comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rerum omnium. qđ se uniuersum profundat. et qđ totum reperite
euolet: Sic omnia quae fuint quaq aguntur acertime. lemoribis
prncipuis natura ip̃a p̃texiut. Eec iut in dicendo nom en dianiet¬
cus aluin de quaerenda: sed ex ip̃is usceribus cause sumencla sũt
lalcuotota causa ptemptata atq perspecta. locis omnib muẽtis
atq insttuctis. consideranum est quo puincipio sit utendum. sic
et facile repietur. sumet᷑ enim ex us tebus. quax sunt uberrune uł
in argumentis uel miis partibus ad quas dixi digredi sape opõ¬
tere. Itaq et mom̃ti aliquid afferent. cum erunt pene ex intima
defensione depromptae. et apparebit eas non mõ non ẽẽ cõmu¬
nes. nec in alias causas posse transferti: sed penitus ex ea causa
que tum agatur effiorusse. Omne aũt̃ pͥncipium. aut rei ton̾
quae agitur᷑ significationem hẽre debebit: aut aditum ad cãm

Expanded text:
rerum omnium, quod se universum profundat et quod totum repente rerum omnium, quod se universum profundat et quod totum repente evolvat; sic omnia, quae fiunt quaeque aguntur acerrime, lenioribus principiis natura ipsa praetexuit. Haec autem in dicendo non extrinsecus alicunde quaerenda, sed ex ipsis visceribus causae sumenda sunt; idcirco tota causa pertemptata atque perspecta, locis omnibus inventis atque instructis considerandum est quo principio sit utendum. Sic et facile reperientur; sumentur enim ex eis rebus, quae erunt uberrimae vel in argumentis vel in eis partibus, ad quas dixi digredi saepe oportere; ita et momenti aliquid adferent, cum erunt paene ex intima defensione deprompta, et apparebit ea non modo non esse communia nec in alias causas posse transferri, sed penitus ex ea causa quae tum agatur, effloruisse. Omne autem principium aut rei totius, quae agetur, significationem habere debebit aut aditum ad causam
Abbreviated transcription (Latin):
tio et cõmendatio orõnis. in pͥncipio quoq continuo cum qui aud
pmulcere atq alicere deb. in quo admirari soleo non equidem isto¬
qui nullam huic rei oꝑam dederunt: sed hominem in p̾mis discitũ
atq eruditum philippum.: qui ita solet ad dicendum surgere ut qẽ
primum uerbum hituus sit nesciat et ait idem cum brachuam eon¬
caleferit. tum se solere pugnare neq attendit eos ip̃os. unde hor sile
dicat illas pͥmas hastas ita iactare leniter ut uenustati uel maxime
secuiãt et reliquis uiribus suis consulant. Nec est dubium quin ex¬
oraium dicendi. uxhemens et pugnax non saepe ẽẽ debeat. ed
si in p̃o illo gladiatono uitȩ certamine. quo ferro decernit᷑ tamen
ante congressum multa fiunt. quae non ad uulnus.: sed ad sp̃emua¬
lere uideantur: quanto hoc magis in orͣone expectancdum. in qura
non uis potius ꝗͥ del ectatio postulatur: Nihil est demiq innarã

Expanded text:
itio et commendatio orationis in principio, quaeque continuo eum, qui audit, itio et commendatio orationis in principio, quaeque continuo eum, qui audit, permulcere atque allicere debet; in quo admirari soleo non equidem istqui nullam huic rei operam dederunt, sed hominem in primis disertum atque eruditum, Philippum, qui ita solet surgere ad dicendum, ut quod primum verbum habiturus sit, nesciat; et ait idem, cum bracchium concalfecerit, tum se solere pugnare; neque attendit eos ipsos, unde hoc simile ducat, primas illas hastas ita iactare leniter, ut et venustati vel maxime serviant et reliquis viribus suis consulant. Nec est dubium, quin exordium dicendi vehemens et pugnax non saepe esse debeat; sed si in ipso illo gladiatorio vitae certamine, quo ferro decernitur, tamen ante congressum multa fiunt, quae non ad vulnus, sed ad speciem valere videantur, quanto hoc magis in oratione est spectandum, in qua non vis potius quam delectatio postulatur! Nihil est denique in natura
Abbreviated transcription (Latin):
eorum expectationi qui audiunt. ꝗͣcelerrime occurratur: cui si initio
satisfc̃m non sit. multo plus sit in reliqua causa laborandum. Male e¬
nim se res hẽt. quae non statim ut dici coepta est. melior fieri uidetur
Ergo ut in oratore optimus quisq: sic in oratione sirmissimum qđq
sit primum. dum illud tam̃ inutroq teneatur: ut ea quae aeque excel¬
lent seruent᷑ etiam ad ꝑorandum si qua erunt medioeria nam uicio¬
sis nusꝗ eẽ oportet locum in mediam turbam. atq in gregem couci
lsce omnib rebus consideratis: tum deniq id qđ pͥmum est
dicendum postremum soleo cogitare: quo utar exordio. Nã
si quando id primum inuenire uolui. nullum mihi occurtit. nisi a ͭ
exile. aut nugatorium. aut uulgare atq cõmune. Principia aute
dicendi semꝑꝰ tum accurata et acuta. et instructa sententiis apta uer¬
bis: tum uero causarum propria ẽẽ debent. pͥma est enim quasi cogͥ¬

Expanded text:
eorum exspectationi, qui audiunt, quam celerrime succurratur; cui si initio eorum exspectationi, qui audiunt, quam celerrime succurratur; cui si initio satis factum non sit; multo plus sit in reliqua causa laborandum; male enim se res habet, quae non statim, ut dici coepta est, melior fieri videtur. Ergo ut in oratore optimus quisque, sic in oratione firmissimum quodque sit primum; dum illud tamen in utroque teneatur, ut ea, quae excellent, serventur etiam ad perorandum; si quae erunt mediocria, nam vitiosis nusquam esse oportet locum, in mediam turbam atque in gregem coniciantur. Hisce omnibus rebus consideratis tum denique id, quod primum est dicendum, postremum soleo cogitare, quo utar exordio. Nam si quando id primum invenire volui, nullum mihi occurrit nisi aut exile aut nugatorium aut vulgare aut commune. Principia autem dicendi semper cum accurata et acuta et instructa sententiis, apta verbis, tum vero causarum propria esse debent; prima est enim quasi cogn
Abbreviated transcription (Latin):
Digredi tamen ab eo quod proposueris atq agas ꝑmouendoꝵ ani¬
morum causa sepe utile est. Itaq uel re narrata. et exposita. saepe da¬
tur ad cõmouendos animos digrediendi locus. uel argum̃tis nr̃is ꝯ¬
firmatis. uel contrariis refutatis: uel utroq loco. uel omnib si hẽt eam
causa dignitatem atq copiam recte id fien põt. Haeq caus& sunt ad
agendum. et ad orandum grauissimxe atq plaenissimae: quae plurimõ
exitus cdant ad eiusmoi digressionem: ut his locis uti liceat quib am̃o¬
rum impetus. eorum qui audiunt aut impellant. aut refiectant᷑. At¬
q: etiam in illo rep̃hendo eos qui quae minime firma sunt ea pͥma col¬
locant. In quo illos quoq errare arbitror. qui si quando id quod mihi
nunꝗͣ placuit. plures adhibent patronos uti quenq eorum miniũ:
putant ẽẽ. Ita cum pͥmum uolunt dicẽ. Res enim hoc postulat: ut

Expanded text:
digredi tamen ab eo, quod proposueris atque agas, permovendorum anidigredi tamen ab eo, quod proposueris atque agas, permovendorum animorum causa saepe utile est; itaque vel re narrata et exposita saepe datur ad commovendos animos digrediendi locus, vel argumentis nostris confirmatis vel contrariis refutatis vel utroque loco vel omnibus, si habet eam causa dignitatem atque copiam, recte id fieri potest; eaeque causae sunt ad augendum et ad ornandum gravissimae atque plenissimae, quae plurimos exitus dant ad eius modi digressionem, ut eis locis uti liceat, quibus animorum impetus eorum, qui audiant, aut impellantur aut reflectantur. Atque etiam in illo reprehendo eos, qui, quae minime firma sunt, ea prima conlocant; in quo illos quoque errare arbitror, qui, si quando—id quod mihi numquam placuit—pluris adhibent patronos, ut in quoque eorum minimum putant esse, ita eum primum volunt dicere: res enim hoc postulat, ut
Abbreviated transcription (Latin):
aut leuissima sunt: aut aliis grauionb consimilia. secerni arbitr
oportere: atq ex oratione remouen. Et quidem cum colligo argum̃¬
ta causarꝑ nontam ea numerare soleo. ꝗ expendere. Et quoni¬
am quod sxpe iam dixi tribus rebus omnes ad nr̃am sententiam
ꝑducimus aut docendo. aut conciliando aut ꝑmouendo: una ex
tribus his rebus res prae nobis est ferenda. ut nilil aliud nisi docẽ
uelle uideamur. reliqua dux sicuti sanguis in corporibus.: sic ille ĩ
perpetius orationib susa ẽẽ debebunt. Nam et principia. et caeterȩ
partes oronis. de quib paulo post pauca dicemus. hẽre hanc uimi
magnoꝑe debent: ut ad eorum mentes apud quos agetur mouẽdaᷤᷤ
pinanare possint. S his partibus orationis. quae si niħil docent ar¬
gum̃tando ꝓsuadendo tamen. et c̃omouendo ꝓficiunt plurimum
quanꝗ maxime proprius est locus et in exordiendo. et inporando

Expanded text:
aut levissima sunt aut aliis gravioribus consimilia, secerni arbitror aut levissima sunt aut aliis gravioribus consimilia, secerni arbitror oportere atque ex oratione removeri: equidem cum conligo argumenta causarum, non tam ea numerare soleo quam expendere. Et quoniam, quod saepe iam dixi, tribus rebus homines ad nostram sententiam perducimus, aut docendo aut conciliando aut permovendo, una ex tribus his rebus res prae nobis est ferenda, ut nihil aliud nisi docere velle videamur; reliquae duae, sicuti sanguis in corporibus, sic illae in perpetuis orationibus fusae esse debebunt; nam et principia et ceterae partes orationis, de quibus paulo post pauca dicemus, habere hanc vim magno opere debent, ut ad eorum mentis, apud quos agetur, movendas pertinere possint. Sed his partibus orationis quae, etsi nihil docent argumentando, persuadendo tamen et commovendo perficiunt plurimum, quamquam maxime proprius est locus et in exordiendo et in perorando,
Abbreviated transcription (Latin):
dabas. ad ordinem. collocationemq rerum. ac locorum
cuius ratio est duplex. Altera quam affert natura cãrum
altera quax oratorum iudicio et prudentia comparat᷑. Nim ut aliqͥ
ante rem dicamus. deinde ut rem exponamus. post ut eam probe¬
mus nr̃is p̃sidiis confirmandis: contrariis refitandis. deinde ut cõ¬
cludamus. atq ita poremus. hoc dicendi genus natura ip̃a p̾scribit
ut uero statuamus ea. qua probandi docendi. ꝑsuadendi causa di¬
cenda sunt. quemadmõm componamꝰ id uel maxime propuum o¬
ratons prudentiae. Multa enim occurrunt argum̃ta: multa qua
in dicendo ꝓfutura uideant. sed eorum partim ita leuia sunt. ut cõ¬
tennenda sint partim etiam si quid hñt adium̃ti. sunt nonnunꝗͣ
eiusmõi ut insit in us aliquid uicii. neq tanti sit illud quod ꝓdeẽ
uideatur: ut cum aliquo malo coniungatur. Qux aut̃ utilia sunt
atq firma. si ea tamen ut saepe fit ualde multa sunt: ea quae ex hĩs

Expanded text:
dabas, ad ordinem conlocationemque rerum ac locorum; dabas, ad ordinem conlocationemque rerum ac locorum; cuius ratio est duplex; altera, quam adfert natura causarum, altera, quae oratorum iudicio et prudentia comparatur: nam ut aliquid ante rem dicamus, deinde ut rem exponamus, post ut eam probemus nostris praesidiis confirmandis, contrariis refutandis, deinde ut concludamus atque ita peroremus, hoc dicendi natura ipsa praescribit; ut vero statuamus ea, quae probandi et docendi causa dicenda sunt, quem ad modum componamus, id est vel maxime proprium oratoris prudentiae. Multa enim occurrunt argumenta; multa, quae in dicendo profutura videantur; sed eorum partim ita levia sunt, ut contemnenda sint; partim, etiam si quid habent adiumenti, sunt non numquam eius modi, ut insit in eis aliquid viti neque tanti sit illud, quod prodesse videatur, ut cum aliquo malo coniungatur; quae autem utilia sunt atque firma, si ea tamen, ut saepe fit, valde multa sunt, ea, quae ex eis
Abbreviated transcription (Latin):
Quidsi quauicia aut in cõmoda sunt in aliquo iudice uno. aut plu¬
nbuo ea tuin aduersariis exprobrando. non intelligas te in iuidices¬
inuehi: medioere peccatum est: Quid si cum pro altero dicas litem
tuam facias.: aut laesus efferare iracundia cãm relinquas nihil ne no¬
ceas: In quo ego non quo libenter male audiam: sed quia ego cã
non libenter relin quo. nimium patiens et lentus existimor. Uerum
te ipm sulpici obiurgabam. ꝙ me oratorem ministratorem peteres
non aduersarium. Ex quo etiam illud assequor. ut si quis mihii
maledicat petulans: aut plane insanus ẽẽ uideatur. In ipis aũt argu¬
m̃tis. si quid posueris. aut aꝑte falsum: aut ei qđ dixeris. dicturus:¬
ue sis contrarium. aut gnẽ ip̃o remotum ab usu iudiciorum. ac foro
nihlne noceas: Quidmulta: omnis cura mea solet in hoc uersari
do: sid minus: ut certe nequid mali
taq nunc illuc redeo catule: in quo tu me pauloante lau¬

