comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ccĩprudentia eius. qui diu̾sa
duobꝰ cestimonia p̾̃bint. cuiꝰ
ita anceps fides nacislat qui
crie fłi teneat᷑ nec dubitand
est. ¶Quise ꝓmilite gessit:
ui ulicitis insignibꝰ usus est.
uł fło duplomate uias ꝯme¬
auit ꝓamissi qualitate gra
oblig̾o m̃ciatur. fłi crimi

Expanded text:
de inpudentia eius, qui diuersa duobus testimonia praebuit, cuius ita anceps fides uacillat, quod crimine falsi teneatur, nec dubitandum est. Qui se pro milite gessit uel illicitis insignibus usus est uel falso duplomate uias commeauit, pro admissi qualitate grauobligatio mentiatur, falsi crimi
Abbreviated transcription (Latin):
puiatus es opus arbititus
deuiłores acte pisti. et quia
opus effectiu erat. Auii locats
eicum postior ꝯductor satit
nondaret ipe tuopꝰ fecicti.
auero infideuisior teneat᷑¬

Expanded text:
Stipulatus es opus arbitratu deiussores, cepisti: et quia opus effectum non erat, alii locasti et, cum posterior conductor satis non daret, ipse opus fecisti: quaero, an fideiussor teneat
Abbreviated transcription (Latin):
acciones sibi mandentur.
pecũia mille modios tritici
or obligari non potqr non¬
ut estimatio rer que m̾cis
nuol entur inpecina miata

Expanded text:
actiones sibi mandentur. pecunia mille modios tritici sor obligari non potest, qut aestimatio rerum quae mercis numero habentur in pecunia numerata
Abbreviated transcription (Latin):
sese facere uire uiradi eiq̃
mirau̾̃at se ordini nou inter¬
futurur et postea duũ uir
os p̾dioꝵ fisci mun̾ibus fini¬
gi sũ dapno fisci oport̾e. id¬
q excut̾e p̾sidem adibito pro¬
nere exaccione peciñe lega¬
torium. et si cessau̾int ip̃os iii
ber̃des conieĩri. aut si soluẽ
colam enisdẽ ciuitatis indi
ciiꝰ maritus enis est. et uñ
origm̃e trabit non cogi mu¬
ĩnbus fungi. ¶itẽ repẜunt.
prĩc qui ꝯsulto filiuz eman¬
cipanat. ne ꝓmagr̾atu eins

Expanded text:
se facere iurisiurandi ei, qui iuraverat se ordini non interfuturum et postea duumvir cos praediorum fisci muneribus fungi sine damno fisci oportere, idque excutere praesidem adhibito pronere exactionem pecuniae legatorum, et si cessaverint, ipsos vel heredes conveneri aut, si solvendcolam eiusdem civitatis videri, cuius maritus eius est, et ibi, unde originem trahit, non cogi muneribus fungi. Item rescripserunt patris, qui consulto filium emancipaverat, ne pro magistratu eius
Abbreviated transcription (Latin):
unus aut ar̾ fu̾it fugitiuus
inientus quiopas suat ioci¬
u̾t. ut pasc̾entur. et utiq si
id̾e an̾a apud. alios opus fece¬
rĩt. hũc suppͥstore non uireꝯs
dixit¶lege famacauetur
urlib̾ qui boĩem ingenuũ

Expanded text:
unus aut alter fuerit fugitiuus inuentus, qui operas suas locauerint ut pascerentur, et utique si idem antea apud alios opus fecerint, hunc suppressorem non iure quis dixerit'.Lege Fabia cauetur, ut liber, qui hominem ingenuum
Abbreviated transcription (Latin):
hrꝙ rõem ut magis reꝓmitet
ꝙͣ sat̾dersuo eĩ noĩe id̾ fãcit
siue corpis dñs siue is qui ius
h ut puta s intutẽ de dapno
infecto caueat puto eum re

Expanded text:
rationem, ut magis repromittat quam satisdet: suo enim nomine id facit. Siue corporis dominus siue is qui ius habet ut puta seruitutem de damno infecto caueat, puto eum re
Abbreviated transcription (Latin):
usum cenaculi accepit. Idẽ.
filie sue uiris effecte dõauit
creditoribꝰ hr̾ditariis filia
sat̾facere d uł si hoc ninime
faciat et c̾litores ꝯ̃ pr̃ez ue¬
mant cogendam ẽẽ pacci¬
oñe prescriptis u̾bis prem
adũsus eos defende. ¶Dem.

Expanded text:
usum cenaculi accepit. 28 Idefiliae sui iuris effectae donauit: creditoribus hereditariis filia satisfacere debet, uel, si hoc minime faciat et creditores contra patrem ueniant, cogendam eam per actionem praescriptis uerbis patrem aduersus eos defendere.
Abbreviated transcription (Latin):
ad dund̾ nonfaciend̾ turas¬
etsisit quideres uirebus hila¬
nis s: dari non possit ut funt¬
teligiosus puta. uiifacft̾e. uel¬
socapratur cuipa nbuc mooͣ

Expanded text:
ad dandum, non faciendsi sit quidem res in rebus hnis, sed dari non possit, ut funreligiosus puta uel sacer facapiatur, cu
Abbreviated transcription (Latin):
quem. d̾m intelligend̃ sit.
et ꝯuid̾e si fec̾it ꝓmissor quo
imus sõluie possit ex peditũ
nitellecturb constitutiosi
fiit extinguatur supior mo

Expanded text:
 sit. et quidem si effecerit promissor, quo minus solvere possit, expeditum intellectum habet constitutio: si fuerit, extinguatur superior mo
Abbreviated transcription (Latin):
tus fuo et nilla mora it̾ue¬
mente suus decessit. si quitẽ
octidit eum ꝓnussor ex pedi¬
tur est su. uut negligat in¬
firmuz an tem debeit ꝓmust¬
or ꝯsiderand̃ est. utru quem¬
admi in uendicatoe hois si
neglectus aposrore fint clpe
hĩ noĩe tenetur possor ita
et cum dare ꝓmisit. melt¬

Expanded text:
fuero et nulla mora intercedente servus decesserit: si quidem occidat eum promissor, expeditum est. sin autem neglegat infirmum, an teneri debeat promissor, considerantibus, utrum, quemadmodum in vindicatione hominis, si neglectus a possessore fuerit, culpae huius nomine tenetur possessor, ita et cum dari promisit,
Abbreviated transcription (Latin):
hr̃de possideo/nec em̃ sic̾ dm̃¬
um non pot̾ nnisi ex imacãꝰ
ting̾e. ita et possid̾e. ex una:

Expanded text:
rede possideo: nec enim sicut dominium non potest nisi ex una causa contingere, ita et possidere ex una
Abbreviated transcription (Latin):
puripane cius opus face̾.
rix agriꝰne qui circaripam.¬
emcuendicaliceat dũ ne ob¬
Id nauigatio detiorfiatsitib
bomi arbitratu uł̾cantuuł care
Datum es. aut ꝑillum ñstat
anominus uiriboni arbitra¬
tu caueatur. ii satisdetur ium
fi ueto. ¶ripas flimu pub¬
licorimi refic̾e munire utili
unienda ꝓponend̾ tit unto
adicit dũ ne obid nauigatio
detior fut. illa em̃ sola refeeno
ĩpedinento nonest. ¶Is. aquis¬

