comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
memoria imagine notat᷑. Rei totiꝰ memoriã sepe
sator dix̾it ab reo hõiẽ ueneno necatũ ⁊ ħeditatis cã
fact̃ arguit᷑. & eiꝰ rei multos dix̾it testes ⁊ ꝯscios eẽ. si ħ
pͥmũ ut ad defendñdũ nob̃ expeditũ sit meminisse
uolemꝰ. In pͥmo loco rei toti imaginẽ ꝯformabinꝰ. egͥtũ
in lecto cubãtẽ faciemꝰ ipsũ illũ de qͦ aget᷑ si formã
nimo loco sumemꝰ ut cito in m̃tẽ uenire possit. ⁊
reũ ad lectulũ eiꝰ adstituemꝰ. dext̾a pocłm. sinist᷑
tabłas. medico testicłos arietinos tenẽte. ħ mͦ ites
ꝯq rẽ meminisse uolemꝰ. si formar̃ dispone ⁊ ima¬
giñ diligñti notõe utem᷑. facile ea q̃ uolemꝰ memo¬
ria ꝯseq̃m᷑. Cũ u̾boꝵ similitudines imaginib expͥ¬
me uolemꝰ. plꝰ negotii sumemꝰ ⁊ mag̃ ingeniũ ex̾ce¬
reges atͥde ꝑant. In loco oportet ꝯstitu̾e manꝰ ad ce-¬
lũ tollentẽ domitiũ. c̃ a regib marciis loris cedat᷑.

Expanded text:
memoria imagine notatur. Rei totius memoriam saepe sator dixerit ab reo hominem veneno necatum, et hereditatis causa factum arguerit, et eius rei multos dixerit testes et conscios esse: si hoc primum, ut ad defendendum nobis expeditum ‹sit,› meminisse volemus, in primo loco rei totius imaginem conformabimus: aegrotum in lecto cubantem faciemus ipsum illum, de quo agetur, si formam sumemus, ut cito in mentem venire possit. Et reum ad lectum eius adstituemus, dextera poculum, sinistra tabulas, medico testiculos arietinos tenentem: hoc modo  rem meminisse volemus, si formarum dispositione et imaginum diligenti notatione utemur, facile ea, quae volemus, memoria consequemur. Cum verborum similitudines imaginibus exprimere volemus, plus negotii suscipiemus et magis ingeniureges Atridae parant  in loco constituere manus ad caelum tollentem Domitium, cum a Regibus Marciis loris caedatur:
Abbreviated transcription (Latin):
faciliores sine labore ⁊ molestia facile meminisse.
in reb difficiliorib eẽ añ exercitatos. Nec nos hãc
u̾boꝵ memoriã inducimꝰ. ut u̾s meminisse possimꝰ.
s ut hac ex̾citõe illa rer̾ memoria q̃ ꝑtinet ad u¬
tilitatẽ ꝯfirmet᷑. ut ab hac difficili ꝯsuetudine sñ
labore ad illã facilitatẽ tͣnsire possimꝰ. s cũ in oi dis
tate ex̾citõis. tũ uͦ in memoriis nmili ualet doc¬
płimos locos ut hãs ⁊ quãmaxĩe ad p̃cepta accõmo¬
datos curare debebis. In imag̃ib collo cãdis cotidie

Expanded text:
faciliores sine labore et molestia facere, in rebus difficilioribus esse ante exercitatos. Nec nos hanc verborum memoriam inducimus, ‹ut versus meminisse possimus,› sed ut hac exercitatione illa rerum memoria, quae pertinet ad utilitatem, confirmetur, ut ab hac difficili consuetudine sine labore ad illam facultatem transire possimus. CAPUT 40 Sed tate exercitationis, tum vero in nemonicis minimum valet docQuam plurimos locos ut habeas et quam maxime ad praecepta adcommodatos curare poteris; in imaginibus conlocandis e
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯtͣ conuserit utilitate spectare oport̾e. et legi¬
uꝰ antiquiꝰ hri nichil oportẽ. Cotͣ scriptuni
estꝰ leges inꝯsilio scriptoris. ⁊ utilitate cõmu¬
ii non inu̾bis ꝯsiftere qͣm indignũ sit equi¬
tatem litt̾is urgeri: quę ubliuitate qui scͥpse¬
rit defendatur. Se xꝯłus aut̃ legibꝰ ꝯtrou̾sia
nascitur cum uit̾ se due loges uidẽtur aut

Expanded text:
it, utilitate spectari oportere et legibus antiquius haberi nihil oportere. contra scrip- tum: leges in consilio scriptoris et utilitate com- muni, non in verbis consistere; quam indignum sit aequitatem litteris urgeri, quae voluntate eius, qui scripserit, defendatur. Ex contrariis autem legibus controversia nascitur, cum inter se duae
Abbreviated transcription (Latin):
tinet e̾te amplificationẽ. quoͥd ipsa causa det
⁊ quio augi ꝑ cõmunẽ locũ possit ⁊ oporteat
res ostendat. Nũc uiridiciale giͦ ⁊ partes¬
eius cõnsideremus
Curroitał est illa ĩqua recti ⁊ iniqui natura.

Expanded text:
tinet amplificationem, quid ipsa causa det et quid augeri per communem locum possit et oporteat,res ostendat. Nunc iuridiciale genus et partes consideremus. Iuridicialis est, in qua aequi et iniqui natura et
Abbreviated transcription (Latin):
De in ⁊ ipsis iuidicibꝰ iudicandi ⁊ cetis cuubꝰ ui¬
uedi rões ꝑ turbatũ iri. si semel a legibꝰ receᷤᷤ¬
sum sit. Flam ⁊ uidices neq quid secãtur habi¬
turos si abeo quod scriptũ sit : recedãt. neq qͦ
pacto aliis inꝓbare possit̃. quod ꝯt̾ leges iudicatint
⁊cctos ciues quid agãt ignoraturos. si ex suo qͥsꝙ
consilio ⁊ er ea rõne quę inintẽ aut libidinẽ
uen̾it nõ ex comimi p̾scripto ciuitatis unãꝗͣ

Expanded text:
deinde et ipsis iudicibus iudicandi et ceteris civibus videinde et ipsis iudicibus iudicandi et ceteris civibus vivendi rationes perturbatum iri, si semel ab legibus recessum sit; nam et iudices neque, quid sequantur, habituros, si ab eo, quod scriptum sit, recedant, neque, quo pacto aliis probare possint, quod contra legem iudicarint; et ceteros cives, quid agant, ignoraturos, si ex suo quisque consilio et ex ea ratione, quae in mentem aut in libidinem venerit, non ex communi praescripto civitatis
Abbreviated transcription (Latin):
scriptũ accipi ꝯuenire. De inincet̃is si legibꝰ
cõueniat. hãc ec̃ huiꝰmodi legẽ ut inea non
tur. Scriptori neq ingoniũ neq oꝑani ne¬
q ullã facultatẽ defuisse quo minꝰ aꝑte pos¬
s ꝑscribe id quod cogitaret. nõ fuisse ei gͣue
nec difficile cã causam exciꝑe qͣm ad u̾sa rii
ꝓferãt si quicqͣm excipiendũ putass. Cõsue¬
uisse cos qui legem sc̃bãt exceptionibꝰ uti.
De in oportet recitare leges ẽ exceptionibꝰ scͥp¬
tas ⁊ marue uid̾e hec si qua inea ipsa lege¬
de qua agitur fit exceptio aliquo in capite.
aut ap̃legis eiꝰd̾ scriptorẽ. quo magis ꝓbet᷑
cum fuisse excepturũ. si quid excipiẽdum
putaret.⁊ ostedet causam acciꝑe nichil ali
mel cõsidetur nichil actineat cã exlege ꝯsi
dare: quippe quȩ in lege scͥpta nõ sit. Quod
si sic istitutũ. oibꝰ dari causã ⁊ peceadi potes
tatẽ cum inteller̾it uos exingenio eiꝰ qui ꝯt legẽ
fecit nõ exlege inqͣm uirati sitis. rẽ iudicare.

