comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Fundamẽta quatit totãq a sedib urbem
Eruit. hic uino sceas seuissima portas
uma tenet. sociũq furens a nauibzaginẽ
Iam sũmas arces tritoma respice pallas
Insedit m̃bo effulgens et gorgone seua
pse pater anmos lanau iuires q sedãs
dusficit. ipse deos in dardana suscitat arma¬
E ripe nate fugã. finẽ q impone labori.
Nusꝙ̃ abero. et tutũ patrio te in limnẽ sistã.
Dixerat. et spissis noctis se conclidit ũbris.
A pparent dire facies iicaq troie
Nunmã magna deuͬ.
Tũ uero ome michi uisũ confidere in ignes¬
Illiũ. et ex ymo euerti neptuma troia.
Ac ueluti sumis antiquã in montib ornũ
Cũ ferio accisã crebus q bipẽmbus instãt
Eruere agricole certatĩ. illa usq minatur
Et tremefacta comã concusso uertice nutat:
Uulnerib donec paulatim euicta supremũ
Congemuit. traxit q q ugis auulsa ruinã.
Descendo ac ducente dea flamã inter ⁊ hostes
Expeclior.dant tela locũ flãme q recedunt.

Expanded text:
fundamenta quatit, totamque a sedibus urbem eruit; hic Iuno Scaeas saevissima portas prima tenet, sociumque furens a navibus agmen Iam summas arces Tritonia, respice, Pallas insedit, nimbo effulgens et Gorgone saeva. Ipse pater Danais animos viresque secundas sufficit, ipse deos in Dardana suscitat armaEripe, nate, fugam, finemque impone labori. Nusquam abero, et tutum patrio te limine sistam. Dixerat, et spissis noctis se condidit umbris. Adparent dirae facies inimicaque Troiae numina magna deum. Tum vero omne mihi visum coneptunia Troia; ac veluti summis antiquam in montibus ornum cum ferro accisam crebrisque bipennibus instant eruere agricolae certatim,—illa usque minatur et tremefacta comam concusso vertice nutat, volneribus donec paulatim evicta, supremum congemuit, traxitque iugis avolsa ruinam. Descendo, ac ducente deo flammam inter et hostis expedior; dant tela locum, flammaeque recedunt.
Abbreviated transcription (Latin):
Quid si quid cestus ipsius et herculis arma
U idisset tristi q hoc ip̃o in littore pugnã
Hec germanus erix quond tuus arma gerebat
Sangiuẽ cerms adhuc fracto q ĩfecta cerebro.
Hiis magnũ alcidẽ contrastetit. hisgͦ suetui
Dũ melior uires sanguis dabat. emula nec dũ

Expanded text:
Quid, si quis caestus ipsius et Herculis arma vidisset, tristemque hoc ipso in litore pugnam? Haec germanus Eryx quondam tuus arma gerebat;— sanguine cernis adhuc sparsoque infecta cerebro;— his magnum Alciden contra stetit; his ego suetus, dum melior vires sanguis dabat, aemula necdu
Abbreviated transcription (Latin):
Talia iactãtẽ dictis ac dira canẽtẽ
Non tulit Ascamus neruo q obuersus eqͥuo
Intendit telũ diuersaq brachia ducens
Constitit ãte iouẽ supplex ꝑ uot a precatus
Lupiter omĩpotens audacibus anue ceptis
pse ego tibi ad tua tepla fera sollema dona.
Et statuã ante aras aurata fronte uiuencũ
andentẽ. pariter q cãput cũ matre ferete

Expanded text:
Talia iactantem dictis ac dira canentem non tulit Ascanius nervoque obversus equino contendit telum diversaque bracchia ducens constitit, ante Iovem supplex per vota precatus: Iuppiter omnipotens, audacibus adnue coeptis. Ipse tibi ad tua templa feram sollemnia dona et statuam ante aras aurata fronte iuvencum candentem pariterque caput cum matre ferente
Abbreviated transcription (Latin):
Aut si quã ferro mactauerat ante sacerdos
Inde neq impositis ardẽt altaria fibris.
ec responsa potest ꝯsultus redde uates.
At uix suppositi tigũtur sangiuẽ cultr¬
Sũma q ieuina same ĩfuscat᷑ arena
Inc letis uituli uulgo moriũt in herbis.
Et dulces aĩas plena ad presepia reddũt.
Hinc cambus blandis rabies uemt oe quatit egͦs
Tussis anhela sues. & faucib ãgit obesi.
Labitur infelixstudioꝵ/ atq ĩmẽor herbe
Uictor equus: fontis q auertit: & pede terrã
Crebra ferit. demissẽ aures. ĩ certus ibidẽ
Dudor. & ille quidẽ moriturus frigidus. aret
Pellis. & ad tactũ tractanti dura resistit:
Nec ante exiciũ pͥmis dãt signa diebus
Um in processu cepit crudescere morbus

Expanded text:
Aut si quam ferro mactaverat ante sacerdos inde neque impositis ardent altaria fibris nec responsa potest consultus reddere vates, ac vix suppositi tinguntur sanguine cultrsummaque ieiuna sanie infuscatur harena. Hinc laetis vituli volgo moriuntur in herbis et dulcis animas plena ad praesepia reddunt; hinc canibus blandis rabies venit et quatit aegros tussis anhela sues ac faucibus angit obesis. Labitur infelix studiorum atque immemor herbae victor equus fontisque avertitur et pede terram crebra ferit; demissae aures, incertus ibidem sudor et ille quidem morituris frigidus, aret pellis et ad tactum tractanti dura resistit. Haec ante exitium primis dant signa diebus; sin in processu coepit crudescere morbus
Abbreviated transcription (Latin):
Incolumẽ palanta michi si fata reseruãt
Si uisurus eũ uiuo. & uenturus in unũ
Uitam oro paciar quẽuis durare laborẽ.
Im aliquem ĩfandũ casũ fortuna minaris
Nucrũc o liceat crudelẽ abrũpere uitã.
Dũ cure ambigue dũ spes incerta futuri
Dũ te care puer mea sola et sera uoluptas
Complexu teneo. grauior ne nũcius aures
Uulneret. hec genitor disgressu dicta sup̃mo
Fundebat famuli collaps ũ in tecta ferebãt
Samq adeo exierat portis cquitatus aptis
Eneas inter primos et fidus achates.
Inde alii troie proceres ipe aginiẽ palas
In medio clannide ⁊ pictis conspectus in ariuis
Quale ab occeam ꝑfusus lucifer unda¬
Quẽ uenus ante alios astrorũ diligit sgnes
Extulit os sacrũ celo. tenebrasq resoluit.
tant pauide in muris matres. ocusisq sequũt
Puluereã nubẽ & fulgentes ere cateruas.
Olli per dumos qua proxima meta uiaꝵ
Armati tendũt. it clamor & agmiẽfacto

Expanded text:
incolumem Pallanta mihi, si fata reservant, si visurus eum vivo et venturus in unum: vitam oro, patior quemvis durare laborem. Sin aliquem infandum casum, Fortuna, minaris: nunc O nunc liceat crudelem abrumpere vitam, dum curae ambiguae, dum spes incerta futuri, dum te, care puer, mea sera et sola voluptas, complexu teneo, gravior neu nuntius auris volneret. Haec genitor digressu dicta supremo fundebat: famuli conlapsum in tecta ferebant. Iamque adeo exierat portis equitatus apertis, Aeneas inter primos et fidus Achates, inde alii Troiae proceres, ipse agmine Pallas in medio chlamyde et pictis conspectus in armis: qualis ubi Oceani perfusus Lucifer undaquem Venus ante alios astrorum diligit ignis, extulit os sacrum caelo tenebrasque resolvit. Stant pavidae in muris matres oculisque sequuntur pulveream nubem et fulgentis aere catervas. Olli per dumos, qua proxuma meta viarum, armati tendunt; it clamor, et agmine facto
Abbreviated transcription (Latin):
traui. scutoꝵ q incendi uictor aceruos.
Et regem hac acharilũ dextra sb tartata misi
Hascenti ciu tris aĩas feroma mater
Horrendũ dictu dederat. tͥna arma mouẽda.
Ter leto sternẽdus erat. cui tũc tñ om̃s
Abstulit hec aĩas dextra. et totidẽ exuit armis.
Hlon ego nuc dulci amplexu diuellereius ꝙͣ.
Nate tuo. neq funtimo Nezencius unꝙ̃
Huc capiti insultans tot ferro seua dedissẽt
Suncra.tam multis uiduasset ciuub urbẽ.
At uos o superi. & duũ tu maxime rector
Iupiter: archadii queso misere cite regis.
Et patrias audite preces. si numĩa uestra

Expanded text:
stravi scutorumque incendi victor acervos stravi scutorumque incendi victor acervos et regem hac Erulum dextra sub Tartara misi, nascenti cui tris animas Feronia mater horrendum dictu dederat; terna arma movenda, ter Leto sternendus erat; cui tunc tamen omnis abstulit haec animas dextra et totidem exuit armis: non ego nunc dulci amplexu divellerer usquam, nate, tuo, neque finitimo Mezentius umquam huic capiti insultans tot ferro saeva dedisset funera, tam multis viduasset civibus urbem. At vos, o superi, et divom tu maxume rector Iuppiter, Arcadii, quaeso, miserescite regis et patrias audite preces. Si numina vestra
Abbreviated transcription (Latin):
Scuta uirũ galeasq & forcia corꝑa uolues
Tibri pater poscant acies & federa rũpãt
Hec ubi dicta dedit soliose tollit ab alto
Et pͥmũ herculeis sopitas ignibus aras
Letus adit mactat lectas de more bidẽtes.
Euãder pariter/ pariter troiana uiuẽtus.
Post hinc al naues graditur sociosq reuisit
Quoꝵ de numero qui sese in bella sequantur
Prestantes uirtute legit. pars cetera prona
Sertur aqua. segnis q sedo defluit amin
Nuncia uentura ascamo rerũ ꝙ pũs qr
Dantur equi teucris tirrena potẽtib arua
Ducũt exortẽ enee que fulua leoms
Pellis obit totũ p̾fulgens unguib aurcis.
Sama uolat paruã subito uulgata ꝑ uel̃.
Ocuis ire equites tnzem ad littora regis.
Uota metu duplicãt. matres propriusq ꝑiclo
It tnnor. & maior martis iã apparet ꝑmago.
Tũ pater ⁊uãdrus dextrã cõplexus cuntis
Heret mexpletus lacrimãs. ac talia futur
Omichi pretitos referat si upiter annos
Qualis erã cũ pͥmã aciẽ preneste sub ipsa

Expanded text:
scuta virum galeasque et fortia corpora volves, Thybri pater! Poscant acies et foedera rumpant. Haec ubi dicta dedit, solio se tollit ab alto et primum Herculeis sopitas ignibus aras laetus adit: mactant lectas de more bidentis Euandrus pariter, pariter Troiana iuventus. Post hinc ad navis graditur sociosque revisit. Quorum de numero qui sese in bella sequantur praestantis virtute legit; pars cetera prona fertur aqua segnisque secundo defluit amni, nuntia ventura Ascanio rerumque patrisque. Dantur equi Teucris Tyrrhena petentibus arva; ducunt exsortem Aeneae, quem fulva leonis pellis obit totum, praefulgens unguibus aureis. Fama volat parvam subito volgata per urbem, ocius ire equites Tyrrheni ad litora regis. vota metu duplicant matres, propiusque periclo it timor, et maior Martis iam apparet imago. tum pater Evandrus dextram complexus euntis haeret inexpletus lacrimans, ac talia fatur: O mihi praeteritos referat si Iuppiter annos, qualis eram, cum primam aciem Praeneste sub ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
Multa forent que mox celo properãda sereno
Lut pecori signũ aut mios impressit aceruis
Exaciũt aln uallos fu̾cas q bicornes.

Expanded text:
multa, forent quae mox caelo properanda sereno,ut pecori signum aut numeros inpressit acervis. Exacuunt alii vallos furcasque bicornis
Abbreviated transcription (Latin):
Iinc tempestates dubio preclitere celo
Possumus. hĩc̃ messisq diẽ tẽpus q serendi.
Et qñ infidũ remis impellere maririora¬
Conueniat. qñ armatas deducere dassẽs
I ut tempestiuã siluis auertere pinum.
Nec frustra signoꝵ obitus spelam:̧ ce ortus.
Temꝑibus q parẽ diuersis quatuor ãnũ
Srigidus agricolã si quando continet ꝓmber

Expanded text:
inc tempestates dubio praediscere caelo possumus, hinc messisque diem tempusque serendi, et quando infidum remis inpellere marconveniat, quando armatas deducere classis, aut tempestivam silvis evertere pinum. Nec frustra signorum obitus speculamur et ortus, temporibusque parem diversis quattuor annum. Frigidus agricolam si quando continet imber
Abbreviated transcription (Latin):
Iccipuĩt. reddũt q alii stridẽcia tingũt
Era lacugeniit impositis incudib ethna.
lli iter sese magna ui brachia tollũt
In nunierũ. uiersãt ꝙ tenaci forcipe feirũ.

Expanded text:
ccipiunt, redduntque, alii stridentia tingunt Aera lacu, gemit impositis incudibus Aetna. Illi inter sese magna vi brachia tollunt In numerum, versantque tenaci forcipe ferrum.
Abbreviated transcription (Latin):
Cornea. qua ueris facilis datur exitus ũbris.
Altera candenti ꝑfecta intens clephãto.
Sed falsa ad celũ mittũt in sõpina manes

Expanded text:
cornea, qua veris facilis datur exitus umbris; altera candenti perfecta nitens elephanto, sed falsa ad celum mictunt insompnia Manes
Abbreviated transcription (Latin):
Terra antiqua. potens armis. atq ubere glebe
Denotri coluere uiri. nũc fama nõres
Ytaliã dixisse: ducis de nonĩe gentẽ.
Huc cursus fuit:
Cum subito assurgens fluctu minbosus orion
In uada ceca tulit penitus q procacib auas
Per q undas suꝑante salo ꝑq muia saxa
Dispulit. huc pauci uestris adnauimꝰ ouis.
Quod genus hoc hoĩm que uehũc tã barbara morẽ
Pnnttit patria. hospicio prohibemur arene.
Bella cient pͥma q uetãt ꝯsistere terra.
Di genus humanũ ⁊ mortalia tempnitis arma
At sperate deos. memores fandi q nephãdi.
Rex erat eneas nobis. quo iustior alter
Nec pietate fuit/ nec bello maior et armis.
Quẽ si fata uirũ seruẽt. si uescitur aura

Expanded text:
Terra antiqua, potens armis atque ubere glebe; Oenocrii coluere viri, nunc fama minores Ytaliam dixisse ducis de nomine gentem. Hic cursus fuit: cum subito adsurgens fluctu nimbosus Orion in vada caeca tulit, penitusque procacibus austris perque undas, superante salo, perque invia saxa dispulit; huc pauci vestris adnavimus oris. Quod genus hoc hominum? Quaeve hunc tam barbara morem permittit patria? Hospitio prohibemur harenae; bella cient, primaque vetant consistere terra. Si genus humanum et mortalia temnitis arma at sperate deos memores fandi atque nefandi. Rex erat Aeneas nobis, quo iustior alter, nec pietate fuit, nec bello maior et armis. Quem si fata virum servant, si vescitur aura
Abbreviated transcription (Latin):
Iam cadit: extremoq urorat aqͣrius anno.
Hec quoq nõ tura nobis leuiore tuenda.
Nec nĩor usus erit. ꝙͣius millesia magno
Uellera mutentur tyrios incocta rubores.
Densior hinc soboles hinc pressi copia lactis
Ꝙmagis exhausto spumauerit ubere multra
Leta magis pressis manabũt flinã mãmis.
Nec minus interea barbas in cunaq menta

Expanded text:
iam cadit extremoque inrorat Aquarius anno. Haec quoque non cura nobis leviore tuendae, nec minor usus erit, quamvis Milesia magno vellera mutentur Tyrios incocta rubores: densior hinc suboles, hinc largi copia lactis; quam magis exhausto spumaverit ubere mulctra, laeta magis pressis manabunt flumina mammis. Nec minus interea barbas incanaque menta
Abbreviated transcription (Latin):
Pan pͥmus calamos cera ꝯiũgere plures
Instituit. pan curat ouel oiuũ q magistros:
Nec tepeniteat calamo triuisse labellũ

Expanded text:
Pan primus calamos cera coniungere pluris instituit; Pan curat ovis oviumque magistros. Nec te paeniteat calamo trivisse labellu
Abbreviated transcription (Latin):
Tanclẽ pauca refert: ego te que plima fancdo
Enumerare uales. nũꝙͣ regina negabo
Promeritã. nec me memĩsse pigebit elisse
Dũ memior ipẽ mei dũ spũs hosreget artus.
Piore pauca loquar. neq ego hãc abscõcdere furti
peraui. ne finge fugã nec cõuigis unꝙͣ
Pretendi tecłas aut hec in feclera ueni
Me si fata meis paterẽtur cluc̾e uitã
Auspiciis: et spante mea componere curas
Urbẽ troianã pͥmũ dulcesq mcoꝵ
Reliquias colerẽ: pͥami alta tecta manerẽt
Et reciliua manu posuissem ꝑgama uictis.
ed nũc ytaliã magnã grineus apollo
Italiã licie iussere capessere sortes.
Hic amor hec patriał est. si te cartagis arces

Expanded text:
Tandem pauca refert: Ego te, quae plurima fando enumerare vales, numquam, regina, negabo promeritam; nec me meminisse pigebit Elissae, dum memor ipse mei, dum spiritus hos regit artus. Pro re pauca loquar. Neque ego hanc abscondere furto speravi—ne finge—fugam, nec coniugis umquam praetendi taedas, aut haec in foedera veni. Me si fata meis paterentur ducere vitam auspiciis et sponte mea componere curas, urbem Troianam primum dulcisque meorum reliquias colerem, Priami tecta alta manerent, et recidiva manu posuissem Pergama victis. Sed nunc Italiam magnam Gryneus Apollo, Italiam Lyciae iussere capessere sortes: hic amor, haec patria est. Si te Karthaginis arces
Abbreviated transcription (Latin):
Semꝑ honos nomẽ q tuũ laudes ꝙ manebũt:
Ut bacho cereri q tibi sit uota quot ãns
Agriode faciẽt. damnabis tu quoq uotis

Expanded text:
er honos nomenque tuum laudesque manebunt; ut Baccho Cererique, tibi sic vota quotannis agricolae facient: damnabis tu quoque votis
Abbreviated transcription (Latin):
Dixit. et os impressa thoro mouem᷑ multe
ed mouamur ait.sic sic uiuat ire sub ũbras.
auriat huc oculis ignẽ crudelis ab alto
Dardan us et nr̃e secũ ferat omnĩã mortis
D ixerat atq illã media inter talia ferro
Cellapsã aspicuĩt countes ensẽ q cruore
pumãtẽ sparsas q manus it clamor ad alta
Atria. concussã fama baccatur fama ꝑ urbẽ
L amentis gemituq & femieo ululatu
Tecta fremũt resonat magnis clãgorib ether
Hon aliter ꝙͣ si ĩmissis ruat hostibus omĩs
Cartago. aut antiqua tyros flãme q furẽtes
Culmina per q e hoĩm uoluãtur ꝑq deoꝵ.

Expanded text:
Dixit, et, os impressa toro, Moriemur inultae, Dixit, et, os impressa toro, Moriemur inultae, sed moriamur ait. Sic, sic iuvat ire sub umbras: Hauriat hunc oculis ignem crudelis ab alto Dardanus, et nostrae secum ferat omina mortis. Dixerat; atque illam media inter talia ferro conlapsam aspiciunt comites, ensemque cruore spumantem, sparsasque manus. It clamor ad alta atria; concussam bacchatur Fama per urbem. Lamentis gemituque et femineo ululatu tecta fremunt; resonat magnis plangoribus aether, non aliter, quam si immissis ruat hostibus omnis Karthago aut antiqua Tyros, flammaeque furentes culmina perque hominum volvantur perque deo
Abbreviated transcription (Latin):
⁊acra ioui stigio querite ĩcepta par aui
Perficere est ammus fine q imponere curil
Dardam q rogũ capitis piittere flãme¬
SSic ait. illa gradũ studio celebrabat amli
It trepida et ceptis mmimanib effera dido
anguineã uoluens aciẽ maculisq tremẽtel
Intec fusa genas et pallida morte fictura
Interiora domus irrũpit lanm̃a et altol
Conscendit furibunda rogos ensẽ q recdudit
Dardamũ. non hos quesitũ munus musus.
Hic pestꝙ̃ yliacas uestes notũ q cubile
Compexit paulũ lacrimil et mete morata¬
I incubuit q thoro dixit q nouissiã uerba.
Dulces exiuue dũ fata deusq smebat
Accipite hãc aĩam meq hiis eosoluite curis
Uioi et quẽ dederat cursũ fortuna peregi
Et nũc magna mei sub terras ibit ymago.
Urbẽ preclarã statui mea mema uidi
Elta uirũ penas munico a fine recepi.
Felix heu nimiũ felix si littora tantum
Nũꝙͣ dardame tetigissent nostra carme

Expanded text:
Sacra Iovi Stygio, quae rite incepta paravi, Sacra Iovi Stygio, quae rite incepta paravi, perficere est animus, finemque imponere curis, Dardaniique rogum capitis permittere flamSic ait: illa gradum studio celerabat anili. At trepida, et coeptis immanibus effera Dido, sanguineam volvens aciem, maculisque trementis interfusa genas, et pallida morte futura, interiora domus inrumpit limina, et altos conscendit furibunda rogos, ensemque recludit Dardanium, non hos quaesitum munus in usus. Hic, postquam Iliacas vestes notumque cubile conspexit, paulum lacrimis et mente morata, incubuitque toro, dixitque novissima verba: Dulces exuviae, dum fata deusque sinebant, accipite hanc animam, meque his exsolvite curis. Vixi, et, quem dederat cursum fortuna, peregi, et nunc magna mei sub terras ibit imago. Urbem praeclaram statui; mea moenia vidi; ulta virum, poenas inimico a fratre recepi; felix, heu nimium felix, si litora tantum numquam Dardaniae tetigissent nostra carinae!
Abbreviated transcription (Latin):
Auxiliũ imploret uideatq ieligna suoꝵ
Funera. nec cũ se sub leges pacis imque
Tracdliderit regno aut optata luce fruatur¬
ed cadat ante diẽ mediaq inhumatus arena¬
Hec precor extremã uocẽ cũ sanguĩẽ fũdo.
Tũ uos o tyrii stirpẽ et genus omẽ futurũ
Excercete odiis cmeri q hec mittite nostro
Munera. nullus amor populis nec federa sũto
Exoriare aliquis nostris ex ossibus ultor
Qui face dardamos ferroq secare colonos
ũc olim quocũq dabũt se temꝑe ures
Littora littoubus contraria fluctib undas
Imprecor. arma armis pugnẽt ipi q nepotes
Hec ait. et partes aĩm uersabat in om̃i
Inuisa querens ꝙͣpͥmũ abiũpere lucẽ¬
Tunc brĩter barcẽ nutricẽ a ffata sichei
Namq suã patria antiqua emis ater hẽbat
Annã cara michi nutrio hue siste sororẽ.
Dic coipus properet fliuuali spargere lipha.
Et pecueles secũ et monstrata piacula ducat.
Dic q uemat tu q ipã pia tege tẽꝑa uicta

Expanded text:
auxilium imploret videatque indigna suorum funera, nec cum se sub leges pacis iniquae tradiderit, regno aut optata luce fruatured cadat ante diem mediaque inhumatus arenahanc vocem extremam cum sanguine fundo. Tum vos, o Tyrii, stirpem et genus omne futurum exercete odiis, cinerique haec mittite nostro munera. Nullus amor populis, nec foedera sunto. Exoriare aliquis nostris ex ossibus ultor, qui face Dardanios ferroque sequare colonos, nunc, olim, quocumque dabunt se tempore vires. Litora litoribus contraria, fluctibus undas imprecor, arma armis; pugnent ipsique nepotesque. Haec ait, et partis animum versabat in omnis, invisam quaerens quam primum abrumpere lucTum breviter Barcen nutricem adfata Sychaei; namque suam patria antiqua cinis ater habebat: Annam cara mihi nutrix huc siste sororem; dic corpus properet fluviali spargere lympha, et pecudes secum et monstrata piacula ducat: sic veniat; tuque ipsa pia tege tempora vitta.
Abbreviated transcription (Latin):
Pleyas at occeam spretos pede repulit amnes
Aut eadẽ sidus fugiens ubi piscis a quosi
Tristior hybernas celo descendit inũdas:
Illis ira modũ supra est.lese q uenenũ
Morsibus inspirãt. & spicula ceca relĩquũt
Affixa uenis hom̃i. aĩas q ĩ uulnere ponũt
in durã metues hyemẽ. parcesq futuro
Concussos qr anẽs & res miserabere fractas
Quis dubitet: nã sepe fauos ignotus adesit
⁊tellio & lucifugis congesta cubilia blactis.
Imniunisq sedens aliena ad pabula fucus.
Aut asper scrabro imparib se ĩmiscuit arinis

Expanded text:
Pleas et Oceani spretos pede reppulit amnes, aut eadem sidus fugiens ubi Piscis aquosi tristior hibernas caelo descendit in undas. Illis ira modum supra est, laesaeque venenum morsibus inspirant et spicula caeca relinquunt adfixae venis animasque in vulnere ponunt. Sin duram metues hiemem parcesque futuro contunsosque animos et res miserabere fractas, quis dubitet? nam saepe favos ignotus adedit stellio et lucifugis congesta cubilia blattis mmunisque sedens aliena ad pabula fucus aut asper crabro imparibus se immiscuit armis
Abbreviated transcription (Latin):
Sims quã chorus & socni connitent ouãtes
Et sererẽ clamore uocent in tectaneq ante
Salcẽ maturis quisꝙ̃ supponat aristis.
N sereri torta redimitus temꝑa quercu
et miotus maõpositos & carimã dicat:
Ltꝙ hec ut certis possimus disco signis

Expanded text:
is quam chorus et socii comitentur ovantes, et Cererem clamore vocent in tecta; neque ante falcem maturis quisquam supponat aristis, quam Cereri torta redimitus tempora quercu det motus incompositos et carmina dicat. Atque haec ut certis possemus discere signis
Abbreviated transcription (Latin):
Inutus regma tuo de littore cessi.
ed me uissa deũ. que nũc bas ire ꝑ ũbras
Per loca senta situ cogũt noctẽ q profũdã:
Imperiis egere suis. nec credere quiui
ũe tantũ tibi me discessoiferre dolorẽ.
iste graclũ.te q ͤ aspectu ne subtrahe nro.
Euem fugis. extremũ fato qd̾te alloqͦ. ħ est.
Talibus ardentẽ eneas et toiua tuentẽ

Expanded text:
itus, regina, tuo de litore cessi. Sed me iussa deum, quae nunc has ire per umbras, per loca senta situ cogunt noctemque profundam, imperiis egere suis; nec credere quivi hunc tantum tibi me discessu ferre dolorem. iste gradum, teque aspectu ne subtrahe nostro. Quem fugis? Extremum fato, quod te adloquor, hoc est. Talibus Aeneas ardentem et torva tuente
Abbreviated transcription (Latin):
Selix prole deũ. qualis berecinthia mater
Inuehitur curru phugias turrita ꝑ uebes
Leta deu partu. centũ cõplexa nepotes
Omĩs celicolas onĩs suꝑa alta tenẽtes.
Huc gennas ne flecte acies. hãc aspice gẽtẽ
Romanosq tuos. hic cesar et or̃s puli
Progemes. celi magnũ uenturã sub axẽ.
Hic uir hic est tibi quẽ promitti sepius audis
Augustus cesar. diui genus. aurea condet
ecula. qui rursus latio regnata ꝑ arua
Saturno quondã superet garamãtas ⁊ indos
Proferet imperiũ. iacet extra sidera tellus.
Extra anni solis q uias. ubi celifer athlas
Axem humero torquet. stellis ardentib iptũ.
Huuis in aduentu iã nẽ et caspia regna
Nesponsis horret duũ. et meotia tellus
Et septem gemii turbãt trepida hostia nili.
Nec uero alcides tm̃ telluris obutt
N uerit acripedẽ ceruã licet/ aut erimãthi
Placcarit nemora. et lernã txemefecerit arcu.
Hec qui pãpmeis uictor ͦ flectit habemns
Liber agens celso mse de uertice tigres. q st aiala trbula

Expanded text:
elix prole virum: qualis Berecyntia mater invehitur curru Phrygias turrita per urbes, laeta deum partu, centum complexa nepotes, omnes caelicolas, omnes supera alta tenentes. Huc geminas nunc flecte acies, hanc aspice gentem Romanosque tuos. Hic Caesar et omnis Iuli progenies magnum caeli ventura sub axem. Hic vir, hic est, tibi quem promitti saepius audis, Augustus Caesar, Divi genus, aurea condet saecula qui rursus Latio regnata per arva Saturno quondam, super et Garamantas et Indos proferet imperium: iacet extra sidera tellus, extra anni solisque vias, ubi caelifer Atlas axem umero torquet stellis ardentibus aptum. Huius in adventum iam nunc et Caspia regna responsis horrent divom et Maeotia tellus, et septemgemini turbant trepida ostia Nili. Nec vero Alcides tantum telluris obivit, fixerit aeripedem cervam licet, aut Erymanthi pacarit nemora, et Lernam tremefecerit arcu; nec, qui pampineis victor iuga flectit habenis, Liber, agens celso Nysae de vertice tigres. Et dubita
Abbreviated transcription (Latin):
Estibus at mediis umbrosã ex quirere uallẽ
Dicubi magna iouis antiquo robore quoccus
Ingentes tendat ramos. aut sicubi ingrũ
Alicibus crebris satra nemus accubet umbra.
Du tinues dare rursus aquas & pascore rursus
dous ad occasũ. cũ frigidus aera uesper
Temperat. & saltus reficit iã roscida luna¬
Littora q alcionẽ resonãt athlantida dumi:
Quid tibi pastores libie quid pascua uersu
Prosequar. & raris habitata mapalia tectis
Sepe diem noctẽ q & totũ ex ordĩe mẽse
Pascitur it q pecus longa indeserta. smne ullis
Hospiciis tantũ campil iacet. om̃a secũ
Irmẽtarius afer agit tectũ q larem q
Arma q anneleũ q canẽ cressã ꝙ pharetrã¬

Expanded text:
estibus at mediis umbrosam exquirere vallem, sicubi magna Iovis antiquo robore quercus ingentis tendat ramos, aut sicubi nigrum ilicibus crebris sacra nemus accubet umbra; tum tenuis dare rursus aquas et pascere rursus solis ad occasum, cum frigidus aera vesper temperat et saltus reficit iam roscida lunalitoraque alcyonem resonant, acalanthida dumi. Quid tibi pastores Libyae, quid pascua versu prosequar et raris habitata mapalia tectis? Saepe diem noctemque et totum ex ordine mensem pascitur itque pecus longa in deserta sine ullis hospitiis: tantum campi iacet. Omnia secum armentarius Afer agit, tectumque laremque armaque Amyclaeumque canem Cressamque pharetra
Abbreviated transcription (Latin):
Encas quãꝙͣ & sociis dare tẽpus humãdis¬
I Precipitãt cure turbataq funere mẽs ĩ.¬
U ota deũ primo uictor solebat eo
Ingentẽ quercũ decisis undiq ramis
Constituit tumulo fulgencia ꝙ indiut arma¬
Nezencii ducis exuiuas. tibi magne tropheũ
Delli potẽs aptat rorantes sanguẽ cristas.
Lelaq trũca uiri & bissex todaca petitũ
Perfossũ q locis clipeũ Ex ere sinstre
ubligat. atq ense collo suspendit eburnũ
Tũ socios nãq omĩs eũ stipata tegebat
Turba ducũ icipiens hortatur ouãtes
laxima res effecta iuri tĩor oñs abesto
Uđ suꝑest. hec sunt spolia & de rege supbo
Aemncie manibusq meis mezencius hic ẽ:
lũc iter ad regẽ nobis murosq latmos.
Irma parate ammis. & spe presuĩte bellũ

Expanded text:
is praecipitant curae turbataque funere mens est, vota deum primo victor solvebat Eoo. Ingentem quercum decisis undique ramis constituit tumulo fulgentiaque induit armaMezenti ducis exuvias, tibi, magne, tropaeum, bellipotens: aptat rorantis sanguine cristas telaque trunca viri et bis sex thoraca petitum perfossumque locis clipeumque ex aere sinistrae subligat atque ensem collo suspendit eburnum. Tum socios, namque omnis eum stipata tegebat turba ducum, sic incipiens hortatur ovantis: Maxima res effecta, viri; timor omnis abesto, quod superest: haec sunt spolia et de rege superbo primitiae, manibusque meis Mezentius hic est. Nunc iter ad regem nobis murosque Latinos. Arma parate animis et spe praesumite bellu
Abbreviated transcription (Latin):
Iuspiciens hausit celũ mentẽ ꝙ recepit.
Hostis amare qͥd increpitas. mortẽq mĩaxis.
Nullũ in cede nephas. nec sic ad pielia uem
Nec tecũ meus hec pepigit mͥ federa lausus.
Pnũ hoc ꝑ si qua ẽ uictis uenia hostib oro
Corpus humo paciare tegi. scio acerba meoꝵ
Circũstare odia. hũc oro defende furorẽ.
Et me ꝯsorte nãti concede sepulcheo.
Hec loquitur uguloq haud inscuis accipit ẽse.

Expanded text:
suspiciens hausit caelum mentemque recepit: suspiciens hausit caelum mentemque recepit: Hostis amare, quid increpitas mortemque minaris? Nullum in caede nefas, nec sic ad proelia veni, nec tecum meus haec pepigit mihi foedera Lausus. Unum hoc per siqua est victis venia hostibus oro: corpus humo patiare tegi. Scio acerba meorum circumstare odia: hunc, oro, defende furorem et me consortem nati concede sepulchro. ec loquitur iuguloque haud inscius accipi
Abbreviated transcription (Latin):
Ille aũt. qͥd me erepto seuissime nato
Terres: hec uia sola fuit: qua perdere posses
Nec mortẽ horremus. nec diuũ parcimꝰ ulli¬
Desme. nã uemio moriturus. & hec tibi porto
Dona prius. dixit telũ q intorsit in hostẽ.
Inde aliud suꝑatq aluel figit ꝙ uolat q
Ingenti giro. sed sustinet aureus umbp
Ter circũ astantẽ leuos equitauit iñ orbes
Tela manu iaciens. & ter secũ troyus heros
Immãnẽ erato circũ fert tegͣmẽ siluã.
Iule ubi tot traxisse moras tot spicla tedet
Uellere. & urgetur pugna cõgressus imqua
Nulta mouẽs aĩo iã tandẽ erũpit. & inter
Bellatoris equi caua tꝑa consicit astã.
Tollit se arreptũ quad rupes. & calcib auras
Uerberat. effusũq equitẽ suꝑ ipse secutus.
Implicat. electołmcũbit cernuus armo.
Clamore incendũt celũ troesq latini.
Aduolat Eneas. uagina q eripit ensem:
Et suꝑ hec. ubi nũc Nezẽcus acer & illa
Effera uis animi: econtra tirrenus ut auras

Expanded text:
Ille autem: Quid me erepto, saevissime, nato terres? Haec via sola fuit, qua perdere posses. Nec mortem horremus nec divom parcimus ulliDesine: nam venio moriturus et haec tibi porto dona prius. Dixit telumque intorsit in hostem; inde aliud super atque aliud figitque volatque ingenti gyro, sed sustinet aureus umbo. Ter circum adstantem laevos equitavit in orbes tela manu iaciens, ter secum Troïus heros immanem aerato circumfert tegmine silvam. Inde ubi tot traxisse moras, tot spicula taedet vellere et urgetur pugna congressus iniqua, multa movens animo iam tandem erumpit et inter bellatoris equi cava tempora conicit hastam. Tollit se arrectum quadrupes et calcibus auras verberat effusumque equitem super ipse secutus implicat eiectoque incumbit cernuus armo. Clamore incendunt caelum Troesque Latinique. Advolat Aeneas vaginaque eripit ensem et super haec: Ubi nunc Mezentius acer et illa effera vis animi? Contra Tyrrhenus, ut auras
Abbreviated transcription (Latin):
Prebuit. eccepharon uoces dũ iactat ĩhertes
Intorquens iaculũ clamãtis sistit i ore.
In quoq flauentẽ pma lauugme malas

Expanded text:
praebuit. Ecce Pharo, voces dum iactat inertis, intorquens iaculum clamanti sistit in ore. Tu quoque, flaventem prima lanugine malas
Abbreviated transcription (Latin):
Occulit. ipse uno graditur comitatus achate
Bina mariu lato crispans hastilia ferro:
Cui mater media sese obtulit obuia silua
Uirgmis os hĩtũq gerens et uirgims arma
partane. uel qualis equos treyssa fatigat
Arphalice uolucrẽ q fuga p̃uertitur ebiũ.
N amq humeris de more habilẽ suspẽderat arcũ
Denatrix. dederat q comã diffundere uentis
Nuda genu nodo q sinus collecta fluentes.
At prius heus inquit iuuenes monstrate meaꝵ

Expanded text:
occulit; ipse uno graditur comitatus Achate, occulit; ipse uno graditur comitatus Achate, bina manu lato crispans hastilia ferro. Cui mater media sese tulit obvia silva, virginis os habitumque gerens, et virginis arma Spartanae, vel qualis equos Threissa fatigat Harpalyce, volucremque fuga praevertitur Hebrum. Namque umeris de more habilem suspenderat arcum venatrix, dederatque comam diffundere ventis, nuda genu, nodoque sinus collecta fluentis. Ac prior, Heus inquit iuvenes, monstrate mea
Abbreviated transcription (Latin):
Accipies secura. uocabitur hic quoq uotis.
Aspera tũ positis mittescent secula bellis
Cana fides uesta remo cũ fratre quirmus
Iura dabunt. dire ferro et ꝯpagibus arctils¬
Claudentur belli porte furor impuis intuis
eua sedens suꝑ arma. et centũ iũctus aenis¬
Post tergũ nodis. fremet horridus ere cruẽto.
Hec ait. et maya genitũ demittit ab alto
Ut terre q noue pateant cartiginis arces
Hospicio teucris. ne fati nescia dido
Eimbus arceret. uolat ille per aera magnũ
Remigio alarũ  libie citus astitit oris
Et iam uissa facit ponũtq ferocia poem
Corcla uolente deo. in pͥmis regina quietũ
Accipit in teucros aĩm mentẽ q beignã:
At pus eneas per noctẽ plurima uoluẽs
Etpͥmũ lux alma data est exire locos qr
Explorare nouos quas uento accesserat oras.
Qiu teneant nã inculta uidet hoĩes q fere q
Querere constituit. sociisq exacta referre
Classem in comiexo nemoꝵ sub rupe cauata
Arboribus clausã circũ atq horrẽtib umbris

Expanded text:
accipies secura; vocabitur hic quoque votis. Aspera tum positis mitescent saecula bellis; cana Fides, et Vesta, Remo cum fratre Quirinus, iura dabunt; dirae ferro et compagibus artclaudentur Belli portae; Furor impius intus, saeva sedens super arma, et centum vinctus aenpost tergum nodis, fremet horridus ore cruento. Haec ait, et Maia genitum demittit ab alto, ut terrae, utque novae pateant Karthaginis arces hospitio Teucris, ne fati nescia Dido finibus arceret: volat ille per aera magnum remigio alarum, ac Libyae citus adstitit oris. Et iam iussa facit, ponuntque ferocia Poeni corda volente deo; in primis regina quietum ccipit in Teucros animum mentemque benignam. At pius Aeneas, per noctem plurima volvens, ut primum lux alma data est, exire locosque explorare novos, quas vento accesserit oras, qui teneant, nam inculta videt, hominesne feraene, quaerere constituit, sociisque exacta referre Classem in convexo nemorum sub rupe cavata arboribus clausam circum atque horrentibus umbris
Abbreviated transcription (Latin):
Ethereas tm̃ radice in tartara tendit.
Ergo non hyemes illa nõ flabra neq ymbres
Nulta uirũ uoluens durãdo secula iuncit.
Tunc fortes late ramos. & brachia tendẽs
uc illuc media ipsa ingentẽ sustmet ũbrã¬
eue tibi ad sole uerģant uincta caa ente¬
Heue initer uites corilũ sere. ueue flagello¬
Sũma pete. aut sũmas defrĩge & arbore plãtas
Tontiui amor terie. neu ferro lede retuso
enã. neue olec siluestris insere trũcos.
Nã sepe incautis pastorib excidit igmis.
Quip furtĩ pĩgu pͥmũ sub cortice tectus
Nobora ꝯprendit. frondesq elapsus in altas
Angentẽ semtũ celo dedit. inde secutus
Pex ramos uictor.ꝑ q alta cacuna regnat
Et totũ muoluit flãmis nemus. & rutatrã
Ad celũ picea tassus caligme nfibe

Expanded text:
etherias, tantum radice in Tartara tendit. Ergo non hiemes illam, non flabra neque imbres multa virum volvens durando saecula vincit. Tum fortis late ramos et bracchia pandens huc illuc, media ipsa ingentem sustinet umbraeve tibi ad solem vergant vineta cadententer vitis corylum sere, neve flagellsumma pete aut summa defringe ex arbore plantas tantus amor terrae—neu ferro laede retunso semina, neve oleae silvestris insere truncos: nam saepe incautis pastoribus excidit ignis, qui furtim pingui primum sub cortice tectus robora conprendit frondesque elapsus in altas ingentem caelo sonitum dedit; inde secutus per ramos victor perque alta cacumina regnat et totum involvit flammis nemus et ruit atram ad caelum picea crassus caligine nube
Abbreviated transcription (Latin):
Per sopnũ cõmixta mero. nos magna precati
Nuinã sortiti q uices una undiq circũ
Funcumur. et telo lumẽ tenebramur acuto.
Ingens qd torua solũ sub fronte latebat.

Expanded text:
per somnum commixta mero, nos magna precati numina sortitique vices, una undique circum fundimur, et telo lumen terebramus acuto,— ingens, quod torva solum sub fronte latebat
Abbreviated transcription (Latin):
Iam noua progemes celo dennititͤ alto
Tu modo nascenti puero quo ferea pͥmũ
Desmet. & toto surg et gens aurca mũdo
Casta faue lucma tuus iam regnat apollo

Expanded text:
iam nova progenies caelo demittitur alto. Tu modo nascenti puero, quo ferrea primum desinet ac toto surget gens aurea mundo, casta fave Lucina: tuus iam regnat Apollo
Abbreviated transcription (Latin):
Teutomo ritu soltti torquere cathelas.¬
Tegniã quis capitũ raptus de subere cortex
Erate q micãt pelte. micat ereus ensis
Et te montose miscere in prelia mitie
feus insignis fama ⁊ felicib armis
Horrida precipue cui gens assuctaq multo
Uenatu nemoꝵ et duris equicola glebis
Armati terrã excercent. semꝑq recentes
Conuectare uiuat predas. ⁊ iuuere rapto
Qum et marrubia uenit de gẽte sacerdos

Expanded text:
Teutonico ritu soliti torquere cateias,na quis capitum raptus de subere cortex, aerataeque micant peltae, micat aereus ensis. Et te montosae misere in proelia Nersae, Ufens, insignem fama et felicibus armis; horrida praecipue cui gens adsuetaque multo venatu nemorum, duris Aequicula glaebis. Armati terram exercent, semperque recentis convectare iuvat praedas et vivere rapto. Quin et Marruvia venit de gente sacerdos
Abbreviated transcription (Latin):
Corticis. atq solo proceras erigit alnos.¬
Tũ canit errantẽ ꝑmessi ad flummĩa guilũ
Aonosm montes ut duxerit una sororu
Atq uro phebi chorus assurrexerit omĩs
Ut lmus hec illi diuno carmine pastor
Sloribus atq apio crines ornatus amaro
Dixerit. hos tibi dant cͣalamos en accipe muse
Ascreo quol ante seui quibus ille solebat
Cantando rigidas deducere mõtib ornos
Ne quis sit lucus quo se plus iactet apollo:¬

Expanded text:
corticis, atque solo proceras erigit alnos.Tum canit, errantem Permessi ad flumina Gallum in montis ut duxerit una sororum, utque viro Phoebi chorus adsurrexerit omnis; ut Linus haec illi, divino carmine pastor, floribus atque apio crinis ornatus amaro, dixerit: “Hos tibi dant calamos, en accipe, Musae, Ascraeo quos ante seni, quibus ille solebat cantando rigidas deducere montibus ornos: ne quis sit lucus, quo se plus iactet Apollo
Abbreviated transcription (Latin):
luncius ingentes ignota uecte reportat
ducindẽ uiros. ille intra tecta uocari
Imperat: ⁊ solio medius cõsedit ainto
sectum auoustũ ingeus cẽtũ sublime columinis
ide fuit summa laurentis regia pici
uerendum spliuis ⁊ relligione parentum.
Di sceptra accipere ⁊ primos attollere fasces
ccibi omen erat. Ioc illis curia templum.
si sacris sedes epulis. hic ariete ceso¬
Perpetins soliti patres considere mensis
ntui etiara ueteꝵ estigies ex oraiie quor
Intiqua ee aedro ẽ italusqs prter qi sabiuns

Expanded text:
nuntius ingentis ignota in veste reportat nuntius ingentis ignota in veste reportat advenisse viros. Ille intra tecta vocari imperat et solio medius consedit avito. Tectum augustum ingens. centum sublime columnis, urbe fuit summa, Laurentis regia Pici, horrendum silvis et religione parentum. Hic sceptra accipere et primos attollere fasces regibus omen erat, hoc illis curia templum, hae sacris sedes epulis, hic ariete caesoperpetuis soliti patres considere mensis. Quin etiam veterum effigies ex ordine avorum antiqua e cedro, Italusque paterque Sa
Abbreviated transcription (Latin):
Certatim iuctaurant epulas. atq omine magno
Cratheras leti statuũt: ⁊ uina coronant.
Poitera cum prima luctrabat lampade terras
Eta dies. urbem ⁊ fines ⁊ lictora gentis
Diuersi explorant. hic fontis stagña numici
Pic tyberimi fluuiũ. hic tortes habitare latinos
sum satus anchisã delectos ordine ab onñ
Centum oratores augucta ad mema regis
Ire ibet ranus uelatos palladis omnes.
Gonaq ferre uiro: pacemq exposcere tencris.
Haud mora festinaut udĩ: rapidisq ferunt
Passib ipse humili designat mema fossa
Nolitq locum: primasq ĩ littore sedes
Cactioꝵ i morẽ pĩus atq aggere cingit.
Iamq iter einensi turres ac tecta lãtim
Ardua cernebant umenes: murosq iubibant.
Ante urbem pueri ⁊ primeuo flore iuinentus
Erercent equis. domitãt qz ĩ puluere currus
Aut acres tendunt arcus ant lenta lacertis
tpienla contorquent cursu iactuq lacelłunt.
Cum preuectus equo longem regis ad aures

Expanded text:
Certatim instaurant epulas atque omine magno Certatim instaurant epulas atque omine magno crateras laeti statuunt et vina coronant. Postera cum prima lustrabat lampade terras orta dies, urbem et finis et litora gentis diversi explorant: haec fontis stagna Numici, hunc Thybrim fluvium, hic fortis habitare Latinos. Tum satus Anchisa delectos ordine ab omni centum oratores augusta ad moenia regis ire iubet, ramis velatos Palladis omnis, donaque ferre viro pacemque exposcere Teucris. Haud mora, festinant iussi rapidisque feruntur passibus. Ipse humili designat moenia fossa moliturque locum primasque in litore sedes castrorum in morem pinnis atque aggere cingit. Iamque iter emensi turris ac tecta Latinorum ardua cernebant iuvenes muroque subibant. Ante urbem pueri et primaevo flore iuventus exercentur equis domitantque in pulvere currus aut acris tendunt arcus aut lenta lacertis spicula contorquent cursuque ictuque lacessunt: cum praevectus equo longaevi regis ad auris
Abbreviated transcription (Latin):
Cum te nate tames ignota ad lictora uectũ
Accitĩs coget dapib consinnere mensas
Tum sperare domos defellus. ibiq memento
Prima locare manu moliriq aggere tetta
NIec erat illa fames. hec nos supremia maueba
Exitus posĩtura modum
Quare agite ⁊ primo leti cum luie solis
Que lara qui ne habeãt hommes ubi iemas¬
Uestigemus ⁊ a portu amersa petamus.
LIunc pateras libate ioui: precib q uoate
Iuchisen ꝯeratorem ⁊ uina reponite meniis
Dic denide etfatus: trondenti tẽpora lauro
Implicat: ⁊ geniũq loci primamq deor
Tellurem nymphasq ⁊ adhuc ignota pͥcat
lumina: tum noctem noctisq orientia sione
Ideumnqz iouem phrygiamq ex orame matri
Inuocat. ⁊ duplices celoq hereboq parentes
Hie pater ouipotens ter celo elarus ab alto
ntonint. radniq ardentem lucis ⁊ auro
psẽ manu quatiens ostendit ab echere nubeni
Dedit hic subitus troiana per agniia rumor
Iduenie diem quo debita mema condant

Expanded text:
cum te, nate, fames ignota ad litora vectum cum te, nate, fames ignota ad litora vectum accisis coget dapibus consumere mensas, tum sperare domos defessus ibique memento prima locare manu molirique aggere tecta. Haec erat illa fames; haec nos suprema manebat, exiliis positura modum. Quare agite et primo laeti cum lumine solis quae loca, quive habeant homines, ubi mestigemus et a portu diversa petamus. Nunc pateras libate Iovi precibusque vocate Anchisen genitorem, et vina reponite mensis. Sic deinde effatus frondenti tempora ramo implicat et geniumque loci primamque deorum Tellurem nymphasque et adhuc ignota precatur flumina, tum Noctem Noctisque orientia signa Idaeumque Iovem Phrygiamque ex ordine matrem invocat et duplicis caeloque ereboque parentis. Hic pater omnipotens ter caelo clarus ab alto intonuit radiisque ardentem lucis et auro ipse manu quatiens ostendit ab aethere nubem. Diditur hic subito Troiana per agmina rumor advenisse diem, quo debita moenia condant.
Abbreviated transcription (Latin):
Iocte datos nõ ipse suo prenut ore latinus
ul urcum late uolitans iam fama per urbes
insomas tulerat cũ lao medõtia pubes
rammeo ripe religaut ab argere classem
Eneas prnm q dnces ⁊ pulcher nlus
Corpora sub raiis deponunt arboris alte
Inaituũtq dapes ⁊ adorea liba per herbas
Subuciunt epulis. sic upiter ipse monebat
Et cereale solum pomis agrestib augent
Conlumptis hic torte alus ut uertere morsus
Eriguam in cererem pemiria adegit edendi
Et molare manu malisq andacib orbem
Facalis cructi: patulis nec parcere quadris
Hens etiam mensas cõsumpsimus inquit uihi¬
I Iec plura alludens. ea uox audita laboꝵ
Prnna tulit finem: primã qz laruentis ab oie
Eripint pater ac aupetactus mimiine pressit
Contimio salue tatis michi debita tellus
Uosq ait o ticli troie saluete penates
Hic domꝰ hec patria ẽ. genitor michi talia nãg
Nuni repeto anchiles tatoꝵ archana religuis

Expanded text:
nocte datos non ipse suo premit ore Latinus, nocte datos non ipse suo premit ore Latinus, sed circum late volitans iam Fama per urbes Ausonias tulerat, cum Laomedontia pubes gramineo ripae religavit ab aggere classem. Aeneas primique duces et pulcher Iulus corpora sub ramis deponunt arboris altae instituuntque dapes et adorea liba per herbam subiciunt epulis sic Iuppiter ipse monebat et Cereale solum pomis agrestibus augent. Consumptis hic forte aliis ut vertere morsus exiguam in Cererem penuria adegit edendi et violare manu malisque audacibus orbem fatalis crusti patulis nec parcere quadris: Heus ! etiam mensas consumimus, inquit Iulus, nec plura adludens. Ea vox audita laborum prima tulit finem, primamque loquentis ab ore eripuit pater ac stupefactus numine pressit. Continuo: Salve fatis mihi debita tellus vosque, ait, O fidi Troiae salvete penates: hic domus, haec patria est. Genitor mihi talia namque nunc repeto Anchises fatorum arcana reliquit:
Abbreviated transcription (Latin):
latidici genitoris adit: lucoiq iub alta
Consulit albunea: nemoꝵ que maxima sacro
fonte sonat: seuamq exhalat opaca mephitim
Omnc itale gentes om̃iiq oenotria tellus
In dubus reiponia petunt. huc dona sacerdos
Contulit. ⁊ cesarum ouium sub uocte filenti
Dellib in uibuit stratis sonnosq petit
Aulta modis sumilacra uidet uolitantia miris
It uarias audit uoces: frit̾ q deoꝵ
Collariuo. atq mns acheronta affat᷑ auerius
Hic ⁊ tum pater ip̃e petens responsa latims
Centum lamgetas mactabat rite bidentes
Itq har effultus tergo: stratũq iacebat
ellcrib. subita ex alto uor reddita luco ea
Ie pete cõnubus natã sociare latrrus
O mea progemes: thalamis neu crede paratis.
Ceterni uenient getieri: qu sanginne uostrum
Iomen in astra ferant. quor q a stirpe nepotes
Annua sub pedtib qua sol utrñq recurrens
lspitu oceanũ. uertiq regi q indebũt.
hec responsa patris fanmi monituiq silenti

Expanded text:
fatidici genitoris, adit lucosque sub alta fatidici genitoris, adit lucosque sub alta consulit Albunea, nemorum quae maxima sacro fonte sonat saevamque exhalat opaca mephitim. Hinc Italae gentes omnisque Oenotria tellus in dubiis responsa petunt; huc dona sacerdos cum tulit et caesarum ovium sub nocte silenti pellibus incubuit stratis somnosque petivit, multa modis simulacra videt volitantia miris et varias audit voces fruiturque deorum conloquio atque imis Acheronta adfatur Avernis. Hic et tum pater ipse petens responsa Latinus centum lanigeras mactabat rite bidentis atque harum effultus tergo stratisque iacebat velleribus: subita ex alto vox reddita luco est: Ne pete conubiis natam sociare Latinis, O mea progenies, thalamis neu crede paratis: externi venient generi, qui sanguine nostrum nomen in astra ferant quorumque a stirpe nepotes omnia sub pedibus, qua Sol utrumque recurrens aspicit Oceanum, vertique regique videbunt. Haec responsa patris Fauni monitusque silenti
Abbreviated transcription (Latin):
Quam pater inuentã primas eñ cõderet arces
Ipse ferebat᷑ phebo sacrasse latmus
Laurentisq ab ea nomen poĩniae colonis.
Cmmis apes sũmũ dense mirabile dictu
Stridore igenti liquidum trãs ethera uecte
Obsedere apicem ⁊ pedib ꝑ mutua nexis
Examen sũbitũ ramo frondente pependit
Continuo nates externũ cermiinus inquit
Aduentare uir. ⁊ partes petere agniẽ eaide
Partib ex usdem ⁊ sũma dommarier arce
preterea castis adolet dũ altaria tedis
Et tuxta genitorem adaat lauima uirgo
Uisa nephas longis comprendẽ exmib ignem¬
Itq oumem oruatum flamina crepitante cremari
Rezaliiq accensa comas acçensa coronam
Insionem geniinis. tum fiumda lumine fulno
Innolui ac totis iulcamĩ spargere tectis
Ia uero horrendum ac mui imrabile ferci¬
I Iamq fore illutrem tama tatisq canebant.
Iplam s populo magnũ portendere bellum.
It rex solicitus monctris oracula taum

Expanded text:
quam pater inventam, primas cum conderet arces, quam pater inventam, primas cum conderet arces, ipse ferebatur Phoebo sacrasse Latinus Laurentisque ab ea nomen posuisse colonis. Huius apes summum densae mirabile dictu, stridore ingenti liquidum trans aethera vectae, obsedere apicem, ex pedibus per mutua nexis examen subitum ramo frondente pependit. Continuo vates: Externum cernimus, inquit, adventare virum et partis petere agmen easdem partibus ex isdem et summa dominarier arce. Praeterea, castis adolet dum altaria taedis et iuxta genitorem adstat Lavinia virgo, visa nefas longis comprendere crinibus ignematque omnem ornatum flamma crepitante cremari regalisque accensa comas, accensa coronam insignem gemmis, tum fumida lumine fulvo involvi ac totis Volcanum spargere tectis. Id vero horrendum ac visu mirabile ferri: namque fore inlustrem fama fatisque canebant ipsam, sed populo magnum portendere bellum. At rex sollicitus monstris oracula Fauni,