comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
referĩt id in oratie sua dilactet nobis atq explicet.
go me hercde inquit Muciꝰ antra nr̃a magis hoc ca uolebã q̃ mea. Ne¬
q ei tantopere hãc aCrasso duputatio deñderiba quãtopere eiꝰ in caĩs
oracione delector. Nũc uõ Crasse mea quoq & c̾a rogo ut quonia tantam
halenius ocii quãtũ iam diu nobis nan amtingit ne grauere editicare id opꝰ
ꝙ institiusti formã eĩ tociꝰ negocii opĩone maioru meliorẽ q uideo quã ue¬
hementer prolo.
Um ũo inquit Craiius. mirari satis non que & te ire Sceuola dende¬
rare que ego neq teneo ut hi qui docent neq sint eiꝰ gnĩs ut ũ op¬
time tenerẽ digna eeñt ista sapiencia ac tius uirum.
N tu inquit ille si de istis comunib & ꝓuagatis uix huic etati audi¬
endum putas &̃ ne illa negligere ponĩmꝰ que tu oratori cognostẽda

Expanded text:
refersit in oratione sua, dilatet nobis atque explicet.' refersit in oratione sua, dilatet nobis atque explicet.' 'Ego me hercule' inquit Mucius 'antea vestra magis hoc causa volebam, quam mea; neque enim tanto opere hanc a Crasso disputationem desiderabam, quanto opere eius in causis oratione delector; nunc vero, Crasse, mea quoque te iam causa rogo, ut, quoniam tantum habemus oti, quantum iam diu nobis non contigit, ne graveris exaedificare id opus, quod instituisti: formam enim totius negoti opinione meliorem maioremque video, quam vehementer probo.' 'Enimvero' inquit Crassus 'mirari satis non queo etiam te haec, Scaevola, desiderare, quae neque ego ita teneo, uti ei, qui docent, neque sunt eius generis, ut, si optime tenerem, digna essent ista sapientia ac tuis auribus.' 'Ain tu?' inquit ille: 'si de istis communibus et pervagatis vix huic aetati audiendum putas, etiamne illa neglegere possumus, quae tu oratori cognoscenda
Abbreviated transcription (Latin):
attendo. Fantus eni cursus uerboꝵ fuit & sic euolauit or̃o: ut & esi &
Socupletem ac tererti domu ueneri non expliciti ueste neq proniito aege̾¬
to ue q tanu ex sigius propuli cnlo cats s huis oininin inultis magiim̃¬
ornamenta eiꝰ ingenii ꝑ quedã in uolucra ornamenta atq integimienta ꝑ¬
spexi sed ea cotemplari aiperem iux aspiciendi potãs fuit Ita neq hoc poss
dicere me om̃o ignorire quid possideat neq plane noste atq uidiñe.
Uin tu igitur facis idẽ inquit Sceuola q fateres s̃ in aliquã donĩ
spectandi cupidus ẽẽs non dubutares rogare dominũ ut proferri iuleret
preserti ũ eẽs familiaris. Similr̃ aũt potes a Crasso ut ea copiã argumẽtoꝵ
ĩuorũ qͣ constructã umno in loco & ꝑtraniẽna naua pretereñtes strictu aspe¬
xinus in lucẽ preferat & iuo qͦ in loco cllocet.
Sͦ uõ inquit Cotta ate peto s ceuola me ei & hũc Sulpicium impe¬

Expanded text:
attendo: tantus enim cursus verborum fuit et sic evolavit oratio, ut eius vim et locupletem ac refertam domum venerim, non explicata veste neque proposito argento neque tabulis et signis propalam conloornamenta eius ingeni per quaedam involucra atque integumenta perspexi, sed ea contemplari cum cuperem, vix aspiciendi potestas fuit; itaque nec hoc possum dicere, me omnino ignorare, quid possideat, neque plane nosse atque vidisse.' 'Quin tu igitur facis idem,' inquit Scaevola 'quod faceres, si in aliquam domum spectandi cupidus esses, non dubitares rogare dominum, ut proferri iuberet, praesertim si esset familiaris: similiter nunc petes a Crasso, ut illam copiam ornamentorum suorum, quam constructam uno in loco quasi per transennam praetereuntes strictim aspeximus, in lucem proferat et suo quidque in loco conlocet.' 'Ego vero' inquit Cotta 'a te peto, Scaevola:—me enim et hunc Sulpicium impe
Abbreviated transcription (Latin):
ptes distributa ut deberet primũ reꝑire qđ diceret demiꝰ re inuenti
non iolu̾ ordine. s & incomento quodã atii udicio dupeniare atq copo¬
nere. Tum ea deniq uestire atii ordinare oracume post memori se¬
re ad extremu agere cum dignitate & uenustate ¶ Eca illa cognorn
& acceperam anteq̃ de re diceremus micio conciliandas eotũ ẽẽ mimos ꝗ
uidirent denide rem demostranda postei controuersumm constituendi.
di. Extrenu aut oricione ea que pronolus eent ampliticanda & augen¬
di que qr reñt pro aduersariis infirmanda ati fragruda ¶ Auierm c̃e
que de oraciois ipius ornimentis triderentur inqua precipitur primu
ut pure & latine loquanur demi ut plane & dillucide tum ut ornite
rost ad retum dignitate apte & qi decore singularũq rerĩ precepta cogno¬
tam quin & que maxime propria eent nature tamen inhis ip̃is aete
adhiberm adhyberi iuidera Nan de actione & de memoria quedi b̾iia

Expanded text:
 diceret, deinde inventa non solum ordine, sed etiam momento quodam atque iudicio dispensare atque componere; tum ea denique vestire atque ornare oratione; post memoria saepire; ad extremum agere cum dignitate ac venustate. Etiam illa cognoram et acceperam, ante quam de re diceremus, initio conciliandos eorum esse animos, qui audirent; deinde rem demonstrandam; postea conda; extrema autem oratione ea, quae pro nobis essent, amplificanda et augenda, quaeque essent pro adversariis, infirmanda atque frangenda. Audieram etiam quae de orationis ipsius ornamentis traderentur, in qua praecipitur primum, ut pure et Latine loquamur, deinde ut plane et dilucide, tum ut ornate, post ad rerum dignitatem apte et quasi decore; singularumque rerum praecepta cognoram. Quin etiam, quae maxime propria essent naturae, tamen his ipsis artem adhibe
Abbreviated transcription (Latin):
esteat ie si unũ aligil att̃ert aut teuica urtutẽ aut usũ alique̾ militarẽ
auerburũ cursu pitam putant. Omiu uero lonatuĩ arciui acĩq
uireutũ pparum societirẽ angnatioẽq nõ notũt. Sed ut ad grrais
fruse dicuntur uno temixre qui sapientes & hairrentur & uoca¬
tentur. Hii omines p̾ere muilesiũ thalemi ciuitatin sius prefuetũt
Quis aoctior isdem temporaꝵ aut cuiꝰ eioquentu int tras initructiõ
fuisse riuditur: qͣz pnsistrati. Quis primus ixmeri libros iynisusos
antea uc disposiruĩe diitut ut nũc halenius. Non fuit ile qđ ciui¬
pus sius utils sed ita clouencia floruit ut litteris doctrina  pee

