comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ misiam labitur / Eridanus fluu¬
Iui italiequi & padus uocat᷑ In
padus nõ in rubrum mare seo mix̃
rauendam ĩ adriacum cadit ꝗ
pureum mare rubrum cẽ dixit
etus in anes his enim mouebatire
rebus quarum erat facilis cepar¬
mantilia uillis quibus manus tergune
mantellium ona est lucilius aut
mantellia dicit mãppas mantella
ponunt iterant uł sepe offerunt pan
uim ht frequentationis  pancheis ado¬
lescunt .i. pͥancheis odoribus incendũ
pleri solebant Ceterum nimphis libari¬
de uino pontifices negant Et sane mox
traditum enident apparuit cũ ait ter
liquido ardentem ꝑ fudit nector nestã
incomii lidii que nune lidia olim meo¬
nia nocabatur. In hac regione monse¬
chimolus ferax boni uini occeano libe¬

Expanded text:
per Mysiam labitur. Ad v. 371 eridanus fluvper Mysiam labitur. Ad v. 371 eridanus fluvius Italiae, qui et Padus vocatur. Padus non in rubrum mare, sed iuxta Ravennam in Adriaticum cadit. et pureum mare' rubrum esse dixit, etus inanes his enim movebatur rebus, quarum erat facilis reparmantelia quibus manus tergunt.mantelum obviam est". Lucilius autem mantela dicit mappas: "mantela ponunt pocula iterant vel saepe offerunt. Ad im habet frequentationis. et 'Panchaeis adolescunt' id est Panchaeis odoribus incenduntpleri solent. ceterum nymphis libari vino pontifices negant. et sane mox ita dictum evidenter apparuit, cum ait 'ter liquido ardentem perfudit ne ctare Vestam'. 'Maeonii' Lydii. quae nunc Lydia, olim Maeonia vo cabatur. in hac regione mons est Tmolus, ferax boni vini. libe
Abbreviated transcription (Latin):
putis incĩcte pellibus ambe Neb̃¬
eilas hñtes Sed hie uenantiũ est
hĩtus quẽ udeo mnphis dat. qr multas
deas legimus ex iunatricibus factas.
Ut tandem positis uelox aretusa sag̾¬
iptis Notanda tnͥ figura honestissime
facta ex repetitione ꝓrmonis ut occ¬
eanides ambe ambe̾ pictis incincte¬
ris ꝙ tandem positis ueloꝵ aretusa
dum donatum hic distinguenum e
ut dolos a uiicano furta dulcia
Somus enim ꝙ sole inditante mãs
cũ uenere dephensus esti Et ꝑ artem
et achao narabat crbros amores
Cirene thesalia arethusa uõ de elide¬
E tua maxĩa cura quẽ plurimum
iuimus lacus aũt dicit fontiũ & fluu
tracta st sacris nam certis diebris
a sacer̃dotibus nimphis dabantũ qui
cũ adoleuissent reoditi narrabant lu¬
ces ẽẽ sbterris ge in mensam aqua
om̃ia ꝯtinentem ex qua cũcta proce¬
eantur/ unde ẽ illuo ẜm taletã ecce¬
ẽ amnis fluuy in cholchide licus in
ne sint duo epitheta qõ apuo latin¬
os nitiosum est/ misusq thaicus et

Expanded text:
inctae pellibus a. nebridas habentes. sed hic venatricum est habitus, quem ideo nymphis dat, quia multas eas legimus ex venatricibus factas, ut "et tandem positis velox Arethusa sagittis". notanda autem figura honestissima, facta ex repetitione sermonis, ut 'Oceanitides ambae', 'ambae auro', 'incinctet tandem positis velox dum Donatum hic distinguendum est, ut 'dolos' ad Vulcanum, 'furta dulcia'scimus enim quod Sole indicante Mars cum Venere deprehensus est et per artem et a Chao narrabat crebros amores Cyrene Thessaliae, Arethusa vero de Elide. tua maxima cura quem plurimum dimus. lacus autem dicit fontium et fluvtracta sunt sacris: nam certis diebus, a sacerdotibus nymphis dabantur. qui cum adolevissent, redditi narrabant lucos esse sub terris et inmensam aquam omnia continentem, ex qua cuncta procreantur: unde est illud secundum Thaleta "Oce amnis in Colchide, Lycus in , non 'saxosus', ne sint duo epitheta: quod apud Latinos vitiosum est. mysusque caicus qui
Abbreviated transcription (Latin):
perit nõm latinũ sed uolens sibi fa¬
orem latii conciliare nom latinum
nõ solum illis nõ sõstulit seo ꝙ̃ troy¬
anis imposuit. Merito ergo illi tr¬
ibuit qd̾ in ip̃o fuerat ut posset ꝑire
unde s ip̃e moucit in xiiͦ libro ro¬
gantes Iimonem ne pereat nom̃
latinum/ item in exacratione dido¬
nii legimus nee cũ se sb lege pacis
mique inqua cñm pax ẽ ĩ qͣ nom̃

Expanded text:
perire nomen ‘Latinum’. Sed volens sibi favperire nomen ‘Latinum’. Sed volens sibi favorem Latii conciliare nomen ‘Latinum’ non solum illis non sustulit, sed etiam Troianis inposuit. Merito ergo illi tribuit quod in ipso fuerat ut posset perire. Vnde et ipse inducit in duodecimo libro rogantem Iunonem ne pereat nomen Latinum; item in execratione Didonis legimus «nec cum se sub leges pacis iniquae»; iniqua enim pax est i
Abbreviated transcription (Latin):
Et alio loco arercurnis nec te trora ca¬
pit / Iroiam ant dicit ꝗͣ primo fecit
eneas Et luiis le iͦ s Cato ĩ orrugib
testantur dum enim ħ fierent abag¬
restibus obmilneratum regiuĩ eiuĩ mõ¬
ta st bella aut lauro lauinium ⁊
sugnificat dum donee. Tam diu enim
dmicanit ꝗ din ad tempus faciende
Cinitatis nenit .i. donec tumis occũ¬
rerꝙ aut Romam ꝙ est sensus dũ
Inlatum hec ẽ figura uiltata apuo
uirgilium qđ eĩm ꝑ accusatm cũ pͥposi¬
tione dicimius ille ꝑͣ datiuũ ponit sine
Contrarium aũt qd or ab enea latino
origiem duare pͥma ẽ iocunda ab¬
solu̾tio ut unde nõ referas ad ꝑsonã
orriginibus hoc dicit ciuus auctori¬
tatẽ Salustius sequit̾ inbello catelli¬
ne pͦ. Italiam tensse. quosdam
ꝗ appellabantũ ab orrigines hos po
latini nõ tm a Troyanis seil et̃ ab
orriginibus cũ añt uera expositio
hie nouimus ꝙ uicti uictorum nomẽ
accipiunt noluit ant̃ uicor enetis