Expanded text:
Quid, si, quae vitia aut incommoda sunt in aliquo iudice uno aut pluQuid, si, quae vitia aut incommoda sunt in aliquo iudice uno aut pluribus, ea tu in adversariis exprobrando non intellegas te in iudicesinvehi, mediocrene peccatum est? Quid, si, cum pro altero dicas, litem tuam facias aut laesus efferare iracundia, causam relinquas, nihilne noceas? In quo ego, non quo libenter male audiam, sed quia causam non libenter relinquo, nimium patiens et lentus existimor; ut, cum te ipsum, Sulpici, obiurgabam, quod ministratorem peteres, non adversarium; ex quo etiam illud adsequor, ut, si quis mihi male dicat, petulans aut plane insanus esse videatur. In ipsis autem argumentis si quid posueris aut aperte falsum aut ei, quod dixeris dicturusve sis, contrarium aut genere ipso remotum ab usu iudiciorum ac foro, nihilne noceas? Quid multa? Omnis cura mea solet in hoc versari ; sin id minus, ut certe ne quid mali. Itaque nunc illuc redeo, Catule, in quo tu me paulo ante lau
Abbreviated transcription (Latin):
ile sequitur. Occiddit ille adueisanum ne: immo uero auint se
dum quem defendit. hoc crassus non putat nisi ꝑfidia accidere
posse. Ego autem sxpissime uideo in causis aliquid mali facere
homines minime malos. Quid illud qđ supra doxi: solere me ce¬
dete: et ut planius dicam fugere ea quax ualde cãm meam p̃ mie¬
rent cum id non faciunt alii uersanturq in hostium castus. ac sua
p̃sidia dimittunt. Medioenter ne causis nocent. cum aut adusarioꝵ
adiumenta confirmãt: aut ea quae sanari nequeunt. exulcerant. Qd
cum ꝑsonarum quas defendunt. rationem non hñt: si quae sunt in
his inuiddiosa. non mitigãt extenuando: sed laudando et efferendo
inuiddiosiora faciu̾nt. qu̾antum est in eo tandem mali: quid si i ho¬
mines caros iudicibusq iocundos sine ulla p̃munitione oratioĩs
acerbius et comumeliosius inuehare: nonne a te iudices abaliens.

Expanded text:
ille sequitur: "occidit." "Adversariumne?" "Immo vero" aiunt "se ille sequitur: "occidit." "Adversariumne?" "Immo vero" aiunt "se et eum, quem defendit." Hoc Crassus non putat nisi perfidia accidere posse; ego autem saepissime video in causis aliquid mali facere homines minime malos. Quid, illud, quod supra dixi, solere me cedere et, ut planius dicam, fugere ea, quae valde causam meam premerent, cum id non faciunt alii versanturque in hostium castris ac sua praesidia dimittunt, mediocriterne causis nocent, cum aut adversariorum adiumenta confirmant aut ea, quae sanare nequeunt, exulcerant? Quid, cum personarum, quas defendunt, rationem non habent, si, quae sunt in eis invidiosa, non mitigant extenuando, sed laudando et efferendo invidiosiora faciunt, quantum est in eo tandem mali? Quid, si in homines caros iudicibusque iucundos sine ulla praemunitione orationis acerbius et contumeliosius invehare, nonne a te iudices abalienes?
Abbreviated transcription (Latin):
Uterq enim istorum. non mihi aitulit aliquam: sed suam signisi¬
cauit facultatem. Etenim ꝑmulta sunt in causis in omniꝰ pã¬
te oronis curcunspicienda: ne quid offendas. ne quo inuas. ste¬
pe aliquis testis aut non laedit. aut minus ledit nisi lacessatus
orit rens. urgent aduocati ut inuęhamur: ut maledicamus: de¬
miq ut introgemus. non moueor non obtemꝑo non satisfacio. ne¬
qi taan ullamꝰ assequor laudem. homines enim imꝑiti. facilius q
stulte dixens rephendere. ꝗͣ quod sapienter tacueris laucdare posst.
Flic quantum sit mali si iratum si non stultum si non leuem testez
besetis. hẽt enim. et uoluntatem nocendi in iracundia. et uimninĩ¬
genio et pondus uita nec si hoc crassus non cõmutit. ideo non mił¬
a et sape cõmitunt. quo quidem milii turpius uideri nihil solet
ꝗ̃ cum ex oratoris dicto aliquo aut responso. aut rogato sermo:

Expanded text:
uterque enim istorum non mihi attulit aliquam, sed suam signifiuterque enim istorum non mihi attulit aliquam, sed suam significavit facultatem. Etenim permulta sunt in causis in omni parte orationis circumspicienda, ne quid offendas, ne quo inruas: saepe aliqui testis aut non laedit aut minus laedit, nisi lacessatur; orat reus, urgent advocati, ut invehamur, ut male dicamus, denique ut interrogemus: non moveor, non obtempero, non satis facio; neque tamen ullam adsequor laudem; homines enim imperiti facilius quod stulte dixeris reprehendere quam quod sapienter tacueris laudare possunt. Hic quantum fit mali, si iratum, si non stultum, si non levem testem laeseris! Habet enim et voluntatem nocendi in iracundia et vim in ingenio et pondus in vita. Nec, si hoc Crassus non committit, ideo non multi et saepe committunt. Quo quidem mihi turpius videri nihil solet, quam quod ex oratoris dicto aliquo aut responso aut rogato sermo
Abbreviated transcription (Latin):
quem quidam dotus homo. atq in primis eiuditus. accessisse di¬
citur: eiq artem memoriae: quae tum primum proferebatur. pol¬
licitum eẽ se traditurum. Cum ille quaesiss quidnam illa ars effi¬
cere posset. dixisse illum doctorem ut omnia meminiss. ei chemi¬
stoclem respondisse: gratius sibi illum ẽẽ facturum si se obliuiscia
uellet. ꝗͣ si meminisse docusset. Uides ne qua uis in homine acer¬
um ingenũ ꝗͣ impotens et quanta mens suerit. quita respõde¬
rit: ut intelligere possemus nibil ex illus animo. quod semel ẽet
infusum unqͣ effiuere potuisse: cum quidem ei fuerit optabiliũ
obliusci posse: potius qdđ memimise nollet: q̃ qđ semel audiss
uidisset ue meminisse. Sed ne ꝑꝑ hoc themistoclis responsum
memoria nobis oꝑa clancda non est. neq illa mea cautio et dimi¬
ditas in causis pp p̾stantem prouidentiam crassi negligenda ẽ.

Expanded text:
quem quidam doctus homo atque in primis eruditus accessisse diquem quidam doctus homo atque in primis eruditus accessisse dicitur eique artem memoriae, quae tum primum proferebatur, pollicitus esse se traditurum; cum ille quaesisset quidnam illa ars efficere posset, dixisse illum doctorem, ut omnia meminisset; et ei Themistoclem respondisse gratius sibi illum esse facturum, si se oblivisci quae vellet quam si meminisse docuisset. Videsne quae vis in homine acerrimi ingeni, quam potens et quanta mens fuerit? Qui ita responderit, ut intellegere possemus nihil ex illius animo, quod semel esset infusum, umquam effluere potuisse; cum quidem ei fuerit optabilius oblivisci posse potius quod meminisse nollet quam quod semel audisset vidissetve meminisse. Sed neque propter hoc Themistocli responsum memoriae nobis opera danda non est neque illa mea cautio et timiditas in causis propter praestantem prudentiam Crassi neglegenda est;
Abbreviated transcription (Latin):
monstres uelim quare tu hoc ita magnum putes nihil in causa ma¬
li facere. ut nihil tibi in oratore mau̾is ẽẽ uideatur. Dicam eꝗo
caesar inquit quid intelligam. Sed et tu et uos hic om̃s inquit mẽ¬
mentote non me de ꝑfecti oratons diuinitate quadam loqui. secl
de excitationis. et consuetudinis meȩ mediocritate. Crassi quidẽ
responsum excellentis cuiusdam est ingenii ac singularis. cui ꝗdẽ
portenti simile ẽẽ uisum est posse aliquem inuenin oratorem qui
aliquid mali faceret dicendo: obeẽtq ei quem defenderet. facit
enim de se coniecturam. cuius tanta uis ingenu est: ut nemine
nisi consulto putet. qđ contra se ip̃m sit dicere. S ego non de prę¬
stanti quadam et eximia. sed prope de uulgari. et cõmuni prudẽ¬
tia disputo. ut apud graecos fertur incredibili quadam magnitudi¬
ne consilu atq: ingenu atheniensis ille fuisse themistoles. a& o¬

Expanded text:
monstres velim, qua re tu hoc ita magnum putes nihil in causa mamonstres velim, qua re tu hoc ita magnum putes nihil in causa mali facere, ut nihil tibi in oratore maius esse videatur.' 'Dicam equidem, Caesar,' inquit 'quid intellegam, sed et tu et vos hoc omnes,' inquit, 'mementote, non me de perfecti oratoris divinitate quadam loqui, sed de exercitationis et consuetudinis meae mediocritate. Crassi quidem responsum excellentis cuiusdam est ingeni ac singularis; cui quidem portenti simile esse visum est posse aliquem inveniri oratorem, qui aliquid mali faceret dicendo obessetque ei, quem defenderet; facit enim de se coniecturam; cuius tanta vis ingeni est, ut neminem nisi consulto putet, quod contra se ipsum sit, dicere; sed ego non de praestanti quadam et eximia, sed prope de vulgari et communi vi nunc disputo. Ita apud Graecos fertur incredibili quadam magnitudine consili atque ingeni Atheniensis ille fuisse Themistocles; ad
Abbreviated transcription (Latin):
uero libente inquit antonius dix̾it siue refellendi causa siue quae¬
rendi. Tum lulus. ego me hercule in quit antoni semper is fui
qui de oratore sic p̃dicarem urium te in dicendo mihi uideri lectis¬
simum. proptiumq hoc eẽ laudis tuaxe: nihil a te unꝗͣ ẽẽ dictum quod
obeẽt ei pro quo diceres. ldq memoria teneo cum mihi sermo cum
hoc crasso multis audientib ẽẽt de te institutus. Crassusq pluribus
uerbis eloquentiam laudaret tuam. dixisse me cum caeteris tius lau¬
dibus hanc ẽe uel maximam. ꝙ non solum quid opus ẽẽt diceres:
sed etiam quod non opus ẽẽt. non diceres. Tum illum mihi respondẽ
memini eaxtera in te sũme eẽ laudanda. Illud uero improbi ẽẽ ho¬
minis et ꝑfidiosi. dicere quod alienum ẽẽt. et noceret ei. proquꝰ
quis diceret: Quare non sibi eum disertum. qui id non faceret iu¬
deri: sed improbum qui faceret. Nunc si tibi uidetur antoni de¬

Expanded text:
vero libente' inquit Antonius 'dixerit sive refellendi causa sive quaevero libente' inquit Antonius 'dixerit sive refellendi causa sive quaerendi.' Tum Iulius 'ego me hercule,' inquit 'Antoni, semper is fui, qui de te oratore sic praedicarem, unum te in dicendo mihi videri tectissimum propriumque hoc esse laudis tuae nihil a te umquam esse dictum, quod obesset ei, pro quo diceres; idque memoria teneo, cum mihi sermo cum hoc Crasso, multis audientibus, esset institutus Crassusque plurimis verbis eloquentiam laudaret tuam, dixisse me cum ceteris tuis laudibus hanc esse vel maximam quod non solum quod opus esset diceres, sed etiam quod non opus esset non diceres; tum illum mihi respondere memini, cetera in te summe esse laudanda, illud vero improbi esse hominis et perfidiosi, dicere quod alienum esset et noceret ei, pro quo quisque diceret; qua re non sibi eum disertum, qui id non faceret, videri, sed improbum, qui faceret. Nunc, si tibi videtur, Antoni, de
Abbreviated transcription (Latin):
riserit. Quis enim est. qui facere non possit: sed tamen ego de mẽ
nunc non de aliorum facultate disputo. Confiteorq me siquȩ p̃¬
mat res uaehem̃tius ita cedere solere: ut non mõ non abiecto. s ne
ne reiecto quidem scuto sugere uidear. sed adhibere quandamĩ di¬
cendo spẽm atq pompam et pugnae similem fugam. consistere uẽo
in meo p̃sidio. sic ut non fugiendi hostis. sed capiendi loci causai
accessisse uidear. Alterum est illud qđ ego oratori maxime cauen¬
ddum et prouidendum puto qđq me sollicitare sũme solet. nõ tã
ut prosim causis elaborare soleo. ꝗͣ ut ne quid obsim. non quin e¬
nitendum sit in utroq: sed tamen multo est turpius oratori nocu¬
isse uideri causae: ꝗͣ non prosuisse. Sed quid hoc loco uos inter
uos eatule: an hec ut sunt contemnenda contemnins. Alinime in¬
quit ille. sed casar de ip̃o isto quidlam uelle dicere uidebatur. Me

Expanded text:
riserit; quis enim est, qui id facere non possit? sed tamen ego de mea riserit; quis enim est, qui id facere non possit? sed tamen ego de mea nunc, non de aliorum facultate disputo confiteorque me, si quae premat res vehementius, ita cedere solere, ut non modo non abiecto, sed ne reiecto quidem scuto fugere videar, sed adhibere quandam in dicendo speciem atque pompam et pugnae similem fugam; consistere vero in meo praesidio sic, ut non fugiendi hostis, sed capiendi loci causa cessisse videar; alterum est illud, quod ego maxime oratori cavendum et providendum puto quodque me sollicitare summe solet: non tam ut prosim causis, elaborare soleo, quam ut ne quid obsim; non quin enitendum sit in utroque, sed tamen multo est turpius oratori nocuisse videri causae quam non profuisse. Sed quid hoc loco vos inter vos, Catule? An haec, ut sunt contemnenda, contemnitis?' 'Minime,' inquit ille 'sed Caesar de isto ipso quiddam velle dicere videbatur.' 'Me
Abbreviated transcription (Latin):
q ca̾usa ita recelam non ut iod me defugere appareat: sedut totũ
bono illo ornando. et augendo dissimulatum ante obruat᷑. Et si
causa est in argum̃tis. firmissima quaq maxime tueor siue płra
sunt. siue aliquodunum. Sin aũt̃ in conciliatione: aut in ꝑmoti¬
one causa est: ad eam me potissimum partem: quae maxine com¬
mouere animos hominum põt. confero. Summa deniq huius
generis haec est. ut si in refellendo aduersario. firmior eẽ oratio. qͣ
in confirmandis nr̃is rebus põt: omnia in illum taela conferam: si
nr̃a probari facilius ꝗ illa redargui possunt. abducere animos a con¬
traria defensione: et ad nrãm conor traducere. Duo deniq illa quȩ
facillima uident᷑: quando quae difficiliora sunt non possum: mih
pro meo iure sumo unum ut molesto. aut difficili argum̃to. aut lo¬
co nonnunꝗ omnino nihil respondeam. qd forsitan aliquis iure ir¬