Expanded text:
si unum aliquid adfert, aut bellicam virtutem aut usum aliquem militarem; in verborum cursu positam putant; omnium vero bonarum artium, denique virtutum ipsarum societatem cognationemque non norunt. Sed ut ad Graecosfuisse dicuntur uno tempore, qui sapientes et haberentur et vocarentur: hi omnes praeter Milesium Thalen civitatibus suis praefuerunt. Quisfuisse traditur quam Pisistrati, qui primus Homeri libros confusos antea sic disposuisse dicitur, ut nunc habemus? Non fuit ille quidem civibus suis utilis, sed ita eloquentia floruit, ut litteris elegantiaque
Abbreviated transcription (Latin):
philolaus urch ⁊ a tarentinũ aut ipe pitogyras rotã ulã ueterẽ italie gͥ¬
ciã aus quondã niagiu uocitata ẽ cieł nõ arbitror. Sic eiz uides unã
poonũtudũ ualiuss&  ir id ditendũ q nõ repugnanit natura dedis¬
soẽ esoque̾cia preititisie. Itiq ip̾e a ristutiles tum fiorere ĩotratem
nobilitate discipuloꝵ iuderoa ꝙ ip̃e iuas dũputatioes acais fuce̾nib &
cirulib ad in aneni s inõĩs elegantia traniniiss murauit repente toti
torina̾ prore aisciplinȩ sue ueriũ q quẽdã de philoteta paudo secus di¬
rit. Iue ũi turpe sibi ait eẽ tatere cum barlits. hic au̾t cũ socratẽ patr¬

Expanded text:
tinum? aut ipse Pythagoras totam illam veterem Italiae Graeciam, quae quondam magna vocitata est? Equidem non arbitror; sic enim video, unam pronuntiandum valuissent et se ad dicendum quoque non repugnante natura dedissent, eloquentia praestitisse. Itaque ipse Aristoteles cum florere Isocratem nobilitate discipulorum videret, quod ipse suas disputationes a causis forensibus et civilibus ad inanem sermonis eprope formam disciplinae suae versumque quemdam de Philocteta paulo secus dixit. Ille enim turpe sibi ait esse tacere cum barbaris, hic autem, cum Isocratem pate
Abbreviated transcription (Latin):
eit acriꝰ iudiciũ & cerciꝰ par fere cretitoꝗ ẽ exlonga & breui & longue
longa pleruq sillalu terminari. Neq uõ hec tam acrem curam diligẽtia¬
qr disiderãt qͣ ẽ illa poetarũ quos necressitas cogit ut ip̃inumeri ac mõi
sic uerba uersu ieliulere ut nichil sit ne ĩpiritu ꝙ muumo ureuiꝰ aut lo¬
gius qͣ nectẽe est: liberior ẽ oracio & plaue ut aicitur su & ẽ uereso¬
uita non ut fugiat aut teneat ut eeroe s ut sine uĩculis sibi ip̃a modẽt᷑
N anneq illud ego aliencior thxoplirati ⁊ putat oratioe que ꝙ sit po

Expanded text:
est acrius iudicium et certius, par fere cretico, qui est ex longa et breui et longa: est acrius iudicium et certius, par fere cretico, qui est ex longa et breui et longa: longa plerumque syllaba terminari. Neque vero haec tam acrem curam diligentiamque desiderant, quam est illa poetarum; quos necessitas cogit et ipsi numeri ac modi sic verba versu includere, ut nihil sit ne spiritu quidem minimo brevius aut longius, quam necesse est. Liberior est oratio et plane, ut dicitur, sic est vere soluta, non ut fugiat tamen aut erret, sed ut sine vinculis sibi ipsa moderetur. Namque ego illud adsentior Theophrasto, qui putat orationem, quae quidem sit po
Abbreviated transcription (Latin):
uolui luno sp̾u põt. Sed hic nature mõus ẽ. artis aliꝰ. Nau cum unt iui¬
meri piures iambitũ & trocheũ tr̃equter segregat ab oratore A ristoti¬
les catule uester: ꝗ natura tũ incurrut ip̃i in oracitẽ seemoneq nr̃u
Sed it insignes ꝑcusĩones eorr uumeroꝵ & minuti pedos. Quirepri¬
impune progredi lico dumi taxit pedes aut paulo plas ne plane inuee¬
ĩum aut s̃imlitudiue̾ irecs̃ũu.ncidamus. Alie it gemine ꝗb htres
ixroi redes imprintiina continuandoꝵ uerboꝵ satis decare eñlũ ꝑ
batur aũt ab eodem illo maxunt penu ꝗ ẽ duplex. Nã aut alonos on
qͣz tres ureues consecũtur ut hec uerludemute ĩcipite comprinute. aut
ab reuan deiticeps triln extrema producta atii longa. sicullaat̾ domu¬
rraut sonupedes atq illi pħ exordiri placoe ãsupiore pene & posteriore
finiri. Eit aut pean hic posteĩornõ sillabaꝵ nũo. s auriũ mensumqꝙ

Expanded text:
uolui uno spiritu potest, sed hic naturae modus est, artis alius: nam, cum sint numeri plures, iambum et trochaeum frequentem segregat ab oratore Aristoteles, Catule, uester, qui natura tamen incurrunt ipsi in orationem sermonemque nostrum; sed sunt insignes percussiones eorum numeroinpune progredi licet duo dumtaxat pedes aut paulo plus, nec plane in uersum aut in similitudinem uersus incidamus: ‛altae sunt geminae quibusheroi pedes in principia continuandorum uerborum satis decore cadunt. probatur autem ab eodem illo maxime paean, qui est duplex: nam aut a longa oritur, quam tres breues consequuntur, ut haec uerba, desinite, incipite, comprimite, aut a breuibus deinceps tribus, extrema producta atque longa, sicut illa sunt: domuerant, sonipedes. atque illi philosopho ordiri placet a superiore paeane, posteriore finire. est autem paean hic posterior non syllabarum numero, sed aurium mensura, quod
Abbreviated transcription (Latin):
non uenuctas sed nectem̃tas ip̾a fabricata eit. Nau cumi eẽt hĩta rac̾io
queadmõm ex utraq ꝑte tecti aqua delaberetur utilitatẽ templi fasti¬
gii dignitas coniẽcuta est ut &e si ĩ celo capitoliũ statueretur ubi inbres
c̃c̃ nou possõe ullãm ũne t̾astigio dignitatẽ hñturu f̾iuñe iudratur. Nocĩ
om̃in item ꝑtib orõis eueuit ut utlitatõ ac prope necressitatem sua¬
uitas quedã ⁊ lepos consequat᷑. Ciauũstas m̃ ator iterpũcta uerloꝵ
mmine inter dusio atu augustie ĩpiritas at tiarrut. Ia inuentum est¬

Expanded text:
enustas, sed necessitas ipsa fabricata est; nam, cum esset habita ratio, quem ad modum ex utraque tecti parte aqua delaberetur, utilitatem templi fastigi dignitas consecuta est; ut, etiam si in caelo Capitolium statueretur, ubi imber esse non posset, nullam sine fastigio dignitatem habiturum fuisse videatur. Hoc in omnibus item partibus orationis evenit, ut utilitatem ac prope necessitatem suavitas quaedam et lepos consequatur; clausulas enim atque interpuncta verborum animae interclusio atque angustiae spiritus attulerunt: i
Abbreviated transcription (Latin):
bus delphis nõ ĩ aurata statua ied aurra statueretur. Atuz hi quos nomuĩa¬
ui młtiq preterea sum dicendi doctores uno tempore tuerũt. Ex quib
intłigi põt ita ie remi hr̃e ut tu ceãe dieis oratoris q nom̾i ap̃ antiqquos
ingrecumaiore quidamul anpuulł gloria tlorum̃e. Quo ꝗ mayis au¬
uito tibi ne plꝰ laudis an grecis iuntuperatiois statua ẽẽ tribuendũ citui
ilia iingua ac morib uatus oecupatusima in ciuitate uł priuatorũ negrais
rene omĩb uł orlus terre peocuritione ac sũim imperii gulernacione ai

Expanded text:
ex omnibus Delphis non inaurata statua, sed aurea statueretur. Sed hi, quos nominaex omnibus Delphis non inaurata statua, sed aurea statueretur. Sed hi, quos nominavi, multique praeterea summique dicendi doctores uno tempore fuis, oratorisque nomen apud antiquos in Graecia maiore quadam vel copia vel gloria floruisse. Quo quidem magis dubito tibine plus laudis an Graecis vituperationis statuam esse tribuendum: cum tu in alia lingua ac moribus natus occupatissima in civitate vel privatorum negotiis paene omnibus vel orbis terrae procuratione ac s
Abbreviated transcription (Latin):
Grometria musicã litteratũ coguitionẽ & poctarũ atiiz illa que dena¬
turis rerũ que de hommu morib que rebi publicis dicerentur sed
sua manu contecuse scilitoe ninus hic qił est progrenꝰ sed ex eoipo c
iectura facilis quantũ ũbi illi ip̃i gratores de predarisũnus artini apecie¬
rit qui ne iorididiores quuł repudiarint. Quul de prodico Cerode tra¬
simacho calce doio de protagori abilericaloquar. quorũ unꝰ quisq pli¬
rinũ temporiln illis &e denatura rerũ & disseruit & scripsit. Ire ale le¬
aut non est uretus unq̃ as ocrate neo sermo ille platõis uerus est aut¬
ũ eit uietus eloquencior uudelitoe fuit & disiercior Socrates &e ut tu ap¬
rellis copiosior & menior orator s hic in illo io platiis ubro de ouure
auecumq in duceptatione questionẽq ⁊ nocaret᷑ ĩe copioũssĩme dicturũ
ẽẽ profĩtetur. isqr peuiceps ex oninub ausus eit in conuentu prioscere qui

Expanded text:
cam, litterarum cognitionem et poetarum atque illa, quae de naturis rerum, quae de hominum moribus, quae de rebus publicis dicerentur, se sua manu confecisse. Scilicet nimis hic quidem est progressus, sed ex eo ipso est coniectura facilis, quantum sibi illi oratores de praeclarissimis artibus appetierint, qui ne sordidiores quidem repudiarint. Quid de Prodico Cio, de Thrasymacho Calchedonio, de Protagora Abderita loquar? quorum unus quisque plurimum ut temporibus illis etiam de natura rerum et disseruit et scripsit. Ipse ille Leaut non est victus umquam a Socrate nesi est victus, eloquentior videlicet fuit et disertior Socrates et, ut tu appellas, copiosior et melior orator—sed hic in illo ipso Platonis libro de omni re, quaecumque in disceptationem quaestionemque vocetur, se copiosissime dicturum esse profitetur; isque princeps ex omnibus ausus est in conventu poscere qua
Abbreviated transcription (Latin):
uium agitur ut inuxure diuortiũ neccessitis rogit ꝙ nõ habes aliude sumẽ¬
Sed cuc in suorũ uerboꝵ maxima copia tũ hoies aliena multo magis si st̾
racire traniata delectãt. id accidẽ credo uł ꝙ ingenii sperinen est quodidã
alia ducitur cogitatione neq tamen aberat que max̾ia ⁊̃ derectatio uł
ꝙ ĩsinglis uerbis res ac totũ sinule unticitur moxime adĩenius ip̃os

Expanded text:
m agitur, ut in uxore divortium, necessitas cogit, quod non habeas, aliunde sumere; sed in suorum verborum maxima copia tamen homines aliena multo magis, si sunt ratione translata, delectant. Id accidere credo, vel quod ingeni specimen est quoddam ui audit, alio ducitur cogitatione neque tamen aberrat, quae maxima est delectatio; vel quod in singulis verbis res ac totum simile conficitur; vel quod omnis trans
Abbreviated transcription (Latin):
sa re cognta de ungłis reis & cemunib & litib itaturre pouint
Nanc ad coniuetudine exerctaciõis uos adulescentes eit cohortatus
Antomiꝰ atq amunutis anguitis q contretationib ad om̃e uiz ua¬
uietite inq disserendi traducẽdos putauit. Quare nõ eͥ paucoꝵ ubel¬
iorũ ixe nunus ut hi ꝗscripierũt de dicẽdi ratione arbitrati st̃. Neq
tusculani atu huiꝰ ambulaciois ante merediant aut nr̃e promeredi¬
ane sesuoni. Non eĩ solũ accurnda nobis neq procudnla ungua ẽ

Expanded text:
s reis et criminibus et litibus statuere possint. Hanc ad consuetudinem exercitationis vos, adulescentes, est cohortatus Antonius atque a minutis angustisque concertationibus ad omnem vim varietatemque vos disserendi traducendos putavit; qua re non est paucorum libellorum hoc munus, ut ei, qui scripserunt de dicendi ratione, arbitrantur, neque Tusculani atque huius ambulationis antemeridianae aut nostrae posmeridianae sessionis; non enim solum acuenda nobis neque procudenda lingua est,
Abbreviated transcription (Latin):
iꝑ eximum rerũ miximarũ sciãm agreas polliciti philosophi upellatiu¬
nuerĩaru rernͥ publicaru nomine uocantur om̃em cuulem oracionẽ
i ixrum alterutro gne uersari aut diffinita cotroueru̾ certis temiorib
ac reis proler modo plucrit no acartaginensit captiuos nr̃os reddius
upeilat eamiq trib late aut deliberatione aut lauelacione antinuit.
Iec autem altera questio infinita & qĩ propoita consultatio nonunatur
atq hatrnus loquantur. Eciã hac instituendi aiuisione utuntur. Sra
iti uon ut uirebat aut iuidicio ut denqz recuperare anussam possessicẽ
sed ut  paor eo uis ut culo di feingrndo is irpare iideantut. Nan alu
sterumn genus nđ eit terp ubn lotio tris dismintu otencat e la le

Expanded text:
propter eximiam rerum maximarum scientiam a Graecis politici philosophi appellati upropter eximiam rerum maximarum scientiam a Graecis politici philosophi appellati universarum rerum publitroversia certis temporibus ac reis; hoc modo: placeatne a Karthaginiensibus captivos nostros redditis appellant eamque tribus, lite aut deliberatione aut laudatione, definiunt; haec autem altera quaestio infinita et quasi proposita consultatio nominatur. Atque hactenus loquantur etiam hac in instituendo divisione utuntur, sed ita, non ut iure aut iudicio, vi denique recuperare amissam possessionem, sed ut iure civili surculo defringendo usurpare videantur. Nam illud alterum genus, quod est t
Abbreviated transcription (Latin):
cacione intiuãtione ac querendã aitru quam nichil ddici sulo nec pot ut in
dereculatorẽ improditorẽ impirricuta quib uti contĩrmatis crimuuln o
portae aliter eiũ ieunu it̃ atiiz mannes. Alii au̾t lut depreracione aut nu¬
ĩerationem: alii uõ ancipites dũputationes in quil deuiuerso gnͣe ĩ utra
de quiln aute dixi putatur. A pud antiquos erat eorũ aquiln om̃is derel
bono de dignitite utilitite honore ignonuni premio peni similibq derebĩ
utranq ꝑtem dicendi nimos & iu & artemnr̃e delemꝰ. Sed qm̃ de
nr̃a possemione depulũ impuo & colitigioso prediolo relicti suuius & ali¬
orum pitromi nr̃i tenere tueriq nõ potumꝰ ab his ꝙ indigussiniumũ
est qui urum primonium irruperunt ꝙ opus e̾ nobis intueniur. di¬
cũt igitur nume quudem illi qui ex patricula pua urlns ie loa nomen
nũt e pipatetici philosoph aut acharlennci nonunantur olim uitez

Expanded text:
tra quam dici nihil solet nec potest, ut in depeculatorem, in proditorem, in parricidam; quibus uti confirmatis criminibus oportet, aliter enim ieiuni sunt atque inanes; alii autem habent deprecationem aut miserationem; alii vero ancipitis disputationes, in quibus de universo genere ide quibus ante dixi, putatur, apud antiquos erat eorum, a quibus omnis de rebus  aequo et bono, de dignitate, utilitate, honore, ignominia, praemio, poena similibusque de rebus in utramque partem dicendi etiam nos et vim et artem habere debemus. Sed quoniam de nostra possessione depulsi in parvo et eo litigioso praediolo relicti sumus et aliorum patroni nostra tenere tuerique non potuimus, ab eis, quod indignissimum est, qui in nostrum patrimonium inruperunt, quod opus est nobis mutuemur. Dicunt igitur nunc quidem illi, qui ex particula parva urbis ac loci nomen habent et Peripatetici philosophi aut Academici nominantur, olim autem
Abbreviated transcription (Latin):
i locis quos ad tideni oriciois ficiendam adhiberi dixit Antrius uel cum
amplificatio pot plurunũ ea que una laus oratoris est  propria. Maxĩe
& muor eͥ illa exercitatio quam extremo sermone ĩstruxit Antoius ꝓ¬
ximo rricrebat laudandi ce inturerandi. Nichil eͥ enim ad exagerandam
C implitieidam oracioe accomoiciꝰ qͣz utrũq horum cumulitillime ta

Expanded text:
 locis, quos ad fidem orationis faciendam adhiberi dixit Antonius, vel cum amplificatio potest plurimum, eaque una laus oratoris est et propria maxime. Etiam maior est illa exercitatio quam extremo sermone instruxit Antonius, primo reiciebat, laudandi et vituperandi; nihil est enim ad exaggerandam et amplificandam orationem accommodatius, quam utrumque horum
Abbreviated transcription (Latin):
Nan ut grauis ut iuauis ut erucdita ũt ut liberalis ut ad mirabilis
ut polita ut ienius ut dolores hẽat qua̾tũ opus sit nõ eit singlorum arti¬
culorui in toto ĩpectantur hec corpore ut poro comiꝑia sit qiͣ uerhoru
sententiatũ q floib. id nõ debt ẽẽ tusũ equabilit̾ ꝑ omẽm racione
sed ita distinctũ ut sit qͣi in ornatu disipita quedam insignia & uua
Genus igitur dicẽdi est eligrudũ q maxinie tencat eos qui auiliãt &
ꝙ nõ iolũ delectat s & sine sacietate delecto. No ei amie iã expoctaĩ
puto ut moneai ut cauestis ne exilis ne iͥ culta sit uestra oratio ne uuil

Expanded text:
nam ut gravis, ut suavis, ut erudita sit, ut liberalis, ut admirabilis, ut polita, ut sensus, ut doloris habeat quantum opus sit, non est singulorum articulorum; in toto spectantur haec corpore. Ut porro conspersa sit quasi verborum sententiarumque floribus, id non debet esse fusum aequabiliter per omnem orationem, sed ita distinctum, ut sint quasi in ornatu disposita quaedam insignia et lumina. Genus igitur dicendi est eligendum, quod maxime teneat eos, qui audiant, et quod non solum delectet, sed etiam sine satietate delectet; non enim a me iam exspectari puto, ut mone
Abbreviated transcription (Latin):
hant exercitatione ungue doetrina aliquã o huaitatei dignam sci¬
enciam. Nos uo nouos magr̃os niihil ĩtelligeba posse docere niũ ut
hxx cum unũ traderetur & cum impudẽcie ludus eẽt putaui ẽe conioĩs
ne longiꝰ id ierperoe prouidere. qzͣ qͣ nõ hoc itastatus atii decerno ut
desperem latine ea de ꝗb disputauimus tradi ac ꝑ rolici. Datitur ei & aĩ¬
gua nr̃a & natura rerũ uetees illã excellẽte q prude̾cia grecorũ ad nru

Expanded text:
hanc exercitationem linguae doctrinam aliquam et humanitate dignam scientiam, hos vero novos magistros nihil intellegebam posse docere, nisi uthoc cum unum traderetur et cum impudentiae ludus esset, putavi esse censoris, ne longius id serperet, providere. Quamquam non haec ita statuo atque decerno, ut desperem Latine ea, de quibus disputavimus, tradi ac perpoliri posse, patitur enim et lingua nostra et natura rerum veterem illam excellentemque prudentiam Graecor
Abbreviated transcription (Latin):
prinu nobis racio simplicit᷑ iudenda est denude couicte. Nan cit ꝗila
ornitus oraciois qui ex singłis uerbis eit. Anus qui ex cotiatis cõ¬
uictis q constit eego uteniur uertuis aut his que propria it & terea
qͣi uocibula cerũ peneuna nata tũ relm ipis. aut hus que tranterũtur &
qͣi alieno in loro collocĩtur. Aut lus que nouanius & facimus ip̃i. Im
propriis eit igitur uertus illatius oratoris ut abiecta at alnolera tu¬
gut ieus atq illustril utatur inꝗtn plenũ quidda pleuu & ionaus r̃e
iudeatur. Sed uhxe uerboꝵ gne proprioꝵ aiectus ẽ qda hũdus atq
aut aliquis nõ bonis utitur nõ arte aliqua ppẽditur s quodã qi naturali
senũ udicitur. Inquo no nagnalius ẽ uitare uitiũ qꝙͣ qͣ ul est magnu¬

Expanded text:
primum nobis ratio simpliciter videndprimum nobis ratio simpliciter videndatis coniunctis constat. Ergo utimur verbis aut eis, quae propria sunt et certa quasi vocabula rerum, paene una nata cum rebus ipsis; aut eis, quae transferuntur et quasi alieno in loco conlocantur; aut eis, quae novamus et facimus ipsi. In propriis igitur est verbis illa laus oratoris, ut abiecta atque obsoleta fugiat, lectis atque inlustribus utatur, in quibus plenum quiddam et sonans inesse videatur. Sedaut "aliquis non bonis utitur," non arte aliqua perpenditur, sed quodam quasi naturali sensu iudicatur: in quo non magna laus est vitare vitiu
Abbreviated transcription (Latin):
noũ ut ditticile picditari & aut stat̾i ꝓcipere ita qͥ tu uerlus adcelũ extu¬
iisti : aut si nõ potueri tempꝰ nõ indere cũ tamen his nr̃is possim ẽẽ io¬
tentus.
Ic Sulpiciꝰ ego uo inquit crisĩe neq aristotitem utum neq car¬
e comuniũ nulgaris ixe cognicio satis magna est ad eam quam specto elo¬
Dauenciam ex qua ipͥitu ꝓmuttanescio que tum demqz cũ ca aliqua que
ame dicendi est desiderit queso. Quãourem insi finte es iam defessus &
si tii griues noniinnus ret̾er ad illa te que ad ip̃ oraciois lauilem splẽ¬
doremq ꝓtina̾. Que ego ex te audire uolui ut no desperarem me eioque
ci. Quis ei de isto gũe nõ docuit: nõ mitituit: nõ & scriptum ce
uquit. Sed geram morẽ & cadũ taxat qͥ nuchinota st̾ brcuiter ex ponã
tibi Ceniete iͥ ad eos qui auctores ił & inuentores harũ sane minu¬
taru rerũ reuertendũ. Quũs ignur oracio contintur exuerbis quoꝵ

Expanded text:
non sit difficile periclitari et aut statim percipere ista, quae tu verbis ad caelum extulisti, aut, si non potuerim, tempus non perdere, cum tamen his nostris possim esse contentus.' Hic Sulpicius 'ego vero,' inquit 'Crasse, neque Aristotelem istum neque Caret communium vulgaris haec cognitio satis magna est ad eam, quam specto, eloquentiam; ex qua ipsa tamen permulta nescio; quae tum denique, cum causa aliqua, quae a me dicenda est, desiderat, quaero. Quam ob rem, nisi forte es iam defessus et si tibi non graves sumus, refer ad illa te, quae ad ipsius orationis laudem splendoremque pertinent; quae ego ex te audire volui, non ut desperarem me eloquenci: quis enim de isto genere non docuit, non instituit, non scriptum etiam reliquit? Sed geram morem et ea dumtaxat, quae mihi nota sunt, breviter exponam tibi; censebo tamen ad eos, qui auctores et inventores sunt harum sane minutarum rerum, revertendum. Omnis igitur oratio conficitur ex verbis; quorum
Abbreviated transcription (Latin):
turꝰ in labris ueteres annici & cum ili maledicer&̃ qđ cum athens
tot aliꝗ ia depsedtam uitrare docuerat s ut accepimꝰ claro nieniꝰ ule
A naragoras uir sũntꝰ in miximatũ rerũ scia. Itaq hic dictrina c̃¬
tempore & uellicis reb. Qud Cricias: quid alcibiades: ciuitatib siuis
quid non loni s⁊ certe dicti atii aoquẽtes nõ ne socraticis erãt disputa¬
cionibi eruditi : Qus dinem siracusiũ doctrins omĩb expoluit: nõ
plato: atuz eũ idem ale nõungue soiu uerũ & aĩ ac uirtutis maguter

Expanded text:
cuius in labris veteres comici, etiam cum illi male dicerent quod tum Athenis tor aliqui ad clepsydram latrare docuerat, sed, ut accepimus, Clazomenius ille Anaxagoras vir summus in maximarum rerum scientia: itaque hic doctrinatempore et bellicis rebus. Quid Critias? quid Alcibiades? civitatibus quidem suis non boni, sed certe docti atque eloquentes, nonne Socraticis erant disputationibus eruditi? Quis Dionem Syracosium doctrinis omnibus expolivit? Non Plato? Atque eum ide
Abbreviated transcription (Latin):
om̃iu nicha sane ad rem ꝑtinoe si qua ire discrepuit ab antonii
lo iẽcus ame atq ab illo ꝑtita ac distributa. Nune ad reliqua progredi¬
ir niritz ad meu̾ munus ponsũ q reuocabo. Nan ex illis locis quos ex¬
rosuit Antomiꝰ omia iunt ad queq gna queitionũ argumꝰti siunẽia

Expanded text:
omnium nihil sane ad rem pertinet, si qua in re discrepavit ab Antoni domnium nihil sane ad rem pertinet, si qua in re discrepavit ab Antoni dne, sed paulo secus a me atque ab illo partita ac tributa. Nunc ad reliqua progrediar meque ad meum munus pensumque revocabo. Nam ex illis locis, quos exposui
Abbreviated transcription (Latin):
nel unestum glorie ca mortem obire. Comperationis aut̃ duo st̃ mõi
unꝰ cum ił ne sit an aliꝗa intersit queritur ut metuere &e uerrri rex
&tirrinus ut assencior & anicus. alterum cumi qui presto aliud alii
queritur ut illd̾ optinu ne cuu̾ꝰ sapientes an populari laude ducatur
Atq ixe quidẽ disceptationes que ad cognitite reterutur sic fere ailo¬
ctisimus hominib distribuu̾tur. Que uõ reterutur ad agedũ aut ĩ
ofticii disceptatione uersantur Quo ingenere quid rectũ faciendum¬
q ũt queritur cui loco om̃is uirtutũ & uiciorũ ẽ silua ib̾iecta aut in
inimori aliqua ꝑmocione aut gigenda aut fedada tollendan trac¬
tantur. Nuic generi ib̾iecte st̾ iohortationes obiurgatioẽs cõsutaui¬
ones nuseraciones omĩs q ad omiẽn aĩ motũ & impulsio & uiti
res terroe mitigatio. Eyplicatis igit᷑ his gĩ̾b ac mõĩs ausceptatioñ