Expanded text:
rius «nec te Troia capit» – Troiam autem dici quam primum fecit Aeneas et Livius in primo et Cato in Originibus testantur – dum enim haec fieret, ab agrestibus ob vulneratum regium cervum mota sunt bella; aut ‘Laurolavinium’, et significat ‘dum’ ‘donec’ - tam diu enim dimicavit quam diu ad tempus faciendae civitatis veniret, id est donec Turnus occumberet; aut ‘Romam’, et est sensu‘in Latium’, et est figura usitata apud Vergilium. Quod enim per accusativum cum praepositione dicimus ille per dativum ponit sine contrarium est quod dicit ab Aenea Latinos originem ducere. Prima est iucunda absolutio, ut ‘unde’ non referas ad personam,  Tamen Cato in Originibus hoc dicit, cuius auctoritatem Sallustius sequitur in bello Catilinae, «primo Italiam tenuisse quosdam qui appellabantur Aborigines. Hos poLatini non tantum a Troianis sed etiam ab Aboriginibus. Est autem vera expositio haec. Novimus quod victi victorum nomen accipiunt; potuit ergo victore Aenea
Abbreviated transcription (Latin):
rotiens rauai thesaide cordi. Qualitas
carminis pat& nam ẽ metrum hec¬
gicum e actus mixtus ubi s poeta
loquitur s alios inducit loquentes
Est aũt heroicum qđ ystat exdiuinis hu¬
manisq ꝑsonis continens uera cũ fuet¬
is tiam eneã add Italiam uenisse ma¬
infestũ ẽ uenerem uo locuta cũ Ione
mis sumq mercurium constat de ꝯpoĩtꝭ
Est aũt stilus granduocus ꝗ ostãt ma¬
qno p̾monie magn̾isq simis Scimmis eni
teia gña ẽ oicendi humile medium ge¬
anilocum. Intentio Uirgilii ħ est home¬
rum mutari Et augustum laudare
aparentib. ⁊lamq ẽ filius actie q̃ na¬
ta ẽ d iulia sorore cesaris inlii Iulius
aũt Cesar a Iulio enee filio crumem
ducit ut ofirmat ip̃e uugilius dicens ama

Expanded text:
totiens rauci Theseide Codri». Qualitas totiens rauci Theseide Codri». Qualitas carminis patet; nam est metrum heroicum et actus mixtus, ubi et poeta loquitur et alios inducit loquentes. Est autem heroicum quod constat ex divinis humanisque personis, continens vera cum fictis; nam Aeneam ad Italiam venisse manifestum est, Venerem vero locutam cum Iove missumve Mercurium constat esse compositum. Est autem stilus grandiloquus, qui constat alto sermone magnisque sententiis. Scimus enim tria esse genera dicendi: humile, medium, grandiloquum. Intentio Vergilii haec est: Homerum imitari et Augustum laudare a parentibus; namque est filius Atiae, quae nata est de Iulia, sorore Caesaris, Iulius autem Caesar ab Iulo Aeneae originem ducit, ut confirmat ipse Vergilius «a
Abbreviated transcription (Latin):
inis abdiderat se se atq aris in uisa
sedebat ggarsere unes animo sbit ira
cadenti ultisci pateiam  sceleratas
sumere penas Scilicet ħ spartam in¬
columis patamq micenas aspiciet
pareoq ibit regma truumpho. Conin¬
quimq domumiq pr̃es natosq indebit
Nliadum turba s frigias comitata mi¬
nister. Occiderit fuero pri amuis te¬
oia arserit igni: Dardanlum totiẽs
sudait sanguine litus Non ĩta nãq
ꝙ si nullum memorabile nom̃ femi.¬
nea inpena est hẽt ħ nictoria lauoẽ
Extinxisse nephas tantũ & sũpsisse
merentis & laudabõ penas auĩmis
expresse iuuabit ultricio flãmes
ꝓcineres satiasse mioꝵ Talia iac
metapontum cupit uidexe ualituomnẽ
e solis ardore ꝯteaxit. Sepultus est
aũt neapoli ouuus tumnulo abip̃o ꝯpoñt
ẽ disticon tale. Mantua me geniut
calabri rapuere tenet nĩc parthano¬
pe cremi pascua rura duces. Titulus¬
ẽ eneis deriuatum nomen ab enea

Expanded text:
inys, abdiderat sese atque aris inuisa inys, abdiderat sese atque aris inuisa sedebat. Exarsere ignes animo; subit ira cadentem ulcisci patriam et sceleratas sumere poenas. 'scilicet haec Spartam incolumis patriasque Mycenas aspiciet, partoque ibit regina triumpho, coniugiumque domumque patres natosque uidebit, Iliadum turba et Phrygiis comitata ministris ? Occiderit ferro Priamus? Troia arserit igni? Dardanium totiens sudarit sanguine litus? Non ita. Namque etsi nullum memorabile nomen feminea in poena est, habet haec uictoria laudem. Extinxisse nefas tamen et sumpsisse merentis laudabor poenas, animumque explesse iuuabit ultricis famam et cineres satiasse meorum '. Talia iactMetapontum cupit uidere, ualetudinem ex solis ardore contraxit. Sepultus est autem Neapoli, in cuius tumulo ab ipso compositum est disticon tale: Mantua me genuit, Calabri rapuere, tenet nunc Parthenope. Cecini pascua, rura ducesrivativum nomen ab Aenea,
Abbreviated transcription (Latin):
Item ꝓ posuit mecenas grorgicã quam
Scrip̃sit ⁊ emendauit quadriendio po¬
stea ab augusto eneidem propositam
scripsit añis quindecm seo nec emẽ¬
dauit. Ediderit. unde eã moriẽs
precipit incendi Angustus nõ ne tatũ
pus petiret tuccã geͦ uarum hac le¬
ge qui uix̃ emendaẽ. ut suꝑflua dem¬
erent inhil aderent in unde s semi¬
plenos euis inuenimus nersiculos ut hie
cuͣrus fuit. Et aliquos de teactos ut in pͥnͦ.
Sed sic Ille ego qui quondam gracili modu¬
latui auena carmẽ s egressus siliusu¬
cina coegi. ut q̃uis anido parerent arna
Colono exatũ opus agricolis at nũchorrẽ¬
eura dedere
Iamq adeo suꝑ̾ unus eram cũ limina ueste
ꝙuantem ꝙ tucitam secreta insede la
Tmoarida aspiçio bant
clara incendia luoem erranti passim
oculos ꝑcuncta ferenti Illa sibi infestos
encesa ob ꝑpergama thenocos et da¬
naum penam e deꝓrti coniugis iras
premetuens trore gpatrie comuĩs et¬

Expanded text:
Item proposuit Maecenas Georgica, quae Item proposuit Maecenas Georgica, quae scripsit emendauitque septem annis. Postea ab Augusto Aeneidem propositam scripsit annis undecim, sed nec emendauit nec edidit, unde eam moriens praecepit incendi. Augustus uero, ne tantum opus periret, Tuccam et Varium hac lege iussit emendare, ut superflua demerent, nihil adderent tamen, unde et semiplenos eius inuenimus uersiculos, ut 'hic cursus fuit' et aliquos detractos, ut in princsed sic: Ille ego, qui quondam gracili modulatus auena carmen, et egressus siluis uicina coegi, ut quamuis auido parerent arua colono, gratum opus agricolis, at nunc horrenaegra dedere. Iamque adeo super unus eram, cum limina Vestae seruantem et tacitam secreta in sede latentem Tyndarida aspicio; clara incendia lucem erranti passimque oculos per cuncta ferenti. Illa sibi infestos euersa ob Pergama Teucros et Danaum poenam et deserti coniugis iras praemetuens, Troiae et patriae communis Er
Abbreviated transcription (Latin):
it. Nam ꝙ cremone  aediolani ꝑe
Neapoli stuouit adeo aũt uerecim¬
dissimus ut exmoribus cognomen acc¬
iperet. Nam dcũs ẽ parthenias om̃i
uita probatus. uno tam̃ morbo labo¬
rabat Nam inpatiens libioinis fuit
pͥmura / ab hoe disticon scĩm ẽ ĩ ba¬
listam latronem/ Monte so hor lapidũ
tegitur balista sepultus. nocte dieq tu¬
tum carpe uiator iter. Scripsit ꝙ̃ scp¬
tem uł octo libros osirm echnam cu¬
lice priapera. Cathaleton Epugama¬
ta copain diras. Postra ortis bellie
cnulibus int̾ anthoniũ & augnstũ an¬
gustus uictor oremonẽsium agros qr
p anthonio senserant. Deddit militib
suis qui cum nõ suffecissent adidit
agros mantuanos sb̃latos nõ ꝓꝓciu
iuim culpam seo ꝑꝑ uicinitatem cre¬
monensium. Unde ip̃e ip̃e inbuccolicis
uantua ue miser: nimium uicina
cremone. Amissis ergo agris Roma
uenit ꝙ usus patrocimo pollionis
⁊ mecenatis solus agrum quẽ amistit
meruit. Time drm proposuit pollio

