comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sustulit: & hic ostendit merito srinuocasse musam : namsi iustus ÷ aeneas curo diodeorum labo
nimia & enim ÷ quae pi&atis non babe considerationem & hoc quidem secđm sthoicos dicit
somiratur curtantum : Nam epicura dicunt deos humana paenitus noncurare tantane
aborbe quod antiq̃ ciuitates in orbem fiebant ł ab urbe paste aratri quomuri designa bantur:
& antiqua aut̃ & furo bene dixit namq Ixx annos urbis rome conditaerat & eam doleuerat¬
rationem istius quae nune est. & roma antiquiorem s trrutenuere colom de est quam
Amant namq antiqui ꝑ efexeges indicare. quod nos in t̃posito ꝓ nomine exprimimus Item
est locus italiam grai cognomine dicunt deisi quem colom aũt dicuntur cultores aduenae Rebos
detrro constat urnisse qui carthaginem condideruntꝰ s i tał .iam. s contra constattria latera

Expanded text:
sustulit. et hic ostendit merito se invocasse musam. nam si iustus est Aeneas, cur odio deorum laborsustulit. et hic ostendit merito se invocasse musam. nam si iustus est Aeneas, cur odio deorum labornimia etenim ira est quae pietatis non habet considerationem. et hoSed miratur cur tantam. Nam Epicurei dicunt deos humana penitus non curare. ‘Tantaene’ ab orbe, quod antiquae civitates in orbem fiebant; vel ab urvo, parte aratri, quo muri designabantur. et 'antiqua' autem et 'fuit' bene dixit, namque et ante srationem istius quae nunc est, et Roma antiquiorem. TYRII TENVERE COLONI deest ‘quam’. Amant namque antiqui per epexegesin dicere quod nos interposito pronomine exprimimus. Item «est locus Hesperiam Grai cognomine dicunt» deest ‘quem’. ‘Coloni’ autem dicuntur cultores advenae, et hos de Tyro constat venisse qui Carthaginem condiderunt. ITALIAM CONTRA constat tria latera
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ ÷ utiuno lucina feropem ÷ regina utq diuum incȩdo regina & alia eius numina merito
ergo dubitit quod eius leserit numen. Aeneas. alii tam̃ dicunt separandum pẽ ut deodio iu¬
nonis non dubit& quaerat aũt quod aliud numen ÷ lesum s suon uannes leso ideo trabitur
in am biguitatem Erequirit in quo iunonis. qum̃ lesit aeneas. quia in ipstem cesta non erant
odia s̃ in gentem ꝓpt̃ causas paulo postdicendas ÷ uol uere : casusnd ÷ casibus poluit & ÷
figura rp̃pala geꝙͣ firquotien scumq ꝑ contrarium uerba intelleguntur sic a libi daredassib
austros ⁊ cumuentis nuuesdemus non nacubus uentos iltem animumq labangem inpulit  hoc ÷
inpellendo fecit labantem s IN SiGriem s piae ãuirum qui patrem & deos penates detroia

Expanded text:
praeest, ut «Iuno Lucina fer opem»; est regina, ut «quae divum incedo regina»; sunt et alia eius numina. Merito praeest, ut «Iuno Lucina fer opem»; est regina, ut «quae divum incedo regina»; sunt et alia eius numina. Merito ergo dubitat quod eius laeserit numen Aeneas. Alii tamen dicunt separandum esse, ut de odio Iunonis non dubitet, quaerat autem quod aliud numen est laesum. ‘Quo numine laeso’ ideo trahitur in ambiguitatem et requirit in quo Iunonis numen laesit Aeneas, quia in ipsum certa non erant odia, sed in gentem propter causas paulo post dicendas. VOLVERE CASVS id est casibus volvi. Et est figura hypallage, quae fit quotienscumque per contrarium verba intelleguntur. sic alibi "dare classibus austros" , cum ventis naves demus, non navibus ventos. item "animumque labantem inpulit" , hoc est inpellendo fecit labantem. Ad v. 10 Insignem pietate virum quia patrem et deos penates de Troia
Abbreviated transcription (Latin):
hoc melius c̃ lu canus tamen ipsum ordinom uestit: Primo enim proposuit : indenarra¬
uit. pͥtrainuocauit: ut est Nec site pectere. uates accipio÷ sane obseruandum ÷ ut nop
in om̃nibus carminibus num᷑ aliqđ inuoc&ur nisicum aliquid ultra humanam possibili¬
tatem requirimus hinc in aste po&ica horatius Necds̃ int̃sit nisidignus uindice nodus
inciderit bene ergo inuocat uirgilius: Nonenim poterat ꝑ se iram numinis nosse Item
in nono libro: nusi adder& iuno uires animumq ministra quiscreder& turnum ruas¬
sis se decastris: s qonu mine s leso quo inquo indua causa & ⁊ septimus casus & cõmunis
elocutio: dicimus enim quote lesi e& alia ex positio: Namq iuno multa babe numina
ẽ furretisq̃ utitur curru e hasta ÷ ut ẽle illius arma hicurrus fuit ÷ lucinaq pastibus

Expanded text:
hoc melius est. Lucanus tamen ipsum ordinem vertit; primo enim proposuit, inde narrahoc melius est. Lucanus tamen ipsum ordinem vertit; primo enim proposuit, inde narravit, postea invocavit, ut est «nec si te pectore vates accipio». Sane observandum est ut non in omnibus carminibus numen aliquod invocetur nisi cum aliquid ultra humanam possibilitatem requirimus. Hinc in Arte Poetica Horatius «nec deus intersit nisi dignus vindice nodus inciderit». Bene ergo invocat Vergilius; non enim poterat per se iram numinis nosse. Item in nono libro nisi adderet «Iuno vires animumque ministrat», quis crederet Turnum evasisse de castris? QVO NVMINE LAESO ‘quo’ ‘in quo’, ‘in qua causa’, et est septimus casus et communis elocutio; dicimus enim ‘quo te laesi’. Est et alia expositio. Namque Iuno multa habet numina: est Curitis quae utitur curru et hasta, ut est «hic illius arma, hic currus fuit»; est Lucina quae partibus
Abbreviated transcription (Latin):
paxt inqua nom̃ amittit ille quiuicit sãł bacmq s patres albam ab ascanio conditam
constat: sed aquo incestum ⁊ utrum acreusao an lauiniae filio :dequere &iam liuius
dubitat: hanc aut̃ cum curstiss& tullius hostilius om̃s nobiles. familias. romam transtu¬
lite ne stiendum bene hunc ordinem seruare uirgilium ut antedicit latium. inde alba.
pꝰromam: quod & hoc loco fecit & in quinto libro ut priscos docuit caelebrare larinos. albani
do cuere suose runc maxima porro Accepit roma & patrium seruauit honorem
ltem septi molibro moserat esperio in latio quem protinus urbes albane coluere sacrum
uut quia in montibus ÷ posita ⁊ mnuga  mibicausas memoria intres. pastes diuidunt
po&o carmensuumpro ponunt. inuocint. narrant plirumꝙ tam̃ duastes faciunt¬
& ipsam propositionem miscent in uocationi quod inutroq opere homerus fecit: Nãq