Expanded text:
ne honestum gloriae causa mortem obire. Comparationis autem duo sunt modi: ne honestum gloriae causa mortem obire. Comparationis autem duo sunt modi: unus, cum idemne sit an aliquid intersit quaeritur; ut metuere et vereri, ut rex et tyrannus, ut adsentator et amicus; alter, cum quid praestet aliud alii quaeritur, ut illud, optimine cuiusque sapientes an populari laude ducantur. Atque eae quidem disceptationes, quae ad cognitionem referuntur, sic fere a doctissimis hominibus describuntur. Quae vero referuntur ad agendum, aut in offici disceptatione versantur, quo in genere quid rectum faciendumque sit quaeritur, cui loco omnis virtutum et vitiorum est silva subiecta, aut in animorum aliqua permotione aut gignenda aut sedanda tollendave tractantur. Huic generi subiectae sunt cohortationes, obiurgationes, consolationes, miserationes omnisque ad omnem animi motum et impulsio et, si ita res feret, mitigatio. Explicatis igitur his generibus ac modis disceptationum
Abbreviated transcription (Latin):
ut si queritur cur idoctissimi homines de maximis reb dissentunt
aut ele nutatioe ut si disputetur nõ in tecire uirtus in honiine aut nõ
iuitium possit comnurrti. de finicioẽs aũt it discrptationes ut cum
queritur ꝗd in comuni mente qͣi impresium sit ut si disseratur ia¬
ne ut uis ꝙ maxinie maxinie ꝑti sit utile. aut cum id cuiꝵ sitꝓ¬
stribuit᷑ imptes ut si querat᷑ quot sint gnã rerũ expectendarũ aut
naturalis nota cuꝰ̾ sit describatur ut si querat᷑ auari sp̃es sediciosi
glorioni. Coniecucuns aut duo pentia queitionũ gnã ronitur. n ĩ
uit ũmplex eit discepticio ut ũ duieratur ex petena. ne sit glorũ
uit ox compenaciõe laus an diuitie magis errerende suit. Simplici¬
um aut tres it̾ mõi de expetendis fugiendis ue reb ut ex retendine
ronores sint nun fugienda ne pauꝑtas. cleequo aut iniquo equum¬
ne sit ulcĩci inurias &̾e propinquorũ: de honesto aut turpi ut hoc sit¬

Expanded text:
ut si quaeratur, cur doctissimi homines de maximis rebus dissentiant; aut de immutatione, ut, si disputetur, num interire virtus in homine aut num in vitium possit convertere. Definitionis autem sunt disceptationes aut, cum quaeritur, quid in communi mente quasi impressum sit, ut si disseratur, idne sit ius, quod maximae parti sit utile; aut, cum quid cuiusstribuitur in partis, ut si quaeratur, quot sint genera rerum expetendarum, ut ma et quasi naturalis nota cuiusque sit, describitur, ut si quaeratur avari species, seditiosi, gloriosi. Consecutionis autem duo prima quaestionum genera ponuntur; nam aut simplex est disceptatio, ut si disseratur, expetendane sit gloria, aut ex comparatione, laus an divitiae magis expetendae sint; simplicium autem sunt tres modi: de expetendis fugiendisve rebus, ut expetendine honores sint, num fugienda paupertas; de aequo aut iniquo, ut aequumne sit ulcisci iniurias etiam propinquorum; de honesto aut turpi, ut hoc, sit
Abbreviated transcription (Latin):
etates dimnte ẽi est dictu quenã c̃a ñt cur ea que max̾ie sensus nr̃os
impellũt uoluptate & stotie unia acerrime comouaẽ abhis celerrinie
fastidio quodã & iacierate abalenuit. Quãto colorũ pucritudie &
antiuis tabulis illo ipo horrido obioieto q tenramiur quato melio¬
res it & deucaciores i cãtu flexiones & false uociue qͣͣ recte & seuere

Expanded text:
enim dictu est, quaenam causa sit, cur ea, quae maxime sensus nostros impellunt voluptate et specie prima acerrime commovent, ab eis celerrime fastidio quodam et satietate abalienemur. Quanto colorum pulcritudine et antiquis tabulis illo ipso horrido obsoletoque teneamur. Quanto molliores sunt et delicatiores in cantu flexiones et falsae voculae quam certae
Abbreviated transcription (Latin):
q ꝑtimuit. Ita &e loctis eloquentia popularis e disertis elegans dec¬
trina defuit. Dositu sit igitur imp̾nus ꝙ post magis intli̾getur s̃ie phi¬
losophia nõ posse eft̾iti quẽ queimꝰ eloquete. Nouut in ea tũ omĩa sunt
sed ut sic adiuua ut palestra hystrionẽ. Pua ei magnis ĩere rectinĩc

Expanded text:
que pertimuit: ita et doctis eloquentia popularis et disertis elegans docque pertimuit: ita et doctis eloquentia popularis et disertis elegans doctrina defuit. positum sit igitur in primis, quod post magis intellegetur, sine philosophia non posse effici quem quaerimus eloquentem, non ut in ea tamen omnia sint, sed
Abbreviated transcription (Latin):
nõ ex oiitiori disputatioib ductam. s emecdia ihilosoplni reret¬
tã & eam ꝙ cum antiquã tum ib̾ obicurim aut reprehensiois aliꝗ aut cee¬
te ad miactiois habituram. Nan aut nuͬrabuntur ꝗ hec ꝑtineant ad ea q̃
me sẽre noua idẽi ditere intugo. cum p̾uetera dicã s in audita plerisq
&fateor mie oratorẽ uĩ modosim aut õẽ quicuniq sim nõ ex retipru
officinis s ex achademie spaciis extitisse. Ina e̾i it curriculi multiplicu
uariorũ q sermonũ inꝗb platuis primũ st̾ impressa uestigia. Sed xh
ius x aliorũ phorum duputatioin & exagitatus maxume orator est &
aduitꝰ. Om̃is ei ubertas & qĩ silua dicendi dicta abillis ẽ nec satis tam̃
instructa ad forenies cãs quas ut illi ipi dicere solebat agrestioritn mu¬
młtis ꝙ ad iumentis magnis q caruit. Sed tamen ornata uerbis atii
ientenciis iactatire hũit im ipło nec paucoꝵ iudicũ reprchenũonem¬

Expanded text:
toriis disputationibus ductam sed e media philosophia repetitam, et eam quidem cum antiquam tum subobscuram aut reprehensionis aliquid aut certe admirationis habituram. Nam aut mirabuntur quid haec pertineant ad ea quame saepe nova videri dicere intellego, cum pervetera dicam sed inaudita plerisque, et fateor me oratorem, si modo sim aut etiam quicumque sim, non ex rhetorum officinis sed ex Academiae spatiis exstitisse; illa enim sunt curricula multiplicium variorumque sermonum, in quibus Platonis primum sunt impressa vestigia. Sed et huius et aliorum philosophorum disputationibus et exagitatus maxime orator est et adiutus; omnis enim ubertas et quasi silva dicendi ducta ab illis est nec satis tamen instructa ad forensis causas, quas, ut illi ipsi dicere solebant, agrestioribus Mupudiata multis quidem illa adiumentis magnisque caruit, sed tamen ornata verbis atque sententiis iactationem habuit in populo nec paucorum iudicium reprehensionem
Abbreviated transcription (Latin):
one sed sermõe tractatur. dem̃ dubiticio tũ disteducio tũ correctio ł
iggrediare & traicio in alium aniuicatio que eit qiͣ cum his ip̃is ap̃
quos dicas delibericio morũ ac uite inutatio uł imꝑioĩs uł sine illis ma
ingendi dei crimio erroris Inductio & inhilaritatẽ impulsio aut ante¬
excupacio. nim duo ila qͥ maxinie mou& smulitudo & exemplũ digg̃s¬
sio ĩ terpellacio contencio reticentu comendatio Uox quedã libera atu
& eftrenacior agendi cã racundia obiurgatie promissio deprecatio
obiectatio de diuacio breuis a propoito nont iupior illa diggrem̃o pui¬
gador onicitiasio icuo & opticio at exercitatio. Nis fere luib illu¬
itrant orationẽ sententie.
Natiõis aut ip̃ius tamqͣ armocũ est uł ad usum conmiinatio & qr re
sticio uel ad uenuistatẽ ip̃a trictatio. Nang grinuutio uerlirum ht̃

Expanded text:
one, sed sermone tractatur; deinde dubitatio, tum one, sed sermone tractatur; deinde dubitatio, tum aggrediare, et reiectio in alium; communicatio, quae est quasi cum iis ipsis apud quos dicas deliberatio; morum ac vitae imitatio vel in personis vel sine illis, maaugendi; descriptio, erroris inductio, ad hilaritatem impulsio, anteoccupatio; tum duo illa, quae maxime movent, similitudo et exemplum; digestio, interpellatio, contentio, reticentia, commendatio; vox quaedam libera atque etiam effrenatio augendi causa; iracundia, obiurgatio, promissio, deprecatio, obsecratio, declinatio brevis a proposito, non ut superior illa digressio, purgatio, conciliatio, laesio, optatio atque exsecratio. His fere luminibus inlustrant orationem sententiae. Orationis autem ipsius tamquam armorum est vel ad usum comminatio et quasi petitio vel ad
Abbreviated transcription (Latin):
guenda & freqñtanda om̃is oracio ĩentententiaꝵ atqr uerboꝵ. Nan
e ammnoracio una ire ꝑmultum mouo & illiutris explanacio rerun
qĩ grrantur ib aspectu pene ib̾iecto que & exponenda re plurimũ ualoẽ
traria sepe ꝓcussio eit plus ad inthigendũ quã dixeris significatio & distinc¬
tio & concisia breuitas & extenuacio & hiuc aducta diuisio a pecceptis
criaris non abhorens & are non longa digressio inqua cum fuit delectatio
tum reditꝰ ad ron aptus & continẽs ẽs̃ debebit propottio q quid sis
dicturꝰ ut ab eo ꝙ est dictum ieuictio & reditus ad propoĩtum & ite¬
racio & orõis opta condusio tum augendi nunuendi ue ei uẽĩtatis supla¬
cio ati transiectio & rogatio atq huic tĩnitima qiͣ ꝑtuctatio expoi̾tioq
sentencie sue tum illa que maxime qͣiͣ irrepit inhoninũ mentes alia di¬
centis ac ũgnificantis ditũmiulatio que eit ꝑiocũdeͥ cumii or̃oe nõ ctẽci¬

Expanded text:
 frequentanda omnis oratio sententiarum atque verborum. Nam et commoratio una in re permultum movet et inlustris explanatio rerumque, quasi gerantur, sub aspectum paene subiectio; quae et in exponenda re plurimum valent et traria saepe percursio est et plus ad intellegendum, quam dixeris, significatio et distincte concisa brevitas et extenuatio et huic adiuncta inlusio a praeceptis Caesaris non abhorrens; et ab re digressio, in qua cum fuerit delectatio, tum reditus ad rem aptus et concinnus esse debebit; propositioque quid sis dicturus et ab eo, quod est dictum, seiunctio et reditus ad propositum et iteratio et rationis apta conclusio; tum augendi minuendive causa veritatis supralatio atque traiectio; et rogatio atque huic finitima quasi percontatio expositioque sententiae suae; tum illa, quae maxime quasi inrepit in hominum mentis, alia dicentis ac significantis dissimulatio; quae est periucunda, cum orationis non contenti
Abbreviated transcription (Latin):
roterit. Pruna ei sequentẽ honestu ẽ insecũdis terciis q cõsistere.
Au ipoetis nõ homero son locus ẽ ut degratis loquar aut archiloco
Aristotiles ad mirabili quada scia copia ceteror studia restiuxit. Nec
soiu ib optinus satudiis excrllẽtes uiri aeteeriti nõ it Qne upitites

Expanded text:
quentem honestum est in secundis tertiisque consistere. quentem honestum est in secundis tertiisque consistere. Nam in poetis non Homero soli locus est, ut de Graecis loquar, aut Archilocho Aristoteles admirabili quadam scientia et copia ceterorum studia restinxit. nec solum ab optimis studiis excellentes viri deterriti non sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
sionem doctoꝵ atq prudẽciu̾. Quid eĩ est maiꝰ qͣr cũ s̃t inter orato¬
res lunos dĩimditudo iucdicare que ũt opti̾a qes de qiͣ fĩguri dicedi
ꝓ quou me sepiꝰ rogus aggrediar nõ tam ꝓt̾ĩciu̾di spe qͣ expiudi uolũ¬
tite. Malo ei cum itudiotuo sim obsetutꝰ deũderiri ate prudẽtiã mea
quaũ id nõ trceri ln̾iuolẽcu. Queris igitur idq iã sepiꝰ ꝙ eloquecie ge¬
nꝰ prole̾ maxime ce quale michi indatur illã au nichil addi posũt
ꝙ ego iumũ & ꝑfectiuiu uidicẽ. In quo uereor ne si id ꝙ iuis estece¬
ro eũq oratorẽ que queris ex pressero tardẽ itudia multur qui despe¬
racione ddebilitati expiri ul uolo̾ ꝙ se asłrqui posie diffidat. Seit par est
oñis onña exꝑiri qui res magnas d magnopere expecteitis concupiert
S si queni aut natura sua aut illa prestĩtis iugeiii ius furte desicio
aut nimiꝰ instructꝰ eĩt magnirũ artiũ discipłis teurit iuͥ eũ cuesũ que in

Expanded text:
tores bonos dissimilitudo, iudicare quae sit optima species et quasi figura dicendi? quod quoniam me saepius rogas, aggrediar non tam perficiendi spe quam experiendi voluntate; malo enim, cum studio tuo sim obsecutus, desiderari a te prudentiam meam quam, si id non fecerim, benevolentiam. quaeris igitur idque iam saepius quod eloquentiae genus probem maxime et quale mihi videatur illud, quo nihil addi possit, quod ego summum et perfectissimum iudicem. In quo vereor ne, si id quod vis effecero eumque oratorem quem quaeris expressero, tardem studia multorum, qui desperatione debilitati experiri id nolent quod se assequi posse diffidant. sed par est omnis omnia experiri, qui res magnas et magno opere expetendas concupiverunt. quod si quem aut natura sua aut illa praestantis ingeni vis forte deficiet aut minus instructus erit magnarum artium disciplinis, teneat
Abbreviated transcription (Latin):
dicat oratorib Socrates A naxagore phisici fuei̾t auditor aquo cen¬
so eum cũ alia prectara quedã & magnifica didicissoe ulerũ & fe¬
cu̾dum fuisse gnarũqz. ꝙ ẽ eloquencie maximũ ꝗb orois mõis queq
inimoꝵ ꝓtes pellere̾tus ꝙ idẽ de demostene existimari po̾t cuiꝰ exepi¬
stolis intligi lute quã t̾reqñs f̾̃uerit platois auditor. Nec uõ sine
phoru dũciplina genus & spẽm cuiꝰq rei cernere neq eã diffimen¬
do explicare nec tribur im ꝑtes possuniꝰ nec uidicare que uera que fal¬
s̃a sint. neq cernẽ consequẽcia repugnatia uidẽ ambigua distingue̾
Quid dicã de nã rerũ cuiꝰ cognicio magnã orõis ĩuppeditat copia de
ci aut ĩtligi pone. Ad has tut tantas q res adhibenda st̃ ornami̾ta
in numerabilia q̃ sola tũ quid̃ tradebantur ab his ꝗ dicẽdi numeralũ¬
tu magr̃i. Quo fit ut uerã illã & absolutã cloque̾ciã nemo conseq̃t᷑

Expanded text:
dicit oratoribus Socrates, quod is Anaxagorae physici fuerit auditor; a quo censet eum, cum alia praeclara quaedam et magnifica didicisse tum uberem et fecundum fuisse gnarumque, quod est eloquentiae maximum, quibus orationis modis quaeque animorum partes pellerentur; quod idem de Demosthene existimari potest, cuius ex epistulis intellegi licet quam frequens fuerit Platonis auditor;—nec vero sine philosophorum disciplina genus et speciem cuiusque rei cernere neque eam definiendo explicare nec tribuere in partis possumus nec iudicare quae vera quae falsa sint neque cernere consequentia, repugnantia videre, ambigua distinguere. Quid dicam de natura rerum, cuius cognitio magnam orationi suppeditat copiam, dci aut intellegi. potest? ad has tot tantasque res adhibenda sunt ornamenta innumerabilia; quae sola tum quidem tradebantur ab eis qui dicendi numerabantur magistri; quo fit ut veram illam et absolutam eloquentiam nemo consequatur,
Abbreviated transcription (Latin):
Trum difficiliꝰ aut muiꝰ eẽt negare tibi sepiꝰ ił
rogeniti an efficere id ꝙ rogaires ui nuatũq
bonte dulutaui. Nan ce negrire ei quẽ uiuce aili¬
gerem cuiq me carisũmum ẽẽ sẽtieem preser¬
tim & iuxta petẽti & preclira cupienti durũ ad¬
mõmi in̾ uideltur & suscipere rantã rem quã¬
tam nõ m̃o facultate comẽqui difticille er̃t. s¬

Expanded text:
TRVM difficilius aut maius esset negare tibi saepius idem roganti an efficere id quod rogares diu multumque, Brute, dubitavi. Nam et negare ei quem unice diligerem cuique me carissimum esse sentirem, praesertim et iusta petenti et praeclara cupienti, durum admodum mihi videbatur, et suscipere tantam rem, quantam non modo facultate consequi difficile e
Abbreviated transcription (Latin):
tror q̃ iupiora. ꝙ nihis maxime ꝓspectio atiiz absoluctio iudicitur. Na
uerius eque penia ae media & extrenia pars attenditur qui debilitat᷑
tiq. Que quoiam appatre & intsiguntur uarianda it. ne aut animoꝵ
ẜunidi ut notandi pedes si mo nobrciiora & precisa erũt supiori. Quos
ut horios aut lxrohos aut alteruos r̃e oportebit. aut ipeane illo poite¬
riore que Auistutites probut aut & pari srethin ixrũ iucisitudines et¬
ficientur ut neqz hi sacient᷑ ꝗ mliõe tastictio similitudis nec nos id fa
ienius ꝙ opera dedita tateͣ iudennus. S ii antipatee ille Sudoius ille
que tu prote catule urenũsti solitus eit u̾iꝰ exmiriros alios q uariis
mõis atq mineris fundere extempore tatũq hxius ingrnosi ac me¬
mõis ualint exerciticio ut tũ ie mente ac uotũtate errexisso ĩ uecsu
uerli sequerentur quato id t̾iciliꝰ ĩ orie exercitatue & cõsurtudine ad¬
hibita consequeniur. Illud aut ne es ad miretur quonanio uulgus i¬

Expanded text:
uod in eis maxime perfectio atque absolutio iudicatur. Nam versus aeque prima et media et extrema pars attenditur, qui debilitaturique: quae quoniam apparent et intelleguntur, varianda sunt, ne aut animorum remi servandi et notandi pedes, si modo non breviora et praecisa erunt superiora; quos aut chorios aut heroos aut alternos esse oportebit aut in paeane illo posteriore, quem Aristoteles probat, aut ei pari cretico. Horum vicissitudines efficient, ut neque ei safaciemus, opera dedita facere videamur. Quod si Antipater ille Sidonius, quem tu probe, Catule, meministi, solitus est versus hexametros aliosque variis modis atque numeris fundere ex tempore tantumque hominis ingeniosi ac memoris valuit exercitatio, ut, cum se mente ac voluntate coniecisset in versum, verba sequerentur; quanto id facilius in oratione, exercitatione et consuetudine adhibita, consequemur! Illud autem ne quis admiretur, quonam modo
Abbreviated transcription (Latin):
Catulle meliꝰ menũsti ꝙ me puero titopere fera Quo me uuser con¬
teram. quo uertim ĩ cipitoliũ ne at fratris sanguinẽ eedudat ando¬
mum matrem misiri limẽtante q uudra & abiecta. Que sic abil¬
Io acta ẽẽ constabat otłis uoce gestu ininci ut laceinus ieurre non
possum. Hec eo dico plurib ꝙ genus hx iotũ oritores qui st̾ ueriti¬
tis ip̃ius actures reliquerũt nuutitores aut ueritatis huilriones ircu¬
riuerũt. Ae sine dubio ĩ om̃i ee uicit inutationẽ uẽitis. Sed ea si ui¬
tis i utione effictra ip̃a ꝑsese arte profecto nõ egerem. Uerũ qr ai
suu quendã ananura ht ułtum & sonũ gestum totumq corpꝰ hxis

Expanded text:
Catule, meministi, quod me puero tanto opere ferretur? "Quo me miser conferam? Quo vertam? In Capitoliumne? At fratris sanguine madet. An domum? Matremne ut miseram lamentantem videam et abiectam?" Quae sic ab illo esse acta constabat oculis, voce, gestu, inimici ut lacrimas tenere non possent. Haec ideo dico pluribus, quod genus hoc totum oratores, qui sunt veritatis ipsius actores, reliquerunt; imitatores autem veritatiserunt. Ac sine dubio in omni re vincit imitationem veritas, sed ea si satis in actione efficeret ipsa per sese, arte profecto non egeremus; verum quiasuum quendam a natura habet vultum et sonum et gestum; corpus
Abbreviated transcription (Latin):
Seuitus in populus in iudices treqũtes in puici an singli & quilis
ipi qui oritores qua sint etite honore auetoritite debãẽ iuderi. tẽ¬
pus pacis in belli festiuitiois an ocii. Itiqz hoe loco nichil ĩme est
ꝙ precipi posse iudeitur nisi ut figurani oricioĩs & plenioris & te¬
inuoris d item illiꝰ mediocris ad id ꝙ aginiꝰ acomoditm ailigam
ornimentis isidem uti t̾ere licebut alias intentiꝰ alias sumsiꝰ onũq in¬

Expanded text:
senatus an populus an iudices: frequentes an pauci an singuli, et quales: ipsique oratores qua sint aetate, honore, auctoritate, debet videri; tempus, pacis an belli, festinationis an oti. Itaque hoc loco nihil sane est quod praecipi posse videatur, nisi ut figuram orationis plenioris et tenuioris et item illius mediocris ad id, quod agemus, accommodatam deligamus. Ornamentis eisdem uti fere licebit alias contentius, alias summissiu