comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iouis.q. filamen. quia reliquias acollo ꝑ fila peri¬
dentes portet uł dicit᷑ ⁊filo. quia qͥuicunq qͥrtt
Cacerdos in signũ sacerdatii deferehant alnuciũ
s ingrente calore. cũ ex caloris iumctate. ñ possa
illuci deferre. religabant sibi capu̾lo qdã fuo. ł flos¬
culũ lanc filo ĩ u̾ertioc ligatũ defcĩr bãt ĩ signum
sacerdotii.⁊ tũc ẽ .M.ge. Itẽ aflo. flas. p̃t dermaris

Expanded text:
Iovis, quasi filamen, quia reliquias a collo per fila pendentes portet; vel dicitur a filo quia quicumque erat sacerdos in signum sacerdotii deferebat almucium, sed ingruente calore, cum ex caloris nimietate non possent illud deferre, religabant sibi capillos quodam filo, vel flosculum lane filo in vertice ligatum deferebant in signum sacerdo
Abbreviated transcription (Latin):
Roscum rubor facit. rosaccũ materiã. ⁊ ita color roscus
is eysacca corena.
ꝯsata. arosa dr̾ ħ rosata . te. quedã uestis quã groci fe¬
in x̃a uecant. nos cocanũ. hac sub consulib romani usi
sut miliees. uñ ⁊̃ rosati antiquitꝰ uecabant᷑.¬

Expanded text:
olor roseus erit, rosacea corona. Item a rosa hec russata -e, quedam vestis quam Greci feniceam vocant, nos coccinum. Hac sub consulibus romani usi sunt milites, unde etiam russati antiquitus vocabant
Abbreviated transcription (Latin):
exponi. Quia ꝑ ministeriũ angeloꝵ ignea custo¬
clia ibi constitũta fuit. Hx enim. ut dĩc augustin¬
um.ibi ẽẽt quedam ignca custotia. Nõ tñ frustͣ.
s quia aliꝗd significat de paradiso spirituali. che¬
rubin eĩ int̾p̃r plenitudo scientic. ħ ẽ caritas. ꝗa
plenitudo legis. ẽ dilectio. Gladius aũt flameus.
pene tp̃rales sunt que u̾satiles sunt. qm̃ tempora
uolubilia sunt. Illa gͦ ad custeliã ligni inte. sõ
poĩta sunt. añ paradisum. quia ad uitã nõ rehif

Expanded text:
accipi, quia per ministerium angelorum ignea custodia ibi constituta fuit. Hoc enim per coelestum ibi esset quaedam ignea custodia; non tamen frustra, sed quia aliquid significat de paradiso spirituali. Cherubin enim interpretatur plenitudo scientiae: haec est charitas, quia plenitudo legis est dilectio . Gladius autem flammeus poenae temporales sunt, quae versatiles sunt, quia tempora volubilia sunt. Illa ergo ad custodiam ligni vitae ideo posita sunt ante paradisum, quia ad vitam non reditur
Abbreviated transcription (Latin):
maledicere. cletrahẽ. uł dimmũe̾ in parte ñ ce
intulit. Prorago. gas. differre. distendere. pro¬
longare. protrahere. Prerao.gas. p̃cellere. excel¬
lere. superare. ł p̃ponere. Uñ ħ progatiua.ne. sin¬
gularie excellentia. Et progatiuus.na.uum .i.
excellens. uł ad prerogatiuam ꝑtinens. surrego.
qui in loco bruti fũat surrogatus. Hoꝵ. ant com¬
positoꝵ significationes. facile his u̾sibus distin¬
guunt᷑. S ĩ ragat addideris con. congregat e dat.
In.infert. de minuit. sub substituit. ꝓ prõthit.
Inter. Querit pre superat. ab destruat᷑ atq suꝑbit.
Rago et eus compõĩta omĩa sunt accina. ⁊ cõr̃¬

Expanded text:
maledicere, detrahere vel diminuere in parte et non ex intulit; prorogo -as, differre, distendere, prolongare, protrahere; prerogo -as, precellere, excellere, superare vel preponere, unde hec prerogativa -e, singularis excellentia, et prerogativus -a -um, idest excellens vel ad prerogativam pertinens; surrogo -cretius qui in loco Bruti fuerat subrogatus’. Sed horum compositorum significationes facile his versibus distinguuntur: ‘si rogat addideris con, congregat, e dat, in infert, de minuit, sub substituit,pro protrahit, inter querit, pre superat, ab destruit adque superbit’. Rogo et eius composita omnia sunt activa et cor
Abbreviated transcription (Latin):
et hic romulicles. de. filus. uł nopos romuli. romu¬
licle ĩ dñr romani. quia fuc̾r d progenie illuis.
uñ ħ romulis lidis .i. filia. uł neptic illius ł romana¬
uł asꝑgere ad mocłũ roris. uñ irroro. ras .i. aspet¬
gere. infundere. Roro pro rorẽ emitte᷑ ꝙ stillare
neu.e. s pro aspergere actiñl ẽ cum suis compo¬
sitis. et prał hanc silłam ro.
R s. aratus. dr᷑ hic ros roris. quia rarus ẽ. ⁊ n spiss
ut pluuia.uł rosor dñt greci. Et m nos dicimꝰ
ros. uł ros aruo. quia ab aere ruat ad terram.
Unł rosidus.da. dũ. rore plenus. ⁊ hinc rosidulus.

Expanded text:
et hic Romulides, filius vel nepos Romuli; Romulide etiam dicuntur Romani, quia fuerunt de progenie illius; unde hec Romulis -dis, idest filia vel neptis illius vel Romanavel aspergere ad modum roris, unde irroro -as, aspergere, infundere. Roro pro rorem emittere vel stillare neutrum est, sed pro aspergere activum est cum suis compositis, et producit hanc sillabam ro-.  a rarus hic ros -ris, quia rarus est et non spissus ut pluvia; vel rosor dicunt Greci et inde nos dicimus ros; vel ros a ruo, quia ab aere ruat ad terram; unde roscidus -a -um, rore plenus, et hinc roscidulus
Abbreviated transcription (Latin):
Rgus. arogo gas. hic rogus .gi. ignis ꝓ mortuo.
si rogus proprie ẽ compõitio lignoꝵ. Pira q̃n corͦ
compo ĩtum c̃. et ardet. funs. mortui apparatus.
Bustum corpus concrematũ. Sepulciũ ubi ossa
condimt̃. Tumulus. congestio terre ĩ regione
sancita. qui et sinc ossib̾ p̃t ẽe. aunumentũ
uoͣ. ẽ cuiꝰlibet rei memoria. que moneat m̃te.¬
dũc eĩ deberet dici romula. ⁊ ñ roma. ⁊ licit̃
roma. a romo. quia ille fuit primus fundator

Expanded text:
ries; et hic rogus, ignis pro mortuo. Sed rogus proprie est compositio lignorum, pira quando corpus compositum est et ardet, funus mortui apparatus, bustum corpus concrematum, sepulcrum ubi ossa conduntur, tumulus congestio terre in religione sancita, qui et sine ossibus potest esse, monumentum vero est cuiusque rei memoria que moneat menttunc enim deberet dici Romula et non Roma; et dicitur Roma ab illo, quia ille fuit primus fundator
Abbreviated transcription (Latin):
iura. uñ ꝑꝑ calẽ ludlũi. nullꝰ pt aliqd ad quire̾. nͨ titu¬
lum nec bonã fidẽ hr̃e. Inuistus enĩ titulus. ꝓ nõ
ĩ elencos uccamus p̃ciosqs lapides in suꝑficic orna¬
m̃ti. quia illł illuminẽt. Et quicĩiq p̃ciasi lapiꝙ
ca quadldã genus argumĩtationũ .s. silegismꝰ coͣtta

