comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
hic ubi cognatorum. opibus curisq refectus
Eapulit elleboro morbum bilemq meraco.
Et redit ad sese: polme occidistis amici
Non seruastis ait. cui sic extorta uoluptas.
Et demptus ꝑ um mentis grauissimus error:
N imirum sapere est abiectis utile nugis
Ei tenpestiuu pueris concedere ludum¬
AC non uerba sequi fidibus modulanda latinis.
S ed uere numerosq modosq ediscere uitȩ:
& uo cirea: metum. loquor hȩc . tacitusq recordor:
Si tibi nulla sitm finiret copla limphę:
N arrares medicis : quod quanto plura parasti
t anto plura cupis. nulli ne faterier audes
Si uulnus tibi monstrata radice uel herbas
on fieret leuius: fugeres radice uel herba
Proficiente nichil curarier: audieras cui
Rem di donarent: iili decedere prauam
S tulticiam: & cum sis nichilo sapientior & quo
e lenior es: tamen uteris monitoribus nisdem.¬
At si diuitiȩ prudentem reddere possent
Si cupidum timidumq minus: te nempe rubere
iueret interris te siquis auarior uno:

Expanded text:
hic ubi cognatorum opibus curisque refectus expulit elleboro morbum bilemque meraco, et redit ad sese: “pol, me occidistis, amici, non servastis,” ait, “cui sic extorta voluptas et demptus per vim mentis gratissimus error.” Nimirum sapere est abiectis utile nugis, et tempestivum pueris concedere ludum non verba sequi fidibus modulanda Latinis, sed verae numerosque modosque ediscere vitae, quocirca mecum loquor haec tacitusque recordor: Si tibi nulla sitim finiret copia lymphae, narrares medicis: quod, quanto plura parasti, tanto plura cupis, nulline faterier audes? si volnus tibi monstrata radice vel herba non fieret levius, fugeres radice vel herba proficiente nihil curarier: audieras, cui rem di donarent, illi decedere pravam stultitiam; et cum sis nihilo sapientior ex lenior es, tamen uteris monitoribus isdemAt si divitiae prudentem reddere possent, si cupidum timidumque minus te, nempe ruberes, viveret in terris te si quis avari or uno.
Abbreviated transcription (Latin):
Curas : interdum nugaris rure paterno
Partitur lintres exercitus. accia pugna
Te duce ꝑ pueros hostili more refertur¬
Aduersarius est frater. lacus adria. donec¬
Alterutrum uelox uictoria fronde coronet:
Consentire suis studiis qui crediderit te.
Faittor ittroq tuum laudabit pollice ludum:¬

Expanded text:
curas, interdum nugaris rure paterno: curas, interdum nugaris rure paterno: partitur lintres exercitus, Actia pugna e per pueros hostili more refertdversarius est frater, lacus Hadria, donelterutrum velox Victoria fronde coronet, consentire suis studiis qui crFautor utroque tuum laudabit pollice ludum
Abbreviated transcription (Latin):
N ec tua laudabis studia. aut aliena reprendes:
N et cum uenari uolet ille: poemata panges t¬
s r̃ã sic fratrum geminorum Amphionis atq tt̃¬
eti dissiluit. donec suspecta seuero
c onticuit uira: fraternis cessisse putatur
M oribus amphion: tu cede potentis amici
Lenibus imperiis: quociensq educit inagros
A etholiis nonerata plagis iumenta canesq
S urge & inhũmanȩ senium depone camenȩ
Cenes ut pariter pulmenta laboribus empta:
Romanis solemine iuris opus. utile famȩ
Sitȩq. & menbris. presertim cum ualeas. &
Tei cursu superare canem. uel uiribus aprum
Cossis: adde uirilia quod speciosus arma
Non est qui tractet: scis quo camore coronȩ
Erelia sustineas campestria: deniq seuam̃
al ilitiam puer & cantabrica bella tulisti: cug sig¬
Subduce. qui templis parthorum signa refigit
N unc & siquid ab est italis adiudicat armis:
Ac ne te retrahas & in excusabilis absis:
Q uamuis nil exta numeͬrum fecisse modumq

Expanded text:
nec tua laudabis studia aut aliena reprendes, nec tua laudabis studia aut aliena reprendes, nec, cum venari volet ille, poemata panges. gratia sic fratrum geminorum, Amphionis atque Zethi, dissiluit, donec suspecta severo conticuit lyra. fraternis cessisse putatur moribus Amphion: tu cede potentis amici lenibus imperiis, quotiensque educet in agros Aetolis onerata plagis iumenta canesque, surge et inhumanae senium depone Camenae, cenes ut pariter pulmenta laboribus empta: Romanis sollemne viris opus, utile famae vitaeque et membris; praesertim cum valeas et vel cursu superare canem vel viribus aprum possis, adde virilia quod speciosius arma non est qui tractet; scis, quo clamore coronae proelia sustineas campestria; denique saevam militiam puer et Cantabrica bella tulisti sub duce qui templis Parthorum signa refigit nunc et, si quid abest. Italis adiudicat armis. Ac ne te retrahas et inexcusabilis absis, quamvis nil extra numerum fecisse modumque
Abbreviated transcription (Latin):
A mbigitur. quid enim: castor sciat an docilis plus¬
D f᷑undisium minuci melius uia ducat an appi.
Q uem dampnosa uenus. quem preceps alea nudat .¬
Ola quem supra uires & uestit & ungit
Q uem tenet argenti sitis in portuna famesq
Q uem paupertatis pudor & fuga : diues amicus
S epe decem uiciis instructior odit & horret:
a ut si non odit: regit: ac ueluti pia mater
P lusquam se sapere. & uirtutibus esse priorem
U ult: & ait. prope uera: meȩ contendere noli
S tulticiam patiuntur opes. tibi paruula res est
Arta decet sanum comitem toga: desine mecum
Certare : eutrapelus cuicunq nocere uolebat.
U estimenta dabat preciosa: beatus enim iam:
Cum pulchris tunicis sumet noua consilia. & spes.
Dormiet in lucem. scotto post ponet honestum
o fficium. nummos alienos pascet: adimum
⁊ rar erit  Aut olitoris aget mercede caballum :
Archanum neq tu scrutaberis ullius unquam:
c õmissumq teges & uino tortus & ira it¬

Expanded text:
ambigitur quid enim? Castor sciat an Dolichos plusambigitur quid enim? Castor sciat an Dolichos plus; Brundisium Minuci melius via ducat an Appi. Quem damnosa Venus, quem praeceps alea nudat, gloria quem supra vires et vestit et unguit, quem tenet argenti sitis importuna famesque, quem paupertatis pudor et fuga, dives amicus, saepe decem vitiis instructior, odit et horret, aut, si non odit, regit ac veluti pia mater plus quam se sapere et virtutibus esse priorem volt et ait prope vera: “meae contendere noli stultitiam patiuntur opes; tibi parvola res est. arta decet sanum comitem toga; desine mecum certare.” Eutrapelus, cuicumque nocere volebat, vestimenta dabat pretiosa: “beatus enim iam cum pulchris tunicis sumet nova consilia et spes, dormiet in lucem, scorto postponet honestum officium, nummos alienos pascet, ad imum Thraex erit aut holitoris aget mercede caballum.” Arcanum neque tu scrutaberis illius umquam, commissumque teges et vino tortus
Abbreviated transcription (Latin):
E racto crure planum : licet illi plurima manet
Lacruna. ꝑ sc̃m iuratus dicat osyrim.
Credite non ludo. crudeles tollite claudũm:
E uere peregrinum uicinia rauca reclamat:¬
i bene te noui metues uiberrime: lolli.
Scurrantis speciem prebere. professus amicum:
Vtͣ matrona meretrici dispar entt. atq
scolori infido scurte distabit  amicus. sentist por&unre ad¬
Est buic diuersum uicio uicium ꝓͣpe manis:
Asperttas agͣrestis & in concinna grauisq
eue se cõmendit tonsa cute dentious itt ᷤ
Dun uutt ubertas dici mera. ueraq uirtus : laudi¬
utus est medium uiciorum utrimq reductum:
tui obsequium plus equo pronus. & imi
Derisor lecti: sic nutum diuitis horret¬
S ic iterait uoces & uerba cadentia tollit.
Dt puerum seuo credas dictata magistro
A eddere uel partes nimium tractare scđas ÷
Aiter rixitur de lana sepe caprina¬
Sropuguat nugis armatus. scilcet iut non
Sir iniebi prina fides : & uere quod placet ut non
A eniter elatrem: precum etas atera sordet:¬

