comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bis mm̃se: cortex innuce dimissus : maturitatis indiciũ ẽ qualis
deb& & poni. Nuces seruantur uł paleis obrutȩ uł har ena uł
foliis suis aridis. uł archa ex lignosuo facta inclusȩ uł cepis mixtȩ
quibus hano uicissitudinẽ reddunt ut eis acredinẽ tollant:
⁊ artialis ex ꝑtũ se aut uirides mices tantũ liberatas putaminibi
suis melle demergi : & postannũ uidĩdes eẽ. & ipsũ mel itamedi¬
cabile fieri ut ex eo facta potio arterias curet. & fauces: Inse
rit᷑ ut pleriq m̃ se februario in arbusto : sed melius intrunco
oc m̃se : tuberes inserunt᷑ cx̧doneo : nunc locis tẽperatis ꝑsi¬
coꝵ ossa ponunt᷑: et inserit᷑ eadẽ ꝑsicus inse : amrgda lo in pru¬
no: sed primo armenia inseremꝰ & p̃coqua : Nunc etiã prunus
inserenda ẽ ante quã gumin& inse: & ꝑsico etcerasus oportunȩ

Expanded text:
m. Cortex in nuce demissus, maturitatis indicium est, qualis debet et poni. Nuces servantur, vel paleis obrute, vel arena, vel foliis suis aridis, vel arca ex ligno suo facta incluse, vel cepis mixte, quibus vicissitudinem reddunt, ut eis acredinem tollant. Martialis expertum se ait virides nuces, tantum liberatas putaminibus suis melle demergi et post annum virides esse et ipsum mel ita medicabile fieri, ut ex eo facta potio arterias curet et fauces. Inseritur ut plerique volunt mense februario in arbuto, sed melius in pruno  mense tuberes inseruntur cydoneo, nunc locis temperatis persicorum ossa ponuntur. Et inseritur eadem persicus in se, in amigdalo, in pruno sed pruno amerina inserimus et precoqua. Nunc etiam prunus inserenda est antequam germinet et persicus et cerasus oportune
Abbreviated transcription (Latin):
mugis oua sr i elũ sac ñ poius q ũmimis imbridũ sed ante om̃u¬
inquo fuerant uetusta umeta : quosi necessttas coegensterri¬
usmult is arationibus exerceatur ut ab olitis radioibus prioris
uineae et ommie arũ carre & squalore depulss noue ua loris
enous pessil inducou eofus et alia duriora ubigelurela xantꝰ
et solibus puleber rimas umeas ser refrige ratis aestael ridi d
aunoron detent y: sed & solita glarta et cilcuosus iger a mobalei

Expanded text:
magis quam frigidum, siccum potius quam nimis imbridum. Sed ante omnin quo fuerint vetusta vineta, quo si necessitas cogerit, prius multis arationibus exerceatur, ut abolitis rvinee et omnium earum carie et squalore depulso, novella vitis tutius possit induci, tophus et alia duriora, ubi gelu relaxantur et solibus, pulcherrimas vineas ferunt, refrigeratis radicibus et humore retento, sed et soluta glarea et calculosu
Abbreviated transcription (Latin):
deb& excludi: sicbeneficio solis etuenti: durescunt que in prtre¬
dine transiebant: si dura nux. erit uł nodosa. cortex circũci¬
dendus ẽ : ut uitiũ mali deducit humoris: Alii radicũ sũma p̃ci¬
dunt : alii terebrate radicipalũ debuxo in pͥmunt. uł cuprinũ

Expanded text:
debet excidi, sic beneficio solis et venti durescunt, que in putredebet excidi, sic beneficio solis et venti durescunt, que in putredinem transibant. Si dura nux erit, vel nodosa cortex, circundanda est, ut vitium mali decutiat humoris. Alii radicum summa prescindunt. Alii terebrate radici palum de buxo imprimunt, vel cuprinum
Abbreviated transcription (Latin):
Qucẽ seremus: extremo lanuario uł februario : amat locamontan
humida etfrigida : plerũq: lapidosa: potest tamen et locis tẽpe¬
ratis : iuuante humore nutriri: serenda ẽ snucibus suis eomore
quo et a mugdala serunt᷑ : et hisdem m̃sib: siquas nouẽ brimse
disponis aliquatemus in sole siccabis : ut exucet᷑ noxiũ uirꝰ humoris
Quas uero mñse ianuario uł februario positurꝰ es: aqua simplici
pridie macerabis : Ponemus aut̃ trans uersas : ut latꝰ iđ carina
ipsa figatur in t̃ra: cacum̃ ipsũ cũ ponimꝰ nucẽ in aquilonis
partem dirigemꝰ : Lapis subt̃ uł testa ponenda ẽ: ut radicẽ
ñ simplic&. sed reꝑsussa resꝑgat : Laetior fiet sisaepius trans¬
trat᷑ : infrigidis locis bima incalidis deb&e trima transferri
Paaces plantarũ sicut in aliis arborib: solemus : in bocgenere
rescure ñ debes: fimo bubulo. ima planta tinguengdi e sed
fodi ne caua fiat uitio senectutis : canalis longus a sũmo trunco adimũ

Expanded text:
ucem seremus extremo ianuario, amat loca montana, humida et frigida, plerumque lapidosa: potest tamen et locis temperatis iuvante humore nutriri. Serenda est nucibus suis, eo more quo et amygdala seruntur et iisdem mensibus: sed quas novembre deponis, aliquatenus in sole siccabis, ut exiccetur noxium virus humoris. Quas vero mense ianuario vel februario positurus es, aqua simplici pridie macerabis, ponemus autem transversas, ut latus, id est carina ipsa figatur in terra. Cacumen ipsum cum ponimus, nucem in aquilonis partem dirigemus, lapis subter, vel testa ponenda est, ut radicem non simpliciter, sed repercussa dispergat. Letior fiet si sepius transferatur. In frigidis locis bima, in calidis locis trima debet tranferri. Radices plantarum sicut in aliis arboribus solemus in hoc genere resecare non debes. Fimo bubulo ima planta tingenda, sed melfodi, ne cava fiat vitio senectutis. Canalis longus a summo trunco ad imum
Abbreviated transcription (Latin):
aporgdala adlegendũ maturit atẽ fatentur : cũ fuerintꝰ sp̃oliati
corticibus haes sine cura hominis seruant᷑ in longũ : sidifficult᷑
coriũ dimit tent : paleis obruta . ctinuo relaxibunt Ft deto¬
rita siaqua marina lauemꝰ aut salsa : & candida fiunt & pluri¬
mũ durant: ñ se decẽ bri uł ianuario. circaidus amr gdalus in¬
seritur : locis uero frigidis & februario sitam̃ surculos c̃dis
ante quã germinent utiless̃ quide sũ mitate sumunt᷑ : Inser it̃

Expanded text:
Amygdala ad legendum maturitatem farentur, cum fuerint spoliata Amygdala ad legendum maturitatem farentur, cum fuerint spoliata corticibus. Nec sine cura hominis servantur in locum. Si difficulter corium dimittent, paleis obruta continuo relaxabunt. Item decoriata, si aqua marina lavemus, aut salsa: et candida fient et plurimum durant. Mense decembri vel ianuario circa idus, amygdalus inseritur. Locis vero frigidis, februario, si tamen surculos colligas antequam germinent. Utiles sunt qui de summitate sumuntur. Inseritur
Abbreviated transcription (Latin):
amrgdala disponimꝰ si siccitas int̃ cessit t̃ int̾mense: rigemꝰ et
herbis nascentibus circũ fodiendo saepe purgemꝰ t̃ra semina¬
rulactam̃ habere deb& ad mixtũ: spatia int̾arbores iuginti
mse: ut suꝑ flua etarida et densa tollam: seruandȩs a pecore.
quia sirodantur a marescunt: Circũ fodi ñ debent quotiens flo¬
cema si quiaunde flos eĩ excutit᷑: Inuetꝰtate plus adfen: siferie
reor ta decuneũ terebrata radice mergamꝰ uł silicẽ si qisera¬
mus utlibro tegente claudatur: Locis frigidis ubimeius ẽ &
mulina martialis dic̃ hoc reinedio sub ueniri antequi fle¬
antinauoes nudantur: etalbi lapides minutis simi pixtiba¬
renis egerimiet iubi lã tutũ uidebit᷑ ut debeant erma
esfossi iterũ larles sub mouent᷑ teneras nuces pegglaus
ertabit utdic: si antislora  radicibus ablaqress ꝑde a
bumorẽ uł medius truncus terebretur et cune us lgni melle
oblitꝰ mpͥmatur. uł sicirca radices sullũ stercus a funceli

Expanded text:
amygdala disponimus, sic siccitas intercesserit, ter in mense rigemus et herbis nascentibus circumfodiendo sepe purgemus: terra seminarii letamen habere debet admixtum. Spatia inter arbores mense, ut superflua et arida et densa tollamus. Servande sunt a pecore, quia si rodantur amarescunt. Circumfodi non debent quoties florent, quia inde flos eius excutitur. In vetustate plus affert. Si ferax non est, tede cuneum terebrata radice immergamus, vel silicem sic inseramus, ut libro tegente claudatur. Locis frigidis ubi metus est de pruina, Martialis dicit hoc remedio subveniri; antequam floreant, radices mundantur et albi lapides minutissimi mixti arenis congeruntur: et ubi iam tutum videbitur ut debeant germinare, effossi iterum lapides submoventur. Teneras nuces amygdalus creabit, ut dicit, si ante florem, radicibus ablaqueadesudet humorem, vel medius truncus terebretur et cuneus ligni melle oblitus imprimatur, vel circa radices suillum stercus effundas.
Abbreviated transcription (Latin):
Imygdalus serit᷑: ianuario et februario: It locis calidis octo biun
Met nouembri: somine et plantis quȩ de maioris radice tollunt᷑
S ed m hoc genere arboris nibil utilius est: quã seminariũ facere
fodiemus ergõ alt̃a pede uno semis areã inqua obruemus
amegdala ñ amplius quat tuor digitis: itaut cacumina figamiꝰ
int̃ra spatio in ẽse binor ũ pedũ separata: Amant agrũ durum
siccũ. calculosũ caelũ calidissimũ: quia mature florere c̃suer̃
Ita statuendȩs arbor es ut arbor es ad mer idiem spectent cũ ur
seminario ad oleuerint: relieti sibi quȩ sꝑatio sufficiant plantis
alias trans feremus m̃se februario : sedipsa amrgdala adpo¬
nendũ et noua legamꝰ et grandia. quȩ antequã ponimꝰ pradie
mulsa aquata nimis maceremꝰ neger mer extinguat exmul¬

Expanded text:
mygdalus seritur ianuario et februario. Item locis calidis octobri et novembri, semine et plantis de maioris radice que tolluntur. Sed in hoc genere arboris nihil utilius est quam seminarium facere: fodiemus enim altam pede uno semisque aream: In quam obruemus amygdala, non amplius quatuor digitis alta; cacumina tamen figamus in terra, spatio inter se binorum pedum separato, amant agrum durum, siccum, calculosum, celum calidissimum, quia mature florere consueverunt. Ita statuende sunt arbores ut ad meridiem spectent. Cum in seminario adoleverint, relictis ibi que spatio sufficiant plantis, alias transferemus mense februario. Sed ipsa amygdala ad ponendum et nova legamus et grandia, que antequam ponimus, pridie mulsa aquata nimis maceremus, ne germen extinguat ex mul
Abbreviated transcription (Latin):
ca durescit planta eĩ auulsa et denuo posita. teneritaidinẽ
c̃sequitur : It̃ multis seminibus c̃dita nascet᷑: si ca prinister¬
coris bacã subula subtilit̾ ex cauaris et inea sem̃ lactucȩ nas¬
turcio cimerucȩ radicis inmiseris: t unc inuolutã fimobacã:
t̃rae optime cultabreuis crobe demerseris : Rafanus nititur
in radicẽ : c&era semina insũmo lactuca parit̃ mergente ꝓ¬
siliunt singulor ũ sapore seruato : Alii boc ita ad seciste

Expanded text:
ulsa et denuo posita, teneritudinem consequetur. Item multis seminibus condita nascetur, si caprini stercoris baccam subula subtiliter excaveris et in ea semen lactuce, nasturcii, ocimi, eruce radicis immiseris; tunc involutam fimo baccam, terra optime culta, brevi scrobe demerseris. Raphanus mittitur in radicem, cetera semina in summos, lactuca pariter emergente prosiliunt, singulorum sapore servato, hoc etiam mense
Abbreviated transcription (Latin):
colla refrigerent᷑ : sulcus aut inationibus : longior quã centũ¬
uiginti pedũ eẽ ñ deb&: Seruandũ ẽ. nemt̃ sul cos ñmota
terra relinquat᷑: glȩbe om̃s: dolabris dissipandȩs. sed aequalit̃
tram mota eẽ cognosas: sitransuersam ꝑsulcos ꝑticã mittas
quaeres sacepius facta: bubulcos ab hac neglegeñtia sũmoue¬
bnt : obser uandam nelutuosus ager aretur: aut qđ saepe
fit post Longas siccitates leui imbre ꝑfusus ꝓlã terra quae
lutosa tractat᷑ inprimordio fertur toto anno ñ posse trac¬
tar i quae aut̃ supra leuit̾ infusa est et subt̃ sicca. situno arat
adseritur ꝑtrienniũ sterilis fieri: et ideo mediocrit᷑ in fusus
ager ut nec luto sus nec aridus sit ꝓsindi deb&: sicollis est
arans uersus ꝑ latera sulcetur quȩ forma tẽ seruanda ẽ. cũ

Expanded text:
colla refrigerentur. Sulcus in arationibus longior quam 120, pedum esse non debet. Servandum est ne inter sulcos non remota terra relinquatur; glebe omnes dolabris dissipande sunt, sed equaliter terram motam esse cognosces, si transversam per sulcos perticam mittas. Que res sepius facta, bubulcos ab hac negligentia summovebit. Observandum est ne lutosus ager aretur, aut quod sepe fit, post longas siccitates levi imbre perfusus. Nam terra que lutosa tractatur in primordio, fertur toto anno non posse tractari. Que autem supra leviter infusa est et subter sicca, si tunc aretur, asseritur per triennium sterilis fieri et ideo mediocriter infusus ager, ut nec lutosus nec aridus sit proscindi debet. Si collis est transversus, per latera sulcetur; que forma et tunc servanda est cum
Abbreviated transcription (Latin):
in medio: qđ siscrobes fieri placeat : faciemus tribus pedibus altas.
uero pedes. altius fodiendȩ scrobes ñ sunt: nelaborent frigore
sarm̃ta quae pangimus: Latera scrobib a equalit̾ incisa sint.
neobliqđ uitis saucietur alte nitentibus ferra m̃tis: cũ fossor
incũb& : pastino uero qđ omne uersabitur triũ ułduorũ semis
pedũ altitudine t̃ra uniuersa fodiatur : In quo erit diligen¬
tia necrudũ solũ fraude occulta fossor indudat: quãrem.¬

Expanded text:
 Quod si scrobes fieri placeat, faciemus tribus pedibus altas, vero altius fodiende non sunt, ne laborent frigore sarmenta que pangimus, latera scrobibus equaliter incisa sint, ne obliqua vitis saucietur, alte nitentibus ferramentis cum fossor incumbet, pastino vero solum quod omne versabitur, trium vel duorum semis pedum altitudine, terra universa fodietur. In quo erit diligentia ne crudum solum fraude occulta fossor includat. DE
Abbreviated transcription (Latin):
Sende sint ⁊ uthae inquibus autumno seon eletum iertio
no temeore debem effodere: itacutraq pastimas odesoquet ir:
beneficio algoris aut solis Areae faciendes angustior es clonge
beneuiodtim pedum longitudine &e sexlet tudine: sipet r
satiu saerimq purganda diuisie: Magines uero artulos ce sut¬
soadis tinriguis duobus pedib erigart: secis uno extilisse suf¬
fudet : int̃ areus si bumo consueuit effluerer aeatia alioora
ipsis areis eẽ debebunt. ut ficilius ingrediatur arudr ec supeas¬
pitꝰ ar hamor admissus: & ubi sicientem seturauertt nlias
trigidis locis autum nolis satio celeriorsiat : ueonaue ocar

Expanded text:
dende sunt, ut he in quibus autumno seminabitur, verno ni tempore debemus effodere: ita utraque pastinatio decoquetur beneficio algoris, vel solis. Aree faciende sunt angustiores et longe, id est duodecim pedum longitudine et sex latitudine, sic propter spatia utrinque purganda divise. Margines vero earum, locis humidis vel irriguis, duobus pedibus erigantur, siccis uno extulisse sufficiet. Inter areas si humor consuevit effluere, spatia altiora ipsis areis esse debebunt, ut facilius ingrediatur aream de superiori parte humor admissus et ubi sitientem saturaverit, in alias Frigidis locis autumnalis satio celerior est, verna ver
Abbreviated transcription (Latin):
ngultine subnecas uius sucus ponto fecunda ab areu
sratia dis cre a dereuat: Si fons desit :aut imoiesaneut s. per¬
teus. aut sibr nequeas piscina superius conster eneadut eii
a quas plniua conferente hortꝰ ꝑ aestiuos rigetur ardores
sibai omn facultato arueris. seꝑ auos tbus t quaorus

Expanded text:
maxime subiectus, cuius eum succus sponte fecundet; ab area spatia discreta diluat. Si fons desit, aut imprimendus est puteus, aut si hoc nequeas, piscina superius construenda, ut illi aquas pluvia conferente, hortus per estivos rigetur ardores. Si hac omni facultate carveris, semper altius tribus
Abbreviated transcription (Latin):
tulparũ diligent̃ ad obrui. unũ foram̃ qđ amplum ÷ reserua¬
rI incuiꝰ aditu nucẽ intꝰ incensam sicponi ut ab una parte flatꝰ
possit accipere. quos ab alia parte diffundat: sic impl& is fu¬
si quer nocmtra iditꝰ eor satures aa tatu frequenti scauies
occupabit acꝑim&: Serpentes ꝓpe omniausteritate fugant᷑¬
& nocentes sps. ꝓnocentia sum graueolentis exgiat: ram.
galbanũ uel cerui cornua. radees lilitcapre ungulas: ħꝰgene¬
Re monitranexia ꝓhuene: &pinio gretor ẽ: sinubes locustarĩ
eporer sirnex̃ latentib infratecta cunctis hominib eã

Expanded text:
talparum diligenter obrui, unum foramen quod amplius est reservatalparum diligenter obrui, unum foramen quod amplius est reservari, in cuius aditu nucem intus incensam sic pone, ut ab una parte flatus possit accipere et ab alia parte fumum diffundere. Sic impletis fusi querno cinere aditus eorum satures, a tractu frequenti scabies occupabit ac perimet. Serpentes prope omni austeritate fugantur et nocentes spiritus innocentia fumi grave olentis exagitat. Uramus galbanum, vel cervi cornua, radices libii, capre ungulas, hoc genere monstra noxia prohibentur. Opinio Grecorum est, si nubes locustarum repente surrexerit, latentibus infra tecta cunctis hominibus, eam
Abbreviated transcription (Latin):
for micas auiges. origano & sulpbure tritis foorañ asꝑgens: ħ & api¬
u. noc&: Item colearũ uacuas testes siusseris: & eocinere foramen
incultes: culices : galbano infuso fugantur aut sulphure: Fulices amir¬
ca ꝑ pauim̃tũ frequent̃ asꝑsa. uel cimino agresti cũ aqua trito. ł cucu¬
meris sem̃ agrestis aquaresolutũ saepȩ in fundens: uł aquã lupinor
deris & indomo nocte posueris: adberebunt : Itẽ necabunt᷑: siel¬
lebo ronigro caseũ uł panẽ ueladipes ł polentã ꝑmisceas. & offe¬
ras & agrestis cucumeris & colo quintidis suffusio sic nocebit:
Aduersus mures agrestes apuleius ad serit : semina bubulo fel¬
eor̃ claudunt : quiros. s his. dũmexitũ nituntur intereunt tal¬
pas graeci: K̾ geneie ꝑ secunt᷑: Nucẽ ꝑ forari ubent. uł aliquod
pomigen: soliditatis eiꝰdẽ: ibipaleas & cedrã cũ sulphure suf¬
fici ent̃ includi: tunc om̃s paruulos aditꝰ & reliqua spiram̃ta

Expanded text:
Formicas abiges, origano et sulphure tritis foramen aspergens, hoc et apibus nocet. Item coclearum vacuas testas si usseris et eo cinere foramen inculces. Culices galbano infuso fugantur, aut sulphure. Pulices amurca per pavimentum frequenter aspersa, vel cimino agresti cum aqua trito; vel cucumeris semen agrestis aqua resolutum sepe infundes. DE QUIBUSDAM deris et in domo nocte posueris, adherebunt. Item necabuntur si elleboro nigro, caseum, vel panem, vel adipes, vel polentam permisceas et offeras: et agrestis cucumeris et coloquintide suffusio, eque nocebit adversus mures agrestes. Apuleius asserit semina bubulo felum eorum claudunt, qui rosis his, dum in exitum nituntur, intereunt. Talpas greci hoc genere persequuntur: Nucem perforari iubent, vel aliquod pomi genus soliditatis eiusdem; ibi paleas et cedria cum sulphure sufficienter includi; tunc omnes parvos aditus et reliqua spiramina
Abbreviated transcription (Latin):
leuigata: ꝓpt̃ lacertorũ ceterorũq armalñ noxã qiuln: ma¬
ris in repere: & supra haeo duo albeaia conlocentur itantñ
possint imbrepen&tm siriosis interse patentib sorgtti
Augustus tam̃ aditus ad initant exammias ꝓpt̃ frigoris & calo¬
ris iniuriam: sane uentis ind ribus alt̃ paries resistia:
quilo cum possit defeniis ai auplicare: Aditus om̃s solal
ponantur hiberno: qui iilino ciroi e duo ultre: & debebur
ea magnitudine quȩ apis formã non possit exa deri: sceni
noxiis animalib ingressu resis et᷑ ingusto : uł sapes ebside¬
re uoluerint exguntes alio cũ r̃ dfuori uitent᷑ egressu

Expanded text:
ter lacertorum ceterorumque animalium noxam, quibus est moris irrepere et supra hec alvearia collocentur, ita ut non possint imbre penetrari, spatiolis inter se patentibus segregata. Angustus tamen aditus admittat examina, propter frigoris et caloris iniuriam. Sane ventis frigidioribus altus paries resistat, qui locum possit defensis sedibus apricare. Aditus omnes soli opponantur hyberno, qui in uno cortice, duo vel tres esse debebunt, ea magnitudine que apis formam non possit excedere. Sic enim noxiis animalibus ingressu resistetur angusto; vel si apes obsidere exeuntes, alio cum non defuerint nitentur egressu.
Abbreviated transcription (Latin):
nris horrendi: balneae. stabula coquinȩ
terream.: purus ci s. frequens s castus aueet habens
noua albearia p̃paraunbus excipiatus eanum rubs
iuuent᷑ : iitetur odor cȩnio: cancer exustus. & sosq. ida
humanam u. cen falsa pnitatione respond&: Absugił rhe
titimalius d ebor tharsia. absentiũ cucumis a grat &a
amaritudo conficiendȩ aduersa dulcedini: albearia: xolio
quae costex formabit raptꝰ exubere : quia non trans muti
uimfrigoris aut calor is : Fossunt tam̃ : & ferulis seri: si haec de¬
sint : sasi ginisuiminbus fabricent᷑. ł ligno cauate arboris. aut tabu¬
lis morecuparum: fictili ad & rima sunt : quȩ & hieine gelant᷑ &

Expanded text:
ris horrendi, balnea, stabula, coquine, terreamus. Purus custos frequens et castus accedat, habens nova alvearia preparata, quibus excipiatur examinum iuventus, vitetur odor ceni et cancer exustus et locus qui ad humanam vocem falsa imitatione respondet. Absint et herbe, titimallus, elleborum, tapsia, absinthium, cucumis agrestis et omnis amaritudo conficiende adversa dulcedini. Alvearia meliora sunt que cortex formabit raptus ex subere, quia non transmittunt vim frigoris aut caloris; possunt tamen ex ferulis fieri. Si hec desint, saliginis viminibus fabricentur, vel ligno cavate arboris; aut tabulis more cuparum. Fictilia deterrima sunt et hyeme gelantur et
Abbreviated transcription (Latin):
ginem spargimus : Contra formicas siinhorto habent faramen
cornoctuae ad moueami : si foris ueniunt omne hortispatium
cinere aut crete candore signabim: Contra erucas: semina ⁊ rȩ
spargenda s̃ sem uiui sucoma defiant ł erucarũ sanguine
defico suꝑ erucas spargunt: Item squillam uel in horto serit
ł certe suspendunt : Aliqui mulie rẽ menstruant ẽ nus quã¬
hortũ faciunt circum ire : Aliqui fluui ales cancros : plurib:
locis intra hortum crucifigunt : Contra animalia quae uitib
nocent : cantharides quas in rosis inuenire consueuimꝰ olea
mersas. resolui patieris in tauẽ . & cũputandȩ s̃ uites ħ oleo fal¬
ces ꝑungues: extinguntur cimices a murga & felle bubulo
lectis aut locis ꝑunctis : uel foliis edere tritis exoleo uł ina¬
censis sanguisugiis : Vt olera animalia infesta ñ generent:
incorio testudinis om̃ia seminaquȩ sparsurus es sicca uel m̃ta
locis plurib maxime int̃ caules sore ħ p̃stare fert᷑ he bũ¬

Expanded text:
ginem spargimus. Contra formicas, si in hortum habent foramen, cor noctue admovemus. Si foris veniunt, omne horti spatium cinere, aut crete candore signabimus. Contra erucas, semina que spargenda sunt, sempervive succo madefiant, vel erucarum sanguinede fico super erucas spargunt. Itemque squillam, vel in horto ferunt, vel certe suspendunt. Aliqui mulierem menstruantem, nuhortorum faciunt circumire. Aliqui fluviales cancros pluribus locis intra hortum configunt. Contra animalia que vitibus nocent, cantarides quas in rosis invenire consuevimus, oleo mersas, resolvi patieris in tabem; et cum putande sunt vites, hoc oleo falces perunges. Extinguantur cimices amurca et felle bubulo, lectis aut locis perunctis, vel foliis hedere tritis ex oleo, vel incensis sanguisugis. Ut olera animalia infesta non generent, in corio testudinis omnia semina que sparsurus es sicca, vel mentha locis pluribus, maxime inter caules sere. Si vitibu
Abbreviated transcription (Latin):
ueuo nocer gantur ut conbibant : post tridui solo secentur. rtaso
diuo noste n on maneant y post: in loco frigido sispendaraut scbn
nol nerissiti aqua dulci pridie macerabis. fe siberdet onti
recentibus aemulari Itemsiatactu inuicem separata paleu abrs¬
antum: Item fossa fit longa & cortex eiusdem latitua dais ncobri
cuimala acutis surculs ius ad finguntur : Tunc inuen sins parat̃
supra sossam ponitur : ut mala sine terrȩ tactu subt̃ pendentu
abliumore defendat : Itẽ si induantur argillȩ: & ea siccata doro
fias gido pendeant : Itemsiseriola subdiuo obruat᷑ quȩ habeat dar

Expanded text:
vente mergantur, ut combibant; post triduum sole siccentur, ut sub vente mergantur, ut combibant; post triduum sole siccentur, ut sub divo, nocte non maneant; post in loco frigido suspendantur. Cum volueris uti, aqua dulci pridie macerabis; feruntur hec pomis recentibus emulari. Item si a tactu invicem separata paleis obruantur. Item fossa fit longa et cortex eiusdem latitudinis paratur, cui mala acutis surculis suis affiguntur; tunc inversus cortex supra fossam ponitur, ut mala sine terre tactu subter pendentia, ab humore defendat. Item si inducatur argilla et ea siccata loco frigido pendeant. Item si seriola sub divo obruatur, que
Abbreviated transcription (Latin):
ta: Adserit martialis candida mhis grana fieri: siargillȩ &tre¬
tȩ quartam partem gypsi misceas. & toto trienmo hocgenus terrae
radicibus eius adiungas: Idem dicit mirȩ magnitudinis fieri :
siolla fict ilis obruatur circa arborem punici. & mearamus cũ
flore claudatur. neresiliat ligatus ad palũ: tunc cooperta olla
contra aquȩ munatur incursus: autũno patefacta suȩ magnis¬
tudinis poma redhibebit: Multa inpum co ipse adserit poma
ꝓcedere : sitity malli & portulace sucus aequaliter mixtꝰ antequã
germin& trunco arboris adlmatur : Inseri posse firmat̾ deramoꝵ
conexione : ut medulla utrimq diuisa seiungat insetantũ : Inseri
potest circa apriles halendas mense martio ultimo: sed secto
trunco surculus recentissimus statim debet inseri. nemora eriguũ¬
ute tuscendumorte: Pumea mala seruantur : sipicatis perbiculi
uerit suspendas lter locea integra inaqua maronti  urulser¬

Expanded text:
ta. Asserit Martialis candida in his grana fieri, si argille et creta. Asserit Martialis candida in his grana fieri, si argille et crete quartam partem gypsi misceas et toto triennio hoc genus terre radicibus eius adiungas. Idem dicit mire magnitudinis fieri, si olla fictilis obruatur circa arborem punici et in ea ramus cum flore claudatur, ne resiliat ligatus ad palum; tunc cooperta olla contra aque muniatur incursus; autumno patefacta, sue magnitudinis poma reddidebit. Multa in punico ipse asserit poma procedere, si titimalli et portulace succus equaliter mixtus, antequam germinet trunco arboris allinatur. Inseri posse firmatur de ramorum connexione, ut medulla utrinque divisa se iungat; in se tantum inseri potest circa aprilis calendas mense martio ultimo. Sed secto trunco, surculus recentissimus statim debet inseri, ne mora, exiguuulture Punica mala servantur, si picatis pediculis, ordinata suspendas. Aliter lecta integra, in aqua marina, vel muria fer
Abbreviated transcription (Latin):
ocoro&e infundi. uł ablaqueatis radioib tȩdȩ clauus infigi: Alii algã
narinam obruunt ad radices : cui nonnulli stercus miscenta sininum atq
porcinũ : Siflorem non continet : urinã ueterẽ cũ parimensura aquȩ
temperabis. & ter ꝑ annum in radicibus fundes : Vn arbori: amfora
ingesta sufficiet : Uł amurcã mittis insulsam uł algam radicibus.
iunges & bisrigabis in mense : uł arboris florentib truncũ plum¬
beo circulo debebis indudere uł corio angus in uol uere: Sicrepant
poma lapidem in media arboris radice subponis: uł squillã circa
arborem seris : Et sidumpendent pomatenacib sicut in arbore babent᷑
in torseris : in totũ annũ sine corruptione seruantur: Si uermib: labo¬
rant : tangis radices felle bubulo & continuo moriunt᷑ aut clauo
aeneo siuer mes eosdem purges difficile nascentur. uł asini urina
stercori ad mixta porcino. uermib: obuiabit : Cinis cũ lexibo circapu¬
nici truncum frequent̃ infusus: laeta & fructuosa reddet arbus¬

Expanded text:
cuntur ablaqueatis radicibus tede clavus infigi. Alii algam marinam obruunt ad radices, cui nonnulli stercus miscent asininum atque porcinum. Si florem non continet, urinam veterem cum pari mensura aque temperabis et ter per annum radicibus infundes; uni arbori amphora ingesta sufficiet, vel amurcam mittes insulsam, vel algam radicibus iungens et bis rigabis in mense; vel arboris florentis truncum, plumbeo circulo debebis includere, vel corio anguis involuere. Si crepant poma, lapidem in media arboris radice suppones, vel squillam circa arborem seres. Et si dum pendent poma tenacibus sicut in arbore habentur intorseris, in totum annum sine corruptione servantur si vermibus laborant, tanges radices felle bubuleo et continuo morientur; aut clavo eneo si vermes eosdem purges, difficile nascentur; vel asini urina stercoris admixtione porcini vermibus obviabit. DE MALIS PUNInici truncum frequenter infusus, leta et fructuosa reddet arbus
Abbreviated transcription (Latin):
ter dissima : Amet putari atq circũ fodi : & pareo humore inter
ser aces sieperesoueri : Seritur et seminet sediniongior enspera¬
tia etart mi Siuermib occupat᷑: stilo aeres purgtn disnstere

Expanded text:
tardissima, amat putari atque circunfodi et parco humore inter tardissima, amat putari atque circunfodi et parco humore inter siccitates sepe refoveri. Seritur et semine, sed in longiorem speratur etatem. Si vermibus occupatur, stilo ereo purgandi sunt e
Abbreviated transcription (Latin):
humor exundans per grandes quosdã sibi semꝑ poma succedere:
cũ maturis se acerua substituant : Aceruorum uero aetatem
florentia consequantur : orbein quendã continuȩ fecunditatis sibi
ministrante natura: Ferunt᷑ acres medullas mutare dulcibus :
se cridiũ mulsa aqua semina ponenda macerentu &
ne abimio terebr ant: ita ut altera parte ñ ereat : s. booba¬
rer flnere pinttunt : donec poma forment᷑ Tuncfo a nlut
arbore potest pdotũ annũ ꝓpemodũ custodiri melius suas culis
quibus cũq daudatur : iuelis legere atq seruareli ⁊ ote cuui
basente debebs cũ ramis foliatis carpere et secreta disponcrit
A brsingula uatis singulis claudunt uł gipso adbinunt⁊ & eouoseco
ordmata custodut: Pleriq incedri scobe uł stramim os imiluct
spoili suos calidis maxime gaudent sed in riguis : t amensn¬
mense manto uł noue mbri sed solo stercoreto & sibadeo ltant
ut rus caput taleae ster cus obducat: Srroretts ain scibaete nta

Expanded text:
mperi per gradus quosdam sibi semper poma succedere, ut cum maturis se acerba substituant acerborum vero etatem florentia consequantur, orbem quendam continue fecunditatis sibi ministrante natura. Feruntur acres medullas mutare dulcibus, si per triduum mulsa aqua, semina ponenda macerentur, ne ab imo terebrant, ita ut alteera parte non exeat; ex hoc humorem fluere permittunt, donec poma formentur, tunc foramen luto arbore potest per totum annum propemodum custodiri, melius si vasculis quibuscumque claudatur. Si velis legere atque servare, nocte una latenter debebis cum ramis foliatis carpere et secreta disponere. Alii singula vasis singulis claudunt, vel gypso allinunt et opaco loco ordinata custodiunt, plerique in cedri scrobe, vel straminibus minutlocis calidis maxime gaudent, sed irriguis; tamen fmense martio vel novembri. Sed solo stercorato et subacto, ita ut utrumque caput talee, stercus obducat. Sunt eius incrementa
Abbreviated transcription (Latin):
cornibus robustis acsine curuaturae prauitate lunati. spatulis naribi
&resimis. ceruice torosa atq conpacta. palearibus largis &e circa
genua fluentib pectore grandi armis uastis. uentre non paruio por¬
rectis lateribus. latis lumbis dorso recto & plano oruribus solidis
neruosis & breuibus ungulis mignis caudis longis ac sacto sis pilo
totus corporis denso acbreui rubei maxime coloris autfusci
Meliis aut̃ boues deuicinis locis parabimus.: quinullasoli autaeris
uars oeatea: nptentur : Aut si hode est : delocis imisibus adsimilia
transĩt ramos uluclante uniuersa curandũ est : ituiribis salimili¬
Retium comparentur ae quales neuasemaaos r oburraltes ⁊ qrure

Expanded text:
ac sine curuature pravitate lunatis; patulis naribus et resimis, cervice torosa et compacta, palearibus largis et circa genua fluentibus, pectore grandi, armis vastis, ventre non parvo, porrectis lateribus, latis lumbis, dorso recto et plano, cruribus solidis nervosis et brevibus, ungulis magnis, caudis longis ac fetosis, pilo totius corporis denso ac brevi, rubei maxime coloris aut fusci. Melius autem boves de vicinis locis parabimus, qui nulla soli aut aeris varietate tententur. Aut si hoc deest, de locis similibus ad similia transferamus. Illud ante universa curandum est, ut viribus ad trahendum comparentur equales, ne valentioris robur alteri procuret
Abbreviated transcription (Latin):
auuarus recicden dasuint. inei quat aut pueria aut malenatir gpers.
mea ratione putan da estise melinata per latera possit expandi : Inlocis hu¬
se psingulas arbores prore medio eide i poma suspendi : MeNe i no¬
circaisi sttium caprificandȩ sarbores fici : idest suspendendi groine
catti fico ł no ueluat serta ꝑtusi Sihoc dest a protam iurga suspendet
aut enllõ qt intnsis folus inuenit᷑ autarietini cornus cir si freuaet̃
asbor uobr uuntur uł eruncus arboris quolo cotirgetis ciret ralies

Expanded text:
ure Rescindenda sunt in ea, que aut putria aut male nata reperis et ea ratione putanda est, ut inclinata per latera possit expandi. In locis husse per singulas arbores pro remedio eadem poma suspendi. Ne circa solstitium caprificande sunt arbores fici, id est suspendendi grossi ex caprifico lino velut seta pertusi, si hoc desit abrotani virga suspenditur, aut callum quod in ulmeis foliis invenitur, aut arietina cornua circa radices arboris obruuntur: vel truncus arboris quo loco turget, scarificandus
Abbreviated transcription (Latin):
genua fluentib pectore grandi armis uastis. uentrenon paruo por¬
rectis lateribus latis lumbis dorso reto & plano cruribus soliais
ner uosis & breuibus ungulis mignis caudis longis ac sae toss pilo
totius corporis denso acbreuur uboi macime clors autfusc
nelis aut̃ boues deuicinis locis parabimus: quinulla sola aut seris

Expanded text:
uentibus, pectore grandi, armis vastis, ventre non parvo, porrectis lateribus, latis lumbis, dorso recto et plano, cruribus solidis nervosis et brevibus, ungulis magnis, caudis longis ac fetosis, pilo totius corporis denso ac brevi, rubei maxime coloris aut fusci. Melius autem boves de vicinis locis parabimus, qui nul
Abbreviated transcription (Latin):
partius prt arbotis noxã uł aqua de coetilii pini. sed pittatur binc
trbor fterils fieri. Fimꝰ & cims uuitiũ simulsiradicib in fundent
fnerle moneadunt : i formice moleste sunt  ubrilea insundant
tmere tempesata necabunt᷑: Si poma labunt᷑: frustu de enus
ra dice preneisũ. in mediatrunci parte figatur : Inserit eiense
frbroaro inse e impiro & inmelo : sirculus tam̃ nnis cxidore
media deb& ad sumi: Nã de sumitatib uitiosus ẽ intruncofiso inse¬
penduest uã cortios macies ieuna nlnutriatt . ⁊ eseflso uise¬

Expanded text:
arboris noxam: vel aqua decocti lupini, sed putatur hinc arbor sterilis fieri. Fimus et cinis vitium simul, si radicibus infundantur fertilem reddunt, si formice moleste sunt, rubrica cum aceto et cinere temperata, necabuntur. Si poma labuntur, frustum de eius radice precisum, in media trunci parte figatur. Inseritur mense februario in se et in pyro et in melo. Surculus tamen eius ex arbore media debet assumi, nam de summitatibus vitiosus est. In trunco fisso inserenda est, nam corticis macies ieiuna nil nutriet. Mespila ad se
Abbreviated transcription (Latin):
dantib crates non possis expandere : sub tecto eas itaponis ut semi pede
er igatur a terra. & eas ad ucem solis cinis subiectus uapor&. & subinde
ficus sicut est diuisa uertatur. ut ficarĩ coria siocentur & pulpae
tunc duplicata. in cistellis seruetur aut loculis: alii maturas medio¬
crit̃ ficus & diuisas incratibus expandunt totosole siccandas: & reci¬
piunt nocte subtecta: Nunc ficulneae cacumina obruuntur utilit̃
cumtumescunt : ut plantas faciant: siear ũ copianon abundat. ut &iã
uarios fructus una ficus exhibeat : ramos duos nigre & albȩ arboꝵ
lta inter se uinculo stringis actorques: ut germina miscere cogant᷑:
sic obruti & stercorati & humoribus iuti: ubi ꝓdire coeperint germi

Expanded text:
ates soli si non possis expandere, sub tecto eas ita pones, ut semipede erigantur a terra et eas ad invicem solus cinis subiectus vaporet; et subinde ficus, sicut est divisa tergatur, ut et ficorum folia siccentur et pulpe: deinde sublata in cistellis servetur, aut loculis. Alii maturas mediocriter ficus et divisas in cratibus, expandunt toto sole siccandas, sed recipiunt nocte sub tecta. DE BOBUS cum tumescunt, ut plantas faciant, si earum copia non abundat. Ut etiam varios fructus una ficus exhibeat, ramos duos nigre et albe arborum ita inter se vinculo stringe et torque, ut germina inter se miscere cogantur; sic obruti et s
Abbreviated transcription (Latin):
mnelle or dinate ne inuicẽ tangint: uel singulȩ intrauiridẽ cucurꝰ¬
bitam ed iuse locis inicuiq cauabatis: & itemtessera quȩiude c du¬
sis suspensȩ a cucurbita : ubi non sit ignis aut fumus: Als sms tasficos
reaeraes minus maturas in nouo uasȩ fictili lectas cũpedicalis & se
separatas recludunt : & indoliouim pleno uas natare ꝑmittunt:
Mardialis dicit caricas ꝑgenera multa seruari.: cũ ratiouna sufficiat
Tunc cale facto furno adpanis coquendi modũ subpositis tribuslaptꝰ¬
dibus neardeat qualis includitur. & clauso furno ubidis cocta ficus
fuerit sicut est calida int̾ positis folussuis inuasfictile conditur bene

Expanded text:
melle ordinate, ne se invicem contingant, vel singule inter viridem cucurbitam clause, locis unicuique cavatis; et iterum tessera quesecatur inclusis, suspensa ea cucurbita ubi ignis non sit, aut fumus. Alii missas ficos recentes minus maturas in novo vase fictili, lectas cum pediculis et a se separatas, recludunt; et in dolio vini pleno, vas natare permittunt. Martialis dicit caricas per genera multa servari, cum ratio una sufficiat. tunc calefacto furno ad panis coquendi modum, suppositis tribus lapidibus ne ardeat, qualus includitur etiam clauso furno; ubi cum decocta ficus fuerit, sicut est calida, foliis suis i
Abbreviated transcription (Latin):
bone oũ molera q uocũq nascetur: Hoc mense cucur bita strendiea
Amat solũ pingue. bumidũ. stercoratũ soluns̃ : Mocincta fitendie¬
so neost : quod longas pariunt exiles : Seminaquȩ ietrũ cor ine
ne eunt̃. que inuenere fuerant cucurbntis faciunt grassioror siepre
pofundo larus s miet sis cacumimb obruantur : bia dosescere coo¬
perint iadlaumieulis aliuuent᷑: Quȩ ser uant᷑ adsemanal. ueq adoe¬
fuoo alit senina putre facta depereunt E c enselo se nan sent¬

Expanded text:
ense cucurbita serenda est; amat solum pingue humidum stercoratum solutum. Hoc in cucurbitis insigne est, quod longas pariunt et exiles semina que in earum cervice nascuntur, que in ventre fuerant, cucurbitas faciunt crassiores, que in fundo latas. Si inversis cacuminibus obruantur, ubi adolescere ceperint adminiculis adiuventur. Que servantur ad semina, usque ad hfumo, aliter semina putrefacta depereunt. DE ALLIO ET CE
Abbreviated transcription (Latin):
apium saluti : quae purgatio: frequent̾ usq in autumni tẽpord
celebretur : H aec omia ceteraq efficies castus & sobrius & alienꝰ
ab alneis uel acibis acribus : &odoris inmundiatq omnib salsa¬

Expanded text:
ad purgandum que purgatio frequenter usque in autumni tempora ad purgandum que purgatio frequenter usque in autumni tempora differtur. Hec omnia, ceteraque efficies, castus et sobrius et alienus a balneis, vel a cibis acribus et odoris immundi, atque omnibus salsa
Abbreviated transcription (Latin):
ad paucitatem red actũ non ualebit inplere semꝑ. recidas acu¬
tissimis ferram entis subtiliter: ne mota alia pars fauorũ. cogat
apes domicilia concussa deserere: Noc& apibus plerumque
felicitas sua : Namsinimiis floribus annus exuberat. dumsolam
curam gerendi mellis exertent. De prole nicogitant: cuius omissa
reparatione populus idem labore confectus. extinguitur totius
gentis exitio :Itaq cum mellis nimi&atem uideris ex florũ grandi¬
et continuam esse defluere : inter iectis ternis diebus. dausofora¬
mine non eas patiaris exire. Ita ad generandã sobolem conferen¬
tur: Nunc circa halendas a priles curandi sunt albei ut om̃ia pur¬
gam̃ta tollantur : & sordes quas tempus contraxit hibernum:
&uer miculi & tineae & araneae . quibus corrumpitur usus
fauorũ & papiliones qui uermiculos stercore suo faciunt nasci
Tuno fimias incensi sicci bubulister coris adhibeatur: qui aptus est

Expanded text:
ad paucitatem redactum non valebit implere semper rescindas acuad paucitatem redactum non valebit implere semper rescindas acutissimis ferramentis subtiliter, ne mota alia pars favorum, cogas apes domicilia concussa deserere. Nocet apibus plerumque felicitas sua; nam si nimiis floribus annus exuberat, dum solam curam gerendi mellis exercent, de prole nil cogitant; cuius omissa reparatione, populus idem labore confectus extinguitur, totius gentis exitio. Itaque cum mellis nimietatem videris ex florum grandi continua messe defluere, interiectis ternis diebus, clauso foramine, non eas patiaris exire. Ita ad generandum sobolem se conferent. Nunc circa calendas aprilis curandi sunt alvei, ut omnia purgamenta tollantur; et sordes quas tempus contraxit hybernum et vermiculi et tinee et aranee, quibus corrumpitur usus favorum; et papiliones, qui vermiculos stercore suo faciunt nasci: tunc fumus incensi sicci bubulli stercoris adhibeatur, qui aptus est
Abbreviated transcription (Latin):
labor ẽ tolerat . & neglegentiã ꝓpe modũ ñ recusat: De apibus
ocmense : maxime apibus solet morbus incumbere
Ilam post hiberna ieiuna tity malli &ul miamaris floribus
qui prius nascuntur auidius ad p&itis. solutionẽ uentris incur¬
runt & pere unt : nisi ad fueris uel ocitate remedii: Prae bebis
ergo mali granati cumuino minneo grana contrita. uel uuae pasȩ
cumrore syriaco & austeriumo: uel simul omnia leuigata et in¬
cocta uino aspero. quȩ deinde inligneis canalibus refrigerata
ponantur : Itemros marinus aqua mulsa decoctus congelatur
et in imbrice ponitur sucus huius modi : Qđ si horridȩ uident᷑
atq contracte torpere silentio & mortuarũ corpora frequent̃
efferre : canalibus ex canna factis. mel cũ galle puluere uel sicce
rosȩ coctum debebis in fundere : Illud ante omma expediet:
ut putres partes fauorũ uel uacuas ceras quas aliquocasu examen

Expanded text:
laborem tolerat et negligentiam propemodum non recusat. DE MORBISlaborem tolerat et negligentiam propemodum non recusat. DE MORBISoc mense maxime apibus solet morbus incunbere, nam post hyberna ieiunia, titimalli et ulmi amaris floribus qui prius nascuntur avidius appetitis, solutionem ventris incurrunt et pereunt, nisi affueris velocitate remedii. Prebebis ergo maligranaticum vino amineo grana contrita, vel vue passe cum rore syriaco et austero vino; vel simul omnia coniugata, purgata et incocta vino aspero, que deinde in ligneis canalibus refrigerata ponantur. Item ros marinus aqua mulsa decoctus congeletur et in imbrice ponatur succus huiusmodi. Quod si horride videntur atque contracte torpore et silentio et mortuarum corpora frequenter auferre et canalibus ex canna factis, mel cum galle pulvere, vel sicce rose coctum, debebis infundere. Illud ante omnia expediet, ut putres partes favorum, vel vacuas ceras, quas aliquo casu examen
Abbreviated transcription (Latin):
ta non spernet & raptus in lecebris generessui in ꝑmixtionẽ
consentiet alion: Simor su furens lȩdit obiectas aliquatenus labore
mitescat: Creant᷑ exequo & asina uelo nigro & equa sed generosi¬
usnuillũ est huius modi animal. quam quod asino creante nascaeur:
Utiles tam̃ ad misarii nascentur exonagro & asina: quipost in sobole
setutura. agilitatem fortitudinẽq restituant : Ad missar iuis tam̃
asinus sit huius modi : corpore amplo, solido musculoso strictis
& fortibus menbris nigriuel inuniri maxime coloris autrabei
Iuitamen sidiscolores pilos inpalpebris aut aurib geret. c̃olorem
sobolis plerumq: uariabit : minor trimo : maior decenni nonde¬
bet ad mitti: Annicula mula debet amatre depelli. & ꝑ montes
asperos pasci : ut itineris laborẽ intenera aetate solidata con¬
temnat : Minor uero a sellus maxime agro necessarius est : qui &

Expanded text:
tata non spernet et raptus illecebris generis sui in permixtione tata non spernet et raptus illecebris generis sui in permixtione consentiet alieni, si morsu furens ledit obiectas, aliquatenus labore mitescat. Creantur ex equo et asina, vel ex onagro et equa. Sed generosius nullum est huiusmodi animal quam quod asino creante nascetur. Utiles tamen admissarii nascentur ex onagro et asina, qui post in sobole secutura agilitatem fortitudinemque restituant. Admissarius tamen asinus sit huiusmodi; corpore amplo, solido, musculoso, strictis et fortibus membris, nigri vel murini maxime coloris, aut rubei, qui tamen si discolores pilos in palpebris aut auribus geret, colorem sobolis plerumque variabit. Minor trimo maior decenni non admitte. Annicula mula debet a matre depelli et per montes asperos pasci, ut iuvenis, laborem, in tenera etate solidata, non contemnat, minor vero asellus maxime agro necessarius est, qui et
Abbreviated transcription (Latin):
gutͥta corpora. testiculi pares exigui & ceteri quȩ in patribus
dicta sunt. mores ut uel ex sum ma qui&e facile concitentur.
uel ex incitata festinatione non difficile teneant᷑: Aaetatis
consideratio talis est: bimo et sex mensũ dentes medii superiores cadunt :
quadrimo canini mutant᷑. In fra sextũ annũ molares suꝑiorescidunt:
Sexto anno quos primo mutabit exaequat: septimo anno om̃s dentes
ens explent̾es: Latent abhinc aetatis notae : sed ꝓuectioribus tem¬
pora cauari incipiunt. suꝑcilia canescere. dentos plerũq ꝓminere:
Hoc mense omnia quad rupedia : maxime equos castrare debemus:
a debet eligere. Inqua non uelocitatẽ. sed robor exquirat: Aetas
a quadrima usq in decennem: hiuc admissurae iusta conueniet:
Siasmus equã fastidit ad missus: ostensã prius asinam donec cocundi
uoluptas sollioit&ur adhibemus: qua sub ducta. e qua libido mati¬

Expanded text:
guta corpora; testiculi pares exigui et cetera que in patribus guta corpora; testiculi pares exigui et cetera que in patribus dicta sunt. Mores, ut vel ex summa quiete facile concitentur, vel excitata festinatione non difficile teneantur. Etatis consideratio talis est. Bimo et sex mensium, dentes medii superiores cadunt: quadrimo earum proximi mutantur; infra sextum annum molares superiores cadunt: sexto anno quos primo mutavit exequat: septimo anno omnes dentes eius explentur, latent ab hinc etatis note, sed provectioribus tempora cavari incipiunt, supercilia canescere, dentes plerumque prominere. Hoc mense omnia quadrupedia, maxime equos castrare debemus. a debet eligere, in qua non velocitatem, sed robur exquirat, etas a quadrima usque in decennem huic admissure iusta conveniet. Si asinus equam fastidit admissus, ostensam prius Asinam, donec coeundi voluptas solicitetur, adhibemus: qua subducta, equam libido inci
Abbreviated transcription (Latin):
squilla. naturalia eius infecta libidinẽ concitabunt :deindegra¬
uidȩ nonur geantur . nec famen frigusq: tolerant : nec int̃ se locis
conprimantur angustis : Generosas equas & quae masculos nutri¬
unt alt̃nis annissum mittere debebimus : ut pullis puri& copi¬
osi lactis robur infundant: Cetẽ passim replende: atas inci¬
pientis ad missari quinti anni mitio eẽ. debebit: feminarecte¬
& bima concipiet: quia postdecennium Iners exea soboles &
tarda nasc&eur: Fulli equarũ nati manu tangendi non sunt quia
eos tactus ledit adsiduus Quantũ ratio patitur : defendantur
afrigore: Inpullis ꝓ aetatis merito ea sunt consideranda quȩ
signũ bonȩ indolis monstrant : quȩ in patribus uel matribus
spectanda prȩcepi Dabit & hilaritas alacritas agilitasq docu¬
mentum : Nunc domandi sunt pulli : ubi tempus bimȩ aetatis
excesserint: Consideranda sunt magna: longa. musculosa & ar¬

Expanded text:
squilla naturalia eius infecta, libidinem concitabunt, deinde grasquilla naturalia eius infecta, libidinem concitabunt, deinde gravide non urgeantur, nec famem frigusque tolerent, nec inter se locis comprimantur angustis. Generosas equas et que masculos nutriunt, alternis annis submittere debebimus, ut pulli puri sint et copiosi, lactis robur infundant, cetere passim replende. Etas incipientis admissarii, quinti anni initio esse debebit, femina recte bima concipiet: quia post decennium iners ex ea nascetur soboles et tarda. Pulli equarum nati manu tangendi non sunt, quia eos tactus ledit asssiduus; quantum ratio patitur defendantur a frigore. In pullis pro etatis merito ea sunt consideranda, que signum bone indolis monstrant, que in matribus vel partibus spectanda precepi, dabit et hilaritas alacritas agilitasque documentum. Nunc etiam domandi sunt pulli, ubi tempus bime etatis excesserint. Consideranda autem sunt magna, longa, musculosa et ar