comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
in quo purissimo uirtutũ
nitro sordes lauantur coti¬
die peccatorum. Qd̃ cũ
uidisset occurrente sibi sc̃o
b et leuiticus sublima¬
bat gradus. letabatur qui¬
dignam tanto honore fate¬
batur. Q uid ergo narrem
macharios. arsetes. serapi¬
otas. et reliqua colump¬
narum xp̃i nomina: Cu¬
ius non intrauit cellulaz:
Quorum nõ peclib ad uo¬
luta est. Et ꝑ singulos
scõs xp̃m se uidere credebat.
et qui equu in illos contu¬
lerat contuliss in dñm le¬
tabatur. Mirus ardor et
uix in feminam credibilis
fortitudo. oblita sexus et
fragilitatis corporis. inter
tot milia monachorum cũ
puellis siuis habitare cu¬
piebat. Et forsitan cunc¬
tis eam suscipientib impe¬
trass: nisi maius scõrum
locorum tr̃axisse desideriũ.
atq ꝓpt̾ feruentissimos es¬
tus de pelusio mauim ma¬
re nauigatione ꝑueniens.
tanta uelocitate reuersa ẽ.
ut auẽ putares. hec mi.¬
to post in scã bethleem mã¬
sura ꝑpetuo. angusto ꝑtͥen¬

Expanded text:
in quo purissime uirtutum in quo purissime uirtutum nitro sordes lauantur cotidie plurimorum. quod cum uidisset, occurrente sibi sanctI et Leuiticus sublimabat gradus, laetabatur quiindignam tanto honore fatebatur. quid ego narrem I Macharios, Arsetes, Sarapionas et reliqua columnarum Christi I nomina ? cuius non intrauit cellulam ? quorum non pedibus aduoluta I est ? per singulos sanctos Christum se uidere credebat et, quidquid TM in illos contulerat, contulisse in dominum laetabatur. mirus ardor 20 et uix in femina credibilis fortitudo! oblita sexus et fragilitatis corporeae inter tot milia monachorum cum puellis suis habitare cupiebat. et forsitan cunctis eam suscipientibus inpetrasset, ni maius sanctorum locorum retraxisset desiderium. atque propter feruentissimos aestus de Pelusio Maiumam nauigatione perueniens tanta uelocitate reuersa est, ut auem putares. nec multo post in sancta Bethleem mansura perpetuo angusto per trien
Abbreviated transcription (Latin):
eius barac uicente prostra¬
tus est. T orrens cyson qͥ
mediam planiciem diui¬
debat. et opidum iuxta
naym in quo uidue susci¬
tatus est filius monstra¬
batur. Mies m̃i priusqͣm
sermo deficiẽt. si uoluero
cuncta ꝑcurrere. que pau¬
la uenerabilis fide incredi¬
uili ꝑuagata ẽ. Transibo
ad egyptum. et int̾ sochotbo
atq apud fontem sam son
quem de molari maxille
dente ꝑduxit subsistam
paulisꝑ. ⁊ arentia ora col¬
ligam ut refocillatus uide
am monstrahim sepulcrũ
quondam michee ꝓpħe¬
⁊ nunc eccłiam ⁊ ex latere
derelinqͣm choreos ⁊ cethe¬
os maresa. ẏdumea et la¬
chis. et ꝑ arenas mollissĩas
ꝑgentium uestigia subtra¬
hentes. lateraq heremi
uastitatem lieniam adegyp¬
ti fluuium syor qui inter¬
pretatur turbidꝰ. et quĩꝙ
egypti transeam ciuitates
que locuntur lingua cana¬
nitida. et t̾ram gesem et
campos tapheneos inqui¬
et urbem noch que postea
uersa est in alexandriam.
et oppidum dñi nitriam

Expanded text:
ejus, Barach vincente, prostraejus, Barach vincente, prostratus est torrens Cison, qui mediam planitiem dividebat; et oppidum juxta Naim, in quo viduae suscitatus est filius, monstrabatur. Dies me prius quam sermo deficiet, si voluero cuncta percurrere, quae Paula venerabilis fide incredibili pervagata est. 14. Transibo ad Aegyptum; et in Sochoth, atque apud fontem Samson, quem de molari maxillae dente produxit , subsistam parumper: et arentia ora colluam, ut refocilam Morasthi, sepulchrum quondam Micheae prophetae, nunc ecclesiam. et ex latere derelinquam Chorraeos et Gethaeos, Maresa, Idumaeam et Lachis et per harenas mollissimas pergentium uestigia subtrahentes latamque heremi uastitatem ueniam ad Aegypti fluuium Sior, qui interpretatur \'turbidus\', et quinque Aegypti transeam ciuitates, quae loquuntur lingua Chananitidi, et terram Gesen et campos Thaneos, in quiet urbem Noo, quae postea uersa est in Alexandriam, et oppidum domini Nitriam,
Abbreviated transcription (Latin):
re luporum. uocib latra¬
re canum. fremere leonũ.
sibilare serpentũ. mugi¬
re taurorum. Alios tota¬
re capit. et post t̃gum t̃¬
ram ũtice tangere suspẽ¬
sisꝙ pedib feminis uestes
non defluere in faciem.
suiserebatur omniũ. et
ꝓ singulis effusis lacrimiᷤᷤ
xp̃i clem̃etiam deprecaba¬
batur. Et sic̃ erat in uali¬
da. ascendit pedib mon¬
tem in cuius duabus.
speluncis ꝑsecutionis et
famis tempore. abdias pro¬
pħa centum ꝓpħas aluit
pane et aqua. Indecitato
itinere ꝑcucurrit nazaram
nutriculam domini: canã
eius familiares. lacum ty¬
ueriadis nauigante domi¬
no scĩficato. et sollicitudi¬
nem in qua multa ppłoꝵ
milia paucis satiata sũt
panib et de reliquiis ues¬
centium repleti sunt .xii.¬
cophini. xii. tribuum
isrł. Ascendit montem
thabor in quo transfigura¬
tus ẽ dominꝰ. Aspitiebat
procul montes hermon
et hermoniim et campos
latissimos galilee. in quibꝰ
sysara et omnis exercitus

Expanded text:
re luporum, vocibus latrare luporum, vocibus latrare canum, fremere leonum, sibilare serpentum, mugire taurorum. Alios rotare caput, et post tergum terram vertice tangere, suspensisque pede feminis, vestes non defluere in faciem. Miserebatur omnium, et per singulos effusis lacrymis, Christi clementiam deprecabatur. Et sicut erat invalida, ascendit pedibus montem; in cujus duabus speluncis, persecutionis et famis tempore, Abdias propheta centum prophetas aluit pane et aqua . Inde cito itinere percucurrit Nazareth, nutriculam Domini; Cana ejus familiares: lacum Tyberiadis, 704 navigante Domino sanctificatum; solitudinem, in qua multa populorum millia paucis saturata sunt panibus, et de reliquis vescentium repleti sunt cophini duodecim tribuum Israel. Scandebat montem Thabor, in quo transfiguratus est Dominus. Aspiciebat procul montes Hermon et Hermoniim, et campos latissimos Galilaeae, in quibus Sisara et omnis exercitus
Abbreviated transcription (Latin):
rata est. qd̾ distributor po¬
ssessionum sibi montana
et asꝑa delegisset. Quid
narrem de silo. In quo
altare dirutum hodieq
monstratur et raptum sa¬
binarum a romulo trib
beniaminica p̾cuterit.
Transiuit sichem: non
ut pleriq errantes legunt
sichar. que nunc nea poł
appellat᷑. et ex latere mon¬
tis gariçim extructam cir¬
ca puteum iacob. Intrauit
eccłiam suꝑ quem dominꝰ
residens siciensq et esuri¬
ens. samaritane fide sati¬
atus est.q quinꝙ monstra¬
torũ uoluminũ iuris. et
sexto quem se habere iac¬
tabat. et rore dosithei dere¬
licto. uerum messiam et
uerum reperit saluatorem.
atq diũtens uidit duode¬
cim patriarcharum sepul¬
cra et sebasten.  samari¬
am que in honorem augu¬
sti ab herode greco sermo¬
ne augusta ẽ nominata.
Ibi siti sunt helyseus ⁊ ab¬
dias ꝓpħr. et quo maior
int̾ natos mulierum nõ
multis intremuit mira
ciatib. et ante sepulcrũ
scm̃ ululare homines mo¬