Expanded text:
que causae ita recedam, non ut me id fugere appareat, sed ut totum que causae ita recedam, non ut me id fugere appareat, sed ut totum bono illo ornando et augendo dissimulatum obruatur; et, si causa est in argumentis, firmissima quaeque maxime tueor, sive plura sunt sive aliquod unum; sin autem in conciliatione aut in permotione causa est, ad eam me potissimum partem, quae maxime movere animos hominum potest, confero. Summa denique huius generis haec est, ut si in refellendo adversario firmior esse oratio quam in confirmandis nostris rebus potest, omnia in illum tela conferam; si nostra probari facilius, quam illa redargui possunt, abducere animos a contraria defensione et ad nostram conor deducere. Duo denique illa, quae facillima videntur, quoniam quae difficiliora sunt, non possum, mihi pro meo iure sumo: unum, ut molesto aut difficili argumento aut loco non numquam omnino nihil respondeam, quod forsitan aliquis iure in
Abbreviated transcription (Latin):
uereor ne quis me in isto genere leuioremiam putet: in quo etiam
quidem tu fabricios mini auctores. et afticanos. maximos. Catoes
lepidos protulisti. S hẽtis ea quae uoluistis ex me audire. de quib
quidem accuratius dicendum et cogitandum fuit. nam exetera faci¬
liora sunt. atq ex iis quae iam dicta sunt. reliqua nascunt᷑ omnia.
go enim cum causam sum aggressus. atq omnia cogitando quoad
facere potui ꝑsequutus. cumꝰ et argum̃ta causae: et eos locos quibus
animiiudicum conciliant: et illos quibus ꝑmouent᷑ uidi. atq co¬
gnoui. tum constituo quid hẽat quaq causa boni: quid mali. Nul¬
la enim fere põt res in dicendi disceptationem. aut controuersiami
uocan: quae non hẽat utrunq sed quantum hẽat id refert. Mea a¬
utem ratio in dicendo hac eẽ solet. ut boni quod hẽat. id amplectã.
exaggerem: ibi cõmorer. ibi hĩtem. ibi haeream. a malo aũt. uicio¬

Expanded text:
vereor ne quis me in isto genere leviorem iam putet, quoniam vereor ne quis me in isto genere leviorem iam putet, quoniam quidem tu Fabricios mihi auctores et Africanos, Maximos, Catones, Lepidos protulisti. Sed habetis ea, quae vultis ex me audire, de quibus quidem accuratius dicendum et cogitandum fuit; nam cetera faciliora sunt atque ex eis, quae dicta sunt, reliqua nascuntur omnia. Ego enim cum ad causam sum adgressus atque omnia cogitando, quoad facere potui, persecutus, cum et argumenta causae et eos locos, quibus animi iudicum conciliantur, et illos, quibus permoventur, vidi atque cognovi, tum constituo quid habeat causa quaeque boni, quid mali; nulla enim fere potest res in dicendi disceptationem aut controversiam vocari, quae non habeat utrumque, sed, quantum habeat, id refert; mea autem ratio haec esse in dicendo solet, ut, boni quod habeam, id amplectar, exornem, exaggerem, ibi commorer, ibi habitem, ibi haeream; a malo autem vitio
Abbreviated transcription (Latin):
tibus sunt innumerabilia. generib pauca. Expectationib eni
decipiendis. et naturis aliorum irridendis ip̃oium ndicule indi¬
candis et similitudine tuipiores. et dissimulatione: et subabsũda
dicendo et stulta rep̾hendendo risu mouentur. Itaq imbuendũ
est is qui iocose uult dicere: quasi natura quadam apta ad haec
genera et morib: ut ad cuiusq moĩ genus ridiculi uultus etiã
accõmodetur. Qui quidem quo seu̾ior est et tristior ut in te cras¬
se: hoc illa quae dicunt᷑ salsiora uideri solent. Sed iam tu antõi
qui hoc diu̾sorio sermonis tui libenter acquieturum te ẽẽ dixist
tanꝗ̃ in pontinum deuerteris. neq amoenum. neq salubrem lo¬
cum censeo ut satis diu te putes requieuisse: et iter reliquum cõ¬
ficere pergas:
Go u̾ero atq ilare quidem ate acceptus inquit: et cum dostiõ
perte tum etiam adacior factus sum ad iocandum. Non eĩ

Expanded text:
tibus sunt innumerabilia, generibus pauca; exspectationibus enim tibus sunt innumerabilia, generibus pauca; exspectationibus enim decipiendis et naturis aliorum inridendis ipsorum ridicule indicandis et similitudine turpioris et dissimulatione et subabsurda dicendo et stulta reprehendendo risus moventur. Itaque imbuendus est is, qui iocose volet dicere, quasi natura quadam apta ad haec genera et moribus, ut ad cuiusque modi genus ridiculi vultus etiam accommodetur; qui quidem quo severior est et tristior, ut in te, Crasse, hoc illa, quae dicuntur, salsiora videri solent. Sed iam tu, Antoni, qui hoc deversorio sermonis mei libenter acquieturum te esse dixisti, tamquam in Pomptinum deverteris, neque amoenum neque salubrem locum, censeo, ut satis diu te putes requiesse et iter reliquum conficere pergas.' 'Ego vero, atque hilare quidem a te acceptus,' inquit 'et cum doctior per te, tum etiam audacior factus iam ad iocandum; non enim
Abbreviated transcription (Latin):
gem de donis et muneribus tulit cum. C. cento prodiss. et sati
contumeliose quid fers cenciole quaesiss ut emas inquit Cau si
utiuelis. Sxpe etiam salse quae fieri non possunt optantur. ut
A. lepidus. cum caeteris in campo exercentib in herba ip̃e recu¬
buisset. uellem hoc ẽet inquit laborare. Salsum est etiam q̃¬
rentib et quasi ꝑcontantib lente respondere qđ nolint: ut cen¬
sor lepidus cum. M. antistio pigensi equum ademiss. amiciq̃
cum uociferarent᷑. et quaererent. quid ille patri suo responderet:
cur ademptum sibi equum diceret. cum optimus colonus par¬
cissimus modestissimus. fiugalissimus ẽẽt: me istorum inquit
descripsisse: Nam illa quae uerbi ratione et ui continentur. cer¬
ta fere. ac definita sunt: qux plaerunq ut ante dixi. laudari ma¬
gis. ꝗͣ rideri solent. haec aut quae sunt in re: et in ip̃a sñta. par¬