Expanded text:
it; nam et Cremonae et Mediolani et it; nam et Cremonae et Mediolani et Neapoli studuit. Adeo autem uerecundissimus fuit, ut ex moribus cognomen acciperet; nam dictus est Parthenias, omni uita probatus. Vno tantum morbo laborabat; nam inpatiens libidinis fuit. Primum ab hoc distichon factum est in Ballistam latronem: Monte sub hoc lapidum tegitur Ballista sepultus: nocte die tutum carpe uiator iter. Scripsit etiam septem sine octo libros hos: Cirin Aetnam Culicem Priapeia Catalepton Epigrammata Copam Diras. Postea ortis bellis ciuilibus inter Antonium et Augustum, Augustus uictor Cremonensium agros, quia pro Antonio senserant, dedit militibus suis, qui cum non sufficerent, his addidit agros Mantuanos, sublatos non propter ciuium culpam, sed propter uicinitatem Cremonensium, unde ipse in Bucolicis: Mantua uae miserae nimium uicina Cremonae. Amissis ergo agris Romam uenit et usus patrocinio Pollionis et Maecenatis solus agrum, quem amiserat, meruit. Tunc ei proposuit Pollio
Abbreviated transcription (Latin):
ieam deserent ĩ isse ꝯsilium par¬
thanope diruendi post pestilentia
affictos ex responso oraculi urbem
restitusse sacraq prothanoꝑis cũ
magna religionẽ ꝓ recepisse nomẽ
aũt ne apolis obrecentem institu¬
tionem imposuisse parthanope .i. ne
apolis q̃ pͥmo excorpore unus sireio
illic sepulte parthanopem ẽ appella¬
ta studdiis florentem ignobilis oci
.i. artis poetice qđ ocium in nobile
appellamit ne quio de se uideretũ
storum qui et buccolica socipsi au¬
si brenit̾ a ie scripturarim rerin
executus ẽ titulim. Alit quidã andax
ppterea dcum uolunt qr in duab
glogis q̃ sunt in buccolicis occulte
Inuentus sit ĩ angustum ꝓpter agͦs
et carmina lusi figurate. Titire
tupatule Eecini subtegniine fagi
primum librum ꝑ hoc significat᷑.
IUEXEPONENNIS
auctoribus hec prius cõ¬
sideranda st̃ pocte uita
Tĩtulus operis. qualitas
Carminis. Soribentis in¬
tentio. Numerus libroꝵ.
ordo librorum. Explana¬
tuamis. que Ciuitas ẽ Uenetie diuẽ¬

Expanded text:
ino desererentur, inisse consilium Parthenopen diruendi. postea tamen pestilentia affectos ex responso oraculi urbem restituisse sacraque Parthenopes cum magna religione suscepisse, nomen autem Neapoli ob recentem institutionem imposuisse. parthenope id est Neapolis, quae primo ex corpore unius sirenis illic sepultae Parthenope est appellata. studiis florentem ignobilis oti id est artis poeticae, quam otium ignobile appellavit, nequid de se videretur storum qui etiam bucolica scripsi, aune breviter a se scriptarum rerum exsecutus est titulum. et aliter: quidam 'audax' propterea dictum volunt, quod in duabus eclogis, quae sunt in bucolicis, occulte invectus sit in Augu stum propter agros. et 'carmina lusi' figurate. 'Tityre te patulae ce cini sub t. f.' primum librum praeter hunc significat.exponendis auctoribus haec consideranda sunt: poetae uita, titulus operis, qualitas carminis, scribentis intentio, numerus librorum, ordo librorum, explanaiuitas est Venetiae. Diuer
Abbreviated transcription (Latin):
alemãni dicntur lucanii deseru¬
exe cauo centoriã fixa lemãno alit
mollia amnii ingallia y salpina ui¬
Seo si quem proles subito defecerit om̃ie
Miro isus est ordine: nam primo
ait quem admodum aĩalia apibus
inimica pellenda sint. Ddemn quib
medicamĩb morbo possint carere.
Nunc dicit penitus amisse qua possit
ubexibris occisis. bono aũt ẜmont uy
est nam cedi intadum secidi intendũ
uberari significat. Magr̃i aristeum¬
inuenit quẽ aomodum apes possit re¬
parari insincerus aꝑes tulerit ceuõ¬
uitiatus corruptus nam ideo uerber¬
antur ut exputrefacto cruore neem¬
es cerent᷑ uno apes st tulerit ꝓge¬
stiendum pliniu dice de bobus apes de
eips scabrones de mulii futos de asi¬
nis uespas creari. pellꝗtanopi canopus
Ciuitas est ix̃ alexandriam quar
Alexander condidit adinstat halami¬
dis sue qui de Ciuitate macedomẽ q̃
pellea nomĩatur Canope aut̃ dcã est
appellatus longe aũt epithethon pell¬
ei canopis sie usus est ut alibi chiai¬

Expanded text:
ucanus "deseruere cavo tentoria fixa Lemanno". et aliter: Mella amnis in Gallia cisalpina, vio. Ad v. 281 sed siquem proles subito defecerit omnis miro usus est ordine; nam primo ait quemadmodum animalia apibus inimica pellenda sint, deinde quibus medicaminibus morbo possint carere; nunc dicit penitus amissae qua possint verberibus occisis. bono autem sermone usus est: nam 'caedi' interdum occidi, interdum verberari significat. Ad invenit, quemadmodum apes possint repararivitiatus, corruptus: nam ideo verberantur, ut ex putrefacto cruore vermes creentur, unde apes sunt. tulerit sciendum, Plinium dicere de bubus apes, de equis crabrones, de mulis fucos, de asinis vespas creari. Ad v. 287 pellaei canopi Canopus civitas est iuxta Alexandriam, quam Alexander condidit instar chlamydis suae: qui fuit de civitate Macedoniae, quae Pella nominatur. Canopus autem dicta est appellatus. longo autem epitheto 'Pellaei Canopi' sic usus est, ut alibi "Tyri
Abbreviated transcription (Latin):
mr̃es imptialis. cicones aũt traces
mulieres st que ab orpeo sprete car¬
liberi sacea simulata Alit cicones
gens tratie a cicone apolinis filio dõe
Sepheus aũt qm post mortem eur¬
idicis om̃es feminas fasciotunt trãs¬
lato in pueris amor discreptus aspec̾
quo mimer obquam rẽ iuit accĩ¬
ni pot / e sprete quo munere .i. ma
orgia bachi qr sacra eius nocte ted¬
lebrantur ex quo nicellus ẽ cogno¬
minatus nocturmq orgia ꝓ noctu¬
na orgia ut ude noctis m̃t mar
morra caput a ceruice reuulsimi
ꝯstat caput orphei in ebrum proie¬
ctum & fluctus in lescam insula de¬
tulisse hebrnuis aũt fluuius in lratia
ꝗ ex forcib rodope montis prolabit᷑
alludit ad io qd dicit Ouioluuis qr cũ
caput eius delatum fusset adripã
mordere uoluisset conuersus est in