Expanded text:
rata est, quod distributor porata est, quod distributor possessionum sibi montana et aspera delegisset. quid narrem Silo, in quo altare dirutum hodieque monstratur et raptum Sabinarum a Romulo tribus Beniamitica praecucurrit? transiuit Sychem — non, ut plerique errantes legunt, Sichar —, quae nunc Neapolis appellatur, et ex latere montis Garizim extructam circa puteum Iacob intrauit ecclesiam, super quo dominus residens sitiensque et esuriens Samaritanae fide satiatus est, quae quinque Mosaicorum uoluminum uiris et sexto, quem se habere iactabat, elicto, verum Messiam, et verum reperit Salvatorem. Atque inde divertens, vidit duodecim Patriarcharum sepulcra: et Sebastem, id est, Samariam, quae in honorem Augusti ab Herode Graeco sermone Augusta est nominata. Ibi siti sunt Elisaeus et Abdias Prophetae: et quo major inter natos mulierum non multis intremuit constciatibus, et ante sepulcra sanctorum ululare homines mo
Abbreviated transcription (Latin):
fina iam nobilis ut suas
expectaret nuptias tacens
fletib obsecrabat. et inde
siccos tendebat ad celum
oculos. pietatem in filios.
pietate in deum suꝑans.
Nesciebat se matrem ut
xp̃i probaret ancillam.
Torquebant᷑ uiscera. et
quasi a suis membris di
gnabat. in eo cunctis admi¬
rabilior. qd̾ magnam uin¬
cerent caritatem. Int̾ ho¬
stium manus et captiui¬
tatis duram nec̃citatem
nichil crudelius ẽ. quam
per dormiuit iacob: qui po¬
sito subt̃ caput lapide qui
in çacaria septem oculos
habere describitur. et in
ysaya lapis dicitur angu¬
laris uidit scalam ad ce¬
lum usq tendentem. in
qua dominꝰ desuꝑ nitebat᷑
ascendentib porrigens ma¬
num. et negligentes de
sublimi precipitans. Se¬
pulchra quoq in montẽ
ephraym. iħu filii naue
et eleaçari filii aaron sa¬
cerdotis eregione uenera¬
ta ẽ. quorum alter condi¬
tus ẽ in tam nathsare a
septemtrionali parte mõ¬
tis gaas. alter ingaab fi¬
lii sui finees. Satisq mi¬

Expanded text:
ffina iam nubilis, ut suas ffina iam nubilis, ut suas expectaret nuptias, tacens fletibus oilla siccos tendebat ad coelum oculos, pietatem in filios, pietate in Deum superans. Nesciebat se matrem, ut Christi probaret ancillam. Torquebantur viscera, et quasi a suis membris disgnabat: in eo cunctis admirabilior, quod magnam vinceret caritatem. Inter hostium manus et captivitatis duram necessitatem nihil crudelius est, quam per dormiuit Iacob et posito subter caput lapide, qui in Zaccharia septem oculos habere describitur et in Isaia lapis dicitur angularis, uidit scalam ad caelum usque tendentem, in qua dominus desuper nitebatur ascendentibus porrigens manum et neglegentes de sublimi praecipitans. sepulchra quoque in monte Ephraim Hiesu, filii Naue, et Eleazari, filii Aaron sacerdotis, e regione uenerata est — quorum alter conditus est in Thamnathsare a septentrionali parte montis Gaas, alter in Gabaath filii sui Finees — satisque mi
Abbreviated transcription (Latin):
tis et occidentis ep̃os obqͣs¬
dam eccłiarum dissensio¬
nes romam imꝑiales lit¬
tere contraxissent. uidit
ãmirabiles uiros xp̃iq põ¬
tifices paulinum antiochie
epiphanium. et etiam
hospitẽ hũerit paulinũ in
alia manentem domo qͣi
ꝓprium humanitate pos¬
sedit. quorum accensa
re patria cogitabat. Non
domus. non liberorum. nõ
familie. non possessionũ.
non alicuiꝰ rei que ad secu¬
lum ꝑtinet memor: sola
si dici potest. ⁊ in comita¬
ta adheremum autonioꝵ
atꝙ pauloꝵ ꝑgere gestie¬
uat. Tanquam exacta hy¬
eme. aperto mari. redeunti¬
b ad eccłias suas ep̃is. ip̃a
uoto cum eis et desiderio
nauigabat. Quid ultra
differam. descendit ad por
tum. fr̃e̾. cognatos a finibꝰ
et qd̾ his maius ẽ liberis
prosequentib et clementis¬
simam matrem uincere
pietate cupientib. Iam
carbas attendatur. et remo¬
rum ductu nauis in altũ
protrahebatur. pariius
toxotius supplices manꝰ
tendebat in littore. Ru¬

Expanded text:
tis et occidentis episcopos ob quastis et occidentis episcopos ob quasdam ecclesiarum dissensiones Romam imperiales litterae contraxissent, uidit admirabiles uiros Christique pontifices: Paulinum, AntiochenEpiphanium etiam hospitem habuit, Paulinum in aliena manentem doma quasi proprium humanitate possedit. quorum accensa deserere cogitabat. non domus, non liberorum, non familiae, non possessionum, non alicuius rei, quae ad saeculum pertinet, memor sola — si dici potest- et incomitata ad heremum Antoniorum atque Paulorum pergere gestiebat. tandemque exacta hieme, aperto mari redeuntibus ad ecclesias suas episcopis ipsa uoto cum eis et desiderio nauigabat. quid ultra differo ? descenditum fratre, cognatis, affinibus et, quod his maius est, liberis prosequentibus et clementissimam matrem uincere pietate cupientibus. lam carbasa tendebantur et remorum ductu nauis in altum protrahebatur. Paruulus Toxotius supplices manus tendebat in littore. Ru
Abbreviated transcription (Latin):
qui mares optabat liberos hũisse
tuus ẽ. ira eum plancxit
ut ꝓpe ip̃a moreretur. ita
se conũtit. ad domini ser¬
uitutem. ut mortem eius
uiteretur optasse. Quio
ergo ieferam ample ⁊ no¬
bilis tomus. et quondã
opulentissime. omnes re¬
ne cliuitias in pauꝑes ero¬
gatas. Quid incunctos
clementissimum animũ
et bonitatem. etiam in eos
quos nunquam uiderat
euagantem. Quid in opũ
moriens non illius uestibꝰ
obuolutus ẽ. qͣuis cłicoꝵ
nõ eius facultatib susten
tatus ͤ. quos curiosissime
tota urbe ꝑquirens. damp¬
num putabat si quisq̃m
debilis aut esuriens. cibo
sustentaret᷑ alterius. Spo¬
liabat filios. et int̾ obiur¬
gantes ꝓpinquos. maiorẽ
se eis hereditatem xp̃i mi
sericordiam dimittere lo¬
quebatur. nec diu potuit
excelsi apud seculum ge¬
neris: et nobilissime fami¬
lie. uisitatõnes et frequẽ¬
tiam sustinere merebat ĩ¬
honore suo. et ora laudan¬
tium declinare ac fugere
festinabat. Cumꝙ orien¬

Expanded text:
qui mares optabat liberos, oboedisse qui mares optabat liberos, oboedisse tuus est, ita eum planxit, ut prope ipsa moreretur, ita se conuertit ad domini seruitutem, ut mortem eius uideretur optasse. quid ergo referam amplae et nobilis domus et quondam opulentissimae omnes paene diuitias in pauperes erogatas? quid in cunctos clementissimum animum et bonitatem etiam in eos, quos numquam uiderat, euagantem? quis inopum monens non illiusm uestibus obuolutus est, quis clinicorum non eius facultatibus susten-I tatus? quos curiosissime tota urbe perquirens damnum putabat, si quisquam debilis et esuriens cibo sustentaretur alterius. expoliabat filios et inter obiurgantes propinquos maiorem se eis hereditatem Christi misericordiam dimittere loquebatur. Nec diu potuit excelsi apud saeculum generis et nobilissimae familiae uisitationes et frequentiam sustinere. maerebat honore suo et ora laudantium declinare ac fugere festinabat. cumque orien
Abbreviated transcription (Latin):
hec dicimus non qd̃ habẽ¬
tib grandia sint. s qd cõ¬
tempnentib mirabilia.
Seculi homines suscipiũt
eos qui his pollent pͥuire¬
giis. nos laudamus qui ꝓ
saluatore ista despexerint.
Et mirum in modum qͦs
habentes paruipendimus.
si habere noluerint predica¬
mus. his inquam orta ma¬
iorib. et fecunditate ac pu¬
dicitia probata. primum
uiro. deinde propinquis.
et totius urbis testimonio.
cum quinq libeõs edidiss.¬
blesillam suꝑ cuius mor¬
te eam rome consolatus
sum. paulinam. que sc̃m
et ãmirabilem uirum et
ꝓpositi et rerum pãmachiũ
reliquid heredem. atꝙ suꝑ
obitum eius paruum libel¬
lum edidimus. eustochiũ
que nunc in sanctis locis
uirginitatis et eccłie mu¬
nile pretiosum ẽ. rufinã.
que in maturo funere pi¬
um matris animũ const̃¬
nauit. et toxotium post
quem parere desiuit. ut
intelligeres eam. nõ diu
seruure uoluisse offitio con¬
iugali. s mariti desiderio.¬

Expanded text:
haec dicimus, non quo habenhaec dicimus, non quo habentibus grandia sint, sed quo contemnentibus mirabilia. saeculi homines suspiciunt eos, qui his pollent priuilegiis; nos laudamus, qui pro saluatore ista despexerint. et mirum in modum, quos habentes parui pendimus, si habere noluerint, praedicamus. his, inquam, orta maioribus et fecunditatė ac pudicitia pro- bata primum uiro, dein propinquis et totius urbis testimonio, cum ! quinque liberos edidisset—Blesillam, super cuius morte eam Romae consolatus sum, Paulinam, quae sanctum et admirabilem uirum et propositi et rerum suarum Pammachium reliquit heredem, ad quem super obitu eius paruum libellum edidimus, Eustochimñ, quae nunc in sanctis locis uirginitatis et ecclesiae monile pretiosissimum est, Rufinam, quae inmaturo funere pium matris animum consternauit, et Toxotium, post quem parere desiuit, ut intellegeres eam non diu seruire uoluisse officio coniugali, sed mariti desiderio,
Abbreviated transcription (Latin):
in bethelem. et barbara et
romana t̾ra mirantur. Cu¬
ius autem gentis homines
ad scã loca non ueniunt:
qͥuis autem in sc̃is locis pie¬
ter paulam. qd plus int̾
homines miraretur inue¬
nit. Et sicut int̾ multas
gemmas. p̃ciosissima gem¬
ma micat. et iubar solis
los obruit et obscurat: ita
cunctorum uirtutes et potẽ¬
tiã sua humilitate supera¬
uit. minimaq fuit inter
omnes. ut omniũ maior
ẽẽt. et quanto plus se dei¬
ciebat. tanto magis a xp̃o
subleuabatur. latebat ⁊ nõ
latebat. fugiendo głiam.
gloriam merebatur. que
uitutes quasi umbra seqͥ¬
tur. appetitores suos deserẽs.
appetit contemptores. Si
quid agã. narrandi ordinẽ
pretͣmutens. dum in sin¬
gulis teneor non seruo pre¬
cepta dicentis. Tali igitur
stirpe generata. iunctaq
uiro toxotio. qui enee et
iuliorum altissimum san¬
guinem trabit. unde etiã
xp̃i uirgo filia eius eusto¬
chium iulia nuncupatur.
et ip̃e iulius a magno de¬
missum nomen iulo: et

Expanded text:
in Bethlem et barbara et in Bethlem et barbara et Romana terra miratur. cuius enim gentis I homines ad sancta loca non ueniunt? quis autem in sanctis locis praeter Paulam, quod plus inter homines miraretur, inuenit ? et sicut inter multas gemmas pretiosissima gemma micat et iubar solis rum obruit et obscurat, ita cunctorum uirtutes et potentias sua humilitate superauit minimaque fuit inter omnes, ut omnium maior esset, et quanto se plus deiciebat, tanto magis a Christo subleuabatur. latebat et non latebat. fugiendo gloriam gloriam merebatur, quae u i uirtutem quasi umbra sequitur et adpetitores sui deserens adpetit contemptores. sed quid ago? narrandi ordinem praetermittens, dum in singulis teneor, non seruo praecepta dicendi. Tali igitur stirpe generata iunctaque uiro Toxotio, qui Aeneae et Iuliorum altissimum sanguinem trahit. unde etiam Christi uirgo, filia eius, Eustochium Iulia nuncupatur et ipse Iulius, a magno demissum nomen Iulo. et
Abbreviated transcription (Latin):
matrem b lesillam. et roga¬
tum ꝓreferant patrem. qͦꝵ
alt̃ scipionum graccorũq
ꝓgenies est. alt̾ ꝑ omnes
gretias usq hodie stemina¬
tib et diuitiis ac nobilita¬
te agam̃nonis fertur san¬
guinem trahere. qui decẽna¬
li troiam obsidione deleuit.
Nos nich laudabimꝰ. nisi
qd̃ ꝓpriũ ẽ. et de purissimo
sc̃e mentis fonte profertur.
Quamqͣm dominꝰ atq sal¬
uator in euangłio doceat
apłos sciscitantes. quid sͥ
redoiturus sit. qui omnia
sua pro nomine eius dimi¬
serit. centuplum in p̃sen¬
tiarum recepturos. ⁊ in fu¬
turo uitam et̃nam. Ex qͦ
intelligimus non laudis
ẽẽ possidere diuitias. s pro
xp̃o eas contempnere. nõ
tu mere adhonores. s pro
domini fide eos parupen¬
dere. Uere qd̃ pollicitus ẽ
serius siuis. ⁊ ancillis salua¬
tor reddidit. In p̃senti nam
ꝙ unius urbis contempsit
głiam. totius orbis opimo¬
ne celebratur. Quam rome
habitantem. nullus extra
romam nouerat. latentẽ

Expanded text:
matrem Blesillam et Rogamatrem Blesillam et Rogatum proferant patrem - quorum altera Scipionum Gracchorumque progenies est, alter per omnes Graecias usque hodie et stemmatibus et diuitiis ac nobilitate Agamemnonis fertur sanguili Troiam obsidione.deleuit-, nos nihil lau- I dabimus, nisi quod proprium est et de purissimo sanctae mentis fonte profertur. quamquam dominus atque saluator in euangelio doceat I apostolos sciscitantes, quid sibi redditurus sit, qui omnia sua pro I nomine eius dimiserint, centuplum in praesentiarum recepturos m et in futuro uitam aeternam — ex quo intellegimus non laudis esse possidere diuitias, sed pro Christo eas contemnere, non tumere ad honores, sed pro domini fide eos parui pendere -, uere, quod pollicitus est seruis suis et ancillis saluator, reddidit in praesenti. nam quae unius urbis contempsit gloriam, totius orbis opinione celebratur; quam Romae habitantem nullus extra Romam nouerat, latentem
Abbreviated transcription (Latin):
tinebat : quasi aꝑtos celos
conspiceret loquebatur. Qͥs
dabit michi pennas sicut co¬
lumbe et uolabo et requies¬
cam. Testor iħm et scos ã¬
gelos eius. ip̃mq ꝓprie an¬
gelum qui custos fuit et
comes ammirabilis femi¬
ne. me nichil in gr̃am. i¬
chil dicere more laudantiũ.
s quicquid dicturus sum
ꝓ testimonio dicere. et mi¬
nus eius meritis. qͣm totꝰ
orbis canit. Sacerdotes
mirantur. uirginum chori
desiderant. monachorum t᷑
ba deplangit. Uult leccor
breuit᷑ eius scire uirtutes
omnes suos pauperes. pau¬
per ip̃a dimisit. Nec mirũ
de proximis et familiola.
quam in utroq sexu. de ser¬
ius et ancillis in fratres so¬
roresq mutau̾at ista profer¬
re. cum eustochium uirgi¬
nem. ⁊ deuotam xp̃o filiã.
in cuius consolationem libel¬
lus hic cuditur. procul a no¬
bili genere sola fide et gra
diutem reliquerit. Carpa¬
mus igitur narrandi ordi¬
nem. Alii altius repetant.
et ab incunabulis eius ip̃is¬
q ut ita dicam crepundiis.

Expanded text:
bat, quasi apertos sibi caelos aspiceret, loquebatur: quis dabit mihi pinnas sicut columbae et uolabo et requiescam? Testor Iesum et sanctos angelos eius ipsumque proprie angelum, qui custos fuit et comes admirabilis feminae, me nihil in gratia, nihil more laudantium, sed, quidquid dicturus sum, pro testimonio dicere et minus eius esse meritis, quam totus orbis canit, sacerdotes mirantur, uirginum chori desiderant, monachorum et pauperum turba deplangit. uult lector bremter eius scire uirtutes ? omnes suos pauperes pauperior ipsa dimisit. nec mirum de proximis et familiola, quam in utroque sexu de seruis et ancillis in fratres sororesque mutauerat, ista proferre, cum Eustochium, uirginem et deuotam Christo filiam, in cuius consolationem libellus hic cuditur, procul a nobili genere sola fide et gratia diuitem reliquerit. Carpamus igitur narrandi ordinem. alii altius repetant et ab incunabulis eius ipsisque, ut ita dicam, crepundiis
Abbreviated transcription (Latin):
scĩ attactus gratia. diaconẽ
ab altari. alia uice illiꝰ sitb¬
rũte dimouit. Semoto igͥ
diacono. sp̃s sc̃s adueniens
consuctum adimpleuit op̃.
selebratis. itaq missarum
sollempniis. cum diaconꝰ
ꝑcunctaretur ab ep̃o quid
egisset. uidens se reum ẽẽ
culpe. diabo lica fraude de¬
ceptum. in uisum peccasse
se manifestauit. Quẽ sc̃s
iohãnes pius semꝑ ac mi¬
sericors inpeccantium de¬
lictis ut extitit consolans.
ad penitentiam cum redu¬

Expanded text:
sancti attractus gratia, diaconem sancti attractus gratia, diaconem ab altari, alio vice illius subeunte, dimovit. 11. Semoto igitur diacono, Spiritus sanctus adveniens consuetum adimplevit opus. 12. Celebratis itaque missarum sollemniis, cum diaconus percunctaretur ab episcopo quid egisset, videns se reum esse culpae, diabolica fraude deceptum, in visu peccasse se manifestavit. 13. Quem sanctus Iohannes, pius ac misericors in peccantium delictis ut extitit, consolans ad penitentiam eum redu
Abbreviated transcription (Latin):
intenta orationi aliud cogi¬
tans ab oratione cessaret.
addens etiam hoc. in illa ho¬
ra uidelicet immolationis
sc̃os angłos desçendentes.
omnes insidias demonũ
de scũariis ꝓpelłe. atꝙ fide¬
lib auxilium p̃bere. Set
ut diuina ostenderetur uir¬
tus. hostis antiqus sue nõ
immemor artis. unum de
seruientib ep̃i sagitta ꝑcus¬
sit. Nam diaconus unus
de circum stantib die qua¬
dam dum sacro ministra¬
ret altari. limis respiciẽs
oculis quandam mulierez
quam alia uice uiderat in¬
ter ꝯeteras eminentem pro¬
spexit. Cui nimirum innu¬
ens. illius deceptus spetie
modicum subrisit. Qd̾ cũ
factum fuisset hora sp̃s sc̃i
ad uentus appropinquante.
beatꝰ uir deuotus solitum
expectabat morem. sum ãt
minime transacto adueniss
tempore: sc̃s iohanes tristi
effectus. seq inculpans de¬
licta cogitabat qd̾ commi¬
sisset. S et cum deliquisse
nich̾ se repperisset. cogitans
quid ageret. eius dem sp̃s

Expanded text:
intenta orationi aliud cogiintenta orationi aliud cogitans, ab oratione cessaret; 4. addens etiam hoc: in illa hora videlicet immolationis, sanctos angelos descendentes, omnes insidias demonum de sanctuariis propellere atque fidelibus auxilium praebere. 5. Sed ut divina ostenderetur virtus, hostis antiquus suae non immemor artis, unum de servientibus episcopo sagitta percussit. 6. Nam diaconus unus de circumstantibus, die quadam dum sacro ministraret altari, limis respiciens oculis quandam mulierem quam alia vice viderat, inter ceteras eminentem prospexit. 7. Cui nimirum innuens, illius deceptus specie, modicum subrisit. 8. Quod cum factum fuisset, hora Spiritus sancti adventus appropinquante, beatus vir devotus solitum expectabat morem. 9. Cum autem minime transacto advenisset tempore, sanctus Iohannes, tristis effectus seque inculpans, delicta cogitabat quod commisisset. 10. Sed cum deliquisse nihil se repperisset, cogitans quid ageret, eiusdem Spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
me pastor existes. corpusq
meum more priorum tra-¬
completa est. Per idem tẽ¬
pus arrianus quidam sur¬
rexit nomine gauisius ar¬
riane heresis ꝓtector eximiꝰ
qui accepta multitudine
copiosa. multum ad expu¬
gnandum ꝓpudor regiam
perrexit urbem. Quem sõs
iohãnes solo sue orationis
gladio ꝑcussit. Nam p̃ꝑa¬
tis utr̃iq bellantium exer¬
citib. solus iohãnes ꝓcessit
in medium. factaq oratio¬
ne qui uidebatur hostis im¬
ꝓbus. sancti uiri ꝓuolutꝰ
pedib. matris postinodum
eccłie uice mutata. ex ini¬
mico defensor est effectus.
tereundum esse decreuimꝰ.
qd̃ sancto iohãne deo sacri¬
ficium offerente. sp̃s sõs in
altare descendens. scãm ac
deo acceptam ẽẽ oblationẽ
sui p̃sentia demonstraret.
Cuius aduentum beatus
uir solus intelligens. preci¬
piebat ministris cum tan¬
to silentio deseruire altari.
ut non solum ũbo. uerum
etiam nichilĩaliquo petẽt᷑
signo. uidelicet ne mens

Expanded text:
me pastor existes, corpusque me pastor existes, corpusque meum more priorum tracompleta est. 19 1. Per idem tempus arrianus quidam surrexit, nomine Gaianus, arrianae haeresis protector eximius, qui, accepta multitudine copiosa militum, ad expugnandum pro pudor! regiam perrexit urbem. 2. Quem sanctus Iohannes solo suae orationis gladio percussit. 3. Nam, praeparatis utrimque bellantum exercitibus, solus Iohannes processit in medium, factaque oratione, qui videbatur hostis improbus, sancti viri provolutus pedibus, matris postmodum Ecclesiae, vice mutata, ex inimico defensor est effectus. aetereundum esse decrevimus, quod, sancto Iohanne Deo sacrificium offerente, Spiritus sanctus in altare descendens, sanctam ac Deo acceptam esse oblationem sui praesentia demonstraret. 2. Cuius adventum beatus vir solus intelligens, praecipiebat ministris cum tanto silentio deservire altari, ut non solum verbo, verum etiam nihil aliquo peteretur signo: 3. videlicet ne mens,
Abbreviated transcription (Latin):
set qd̃ ip̃e hoc ago. inuit
ducor. sinite me et aliis in¬
digentib ꝓdesse. Congra¬
tulandum tam̃ uob̾ erat cũ
a ur̃o fonte ab ext̃nis aqua
petitur haurienda. Et hec
dicens ductus a militibꝰ in¬
uitꝰ. nauem ascendit in ho¬
ras. Qd̃ audiens imꝑator.
cum uniũso ppło ac clero
cunctisq qui ad consecrati¬
onem uocati erant ep̃is: ob¬
uiam ei perrexit. Ac nulla
int̾polante mora anthiophi¬
lo alexandrino papa et
aliis qui aderant ep̃ari eũ
die dum sicientib ppłis iã
infulatus nectareas fund̾et
aquas: apłi pauli exponẽs
dicta. dum ꝓfunditatem
ꝑscrutaretur scripture rap¬
tus in extasi apparuit ei a¬
pls dicens. qd̾ dicis inquit
dic securus. sic̃ enim mi¬
chi hoc ita et tibi reuelatuz
ẽ. Audiens hec notariꝰ qui
ei astabat ꝓculꝰ nomine ꝓ¬
cidens corruit in fatiem. Quẽ
cum sanctus iohãnes a t̃ra
leuasset. confortans eũ ait.
Ne timeas inquit frater.
nam et tu huius sedis post

Expanded text:
sed quod ipse hoc ago; invitus sed quod ipse hoc ago; invitus ducor, sinite me et aliis indigentibus prodesse. 6. Congratulandum tamen vobis erat cum a vestro fonte ab externis aqua petitur haurienda». 7. Et haec dicens, ductus a militibus, invitus navem ascendit ac ras. 8. Quod audiens imperator, cum universo populo ac clero cunctisque qui ad consecrationem vocati erant episcopis, obviam ei perrexit ac, nulla interpolante mora, a Theophilo Alexandrino papa et aliis qui aderant episcopari eum die, dum sitientibus populis iam infulatus nectareas funderet aquas apostoli Pauli exponens dicta, dum profunditatem perscrutaretur Scripturae, raptus in extasi apparuit ei apostolus dicens: «Quod dicis – inquit – dic securus, sicut enim mihi hoc, ita et tibi revelatum est». 2. Audiens haec notarius qui ei astabat, Proculus nomine, procidens corruit in faciem. 3. Quem cum sanctus Iohannes a terra levasset, confortans eum ait: «Ne timeas, – inquit – frater, nam et tu huius sedis post
Abbreviated transcription (Latin):
deo ꝑ om̃ia carum. qui ta¬
li dignus ẽẽt ꝑ fungi offit᷑õ.
Audiens hec cesar magno
repletus gaudio. suos an¬
tiochiam direxit nuntios.
qui iohãnem ui seu precibꝰ
constanti nopolim afferrẽt.
imperiale decretum ciuib
intimassent tota ciuitas
hoc de sc̃o iohãne audito
commota ẽ dicens. Que
erit nob̾ ampliꝰ in angusti¬
is consolatio: qͣuis diuini
eloquii mellifluus distri¬
butor. heu heu ue nobis
miseris qui tanto uidua¬
mur patrono. Cum in hec
⁊ in his similia u̾ba ppłi
protelarentur uoces: uir
domini ioh̾anes compunc¬
tus corde ꝑ fusus oculos fõ¬
te lacrimarum ubertim
emanantem. uix tandem
singultu impediente. ma¬
nu silentium petens dixit
ad eos filioli inquit mei.
deo cuius uoluntati resistẽ
nemo potest uos cõmendo.
Dum ip̃ius fuit uoluntas
ꝓ ut tempus quidẽ postula¬
uit. illius sacram̃ta uos
ut ip̃i nostis docere non de¬
stiti. Nunc uero quia alit̃
uisum ẽ ei. non qd̃ uolo.

Expanded text:
Deo per omnia carum, qui taDeo per omnia carum, qui tali dignus esset perfungi officio. 6. Audiens haec caesar, magno repletus gaudio, suos Antiochiam direxit nuntios, qui Iohannem vi seu precario Constantinopolim afferrent. imperiale decretum civibus intimassent, tota civitas, hoc de sancto Iohanne audito, commota est dicens: 2. «Quae erit nobis amplius in angustiis consolatio? Quis divini eloquii mellifluus distributor? Heu, heu, ve nobis miseris qui tanto viduamur patrono!». 3. Cum haec et in his similia verba populi protelarentur voces, vir Domini Iohannes, compunctus corde, perfusus oculos fonte lacrimarum ubertim emanante, vix tandem, singultu impediente, manu silentium petens dixit ad eos: 4. «Filioli – inquit – mei, Deo, cuius voluntati resistere nemo potest, vos commendo. Dum ipsius fuit voluntas, prout tempus quidem postulavit, illius sacramenta vos ut ipsi nostis, docere non destiti. 5. Nunc vero, quia aliter visum est ei, non quod volo
Abbreviated transcription (Latin):
Set nec hoc quidem ualu¬
it latenti. Nam diuinitꝰ
acriter compulsus. ad ur¬
bem quam reliquerat re¬
diit inuitus. In qua pos¬
tea quam largus extite¬
rit pauperibus. quam tu¬
tus laborantib portus. qͣm
magnus errantib sc̃iloqus.
quam dulcis merentibus
con solatio. quam tuta ui¬
dius orphanisq ꝓtectio.
nulliꝰ sufficit edissere ser
mo. Int̾ hec nõ post multũ
t̃pris. et beate memorie nec¬
tarius constantino polita¬
ne sedis ep̃s. diem clau¬
sit extremum. De quo
imꝑator cum uniũso po¬
pulo mirabilit᷑ tristis ef¬
fectus est. Metuebat quip¬
pe ne quis fortasse ad huc
nefandissima ꝯmaculata
heresi. sanctam sedem ac¬
ciperet regendam. ac si po¬
płm grauem incedere er¬
rorem. Dum hec ita gerũ¬
tur erat imꝑatori quidam
uniũso regis rege ꝓmisso
p̾erat palatio. Hic diuino
nutu ãmonitꝰ accessit ad
regẽ dicens nosse se q̃ndã
antiochenum sanctũ. ac sa¬
pientem uirũ nomĩe ioħez

Expanded text:
Sed nec hoc quidem valuSed nec hoc quidem valuit latenti. 4. Nam divinitus acriter compulsus, ad urbem quam reliquerat rediit invitus. 5. In qua postea quam largus extiterit pauperibus, quam tutus laborantibus portus, quam magnus errantibus sanctiloquus, quam dulcis maerentibus consolatio, quam tuta viduis orphanisque protectio, nullius sufficit edissere ser. Inter haec, non post multum temporis, et beatae memoriae Nectarius Constantinopolitanae sedis episcopus diem clausit extremum. 2. De quo imperator cum universo populo mirabiliter tristis effectus est: 3. metuebat quippe ne quis, fortasse adhuc nefandissima commaculatus haeresi, sanctam sedem acciperet regendam ac sic populum gravem incidere errorem. 4. Dum haec ita geruntur, erat imperatori quidam universo regis, rege praemisso, praeerat palatio. 5. Hic, divino nutu ammonitus, accessit ad regem dicens nosse se quendam Antiochenum sanctum ac sapientem virum, nomine Iohannem,
Abbreviated transcription (Latin):
matre uidua. sorore ⁊ uni¬
ꝓ xp̃o una cum beato basi¬
lio deserti petiit loca. Qui¬
b illic aliquandiu delites¬
centib licet qd̾ ceꝑant bo¬
ni ẽẽnt ꝓpositi. ds tamen
nolens suas abscondi sub
modio lucernas/ quos ad
illum inationem multorũ
sciebat ꝓfuturos. reduxit
ad ꝓpria. Nam prefatus
uir meletius hec audiens.
concito gressu in quo sc̃i
latitabant adiit antrum
clamans ⁊ dicens. Quid
sibi uult inquit hoc qd̃ a¬
gitis fratres: Nunquid so
u uos facere debetis: Nunqͥ
deserende sunt oues ꝓ quibꝰ
xp̃i effusus ẽ sangius: Hec¬
audientes sancti uiri. cor
uirile gẽntes in pectore.
sancte futuri defensores ec¬
cłie. una cum meletio redi¬
erant in urbem. Ac nõ mul¬
to post sanctus basilius ẽ
mo syro genere adherens.¬
Cũ quo bisbinis ꝯmorans
annis. qd̃ minus sciebat
didicit. S cum multuosã
hominum ppłositatem ad
se concurrentium sufferre
nõ ualeret. quid faceret igͦ¬
rans. iterum deserti quem
dimiserat petiit locum.

Expanded text:
matre vidua, sorore et uni pro Christo una cum beato Basilio deserti petiit loca. 2. Quibus illic aliquamdiu delitescentibus, licet quod coeperant boni essent propositi, Deus tamen nolens suas abscondi sub modio lucernas, quos ad illuminationem multorum sciebat profuturos reduxit ad propria. 3. Nam praefatus vir Meletius haec audiens, concito gressu in quo sancti latitabant adiit antrum, clamans ac dicens: «Quid sibi vult – inquit – hoc quod agitis fratres? Numquid solos vos salvos facere debetis? 4. Numquid deserendae sunt oves pro quibus Christi effusus est sanguis? audientes sancti viri, cor virile gerentes in pectore, sanctae futuri defensores Ecclesiae, una cum Meletio redierunt in urbem; 8. ac non multo post sanctus Basilius revmo Syro adhaerenscum quo bis binis commorans annis, quod minus sciebat didicit. 2. Sed cum tumultuosam hominum populositatem ad se concurrentium sufferre non valeret, quid faceret ignorans, iterum deserti quem demiserat petiit locum. 3.
Abbreviated transcription (Latin):
diuino placuit iudicio ut
unius pedis graui ꝑcussus
ssus in altero. illo quoq ab¬
scioso qui iohãnem sine
genib uocitabat. miser trũ¬
catus sine pedib. miserã
finiret uitam. Post mor¬
tem uero regine sepulchꝵ
in quo ip̃ius miserum ia¬
cebat corpus cotidie cõmo¬
ueri non cessabat. funditꝰ.
tonec iosis corpus post
triginta annis ad suam re¬
duceretur sedem. Ande liqͥ¬
do monstratur dignam ꝓ
factis etiam ip̃am sustinẽ
uindictam. Obiit aũt sc̃i¬
ssimus iohãnes crisostomꝰ
annorum quinquagĩta ⁊¬
duorum ⁊ acto mensium.
ex quib quinq ⁊ dimidio
pontificali redimitus in¬
fula digne xp̃i rexit eccłiã.
ad laudem et głiam ip̃ius

Expanded text:
divino placuit iudicio ut, divino placuit iudicio ut, unius pedis gravi percussussus in altero, illo quoque absciso, qui Iohannem sine genibus vocitabat, miser truncatus sine pedibus miseram finiret vitam. 42 1. Post mortem vero reginae, sepulcrum in quo ipsius miserrimum iacebat corpus, cotidie commoveri non cessabat funditus, donec Iohannis corpus, post triginta tres annos, ad suam reduceretur sedem. 2. Unde liquido monstratur dignam pro factis et ipsam sustinere vindictam. Obiit autem sanctissimus Iohannes Chrysostomus annorum quinquaginta duorum et octo mensium. 3. Ex quibus quinque et dimidis pontificali redimitus infula, digne Christi rexit ecclesiam ad laudem et gloriam ipsius
Abbreviated transcription (Latin):
tes ut eo die inp̃fato requie¬
scerent loco. Qui non solũ
non acquieuerunt. uerum
etiam crudelius tractantes
te sancto suo ioħ̾i non de¬
fuit initinere. Nam exeun¬
tib illis tanta pluiuie ac
grandinum cecidit multi¬
tudo ut ui compulsi ad eũ¬
dem redirent locum. Abi
beatus iohanes corporis et
sanguinis dñi munitus
p̃sidio. leni capitis tactus
dolore. inmanus dei omĩpo¬
tentis suum cõmendans
ꝑa romanus de tali uiro ua¬
lde contristatus. regem ar¬
chadium cum coniuge ⁊
corum in hoc consentancos
diro anathatis muchrone
ꝑcussit. atq beatissimi oħi
corpus constantinopolim
deferri p̃cepit. Nec multo
post anathatis gladiuz
diuina ꝑ cussos subsecuta
est ultio. Nam iołis ini¬
micos uariis plagis ꝑcu¬
ssos. summa deuisi biliter
dampnauit potestas. de qͥb
duos in medium ꝓferre no¬
bis sufficiat. Cyrinus igit̃
calcedonensis ep̃t s anctũ
teritens iohãnem. solebat
cum sine genib uocare. Vñ

Expanded text:
tes, ut eo die in praefato requietes, ut eo die in praefato requiescerent loco. 2. Qui non solum non acquieverunt, verum etiam crudelius tractantes, te, sancto suo Iohanni non defuit in itinere. 4. Nam exeuntibus illis, tanta pluviae ac grandinum cecidit multitudo, ut vi compulsi ad eundem redirent locum; ubi beatus Iohannes, corporis et sanguinis Domini munitus praesidio, leni capitis tactus dolore, in manus Dei omnipotentis suum commendans ocentius papa Romanus, de tali viro valde contristatus, regem Archadium cum coniuge et eorum in hoc consentaneos diro anathematis mucrone percussit, atque beatissimi Iohannis corpus Constantinopolim deferri praecepit. 2. Nec multo post anathematis gladium, divina subsecuta est ultio. 3. Nam Iohannis inimicos variis plagis percussos, summa Dei visibiliter damnavit potestas, de quibus duos in medium proferre nobis sufficiat. 41 1. Cyrinus igitur Calcedonensis episcopus, sanctum deridens Iohannem, solebat eum sine genibus vocare; unde
Abbreviated transcription (Latin):
bant ad ꝓmissum ascende¬
rent honorem. si moreretũ
inuia. cum appropinquass
cumis quo tendebat. prius¬
quam ad beati basilicis mã¬
tyris ⁊ ep̃i ꝑuenisset basili¬
cam. fractus post laborem
cum parue menbra dediss
quieti. apparuit ei in somp¬
nis p̾fatus martyr dicens.
Gaude et letare frater iołes
omnium militum strenui¬
fs̾e bellator. multorum cer¬
taminum. fortis triumpha¬
tor cras enim hanc crump¬
nosam relinquens uitam.
et uniu̾sa spernens pericula.
uictor post pugnam coro¬
nandus ꝓperabis ad xp̃m.
sorpusq tuum et sanctoꝵ
martyrum eutropii rufini
et collusi sociabitur corpori¬
b. Qd̃ cum tp̃c fuerit tuã
quam possedisti reducetur
ad sedem. et hec dicens re¬
cessit. Sue quoq eccłie idẽ
martyr apparuit custodi di¬
cens. Martyr qui cras huc¬
est uenturus iołi deuotis¬
sime p̾para locum. ut me¬
cum et cum sociis meis qͥ
iohanes de diuino certus.
nuntio de precatus ẽ mili¬

Expanded text:
bant ad promissum ascendebant ad promissum ascenderent honorem si moreretur in via, cum appropinquasset Cumis quo tendebat, 2. priusquam ad beati Basilissi martyris et episcopi pervenisset basilicam, fractus post laborem, cum parvae membra dedisset quieti, apparuit ei in somnis praefatus martyr dicens: 3. «Gaude et laetare, frater Iohannes, omnium militum strenuissime bellator, multorum certaminum fortis triumphator, cras enim hanc aerumnosam relinquens vitam et universa spernens pericula, victor post pugnam coronandus properabis ad Christum. 4. Corpusque tuum meo et sanctorum martyrum Eutropii, Rufini et Collusi sociabitur corporibus. Quod, cum tempus fuerit, tuam quam possedisti reducetur ad sedem». 5. Et haec dicens recessit. Suae quoque ecclesiae idem martyr apparuit custodi dicens: «Martyri qui cras huc venturus est Iohanni, devotissime praepara locum, ut mecum et cum sociis meis quiIohannes, de divino certus nuntio, deprecatus est mili
Abbreviated transcription (Latin):
quid faceret ignorans ti¬
mens ne quid ad uersi per
furibundam mulierẽ patẽ¬
tur eccłia. deceptus ab eis
acquieuit inuitus. atq ħ
factum deo ⁊ corum fidei
tuens ne ꝓse aliquis sini¬
strum exoriretur certamen.
nescientib cunctis: gautẽ
tradidit se parasitis. nec
hoc quidẽ diu latuit ppł
somperto ergo uirorum ac
mulierum fit concursus.
popłi clamor ad sydera tolli¬
tur. ab omnib huc illuc
bachando discurntur. cre¬
bris uocib rex obuirgat᷑.
a cunctis sc̃s iohãnes fru¬
stra queritur. Ductus igit᷑
amilitib p̃cipiente ac p̃cio
compagante regina. illum
ad locum sui crilii consti¬
tutum uiuum non pueĩre
turpiter de honestatus per
queq asꝑima grauiter af¬
fugitur. Ipse tamen diui¬
na plenus gr̃a in omnib
que ci accidebant a lacer in¬
mensas deo gr̃as agere at¬
q salutaria uerba ubiq
more solito omnib qui
ad erant imꝑtiri non ces
alia multa deserti aspera
et inuia duceretur loca. ut
uidelicet ip̃i qui cum duce¬

Expanded text:
quid faceret ignorans, timens ne quid adversi per furibundam mulierem pateretur Ecclesia, deceptus ab eis acquievit invitus, atque hoc factum Deo et eorum fidei tuens ne pro se aliquid sinistrum exorireur certamen, nescientibus cunctis, gaudens tradidit se clam parasitis. 2. Nec hoc quidem diu latuit populum. Comperto ergo virorum ac mulierum fit concursus, populi clamor ad sidera tollitur, ab omnibus huc illuc bacchando discurritur, crebris vocibus rex obiurgatur, a cunctis sanctus Iohannes frustra quaeritur. 3. Ductus igitur a militibus, praecipiente ac pretio comparante regina illum ad locum sui exilii constitutum vivum non pervenire, turpiter dehonestatus per quaeque asperrima graviter affligitur. 4. Ipse tamen, divina plenus gratia, in omnibus quae ei accidebant alacer, immensas Deo gratias agere atque salutaria verba ubique, more solito, omnibus qui aderant impertiri non cessalia multa deserti aspera et invia duceretur loca, ut videlicet ipsi qui eum duce
Abbreviated transcription (Latin):
tum regebat. a quo puer
domini iohãnes sacro bap¬
tismate renatus. sacreq
religionis misterio reple¬
tus. lectoris fungens offi¬
tio cum eẽt tempus cotidie
crescebat in melius. Qui
cum decem et octo esset an¬
norum. philosophicis se
subtrahens studiis. daui¬
ticis atq apłicis ⁊ hiis si¬
milib utebatur colloquiis.
Qd̾q legendo capere pote¬
rat. efficatissime menti co¬
mendabat. et efficatius o¬
pere ad implere cupiebat.
Sciens illud apłicum. coro¬
na non ꝓmittitur nisi le¬
gittime certanti. Quam¬
obrem sanctus uir uigi¬
liis et orationib insistens.
carnem suam ieiuniis af¬
ficiens. quicquid habere po¬
terat pauꝑib distribuens
nuda ꝓ lecto utebatur tra.
Cui cum hec et hiis sii¬
lia ꝓ nichilo computant᷑.
nisi illud euangłicum ꝓ¬

Expanded text:
tum regebat, a quo puer tum regebat, a quo puer Domini Iohannes, sacro baptismate renatus sacraeque religionis misterio repletus, lectoris fungens officio cum esset tempus cotidie crescebat in melius. 2. Qui, cum decem et octo esset annorum, philosophicis se subtrahens studiis, davidicis atque apostolicis et his similibus utebatur colloquiis. 3. Quodque legendo capere poterat, efficacissime menti commendabat, et efficacius opere adimplere cupiebat. 4. Sciens illud apostolicum: «Corona non permittitur nisi legitime certanti». 5. Quamobrem sanctus vir vigiliis et orationibus insistens, carnem suam ieiuniis afficiens, quicquid habere poterat pauperibus distribuens, nuda pro lecto utebatur terra. 6. Cui cum haec et his similia pro nihilo computarentur, nisi illud evangelicum
Abbreviated transcription (Latin):
ohannes igitur crisosto¬
mus mag̾no descendens
secundus nomine. p̃fectu¬
re syrie suffultus hono¬
re. mater uero nuncupa¬
ta est anthusa qd̃ apud
nos florens uł florida sigͥ¬
ficat. O quam ꝓuida est
dispensatio summi iudi
profunditas diuinitatis.
Nam quid aliud de secun¬
do patre. ac matre florida
quam dei gratia nasci de¬
buit. Iohannes et enim
gratia dei. crisostomus uo
aureum os int̾pretatur.
Congriium igitur fuit ut
qui dei imbuendꝰ erat gra¬
tia. de tali radice quasi
fructifera procrearetur ar¬
bor. Qui defuncto patre
puerilem adhuc agens
etatem. cum sorore ac ma¬
tre iudua unicus reman¬
sit heres. Cum uero pro¬
uectioris esset etatis. iu
uenibus seu uanitatibꝰ scłi
ut mos ẽ iuuenum se iũ¬
xit. uerum sapientibus
quib docilis adhesit. Di
uina quippe gratia a deo
repletus extitit. quatinꝰ
p̃ceptoris lingua non tan¬
tum sufficerẽt docendo. qͣn¬
tum cor puerile disceret
capiendo. Der idem tempꝰ
meletius antiochie p̃sula¬

Expanded text:
ohannes igitur Chrysostomus magno descendens Secundus nomine, praefecturae Syriae suffultus honore; mater vero nuncupata est Anthusa, quod apud nos florens sive florida significat. 3. O quam provida est dispensatio summi iudics eius profunditas divinitatis! 4. Nam quid aliud de Secundo patre ac matre Florida quam Dei gratia nasci debuit? Iohannes etenim gratia Dei, Chrysostomus, vero aureum os interpretatur. 5. Congruum igitur fuit, ut qui Dei imbuendus erat gratia, de tali radice quasi fructifera procrearetur arbor. 3 1. Qui, defuncto patre, puerilem adhuc agens aetatem, cum sorore ac matre vidua unicus remansit haeres. 2. Cum vero provectioris esset aetatis, non iuvenibus seu vanitatibus saeculi, ut mos est iuvenum, se iunxit, verum sapientibus quibusdam docilis adhaesit. 3. Divina quippe gratia adeo repletus extitit, quatinus praeceptoris lingua non tantum sufficeret docendo, quantum cor puerile disceret capiendo. 4-6 1. Per idem tempus Meletius Antiochiae praesula
Abbreviated transcription (Latin):
gitur dum parentes beate
agnes asiduis ꝑ noctatio¬
nib uigilarent ad tumulũ
eius. uident in medio noctiꝰ
silentio ex̾citum uirginum.
que omnes auro testis cycla¬
dib indute cum ingenti
lumine pret̾ibant. Int̾ quas
uidert̃ beatissimam iurgi¬
agnem. simili ueste fulgẽ¬
tem. et ad dexteram eius a

Expanded text:
gitur dum parentes sanctae Agnae assiduis pernoctationibus vigilarent ad sepulcrum ejus, vident in medio noctis silentio exercitum virginum, quae omnes auro intextis cycladis indutae cum ingenti lumine praeteribant: inter quas etiam vident beatissimam Agnem similiter fulgentem, et ad dexteram ejus A
Abbreviated transcription (Latin):
ci omnia que gesta erant¬
narrauit. Quib auditis.
policarpus gratias egit
deo: et una cum co uenit ad
domum nichostrati primi¬
scrinii. Et uidens turbas
credentium. salutans cos
cum omni gaudio ait. Be¬
ati omnes qui audistisi

Expanded text:
i omnia quae gesta sunt. Quibus auditis S. Polycarpus gratias egit Deo, et una cum eo venit ad domum Nicostrati primiscrinii, et videns turbas credentcum omni gaudio, ait: Beati vos omnes qui audistis
Abbreviated transcription (Latin):
conuocans ad se scm̃ sebasti¬
anum. trib dieb et trib
uit. Et cum lacrimis ora¬
bant. ut fidem nominis sui¬
tis credere declararet. Igit᷑¬

Expanded text:
convocans ad se S. Sebastianum tribus diebus et tribus eo: et cum lacrymis pariter orabant, ut fidem nominis suitis credere Dominus declararet.
Abbreviated transcription (Latin):
talib testimoniis quasi ar¬
matura dei et adũsus om̃ia
quidem uitia. s precipue
instruebat se contra in uidi¬
am seuientem. ⁊ patiendo
iniurias furorem grauidi
pectoris mitigabat᷑. Deni¬
q usq ad diem mortis et
huius patientia ⁊ alioꝵ
zelus om̃ibꝰ patuit. qui su¬
um rodit auctorem et dũ
emulum ledere nititur. in
semetip̃m ꝓprio furore ba¬
chatur. Dicam et de ordi¬
ne monasterii. quomodo
scõrum continentiam in
suum ũterit lucrum. Se¬
minabat carnalia. ut me¬
teret sp̃ualia. Dabat terre¬
na. ut celestia tolleret. Bre¬
uia conced̾bat: ut ꝓ eis etna
mutaret. P ost uirorum
monastĩo qd̃ uiris credide¬
rat gub̾nandum: plures
uirgines quas et diu̾sis
prouintiis congregaret tã
nobiles quam meclii gene
mõastĩaq diuisit: ita dũ ta¬
xat ut in oꝑe ⁊ in cibo seꝑate
psalmis ⁊ oratõnib iũgerẽt᷑.
post alleluya cantatur quo
signo uocabãt᷑. ad collectam

Expanded text:
talibus testimoniis quasi artalibus testimoniis quasi armatura Christi et I aduersum omnia quidem uitia, sed praecipue instruebat se contra I inuidiam saeuientem et patiendo iniurias furorem grauidi pectoris ^ mitigabat. denique usque ad diem mortis et huius patientia et aliorum zelus omnibus patuit, qui suum rodit auctorem et, dum aemulum laedere nititur, in semet ipsum proprio furore bacchatur. Dicam et de ordine monasterii, quomodo sanctorum continentiam in suum uerterit lucrum. seminabat carnalia, ut meteret spiritalia; dabat terrena, ut caelestia tolleret; breuia concedebat, ut pro his aeterna mutaret. post uirorum monasterium, quod uiris tradiderat gubernandum, plures uirgines, quas e diuersis prouinciis congregarat, tam nobiles quam medii et monasteriaque diuisit, ita dumtaxat, ut in opere et cibo separatae psalmodiis et orationibus iungerentur. post alleluiae cantatum, quo signo uocabantur ad collectam,