Expanded text:
ripave eius opus facere ripae agrive qui circa ripamtuendi causa liceat, dum ne obd navigatio deterior fiat, si boni arbitratu vel cautum vedatum est aut per illum non stat, quo minus uiri boni arbitratu caueatur uel satisdetur, uim fieri ueto'.Ripas fluminum publicorum reficere munire utilismunienda proponendum fuit.Merito adicit 'dum ne ob id nauigatio deterior fiat': illa enim sola ref‹e›ctio impedimento
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓhoc ꝙ ftm est du ułdepͥssior
łaltior fiat aqua ac phoc rapi¬
dior sit cum in ꝯmodo accolẽ¬
ntiuz. et siquid aliud uicũ. ic¬
cole exsto eius qui ꝯuenitur
sentient int̾clicto locus erit.
quis exriuo tecto ꝑ aptum
duc̾e uelit. uł ꝯͣ. qui an apto
duxit. nc̃ opto uelit ĩnter¬
dictoteni placuit. si mõ hoc

Expanded text:
od factum est, dum uel depressior uel artior fiat aqua ac per hoc rapidior fit cum incommodo accolentium: et si quod aliud uitii accolae ex facto eius qui conuenitur sentient, interdicto locus erit, Si quis ex riuo tecto per apertum ducere uelit uel contra qui ante aperto duxit, nunc operto uelit, interdicto teneri placuit, si modo hoc
Abbreviated transcription (Latin):
rebus utilitatem et tutelam
facientis spectari. sine iniuria:
tenẽ qui aix fec fluere. aquã ꝙͣ¬
priore estate.fluxit. ẽt id circo
auĩt pretorez pͥorem estate: com¬
cursus flumu est ꝗte pociuis qͣ
dictum qr illuit estatis fiuxus
indubitatior est. ¶Estas equino¬
etium aut nale refertur. et si¬

Expanded text:
rebus utilitatem et tutelam facientis spectari, sine iniuria tenetur, qui aliter fecit fluere, quam priore aestate fluxit. et idcirco aiunt praetorem priorem aestatem comcursus fluminum aestate pquia illius aestatis fluxus indubitatior est. aestas ad aequinoctium autumnale refertur. et s
Abbreviated transcription (Latin):
pone enĩgrande dapnur flum̃e
erdare solitur p̾dia eiis deꝑllar
si forte agͣges ul qua ala mnm̾¬
utionẽ adhibuit ut agruz siui¬
tueret᷑. eiqr re: cursum fluu̾nis
ad alice mintuit curei nonꝰ

Expanded text:
pone enim grande damnum flumen ei dare solitum, praedia eius depopulari, si forte aggeres uel quam aliam munitionem adhibuit, ut agrum sutueretur eaque res cursum fluminis ad aliquid immutauit, cur ei non
Abbreviated transcription (Latin):
si piscari ꝓhibetur. utile mter¬
Ttm ꝯpete sabimus ꝯsentitet
labo ergo et si annuncipibus
ꝯductum hrequissimumerit
obͥuectigͣai fauore int̾licto:
cum tuerissiquis nelit talem¬
tclictu mou̾e ut locus dẽ pri¬
matur. pecorit.appellandi gra
non dr. audiri. et ita melascri¬
bitiid̃aittale mttlictum cõ¬
pet̾e ne curuis fiat quomnꝰ¬

Expanded text:
si piscari prohibeatur, utile intercompetere Sabinus consentit: Labeo. ergo et si a municipibus habeat, aequissimum erit ob uectigalis fauorem interdicto eum tueri. Si quis uelit interdictum tale mouere, ut locus deprimatur pecoris appellendi gratia, non debet audiri: et ita Mela scribit. Idem ait tale interdictum cpetere, ne cui uis fiat, quo
Abbreviated transcription (Latin):
debes aut allanirem incont¬
pectu meo pon̾e te uibenn
efficitur. ut et tustatim liber¬
cris et mea esse incipiar natũ

Expanded text:
debes aut aliam rem, si in conspectu meo ponere te jubeam, efficitur ut et tu statim lbereris et mea esse incipiat: nam t
Abbreviated transcription (Latin):
et eum qui rogatu ubti rens
fẽs fu̾it adu̾sꝰ patronũ defen¬
d̾it et eĩ pui refert ꝓtinus nb̾tꝰ
patrono cogatur dare. an pint̾¬
poitam. fideiissoris ułrei ꝑsoa
siue ĩ ip̃i patrono sit ꝓmissum
suie alii uou̾tate pr̃om sit pro¬
missu hou̾ande libtatis causa

Expanded text:
et eum, qui rogatu liberti reus factus fuerit, aduersus patronum defenderit: etenim parui refert, protinus libertus patrono cogatur dare an per interpositam fideiussoris uel rei personam. Siue autem ipsi patrono sit promissum siue alii uoluntate patroni, onerandae libertatis causa
Abbreviated transcription (Latin):
nicio eaꝵ ediu: cai non oz.¬
ẽt fi anias uicinas hͣat qr refici¬
endi hr facłtatẽ namqu
bom uiri arbitratu utideder
reficiendi quor pot̾atem cõ¬
sequitur:. sic nec ꝓpͥetarius au¬

Expanded text:
ndem aedium caueri non oportet, etsi alias uicinas habeat, quia reficiendi habet facultatem: nam qui uiri boni arbitratu uti deberet, reficiendi quoque potestatem consequitur. ergo nec proprietarius au
Abbreviated transcription (Latin):
euꝙ. nacatione muner gͣmiõ¬
rum ꝯdicio tribit. ut sunt
messores optio uantudinaru
medicecaps.iri. et irtifices
et qui fossam faciũt. ueterm¬
arii.architectus gub̃natores
naupegiibalistrirn specular¬
ns ibri sagutaris errarii bucu¬
larum structores carpentarii
scandularu gladiatores. aqui
qui calcem cequũt. et qui si¬
nia nicidũt. qui arborem
cedũt. actorrent. in eodem
nũo hr̃isolent. lam uenato¬
res uictiarii. et optio fabce
et qui eg̾s p̾stosunt librarn
quor qui docere possint. et
es cornicularioꝵ. et statores
.et posliones. et custodes. armo¬
ruret p̾co. et buciuator hn
sͥ om̃s iit̾ in muncs habent̾

Expanded text:
 uacationem mune‹rum› grauiorum condicio tribuit, ut sunt mensores, optio ualetudinarii, medici, capsarii, et artifices et qui fossam faciunt, ueterinarii, architectus, gubernatores, naupegi, ballistrarii, specularii, fabri, sagittarii, aerarii, bucularum structores, carpentarii, scandularii, gladiatores, aquilqui calcem cocunt, et qui siluam infindunt, qui carbonem caedunt ac torrent. in eodem numero haberi solent lani, uenatores, uictimarii, et optio fabricae, et qui aegris praesto sunt, librarii quoque qui docere possint, et es corniculariorum, et stratores, et polliones, et custodes armorum, et praeco, et bucinator. hi igitur omnes inter immunes habent
Abbreviated transcription (Latin):
Erius nec peculiare quidẽ
obligõnem citra uolũta¬
tem diũi nouare pot̾.s ad
dicit pociuis obligone quã
E legare scripturault łp.
nutu. u farinon pot̾. tebit¬
orem suum quis pot Pauł.