Expanded text:
scilicet. Cicones autem Thraces mulieres sunt, quae ab Orpheo spretae carsacra simulata. et aliter: Cicones, gens Thraciae, a Cicone, Apollinis filio, dicti. Orpheus autem quoniam post mortem Eurydices omnes feminas fastidiit, translato in pueros amore, discerptus est. Asper 'quo munere' ob quam rem vult accipi. potest et 'spretae quo munere' id est orgia quia sacra eius nocte celebrantur: ex quo Nyctelius est cognominatus. 'nocturnique orgia' pro 'nocturna orgia', ut "udae vocis iter". Ad v. 522 caput a cervice revulsum constat caput Orphei in Hebrum proiectum et fluctus in Lesbum insulam detulisse. Hebrus autem fluvius in Thracia est, qui ex fontibus Rhodopae montis prolabituralludit ad id quod dicit Ovidius, quia cum caput eius delatum ad ripam serpens mordere voluisset, est conversus in
Abbreviated transcription (Latin):
effectat olimpi yparat sibi duu¬
nos honores. Alit affectat ꝓ inten¬
dit ut apuo plantum / ut me depo¬
nai iuno eam asfectas uiam s ap
Texrentiũ nam disciplina ẽ eisdem
mirarier ancillas quȩ as ͥnãs affectat
libro quarto dixit cumanos incolas
a parentib digressae parthonorẽ
urbem constitiusse dẽam a partho¬
nope Sirene cuins corpus et ibi in¬

Expanded text:
ffectat olympo praeparat sibi divinos honores. et aliter: 'affectat' pro 'intendit', ut apud Plautum "ut me deponas vino, eam affectas viam" et apud Terentium "nam disci plina est isdem munerarier ancillas, qui ad dominas af fectantus libro iv. dicit, Cumanos incolas a parentibus digressos Parthenopen urbem constituisse, dictam a Parthenope sirena, cuius corpus etiam
Abbreviated transcription (Latin):
Misticum enim dr̃ bis eandem ĩrbrã
ex ordine sine mntmissione dexti asꝑi
on aut̃ fluuiꝰ ẽ tratie circa quem ad
estinguendunt amoris morabatur
seohic ꝓebro positus. Hec uoluissꝗ

Expanded text:
itur enim bis eandem umbram ex ordine sine intermissione. Ad v. 507 on autem fluvius est Thraciae, circa quem ad extinguendum amoris morabatur sed hic pro Hebro positus. Ad v.
Abbreviated transcription (Latin):
uelle. ꝑoli axes .i. extreme partes celi
Et her / etherem ĩ hoe loco ꝓaere posint
nibes enim unde s fulmina aeris se
nõ etheris & frequent. Uirgilius duo
ista ꝯfuoit. Intentant minantur
om̃ĩa aũt adsup ⁊ era retulit extẽpo
illico. Et est añgurum oermo Templ¬
um enim dicitur locui manũ desigli¬
atꝰ in aere . postquem fcũm illico cap¬
cantur anguria. Enre puauit ut en¬
eam ultimam tritum dicat. frugor̃
timore ꝙ ẽ reciprota translatio nam
ꝑ timor pro feigore ⁊ frigus ꝓtimõr
ponit᷑ ut Terrentius uxorem tuam pa¬
uitare aiunt nõ timere / sed laborare
frigoribus uteimq enim ĩ unũ oxitũ
cadit sicut de calore & fcuor̃ urere
borree penetrabile frigus adurat In
rire nanfragio qr aĩa uinea ẽ ⁊ ex¬
tinqui uidetur in mori .i. elemento

Expanded text:
re’. POLI axes, id est extremae partes caeli. AETHER aetherem hoc loco pro aëre posuit; nubes enim, unde et fulmina, aëris sunt, non aetheris. Et frequenter Vergilius duo ista confundit. INTENTANT minantur. OMNIA autem ad superiora rettulit. EXTEMPLO ilico. Et est augurum sermo. ‘Templum’ enim dicitur locus manu designatus in aëre, post quem factum ilico captantur auguria. AENEAE seORE timore. Et est reciproca translatio; nam et timor pro frigore et frigus pro timore ponitur, ut in Terentio «uxorem tuam pavitare aiunt» non ‘timere’, sed ‘laborare frigoribus’; utrumque enim in unum exitum cadit, sicut et de calore et de frigore ‘urere’ Boreae penetrabile frigus adurat». Irire naufragio, quia anima ignea est et extingui videtur in mari, id est elemento
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ egciptum cõmeasse dicit᷑ palea aũt
ucibus cherone in oppium ab uxore
ꝓthei cognominatum. Emathie .i. ma
cedonie propterea memĩt hoc loco qr
contminata ẽ tratie. Alii sic palene
dens maris huius ꝙ doridos filie ne
tio est sic loquitu nam ꝙ ita inter
eius desment doli i formarũ uarierd
bidinem. stultitiam ferocitatem do¬
lum. q̃ dum in eo uigent pars illa
qua uicimis ẽ diuinitati i. prudentia
nõ apparet/ que tune potest suas
uires tenere cũ fuerint illa religate
cim quis caruerit om̃ib nitiis und
sacredotem hñe dicit dine posse. uati¬
mari ⁊ suscipere diuinitatem cum
religata in eo funĩt inea cupiditas silue¬
teii asperitas lapsus animi aquarũ
mobilitati similis. frangentur ĩ anes
minima tũe uidentur. Lucanuis me¬
dio cũ phebus ĩ axe ẽ aut cilum nox
atra tenet tc̃ ip̃e .s. sacerdos. access¬

Expanded text:
in Aegyptum commeasse dicitur. Pallene autem in Aegyptum commeasse dicitur. Pallene autem ucibus Torone est oppidum, ab uxore Protei cognominatum. Emathiae, id est Macedoniae, propterea meminit hoc loco, quia contermina est Thraciae. alii sic: Pallendeus maris. huius et Doridos filiae Netio, sic loquitur: nam ita et in tereius desinent doli, id est formarum varietas: bidinem, stultitiam, ferocitatem, dolum. quae dum in eo vigent, pars illa quae vicina est divinitati, id est prudentia, non apparet: quae tunc potest suas vires tenere, cum fuerint illa religata, id est cum quis caruerit omnibus vitiis. unde sacerdotem hunc dicit tunc posse vaticinari et suscipere divinitatem, cum religata in eo fuerit ignea cupiditas, silvestris asperitas, lapsus animi, aquarum mobilitati similis. frangentur inanes snumina tunc videntur: Lucanus "medio cum Phoebus in axe est aut caelum nox atra tenet, tunc ipse sacerdos access
Abbreviated transcription (Latin):
patos aũt insula ẽ erinti ul ut pompeiꝰ
dicit insula rhodiorum Alii sie car¬
patum mare. inter thodum xalex¬
andriam q̃d ẽẽ dicitur et carpeto insu¬
la ut lucilius carpatũ mare transue¬
ctatus cenabis rodi. Aliter carratos
insula iux exiptum aqua uicinum
pelagns carpatum apƿillatũ ẽ.hic
aliquͦ regnauit prothens telicta pe¬
llene cuutate thesalie adquam cine
reuersus ẽ postra qd oñdit hoc loco di¬
cens patriamq renisit pallenem Et
Equi enim marimi pͥma parte equi
sunt postrema. resoluuntur inpisteo¬
ałr eosdem ꝙ pisces & equos dicit pell
ent pellenem hoc uicit qr prometheus
añ ꝗ̃ in egiptum emigraret tratig
fuit incola ubi habuit chironem fili¬
os thilogonũ & poligonum ꝗ cũ adue¬
nas luctari secum adugiret excru¬
ciarent ad extremum uicti q int̾i¬
mpti ab hercule animum pr̃is ꝑtu¬
lerunt qua propter cũ thedio pñtim
rerũ uellet solũ reuerter. Neptumnd
illic sup mare specum frcit ꝑ quam

Expanded text:
pathos enim insula est Aegypti, vel, ut Pompeius dicit, insula Rhodiorum. alii sic: Carpathium mare inter Rhodum et Alexandriam, quod †obesse dicitur a Carpatho insula, ut Lucilius "Carpathium mare transvectus cenabis Rhodi". et alitinsula iuxta Aegyptum, ad quam uicinum pelagus Carpathium dicitur. Hic aliquando regnauit Proteus relicta Pallene, civitate Thessaliae, ad quam tamen reversus est postea: quod ostendit hoc loco, dicens "patriamque revisit Pallenen". Aequi enim marini prima parte equi sunt, postrema resolvuntur in pisce pisces et equos dicit. Ad v. 390 pallenen hoc ideo dixit, quia Proteus, antequam in Aegyptum commigraret, Thraciae fuit incola, ubi habuit uxorem Toronen, filios Telegonum et Polygonum. qui cum advenas luctari secum adigerent et excruciarent, ad postremum victi et interempti ab Hercule animum patris perculerunt. quapropter cum taedio praesentium rerum vellet solum vertere, Neptunus illic subter mare specum fecit, per quam
Abbreviated transcription (Latin):
scerit dicens graues fitas ut bonũ
facinus ꝙ malũ facuus dicanus
bonum uenenum s malum uenenũ.¬
senentibus austris figura ẽ celebr
it austris pro uentis. Eoliam uest
st que st post fretrum scicilie appe¬
llate eolie ab eolo rege i pote filio
ꝗdem fingunt hune cẽ Regdem nẽ¬
torum Sei ut uarro dicit rex fuit
insularum exquarũ nibulis a fa¬
peditis insui ẽ uentos sua potestate
retmere hic illic ut sũperius hic cũ¬
xui fuit Uastͦ antro philosophica rõe
hoc fingit poeta naturale enim ẽ
Ut loca concaua plena sint uentis
luctantes laborantes egcedi cupiẽteᷤ
sonoras gcanisonas et ẽ tempesta¬
tis epiteton oroo aut̃ talis eulus
uentos & tempestates sonoras uasto
antͦ premit ac uinclis ꝙ carcere
frenat lianslatio ẽ ꝑ pocticam li¬
tentiam sta. Canceẽ aũt ẽ undet¬
unq ꝓhibenur exire Dictus qi ãcer
ab arcendo locus aũt ĩquo ꝓuantꝰ
noxii carcerem dicimus mĩo tn sĩ¬

Expanded text:
s ‘graves fetas’, ut ‘bonum facinus’ et ‘malum facinus’ dicimus, ‘bonum venenum’ et ‘malum venenum’. AVSTRIS figura est celebrait ‘austris’ pro ‘ventis’. AEOLIAM VENIT sunt post fretum Siciliae, appellantur Aeoliae ab Aeolo rege, Hippotae filio,quidem fingunt hunc regem esse ventorum, sed, ut Varro dicit, rex fuit insularum, ex quarum nebulis et fperitis visus est ventos sua potestate retinere. HIC illic, ut superius «hic currus fuit». VASTO ANTRO physica ratione hoc fingit poeta; naturale enim est ut loca concava plena sint ventis. LVCTANTES elaborantes egredi. SONORAS graves sonis . Et est tempestatis epitheton. Ordo autem talis est, ‘Aeolus ventos et tempestates sonoras vasto antro premit’. AC VINCLIS ET CARCERE FRENAT translatio est per poeticam licentiam facta. Carcer autem est undecumque prohibemur exire, dictus quasi ‘arcer’ ab arcendo. Locum autem in quo servantur noxii ‘carcerem’ dicimus numero tantum sin
Abbreviated transcription (Latin):
aiuditatem expemuit tenere cupientis
eum fecisse impetum. Dicit ꝑ q̃t inr¬
ꝯtinentes aĩos homiũm docet poeta
.I. quis nam hidie est. nam particla
post ponitur antea ꝑponet Terren¬
enim ueteres ꝓ inprudenti audacia di
unt hie aũt dicit cũ omnia noueris
desine aduentus mei causam uelle co
sonitum dentibus eeodens. Alit hos ẽ
Sed magna significat tesiphonẽ .i. ml
tis ultrioer nam ideo thesipho ne dcã
quidem scelerũ ẽ ista ꝑsolutio et alii
ita distinguntꝰ ut sit sx te ꝓmussa. Alii
ibi hasmifabilis orpheus suscitat. Nõ
humulem aũt dicit Thesiphonem ÷ mõ

Expanded text:
viditatem exprimit tenere cupientis, oteum fecisse impetum dicit: per quod incontinentes animos hominum docet poeta.c. id est 'quisnam'. hodie enim 'nam' particula postponitur, antea praeponebatur: Terenenim veteres pro inpudenti audacia dicunt. hoc autem dicit: cum omnia noveris, desine adventus mei causam velle cogsonitum dentibus reddens. et aliter: sed magni. et significat Tisiphonen, id est mortis ultricem: nam ideo Tisiphone dicta rum scelerum est ista persolutio. et alii ita distingunt, ut sit 'a te commissa'; alii 'tibi has miserabilis Orpheus'. non humile autem numen dicit Tisiph
Abbreviated transcription (Latin):
fignificat ut sit sextus caus aut̃
uento uerbum gerundium ẽ na
intelligi debet aduentu sit enim ge¬
alibi ⁊ pacem troiano arege petendu
quidam sic uento audiendum ꝯstituũt
Ut est illud cum placioum uentis star
anteni epitheton amantis ẽ. Ignosa
anes participium sine uerdi orrigine
nõ tñ facit ignoscor sic̃ nͨ triũfor re¬

Expanded text:
icat, ut sit septimus casus: aut 'ventu' verbum gerundi est — nam intellegi debet adventu —: fit enim gealibi "et pacem Troiano ab rege petendum". quidam sic: 'vento' audiendum 'consistente', ut est illud "cum placi dum ventis staret antem epitheton amantis est. Ad v. articipium sine verbi origine: non enim facit 'ignoscor', sicut nec 'triumphor
Abbreviated transcription (Latin):
erat obice tegere ꝯsueuit nã tune
illic nõ erat obite obiectione ꝙ meliꝰ
obliquũ a lumine Et ẽ sciendum ꝓtheu
temporalem suscipere diuinitatem
ore canis. hac oriente maximi calors
Qs ex his graues morbi. qdeoq Rome
om̃ibus dimiis sacrum tanarium fit
ꝓ publicos sacerdotes. Medium ant ox¬
ordo est torrens indos Sirius arde¬
bat Sirius cĩm apoctiis ꝓ sole ponitũ
ab aliquibus eorum camcula in telligi

Expanded text:
egit tegere consuevit: nam tunc illic non erat. obice obiectione. et melius obliquum a lumine. et sciendum, Proteum temporalem suscipere divinitatem; ore canis. hac oriente maximi calores et ex his graves morbi: ideoque Romae omnibus annis sacrum canarium fit per publicos sacer dotes. 'medium' autem 'orordo 'tor rens Indos Sirius ardebat'; Sirius enim a poetis et pro sole ponitur: ab aliquo eorum canicula intellegi
Abbreviated transcription (Latin):
thonomĩa a am̾ arma quibus inbello
utimur ꝓ bello posuit sic̃ toga qua in
pace utimnr ꝓpace ponit᷑ ut sicrro¬
cerant arma toge i bellum paci Arm
uirumq figura ẽ usitata ut nõ eo or¬
oine ⁊ espondeamus quo proponimus
Nam pmo de errorib ente dicit postra
debello hac antẽ fugura ꝙ̃ inprosa utq̃.
sic̃ Cicero in uerximi. Nam sine ullo
sumptu nr̃o copus tuicis frimnentaꝵ
aluit armauit dirum quem nõ deb.
Seo circum stantiis oñdit eneam. Cano

Expanded text:
tonymia. nam arma quibus in bello tonymia. nam arma quibus in bello utimur pro bello posuit, sicut toga qua in pace utimur «cedant arma togae», id est ‘bellum paci’. ‘Arma virumque’ figura usitata est, ut non eo ordine respondeamus quo proposuimus; nam prius de erroribus Aeneae dicit, post de bello. Hac autem figura etiam in prosa utimur; sic Cicero in Verrinis «nam sine ullo sumptu nostro coriis, tunicis frumentoque aluit, armavit». VIRVM quem non dicit, sed circumstantiis ostendit Aenean. CANO
Abbreviated transcription (Latin):
hie q̃o nlła ẽ licet in aliis in ueniatur
centum. Oroo qͦ manifestus est licet ꝗ¬
um conçidit postterauit encas inde ad
ddonis rẽgna ꝑuenit nescientes hane ar¬
tem ẽẽ poeticam. ut amediis incipiẽtes
narrationem pͦ reddamus. ut nõniũqͣ.
futura pre occupemus ut ꝑ natticinã¬
tionẽ q̃d̾ et̃ oratiui sic p̃cĩpit ĩ arte po¬
etica ut ẽt nũc dicat iam nũc debentia¬
dici pleraq differat s pñs in tempus
obmittat onde ostat ꝑite fecisse Ure¬
gilium. Sola superẽ explanatio que
inpresenti expositione probabitũ. Nã¬
bucco licorum & gror. alia xatio ẽ licet
eadem sit obyuatio sciendum p̃terea
ita ueteres incipiebant carmen a titu¬
lo carminis sui ut puto. Arma uirũq̃
cano. Lucanns bella ꝑ amathios plusꝗ¬
cuuilia campos. Statius fraternas acies
altnaq regna ꝓhanis.
multi uarie disserunt cũ
sũpsisse pͥncipium sicut in premissa
eiusdem uita monstratum ẽ. per ãma
au̾t bellum sugnificat Et ẽ tropus me¬

Expanded text:
hic quaestio est, licet in aliis inveniatur centum. ordo quoque manifestus est, licet qum concidit, post erravit Aeneas, inde ad Didonis regna pervenit, nescientes hanc esse artem poeticam, ut a mediis incipientes per narrationem prima reddamus et non numquam futura praeoccupemus, ut per vaticinationem: quod etiam Horatius sic praecepit in arte poetica "ut iam nudici, pleraque differat et praesens in tempus omittat». Vnde constat perite fecisse Vergilium. Sola superest explanatio, quae in sequenti expositione probabitur. HaBucolicorum et Georgicorum alia ratio est, licet eadem sit observatio. Sciendum praeterea ita veteres incipiebant carmen a titulo carminis sui, ut puta «arma virumque cano», Lucanus «Bella per Emathios», Statius «Fraternas acies alternaque regna profanis». multi varie disserunt cur sumpsisse principium, sicut in praemissa eius vita monstratum est. per 'arma' autem bellum significat, et est tropus me
Abbreviated transcription (Latin):
leues ineunt / leuon tuno ad arma
Ex perientiã nullo aocente. ars ꝓusũ
Austens filius fuit apolinis ꝙ cire¬
nes filie penei fluminis thesalie qui
cũ eurititem nimpham uxorem or¬
phei uitiare noluisset silla fugiens
a serpente finsset occisa inpharum
iracundia cunctis apibus ꝙ aĩalib
ꝑditis mr̃is implorauit auxiluim
penera tempe qr ꝑta ꝑ peneius flu¬
caput sie dixit ut tu sanguinis
nater Inuidiosum ẽ noĩe parentes
uocure unde est ꝙ paulo post ꝙre
xudelem nomine dicit sic in xiiͦ. ĩ
desperatione ait ruitq inplorans no
natuo exdiis in uisus est fatis sic̃
inpͥmo eneuis nos tua progenies aeh
ꝯbus amiius arcem item quis te
nate dea ꝑ tot pericula casus inse
ne arares bene pascere. apesꝙ̃ hre
alibi nõ nullus arctro dignus hono
augure debueram Alit reliquo p

Expanded text:
leves ineunt 'leves' nunc ad armat'experientia' nullo docente ars per usuAristaeus filius fuit Apollinis et Cyrenes, filiae Penei, fluminis Thessaliae. qui cum Eurydicen nympham, uxorem Orphei, vitiare voluisset, et illa fugiens a serpente fuisset occisa, nympharum iracundia cunctis apibus et animalibus perditis matris imploravit auxilium. peneia tempe quia per ea Peneus flucaput sic dixit, ut "tu sanguinis mater invidiosum est nomine parentes vocare, unde est paulo post "et te crudelem nomine dicit": sic in duodecimo in desperatione ait "ruitque inplorans nomnatus ex diis, invisus est fatis: sic in primo Aeneidis "nos, tua progenies, caeli quibus adnuis arcem", item "quis te, nate dea, per tanta pericula casus inseqne arare, bene pascere, apes etiam alibi "non ullus aratro dignus honosaugere debueram. et aliter: 'relinquo' pro
Abbreviated transcription (Latin):
Dt eo ip̃e alibi saltus ge satin petito
longinqua Tarenti seo nõ placit ut
aquatiles lanificeta tarentinã pire¬
no. Sunt in bisseptem p̃stanti corp¬
ore nimphe. Sed magis poetice tõfi¬
ta noĩa accipiamꝰ. Sane mira ua¬
ra narietati. nam ne continuatio
omum posset gñare fastidium In

Expanded text:
dicitur: ipse alibi "et Saturi petito lon ginqua Tarenti". sed non placet, ut aquatiles lanificae Tarentinam purno "sunt mihi bis septem praestanti corpore nymphae"; sed magis poetice conficta nomina accipiamus. sane mira varietate usus est: nam ne continuatio nominum posset creare fastidi
Abbreviated transcription (Latin):
fur for uocatur hiberos abactores
fere euim hispani omes a c̾nni abacto¬
res st etałr ibrri gens in ponto sed
abra loca st̃ inquib se apͥ uoluũt
Siluestribus aũt ideo qr circa casas
de ꝓpentũ remediis ꝗ ingressi tecta
num .s. spẽs ẽ młtis apta meditamĩ
ꝑ nitiosa dum tangit. Uipera upera
latixibus exeunt pulli cũ matris inte¬
ritu. Lucamis uiperei coheut abru¬

