comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tn mo receres sum ad ro qd̾ incipimꝰ. quis
nõ obtũdi possit siꝑrotu diem cuicuq artiꝰ u¬
nu magistiũ ferat mutatte recreabit᷑ sic̃ incibis¬
b qͦrn diu̾sitate reficitur stomacus ⁊ pliũb
minore fastidio alir̾. Aur dicat isti mͥ que
qd̾ didicimus mox transeamꝰ ad musicu
excidãt pͥora ꝯ cũ larinis studebimꝰ lris ⁊ nõ
respiciamus ad gͥcas ur ⁊ semel finia. nicħ
faciamꝰ nisi nouissimi. Cur nõ idẽ suademꝰ
luptarib cotidie damus. Quaꝵ nos una
res q̃lib nichil int̾micrentes fatigaret. ad¬
co facili ẽ multa face̾ ꝙͣ diu. Illo qd̾ miniux
uerenduĩ est. Ne laborẽ studioꝵ puei̾ diffici¬
lius tollerẽr. N eĩ ulla eras min̾ fatigatũ
miꝵ sit forsican. s expimeris dependa ᷤ. Nã
⁊ dociliora sũt ĩgenia prĩ ꝙͣ obduruert. Id
uł hoc argum̃to p ꝙ intra bieniũ quã xba
recte formare poruerũt ꝙͣuis nullo instãte
oĩa fere loqͥuͣt᷑. At nouitii nris ꝑ quor. ĩnos

Expanded text:
o recentes sumus ad id quod incipimus. quis non obtundi potest, si per totum diem cuiuscunque artis unum magistrum ferat? mutatione recreabitur sicut in cibis, quorum diversitate reficitur stomachus et pluribus minore fastidio alitur. aut dicant isti mihi, quae mus interim quod didicimus? mox transeamus ad musicum, excidant priora? et cum Latinis studebimus litteris, non respiciamus ad Graecas, et, ut semel finiam, nihil faciamus nisi novissimum? cur non idem suademus luptatibus cotidie damus? quarum nos una res quaelibet nihil intermittentes fatigaret. adeo facilius est multa facere quam diu. illud quidem minime verendum est, ne laborem studiorum pueri difficilius tolerent, neque enim ulla aetas minus fatigatur. mirum sit forsitan, sed experimentis deprehendas. nam et dociliora sunt ingenia, priusquam obduruerunt. id vel hoc argumento patet, quod intra biennium, quam verba recte formare potuerunt, quamvis nullo instante, omnia fere loquuntur; at noviciis nostris per quot annos
Abbreviated transcription (Latin):
rari nõ opporteat.¶S nõ saris pspiciunr
ꝙͣtũ narura hũami ĩgenii ualeat. que ira
ẽ agilis ⁊ uelox. sic in oem ꝑtem ut ira di¬
xeri specrat. ut ne possit qd aliqd age̾ tm̃
unĩ. ĩ plura nõ nõ codẽ die mͥ s eodẽ rp̃ris
momito nĩ suã ĩpendar. An uͦ cyraredi

Expanded text:
rari non oporteat. sed non satis perspiciunt, quantum natura humani ingenii valeat; quae ita est agilis ac velox, sic in omnem partem, ut ita dixerim, spectat, ut ne possit quidem aliquid agere tantum unum, in plura vero non eodem die modo, sed eodem temporis momento vim suam intendat. an
Abbreviated transcription (Latin):
crudito nccͣia est. in cãis noͣ uł fieq̃tissime
u̾saĩ solet ĩqb acror nõ dico si ꝯr sũmaᷤ tre¬
pidat. s si digioꝵ sairẽ inc̾ro aut ĩdecoro gestu
a ꝯpuratõe dissensit iudicat᷑ ĩ doctꝰ. Illa uero
linearis rõ ⁊ ip̃a ꝗdẽ cadit freq̃t̾ ĩcãs. Nam
dermĩs mesuris q sũt lires. Sz hnt maiorẽ
qͣdã alia cũ arce oratoria ognarõe iã pͥmur¬

Expanded text:
tissime versari solet; in quibus actor, non dico, si circa summas trepidat, sed si digitorum saltem incerto aut indecoro gestu a computatione dissentit, iudicatur indoctus. ilia vero linearis ratio et ipsa quidem cadit frequenter in causas nam de terminis mensurisque sunt lites, sed habet maiorem quandam ali
Abbreviated transcription (Latin):
facultarem sĩt ꝯsecuri nõ putat ad minora de¬
scedẽ. Idq interi fici̾ qui fastidiat pstare hãc
ĩferiorib cura. irerĩ qr omino nõ possit. ego
porro eũ qui nolit inu̾o p̾cipientiũ nõ hẽo pose
le est. Deinde qr pluͣmũ ĩpcipieto ualer ratõ
q̃ docrissimo euiq plenissima est. Postremo
qr nemo sic imaiorib emmet ur cũ minora
deficiant nisi forte louc ꝗdem phydia optime.
fecir. Illa aut q̃ ĩ orͣametũ oꝑis cĩ accedũt aliꝰ
meli laborass. aut orator loq nescier aux leui¬
ores morbos curare nõ porir p̾stãtissimꝰ medic̃.
Quid ergo nõ est qda eloqueria maiõ qͣ eam
ĩrellectu ꝯseꝗ puenlis ĩfirmiras possir. Ego

Expanded text:
a descendere, idque interim fieri, quia fastidiant praestare hanc inferioribus curam, interim quia omnino non possint. ego porro eum qui nolit in numero praecipientium non habeo, posse le est; deinde, quia plurimum in praecipiendo valet ratio, quae doctissimo cuique plenissima est; postremo, quia nemo sic in maioribus eminet, ut eum minora deficiant. nisi forte Iovem quidem Phidias optime fecit, illa autem, quae in ornamentum operis eius accedunt, alius melius elaborasset, aut orator loqui nesciet aut leviores morbos curare non poterit praestantissimus medicus. quid ergo? non est quaedam eloquentia maior quam ut eam intellectu consequi pueri
Abbreviated transcription (Latin):
ambigi soler. ne illo ꝗder ignorare opport
pbeatur. Nec me fallit eas qͦ leges ee que
no ĩpperuũ rogentur. S de honorib aut
ĩpiis q̃lis manilia fuir de qua ciceroni orẽ
est. S de hiis nichil hoc loco p̾cipi põt. Cõ¬
stant eĩ ꝓpria reꝵ de quib agitur nõ coĩ qͣ
lirate bis fere ueres faculrarẽ dicẽdi exer

Expanded text:
ambigi solet. ne illud quidem ignorare oportet, praebeatur. nec me fallit, eas quoque leges esse, quae non in perpetuum rogentur, sed de honoribus aut imperiis, qualis Manilia fuit, de qua Ciceronis oratio est. sed de his nihil hoc loco praecipi potest; constant enim propria rerum, de quibus agitur, non communi qualitate. his fere veteres facultatem
Abbreviated transcription (Latin):
⁊cũ indecora exultarione oclaniat. Io muruũ
est. Et ibi declamatiõis fortuna. hic tumor ⁊
uana tese psuasio usq adeo ut illo cũ discipu¬
lor tumultu iflatis siꝑaꝵ apceptõe laudẽt̃ ipĩ
de illo male sentiat. s se qͦ p̃ceprões intente
ac moleste. andir uelit. Nõ eĩ iudirio disci¬

Expanded text:
et cum indecora exultatione conclamant. id mutuum est et ibi declamationis fortuna. hinc tumor et vana de se persuasio usque adeo, ut illo condiscipulorum tumultu inflati, si parum a praeceptore laudentur, ipsi de illo male sentiant. sed se quoque praeceptores intente ac modeste audiri velint; non enim iudicio disci
Abbreviated transcription (Latin):
ndiculũ nõ ain ao teclamadi magistrũ mitte¬
dus uidet᷑ puer ꝙ̃ declamarc sciat. Nos suũ
cuiq ꝓfessiomi modũ demus ⁊ gramatice
qͣ młatinũ trãsferentes licteraturã uocane¬
fluit. cũ p̃ter rõem recte loquẽdi nõ paꝵ alio¬
quĩ copiosam ꝓpe oĩu maxĩaꝵ arriu scĩam
amplexa sit ⁊ recthorice cui nom̃ us eloq̃di
dedir offĩa sua nõ decrͤter. nͨ occupan gaudeat
ꝑtinẽtem adselaborem. q̃ dũ ope cedir iã penc
possessione depulsa est. Neq infiriabor aliq̃
gredi posse. ur adħ qͦ tradenda sufficiat. Sed
cũ idager recchoris officio fungẽt nõ suo.
quo ꝗdem nõ id est exrimãdũ cuiꝰ ꝗsq sire¬
tatis. s q̃tũ instudus iam effecit.⁊ ne diu
tius dixerã qñ sit recrbori tradend̃ sic optie
finire credo cũ pot̾it. S ħ ip̃m ex supiore pẽ¬
der qoe. Na si gramatice munus usq ad
suasorias progatur rardius rechore opus ẽ.
si reethor prima officia opis sun nõ recusar.