Expanded text:
eruus nec peculiarem quidem obligationem citra uoluntatem domini nouare potest, sed adicit potius obligationem quam  lnutu, ubi fari non potest, debitorem suum quis potest.
Abbreviated transcription (Latin):
ixpsit iuric studiosos qui
dat ingn̾a diuidi facile
non pot̾. nͥ sũmati uideat᷑.
em̃ de honoribus siueͣmu¬
m̃bus g̾endis agitaturant
de pecinaria rei disceptat᷑.
aut de estimatõe alicunis
cognoscitur. aut d̾capitali
crimĩe q̃rituriExtimatio
est dignitatis ulese status
legibus ac moribus cõꝓba¬
cus. que ex delicto nr̃o auc̃¬
te legu aut minuiturant
ꝯsumitur muinuit extima¬
tio quociens manẽte lib̾ta¬
te cͥca statum dignitatis
penaplectim᷑. sicuti cum

Expanded text:
ipsit iuris studiosos, qui dat, in genera diuidi facile non potest, nisi summatim diuidatur. enim de honoribus siue muneribus gerendis agitatur, aut de re pecuniaria disceptatur, aut de existimatione alicuius cognoscitur, aut de capitali crimine quaeritur. Existimatio est dignitatis inlaesae status, legibus ac moribus comprobatus, qui ex delicto nostro auctoritate legum aut minuitur aut consumitur. Minuitur existimatio, quotiens manente libertate circa statum dignitatis poena plectimur: sicuti cum
Abbreviated transcription (Latin):
sẜit qiͣ hr̃ditatem defri hr̃di
scͥpto siue ex̃neu scͥpsit hĩd̾e
sine suuz prem. s: cum nicħ̾
depectulio dix̾it filiꝰ nͥ mĩc
obuenisse pr̃i.s non eẽ abeo
ꝓfectum creditur.Demq si
Euo filiifa. castrensi lib̾tatez
pr̃ ascpsit. moxq filius uiuo
pr̃e defũctus sic. non inpeduit᷑.
lib̾tas cusifiliꝰ pr̃isr̃ux̾it. id̾¬

Expanded text:
redi scripto, siue extraneum scripsit heredem siue patrem. sed cum nihil de peculio decernit filius, non nunc obuenisse patri, sed non esse ab eo profectum creditur. denique si seruo filii castrensi libertatem pater adscripserit moxque filius uiuo patre defunctus si‹t›, non impeditur libertas, cum, si filius patr
Abbreviated transcription (Latin):
bus t̾enet᷑. ¶Que pꝰ censum
edc̃m uãta aut pͥea q̃sitast̃
iutra fine opis ꝯsũmatis
ꝓfessiomibus edi possuns.
¶Siquis ueniam petierit

Expanded text:
bus tenetur. Quae post censum editum nata aut postea quaesita sint, intra finem operis consummati professionibus edi possunt. Si quis veniam petierit
Abbreviated transcription (Latin):
bonis ꝓcuratorem exsenatu
consulto distractis. mislam
actionẽ exaũgesto fraudator
res priuato xilio coierint. et
cleg̾nnt unuz ꝑquẽ bona dist¬
hantur et portio q̃ ip̃is exredaͣ¬
ctofiet solu̾entur. mox extit̾it
alius qui se creditore dicat
nullam quidẽ accionem ad¬
u̾sus curatorẽ he̾bit s bona de¬
bitoris una cum curatore ue¬
ndere pot̾it itant q̃ acuratore

Expanded text:
bonis per curatorem ex senatus consulto distractis nullam actionem ex ante gesto fraudatorires priuato consilio coierint et elegerint unum, per quem bona distrahantur et portio ipsis, quae ex redacto fieret, solueretur, mox exstiterit alius, qui se creditorem dicat: nullam quidem actionem aduersus curatorem habebit, sed bona debitoris una cum curatore uendere poterit, ita ut, quae a curatore
Abbreviated transcription (Latin):
debitor ombus
expłibus caĩs unum rͣ¬
debitum soluit. in arbi¬
trio soluentis est dic̾e ꝙ
pocius debitu uolu̾it solu¬
tum. et ꝙ dix̾it iderit solu¬
tum possumꝰ em̃ c̾ta legẽ

Expanded text:
debitor ex pluribus causis unum debitum soluit, est in arbitrio soluentis dicere, quod potius debitum uoluerit solutum, et quod dixerit, id erit solutum: possumus enim certam lege
Abbreviated transcription (Latin):
d̾it. he̾bit furti actionẽ. ¶ꝓpͥe¬
tariꝯ quorag̾e ad u̾sꝰ fructua¬
riũ pot̃ indicio furti. si quid̃¬
celande ꝓpͥetatis uł suppͥmẽde
cã fec̾it. ¶Recte dictum est
qui putauit cedm̃ uolũta

Expanded text:
dit habebit furti actionem. Ptarius quoque agere aduersus fructuarium potest iudicio furti, si quidcelandae proprietatis uel subprimendae causa fecit. Recte dictum est, qui putauit se domini uolunta
Abbreviated transcription (Latin):
debeat q. ticius ꝓmisitua
eode tpr et impłi prioris sti¬
pulationis ꝯditionẽ. et no¬
uari ait. eoq uire utimur.¬
Id celsus ait. iudicatũ solui¬
stipłone accione iudicati¬
⁊ non nouari m̾ito qĩ h solũ
agitur eastipulatione utti¬
deuissoribus cautu sit. nõ¬
ut ab obligo̾ne iudicati di

Expanded text:
debeat quod Titius promisit: m tempore et impleri prioris stpulationis condicionem et nouari ait, eoque iure utimurem Celsus ait iudicatum soluiatione actionem iudicat non nouari, merito, quia hoc agitur ea stipulatione, ut fiussoribus cautum sit, nout ab obligatione iudicati di
Abbreviated transcription (Latin):
nonstatim nouat msi cõ¬
pulatus aseio sit. quod ati¬
ciompłatus fũo darespou¬
tes inli posta aticio stipula¬
tus sit. fiat nouatio soluc¬
nouationẽ fĩ si mõ adiec¬

Expanded text:
non statim nouat, nisi coipulatus a Seio sit: 'quod a Titio stipulatus fuero, dare spoan, si postea a Titio stipulatus sim, fiat nouatio solunouationem fieri, si mo
Abbreviated transcription (Latin):
stipulatus fuo et cu inio¬
ra ꝓmissor eẽt quominus
daret. rursus eũ dẽ stipłatꝰ
fũo. desinit piculũ ad pro¬
anissorẽ ꝑtine ꝙiͣ mora pu¬
rgata. ¶legata ui fidei con¬
missa si instipłonem tu̾mc
deducta et ħ actu est ut no¬
uarentur fiet nouatio si
pure quidẽ uiꝰ en diem fue¬
rint legata statim siũo sb̃
ꝯdicione nonstatĩ s uͥ ꝯdi¬
tio extit̾it/nam et aĩ quin
u mediem stipulatur statu:¬
spuai nouat si hactu est / cũc̾tur¬

Expanded text:
stipulatus fuerim et, cum in mora promissor esset, quo minus daret, rursus eundem stipulatus fuero, desinit periculum ad promissorem pertinere quasi mora purgata. Legata vel fideicommissa si in stipulationem fuerint deducta et hoc actum, ut novetur, fiet novatio, si quidem pure vel in diem fuerint relicta, statim, si vero sub condicione, non statim, sed ubi condicio extiterit. nam et alias qui in diem stipulatur, statim novat, si hoc actum est, cu
Abbreviated transcription (Latin):
tus est non puto aliud qua
ip̃as possid̾e nam si singulas.
res possid̾e intellig̾etur ip̃as¬
ede non possedidebit. sepatis
mobilibus statuto locumeẽ
plioritempe.q. bsurdum et
minime uiri cuuliꝯueĩens
est. ut unares diu̾sis tempibꝰ

Expanded text:
tus est, non puto aliud quam ipsas aedes possidere: nam si singulas res possidere intellegetur, ipsas non possidebit: separatis i de mobilibus statuto locum esse, pli‹o›ri: quod absurdum et minime iuri ciuili conueniens est, ut una res diuersis temp
Abbreviated transcription (Latin):
ris ho cum ueiret fu̾it nam:
postior actio etiam redibitor¬
lami contiur. sitale uitium
ihoie est ut cum obid actõ
empturus non fuit. quare:
uere dicetur. eum qui altutra
carur eg̾it si alt̾a postea agat ex
deinde ego hanc peticionem
tuani ratam non bũo. si man¬
dauo tibi ut ex integro euud̾
fund̾ petẽnc. exceptio rei udi¬
cate non obstabit. Mae̾ re ẽ¬

Expanded text:
ris homo cum ueniret fuerit. nam posterior actio etiam redhibitionem continet, si tale uitium in homine est, ut eum ob id actor empturus non fuerit: quare uere dicetur eum, qui alterutra earum egerit, si altera postea agat, redeinde ego hanc petitionem tuam ratam non habuero, sed mandauero tibi, ut ex integro eundem fundum peteres, exceptio rei iudicatae non obstabit: alia e
Abbreviated transcription (Latin):
sapĩa. si q̃ p̃c̾o m̃imario non
sit extimanda. nec d̃ honesta¬
uda.dumi iiudicio honor
retitur. qui ingnu sacram̾in
offre᷑ debuit. Quedantu
et si honeste accipiantur. in¬
honeste cũ penintut. ¶ludi

Expanded text:
ia, sed quae pretio nummario non sit aestimanda nec dehonestanda, dum in iudicio honor petitur, qui in ingressu sacramenti offerri debuit. quaedam enim tametsi honeste accipiantur, inhoneste tamen
Abbreviated transcription (Latin):
non sint ꝓfessores. tñ usur¬
patur est. uris quor ius dicar
¶tũ et silib̾rus. et nõriis. et cal¬
iaculatoribꝰ. siue tabularus
.et cet̾araᷤtiur opicibus siue
comites salariur petant iõ
iuxis est q in ꝓfessoribus
placetis er adu̾sus xp̃os om̃s
tognosc̾e p̾ses di. ¶ Qui aut̃
Adũsus ad uocatos ad enit᷑¬

Expanded text:
sores, tamen usurpatum est, ut his quoque ius dicatur: iam et librariis et notariis et calculatoribus siue tabulariis. Sed ceterarum artium opificibus siue comites salarium petant, idem iuris est, quod in professoribus placet. Sed et aduersus ipsos omnes cognoscere praeses debet, quia ut aduersus aduocatos adeant
Abbreviated transcription (Latin):
cẽ audiantꝰ ue utiqr medici¬
nam exbib̾e udetur. ¶oxdi¬
cos fortassis quis accipiet q
eos qui alicmiꝰ ꝑtis corpis. et
c̾ti doloris samitater ponicẽ¬
turut puta si auricuarus. si
incantauit. sin p̾catus est.
siut uulgari u̾bo inposterũ
ut .ir. si exorciz auit non sunt
istamedicine gn̾atã et sisĩt
quibos ꝓfuisse cu p̾dicati¬
one a firment. ¶ an et philo¬
sophi inꝑfessoꝵ nũo sint.et
non pute nonqr ñ religiosa

Expanded text:
cem audiant, quae utique medicinam exhibere uidetur.Medicos fortassis quis accipiet etiam eos, qui alicuius partis corporis uel certi doloris sanitatem pollicentur: ut puta si auricularius, si incantauit, si inprecatus est, si, ut uulgari uerbo impostorum utar, si exorcizauit: non sunt ista medicinae genera, tametsi sint, ofuisse cum praedicatione adfirment. An et philosophi professorum numero sint? et non putem, non quia non religiosa
Abbreviated transcription (Latin):
Dnfrandantur creditore
curqd non adꝗrit᷑ adebito¬
re sicũ qd debonis diuuttũt.¬
Aemo ex suo delicto meli¬
orem suam ꝯdicionẽ fac̾e

Expanded text:
fraudantur creditores, cum quid non adquiritur a debitore, sed cum quid de bonis deminuitur.Nemo ex suo delicto meliorem suam condicionem face
Abbreviated transcription (Latin):
ut ii. dupleniate diebiis ac
noctibus et oĩ tempestate:
ꝯtẽpta it̾ ꝯtimuare cogatur
ut rep̾hentd̾e dignus. apeat

Expanded text:
ue duplomate diebus ac noctibus et omni tempestate contempta iter continuar‹e› cogatur ut reprehensione dignus appa
Abbreviated transcription (Latin):
Isb̾ una significatione diusis
noibus eares que instipulatũ
deducitur appellatur non in¬
firmat obligõnem si alt̾ alt̾o
u̾bo utitur. ¶siquis uiam ad
fund suir dari stipłatus fu̾it.
postea fund̃ ꝑte ne eius ꝯͣsti
enanescit stipulatio. Sm¬
momẽ tũ nature int̾ueire
posuit et quommus redestip¬
i.auti oporter. cet̾ium sipost
infogationẽ. Md agere
accepit nicħ̾ ꝓterit quãuis
cademidie spopondiss. ¶Si
boĩem stipulatus sim et ego
de alio senfotu de alio nch
actur erit. namstipulatioer
utriusq ptis consensu pficit.
¶Cui itistipłatus sun ephesi

Expanded text:
b una significatione diuersis nominibus ea res quae in stipulatum deducitur appellatur, non infirmat obligationem, si alter altero uerbo utatur. Si, qui uiam ad fundum suum dari stipulatus fuerit, postea fundum partemue eius ante euanescit stipulatio. momentum naturae interuenire possit et comminus responderi stipulanti oportet: ceterum si post interrogationem aliud acceperit, nihil proderit, quamuis eadem die spopondisset. Si hominem stipulatus sim et ego de alio sensero, tu de alio, nihil acti erit: nam stipulatio ex utriusque consensu perficitur. Cum ita stipulatus sum 'Ephesi
Abbreviated transcription (Latin):
m̾itonaq dicend̾es. oes
excepta muliereet minore
nisi abontione petierir in
boc senatus ꝯsultur nicidere¬
¶ Suipectitutoris actano pro
cribinali tm̃ eraminari:
tit senatus ꝯsulto ntenetur¬
Etem siditat aliquis mle¬
natus ꝯsutu incidure in
turpislianũ psidis erit sẽ
acc̾atorem s̾micrit. autq
mstigat aut qui m̾adat ali¬
cuiec instruit eum adacca¬
tionẽ capitase danto ꝓban¬
ones allegando actationes
et unto nam difficiendo cri¬
mine ꝙ mouet. et eximiedo
sepiculo calũpnie. uł̾de fti¬
oms m̾ito calũpmantis et
desistentis pene sb̾ici debiit
insi sb̾ornatus actãtor ꝓba¬
u̾it crimen ꝙ intent̾e susce¬
pir. nec intest. psemandau¬
it acc̃atione in palium.:
u̾m hũc qui hoc mistio uiꝰ
nonex ubis srer sin̾a senat̾

Expanded text:
est omnes excepta muliere et minore nisi abolitionem petierint, in hoc senatus consulto incidere.Suspecti tutoris accusatio pro tribunali tantum examinari ptit, senatus consulto non tenetur.Item si dicat aliquis in senatus consultum incidisse Turpillianum, praesidis eaccusatorem summittit aut instigat, aut qui mandat alicui et instruit eum ad accusationem capitalem dando probationes, allegando accusationes: et merito: nam diffidendo crimini quod mouet et eximendo se periculo calumniae uel desertionis merito calumniantis et desistentis poenae sub‹di› debuit, nisi subornatus accusator probauerit crimen quod intendere suscepit. nec interest, per se mandauit accusationem an per alium: uerum hunc, qui hoc ministerio usus non ex uerbis, sed ex sent
Abbreviated transcription (Latin):
arros andã. ¶ Accͤatorẽ qde
end̾ ꝙͣ turpillia senatus ꝯsul¬
ti pena urogatur dicend est
¶refcit ĩmaiorib delictis cõ¬
sulto aliquid admittat᷑ n

Expanded text:
rrogandam. In accusatorem autem endum, quam Turpilliani senatus consulti poena irrogatur, dicendum est. Refert et in maioribus delictis, consulto aliquid admittatur, an
Abbreviated transcription (Latin):
ruos legauit et itacunt̃   fricano
tiunt dignos eos lib̾tate existimes
p̃toris hecptes sunc. ut cogat lbtare
prari. isisiquidtale bñ ẜiu admi¬
eut ut indignisnt quo hbtitem
conseqnͣtur. nonenam ut talia
officia abhiis erigantur ꝓquibus
ub̾tatem meri debent arbitrnumm
trenserit qui rogatus sit quorp̃
queqr uelit maurtt̾e itant si ni¬
uus non mauimnisiss hr̃s eius statĩ
ub̾tatem pr̃are cogatur. Idem¬

Expanded text:
ruos legauit et cauit ita: runt, dignos eos libertate existimes'. praetoris hae partes sunt, ut cogat libertatem praestari, nisi si quid tale hi serui admiserint, ut indigni sint, quo libertatem consequantur, non etiam ut talia officia ab his exigantur, pro quibus libertatem mereri debent. arbitrium tamen eius erit qui rogatus sit, quo tempore quemque uelit manumittere, ita ut, si uiuus non manumississet, heres eius statim libertatem praestare coga
Abbreviated transcription (Latin):
ater qui castrense pectuliũ
iincegtri fuu retinebit es
alienum intra mod̾ eius
et amnũ utilemiure p̾torio
solu̾e cogitur. ¶Itẽ si test̾o
scͥptus hr̃s extit̾it ꝓpetuo cun¬
literut hr̃s ꝯueniretur. Epr
afilio militie uł qui milita¬
u̾it hr̃s institutus testam̃ti
causam omisis. et castrense

Expanded text:
ater, qui castrense peculium intestati filii retinebit, aes alienum intra modum eius et annum utilem iure praetorio soluere cogitur: idem, si testamento scriptus heres extiterit, perpetuo ciuiliter ut heres conuenietur.Pater a filio milite uel qui militauit heres institutus testamenti causam omisit et castrense
Abbreviated transcription (Latin):
postinati ẽẽ debent aut insce¬
se dep̾hensi uesise int̾fecerĩt
bona coꝵ ꝯfisc̾etłut. ant̾ diuus
pio rescͥpsit itadem̃ bõa eius:
co uendicada st̾. sienis criũs
reus fuit. ut sidapnaret᷑ mor¬
te aut deportatione afficien¬
dos eẽt id repsit eũ ꝯ modici
furti rens fiuss ner inta suspẽ¬
dio fimer. non undi ineat̾e cã

Expanded text:
ti esse debent aut ‹in› scelere deprehensi, ut, si se interfecerint, bona eorum confiscentur.Ut autem diuus Pius rescripsit, ita demum bona eius, co uindicanda sunt, si eius criminis reus fuit, ut, si damnaretur, morte aut deportatione adficiendus esset.Idem rescripsit eum, qui modici furti reus fuisset, licet uitam suspendio finierit, non uideri in eadem causa
Abbreviated transcription (Latin):
dotem rectitui. cum priena
mortua fili. s. ilua esse dosdi
ocurator cuabeo es alienũ
exegiat qui tp̃ nb̾aretur. ra¬
tamre dũm hĩturum cauit
dem̃ post tp̃c lib̾ato iam deb¬
itore dñs ratani renih. po¬
sle debitorem agere ꝯꝑtura¬
torem existimauit. cum ia.¬
debitor lib̾atus sit. argime¬
mt̃ posita sit ꝯdictio locumi ad¬
uersus ꝓcuratorembitura
sit inlocum ã condictiome¬

Expanded text:
dotem restitui, cum patri etiam mortua filia salua esse dos debeat. Procurator cum ab eo aes alienum exegerat, qui tempore liberaretur, ratam rem dominum habiturum cauit: deinde post tempus liberato iam debitore dominus ratam rem habet. posse debitorem agere cum procuratore existimauit, cum iadebitor liberatus sit: argumeinterposita sit, condictio locum aduersus procuratorem habitura sit: in locum autem condictio
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯfine agruz emerit et exagro
iꝙ̃ hoc anno aqua duxit pea
fundi epti noĩe uelit aquam
duc̾e. ita demu eu recte hoc ĩ

Expanded text:
finem agrum emerit et ex agro, in quem hoc anno aquam duxerit, postea fundi empti nomine uelit aquam ducere, ita demum eum recte hoc i
Abbreviated transcription (Latin):
dictilate pateaut tñ ad ca sola
opa ꝑtine int̾clictu. plac̾e que¬
cũq fecit insolo. eum eĩ quifru¬
fac̾. at qui arbores succidit utiq
tenebitur. et qui arũdinẽ et qui
lauctum. tre em̃ et quodã mõ
solo ip̃i corrũpendo manꝰ nift̃:¬

Expanded text:
rdicti late pateant, tamen ad ea sola opera pertinere interdictum placere, quaecumque fiant in solo. eum enim, qui frufacit. at qui arbores succidit, utique tenebitur, et qui harundinem et qui salictum: terrae enim et quodammodo solo ipsi corrumpendo manus i
Abbreviated transcription (Latin):
tcͣtatumest. et ꝯseq̾ns est nt:
cur hii qui nob̾ hostes sunt
anquẽ ex nr̃is cepunt. et int̾¬
p̾diasna ꝑduxerũtiãam si
codẽbello id̃ reñsus fuerit
Ab hostibus non eẽt. añ quar
inp̾sidia pducat᷑ bostiũ. ma¬
net ciuis. tũc aut̾ rensus in
niat. aut ine p̾sidia nr̃a esse

Expanded text:
ctatum est: et consequens est, ut cum hi, qui nobis hostes sunt, aliquem ex nostris ceperunt et intdia sua perduxerunt: nam si eodem bello is reuersus fuerit,ab hostibus non esset. antequam in praesidia perducatur hostium, manet ciuis. tunc autem reuersus niat aut intra praesidia nostra esse
Abbreviated transcription (Latin):
adam itademu usucapio
sequitur si et tuputes debi¬
tum esse aliud est si pute
me exc̃auenditi tẽm et it̾o
locumͣ non h. diu̾sitatis cã

Expanded text:
adam, ita demum usucapio sequitur, si et tu putes debitum esse. aliud, si putem me ex causa uenditi teneri et ideo locum non habet. diuersitatis causa
Abbreviated transcription (Latin):
ut alt̾ius arbor intelligatur.
quarcuius infũto radicose¬
gissiet io ꝓp̃e confimũ arbor
poita srenam inuicinũ fun¬
dum radices eg̾it ꝯmimnis est

Expanded text:
ut alterius arbor intellegatur, quam cuius fundo radices egisset. et ideo prope confinium arbor posita, si etiam in uicinum fundum radices egerit, communis est
Abbreviated transcription (Latin):
in pacĩa doloris aut tedio inte
auc morbo autfurore aut pu¬
dore mori malu̾it. nõ aĩadu̾tã
meuz s ignominia mittatur.

Expanded text:
ntia doloris aut taedio uitae aut morbo aut furore aut pudore mori maluit, non animaduertatur in eum, sed ignominia mittatur
Abbreviated transcription (Latin):
uni ꝯmictitur gestus. ii p̃¬
tor ita dec̾uit. ¶Di co igitur
cuicũq ex tutoribus fuit
sollitum et si honerariis.
nam ad hos piculũ ꝑtinet

Expanded text:
uni committitur gestus, vel praetor ita decernit. dico igitur, cuicumque ex tutoribus fuerat solutum etsi honorariis nam et ad hos periculum pertinet
Abbreviated transcription (Latin):
nl donatum sibi existimau̾it
lladonatio mslados millũ¬
qr legatum sitsid̾ ec in litis esti¬
matiõe placet. ut insi ue ꝗs
litis estimationem sb̾ierit

Expanded text:
l donatum sibi existimaueritlla donatio, nulla dos, nullum legatum sit. idem et in litis aestimatione placet, ut, nisi uere quis litis aestimat
Abbreviated transcription (Latin):
nam et fiscalibus cãs idcon
qui delatorẽ rede̾nut cet̾u
adu̾sutu hr̃dem eius tñsire
non debe̾t nec em̃i exm̃pit

Expanded text:
nam in fiscalibus causis id conqui delatorem redemit: ceteroquin aduersus heredem eius transire non debet. nec enim exinde perit
Abbreviated transcription (Latin):
Quilius regulus in Pꝓpmi.¬
uenis adncostraru p̾torez
itascͥpsit. qm̃ et cum pr̃e m̃o
sempfunisti. et me eloquẽtia
et diligentia tua meliorem
reddidisti. dono et pimutot᷑
bitire m illo senaculo eoqis
defũcto regulo ꝯtrousiam
hĩtatiome patiebatur nicho¬
stratus. et cum de eare mecũ
udidonatione seq̾ntis tp̾ris
untã esse q. si expulsus nnco
qiͣloco posẜoris ꝯstixus. qui

Expanded text:
quilius Regulus iuuenis ad Nicostratum rhetorem ita scripsit: 'quoniam et cum patre meo semper fuisti et me eloquentia et diligentia tua meliorem reddidisti, dono et permitto tibi habitare in illo cenaculo eoque uti'. defuncto Regulo controuersiam habitationis patiebatur Nicostratus et cum de ea re mecumuideri donationem sequentis temporis irritam esse. quod si expulsus Nicosquasi loco possessoris constitutus qui
Abbreviated transcription (Latin):
pomiciatu er staturum¬
nuciasse et statinsse solemꝰ
dic̾e eos quiius hũt cogno¬
scendi.¶ Matre s. accipe debe¬
mius eam q̃ non inhonestein
domo iuxitᷤ matrẽ enimif.
acet̾is feninus mores disc̃m̃t
erit nupta sit an uidua inge¬

Expanded text:
iatum" et "statutumronuntiasse et statuisse solemus dicere eos, qui ius habent cognoscendi. "Matrem familias" accipere debemus eam, quae non inhoneste vixit: matrem enim familias a ceteris feminis mores discernunt erit, nupta sit an vidua, inge
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ponisol:quociẽs uicinus
dicit nis s̾ c̃e ꝓhib̾e uicinum
nonũ opus inuito se facere¬
¶ Siquis at uult post nonũ opͦꝰ
miciatũ impime edificare:
offere d sat̾ nũciatori q si hoc

Expanded text:
interponi solet, quotiens vicinus dicit ius sibi esse prohibere vicinum opus novum invito se facere. Si quis autem vult post opus novum nuntiatum impune aedificare, offerre debet satis nuntiatori: quod si fec
Abbreviated transcription (Latin):
brutus et maĩlius pucant eñ
qui fund longa posẜone ce¬
pit etiam thesaurur cepisse
qũans nesciat infundo eẽ¬
q non est u̾m. si em̃ qui
nescit upossidet thesaurum
quanis fund̃ possideat. s et
sisciat noncapiet lõga posẜ¬
one qrscit alienuz ẽẽ quidã
putant sabim siñaz ĩuorem
nisi loco motus sit. qr nõ sit

Expanded text:
Brutus et Manilius putant eum, qui fundum longa possessione cepit, etiam thensaurum cepisse, quamuis nesciat in fundo esse, non est uerum: is enim qui nescit non possidet thensaurum, quamuis fundum possideat. sed et si sciat, non capiet longa possessione, quia scit alienum esse. quidam putant Sabini sententiam ueriorem ere, nisi si loco motus sit, quia non sit
Abbreviated transcription (Latin):
anins dñs nec ꝯmune quidem:
suu sine ꝯilio recte mai̾munt¬
situr. qr non tam mau̾mittere
is qm̃ nou inpedire mau̾mitte¬
ntem inrelligitur. Saulus.¬
pͥtorẽ meũ maffrica et insiria
ẜ uos suos mai̾misisse cumcõ¬
euis secutus et in p̾tura et incõ¬
sulatu meo quosdã exserus:
meis uindca libani. et quibusdã
p̾toribus consulentibus me rõ¬

Expanded text:
nis dominus nec communem quidem seruum sine consilio recte manumitttitur, quia non tam manumittere is quam non impedire manumittentem intellegitur. 5 Iueptorem meum et in Africa et in Syria seruos suos manumississe, cum coneius secutus et in praetura et consulatu meo quosdam ex seruis meis uindicta liberaui et quibusdam praetoribus consulentibus me
Abbreviated transcription (Latin):
noribus .xx. annis dm̃s possit
ap̃gilium mau̾micti quanis
unꝰ exsocus ca non aꝓpbauerit
sui mau̾iictisołet cuz aut leu¬
andi aut gestandi aut ludorum
gra ꝓdierit p̾tor ant ꝓ ꝯsul lega

Expanded text:
noribus uiginti annis dominis possit apud consilium manumitti, quamuis unus ex sociis causam adprobauerit,serui manumitti solent, cum aut lauandi aut gestandi aut ludorum gratia prodierit praetor aut proconsul lega
Abbreviated transcription (Latin):
ir sigͥ dolus malus absit. cesta
dũt excusatis̾ lepulcri aut
ꝓpel lato̾e. d̾e sepulte locum
ꝯtim̃ extimand̃est. ¶Siquis
ubr̾ditariur sepulcrurin¬

Expanded text:
i igitur dolus absit, cessabdunt, excusati sunt. Sepulchri autem appellatione omnem sepulturae locum contineri existimandum est. Si quis in hereditarium sepulchr
Abbreviated transcription (Latin):
uoĩe. stuprur nõ ĩuirginem
maritus ab eo qui sui uiris
est menlege ñ sepatur. diuꝰ
quo adrianꝰ rosiano geni¬
no rpsir. et in uito pr̃e filiũ

Expanded text:
ine: stuprum uero in uirginem maritus ab eo, qui sui iuris est, in ea lege non separatur. diuus quoque Hadrianus Rosiano Gemino rescripsit et inuito patre filiu
Abbreviated transcription (Latin):
greo moporte decͥtum sinum
non nũquaetiam ꝑmami
milititem. ¶ constitutir er
Ab. intonino ut etiam mboi
bedis quis ad mutatur certis
desat̃datione

Expanded text:
 oportere decretum suum, nonnumquam etiam per manum militarem. Constitutum est ab Antonino, ut etiam in bona heredis quis admittatur certis est actione
Abbreviated transcription (Latin):
dabitur actio qiͣ ꝑ alium hoc fe¬
c̾uit. ¶Hanc action̾e exceptale¬
gatorum uussione intra.ĩmũ
Spet̾e et nouposteasciend̾ est.
cum et penałsit. uec inhr̾des si¬
ines q̃ psonas dabitur nisi

Expanded text:
dabitur actio, quasi per alios hoc fecerint. Hanc actionem excepta legatorum missione intra annum competere et non postea sciendum est, cum sit poenalis, nec in heredes similesque personas dabitur, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
ex una ĩuixia⁊ nt̃d̃ tribus
oriri ĩ iuriaꝵ accione nu
eius et ip̃i iniuriarũ acro
incipiet conpetere. Quił.
uxores amris non uiros
ab uxoribũs equũ esta Iẜ.

Expanded text:
ex una iniuria interdum tribus oriri iniuriarum actionem neque eius et ipsi iniuriarum actio incipiet competere. 2 Pauluxores a uiris, non uiros ab uxoribus aequum est. 3 Ul
Abbreviated transcription (Latin):
lieta data est. nontuĩ asb̾sticuto
impubi fid̾iꝯmissa nb̾tat data sit
ancisle. ea que muo in pube ꝑtur
ediderit. uł si post p̃c uł sb̾contu¬
none lib̾tatẽ. ccepit. et añ diem¬

Expanded text:
libertas data est. Non tamen si a substituto impuberis fideicommissa libertas data sit ancillae eaque vivo impubere partum ediderit, vel si post tempus vel sub condicione libertatem acceperit et an
Abbreviated transcription (Latin):
latitintes quos fid̾i ꝯmusam lib̾¬
tatem prare p̾stare oporter. Eꝑ¬
indetũ sine hr̃s rogatue sit sine
quis alius. se. ꝯsito locus est. om̃s
eiz oĩo qui debent fid̾i ꝯmssar¬
iam lib̾catem pr̾are. inea cͥi sũt

Expanded text:
latitantes, quos fideicommissam libertatem praestare oportet. proinde sive heres rogatus sive quis alius, senatus consulto locus est: omnes enim omnino, qui deberent fideicommissam libertatem praestare, in ea causa sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯdicioẽ. non ẽ morã fortuita. s ex
uoluntate test̾atis passist̾. ¶ Si prõ
nonscͥpto hĩtus sit suus alicui lega
pecat fid̾iꝯ missariam lib̾tatem
adeopenes quẽ remansiss ꝓnon
scͥpto hĩto legato ꝙ erat delictum

Expanded text:
dicio est: non enim moram fortuitam, sed ex uoluntate testantis passi sunt.Si pro non scripto habitus sit seruus alicui legatpetat fideicommissam libertatem ab eo, penes quem remansisset pro non scripto habito
Abbreviated transcription (Latin):
cui capeciu̾a acqrẽtur excepti¬
onẽ obstare /dos eñ ꝙ maritus
abhr̃de soci petit. intlłr inquid¬
⁊ filie acqri cu ꝑ hoc docem sit
hĩturasullud non explicat ił¬
an et dolo mariti excipi possit.
puto ã eum hec sentire ut etia
de dolo mariti exceptio noceat

Expanded text:
cui ea pecunia adquireretur, excepticui ea pecunia adquireretur, exceptionem obstare: dos enim, quam maritus ab herede soceri petit, intellegitur, inquit, filiae adquiri, cum per hoc dotem sit habitura. illud non explicat Ian et de dolo mariti excipi possit: puto autem eum hoc sentire, ut etiam de dolo mariti noceat except
Abbreviated transcription (Latin):
is ꝓcurator sit cu oĩum rerum¬
Ad nũstratio dessa est. tẽ de oĩ¬
dolo eius excipi posse neracius¬
scribit. ¶Mand. aui ticio ut. ite
stipłaretur dem̃ ticiui seio et¬
stipłacus ate seius est et iudicũ¬
edidit. ait labeo excipiend̃ esse¬
tade meo ꝙͣ de sen doloitem qr¬
si debitor mens te circuuerebat¬
teqr mͥ reum dedit egoq atest
płatus fuo dem̃ petam andoli¬
in erceptio obstet et mag̾ est ut
non tibi pnuctatur de dolo debi¬
toris. nũ. ad usus me excipe. cum
nonego te circũueiuz adũsus
ip̃m a debitorẽ meur ꝑdt̃is expir
sz et si młr post adiissuz dolum
debitorẽ suuz marito indotem
delegau̾it id̃ ꝓband̃ erit dedolo
młris non esse puuctenduu
excipe ne iidotata fiatipud
uili. anur qͣitum est sibr̃s soci aqͥ
dos petatur excipet dedolo mari¬
ti et młrĩs cui peciũa quereret᷑
an obstatura ẽẽt exceptio ex pͣ
młris. et ait iuł simaritus ex ꝓ¬
Missione dotis ab hr̃de soceri
petat. et hr̃s excipiat de filie dole

Expanded text:
is procurator sit, cui omnium rerumnistratio concessa est, tunc de omdolo eius excipi posse Nerascribit. Mandaui Titio, ut stipularetur, deinde Titius Seio, etstipulatus a te Seius est et iudicedidit: ait Labeo excipiendum essee meo quam et Seii dolo. Item qsi debitor meus te circumueniebateque mihi reum dederit egoque abs ulatus fuero, deinde petam, an dolii exceptio obstet. et magis est, non tibi permittatur de dolo debitoris mei aduersus me excipere, cum non ego te circumuenerim: aduersus ipsum autem debitorem meum poteris experiri. Sed et si mulier post admissum dolum debitorem suum marito in dotem delegauerit, idem probandum erit de dolo mulieris non esse permittendum excipere, ne indotata fiat. Apud Iulianum quaesitum dos peteretur, exciperet de dolo mariti et mulieris, cui pecunia quaereretur, an obstatura esset exceptio ex persona mulieris. et ait Iulianus, si maritus ex promissione dotis ab herede soceri petat et heres excipiat de dolo filiae,
Abbreviated transcription (Latin):
lz uideatur nulla dos filie ut ait
queri¶ Illa etiam q̃õ uentila¬
ta est ap̃ płos qr andedolo tuto¬
ris exceptio pupillo expienti
noc̾e debeat et ego puco utilis
et si peas ꝑsouas pupillus fa¬
uetur. tñ dicend̾ esse siue quis
en̾ut atutore xem pupilli sie
dolo qd tutor fec̾it exeo pupistꝰ
locupletiorẽ fẽ pupillo noc̾e
deb̾esnec illud distingend̾ este
cautur sit ei au nou soluendo
ꝓponas collusisse aliꝙ̃ cũtutoxe
ftm sunz ei nocebitssiquis ñ
tutor s ꝓtutore negocia g̾it
an dolus ip̃iꝰ noceat pupillo
uideamus et puto non noc̃e
namet sus qui ꝓtutore nego
ciagerebat. remuendiderit
et nsucaptasit. exceptionem
non noc̾e pupillo rem suam
psequencietiam siei cautu
sit. qr binc rerũ pupilli. adm̃¬
stratio xessa non fuit . ẜ hec
mag̾ opiior dedolo cutoris
exceptionẽ pupillo ẽẽ obici¬
enda. ¶uie intutore diximiꝰ
eadem incuratore quor furio

Expanded text:
 videatur nulla dos filiae, ut ait, quaeri. Illa etiam quaestio ventilata est apud plerosque, an de dolo tutoris exceptio pupillo experienti nocere debeat. et ego puto utilius, etsi per eas personas pupillis fauetur, tamen dicendum esse, siue quis emerit a tutore rem pupilli siue eo pupillus locupletior factus est, pupillo nocere debere, nec illud esse distinguendum, cautum sit ei an non, soluendo  mihi proponas collusisse aliquem cum tutore, factum suum ei nocebit. Si quis non tutor, sed pro tutore negotia gerat, an dolus ipsius noceat pupillo, uideamus. et putem non nocere: nam si is, qui pro tutore negotia gerebat, rem vendiderit et usucapta sit, exceptionem non nocere pupillo rem suam persequenti, etiamsi ei cautum sit, quia huic rerum pupilli administratio concessa non fuit. Secundum haec magis opinor de dolo tutoris exceptionem pupillo esse obiciendam. Quae in tutore diximus, ead
Abbreviated transcription (Latin):
duce uelłe. inꝓximo test¬
antem in uitus ꝑcussum
ĩuiriarur non teneor ꝓp¬
Ex cornelia demiiriis cõ¬
petit ei qui ĩuriaꝵ agere
uolet. obearem q sepu¬
isatum u̾b̾atur ue. domũ¬
uesua ĩtroitum esse dicat
qua lege cauerurat non
ue atiuget. qui ne eor eus
pentic necuius eorũ pr̃onꝰ ꝓpͥ
erit. lexitaq cornelia extri¬
bus caĩs dedit actionẽ. cũ
ql pulsatus. u̾b̾atusue.do¬
mnus ueeius ui introitaẽ

Expanded text:
ducere uellem, in proximo te stantem inuitus percusserim, iniuriarum non teneorex Cornelia de iniuriis competit ei, qui iniuriarum agere uolet ob eam rem, quod se pulsatum uerberatumue domumue suam ui introitam esse dicat. qua lege cauetur, ut non ue attinget, quiue eorum eius parentisue cuius eorum patronus erit. lex itaque Cornelia ex tribus causis dedit actionem: quod quis pulsatus uerberatusue domusue eius ui introita
Abbreviated transcription (Latin):
udicate quide̾ rei p̾scriptio
cohr̾di qui non utigauit ob¬
stare non pot̾ nec ineuitutẽ
ur peti. post rem ꝓlb̾tate in¬
et cu altu excohr̾dibus in¬

Expanded text:
udicatae quidem rei praescriptio coheredi, qui non litigauit, obstare non potest, nec in seruitutem uidetur peti post rem pro libertate iuet cum alterum ex coheredibus in
Abbreviated transcription (Latin):
tabuł. ippuit ei non esse sb̃stir¬
utur si pecet rursus hr̾ditatẽ
obstaturã exceptionẽ rei iud¬
icate neratiꝰ.ait. ego exceptõr
ob eẽ ei rei iudicate non dub¬
ito s ex cã sucturend̃ erit ei
que una tĩ cãm eg̃it rupti
testĩ. ¶Demq et celsus scribit
si holem petiero quẽ obea
rem meum ẽẽ existimami
q. intraditus ab alio est. cu
is ex br̾ditaria cã. meus esset
adiecta nond sb̃̾moneri
exceptione¶Item iuł scrib̾
cur ego et tu br̃des ticio exti¬
tissemus. et si tu pt̾ẽ fundi
quã totur br̃ditariu dixisti¬

Expanded text:
it non esse ei substitutum: si peteret rursus hereditatem, obstatur‹a›m exceptionem rei iudicatae Neratius ait. ego exceptionem obesse ei rei iudicatae non dubito: sed ex causa succurrendum erit ei, quae unam tantum causam egit rupti testamenti. Denique et Celsus scribit, si hominem petiero, quem ob eam rem meum esse existimaui, quod mihi traditus ab alio est, cum is ex hereditaria causa meus esset, adiecta, non debet summoueri exceptione. Item Iulianus scribit: cum ego et tu heredes Titio exstitissemus, si tu partem fundi, quem totum hereditarium di
Abbreviated transcription (Latin):
aliquo errore deceptus tanꝙͣ
suam uendat. forte aut doner
.et obid abone fidi posfore res
usucapi possit ulucisihr̃s rem
defuncto ꝯmodata̾̃ aut locat̾a
ui. ap̃ eum depoi̾ta existimas
rem hr̃ditariam ẽẽ. auenauit¬
it̾ siquis aliqua estimatione

Expanded text:
aliquo errore deceptus tamquam suam uendat forte aut donet et ob id a bonae fidei possessore res usucapi possit: ueluti si heres rem defuncto commodatam aut locatam uel apud eum depositam existimans hereditariam esse alienauerit.Item si quis
Abbreviated transcription (Latin):
fund̃. usq ad timinuir uelit po
sis ut quicqd ticius possidr
tu quor uelis possid̾eneratiꝰ
et ꝓculus. solo aĩo nonpose
nos acquire posẜone anut
sinon. ãcedat natur.alis

Expanded text:
fundum usque ad terminum uelit possis, ut quidquid Titius possidet, tu quoque uelis possidere. Neratius et Proculus : solo animo non posse nos acquirere possessionem, si non antecedat naturalis
Abbreviated transcription (Latin):
sinc doio malo fec̾ ei non p̾st¬
abitur boc cospectat. ut siqd
ip̃e errogaiut creditorsi mo
siuc dolo maio errogaint.
ei hoc pretur. sufficit igitur
sine dolo malo erogase.etiã¬
sinich̾ ꝓtunt c̾rõg̾atio eius
rei debitori. ¶hus u̾bis ci ad
quẽ eares ꝑtinz. et curatorbo¬
nis distrahendis datus con¬
tinebitur. et ip̃e debitor siꝯti¬
g̾it ne bona eius uẽneant et
ip̃i itaq creditori ad ũsus
cos dabitur actio quox emi

Expanded text:
sine dolo fecit, ei non praestabitur', hoc eo spectat, ut, si quid ipse erogauit creditor, si modo sine dolo malo erogauit, hoc ei praestetur: sufficit igitur sine dolo erogasse, etiamsi nihil profuit erogatio eius rei debitor‹i›. His uerbis 'ad quem ea res pertinet' etiam curator bonis distrahendis datus continebitur et ipse debitor, si contigerit, ne bona eius ueneant. et ipsi itaque creditori aduersus hos dabitur actio, quos e
Abbreviated transcription (Latin):
finissiimus sit qui põsside¬
at bona cxpedtumerit de
sint. quis eorum debeat locare
mnt int̾eos expeditissimu.
est. nam et om̃s possunt loca¬
re. et um hoc negociur dare
si nõ non ꝯueiit tũc dicend
est pretorem cacognita eligi

Expanded text:
fiunt. Si unus sit, qui possideat bona, expeditum erit de sint, quis eorum debeat locare venit inter eos, expeditissimum est: nam et omnes possunt locare et uni hoc negotium dare: si vero non convenit, tunc dicendum est praetorem causa cognita eliger
Abbreviated transcription (Latin):
atim adicitur ut intelligere
non possumꝰ quantũ quoque
monĩẽ tempis. adiciatur.q. si
uisfluminis ptem inquam
exruo pdio tetrax̾it et meo p̾¬
dio appulit ꝑalamest enntuã
ꝑmanere ¶ plane si longiore
tempe funto meo adhesit arb¬
ores qr quas secu traxit in fun
duz meuz radices eg̾intexeotẽ¬
pe uigentur meo fudo acqui

Expanded text:
atim adicitur, ut intellegere non possimus, quantum quoquo momento temporis adiciatur.Quod si uis fluminis partem aliquam ex tuo praedio detraxerit et meo praedio attulerit, palam est eam tuam permanere. plane si longiore tempore fundo meo haeserit arboresque, quas secum traxerit, in meum fundum radices egerint, ex eo tempore uidetur
Abbreviated transcription (Latin):
pate fuerũt et cohr̾entibus
hiis medificio de poĩtis edib̾
que hoc quoz ip̃m contmẽt¬
ẽ recipi potest. ut eadem.n
reset ut res soli et tanꝙ̃ mo¬
bił sit possessa. Hdem.

Expanded text:
ae fuerunt et cohaerentibus his in aedificio, depositis aedibus, quae hoc quoque ipsum contim recipi potest, ut eadem res et ut res soli et tamquam mobilis sit possessa.