comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
poss& id quod casus effudiss&: cecidisse iocunde notandũ
certe genus. atq ipsi sibi imitandi fucrunt. Aures enim
uel animus aurium nũtio naturalem quandam ĩ se conti¬
n& uocum omnium mensionem. Itaq & longiora & bre¬
uiora uidicat. & ꝑfecta ac moderata. semꝑ expectat. mu¬
tila sentit quaedam & quasi decurtata quibus tanꝗͣ debito
fraudetur offenditur. froductiora alia & quasi ĩ mode¬
ratius excurrenna: quae magis & asꝑnantur aures. qđ
cum ĩ plerisq tum ĩ hoc gne nimium qđ est. osfendit
uehementius: ꝗͣ id quod uidetur parum. Ut igitur poctica¬
& uersus inuentus est terminatione auriusn obseruanone
prudentium. sic ĩ oranone aĩaduersura est multo illudꝗ
edem serius. sed eadem nauira. admonente: esse quosdam
certos cursus conchasionesq uerboꝵ. Qm̃ igitur cansamt
quoq ostendimus: naturam nunc id enim erat tertium: si
plac& explicemus. Quae disputatio non huius instititi ser¬

Expanded text:
posset id quod casus effudisset cecidisse iucunde, notandum posset id quod casus effudisset cecidisse iucunde, notandum certe genus atque ipsi sibi imitandi fuerunt. Ipsae enim aures vel animus aurium nuntio naturalem quandam in se continet vocum omnium mensionem. itaque et longiora et breviora iudicat et perfecta ac moderata semper exspectat; mutila sentit quaedam et quasi decurtata, quibus tamquam debito fraudetur offenditur, productiora alia et quasi immoderatius excurrentia, quae magis etiam aspernantur aures; quod cum in plerisque tum in hoc genere nimium quod est offendit vehementius quam id quod videtur parum. Vt igitur poeticae versus inventus est terminatione aurium, observatione prudentium, sic in oratione animadversum est, multo illud quidem serius, sed eadem natura admonente, esse quosdam certos cursus conclusionesque verborum. quoniam igitur causam quoque ostendimus, naturam nunc—id enim erat tertium—si placet explicemus; quae disputatio non huius instituti ser
Abbreviated transcription (Latin):
genus ut ante dictum est ex tribus partibus collocationis. A¬
teꝵ hoꝵ uterq isocratem aętate p̃cũrit: ut eos ille modera¬
tranquillior: sic ĩ ipsis numeris sedatior. E orgias autem
auidior est gn̾is cilis. & usfestutatibus sic enim ipse cen¬
s& in solentius abutitur: quas isocrates cum tamenꝰ audi
& temꝑauit. Quin &̃ se ipse tantum quantum aetateꝵꝓ¬
cedebat  ꝓpe enim centum confecit annos a nimia. ne¬
cessitate numeroꝵ: quod declarat ĩ eolibro quem ad phi¬
lippum macedonem scripsit. cum iam admodum ess& se¬
nex: ĩ quo dicit sese minus iam seruire numeis ꝗͣ solitus ess&.
ita nõ modo suꝑiores. sed & se ipse correxeat. Qm̃ igitur
aperta est: ut mirer ueteres non esse cõmotos. praesertim
cum ut fit fortuito saepo aliquid conduse apteq dicent.
Quod cum animos hominum aurisq ꝑ puliss&. ut ĩtelligi

Expanded text:
genus, ut ante dictum est, ex tribus partibus conlocationis agenus, ut ante dictum est, ex tribus partibus conlocationis alterum. horum uterque Isocratem aetate praecurrit, ut eos ille moderaaciendisque verbis tranquillior sic in ipsis numeris sedatior. Gorgias autem avidior est generis eius et his festivitatibus—sic enim ipse censet—insolentius abutitur; quas Isocrates tamen, cum audiv temperavit. Quin etiam se ipse tantum quantum aetate procedebat—prope enim centum confecit annos—relaxabat a nimia necessitate numerorum, quod declarat in eo libro quem ad Philippum Macedonem scripsit, cum iam admodum esset senex; in quo dicit sese minus iam servire numeris quam solitus esset. Ita non modo superiores sed etiam se ipse correxerat. quoniam igitur aperta est, ut mirer veteres non esse com- motos, praesertim cum, ut fit, fortuito saepe aliquid concluse apteque dicerent. Quod cum animos hominum aurisque pepulisset, ut intellegi
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ origo: deinde causa : post natura: tum ad extremũ
usus ipse explicetur orationis aptae atꝙ numerosa:
Nam qui isocratem maxime mirantur. hoc ĩ eius sũmis
laudibus ferunt: qđ uerbis soluns numeros primus ad¬
iunxei̾t. Cum enim uider& oratores cum suauitate au¬
diri: poetas autem cum uoluptate: tum dicitur nuͬos
sequittus: quibus & ĩ oranone uteremur: cum iocũdita¬
tis causa: tum ut uarietas occurrer& sacietati: qđ
ab us uere quacdam ex parte non totum dicitur. Nam
neminem ĩ eo gne̾ scientius uersatum isocrate confitẽ¬
dum est. sed princeps ĩueniendi fuit trasimachus: cu¬
ius omnia nimis extant & scripta numerose. Namt
ut paulo ante dixi paria paribus adiuncta & simiłr¬
definita. itemq contrariis relata contraĩa quae sua sponte
&̃ si id non agas: cadunt plerunq numerose. Eorgias pri¬
mus ĩuenit : sed is est usus intempannus. Iddem autem ẽ

Expanded text:
ergo origo, deinde causa, post natura, tum ad extremum ergo origo, deinde causa, post natura, tum ad extremum usus ipse explicetur orationis aptae atque numerosae. nam qui Isocratem maxime mirantur, hoc in eius summis laudibus ferunt, quod verbis solutis numeros primum adiunxerit. Cum enim videret oratores cum severitate audiri, poetas autem cum voluptate, tum dicitur numeros secutus, quibus etiam in oratione uteretur, cum iucunditatis causa tum ut varietas occurreret satietati. quod ab eis vere quadam ex parte, non totum dicitur. Nam neminem in eo genere scientius versatum Isocrate confitendum est, sed princeps inveniendi fuit Thrasymachus, cuius omnia nimis etiam exstant scripta numerose. Nam, ut paulo ante dixi, paria paribus adiuncta et similidefinita itemque contrariis relata contraria, quae sua sponte, etiam si id non agas, cadunt plerumque numerose, Gorgias primum invenit, sed eis est usus intemperatius. Id autem est
Abbreviated transcription (Latin):
ergo istos ferat qui hos auctores non ꝓbent: nisi omnino
haec esse abhis praecepta nesciint: Quod si ita est ne
uoͣ aliter existimo: qa ipsi suis sensibus non mouentur:
nihil ne eis mane uidetur: nihil ĩ conditum: nihil cur¬
tum: nihil clauficans: nihil redundans. In uersu quidẽ
theatra tota exclamant. si fuit una sillaba aut breuio
aut longior: nec uõ multitudo pedes nouit. nec ullos nu¬
meros ten&: nec illud qđ offendit: aut cur: aut ĩ qͦ
offendat: intelligit: & tamen omnium longitudinem
& hrenitatem ĩsonas sicut acutaꝵ grauiũq nocum t¬
iudicium ipsa natura ĩ auribus nostris collocauit. Uis¬
ne iguur brute totum hunc locum accuratius & expli¬
cemus: ꝗͣ illi ipsi qui & haec & illa nobis tradiderunt:
An his contenti esse quae ab illis dicta sunt possumus:
Sed quid quero uelis ne: cum litteris tuis erudiussime
scriptis te i& uel maxime uelle ꝑspexerim: Ptimum

Expanded text:
ergo istos ferat, qui hos auctores non probent? nisi omnino ergo istos ferat, qui hos auctores non probent? nisi omnino haec esse ab eis praecepta nesciunt. quod si ita est—nec vero aliter existimo— quid, ipsi suis sensibus non moventur? nihilne eis inane videtur, nihil inconditum, nihil curtum, nihil claudicans, nihil redundans? in versu quidem theatra tota exclamant, si fuit una syllaba aut brevior aut longior; nec vero multitudo pedes novit nec ullos numeros tenet nec illud quod offendit aut curat aut in quo offendit intellegit; et tamen omnium longitudinum et brevitatum in sonis sicut acutarum graviumque vocum iudicium ipsa natura in auribus nostris conlocavit. visne igitur, Brute, totum hunc locum accuratius etiam explicemus quam illi ipsi, qui et haec et alia nobis tradiderunt, an his contenti esse quae ab illis dicta sunt possumus? sed quid quaero velisne, cum litteris tuis eruditissime scriptis te id vel maxime velle perspexerim? primum
Abbreviated transcription (Latin):
contemni: laudari & uolunt. Ego autem illos laudor
idq merito. Quoꝵ se isti imĩtatores esse dicunt: & si
ĩ us aliquid desidero: hos uoͣ minime: qui nihil illoꝵ
nisi uitum sequuntur: cum a bonis ab sint longissime.
Quod si aures tam ĩhumanas tamq agrestes habent: ne
doctissimoꝵ quidem uiroꝵ eos mouebit auctoitas. O¬
muto is ocratem discipulosq eius ephoꝵ & naucraten.
ꝗͣ ꝗͣ orationis faciendae & ornandae auctores locuplettis¬
simĩ sum̃iqꝙ ip̃i oratores esse debeant. Sed quis omni¬
um doctior: quis acunor: quis ĩ rebus uel ĩ ueniẽdis
uel iudicandis arrior aristotele fuit:Quis porro iso¬
crati est aduersatus infensius : Is igitur uersum ĩ ora¬
tione uetat esse. numꝵ ub&. Fuis auditor theodet¬
tes ĩprimis ut aristoteles scepe significat: politus scrip¬
tor atq artifex hoc iddem & sentit & praecipit t
Theophrastus nõ & usdem de rebus & accuranus. M

Expanded text:
contemni, laudari etiam volunt. Ego autem illos ipsos laudo contemni, laudari etiam volunt. Ego autem illos ipsos laudo idque merito, quorum se isti imitatores esse dicunt, etsi in eis aliquid desidero, hos vero minime, qui nihil illorum nisi vitium sequuntur, cum a bonis absint longissime. quod si auris tam inhumanas tamque agrestis habent, ne doctissimorum quidem virorum eos movebit auctoritas? omitto Isocratem discipulosque eius Ephorum et Naucratem, quamquam orationis faciendae et ornandae auctores locupletissimi summi ipsi oratores esse debebant. Sed quis omnium doctior, quis acutior, quis in rebus vel inveniendis vel iudicandis acrior Aristotele fuit? quis porro Isocrati est adversatus infensius? is igitur versum in oratione vetat esse, numerum iubet. Eius auditor Theodectes in primis, ut Aristoteles saepe significat, politus scriptor atque artifex hoc idem et sentit et praecipit; Theophrastus vero eisdem de rebus etiam accuratius. Quis
Abbreviated transcription (Latin):
tur. & cos uimꝑant qui apta & finita ꝓnunnant. si
ĩanibus uerbis : leuibusq sententus iunctae sũt ꝓbaeres.
lecta uerba. quid est cur claude aut insiste᷑ orationem
malint ꝗͣ cum sententia pariter excurre̾. Hic enim ĩuidio¬
sus numerus nihil affert aliud: nisi ut sit aperte uerbis
compraehensa sententia: qđ fit & ab antiquis. sed pleꝵ¬
ꝙ casu: saepe natura: & quae ualde laudantur apud il¬
los: ea fere quia sunt conclusa laudantur. & apud gne¬
cos quidem iam anni ꝓpe quadringenti sunt: cum hoc
ꝓbatur nos nuꝑ agnouimus. Ergo ennio licuit uetera con¬
temnenti dicere uersibus quos olim fauni uatesq cane¬
bant. mihi de antiquis codem modo non licebit: pue¬
sertim cum dicturus non sim ante hunc ut ille: nec
quae sequunnr nos ausi reserare. Legi enim audiuiq
non nullos quoꝵ ꝓpe modum absolute concluderetur
orano. Quod qui non possunt. non est eis satis non

Expanded text:
tur et eos vituperant qui apta et finita pronuntiant; si tur et eos vituperant qui apta et finita pronuntiant; si inanibus verbis levibusque sententiis, iure; sin probae res, lecta verba, quid est cur claudere aut insistere orationem malint quam cum sententia pariter excurrere? hic enim invidiosus numerus nihil adfert aliud nisi ut sit apte verbis comprehensa sententia; quod fit etiam ab antiquis, sed plerumque casu saepe natura; et quae valde laudantur apud illos, ea fere quia sunt conclusa laudantur. et apud Graecos quidem iam anni prope quadringenti sunt cum hoc probatur; nos nuper agnovimus. Ergo Ennio licuit vetera contemnenti dicere: versibus, quos olim Fauni vatesque canebant, mihi de antiquis eodem modo non licebit? praesertim cum dicturus non sim ante hunc, ut ille, nec quae sequuntur: Nos ausi reserare;—egi enim audivique non nullos, quorum prope modum absolute concluderetur oratio. Quod qui non possunt, non est eis satis non
Abbreviated transcription (Latin):
coꝵ coloꝵ magis ꝗͣ haec iam ꝑfecta delect&. Illa nobis
sĩt credo repetenda. haec scilic& repudianda. nominib
ueterum głiantur. Hab& autem ut ĩ aetatibus auctoi̾ta¬
tem senectus. sic ĩ exemplis antiquitas. Quem quidem ⁊¬
apud me ip̃sum ual& płimum. nec ego id quoł deest an
ra iudicem quae sunt ꝗͣ illa qu&̧ desunt. Plus est enim
ĩ uerbis & ĩsententus bonis quibus illi excellunt qͣ ĩ con¬
clusione sententiaꝵ quam non habent. Fost ĩuenta con¬
clusio est qua credo usos ueteris illos fuisse: si iam nota
atq usurpata res ess&. Qua ĩuenta omnis usos magnos
oratores uidemus. Sed hab& nomen innidiam: cum ĩ
oranone iudiciali & forensi numerus latine: graece rith¬
mos in esse dicitur. Nimi ẜenim insidiaꝵ ad capiendas
auris adhiberi uidetur. si & in dicendo ab oratorẽ quaerũ¬
tur. hoc freti isti & ipsi infracta & ampinata loquun¬

Expanded text:
corum colorum magis quam haec iam perfecta delectet, illa nobis corum colorum magis quam haec iam perfecta delectet, illa nobis sit credo repetenda, haec scilicet repudianda! nominibus veterum gloriantur. Habet autem ut in aetatibus auctoritatem senectus, sic in exemplis antiquitas, quae quidem apud me ipsum valet plurimum. Nec ego id quod deest antra iudicem quae sunt quam illa quae desunt. Plus est enim in verbis et in sententiis boni, quibus illi excellunt, quam in conclusione sententiarum, quam non habent. post inventa conclusio est, qua credo usuros veteres illos fuisse, si iam nota atque usurpata res esset; qua inventa omnis usos magnos oratores videmus. sed habet nomen invidiam, cum in oratione iudiciali et forensi numerus Latine, Graece ruqmo/s inesse dicitur. Nimis enim insidiarum ad capiendas auris adhiberi videtur, si etiam in dicendo numeri ab oratore quaeruntur. Hoc freti isti et ipsi infracta et amputata loquun
Abbreviated transcription (Latin):
huius praetoris aduentum: cum illius imꝑatoris uictoia.
huius cohortem impuram cum illius exercitu ĩuicto hu¬
ius libidines cum illius continentia. ab illo qui coepit cõ¬
ditas ab hoc qui constitutas accoepit: captas dicetis sẏra¬
cusas. Ergo & hi numęri sint cogniti. & genus illud ter¬
tum ex plicetur. quale sit numerose & apte orationis.
quad qui non sentiunt. quas auris habeant: aut ĩ his ho¬
minis simile sit nescio. meae quidem & ꝑfecto completo
uerboꝵ ambit gaudent. & curta sentiunt: nec amant
redundanna: quod dico meas conciones sape exclamare
uidi cum apte uerba. cecidissent. id̾ enim expectat̃ auẽs
ut uerbis colligentur sententi&. Non erat hoc apud ãti¬
quos. & quidem nihil aliud fere non erat. Nam & uẽ¬
ba. ligebant. sententias grauis & suauis repiebant: sed
eas aut unciebant. aut explebant. Paꝵ hoc me ipsũ
delectat inquait. Quid si anti quissima illa pictura pau¬

Expanded text:
huius praetoris adventum cum illius imperatoris victoria, huius praetoris adventum cum illius imperatoris victoria, huius cohortem impuram cum illius exercitu invicto, huius libidines cum illius continentia: ab illo qui cepit conditas, ab hoc qui constitutas accepit captas dicetis Syracusas. ergo et hi numeri sint cogniti et genus illud tertium explicetur quale sit, numerosae et aptae orationis. Quod qui non sentiunt, quas auris habeant aut quid in his hominis simile sit nescio. Meae quidem et perfecto completoque verborum ambitu gaudent et curta sentiunt nec amant redundantia. Quid dico meas? contiones saepe exclamare vidi, cum apte verba cecidissent. Id enim exspectant aures, ut verbis conligetur sententia. 'non erat hoc apud antiquos.' Et quidem nihil aliud fere non erat; nam et verba eligebant et sententias gravis et suavis reperiebant, sed eas aut vinciebant aut explebant parum. 'hoc me ipsum delectat' inquiunt. Quid si antiquissima illa pictura pau
Abbreviated transcription (Latin):
non docti. sed facti. non instituti sed imbuti sumus.
Nec enim talia sunt: ut quia referuntur ad ea quae de¬
bent referri: intelligamũs non quaesitum esse numerũ.
sed sequutum: qđ fit item ĩ referundis contrarus: ut il¬
eam quam nihil accusas. damnas condemnas dicer& ꝗ
uersum effuge᷑ uell& bene quam meritam esse autumas.¬
ꝑ autimas: dicis male merere id qđ scis ꝓdest. nihil id
quod nescis obest. uersum efficit ipsa ratio rontraĩoꝵ id
ess & ĩ oratione numerosum qđ scis nihil ꝓdest. qđ nescis
multum obest. Semꝑ haec quae graeci antiteta nominant
cum contrariis opponuntur contraria numerum orato¬
rium necessitate ipsa efficiunt & sine industria. hoc
gene antiqui iam ante isocratem delectabantur: & ma¬
xime gorgias cuius ĩ oranone pleꝵ efficit numeꝵ ipsa
concinnitas. Nos & ihoc genere frequentes ut illa sunt
ĩ quarto accusationis. Conferte hanc pacẽ cum illo bello.

Expanded text:
non docti, sed facti, non instituti, sed imbuti sumus. non docti, sed facti, non instituti, sed imbuti sumus. Haec enim talia sunt, ut, quia referuntur eo quo debent referri, intellegamus non quaesitum esse numerum, sed secutum. quod fit item in contrariis referendis, ut ilus efficitur: eam quam nihil accusas damnas— condemnas dixisset qui versum effugere vellet—, bene quam meritam esse autumas dicis male merere? id quod scis prodest nihil; id quod nescis obest? versum efficit ipsa relatio contrariorum. Idem esset in oratione numerosum: quod scis nihil prodest; quod nescis multum obest. semper haec, quae Graeci anti/qeta nominant, cum contrariis opponuntur contraria, numerum oratorium necessitate ipsa efficiunt etiam sine industria. hoc genere antiqui iam ante Isocratem delectabantur et maxime Gorgias, cuius in oratione plerumque efficit numerum ipsa concinnitas. Nos etiam in hoc genere frequentes, ut illa sunt in quarto accusationis: Conferte hanc pacem cum illo bello,
Abbreviated transcription (Latin):
uerboꝵ utamur ꝗͦ splendore graecoꝵ. nisi forte sic loꝗ
poenit&. Qua tempestate paris elenam & quae seqͣnt᷑.
imo uo᷑ ista sequamur. aspitatemq fugiamus. habeo ĩ¬
stam ego ꝑterricrepam. udẽq uersutisoquas malitias:
nec solum componentur nerba ranone: sed & finien¬
tur. qm̃ id uidicium esse alteꝵ aurium diximus. sed
finiuntur aut compositione ipsa & quasi sua sponte.
nt quaedam gnaͣ uerboꝵ ĩ quibus ipsis concinnitas ĩ¬
est: quae siue casus habent ĩ exiti similes: sine paiͣ¬
bus paia redduntur. siue opponuntur coniraĩa sua¬
pte natura. numerosa sunt. & si nihil est factum de ĩ¬
dustria ĩ huius concinnitans consectione gorgiam fuisse
principem acccepimus. Quo de gneͬ illa nostra sĩt ĩmi¬
loniana. Est enim uidices haec non scripta: sed nata lex.
quam non didicimus: sod accoepimus: non legimus sed
natura ipsa arripiumus. hausimus. ex praessimus: ad quã

Expanded text:
verborum utamur quam splendore Graecorum, nisi forte sic loqui verborum utamur quam splendore Graecorum, nisi forte sic loqui paenitet: qua tempestate Helenam Paris et quae sequuntur. Immo vero ista sequamur asperitatemque fugiamus: habeo istanc ego perterricrepam itemque: versutiloquas malitias. nec solum componentur verba ratione, sed etiam finientur, quoniam id iudicium esse alterum aurium diximus. Et finiuntur aut ipsa compositione et quasi sua sponte, aut quodam genere verborum, in quibus ipsis concinnitas inest; quae sive casus habent in exitu similis sive paribus paria redduntur sive opponuntur contraria, suapte natura numerosa sunt, etiam si nihil est factum de industria. in huius concinnitatis consectatione Gorgiam fuisse principem accepimus; quo de genere illa nostra sunt in Miloniana: Est enim, iudices, haec non scripta. sed nata lex, quam non didicimus, accepimus, legimus, verum ex natura ipsa arripuimus, hausimus, expressimus, ad quam
Abbreviated transcription (Latin):
hac de re una disputarem. Est enim locus late pates
de natura usuq uerboꝵ. Longius autem ꝗͣ ĩsti tuta ratio
postulabat. sed quia reꝵ uerboꝵq iudiciũm prudẽtia
est: uocum autem & numeroꝵ aures sũt iudices. &
qđ illa ad intelligentiam referuntur. haec ad uoluptatem.
Nillis rato ĩnenit. ĩhis sensus artem. Aut enim negligẽ¬
da fuit nobis uoluptas eoꝵ quibus probari uolebamus:
aut ars eius conciliandae repetenda. Duae sunt igitur
res quae ꝑmulceant aures : sonus & numerus. De nuo
mox. nunc de sono quaerimus. Uerba ut supra diximus
legenda sũt potissimum bene sonantia: seđ ea non ut
poetae ex quisita ad sonum: sed sumpta de metio qua
pontus hellus suꝑat tinolum. At tauricos locoꝵ splẽ¬
didis nominibus illumitatus est uersus: sed ꝑximus
ĩquinatus ĩ suanissima littera: finis frugifera & fer¬
cta asia arua ten&. Quare bonitati potius nostroꝵ

Expanded text:
hac de re una disputarem—est enim locus hic late patens hac de re una disputarem—est enim locus hic late patens de natura usuque verborum—longius autem quam instituta ratio postulabat. sed quia rerum verborumque iudicium in prudentia est, vocum autem et numerorum aures sunt iudices, et quod illa ad intellegentiam referuntur, haec ad voluptatem, in illis ratio invenit, in his sensus artem. Aut enim neglegenda fuit nobis voluntas aurium, quibus probari nitebamur, aut ars eius conciliandae reperienda. duae sunt igitur res quae permulceant auris, sonus et numerus. De numero mox, nunc de sono quaerimus. Verba, ut supra diximus, legenda sunt potissimum bene sonantia, sed ea non ut poetae exquisita ad sonum, sed sumpta de medio. qua pontus Helles, †supera Tmolum ac Tauricos†: locorum splendidis nominibus inluminatus est versus, sed proximus inquinatus insuavissima littera: finis frugifera et efferta arva Asiae tenet. qua re bonitate potius nostrorum
Abbreviated transcription (Latin):
nes: sepulchra: coronas. lacrimas dicimus: quia ꝑ aui¬
um iudicium semꝑ lic&. Purum femꝑ ennius: nunꝗͣ
pirrhum. Ui patefecerunt fruges. non friges ipsius
antiqui dedarant libri: nec enim graecam litteram t¬
adhibebant. Nunc autẽ &̃ duas. & cum phrygum¬
& cum phygibus dicendum ess&. absurdum erat: ut
ram ĩbarbaris casib graecam litteram adhibe᷑. aut re¬
cto casu solum graece loqui: tamen & phryges & pir¬
rhum auriũm causa dicimus. Quin & qđ iam sb¬
eadem erant postremae duae litterae quae sunt ĩ optu¬
mis. Postremam litteram detrahebant: nisi uocalis in se¬
quaebatur. Ita non erat ea. offensio ĩ uersibus quã nũc
fugiunt poetae noui. Ita enim loquaebamur qui est
omnibus princeps non omnium princeps & uita illa
dignum. loco non dignus.  đ si indocta consuetudo
tam est artifex suauitans: Quid ab ipsa tandem arte
& doctrina postulari putamus: haec dixi breuius: qͣ si

Expanded text:
nes, sepulcra, coronas, lacrimas dicimus, quia per aurines, sepulcra, coronas, lacrimas dicimus, quia per aurium iudicium licet. Burrum semper Ennius, numquam Pyrrhum; vi patefecerunt Bruges, non Phryges, ipsius antiqui declarant libri. Nec enim Graecam litteram adhibebant, nunc autem etiam duas, et cum Phrygum et Phrygibus dicendum esset, absurdum erat aut etiam in barbaris casibus Graecam litteram adhibere aut recto casu solum Graece loqui; tamen et Phryges et Pyrrhum aurium causa dicimus. quin etiam, quod iam subm, quorum eaedem erant postremae duae litterae, quae sunt in optimus, postremam litteram detrahebant, nisi vocalis insequebatur. Ita non erat ea offensio in versibus quam nunc fugiunt poetae novi. Sic enim loquebamur: qui est omnibu' princeps non omnibus princeps, et: vita illa dignu' locoque non dignus. Quod si indocta consuetudo tam est artifex suavitatis, quid ab ipsa tandem arte et doctrina postulari putamus? haec dixi brevius quam si
Abbreviated transcription (Latin):
quo quidam ꝑcisum & uolunt. qđ eadem consue¬
tudo non ꝓbauit. Quid uo̾ hoc aelegantius qđ nõ
fit nanira: sed quodam instinito inductus dicimus breui
prima littera insanus ꝓducta. in humanus breui: ĩ felix
longa: & ne multis quibus ĩuerbis ee primae luterae st̃
quae in sapiente atq foelice ꝓducte dicitur. ĩ caeteis om¬
nibus breuiter. itemq composuit: consueuit: concrepuit.
confecit. consule ueritatem: repraehend&. Refer ad au¬
ris. ꝓbabunt. Quaere cur ita se dicent iuuari. Uolu¬
ptatł autem aurium morigerari deb& oratio. Quin
ego ipse cum scirem ita maiores loquutos esse: ut nusqͣ
nisi ĩuocali as piratione uterentur. Loquaebar sic̃ ut pł¬
chros & cetheg̾os triumphos carthaginem dicẽm. Aliqͣn¬
do idq sero cõuitio aurium. cum ex torta mihi uei̾tas
ess&: usum loquendi populoconcessi: sciennam mihi re¬
seruaui. Osciuios tamen & mathones. othones: caepio¬

Expanded text:
quo quidam pertisum etiam volunt, quod eadem consuequo quidam pertisum etiam volunt, quod eadem consuetudo non probavit. Quid vero hoc elegantius, quod non fit natura, sed quodam instituto? indoctus dicimus brevi prima littera, insanus producta, inhumanus brevi, infelix longa. Et, ne multis, quibus in verbis eae primae litterae sunt quae in sapiente atque felice, producte dicitur, in ceteris omnibus breviter; itemque composuit, consuevit, concrepuit, confecit. Consule veritatem: reprehendet; refer ad auris: probabunt. Quaere cur ita sit: dicent iuvare. Voluptati autem aurium morigerari debet oratio. quin ego ipse, cum scirem ita maiores locutos esse, ut nusquam nisi in vocali aspiratione uterentur, loquebar sic, ut pulcros, Cetegos, triumpos, Cartaginem dicerem; aliquando, idque sero, convicio aurium cum extorta mihi veritas esset, usum loquendi populo concessi, scienotiam mihi reservavi. Orcivios tamen et Matones, Otones, Caepio
Abbreviated transcription (Latin):
suauius. Una. praepositio est ea quae nunc tantum
ĩ acccepri tabulis man&. ne his quidem omnium ĩ
reliquo sermone mutata. est. Nam amouit dicim
& ab egit & abstulit: ut iam nescias an ne ueꝵ sit.
an abs. Quid si & aufugit turpe uisum est: & afer
noluerunt. aufer maluerũt. Quae praeposino pre¬
ter haec duo uerba: nullo alio ĩuerbo reꝑitur. non e¬
rant & naui & gnari quibus cum praeponi opõter&
dulcuis uisum est ignoti ignaui. ign̾ari dice qͣ &
ueritas postulabat. Exusu. dicunt & ẽ re pub: qđ
ĩ altero uocalis excipiebat. ĩ altero ess& asꝑitas:
nisi litteram substulisses: ut exegit. edixit. refecrt.
retulit. reddidit adiuncti uerbi primam luterã
praepositio cõmutauit. it subegit. submutauit
substulit. Quid ĩ uerbis iunctis quam si te ĩsi piẽ¬
tem non ĩsapientem. iniquum non ĩ equum tri¬
cipitem non tricapitem concisum: non concesum. Ex

Expanded text:
suavius. †vna praepositio est af, quae nunc tantum suavius. †vna praepositio est af, quae nunc tantum in accepti tabulis manet ac ne his quidem omnium, in reliquo sermone mutata est; nam amovit dicimus et abegit et abstulit, ut iam nescias a'ne verum sit an ab an abs. Quid si etiam abfugit turpe visum est et abfer noluerunt, aufugit et aufer maluerunt? quae praepositio praeter haec duo verba nullo alio in verbo reperietur. Noti erant et navi et nari, quibus cum IN praeponi oporteret, dulcius visum est ignotos, ignavos, ignaros dicere quam ut veritas postulabat. Ex usu dicunt et e re publica, quod in altero vocalis excipiebat, in altero esset asperitas, nisi litteram sustulisses, ut exegit, edixit; refecit, rettulit, reddidit: adiuncti verbi prima littera praepositionem commutavit, ut subegit, summovit, sustulit. quid in verbis iunctis? quam scite insipientem non insapientem, iniquum non inaequum, tricipitem non tricapitem, concisum non concaesum! Ex
Abbreviated transcription (Latin):
nosseiudicas. si uetant nouisse: iubent & iudicasse.
quasi uoͣ nesciamus ĩhoc gene̾ & plenum uerbum re¬
cte dici: & ĩminutum usitate. It̾aq utrũꝙ terentius
cho tu. cognotum tuum nõ noras. post idem stilionem
inqͣ nõ noueras sic &. plenum est sient. ĩminutumt
lic& utare. Utroq ergo ibidem ꝗͣ cara sint quae post
carendo intelligunt. ꝗͣ quem aitinendi magni domĩã¬
tus sient. Nec uoͣ repraehenderim scripsere alirem &
scripserunt esse uerilis sentio. sed consuenidini aurib
indulgenti libenter obsequor. Idem campus ht̃ enius
inquit: & in templis idem ꝓbauit. At usclem erat uei¬
us: nec tamen ii scsem ut optimius malesonabat. usdem
impetratum est a consuetudine. ut peccare suauitatis
dianas libentius dixerim: & mehercule qͣ mehercules
Uon scire quidem barbaꝵ iam uidetur. nescire dulciꝰ.
Ipsum meridiem. cur non medidiem: credo qđ erat ĩ¬

Expanded text:
nosse, iudicasse vetant, novisse iubent et iudicavisse? nosse, iudicasse vetant, novisse iubent et iudicavisse? quasi vero nesciamus in hoc genere et plenum verbum recte dici et imminutum usitate. Itaque utrumque Terentius: eho tu, cognatum tuom non noras? post idem Stilponem inquam noveras. Sient plenum est, sint imminutum; licet utare utroque. Ergo ibidem: quae quam sint cara post carendo intellegunt, quamque attinendi magni dominatus sient . Nec vero reprehenderim scripsere alii rem et scripserunt esse verius sentio, sed consuetudini auribus indulgenti libenter obsequor. isdem campus habet inquit Ennius; et in templis: EIDEM PROBAVIT; at isdem erat verius, nec tamen eisdem ut opimius.; male sonabat isdem: impetratum est a consuetudine ut peccare suavitatis ridianas quadriiugas libentius dixerim et me hercule quam me hercules. Non scire quidem barbarum iam videtur, nescire dulcius. Ipsum meridiem cur non medidiem? credo, quod erat in
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ meoꝵ factoꝵ. & texitr exitium examen rapit ꝓ exi¬
tiorum. non dicit libeꝵ ut pleriꝙ loquimur: cum cupi¬
dos libeꝵ aut ĩlibeꝵ loco dic̾imus. Sed ut isti uolunt. ne¬
ꝙ tu unꝗͣ ĩ gremium extollas liberoꝵ ex te genus. & idem
nanq esculapi liberoꝵ. At ille aliter in cryse non solum
ciues antiqui amici maioꝵ meum quod erat usitatum ⁊
sed durius & consilium socii augurium atꝙ extum intẽ¬
praetes. ldemq ꝑgit postꝗͣ ꝓdligium horrifeꝵ portentu
pauox quae non sane sunt in omnibus neutris usitata
nec enim dixerim tam libenter armum iudicium: & si
est apud enndem: nihil ne acte de iudicio armũ ac¬
talum: aut decem uiroꝵ litibus iudicandis. Dico nũꝗͣ
& qui dixit accius. uideo sepulchra duo duoꝵ corpoꝵ.
demq mulier una dium uiꝵ. quid ueꝵ sit ĩtelligo. Sed
alias ita loquor ut concessum est: ut hoc uel ꝓdeũ di

Expanded text:
pro meorum factorum, et texitur, exitium examen rapit pro exipro meorum factorum, et texitur, exitium examen rapit pro exitiorum,non dicit liberum, ut plerique loquimur, cum cupidos liberum aut in liberum loco dicimus, sed ut isti volunt: neque tuom umquam in gremium extollas liberorum ex te genus, et idem: namque Aesculapi liberorum. at ille alter in Chryse non solum: cives, antiqui amici maiorum meum, quod erat usitatum, sed durius etiam: consilium socii, augurium atque extum interpretes; idemque pergit: postquam prodigium horriferum, portentum pavos; quae non sane sunt in omnibus neutris usitata. Nec enim dixerim tam libenter armum iudicium,—etsi est apud eundem: nihilne ad te de iudicio armum actalium aut decem virorum stlitibus iudicandis dico numquam. Et quid dixit Accius? video sepulcra duo duorum corporum; idemque mulier una duum virum. quid verum sit intellego; sed alias ita loquor ut concessum est, ut hoc vel pro deum
Abbreviated transcription (Latin):
nisi fugae literae uastioris: Quam litteram & ma
xillis & axillis & uexillo & pauxillo consuetudo ele¬
gans latini sermonis enellit. libenter & copulando
nerba ungebant: ut sodes ꝓsi audes: sis ꝓ siuis. lã
ĩ uno capsistria uerba sunt. Ain ꝓais ne. nequire
ꝑ non quire. malle ꝓmagis uelle: nolle ꝓ nõ uelle.
dein & scepe & exin ꝓdeinde & ꝓ exinde dicimus.
Quid illud non ol& unde sit quod dicitur: cum illis
cum autem nobis non dicitur: sed nobiscum: quia si
ita dicetur: obscenũs cõcurrerent luterȩ: ut & mo¬
do. nisi autem interposuissem: concurrissent. ex eo ẽ
mecum & tecum: non cum me & cum te. ut essc
simile illis nobiscum atq nobiscum: atq &̃ a quibus¬
dam sero iam emendatur antiquitas qui haec reprae¬
hendunt. Nam ꝓ deum atq hominum sidem: deo¬
rum aĩt. Ita credo haec illi nesciebant. andabat
ĩusitatius contraxerat. patris mei meum factum pud &

Expanded text:
nisi fuga litterae vastioris? quam litteram etiam e nisi fuga litterae vastioris? quam litteram etiam e maxillis et taxillis et paxillo et vexillo consuetudo elegans Latini sermonis evellit. libenter etiam copulando verba iungebant, ut sodes pro si audes, sis pro si vis. Iam in uno capsis tria verba sunt. Ain pro aisne, nequire pro non quire, malle pro magis velle, nolle pro non velle, dein etiam saepe et exin pro deinde et pro exinde dicimus. Quid, illud non olet unde sit, quod dicitur cum illis, cum autem nobis non dicitur, sed nobiscum? quia si ita diceretur, obscaenius concurrerent litterae, ut etiam modo, nisi autem interposuissem, concurrissent. Ex eo est mecum et tecum, non cum me et cum te, ut esset simile illis nobiscum atque vobiscum. atque etiam a quibusdam sero iam emendatur antiquitas, qui haec reprehendunt. Nam pro deum atque hominum fidem deorum aiunt. Ita credo hoc illi nesciebant: an dabatui inusitatius contraxerat: patris mei meum factum pudet
Abbreviated transcription (Latin):
fugit demosthenes. Sed graeci uiderĩt nobis ne si cu¬
piamus quidem distrahere uoces conceditur. Indi
tie praeter eos qui ut uersum facerent: saepe hiabãt.
ut neuius. Uos qui accolitis bistrum fluuium atq
algidam: & ibidem. Quam nunꝗͣ uobis grai atq
barbari. At ennius semel scipio ĩuicte: & quidem
nos hoc motu radiantis: & est ei uada ponti. hoc id¬
dem nostri saepius non tulissent: qđ graeci &̃ solent.
Sed quid ego uocalis sine uocalibus sape breuitatis cã
contrahebat : ut ita dicerent mult modis uiuas agẽ¬
teis: palma & crinibus tecti fractis. Quid uo licentiꝰ
ꝗͣ quod hominum & nomina contrabebãt: quo essẽt
aptiora: Nam ut duellum bellum. & diuis dis. sic̃
duellium eum qui poenos classe deuicit bellum noĩa¬
uerunt: cum supiores appellati essent semꝑ duelli. ꝗn
& uerba saepe contrahuntur non usus cansa: sed au¬
rium. Quomodo enim uester axila ala factus est

Expanded text:
fugit Demosthenes. sed Graeci viderint; nobis ne si cufugit Demosthenes. sed Graeci viderint; nobis ne si cupiamus. quidem distrahere voces conceditur. Indictae praeter eos qui, ut versum facerent, saepe hiabant, ut Naevius: vos, qui accolitis Histrum fluvium atque algidam et ibidem: quam numquam vobis Grai atque barbari. at Ennius saepe Scipio invicte, et semel quidem nos: hoc motu radiantis etesiae in vada ponti. hoc idem nostri saepius non tulissent, quod Graeci laudare etiam solent. Sed quid ego vocalis? sine vocalibus saepe brevitatis causa contrahebant, ut ita dicerent: multi' modis, in vas' argenteis, palmi' crinibus, tecti' fractis. Quid vero licentius quam quod hominum etiam nomina contrahebant, quo essent aptiora? nam ut duellum bellum, et duis bis, sic Duellium eum qui Poenos classe devicit Bellium nominaverunt, cum superiores appellati essent semper Duellii. Quin etiam verba saepe contrahuntur non usus causa sed aurium. Quo modo enim vester Axilla Ala factus est
Abbreviated transcription (Latin):
Nam ut ĩ legendo oculus: sic animus in dicendo ꝓspi¬
ci& quid sequatur: ne extremoꝵ uerboꝵ cum ĩsequẽ¬
ubus primis concursus: aut humilitas uoces effici& aut
asperas. Qͣuis enim suaues graues ue sententiae tam̃
si in conditis uerbis efferuntur: offendent aures qua¬
rum est iudicium suꝑbissimum: Quod quidem la¬
tina lingua sic obseruat. nemo ut tam rusticus sic:
quin uocalis nolit cõiunge. ĩ quo quidam theopom¬
pum & rephendunt: qđ eas litteras tantoꝑe su geit:
& si id magister euis isocrates: at non thucydides: ne
ille qui dem aut paulo maior scriptor plato: nec solũ
ĩ his sermonibus qui dialogi dicuntur: ubi & de in¬
est atheni slaudari ĩ concione eos qui sint ĩ praeliis
ĩterfecti. quae sic̃ ꝓbata est : ut ea quot annĩs: ut a¬
scitis illo die recitari necesse est. In ea est crebra ista
uocum cõcursio: quam magna ex parte: ut uitiosam

Expanded text:
Nam ut in legendo oculus sic animus in dicendo prospiNam ut in legendo oculus sic animus in dicendo prospiciet quid sequatur, ne extremorum verborum cum insequentibus primis concursus aut hiulcas voces efficiat aut asperas. Quamvis enim suaves gravesque sententiae tamen, si incondite positis verbis efferuntur, offendent auris, quarum est iudicium superbissimum. Quod quidem Latina lingua sic observat, nemo ut tam rusticus sit qui vocalis nolit coniungere. in quo quidam etiam Theopompum reprehendunt, quod eas litteras tanto opere fugerit, etsi idem magister eius Isocrates fecerat; at non Thucydides, ne ille quidem haud paulo maior scriptor Plato nec solum in eis sermonibus qui dia/logoi dicuntur, ubi etiam de inest Athenis laudari in contione eos qui sint in proeliis interfecti; quae sic probata est, ut eam quotannis, ut scis, illo die recitari necesse sit. In ea est crebra ista vocalium concursio, quam magna ex parte ut vitiosam
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ uidicia atq in curiam deducebant: nunc oblectant
domi. Nec uõ talibus modo rebus qualis hic̃ liber cõti
sticae litterae respondebunt. Sed ad institutam disputa¬
tionem reuertamur. Collocabuntur igitur uerba: ut
aut in ter se ꝗͣ aptissime cohereant ex trema. cum pri¬
mis: eaꝙ sint ꝗͣ suauissimis uocibus: aut ut forma ĩp̃a
concinnitas uerboꝵ confici& orbem suum: aut ut
compraehensio numerose & apte cadat. Atq illũ pri¬
mum uideamus quale sit quos uel maxime desideãt
diligentiam. Est enim quasi structura. quaedam: nec id¬
tamen fi & opose: nam essem cum infininis tũ pne¬
rilis labor: qđ apud Incilium scite exagitat in albũtio
sceuola ꝗͣ lepĩde lexis composite: ut texerulae omnes. a¬
te : pauimento atq emblemate uermiculato. Nolo tam
minuta haec constructio appareat: sed tamen stilus a¬
exercitatus efficiet facile hanc uiam componendi

Expanded text:
in iudicia atque in curiam deducebant, nunc oblectant in iudicia atque in curiam deducebant, nunc oblectant domi; nec vero talibus modo rebus qualis hic liber continesticae litterae respondebunt. Sed ad institutam disputationem revertamur. conlocabuntur igitur verba, aut ut inter se quam aptissime cohaereant extrema cum primis eaque sint quam suavissimis vocibus, aut ut forma ipsa concinnitasque verborum conficiat orbem suum, aut ut comprehensio numerose et apte cadat. Atque illud primum videamus quale sit, quod vel maxime desiderat diligentiam, ut fiat quasi structura quaedam nec tamen fiat operose; nam esset cum infinitus tum puerilis labor; quod apud Lucilium scite exagitat in Albucio Scaevola: quam lepide lexis compostae ut tesserulae omnes arte pavimento atque emblemate vermiculato! nolo haec tam minuta constructio appareat; sed tamen stilus exercitatus efficiet facile formulam componendi.
Abbreviated transcription (Latin):
ponendis & de sillabis ꝓpe modum dinumerandis &
dimetiendis loquaemur: quae & si sunt sicuti mibi ui¬
dentur necessai̾a. tamen fiunt magnificentius ꝗͣ docen¬
tur. Est id omĩno ueꝵ: seđ ꝓpe ĩ hoc dicitur. Nam om¬
nium magnaꝵ artium. sicut aboꝵ altitudo nos delec¬
tat. radices stirpesq non item: sed esse illa sine his non
potest. Me autem siue ꝑuagatissimus ille uersus qui t¬
uel ad rem pudere ꝓloqui ꝗͣ factices dissimulare ꝓloꝗ¬
non sinit: quin delecter: siue tuum studium hoc a me
uolumen expraessit. tamen eis quos aliquid repraehensu¬
ros suspicabar: respondendum fuit.  Esi ea quae dixi
non ita essent. quis tamen se tam duꝵ a grestẽq praebe¬
r&: qui hanc mihi non dar& ueniam: ut cum mecet
forenses artes & actiones publicae condidicissent: nõme
aut desidiae quod face non possum: aut mestine cui
resisto potius ꝗͣ luteris dederem: Quae quidem anter.

Expanded text:
ponendis et de syllabis prope modum dinumerandis et ponendis et de syllabis prope modum dinumerandis et dimetiendis loquemur; quae etiam si sunt, sicuti mihi videntur, necessaria, tamen fiunt magnificentius quam docentur. Est id omnino verum, at proprie in hoc dicitur. Nam omnium magnarum artium sicut arborum altitudo nos delectat, radices stirpesque non item; sed esse illa sine his non potest. Me autem sive pervulgatissimus ille versus, qui vetat artem pudere proloqui quam factites, dissimulare non sinit qui delecter, sive tuum studium a me hoc volumen expressit, tamen eis quos aliquid reprehensuros suspicabar respondendum fuit. quod si ea quae dixi non ita essent, quis tamen se tam durum agrestemque praeberet qui hanc mihi non daret veniam, ut cum meae forenses artes et actiones publicae concidissent, non me aut desidiae, quod facere non possum, aut maestitiae, cui resisto, potius quam litteris dederem? quae quidem me antea
Abbreviated transcription (Latin):
honestum est: At ius ꝓfitentur &̃ qui nescĩt. Elo¬
quentia autẽ illi ipsi qui consequuti sũt: tamen se
ualere dissimulant: ꝓpterea qđ prudentia homĩb
grata. lingua sus pecta. Num igitur aut latere aelo¬
quentia potest: aut id qđ dissimulat effugit: aut
est ꝑiculum. nequis putet ĩ magna arte & gliosa. tũ¬
pe esse docere alios id quod ip̃i fuerit honestissimum
disce. At fortasse caeteri tectiores. ego semꝑ me didi¬
cisse prae me tuli. Quid enim possem cum & affuis
sem adolescens: & hoꝵ studiorum causa mare trãsis¬
sem: doctissimis hominibis refercta domus ess&. &
aliquae fortasse in essent ĩ sermone nostro doctrinaꝵ
notte. Cumq uulgo scripta nostra. legerentur: dissimu¬
larem me didicisse. quid erat cur ꝓbarem: nisi qđ
paꝵ fortasse ꝓfeceram. Qđ cum ita sit. tamen ea
quae supra dicta sunt plus ĩ disputando ꝗͦ ea de ꝗb
dicendum est: dignitatis habuerat. De uerbis enim cõ¬

Expanded text:
honestum est? 'at ius profitentur etiam qui nesciunt; elohonestum est? 'at ius profitentur etiam qui nesciunt; eloquentiam autem illi ipsi qui consecuti sunt tamen ea se valere dissimulant.' propterea quod prudentia hominibus grata est, lingua suspecta. Num igitur aut latere eloquentia potest aut id quod dissimulat effugit aut est periculum ne quis putet in magna arte et gloriosa turpe esse docere alios id quod ipsi fuerit honestissimum discere? ac fortasse ceteri tectiores; ego semper me didicisse prae me tuli. Qui enim possem, cum et afuissem domo adulescens et horum studiorum causa maria transissem et doctissimis hominibus referta domus esset et aliquae fortasse inessent in sermone nostro doctrinarum notae cumque vulgo scripta nostra legerentur, dissimulare me didicisse? Quid erat cur probarem nisi quod parum fortasse profeceram? quod cum ita sit, tamen ea quae supra dicta sunt plus in disputando quam ea de quibus dicendum est dignitatis habuerunt. de verbis enim com
Abbreviated transcription (Latin):
nouum fateor: sed utriusq rei causa est: alteros e¬
nim respondentes audire sat erat: ut ũ qui docerẽt.
nullum sibi ad eam rem tempus ipsi seponent: sed eo¬
dem tempore discentibus & satisfacent & cõsulẽtib¬
alteri cum domesticum tempus ĩ cognoscendis componẽ¬
disq causis forensibus & agendis. rełiquum ĩse ipsis re¬
ficiendis omne consument quem habebant instinendi
aut docendi locum. Atq haud scio an pleriꝙ nostrum
oratoꝵ contra atq nos ĩgenio plus ualuerunt ꝗͣ. doctͥ¬
na Itaq illi dice meluis ꝗͣ praecipe. Nos contra for¬
non hab&. Caerte si quasi ĩ ludo sed si ĩ monendo. si
cohortando. si ꝑcontando. si cõmemorando. si ĩtẽdũ
& una legendo. audiendo: nescio cur non dicendo &
aliquid aliquando posses melius face̾. cur nolis: An ꝗ¬
bus uerbis sacroꝵ alienatio fiat doce honestũ est: ut
est. Quibus ipsa sacra retineri defendiq possit nõ

Expanded text:
novum.' fateor; sed utriusque rei causa est. Alteros enovum.' fateor; sed utriusque rei causa est. Alteros enim respondentes audire sat erat, ut ei qui docerent nullum sibi ad eam rem tempus ipsi seponerent, sed eodem tempore et discentibus satis facerent et consulentibalteri, cum domesticum tempus in cognoscendis componendisque causis, forense in agendis, reliquum in sese ipsis reficiendisomne consumerent, quem habebant instituendi aut docendi locum? atque haud scio an plerique nostrorum oratorum contra atque nos ingenio plus valuerint quam doctrina; itaque illi dicere melius quam praecipere, nos contra fornon habet.' certe, si quasi in ludo; sed si monendo, si cohortando, si percontando, si communicando, si interdum etiam una legendo, audiendo, nescio cur cum docendo etiam aliquid aliquando si possis meliores facere, cur nolis? an quibus verbis sacrorum alienatio fiat docere honestum est, ut est : quibus ipsa sacra retineri defendique possint non
Abbreviated transcription (Latin):
petenti satisface uoluissem. Sed si ꝓfitear: quod uti¬
nam possem: ne studiosis dicendi praecepta: & quasi
uias quae ad aeloquenniam ferrent tradituꝵ. Quis
tandem id iustus reꝵ existimator repraehender&. Nã
quis unqͣ dubitauit: qui in .r.p. nõstra primas aelo¬
quennae̾ tenuei̾t: semꝑ urbanis pacatisꝙ rebus: se¬
cundas iuris scientia: cum ĩ altera gran&e: gloriae. p̃
saepe peter&: ea uo᷑ repugnante: uix suas regiones fi¬
nesq defender&. Ciũ igitur insciule docere semꝑ
pulchrum fuit: hominũq clarissimoꝵ discipulis
floruerunt domus ad dicendum: siquis acuat aut
adiun& ĩ eo iuuentutem intpẽt. Nam si uinosũ
est dice ornate: pellatur omnino ẽ ciuitate alõqn¬
tiã. Sin ea non modo eos ornat penes quos extet: sed
& uniuersam rem pub. cura ut disce turpe est: qđ
scire honestum est : aut qđ nosse pulchẽrimũ est: id
non głiosum docere: At alterum factitatũ est: alteꝵ

Expanded text:
petenti satis facere voluissem. sed si profiterer—quod utipetenti satis facere voluissem. sed si profiterer—quod utinam possem!—me studiosis dicendi praecepta et quasi vias quae ad eloquentiam ferrent traditurum, quis tandem id iustus rerum existimator reprehenderet? nam quis umquam dubitavit quin in re publica nostra primas eloquentia tenuerit semper urbanis pacatisque rebus, secundas iuris scientia? cum in altera gratiae, gloriae, prsaepe peteret, ea vero repugnante vix suas regiones finisque defenderet. cur igitur ius civile docere semper pulchrum fuit hominumque clarissimorum discipulis floruerunt domus: ad dicendum si quis acuat aut adiuvet in eo iuventutem, vituperetur? nam si vitiosum est dicere ornate, pellatur omnino e civitate eloquentia; sin ea non modo eos ornat penes quos est, sed etiam iuvat universam rem publicam, cur aut discere turpe est quod scire honestum est aut quod posse pulcherrimum est id non gloriosum est docere? 'at alterum factitatum est, alterum
Abbreviated transcription (Latin):
breuitatem si res pet&: saẽpe & rem dicendo subici&
oculis: saepe supra fer& ꝗͣ fieri possit fignificano. sae¬
pe erit maior ꝗͣ oranio: saepe hilaritas: sepe uitae na¬
turaꝵ q mitano. hoc ĩ geneͣnam quasi siluam ui¬
deas: omnis eluceat oport& aeloquennae magni¬
tudo. Sed haec nisi collata & quasi structa & nexa
uerbis adeam laudem quam uolumus aspirarare non
possunt. De quo cum mihi deinceps uiderem esse di¬
cendum: & si non mouebant iam me illa quae su¬
pra dixeram : tamen his quae sequuntur ꝑ turbabar
magis: Occurrebat enim posse reꝑiri nõ ĩuidos sosum
quibus refercta sunt omnia: sed fautores & mearũ
laudum qui non censerẽt eius uiri esse de cuius merinis
nullo artificio dicendi litteris tam multa mandare. Q¬
bus si nihil aliud responderem: nisi me. M.bruto ne¬
gare roganii noluisse: iusta ess& excusatio: cum & a¬
micissimo & praestantissimo uiro: & recta & honesta

Expanded text:
brevitatem, si res petet; saepe etiam rem dicendo subiciet brevitatem, si res petet; saepe etiam rem dicendo subiciet oculis; saepe supra feret quam fieri possit; significatio saepe erit maior quam oratio; saepe hilaritas, saepe vitae naturarumque imitatio. hoc in genere—nam quasi silvam vides—omnis eluceat oportet eloquentiae magnitudo. sed haec nisi conlocata et quasi structa et nexa verbis ad eam laudem quam volumus aspirare non possunt. De quo cum mihi deinceps viderem esse dicendum, etsi movebant iam me illa quae supra dixeram tamen eis quae sequuntur perturbabar magis. Occurrebat enim posse reperiri non invidos solum, quibus referta sunt omnia, sed fautores etiam laudum mearum, qui non censerent eius viri esse, de cuius meritis o quanta de nullo, de artificio dicendi litteris tam multa mandare. Quibus si nihil aliud responderem nisi me M. Bruto negare roganti noluisse, iusta esset excusatio, cum et amicissimo et praestantissimo viro et recta et honesta
Abbreviated transcription (Latin):
lit: ut dubit& quid potuis: aut quomodo dicat: ut
diuidat in partis: ut aliquid relinquat ac negligat :
ut ante p̃muniat: ut ĩ eo ipso ĩ quo repraehendatur:
culpam ĩ aduersarium conferat: ut saẽpe cum us qui
aucdiunt: nõ nunqͣ & cum aduersario quasi deliber&:
ut hominum sermones moresq describat: ut muta
quaedam aeloquentia inducat. ut ab eo qđ agitur:
auertat animos: ut sape in hilaritatem risũue cõuer¬
tat: ut ante occup&: quod uideat opponi: ut compa¬
r& similitudines: utanir exemplis: utalud alii tri¬
buens dis partiat: ut inter pell&: oratorem coherceat:
ut aliquid reticere sedicãt: & denunn& quid
caueat: & liberius quid audeat: ut irascatur &: ut
obirget aliquando: ut de praecetur: ut supplic& ut
medeatur: ut a ꝓposito declin& aliquanium: ut op¬
t&. ut execretur: ut fiat uis apud quos dic& famili¬
aris: atq ĩ alias & dicendi quasi uirtutes: sequatur

Expanded text:
lit; ut addubitet ecquid potius aut quo modo dicat; ut lit; ut addubitet ecquid potius aut quo modo dicat; ut dividat in partis; ut aliquid relinquat ac neglegat; ut ante praemuniat; ut in eo ipso in quo reprehendatur culpam in adversarium conferat; ut saepe cum eis qui audiunt, non numquam etiam cum adversario quasi deliberet; ut hominum sermones moresque describat; ut muta quaedam loquentia inducat; ut ab eo quod agitur avertat animos; ut saepe in hilaritatem risumve convertat; ut ante occupet quod videatur opponi; ut comparet similitudines; ut utatur exemplis; ut aliud alii tribuens dispertiat; ut interpellatorem coerceat; ut aliquid reticere se dicat; ut denuntiet quid caveant; ut liberius quid audeat; ut irascatur etiam, ut obiurget aliquando; ut deprecetur, ut supplicet, ut medeatur; ut a proposito declinet aliquantum; ut optet, ut exsecretur; ut fiat eis apud quos dicet familiaris. atque alias etiam dicendi quasi virtutes sequetur: