comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
notam̃tis dignaerat. quã hoc saue qmͣ
utile exerticuum ad conciliandas nobis
q. claudii pͥmo annaliq̃ meniuusse
potui. notaui quẽ librũ legimꝰ biduo
ꝑsimo suꝑiore. arma inquit pleriq abi¬
cuuit atqͣ. u erini illęcebrant sese⁊ila¬
tebrant uerb ũ poeticũ uisũ ÷. s ñ ab¬
furdũ. ueq asꝑum. eainquit dũ fiunt hi¬

Expanded text:
notamentis digna, eratque hoc sane quam notamentis digna, eratque hoc sane quam utile exercitium ad conciliandas nobis,Q. Claudi primo Annali, quae meminisse potui, notavi, quem librum legimus biduo proximo superiore. Arma, inquit, plerique abiciunt atque inermi inlatebrant sese. Inlatebrant verbum poeticum visum est, sed non absurdum neque asperum. Ea, inquit, dum fiunt, La
Abbreviated transcription (Latin):
iutet abeo quod ẽ. pene & penuita. Sipe¬
ruitiss id aliorsũ penitet atq alio uiloco
dicetur. unc a sub hac eaden siguifica¬
tione que uulgo nata ᷑: non mͦ inep¬
tũ sioe uon qd̾ or. cicerodixit s festi¬
uissimũ ad eo & facetissimum. ẽ. sam
eũ ad u̾sarii &. obtrestatores. mͣ. celii qmi
ertt pulchro corꝑe formã eiꝰ &ꝰ. facien sũ¬
putiones inpudicicie accerserent. inlt¬
deus cucero. tam obsurdam cͥminatio¬
uen qd̾ formã quã natura fecerat iucio
daret eodenipso errore quẽ illudebat
sciensusus ÷. & ñ penitet inquit ꝯ. celi¬
ũ ñ deformẽ eẽ. uatum iͥ uel hac ipsare
qd̾ ita dicebat ob ꝓͣbrares ad u̾sariis. ac
ꝑ facecias osteritaret face eos deridiculũ.
Qd̾ ꝓ uide celio formã crimuu darent qͣ¬
se arbitrium eiꝰ fuiss quali formanas¬
ceret᷑.
iiiꝰ. conabam᷑ postea mem̃orie
uegetande grã indipisci anio acre¬
censere q iñ eo libro scripta eẽnt ĩ utras¬
q existimationes laudis aut culpe ad¬

Expanded text:
tet ab eo quod est paene et paenuria dixerunt. Sed id aliorsum pertinet atque alio in loco dicetur. Nunc autem, sub hac eadem significatione quae vulgo nota est, non modo ineptum hoc non est quod M. Cicero dixit, sed festivissimum adeo et facetissimum est. Nam cum adversarii et obtrectatores M. Caeli, quoniam erat pulchro corpore, formam eius et faciem in suspiciones inpudicitiae accerserent, inludens Cicero tam absurdam criminationem, quod formam, quam natura fecerat, vitio darent, eodem ipso errore quem inludebat sciens usus est et non paenitet, inquit, M. Caelium, non deformem esse natum, ut vel hac ipsa re, quod ita dicebat, obprobraret adversariis ac per facetias ostentaret facere eos deridiculum, quod proinde Caelio formam crimini darent, quasi arbitrium eius fuisset, quali forma nasceretur. mus, conabamur postea memoriae vegetandae gratia indipisci animo ac recensere quae in eo libro scripta essent in utrasque existimationes laudis aut culpae ad
Abbreviated transcription (Latin):
& quam sepe inueterũ scͥptis obscurasit.
xiiii S entenciã ex publilu nunis se lec¬
te lepidiores. xu. auod carneades acha¬
denucꝰ elleboro stomacũ purgauit scrip¬
turꝰ adu̾̃sus zeuouis stoici deerecleq na¬
tura medelaq ellebori. candidi q nig
x uianares ponticas uim hr̾e uenenis
dẽgendis pecentẽ atq inibi de mithrida¬
tis regis in id genus ineclicam̃tum sol

Expanded text:
obscura sit 252 XIV Sententiae ex Publili Mimis selectae lepidiores 256 XV Quod Carneades Academicus elleboro stomachum purgavit, scripturus adversus Zenonis Stoici decreta; deque natura medellaque ellebori candidi et nigri 258 XVI Anates Ponticas vim habere venenis digerendis potentem; atque inibi de Mitridati regis
Abbreviated transcription (Latin):
taui insermonib forte qd̾ de temꝑib
rerũ adusus hoĩun reꝑtarũ agitabamꝰ
dolescens quispiam .iii.¬
non udoctꝰ sparti quoq usũ in tͣra
grecia diu incoguitum fuisse clixit. mul¬
tisq pꝰ iliũ cautũ tempestatib excerra his¬
pania aduestũ riserunt hoc ad illudendũ
ex his qui ibi aderant iuius at .q altͣ ma¬
homeri aiebant. cui uersus hic forte ẽẽt¬

Expanded text:
ibus forte quos de temporibus rerum ad usus hominum repertarum agitabamus, adulescens quispiam non indoctus sparti quoque usum in terra Graecia diu incognitum fuisse dixit multisque post Ilium captum tempestatibus ex terra Hispania advectum. Riserunt hoc ad inludendum ex his, qui ibi aderant, unus atque alter, maHomeri aiebant, cui versus hic forte de
Abbreviated transcription (Latin):
in terrani laconicã deuexisse. tuin
apionem prorsus ex eoloco ca xr̃ttũ
petiuisse. calemq ꝑiandro regi qualis
del phiuo uestꝰ fuerat. inopiati sese
obtulisse. eiq rem sicuti accid̾at narra¬
uisse. Regemiste grariĩ credidisse. ano¬
nem quasi falleret᷑ &. custodiri iussissẽ.
nauttas in quisitos ab legato arione
dissimulant᷑ introgassẽ. & quid audis¬
sent in his locis unde uenissent super
arione: eos dixisse honrinẽ cum inde
irent in terra italia fuisse. eumq illic
bene agitare. & studiis delectationib q
urbium florere. atq ingrã pecunia¬
qe magna opulentũ fortunatumq
ẽe. tum ũtt̃ hec eorum. u̾ba arionen
cum fidibus & indunentis. cũ quib se
insalũ ei aculauerat extitisse. naittas
stupe factos conuctosq ire inficias.
non quis se eam fabulam dicere. lesbios
&̃ coruithiosatq ẽẽ. fabule argiunen¬
trim qd̾ simulacra luo enea atcenarũ
iriserentur. dulphinus itehens et ho¬