Expanded text:
ur. Ad v. 408 hiberos abactores; fere enim Hispani omnes acerrimi abactores sunt. et aliter: Hiberi gens in Ponto; sed abra loca sunt, in quibus se apri volvunt. 'silvestribus' autem ideo, quia et circa casas de serpentum remediis, qui ingressi tecta num autem species est multis apta medicaminiperniciosa dum tangit. vipera autem lateribus exeunt pulli cum matris interitu: Lucanus "viperei coeunt abru
Abbreviated transcription (Latin):
uides quocimq molus. hinc petudes arꝰ
menta hine .i. ex deo ꝙ diuino spiritu
simiunt om̃ĩa cũ nasci ceperint iutã
ceterum corpus ex quatũo alementis
eut ddiximus alit more suo pecudes
y armenta diuisit y alibi q̃ cura bo¬

Expanded text:
 hinc pecudes a. 'hinc', id est ex deo, ex divino spiritu, sumunt omnia, cum nasci coeperint, vitam: ceterum corpus ex quattuor elementis est, ut diximus. et aliter: more suo pecudes et armenta divisit, ut alibi "quae cura bo
Abbreviated transcription (Latin):
Dithagore sectam usurpar nioetur
Sed ego puto simplicit referri imãs
philosophorum neq enim statim epi¬
cureus debet nideri si lib̾tate poetica
ait illo uirgilium me tp̃re dulcis aleo¬
at parthanope studiis florentem
enius est executus inseptio quem hoc
loco brenit colligit ut probet et̃ apes
ꝑtem hr̃e diinitatis. Namq gmna
carnem ab aqua humorem ab aee
anelitum abigne feruorẽ a diuino spũ
minibus. Namq metunt cupint ga
faciunt dimictant enim am colli¬
gunt flures puident pluuias facea¬

Expanded text:
ienam sectam usurpare videtur. sed ego puto simpliciter referri sententias philosophorum: neque enim statim Epicureus debet videri, si libertate poetica ait "illo at / Parthenope, studiis florentem enius est exsecutus in sexto, quem hoc loco breviter colligit, ut probet etiam apes partem habere divinitatis. namque omnia carnem, ab aqua umorem, ab aere anhelitum, ab igne fervorem, a divino spapibus. Namque metuunt cupiunt, faciunt. Dimicant enim, colligunt flores, praeuident pluuiam. Ha
Abbreviated transcription (Latin):
aĩalia fugiant Ceras recudere in¬
anes que sine melle sunt cere/ sañ
tious apibus minutatim incisam ce¬
bula fucus beñ dyxit mimificus ala¬
Alit in munis uitiosus piger ꝙͦ qui

Expanded text:
animalia fugiant. cerasque recidere inanes dum sine melle sunt cerae. sane vis animalibus, apibus minutatim incisam cebula f. bene dixit 'inmunis fucus' a laet aliter: 'inmunis' otiosus, piger et qui
Abbreviated transcription (Latin):
mul Tangete una ẽ de pliaçibus uiui
Ut aut ẽt ut supͣ diximus hie mel p̃¬
cipit colligendum orientib pliadibusi.
flueta reditura procumpunt Aut
eadem situs fugiens ubĩ piscis aquosi
Anstealem ꝑiscem signficat qui aqu
tp̃re in occasum pliades ceperint da
excedunt modum. nam cũ suo irascũ
nõ suo sed a se illato & amphitologice
dictũ ẽ ut tũ Turni in uiria mr̃e
amonit quam inferebat .s. nõ infer¬

Expanded text:
 Taygete una est de pliadibus septem. ut autem etiam supra diximus, bis mel praecipit colligendum, orientibus pliadibus, ifluenta reditura prorumpunt. Ad v. 234 aut eadem sidus f. v. piscis aqvosi australem piscem significat, qui aqu tempore tendere in oc casum pliades coeperunt: nam supra est excedunt modum: nam cum suo irascuntere ponunt non suo, sed a se illato. et amphibolicos dictum est, ut "cum Turni iniuria Matrem admonuit", quam inferebat scilice
Abbreviated transcription (Latin):
mphas napas enñ greci dicunt nemo
idantur bestie. Ad delubra ad templa¬
ras orphei ut irarum obliuiscat᷑ orp¬
hei dats est gexcus. Lethea paꝑauera
facessit qr plures hostias imolauit
enim hee ex improniso uenit ut apes
ta cixenes tantum adplacanda mi¬
mina ꝑtinebant Notandum sane ex

Expanded text:
nymphas: νάπας enim Graeci dicunt nemora. idantur hostiae. Ad v. 540 ad delrias orphei ut irarum obliviscatur. orphei dativus est graecus. lethaea papavera 'facessit', quia plures hostias immolavitenim haec ex inproviso venit, ut apes ta Cyrenes tantum ad placandum numina pertinebant. notandum sane, quia ex
Abbreviated transcription (Latin):
qo ab ca inhͦ alias puella hoia comn¬
tata. ẽ cum deam lanifitio ꝓnocassos
inferio folit in uisa minerue exilli
fabnla dixit qr inoetur aranea qui¬
onoam uirgo mineruã lainfitii soti¬
litate prouocasse qua uicta gusa est
ĩh genus alalis qo arant̃as texit¬
parentesis usq ad illos u̾sus hic iam
Salbancos suadebo in cedere odores
pedibus in nicem tenent. Licet oreb¬
cior sit illa opinio ꝙ sine pedibus nasc¬
aut᷑ prnno esse dicutut ut teñca
comperatiões singnlis implende uer¬
siculis de homero translate st quas
incendenda e nõ ut supua timus mel
ultͦ uaro diuinarumꝰ libͦ sexto can¬
em tollit producit. decespite siluam d
espitre nõ deterra sed de radice. Au
purii colorii folia quodam nirore ꝑ
mina melle Mellia fluus gallie ẽ
iuix̃ quem hec hba plurnia nascitur

Expanded text:
d ab ea in hoc animal puella Lydia commutata est, cum deam lanificio provocasset inferior. et aliter: invisam Minervae ex illa fabula dixit, quia videtur aranea, quondam virgo, Minervam lanificii subtilitate provocasse: a qua victa conversa est in hoc genus animalis, quod aranea texitparenthesis usque ad illum versum 'hic iam galbaneos suadebo incendere odorespedibus invicem tenent: licet crebrior sit illa opinio, quod sine pedibus primo esse dicuntur, ut "trunca pconparationes singulis impletae versiculis de Homero translatae sunt, quas incendenda est, non, ut supra, thymus; mel ultro Varro divinarum libro vi. "canem tollit de caespite silvam 'de caespite' non de terra, sed de radice. Ad purei coloris folia quodam virore esmina mellae Mella fluvius Galliae est, iuxta quem haec herba plurima nascitur;
Abbreviated transcription (Latin):
gia fecimdat harena. Nouum eim
semꝑ limen trahit qui efficit fecimꝰ¬
oicatem uñ ẜ nilus dc̃usꝰ est qĩ nra
le mageit trahens nã antea nilus la¬
tine melo dicebatur usq coloratis am¬
fundamenta defensionio mee ip̃os
dum tantum e cohartandum bonis
imbres lectlim sit melius aũt ẜm
plantum hec imbrex dicimus: namq
ait fregisti imbrices meas. Dũ te dign¬
fenix notus le bon zephirus argetes
trachias aparreas borteas cirrus
Fephirus obliqua luce fenestras que
ex ob liquo lumen infundunt ut
I ramorum framina dicitur añt
eo hic ramus ⁊ hoc ramale persins
in ossibus humõ ut poete bini uituli
inquo plurimum feruentis est san
ad aneribus nascunt᷑ aĩalia q qo¬