Expanded text:
diculum, non ante ad declamandi magistrum mittendus videtur puer quam declamare sciat. nos suum cuique professioni modum demus. et grammatice quam in Latinum transferentes litteraturam vocavefluit, cum praeter rationem recte loquendi non parum alioqui copiosam prope omnium maximarum artium scientiam amplexa sit; et rhetorice, cui nomen vis eloquendi dedit, officia sua non detrectet nec occupari gaudeat pertinentem ad se laborem, quae, dum opere cedit, iam paene possessione depulsa est. neque infitiabor, aliquem gredi posse, ut ad haec quoque tradenda sufficiat; sed cum id aget, rhetoris officio fungetur non suo. quo quidem non id est aestimandum, cuius quisque sit aetatis, sed quantum in studiis iam esic optime finiri credo; cum poterit. sed hoc ipsum ex superiore pendet quaestione. nam si grammatices munus usque ad suasorias prorogatur, tardius rhetore opus est. at si rhetor prima officia operis sui non recusat,
Abbreviated transcription (Latin):
ac u̾ba ꝯnectẽ ĩcipuir ut ꝓtinus memoriam
firmẽt. Itacũ iam formã recte atq em̃dare
oronis accipiẽt exreporalis garuliras nͣ ex¬
pectata cogitatio ⁊ uux surgendi mora c̾icu¬
larorie uere iacrarõis ẽ. hĩc paretũ ĩꝑitoru
frons ⁊ ꝯsuetudo pessime dicendi ⁊ maioru
exciratio. ⁊ q̃ magnos queq ꝓfectus freq̃ter
ꝑdidir arrogas dese ꝑsuasio in ascir eĩr suu
parande feliciratis ip̃s nec anobis negligẽrer
locus iste rrasibit᷑ Inrerim satis ẽ sipuer omi
cura ꝯsumo ꝙͣtũ illa eras capit labore aliqo
pbabile scripẜir in hoc assuescat huiꝰ rei sͥ nãz

Expanded text:
ac verba connectere incipiunt, ut protinus memoriam firment: ita cum iam formam rectae atque emendatae orationis accipient, extemporalis garrulitas nec exspectata cogitatio et vix surgendi mora circulatoriae vere iactationis est. hinc parentium imperitorum frons et consuetudo pessime dicendi et malorum exercitatio et, quae magnos quoque profectus frequenter perdidit, arrogans de se persuasio innascitur. erit suum parandae facilitati tempus, nec a nobis negligenter locus iste transibitur. interim satis est, si puer omni cura et summo, quantum illa aetas capit, labore aliquid probabile scripserit; in hoc assuescat, huius sibi rei naturam
Abbreviated transcription (Latin):
q. archimedes unus obsidione syracusarũ
cendii nullo modo sinc grometria eẽ possir
ꝓnũciandi scĩam futur̾ orator desideãt.
No ei puer que ĩhoc instituimꝰ aut feminee
uocis exilitate frangi nolo. aut seniłr tremẽ
Nec uitia ebrieratis effingat. nec ẜuili uerm¬
lirate ibuat. nec amoris auaritie metus di¬
scat affectũ q̃ n oratori sut ncci̾a ⁊ inte preci

Expanded text:
 Archimedes unus obsidionem Syracusarum endum, nullo modo sine geometria esse possitpronuntiandi scientiam futurus orator desiderat. non enim puerum, quem in hoc instituimus, aut femineae vocis exilitate frangi volo aut seniliter tremere. nec vitia ebrietatis effingat neque servili vernilitate imbuatur nec amoris, avaritiae, metus discat adfectum; quae neque oratori sunt necessari
Abbreviated transcription (Latin):
onib. nec malignus nec effusus qr re ᷤ alr̾a
tediũ laboris alt̾a secuiͣtate parit. Inemẽdã¬
do q̃ corrigenda erut nõ acerbus minimeq
ꝯtumeliosus. Nam io qd multos appoĩtoi
studendi fatigat qd̾ qdã sic obiurgat. qͣi ote¬
rir Ipẽ aliqd ymo multa cocroie dicar que

Expanded text:
onibus nec malignus nec effusus, quia res altera onibus nec malignus nec effusus, quia res altera taedium laboris, altera securitatem parit. in emendando, quae corrigenda erunt, non acerbus minimeque contumeliosus; nam id quidem multos a proposito studendi fugat, quod quidam sic obiurgant quasi oderint. ipse aliquid immo multa co
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗ sit recthori tradirus ad ducendũ ꝓtinus
puer. nõ eĩ crescer. s diuroit ꝗ sub uno misce
ꝗ fi̾ uider̾ excusate. qr sũr qui labori isti suc¬
cesẜint
Rgo cũ ad cas instudiis uires pue¬
magris eĩt. Quoꝵ ĩpmis inspici more ᷤs op¬
porrebit. qd ego nõ rocuro potissimũ in hac
pre tc̃tare sũ agressus. qr nõ inceris qͦ do¬
ctorib idem ħ examinãdũ ꝙͣ diligerissime
putẽ. sic restatus sũ libro priore. S ꝙ mag̾
gis adhibenda tũ cura est. Ut ⁊ teneĩores an¬
nos ab iuiria sãctitas docẽtis custodiar. ⁊ fe¬
rociores alicenria granitas dere̾reat. N nͦ
sar est sũma p̾start abstinẽtiã nisi discipline
scue̾i̾tate ꝯuẽĩenriũ qͦ ad se mores adstrĩxit.
Sũmat ig̾ an oĩa parentis erga discipulos
iñ eoꝵ q̃ emedanda erut dissimulator siplex
ĩdocẽdo patiẽs laboris assiduus potĩ ꝙͣ ĩmo
tes ꝑcuret᷑ ult᷑ mlaudadis discipuloꝵ dicri¬

Expanded text:
 sit rhetori traditus, abducendum protinus puer. non enim crescet sed dividetur, qui sub uno miscebet fieri videtur excusate, quia sunt qui labori isti successerint. ergo cum ad eas in studiis vires pervemagistris erit; quorum in prinis inspici mores oportebit. quod ego non idcirco potissimum in hac parte tractare sum aggressus, quia non in ceteris quoque doctoribus idem hoc examinandum quam diligentissime putem, sicut testatus sum libro priore; sed quod mior adhibenda tum cura est, ut et teneriores annos ab iniuria sanctitas docentis custodiat et ferociores a licentia gravitas deterreat. neque vero sat est summam praestare abstinentiam, nisi disciplinae severitate convenientium quoque ad se mores astrinxerit. sumat igitur ante omnia parentis erga discipulos inin docendo, patiens laboris, assiduus potius quam immotur ultro. in laudandis discipulorum dicti
Abbreviated transcription (Latin):
scipuli seri ꝙͣ rõ postulat
trate̾nt᷑. eiꝰ rei duplex cã
est. Q ⁊ recthores uriq
nri suas pres obmisũt.
⁊ gramatici alienas occupauerr. Nã et illi
declamare mͦ ⁊ scĩa declamãdi ac faculta¬
tem trat̾e officii sui ducut. Ioq intra delib̾¬
tiuas uidirialesq materias. Na cer̾a ur ꝓ¬
fessioe sua minora despicuir ⁊ hii nõ saris.
credũt excepisse q̃ derelicra erãt. qͦ noie gra

Expanded text:
scipuli serius quam ratio postulat, traderentur. eius rei duplex causa est, quod et rhetores utique nostri suas partes omiserunt et grammatici alienas occupaverunt. nam et illi declamare modo et scientiam declamandi ac facultatem tradere officii sui ducunt, idque intra deliberativas iudicialesque materias nam cetera ut professione sua minora despiciunt, et hi non satis credunt excepisse, quae relicta erant, quo nomine gratia
Abbreviated transcription (Latin):
munꝰ. ut hoesta mag̃ iuiuarer s nos ħ ip̃a x¬
ducedo logiꝰ duxit. Hacrenus gͦ de studiis
quib añ ꝙͣ maiora capiat puer istiruedus
est. ꝓximꝰ liber uelur nouũ sumer exordiui
⁊ ad rethoris officia trasibir.

Expanded text:
munus, ut honesta magis iuvarent. sed nos haec ipsa dulcedo longius duxit. hactenus ergo de studiis, quibus, antequam maiora capiat, puer instituendus est; proximus liber velut novum sumet exordium et ad rhetoris officia transibit.
Abbreviated transcription (Latin):
ĩaudiendo ꝑfc̃s est cũ ad stilu secedet cum
onerabit ip̃e aͥd atq ꝯponet. tũ incoare hec
studia uł nõ uacabit uł nõ libebit. gͦ cũ gra¬
maticus totũ die occupare nõ possit nͨ debe¬
at. ne discentis aĩum redio adu̾rat quib
porius studis h tp̃ꝵ nelur subsicuia donabi¬
mus. Na nec ego ꝯsumi studere ĩ his artibꝰ
uolo. nec modulet᷑ ur musici notis eãtica
excipiat. nͨ utiq adminutissima utiq geo¬
metrie opa descelat. nõ comedũ ĩ ꝓnutiado.
Nec salratorẽ ingestu facio. que si oĩa exige¬
rem suppedirabat tñ rp̃s. Longa est eĩque
discit etas. ⁊ ego nõ terandis igenii ioquor.
puto eminuit plato qui nõ ꝯtẽrus discipli¬
nis qͣs p̃stare poterant arhene nõ picrago¬
rcoꝵ ad quos in yralia narigauãt. Egipri
qͦ sac̾dotes adiir. Atq eoꝵ arcana ꝑdidicit.
difficultatis patrocinia p̃reximꝰ segnitie.
Neq eĩ nob̃ opis amor est. nec qr sit hone¬

Expanded text:
cum generabit ipse aliquid atque componet, tum inchoare haec studia vel non vacabit vel non libebit. ergo cum grammaticus totum occupare diem non possit nec debeat, ne discentis animum taedio avertat, quibus potius studiis haec temporum velut subsiciva donabimus? nam nec ego consumi studentem in his artibus volo, nec moduletur aut musicis notis cantica excipiat, nec utique ad minutissima usque geometriae opera descendat, non comoedum in pronuntiando nec saltatorem in gestu facio; quae si omnia exigerem, suppeditabat tamen tempus. longa est enim, quae discit, aetas, et ego non de tardis ingeniis loquor. puto, eminuit Plato? qui non contentus disciplinis, quas praestare poterant Athenae, non Pythagoreorum, ad quos in Italiam navigaverat, Aegypti quoque sacerdotes adiit atque eorum arcana perdidicit. difficultatis patrocinia praeteximus segnitiae. neque enim nobis operis amor est, nec, quia sit hone
Abbreviated transcription (Latin):
qͣda raꝙͣ ad bella qͦ utile huusse ut ex̾ciratr̃es
accepimꝰ. Neq io ueterib romanis d̾decoi̾
fuit argum̃tũ est sac̾dorũ noĩe ac religione
duras ad hͥ tp̃s saltatio. ⁊illa in t̾cio ciceronis
de oratore libro u̾ba crassi qb ꝑcepit ut oratõ
uratur later melinatõe forti ac uirili. non
ascena ⁊ u̾strioib. s ab armis anr ⁊̃ palestia
cuiꝰ discipline usus inr̾a us eratẽ sĩn rephx¬

Expanded text:
quam ad bella quoque utilem habuisse inter exercitationes accepimus. neque id veteribus Romanis dedecori fuit; argumentum est sacerdotum nomine ac religione durans ad hoc tempus saltatio, et illa in tertio Ciceronis de Oratore libro verba Crassi, quibus praecipit, ut orator utatur laterum inclinatione forti ac virili, non a scena et histrionibus sed ab armis aut etiam a palaestra; cuius disciplinae usus in nostram usque aetatem sine rep
Abbreviated transcription (Latin):
se ad mesurã discentis. Ur uelocissimu quoq
si forte ar cũ puulo faciar der manii ⁊ gradũ
suu minuar. nec ꝓcedat ultͣ ꝙͣ comes possit
Quid siplerũq accidit ur faciliora sĩr adin¬
celligendũ ⁊ lucidiora multo q̃ adocrissĩo qͦ¬
⁊ quo ꝗs ingenio minus ualet hoc se magis
arrollẽ ⁊ dillarare conat᷑. Ut statura breues
idigitos erigũt᷑. ⁊ plura ĩfirmi minãtur. Nã
rumidos ⁊ corruptos ⁊ rĩnulos ⁊ q̾cũq alio ca¬
to ⁊ elie gene̾ peccãres c̾tu hẽo nõ uitiũ s in¬

Expanded text:
ut velocissimus quoque, si forte iter cum parvulo faciat, det manum et gradum suum minuat nec procedat ultra quam comes possit. quid ? si plerumque accidit ut faciliora sint ad intelligendum et lucidiora multo, quae a doctissimo qet quo quis ingenio minus valet, hoc se magis attollere et dilatare conatur, ut statura breves in digitos eriguntur et plura infirmi minantur. nam tumidos et corruptos et tinnulos et quocunque alio cacozeliae gene
Abbreviated transcription (Latin):
interi tãꝙͣ suas amer.At sitam negligẽs ei
stullus fĩt ur emẽdarõe nõ recipiar exꝑtus
su ꝓdeẽ qͦries eãde maria rursus ameꝰ tracta¬
tam scribẽ deintegro iuberẽ. posse eĩ eũ ad huc
melĩ. qͣtenꝰ nullo magstudia ꝙ̃ spe gaudent
cẽ pucĩs aliqo ausis licẽtiꝰ/ aut leri landare il¬
liro me ad huc uerur tp̃s quo idẽ nõ ꝑmitre

Expanded text:
gligens ei stilus fuerit, ut emendationem non recipiat; expertus sum prodesse, quotiens eandem materiam rursus a me tractatam scribere de integro iuberem; posse enim adhuc eum melius, quatenus nullo magis studia quam spe gaudent.cere pueris aliquid ausis licentius aut laetius, laudare illud me adhuc, venturum tempus, quo idem no
Abbreviated transcription (Latin):
cile remediũ est ub̾ratis sterilia nullo labõe
uicũtur. Ila mͥ inpueris nã minimũ speide¬
derit inq̃ ingeniũ iudicio p̾sumit̾. M.areriã
trar fusã. multũ in coquẽt anni. mulrũnatio
lim abit. aliꝗd uelut usu ip̃o derer. sir mͦ unde
excidi possir. ⁊ qd̾ exculpi. eĩt aũt sino ab ini¬
tio tenuem nimiũ lanã duxerimus ⁊ quã
celatura alrior rupat ꝙ̾ me de hi s eratibus
sẽtur minꝰ mirabit̃ qui apud ciceronẽ legir.
uolo eĩ se efferat in adulescente fecũdiras
siccu ꝯsinc humore ullo solu inde fuĩt hu¬
miles stari ꝯ uelur rerra specrates qui nich
sup̃ cotioianũ s monẽ arcollẽ audeat. macies

Expanded text:
cile remedium est ubertati; sterilia nullo labore cile remedium est ubertati; sterilia nullo labore vincuntur. ilia mihi in pueris natura minimum spei dederit, in qua ingenium iudicio praesumitur. materiam teat fusam. multum inde decoquent anni, multum ratio limabit, aliquid velut usu ipso deteretur, sit modo unde excidi possit et quod exsculpi; erit autem, si non ab initio tenuem nimium laminam duxerimus et quam caelatura altior rumpat. quod me de his aetatibus sentire minus mirabitur, qui apud Ciceronem legerit: volo enim se efferat in adolescente fecunditas.siccum et sine humore ullo solum. inde fiunt humiles statim et velut terram spectantes, qui nihil supra cotidianum sermonem attollere audeant. macies
Abbreviated transcription (Latin):
ru qd̾ fłm. s uͦ simile comedie fingũt hystoi̾
ĩq̃e geste rei expoitio. Gramaticis aut pocticaᷤ
dedimus. Aꝑ recthorẽ mitiũ sit hystoria tãto
robustior qͣto uerior.S narradi qd̾ q̃ nobis
pte dicemꝰ. Interĩ admonẽ illo sar ẽ ur sit ea
neq arrida ꝓrsus atq ieiuna. Nã qd op̾ erat
tin studiis laboris ĩpende̾ sires nudas arq
mornatas indicare satis uidẽtur. Neq rur¬
sus simiosa ⁊ artessitis descriptoib ĩ quas
conatus. ⁊uł plura iusto ꝯcipiẽs inrerĩ sp̃s. Nec
unqͣ me inhi s discentis ãnis offendar. Si
Ut reneras ad huc nieres more nurricũ molli
alat ⁊ sariari uelur qͣndã iocũtioris discipline
lacteq patiatur. eĩr illud pleniꝰ corpꝰ inperiz
qd̃ mox adulra etas astringar. Hic spes ro¬
boris maciẽ nãꝙ ⁊ ĩ furmitatẽ ĩpostu minaĩ
sol prinus oĩb mẽbris exp̃ssus ĩfis audeat
ar. sir l illa nõ satis sicea interĩ ac senera fa¬

Expanded text:
um sed vero simile comoediae fingunt; historiam, in qua est gestae rei expositio; grammaticis autem poeticas dedimus: apud rhetorem initium sit historica, tanto robustior quanto verior. sed narrandi quidem quae nobis te dicemus. interim admonere illud satis est, ut sit ea neque arida prorsus atque ieiuna, nam quid opus erat tantum studiis laboris impendere, si res nudas atque inornatas indicare satis videretur? neque rursus sinuosa et arcessitis descriptionibus, in qconatus et vel plura iusto concipiens interim spiritus. nec unquam me in his discentis annis offendat, si ntes more nutricum mollius alant et satiari velut quodam iucundioris disciplinae lacte patiantur. erit illud plenius interim corpus, quod mox adulta aetas astringat. hinc spes roboris. maciem namque et infirmitatem in posterum minari solet protinus omnibus membris expressus infans. audeat at, sint licet illa non satis sicca interim ac severa. fa
Abbreviated transcription (Latin):
quor quoꝵ fons ip̃e soͣcͣtes iam senex istirui
lira nõ erubescebat. Duces maximos ⁊ fidi¬
b ꝯtibiis cecinisse traditum  ex̾cit̾ lacede¬
monioꝵ musicis accẽsos modis. Qurd aut
aliud ĩnris legionib cornua tube faciunr.¬
qꝵ ꝯcetus ꝙͣto est uehenẽtior. tm̃ romana
in bellis gloria ceceris p̃stat. No igͥ frustra
ncc̃iam musicã credidit. Er eĩ secte q̃ aliis
seuerissima aliis asꝑima utet᷑. prĩcipes in
hac fuere siña ut existimaret sapiẽrũ aliqͦs
nõ nuliã opãs hus studiis accomodaturoᷤᷤ
ligurgus durissimaꝵ lacedemus legum
aucror musice disciplina ꝓbanit. atq car
nã ipa uder᷑ ad pollerandos faciliꝰ laboreᷤ ne¬
lur munei nob̃ dedisse. Si qdẽ ⁊ remigẽ cĩtͦ
orratur. Nec solũ in hiis opib ĩ ꝗbꝰ plurir
conatus p̃eunte aliqua iocũda uoce ꝯspirat.
larõe solatur laudẽ adhuc dice̾ artis pulce¬

Expanded text:
quor, quorum fons ipse Socrates iam senex institui lyra non erubescebat? duces maximos et fidibus et tibiis cecinisse traditum et exercitus Lacedaemoniorum musicis accensos modis. quid autem aliud in nostris legionibus cornua ac tubae faciuncentus quanto est vehementior, tantum Romana in bellis gloria ceteris praestat. non igitur frustra necessariam musicen credidit. et eius sectae, quae aliis severissima aliis asperrima videtur, principes in hac fuere sententia, ut existimarent sapientium aliquos nonnullam operam his studiis accommodaturos. et Lycurgus, durissimarum Lacedaemoniis legum auctor, musices disciplinam probavit. atque eam natura ipsa videtur ad tolerandos facilius labores velut muneri nobis dedisse, si quidem et remigem cantus hortatur; nec solum in iis operibus, in quibus plurium conatus praeeunte aliqua iucunda voce conspirat, latione solatur. laudem adhuc dicere artis pulc
Abbreviated transcription (Latin):
gn. ualuerur ĩ tac demoluit᷑. Ne illas qdẽ. cc̃
S.lram delicias hic magr feret. Nec u̾ba ĩ far¬
cib patiet᷑ auoin. Nec oris ĩ a̾itate resonart
Nec qd minime ẜ moni puro ꝯueiat sĩplice
uocis nãm pleniore qͦda sono curculenire¬

Expanded text:
n evaluerunt, in t ac d molliuntur. ne illas quidem circa s litteram delicias hic magister feret, nec verba in faucibus patietur audiri nec oris inanitate resonare nec, quod minime sermoni puro conveniat, simplicem vocis naturam pleniore quodam sono circumlinir
Abbreviated transcription (Latin):
rer mñ uł ĩfirmitas arobustiorib seꝑanda est.
⁊ carẽdũ nõ solũ crimic turpitudĩs / uͣm qͥ sus¬
spicioe. Hec notãda breuit̾ extimaui. Na ut
absit ab ultimis uiciis ip̃e ascola ue p̃cpien¬
dii ꝗdẽ credo. ac siꝗsͤ qui flagitia maĩfesta ĩ
cligendo filii p̃ceptore nõ eiuter. Iã hĩc sciat
cet̾a quoq que ad utiliratẽ inuenitis ꝯponẽ
conamur ẽẽ s̾ hac ꝑte obinissa suꝑuacua.¬

Expanded text:
st, et carendum non solum crimine turpitudinis verum etiam suspicione. haec notanda breviter existimavi; nam ut absit ab ultimis vitiis ipse ac schola, ne praecipiendum quidem credo. ac si quis est, qui flagitia manifesta in eligendo filii praeceptore non vitet, iam hinc sciat cetera quoque, quae ad utilitatem iuventutis componere conamur, esse s
Abbreviated transcription (Latin):
ru c̾ros ꝯstitutosq cursus mñs docet disci¬
mus nichil eẽ in oroinatũ atq forturũ qd̾
ipm̃ nõ nũꝙͣ priue̾ ad oratorem põt. An nõ
cũ picles atheniesis solis obscurarõe rẽritos
rectoiris eiꝰ rei caĩs metu libauir. Aut cu
sulpitiꝰ ille gallus ĩex̾citu .l. pauli de lunc
defecroe deẜuit. ne uelur ꝓdigio diuinitu ᷤ
fro militu aĩ terreretur nõ uidet᷑ eẽ ns̃us

Expanded text:
rum certos constitutosque cursus numeris docet, discirum certos constitutosque cursus numeris docet, discimus nihil esse inordinatum atque fortuitum; quod ipsum nonnunquam pertinere ad oratorem potest. an vero, cum Pericles Athenienses solis obscuratione territos redditis eius rei causis metu liberavit, aut cum Sulpicius ille Gallus in exercitu L. Paulli de lunae defectione disseruit, ne velut prodigio divinitus facto militum animi terrerentur, n
Abbreviated transcription (Latin):
mẽtũ ingei̾ mẽsurã ducẽtos ⁊ qͣdragĩta longi¬
rudĩs pecles eẽ dimidioq inlaririrdinẽ patẽ
nõ fere ꝗsꝙͣ est qui ignorer. ⁊ qui sit curuirus
⁊ ꝙͣ tũ campi claudat collige̾ expeditũ. At cẽ¬
reni ⁊ ccrogeni ĩꝙͣq ꝑte pedes. ide spatiũ exire¬
miraris. S multo ãpli cluse qͣruor lineis
arce fucuir. Id si ꝯputure quẽ piget breuioĩb̾
nũis item discaͭ. Na deni ĩquadra pedes qua¬
dragnnta pora intra centu erũt. At siqui dni
plarera qui infronte sĩt ex illo quodã plec¬
tur᷑ qͣrtã declucẽt codẽ circũducru. siuo̾ porrec¬
ti utriiq un uicem siglis distẽt nõplure ᷤ in¬
tus quadrates habebũt ꝙͣ ꝑ qd lõgitudo ducc¬
rur q̃ curĩ ibit aut linea cĩdẽ sꝑani ei̾r cuiꝰ ca
xcͣĩs amplitudini qͦq ꝑibit. Ergo ⁊̃ id fiei̾ p̃t
ur maiore circuitu minor loci amplitudo cle¬
metria tollit ad roem usq mũdi i qͣ cũ syde¬

Expanded text:
suram ducentos et quadraginta longitudinis pedes esse dimidioque in latitudinem patere, non fere quisquam est qui ignoret, et qui sit circuitus et quantum campi claudat, colligere expeditum. at centeni et octogeni in quamque partem pedes idem spatium extremitatis sed multo amplius clausae quattuor lineis areae faciunt. id si computare quem piget, brevioribus numeris idem discat. nam deni in quadram pedes, quadraginta per oram, intra centum erunt. at si quini deni per latera, quini in fronte sint, ex illo, quod amplectuntur, quartam deducent eodem circumductu. si vero porrecti utrinque undeviceni singulis distent, non plures intus quadratos habebunt, quam per quot longitudo ducetur; quae circumibit autem linea, eiusdem spatii erit, cuius ea xeris, amplitudini quoque peribit. ergo etiam id fieri potest, ut maiore circuitu minor loci amplitudo clametria tollit ad rationem usque mundi? in qua, cum side
Abbreviated transcription (Latin):
tibicẽ qui sacificãti figiũ cecinerat acto
illo ĩ insamia ⁊ ꝑ p̾cipitia delato accusari
qr cansa mortis extiterit. q̃ sidicid ab ora¬
tore nͣ dici citra scĩam musices põt. qͦ mͦ nõ
consentient.
N seomerricis ꝑtem farent᷑ ẽẽ ytilez

Expanded text:
tibicen, qui sacrificanti Phrygium cecinerat, acto tibicen, qui sacrificanti Phrygium cecinerat, acto illo in insaniam et per praecipitia delato accusari, quod causa mortis extiterit; quae si dici debet ab oratore nec dici citra scientiam musices potest, quomodo non consentient? in geometria partem fatent
Abbreviated transcription (Latin):
cui ꝯcionãti osistes post en musicus fistula
quã tonariõ uocar modos quib debebat in¬
tendi ministrabat. Hec ei cura int̾ curbtois¬
mas acroes uł terrenti fuit oprimates. uel
iã timenti fuir. libet ꝑꝑ quofdã ĩꝑitioes  oc
cͣasioe̾ ut uocãt musa dubiratõe huiꝰ urili¬
taris exime̾. Nam poeras c̾te legendos ora
ut illa dubia faciam defesioĩs sollicitudĩc
Quãius aũt satis iam ex ipĩs quib sũ mͦ
minata ⁊ ĩpudicis modis fracta nõ ex pã¬
re minima siꝗd in nobis uirilis roboris
manebat excroir. s qua laudes fortiũ ca¬
nebat᷑ q̃q ip̃i fotes canebãt. Nec psalteria
ꝯspadicas ⁊ uirginib ꝓbis recusanda. s
ogninoem ratois q̃ ad mouẽdos lemẽdoᷤᷤ¬
q affectus plurimũ ualet. Nam ⁊ picthrago¬
nim accipimus ocitatos ad iipudice doñir
adferenda iuuenes iissa mutare ĩ spõdium
moclos tibicina ꝯposuisse. Et crisippus etia
ad declamãdũ ficta marei̾a inqua ponitũ

Expanded text:
cui contionanti consistens post eum musicus fistula, quam τονάριον vocant, modos, quibus deberet intendi, monstrabat. haec ei cura inter turbidissimas actiones vel terrenti optimates vel iam timenti fuit. libet propter quosdam imperitiores etiam crassiore, ut vocant, Musa dubitationem huius utilitatis eximere. nam poetas certe legendos oratut illa dubia faciam defensionis sollicitudine. quamvis autem satis iam ex ipsis, quibus sum modo minata et impudicis modis fracta non ex parte minima, si quid in nobis virilis roboris manebat, excidit, sed qua laudes fortium canebantur, quaque ipsi fortes canebant; nec psalteria et spadicas, etiam virginibus prolis recusanda, sed cognitionem rationis, quae ad movendos leniendosque adfectus plurimum valet. nam et Pythagoran accepimus concitatos ad vim pudicae domui adferendam iuvenes, iussa mutare in spondeum modos tibicina, composuisse; et Chrysippus etiamad declamandum ficta materia, in qua ponitur
Abbreviated transcription (Latin):
neis ꝯtinet᷑ par sit ncc̃e ẽ. At id fłm ẽ. nã pri¬
mũ referc cuiꝰ sit forme ille circuitꝰ. rep̃hensi¬
q a grometris sunt hystorici. qr magnitudi¬
ne ĩsulaꝵ saris significai̾ nauigarois abitu
crediderũt. Nã ut q̃ fõma ꝑfectissima ita ca¬
pacissima est Ideoq illa curũcũrẽs linea si ef¬
fitier orbẽ q̃ forma est inplanis maxĩe ꝑfecra
ampli spaciuĩ ꝯplecret᷑ quã si qͣdratũ paribus
oris efficiat. rursus quadrata mriaguł maguli

Expanded text:
ineis continetur, par sit necesse est. at id falsum est. nam plurimum refert, cuius sit formae ille circuitus; reprehensique a geometris sunt historici, qui magnitudinem insularum satis significari navigationis ambitu crediderunt. nam ut quaeque forma perfectissima ita capacissima est. ideoque illa circumcurrens linea si efficiet orbem, quae forma est in planis maxime perfecta, amplius spatium complectetur quam si quadratum paribus oris efficiat, rursus quadrata trianguli
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ͥsi marduo spes est. nos iñ p̾cipiamꝰ oĩa
ut salre plura fiant. S curdeficiat animꝰ¬
ut de hac pͥmũ loquar tm̃ iam ilis anriqs
tp̃rib no studii modo um ꝯ ueneratiõis
huisse. ur idem musici ⁊ uates ⁊ sapiẽtes
urdicarentur. Mictã alios orpheꝰ ⁊ liñ qͦr
utrũq disgenitu. altũ ũo qr rudes quoq
atq agrestes aĩos admiratõe mulcẽt nõ
feras mͦ s saxa ⁊ͥ siluasq duxisse post̾itatiᷤ
memorie traditu est. Et timagenes aue
ni poere. ap ques mnr̾ legalia ꝯuiuia lan¬
des heron ac deoꝵ ad cirera canebat᷑. Iopaᷤᷤ

Expanded text:
 arduo spes est, nos tamen praecipiamus omnia, ut saltem plura fiant. sed cur deficiat animut de hae primum loquar tantum iam illis antiquis temporibus non studii modo verum etiam venerationis habuisse, ut iidem musici et vates et sapientes iudicarentur mittam alios Orpheus et Linus; quorum utrumque dis genitum, alterum vero, quia rudes quoque atque agrestes animos admiratione mulceret, non feras modo sed saxa etiam silvasque duxisse posteritatis memoriae traditum est. itaque et Timagenes auctmi poetae, apud quos inter regalia convivia laudes heroum ac deorum ad citharam canebantur. lopas
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpria rũ cͥce illud iudiciale cãe genus inci¬
dat. An nõ inforo narrãdũ est. qua ĩꝑre ne¬
scio ansit uł plurimũ nõ laus ac uicruꝑatõ
c̾caminib illis freq̃nter inẜitũ. nõ cões loci
siue ꝗ sũt ĩuina derccri quales legini aci¬
arma sĩt hec ꝙ admͦ p̃parada sẽꝑ. ut his cu
res poscit uraris. q̃ qui ꝑtine̾ ad oratõe nõ
purabit. Is nestaruã qd̾ incoari credet cu¬

Expanded text:
rte in illud iudiciale causae genus incidat? an non in foro narrandum est? qua in parte nescio an sit vel plurimum. non laus ac vituperatio certaminibus illis frequenter inseritur? non communes loci, sive qui sunt in vitia derecti, quales legimus a Ciarma sunt haec quodammodo praeparanda semper, ut iis, cum res poscet, utare. quae qui pertinere ad orationem non putabit
Abbreviated transcription (Latin):
eloqueria. atq claros noĩe sapĩe uiros nẽo
dubirãt studioses musices fuisse cum
pitagoras.
mͦ ꝯtenti dissimiliũ ꝯcordia quã uocãt armo¬
niam sonũ qͦ hiis motib dederĩt. Na pla¬
to cũ in aliis ꝯbusda tũ pcipie ĩtimeo nec ĩ

Expanded text:
eloquentia. atque claros nomine sapientiae viros, nemo dubitaverit, studiosos musices fuisse, cum Pythagoras modo contenti dissimilium concordia, quam vocant ἁρμονίαν, sonum quoque iis motibus dederint. nam Plato, cum in aliis quibusdam t
Abbreviated transcription (Latin):
reri ambiguitares. qr ceratine aur arrcodu¬
linc possint facẽ sapietẽ. s qr illũ ne imini¬
sicͦ q̃ his alia sb̾ungã. S he quoq artes
ut sit ꝯsumat᷑ iuuabut. nisi forte anridoruᷤ
ꝗdẽ acq alia. q̃ oculis aut uulne̾ib medẽt᷑
ex muitis atq interĩ ꝯͣiis. quoq int̾se ef

Expanded text:
ambiguitates; non quia ceratinae aut crocodilinae possint facere sapientem, sed quia illum ne in minisicus quaeque his alia subiungam, sed hae quoque artes, ut sit consummatus, iuvabunt. nisi forte antidotus quidem atque alia, quae oculis aut vulneribus medentur, ex multis a
Abbreviated transcription (Latin):
ur omia dicere sectatus qd̾ infinitur
erat. S ut maxĩe necia. Nuc de cer̾is artib̾
ꝗb insticuedos pri ꝙͣ recthori tradant̃ pue¬
ns existimo. stricti subiugam ut efficiatur
disciplinaꝵ sturdia ingredeenda sur. q̃qr ⁊¬

Expanded text:
 sectatus, quod infinitum erat, sed ut maxime necessaria; nunc de ceteris artibus, quibus instituendos, priusquam rhetori tradantur, pueros existimo, strictim subiungam, ut efficiatur disciplinarum studia ingredienda sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
est. Et nichil pot place̾ qd̾ nõ decet. Deber
q̃ tocẽ comedus qͦmo narradu qua sit au¬
toritate suatedũ qua ꝯcitatoe ꝯfurgat ira. q
flexus deceat miẜ aroem qd̾ ita optie faciet.
sic̾ros ex comediis elegei̾t locos. ⁊ ad hoc ma
qͦ eloquẽriã maxie accõmodati erur. ⁊ ħ du
ifirma etas maiorano capier. Ceteꝵ cu legẽ
orones opporrebit. cu uirtutes eaꝵ ia sentiet.
Tu m̃ diliges as ac pirus ass istar. n solum
lecroe formet um edisce̾ qͥ elecra exhis cogat.
⁊ ea dicẽ stãtẽ clare ⁊ qͥadmodũ agẽ opporte¬
bit. ut ptinus ꝓnunniatoe uoce memoriam
ex̾ceat. Ne illos qde rep̃bendedos puto qui
paulũ qͥ palestricis uacauerũt. no dehis lo¬
quor quib pars uire moleo pars in iuino
sumitur. qui cõpoꝵ cura mẽte obruerũt. hos
eĩ aber̃ abeo que ĩstituimꝰ ꝙ̃ logissĩe ueli. s

Expanded text:
cet. debet etiam docere comoedus, quomodo narrandum, qua sit auctoritate suadendum, qua concitatione consurgat ira, qui flexus deceat miserationem. quod ita optime faciet, si certos ex comoediis elegerit locos et ad hoc maxquoque eloquentiam maxime accommodati erunt. et haec, dum infirma aetas maiora non capiet; ceterum, cum legere orationes oportebit, cum virtutes earum iam sentiet, tum mihi diligens aliquis ac peritus adsistat, neque solum lectionem formet, verum ediscere etiam electa ex iis cogat et ea dicere stantem clare et quemadmodum agere oportebit, ut protinus pronuntiationem, vocem, memoriam exerceat. ne illos quidem reprehendendos puto, qui paulum etiam palaestricis vacaverunt. non de his loquor, quibus pars vitae in oleo, pars in vino consumitur, qui corporum cura mentem obruerunt hos enim abesse ab eo quem instituimus quam longissime ve
Abbreviated transcription (Latin):
multes ꝙͣ liter utilc foro. qui neq grome¬
irem audiuerũr nec musicos nͥ hãc cõi uo¬
inprate auriũ intelligat. Quib ege pri¬
nũ boc respondeo ꝙ oz. cicero scripto adi
brutũ liͦ frequeri restat᷑ nõ oĩ anob̾ iusti¬
au orarorez qui sit aut fuĩt s ymaginez
ꝙͣdam ꝯcepisse nos aĩo ꝑfci illiꝰ ex nulla ꝑte
cessantis. Nã ⁊ sapierez formãtes eũ ꝗsir fu¬¬
runis ꝯsumacus undiq ⁊ut dicũt morta¬
lis ꝗdã dẽ nõ mͦ ꝯgnitoe ea celestiũ uł mõta¬

Expanded text:
multos quamlibet utiles foro, qui nec geometren audierint nec musicos nisi hac communi voluptate aurium intelligant. quibus ego primum hoc respondeo, quod M. Cicero scripto ad Brutum libro frequentius testatur, non eum a nobis institui oratorem, qui sit aut fuerit, sed imaginem oncepisse nos animo perfecti illius et nulla parte cessantis. nam et sapientem formantes eum, qui sit futurus consummatus undique et, ut dicunt, mortalis quidam deus, non m
Abbreviated transcription (Latin):
mĩb recto mõ exitu grauiorẽ spm rectount.
q ut recta sit facies dicens. ne labra detorq̃¬
antur. ne ĩ moclicus hyatꝰ ricru distendat.i
ne supii nultus. ne deiecti in t̾ra oculi. ne in¬
clinata ultrolib ceriux. Na frons pliu̾bus
gñib peccar. Uroi muitos qͦꝵ suꝑcilia ad sin¬
gules uocis conatus al leuarur. alioꝵ ꝯstri¬