Expanded text:
in terram Laconicam devexisse. Tum in terram Laconicam devexisse. Tum Arionem prorsus ex eo loco Corinthum petivisse talemque Periandro regi, qualis delphino vectus fuerat, inopinanti sese optulisse eique rem, sicuti acciderat, narravisse. Regem istaec parum credidisse, Arionem, quasi falleret, custodiri iussisse, navitas inquisitos, ablegato Arione, dissimulanter interrogasse ecquid audissent in his locis unde venissent super Arione? Eos dixisse, hominem, cum inde irent, in terra Italia fuisse eumque illic bene agitare et studiis delectationibusque urbium florere atque in gratia pecuniaque magna opulentum fortunatumque esse. Tum inter haec eorum verba Arionem cum fidibus et indumentis cum quibus se in salum eiaculaverat extitisse, navitas stupefactos convictosque ire infitias non quisse. Eam fabulam dicere Lesbios et Corinthios atque esse fabulae argumentum, quod simulacra duo aenea ad Taenarum viserentur, delphinus vehens et ho
Abbreviated transcription (Latin):
s unꝑauisser ut iam statim corã desi¬
liret p̃ceps mmare. homo inquit ibi
t̃ritꝰ spe omĩ utte ꝑdita. id uusi postea
orauit. ut priusquam mortem oppece¬
ret: inclilere ꝑmiterent sua sibi omiã
indumenta. & fides capere &. canere car¬
men casus illiꝰ sui consolabile. feros et
ĩ manes nauitas ꝑ lubiũ tam̃ audiendi
subit: qd̾ orauerat impetrat atq. ibi
mox de more cinstꝰ amitꝰ ornat᷑. stansq
insũme pupis foro carmen quod orti¬
um dicitur. uoce sublatissima cauta¬
uit. ad postrema caritꝰ cũ fidib ornatu¬
q: onuĩ sicut stabat canebatq iecit sese
ꝓcul in ꝓfundũ. nauite haut quãqmͣ
dubitantes quinꝑiss cursumq m fa.¬
cere ceꝑ ant tenuerunt. s nonũ  mi¬
runi & pium faci nus contigit: deł¬
phinum repente int̃ undas adriauis¬
se fluitantiq sese hõi sub didisse et
dorso suꝑ fludtꝰ edito nectauisse coluꝰ¬
iniq euui corꝑe &. ornatu tenarum

Expanded text:
sed imperavisse ut iam statim coram desised imperavisse ut iam statim coram desiliret praeceps in mare. Homo, inquit, ibi territus, spe omni vitae perdita, id unum postea oravit, ut priusquam mortem obpeteret, induere permitterent sua sibi omnia indumenta et fides capere et canere carmen casus illius sui consolabile. Feros et inmanes navitas prolubium tamen audiendi subit; quod oraverat impetrat. Atque ibi mox de more cinctus, amictus, ornatus stansque in summae puppis foro, carmen quod orthium dicitur voce sublatissima cantavit. Ad postrema cantus cum fidibus ornatuque omni, sicut stabat canebatque, iecit sese procul in profundum. Navitae, hautquaquam dubitantes quin perisset, cursum quem facere coeperant tenuerunt. Sed novum et mirum et pium facinus contigit. Delphinum repente inter undas adnavisse fluitantique sese homini subdidisse et dorso super fluctus edito vectavisse incolumique eum corpore et ornatu Taenarum
Abbreviated transcription (Latin):
tꝰ inquit & nobilis arion cantator fidib
fuit is loco &. opido methymueus. t̃a atq
insula omĩ lesbiis fuit. Eum arionẽ
rex chorinthi ꝑiander amicũ amatũq
habuit artis grã. Is eincle arege ꝓficis¬
citur tr̃as iudittas. sic iliã atq tcaliã
uisere: uͥ eo uenit auresq omium. men¬
tesq inutrius t̾re urbib demulsit
in questib istic & uoluptatib amori¬
bq hominum fuit. lstĩt pͥea grandi
pecunia &. rebona multa copĩosus co¬
rĩthũ institruit redire. Laue et ꝙ. naui¬
tas & notiores amtciciores q  sibi co¬
rinthios delegit. s eo coruithios homi¬
nesaccepto naui q in altũ ꝓuecta pre¬
de pecunieq cupidos. cepisse consilium
denes dudo arione: tum illũ ibi ꝑniciem
tellesta. pecumiam ceteraq sua ut habe¬
rent dedissȩ uitam modo sibi ut parce¬
rent orauise nauttas precum eius ha¬
rũ cõmiseritum ẽẽ. illoctenus. ut ei ne¬
cem afferre ꝑ uĩ sius manib temꝑarent.

Expanded text:
 inquit, et nobilis Arion cantator fidibus fuit. Is loco et oppido Methymnaeus, terra atque insula omni Lesbius fuit. Eum Arionem rex Corinthi Periander amicum amatumque habuit artis gratia. Is inde a rege proficiscitur, terras inclutas Siciliam atque Italiam visere. Ubi eo venit auresque omnium mentesque in utriusque terrae urbibus demulsit, in quaestibus istic et voluptatibus amoribusque hominum fuit. Is tum postea grandi pecunia et re bona multa copiosus Corinthum instituit redire, vnavem igitur et navitas, ut notiores amicioresque sibi, Corinthios delegit. Sed eos Corinthios, homine accepto navique in altum provecta, praedae pecuniaeque cupidos cepisse consilium de necando Arione. Tum ilium ibi, pernicie intellecta, pecuniam ceteraque sua, ut haberent, dedisse, vitam modo sibi ut parcerent oravisse. Navitas precum eius harum commiseritum esse illactenus ut ei necem adferre per vim suis manibus temperarent,
Abbreviated transcription (Latin):
quã .a. inpuris disciplinas philos ophie
studiose trastantib & que duo u̾ba
obseruancla p̾ceꝑit. om̃iũ rerum longe
salubria .xx. uerba sumpta ex simp̃o¬
sio platonis numeris coagmentisq u¬
borum scite modulateq aħteq exercen¬

Expanded text:
 inpuris, disciplinas philosophiae studiose tractantibus; et quae duo verba observanda praeceperit omnium rerum longe saluberrima 264 XX Verba sumpta ex Symposio Platonis, numeris coagmentisque verborum scite modulateque apta, exercen
Abbreviated transcription (Latin):
debet. Tribuni aũt neq aduocant patrici¬
os. neq ad eos referre Ala de re posse. Ita
nec leges quidẽ pͥpe s plebis scita appellã¬
t᷑ quẽ tribunis plebis ferentib accepta
sunt. quib rogationib aute patricũ
ñ tenebant᷑ dõnecq horcensius dictator.
legem culit. ut eo iure qd plebs statiuiss:
om̃s quirices tenerent᷑. Item ieodẽ libro
ħ scriptum ÷. Cum ex gn̾ib hominũ suffra¬
gium ferat᷑ curiata comitia ẽẽ. cũ ex cen¬
su et etate centuriata cũ ex ꝗ regionib
&c. locis tributa centuriata aũt comitia ĩ¬
tra pmeriũ fieri nefas ẽẽ. quiꝰ exercitum
extra urbem imꝑari oporteat. intͣ urbẽ
imꝑauiꝰ ñ sit. Propt̾ea centuriata. ĩ cam¬
pomarcio haberi. exercitũq inꝑari pre

Expanded text:
debet. Tribuni autem neque advocant patricidebet. Tribuni autem neque advocant patricios neque ad eos referre ulla de re possunt. Ita ne leges quidem proprie, sed plebisscita appellantur quae tribunis plebis ferentibus acceptaaccept sunt, quibus rogationibus ante patricii non tenebantur, donec Q. Hortensius dictator legem tulit, ut eo iure quod plebs statuisset omnes Quirites tenerentur. Item n eodem libro hoc scriptum est: Cum ex generibus hominum suffragium feratur, curiata comitia esse, cum ex censu et aetate centuriata, cum ex regionibus et locis, tributa; centuriata autem comitia intra pomerium fieri nefas esse, quia exercitum extra urbem imperari oporteat, intra urbem imperari ius non sit. Propterea centuriata in campo Martio haberi exercitumque imperari pr
Abbreviated transcription (Latin):
non uidebitur hre̾ in conmode intͣpret̾o
facta hoc modo. Sillogismꝰ : oro inqua
consensis quibdam & concessis. aliud qͥd.
IN libro lelie felicis adinutiũ pͥmũ serip¬
tum ÷ labeonem scribere calata comitia
ẽẽ. que ꝓ collegio pontificum habentur.
aut regis. aut fluminũ augutandoꝵ
causa eoꝵ aut alia ẽẽ. curiatã. alia cen¬
turiata. Curiata ꝑ lictorẽ curiatũ calari
id.ẽ. conuocari. Centuriata ꝑ cornicinem
idẽ. hiscomic qͥuȩ calata appellari diximꝰ
&. sacrorum decestatio &. testamenta fie¬
ri solebant. tria enim gn̾a testamentoꝵ
fuisse accepimꝰ. unũ quõd calatis comitiis
in populi concione fieret: alt̾um in pro¬
cinctu cũ uiri ad p̃lium faciendũ inaci¬
em uoc abantur. t̾cium ꝑ familie eman¬
tipationem. cui es libra adhiberetur.
In eodem lilii felicis libro hec scripta sunt.
Is qui non ut inuersũ popłm s partẽ aliqͣ
ad eẽ. irbet ñ comitia s conciliũ edicere

Expanded text:
non videbatur habere incommode interpretatio facta hoc modo: Syllogismus est oratio, in qua, consensis quibusdam et concessis, aliud quid IN libro Laelii Felicis Ad Q. Mucium primo scriptum est Labeonem scribere calata comitia esse quae pro conlegio pontificum habentur, aut regis aut flaminum inaugurandorum causa. Eorum autem alia esse curiata, alia centuriata; curiata per lictorem curiatum calari, id est convocari, centuriata per cornicinem. Isdem comitiis, quae calata appellari diximus, et sacrorum detestatio et testamenta fieri solebant. Tria enim genera testamentorum fuisse accepimus: unum, quod calatis comitiis in populi contione fieret, alterum in procinctu, cum viri ad proelium faciendum in aciem vocabantur, tertium per familiae emancipationem, cui aes et libra adhiberetur. In eodem Laeli Felicis libro haec scripta sunt: Is qui non universum populum, sed partem aliquam adesse iubet, non comitia, sed concilium edicere
Abbreviated transcription (Latin):
modi ĩi cap̃ deorsum uideatur. pedes sur¬
sum. Reddit &̃. causas ea clisciplina. cur
iste quoq uisiones fallant. uͥ q̃ in aqua
conspiciuntur. maiora inoculos fiant:
que ꝓcul ab oculis st̃ minora. h̾R aũt̃
longitudines &. altitudines uocig eme¬
titͣ. longior menstira uocis. Gñ. dicit᷑. al¬
mecliocriũ irinctura & modꝰ congrriens c̃
pncipiis geonietͥe uariũ mensura exa¬
minatur. s ħ inquit .m. uarro aut oĩno
non discimꝰ. aut pꝰ desistimꝰ quã intelliga¬
mꝰ cur discendͥa suint. Uoluptas aũt ĩgtͥ
ł utilitas ÷ aliũ disciplinarum in post¬
pͥncipiis existit. cũ ꝑfecte ab soluteq st̃.
in pͥncipiis uͦ ipsis inepte ⁊ insuaues ui¬
dentor
el anꝰ ad moclum ⁊ cohibili orõe uo¬
cũq philotereti ⁊ candido fabulã
scripsit ero dotꝰ suꝑfidicine illo arione. ue

Expanded text:
modi, ut caput deorsum videatur, pedes surmodi, ut caput deorsum videatur, pedes sursum. Reddit etiam causas ea disciplina cur istae quoque visiones fallant, ut quae in aqua conspiciuntur maiora ad oculos fiant, quae procul ab oculis sunt, minora. Κανονική autem longitudines et altitudines vocis emetitur. Longior mensura vocis ῥυθμός dicitur, μmediocrium iunctura et modus congruens cum principiis geometriae aurium mensura examinatum. Sed haec, inquit M. Varro, aut omnino non discimus aut prius desistimus quam intellegamus cur discenda sint. Voluptas autem, inquit, vel utilitas talium disciplinarum in postprincipiis existit, cum perfectae absolutaeque sunt; in principiis vero ipsis ineptae et insuaves videnturELERI admodum et cohibili oratione vocumque filo tereti et candido fabulam scripsit Herodotus super fidicine illo Arione. Ve
Abbreviated transcription (Latin):
t agrũ uaticanũ & eiꝰdẽ agͥ diñ
p̃sidẽ appellatũ acceꝑamꝰ auatici¬
niis. qua eui atq iuitinctũ huid ei ĩeo
dit istiꝰ nois rõnẽ. slam siciti ariꝰ inquit
ds̃ appellatꝰ araq ei statuta⁊ que÷ infima
noua uia. qd̾ eo in loco diuinitꝰ uox edita
erat. ita uaticanꝰ d̃s noĩatꝰ penesquẽ ẽẽnt uo¬
cis humane inicia. qm̃ pueri simul atq
parti sũt eam pͥmã uocẽ edunt. Quȩ pͥma
uiuaticano sillaba ÷. Idcicoq uagiro di¬
cit expmente uerbo sono uocis recentis.
Iars quedam geometrie. GR̃. Xix
appellat᷑ꝙͣ adoculos ꝑtinet. pars alt̾a
fundamento arcis sue utuit᷑. utraq ha¬
rum spaciis & utuallis linẽarũ & roẽ
num̾orum constat. hĩ. facit multa de¬
mirancla idgenus uͭ in speculo illo imagi¬
nes uniꝰ rei plures appareant. Itẽ ĩspectilũ
inloco tcis positum nithil im agiiet. alior¬
sum translatũ faciat umnagines. Item sirec¬
tiꝰ speculum spectes uagõ fiat tua eius¬

Expanded text:
T agrum Vaticanum et eiusdem agri deum praesidem appellatum acceperamus a vaticiniis quae vi atque instinctu eius dei in eo dit istius nominis rationem: Nam sicut Aius, inquit, deus appellatus araque ei statuta est quae est infima nova via, quod eo in loco divinitus vox edita erat, ita Vaticanus deus nominatus penes quem essent vocis humanae initia, quoniam pueri, simul atque parti sunt, eam primam vocem edunt quae prima in Vaticano syllabast idcircoque vagire. dicitur, exprimentARS quaedam geometriae ὀπτική appellatur quae ad oculos pertinet, pars alterafundamento artis suae utuntur. Utraque harum spatiis et intervallis linearum et ratione numerorum constat. Ὀπτική facit multa demiranda id genus, ut in speculo uno imagines unius rei plures appareant; item ut speculum in loco certo positum nihil imaginet, aliorsum translatum faciat imagines; item si rectus speculum spectes, imago fiat tua eius
Abbreviated transcription (Latin):
sibi ẽẽ. ut inquiete. ceruam q̃ ꝑiss ad
facto p̃dicere. tum seruo qd̾ impauerat
significat. Cerua missa incubieulum
sertorii introrupit: clamor factꝰ & or¬
ta admir̾o÷: ea que hominũ barbaroꝵ
erg delitaᷤ sertorio inmagius reb maq¬
no usiu fiit. Memoria ꝓ̃dita ÷ ex his na¬
tionib quȩ cum sertorio faciebant cum
multus̃ pͥlus suꝑatꝰ eẽt. nemuiẽ umqm ab
eo descuusse quãquã id genus hominã
nobilissimum. XxIIII.

Expanded text:
sibi esse ait in quiete cervam quae perisset ad facto praedicere; tum servo quod imperaverat significat, cerva emissa in cubiculum Sertorii introrupit, clamor factus et orta admiratio est. Eaque hominum barbarorum credulitas Sertorio in magnis rebus magno usui fuit. Memoria prodita est, ex his nationibus quae cum Sertorio faciebant, cum multis proeliis superatus esset, neminem umquam ab eo descivisse, quamquam id genus hominum esset mobilissimu
Abbreviated transcription (Latin):
cedẽ. fugã. tela uolaucia instauratio¬
uem. pũgne inpressiouẽ. genittꝰ. uuln̾a
ꝑuide ii si ipẽ inp̃lio u̾saretur. torã ui¬
dere sese uociferatꝰ ẽ ac pꝰea subito ex¬
elamauit cesarẽ uicisse. ꝗͣ cornelii sa¬
cerdotis ariolatio leuis tũ quidẽ iuisa
÷. & uecors. magne mox admirationi
fuit. quonãmͦ pugne diesꝙ̃ in thessalia
pugnata ÷ neq prelii exitꝰ qui erat
p̃ditꝰeidẽ fuit. s om̃s quoq pugnandi
reci proci uices. & apsa exercituũ duoꝵ
conflistatio uaticuantis motu
atq u̾bis representata ÷.Xx.

Expanded text:
caedem, fugam, tela volantia, instauratiocaedem, fugam, tela volantia, instaurationem pugnae, inpressionem, gemitus, vulnera, proinde ut si ipse in proelio versaretur, coram videre sese vociferatus est ac postea subito exclamavit Caesarem vicisse. Ea Cornelii sacerdotis ariolatio levis tum quidem visa est et vecors. Magnae mox admirationi fuit, quod non modo pugnae dies quae in Thessalia pugnata est, neque proelii exitus qui erat praedictus, idem fuit, sed omnes quoque pugnandi reciprocae vices et ipsa exercituum duorum conflictatio vaticinantis motu atque verbis repraesentata est.
Abbreviated transcription (Latin):
candũ hominẽ feris p̾buit. XUIII.
lcibi ad es atheniensis cũ apud
La uuncubũ periclen puer artib
ac disciplinis lib̾alib eiudiret᷑. et arces¬
si pericles antigenidã tibicinẽ iussiss u
eum canere tibiis quod honestissinrũ tũ
uid ebat᷑. doceret: traditas sibi tibias cũ
ados adhibuisset inflasq pudefactus
oris deforuitare ad iecit infregtoq ea
res cũ ꝑ crebuiss. omiũ tũ atheniensi ũ
consensu disciplina tibiis cauendi de¬
sita ÷ Scriptũ hoc in conm̃itario pan¬
phile nono ⁊ uicesimo.XUIlly.¬
uo.c. cesar et gn̾ ponpeiꝰ die ꝑ ciui¬
le bellum siguis coblatis urthessa¬
lia conflixert. reĩ accidit pataui utcrãs¬
padana italia memorari digna. Corne¬
liꝰ quiclã sacerdos & nobilis. ꝙ sacerdo¬
tii religionib uenerantꝰ. & castitate ui¬
te sc̃s. repente motam̃te conspicere se
ꝓcul dix̃. purgna macerrinã pugua¬
ri. ac deinde alios cedere. alios urgere.

Expanded text:
cerandum hominem feris praebuit. XVII cerandum hominem feris praebuit. XVII LCIBIADES Atheniensis, cum apud avunculum Periclen puer artibus ac disciplinis liberalibus erudiretur et arcessi Pericles Antigenidam tibicinem iussisset, ut eum canere tibiis, quod honestissimum tum videbatur, doceret, traditas sibi tibias, cum ad os adhibuisset inflassetque, pudefactus oris deformitate abiecit infregitque. Ea res cum percrebuisset, omnium tum Atheniensium consensu disciplina tibiis canendi desita est. Scriptum hoc in Commentario Pamphilae nono et vicesimo. XVIuo C. Caesar et Cn. Pompeius die per civile bellum signis conlatis in Thessalia conflixerunt, res accidit Patavi in transpadana Italia memorari digna. Cornelius quidam sacerdos, et nobilis et sacerdotii religionibus venerandus et castitate vitae sanctus, repente mota mente conspicere se procul dixit pugnam acerrimam pugnari, ac deinde alios cedere, alios urgere,
Abbreviated transcription (Latin):
ristos ischeri uͦ pspexisse eum se ex te
quasi iporrecto & expanso &. passis ma¬
nib et uelis passis dm̃s qd̾ significat
deductis atq distentis. Itaq plaiptus
in milite głoso. a. litt̾a in .e. mutata
ꝑ compositi uocabuli morẽ dispessis di
manib patibulũ cũ habeb̾. x̾ii.
ilo crotoniensis adlecha illustris.
quẽ incronicis scͥptũ ÷ olypiadẽ
prima coronatum ẽe. exitũ habuit
e uita miserandũ & mirandũ eum
iã natu grandis artẽ athleticã desis¬
set. ttͣq fac̾e̾t forte solus in locis italie
siluestrib quercũ uidit ꝓxime uiã
patulis in parte mecdia ramis hyantẽ.
tum experiri credo etiã tunc uolens. au
ulle sibi relique urires ad ee̾nt in missis
inc auernis arboris cligitis recluc̾e &. res¬
cindere quercũ conatꝰ ÷. ac mediã qui¬
dem partem discidit diuellitq Quercꝰ
a̾ in duas liducta partes cͣ ille quasi
ꝑfecto quod erat conix sus manꝰ laxass.
tis inclusisq stricta denuo et eo hesa dila¬

Expanded text:
ristosis: Heri vero prospexisse eum se ex tégquasi porrecto et expanso, et passis manibus et velis passis dicimus, quod significat diductis atque distentis. Itaque Plautus in Milite Glorioso, a littera in e mutata per compositi vocabuli morem, dispessis dicmanibus, patibulum quom habebis. ILO Crotoniensis, athleta inlustris, quem in chronicis scriptum est Olympiade LXII primum coronatum esse, exitum habuit e vita miserandum et mirandum. Cum iam natu grandis artem athleticam desisset iterque faceret forte solus in locis Italiae silvestribus, quercum vidit proxime viam patulis in parte media rimis hiantem. Tum experiri, credo, etiam tunc volens an ullae sibi reliquae vires adessent, inmissis in cavernas arboris digitis, diducere et rescindere quercum conatus est. Ac mediam quidem partem discidit divellitque; quercus autem in duas diducta partis, cum ille, quasi perfecto quod erat conixus, manus laxasset,tis inclusisque stricta denuo et cohaesa, dila
Abbreviated transcription (Latin):
ceret. tum ego hos u̾sus ex octauo
anuali absentes dixi. nam forte eos
tamqmͣ iusignit᷑ p̃t̾ alios factos memi¬
ueram. pellit᷑ e medio sapiencia ui ge¬
rit᷑ res spnit᷑. orator bonus. horridꝰ. miles
amat᷑. haut doct is dictis certantes. nec
maledictis miscent int̾ sese inimicici¬
Amagitantes non exiure manu con¬
sertum. s inag̃ errore reipetunt. reg¬
numq petunt᷑ uaclunt. solita uicum
hoc hos gͦ u̾sus ennianos dixissem. cre¬
do inquit grãmaticꝰiam tͥ. s tuuelim
credas inͥ q̃uantũ enuium didicisse
unde ennius didicit. usus consilio sui
magistri. quod docere ipẽ debuerat.
a quo discerem p̃t᷑ monstiãtis. Itaq id
quod ex iure consultis quoq ex libris
eorum didici iuferendum his conmñ¬
tariis existimaui qm̃ in medio rerũ
& hominum uitam quicolunt ig¬
norare non oportet u̾ba astionun ci¬
uilium celebriora manum consereꝵe

Expanded text:
ceret, tumturn ego hos versus ex octavo ceret, tumturn ego hos versus ex octavo Annali absentes dixi, nam forte eos tamquam insigniter praeter alios factos Pellitur e medio sapientia, vi geritur res; Spernitur orator bonus, horridus miles amatur. Haut doctis dictis certantes nec maledictis, Miscent inter sese inimicitiam agitantes. Non ex iure manum consertum, sed magis ferro Rem repetunt regnumque petunt, vadunt solida vi. Cum hos ego versus Ennianos dixissem, Credo, inquit grammaticus, iam tibi. Sed tu velim credas mihi, Quintum Ennium didicisse unde Ennius didicit. Usus consilio sum magistri, quod docere ipse debuerat a quo discerem praetermonstrantis. Itaque id quod ex iureconsultis quodque ex libris eorum didici inferendum his commentariis existimavi, quoniam in medio rerum et hominum vitam qui colunt ignorare non oportet verba actionum civilium celebriora. Manum conserere
Abbreviated transcription (Latin):
electari mulceriq aures suas
dicebat anconius ulianus fig¬
mentis u̾borum nouis. cñ. mathiĩ
homius eruditi qualia hȩc quoq eẽut
que scͥpta ab eo in muniambis memo¬
rabat. Est iuiq̃ amicam refic̾e frigidã
caldocolumbalatum labra conserent
labris. Item id quoq iocunde lepideq
fistum dictitabat. iam tonsiles tapetes
ebrii fugo quos cumcha purpura im¬
buens uenenauit. Exiure manun¬
tionib. quȩ cũ lege agit᷑ et iundigie
concendunt᷑. Dicinunc quoq ap̃ p̾to¬
rem solent. Rogaui ego rome gram¬
maticum celebri hominem fam̃a. et
multo nomine quid hec u̾ba e̾e̾nt.
Tum ille me despiciens. aut erras in qͥt
adolescens. aut ludis. Rem enĩ doceo
grã maticã ñ ĩus. Respondeo. Si quid
gͥ ex uirgilio. p lauto. ennio querere
habes. queras licet. ex ennio gͦ inqmͣ
÷ magist quod quero. Ennius enim
abis hisce senius ẽ. cumq ille demi¬
ratꝰ aliena hec ẽẽ. a poetis & haud iis¬
qmͣ inueniri in carminib ennii di¬

Expanded text:
electari mulcerique aures suas dicebat Antonius Iulianus figmentis verborum novis Cn. Matii, hominis eruditi, qualia haec quoque essent, quae scripta ab eo in Mimiambis memorabat: Sinuque amicam refice frigidam caldo, Columbulatim labra conserens labris. Item id quoque iucunde lepideque fictum dictitabat: ebrii fuco, quos concha purpura imbuens uenenauit tionibus, quae, cum lege agitur et vindiciae contenduntur, dici nunc quoque apud praetorem solent. Rogavi ego Romae grammaticum, celebri hominem fama et multo nomine, quid haec verba essent. Tum ille me despiciens: Aut erras, inquit, adulescens, aut ludis; rem enim doceo grammaticam, non ius respondeo; si quid igitur ex Vergilio, Plauto, Ennio quaerere habes, quaeras licet. Ex Ennio ergo, inquam, est, magister, quod quaero. Ennius enim verbis hisce usus est. Cumque ille demiratus aliena haec esse a poetis et haud usquam inveniri in carminibus Ennii di
Abbreviated transcription (Latin):
.suis ñ ab surde absone furoit re
denuo nascit᷑. atq it̾um fit recens. Uer¬
sus in quib ħ u̾bum ÷ hi sunt. Iamiã al¬
bigascit pheb &. recentat᷑. Cõmune lit¬
m horb &. uoluptatis. Idẽ martius in
hisdem mimiãbis edulcare dicit. quod÷
dultiꝰ redd̾e. in his u̾sib. Quapropt ediui¬
care conueuit uitam curasq acerbas

Expanded text:
suis non absurde neque absone finxit recαι, id est denuo nascitur atque iterum fit recens. Versus, in quibus hoc verbum est, hi sunt: Iam iam albicascit Phoebus et recentatur Commune lumen hominibus voluptatis. Idem Matius in isdem Mimiambis edulcare dicit, quod est dulcius reddere, in his versibus: Quapropter edulcare convenit vitam Curasque acerbas
Abbreviated transcription (Latin):
scͥptam suꝑ reb archanis hocmͦ. absc̃¬
dise pugillaria nona ñdũ &̃ cera ilita
accepisse litteras in lignũ incidiłe pꝰea
tabulas uti solitũ ÷ cera conleuisse. atq
tabulas tãqͣm ñi scriptas cui facturum
id ꝓnriserat misisse eiun. Deui de cerã
derosisse litterasq inco lumes lignom
cisas legisset & alia in monum̃tis re
rũ grecarum ꝑfunda quedã & inopi¬
nabilis latebra barbarice astri ex cogi¬
tatia. Histiacus noĩe fuit loconatus in
tͣra asia non ignobili. Asiam tunc teue.¬
bat imꝑio rex dariꝰ isitrachus cum ĩ ꝑ¬
sis apud darium ẽẽt. aristagore cuipiã
res quasdam. occultas nunciare furti¬
uo scripto uolebat: c̃miniscit᷑ oꝑtũ
ħ litterarũ admirandum. seruo fuo
diu. oculos egros habenti capillũ ex
caꝑite omi cãqmͣ medendi grã dra¬
dit. capudq eiꝰ leue in litcerarum for¬
mas cũpungit his litteras quȩ uolue¬
ea que ad capilus adolesceret domo c̃¬

Expanded text:
scriptam super rebus arcanis hoc modo abscoscriptam super rebus arcanis hoc modo abscondisse: pugillaria nova, nondum etiam cera inlita, accepisse, litteras in lignum incidisse, postea tabulas, uti solitum est, cera conlevisse easque tabulas, tamquam non scriptas, cui facturum id praedixerat misisse; eum deinde ceram derasisse litterasque incolumes ligno incisas legissrum Graecarum profunda quaedam et inopinabilis latebra, barbarico astu excogitata. Histiaeus nomine fuit, loco natus in terra Asia non ignobili. Asiam tunc tenebat imperio rex Darius. Is Histiaeus, cum in Persis apud Darium esset, Aristagorae cuipiam res quasdam occultas nuntiare furtivo scripto volebat. Comminiscitur opertum hoc litterarum admirandum. Servo suo diu oculos aegros habenti capillum ex capite omni tamquam medendi gratia deradit caputque eius leve in litterarum formas conpungit. His litteris quae volueea quoad capillus adolesceret domo con
Abbreviated transcription (Latin):
tis erat complicabant uolumne ro¬
tundo ac simplici itauti ore adiune¬
te undiq & coherentes lori qd̾ plicaba.¬
t᷑ sidhirent litteras. Demide in eo lors
ꝑ transũsas iuncturarũ horas u̾sibus
a sũmo ad imũ ꝑficiscentib uiscribe¬
bant id lorũ litteris ita ꝑscriptis reuo¬
lictum ex surculo imꝑatori cõmenti
istius conscio mittebant. Re solutio
a lori litteras trumcas. atq mu tilas
reddebat. menbraq earum ⁊ apices ĩ
partes diuersissimas spargebat. ꝓpt̃ea
si iel lorum in manꝰ hostium ĩcid̾at ni¬
chil quicqm consestariȩoe eo scͥpto qui¬
bat. S nͥ ille ad quẽ erat missiĩ acceꝑat
surculo compari quẽ habebat capite ad
finẽ ꝑuide dẽbere fieri sciebat. cutũ¬
&. incorruptam epistolam & facilem le¬
gi p̃stabant. hoc gemus epłẽ lacedemo
inueterum historia rerum pecuniarũ
iudidẽ quempiã. illustre siue ille aut¬
ruibal siue quis alius ÷. ñ recineo eplãm

Expanded text:
tis erat, conplicabant, volumine rotis erat, conplicabant, volumine rotundo et simplici, ita uti orae adiunctae undique et cohaerentes lori, quod plicabatur, coirent. Litteras deinde in eo loro per transversas iuncturarum oras versibus a summo ad imum proficiscentibus inscribebant; id lorum litteris ita perscriptis revolutum ex surculo imperatori commenti istius conscio mittebant; resolutio autem lori litteras truncas atque mutilas reddebat membraque earum et apices in partis diversissimas spargebat; propterea, si id lorum in manus hostium inciderat, nihil quicquam coniectari ex eo scripto quibat; sed ubi ille ad quem erat missum acceperat, surculo conpari, quem habebat, a capite ad finem, proinde ut debere fieri sciebat, circumet incorruptam epistulam et facilem legi praestabant. Hoc genus epistulae Lacedin vetere historia rerum Poenicarum, virum indidem quempiam inlustrem—sive ille Hasdrubal sive quis alius est non retineo—epistulam
Abbreviated transcription (Latin):
quidem alia alie locũ et nom̃ tenet
s in legendo locꝰ cuiq sius et potestes
resticueretur. Quȩ nã uͦlitt̾a proqua sc¬
beretur. aute is sicuti dixit noutace¬
bat᷑ qui hanc scͥbendi lacebrã parabat
Est adeo ꝓbi grãmatici cõmentarto satis
curiose factꝰ de ocoulta litterarum sig¬
nificatione in epistolarũ. & cesaris sc̃p¬
tarum: lacedenionui᷑ aut. ueteres cũ
dissimulare os. occultare litteras pu¬
blice ad imꝑatores suo̾missas uolebat᷑
ne si abhostib es forent capte consilia
sua noscerent᷑. epłas id genus factas
inictebant. singuli duo erant terre¬
tes obloculi pari crassamento eius¬
demq longitudinis detasi acq ornati
cons imiliter unus imꝑacori. hii bellũ
ꝓficiscenti dabat᷑. alt̾um domo magis¬
tratꝰ cũ iure atq cũ signo habebant
quãdo usus ueuerat litterarũ secretio¬
rum cucũ eum surculũ lorũ modice
tenuitatis. longũ aũt quaritũ rei sa¬

Expanded text:
quidem alia aliae locum et nomen teneret, quidem alia aliae locum et nomen teneret, sed in legendo locus cuique suus et potestas restitueretur; quaenam vero littera pro qua scriberetur, ante is, sicuti dixi, conplacebat qui hanc scribendi latebram parabant. Est adeo Probi grammatici commentarius satis curiose factus De Occulta Litterarum Significatione in Epistularum C. Caesaris Scriptura. Lacedaemonii autem veteres, cum dissimulare et occultare litteras publice ad imperatores suos missas volebant, ne, si ab hostibus eae captae forent, consilia sua noscerentur, epistulas id genus factas mittebant. Surculi duo erant teretes, oblonguli, pari crassamento eiusdemque longitudinis, derasi atque ornati consimiliter; unus imperatori in bellum proficiscenti dabatur, alterum domi magistratus cum iure atque cum signo habebant. Quando usus venerat litterarum secretiorum, circum eum surculum lorum modicae tenuitatis, longum autem quantum rei sa
Abbreviated transcription (Latin):
uitãte ÷ faciliora eiũm ad coeundũ uidẽ¬
tur. que leuatiora leuioraq sunt. Pre¬
cerea id quoq ait queri diguũ cur flu¬
uiorum & foncium aquẽ geludurent᷑
mare omẽ incongelabile sĩt̃. Tam et si
herodotꝰ inquit historie scriptor contra
omĩum ferme quihec quesiuerunt opi¬
nionẽ scribit marebosphoricum quo o¬
omireũ appellatur earumq partiũ ma¬
re omẽ quod sciticũ dr̃ gelu stringi &. ẽ¬
sistere. Dum hec taurꝰ utterea
puer uenerat &. aul̾a deferbuerat cẽ¬
pꝰq ẽẽ. ceꝑat edendi &. tacendi.ix. N.a
ibrisunt epłarum cesaris ad .c.
oppicdlm & balbũ corneliũ qui reb
eius absentis curabant. In his epłis
quibdam in locis inueniunt᷑ littere
singularͥe sine coagmentis siliabarũ.
quãs cu putes positas in condite. Nam
uba exhis litteris confici nulla posst̃.
Erat a. conuentum. int̾ eos claudestiñ
de ꝯniutando situ litterarũ. l ĩ scrpto

Expanded text:
vitate est? Faciliora enim ad coeundum videnvitate est? Faciliora enim ad coeundum videntur quae levatiora levioraque sunt. Praeterea id quoque ait quaeri dignum, cur fluviorum et fontium aquae gelu durentur, mare omne incongelabile sit. Tametsi Herodotus, inquit, historiae scriptor, contra omnium ferme qui haec quaesiverunt opinionem, scribit mare Bosporicum, quod Cimmerium appellatur, earumque partium mare omne quod Scythicum dicitur, gelu stringi et consistere. Dum haec Taurus, interea puer venerat et aula deferbuerat tempusque esse coeperat edendi et tacendi. IX AIBRI sunt epistularum C. Caesaris ad C. Oppium et Balbum Cornelium, qui rebus eius absentis curabant. In his epistulis quibusdam in locis inveniuntur litterae singulariae sine coagmentis syllabarum, quas tu putes positas incondite; nam verba ex his litteris confici nulla possunt. Erat autem conventum inter eos clandestinum de commutando situ litterarum, ut in scripto
Abbreviated transcription (Latin):
petis. s cũ puer foras emptum iss. ni¬
chil ipse ista mora offensior auiam in qͥt
oleo indiget ut uideo intolerat᷑i dũ fer¬
uit choib̾eamꝰ manꝰ. atq ĩterea qm̃ pu¬
er nunc admonuit solere oleũ conge¬
lascere considemꝰ. Cur oleum quiden se¬
pe &. facile s uina rarent᷑ congelascant᷑.
atq aspicit me &. uibet quid̃ sentenciã
dicere. Tum ego respondi comestare
me uinũ. iccuco minus cito congelas¬
cere qdꝰ senuna quedam caldoris ũisese
hrẽt. ẽẽtq natura ignitius. ob eamq rem
dictum eẽ. ab homẽro. Gr̃. non ut alii pu¬
tarent propt̾ colorem. Et quidem inquit
taurꝰ ita ut dicisamin ferme conuenit iu¬
nũ ibi potũ ÷ calefacere corꝑa. s non secꝰ
oleum quoq calorificum ÷ ueq minorẽ
um in corꝑib calefacandis habet. ad s
acetũ aut̃ omĩum maxime frigorificũ:
atq id nunqm tam̃ concrescit. Nou igit᷑
magis causa oleo coaguli celerioris inle¬

Expanded text:
petis? Sed cum puer foras emptum isset, nipetis? Sed cum puer foras emptum isset, nihil ipse ista mora offensior: Aula, inquit, oleo indiget et, ut video, intolerandum fervit; cohibeamus manus atque interea, quoniam puer nunc admonuit solere oleum congelascere, consideremus cur oleum quidem saepe et facile, set vina rarenter congelascant? Atque aspicit me et iubet quid sentiam dicere. Tum ego respondi coniectare me vinum idcirco minus cito congelascere, quod semina quaedam caldoris in sese haberet essetque natura ignitius, ob eamque rem dictum esse ab Homero αἴθοπα οἶνον, non, ut alii putarent, propter colorem. Est quidem, inquit Taurus, ita ut dicis; nam ferme convenit vinum, ubi potum est, calefacere corpora. Sed non secus oleum quoque calorificum est neque minorem vim in corporibus calefaciendis habet. Ad hocAcetum autem omnium maxime frigorificum est atque id numquam tamen concrescit. Num igitur magis causa oleo coaguli celerioris in le
Abbreviated transcription (Latin):
hilosophꝰ taurꝰ accipiebat nos athe¬
nis cena plerumq ad id dici ribi
tam uesꝑauerat. id enini ÷ tempꝰ istic
cenandi frequentis eiꝰ cene. fundꝰ & fir¬
manientũ omẽ erat o lla una lentis
egipciȩ. & cucurbite uubi minutĩ cese
Eã quodam die ubi paratis &. expestaute¬
b nobis ad lata atq imposita m̃se: pue¬
rum iubet taurꝰ oleũ inͦ llã inderor
it is puer genere aticꝰ. ad annos maxi¬
me natꝰ octo festiuissimis etatis et geu¬
tis argutiis scarens. gustũ samiũ oreteuꝰ
imprudens in anem̃ tãquã siu eẽt ole¬
um adfert conu̾titq eum & ut solitum
ẽ. circum egte ꝑ omem partẽ lle iau̾
nullũ uide ibat oleñ. Aspicit puer gu¬
tum atrocib oculis stomachabundus ⁊
concussum uehementiꝰ iterum inͦ la
u̾tit. idq eam om̃s sensim atq sũmis¬
sim. rideremꝰ. cũ puer grece .&. id quidẽ
ꝑ quam attice Gr̾. Uerbero inquit ri¬
deus caurꝰ. nõne is curriculo atq oleñ

Expanded text:
HILOSOPHUS TAURUS accipiebat nos Athenis cena plerumque ad id diei ubi iam vesperaverat; id enim est tempus istic cenandi. Frequens eius cenae fundus et firmamentum omne erat aula una lentis Aegyptiae et cucurbitae inibi minutim caesae. Ea quodam die ubi paratis et expectantibus nobis adlata atque inposita mensae est, puerum iubet Taurus oleum in aulam indere. Erat is puer genere Atticus, ad annos maxime natus octo, festivissimis aetatis et gentis argutiis scatens. Gutum Samium ore tenus inprudens inanem, tamquam si inesset oleum, adfert convertitque eum et, ut solitum est, circumegit per omnem partem aulae manum: nullum inde ibat oleum. Aspicit puer gutum atrocibus oculis stomachabundus et concussum vehementius iterum in aulam vertit; idque cum omnes sensim atque summissim rideremus, tum puer Graece, et id quidem perquam Attice μὴ dens Taurus, nonne is curriculo atque oleum
Abbreviated transcription (Latin):
equora ipsa occean dñr: Tunc sułpiciꝰ apollina¬
ris renidens ñ me hercule inargute inqͥt nec
callide opposiusti hoc tullianũ: s cicero intraoce¬
anũ ñ ut tu interp̾tare citra occeanũ dixit. quid
enĩ pot̾ dicͥ intra occeanũ cũ undiq occeanus
cirtũscͥbat om̃is t̾ras ⁊ ambiat: Namcitra qd̾ ẽ.
id extra ẽ: qͥ autẽ pot̾ intra ẽẽ dici qd̾ exe ẽ:
s si ex una tm̃ parte orbis occeanꝰ foret tũ que
t̾ra ad eã partẽ foret citra occeanũ ẽe. dici pos¬
set uelante oceanũ cũ uero om̃is t̾ras om̃i fa¬
riã ⁊ undiq sisuᷤ circũfluat nicħ̾ citra eũ. ẽ. s
undaꝵ illiꝰ ambitu t̾ris om̃ib conuallatis ĩ medio eiꝰ¬

Expanded text:
sse intra aequora ipsa oceani dicuntur. Tunc Sulpicius Apollinaris renidens: Non me hercule inargute, inquit, nec incallide opposuisti hoc Tullianum; sed Cicero intra oceanum, non, ut tu interpretare, citra oceanum dixit. Quid enim potest dici citra oceanum esse, cum undique oceanus circumscribat omnis terras et ambiat? Nam citra quod est, id extra est; qui autem potest intra esse dici, quod extra est? Sed si ex una tantum parte orbis oceanus foret, tum quae terra ad eam partem foret, citra oceanum esse dici posset vel ante oceanum; cum vero omnis terras omnifariam et undiqueversum circumfluat, nihil citra eum est, sed, undarum illi
Abbreviated transcription (Latin):
inqͥt hoc me pociꝰ rogas ꝙͣ existis aliquẽ ꝑitis stu¬
diosisq uiris qd̃ adbibere in ꝯsiliũ iudicaturi so¬
letis: tũ illi ego ita respondi si aut deuete in¬
quã iuire aut recepto aut ꝯtrou̾so ⁊ ambuo nut
nouo ⁊ constituto discendũ eẽt issem plane scis¬
citatũ ad istos qͦs dicis s cũ u̾boꝵ latinoꝵ senten¬
tia usus racio explorãda sit̃. sceuus ꝓfecto ⁊ cecꝰ aĩ
forem. si cũ hr̃ẽtin copiã issem magis ad aliũ ꝗͣ ad
te: audi gͥ inqͥt de racione u̾bi qͥd existimen seͥ
deo tñ pacto ut id facias ñ qd̃ ego depͥetate
uocis disseruero. s qd̃ in ea re om̃iũ pluriũ ne
consensu obseruari cognou̾is: ñ enĩ u̾boꝵ tẽtũ
ꝯmuniũ uere atq propͥe significationes lõgibre
usu uitant᷑. s legũ qͦ ipsaꝵ iussa ꝯsensu taci¬
to oblitt̾antur: tũ deinde disseruit me ⁊ ple¬
risq aliis audientib ĩ hunc ferme modũ cũ di¬

Expanded text:
inquit, hoc me potius rogas quam ex istis aliquem peritis studiosisque iuris, quos adhibere in consilium iudicaturi soletis? Tum illi ego ita respondi: Si aut de vetere, inquam, iure et recepto aut controverso et ambiguo aut novo et constituto discendum esset, issem plane sciscitatum ad istos quos dicis; sed cum verborum Latinorum sententia, usus, ratio exploranda sit, scaevus profecto et caecus animi forem, si, cum haberem tui copiam, issem magis ad alium quam ad te. Audi igitur, inquit, de ratione verbi quid existimem, sed eo tamen pacto ut id facias, non quod ego de proprietate vocis disseruero, sed quod in ea re omnium pluriumve consensu observari cognoveris; non enim verborum tantum communium verae atque propriae significationes longiore usu mutantur, sed legum quoque ipsarum iussa consensu tacito oblitterantur. Tum deinde disseruit, me et plerisque aliis audientibus, in hunchune ferme modum: Cum di
Abbreviated transcription (Latin):
atq enucleate disputauisset tũ ego hec arxi cor¬
di inqͣm mͥ fuit pͥusꝙͣ a te irem Ĩrere. explora¬
re q qͦnã modo uet̾es nr̃i ista particula qͣ de agi¬
tur usi sint atq ĩ uenimꝰ. tulliũ in̾tia in uerrẽ
scͥpsisse isto modo: locus itra occeatiũ iam nul¬
lus ẽ. neq tam lonigincus neq tam reꝯditus qͦ¬

Expanded text:
atque enucleate disputavisset, tum ego haec dixi: Cordi, inquam, mihi fuit, priusquam ad te irem, quaerere explorareque quonam modo veteres nostri particula ista qua de agitur usi sint, atque ita invenimus Tullium in Tertia in Verrem scripsisse istoc modo: Locus intra oceanum iam nullus est, neque tam longincus neque tam reconditus, q
Abbreviated transcription (Latin):
ec qͦ disciplina rethorica ẽ callide ⁊ cũ astu res
criminosas citra ꝑiculũ ꝯfiteri. ut si ob iectũ
sit curpe aliqͥd qd negari ñ q̃at responsione iocu¬
lari eludas ⁊ rem facias risu magis dignã. quã cri¬
mine. sic̃ fccisse ciceronẽ scͥptũ ẽ. cũ id quod inficiari
non poterit urbano facetoq dicto diluit. Nam cũ
emere uellet ĩ palacio domũ et petuniã in p̃sens
nonhaberet.a .p. sylla quitũ reus enit nuttuasse
ses tͥrĩ uiciens tacita accepit. ea res tñ pͥus quã
emeret ꝓdita ẽ ⁊ ĩ uulgus exiuit. obiectũq ei ẽ.
qd̾ petuniã domꝰ em̃de causa a reo accepisset tũ
cicero ĩopuiata obꝓbracionẽ ꝑ motꝰ. accepisse se
negauit ac domũ qͦ se enpturil negauit atq
adeo ĩqͥt u̾m sit accepisse me pecuniã si dom̃ eme¬
ro s cũ pꝰea emisset ⁊ hoc mendatiũ insenatu ei
abamitis obic̾etur. risit satis atq inter ridendũ
cauti patͥs familias eẽ. qd̵ emere uelit empturũ

Expanded text:
e disciplina rhetorica est, callide et cum astu res criminosas citra periculum confiteri, ut si obiectum sit turpe aliquid quod negari non queat, responsione ioculari eludas et rem facias risu magis dignam quam crimine, sicut fecisse Ciceronem scriptum est, cum id quod infitiari non poterat urbano facetoque dicto diluit. Nam cum emere vellet in Palatio domum et pecuniam in praesens non haberet, a P. Sulla, qui tum reus erat, mutua sestertium viciens tacita accepit. Ea res tamen, priusquam emeret, prodita est et in vulgus exivit, obiectumque ei est quod pecuniam domus emendae causa a reo accepisset. Tum Cicero, inopinata obprobratione permotus, accepisse se negavit ac domum quoque se empturum negavit atque Adeo, inquit, verum sit accepisse me pecuniam, si domum emero. Sed cum postea emisset et hoc mendacium in senatu ei ab amicis obiceretur, risit satis atque inter ridendum:cauti patrisfamilias esse, quod emere velit empturum
Abbreviated transcription (Latin):
dia ĩ uoce fuisse ⁊ ita appellatũ ut etiã malus
honos diceretur. ⁊ significatet in uriã Id ꝓfec¬
to rarissimũ: qͥntꝰ autẽ metellus numidicus ĩ
oracione quam de tͥũpho suo dixit his u̾bis usus ẽ
qua ure qͣnto ĩuuu̾isi me unũ antistant tanto
uob̾ quã mͥ maiorẽ ĩ iuriã atq ꝯtumeliã facit
qͥrites et qͣnͣto ꝓbi in iuriã faciliꝰ accipiunt quã al¬
teri tradunt tanto ille uob̾ ꝗͣ mͥ peiorem honorẽ
habuit: nam me iniuriã ferre uos facere uult
qͥrites. uł hic conq̃stio istic uituꝑacio relinqͣtur
honorẽ inqͥt peiorẽ uob̾ habuit ꝙͣ gram mͥ. cuiꝰ¬

Expanded text:
mediam vocem fuisse et ita appellatum, ut etiam malus mediam vocem fuisse et ita appellatum, ut etiam malus honos diceretur et significaret iniuriam, id profecto rarissimum. Quintus autem Metellus Numidicus, in oratione quam De Triumpho Suo dixit, his verbis usus est: Qua in re quanto universi me unum antistatis, tanto vobis quam mihi maiorem iniuriam atque contumeliam facit, Quirites, et quanto probi iniuriam facilius accipiunt quam alteri tradunt, tanto ille vobis quam mihi peiorem honorem habuit; nam me iniuriam ferre, vos facere vult, Quirites, ut hic conquestio, istic vituperatio relinquatur. Honorem, inq
Abbreviated transcription (Latin):
simul censores facit atq illi uͥ uoce p̾conis re¬
nũciati sunt: ibidem ĩcampo statĩ ñdũ dimis¬
sa ꝯcione ultraᷤ ut eaq ⁊ pari uolũtate ꝯiũcti
ꝯplexi q̃ sunt exqr: eo die ⁊ ĩ ipsa censura ⁊ pꝰ ea
nigi ꝯcordia fĩdissime amicissimeq iuxerc̃. ix.¬
st pluri fariã uidere atq animadi̾tere ĩ ue̾¬
terib scͥptis pleraq uocabula que nunc in
sermonib uulgi unã certã q. rem demonstrẽt. ita
fuisse media ⁊ ĩ ꝯmunua ut significare ⁊ caꝑe possẽt
duas int̾ se res contrarias: exquib q̃dam satis no¬
ta sunt: ut tẽpestas. ualitudo. facinꝰ. dolus gr̃a indus¬
tria. hec enĩ fere iam uulgatũ est ancipitia ẽẽ nttͦ¬
q uiersus dici posse. ꝑiculum etiã ⁊ uenenũ ⁊ cõta¬
giũ ñ uti uc̃ dicuitur ꝓmalis tantũ dicta ẽẽ. mul.¬
tũ exemploꝵ huiꝰ mͦi repperiaͦs. s honorẽ qͦ me

Expanded text:
simul censores facit. Atque illi, ubi voce praeconis resimul censores facit. Atque illi, ubi voce praeconis renuntiati sunt, ibidem in campo statim, nondum dimissa contione, ultro uterque et pari voluntate coniuncti complexique sunt, exque eo die et in ipsa censura et postea iugi concordia fidissime amicissimeque vixerunt. IXST plurifariam videre atque animadvertere in veteribus scriptis pleraque vocabula, quae nunc in sermonibus vulgi unam certamque rem demonstrent, ita fuisse media et communia ut significare et capere possent duas inter se res contrarias. Ex quibus quaedam satis nota sunt, ut tempestas, valitudo, facinus, dolus, gratia, industria. Haec enim fere iam vulgatum est ancipitia esse et utroqueversus dici posse. Periculum etiam et venenum et contagium non, uti nunc dicuntur, pro malis tantum dicta esse, multum exemplorum huiusmodi reperias. Sed honorem quoque