Expanded text:
gem de donis et muneribus tulit, cum C. Cento prodisset et satis gem de donis et muneribus tulit, cum C. Cento prodisset et satis contumeliose "quid fers, Cinciole?" quaesisset, "ut emas," inquit "Gai, si uti velis." Saepe etiam salse, quae fieri non possunt, optantur; ut M. Lepidus, cum, ceteris se in campo exercentibus, ipse in herba recubuisset, "vellem hoc esset," inquit "laborare." Salsum est etiam quaerentibus et quasi percontantibus lente respondere quod nolint; ut censor Lepidus, cum M. Antistio Pyrgensi equum ademisset amicique cum vociferarentur et quaererent, quid ille patri suo responderet, cur ademptum sibi equum diceret, cum optimus colonus, parcissimus, modestissimus, frugalissimus esset, "me istorum" inquit  multa genera discripsisse; nam illa, quae verbi ratione et vi continentur, certa fere ac definita sunt; quae plerumque, ut ante dixi, laudari magis quam rideri solent; haec autem, quae sunt in re ipsa et sententia, par
Abbreviated transcription (Latin):
tum. ah inquit patres conscripti. non ego mili illum iniquum eie¬
to. uenim omnib. Ab hoc uero crasso nibil facetius: cum laesis¬
set testis silus pisonem. ꝙ se in eum audisse dixiss. põt fieri in¬
quit sile: ut is unde te audisse dicis iratus dixenit: annuit silꝰ
põt etiam ut tu non recte intellexeris. Id quoq toto capite ãnuit.
ut se erasso claret. põt etiam fieri inquit: ut omnino qđ te audi¬
se dicis. nunꝗͣ audieris. hoc ita praeter expectationem accidit: ut
testem omnium risus obrueret. Huius generis est planus no¬
uius. est locus. est familiaris sapiens si algebis tremes: et alia ꝑ¬
multa. Sxepe etiam facete concedas aduersario id ip̃m. qđ tibi
ille detrahit: ut . C. laelius: cum ei quidam malo gne̾ natus dice¬
ret. indignum eẽ suis maiorib: at hercule inquit᷑ tu tuis dignũ¬
Srpe etiam sententiose ridicula dicuntur. ut. M. cincius. ꝙ eile¬

Expanded text:
tum, "ah," inquit "P. C., non ego mihi illum iniquum eietum, "ah," inquit "P. C., non ego mihi illum iniquum eiero, verum omnibus." Ab hoc vero Crasso nihil facetius: cum laesisset testis Silus Pisonem, quod se in eum audisse dixisset, "potest fieri," inquit "Sile, ut is, unde te audisse dicis, iratus dixerit." Adnuit Silus. "Potest etiam, ut tu non recte intellexeris." Id quoque toto capite adnuit, ut se Crasso daret. "Potest etiam fieri," inquit "ut omnino, quod te audisse dicis, numquam audieris." Hoc ita praeter exspectationem accidit, ut testem omnium risus obrueret. Huius generis est plenus Novius, cuius iocus est familiaris "sapiens si algebis, tremes" et alia permulta. Saepe etiam facete concedas adversario id ipsum, quod tibi ille detrahit; ut C. Laelius, cum ei quidam malo genere natus diceret, indignum esse suis maioribus, "at hercule" inquit "tu tuis dignuepe etiam sententiose ridicula dicuntur, ut M. Cincius, quo die le
Abbreviated transcription (Latin):
ut cum scaurus nonnullam hẽret inuidiam ex eo ꝙ phrygioĩs
pompeii locupletis hominis bona sine testamento possederat. se¬
deretq aduocatus reo bestiae: cum funus quoddam duceretur. ac¬
cusator mẽmius. Uide inquit scaure mortuus rapitur. si potes esse
possessor. Sed ex his omnib nibil magis ridetur. ꝗͣ quod est prat̾
expectationem: cuius innumerabilia sunt exempla uel appii maio¬
ns illius qui cum in senatu ageretur de agris publicis. et delege
thoria. et p̃meretur lucullus. abiis. qui a pecore eius depasci agͥs
publicas dicerent: non est inquit luculli pecus illud. erratis. de¬
fendere lucullum uidebatur. Ego liberum puto ẽẽ qualub pasci¬
tur. ꝑ lacet etiam mihi illud Scipionis illius. qui tribunum grac¬
chum ꝑtulit: cum ei. M. flaccus multis probris obiects.p. mucium
iudicem tuliss: eiuro inquit iniquus est. cum ẽẽt admurmura¬

Expanded text:
ut, cum Scaurus non nullam haberet invidiam ex eo, quod Phrygionis ut, cum Scaurus non nullam haberet invidiam ex eo, quod Phrygionis Pompei, locupletis hominis, bona sine testamento possederat, sederetque advocatus reo Bestiae, cum funus quoddam duceretur, accusator C. Memmius "vide," inquit "Scaure, mortuus rapitur, si potes esse possessor." Sed ex his omnibus nihil magis ridetur, quam quod est praeter exspectationem, cuius innumerabilia sunt exempla, vel Appi maioris illius, qui in senatu, cum ageretur de agris publicis et de lege Thoria et peteretur Lucullus ab eis, qui a pecore eius depasci agros publicos dicerent, "non est" inquit "Luculli pecus illud; erratis";—defendere Lucullum videbatur—"ego liberum puto esse: qua libet pascitur." Placet etiam mihi illud Scipionis illius, qui Ti. Gracchum perculit: cum ei M. Flaccus multis probris obiectis P. Mucium iudicem tulisset; "eiero," inquit "iniquus est"; cum esset admurmura
Abbreviated transcription (Latin):
s. p .r. idq diceret ẽẽ actum. fide .p. rutilii: Rutilius aut̃ ante fẽm¬
p.q. .s.t. relatum .g. Cannius eques ro. cum iuffo adeẽt exdamat
neutrum illis luteris declarari. Quid ergo: inquit scaurus amy¬
luis fecit plectitur futilius. Ridentur ẽtiam discrepantia quio
hic abest: nisi res et uirtus: Bella etiam est familiaris rephẽsio
quasi errantis: ut cum obiurgauit albius granius. ꝙ cum eius ta¬
bulis. quidlam ab albutio probatum uideretur: et ualde absolu¬
to seaeuola gaueleret: neq intelligeret contra suas tabulas ẽẽ iudi¬
catum. Huic similis est etiam admonitio in consilio dando faĩ¬
liaris: ut cum patrono malo. cum uocem in dicendo obtudiss su¬
adebat granius ut mulsum fugidum biberet. simulac domum re¬
disset: perclam inquit uocem si id fecero. meluis est inquit ꝗͣ re¬
um: Bellum etiam est. cum quid cuiq sit consentaneum dicitꝰ

Expanded text:
F. P. R. idque diceret esse, actum fide P. Rutili; Rutilius autem, ante facF. P. R. idque diceret esse, actum fide P. Rutili; Rutilius autem, ante factum, post relatum; C. Canius, eques Romanus, cum Rufo adesset, exclamat, neutrum illis litteris declarari: "quid ergo?" inquit Scaurus; "Aemilius fecit, plectitur Rutilius." Ridentur etiam discrepantia: "quid huic abest nisi res et virtus?" Bella etiam est familiaris reprehensio quasi errantis; ut cum obiurgavit Albium Granius quod, cum eius tabulis quiddam ab Albucio probatum videretur, et valde absoluto Scaevola gauderet neque intellegeret contra suas tabulas esse iudicatum. Huic similis est etiam admonitio in consilio dando familiaris, ut, cum patrono malo, cum vocem in dicendo obtudisset, suadebat Granius, ut mulsum frigidum biberet, simul ac domum redisset, "perdam" inquit "vocem, si id fecero": "melius est" inquit "quam reum." Bellum etiam est, cum quid cuique sit consentaneum dicitur;
Abbreviated transcription (Latin):
stomachosa et quasi submorosa ridicula: non cum a moroso dicũ¬
tur. tum enim non sal: sed natura ridetur. In quo ut mihi uidetur ꝑ¬
salsum illud est apud nonium. Quid ploras pater mirum ni cantẽ
condemnatus sum. Huic generi. quasi contrarium est ridiculi ge¬
nus patientis ac lenti: ut cum cato ꝑcussus ẽẽt ab eo qui arcam fere¬
bat: cum ille diceret caue: rogauit nunquid aliud ferret praeter arcã
E tiam stulticiae salsa rep̃hensio: ut ille siculus cui praetor scipio pa¬
tronum causae dabat hospitem suum hominem nobilem sed admͦ¬
dum stultum: quaeso inquit p̃tor aduersario meo da istum patronũ.
deuide mihi neminem dederis. Mouent illa etiam quae conie¬
ctura explanantur longe aliter atq sunt: sed acute atq concinne:
ut cum scaurus accusaret rutilium ambitus: cum ip̃e consul ẽẽt fa¬
ctus: ille repulsam tulisset: et in eius tabulis ostenderet luteras. a

Expanded text:
 movent stomachosa et quasi submorosa ridicula, non cum a moroso dicun movent stomachosa et quasi submorosa ridicula, non cum a moroso dicuntur; tum enim non sal, sed natura ridetur; in quo, ut mihi videtur, persalsum illud est apud Novium: "quid ploras, pater?" "Mirum ni cantem: condemnatus sum." Huic generi quasi contrarium est ridiculi genus patientis ac lenti, ut, cum Cato percussus esset ab eo, qui arcam ferebat, cum ille diceret "cave," rogavit "num quid aliud ferret praeter arcam." Est etiam stultitiae salsa reprehensio, ut ille Siculus, cui praetor Scipio patronum causae dabat hospitem suum, hominem nobilem, sed admodum stultum, "quaeso," inquit "praetor, adversario meo da istum patronum, deinde mihi neminem dederis." Movent illa etiam, quae coniectura explanantur longe aliter atque sunt, sed acute atque concinne; ut, cum Scaurus accusaret Rutilium ambitus, cum ipse consul esset factus, ille repulsam tulisset, et in eius tabulis ostenderet litteras A.
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ. tumihi non credis ip̃i: Est bellum illud quoq ex quo is qui
dixit itridetur in eo ip̃o genere. quod dixit: ut cum. Q. opimius
consularis. qui adolescentulus male audiss festiuo homini egilio
qui uideretur ẽẽ mollior nec eẽt. dixisset. Quid tu egilia meaꝰ qñ
adme uenis. cum tua colu et lana. Non pol inquit audeo. nam me
ad famosas uetuit mater accedere. Salsa sunt etiam quae hñt
suspicionem ridiculi absconditam: quo ingne̾ est illud siculi. cui
cum familiaris quidam quȩreretur q diceret uxorem suam suspen¬
disse se de ficu: amabo te inquit. da mihi ex ista arbore. quos seraz
surculos. In eodem gne̾ est qđ catulus doxit cuidam oratori malo.
qui cum in epilogo misencordiam se mouisse putaret. postꝗ asse¬
dit rogauit hunc uideretur ne misericordiam mouisse: ac magnã
quidem inquit. neminem enim puto ẽẽ tam durum cui non oratio

Expanded text:
esse, tu mihi non credis ipsi?" Est bellum illud quoque, ex quo is, qui esse, tu mihi non credis ipsi?" Est bellum illud quoque, ex quo is, qui dixit inridetur in eo ipso genere, quo dixit; ut, cum Q. Opimius consularis, qui adulescentulus male audisset, festivo homini Egilio, qui videretur mollior nec esset, dixisset "quid tu, Egilia mea? quando ad me venis cum tua colu et lana?" "Non pol" inquit "audeo, nam me ad famosas vetuit mater accedere." Salsa sunt etiam, quae habent suspicionem ridiculi absconditam, quo in genere est Siculi illud, cui cum familiaris quidam quereretur quod diceret uxorem suam suspendisse se de ficu, "amabo te," inquit "da mihi ex ista arbore quos seram surculos." In eodem genere est, quod Catulus dixit cuidam oratori malo: qui cum in epilogo misericordiam se movisse putaret, postquam adsedit, rogavit hunc videreturne misericordiam movisse, "ac magnam quidem," inquit "neminem enim puto esse tam durum, cui non oratio
Abbreviated transcription (Latin):
agere licebit. Ualde hrec nodentur. Et hercule omnia: quae aͦ puidẽ¬
tibus quasi per ddissimulationem non intelligendi subasurde. salse¬
q: dicunt᷑. Ex quo genere ẽ etiam non uideriꝰ intelligere. qđ intelli¬
gas ut pontidius: qualem existimas. qui in adulterio dep̃henditur:
tardum. ut ego qui in delectu metello. cum excusationem oculoru
a me non acciꝑet: et dixisset tu igitur nihil uides. ego uero inꝗa põ¬
ta exquilina uideo uillam tuam. Ut illud nasicae: qui cum ad poe¬
tam ennium uenisset: eiq ab hostio quaerenti ennium. ancilla di¬
xisset. domi non eẽ: Nasica sensit illam domini uissu dixisse: et il¬
lum intus eẽ. paucis post diebus. cum ad nasicam ueniss ennius¬
et eum a ianua quaereret exclamat nasica se domi non eẽ. Tumẽniꝰ
quid ego: non agnosco uocem inquit tuam: hic nasica. homo es
impudens ego cum te quaererem ancillae tux credidi te domi nõ