Expanded text:
cipi con- venire; deinde, si in ceteris legibus conveniat, hanc esse eiusmodi legem, ut in ea non tur: scriptori neque ingenium neque operam neque ullam faculta- tem defuisse, quo minus aperte posset perscribere id, quod cogitaret; non fuisse ei grave nec difficile eam causam excipere, quam adversarii proferant, si quic- quam excipiendum putasset: consuesse eos, qui leges scribant, exceptionibus uti. deinde oportet recitare leges cum exceptionibus scriptas et maxime videre, ecquae in ea ipsa lege, qua de agatur, sit exceptio ali- quo in capite aut apud eundem legis scriptorem, quo magis probetur eum fuisse excepturum, si quid exci- piendum putaret; etconsideretur, nihil attineat eam ex lege con- siderare, quippe quae in lege scripta non sit. quod si sit institutum, omnibus dari causam et potestatem ccandi, cum intellexerint vos ex ingenio eius, qui contra legem fecerit, non ex lege, in quam iurati sitis, rem iudicare;
Abbreviated transcription (Latin):
scripserit ratũ futur̃. ⁊ eos qui uidicent
c̾tũ id quod sequantur nichil habituros.
si semel a scripto recede cõsueuerũt. quod¬
si uoluntas scriptoris ꝯseruãda sit. se nõ ad¬
uersarios a uoluncate eius stare. Nlam mł¬
to ꝓpͥus dic accede ad scriptoris uolũtatem
eũ qui eripsius eam lit̾is uicẽpt̾etur. qͣn
illum qui sententiã scriptoris nõ exipsoiꝰ
y ꝑscrutotur. Sin causani afferet is qui assẽ¬
sentia stabit. pͥmũ erit ꝯtdicendum quam
obsurdum sit nõ negare cõtͣlege̾ fecisse s qr̃
fecit causam aliquã inuenire. Dem̃ ꝯu̾sa
cẽ oĩa. ante solitos esse accusatores iudicibꝰ
psuad̾e a finẽ eẽ: alicꝰ culpe eum qui accu¬
saretur.s. hoc mͦ causani ꝓferre que eũ ad
peccandum ipulerit nõ uͦ ipsuĩ reũ cau¬
sam ꝓͣferre qr̃ deliquerit. Beĩ hãc ĩduce

Expanded text:
scripserint, ratum futurum, et eos, qui iudicent, scripserint, ratum futurum, et eos, qui iudicent, certum, quod sequantur, nihil habituros, si semel ab scripto recedere consueverint. quodsi voluntas scriptoris conservanda sit, se, non adver- sarios, a voluntate eius stare. nam multo propius accedere ad scriptoris voluntatem eum, qui ex ipsius eam litteris interpretetur, quam illum, qui sententiam scriptoris non ex ipsius perscrutetur. Sin causam afferet is, qui a sententia stabit, pri- mum erit contra dicendum: quam absurdum non negare contra legem fecisse, sed, quare fecerit, cau- sam aliquam e omnia: ante solitos esse accusatores iudicibus persuadere, ad- finem esse alicuius culpae eum, qui accusaretur, cau- sam proferre, quae eum ad peccandum impulisset;— nunc ipsum reum causam afferre
Abbreviated transcription (Latin):
q comorari ꝯueniet. qͣsi nichil p̃tea dic coũ¬
sit ⁊ quasi contͣdici nichil possit sepe id qͦd
scriptũ est recitando. sepe c̃ scripto factũ
adu̾sarii cõfligendo atq uiterdum acrit̾
ad iudicẽ ipsũ reu̾tẽdo. Quo ĩ loco iudici
de mostrandum est quid uratꝰ sit. quid
sequi debeat duabꝰ de causis iudicẽ dubi¬
tare oportẽ. Si aut scriptũ sit obscure.
tur : tum iudices legis parere non int¬
p̾̃cari legeni oport̾ẽ. hoc loco ꝯfirmato. tũ
cor. ⁊ scripsisse aliud demostrabicur. ut un
illa de testainto quã posiumꝰ cõtrou̾sia aut
causa assũptiua inferetur. qͣni ob rẽ scͥpto
nõ potit aut nõ oportuerit ob tẽꝑari. Si ali¬
ud sensisse scͥptor alud scͥpsisse dicetur. is
qui scͥpto utetur hoc dicet. Nõ oportere d̾
eiꝰ uolũptate nos argum̃tari. qui ne id face
possemus indiciũ nob reliquerit sue uolũ¬
siinsticuatur. ut ascripto recedatur. Nlã ⁊ eoᷤ
qui aliquid scribãt nec existimaturoᷤᷤ id qͦd

Expanded text:
eniet, quasi nihil praeterea dicendusit et quasi contra dici nihil possit, saepe id, quod scriptum est, recitando, saepe cum scrip- to factum adversarii confligendo atque interdum acri- ter ad iudicem ipsum revertendo. quo in loco iudici demonstrandum est, quid iuratus sit, quid sequi debeat: duabus de causis iudicem dubitare oportere, si aut scriptum sit obscure tur, tum iudicem legi parere, non interpretari legem oportere. Hoc loco confirmato tum tor et scripsisse aliud demon- strabitur, ut in illa de testamento, quam posuimus, controversia, aut causa assumptiva inferetur, quamob- rem scripto non potuerit aut non oportuerit optem- perari. Si aliud sensisse scriptor, aliud scripsisse dicetur, is, qui scripto utetur, haec dicet: non oportere de eius voluntate nos argumentari, qui, ne id facere possemus, indicium nobis reliquerit suae volunsi instituatur, ut ab scripto ri aliquid scribant, non existi- maturos id, quod
Abbreviated transcription (Latin):
is ⁊ comodis fuite possunt. cur inẽta u̾ba iu¬
ret. cͣ eto tẽpore conueniãt. d̾ c̾to discedãt. ni¬
ta sit. an se legibꝰ obstrictos in cãtis molestus
eẽ eqũ ut censeat: adusarios uͦ nr̃os lege̾ negli¬
ipse in lege ascribat. passurine sit. Postea ħ
quod fatiat indigniꝰ. ⁊ inprudentiꝰ eẽ : qͣm si a¬
re ipsa ⁊ iuditio maxiie ꝯmutare. De in ĩdig¬
nũ eẽ de lege aliquid derogari. aut legẽ ab¬
rogari. aut aliqͣ ex parte comutari. ẽ populo
cognoscẽdi. ⁊ ꝓbadi. aut in ꝓbãda̾ potestas. nul¬
la fiat. hoc ipsis iudicibꝰ inuidiosissimũ ẽẽ fu¬
cur. Nõ huc loc̃ ee neq hoc tempꝰ corrigẽdar¬
sinuc id agat uelle sese scire qui lator sit: qui
sit accepturi. se actiones uide.⁊ dissuade uelle¬
re. De in si scriptũ no extaret magnope quere

Expanded text:
ire possint; cur in certa verba iurent; cur certo tempore conveniant, cur certo discedant, nita sit; an se legibus obstrictos in tantis molestiis esse aequum censeant, adversarios nostros leges negleipse in lege adscribat, passurine sint; postea hoc, quod faciat, indignius et inpuden- tius esse, quam si adre ipsa et iudicio maximo commutare; deinde indignum esse de lege aliquid derogari aut legem abrogari aut aliqua ex parte com- mutari, cum populo cognoscendi et probandi aut in- probandi potestas nulla fiat; hoc ipsis iudicibus in- vidiosissimum futurum; non hunc locum esse neque hoc tempus legum corrigendardsi nunc id agant, velle se scire, qui lator sit, qui sint accepturi; se factiones videre et dissuadere vellere; deinde, si scriptum non exstaret, magnopere quaere
Abbreviated transcription (Latin):
quod ea sola demõstrabitur qͣ fretꝰ ille qͥ at᷑ scͥp¬
tũ dĩcit fuam hereditatẽ ẽẽ defendit. Plat autẽ
genꝰ cͤoꝵ qui sententiã inducut. in quo nõ sĩplo
uolũptas scriptoris ostendit᷑ quę in omne tenipͥ
⁊ inomne factum idẽ ualeat. S ex quodam facto.
induoit᷑ conparatio. ut ineum qui cũ lex aꝑtri
portas noctu uectaret aꝑuit quodã inbello.⁊ au¬
rilia quedã ineiriliũ recep̃. ne ab hostibꝰ oppͥ¬
mentur si foreis eent qͦd ꝓpe muros hostes cast
hñt. Tum relatio criminis ũ in eo milite. quis
ꝯniunis lex hominum hominẽ occide uetaret.
tribunus milite suum qui uĩ si inferre coneͥ¬
retur: occidit. Tum remotio criminis ut ĩeo
qui clex quibꝰ diebꝰ uilegationeni ꝓfietsc̾etur
p̃stic at qr suptui questor non dedit. nõ ꝓfectus¬

Expanded text:
quod ea sola esse demon- stratur, qua fretus ille, qui contra scripquod ea sola esse demon- stratur, qua fretus ille, qui contra scriptum dicit, suam esse hereditatem defendit. aliud autem genus est eorum, qui sententiam inducunt, in quo non simplex voluntas scriptoris ostenditur, quae in omne tempus et in omne factum idem valeat, sed ex quodam facto ainducitur comparatio, ut in eo, qui, cum lex ape- riri portas noctu vetaret, aperuit quodam in bello et auxilia quaedam in oppidum recepit, ne ab hostibus opprimerentur, si foris essent, quod prope muros hostes castra haberent; tum relatio criminis, ut in eo milite, qui, cum communis lex omnium hominem occi- dere vetaret, tribunum militum suum, qui vim sibi afferre conaretur, occidit; tum remotio criminis, ut in eo, qui, cum lex, quibus diebus in legationem pro- ficisceretur, praestituerat, quia sumptum quaestor no
Abbreviated transcription (Latin):
honestius. ⁊ illi ad scribendum. ⁊ his ad conꝓbã¬
dum sit demostnͣdũ ẽ. Uex his si quid amplifica¬
tionis dabitur in comunibꝰ utrĩsq locis uti o¬
portebit. Exscripto ⁊ sententia contͦuersia cõ¬
sistit. ẽ alt̃ ubis ipsis quę scripta sũt utitur.
alter adid quod scriptorẽ senfisse dicet omnẽ
adiuget dictioneni. Scriptoris aut̃ sententia.
ab eo qui sententia se defendet tũ semꝑ adidem
spectare ⁊ id uelle demonstrabitur. tum aut ex
facto. uut ex.uento aliquo. ad tempiis id quod in¬
stituit accomodabitur. Seꝑ ad ido spectãs hoc modo.
testamto scripsit ita. Si michi filius gignitiui
unus plures ueᷤ michi heres esto. Deiñ que asso
gũt agnati cũ ͤqui scos est heres tͥu filius ante
qͣm intucelam uenit mortuꝰ sit. In hoc gne nõ
potest. hoc dici. ad tempꝰ ⁊ ad euentũ aliquẽ sẽt¬
entiã scriptoris oportere ac comodari. Proptea

Expanded text:
honestius et illi ad scri- bendum et his ad conprobanhonestius et illi ad scri- bendum et his ad conprobandum sit, demonstrandum; et ex his, si quid amplificationis dabitur, communi- bus utrimque locis uti oportebit. Ex scripto et sententia controversia consistit, cum alter verbis ipsis, quae scripta sunt, utitur, alter ad id, quod scriptorem sensisse dicet, omnem adiungit dictionem. scriptoris autem sententia ab eo, qui sen- tentia se defendet, tum semper ad idem spectare et idem velle demonstrabitur; tum ex facto aut ex eventu aliquo ad tempus id, quod instituit, accommodabitur. semper ad idem spectare, hoc modo: testamento ita scripsit: si mihi filius genitur unus pluresve, is mihi heres esto. deinde quae assolgunt adgnati cum eo, qui est heres, si filius ante, quam in tutelam veniat, mor- tuus sit. in hoc genere non potest hoc dici, ad tem- pus et ad eventum aliquem sententiam scriptoris opor- tere accommodari, propterea
Abbreviated transcription (Latin):
oportebit. nũ illo ꝓbato quod adu̾sariis in¬
telligat res utilior. aut honestior fit. aut.
magis necessaria. abscriptore neglecta uid̾at᷑.
ec̃. Deiñ si inlege erit ex ambiguo ꝯtrousia.
dare oꝑam oportebit: ut de eo quod adusariꝰ
intelligat alia inre lege cautini esse docea¬
tur. Perogultunt autem ꝓfitiet illud demõ
at fieri aut incelligi uoluiss. ut in hac cau¬
sa inqua deuasis argenteis queritur poss
mulier dic̃e. nichil atunuisse ascribi quę
uolet. si heredis uoluntatis ꝑ mict̾et. Eo enĩ
nõ abscripto nichil uesse dubitatiõis quĩ
heres quę ipse uellet darer a m̃cie gͥ fuisse
scripsiss isto u̾bo usus non ee̾̃t non isto loco ũ¬
scriptoris marime ꝑspicitur. Deii quo tẽꝑe
seriptũ sit querendum est ut quid eum uo¬
liusse in eiꝰ modi tempore uissinule sit intelliga¬
cur. Post ex delib̾atiois partibꝰ qͥd utiliꝰ. ⁊ quib

Expanded text:
oportebit, num illo probato, quod adversarius inoportebit, num illo probato, quod adversarius intellegat, res uti- lior aut honestior aut magis necessaria ab scriptore neglecta videatur. . deinde si in lege erit ex amb- iguo controversia, dare operam oportebit, ut de eo, quod adversarius intellegat, alia in re lege cautum esse doceatur. permultum autem proficiet illud demon-at, fieri aut intellegi voluisset, ut in hac causa, in qua de vasis argenteis quaeritur, possit mulier dicere nihil adtinuisse adscribi quae volet, si heredis voluntati permitteret. eo enim non adscripto nihil esse dubitationis, quin heres, quae ipse vellet, daret. amentiae igitur fuisse, scripsisset, isto verbo usus non esset, non isto loco vescriptoris maxime perspicitur. deinde quo tempore scriptum sit, quaeren- dum est, ut, quid eum voluisse in eiusmodi tempore veri simile sit, intellegatur. post ex deliberationis partibus, quid utilius et quid
Abbreviated transcription (Latin):
tare. si quid   id appositũ sit quod no ĩtp¬
tem᷑. aut et quod aduersaritis. uteligit᷑ ad use¬
nir. Nam facile quod uerismle sit: eũ uoluiᷤ¬
se qui scͥpsit ex oĩ seriprura ⁊ ex ꝑsona serip¬
toris atq hiis rebꝰ quę ꝑsonis atribute sũt consi¬
dabuntur. Dem̃ erit demõstrandum si qui
erreͦ ipsa dabitur facultatis. quod id adu¬
sarius uitelligat młtominus commnod̾ fie¬
ri posse. qͣn id quod nos accipimus. quod il¬
giꝰ posse ut in hac lege. Nichil enĩ ꝓhibet
ficcam exẽpli loco pone. quo fac ilius res
intelligatur. Meretrax coronã aureã ñ halis.¬
⁊ si habuerit publica esto. Contͣ eum qui me¬
retricẽ publicari dicat exlege oport̾e. poss
dici: neq ad minastrationen ullã publi¬
ce meretricis. neq eritum legis in meretrice
publicanda. at inauro publicando.⁊ ad iui¬
nistrationẽ ⁊ eritũ facilẽ ẽẽ ⁊ iã incomodi ni¬
chil ineẽ. Ac diligent̃ quoq illud adtend̾e

Expanded text:
tare, si quid aut ad id appositum sit, quod nos interpretemur, aut ei, quod adversarius intellegat, adversetur. nam facile, quid veri simile sit eum voluisse, qui scripsit, ex omni scriptura et ex persona scriptoris atque iis rebus, quae personis attributae sunt, considerabitur. deinde erit demonstrandum, si quid ex re ipsa dabitur facultatis, id, quod adversarius intellegat, multo minus commode fieri posse, quam id, quod nos accipimus, quod ile transigi posse; ut in hac lege—nihil enim prohibet fictam exempli loco ponere, quo facilius res intellegatur—: meretrix coronam auream ne habeto; si habuerit, publica esto, contra eum, qui meretricem publicari dicat ex lege oportere, possit dici neque administrationem esse ullam publicae meretricis neque exitum legis in mere- trice publicanda, at in auro publicando et admini- strationem et exitum facilem esse et incommodi nihil inesse. ac diligenter illud quoque adtendere
Abbreviated transcription (Latin):
m̃s uxori mee therentie uasoꝵ argenteoꝵ
magnifica uasa ⁊ p̾ciose celata petit a filio
mater. Ille se quę ipse uellet deb̾e diẽ. Primũ
si fieri pot̾it demonstrandum est nõ eẽ ambi¬
gue scriptum ꝓpcea quod os inconsuetudine
ẜ monis sic uti solent eo uerbo. uno pluribus¬
ue inea sententia in qͣ is qui dicet accipiẽdũ
ẽẽ demonstrabit. De iñ exsuꝑiore ⁊ er inferio¬
ie scriptura docendũ. id quod querat᷑ fieri
ꝑspicuũ. Er̃ supsa seꝑat̃ exse uba consid̾ an¬
ant. hec nõ ambigua oporte existimari. Deiñ
qua insoncentia seriptor fu̾it excetis eiꝰ sc̾ptiᷤ

Expanded text:
eae vasorum argenteorum ma- gnifica et pretiose caelata petit a filio mater. ille se, quae ipse vellet, debere dicit. primum, si fieri poterit, demonstrandum est non esse ambigue scrip- tum, propterea quod omnes in consuetudine sermo- nis sic uti solent eo verbo uno pluribusve in eam sen- tentiam, in quam is, qui dicet, accipiendum esse demon- strabit. deinde ex superiore et ex inferiore scriptura docendum id, quod quaeratur, fieri perspicuum. quare si ipsa separatim ex se verba considerenant, haec ambigua non oportere existimare. deinde, qua in sententia scriptor fuerit, ex ceteris eius scriptis
Abbreviated transcription (Latin):
nitudine. Qr̃ aut ita sẽtentiȩ inducetur ut ut
unum quiddã uoluisse scriptor demostraret᷑.
aut sic ut ineꝰ modi re ⁊ tempore hoc uoluisse do¬
ceatur. Ergo is qui scriptum defengit. his lo¬
co conuni nichil cos qui iudicẽt nisi io quod
scriptũ sit spectarẽo portere. ⁊ hoc eo magis
si legitimũ scriptum ꝓferetur. id est aut lex
ipsa aut aliquit exlege. Postea quod uehem̃¬
tissimum est. facti aut intẽtioĩs adu̾sarioꝵ
cum ipso scripto cõtentione. quid scriptum
sit. quid factũ. ĩuratꝰ quid iuder. Quẽ locũ
rantẽ quid nã cõtdici possit. Tum ad udicis
ofitiũ reuit̾tẽ. ⁊ ab eo querentẽ quid p̃tea aut
audire aut ex pectare debeat. tum ipsum ad
u̾sariũ qsi intentantis loco ꝓducendo. hoc est
introgãdo utrũ scriptum neget esse: co mͦ a¬

Expanded text:
nitudine. quare aut ita sententia induce- tur, ut unum quiddam voluisse scriptor demonstre- tur, aut sic, ut in eiusmodi re et tempore hoc voluisse doceatur. Ergo is, qui scriptum defendet, his loco communi, nihil eos, qui iudicent, nisi id, quod scriptum, spectare oportere; et hoc eo magis, si legitimum scriptum pro- feretur, id est aut lex ipsa aut aliquid ex lege; postea, quod vehementissimum est, facti aut intentionis adver- sariorum cum ipso scripto contentione, quid scriptum sit, quid factum, quid iuratus iudex; quem locum rantem, quidnam contra dici possit, tum ad iudicis officium revertentem et ab eo quaerentem, quid prae- terea audire aut exspectare debeat; tum ipsum ad- versarium quasi in testis loco producendo, hoc est interrogando, utrum scriptumne neget esse eo m
Abbreviated transcription (Latin):
sut. Peccunia inmare diee mucile est: aut no
coꝯilio quo aristippus deierit. Sũt g resqdã
er tẽpore ⁊ ex consilio nõ ex sua natͥa consid̾an¬
de. Quibꝰ inomnibꝰ quid tẽpora petant. aut qͥd¬
partibus ad sententiã dicendã. locos sumi opor¬
tere arbitraniur. laudes aut̃ ⁊ uituꝑitione̾ er
his locis sumunt᷑ qui loci ꝑsonis sit attributi
de quibꝰ andictum est. Sin distributiꝰ ictare qͥs
uolet parciat᷑ inaniũ ⁊ corpꝰ. ⁊ extrhes res li &¬
bit. Animi ẽ uirtus cuius de partibus paulo
añ dictũ est. Corporis ualitudo.dignitas. uires.
uelocitas. Ex tͣnͤa ẽ honos peccunia. affiuitas.
g̾nꝰ. amici. patria. potentia. ⁊ ceta quę simili

Expanded text:
t pe- cuniam in mare deicere inutile, at non eo consilio, quo Aristippus fecit. sunt igitur res quaedam ex tempore et ex consilio, non ex sua natura conside- randae; quibus in omnibus, quid tempora petant, quid pepartibus ad senten- tiam dicendam locos sumi oportere arbitramur. Laudes autem et vituperationes ex iis locis sumentur, qui loci personis sunt adtributi, de quibus ante dic- tum est. sin distributius tractare qui volet, partiatur in animum et corpus et extraneas res licebit. animi est virtus, cuius de partibus paulo ante dictum est; corporis valetudo, dignitas, vires, velocitas; extraneae honos, pecunia, adfinitas, genus, amici, patria, poten- tia, cetera, quae simili
Abbreviated transcription (Latin):
necessitudiniᷤ. ad quas simił aduictio nõ ac¬
cedit. Quod g̾nꝰ ut homineᷤᷤ mortales necesse
ẽ ntĩre ħẽ sine adiunctione ut cibo uttitur.
uecesse nõ est. nisi cum illa exceptione ertͣꝗͣ
onini tempore id ꝑtinebit. ut ad honestã par¬
tẽ hoc mͦ erponenda necessitudo sit necesse ẽ¬
nicolumitatẽ hoc mͦ. necesse est hoc si ĩ columeᷤ
uolumꝰ eẽ. Aut cͦomoditatẽ hoc mͦ. Necesse¬
hoc est si sine incomodo uolumꝰ iuu̾e. Ac sũ¬
ma quidẽ necessitudo uidtur eẽ honestatis.
Huic ꝓrima in columitatis. itia ac leuissua co¬
incolumitatis rõ uidbit᷑ habenda. cũ id nõ po¬
tenipore possumꝰ adhipisci. Qua inre ł ꝯcede
escere atq aliuo adcempꝰ expectare. Inueco¬
digna ne causa uidat᷑ ea quę ad utilitate ꝑti¬
uebit: Quare aut de magnificẽtia aut dho¬
nestite quiddã de roget᷑. Atq in ħloco mͥ illud

Expanded text:
necessitatis, ad quas similis adiunctio non accedit; quod genus ut homines mortales necesse est interire, sine ad- iunctione; ut cibo utantur, non necesse est nisi cum illa exceptione extra quam omni tempore id pertinebit, ut aut ad honestatem hoc modo expo- nenda necessitudo sit: necesse ecolumitatem, hoc modo: ne- cesse est, si incolumes volumus esse; aut ad commoditatem, hoc modo: necesse est, si sine incommodo volumus vivere. ac summa quidem necessitudo vi- detur esse honestatis; huic proxima incolumitatis; tertia ac levissima comincolumita- tis ratio videbitur habenda; cum autem id non potempore possumus adipisci. qua in re vel conescere atque aliud tem- pus exspectare opodi- gnane causa videatur ea, quae ad utilitatem pertine- bit, quare de magnificentia aut de honestate quiddam deroge
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ fieri posse quod qͣmꝗͣ laboris. supcꝰ. mode¬
stie: longiquicatis indiget: acq aut oĩs aut
plurimas aut maximas causas ht̃ dificultatiᷤᷤ
tũ his suceptis dificultatibcõpleri atq adcri¬
nim ꝑ duci potest. Qm̃ gͥ d̾ honestate ⁊ ucili¬
tate dirimꝰ nũc restat ut de his rebꝰ qͣs his at¬
tributas ẽẽ dic ebamꝰ : necessitudine ⁊ afectio

Expanded text:
autem fieri, quod, quamquam laboris, sumptus, molestiae, longin- quitatis indiget atque aut omnes aut plurimas aut maximas causas habet difficultatis, tamen his suscep- tis difficultatibus confieri atque ad exitum perduci potest. Quoniam ergo de honestate et de utilitate dixi- mus, nunc restat, ut de iis rebus, quas his adtributas esse diceb
Abbreviated transcription (Latin):
quidda magis amplũ ⁊ muiꝰ necessarui cõfiti¬
ut ut urbis ogregia exornatio. Acq ãplicudo.
ut quedam excellens peccunie magnitudo a¬
nicitiar̾ ac societatũ młtitudo quibꝰ rebus
nõ illud solũ ꝯficit᷑ ut salue ⁊ in columeᷤ. uer
tas est salutis tuta ⁊ integͣ ꝯseruatio. Poten¬
tia est ad sua ꝯseruãda ⁊ altiꝰ obtinenda ido¬
oportet ꝯsid̾are. Facile fieri id dicimꝰ. quod

Expanded text:
d- dam magis amplum et minus necessarium conficiunt, ut urbis egregia exornatio atque amplitudo, ut quae- dam excellens pecuniae magnitudo, amicitiarum ac societatum multitudo. quibus rebus non illud solum conficitur, ut salvae et incolumes, vertas est salutis rata atque integra conservatio; potentia est ad sua conservanda et alterius adtenuanda idooportet considerare. facile id dicemus, quod
Abbreviated transcription (Latin):
inhac pͥmũ animũ auditoꝵ mitẽ ⁊ mi¬
sericordẽ cõfic̾e̾ oportet qͦ fac ilius ꝯquestio.¬
ne cõmou̾i possit. Id locis cõmuiubꝰ efficẽ
oportebit. ꝑ quos fortune ius mõs ⁊ hõium
infirmitas ostẽdit᷑: Qua or̃one habita gͣui
spes. solatiũ. ed ueat̾o. ⁊ si qͣ sinuli ingenere
quolib de incõmodo ꝑ cõquestionẽ dici po¬
terũt. Quartꝰ est ꝑquẽres turpeᷤ ⁊ humileᷤ
⁊ in lib̾ales ꝓferẽtur ⁊ indigna etate. gne.

Expanded text:
in hac primum animum auditoris mitem et misericordem conficere oportet, quo facilius conque- stione commoveri possit. id locis communibus efficere oportebit, per quos fortunae vis in omnes et hominum infirmitas ostenditur; qua oratione habita graviamor, spes, solatium, educatio et, si qua simili in genere quo- libet de incommodo per conquestionem dici poterunt. quartus, per quem res turpes et humiles et inliberales
Abbreviated transcription (Latin):
alegibꝰ ⁊ ab iueq̃li uire remotissima sit. De tauis
tũ esse ne ab audacissimis quid hõib id malefi¬
baris qͦ: gẽtibꝰ ⁊ innianibꝰ bestiis eẽ remotũ. ħ
erut que in parentes. libos. cõiuges. cõ sãgiuine¬
os. suplices crudelit facta dicent᷑. ⁊ de inceps si
qua ꝓferĩtur in maiores natu. ĩ ospite. in iuiei¬
nos. iamicos. ineos quibꝰ ẽ uitĩ egͥis: incosapud
quos educatꝰ sis. in cos aquibꝰ eruditus sis. in
mortuos. iniiseros. uisericordia dignõ. ĩ ho
mine̾ claros. nobiles. ⁊ honore usos. ĩ cos qͥ neq
aliũ lede noc se de fend̾e potuerũt ut ĩpueros.
senes. mulieres. qͥb ex oĩb aet̾ ercitata indig¬
natio. sũiũ inoũ qui uiolau̾it hoꝵ aliquid odi¬

Expanded text:
legibus et ab aequabili iure remotissima sit. octavus lue factitatum esse ne ab audacissimis quidem hominibus id malefibaris gentibus et inmanibus bestiis esse remotum. haec erunt, quae in parentes, liberos, coniuges, consangui- neos, supplices crudeliter facta dicentur, et deinceps si qua proferantur in maiores natu, in hospites, in vicinos, in amicos, in eos, quibuscum vitam egeris, in eos, apud quos educatus sis, in eos, ab quibus eruditus, in mortuos, in miseros et misericordia dignos, in ho- mines claros, nobiles et honore usos, in eos, qui neque laedere alium nec se defendere potuerunt, ut in pueros, senes, mulieres; quibus ex omnibus acriter excitata in- dignatio summum in eum, qui violarit horum aliquid, odi
Abbreviated transcription (Latin):
at᷑. In dignatio ẽ oĩo ꝑ qͣm cõficit᷑ ut inaliquem¬
magnũ hoĩem. inagnũ odium. aut ĩ rem gͣuis
offensio cõcitet᷑. In hoc g̾ne cause illud pͥmũ in
telligi uolumuꝰ posse õib ex locis his quos uicon¬
firmandi p̾ceptis possuniꝰ cetari indignationem.
Nam exhis reb quę ꝑsonis. aut que negotus sũt
atribute. que uis amplificationes ⁊ indignatio

Expanded text:
atur. Indignatio est oratio, per quam conficitur, ut in aliquem hominem magnum odium aut in rem gravis offensio concitetur. in hoc genere illud primum in- tellegi volumus, posse omnibus ex locis iis, quos in confirmandi praeceptione posuimus, tractari indigna- tionem. nam ex iis rebus, quae personis aut quae negotiis sunt attributae,
Abbreviated transcription (Latin):
an adinniores partes quod atracisimũ ẽ. an adali
os suꝑiores. qͣles sut in quoꝵ erauetoritate ĩdig¬
natio sumuitur quod indignissiniũ est: anad par¬
ens aĩo. fortuna. corꝑe. quod iniquissinũ est. an
ad inferiores quod suꝑbissinium est.s Certius
locꝰ est ꝑquẽ querimꝰ quidnã sit euẽturũ sud
cet̃i fatunt. ⁊ simł ostenduniꝰ huic si cõcessum
sit młtos emulos ciꝰd audatie finuros: ex quo qͥd
mali sit euentur de mõstrabimꝰ. Quartꝰ locu
est ꝑ qͥui de mostrabinꝰ młtos alacres expecta¬
re. quid statuat᷑. ut ex eo quiꝰd uni cõcessũ sit. s
quoq tali de re quid liceat intellige possint.
Quitꝰ locꝰ est ꝑquẽ ostendimꝰ cetas res ꝑperã cõ¬
stituas intellecta uoritate cõniutatas corrigi pos¬
se. hãc ee reni que sisit semel iudicata. noq alio
iefitio ueniam dari nõ oportere. in prudẽtie con¬

Expanded text:
artem, quod atrocissimum est; aut ad superiores, quales sunt ii, quorum ex auctoritate indignatio sumitur, quod in- dignissimum est; aut ad pares animo, fortuna, cor- pore, quod iniquissimum est; aut ad inferiores, quod superbissimum est. tertius locus est, per quem quae- rimus, quidnam sit eventurum, si idem ceteri faciant; et simul ostendimus, huic si concessum sit, multos aemulos eiusdem audaciae futuros; ex quo, quid mali sit eventurum, demonstrabimus. quartus locus est, per quem demonstramus multos alacres exspectare, quid statuatur, ut ex eo, quod uni concessum sit, sibi quo- que tali de re quid liceat, intellegere possint. quintus locus est, per quem ostendimus ceteras res perperam constitutas intellecta veritate commutatas corrigi posse; hanc esse rem, quae si sit semel iudicata, ne- que alleficio veniam dari non oportere, inpru- dentiae con
Abbreviated transcription (Latin):
Res aut̃ inducet᷑ si alicꝰ rei huiꝰ modi legi. loco.
urbi. monum̃to oro attͥbuet᷑ ꝑ ennum̾ationẽ.
hoc mͦ. Quod sileges loqui possent nõne ħaput
uos quereͬtur. Suid nam amplius de sidatis iu¬
dices cũ uob̾ hoc ⁊ hoc planum factũ sit. In h
quoq gn̾e õibꝰ hisdẽ modis uti licebit. Cõnnu¬
ne aut̃ p̾coptũ hoc dat᷑. ad ẽnum̾ationem. ut ex

Expanded text:
res autem inducetur, si alicui rei huiusmodi, legi, loco, res autem inducetur, si alicui rei huiusmodi, legi, loco, urbi, mo- numento oratio attribuetur per enumerationem, hoc modo: quid? si leges loqui possent, nonne haec apud vos quererentur: quidnam amplius desideratis, iudi- ces, cum vobis hoc et hoc planum factum sit? in hoc quoque genere omnibus isdem modis uti licebit. com- mune autem praeceptum hoc datur ad enumerationem, ut ex
Abbreviated transcription (Latin):
difficilius est dic̾e.qͣs parteᷤᷤ ex posueris in par
citone: de quibꝰ te pollicitiss sis dictur.: ⁊ red du¬
c̾e inmemoriam quibꝰ rõibꝰ uuaniqͣnq partẽ
cõfirmaris. tũ abhis qui audiũt querere quid
sit qͦd sibi uelle debeant demostrari hoc modo.
Docuimꝰ hoc illud planũ fecimꝰ. Ita sinił ⁊ ĩ me¬
moriã rexdibit auditor. ⁊ putabit nichil esse
id quod artifitiosius ẽ c̃tuis cõtrariaᷤ cõiũgere.
nem auditoris memoria ⁊ de cõfirmatiõe
⁊ de rep̃hensione re ĩ tegrabit᷑. Atq ħ aliis accio¬
nis qͦ modis uariare oportebit. Nã tũ extua ꝑ¬
sona enuare possis. ui quid ⁊ qͦ quodq loco di¬
duc̃e. ⁊ enum̾ationem cotã ei ad tribuere. Per
sonam hoc iͦ. Nđm si legis scriptor ex istat. &
querat sic auob̾. Qiuid dubiteris quid poscatis
dice c̃ uobis hoc ⁊ hoc sit demõstratũ.  Atq hͥ icẽ
arg̾ones. Alias ad partiones singła gn̾a refferre.
Alias ab auditore. quod desidet querere. Alias

Expanded text:
difficilius est, dicere, quas partes exposueris in par- titione, de quibus te pollicitus sis dicturum, et reducere in memoriam, quibus rationibus unam quamque partem confirmaris; tum ab iis, qui audiunt, quaerere, quid sit, quod sibi velle debeant demonstrari, hoc modo: illud docuimus, illud planum fecimus. ita simul et in memoriam redibit auditor et putabit nihil esse id quod artificiosius est, cum tuis contrarias coniungere; nem auditoris memoria et de confirmatione et de reprehensione redintegrabitur. Haec aliis quoque actionis modis variare oportebit: nam tum ex tua persona enumerare potes, ut, quid et quo quidque loco diducere et ei enumerationem totam tsonam hoc modo: nam si legis scriptor exsistat et quaerat sic id a vobis, quid dubitetis: quid possitis dicere, cum vobis hoc et hoc sit demonstratum? atque hic, itenes argumentationes, alias ad partitionis singula genera referre, alias ab auditore, quid desideret, quaerere, alias
Abbreviated transcription (Latin):
mũ sp̃ma excepi. Itẽ ininicoꝵ in manibus
it. Nonus ꝑquẽ oĩo ad mutas res ⁊ exꝑtes aĩ rẽ
referet᷑. ut si ad eqũ domũ. uestẽ. sermonẽ ad¬
comodes alicꝰ: quibꝰ aiꝰ eoꝵ qui audiũt ⁊ aliꝗ̃
in opia. ĩ firinitas. solitudo. demõstrat᷑. Undeci¬
mꝰ ꝑquẽ aut lib̾oꝵ aut parẽtũ aut sui corpis
sepeliẽdi aut alicꝰ eiꝰd̾ mͦi com̃dato fit. Duodeci¬
uius ẽ: ꝑquem disiuĩctio deplorat᷑ ab aliqͦ. cũ
diducaris ab eo qui c̃ libẽtissime uixeris. uta
parẽte.filio fratre. familiari. ĩertius decimꝰ:
ꝑquẽ c̃ indignatione cõquerim᷑: quod ab his
a quibꝰ iinime cõueniat male. te̾teniꝰ ꝓͥnquis.

Expanded text:
us excepi. item: inimicorum in manibus it. nonus, per quem oratio ad mutas et expertes animi res referetur, ut si ad equum, domum, vestem sermonem aquibus animus eorum, qui audiunt et aliquem inopia, infirmitas, soli- tudo demonstratur. undecimus, per quem liberorum aut parentum aut sui corporis sepeliundi aut alicuius eiusmodi rei commendatio fit. duodecimus, per quem disiunctio deploratur ab aliquo, cum diducaris ab eo, quicum libentissime vixeris, ut a parente filio, a fratre familiari. tertius decimus, per quem cum indignatione conquerimur, quod ab iis, a quibus minime conveniat, male tractemur, propinquis,
Abbreviated transcription (Latin):
soł ortu atq occasu metiem᷑. ẽ ꝯꝑatiõe aũ a similitu¬
die. ai a p̃sñtia suꝑlatio simit᷑. a similitudĩẽ sic. Corꝑe
gn̾e ÷ h. Tantꝰ erat ĩ armis splendor. u soł splẽdor obs¬
curior uidet᷑. Sntellectio ÷ c̃ res tota parua d parte
cognoscit᷑. aut de toto pars. De partẽ totũ sic intelligͥ.
De toto partẽ. ut siqͥs ei qͥ uestitũ au ornatũ studiosũ
ostñdet dicat. ostñtas mͥ diuitias. & locupletes copi
auxilio. fuit imanis ille tͦnsalpinꝰ. ĩ italia qͦ ñ nemo
sñsit iđ togatꝰ. Apłib unũ sic intelligͥ. Atͦx calamitaᷤᷤ
pectora merore pulsabat. Itaq anhelãs ex imis pulmõibꝰ
p̃ cura sp̃s ducebat᷑. nã in fr̃iorib płes hispani. ⁊ galli.
⁊ togati. ⁊ ħ unũ pectꝰ ⁊ unꝰ pulmo intelligͥ. ⁊ erit illicdi¬
minutꝰ nĩis festiuitatis. ħ ad auctꝰ gͣuitatis gr̃a. Abusio :
q̃ u̾bo simili ⁊ ꝓpĩqͦ ꝓ c̾to ⁊pͥo abutit᷑ ħ mͦ. Uires hõis bues¬

Expanded text:
ione aut ‹a similitudine aut a› praestantia superlatio sumitur. A similitudine, sic: «Corpore genere est hoc: «Tantus erat in armis splendor, ‹ut› solis fulgor obscurius videretur.» Intellectio est, cum res tota parva de parte cognoscitur aut de toto pars. De parte totum sic intellegitur: ‹De toto pars,› ut si quis ei, qui vestitum aut ornatum sumptuosum ostentet, dicat: «Ostentas mihi divitias et locupletes copiaauxilio, fuit inmanis ille Transalpinus, in Italia quoque nonnemo sensit idem togatus.» A pluribus unum sic intellegetur: «Atrox calamitas pectora maerore pulsabat; itaque anhelans ex imis pulmonibus prae cura spiritus ducebat.» Nam in superioribus plures Hispani et Galli et togati, et hic unum pectus et unus pulmo intellegitur; et erit illic deminutus numerus festivitatis, hic adauctus gravitatis gratia. Abusio est, quae verbo simili
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃ã nemo suscipiat. ꝙ se nemo ur̃i dfensorẽ ꝓfiteat᷑.
ritis defũsores. studia eoꝵ uob̃ añ ocłos ꝓpoite. Deiñ
exitꝰ oiũ ꝯsid̾ate. tũ uob̾ ueniet ĩ m̃tẽ uͥ u̾e dicã negͥigñ¬
eẽ. inimicos eoꝵ ur̃is suffragiis in ãplissimũ lõc̃ ꝑueniᷤ¬
torie respõsũ : ħ uos i̾ti estis si pͥmo cetu ꝯdẽnasse¬
tis ne crudeles existimaremini dũ eã uitastis uituꝑa¬
tionẽ q̃ lõge a uob̾ aberat affut᷑ã eã inuenistis. uͥ timi¬
di atq ignaui putarem̃̃ maxãs ⁊ pͥuatas ⁊ .p. calamita-¬

Expanded text:
ram nemo suscipiat? Quod se nemo vestri defensorem profiteatur? ritis defensores; studia eorum vobis ante oculos proponite; deinde exitus omnium considerate. Tum vobis veniat in mentem, ut vere dicam, neglegesse, inimicos eorum vestris suffragiis in amplissimum locum pervenistorie responsum? Hic vos veriti estis, si primo coetu condemnassetis, ne crudeles existimaremini? Dum eam vitatis vituperationem, quae longe a vobis erat afutura, eam invenistis, ut timidi atque igna
Abbreviated transcription (Latin):
istũ uidices ur̃is sñtñtiis lib̾au̾itis. statĩ sic̃ e cauea leo missꝰ
au aliqͣ tet̾rĩa belua soluta ex cathenis uolitabit ⁊ ua-¬
gabit᷑ in foro. acuẽs dñtes multos in cͦq fortunas. ĩ õs a-¬
micos atq inimicos. notos atq ignotos. incͦsãs alioꝵ for-
tunã. depeculãs alioꝵ cap̃. oppugnãs alioꝵ domũ. ⁊ omẽ
familiã ꝑfrĩgẽs.r .p. fũditꝰ labefactãs. qr̃ uidices eicite

Expanded text:
istum, iudices, vestris sententiis liberaveritis, statim, sicut e cavea leo emissus aut aliqua taeterrima belua soluta ex catenis, volitabit et vagabitur in foro, acuens dentes in unius cuiusque fortunas, in omnes amicos atque inimicos, notos atque ignotos incursitans, aliorum famam depeculans, aliorum caput obpugnans, aliorum domum et omnem familiam perfringens,
Abbreviated transcription (Latin):
lentie. ut ult᷑ ꝗͣ ꝙ amicꝰ sñtire possit. ꝓc̾rat amictis̨
res ab re seꝑata ẽ. s utreq res ꝯũĩcte ⁊ ꝯfuse ꝓñtiates
indutꝰ c̃ cdamide p̃purea colorib uariis intexta. ⁊c̃ coro.¬
na aurea magnis fulgẽtib gẽmis illumĩata. citarã te¬
nẽs exornatissimã. auro ⁊ ebore atĩctã. lp̃e p̃t̾ea forma
⁊ sp̃e sit i stat᷑a apposita ad dignitatẽ. sic̃ magnã ppłi
ꝯmor̾it his reb expectõnẽ. repñte silẽtio fc̃o uocẽ emist
ac̃bissimã. c̃ t̃pissiõ corꝑis motu. qͦ meliꝰ ornat᷑ sit. ⁊ mag̃

Expanded text:
lentiae, ut ultra quam quod amicus sentire possit, procurrat amicitiae res ab re separata est, sed utraeque res coniuncte et confuse pronuntiatae. inductus, cum clamyde purpurea variis coloribus intexta, et cum corona aurea, magnis fulgentibus gemmis inluminata, citharam tenens exornatissimam auro et ebore distinctam, ipse praeterea forma et specie sit et statura adposita ad dignitatem: si, cum magnam populo commorit iis rebus expectationem, repente, silentio facto, vocem mittat acerbissima
Abbreviated transcription (Latin):
diẽ hõi clare dñm iã uẽt᷑m. si uelit exire. Itane inqͥt: Eaniꝰ hõpi¬
tes. fr̃ m̃s ueñ ex falerno. ego ei obuiã ꝑgã. huc uos ad decima ue¬
nitote. Hospites discedt̃. iste se raptũ domũ suã conic̃. Illi d̾cĩã
ꝯfer̃ sese. Uidẽt hõiẽ posta die. narrãt. expostulãt. accusãt. ait
iste eos similitudĩe loci deceptos. angiportu toto deerrasse. Se cẽ
ualitudinẽ suã ad noctẽ multã expectasse. Sãnioni puero suo¬
negotiũ ded̾at. ut uasa. uestim̃ta corrogar&. Seruulꝰ ñ inurbanꝰ
daui. familiã dedi. argñtũ qͦ uult. ⁊ tãisi hospites habeo. tñ
utat᷑ licet. nos samiis delectam᷑. Qd ego q̃ deiñ efficiat narrẽ :
Ciꝰmĩ ẽ hõis nat᷑a. ut q̃ singłis dieb efficiat gła ⁊ ostñto̾ẽ. ea uixãnuo

Expanded text:
it homini clare, dominum iam venturum, si velit exire. «Itane?» inquit. «Eamus hospitis; frater venit ex Falerno: ego illi obviam pergam; vos huc decuma venitote.» Hospites discedunt. Iste se raptim domum suam conicit; ‹illi› decuma, conferunt sese. Vident hominem posteri die; narrant, expostulant, accusant. Ait iste eos similitudine loci deceptos angiporto toto deerrasse; contra valetudinem suam ad noctem multam expectasse. Sannioni puero negotium dederat, ut vasa, vestimenta, pueros rogaret: servolus non inurbanus davi, familiam dedi: argentum quoque vult? Tametsi hospites habeo, tamen utatur licet, nos Samis delectabimur.» Quid ego, quae deinde efficiat, narem? Eiusmodi est hominis natura, ut quae singulis diebus effici
Abbreviated transcription (Latin):
sior oro sit. ħ pacto. aqͦ tandẽ ab÷ iste uitio. ꝗ̃ ÷ cͣ iudia¬
ces uelitis eũ lib̾are : Sue pudicicie ꝓditor ẽ. insidiator
aliene. cupidꝰ. intẽꝑans. petulãs. sr̃b ĩpiꝰ ĩ parẽtes. ĩgͥtꝰ
ĩ amicos. infestꝰ cognatis. in suꝑiores ꝯtumax ĩ eqͦs ⁊ pait
fastidios. in ĩferiores crudeł. deniq ĩ õs intołabił. Eiꝰ d¬

Expanded text:
acto: «A quo tandem abest iste vitio? Quid est, cur iudicio velitis eum liberare? Suae pudicitiae proditor est, insidiator alienae; cupidus intemperans, petulans superbus; impius in parentes, ingratus in amicos, infestus cognatis; in superiores contumax, in aequos et pares fastidiosus, in inferiores crudelis; denique in omnis intolerabili
Abbreviated transcription (Latin):
estiuo tp̃r p̃sto s̃. frigõe pulse recedt̃. ex ead similitudĩe
nc̃ ꝑ tͣnslationẽ u̾ba sumimꝰ. ita falsi amici sereno
uite tp̃r p̃sto s̃. simul atq iemẽ fortiine uid̾int. duolãt
õs. S inuẽtio similiũ facił erit. siqͥs sͥ õs res aĩatas ⁊ ĩaĩa¬
tas. mutas ⁊ eloq̃ntes. feras ⁊ mãsuetas. celestes ⁊ t̾restreᷤᷤ.¬
⁊ maritĩas. artificio. casu. nat᷑a ꝯꝑatas. usitatas atq inu-¬
sitatas. freq̃nt̾ ponẽ añ ocłos pot̾it. ⁊ ex his aliꝗͣ uenari
similitudinẽ. q̃ aũ ornare au doc̾e. aũ aꝑtiorẽ rẽ fac̾e̾.
au ponẽ añ ocłos possit. Nu res tota toti rei necẽe ÷ si

Expanded text:
tivo tempore praesto sunt, frigore pulsae recedunt -» ex eadem similitudine nunc per translationem verba sumimus: «item falsi amici sereno vitae tempore praesto sunt; simul atque hiemem fortunae viderunt, devolant omnes.» Sed inventio similium facilis erit, si quis sibi omnes res, animantes et inanimas, mutas et eloquentes, feras et mansuetas, terrestris, caelestis, maritimas, artificio, casu, natura conparatas, usitatas atque inusitatas, frequenter ponere ante oculos poterit et ex his aliquam venari similitudinem, quae aut ornare aut docere aut apertiorem rem facere aut ponere ante oculos possit. Non enim res tota t
Abbreviated transcription (Latin):
O finul ut audiũ. heus inqͥt gorgia pedisseq̃ pueroꝵ. bsode pue¬
tos. defẽde. fac i in columes ad adoleseñtiã ꝑducas: Ureh durat
c̃ ecce iste p̾sto sedes in qͥt audax. ñ mea uox tͥ iutã ademitꝰ:
Exple meas inimicitias: irac̃oiã sat̾a tuo sangu̾ce. Iile c̃mag¬

Expanded text:
Quod simul ut audivit: «Heus», inquit, «Gorgia pediseque puerorum, absconde pueQuod simul ut audivit: «Heus», inquit, «Gorgia pediseque puerorum, absconde pueros, defende, fa ecce iste praesto «sedes», inquit, «audax? Non vox mea tibi vitam ademit? Exple meas inimicitias et iracundiam satura tuo sanguine.» Ille cum
Abbreviated transcription (Latin):
pont̃ añ ocłos. aũ głosi ut nos exẽpli cã ceꝑamꝰ. aũ ĩuidi. au tu¬
midi. aũ auari. ãbitiosi. amatoris. luxuriosi. furis. qͣ druplatoriꝰ.
Deniq cꝰq uis studiũ ꝓt̾hi pͥ ĩ mediũ tali notõe. Sermocinõ: ẽ¬
alicui ꝑsõe ẜmo attͥbint᷑. ⁊is exponr̃ cũ rõe dignitatis. ħpacto.
Cũ militib ħ urbs redũdaret. ⁊ õs timore p̃ssi domi ꝯ tin̾ent᷑. ueñ
iste c̃ sago. gladio succĩctꝰ. tenẽs iacłm. qͥnq adolescñtes hõiẽ simili
ornatu subsecũt᷑. Irrup̃ in edes subito. dein maxĩa uoce uͥ ÷ iste beatꝰ¬
ĩqͥt edĩ dñs : qͥn m p̃sto fuit : qͥd tacetis: ħ alii õs stupidi timore.
obstupuer̃. Uxor illiꝰ infelicissimi c̃ maxĩo fletu ad istiꝰ pedes abiec̃
Fer mãsuerisiẽ fortunã. nos qͦ fuimꝰ beati. noser te hõiẽ ẽ. At lle.¬
Illi ñtiat᷑ int̾ea uenisse istũ. ⁊ clamore maxĩo mortẽ maniari

Expanded text:
ponunt ante oculos, aut gloriosi, ut nos exempli causa coeperamus, aut invidi aut tumidi aut avari, ambitiosi, amatoris, luxuriosi, furis, quadruplatoris; denique cuiusvis studium protrahi potest in medium tali notatione. Sermocinatio eignitatis, hoc pacto: «Cum militibus urbs redundaret et omnes timore obpressi domi continerentur, venit iste cum sago, gladio succinctus, tenens iaculum; III adulescentes hominem simili ornatu subsecuntur. Inrupit in aedes subito, deinde magna voce: «Ubi est iste beatinus? Quin mihi praesto fuit? Quid tacetis?» Hic ali omnes stupidi timore obmutuerunt. Uxor illius infelicissimi cum maximo fletu ad istius pedes abiecitfer mansuete fortunam: nos quoque fuimus beati: nosce te esse homineIlli nuntiatur interea venisse istum et clamore maximo mortem minari.
Abbreviated transcription (Latin):
ro. ũꝙ erat ꝯmotũ licñtia. idmitiget᷑ laude. u alt̾a res
Nabiraẽ die molestia
remoueat. alt̾a res ab errato det̾reat. Eo res sic̃ in ami-¬
citia. ita in dieñdo si loco fit. maxẽ fac̃ ut ⁊ illiqͥ audĩt
a culpa ab sit̃. ⁊ nos ꝗ dicimꝰ amici ipsoꝵ ⁊u̾itatis ẽẽ ui¬
deam᷑. Eã ꝙ dã gͦ in dicñdo licñcie ꝙ astutiore rõe ꝯꝑat̃.¬
gari. aũ id ꝙ scimꝰ facile õs audit̾os dm̃s. nos tim̾e qͦmͦ
accipiãt. s tñ u̾itate ꝯmou̾i. ut nichilo setiꝰ dicamꝰ. Hoꝵ¬

Expanded text:
uod erat commotum licentia, id constituatur laude, ut altera res ab iracundia et molestia removeat, altera res ab errato deterreat. Haec res, sicut in amicitia, item in dicendo, ‹si loco› fit, maxime facit, ut et illi, qui audient, a culpa absint, et nos, qui dicimus, ameici ipsorum et veritatis esse videamur. gari, aut id, quod scimus ‹facile omnes audituros, dicimus› nos timere, quomodo accipiant, sed tamen veritate commoveri, ut ni
Abbreviated transcription (Latin):
tis. Gnd̾ natu pares cꝰ spes senecꝰtutis õis ĩ hꝰ adolescẽtia
posita ẽ. qrͣ uelit in uita man̾e̾ ñ hẽbit. filii pariu pͥ¬
uati pr̃is auxilio. ludibͥo ⁊ despectui pat̾nis mimicis
er̃ oppositi. Tota domꝰ hꝰ indigna ꝯcidet calamitate.
At inimici statĩ sãgͥnolñta palma. crudelissĩa uictoĩa
potiti insultabt̃ in hoꝵ miserias. ⁊ suꝑbia simł ⁊ u̾b ĩue¬

Expanded text:
tutis omnis in huius adulescentia posita est, quare velit in vita manere, non habebit; fili parvi, privati patris auxilio, ludibrio et despectui paternis inimicis erunt obpositi; tota domus huius indigna concidet calamitate. At inimici, statim sanguinulentam palmam crudelissima victoria potiti, insultabunt in horum miserias. Et superbi a re simu
Abbreviated transcription (Latin):
estis sĩplicib ⁊ mãsuetis. nimiũ c̾ditis unicuiq existĩatis
unũꝗ̃q eniti ũ ꝑficiat q̃ uob̾ pollicitꝰ sit. erratis ⁊ falsa
ur̃a potestate ab aliis pet̾e ꝗͣ ip̃i sum̾e malustis. Postĩoris
licñtie ħ erit exẽplũ. mͥ c̃ isto ouidices fuit amicitia. s ista
tñ amicitia tã ⁊ si u̾eor qͦmͦ accept᷑i sitis. tñ dicã. uosme pͥ
pͥuastis. Qͥd ita : qr ũ uob̾ ec̃m þatꝰ. eũ ꝗ uos oppugnabat¬
inimic̃ ꝗͣ amic̃ hr̃e malui. E ħ exornõ cui licñtie nom̃:
sicuti dmõstrauimꝰ duplici rõe t̾ctabr̃. Acͥ monia q̃ sini¬
miũ fu̾it asꝑa. mitigabit᷑ laude. & assimulõe deqͣ post̾iꝰ

Expanded text:
estis simplicibus et mansuetis; nimium creditis uni cuique. Existimatis unum quemque eniti, ut perficiat, quae vobis pollicitus sit. Erratis et falsa erat in vestra potestate, ab aliis petere quam ipsi sumere maluistis.» Posterioris licentiae hoc erit exemplum: «Mihi cum isto, iudices, fuit amicitia, sed ista tamen amicitia, tametsi vereor quomodo accepturi sitis, tamen dicam, vos ‹me› privastis. Quid itao, cui licentiae nomen est, sicuti demonstravimus, duplici ratione tractabitur: acrimonia, quae si nimium fuerit aspera, mitigabitur laude; et adsimulatione, de qua posterius