Expanded text:
nt. erit etiam, ut recta sit facies dicentis, ne labra distorqueantur, ne immodicus hiatus rictum discindat, ne supinus vultus, ne deiecti in terram oculi, ne inclinata utrolibet cervix. nam frons pluribus generibus peccat. vidi multos, quorum supercilia ad singulos vocis conatus adlevarentur, alior
Abbreviated transcription (Latin):
corpore urriusq eĩ rei aptus qdã modus d̾si¬
deratũ uocis roẽm aristoxenus music̾ diui
offensa. copulatio uocũ in agendo supcua ẽ.
aut nõ ꝯposirio ⁊ sonus ĩ oracõe qͦ uarie ꝓ¬

Expanded text:
corpore, utriusque enim rei aptus quidam modus desicorpore, utriusque enim rei aptus quidam modus desideratur. vocis rationem Aristoxenus musicus divioffensa copulatio vocum, in agendo supervacua est; aut non compositio et sonus in oratione quoque
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ eosdẽ utriusq rei p̾ceptores fuisse. tũ so¬
phron ondit minoꝵ qdẽ scriptor.S quem
plaro adeo ꝓbauit. ur suppoĩtos capiti libroᷤᷤ
ciꝰ cũ morerer᷑ hũisse credatur. rũ eupolis
ap̃ quẽ ꝓdanius ⁊ musicẽ ⁊ lr̾as docer er
marieas qui est yꝑbolus nichil se ex mu¬
sicis scire nisi lr̃as ꝯficet᷑ Aristophanes qͦ
nõ uno libro sic institui pueros anriquitus
soliros ec demõstrar. ⁊ ap̃ menãdrũ ĩ hipo¬
disse. uñ q̃ ille mes ur ĩ ꝯuiuiis post cena
circũ ferrer᷑. lira cuiꝰ cũ se ĩpeditũ tenustedes
ꝯfessus eet ur u̾bis ciceronis utar. ẽ hĩr̾ ĩ doc¬
tior. S uereꝵ qͦ romanoꝵ epulis fides ac ribi¬
as adhibẽ moris fuit. uersus qͦ salioꝵ hñt
camiẽ. que cũ oĩa sĩt a Numa rege instirura
facuit manifestũ. Ne illis ꝗde qui rude ᷤ ac
bellicosi uidẽtur curã musices ꝙͣra illa recipi¬
ebat etas defuisse deĩq ĩꝓu̾biũ usq gͥtorum

Expanded text:
osdem utriusque rei praeceptores fuisse cum Sophron ostendit, mimorum quidem scriptor sed quem Plato adeo probavit, ut suppositos capiti libros eius, cum moreretur, habuisse credatur, tum Eupolis, apud quem Prodamus et musicen et litteras docet, et Maricas, qui est Hyperbolus, nihil se ex musice scire nisi litteras confitetur. Aristophanes quoque non uno libro sic institui pueros antiquitus solitos esse demonstrat, et apud Menandrum in Hypodisse. unde etiam ille mos, ut in conviviis post cenam circumferretur lyra; cuius cum se imperitum Themistocles confessus esset ut verbis Ciceronis utar, est habitus indoctior. sed veterum quoque Romanorum epulis fides ac tibias adhibere moris fuit. versus quoque Saliorum habent carmen. quae cum omnia sint a Numa rege instituta, faciunt manifestum, ne illis quidem, qui rudes ac bellicosi videntur, cura musices, quantum illa recipiebat aetas, defuisse. denique in proverbium usque Graecorum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcepror. Nec turior int̾ ẜuos malos ꝙͣ inge¬
nuos paꝵ modestos ou̾satio est. Ar si bona
ip̃iꝰ indoles sinc ceca ac sopita parẽtũ secor
fui̾t l ⁊ nichilominꝰ amicũ grauẽ uirum
ant frcelem lib̾tũ lateri filii sui adiuge̾ cui
assiouus comirarus ⁊̃ illos meliores facit
ꝗ timebutur facile erat hui merus reme¬
diu Urinã lib̾oꝵ nr̃oꝵ mores nõ ip̃i ꝑdere¬
mus ĩfãciam statĩ delirii soluimꝰ molr̃ il
la educatio quã indulgẽtia uocamꝰ nẽuoᷤᷤ
om̃s mẽris ⁊ corporis frangit. Quid non

Expanded text:
ceptor, nec tutior inter servos malos quam ingenuos parum modestos conversatio est. at si bona ipsius indoles, si non caeca ac sopita parentum socordfuerit, licet, et nihilominus amicum gravem virum aut fidelem libertum lateri filii sui adiungere, cuius assiduus comitatus etiam illos meliores faciat, qui timebantur. facile erat huius metus remedium. utinam liberorum nostrorum mores non ipsi perderemus. infantiam statim deliciis solvimus. molla educatio, quam indulgentiam vocamus, nervos omnes et mentis et corporis frangit. 41. Nun
Abbreviated transcription (Latin):
tes sit delibandũ. hoc p̾cipiuĩt ꝙ ip̃i nõ di¬
cũt ĩforo ut artes asecuris otiosisq cõpõi¬
te ip̃a pugne nccitate turbẽt᷑.
Amq om̃s

Expanded text:
te sit deliberandum. haec praecipiunt, qui ipsi non dicunt in foro, ut artes a securis otiosisque compositae ipsa pugnae necessitate turbentur. namque om
Abbreviated transcription (Latin):
oppiũ ẽe conatũ. artificis aũt ẽ ĩ uẽire ĩ ac¬
tioẽ adu̾sarii q̃ int̾ semet ip̃a pugnẽt/ aut pu¬
gnare uideãtur. que aliqñ ex reb ip̃is mani¬
festa sũt. ut ĩ cã celiana clodia aur se celio
cõmodasse dic̾. ꝙ signũ magne familiãita¬
tis ẽ. uenenũ sibi ꝑatũ ꝙ sũmi odi argum̃ẽ¬
tũ ẽ. tubeto ligariũ accusat ꝙ is ĩ affrica fu
crit. ⁊ qͣr ꝙ ab eo ipẽ ĩ affricã. nõ sit aomissꝰ
aliqñ uo p̃bet eiꝰ rei occasioẽ minꝰ ꝯsiderata
ex adu̾so dicẽtis orõ ꝙ accidit p̃cipue cupidis
snĩaꝵ. ut ductio occasioẽ dicẽdi nõ respiciãt
ꝗo dixent dũ locũ ꝓ̃sũte nõ totã cam ĩtuẽt᷑

Expanded text:
Oppium esse conatum? artificis autem est invenire in actione adversarii quae contra semet ipsa pugnent aut pugnare videantur, quae aliquando ex rebus ipsis manifesta sunt, ut in causa Caeliana Clodia aurum se Caelio commodasse dicit, quod signum magnae familiaritatis est; venenum sibi paratum, quod summi odii argumentum est. Tubero Ligarieritur, quod ab eo ipse in Africam non sit admissus. aliquando vero praebet eius rei occasionem minus considerata ex adverso dicentis oratio; quod accidit praecipue cupidis sententiarum, ut ducti occasione dicendi non respiciant quid dixerint, dum locum praesentem non totam causam intue
Abbreviated transcription (Latin):
dẽ oratõi ⁊ si desũt multũ nocẽt nõ tñ hñdã
sut int̾ magna p̃sidia cum hoc ineadẽ cã
ex sua cuiq ꝑsona ꝓbationes que ẽ dibłe
ratioe fubiectã bnt. ut uulneratus aut fi¬
lio orbatꝰ nõ fiui̾t alios accusaturꝰ ꝙͣ nocẽte
qñ si negociũ ĩ nocẽti facit. lib̾et eũ noxa ꝙ
admiẜit. Hic̃ qpr̃es ⁊adusus libos ⁊adusꝰ
potẽtissima argum̃ta prĩo ne ponẽda sit
loco ut occupẽt aios. an sumo. ut iñ dumc¬
tat an partita pͥmo sũmoꝙ ut homenca
dispositioẽ ĩ medio sit ĩfirma aut aĩs cre¬
scat q̃ put ratio cãe cuiꝰq postulabit. ordi¬
nabũtur. uno ut ego cẽseo excepto ne adpo¬
tẽtissimis adleuissima dec̾scat oro.ego hec
brenit᷑ demostrasse cõtentꝰ. ita posui ut lo¬
cos ipõs qgnͣa ꝙ possẽ aptissiẽ ostendere
qdã executi sut u̾bo sius. quib placuit ꝓ¬

Expanded text:
deesse orationi et, si desunt, multum nocent; non tamen habenda sunt inter magna praesidia, cum hoc in eadem cauex sua cuique persona probationes, quae credibilem rationem subiectam habeant: ut vulneratus aut filio orbatus non fuerit alium accusaturus quam nocentem, quando, si negotium innocenti facit, liberet eum noxa qui admipotentissima argumenta primone ponenda sint loco, ut occupent animos, an summo, ut inde dimittant, an partita primo summoque, quod Homerica dispositione in medio sint infirma, ut ab aliis crescant? quae prout ratio causae cuiusque postulabit, ordinabuntur, uno, ut ego censeo, excepto, ne a potentissimis ad levissima decrescat oratio. ego haec breviter demonstrasse contentus ita posui, ut locos ipsos et genera quam possem apertissime ostenderem. quidam exsecuti sunt verbosius, quibus placuit,p
Abbreviated transcription (Latin):
le deprẽdit᷑. ẽ cĩm scptũ dereb utiq du̾isis
tãtoꝙ magis ip̃aꝵ reꝵ differc̃tia põt ẽẽ ma¬
nifesta. illas uõ siłitudiẽs que dricũt᷑ exmu¬
tis aĩalib aui ĩ aĩmis facile ẽ elude̾ exem¬
pla reꝵ uane tractãda sũt sinocebũt. que si
uetera erũt. fabulosa dicẽ̾ licebit.si ĩdũbia
oñdat᷑ exempło achalac aquo melius ẽ init¬
fectꝰ.m. acliũ regni afectatorẽ fuisse agrac¬
co leges mõ latas eẽ ꝓplaris ahalaz magr̾z
eqtum fuisse. nasicã pͥuatũ ẽẽ dicãt᷑. si defe¬
cerĩt oĩa. tũ uidẽdũ erit anoptiẽri possit ne r
quidẽ recte fcm̃ ꝙ exẽpli. ide q̃ deuidicatis

Expanded text:
e deprehenditur. est enim scriptum de rebus utique diversis, tantoque magis ipsarum rerum differentia potest esse manifesta. illas vero similitudines, quae ducuntur ex mutis animalibus aut inanimis, facile est eludere. exempla rerum varie tractanda sunt, si nocebunt; quae si vetera erunt, fabulosa dicere licebit; si indubia,defendatur exemplo Ahalae, a quo Maelius est interfectus, Maelium regni adfectatorem fuisse, a Graccho leges modo latas esse populares, Ahalam magistrum equitum fuisse, Nasicam privatum esse dicatur. si defecerint omnia, videndum erit, an obtineri possit, ne illud quidem recte
Abbreviated transcription (Latin):
atq ad solã cõpoĩte uoluptatẽ nerus carent
slõ alio mediꝰ stonis uitio dicẽtiũ ꝙͣ quo mãci¬
pioꝵ negotiatores forme puetoꝵ uirilitate ex¬
cisa lenocinãt᷑. slam ut illi robur aclac̾tos bor
ut oura mollĩt. ita nos ħitũ ip̃m oroĩs urci¬
lẽ qillã ium stricte robusteq dicẽdi teneta
quadã elocutioĩ cute operimꝰ. ⁊oũ lenia sũt ac
mͥ nataͣm ĩtuẽti. siemo nõ uir spadone for¬
mosior eĩt. Nec tam aduisa unꝙͣ uideb̃r abo¬
pere suo ꝓuitẽtia. ut debłitas optima ĩuẽta
morib regnũ. ut siqua p̃tiosa fecit. feci̾t ꝯbo¬
na qua pꝑ eloꝙ̾tiã licet hãc ut sentio eĩ dica
libidmosã resupinã uoluptate anditoria pro¬
bet. nullã ẽẽ existimabo. q̃ ne minimũ qdẽ ĩse
iudiciũ masculim ⁊ ĩ corrupti medica grauis
⁊ sc̃i uiri oñdet. an uõ statuaꝵ artifices picto¬
resq clarissimi cũ corpora ꝙͣspeciosissima fin¬
gẽto pigẽtone effice cuperẽt. nũꝙͣ ĩhuc ceci¬

Expanded text:
olam compositae voluptatem nervis carent, non alio medius fidius vitio dicentium, quam quo mancipiorum negotiatores formae puerorum virilitate excisa lenocinantur. nam ut illi robur ac lacertos baut dura molliunt, ita nos habitum ipsum orationis virilem et illam vim stricte robusteque dicendi tenera quadam elocutionis cute operimus et, dum levia sint ac mihi naturam intuenti nemo non vir spadone formosior erit, nec tam aversa unquam videbitur ab opere suo providentia, ut debilitas inter optima inventa moribus regnum ut, si qua pretiosa fecit, fecerit et bona. quapropter eloquentiam, licet hanc ut sentio enim, dicam libidinosam resupina voluptate auditoria probent, nullam esse existimabo, quae ne minimum quidem in se indicium masculi et incorrupti, ne dicam gravis et sancti viri, ostentet. An vero statuarum artifices pictoresque clarissimi, cum corpora quam speciosissima fingendo pingendove efficere cuperent, numquam in hunc inci
Abbreviated transcription (Latin):
psepe dixi tibi sic renũctian me hre ĩ aĩo
cam hac p̃sidio legis tefẽde̾ ita ne ẽ abarm¬
cis ĩ pirdẽtes indelicet ꝓdim̃ ⁊ ẽ nescio quis
uit: ꝗs tã ĩ ꝓb fuit. cui ego aũt naraui. ne¬
mo ut oppinor ĩ culpa ẽ. nimiꝵ tͥ istud lexip̃a
renũtianit. at quitã ꝯͣdictõe nõ cõtẽti totos
q̃ locos explicãt scire se hoc dictũoͣs adu̾sanos
q ita ꝓsecuturos. ꝙ ftm̃ uenuste nr̃is tpͣib e¬
litit uãbius crispus iuir ĩgenii iocũdi ⁊ elegã¬
tis. ego uoͣ ĩ ꝗd ista nõ dico. qd enĩ attinet il¬
ticib iactatũ respõdebimꝰ eĩ rei abillis dic¬
te nõ anob̾ excogitate. aut si id genꝰ eĩt eaẽ
ut ꝓponẽ possimus cͥta ex̾ q̃ dici nicħ possit
ut cũ tes furtuia ĩdomo dep̃ssa sit. dicat ne¬
ccesse ẽ reꝰ aut se ignorãte illatã. aut depoĩ¬

Expanded text:
persaepe dixisti, tibi sic renuntiari, me habere in animo causam hanc praesidio legis defendere. itane est? ab amicis imprudentes videlicet prodimur? et est nescio quis vit? quis tam improbus fuit; cui ego autem narravi? nemo , ut opinor, in culpa est; nimirum tibi istud lex ipsa renuntiarit. At quidam contradictione non contenti totos etiam locos explicant: scire se hoc dicturos adversarios et ita persecuturos. quod factum venuste nostris temporibus elusit Vibius Crispus, vir ingenii iucundi et elegantis: ego vero, inquit, ista non dico; quid enim attinet iltionibus iactatum sit; respondebimus enim rei ab illis dictae, non a nobis excogitatae; aut, si id genus erit causae, ut proponere possimus certa, extra quae dici nihil possit: ut, cum res furtiva in domo deprehensa sit, dicat necesse est reus aut se ignorante illatam aut deposi