Expanded text:
agere licebit." Valde haec ridentur et hercule omnia, quae a prudenagere licebit." Valde haec ridentur et hercule omnia, quae a prudentibus quasi per simulationem non intellegendi subabsurde salseque dicuntur. Ex quo genere est etiam non videri intellegere quod intellegas, ut Pontidius "qualem existimas, qui in adulterio deprehenditur?" "tardum!" ut ego, qui in dilectu Metello, cum excusationem oculorum a me non acciperet et dixisset "tu igitur nihil vides?" "ego vero" inquam "a porta Esquilina video villam tuam;" ut illud Nasicae, qui cum ad poetam Ennium venisset eique ab ostio quaerenti Ennium ancilla dixisset domi non esse, Nasica sensit illam domini iussu dixisse et illum intus esse; paucis post diebus cum ad Nasicam venisset Enniuset eum ad ianuam quaereret, exclamat Nasica domi non esse, tum Ennius "quid? ego non cognosco vocem" inquit "tuam?" Hic Nasica "homo es impudens: ego cum te quaererem ancillae tuae credidi te domi non
Abbreviated transcription (Latin):
terius oratione aliud excipias. atq ille uult: ut salinatori maximũ
cum tarento amisso. artem tamen liuius uiliuis retimusset: multaq
ex ea prelia p̃clara fecisset: cum aliquot post annos maximus idop¬
pidum recepiss. rogaretq tum salinator. ut meminiss oꝑa sua seta¬
rentum recepisse. Quidni inquit mneminerim. nunꝗͣ eum recepissẽ
nisi tu ꝑdidisses. Sunt etiam sub absurda: sed eo ip̃o nomine saepei
ndicula. non solum miis ꝑapposita: sed etiam quodam mõ nobis.
homo fatuus p̃ostꝗͣrem hẽre coepit. est moituus. quid est: tibi ista
mulier uxor similis mediusfidius ꝗͣdu ad aquas fuit. nunꝗͣ ẽ mor¬
tuus. Genus hoc leuius. et ut dixi inimicum sed hẽt nonnunꝗͣ aliꝗͥ
etiam apudͥnos ĩda: ut uel non stultus quasi stulte. cum sale dicat
Atquid. ut tibi antoni mãcia. cum audisset te censorem a. M. duro¬
nio de ambitu postulatum. aliquando inquit tibi tuum negocium

Expanded text:
terius oratione aliud excipias atque ille vult; ut Salinatori Maximus, terius oratione aliud excipias atque ille vult; ut Salinatori Maximus, cum Tarento amisso arcem tamen Livius retinuisset multaque ex ea proelia praeclara fecisset, cum aliquot post annis Maximus id oppidum recepisset rogaretque eum Salinator, ut meminisset opera sua se Tarentum recepisse, "quidni" inquit "meminerim? Numquam enim recepissem, nisi tu perdidisses." Sunt etiam illa subabsurda, sed eo ipso nomine saepe ridicula, non solum mimis perapposita, sed etiam quodam modo nobis: homo fatuus, postquam rem habere coepit, est emortuus. Et quid est tibi ista mulier? Uxor. Similis me dius fidius. Et quamdiu ad aquas fuit, numquam est emortuus. Genus hoc levius et, ut dixi, mimicum, sed habet non numquam aliquid etiam apud nos loci, ut vel non stultus quasi stulte cum sale dicat aliquid: ut tibi, Antoni, Mancia, cum audisset te censorem a M. Duronio de ambitu postulatum, "aliquando" inquit "tibi tuum negotium
Abbreviated transcription (Latin):
grauitate salsum cumq oratoris dictionib tum urbanis ser¬
monibus accõmodatum. et hercule omnia haec quae a me de fa¬
cetus disputant᷑. non maiora forensium actionum. ꝗ̃ omnium sea¬
monum condumta sunt. Nam quod apud catonem est qui mul¬
ta rentulit. ex quib: a me exempli causa multa ponunt᷑ per mihi sci¬
tum uidetur. C. publicium solitum dicere. P. Mũmium quiduis
tempori hominem eẽ. Sic profecto se res hẽt. nullum ut sit uite tẽ¬
pus in quo non deceat leporem humanitatemq ueisari. S redo
ad extera. Est huic finitimum dissimulationi cum honesto u̾bo
uitiosa res appellatur: ut cum africanus censor tribu monebat eũ
centurionem qui in pauli pugna non affuerat: cum ille se custodie cã
diceret in castris remansisse: quaereretq cur ab eo notaretur: non a¬
mo inquit miium diligentes. Acutium etiam illud est. cum ex al¬

Expanded text:
gravitate salsum cumque oratoriis dictionibus tum urbanis sergravitate salsum cumque oratoriis dictionibus tum urbanis sermonibus accommodatum. Et hercule omnia haec, quae a me de facetiis disputantur, non maiora forensium actionum quam omnium sermonum condimenta sunt. Nam sicut quod apud Catonem est—qui multa rettulit, ex quibus a me exempli causa non nulla ponuntur—per mihi scitum videtur, C. Publicium solitum dicere "P. Mummium cuiusvis temporis hominem esse," sic profecto se res habet, nullum ut sit vitae tempus, in quo non deceat leporem humanitatemque versari. Sed redeo ad cetera. Est huic finitimum dissimulationi, cum honesto verbo vitiosa res appellatur; ut cum Africanus censor tribu movebat eum centurionem, qui in Pauli pugna non adfuerat, cum ille se custodiae causa diceret in castris remansisse quaereretque, cur ab eo notaretur, "non amo" inquit "nimium diligentis." Acutum etiam illud est, cum ex al
Abbreviated transcription (Latin):
te ex aerariis exemit lustrum condidit. et aurum imolauit. tã¬
ta suspicio est. ut religione ciuitatem obstrinxisse uideat᷑. Mũ¬
mius. q asellum ignominia leuauerit. Urbana etiam dissimula¬
tio est. cum alia dicunt᷑ ac sentias. non illo genere. de quo ante
dixi cum contraria dicas: ut lamixe crassus: sed eum toto genẽ
orationis seuerae ludas. cum aliter sentias ac loquare: ut nost̾
scȩuola septumuleio illi anagnino: cui pro. C. gracchi capite¬
rat aurum repensum roganti ut se in asiam p̃fectum duceret:
quid tibi uis inquit insane: tanta maloꝵ est multitudo ciuiu
ut tibi ego hoc confirmem. si romae manseris. te paucis annis ad
maximas pecunias ẽẽ uenturum. In hoc genere fannius in anna¬
libus suis. africanum hunc aemylianum dicit fuisse: et eum gre
Socratem opinor in hac ironia dissimulantiaq longe lepore
et humanitate omnib p̃stitisse. genus est perelegans. et cum

Expanded text:
te ex aerariis exemit, lustrum condidit et taurum immolavit." Tacte ex aerariis exemit, lustrum condidit et taurum immolavit." Tacita suspicio est, ut religione civitatem obstrinxisse videatur Mummius, quod Asellum ignominia levarit. Urbana etiam dissimulatio est, cum alia dicuntur ac sentias, non illo genere, de quo ante dixi, cum contraria dicas, ut Lamiae Crassus, sed cum toto genere orationis severe ludas, cum aliter sentias ac loquare; ut noster Scaevola Septumuleio illi Anagnino, cui pro C. Gracchi capite erat aurum repensum, roganti, ut se in Asiam praefectum duceret "quid tibi vis," inquit "insane? tanta malorum est multitudo civium, ut tibi ego hoc confirmem, si Romae manseris, te paucis annis ad maximas pecunias esse venturum." In hoc genere Fannius in annalibus suis Africanum hunc Aemilianum dicit fuisse egregium et Socratem opinor in hac ironia dissimulantiaque longe lepore et humanitate omnibus praestitisse. Genus est perelegans et cum