Expanded text:
iura per talem ludum nullus potest aliquid acquirere, nec titulum nec bonam finem habere. Iniustus enim titulus est pro non etiam elencos vocamus pretiosos lapides in superficie ornamenti, quia illud illuminent, et quicumque pretiosi lapides ca quoddam genus argumentationum, scilicet
Abbreviated transcription (Latin):
pars corporis in compositione. ⁊ ultĩa in resolu¬
tione. inde ẽ.ꝙ quadãmõ laquendi quidquid
e prima pars alicinus in compositice̾ et ultĩa
In resolutione dicit᷑ clem̃tum. ut litera ẽ ele¬
mentũ uccis literate. ut dictio ẽ clem̃tum

Expanded text:
pars corporis in compositione et ultima in resolutione, inde est quod quodam modo loquendi quicquid est prima pars alicuius in compositione, sed ultima in resolutione, dicitur elementum, ut littera est elementum vocis litter
Abbreviated transcription (Latin):
ylario. onis. pro quodã scõ de quo legit᷑. quia cui
infirmus c̃et.⁊ mori uellet. aĩa eius ñ audebat exire.
dubitã.cxi.⁊ statĩ exit. ille in deo bñ conficlebat. Si¬
quicd ñ uult exire a corpore.⁊ nõ audet nͥ forte cũ
deo debcatire.

Expanded text:
ylario -nis, pro alio sancto de quo legitur quia, cum infirmus esset et mori vellet, anima eius non audebat exire, dubita, exi’, et statim exiit: ille in Deo bene confidebat, siquidem non vult exire a corpore et non audet, nisi forte cum Deo debeat e
Abbreviated transcription (Latin):
IR moma. nie. dulcoracio ⁊ ꝯsonãtia płimoꝵ
cantuũ. Uñ armonirus ca. cũ. clulcis. sauis.
delectabilis. ut armonia .i. cõis cantus celi. ⁊t
iudetur armonia ẽẽ compositũ ex ad. s sm
antiquos mutat d in r.et mono ꝙẽ unum.

Expanded text:
RMONIA, dulcoratio et consonantia plurimorum cantuum, unde armoniacus -a -um dulcis, suavis, delectabilis ut armonia idest communis cantus celi, et videtur armonia esse compositum ex ad, sed secundum antiquos mutatur d in r, et monos quod est
Abbreviated transcription (Latin):
Mancers. manceps compõi cũ e. et dr̃ hic eman¬
ceps.emancipis. qui cũ primo fiusẜ manceps. iam
ib illa ẜuitute et ptãte est liberatus. uñ emancipa¬
re .i. aẜuitute liberare. s iã ĩolenit consuetudo. aut
filius de pt̃ate patris liberatꝰ digat᷑ emancipatus.
s ẜuus aẜuitute liberatꝰ. dicat᷑ manumissus. lic

Expanded text:
m. Manceps componitur cum e et dicitur hic emanceps -is, qui cum primo fuisset manceps iam ab illa servitute et potestate est liberatus; unde emancipare, a servitute liberare; sed iam inolevit consuetudo ut filius de potestate patris liberatus dicatur emancipatus, sed servus a servitute liberatus dicatur manumissus, licet
Abbreviated transcription (Latin):
enda .e. et i in unar sillaba. ueteres e ifinale q̃ est
longa ꝑ ci cliptongũ scribebant. longas a uotales
uctustissimi ⁊̃ geminare solebant. Que uõ s ano
logiam proferunt᷑ .i. dei ⁊ deis dissillaba sunt. lu¬
ca̾nus inii. O ũt celiq deis herebiq liceret. ¶Ider
acciclit etiam in ꝓnoiẽ ei iII. eis. ⁊ iis. cquib illud
apparet. ꝙ uctu stissimi ut c̃ liximus ꝙ una longa
uocali solebant luas scribeͣ. Eece eĩ uestigiũ antiꝗ¬
tatis uni his aclhuc ẜuat̾ cum due ii pro una longa
si clicas deideis adeis ei eis ab eis dissillaba siuit
ẜuata ẽ geminatio .i. no si cli. et dis. et i et is di¬
camus dubitatio fiat significationis. Nani di ⁊̃ pp̃o
A

Expanded text:
labam. ueteres enim i finalem, quae est longa, per ei diphthongum scribebant, longas autem uocales uetustissimi etiam geminare solebant. quae uero secundum analogiam proferuntur, id est dei et deis, disyllaba sunt. Lucanus in II: «o utinam caelique deis Erebique liceret». idem accidit etiam in pronomine ei et ii, eis et iis. e quibus illud apparet, quod uetustissimi, ut supra diximus, pro una longa uocali solebant duas scribere. ecce enim uestigium antiquitatis in his adhuc seruatur, cum duae i pro una longa si dicas dei deis a deis, ei eis ab eis, disyllaba sunt, seruata est geminatio i, ne, si di et dis et i et is dicamus, dubitatio fiat significationis; nam di etiam a
Abbreviated transcription (Latin):
partĩ ñał. part̃i suꝑsticio sa ẽ. Naturał. dũ exe
quit᷑ solis et lune cursus. uł stellaꝵ. cͥtas tp̃oꝵ
staciones. Suꝑsticiosa u̾õ ẽ illa. quã mathema¬
ponunt. siderũq cursu. utitates hoĩm ⁊ mores
nom. et̃ clr̃ astrono mus .mi. qui docet lage̾
uł regulam de astris. uł qui noĩat ca. bñ hoc
astrononna. mie ip̃a ars. et astronomicꝰ.ca

Expanded text:
a scilicet quedam ars pars astronomie unae cursus, vel stellarum certas temporum stationes. Superstitiosa vero est illa quam mathemaponunt, siderumque cursu nativitates hominum et mores nomen, et dicitur astronomus -mi, qui docet legem vel regulam de astris, vel qui nominat ea, unde hec astronomia -e ipsa ars, et astronomicus -a
Abbreviated transcription (Latin):
noꝵ illiisio. Sm ħ incredibiles rerũ iitationes
uident̃ fieri. ut tere cumuł indeat᷑ castrũ lapil¬
lus talentũ. seges coors militũ galeata. Malefici¬
um aũt cum gn̾alit̾ possi dici quoellibet malefcm̃
hic spẽalit̾ illud dicit᷑. quo nob̾ ita demones subiicim.
ut nob̾ pateant. missacica nr̃a deferentes. uñ quidã.

Expanded text:
 incredibiles rerum mutationes videntur fieri, ut terre cumulus videatur castrum, lapillus talentum, seges coors militum galeata; maleficium cum generaliter posset dici quodlibet malefactum, hic specialiter illud dicitur quo nobis ita demones devincimus ut nobis pareant missatica nostra defe
Abbreviated transcription (Latin):
ut edito xp̃ nemo exm natiuitatẽ alicuiꝰ d̾ celo
int̾ pretarct᷑. Postea magi ⁊̃ dicti sunt. qui ułgo
incantatores. ⁊ malefici ob facmnor magnitudiẽ
nuncupant᷑ hi elem̃ta concutũit mentes turbãt
hõĩurri. Et sine ullo uenem haustu. uolentia tm̃
carmĩs int̾imũt. ⁊̃ iñ magicus. ca. cũ. Et scias. ꝙ.