Expanded text:
pax est in qua nomen amittit ille qui vicit. ALBANIQVE PATRES Albam ab Ascanio conditam pax est in qua nomen amittit ille qui vicit. ALBANIQVE PATRES Albam ab Ascanio conditam constat, sed a quo incertum est, utrum a Creusae an a Laviniae filio; de qua re etiam Livius dubitat. Hanc autem cum evertisset Tullus Hostilius, omnes nobiles familias Romam transtulit. Et sciendum bene hunc ordinem semper servare Vergilium, ut ante dicat Latium, inde Albam, post Romam. quod et hoc loco fecit et in quinto libro, ut "priscos docuit celebrare Latinos" et deinde "Albani docuere suos, nunc maxima porro accepit Roma et patrium servavit honorem" . item in septimo libro "mos erat Hesperio in Latio quem protinus urbes Albanr aedificia ingentia aut quia in montibus conlocata est. MVSA MIHI CAVSAS MEMORA in tres partes dividunt ae carmen suum: proponunt, invocant, narrant. Plerumque tamen duas res faciunt et ipsam propositionem miscent invocationi, quod in utroque opere Homerus fecit; namque
Abbreviated transcription (Latin):
ducere prima ÷ iocunda absolutio utunde non referas ad ꝑsonam s ad locum Namq unde
aduerbium ÷ deloco non deductio aꝑsona tamencato in originibus hocdicit cuius auctori¬
tatem salustius sequitur. in bello cantilinȩ : primo italiã tenuisse quosdam qui appella¬
bantur aborigines hos p̃tra aduentu aeneae frigib iunctos latinos uno nomine nun¬
cupatos: ergo descendunt latini Nontantum atroianis. sed &iam ab originibus: est aũt
pitire nomen latinum sed uolenssibi fauorem latu conciliare nomenlatinum non solũ
illis non sustulit sed &iam troianis in posuit: merito ego illitribuii: quod in ipso fuerat
ut pos scptrire: unde &ipie inducit in xii libro rogantrm iunonem: aspereat nom̃ latinũ
item in exetrationem didonis legimꝰ Neccum se sub legos pacis inq tradiderintꝰ Iniqua enĩ

Expanded text:
ducere. Prima est iucunda absolutio, ut ‘unde’ non referas ad personam, sed ad locum; namque ‘unde’ ducere. Prima est iucunda absolutio, ut ‘unde’ non referas ad personam, sed ad locum; namque ‘unde’ adverbium est de loco, non deductio a persona. Tamen Cato in Originibus hoc dicit, cuius auctoritatem Sallustius sequitur in bello Catilinae, «primo Italiam tenuisse quosdam qui appellabantur Aborigines. Hos postea adventu Aeneae Phrygibus iunctos Latinos uno nomine nuncupatos». Ergo descendunt Latini non tantum a Troianis sed etiam ab Aboriginibus. Est autem perire nomen ‘Latinum’. Sed volens sibi favorem Latii conciliare nomen ‘Latinum’ non solum illis non sustulit, sed etiam Troianis inposuit. Merito ergo illi tribuit quod in ipso fuerat ut posset perire. Vnde et ipse inducit in duodecimo libro rogantem Iunonem ne pereat nomen Latinum; item in execratione Didonis legimus «nec cum se sub leges pacis iniquae»; iniqua enim
Abbreviated transcription (Latin):
ait castrorum in morẽ pinnis. atq agere cingit. & alio loco mercuriu̾s nocte troia capit.
troiam aut̃ dici quam primũ frcit aeneas. & liuiũs in primo. & cato in originibus testantus dum
enim haec sier& ab agrestibus ꝓpt̃ uulneratum ceruum regium mota sunt bella: aut liuro la¬
uinum: & significat dumdonee: tam diuenim dimicauit quamdiu ad tempus faciende ciuita
du plex ÷ unum atiberi unq ad fundos aliud inde usq ad uulturnum deniq ipse dixit uete¬
resq latini. ideo quia scit ẽẽ. & iam nouos id ÷ a fundis usq aduultur num latium aũt dic¬
usitata apͥ uirgilium quod enim ꝑ accusatiuum cum p̃positione dicimus: ille ꝑdatiuum po¬
nit sintp̃positione sic̃ alibiidcsamor caelo ꝓ incaelum: S Genuss undelatinum suam
fuerunt latini iam latium dicebatur : contrarium ẽ quod dicit al aenea litinus originẽ

Expanded text:
ait "castrorum in morem pinnis atque aggere cingit" et alio loco Mercurius "nec te Troia capit" ait "castrorum in morem pinnis atque aggere cingit" et alio loco Mercurius "nec te Troia capit" — Troiam autem dici quam primum fecit Aeneas, et Livius in primo et Cato in originibus testantur — dum enim haec fieret, ab agrestibus propter vulneratum cervum regium mota sunt bella: aut Laurolavinium, et significat 'dum' donec; tam diu enim dimicavit quam diu ad tempus faciendae civitaduplex est, unum a Tiberi usqresque Latini» ideo, quia scit esse etiam novos, id est a Fundis usque ad Vulturnum. Latium autem dicusitata apud Vergilium. Quod enim per accusativum cum praepositione dicimus ille per dativum ponit sine praepositione, sicut alibi «it clamor caelo» pro ‘in caelum’. GENVS VNDE LATINVM si iam fuerunt Latini et iam Latium dicebatur, contrarium est quod dicit ab Aenea Latinos originem
Abbreviated transcription (Latin):
bant ue eres magnam: sic ennius induta fuit seuastola It̃ uirgilius. cum ubiq pium inducat¬
aereeam: ait mat̃ nꝗs seuũ in armisaeneas id ÷ magnus. s memorem. s iunonis obiram. constat
multa in auetͥoribus inueniri ꝑ contrarium significantia. ꝓ actiuis passiua ut pictis bellantus
a mazones armis armis ꝓpassiuis actiua ut populatq ingentem faris aceruum: Ehaec
uari&as ł potius contrarieis. Inuenitur &iam in aliis pastibus orationis ut sit ad uerbium
ꝓaduerbio ut ÷ hoctum igni potens. caelo descendit ab alto ꝓhuc & in pasticiꝑio ut & qua uectꝰ
ab aspro qua uebebatur: & in nomine ut memorem iunonis obiram nonq meminerat s quȩ in
memoria erit de his aut haectantum quȩ locta sunt ponimus. nec adeorum exempla alia for¬
significationes aut enim troiamdicit. quam ut primũ initaliam uenit fecit aeneas. dequa