Expanded text:
gra fecundat h. novum enim semper limum trahit, qui efficit fecunditatem: unde et Nilus dictus est quasi νέαν ἰλὺν trahens; nam antea Nilus latine Melo dicebatur. Ad v. 293  usque coloratis amfundamenta defensionis meae". Ad dum tantum et coartandum bovis imbrex' lectum sit, melius tamen secundum Plautum 'haec imbrex' dicimus, namque ait "fregisti imbrices meas, dum te dignenix, Notus, Libonotus, Zephyrus, Argestes, Thrascias, Aparctias, Boreas, Circius, Zephyrus. obliqva luce fenestras quae ex obliquo lumen infundunt, ut in st ramorum fragmina. dicimus autem et 'hic ramus' et 'hoc ramale': Persiuin ossibus umor utpote bimi vituli, in quo plurimum ferventis est sangcadavere nascuntur animalia,
Abbreviated transcription (Latin):
poscens. Naiorem enim expugnantesie¬
ligioem totam experientiam collocabãt
Salustius nõ notis neq supplicibus me¬
loribus deorum auxilia comparant᷑
uigilando la borando ꝓspe om̃a celunt
ubi secordie rete atq ignane tradulers
dicimis illã rẽ arrida febris ꝓ arridda
efficit corpora. Tamẽ scienoum febrem
licrat a feruore dcã sit ẽẽ ẽt framo¬

Expanded text:
p. maiores enim expugnantes religionem, totum in experientia collocabant: Sallustius "non votis neque suppliciis muliebribus deorum auxilia comparantur: vigilando, laborando prospere omnia cedunt. ubi socordiae tete atque ignaviae tradideris, dicimus 'illam rem'. arida febris quod arida efficit corpora. tamen sciendum, febrem, licet a fervore dicta sit, esse etiam
Abbreviated transcription (Latin):
comunes hr̃e debeẽ ut caritas sit nõ li¬
ant pueri fedee pacto ut incissim in
almaribus uł ĩ agris laborent al arti
ait narcissi lacenna. Alluxit ad fabu
lo post dicit sepe et duris errando
in codibus alas attriuere: deinde te¬
naces suspendunt ceras mella retmẽtes.
adultos faciunt. Cecidit custodia sort̾
ex sorte nam aduerbium ẽ qd traxit a
fucos pecus a p̃sepib arcẽt. fucus est
dilis apibus ocĩs eo ꝙ sit apib no¬
cuno qd cũ ip̃e nihil guinat aliena cõ¬

Expanded text:
communes habere debere, ut caritas sit, non liant pueri". foedere pacto ut vicissim in alvearibus vel in agris laborent. Ad v. 1ait 'narcissi lacrimam', allusit ad fabullo post dicit "saepe etiam duris errando in cotibus alas attrivere". tenaces ceras mella retinentes. adultos faciunt. Ad v. 165 cecidit custodia sorti ex sorte, nam adverbium est: quod traxit a fucos pecus a praesepibus arcent fucus est similis apibus, dictus eo quo sit apibus nocens, quod cum ipse nihil gignat, aliena co
Abbreviated transcription (Latin):
exrugineos y acinctos furrugineos ce
rultos dicit .i. nigri coloris ip̃e enim
dixerat sunt s uacinia nigra ꝗ eñ
⁊ equos ⁊ corpora curant sane cure¬
re corpus si de homib dicanus de cibi
& lanacͦ in telligimus ũl alterut᷑ͦ si
de apibus tantum cibo accipinnus fit
sonitus mussantq eras mussant he
enixi militiam peperere Intdum s ꝓ
oubitatione ut mussat rex ip̃e lacimus
quos gños nocet mussant aut murm¬
urant᷑. Ennius in decimo sic ait. asp¬
ectabat uretutem legionis sue spectas
si mussaret .i. oubitaret q̃ demiꝙ caua
pugnanc fieret aut duri labores
ꝑ nat᷑a mellis ut ip̃e o libi melle so¬
poratam  meoicatis frugib offam
Sco melius suos artus ꝓ exignitate

Expanded text:
errugineos hyacinthos ferruginei, id est nigri, coloris: ipse enim dixerat "sunt et vaccinia nigra"; qui et equos et corpora curant". sane 'curare corpus' si de hominibus dicamus, et cibo et lavacro intellegimus vel alterutro; si de apibus, tantum cibo accipimus. Ad v. 188 fit sonitus mussantque oras 'mussant' henixi militiam peperere", interdum et pro dubitare, ut "mussat rex ipse Latinus", "quos generos vocet". 'mussant' autem murmurant: Ennius in x. sic ait "aspectabat virtutem legionis sive spectans si mussaret dubitaretque denique causam pugnandi fieret aut duri labores"pro natura mellis, ut ipse alibi "melle soporatam et medicatis frugibus offam". sed melius 'suus somnus' pro exiguitate
Abbreviated transcription (Latin):
Plantus q̃ folles thaurini hñt cum
Igremem uersantq tenaci forpice
furrum. Compositum nomen exfori
suo quȩxant nõ aliena diripiant ue¬
cure. Sicut senes muros tuenturr nͨ
Sie poetice. masculino furens adinerũ¬

Expanded text:
Plautus "quam folles taurini habent, cum inem. versantque tenaci for- cipe ferrum conpositum nomen ex formo suo quaerant, non aliena diripiancurae sicut senes muros tuentur nec est; hic poetice masculino, referens se
Abbreviated transcription (Latin):
Segunt luce sõ ip̃a inctusq animi sie
ħ dixit ut o p̃stans animi iuueis¬
⁊ comnisit in legem sibi datam terq
Lucanus in orpheo dixit fcũm stecpitũ
cedeuntem euridite ob hoe ꝙ gandet.
delia retro ftã uocant Qnidius bĩs

Expanded text:
victusque animi sic hoc dixit, ut "o praestans animi iuvet commisit in legem sibi datam. Ad vLucanus in Orpheo dicit factum strepitum redeunte Eurydice ob hoc, quia "gaudent delia retro fata vocant Ovidius "bis
Abbreviated transcription (Latin):
ueam nimiu duram ualidam spinos
Iam pͥa ferentes primorũ arborũ spiꝰ
uocatur gñe masculino: nam sentes has
timpistis ut spitioq subit ꝓgestus in iqͦ
E dicit se carmuĩs brenitatẽ constructu
oxtos lemus nõ posse describere. Aliis po¬
t memora Sargilium maxtialẽ signat¬

Expanded text:
uram nimium duram, validam. spinos iam pruna ferentes prunorum arbor spinus vocatur genere masculino; nam sentes has angustis, ut "spatioque subit Sergestus iniquo". et dicit se carminis brevitate constrictum hortos plenius non posse describere. Ad v. 148 aliis Gargilium Martialem sign