Expanded text:
 edito nemo exinde nativitatem alicuius de celo interpretaretur; postea etiam magi dicti sunt qui vulgo incantatores et malefici ob facinorum magnitudinem nuncupantur: hii et elementa concutiunt, mentes turbant hominum et sine ullo veneni haustu violentia tantum carminis interimunt; et inde magicus -a -um.
Abbreviated transcription (Latin):
ssime adu̾biũ. Et ħ magnificentia. tie .s. itrum
p̃claraꝵ dans consumaticẽ. Et ita diffeit amagͣ¬
nimitatẽ. quia illa consistit in aggressione. ħ
in consumatiõe. Cum gͦ magnificus deficiat m
coiparatiuo et suꝑlatiuo.⁊ magnisicẽs poĩtiũ
non sit ĩ usii. subĩt magnificus lccũ huiꝰ põĩtiui.
et fit quedã mixta comparatio .s. magnificus.¬

Expanded text:
bium, et hec magnificentia -e, scilicet rerum preclararum dans consummationem, et ita differt a magnanimitate quia illa consistit in aggressione, hec in consummatione. Cum ergo magnificus deficiat in comparativo et superlativo et magnificens positivum non sit in usu, subit magnificus locum huius positivi et fit quedam mixta comparatio, scilicet magnificus
Abbreviated transcription (Latin):
spentũi.⁊ lorice. uñ sqͣmatꝰ.ta. tũ. sqͥmis abundans.
Et ħs quamata.te. lorica ferrea. ex laminis ferreis. ł
eneis ꝯcatenata. aqd modũ squame piscis. Et ex ip̃o
splendore squamaꝵ. ⁊ similitucline clicta It asqͣ¬
ma. squamo. mas. squamas au ferre . uł dare. Et
componit᷑ Desquamo. mas. Disquamo. mas. Exqͣ¬

Expanded text:
pentium et lorice; unde squamatus -a -um, squamis abundans, et hec squamata -e, lorica ferrea ex laminis ferreis vel eneis concatenata ad modum squame piscis, et ex ipso splendore squamarum et similitudine dicta. Item a squama squamo -as, squamas auferre vel dare, et componitur desquamo -as, disquamo -as, exqu
Abbreviated transcription (Latin):
Pinius. ispurcus deriuat᷑ hic spuriꝰ.xii. ⁊ hspuria.
ric.qui. uł que genitus. uł genita de nobili matre ẽ.
et ignobili patre It spurius patre incecto.⁊ matre
licbrem natura spursũ ucteres nccabant. uñ ⁊hi
qui nõ sunt ł legiptimo matrimonio. matrẽ potiꝰ

Expanded text:
 et hic spurius -rii et hec spuria -e, qui vel que genitus vel genita est de nobili matre et de ignobili patre; item spurius patre incerto et matre liebrem naturam spurium veteres vocabant, unde et hii, qui non sunt de legitimo matrimonio, matrem potius
Abbreviated transcription (Latin):
uesciat aues reliquas quanta uolatꝰ sui uelocitate tñ¬
scencdat: Struisionis u̾o penne eoꝵ siłi tudiũe hñt.
s uolatꝰ eoꝵ celeritatẽ ñ ht̃. aterra quippe eleuai̾ non
ualet. Et alas .q. ad nolatũ spẽtenus crigit. s tñ nũqͣ
se aterra nolando suspendit. Ita sunt nimiꝵ omnes¬

Expanded text:
citate transcendat? Struthio vero pennae eorum similitudinem habet, sed volatus eorum celeritatem non habet. A terra quippe elevari non valet, et alas quasi ad volatum specie tenus erigit, sed tamen nunquam se a terra volando suspendit. » Et ite
Abbreviated transcription (Latin):
ti. quidã luclus. qñ hoĩes a tapelib mittunt᷑ in
auras. et lr̃ petturus .q. petens auras. uł dr̃ peta
unis. pctens taurus. In affrica ẽ sunt tanti ita edo¬
cti. qł cumi cornib emittunt hominẽ ĩ auram.
et illesũ int̾ cornua recipiunt. et dnr᷑ petauxi.
I. petens tauri. uł petaurus componit᷑ apcto g̾to
qd ẽ uolare et aura. quia cũ hõ pa tali lucdo emit¬

Expanded text:
 quidam ludus, quando homines a tapetibus mittuntur in auras, et dicitur petaurus quasi petens auras; vel petaurus dicitur petens taurus: in Affrica sunt quidam tauri ita edocti quod cum cornibus emittunt hominem in auram et illesum inter cornua recipiunt, et dicuntur petauri quasi petentes tauri; vel petaurus componitur a peto greco, quod est volare, et aura, quia cum homo in tali ludo ita emit
Abbreviated transcription (Latin):
sic appellauit. pꝰtꝙͣ deuicit antoniũ.¬
dñt inceteria. philateria que gestabant ad¬
lethe. facta de simntatib armoꝵ. q̃ auietis acce¬
perant. Et ea collo suo suspensa gerebant. quo¬
tiens nictores extiterant.q. signa mctorie. Et ĩo
philateria talia.ĩ quib designabant᷑ metorie.
auictoria. inceteria sunt dicta.¬

Expanded text:
sic appellavit postquam devicit Antoniuria dicuntur filacteria que gestabant athlete, facta de summitate armorum que a victis acceperant et ea collo suo suspensa gerebant quotiens victores extiterant, quasi signa victorie, et ideo philacteria talia in quibus designabantur victorie a victoria niciteria sunt dicta
Abbreviated transcription (Latin):
cas .i. uald̾ loricare. uł di̾sis moclis. uł potiꝰ lorica
cxuere. uł u̾berare. elorico. cas .i. lorica exuere.
Morico. cas .i. lorica inluere. p̃lorico. cas .i. ante
loricare. relorico. cas.i. iteꝵ loricare. uł lorica ce¬
poliarc. Et ẽ actiuũ cum om̃ib suis compoĩtis louco¬

Expanded text:
st valde loricare vel diversis modis, vel potius lorica exuere, vel verberare; elorico -as, idest lorica exuere, illorico -as, loricam induere, prelorico -as, idest ante loricare, relorico -as, idest iterum loricare vel lorica expoliare, et est activum cum omnibus suis compositis. It
Abbreviated transcription (Latin):
Calso. lallas .i. dormire. uł lac suggẽ lactere. et
est u̾bum facticiũ .i. de sono tractũ. Cũ e nutces
pueris plorantib p̃cipiunt dormire. uł lactere dñt.
sono qui fit in ore puc̾i. lactenctis. s.la. la.la. Et

Expanded text:
ALLO -as, dormire vel lac suggere, lactere; et est verbum facticium, idest de sono tractum. Cum enim nutrices pueris plorantibus precipiunt dormire vel lactere, dicunsono qui fit in ore pueri lactentis, la la la, et
Abbreviated transcription (Latin):
nomen scissura x tribuũ. hebreis imposuit. Nam
antra hebrei.uł isrł dicti sunt. S⁊ ex quo ĩ duo
regna. populus dci diuisus ẽ. t̃c duc tribus que de
stirpe iuda reges habebant. iudeoꝵ nom̃ sortite
sũt. reliqua pars x tribuũ q̃ ĩsamaria regem sibi cõ¬
stituit. ob populi magnitudinẽ pͥstinũ nom̃ reti¬
ab eis longe absentat᷑. nõ enin ũo noĩc nũc dñr
confessores. s potius diffessores. et auideus dicit̃
ħ udca.iudcc .i. terra quã incoluer᷑. et hinc põt
m sumi uideuis. dea.um. gẽtile.s. qui ẽ de terra illa.

Expanded text:
nomen scissura decem tribuum Hebreis imposuit. Nam antea Hebrei vel Israel dicti sunt, sed, ex quo in duo regna populus Dei divisus est, tunc due tribus, que de stirpe Isunt. Reliqua pars decem tribuum, quae in Samaria sibi regem constituit, ob populi magnitudinem, pristinum nomen retiab eis longe absentatur, non enim vero nomine nunc dicuntur confessores, sed potius diffessores. Et a iudeus hec Iudea -e, terra quam incoluerunt, et hinc potest modo sumi iudeus -a -um genti
Abbreviated transcription (Latin):
sillabe prolatũ solum in hac dełiuatiã ꝓlucit &
et ab co compõitum. ut celtiber celtilen. Celte u¬
men hiberis. Dicitxir tñ. et hiber hiberi ꝓ hispanis
et hiber. hibens. qñ de illa gente leguunar. q̃ e uis
umemios. Et hiberus. hiberi. fluuiꝰ. bñ lucuil
iiii. Qiu p̃stat terris aufert tibi nom̃ hilrass.

Expanded text:
syllabae prolatum solum in hac declinatione producit er, et ab eo compositum Celtiber Celtiberi. dicituCeltiberi. dicitur tamen et Hiber Hiberi pro Hispanus et Hiber Hiberis, quando de illa gente loquimur, quae est iuxta Armenios, et Hiberus Hiberi fluuius. unde Lucanus in IIII: «qui praestat terris, aufert tibi nomen Hiberus».
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ exixditiõe. ⁊ hi berno. nas. idem qđ hiemare. uł
ĩ hibernis morari. ⁊ ħ hiberma.nie. prouincia qͣdi
quia ibi sit hiems. ĩripue dura. uñ hiberins. na
num. et hibernicus.ca. cum. ⁊ hic ⁊ hec hibermen¬
sis. et ħse. gentilia.

Expanded text:
in expeditione, et hyberno -as, idem quod hyemare vel in hybernis morari; et hec Hybernia -e, provincia quedam, quia ibi sit hyems precipue dura, unde hybernus -a -um et hybernicus -a -um et hic et hec hybernensis -se, gentilia.
Abbreviated transcription (Latin):
prc̃tata sepe inuenimꝰ in sacris libris. Sĩc amen
alleluia ⁊ racha ⁊ osanna. et si qua sunt alia.
Quoꝵ partĩ ꝑp sanctiorem aucoritatẽ. ꝙͣ iui
int̾p̃tari potuissent. ẜuata ẽ antiquitas. sicut
sunt amen. alleliua. Partĩ uo in aliã linguam
transferi ñ potiusse dñr. sĩc alia luo q̃ posiumꝰ.
Sunt ciũ quedam u̾ba c̾taꝵ linguaꝵ. q̃ ĩ usum
alterius lingue. ꝑ int̾p̃tationẽ transire ñ possũt.
Et hac maxime interiectionib accidit. q̃ uerba
ticulam. Na ⁊ ħ cluo talia cẽ ꝑhibent᷑. dicũt eĩ
racha inlignantis cẽ uctẽ osanna letantis.

Expanded text:
pretata saepe inveniamus in libris, sicut Amen, et Alleluia, et Racha, et Hosanna, et si qua sunt alia: quorum partim propter sanctiorem auctoritatem, quamvis interpretari potuissent, servata est antiquitas, sicut est Amen, et Alleluia; partim vero itransferri non potuisse dicuntur, sicut alia duo quae posuimus. Sunt enim quaedam verba certarum linguarum, quae in usum alterius linguae per interpretationem transire non possunt. Et hoc maxime interiectionibus accidit, quae verticulam. Nam et haec duo talia esse perhibentur. Dicunt enim Racha indignantis esse vocem, Osanna laetantis.
Abbreviated transcription (Latin):
lubesco. pro lib et libesco. uñ ⁊ no utim̾ cõposito.
allubeo. allubesco .i. obedire.uł ꝯsentire.⁊ iñ hec¬
allubescentia.tie. ł allubentia.tie. obedientia.
consensus .⁊ in code sensu inuẽi. allibeo. bes uł¬
allibet. ⁊ allibesco. ⁊ cõr li. sĩc libet.¬

Expanded text:
lubesco pro libet et libesco, unde et nos utimur composito allubet et allubesco, idest obedire vel consentire; unallubescentia vel allubentia -e, idest obedientia vel consensus, et in eodem sensu invenitur allibeo vel allibet, allibesco. Item componitur libe
Abbreviated transcription (Latin):
crelamiene meutoꝵ. et ad bong. ⁊ ad males uens
non considerans cui se applicet. uñ ⁊ cũ cetũ solemꝰ
uitare. qui indiscrete agit. uł fortuna dicta ẽ ceca.
quia excecat. ⁊ redlit cetos quib adiungit᷑. S hec
du aut niħ ẽ. Aut ẽ tpͣrał euentus reꝵ adeo pro

Expanded text:
examine meritorum et ad bonos et ad malos venit non considerans cui se applicet, unde et eum cecum solemus vocare qui indiscrete agit; vel fortuna dicta est ceca quia excecat et reddit eos cecos quibus adiungitur. Sed hec dea aut nil est aut est temporalis eventus rerum a deo pro
Abbreviated transcription (Latin):
Otinani. quidã heretici a fotino gallo. g̾cie sirinc
fo. dicti. qui ebionitaꝵ heresim suscitas. asseruit

Expanded text:
OTINIANI, quidam heretici a Fotino, Gallogrecie Sirmie episcopo, dicti, qui, Ebionitarum heresim suscitans, asseruit
Abbreviated transcription (Latin):
griphib aĩalib tẽribilib. et sibi s̃maragel lapidos
sinaragdinci lapides reperiũt in sithia regione
desti. quos tñ custodiunt griphes. aĩalia tͣeribilia
⁊ fortia. q̃ corpus hñt lconinũ. pedos aũt ⁊ rostiũ ⁊ alas
ut aquila. Icleoq ꝑ terrã ciuũit ut leones. ꝑ acra
uolant ut aues. que bestie custoliũt ip̃a deserti
regionem ⁊ ẜuant ip̃os lapides. Nõ ꝙ ip̃e ĩ suat

Expanded text:
 lapidis smaragdinei lapides reperiuntur in Scythia, regione deserta, quos tamen custodiunt gryphes, animalia terribilia et ferocia, quae corpus habent leoninum, pedes autem, rostrum et alas, ut aquila: ideoque per terram currunt ut leones, per aera volant ut aves. Quae bestiae custodiunt ipsam deserti r
Abbreviated transcription (Latin):
uutus. quia maioris uirtutis sit in grege. uñ
hic arietulus. li. dimi. et. ractinus.na. nũ. Et nͣo.
ꝙ aries dicit᷑ pro ueruece.⁊ pro illo istrum̃to. ꝙͦ
muri quatiunt᷑. quia impingat muꝵ ĩ malũ
arictũ pugnantiu. uł quia sit ĩ sumo cũ cornib
acl similitudinẽ arictis. Uñ et arictare clicimus

Expanded text:
virtus, quia maioris virtutis sit in grege; unde hic arietulus -li diminutivum et arietinus -a -um. Et nota quod aries dicitur pro vervece et pro illo instrumento quo muri quatiuntur, quia impingit murum in modum arietum pugnantium, vel quia sit in summo cum cornibus ad similitudinem arietis; unde
Abbreviated transcription (Latin):
Que res pulcrũ ĩ se ꝯtinet misteriũ. lapis quippe
ro destũ illud in quo lapides repiunt᷑ significat
corda sanctoꝵ. qui se aterenis ⁊ huiꝰ muncli crris
longe faciunt. ut in socreta corlis sui quicte do¬
mino ẜiure possint. uñ unus illoꝵ dicit. Ecce
clongaui fugiens. ⁊ mansi ĩ solitudine. ĩ quorum

Expanded text:
Quae res pulchrum in se continet mysterium: Lapis quippe ro desertum illud in quo lapides reperiuntur, significat corda sanctorum, qui se a terrenis et hujus mundi curis longe faciunt, ut in secreta cordis sui quiete Domino servire possint. Unde unus eorum dicit: Ecce elongavi fugiens, et m
Abbreviated transcription (Latin):
nauta.te. ⁊ clt̃i sunt argonautẽ om̃s illi qui ĩ illa
naue ierunt pro aureo uelle̾ uñ argonauticus
ca. cũ. possessiuũ. ⁊ ħ argonautica. cc liber compo¬
situs ab appolline de argonautis
inglis dicit᷑. llam dt̃ argum̃tũ es fita. que tã

Expanded text:
nauta -te, et dicti sunt Argonaute omnes illi qui in illa nave iverunt pro aureo vellere, unde argonauticus -a -um possessivum, et hec Argonautica -ce liber compositus ab Apollonio de Argonautisitur; dicitur enim argumentum res ficta que tamen
Abbreviated transcription (Latin):
temporis. Et iteratim similiter adu̾bĩ ordims
qualitatis. et in hac significatiõe inuei iste ablat̃s
iterato poĩtus aclu̾bialit᷑. Itero compõi. reitero. is
iteꝵ repetere. Uñ reiteratĩ adu̾biũ. et teiterato poi¬
tum adu̾bialit᷑¬

Expanded text:
temporis, et iteratim similiter adverbium ordinis vel qualitatis; et in hac significatione invenitur iste ablativus iterato positus adverbialiter. Itero componitur reitero -as, iterum repetere, unde reiteratim et reiterato posita adverbialit
Abbreviated transcription (Latin):
et ħ iter. iteris. et ħ itmer.itineris. et differũt.
ẽ ua. qua iri ab hoĩe quaq u̾sum p̃t. s iter. ⁊ itiner
diu̾sam hñt significationem. Iter ẽi ẽ locus trãsiti
facilis. uñ et eum appellamus aclitũ. Itiner aũt
ẽ iter longe ue. et ip̃e labor ambulandi. ut qͦ uelis
It isti obliqui itineris. itineri. i tiuere sunt ĩ usu. si¬

Expanded text:
iter -teris et hoc itiner -ris, et differunt. Itus est via qua iri ab homine quaquaversum potest, sed iter et itiner diversam habent significationem: iter enim est locus transitu facilis, unde et eum appellamus aditum, itiner autem est itus longe vie et ipse labor ambulandi ut quo velis item isti obliqui ‘itineris, -ri, -re’ sunt in usu, s
Abbreviated transcription (Latin):
hyspane. Iulius cesar conclidit. quã ex suo ⁊ rome
uctabulo iuliã romulã appellauit. ispał aũt a situ
clicta ẽ. quia in solo palustri suffixis in ꝓfundur
palis. locata sit. ne lubrico et in stabiłi fundamẽ¬
to cederet. dr gͦ ispalis.q. sita ĩ palis. Uñ hic ⁊ hoc

Expanded text:
quam Iulius Cesar condidit, quam, ex suo et Rome vocabulo, Iuliam Romulam appellavit. Ispalis autem a situ dicta est, quia in solo palustri, suffixis in profundum palis, locata sit, ne lubrico et instabili fundamento cederet: dicitur ergo Ispalis, quasi sita in palis, unde hic et hec
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑͦ cubitũ solent cubare ĩ comestiõe. i clurat usq¬
lis. Et sunt cubitalia suꝑ que cubitũ. ł ceruicem
reclinamus. aut aurearia pluinaria.ł ĩ alia. Cu¬
bitał compoĩ. bicubitał. le. tricubitał. le. It̃ acubit
ꝑ compoĩtionẽ. bicubitus. ta. tũ. et tricubitus. tatũ.

Expanded text:
lent cubare in comestione, u; et sunt cubitalia super que cubitum vel cervicem reclinamus, ut aurealia, pulvinaria vel etiam alia. Cubitalis componitur bicubitalis, tricubitalis; item a cubitus per compositionem bicubitus -a -um et tricubitus -a -um
Abbreviated transcription (Latin):
uctes. ut biscluo. bister tria ter. uñ cubitus.ca.
cum. ⁊ hic cubicus.q. pro illo solido nũo.s. id̾ ꝙ cu

Expanded text:
voces, ut bis duo bis, ter tria ter; unde cubicus -a -um et hic cubicus -ci pro illo solido numero, sc
Abbreviated transcription (Latin):
pes .i. hostium petens. quia hostio pcele infggrat. An¬
ti quitus e hospites qui recipiebant. i qui recipiebant᷑.
ueniebant adhostiũ et ponebant pedem ĩ co. ⁊ firma¬
bant ꝙ inius nõ deciperet aliũ. bñ et qui reapit. et
qui recipit᷑ hospes dicit᷑. ut̾q enĩ ponendo pedem in
hostio. amicicie pactum fumabant. uñ quidã. est ꝗ

Expanded text:
pes, idest hostium petens, quia hostio pedem inferat. Antiquitus hospes qui recipiebat et hospes qui recipiebatur veniebant ad hostium et ponebant pedem in eo et firmabant quod unus non deciperet alium, unde et qui recipit et qui recipitur hospes dicitur; uterque enim, pedem in hostio ponendo, amicitie pactum firmabant. Quod autem
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ ibi. Mane thecel phares. ⁊ ħ interprctatio
smonis. Mane. nu̾auit deus regnũ tuũ ⁊ com¬
plenit illuc. Thecel appensus es in stacera. ⁊ in¬
uentus es muius hũs. phares auusũ ẽ regnũ
niũ. et dͥatũ ẽ medis. et persis. It inuenit᷑ ħ¬

Expanded text:
esta est: MANE, THECEL, PHARES. Et haec est interpretatio sermonis. MANE: numeravit Deus regnum tuum, et complevit illud. THECEL: appensus es in statera, et inventus es minus habens. PHARES: divisum est regnum tuum, et datum est Medis et Persis. T
Abbreviated transcription (Latin):
poponi. cdore.⁊ sapore.uł spẽ. qr hãt malasuans
redolentia.ĩ magratudĩe malimaciam. uñ ⁊ cĩ
latini nocant malũ terre. hant pocte antropo¬
morcos appellant. quia hãt racticẽ formam
hom̃is similantẽ. Antropos ẽi grece. latĩs hõ
dicit᷑ auꝰ cortex uino mixtus ad bibendũ dat̃
mina foliis lactuce similib. mała gna̾ns ĩ siłi¬
tudine priumoꝵ. Masculis folus ltte similb¬

Expanded text:
at mala suave redolentia in magnitudine mali matiani; unde et eam Latini vocant malum terre. Hanc poete antropomoreos appellant quia habeat radicem formam hominis similantem: antropos enim grece homo dicitur. Cuius cortex vino mixtus ad bibendum daturmina, foliis lactuce similibus mala generans in similitudine prunorum; masculus, foliis bete simil
Abbreviated transcription (Latin):
langonis .i. mercator. et proprie uenditor eqͦꝵ
Amanu agat equos. ⁊ ẽt quilib m̾cator põt᷑
bs marigo. quia res suas manu agat. et prod̾
aua. nie .i. sanc mentis. alienatio. furor.
as insania. quã greci manĩa uocant. uel
i furosi. Mama ⁊̃ dicit᷑ quedã funa infer¬

Expanded text:
mango -nis, idest mercator et proprie venditor equorum, quia manu agat equos, et etiam quilibet mercator potest dici mango quia res suas manu agat; unde  idest sane mentis alienatio, furor, dicta ab insania quam Greci manian vocant; vel alii furiosi. Mania etiam dicitur quedam furia infer
Abbreviated transcription (Latin):
scutella. que olĩ ⁊ scus clicebat᷑. sĩc idiscꝰ. arotundi¬
disculus. culi. Et discumbẽs ad discum sedens. Et
nota. ꝙ̃ cdiscus ꝓprie ẽ sentella. ⁊ non mñsa. l peo
Aiscusludus plumbee scutelle. ⁊ ipã plumbea scu¬
tella. quia facta erat ad similitudinẽ scutellea

Expanded text:
scutella que olim et scus dicebatur, sicut et discus a rotundidisculus diminutivum, et discumbens, ad discum sedens. Et nota quod discus proprie est scutella et non mensa, licet pro discus, ludus plumbee scutelle, et ipsa plumbea scutella, quia facta erat ad similitudinem scutelle e
Abbreviated transcription (Latin):
delictũ cogebat᷑. idnĩs ignomine mãg ꝙͣ supplicii
c̃ã furc̃a circa uias ferre. p̃tlicans peccatũ suũ. Et
mone̾ ceteros. ne quid simile peccarent. surcifer
ĩ dicebat᷑ homicida damnatꝰ ad furtã.uł ꝙ lignꝰ
erat furca. qr ꝯsuctudo erat olim damnatos sua
putibula portare ad locũ suspensionis. sic legitur

Expanded text:
a dominis, ignominie magis quam supplicii causa, furcam circa vias ferre, predicans peccatum suum, et monere ceteros ne quid simile peccarent. Furcifer etiam dicebatur homicida damnatus ad furcam vel qui dignus erat furca, quia consuetudo erat olim damnatos sua patibula portare ad locum suspensionis, sicut legitur
Abbreviated transcription (Latin):
ẽe uł fieri scupidũ.q. sine sensu. uñ stupilus . da dũ.
sepius stupens. et comparat᷑. bñ srupide. das. stupi¬
os. et stupefio. fis. stupefactus. It̃ stupeo componit᷑.
astupeo. pes ualde stupere. ad aliquid stupere. Extupeo.
hes. ualde stupere. uł astupore cessare. liberari. Inscupeo
pes. ualde stupere. Obstupeo.pes. uncliq. uł ob aliꝗd

Expanded text:
esse vel fieri stupidum et quasi sine sensu, unde stupidus -a -um, sepius stupens, et comparatur, unde stupido -as, stupirs. astupeo -es, valde stupere vel ad aliquid stupere, exstupeo -es, valde stupere vel a stupore cessare, liberari, instupeo -es, valde stupere, obstupeo -es, undique vel ob aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
nec uerisimił. Et ẽ illa fabula uera q̃ niẜ ueritatis
ht̃ in se. et illa falsa. q̃ aliquid mitatis in se ꝯtinet.
ad mixtũ.sic̃ enĩ ẽ ĩ amore modus. ñ hũisse modũ.
sic e in fabula nitas ñ hũisse ueritatem. Et dicitur
fabula afando. quia ĩsolo fatu ꝯsistat. It̃ fabula qñ
dicit᷑ hystoria. simułr a fando quia eam famur. qͣn
et fabulor. laris. fabulas dicc̾. ł falsa.

Expanded text:
nec verisimilis; et est illa fabula vera que nichil veritatis habet in se et illa falsa que aliquid veritatis in se continet admixtum: sicut enim est in amore modus non habuisse modum sic est in fabula veritas non habuisse veritatem; et dicitur fabula a fando quia in solo fatu consistat. Item fabula quandoque dicitur ystoria, similiter a fando quia eam famur, quandoque et fabulor -aris, idest fabulas dicere vel falsa.
Abbreviated transcription (Latin):
Cum p̃p̃onib uõ ꝓut donatꝰ accepit pp̃ones. si desinãt
in o. Actiua sunt. prcter ista quattuor. Deficio. pioficio.
sufficio. officio. q̃ sunt neut᷑. Deficio tñ pro derelinquo.
it sufficio pro simiministro. et sustituo sũt actina.
Siu̾o desiant ĩ or. sunt passina preter proficiscor. et
e. ut confectũ. si pͣtin sin simplicis retinẽt ĩmutatum.
ut confeci. ¶ Itẽ oĩa cõpõĩta afacio. ⁊̃ aclu̾biis ⁊ ĩfinitĩs.
lunt nentra. Et oĩa retinent literã sui simplicis nͥq. et
adentus similiter. et suꝑ cadem siłła. Et oĩa retinent
iremptionẽ imꝑatĩ. ut benefacio. calefacio. bñfeci. calefe¬
.i. bñfac. calcfac. bñfacc̾. calefac̾e. benefactũ calefactũ.
toĩa compõĩta a facio et nõib. ñ ex toto possũt facile
estingui cuta geniis. s quedã sunt actina. ut deifico
ragnfico. Quedũ neutra. ut edifico. cas. domifico.
esui simplicis. et suꝑ cad̾c silła sunt neutra. ut niħ¬

Expanded text:
ionibus, prout Donatus accepit prepositiones, si desinant in -o activa inveniuntur, preter ista quattuor, deficio, proficio, sufficio, officio, que sunt neutra; deficio tamen pro derelinquo et sufficio pro subministro et substituo sunt activa. Si vero desinant in -or sunt passiva preter proficiscor et e, ut confectum, sed preteritum sui simplicis retinent immutatum, ut confeci. Item omnia composita a facio et adverbiis et infinitis sunt neutra et omnia retinent literaturam saccentum similiter et super eandem sillabam et omnia retinent corruptionem imperativi, ut benefacio calefacio, benefeci calefeci, benefac calefac, benefacere calefacere, benefactum calefactum. Item omnia composita a facio et nominibus non ex toto possunt facile distingui circa genus, sed quedam sunt activa, ut deifico, magnifico, quedam neutra, ut edifico, domifico, sui simplicis et super eandem sillabam, sunt neutra, ut nic
Abbreviated transcription (Latin):
marinum. sic dt̃m quia carmas abdat .i. absor¬
beat. Aquas eñi accipit ut uoniat. uomit ut ac
iquas. uł caribelis fuit q̃dauctula noracissima.
q̃ quia boues hercilis furata ẽ. a Ioue fulminata
ẽ. et ĩ mare p̃cipitata. antiquas ibi eꝑcrcet ia¬
pmas. bñ ille locus dicitur caribelis. et ẽ b. ciꝰde¬

Expanded text:
marinum sic dictum quia carinas abdat, idest absorbeat: aquas enim accipit ut vomat, vomit ut accaquas’; vel Caribdis fuit quedam vetula voracissima que, quia boves Herculis furata est, a Iove fulminata est et in mare precipitata; antiquas ibi exercet rapinas, unde et ille locus dicitur Caribdis. Item a c
Abbreviated transcription (Latin):
.i.extra. uł ualde salire. uñ cxulto. tas. frequẽt̾
cxilire. ꝙ propris fit cũ letanur. ⁊ ĩo ponit᷑ cxul¬
tare pro lctari. s proprie saliendo. Insilio .lis .i. sa¬
lire contra. uł i. uł insilire. insultũ facere. in¬
uadere. impetere aggredi. uñ hic insultus. tus.¬
Interfilio.lis. int̾ aliqua salire interuenire pro¬
silio.lis. procul uł añ salire. resilio.lis. iterum
uł retro salire. uñ et dr̃ ille resilire apacto. qui
anictit pactũ. et̃ cessat retto. uñ resulto. ras.
Ut s̃plendo solis. uł specisũ resultat cum̃ oppõit.
reperuint᷑. subsilio. lis. subtus salire. uł pꝰt ł par
.i. sursiummi salire. et timrc componit᷑ asusũ.ł alrsũ
Transilio.lis. ultra salire. transire. salic pro facere
salcum. ⁊̃ omĩa ab eo compoĩta.ẜ hanc significatios¬
nem neutra sunt. p̃ter assilio. pro aggredi. circum¬
silio. insilio pro aggredi. transilo. que sũt act̾ia.
It salio in alia significatiõe e actinũ. cũ omnib

Expanded text:
xtra salire, unde exulto -as, frequenter exilire, quod proprie fit cum letamur, et ideo ponitur exultare pro letari, sed proprie saliendo; insilio -is, idest salire contra vel in, vel insilire insultum facere, invadere, impetere, aggredi, unde hic insultus -tusintersilio -is, inter aliqua salire, intervenire; prosilio -is, procul vel ante salire; resilio -is, iterum vel retro salire, unde et dicitur ille resilire a pacto qui dimittit pactum et cessat retro; unde resulto -as, ut splendor solis vel speculum resultat cum in opposito repercutitur; subsilio -is, subtus salire vel post vel parum; sursum salire, ettransilio -is, ultra salire, transire. Salio pro facere saltum et omnia ab eo composita secundum hanc significationem neutra sunt, preter assilio pro aggredi, circumsilio, insilio pro aggredi, transilio, que sunt activa. Item salio in alia significatione activum est cum omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
Theutates. theos compoĩ
thaitates .tis. ꝙ ẽ ds mortis. sic dietiis ẽ mercurius
quia cuis humano sanguine sacrificabat᷑. ł ꝯponit᷑
atheo. ⁊ athanatos .q. chag athanatos .i. dẽ ĩmortał
Uñ thentomus .ma.nĩ. quedam gens quia fera sit.

Expanded text:
tem theos componitur theotates -tis, quasi deus mortis: sic dictus est Mercurius, quia ei humano sanguine sacrificabatur; vel componitur a theos et athanatos, quasi theos athanatos, idest deus immortalis. Unde Theutonus Theutona, quedam gens quia fera sit,
Abbreviated transcription (Latin):
qua nͣłr Cxx. annis p̃t hõ uiu̾e. Fatał ẽ. q̃ contingit
fato .i. constellatiõe. Tali ẽi constelatiõe pt̃ quis na¬
sa. uł dispõi ꝙ uiuit plus uł minus. fato xc. ãnis¬
tres cursus saturi exiciũ ereant. nisi forte bem¬
ꝗnitas aliaꝵ stellaꝵ superet cursum. Casuał .i. ac

Expanded text:
aliter CXX annis potest homo vivere. Fatalis, que contingit fato, idest constellatione: tali enim constellatione potest quis nasci vel disponi quod vivit plus vel minus fatotres cursus Saturni, exitium creant, nisi forte benignitas aliarum stellarum superet cursum. Casualis,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ mouet. Cardo ⁊̃ dr̃ extremitas rei. Uñ ⁊ carines
celi dñt. extreme partos.axis sic dicti. quia ꝑ cos ũtif
celum. Carcio ⁊̃ ponitur pro oportunitatẽ ł articło.
Uñ prou̾lnaliter sol dici. Res ẽ in cardimne .i. ĩ articło
loportilnitate. Q ui cnim in cardine ẽ. leuiter
pot intrare uł exire. uñ uirgilius. Aut tanto ces¬
sabit cardine rerum.¬

Expanded text:
iam dicitur extremitas rei, unde et cardines celi dicuntur extreme partes axis, sic dicti quia per eos vertitur celum; cardo etiam ponitur pro oportunitate vel articulo, unde proverbialiter solet dici ‘res est in cardine’, idest in articulo vel oportunitate; qui enim in cardine est, leviter potest intrare et exire, unde Virgilius ‘aut tanto cessabit cardine rerum
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ẜ caleptra i codẽ sensu .s. mitra tegens caput.
q̃ et alio noĩc clicitur. pilcus. galerus. calamacus.
calienclũ. comaciũ. catisũ. Caleptra t̃n pprie
glaclii. uł acapio. quia ibi capitur gladiis. ui
Uñ in decretis poncificũ lingua delatoĩs capulet.
capulus ⁊̃ dicitur loctus in quo mortui defcũt᷑.
quia suꝑ capita hominnũ feratur. uñ u̾sꝰ. Est gia

Expanded text:
 caleptra in eodem sensu, scilicet mitra tegens caput, que et alio nomine dicitur pilleus, galerus, calamacus, caliendrum, comatium, caticulum; caleptra tamen proprie gladii, vel a capio quia ibi capitur gladius ut tsecare, unde in Decretis Pontificum ‘lingua delatoris capuletur’; capulus etiam dicitur lectus in quo mortui feruntur, quia super capita hominum feratur, un
Abbreviated transcription (Latin):
ubi sit.q. Queldam hominis ertcrioris intenorisq
confimũ. Quidquid enĩ habemus maĩo cõmune
cta quadã uita sua.qua compages corporis. et omĩs
sensus ingent. quib istructus ẽ ad cxtaiora sentĩeda
Ascendentib igitur introrsũ. quibdã gractib consi¬
derationis ꝑ aĩe partes. ubi iicipit aliquid occurrere.
qđ nob̾ non sit cõe cum bestiis ibi incipit rõ. ut in
teris rõnib ꝯspicienclis. uł ꝯsulendis adhesit. por¬
no infecior ad temporalia gubernanda de floeritur.

Expanded text:
ubi sit quasi quoddam hominis exterioris interiorisque confinium. Quidquid enim habemus in animo commune cta quadam vita sua, qua compages corporis et omnes sensus vigent, quibus instructus est ad exteriora sentiendaAscendentibus igitur introrsum quibusdam gradibus considerationis per anime partes, ubi incipit aliquid occurrere quod non sit nobis commune cum bestiis, ibi incipit ratio; ubi eternis rationibus conspiciendis vel consulendis adherescit, portio inferior ad temporalia gubernanda deflectitur ».
Abbreviated transcription (Latin):
firma sit. Et ẽ r̃o mentis motus in his que dur̃. di¬
sccnĩe uł connect̾e ualens. ł rõ ẽ: quidã motus aĩ ui¬
sum mentis acuens ueraq afalsis distinguens. S ratio¬
cinatio ẽ rõnabilis. subtilisq chisputatio. ⁊ acertis
id incertoꝵ inclagationẽ iutens cogitatio. It̃ rõ .i.¬

Expanded text:
firma sit. Est ratio mentis motus in his que dicuntur discernere vel connectere valens; vel ratio est quidam motus animi visum mentis acuens veraque a falsis distinguens; sed ratiocinatio est rationabilis subtilisque disputatio et a certis ad incertorum indagationem nitens cogitatio. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
adlita co. ut lato. bas labasco. Ferueo ferues
fernesco. cupio eupis. cupisco. scio scis scisco
¶Excipitur hio hias.ꝙ hisco. nõ ahiasco facit.¬
fatiscor et fessus dicebant. Ex quo defetiscor de¬
fessus. Q quidã a fateor ẽẽ deruiatiuũ uolunt.

Expanded text:
addita co fiunt: labas labasco, ferues feruesco, cupis cupisco, scis scisco. excipitur hio hias, quod hisco, non hiasco facitfatiscor et fessus dicebant, ex quo defetiscor defessus, quod quidam a fateor esse deriuatum uolunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ĩꝑito. rogatu. regito. uolatu uolito. ¶ Iõ aũt caximꝰ
pleꝵq asup̃. ea deriuari. qr in gi t̾minantia pt̃m.¬
ap̃s. sa pͣ abiectas ⁊ aciclita to faciũt frequentatiua.
ut lego. gis legito. Fugio fugis fugito. ago agis gi
agito. cogo. gis cogi cogito. pe cõr. bñ mergo. quia
mersi facit. suꝑioꝵ ẜuat regulã .i. a supĩo fit freq̃n¬

Expanded text:
imperito, rogatu rogito, uolatu uolito. ideo autem diximus, plerumque a supinis ea deriuari, quia in gi terminantia psona abiecta s et addita to faciunt frequentatiuum, ut lego legi, legis legito, fugio fugi, fugis fugito, ago egi, agis agito, cogo coegi, cogis cogito. unde mergo, quia mersi facit, superiorum seruat regulam, id est a supino facit frequen
Abbreviated transcription (Latin):
sunt quĩq tciũ tp̃ꝵ hñt participia. ut gaudeo gaudẽs
gtauisus gaiusurus. Audeo audens. Ausus. ausurus
Soleo solens solitus soliturus. fio fiens factꝰ. Futurꝰ
due caua. ne si facturꝰ dicamus. simile sit participio
ꝙ uenit afacio u̾bo. ꝙ uim actuia possidet sio u̾bi
Uñ asupiuo eius nascitur. passiuũ pt̃i. participunn
et futuri actiuũ factũ factu factus facturꝰ. fido ͦq
fidens. fisus. fisurus. De ninero¬
Unerus participiis accidit ut̾q. singulãĩs
accipiũt. Nam ꝑse nũꝙ̃ componitur participiu.
nisi prius u̾bu ciꝰ componatur. gͦ. uł simplicia
cĩ ip̃a ꝑ se componantur. llõ prius u̾bis compoĩtis
transeunt in noĩum uim. sĩc ⁊̃ si comparent᷑. ut
nctens mnocens. sapiens insipiens. Simplicia ẽi eoꝵ
possunt ⁊ participia eẽ et nor̃a. compoĩta u̾o sm̃ du¬
bio nõia sunt. q̃deo aũt acldiclimꝰ płmq ꝙ sunt¬

Expanded text:
nque, trium temporum habent participia, ut gaudeo gaudens gauisus gauisurus, audeo audens ausus ausurus, soleo solens solitus soliturus, fio fiens factus futurus differentiae causa, ne, si facturus dicamus, simile sit participio, quod uenit a facio uerbo, quod uim actiuam possidet fio uerbi, unde a supino eius nascitur passiuum praeteriti participium et futuri actiuum: factum factu, factus facturus; fido quoque fidens fisus fisurus. a communaccipiunt. nam per se numquam componitur participium, nisi prius uerbum eius componatur. ergo uel simplicia enim ipsa per se componantur non prius uerbis compositis, transeunt in nominum uim, sicut etiam, si comparentur: nocens innocens, sapiens insipiens. simplicia enim eorum possunt et participia esse et nomina, composita uero sine dubio nomina sunt. ideo aut
Abbreviated transcription (Latin):
orator. Et sunt fere oĩa ꝓfessionũ uoĩa. ap̃ latinos u̾ͥ¬
balia. ⁊ in or desmunt. Nlam grãmatitꝰ ⁊ phylosophus.
⁊ architectꝰ ⁊ sophysta.⁊ pocta greca sunt. Itaq ex omnibus
ip̃is hñt u̾lu ap̃ gntos. uñ nos quaꝵ. philosophor. architector
ex u̾bis nõĩa.ñ ex nõib u̾ba ꝑficiunt᷑. ut amo amator. ax¬
neo monitor curo cursor. lego lactor. Impero siłr imꝑator.
tras. Supra uł suꝑ supero. suꝑas. De gerundus.¬

Expanded text:
atinos uerbalia et in or desinunt; nam grammaticus et philosophus et architectus et sophista et poeta Graeca sunt; itaque ex nominibus ipsis habent uerba apud Graecos, unde nos quoque philosophor, architector,ex uerbis nomina, non ex nominibus uerba perficiunt, ut amo amator, moneo monitor, curro cursor, lego lector; impero similiter impeintras, supra uel super supero superas. de figu
Abbreviated transcription (Latin):
i. acluocare appellare. S antiqui in tali cõpoĩtione
rum descendit ubum desideratuũ ĩso. ab artio
intiqͦ. debẽt clici arcesso arçessis. s quia arcesso de
accessis. S quia ab accedo. dis accessu descenclit
tatum ẽ pͥmũ s ur ⁊ clicit accerso accersis. Inuenĩ
g acerso ab arcio arcis. It̃ acesso ib arceo. It uterso
ab accis. It accesso ab accedo iccessu. Inucuit᷑ acdhuc

Expanded text:
st advocare, appellare. Sed antiqui in tali compositione rum descendit verbum desiderativum in -so; ab arcio antiquo deberet dici arcesso -sis, sed quia arcesso des-sis, sed quia ab accedo -dis accessi descendit statum est primum s in r et dicitur accerso -sis. Inveniuntur ergo arcerso ab arcio, arcesso ab arceo, accerso ab accio, accesso ab accedo. Invenitur adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
dem ꝯuigationis duo. que ꝑ sineresim i proferũt᷑
sccui soctus. ⁊ fricui frictꝰ. Ancco quaq u̾bo necat
et nectus inuenitur participiũ. S nocatꝰ ppe dicit᷑
censi densus. Tertie qͦ rapui raptuc. et ex eo cõ¬
poĩta. corupui correptꝰ p̃ripui p̃reptꝰ. Simlit̾ u̾ba
tiui forł. Canor cantꝰ. occinor occentus. accinor
accentꝰ .qͣ uis cceniui ⁊ accinui facuint p̃teritu
¶Inrui ⁊̃ et in xiii ꝑ ide tp̃s exemitia. non hñt
⁊ in participiis. ut desero deserui deẜtus. dissero
Messui quoq mensus fãc. ut censua census. In liu
uo desmentia. in intus conu̾tunt. in participio.
altus. ⁊ alitus. uñ ⁊̃ uolo uolui nultus fãc. quia nͥ
ẽparticipiale quõ colui culcus. qñ ẽ quarte docli

Expanded text:
uidem coniugationis duo, quae per synaeresin i proferuntur, secui sectus et fricui frictus. a neco quoque uerbo necatus et nectus inuenitur participium. sed necatus proprie dicitur censui census; tertiae quoque rapui raptus et ex eo composita, corripui correptus, praeripui praereptus. similiter tiui formam: canor cantus, occinor occentus, accinor accentus, quamuis occinui, accinui faciant praeteritum. in rui etiam et in xui per idem tempus exeuntia non habent i in participiis: desero deserui desertus, dissero messui quoque messus facit, ut censui census. in lui uero desinentia ui in tus conuertunt in participio, altus et alitus. unde etiam uolo uolui uultus facit, quod nomen est participiale, quomodo colui cultus, quando quar
Abbreviated transcription (Latin):
ut huiꝰ opeus clicta peurrens. in his u̾boꝵ folia ñ
nequitas. quia ꝑ sacra dicquia ab coꝵ tractacori¬
bus infructuose loquacitatis leuitas. studiose com¬
pescitur. dumi in templo dei nenius plantãi ꝓhibet̃.
⁊ cuncti peul dubio scimus. quia quotiens in foliis
male lete segctis culmmi proficiunt minori plenitũ¬
dine spicaꝵ grana turgescũt. dñ ⁊ ip̃a laꝙͣdi arte.
ꝙͣ magisteria discipline eytenoris insniuant ẜ¬
non metacisii collisionẽ fugio. non barbarismi
mo. ut u̾ba celestis craculi. constringã sub regu¬
expõitio oritur. Dignũ ꝓfecto ẽ. ut q̃i edita sobo¬
les. stẽ sue matris̾ imitetur. ħ gregorius.S¬

Expanded text:
ut hujus operis dicta percurrens, in his verborum folia non requiras, quia per sacra eloquia ab eorum tractatoribus infructuosae loquacitatis levitas studiose compescitur, dum in templo Dei nemus plantari prohibetur . Et cuncti procul dubio scimus, quia quoties in foliis male laetae segetis culmi proficiunt, minori plenitudine spicarum grana turgescunt. Unde et ipsam loquendi artem, quam magisteria disciplinae exterioris insinuant, snon metacismi collisionem fugio, non barbarismi mo, ut verba coelestis oraculi restringam sub reguexpositio oritur, dignum profecto est ut quasi edita soboles speciem suae matris imitetur. No