Expanded text:
bant veteres magnam, ut Ennius «induta fuit saeva stola». Item Vergilius, cum ubiqbant veteres magnam, ut Ennius «induta fuit saeva stola». Item Vergilius, cum ubiqAeneam, ait "maternis saevus in armis Aeneas" , id est magnus. memorem Iunonis ob iram constat multa in auctoribus inveniri per contrarium significantia: pro activis passiva, ut "pictis bellantur Amazones armis" ; pro passivis activa, ut "populatque ingentem farris acervum" . et haec varietas vel potius contrarietas invenitur etiam in aliis partibus orationis, ut sit adverbium pro adverbio, ut est "hoc tunc ignipotens caelo descendit ab alto" pro huc; et in participio, ut "et qua vectus Abas" pro qua vehebatur; et in nomine, ut 'memorem Iunonis ob iram' non quae meminerat, sed quae in memoria erat. de his autem haec tantum quae lecta sunt ponimus nec ad eorum exemplum alia forsignificationes. aut enim Troiam dicit, quam ut primum in Italiam venit, fecit Aeneas, de qua
Abbreviated transcription (Latin):
tro illo quo d&umulo polrdori sanguis emanauit. apͥcr&am pestilentiã. A pud stropͥidas
insulas. harpus: tam pestiteuero. & in primo & intestio iactamus aut inmari fluctibus fati¬
gamur int̃ris & beneduorum clementorum malauno sermone conplex. & alto modo mari
Altũ timen sciendum ÷ quod & superiorem & inferiorem alntudinem significat: namq m̃suro
nomen ẽ abtitudo Ui superum uiolentia deorum: sitd homerum ꝙ dicit aiunone rogatos ẽt.
deos in odium troiinorum qued & uirgł teigit dicens uosquoq ꝑgamae ae. iamfasẽ parce tegenti.
diq deaeq om̃s latent̃ aũt defenđ hacratione troianos. quod non suo merito eos in seque bantur
num mas. iunonis inpulsu: saeuae cum aiuuando dicta sunt iuno quȩr̃ mubti cuream dixerit
saruam & putant temporalia eẽ epith&on quasi seua circatroianos. nescientes quod seuamdice¬

Expanded text:
tro illo, quod e tumulo Polydori sanguis emanavit, apud Cretam pestilentia, apud Strophadas insulas Harpyiis, tempestate vero et in primo et in tertio. Iactamur autem in mari fluctibus, fatigamur in terris. Et bene duorum elementorum mala uno sermone complexus est. ‘Et Alto’ modo ‘mari’. ‘Altum’ tamen sciendum est quod et superiorem et inferiorem altitudinem significat; namque mensurae nomen est altitudo. VI SVPERVM violentia deorum secundum Homerum, qui dicit a Iunone rogatos esse deos in odium Troianorum; quod et Vergilius tetigit dicens «vos quoque Pergameae iam fas est parcere genti, dique deaeque omnes». Latenter autem defendit hac ratione Troianos, quod non suo merito eos insequebantur numina, sed Iunonis inpulsu. SAEVAE cum a iuvando dicta sit Iuno, quaerunt multi cur eam dixerit ‘saevam’, et putant temporale esse epitheton, quasi saeva circa Troianos, nescientes quod ‘saevam’ dice
Abbreviated transcription (Latin):
id÷ placere faciam x contraln canus: discussa fugit ab ara taurus: saceraut ex ecrabilis : ut
auri sacra fames: In ueribus t.e. colurnis: quiasicut caꝑ inimicus ÷ uitibusita eis¬
im paulatim tendit aduitium uituperationem dicens & infinitum eẽ earum laborem u
cui numꝗ exhausti satis ÷ & incestum fructum : ut &iam maturis m&uendis iuppiter
uuis & ipsum &iam fructum ꝑnitio sum : ut bacchus & ad culpam causas dedit: cui nũ
trunstulit ait exbausti : ut e seruantis simus aequi ꝓ aequitatis : Ooue solum: continens
meleuandum: spoliaridum : omne aũt nemus dt̃ : X arborum & uitium: unde paulo postdicta¬
uicem sequitun rusticorun: ołun quandoque significat aũ finaletempus autum ni¬
Se& fronde s serocidentos tarde enim ipoliantur frondibus uites: FRIGIDuS & silu
tomea tenda q c& quasi intempore alieno p̃meditatur futurum laborem: ex cufuo satur¬

Expanded text:
iuvencum", id est placere faciam, contra Lucanus "discussa fugit ab ara taurus". 'sacer' autem execrabilis, ut iuvencum", id est placere faciam, contra Lucanus "discussa fugit ab ara taurus". 'sacer' autem execrabilis, ut "auri sacra fames". iam paulatim tendit ad vitium vituperationem, dicens et infinitum esse earum laborem, ut "cui numquam exhausti satis est", et incertum fructum, ut "et iam maturis metuendus Iuppiter uvis", et ipsum etiam fructum perniciosum, ut "Bacchus et ad culpam causas dedit". Ad v. 3transtulit et ait 'exhausti', ut "et servantissimus aequi" pro 'aequitatis'. omne solum continens relevandum, spoliandum. omne autem nemus dicit et arborum et vitium, unde paulo post dictuinvicem sequitur rusticorum. Ad seras frondes sero cadentes: tarde enim spoliantur frondibus vites. et aliter: vetultem extendit i. a. quasi in tempore alieno praemeditatur futurum laborem. Ad v.
Abbreviated transcription (Latin):
lumnia : it autinea bomines acceptis clausis ꝑsonis in pinguerent : & eahore cillerent idefi
mouerent adrisum populo commo uendum : & hoc inor feo lectum : prudentiorib: tam̃
aliud plac& : quidicunt sacraliberi patris adpurgationem anime ꝑtinere : omnis aut̃
purgatio : aut ꝑ aquam fitĩ a ut ꝑignem : aut ꝑ aerem: sicut & in ui.ait: alis panduntur in anei
sus pensq aduentos : aliis sub gurgite uasto infectum eluitur scaelus : autrxuritur igni:
ut ñc poscilla genus purgationis quod ÷ maximam imtellegamus: nam primum ÷ aquae:
ergo ritesuum .b.d.h: iustrigitur bberi caelebrabimus sacra: hones tum: pulebrums¬
capmipibus patpus: ide romana lingua pleraq: enim sacra ꝓgentium qualitate:
plera que secđm suum ritum coluntur: nam rmni libero aput grecos grecasipud lati¬
animal uictimae patiens inueniturx unde alibi sicait: & statuam antraras aurata fronte

Expanded text:
lumnia ita, ut in ea homines, acceptis clausis personis, inpingerent et ea ore cillerent, id est lumnia ita, ut in ea homines, acceptis clausis personis, inpingerent et ea ore cillerent, id est moverent, ad risum populo commovendum. et hoc in Orpheo lectum est. prudentioribus tamen aliud placet, qui dicunt sacra Liberi patris ad purgationem animae pertinere. omnis autem purgatio aut per aquam fit aut per ignem aut per aerem, sicut et in sexto ait "aliae panduntur inanes suspensae ad ventos, aliis sub gurgite vasto infectum eluitur scelus aut exuritur igni": ut nunc per oscilla genus purgationis, quod est maximum, intellegamus; nam primum est aquae, ergo rite suum b. d. h. iuste igitur Liberi celebrabimus sacra. et aliter: 'ercarminibus patriis id est Romana lingua; pleraque enim sacra pro gentium qualitate, pleraque secundum suum ritum coluntur: nam hymni Libero apud Graecos Graeca, apud Latianimal victimae patiens invenitur, unde alibi sic ait "et statuam ante aras aurata fronte
Abbreviated transcription (Latin):
eorum uirgines furore quodam conpellorentur adlaqueum : responditq: oraculum sedari
posseillam pestilentiam: sierigones &i caricadauora requirerentur : quaccum diu
quae sitanus quam in uonirentur : ad ostendendam suam deuotionem athenienses ut &iã
in alieno ea quaerert uiderentur elementa susponder̃ dr arboribus funeneadquem sete¬
nentes homines : hac atq illac agitabantur : ut quasi & ꝑaerem illorum cadauera quaere¬
re uiderentur : si cum in de pleriq caderenti inuentum ÷ ut formas adoris suisimilitud inem
facerent: & eas ꝓsesuspensas mouerentiunde & oscilla dictas̃ : ab eo quod in hisullerentur : Nest
mouerentur ora: nam cillere ẽ mouere unde & surcillae dictar sunt quibus frumenta
cillantur : alidnt̃ oscilla eẽ membra uirilia defleribus factã quȩ suspende bantur ꝑ interco¬

Expanded text:
eorum virgines furore quodam compellerentur ad laqueum; responditque oraculum, sedari eorum virgines furore quodam compellerentur ad laqueum; responditque oraculum, sedari posse illam pestilentiam, si Erigonae et Icari cadavera requirerentur. quae cum diu quaesita nusquam invenirentur, ad ostendendam suam devotionem Athenienses, ut etiam in alieno ea quaerere viderentur elemento, suspenderunt de arboribus funem, ad quem se tenentes homines hac atque illac agitabantur, ut quasi et per aerem illorum cadavera quaerere viderentur. sed cum inde plerique caderent, inventum est, ut formas ad oris sui similitudinem facerent et eas pro se suspensas moverent. unde et oscilla dicta sunt ab eo, quod in his cillerentur, id est moverentur ora: nam 'cillere' est movere, unde et furcillae dictae sunt, quibus frumenta cillentur. alii dicunt oscilla esse membra virilia de floribus facta, quae suspendebantur per interco
Abbreviated transcription (Latin):
cesseetat tanone sacrorum aliqua ludicra &turpia fieri : quibus poss& populorisus mouere quico
exercebant : ꝓp̃t uere cundiaẽ remedium hoc ad hibuerunt ne agnoscerentur ut ꝑsonas factas
tibi que & scolla exalta .s. m.pa mollia pensꝗlia ut pilentis matris in mollibus oscillorũ
aut : uariaes opimones : nam alii hanc adserunt fabulã : Icarus athonensis. patrrerigone :
cum aceptum a libero patre uinũ mostalibus indicar& occisus ÷ arusticiss quicumpłus arquao
potassent: debriati seuenenum accepisse crediderant : huius canis ÷ reuersus adorigonem
filiami quarcum eius comitata uestigia ꝑ ueniss& ad patris cadauer: laqueo uitam finiit:
haet deorum uoluntate int̃ astra relata est : ꝙ uirginem uocant: canis quoq: illa interꝰ
sidera collo catus: sed postaliquantum tempus atheni ensibus morbus in misus ÷ talis ut

Expanded text:
cesse erat pro ratione sacrorum aliqua ludicra et turpia fieri, quibus posset populo risus moveri, qui ea cesse erat pro ratione sacrorum aliqua ludicra et turpia fieri, quibus posset populo risus moveri, qui ea exercebant propter verecundiae remedium hoc adhibuerunt, ne agnoscerentur, ut personas factas tibique oscilla ex alta s. m. p. 'mollia' pensilia, ut "pilentis matres in mollibus". oscillorum autem variae sunt opiniones; nam alii hanc asserunt onis, cum acceptum a Libero patre uinum mortalibus indicaret, occisus est a rusticis, qui, cum plus aequo potassent ebriati, se uenenum accepisse crediderant. Huius canis est reuersus ad Erigonem filiam, quae, cum eius comitata uestigia peruenisset ad patris cadauer, laqueo uitam finiuit. Haec deorum miseratione inter astra relata est, quam uirginem uocant; canis quoque ille inter sidera collocatus. Sed post aliquant
Abbreviated transcription (Latin):
appellantur : id÷ a fonibus circa quos uillae consueuerant condix unde & pagani dicti sunt:
quasi ex uno fonte potantes CΟΝΡITΑ: undȩ ludi compita licie TeSIDes xthenienses
qui primiludos instituere liberalia: mołlibus inpritis unctos soli ere p u: uncto fũcloleo
ł lexiua: in pratis aut̃ : ideo nelederentur cadentesy utresuero fiebant ad insubtationem &iam
mostuorum caprorum : nequid exhis essa quod non sentir& in iuriam y sali ere ꝑ utres. secundũ
astemlocutus gnam salio salui dicebant: unde &cicero ait in melonia nscũ hic direda re iecta penula
desiluiss& : sic &iam abeo quod ÷ cananon cecini : sed canui dicebant: undesa lustiuss̃ cornua oc
nunt nam hoee uersibus in cop̃tis luduntĩd÷ carminibus saturnio m&ro conpositis quel
adrithmũ solum uulgares conponore consuer̃ : horitius: libest asquȩ recurrentes accepta ꝑ annos

Expanded text:
appellantur, id est a fontibus, circa quos villae consueverant condi: unde et pagani dicti sunt, appellantur, id est a fontibus, circa quos villae consueverant condi: unde et pagani dicti sunt, quasi ex uno fonte potantes. 'compita' unde ludi compitalicii. Ad v. 383 thesidae Athenienses, qui primi ludos instituere Liberalia. et alivel lexiva. 'in pratis' autem ideo, ne laederentur cadentes. utres vero fiebant ad insultationem etiam mortuorum caprorum, ne quid ex his esset, quod non sentiret iniuriam. saluere per utres secundum artem locutus est: nam 'salio salui' dicebant, unde et Cicero ait in Miloniana "cum hic de reda reiecta paenula desiluisset". sic etiam ab eo, quod est 'cano', non 'cecini', sed 'canui' dicebant, unde Sallustius "cornua occnunt: nam hoc est 'versibus incomptis ludunt', id est carminibus Saturnio metro compositis, quod ad rhythmum solum vulgares componere consuerunt: Horatius "libertasque recurrentes accepta per annos
Abbreviated transcription (Latin):
in ꝑfroneo monte nascuntur un tergalliai & his panias posite suniasi ÷ restorqu
aliam obculpam baccho .c.o a: pictimae numinibusy aut ꝑ similitudinem: aut ꝑ contrarie¬
tatem immo lantur: ꝑ similitudinem : ut nigrum pecus plutonis ꝑcontrari&atem : ut porca
quae ob srugibus crreris uttaꝑ quiob ÷ uitibus libero, Item aesculapio quiẽ deus salutis.¬
cum capra numquam sine febresit: Aris aut̃ omnibus : non sine causa dixit: nam cumnu¬
minibus c&eris uariar ꝓqualitate regionum sacrificxur : ut ueneri pafiae tantum
d&ures unde ẽ: haud e quidem talime dignor hon ore genarioe uero id ÷ romane : & iam de
uictim is: libero ubiq: caper immolatur: uetepes ineunt pscenia ludiprimi¬
ludithȩ atrales ex liberalibus nati sunt : Ideoait u&ores ludiy ꝓscenia aut̃ : sunt pulpita
ante scrna in quibus lud icra exercentur : Pagos & conpita : per quadruuia q̃ compita¬
appellantur abro quod multeuiar inunam confluant: & uillas quae pagi anutio nnuton

Expanded text:
in Pirenaeo monte nascuntur, inter Gallias et Hispanias posito. sunt autem, exceptt 'abroso'. Ad v. 380 non aliam ob culpam baccho c. o. a. victimae numinibus aut per similitudinem aut per contrarietatem immolantur: per similitudinem, ut nigrum pecus Plutoni; per contrarietatem, ut porca, quae obest frugibus, Cereri, ut caper, qui obest vitibus, Libero, item cum capra numquam sine febre sit. 'aris' autem 'omnibus' non sine causa dixit; nam cum numinibus ceteris varie pro qualitate regionum sacrificetur — ut Veneri Paphiae tantum de ture, unde est "haud equidem tali me dignor honore", Genetrici vero, id est Romanae, etiam de victimis — , Libero ubique caper immolatur. quia vitesludi theatrales ex Liberalibus nati sunt: ideo ait 'veteres ludi'. proscaenia autem sunt pulpita ante scaenam, in quibus ludicra exercentur. et aliter: proscaenium appellantur ab eo, quod multae viae in unam confluant — et villas, quae pagi ἀπὸ τῶν πηγῶν
Abbreviated transcription (Latin):
interimunt: Spir acenta: exitus alibis euispiracula ditis: fucoq ÷ genus t̃
herbae unde tinguntur uestes ÷ fucũ aut̃ & flores ꝓceraposuit : quam exhis colliguntrebus

Expanded text:
interimunt. Ad v. 39 spiramenta exitus: alibi "saevi spiracula Ditis". fucoque genus est interimunt. Ad v. 39 spiramenta exitus: alibi "saevi spiracula Ditis". fucoque genus est herbae, unde tinguitur vestis. fucum autem et flores pro cera posuit, quam ex his colligunt rebus
Abbreviated transcription (Latin):
uersat̃: proqua prognen uel quasi sororem posuit. uel quasi eam quae fuerat illius sceleris
causay nam ipsater eum miserat ad adducendam sororem: dulcemndis inmitibus
escam: idẽ crudelibus pullis : qui apiũ morte nutriuntur: & tenuis fugiens p.g.r: sus
pendendum tenuis : ne incipiantrs snduo epith&a : quod apud latinos constateẽ uitiosum:¬
uere suoy sibi grato eaptissimo: decedereripacalori: ut aestuspos sint aquarum
conice saxa ÷ pontĩbusut crebris: ueluti pontibus: nam non sunt pontese si foste
morantes: tardere meantes ex pascuis: neptuno in merserit: deum proaquis posuity¬
& multum significat: alias male : ut aut ubiodor cenigrauis imam: nẽ graueolentis auerm:¬
quam frigoris: quod lic& utrumq:aequalimodo meuendum sit : tamendis similiter noc&
nam calore lique facta : defluunt mella: quae si fuerint frigora condurata : constrictas apes

Expanded text:
versa est: pro qua Procnen vel quasi sororem posuit, vel quasi eam, quae fuerat illius sceleris versa est: pro qua Procnen vel quasi sororem posuit, vel quasi eam, quae fuerat illius sceleris causa; nam ipsa Tereum miserat ad adducendam sororem. Ad v. 17 dulcem nidis inmitibus escam id est crudelibus pullis, qui apium morte nutriuntur. et alipendendum 'tenuis', ne incipiant esse duo epitheta; quod apud Latinos constat esse vitiosumere suo sibi grato et aptissimo. Ad v. 23 decedere ripa calori ut aestus possint aquarum conice saxa'. Ad v. 27 pontibus ut crebris veluti pontibus; nam non sunt pontes. Ad v. 28 si forte morantes tarde remeantes ex pascuis. Ad et multum' significat, alias 'male', ut "aut ubi odor caeni gravis", item "grave olentis Averquam frigoris. quod licet utrumque aequali modo metuendum sit, tamen dissimiliter nocet: nam calore liquefacta defluunt mella, quae si fuerint frigore condurata, constrictas apes
Abbreviated transcription (Latin):
audies exrebus leuibus digna stupore esse in apibus proceres . & tanta cesta mina moresq
quia castȩ sunt : ut illum adeo placuisse apibus mirabere morem : et studiai ut tantus
amor laudum & generandigloria mellis epopulos: ut binȩ regum facies ita corpora
quasi poea appollinem inuocat : aut quasi pastoralem drums nam̃ pallo: Nomioc dicnur
principio sedes apibus statio .q.p.: dicitubi aluraria ponenda sunt: Inquare satis perite
magnanimosq duces: ideo intulit modo sedes statioq:: quam trans lationem diligenter reseruat:¬
uocamus: pieta terga: picta terga habentes:. pin quibusastabu lisplenis: sicut
in anes res tenues nominamus econtrario mero pesq o dicendo aliȩq: uolucres: ostendit
et manibus procnep sicy nomen posuit pronomine : namfilo mella in hi rundinẽ

Expanded text:
audies ex rebus levibus digna stupore esse in apibus et proceres et tanta certamina. Ad v. 5 mores audies ex rebus levibus digna stupore esse in apibus et proceres et tanta certamina. Ad v. 5 mores quia castae sunt, ut "illum adeo placuisse apibus mirabere morem"; et studia ut "tantus amor laudum et generandi gloria mellis"; et populos, ut "ut binae regum facies, ita corpora quasi poeta Apollinem invocat: aut quasi pastoralem deum: nam Apollo νόμιος dicitur. Ad v. 8 principio sedes apibus statioque p. dicit, ubi alvearia ponenda sunt: in qua re satis perite 'magnanimosque duces', ideo intulit modo 'sedes statioque', quam translationem diligenter reservattulcas vocamus. Ad v. 13 picti terga picta terga habentes. pingvibus a stabulis plenis, sicut inanes res tenues nominamus e contrario. Ad v. 14 meropesquAd v. 15 et manibus procne p. s. c. nomen posuit pro nomine; nam Philomela in hirundinem
Abbreviated transcription (Latin):
igni suꝑ posita : aut putrefit aut durescit: nam non coquitur : ardento s paþulȩ yldẽ
rotinus aerii mellis caelestia dona ex equar: r&horice dicturus deminoribus rebus
magna ꝓmitit: ut & leuem materiam subleu& : & attentum faciat auditorem:
s ane perite : qm̃ scit breueesse opus hoc de apibus: & intrapaucos uersus posse consumi:
usus est trans lationibus addilatandam materiam dicens apes habere reges preoria urbes
e populos : sane sciendum ut supra diximus ultimã pastem huius librieẽ mutatam: nam
laudes galli habuit locus ille quinuncorphe contin& fabulam: qua e in serta est post quam
irato augusto gallus occisus .ẽ: protinus: de inceps: ex inde&iam florum agrum ex rqua
sicut sum ceera executus: aefei mellis: nam mel exrore colligitur : quiutiq: defluit
ex aere : unde ẽ: & caelestiadona : idẽ munus deorum: antea enimmelin ueniebatur infolus

Expanded text:
igni superposita aut putrefit aut durescit, nam non coquitur. Ad v. 564 ardentes papulae id est igni superposita aut putrefit aut durescit, nam non coquitur. Ad v. 564 ardentes papulae id est rotinus aerii mellis caelestia dona exeqvar rhetorice dicturus de minoribus rebus magna promittit, ut et levem materiam sublevet et attentum faciat auditorem. sane perite, quoniam scit breve esse opus hoc de apibus et intra paucos versus posse consumi, usus est translationibus ad dilatandam materiam, dicens apes habere reges, praetoria, urbes et populos. sane sciendum, ut supra diximus, ultimam partem huius libri esse mutatam: nam laudes Galli habuit locus ille, qui nunc Orphei continet fabulam, quae inserta est, postquam irato Augusto Gallus occisus est. protinus deinceps, exinde, etiam floreum agrum exsequar, sicut sum ceteros exsecutus. aerii mellis nam mel ex rore colligitur, qui utique defluit ex aere: unde est et 'caelestia dona', id est munus deorum. antea enim mel inveniebatur in foliis,
Abbreviated transcription (Latin):
horatius : e suꝑ iecto pauide natur ȩquore dãme : dicendo aũt dam mas &ceruos errare
cumcanibus : duo ostendit: & hostimoris. & illas ferocitatis oblitos: fuqiunt in flumina
focae: quasitimentes marinam pestilentiam : ipsi Cauibus:: suis quodam modo quae ala¬
rum uelocitate suꝑ gredi aerem poteranT pestilentem : philidecheron: medicinȩ in uen¬
idẽ purgator : nam ꝓ&idas ipse purgauit iustrationibus quas inuenerat : hoc aut̃ dicit : con¬
ualescente morbo : nec medicinam prodesse : nec religionem : arentesq: son antripes¬
uuł pestilentiam &iam elementa sentire: sic intestio arelant herbȩ &uictum seges aegra
ne gabat : nam segecem proterra posuit: nam neq:erat coriis usus: quippe morbo putre
rupta morbo quendam hab& &uinorem qui non potest ablui : qm̃ omne possid& corpus : itẽ

Expanded text:
Horatius "et superiecto pavidae natarunt aequore dammae". dicendo autem dammas et cervos errare Horatius "et superiecto pavidae natarunt aequore dammae". dicendo autem dammas et cervos errare cum canibus, duo ostendit, et hos timoris et illos ferocitatis oblitos. Ad v. 543 fugiunt in flumina phocae quasi timentes marinam pestilentiam. Ad v. 546 ipsis avibus suis quodammodo, quae alarum velocitate supergredi aerem poterant pestilentem. Ad v. 548 refert id est purgator: nam et Proetidas ipse purgavit lustrationibus, quas invenerat. hoc autem dicit, convalescente morbo nec medicinam prodesse nec religionem. Ad v. 552 pvult pestilentiam etiam elementa sentire: sic in tertio "arebant herbae et victum seges aegra negabat"; nam segetem pro terra posuit. Ad v. 559 nam neque erat coriis usus quippe morbo putrefrupta morbo, quendam habet mucorem, qui non potest ablui, quoniam omne possidet corpus; item
Abbreviated transcription (Latin):
boues non in uenirentur : pestilentia enim quae peratticam ut diximus transierat uniuersa
consumsserat : duo sacerdotis filii cleobis. & bito. matrem subruntes iugum: ad templaduxeri
tum iuno probans eorum religionem: obtulitinatri ut quod uell& poscer& filiis:: illapia
responsione ait ut quod scire dea utile mostalibus ĩpsa prestar&: altero itaq: die sacerdotis
iuuenes reꝑtisunt mostui: ex quo probatum ẽ nibil eẽ moste prestantius quoderodotus
apud grecos plenissime commemorat in prima historia:: donaria aũt̃ propri elo ca sunt
in quibus donare ponuntur deorum: abusiue templa : namita & puluinaria protem plis po¬
nimus: cum sint ꝓpri e lectuli quisterni in templis plerisq consueruntsepex difficult
obambulat : in sidiatur: quod aũt ait nocturnus figurate remtem poris ad ꝑsonam transtulit :

Expanded text:
boves non invenirentur — pestilentia enim quae per Atticam, ut diximus, transierat, universa boves non invenirentur — pestilentia enim quae per Atticam, ut diximus, transierat, universa consumpserat — , duo sacerdotis filii, Cleobis et Bito, matrem, subeuntes iugum, ad templa duxere. tum Iuno, pro- bans eorum religionem, obtulit matri, ut quod vellet posceret filiis: illa pia responsione ait, ut quod sciret dea utile mortalibus, ipsa praestaret. altero itaque die sacerdotis iuvenes reperti sunt mortui: ex quo probatum est, nihil esse morte praestantius. quod Herodotus apud Graecos plenissime commemorat in prima historia. 'donaria' autem proprie loca sunt, in quibus dona reponuntur deorum, abusive templa: nam ita et pulvinaria pro templis ponimus, cum sint proprie lectuli, qui sterni in templis plerisque supervenientibus consueobambulat insidiatur. quod autem ait 'nocturnus', figurate rem temporis ad personam transtulit.
Abbreviated transcription (Latin):
benefacta iuuantysine utrũ mostem repellit : nec corporis exercitium n ec mentis religior
nam sigeneralis ẽ sententia secundum eprcureos contra religionem ẽ : si aut̃ tantum ad bouẽ
refestur ł hocdicit: quid ei ꝓdest laboresuo aluis semostales : atquin non massica .b. m
uina p̃tiosa amassico monte cam paniae: & ꝑtransitum tangitilla ꝑq̃ dicunt fysicimorbos
urnire excibi & potus nimi&ate uel mutatione : exnimiis uigiliis & multa sollicitudine :
dicuñ q eiam sine his nasciegritudinem cernimuse nam in animalibus cumnihil horum sit
uigiliae procreantur: etaris inparibus ductos. aa. dicybubus agrestibus & ipsis inaequalib:
nam uri a grestes boues sunt ut diximus supra : & hoc po&icedicit: c&crum ueritas baet est :
cum mos ess& sacerdotem argiuam iunctis bubus ire adtempla iunonis: & sollemnidie

Expanded text:
benefacta iuvant si neutrum mortem repellit, nec corporis exercitium nec mentis religio: benefacta iuvant si neutrum mortem repellit, nec corporis exercitium nec mentis religio: nam si generalis est sententia, secundum Epicureos contra religionem est; si autem tantum ad bovem refertur, hoc dicit: quid ei prodest labore suo aluisse mortales? Ad v. 526 atqvi non massica b. m. vina pretiosa a Massico, monte Campaniae. et per transitum tangit illa quae dicunt physici, morbos venire ex cibi et potus nimietate vel mutatione, ex nimiis vigiliis et multa sollicitudine, dicitque etiam sine his nasci aegritudinem: nam in animalibus cum nihil horum sit, vigiliae procreantur. Anam uri agrestes boves sunt, ut diximus supra. et hoc poetice dicit. ceterum veritas haec est. cum mos esset, sacerdotem Argivam iunctis bubus ire ad templa Iunonis, et sollemni die
Abbreviated transcription (Latin):
quioccupat fauces : plautus: uellẽ me in anginam uesti ut huic aniculaȩ fauers poccupanetbu¬
cpẽbRa ferigerobro : nomen ꝓ ad uerbioy INCΕrTus Lbidem sudor inrationabili
sino labore : cuius causa non appar& moriturisfrigidus: frigidus sudor mostis futurae
sualut et̃ putabatur: ahocẽ quod paulo post dictutus ẽ quȩ siteq nocenp antesx turiuo¬
quero fnt quia languentia corpora inuires quodam modo excitat furor & facitra in exi
tauros repente morbo concidere : nemoenim pestilentem as iratra ducitiuuen tunt:¬
tieadenos qcie gemitus ultimum gemit: sane ci& mododat significat: sicutanter¬
tio andro machas lacrimasq ciebatũ cumciere propriesit alteri aliquid eo mouere: E pa
animum in suum deuiderium inlicere puΡioꝵelectro c pas namsicutȩ lectrum
defecatius ist m& allis omnibus : ita ecurrens aqua ceeris purior : quid labor aut¬

Expanded text:
qui occupat fauces: Plautus "vellem me in anginam verti, ut huic aniculae fauces praeoccuparequi occupat fauces: Plautus "vellem me in anginam verti, ut huic aniculae fauces praeoccuparecrebra ferit pro 'crebro': nomen pro adverbio. incertus ibidem sudor inrationabilis, sine labore, cuius causa non apparet. Ad v. 501 morituris frigidus frigidus sudor mortis futurae saluti esse putabatur. et hoc est, quod paulo post dicturus est "quaesitaeque nocent artes". furiisque refecti quia languentia corpora in vires quodammodo excitat furor et facit ea in exittauros repente morbo concidere; nemo enim pestilentem ad d v. 517 extremosque ciet gemitus ultimum gemit. sane 'ciet' modo 'dat' significat, sicut in tertio de Andromache "lacrimasque ciebat", cum 'ciere' proprie sit alteri aliquid commovere. it animum in suum desiderium inlicere. Ad v. 522 purior electro c. p. a. nam sicut electrum defaecatius est metallis omnibus, ita et currens aqua ceteris purior.
Abbreviated transcription (Latin):
rarcuia mestis erat simplexy noc moriebantur exusu idẽ secundum natura lemordint̃
noritantuem fugo tenimasa sedeiamcorporis resolutione: est aut̃ sa lustii quiait nesim¬
len totum hominem significat : Inhono Redeum medio: in sacri ficiis ut haudequidem
ut dicit plinius secundus morbosacaro non coquitur: Necres ponsa p .c .r uates colligi
enum nisi ex sanauictima futura nom possunt: sub positiitis cultri : sic insexto subponunt
aliicultros ide iugulant hostias: dicendo subpositi : feriendi genus oftendit: nam int̃du
ideane eas fameporisse putaremus: hinecanibus blandis: &iamblandis canibus ra¬
bies ex pestilentia nascitur: quatit Caegros .th. sy proprie namtussis commou& corpora:
qunoucibus angitobesistumentibus: angit aũt benoait : namangina dr̃ porcorũ morbus

Expanded text:
 Ad v. 482 nec via mortis erat simplex nec moriebantur ex usu, id est secundum naturalem ordinem,  Ad v. 482 nec via mortis erat simplex nec moriebantur ex usu, id est secundum naturalem ordinem, non tantum fuga animae, sed etiam corporis resolutione. est autem hoc Sallustii, qui ait "ne simlen totum hominem significat. Ad v. 486 in honore deum medio in sacrificiis, ut "haud equideut dicit Plinius Secundus, morbosa caro non coquitur. Ad v. 491 nec responsa p. c. r. vates colligi enim nisi ex sana victima futura non possunt. Ad v. 492 suppositi t. s. cultri sic in sexto "supponunt alii cultros", id est iugulant hostias. dicendo autem 'suppositi' feriendi genus ostendit: nam interdum ideo, ne eos fame perisse putaremus. Ad v. 496 hinc canibus blandis etiam blandis canibus rabies ex pestilentia nascitur. quatit aegros t. a. s. proprie, nam tussis commovet corpora. Ad v. 497 faucibus angit obesis tumentibus. 'angit' autem bene ait; nam angina dicitur porcorum morbus,
Abbreviated transcription (Latin):
indeintractum ueneiȩ e brllirici qua que uniuersa uastauit: hanc aui pestilentiã
ordiñs quo diximus plenis sime ẽ iucraius executus : Aeria alpess idẽgalliam: &di¬
cendo aerias : uerbum ex p̃s sit ex uerbo: Nam gallorum lingua altimontes. al pesuocant᷑
fluuiust̃ timauus : unde male quidam ii pigis legant : cum iapigiasit apulias miserarad
ex ansit prima autumni pastem̃ q̃ semꝑ grauem efficit pestilentiam: ut aũt autum nus
abund& morbis : facit hoc confine frigoris & caloris: quod lic& &iam uernum tampos
habeat : car& morbo : quia tunc corpora praecedenti duratas̃ frigore: q̃ autum nuscorrũ pit.
laxiora inueniens postȩstatis calore : conrupitque lacus: in fecit pabula tabo: ordinem secu¬
tuse quem & lucanus tenuit: & salustius primo aerem : inde aquam: post pabula eẽ cerrupta:

Expanded text:
inde in tractum Venetiae et Illyrici: quae quaqua universa vastavit. hanc autem pestilentiam inde in tractum Venetiae et Illyrici: quae quaqua universa vastavit. hanc autem pestilentiam ordine, quo diximus, plenissime est Lucretius exsecutus. et aliter: cendo 'aerias' verbum expressit ex verbo: nam Gallorum lingua alti montes Alpes vocantur. fluvius est Timavus. unde male quidam 'Iapygis' legunt, cum Iapygia sit Apulia. Ad t aestv exarsit prima autumni parte, quae semper gravem efficit pestilentiam. ut autem autumnus abundet morbis, facit hoc confine frigoris et caloris: quod licet etiam vernum tempus habeat, caret morbo, quia tunc corpora praecedenti durata sunt frigore, quae autumnus corrumpit, laxiora inveniens post aestatis calorem. Ad v. 481 corrupitque lacus infecit pabula tabo ordinem secutus est, quem et Lucretius tenuit et Sallustius, primo aerem, inde aquam, post pabula esse corrupta.
Abbreviated transcription (Latin):
in quo potes in cidere : sidum uni parcis fuerit totus grexeius contagione corruptus:¬
Incautum uulgus: quod se morbosi petoris contagione abstinere non nouit: tota
aestiunloca posuit proanimalibus: aestiua aũt s̃ locaumbrosa: quib: ꝑ aestatem pecora
gemq simul: agnoscum matribus pariter: Tumciat aerias alpes. & .n.s.ca:
sensus hicẽ, siquis est qui sciat ista loca qualiatunc fuerint cum pecoribus erant refestia :
nuns quoq euacantia uidoat lic& plurimum apestilentia fluxerit tempus: Hic quotidã
cum nilus plus equo excreuiss& & diuꝑ mansiss& in campis: ex aqua fluminis & cailore
ꝓuinciae diũsa eplurima in limo animalia sunt creita: quaere cedente in alucos suos
nilo & integran & q̃ semi plena fuerant: putre facta sunt: ex inde corrupto atrenata
postolentia ẽ : quam auster flans primo ex egrpto ad atticam ꝓuintiam pepulit : mox

Expanded text:
in quod potes incidere, si, dum uni parcis, fuerit totus grex eius contagione corruptusin quod potes incidere, si, dum uni parcis, fuerit totus grex eius contagione corruptusincautum vulgus quod se morbosi pecoris contagione abstinere non novit. Ad v. 472 tota aestiva loca posuit pro animalibus. aestiva autem sunt loca umbrosa, quibus per aestatem pecora gemque simul agnos cum matribus pariter. Ad v. 474 tunc sciat aerias alpes et n. s. c. sensus hic est: si quis est qui sciat, ista loca qualia tunc fuerint, cum pecoribus erant referta, nunc quoque ea vacantia videat, licet plurimum a pestilentia fluxerit tempus. aerias cum Nilus plus aequo excrevisset et diu permansisset in campis, ex aqua fluminis et calore provinciae diversa et plurima in limo animalia sunt creata, quae, recedente in alveos suos Nilo, et integra et quae semiplena fuerant, putrefacta sunt. exinde corrupto aere nata pestilentia est, quam auster flans primo ex Aegypto ad Atticam provinciam pepulit, mox
Abbreviated transcription (Latin):
salustius: non uotis neq supplicus mulie bribus de orum auxilia comparantur : uigi¬
lando laborando prospere om̃a cedunt ubi socordiae tete atq: ignauiae tradideris
nequi quam deos implores irati infestiqu es: artusde pascitur: & pasco. & pa¬
cor dicimus illam rem: Apid Afebris: quodarida efficit corpora: tam̃ sciendum
febrem lic&a feruore dictasit esse &iam frigidam: unde modo addiastolen ataridã
INcensosaestus: idẽ fobrem: in terima ferire .p.s.s. u salientem : idẽ mobilr̃:
dicit aut̃ illam uenam esseferiendam : quae suꝑ ungulamẽ animalis. tam lata quam
mobilis: bi sãlte quomore: populiscitharum: qui fugientes equorum sanguine
ignauius: neglegentius : si ne auiditate : cũlpamferro conpesce: atqui habere
morbum culpanon ẽ: sed hoc dicit occidendo tuam culpam c̃peser: idẽ. uita crim̃

Expanded text:
Sallustius "non votis neque suppliciis muliebribus deorum auxilia comparantur: vigiSallustius "non votis neque suppliciis muliebribus deorum auxilia comparantur: vigilando, laborando prospere omnia cedunt. ubi socordiae tete atque ignaviae tradideris, nequiquam deos implores: irati infestique sunt". Ad v. 458 artus depascitur et 'pasco' et 'pascor' dicimus 'illam rem'. arida febris quod arida efficit corpora. tamen sciendum, febrem, licet a fervore dicta sit, esse etiam frigidam: unde modo ad diastolen ait aridam. Ad v. 459 incensos aestus id est febrem. inter ima ferire p. s. s. v. 'salientem' id est mobilem. dicit autem illam venam esse feriendam, quae super ungulam est animalis, tam lata quam mobilis. Ad v. 461 bisaltae quo more populi Scytharum, qui fugientes equorum sanguine ignavius neglegentius, sine aviditate. Ad v. 468 culpam ferro conpesce atqui habere morbum culpa non est. sed hoc dicit, occidendo eam tuam culpam conpesce, id est vita crimen,
Abbreviated transcription (Latin):
nam conrosiseius lateribus exeuntpulli cum matris interitu: lucanus: uiperei corunt ab
euas erit digitis: nihi lominus uiuit: acminacaudae: motus: & hocdicitcȩde
serpentem : donet caudae uolubilitas conquiescat: squam ea conuoluens .s. pty id ÷
erectus : q uod ad ex pressionem generis serpentis posuit: Alieenim repunt totocorpore:
que iuuenta: pelle enim deposita redit in a&atem priorem: catulos: ab usi ue dix̃
nam catuli ꝓprie canum sunt: morborum quoq:tic & .s. d triadicitsigna
sudor: lotus uellautus dicimus: in de .ẽ. & lautum eo nam illud aboratio satis lecent̃
dictumẽ : astubime fessum solacrior irelau tum admonuit: dul cibus fluuiis: A¬
isymonem dicit ducẽ gregis. quemita & uarro cõ memorat: huic aut̃ pastemaliqua
na. pmaiores enim expugnantes religionemto tum in experientia collocabant:

Expanded text:
nam corrosis eius lateribus exeunt pulli cum matris interitu: Lucanus "viperei coeunt abrnam corrosis eius lateribus exeunt pulli cum matris interitu: Lucanus "viperei coeunt abrevaserit digitis, nihilo minus vivit. Ad v. 423 agmina caudae motus. et hoc dicit: caede serpentem, donec caudae volubilitas conquiescat. Ad v. 425 est etiam erectus: quod ad expressionem generis serpentis posuit; aliae enim repunt toto cor- pore, que ivuenta pelle enim deposita redit in aetatem priorem. Ad v. 438 catulos catulos abusive dixit; nam catuli proprie canum sunt. Ad v. 440 morborum quoque t. c. et s. d. tria dicit, signa sudor 'lotus' vel 'lautus' dicimus; inde est et 'lautum eo': nam illud ab Horatio satis licenter dictum est "ast ubi me fessum sol acrior ire lavatum admonuit". Ad v. usmonem dicit ducem gregis, quem ita et Varro commemorat. huic autem partem aliquam ia p. maiores enim expugnantes religionem, totum in experientia collocabant: