comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
arcton: Similit̃ ꝓtulerunt tam in actiua quã in passiua significatione tutor: Vador: uenor
uelificor : Vnde iuuenalis in .iiii:. Velificatus athos uociferor ueneror : Nirgł in .iii. aeneidos
Cursusq dabit uenerata secundos confiteor : tueor : ad gredior, stipulor: Inquo illud quoque est
obseruandũ quod actiua significatione quo modo passiua. ab latiuo coniungiatur : Stipulor
ate. ꝓ interrogote. & interrogor ate : Quo modo dicimus. quaero ate. ꝓ interrogote quã uis
sit actiuum : Iuuenalis in .iii. quantumuis stipulare & ꝓtinus accipe quiddo ut quoties illũ pat̃
audiat: Sub auditur ame. stipulare. Eccehic actiue : Suetonius autẽ passiue ꝓtulit . in .iii.
a burbȩ condita : Nec alieni momentis animi circũ agi stipulariq: irato consuli tribuno Mãr
Plebei, plautus incistellaria. mores pondere postulas iniuriũ est stipulari. semꝑ me ultro oport&

Expanded text:
arcton». similiter protulerunt tam in actiua quam in passiua significatione: tutor, uador, uenor, uelificor unde Iuuenalis in IIII: «uelificatus Athos», uociferor, ueneror Virgilius in III Aeneidos : «cursusque dabit uenerata secundos», confiteor, tueor, aggredior, stipulor. in quo illud quoque est obseruandum, quod actiua significatione quomodo passiua ablatiuo coniungitur, stipulor a te pro interrogo te et interrogor a te, quomodo dicimus quaero a te pro interrogo te, quamuis sit actiuum. Iuuenalis in III: «quantum uis stipulare et protinus accipe, quid do, / ut totiens illum pater audiat», subauditur a me stipulare. ecce hic actiue, Suetonius autem passiue protulit in IIII pLiuius in XXXIX ab urbe condita : «nec alieni momentis animi circumagi stipularique irato consuli tribunum plebei». Plautus in cistellaria : «me respondere postulas: iniurium est, / stipulari semper me ultro oportet
Abbreviated transcription (Latin):
incipit quia apud gnaecos in eanđe desinit: Mutȩ autẽ a se incipientes & in .ȩ. uocalem
esinentes exceptis q & .l. quarũ altera in .u. alterat in .a. finitur : sua conficitnt nomina

Expanded text:
incipit, quia apud Graecos in eandem desinit, mutae autem a se incipientes et in e uocalem desinentes, exceptis q et k, quarum altera in u, altera in a finitur, sua conficiunt nomina
Abbreviated transcription (Latin):
syllabae amborum ab .s. coeperunt qđ in eius dẽ formae masculinis non inuenis :
Lis q̃q litis: Alia uero om̃a in .is. desinentia feminina sunt : Haec auis classis puppis
cutis securis messis bilis. strigilis . uis: Graec auero eanđe habentia terminationẽ :

Expanded text:
syllabae amborum ab s coeperunt, quod in eiusdem formae masculinis non inuenies, syllabae amborum ab s coeperunt, quod in eiusdem formae masculinis non inuenies, lis quoque litis. alia uero omnia in is desinentia feminina sunt: haec auis, classis, puppis, cutis, securis, messis, bilis, strigilis, uis. Graeca uero eandem habentia terminationem
Abbreviated transcription (Latin):
nibus confudisse generoc inueniuntur uetustis simi : quos ñ sequimur : Vt haecamns
funis: anguis composita siue ex masculinis siue exfemininis: sia diectiua fuerint.
communia sunt ut hic anguis : Hic & haec ex sanguis : & hoc ex sanguine : Animus hic
& haec ex animis & hoc ex anime: Cupis hic & haec tricuspis: Inuenatur ta meni
hoc &iam neutro adunctum sed ꝑ obliquos casus : Ouidius in .i. metamor phoseon. positoq
tricuspide telo mulc& aquas : Pestis &iã & neptis & uestis : cumduas consonantes ante-
is habent femininis generis & uallis turris. peluis pellis : quãuis paenultimae syllabȩ
liquidis terminantur: ttm̃ femininas : Illa qͣq masculina s̃ quaeunas yllcba crescuns
in genetiuo ut hic lupis. lapidis puluis pulueris sanguis sanguinis. Vomis uome¬
ris Cinis cineris: Excipiuntur haec cuspis cuspidis : Cassis cassidis quorũ extremae

Expanded text:
nibus confudisse genera inueniuntur uetustissimi, quos non sequimur, ut haec amnis, nibus confudisse genera inueniuntur uetustissimi, quos non sequimur, ut haec amnis, funis, anguis. composita siue ex masculinis siue ex femininis, si adiectiua fuerint, communia sunt, ut hic sanguis, hic et haec exanguis et hoc exangue; animus, hic et haec exanimis et hoc exanime; cuspis, hic et haec tricuspis. inuenitur tamen hoc etiam neutro adiunctum, sed per obliquos casus. Ouidius in I metamorphoseon : «positoque tricuspide telo / mulcet aquas». pestis etiam et neptis et uestis, cum duas consonantes ante is habent, feminini sunt generis, et uallis, turris, peluis, pellis, quamuis paenultimae syllabae liquidis terminantur, tamen feminina sunt. illa quoque masculina sunt, quae una syllaba crescunt in genetiuo, ut hic lapis lapidis, puluis pulueris, sanguis sanguinis, uomis uomeris, cinis cineris. excipiuntur haec cuspis cuspidis, cassis cassidis, quorum extremae
Abbreviated transcription (Latin):
in .e. faciunt neutrum ut hic & haec suauis & hoc suaue : hic & haecducis & hocduce: Hic
desinentia .n. uelduas consonantes in eadem syllaba uł duplicem consonantẽ . ante .is.
habentia : & quae paenultimã syllabã una exliquidis terminant: masculina sunt : :¬
ut panis funis : amnis : ignis piscis fascis fustis postis uectis axis : TaBΑRΑΟΝ:¬
ensis: anguis : unguis collis follis : RoΦ uoc: corbis mensis : orbis torquis
Excipitur haecbipennis i deo femininum est qđ quasi adiectiuũ est securis uł a penna qđ ipsũ
qq̃ feminum est componitur: sed magis adiectiuum hoc esse uirgł ostendit: ferrobi penni
natura sic ẽẽ ostendit finis qq̃ & clunis tam masculini quã feminini generis usurpauit
auctorittis in una etidemq: significatione : Iuuenalis in .vI. Ad terrã tremulo descen¬
dunt clune puellae: Horatius in .i. sermonum: quod pulchrae clunes breue qđ caput

Expanded text:
in e faciunt neutrum: hic et haec suauis et hoc suaue, hic et haec dulcis et hoc dulce,in e faciunt neutrum: hic et haec suauis et hoc suaue, hic et haec dulcis et hoc dulce,desinentia, n uel duas consonantes in eadem syllaba uel duplicem consonantem ante is habentia et quae paenultimam syllabam una ex liquidis terminant, masculina sunt, ut panis, funis, amnis, ignis, piscis, fascis, fustis, postis, uectis, axis, ensis, anguis, unguis, collis, follis, mensis, corbis, orbis, torquis. excipitur haec bipennis, quod ideo femininum est, quod quasi adiectiuum est securis, uel quod a penna, quod ipsum quoque femininum est, componitur. sed magis adiectiuum hoc esse Virgilius ostendit ferro bipenni p commune, quod et natura sic esse ostendit. finis quoque et clunis tam masculini quam feminini generis usurpauit auctoritas in una eademque significatione. Iuuenalis in IIII: «ad terram tremulo descendant clune puellae». Horatius in I sermonum : «quod pulchrae clunes, breue quod caput,
Abbreviated transcription (Latin):
Ex eo q̃q compositum sẽꝑ masculinũ est. ut hic meridies : Certũ enĩ significat tempus die:
Terreñt in adelfis: Ipso meridie stipulã colligendo: Aliauero in .es. ꝓductã desinen¬
tia : quae sunt ꝓpria : masculina inueniuntur. Vt hercules : ulixes : ꝑses achilles
uerres chremes : laches: Excepto uno feminino ceres cereris : Appellatiua uero sisint
ut heres : locuples qđ & neutrũ est : Alia uero omnia feminina s̃ . ut cedes: strages strues
uulpes: apes. lues labes cludes nubes: Excipitur hic uerres appellatiuũ cũ porcũ¬
significat: In is finita nomina si sint adiectiua uł diriuatiua appellatiua : cõmunia sunt:¬
Statius in .v. thebaidos Turbidus incertusque oculis uigilantibus hostemoccupat ample¬
xucumdeuxore helinigorge loquitur: Hic & haec samnis. aedilis quia dignitatis est
aduiros ꝑtinentes masculini generis est : sintam ad homines quã ad alias res dicipossunt :

Expanded text:
ex eo quoque compositum semper masculinum est, hic meridiēs, certum enim significat tempus diei. Terentius in adelphis : «ipso meridie stipulam colligendo». alia uero in es productam desinentia, quae sunt propria, masculina inueniuntur, ut Herculēs, Vlixēs, Persēs, Achillēs, Verrēs, Chremēs, Lachēs, excepto uno feminino, Cerēs Cereris. appellatiua uero, si sinut herēs, locuplēs, quod et neutrum est. alia uero omnia feminina sunt, ut caedēs, stragēs, struēs, uulpēs, apēs, luēs, labēs, cladēs, nubēs. excipitur hic uerrēs appellatiuum, cum porcusignificat. in is finita nomina, si sint adiectiua uel deriuatiua appellatiua, communia sunts, hic et haec hostis Statius in V Thebaidos : «turbidus incertusque oculis uigilantibus hostem / occupat amplexu», cum de uxore Helimi Gorge loquitur, hic et haec Samnis aedilis, quia dignitatis est ad uiros pertinentis, masculini generis est; sin tam ad homines quam ad alias res dici possunt,
Abbreviated transcription (Latin):
ΠΑ ΛΛΑRΟC haec pallas, palladis : Et sciendũ qđ in .as desinentia masculina sint habeta
ingenetiuo : uocatiuum in .aN. uolunt terminare more graeco : uel similẽ hunc nominatiucr e¬
seruare ut ochalcan uł ochalcas & õpallan. uł õpallas : Virgł ttm̃auctoritate poe¬
tica opalla ꝓtulit in .xi. Saluae aeternũ mihi maxime palla: In eodem : Quin egonor
alio dignerte funere palla : In hoc q̃q̃ gracecorũ poetas secutus. Homerus in .M.

Expanded text:
Παλλάς Παλλάδος, haec Pallas Palladis. et sciendum, quod in as desinentia masculina, si nt habeant Παλλάς Παλλάδος, haec Pallas Palladis. et sciendum, quod in as desinentia masculina, si nt habeant in genetiuo, uocatiuum in an uolunt terminare more Graeco uel similem hunc nominatiuo seruare, ut o Calchan uel o Calchas et o Pallan uel o Pallas. Virgilius tamen auctoritate poetica o Palla protulit in XI: «salue aeternum mihi, maxime Palla». in eodem: «quin ego non alio digner te funere, Palla», in hoc quoque Graecorum poetas secutus. Homerus in Μ'
Abbreviated transcription (Latin):
Et quae semel intus innattest rupto iecore exierit caprificus: In .as.: desinentia latina
masculini generis s̃ uel feminini uel cõmunis. & ablata .s. addita tis faciunt genetiuũ ut hic
mecenas mecenatis. haec ciuitas huiusciuitatis. hic & haec arpinas. huius arpinatis
Excipiuntur monosyllaba hic -as assis hocuas uasis qđ in singuli numero tertiae
in plurolis ecđae declinationis est hic uas uadis mas maris & hoc fas nefas : Hic & haec
tia ingenetiuo graeco primae s̃ declinationis ut hiclysias, lysoy lisias lisiae antas anta
hic antas. huius antae. huiuscemodi nominatiuũ nominũ frequent̃ sine .s. terminali solent
calchantis : quãuis hic calchas huius calche. anti qui declinabant : Plautus in menegmis :
NouistiN illum: noui tum calchasimul ΠΑΛΑC ΠΑΛΛΑΝTΟC hic pallas pallantis

Expanded text:
«et quae semel intus / innata est rupto iecore exierit caprificus?». in as desinentia Latina «et quae semel intus / innata est rupto iecore exierit caprificus?». in as desinentia Latina masculini generis sunt uel feminini uel communis et ablata s, addita tis faciunt genetiuum, ut hic Maecenas Maecenatis, haec ciuitas ciuitatis, hic et haec Arpinas huius Arpinatis. excipiuntur monosyllaba hic as assis, hoc uas uasis, quod in singulari numero tertiae, in plurali secundae declinationis est, hic uas uadtia in genetiuo Graeco primae sunt declinationis, ut Λυσίας Λυσίου, Lysias Lysiae, Ἄντας Ἄντα, hic Antas huius Antae. huiuscemodi nominatiuum nominum frequenter sine s terminali solent ος, hic Calchas Calchantis quamuis hic Calchas huius Calchae antiqui declinabant. Plautus in Menaechmis : «nouistin illum?:: noui cum Calcha simul», Πάλλας Πάλλαντος, hic Pallas Pallantis,
Abbreviated transcription (Latin):
curtur turturis. hoc sulphur huius sulphuris. hic& haec fur. huius furis : Excipit᷑ hic
satur huius saturi. Vndelucanus : saturum tam̃ obsid& hostem: Quod ideo est secđe
declinationis : quia facit femininũ in .a. desinens: id est haec satura: Terrentius in hec yra:
sed cumtu satura atq: eris puer : ut satursit facito: Quoda ꝓbo p̃termis sumdoctissime
adtendit nr̃ p̃ceptor thecististus omnis eloquentiae decus: cui quicquid in mesit doctrine
posidm̃ imputo : Excipiuntur &iam in neutris haecquaȩ ꝓ .u .o. correptam habent ꝑ obli¬
quos casus. Vt hoc robur huius roboris ebur eboris femur, femoris: Horatius femur
cherinthetuum. Uirgł in .xii.: Otius ensemaeneas uiso tyrreni sanguine laetus eripita fe¬
more : Dicitur tam̃ & hoc femen feminis cuius nominatiuus raro inusuest : Iecur iecoris
uł iocinoris qui genetiuus uidetur a nominatiuo iocinus uenire qui inusu ñ est: Persius:

Expanded text:
urtur turturis, hoc sulphur huius sulphuris, hic et haec fur huius furis. excipitur hic satur huius saturi, unde Lucanus: «saturum tamen obsidet hostem», quod ideo est secundae declinationis, quia facit femininum in a desinens, id est haec satura Terentius in hecyra : «sed cum tu satura atque ebria eris, puer ut satur sit, facito», quod a Probo praetermissum doctissime attendit noster praeceptor Theoctistus, omnis eloquentiae decus, cui quicquid in me sit doctrinae post deum imputo. excipiuntur etiam in neutris haec, quae pro u o correptam habent per obliquos casus, ut hoc robur huius robŏris, ebur ebŏris, femur femŏris. Horatius: «femur, Cerinthe, tuum». Virgilius in X: «ocius ensem / Aeneas uiso Tyrreni sanguine laetus / eripit a femore». dicitur tamen et hoc femen feminis, cuius nominatiuus raro in usu est, iecur iecoris uel iocineris, qui genetiuus uidetur a nominatiuo iocinus uenire, qui in usu non est. Persius:
Abbreviated transcription (Latin):
tur: facite uob inmentẽ ueniat : quirites ex aere alieno in hac ciuitate & in aliis omnib:
ꝓpt̃diem atq fenus saepissimã discordiã fuisse: Prior & primus quaeritur ansit conpara¬
tiuus & suꝑlatiuus, Et dicuNł quidã quod cum ordinis sint: differentiã numeri significant:
sicut eñ alter deduob: & aliis demultis dicitur: sic prior deduob & primus demultis
sol& dici: Inuenitur tam̃ saepeprior ꝓmelior positum : & tunc sine dubio hab&
uim conparatiui : & primus ꝓoptimus : & tune suꝑ latiui significationem obtin&:

Expanded text:
tur : «facite uobis in mentem ueniat, Quirites, ex aere alieno in hac ciuitate et in aliis omnibus tur : «facite uobis in mentem ueniat, Quirites, ex aere alieno in hac ciuitate et in aliis omnibus propter diem atque fenus saepissimam discordiam fuisse». prior et primus quaeritur an sit comparatiuus et superlatiuus: et dicunt quidam, quod, cum ordinis sunt, differentiam numeri significant; sicut enim alter de duobus et alius de multis dicitur, sic prior de duobus et primus de multis dici solet. inuenitur tamen saepe prior pro melior positum et tunc sine dubio habet uim comparatiui,
Abbreviated transcription (Latin):
tius : Et sciendum : qđ omma in or desinentia conparactiua : cõmunis s̃ generis : & mutan¬
tia .or. in .us. faciunt neutrũ : Excepto uno : qđ solumcũ sit a positiuo quantũ ad suã uocẽ fixo
seruauit eius genus: hic senex: huic seni: hic senior: Quãuis hocq̃q uetutis simi cõmune acci
quis̃ de lingualatina referc: Tua amica sen ex est: Inuenitur &iã & anequã qđ est in de¬
Ab ad uerbus uero diriuata in ra. desinentibus : muttnt ra iner : & acceptaior : faciunt
conparactiuum : Vt extrix exterior : intra : interior: Vltra : ulterior : Citra : cterior
infra: inferior : suprc superior: similit̃ inerior faciunt post &ante. Posterior & anterior :
Prope uero : ꝓpior facit: & detero deterior: A saepe ad uerbio positiuum uł conpara¬
tiuũ nom̃ ñ legi: su ꝑ latiuum posuit cato nepos de actionibus ad populum nel ex sua abroge¬

Expanded text:
ius. et sciendum, quod omnia in or desinentia comparatiua communis sunt generis et mutanius. et sciendum, quod omnia in or desinentia comparatiua communis sunt generis et mutantia or in us faciunt neutrum excepto uno, quod solum cum sit a positiuo quantum ad suam uocem fixo, seruauit eius genus, hic senex, huic seni, hic senior, quamuis hoc quoque uetustissimi commune aqui sunt de lingua Latina refert: «tua amica senex». inuenitur etiam nequam, quod est indec nequissimus. ab aduerbiis uero deriuata in ra desinentibus mutant ra in er et accepta ior faciunt comparatiuum, ut extra exterior, intra interior, ultra ulterior, citra citerior, infra inferior, supra superior. similiter in erior faciunt post et ante posterior et anterior, prope uero propior facit et detero deterior. a saepe aduerbio positiuum uel comparatiuum nomen non legi, superlatiuum posuit Cato nepos de actionibus ad populum, ne lex sua abroge
Abbreviated transcription (Latin):
Suꝑ latiuus tam̃ ab hoc ipso omniũ generũ inuenitur: Plurimus: plurima: plurimum:
Qua euero t̃tiae declinationis nomina faciunt conparatiua uel cõmunia sunt in .is. desinentia :¬
& faciunt neutra in .e. uł iner. sunt masculina : facientia in is feminina : & in .e. neutra:
uł in .erłes ns rs .x: Communia : uł triũ generum & ad sumunt or datiuo correpta ÷
paenultimã : & faciunt comparrtiuũ : Vt hic & haec fortis & hoc forte : huic forti: Hic
& haeo fortior & hocfortius : Hic acer & haec acris : hoc acre : huic acri : hic & ħ acrior
& hoc acrius : Hic &ħ & hoc pauꝑ : huic pauperi: pauperior & pauperius : Locuples: locu¬
pl&i hic & haec locupletior & hoc locupletius : Hic & haec & hocsapiens: huic sapienti:
Hic &ħ sapientior & hoc sapientius : Hic & haec & hoc iners huic inerti : hic & haec iner

Expanded text:
superlatiuus tamen ab hoc ipso omnium generum inuenitur, plurimus plurima plurimum. superlatiuus tamen ab hoc ipso omnium generum inuenitur, plurimus plurima plurimum. quae uero tertiae declinationis nomina faciunt comparatiua, uel communia sunt in is desinentia et faciunt neutra in e, uel in er sunt masculina facientia in is feminina et in e neutra, uel in er, es, ns, rs, x, communia uel trium generum, et assumunt or datiuo correpta i paenultima et faciunt comparatiuum, ut hic et haec fortis et hoc forte, huic forti, hic et haec fortior et hoc fortius; hic acer haec acris hoc acre, huic acri, hic et haec acrior et hoc acrius; hic et haec et hoc pauper, huic pauperi, pauperior et pauperius; locuples, locupleti, hic et haec locupletior et hoc locupletius; hic et haec et hoc sapiens, huic sapienti, hic et haec sapientior et hoc sapientius; hic et haec et hoc iners, huic inerti, hic et haec iner
Abbreviated transcription (Latin):
Item cato deptholomeo minore. dethermi questione: Quantoq suã uitã superiorẽ Atqiue
libenenda : Idq ꝑpetuius atq firmius repsit: Idem intermum: sed abene factis ab optimis
artibus fugit maxima fugella ꝑpecuissimo curriculo: Lucilius in .xvi. ad funduum
fundi deleccat uirtus te uilicus. paulo strenuior sieua serit: Sunt autẽ & alia in us termi¬
nantia : ex quibus comparactiua supna dicit̃ regulam ñ seruant : & dicuntur in aequalia :
quorum quaedam habent .i. breuẽ uocalẽ ante .or. sicut alia quaeđã etanđe .i. loco consonantis :¬
a eda uero consonantẽ: Vt bonus mlior iuuenis iunior : ꝓiuuenior: magn
peior : Paruus : minor: Plus qq̃ uidetur conparactiuũ ẽe multis: sed singularis nominati¬
uus ñ inuenitur : Nisi neutrigeneris. pluraelis uero &iã cõmunis : Vt hi & hae plures. &
haec pluro : Antiqui itm̃ &iam pluria dicebant: Vndẽ terrent in formione cõpluria :

Expanded text:
idem Cato de Ptolemaeo minore de Thermi quaestione : «quantoque suam uitam superiorem atque e Macedonia liberanda : «idque perpetuius atque firmius repsit». idem in Thermum : «sed a benefactis, ab optimis artibus fugit maxima fugella perpetuissimo curriculo». Lucilius in XVI ad Fundium : «Fundi delectat uirtus te, uilicus paulo / strenuior si euaserit». sunt autem et alia in us terminantia, ex quibus comparatiua supra dictam regulam non seruant et dicuntur inaequalia. quorum quaedam habent i breuem uocalem ante or, sicut alia quaedam i loco consonantis, quaedam uero consonantem, ut bonus melior, iuuenis iunior pro iuuenior, magnus maior, malus peior, paruus minor. plus quoque uidetur comparatiuum esse multi, sed singularis nominatiuus non inuenitur nisi neutri generis, pluralis uero etiam communis, ut hi et hae plures et haec plura. antiqui tamen etiam pluria dicebant, unde Terentius in Phormione compluria.
Abbreviated transcription (Latin):
Asalupia : salapitanus : Aga dibus : gaditanus : autau rominio : taurominitanus : Acephaledio
Caephaleditanus : Adrepano: drepanitanus : gnus q̃q̃ uelgna uelgnum terminantia. longã
habent uocalem paenultimã : Vt aregno : regnũ : stagnũ : benignus malignus abiegnus

Expanded text:
aralitanus, a Salapia Salapitanus, a Gadibus Gaditanus, a Taurominio Taurominitanus, a Cephaloedio aralitanus, a Salapia Salapitanus, a Gadibus Gaditanus, a Taurominio Taurominitanus, a Cephaloedio Cephaloeditanus, a Drepano Drepanitanus. gnus quoque uel gna uel gnum terminantia longam habent uocalem paenultimam, ut rēgnum, stāgnum, benīgnus, malīgnus, abiēgnus
Abbreviated transcription (Latin):
Pars quaeđa ae ternitatis cũ alicuius annui mensurni : diurni nocturni uesꝑtinicerta signi¬
ficatione: ab hieme q̃q uł imbre : hibernus fitꝰ : Inia desinentia .n. antecedente muttent ia
in .us. & huiusce modi formae faciunt diriuatiua : a primitiuis tam̃ habentia .n.. Vt spania :¬
panus : Dardanus uero ꝓpriũ est & primitiuũ: Ideoq a. cor reptã hab& abusiue tam̃ poetȩ
plardanio ponunt dardanũ : si uero ante ia aliã ñ habuerint .n. consonantẽ .i. longã habent
ab eis diriuata ante nus: Luceria : lucerinus : nuceria : nucerinus : placentia : placentinus :
A nagnia q̃q quia .g. ante .n. hab& anagninus: similit̃ alexandria : alex andrinus : Nu¬
mantia : numantinus : Ancia aricinus : Quaeuero apud grececos a nominib: urbium diriua¬
ta intes desinunt : ea apud latinos intanus plerũq efferuntur : sicut suprar diximus :

Expanded text:
«pars quaedam aeternitatis cum alicuius annui, mensurni, diurni, nocturni uespertini certa signi«pars quaedam aeternitatis cum alicuius annui, mensurni, diurni, nocturni uespertini certa significatione». ab hieme quoque uel imbre hibernus fit. in ia desinentia n antecedente mutant ia in us, et huiuscemodi formae faciunt deriuatiua, a primitiuis tamen habentia n, ut Hispania Hispapania Campanus; Dardanus uero proprium est et primitiuum ideoque a correptam habet: abusiue tamen poetae pro Dardanio ponunt Dardanum. si uero ante ia aliam habuerint consonantem, i longam habent ab eis deriuata ante nus: Luceria Lucerīnus, Nuceria Nucerīnus, Placentia Placentīnus, Anagnia quoque quia g ante n habet, Anagnīnus: similiter Alexandria Alexandrīnus, Numantia Numantīnus, Aricia Aricīnus. quae uero apud Graecos a nominibus urbium deriuata in της desinunt, ea apud Latinos in tanus plerumque efferuntur, sicut supra diximus, ut
Abbreviated transcription (Latin):
dubium est: Quomodo nec fuscina a fusco : nec pagina a pago : Nec mutina a muto : nec arimi¬
num ab arimo diriuat᷑ua : cũ sint primitiua paenultimã corripuer: sin autẽ in .r. desinen¬
tia t̃tiae sint declinationis: uel inius facientia genetiuũ : accepta nus ipse nominatiuus facit
diriuatiuum : Vt pater: paternus : mat̃ maternus : frat sfrꝑ colinus adesut ies masnorail
:ia arbor huꝰ aceris qđ solinus ꝓtillit in memorali
quaedã r. ante nus habentia : Vt noctu : nocturnus diu diurnus heri alternitatis causa:
ria : fabraternus sab racteria : sabrocternus: Aetus q̃q ae t̃nus : Antiquis simita men
Aeuitas. aeuiternus dicebant ab aetio: Vndeuarro inpseudo enia : Per aecuit̃ nã hominum
lomum tellurem: ꝓpero gradum : Vetus praeter e : ueternus facit.¬
sed diuersas habent significationes : quercus &iã quernus, Corrlus : colurnus, Tacitus
Taciturnus, mensis mensurnus : Sic enimcicero posuit ꝓmenstruis in primo rethoricorum:

Expanded text:
dubium est. nam nec fuscĭna a fusco nec pagĭna a pago nec Mutĭna a muto nec Arimĭnum ab Arimo deriuata, cum sint primitiua, paenultimam corripuerunt. sin autem in er desinentia tertiae sint declinationis uel in ius facientia genetiuum, accepta nus ipse nominatiuus facit deriuatiuum, ut pater paternus, mater maternus, frater fraternus, uer uernus.  arbos, huius aceris, quod Solinus protulit in memorabilquaedam r ante nus habentia, ut noctu nocturnus, diu diurnus, heri alternitatis causa ria Fabraternus, Sabrateria Sabraternus; aetas quoque aeternus. antiqui tamen aeuitas et aeuiternus dicebant ab aeuo, unde Varro in Pseudaenea : «per / aeuiternam hominum domum, / tellurem propero gradum». uetus praeterea ueternus facitsed diuersas habent significationes. quercus etiam quernus, corylus colurnus, tacitus taciturnus, mensis mensurnus: sic enim Cicero posuit pro menstruus in primo rhetoricorum :
Abbreviated transcription (Latin):
corem eoruextitisse : quippe in neglogentiam cadentibus siudus utterarĩ progte
nopiam scriptorum. Quamuis audacter sed non inpidenter ut puto conatussu

Expanded text:
orem eorum extitisse, quippe in neglegentiam cadentibus studiis literarum propter inopiam scriptorum, quamuis audacter, sed non impudenter, ut puto, conatus su
Abbreviated transcription (Latin):
cogo coegi cogis cogito : Vnde mergo quia mersi facit : superiorũ seruat regulam: Id est
a supino facit frequentatiuũ, Mersu merso. mersas. quaero quaerico differentiae causa
facit: quia a queso quaesicofacit: Sctor scitris. Notandũ quo modo & sciscitor sciscitaris
qiuioda primitiuo actiuo deponenia sunt nata. Mirgł in .ii. xeneidos: Tuuero ardemus scisc¬
tari & quaerere causas, Terrentius in eu nucho: Nisi quicquid est ꝓcul hinclib& sciscittri
Nosco quoqi noscito facit: Liuius in .iii. aburbe condict: Circũ spectare omnibus foripartib senatorũ
Raroqius quã noscitare: Dicit᷑ tam̃. &iã noto notas. In quo similit̃ est noctindũ : quodcũ a noto sit
diriuatum : corripuit tam̃ pȩnultimã: Nec mirũ cũ composita a notus. est quando mutant .o. ln .i.

Expanded text:
cogo coegi, cogis cogito. unde mergo, quia mersi facit, superiorum seruat regulam, id est cogo coegi, cogis cogito. unde mergo, quia mersi facit, superiorum seruat regulam, id est a supino facit frequentatiuum: mersu, merso mersas. quaero quaerito differentiae causa facit, quia a quaeso quaesito fit. scitor scitaris notandum, quomodo et sciscitor sciscitaris, quod a primitiuo actiuo deponentia sunt nata. Virgilius in II Aeneidos : «tum uero ardemus scitari et quaerere causas». Terentius in eunucho : «nisi quicquid est, procul hinc libet sciscitari». nosco quoque noscito facit. Liuius in III ab urbe condita : «circumspectare omnibus fori partibus senatorem raroque usquam noscitare». dicitur tamen etiam noto notas, in quo similiter est notandum, quod, cum a nōto sit deriuatum, corripuit tamen paenultimam; nec mirum, cum composita a nōtus est quando mutant o in i
Abbreviated transcription (Latin):
Vnde & meditatiua nominat᷑ : Et est quartae coniugationis. quo modo & inchoatiua t̃tiae: Sciendũ
tam̃ : qđ inueniunt᷑ quaedđ ã positiua : inchoatiuorũ formã habentia : Nontam̃ &iã meditatiuorũ:
Vitquiesco pasco conpesco disco posco: Est alia species deriuatiuorũ into. ł so. ł .xo. desinens:
Que frequentiã actus significant. faciuntq plerũq exsepassiua: Nã inchoatiua & meditatiua
magis nutnt sunt: Ea quoq Io : frequentatiua plerũq a supinis diriuantur s mutatione ex¬
i remȩ uino ut scriptu scripto dictu dicto cursu curso domitu domito nexui nexo flexu flex
Sinaut̃ s primae coniugationis & habetint paenultima .a. mutent et̃ quoq in .i. cor repttimꝰ
ut impenrtu imperito : rogatu rogito uolatu. uolito: Id eo autẽ diximus plerũq asipins
unt frequentatiuum: Vt lego legi legis legito fugio fugi fugis fugito : ago egi agis agio

Expanded text:
meditatiua nominatur, et est quartae coniugationis, quomodo et inchoatiua tertiae. sciendum meditatiua nominatur, et est quartae coniugationis, quomodo et inchoatiua tertiae. sciendum tamen, quod inueniuntur quaedam positiua inchoatiuorum formam habentia, non tamen etiam meditatiuorum, ut quiesco, pasco, compesco, disco, posco. est alia species deriuatiuorum in to uel so uel xo desinens, quae frequentiam actus significant faciuntque plerumque ex se passiua: nam inchoatiua et meditatiua magis neutra sunt. ea quoque id est frequentatiua plerumque a supinis deriuantur mutatione extremae u in o, ut scriptu scripto, dictu dicto, cursu curso, domitu domito, nexu nexo, flexu flexo. sin autem sint primae coniugationis et habeant paenultimam a, mutant eam quoque in i correptam, ut imperatu imperito, rogatu rogito, uolatu uolito. ideo autem diximus, plerumque a supinis unt frequentatiuum, ut lego legi, legis legito, fugio fugi, fugis fugito, ago egi, agis agito,
Abbreviated transcription (Latin):
rasco quoque uidetur quasiues pero uespenas uerbo diriuari : Om̃a tam̃ea id est. inchoatiua secđaẽ
ꝑsonae primitiui : addita co fiunt : Vt labas labasco ferues, feruesco cupis cupisco scis, scisco
Excipitur hias quod hisco. non hiasco facit: Ex quo uirgł conpositũ ꝓtulit in .i. aeneidos: Accipiunt
inimicũ imbrẽ rimisq fatiscunt: Iđe in eodem: hisũ mo influctupendent : his unda dehiscens: Vetustis¬
simitam̃ fatiscor & fessus dicebant: Exdefetiscor: defessus: quo quiđa a fateor ẽe deriuatiuũ uolun :
Est alteraspecies deriuatiuorũ Iniuirio desiuens quae a participio p̃ti tp̃ris sol& fieri: siue a supino
IN .I. terminante as sumtione rio: Vt lectus participiũ : lectu supinũ exhis lecturio esus esu esurio:
ctu. micturio : partu parturio : amati amaturio : nuptu nupturio : dictatu. dicta

Expanded text:
rasco quoque uidetur quasi a uespero uesperas uerbo deriuari. omnia tamen ea id est inchoatiua secundae rasco quoque uidetur quasi a uespero uesperas uerbo deriuari. omnia tamen ea id est inchoatiua secundae personae primitiui addita co fiunt: labas labasco, ferues feruesco, cupis cupisco, scis scisco. excipitur hio hias, quod hisco, non hiasco facit, ex quo Virgilius compositum protulit in I Aeneidos : «accipiunt inimicum imbrem rimisque fatiscunt». idem in eodem: «hi summo in fluctu pendent, his unda dehiscens». uetustissimi tamen fatiscor et fessus dicebant, ex quo defetiscor defessus, quod quidam a fateor esse deriuatum uolunt. est altera species deriuatiuorum in urio desinens, quae a participio praeteriti temporis solet fieri siue a supino in u terminante assumptione rio, ut lectus participium, lectu supinum, ex his lecturio, esus esu esurio, mictu micturio, partu parturio, amatu amaturio, nuptu nupturio, dictatu dictatu
Abbreviated transcription (Latin):
hoc uilliae dormiscam: Idem in hae autontimorumeno: Ne cuid ꝑsertis ꝑsentisceres: labo. labasco:
Idem ineunucho: Laba scit uictus uno uerbo uictus: Integro. integrasco: Idem in andria: Vah perii.
hoc malũ inte giscit: Et nottndũ quod inpassiua significatione positum est inchoatiũu: cũ primitiuũ e
actiuũ sit: Similit̃ hio hisco amo. amasco misereor: miseresco. sed magis amisereo est : quo uetustis simis
usi. ut supradictũ est: Eninius in .v. annalium: Cogebant hostis lacrimantes ut misereren : Ex quo
in ꝑsonaleest miser& & miser&ur. Lucius crassus in legis seruiliae suasione : Neq meminus ur̃i
quã meimiserebitur: Nã amisereor quod est deponens: nec inchoatiuum. in .o. desinens nec in ꝑsonale
poss& nasci: Viuo uiucͥsco unde reuiuesco : Terreñt in hacchira : Ille reuiuẽ sc& nũquam : Vespe¬

Expanded text:
«hoc uilli edormiscam». idem in heautontimorumeno : «ne tu id persentisceres», labo labasco «hoc uilli edormiscam». idem in heautontimorumeno : «ne tu id persentisceres», labo labasco idem in eunucho : «labascit uictus uno uerbo», integro integrasco idem in Andria : «uah perii, hoc malum integrascit». et notandum, quod in passiua significatione positum est inchoatiuum, cum primitiuum eius actiuum sit. similiter hio hisco, amo amasco, misereor miseresco sed magis a misereo est, quo uetustissimi sunt usi, ut supra dictum est. Ennius in V annalium : «cogebant hosteis lacrimantes, ut misererent». ex quo impersonale est miseret et miseretur. Lucius Crassus in legis Seruiliae suasione : «neque me minus uestri quam mei miserebitur». nam a misereor, quod est deponens, nec inchoatiuum in o desinens nec impersonale posset nasci, uiuo uiuisco, unde reuiuisco. Terentius in hecyra : «ille reuiuiscet numquam». uespe
Abbreviated transcription (Latin):
inominbuqs in ueniuttur prirtibus orationis: Est igitur primitiua : quae primã positionem
ab ipsa natunt accepit: Vt lego ferueo. domo facio. garrio. albo: Diriuatiua quae apositiuis diriuan¬
tur. ut lecturio feruesco domito facesso. garrulo. albico: Sunt igitur diriuatiuorũ diuerse speties
ut inchoatiua: quacinitium actus uł passionis significat: Vt caleo. calesco: horreo. horresco Tabeo tabesco:
Quaeplerũq a neutris ab soluttm : uel in trinsecus natã significantib passionẽ : quã graeci arTΟΠΑΕΙΑN
dicunt diriuatur : Vt rubeo rubesco, palleo, pallesco, marceo, marcesco : areo. aresco, luceo lucesco : pateo
patesco: Ideo autẽ diximus plereõ que: quia lnuemuntur &iã ex aliis uerbis. sedraro. ut cupio. cupisco:
Cicero in oratore : Diuino aliquo animo motu maiore : concupiscat: Virgł in .iiii. georgicons Ani¬
mosaque regum cordalic& longe precesciscere, Dormio. dor misco: sentio. sentisco: Terrenuis in a delpbis:

Expanded text:
ntur fere in omnibus partibus orationis. est igitur primitiua, quae primam positionem ab ipsa natura accepit, ut lego, ferueo, domo, facio, garrio, albo; deriuatiua, quae a positiuis deriuantur, ut lecturio, feruesco, domito, facesso, garrulo, albico. sunt igitur deriuatiuorum diuersae species, ut inchoatiua, quae initium actus uel passionis significat, ut caleo calesco, horreo horresco, tabeo tabesco, quae plerumque a neutris absolutam uel intrinsecus natam significantibus passionem, quam Graeci αὐτοπάθειαν dicunt, deriuatur, ut rubeo rubesco, palleo pallesco, marceo marcesco, areo aresco, luceo lucesco, pateo patesco. ideo autem diximus plerumque, quia inueniuntur etiam ex aliis uerbis, sed raro, ut cupio cupisco Cicero in oratore : «diuino aliquo animi motu maiora concupiscat». Virgilius in IIII georgicon : «animosaque regum / corda licet longe praesciscere», dormio dormisco, sentio sentisco Terentius in adelphis :
Abbreviated transcription (Latin):
antiqui ꝓtulisse inueniuntur : Plcutus inmilite glorioso: Verri ad fertur mercis
non hic̃ suo seminio quem quã porcule . Nã in ꝑtiturus est : Excipitur flamen sacerdos
iouis & pecten : quae sunt masculina : Trogus xxii. femininũ a flamine protulit

Expanded text:
antiqui protulisse inueniuntur. Plautus in milite glorioso : «uerri adfertur merces, / non hic suo seminio quemquam procule nam inpertiturus est». excipitur flamĕn sacerdos Iouis et pectĕn, quae sunt masculina. Trogus in XXII femininum a flamine protulit,
Abbreviated transcription (Latin):
insesalem: Salustius in iugurtino: Neq salem : Neq alia gulae irritti meaito
Inueniuntur ttmuetustis simi quidã &iã neutro genere hocꝓtulis se : Barbara.
in al desinentia masculina sunt: Hanribal: hiempsal: has drubal: In el correpta
neutris generis. mel. fel subt&. TΟΚΙ ΛΩΝΤΟΙΠΙΟΛΟC: In el ꝓducta

Expanded text:
in se salem». Sallustius in Iugurthino : «neque salem neque alia gulae irritamenta». in se salem». Sallustius in Iugurthino : «neque salem neque alia gulae irritamenta». inueniuntur tamen uetustissimi quidam etiam neutro genere hoc protulisse. barbara in al desinentia masculina sunt: Hannibal, Hiempsal, Hasdrubal. in el correptam neutri sunt generis, mĕl, fĕl, subtĕl, τὸ κοῖλον τοῦ ποδός. in el producta
Abbreviated transcription (Latin):
ẽsse tamipsa naturo : quã exempla graecorum nobis demonstrare possunt : Apud quos
uel cõmunia uł mobilia haec inueniuntur : Vt hic & haechomo: ΟA ΕΡΩΠOC
tam̃ exhis quaedam : in .a. facientia femininum : Vt leno lena : Iuuenalis in .i. : Vt a pud
hisiace potius sacraria lenae: Caupo qq̃ : caupona facit : Quod est tam taberna quam
mulier: Et adimitationẽ grecorũ : leo leaena : uellet : Draco : dracena : strrbo straba:
In .u. neutra s̃: Cornu gelu: genu : In .c. duo sunt neutra : Hoclac : lactis : & allec allecis :
neutrac sunt quid : uel quod : & aliud: Haec enim rationomina . ẽe. ostes¬
gud: bogudinis : nomen barbarum : Quod libius incentesimo quarto decimo dedina¬
uit bogudis: In .al. latina : neutra s̃ omnia : Tribunal: ceruical uectigal Excipit᷑
unũ mono syllabum masculinũ ut hic sal salis : Terrentius in eunucho: Quihab&

Expanded text:
esse tam ipsa natura quam exempla Graecorum nobis demonstrare possunt, apud quos esse tam ipsa natura quam exempla Graecorum nobis demonstrare possunt, apud quos uel communia uel mobilia haec inueniuntur, ut hic et haec homo, ὁ ἄνθρωπος tamen ex his quaedam in a facientia femininum, ut leno lena. Iuuenalis in II: «aut apud Isiacae potius sacraria lenae». caupo quoque caupona facit, quod est tam taberna quam mulier, et ad imitationem Graecorum: leo leaena uel lea, draco dracaena, strabo straba. in u neutra sunt: cornu, genu, gelu. in c duo sunt neutra: hoc lac lactis et allec allecis. in d neutra sunt: quid uel quod et aliud haec enim ratio nomina esse ostendit et Bogud, nomen barbarum, quod Liuius in centesimo quarto decimo declinauit Bogudis. in al Latina neutra sunt omnia: tribunal, ceruical, uectigal. excipitur unum monosyllabum masculinum, hic sal salis. Terentius in eunucho : «qui habet
Abbreviated transcription (Latin):
IN .o .i. antecedente quando non sunt uerbialia siue participͥalia : masculinas : Vt hic stel¬
lio gurgulio: Quandos uerbialia siue participalia : femininas : Vt oratio actio con¬
gatio : coniunctio : interiectio: C. q̃q uł .d. antecedentib: si muttint
Acredo a credinis : Cupido : cupidinis: Quod itcm̃ & masculinũ est : quando ꝓpriũ est ipsius
amoris dei: Excipiuntur supradictae declinationes masculina haec : hic ordo ordinis:
Cardo : cardinis : Margo qq̃ auctoritate poetica : ñ solũ feminini sed &iã masculini gent¬
ris inuenitur : Statius thebaidos in libro .iii. Soluerat hesperii deue xomargine ponq
Propria qq̃ inueniuntur feminina qua e apud gracecos in .u. uel in .ωn. desinunt:
Vt manto dido sappho, Ruscino bibo & unum latinũ iuno : Et appellatiuũ in ro
unum caro: Clia uero om̃a masculina sunt : Vt stellio cicero, anio milo apollo man¬
go, predo, ligo, carbo: sermo : quaternio : Exceptis paucis communib: : quae cõmunia

Expanded text:
in o, i antecedente, quando non sunt uerbalia siue participialia, masculina sunt, ut hic stellio, gurgulio; quando sunt uerbalia siue participialia, feminina sunt, ut oratio, actio, coniugatio, coniunctio, interiectio. g quoque uel d antecedentibus, si mutant acredo acredinis, cupido cupidinis, quod tamen et masculinum est, quando proprium est ipsius Amoris dei. excipiuntur supra dictae declinationis masculina haec: hic ordo ordinis, cardo cardinis. margo quoque auctoritate poetica non solum feminini, sed etiam masculini generis inuenitur. Statius: «soluerat Hesperii deuexo margine ponti». propria quoque inueniuntur feminina, quae apud Graecos in ω uel in ων desinunt, ut Manto, Dido, Sappho, Ruscino, Bubo, et unum Latinum Iuno et appellatiuum in ro unum, caro. alia uero omnia masculina sunt, ut stellio, Anio, Cicero, Milo, Apollo, mango, praedo, ligo, carbo, sermo, quaternio, exceptis paucis communibus, quae communia
Abbreviated transcription (Latin):
duplicẽ loco C̃. ES. uł .q.TS. Postet agraecis inuentã ad sũpsimus : Ie enĩ &q quam uis
figuroe & nomine uidecntur aliquã habere differentiã cum .c. tam̃ eanđe tam in sono
uocum quã in metropotestatẽ continent : & lx quidem penitus suꝑ uacua est : Nulla enim
uidetur natio cur a sequente .Κ. haec seribi debect: Carthago enũ &icaput siue ꝑc. siue ꝓle
scribantur : nullã faciunt nec in sono nec in potesate ciusde consonantis differentiam: q. uero
ꝓpt̃ nihil aliud scribenda uidetur. ẽẽ : Nisi ut ostendat seiuens .u. ante altent uocalem inecidem
sillaba positẽ ꝑdereuim litterae in metro: Quod siideo alialittenr est existimanda ÷ quam .c.
deb&ig quoq: cũsimiliter pmeponitur .u. amittentiuimlit terae. alia putacri. & alia. cumid

Expanded text:
duplicem loco c et s uel g et s postea a Graecis inuentam assumpsimus. k enim et q, quamuis figura et nomine uideantur aliquam habere differentiam, cum c tamen eandem tam in sono uocum quam in metro potestatem continent. et k quidem penitus superuacua est: nulla enim uidetur ratio, cur a sequente haec scribi debeat: Carthago enim et caput, siue per c siue per k scribantur, nullam faciunt nec in sono nec in potestate eiusdem consonantis differentiam. q uero propter nihil aliud scribenda uidetur esse, nisi ut ostendat, sequens u ante alteram uocalem in eadem syllaba positam perdere uim literae in metro. quod si ideo alia litera est existimanda quam c, debet g quoque, cum similiter praeponitur u amittenti uim literae, alia putari, et alia, cum id
Abbreviated transcription (Latin):
alnus : culpa : fulsit : altus silua: mulxi q. &r. solis sequentib: non inuen antetedentem .l. Nã
&l necposs posthancinueniri. Inum. in uenitur syllaba desinens in media dictione : quando
sequens a b udł p ud altera .m. incipit : Vt cambrses. ambo: imperiũ cõparo: summus hanmon

Expanded text:
alnus, culpa, fulsit, altus, silua, mulxi. q et r solis sequentibus non inueni antecedentem l; nam h et k nec possunt post hanc inueniri. in m inuenitur syllaba desinens in media dictione, quando sequens a b uel p uel altera m incipit, ut Cambyses, ambo, imperium, comparo, summus, Hammon
Abbreviated transcription (Latin):
nione naturodi : Cumigitur euenit ut multi eode nomine ꝓprio nuncupentur : fortuitu & sola
: non &iã intellectu cõmunis alicuius substtntiae uł qualitatis hoc fierisol
Inappellatiuis autẽ : ꝓpria ñ intelleguntur : Vt homo uir : Nisi ꝑ excellentiã loco ꝓpris
in quibusdam ꝑsonis accipiantur : Vt poeta ꝓuirgilio : & urbs. proma : Appellatiuorũ
multaesunt species: Quarũ quaedã cõmunes inueniuntur cũ ꝓpriis: siue sint primȩ positi¬
onis si ue diriuatiua : Sunt enĩ quaeđa corporalia in appellatiuis : ut homo: Sunt &iã in ꝓprus:
ut terrentius : Alia in corporrlia in appellatiuis ut uirtus : in ꝓprus ut uirtus dec
pene lope: uelipsadec: Omonima quoq tã in ꝓpriis quã in appellatiu

Expanded text:
nione naturali. cum igitur euenit, ut multi eodem nomine proprio nuncupentur, fortuitu et sola uoce, non etiam intellectu communis alicuius substantiae uel qualitatis hoc fieri solin appellatiuis autem propria non intelleguntur, ut homo, uir, nisi per excellentiam loco proprii in quibusdam personis accipiantur, ut poeta pro Virgilius et urbs pro Roma. appellatiuorum multae sunt species, quarum quaedam communes inueniuntur cum propriis, siue sint primae positionis siue deriuatiua. sunt enim quaedam corporalia in appellatiuis, ut homo, sunt etiam in propriis, ut Terentius, alia incorporalia in appellatiuis, ut uirtus, in propriis, ut Pudicitia. homonyma quoque tam in propriis quam in appellatiu
Abbreviated transcription (Latin):
tus : In quibus nominatiui primitiuorum .tus. ad supserunt. A quartae declinationis nomini¬
bus diriuati .u. ꝓducitm habent ante .tus. cornutus. uerutus. astutus. uersutus : In ctus ptus.
xus. participialia siue uerbi alia inueniuntur amictus sanctus : Acceptus sumptus aptus
captus raptus, flexus laxus fluxus luxus nexus: Haec enĩ omnia cũ non significant tẽpis
nomina sunt : In. Stus. a nominibus uł uerbis nascuntur extremã partẽ conuertentib: instus.
e. uel .u. antecedentib: honor. honestus. meror. mestus modus. modestus. scclus. scelestus : robur
robustus, ango angustus augur augustus. Proce tereauenus uenustus ius iustus Onus
s. quaequo modo uetus uetustus ad sũptti tus faciunt diriuatiua . & om
uincunt syllaba primitiua absq mesto : In .ax plerumq: uerb alia inueniuntur ab omni
coniugatione uoro uoroos uorax, audeo audes audax, teneo tenes tenax, emo emis emax

Expanded text:
tus, in quibus nominatiui primitiuorum tus assumpserunt. a quartae declinationis nominitus, in quibus nominatiui primitiuorum tus assumpserunt. a quartae declinationis nominibus deriuata u productam habent ante tus: cornūtus, uerūtus, astūtus, uersūtus. in ctus, ptus, xus participialia siue uerbalia inueniuntur: amictus, sanctus, acceptus, sumptus, aptus, captus, raptus, flexus, laxus, fluxus, luxus, nexus; haec enim omnia, cum non significant tempus, nomina sunt. in stus a nominibus uel a uerbis nascuntur exstremam partem conuertentibus in stus e uel u antecedentibus, ut honor honestus, maeror maestus, modus modestus, scelus scelestus, robur robustus, ango angustus, augur augustus. praeterea Venus uenustus, ius iustus, onus onustus, quae, quomodo uetus uetustus, assumpta tus faciunt deriuatiua et omnia una uincunt syllaba primitiua absque maesto. in ax plerumque uerbalia inueniuntur ab omni coniugatione: uoro uoras uorax, audeo audes audax, teneo tenes tenax, emo emis emax,
Abbreviated transcription (Latin):
ponderosus : Nottindum qđ a metu meculosus sit : plaustus in mustellaria. Nescis quã me
ressit ire adiudicem : In .tus. si sint participialia. aut denominatiua uł in co.¬
tus loricatus tonicatus gratus laetus mutus & sciendũ qđ si a primae declinationis nominibus
deriuantur .a. habent paenultimam ꝓductt̃ ut barbatus. stellatus trabecitus. purpuratus :
sin a secđae uł tertiae in quibusdã .a. in aliis : ꝓductã . ut palliũ pallii. palliatus : Anulus anu¬
latus: Plautus in penulo quia incedunt cum anulatis auribus. Excipitur manulecctus. qđ quã¬
uis a. penultimã ꝓductt̃ hab& tam̃ a quarta declinatione diriuatur: Manus manulecctus :
Plautus in pseudulo manulecctã tonicam habere hominẽ ad dec& : Idest manicatt̃ : gratẽs
uł gratiae. gratus. auitus. maritus. cerritus. ab auo. mare. cerere : Excipiuntur uetustus & liber¬

Expanded text:
perfidiosus. notandum, quod a metu meticulosus fit. Plautus in mostellaria : «nescis, quam meticulosa perfidiosus. notandum, quod a metu meticulosus fit. Plautus in mostellaria : «nescis, quam meticulosa res sit ire ad iudicem». in tus si sint participialia aut denominatiua, uel incotus, loricatus, tunicatus, gratus, laetus, mutus; et sciendum, derivantur, a habent penultimam productam, ut: barbatus, stellatus, trabeatus, purpurasin a secundae uel tertiae, in quibusdam a, in aliis i productam, ut pallium pallii palliātus, anulus anulātus Plautus in Poenulo : «quia incedunt cum anulatis auribus». excipitur manuleātus, quod quamuis a paenultimam productam habet, tamen a quarta declinatione deriuatur: manus manuleātus. Plautus in Pseudulo : «manuleatam tunicam habere hominem addecet», id est manicatam, grates uel gratiae grātus, auītus, marītus, cerrītus, ab auo, mare, Cerere. excipiuntur uetustus et liber
Abbreviated transcription (Latin):
differentiae causa: Nam annulus diminutiuũ est. Nouacula a nouo noua s diriuatur:
honorus, Odor odorus, decor decorus, Cano canorus sono sonorus quorũ regula in prõptuest
nis: Vt usus cursus lusus uersus quod ab incorporali .re. ad cor poradẽ qq ad ductum est.
quae est in litteris aut mobilia s̃ & secđae ut lassus fessus cassus uel o ꝓductam babeNs
antesus & significant plenũ aliquẽ ẽẽ eius qđ significatur. Vt saxo sus plenus saxis
spumosus plenus spumis : Vento sus plenus uentis : Arenosus plenus areni : fiunt auten
a primitiuis suis hoc modo muttint extremã partem syllabae uł syllabã si proc est in quam
terminat gents in .o. ꝓductã & ad sumunt sus ssaxi saxosus : curiae curiosus: herbae herbos us
scdus sceleris scelerosus: ꝑfidiae ꝑfidiosus. numeri numero sus. honeris. honerosus. ponderis.

Expanded text:
differentiae causa: nam annulus diminutiuum est nouacula a nouo nouas deriuatur. in differentiae causa: nam annulus diminutiuum est nouacula a nouo nouas deriuatur. in nt: honor honōrus, odor odōrus, decor decōrus, cano canōrus, sono sonōrus, quorum regula in promptu est: nis, ut usus, cursus, lusus, uersus quod ab incorporali re ad corporalem quoque adductum est, quae est in literis; aut mobilia sunt et secundae, ut lassus, fessus, cassus; uel o productam habent ante sus et significant plenum esse aliquem eius, quod significatur, ut saxosus plenus saxis, spumosus plenus spuma, uentosus plenus uentis, harenosus plenus harena. fiunt autem a primitiuis suis hoc modo: mutant extremam partem syllabae uel syllabam, si pura est, in quam terminat genetiuus, in o productam et assumunt sus: saxi saxosus, curiae curiosus, herbae herbosus, scelus sceleris scelerosus, numeri numerosus, oneris onerosus, perfidiae