comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bigi posse in quo non aut res controu̾siam faciat: aut uerba. Res
aut de uero. aut de recto aut de nomine. uerba aut de ambiguo aut
de contrario. Nam si quando aliud in sententia uidetur ẽẽ. aliud ĩ
uerbis. genus est quodlam ambigui quod ex p̃terito uerbo fieri
solet. in quo quidem quod est ambiguoꝵ proprium res duas sigͥ¬
ficari uidemus cum tam pauca sint gnã causarum. etiam argumẽ¬
torum p̃cepta pauca tradita sunt e quib ducant᷑ duplices loci. uni
ex rebus ip̃is. alteri assumpti.
Ractatio igitur rerum efficit admirabilem orͣonem. nam
ip̃e quidem res in perfacili cognitione uersant. Quidẽi:
iam sequitur quod quidem. artis sit nisi ordiri oronem. in quo
aut concilietur auditor: aut erigatur aut paret se ad discenduz
Rem breuiter exponere: et probabiliter et aꝑte. ut quid agatur.
intelligi possit. Sua confirmare. aduersaria euertere atq effice

Expanded text:
bigi posse in quo non aut res controversiam faciat aut verba: res bigi posse in quo non aut res controversiam faciat aut verba: res aut de vero aut de recto aut de nomine, verba aut de ambiguo aut de contrario. Nam si quando aliud in sententia videtur esse aliud in verbis, genus est quoddam ambigui quod ex praeterito verbo fieri solet, in quo quod est ambiguorum proprium res duas significari videmus. cum tam pauca sint genera causarum, etiam argumentorum praecepta pauca sunt. Traditi sunt e quibus ea ducantur duplices loci: uni e rebus ipsis, alteri adsumpti. Tractatio igitur rerum efficit admirabilem orationem; nam ipsae quidem res in perfacili cognitione versantur. Quid enim iam sequitur, quod quidem artis sit, nisi ordiri orationem, in quo aut concilietur auditor aut erigatur aut paret se ad discendum; rem breviter exponere et probabiliter et aperte, ut quid agatur intellegi possit; sua confirmare, adversaria evertere, eaque efficere
Abbreviated transcription (Latin):
dem bumana. Tus cuuile teneat. quo egent causae forenses quotidie.
Quid est enim turpius ꝗͣ legitimaꝵ. et cuulium controuersiaꝵ. patroci¬
nia suscipe cum sis legum et cuulis uiris ignarus. Cognoscat etiam
renum gestarum. et memoriaxe ueteris ordinem maxime. s. nr̃e ciuitatis
nobis attici nr̃i leuauit labor. qui conseruatis notatisq temporib cu
nilul illustre p̃termitteret annoꝵ septingentoꝵ mẽoriam uno libro
collocauit. Uescire aut̃ quid ante ꝗͣ natus sis acciderit id est semper
cẽ puerum. Quid enim est xetas hominũ nisi ea memoria rerum uete¬
rum cum suꝑiorum aetate contexitur. Cõmemoratio aũt antiquita¬
tis. exemplorumq prolatio sum̃a cum delectatione et auctoritate
oroni affert et fidem. Sic igitur instructus ueniet ad cãs qui¬
rum hẽbit gn̾a primum ip̃a cognita. Ent enim ei ꝑspectum nibil ã¬

Expanded text:
dem humana. Ius civile teneat, quo egent causae forenses cotidie. dem humana. Ius civile teneat, quo egent causae forenses cotidie. Quid est enim turpius quam legitimarum et civilium controversiarum patrocinia suscipere, cum sis legum et civilis iuris ignarus? cognoscat etiam rerum gestarum et memoriae veteris ordinem, maxime scilicet nostrae cnobis Attici nostri levavit labor, qui conservatis notatisque temporibus, nihil cum inlustre praetermitteret, annorum septingentorum memoriam uno libro conligavit. Nescire autem quid ante quam natus sis accident, id est semper esse puerum. Quid enim est aetas hominis, nisi ea memoria rerum veterum cum superiorum aetate contexitur? commemoratio autem antiquitatis exemplorumque prolatio summa cum delectatione et auctoritatem orationi adfert et fidem. sic igitur instructus veniet ad causas, quarum habebit genera primum ipsa cognita. Erit enim ei perspectum nihil am
Abbreviated transcription (Latin):
et ractatos locos. Nihil enim de religione. nibil de more. niluil de pie¬
tate nibil de caritate patriae: nihuil e bonis rebus aut malis. nihil
de uirtutib aut uicuis. nihil de officiis nibal de dolore: nihil de uolu¬
ptate nibil de ꝑturbationib animi et erroribus. que saepe cadunt ĩ
causas. et ieuinius agunt᷑ nihil unꝗͣ sine ea scientia. quam dixigra¬
uiter. ample. et copiose. dici. et explicari põt. De materia loquor:
orationis etiam nunc. non de ip̃ogne̾ dicendi. Uolo enim prius
hẽat orator rem de qua dicat. dignam auribus eruditis. qͥ cogitẽ
quibus uerbis quidq dicat. Quem etiam quo graudior sit. et
quodam mõ excelsior: ut de pericle dixi supra. Ne phasicoru
quidem ẽẽ ignarum uolo. Omnia profecto cum se a calestibus
cebus referet᷑ ad humanas excelsius. magnificentiusq et dicet. et
sentiet. Cum illa diuina cognouit noło ne ignoret ne haee qui¬

Expanded text:
notos ac tractatos locos. Nihil enim de religione, nihil de morte, nihil de pienotos ac tractatos locos. Nihil enim de religione, nihil de morte, nihil de pietate, nihil de caritate patriae, nihil de bonis rebus aut malis, nihil de virtutibus aut vitiis, nihil de officio, nihil de dolore, nihil de voluptate, nihil de perturbationibus animi et erroribus, quae saepe cadunt in causas et ieiunius aguntur, nihil, inquam, sine ea scientia quam dixi graviter ample copiose dici et explicari potest. de materia loquor orationis etiam nunc, non de ipso genere dicendi. Volo enim prius habeat orator rem de qua dicat, dignam auribus eruditis, quam cogitet quibus verbis quidque dicat aut quo modo ; quem etiam, quo grandior sit et quodam modo excelsior, ut de Pericle dixi supra, ne physicorum quidem esse ignarum volo. Omnia profecto, cum se a caelestibus rebus referet ad humanas, excelsius magnificentiusque et dicet et sentiet. cum illa divina cognoverit, nolo ignoret ne haec qui
Abbreviated transcription (Latin):
ddisceptant conuenit. quid sit illud quod ambigitur. nec recte disseĩ
unꝗͣ nec adexitum ꝑueniri põt. Explicanda est uerbis mens nostra
de quaq re. atq inuoluta rei notitia. diffiniendo apienda est. Si qđ
est diffinitio oratio: quae quid sit id de quo agitur oñdit. ꝗ̃breuissĩe
Tum ut scis explicato gnẽ cuiusq rei uidendum est quae sit eius gnis
forma siue partes: ut in eas tubuatur omnis orͣo. Erit igitur hiaeci
facultas in eo quem uolumus ẽẽ eloquentem: ut diffinire rem possit.
nec id faciat tam p̃sse. et anguste. ꝗͣ in illis eruditissimis disputatio¬
nibus sier solet. sed cum explanatius: tum etiam uberius. et ad cõe
udicium ppłaremq intelligentiam accõmodatius. Iodemq etiam eũ
res postulabit genus uniuersum in spẽs certas. ut nulla neq praeter¬
adhoc tempus: quoniam ut supra dixi. iudicem eẽ me. non doctorem

Expanded text:
disceptant convenit quid sit illud quod ambigitur, nec recte disseri disceptant convenit quid sit illud quod ambigitur, nec recte disseri umquam nec ad exitum perveniri potest—, explicanda est saepe verbis mens nostra de quaque re atque involuta rei notitia definiendo aperienda est, si quidem est definitio oratio, quae quid sit id de quo agitur ostendit quam brevissime; tum, ut scis, explicato genere cuiusque rei videndum est quae sint eius generis sive formae sive partes, ut in eas tribuatur omnis oratio. erit igitur haec facultas in eo quem volumus esse eloquentem, ut definire rem possit nec id faciat tam presse et anguste quam in illis eruditissimis disputationibus fieri solet, sed cum explanatius tum etiam uberius et ad commune iudicium popularemque intellegentiam accommodatius; idemque etiam, cum res postulabit, genus universum in species certas, ut nulla neque praeterad hoc tempus, quoniam, ut supra dixi, iudicem esse me, non doctorem
Abbreviated transcription (Latin):
fallit. duplicem hẽt dicendi uiam. Nam et ĩp̃e aristoteles tradi¬
dit p̃cepta plurima disserendi. et postea qui dialectici dicuntur.
spinosiora multa peperunt. Ego eum censeo qui eloquentiae laude
ducatur. non eẽ carum rerum omnino rudem. Sed uel illa antiqua
uel hac chryppi disciplina institutus: nouerit primum uim natãm
genera uerboꝵ et simplicium et copulatoꝵ deinde quot modis ꝗo¬
q dicatur qua ratione uerum falsumue sit iudicetur quid efficiat
equoq quid cuiq conseq̃ns sit: quidue contrarum. Cumq amb̾¬
que multa dicantur: quomõ quidq eorum dinidi explanarique
o̾porteat. haec teuenda sunt oraton. sxepe enim occurrunt. Sed ꝗqa
sua sponte squalidiora sunt: adhibendus erit in hs explicandis qũi¬
dam orõnis nitor. Et quoniam in omnib quae rõne docentur est uiͣ
pimum constituendum est quid quidq sit: nisi enim inter eos ꝗ

Expanded text:
fallit, duplicem habuit docendi viam. Nam et ipse Aristoteles tradifallit, duplicem habuit docendi viam. Nam et ipse Aristoteles tradidit praecepta plurima disserendi et postea qui dialectici dicuntur spinosiora multa pepererunt. ego eum censeo qui eloquentiae laude ducatur non esse earum rerum omnino rudem, sed vel illa antiqua vel hac Chrysippi disciplina institutum. Noverit primum vim, naturam, genera verborum et simplicium et copulatorum; deinde quot modis quidque dicatur; qua ratione verum falsumne sit iudicetur; quid efficiatur e quoque, quid cuique consequens sit quidve contrarium; cumque ambigue multa dicantur, quo modo quidque eorum dividi explanarique oporteat. Haec tenenda sunt oratori—saepe enim occurrunt—, sed quia sua sponte squalidiora sunt, adhibendus erit in his explicandis quidam orationis nitor. et quoniam in omnibus quae ratione docentur et via primum constituendum est quid quidque sit—nisi enim inter eos qui
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗͣ aliuid uidetur oratio eẽ: aliud disputatio: nec idem loqui esse
quod dicere. Attam̃ utrunq disserendum est. disputandi ratio et
loquendi. cdialeticorum sit. oratorum enim dicendi et ornandi. Te¬
no quidem ille. a quo disciplina Stoicorum est. manu de monstra¬
re solebat. quid inter has artes intereẽt. Nam cum comp̃sserat
digytos. pugnumq fecerat. dialecticam aiebat huiusmõi esse.
cum aũt dedux̾at: et manum dilatauerat: palmae illius similez
eloquentiam eẽ dicebat. Atq etiam ante hunc Aristoteles prin¬
cipio artis rhetorica dicit illam artem quasi ex altera parte respõ¬
dere dialecticae: ut hoc uidelicet differant interse.q liaec ratio di¬
cendi latior sit: illa loquendi contractior. Uolo igitur huic sum¬
mo omnem quae ad dicendum trahi possit. loquendi rõnem esse
notam. quae quidem res. qđ te his artibus eruditum minimei

Expanded text:
quam aliud videtur oratio esse aliud disputatio, nec idem loqui esse quam aliud videtur oratio esse aliud disputatio, nec idem loqui esse quod dicere, ac tamen utrumque in disserendo est: disputandi ratio et loquendi dialecticorum sit, oratorum autem dicendi et ornandi. Zeno quidem ille, a quo disciplina Stoicorum est, manu demonstrare solebat quid inter has artis interesset; nam cum compresserat digitos pugnumque fecerat, dialecticam aiebat eius modi esse; cum autem deduxerat et manum dilataverat; palmae illius similem eloquentiam esse dicebat. atque etiam ante hunc Aristoteles principio artis rhetorical dicit illam artem quasi ex altera parte respondere dialecticae, ut hoc videlicet differant inter se quod haec ratio dicendi latior sit, illa loquendi contractior. Volo igitur huic summo omnem quae ad dicendum trahi possit loquendi rationem esse notam; quae quidem res, quod te his artibus eruditum minime
Abbreviated transcription (Latin):
tiens uult arripit: et agrauissimo discedens: eo potissimum delabi¬
tur. clamores tam̃ tum᷑ mouet: et tum in dicendo plurimum effic̃
cum grauitatis locis utitur:
Ed ab hoc parumꝑ abeamus: quando quidem degne non bͥ
homine quaerimus: rei potius idest eloquentiae iuim. et nãz
explicemus. Illud tam̃ qđ ante diximus meminerimus: nibil nos
p̃cipiendi causa ẽẽ dicturos: atq ita potius acturos: ut existimatio¬
ne uideamur loqui. non magisterio. in quo tam̃ longius saepe pro¬
gredimur: ꝙ uidemus non te haec solum ẽẽ lecturum: qui ea mul¬
to ꝗ̃ nos. qui quasi docere uidemur. hẽas notiora: sed hunc libru
etiam si minus nr̃a cõmendatione: tuo tamen nomine diuulgai
neceẽ est. R em igitur persequi eloquentis puto. non eam tantũ¬
hẽre facultatem. qua sit eius propria. fuse. lateq dicendi: Sed ⁊
uicinam eius ac finitimam di alecticorum scĩam assumere: quan¬

Expanded text:
otiens vult arripit et a gravissimo discedens eo potissimum delabiotiens vult arripit et a gravissimo discedens eo potissimum delabitur. Clamores tamen tum movet et tum in dicendo plurimum efficit, cum gravitatis locis utitur. sed ab hoc parumper abeamus, quando quidem de genere, non de homine quaerimus: rei potius, id est eloquentiae vim et naturam explicemus. Illud tamen quod iam ante diximus meminerimus, nihil nos praecipiendi causa esse dicturos atque ita potius acturos ut existimatores videamur loqui, non magistri. In quo tamen longius saepe progredimur, quod videmus non te haec solum esse lecturum, qui ea multo quam nos qui quasi docere videmur habeas notiora, sed hunc librum etiam si minus nostra commendatione, tuo tamen nomine divulgari necesse est. esse igitur perfecte eloquentis puto non eam tantum facultatem habere quae sit eius propria, fuse lateque dicendi, sed etiam vicinam eius ac finitimam dialecticorum scientiam adsumere. Quam
Abbreviated transcription (Latin):
tus. qui non solum in dissimillimis ꝑsonis satisfaciebant cum t̃m
in suis uersarent᷑. Sed et comoedum in tragoediis: et tragoedum
in comoediis admõm placere uidimus. Ego non elaborem: Cu
dico me: te brute dico. nam in me quidem iam pridem effectum
est quod futuium fuit. Tu aut̃ eodem mõ om̃s causas ages: aut a¬
liquod causarum genus repudiabis. aut in usdem causis perpetu¬
um et eundem sp̃m sine ulla cõmutatione obtinebisDemos¬
sthenes quidem: cuius nuper inter imagines tuas. aut tuorum:
q eum credo amares cum ad te in tuscusanum uenissem. umnagĩe
ex xere uidi. nil lysiae subtilitate cedit: nil argutus et acuminẽ Ho¬
picli nil lenitate aeschini et splendore uerborum. Multa suntei
tote orõnes subtiles: ut contra leptinem. multa totȩ graues. ut
queclim philippice multe uarre ut contra eschinem. false lega¬
tionis. ut contra eundem procã ctesiphontis. Lam illud medium qͦ¬

Expanded text:
tius, qui non solum in dissimillimis personis satis faciebant, cum tamen tius, qui non solum in dissimillimis personis satis faciebant, cum tamen in suis versarentur, sed et comoedum in tragoediis et tragoedum in comoediis admodum placere vidimus: ego non elaborem? cum dico me, te, Brute, dico; nam in me quidem iam pridem effectum est quod futurum fuit; tu autem eodem modo omnis causas ages? aut aliquod causarum genus repudiabis? aut in isdem causis perpetuum et eundem spiritum sine ulla commutatione obtinebis? demosthenes quidem, cuius nuper inter imagines tuas ac tuorum, quod eum credo amares, cum ad te in Tusculanum venissem, imaginem ex aere vidi, nil Lysiae subtilitate cedit, nihil argutiis et acumine Hyperidi, nil levitate Aeschini et splendore verborum. multae sunt eius totae orationes subtiles, ut contra Leptinem; multae totae graves, ut quaedam Philippicae; multae variae, ut contra Aeschinem falsationis, ut contra eundem pro causa Ctesiphontis. Iam illud medium qu
Abbreviated transcription (Latin):
dolescentis non tam re et maturitate. ꝗͣ spe et expectatione lauda¬
ti. Ab hac indole iam illa matura uxor generi nouerca. filiae pellẽ
Nec uero hic erat unus ardor in nobis ut hoc mõ omnia diceremꝰ.
lpa enim illa pro Roscio iuuenilis redundantia multa hẽt attenua¬
ta: quaecdam etiam paulo hilariora. At pro abito. pro cornelio.
compluresq alixe nemo enim orator tam multa ne in graeco qui¬
dem ocio scripsit q̃multa sunt nr̃a ea quae sunt hanc ip̃am hẽnt o¬
quam probo uarctatem. An ego homero. ennio reliquis poetis
maxime tragicis concederem: ut ne omnib locis eadem contẽtio¬
one uterentur: crebroq: mutarent: nonnunꝗͣ etiam ad quotidi¬
anum genus sermonis accederent: ip̃e nunꝗͣ ab illa acerrima cõ¬
tentione descenderem: Sed quid poetas diuino ingenio profẽo
histriones eos uidemus: quibus nihil posset in suo geu̾ere ẽẽ p̃stan¬

Expanded text:
dulescentis non tam re et maturitate quam spe et exspectatione laudadulescentis non tam re et maturitate quam spe et exspectatione laudati. Ab hac etiam indole iam illa matura: vxor generi, noverca filii, filiae paelex. nec vero hic erat unus ardor in nobis ut hoc modo omnia diceremus. Ipsa enim illa pro Roscio iuvenilis redundantia multa habet attenuata, quaedam etiam paulo hilariora, ut pro Habito, pro Cornelio compluresque aliae. Nemo enim orator tam multa ne in Graeco quidem otio scripsit quam multa sunt nostra, eaque hanc ipsam habent quam probo varietatem. an ego Homero, Ennio, reliquis poetis et maxime tragicis concederem ut ne omnibus locis eadem contentione uterentur crebroque mutarent, non numquam etiam ad cotidianum genus sermonis accederent: ipse numquam ab illa acerrima contentione discederem? sed quid poetas divino ingenio profero? histriones eos vidimus quibus nihil posset in suo genere esse praestan
Abbreviated transcription (Latin):
uir auditus eloquens nemo erat. Atqui si antonio crassus eloq̃ns
uisus non est: aut sibi ip̃e nunꝗͣ Cotta uisus eẽt. nunꝗͣ Sulpicius o
nunꝗͣ hortensius. nihil enim ample cotta: nihil leniter Sulpiciuᷤ
non multa grauiter hortensius. Supiores magis ad omine genus
apti. Crassum dico et antonium. leuinas igitur huius multiplicis
generis dicendi incredibilia studia conuertimus. Quantis illa clamꝰ¬
nbus adolescentuli diximus de supplicio parricidarum: qua nequa¬
ꝗ̃ satis deferuisse. post aliquanto sentire coepimus. Quid enum tã
comune ꝗͣ sp̃s uiuis: terra mortuis. mare siuctuantib. litus eiectis.
Ita uiuunt dum possunt. ut ducere animam de caelo non queant.i
ita moriunt᷑ ut eorum ossa terra non tangat. lta iactantur fiuctib
ut nunꝗͣ alluantur. ita postremo eiiciuntur ut ne ad saxa quidem
mortui conquiescant. et qua sequunt. Sunt enim omnia sicut a¬

Expanded text:
, auditus eloquens nemo erat. atqui si Antonio Crassus eloquens , auditus eloquens nemo erat. atqui si Antonio Crassus eloquens visus non est aut sibi ipse, numquam Cotta visus esset, numquam Sulpicius, numquam Hortensius; nihil enim ample Cotta, nihil leniter Sulpicius, non multa graviter Hortensius; superiores magis ad omne genus apti, Crassum dico et Antonium. Ieiunas igitur huius multiplicis generis dicendi audiendi incredibilia studia convertimus. quantis illa clamoribus adulescentuli diximus de supplicio parricidarum , quae nequaquam satis defervisse post aliquanto sentire coepimus: Quid enim tam commune quam spiritus vivis, terra mortuis, mare fluctuantibus, litus eiectis? ita vivunt, dum possunt, ut ducere animam de caelo non queant; ita moriuntur ut eorum ossa terram non tangant; ita iactantur fluctibus ut numquam adluantur; ita postremo eiciuntur ut ne ad saxa quidem mortui conquiescant, et quae sequuntur; sunt enim omnia sic ut a
Abbreviated transcription (Latin):
mur: at quid deceat uidemus. nec enim nunc de nobis: sed de re
dicimus. in quo tantum abest ut nr̃a miremur: et usq eo diffici¬
les. ac morosi sumus. ut nobis non satisfaciat ip̃e demosthenes:
qui quanꝗͣ unus eminet inter om̃s in omni genere dicendi: tam̃
non semꝑ implet aures meas. ita sunt auidxe et capaces. etiam se¬
pe aliquid ĩmensum infinitumq desiderant. Sed tamen q̃m et
hunc tu oratorem cum eius studiosissimo lamene cum ẽes athenis
totum diligentissime cognouisti. nec cum dimittis e manib: et tñ
nr̃a etiam lectitas. Uides profecto illum multa ꝑficere: nos multa
conari. Illum posse nos uelle quocunq mõ ciusa postulet dicere
Sed ille magnus nam et successit ille magnis. et maximos oratores
hũit aquases nos minus magnum fecissemus siquidem potuisse¬
mus quo contendimus ꝑuenire inea urbe in qua ut ait Antonius¬

Expanded text:
uimur; at quid sequi deceat videmus. Nec enim nunc de nobis, sed de re uimur; at quid sequi deceat videmus. Nec enim nunc de nobis, sed de re dicimus; in quo tantum abest ut nostra miremur, et usque eo difficiles ac morosi sumus, ut nobis non satis faciat ipse Demosthenes; qui quamquam unus eminet inter omnis in omni genere dicendi, tamen non semper implet auris meas; ita sunt avidae et capaces et saepe aliquid immensum infinitumque desiderant. sed tamen, quoniam et hunc tu oratorem cum eius studiosissimo Pammene, cum esses Athenis, totum diligentissime cognovisti nec eum dimittis e manibus et tamen nostra etiam lectitas, vides profecto ilium multa perficere, nos multa conari, ilium posse, nos velle quocumque modo causa postulet dicere. Nam ille magnus et successit ipse magnis et maximos oratores habuit aequalis; nos minus. Magnum fecissemus, si quidem potuissemus quo contendimus pervenire in ea urbe in qua, ut ait Antonius
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃a quam nullis nisi m̃tis oculis uidere possumus. Is erit ignur elo¬
quens ut illud idem iteremus qui poterit parua sũmisse. modica tẽ¬
perate. magna grauiter dicere. Tota mihi causa pro Cecinna de u̾¬
bis interdicti fuit. Res inuolutas diffiniendo explicauimus. Ius
ciuile laucdauimus. uerba ambigua distinximus. fuit ornandus
in manilia lege Pompeius temꝑata orͣone ornandi copiam ꝑsecu¬
ti sumus. lus omne retinendae maiestatis Rabirii causa contineba¬
tur. Ergo in eo gnͣe amplificationis exaisimus. At haec interdu:
tempancda et uarianda sunt. Quodigitur in accusationis.uii. li¬
biis non reꝑitur genus: quod in Abiti: quodin comelii: quodĩ
plurimis nr̃is defensionib: Quae exempla selegissem. nisi uel no¬
ta cẽ arbitrarer. uel possent legere qui quaererent. Nulla est enim
ullo in genere laus oratoris. cuus in nrĩs orationib non sit aliqua
si non ꝑfectio. at conatus tamen. atq adumbratio. Si non asseꝗ¬

Expanded text:
ipsa, quam nullis nisi mentis oculis videre possumus. Is erit igitur eloquens, ut idem illud iteremus, qui poterit parva summisse, modica temperate, magna graviter dicere. tota mihi causa pro Caecina de verbis interdicti fuit: res involutas definiendo explicavimus, ius civile laudavimus, verba ambigua distinximus. Fuit ornandus in Manilia lege Pompeius: temperata oratione ornandi copiam persecuti sumus. Ius omne retinendae maiestatis Rabiri causa continebatur: ergo in ea omni genere amplificationis exarsimus. at haec interdum temperanda et varianda sunt. Quod igitur in accusationis septem libris non reperitur genus? quod in Habiti? quod in Corneli? quod in plurimis nostris defensionibus? quae exempla selegissem, nisi vel nota esse arbitrarer vel ipsi possent legere qui quaererent. Nulla est enim ullo in genere laus oratoris cuius in nostris orationibus non sit aliqua si non perfectio, at conatus tamen atque adumbratio. non adseq
Abbreviated transcription (Latin):
auribus instamare rem coepit: furere aꝑud sanos. et quasi inter so¬
brios. baccari uinolentus uidetur. Tenemus igitur brute quẽ
quaerimus. sed animo. nam manu si p̃hendissem. ne ip̃e quidem
sua tanta eloquentia milii ꝑsuasset. ut se dimuterem. Sed iuẽ¬
tus profecto est ille eloquens. quem nunꝗͣuidit antonius. Quis
est igitur is: Complectar breui. disseram pluribus. Is est enime¬
loquens. qui et humili a subtiliter et magna grauiter. et mediocn᷑
tempate põt dicere. Nemo is in quies unq̃ fuit. nedum tu iudeĩs.
Ego enim quid desiderem. non quid uiderim disputo. redeoq:
ad illam platonis. de qua dixeram rei formam et spẽm: quam et¬
si non cenimus: tamen animo tenere possumus. non enim eloquẽ¬
tem quaero: neq quicꝗͣ mortale et caducum: sed illud ip̃m cuius
qui sit compos sit eloquens: quod nibul est alud nisi eloquentia

Expanded text:
auribus inflammare rem coepit, furere apud sanos et quasi inter soauribus inflammare rem coepit, furere apud sanos et quasi inter sobrios bacchari vinulentus videtur. tenemus igitur, Brute, quem quaerimus, sed animo; nam manu si prehendissem, ne ipse quidem sua tanta eloquentia mihi persuasisset ut se dimitterem. sed inventus profecto est ille eloquens, quem numquam vidit Antonius. Quis est igitur is? complectar brevi, disseram pluribus. Is est enim eloquens, qui et humilia subtiliter et alta graviter et mediocria temperate potest dicere. Nemo is, inquies, umquam fuit. ne fuerit. Ego enim quid desiderem, non quid viderim disputo redeoque ad illam Platonis de qua dixeram rei formam et speciem, quam etsi non cernimus, tamen animo tenere possumus. Non enim eloquentem quaero neque quicquam mortale et caducum, sed illud ipsum, cuius qui sit compos, sit eloquens; quod nihil est aliud nisi eloquentia
Abbreviated transcription (Latin):
brico uersabitur: et si semel constiterit nunꝗͣcadet. Medius ille a¬
utem: quem modicum et temꝑatum uoco. si mõ suum illud satis
instrux̾it. non extimescit ancipites dicendi incertosq casus. Etiã
si quando minus succedet. ut saepe fit magnum tam̃ piculum nõ
adibit. alte enim cadere non põt. At uer̾o hic nr̃ quem pͥncipez
ponimus. grauis. acer. ardens. si ad hoc unum est natus: aut in
hoc solo se exerruit: aut huic gnĩstudet uni: nec suam copiam cũ
illis duobus gnibus temꝑauit maxime est contemnendus. Ille
enim sũmissus qđ acute et ueteratorie dicit sapiens. iam mediu̾
suanis. hic aũt copiosissimus. si nihil est aliud. uix satis sanus ui¬
deri solet. Qui enim nihil põt tranquille. nilul leniter. nibulpar¬
tite. definite. distincte. facete dicere: p̃sertim cum cause partim
tote sint eo mõ. partim aliqua ex parte tractanche. si is non p̃paratis

Expanded text:
brico versabitur et, si semel constiterit, numquam cadet. Medius ille abrico versabitur et, si semel constiterit, numquam cadet. Medius ille autem, quem modicum et temperatum voco, si modo suum illud satis instruxerit, non extimescet ancipites dicendi incertosque casus; etiam si quando minus succedet, ut saepe fit, magnum tamen periculum non adibit: alte enim cadere non potest. at vero hic noster, quem principem ponimus, gravis acer ardens, si ad hoc unum est natus aut in hoc solo se exercuit aut huic generi studuit uni nec suam copiam cum illis duobus generibus temperavit, maxime est contemnendus. Ille enim summissus, quod acute et veteratorie dicit, sapiens iam, medius suavis, hic autem copiosissimus, si nihil aliud est, vix satis sanus videri solet. Qui enim nihil potest tranquille, nihil leniter, nihil partite definite distincte facete dicere, praesertim cum causae partim totae sint eo modo partim aliqua ex parte tractandae si is non praeparatis
Abbreviated transcription (Latin):
lepores. hoc totum e sophistarum fontib deftuxit in forum: sed sp̃¬
tum a subtilibis repulsum a grauibus in ea de qua loquor medioc¬
tate consedit.Fertius est ille amplus. copiosus. grauis orna¬
tus. in quo profecto uix maxima est. hic est enim cuius ornatum
dicendi et copiam admirate gentes. eloquentiam in ciuitatibus plu¬
umum ualere passae sunt. Sed hanc eloquentiam: quae cuisu mag̃
sonituq ferretur: quam suspicerent om̃s: quam admirarent᷑: qua
se assequi posse diffiderent. Huius eloquentiae est tractare animõ
huius omni mõ ꝑmouere. haec mõ ꝑfringit: mõ irrepit in sensus:
Inserit nouas opiniones: euellit insitas. Sed multum interest in¬
ter hoc dicendi genus et supiora. Qui in illo subtili et acuto elabo¬
rauit: ut callide. arguteq diceret. nec quicꝗͣ altius cogitaret: hoci
uno profecto magnus orator est: si non maximus: minimeq in lu¬

Expanded text:
lepores. Hoc totum e sophistarum fontibus defluxit in forum, sed sprelepores. Hoc totum e sophistarum fontibus defluxit in forum, sed spretum a subtilibus, repulsum a gravibus in ea de qua loquor mediocritate consedit. tertius est ille amplus copiosus, gravis ornatus, in quo profecto vis maxima est. Hic est enim, cuius ornatum dicendi et copiam admiratae gentes eloquentiam in civitatibus plurimum valere passae sunt, sed hanc eloquentiam, quae cursu magno sonituque ferretur, quam suspicerent omnes, quam admirarentur, quam se adsequi posse diffiderent. Huius eloquentiae est tractare animos, huius omni modo permovere. Haec modo perfringit, modo inrepit in sensus; inserit novas opiniones, evellit insitas. sed multum interest inter hoc dicendi genus et superiora. Qui in illo subtili et acuto elaboravit ut callide arguteque diceret, nec quicquam altius cogitavit, hoc uno perfecto magnus orator est, et si non maximus; minimeque in lu
Abbreviated transcription (Latin):
pro paruo. Et abutimur uerbis propinquis si opus est. uel quod de¬
lectit uel qđ licet. Iam cum fluxerunt continue plures translatiões
alia plane fit oratio. Itaq genus hoc graȩci appellant allegotiã nomi¬
ne recte gnẽ. Melius ille qui ista omnia tamen translationes uocat
Hae sreqͦuentant phalereus maxime: suntq dulcissima. et quanꝗ̃
translatio est apud eum multa: tamen ĩmutationes nus ꝗͣ crebriores.
Inidem genus orõnis loquor enim de illa modica. ac temꝑata uẽ¬
borum cadunt lumina omnia: multa etiam señtiaꝵ. latae erudite¬
q disputationes ab eodem explicantur: et loci cõmunes sine conten
tione ddicunt. Quid multa: phõrum scholis tales fere euadunt. et
nisi coram erit comparatus ille fortior. per se hic quem dico probab¬
tur. Est enim quoddam etiam insigne. et slorens or̃onis pictum
et expolitum: in quo om̃s uerboium. omnes sententiaꝵ illigantur

Expanded text:
pro parvo; et abutimur verbis propinquis, si opus est vel quod depro parvo; et abutimur verbis propinquis, si opus est vel quod delectat vel quod decet. Iam cum fluxerunt continuo plures translationes, alia plane fit oratio; itaque genus hoc Graeci appellant allhgori/an: nomine recte, genere melius ille qui ista omnia translationes vocat. Haec frequentat Phalereus maxime suntque dulcissima; et quamquam translatio est apud eum multa, tamen immutationes nusquam crebriores. in idem genus orationis—loquor enim de illa modica ac temperata—verborum cadunt lumina omnia, multa etiam sententiarum; latae eruditaeque disputationes ab eodem explicabuntur et loci communes sine contentione dicentur. Quid multa? e philosophorum scholis tales fere evadunt; et nisi coram erit comparatus ille fortior, per se hic quem dico probabitur. est enim quoddam etiam insigne et florens orationis pictum et expolitum genus, in quo omnes verborum, omnes sententiarum inligantur
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯrecos. sed phareus demetrius. meo iudicio p̃stitit caeteris: cuius
d̾ratio cum sedate: placideq loquitur: tum illustrant eam. quasi o¬
steste quedam translata uerba atq ĩmutata. translata dico ut sxpe
iam. quae per ddissimilitudinem ad aliam rem. aut suauitatis. autĩ¬
opirae causa transferunt᷑. mutata in quibus pro uerbo proprio subii¬
citur aliud quod idem significet: sumptum ex re aliqua conseq̃nti
quod quanq̃ transferendio fit.: tamen alio mõ transtulit. cum doxit
enuius arcem et urbem orbas. alio mõ cum pro patria. arcem dixiꝰ¬
set et horridam africam terribili tremere tumultu. cum dicit pro a¬
fas. ĩmutat asticam. hanc hypalagen rhetores. quia quasi sumutã¬
tur uerba pro uerbis methonymian grãmatici uocant. ꝙ nomina
transferunt᷑. Aristoteles aut̃ translationi hec ip̃a subiungit. et abusi¬
onem. quam cathacresin uocant: ut cum minutum dicimus aium:

Expanded text:
Graecos, sed Phalereus Demetrius meo iudicio praestitit ceteris, cuius Graecos, sed Phalereus Demetrius meo iudicio praestitit ceteris, cuius oratio cum sedate placideque liquitur, tum inlustrant eam quasi stellae quaedam translata verba atque immutata. Translata dico, ut saepe iam, quae per similitudinem ab alia re aut suavitatis aut inopiae causa transferuntur; immutata, in quibus pro verbo proprio subicitur aliud quod idem significet sumptum ex re aliqua consequenti. quod quamquam transferendo fit, tamen alio modo transtulit cum dixit Ennius arce et urbe orba sum, alio modo , si pro patria arcem dixisset; et horridam Africam terribili tremere tumultu cum dicit pro Afris immutate Africam : hanc upallagh/n rhetores, quia quasi summutantur verba pro verbis, metwnumi/an grammatici vocant, quod nomina transferuntur; Aristoteles autem translationi et haec ipsa subiungit et abusionem, quam kata/xrhsin vocat, ut cum minutum dicimus animum
Abbreviated transcription (Latin):
facetus: ut ex istis ego nouis atticis talem cognouerim neminem:
cum id certe sit uel maximum atticum. H anc ego udico formam
summissi oratoris: sed magui tam et germami aitici: q̃m quidꝗd
est salsum: aut salubre in oratione. id proprium atticorum est:eq
bus tamen non omnes faceti. lysias satis et hyꝑieles. demades. p̃¬
ter caeteros fertur. Demosthenes minus hẽtur. quo quidem mihai
nibil uidetur urbanius: sed non tam dicax uidetur ꝗͣ facetus. est
autem illud acrions ingenii: hoc maions artis.Ubenus est
aluid aliquantoq robustius. hoc humili de quo dictum est sũmis¬
sus autem ꝗ illud de quo iam dicetur amplissimum. In hoc genẽ
neruoꝵ uel minimum suauitatis aut̃ est uel plurimũ. Est eium
plenius ꝗͣ hoc enucleatum. ꝗ̃ autem illudornatum: copiosumq
sũmissius. huic omnia dicendi ornam̃ta conueniunt. plurimumq
est in hac orõnis forma suauitatis. In quo multi fioruerunt apđ.

Expanded text:
facetiis, ut ego ex istis novis Atticis talem cognoverim neminem, facetiis, ut ego ex istis novis Atticis talem cognoverim neminem, cum id certe sit vel maxime Atticum. hanc ego iudico formam summissi oratoris, sed magni tamen et germani Attici; quoniam quicquid est salsum aut salubre in oratione, id proprium Atticorum est. E quibus tamen non omnes faceti: Lysias satis et Hyperides, Demades praeter ceteros fertur, Demosthenes minus habetur; quo quidem mihi nihil videtur urbanius, sed non tam dicax fuit quam facetus; est autem illud acrioris ingeni, hoc maioris artis. vberius est aliud aliquantoque robustius quam hoc humile de quo dictum est, summissius autem quam illud de quo iam dicetur amplissimum. Hoc in genere nervorum vel minimum, suavitatis autem est vel plurimum. Est enim plenius quam hoc enucleatum, quam autem illud ornatum copiosumque summissius. huic omnia dicendi ornamenta conveniunt plurimumque est in hac orationis forma suavitatis. In qua multi floruerunt apud
Abbreviated transcription (Latin):
neri orationis. asꝑgentur etiam sales qui in dicendo nimium quãtu
ualent: quoꝵ duo genera sunt: unum facetiarum. alterum dicacit᷑¬
tis. utetur utroq: sed altero in narrando aliquid uenuste: altero in
iaciendo mittendoq ndiculo. Cuius gn̾a plura sunt. S nunc ali¬
ud agimus. Illud admonemus tamen udiculo sic usurum oratorez
ut nec nunis frequenti. ne scumle sit: nec suboscaeno: ne inunicum:
nec petulanti ne improbum: nec in calamitatem ne inhumanum:
nec in facinus. ne odu locum risus occupet. neq aut sua ꝑsona: aut
uidicum: aut tempore alienum. kaec enim ad illud indecoꝵ referũ¬
tur. Uitabit etiam quaesita: nec tempore ficta: sed domo allata. quͣ
plaerunq sunt frigida. parcet et amicicus. et dignitatib. Uitabit
insanabiles contumelias. tantummõ aduersarios figet: nec eos tñ
semper. nec omnis: nec omni mõ: quib exceptis sic utetur sale et

Expanded text:
neri orationis aspergentur etiam sales, qui in dicendo nimium quantum neri orationis aspergentur etiam sales, qui in dicendo nimium quantum valent; quorum duo genera sunt, unum facetiarum, alterum dicacitatis. Vtetur utroque; sed altero in narrando aliquid venuste, altero in iaciendo mittendoque ridiculo, cuius genera plura sunt; sed nunc aliud agimus. illud admonemus tamen ridiculo sic usurum oratorem ut nec nimis frequenti ne scurrile sit, nec subobsceno ne mimicum, nec petulanti ne improbum, nec in calamitatem ne inhumanum, nec in facinus ne odii locum risus occupet, neque aut sua persona aut iudicum aut tempore alienum. Haec enim ad illud indecorum referuntur. vitabit etiam quaesita nec ex tempore ficta, sed domo adlata, quae plerumque sunt frigida. Parcet et amicitiis et dignitatibus, vitabit insanabilis contumelias, tantum modo adversarios figet nec eos tamen semper nec omnis nec omni modo. Quibus exceptis sic utetur sale et
Abbreviated transcription (Latin):
et clamorem requirent. erunt ab hac sũmissione orationis alienȩ
caeteris promiscue poterit uti. continuationem uerborum modo
relaxet et diuidat utaturq uerbis qͥusitatissimis translationibꝰ¬
q̃ mollissimis. Etiam illa sententiaꝵ lumina assumat quae non erunt
uaehementer illustria. non faciet rem .p. loquentem nec ab inferis mõ¬
tuos excitabit. nec accruatim multa freq̃ntans una complexione de¬
uinciet. Ualentioꝵ haec laterum sunt. nec ab hoc quem informamus
aut expectanda aut postulanda. Ent enim ut uoce sic etiam orone
supp̃ssior. sed plaeraq ex illis conuenient etiam huic tenuitati. quanq̃
usdem ornam̃tis utetur horridius: talem enim inducimus. Acce¬
dit actio non tragica: nec scxnȩ: sed modica iactatione corporis. uul¬
tu tamen multa conficiens: non hoc quo ducuntur os ducere: sedillo
quo significant ingenue: quo sensu. quodq pronuncient. Huic ge

Expanded text:
et clamorem requirent, erunt ab hac submissione orationis alienae: et clamorem requirent, erunt ab hac submissione orationis alienae: ceteris promiscue poterituti. Continuationem verborum modo relaxet, et dividat, utaturque verbis quam usicatissimis, tanslationibam mollissimis. Etiam illa verborum lumina assumat, quae non erunt vehementer illustria. Non faciet Rempubl. loquentem, nec ab inferis mortuos excitabit, nec acervatim multa frequentans una complexione devinciet. Valentiorum hasc laterum sunt, nec ab hoc, quem informamus, aut exspectanda, aut postulanda. Erit enim, ut voce, sic etiam oratione suppressior. Sed pleraque ex illis convenient, etiam huic tenuitati: quamquam iisdem ornamentis utetur, horridius, talem enim inducimus. Accedit actio, non tragica, nec scenae, sed modica iactatione corporis, vultu tamen multa conficiens, non hoc, quo dicuntur os ducere, sed illo, quo sign
Abbreviated transcription (Latin):
idq in oratione humili ponitur qđ idem in alia deceret. Illam
aũt concinnitatem quae uerboꝵ collocationem illuminat. his lumi¬
nibus qua graeci. quasi aliquos gestus orͣonis schemata appellãt
ꝙ idem uerbum ab us etiam in sententiau ornam̃ta transfertur.
adhib quidem hic subtilis. quem nisi ꝙ solum caeteroq recte qui¬
dam uocant atticum. sed paulo parcius. Nam si ut in epularum a¬
apparatu magnificentia recedens. non se parcum solum sed etiã
elegantemiuderi uolet eliget quibus utatur. Sunt enim plaere¬
q aptae huius ip̃ius oratoris de quo loquor parsimoniae. Nam
illa de quibus ante dixi huic acuto fugienda sunt. paria paribus
relata. et similiter conclusa eodemq pacto cadentia. et ĩmutatio¬
ne luterȩ quasi quaesitae uenustates nec elaborata concinnitas ⁊
quodelam aucupium delectationis manifesto dep̃hensum appaẽ¬
at. ltemq si quae uerborum iterationes contentionem aliquam

Expanded text:
idque in oratione humili ponitur quod idem in alia deceret. illam idque in oratione humili ponitur quod idem in alia deceret. illam autem concinnitatem, quae verborum conlocationem inluminat eis luminibus quae Graeci quasi aliquos gestus orationis sxh/mata appellant, quod idem verbum ab eis etiam in sententiarum ornamenta transfertur, adhibet hic quidem subtilis, quem nisi quod solum ceteroqui recte quidam vocant Atticum, sed paulo parcius; nam sic ut in epularum apparatu a magnificentia recedens non se parcum solum sed etiam elegantem videri volet, et eliget quibus utatur; sunt enim pleraque apta huius ipsius oratoris de quo loquor parsimoniae. Nam illa de quibus ante dixi huic acuto fugienda sunt: paria paribus relata et similiter conclusa eodemque pacto cadentia et immutatione litterae quasi quaesitae venustates, ne elaborata concinnitas et quoddam aucupium delectationis manifesto depat. itemque si quae verborum iterationes contentionem aliquam,
Abbreviated transcription (Latin):
menta qua pmnanent etiam si uerba mutai̾is sunt illa quidem per¬
multa: sed quae emineant pauciora. Ergo ille tenuis orator mo
sit elegans. nec in faciendis uerbis erit auclax. et in transferendis u̾e¬
cundus et parcus. et in priscis reliquisq ornam̃tis. et uerborum ⁊
sententiarum demissior. Translatione fortasse crebrior: qua freq̃n¬
tissime sermo omnis utitur: non mõ urbanoꝵ: sed etiam rusticorũ.
Si quidem est coium gẽmare uites. lasciuire agros. laetas ẽẽ segetes.
luxuriosa frum̃ta. Nihil horum parum audacter. si aut simile est
illi unde transferas: aut si res suum nullum hẽt nom docendi cau¬
sa sumptum non ludendi uideatur. Hoc ornam̃to liberius paulo:
qͣ cateris utetur hic sũmissus: nec tam licenter ꝗͣ si gnẽ dicendi ute¬
tur amplissimo. Itaq illud indecoium qđ quale sit ex decoro de¬
b intelligi hic quoq apparet cum uerbum aliquod altius transfert᷑

Expanded text:
menta quae permanent, etiam si verba mutaveris, sunt illa quidem permenta quae permanent, etiam si verba mutaveris, sunt illa quidem permulta, sed quae emineant pauciora. ergo ille tenuis orator, modo sit elegans, nec in faciendis verbis erit audax et in transferendis verecundus et parcus et in priscis in reliquisque ornamentis et verborum et sententiarum demissior; ea translatione fortasse crebrior, qua frequentissime sermo omnis utitur non modo urbanorum, sed etiam rusticorum: si quidem est eorum gemmare vitis, sitire agros, laetas esse segetes, luxuriosa frumenta. nihil horum parum audacter, sed aut simile est illi unde transferas, aut si res suum nullum habet nomen, docendi causa sumptum, non ludendi videtur. Hoc ornamento liberius paulo quam ceteris utetur hic summissus, nec tam licenter tamen quam si genere dicendi uteretur amplissimo; itaque illud indecorum, quod quale sit ex decoro debet intellegi, hic quoque apparet, cum verbum aliquod altius transfertur
Abbreviated transcription (Latin):
planeq dicetur. quid deceat circunspiciet᷑. Unum aberit qđ quã¬
tum numerat Theoplirastus in oronis laudib ornatum illud sua¬
ue et affluens. acutae: crebraq sententiae ponent᷑. et nescio unde ex
abdito erute. atq hoc in oratore dominabit᷑. Uerecundus erit u¬
sus oratoriae quasi supellectilis. Supellex est enim quod ammodo
nr̃a quae est in ornam̃tis alia rerum. alia uerboꝵ. Ornatus aut̃
duplex unus sumplicium: alter collocatorum. Simplex probat᷑
in propriis. usitatisq uerbis: quod aut optime sonat: aut rem ma¬
xime explanat. In alienis aut transiatum aut factum aliunde ut
mutuo: aut factum ab ip̃o: aut nouum: aut p̾scum et usitatum. S
etiam usitata ac pͥsca sunt. in propriis nisi ꝙ raro utimur. Colloca¬
cata aũt uerba hẽnt ornatum si aliquid concumitatis efficiunt qđ ũ¬
bis mutatis non maneat. manente sententia. nam sententiaꝵ orna¬

Expanded text:
planeque dicetur, quid deceat circumspicietur; unum aberit, quod quarplaneque dicetur, quid deceat circumspicietur; unum aberit, quod quartum numerat Theophrastus in orationis laudibus: ornatum illud, suave et adfluens. Acutae crebraeque sententiae ponentur et nescio unde ex abdito erutae; ac—quod in hoc oratore dominabitur—verecundus erit usus oratoriae quasi supellectilis. supellex est enim quodam modo nostra, quae est in ornamentis, alia rerum alia verborum. Ornatus autem verborum duplex: unus simplicium alter conlocatorum. Simplex probatur in propriis usitatisque verbis, quod aut optime sonat aut rem maxime explanat; in alienis aut translatum et factum aliunde ut mutuo, aut factum ab ipso ac novum aut priscum et inusitatum; sed etiam inusitata ac prisca sunt in propriis, nisi quod raro utimur. conlocata autem verba habent ornatum, si aliquid concinnitatis efficiunt, quod verbis mutatis non maneat manente sententia; nam sententiarum orna
Abbreviated transcription (Latin):
rare. U erba etiam uerbis quasi coagmentare negligat. hẽt eins
ille tanꝗͣ hiatus concursu uocalium. molle quiddam. et qđ indi¬
cet non ingratam negligentiam de re hominis magis ꝗͣ de uer¬
bis laborantis. S ederit uidendum de reliquis. cum haec duoei
liberiora fuerint. Circuitus. conglutinatioq uerborum. Illa enĩ
ip̃a contracta et minuta. non negligenter tractanda sunt. Sed q̃¬
dam etiam negligentia est diligens. Nam ut mulieres ẽẽ dicunt᷑
nonnullax inornata quasi id ipm̃ deceat si haec subtilis orͣo. etia
incompta delectat. Fit enim quiddam inutroq. quo sit uenustiꝰ
sed non ut appareat. Cum remouebit̾ omnis insignis ornatus qͣiͣ
margaritaꝵ. ne calamistri quidem adhibebuntur. fucati uero me¬
dicamenta candoris et ruboris omnia repellent᷑. elegantia modo
et mundicia remanebit. Sermo purus erit. et latinus. dilucide

Expanded text:
rare. Verba etiam verbis quasi coagmentare neglegat. Habet enim rare. Verba etiam verbis quasi coagmentare neglegat. Habet enim ille tamquam hiatus et concursus vocalium molle quiddam et quod indicet non ingratam neglegentiam de re hominis magis quam de verbis laborantis. sed erit videndum de reliquis, cum haec duo ei liberiora fuerint, circuitus conglutinatioque verborum. Illa enim ipsa contracta et minuta non neglegenter tractanda sunt, sed quaedam etiam neglegentia est diligens. Nam ut mulieres esse dicuntur non nullae inornatae, quasi id ipsum deceat, sic haec subtilis oratio etiam incompta delectat; fit enim quiddam in utroque, quo sit venustius, sed non ut appareat. Tum removebitur omnis insignis ornatus quasi margaritarum, ne calamistri quidem adhibebuntur; fucati vero medicamenta candoris et ruboris omnia repellentur; elegantia modo et munditia remanebit. Sermo purus erit et Latinus, dilucide
Abbreviated transcription (Latin):
fuit quid ageremus. nunc quidem iam qͣuocunq danda nimirum¬
uela sunt. Ac primus informandus est ille nobis: quem solum ꝗ¬
dam uocant atticum. Sũmissus est et humilis. consuetudinem mirans
ab indisertis re plus ꝗ̃ opimone differens. Itaq eum qui audiunt ꝗͣ¬
uis ip̃i infantes sint: tam̃ illo mõ considunt se posse dicere. Nam ori¬
tionis subtilitas imnitabilis illa quidem uidetur ẽẽ existimanti: sed
nihil est exꝑienti minus. Et si enim non plurumi sanguinis est. hẽ¬
at tam̃ sucum aliquem oportet: ut etiam si illis maximis uirib care¬
at. sit ut ita dicam integra ualitudine. Primum igitur eum tanqͣ
e iunculis numeroꝵ eximimus. Sunt enu quidam ut scis orato¬
rii numeri: de quibus mox agemus obseruandi rõne quadam. s
alio ingnẽ orõnis: in hoc omnino relinquendi. Solutum quiddã
sit nec u̾agum tamen: ut ingredi libere: non ut licenter udeatur er¬

Expanded text:
fuit quid ageremus, nunc quidem iam quocumque feremur danda nimirumfuit quid ageremus, nunc quidem iam quocumque feremur danda nimirumela sunt. Ac primum informandus est ille nobis quem solum quidem vocant Atticum. summissus est et humilis, consuetudinem imitans, ab indisertis re plus quam opinione differens. Itaque eum qui audiunt, quamvis ipsi infantes sint, tamen illo modo confidunt se posse dicere. Nam orationis subtilitas imitabilis illa quidem videtur esse existimanti, sed nihil est experienti minus. Etsi enim non plurimi sanguinis est, habeat tamen sucum aliquem oportet, ut, etiam si illis maximis viribus careat, sit, ut ita dicam, integra valetudine. primum igitur eum tamquam e vinculis numerorum eximamus. Sunt enim quidam, ut scis, oratorii numeri, de quibus mox agemus, observandi ratione quadam, sed alio in genere orationis, in hoc omnino relinquendi. Solutum quiddam sit nec vagum tamen, ut ingredi libere, non ut licenter videatur er
Abbreviated transcription (Latin):
rat officii: quo et semꝑ utendum est. et omnibus. decere quasi ap¬
tum ẽẽ. consentaneumq tempori et ꝑsonae. Quod cum in factis sae¬
pissime: tum in dictis ualet. In uultu deniq et gestu. et incessu. cõ¬
traq item dedecere: Ꝙ si poeta fugit ut maximum uicium: qui pecca̾
etiam cum probam oronem assingit. improbo. stultoue sapientis. Si
deniq pictor ille uidit. cum ĩmolanda iphigenia tristis calchas es¬
set maestior ulysses maereret menelaus. obuoluendum caput aga¬
memnonis ẽe: qm sũmum illum luctum penicello non poss im̾ita¬
ri. Si cdeniq histrio quid deceat quaerit: quid faciendum oratori
putemus: S ed cum hoc tantum sit. quid in causis earumq qua¬
si membris faciat orator uiderit. Illud quidem ꝑspicuum est non
mõ partes orͣonis sed etiam causas totas alias alia forma dicendi ẽẽ
tractandas.
Equitur ut cuiusq generis nota quaeratur. et formula: magnũ

Expanded text:
rat offici, quo et semper utendum est et omnibus, decere quasi aprat offici, quo et semper utendum est et omnibus, decere quasi aptum esse consentaneumque tempori et personae; quod cum in factis saepissime tum in dictis valet, in vultu denique et gestu et incessu, contraque item dedecere; quod si poeta fugit ut maximum vitium, qui peccat etiam, cum probi orationem adfingit improbo stultove sapientis; si denique pictor ille vidit, cum in immolanda Iphigenia tristis Calchas esset, tristior Vlixes, maereret Menelaus, obvolvendum ca- put Agamemnonis esse, quoniam summum ilium luctum penicillo non posset imitari; si denique histrio quid deceat quaerit, quid faciendum oratori putemus?—sed cum hoc tantum sit, quid in causis earumque quasi membris faciat orator viderit: illud quidem perspicuum est, non modo partis orationis sed etiam causas totas alias alia forma dicendi esse tractandas. sequitur ut cuiusque generis nota quaeratur et formula: magnum