̃ licere leges. itͣ se
c̃sumit ille qͥ meruit. Titulos
imagines. houores seruate uic¬
turis. Michi p̾state salutẽ pa¬
tris. iunocentiã meã tẽporũ
pudorẽ. Queso ue mͥ ido p̃miũ

Expanded text:
nus viri fortis nomen agnoscere, hucnus viri fortis nomen agnoscere, hucusque auctoritatem sacrae legis attingere, ut illam in advocationem sacrae mortis adducam. relaturum me putatis illa optionum verba sollemnia, non capere magnorum pretia meritorum solas aequitates; tanta remunerandum benignitate quod fortiter fecit aliquis, quanta sollicitaretis, ut faceret? nemini umquam minus solvendo civitas fuit: praestiti, post quod mori continuo deberem. Sed securi estote de aviditate summae potestatis. illud infinitum, illud immodicum, quod nobis voluerunt licere leges, intra se consumit ille, qui moritur. titulos, imagines, honores servate victuris; mihi praestate salutem patris, innocentiam meam, temporum pudorem. quaeso