Expanded text:
racto crure planum, licet illi plurima manet lacrima, per sanctum iuratus dicat Osirim: credite, non ludo; crudeles, tollite claudum! quaere peregrinum, vicinia rauca reclamati bene te novi, metues, liberrime Lolli, scurrantis speciem praebere, professus amicum ut matrona meretrici dispar erit atque discolor, infido scurrae distabit amicus, est huic diversum vitio vitium prope maius, asperitas agrestis et inconcinna gravisque, quae se commendat tonsa cute, dentibus atris, dum volt libertas dici mera veraque virtus, virtus est medium vitiorum et utrimque reductum. alter in obsequium plus aequo pronus et imi derisor lecti sic nutum divitis horreic iterat voces et verba cadentia tollit, ut puerum saevo credas dictata magistro reddere vel partis mimum tractare secundas. alter rixatur de lana saepe caprinopugnat nugis armatus: “scilicet, ut non sit mihi prima fides, et vere quod placet ut non acriter elatrem! pretium aetas altera sorde
Abbreviated transcription (Latin):
t sine pondere erunt. & nonoie indigna ferent᷑:¬
U erba mouere loco. quamuis inuita recedant.
Et uersentur ad huc inter penitralia ueste:
O bscurata diu poplo bonus eruet. atq¬
ł roferet in lucem speciosa uocabula rerum
& uȩ priscis memorata catonibus atq cethegis.
Nunc situs informis premit. & deserta uetustas:
sciscet noua quȩ genitor ꝓduxerit usus.
emens & liquidus puroq simillimus amni :¬
Endet opes. latiumq beabit diuite lingua:
Tucuriantia compescet: nimis aspera: sano
Leuabit cultu uirtute carentia: tollet:
Ludentis speciem dabit. & torquebitur: ut qui
N unc satirum nunc agrestem crlopa mouetur:
P retulerim scriptor delirus inersq uideri.
Dum meq delectant mala me uel deniq fallant:
Q uam sapere & ringi: fuit haud ignobilis argis¬
e ui se credebat miros audire tragedos.
Inuacuo lȩtus sessor plausorq theatro.
Cetera qui uitȩ seruaret munia: recto
M ore. bonus sane uicinus amabilis hospes.

Expanded text:
et sine pondere erunt et honore indigna ferenturet sine pondere erunt et honore indigna ferentur, verba movere loco, quamvis invita recedant et versentur adhuc intra penetralia Vestae; obscurata diu populo bonus eruet atque proferet in lucem speciosa vocabula rerum, quae priscis memorata Catonibus atque Cethegis nunc situs informis premit et deserta vetustas; adsciscet nova, quae genitor produxerit usus. vemens et liquidus puroque simillimus amni fundet opes Latiumque beabit divite lingua; luxuriantia compescet, nimis aspera sano levabit cultu, virtute carenti tollet, ludentis speciem dabit et torquebitur, ut qui nunc Satyrum, nunc agrestem Cyclopa movetur. Praetulerim scriptor delirus inersque videri, dum mea delectent mala me vel denique fallant, quam sapere et ringi. fuit haud ignobilis Argis, qui se credebat miros audire tragoedos in vacuo laetus sessor plausorque theatro; cetera qui vitae servaret munia recto more, bonus sane vicinus, amabilis hospes,
Abbreviated transcription (Latin):
c armina compono. hic elegos. mirabile uisu.
c elatumq nouem musis opus. Aspice primum¬
e uanto cum fastu. quanto molimine cirtum¬
S pettemus uacuam Romanis uatibus edem:
Mox etiam si forte uacas : sequere & ꝓcul audi¬
e uid ferit & quare sibi neccat uterq coionam:
edimu& & totidem plagis consumimus hostem.
lento samnites ad lumina prima duello:
iscedo asceus puncto illius: ille meo quis :¬
uis nisi callimacus. si pius ad poscere uisus :¬
it numinermꝰ& optiuo cognomine crescit:
lulta fero ut placem genus irritabile uatum
um scribo & supplex popłi suffragia capto:
dem finitis studiis & mente recepta:
pturem patulas impune legentibus aures:
identur mala qui componunt carmina uerum
audent scribentes. & se uenerantur: & ultro
i taceas. laudant quicquid scripsere beati:
t qui legitimum cupiet fecisse pot̾ma
um tabulis animum censoris sumet honesti:
udebit quecunq parum splendoris habebunt.

Expanded text:
carmina compono, hic elegos. mirabile visu carmina compono, hic elegos. mirabile visu caelatumque novem Musis opus! adspice primum, quanto cum fastu, quanto molimine circum-spectemus vacuam Romanis vatibus aedem! mox etiam, si forte vacas, sequere et procul audi, quid ferat et qua re sibi nectat uterque coronam. caedimur et totidem plagis consumimus hostem lento Samnites ad lumina prima duello. discedo Alcaeus puncto illius; ille meo quis? quis nisi Callimachus? si plus adposcere visus, fit Mimnermus et optivo cognomine crescit. multa fero, ut placem genus irritabile vatum, cum scribo et supplex populi suffragia capto; idem finitis studiis et mente recepta obturem patulas impune legentibus auris. Ridentur mala qui componunt carmina; verum gaudent scribentes et se venerantur et ultro, si taceas, laudant quidquid scripsere beati. at qui legitimum cupiet fecisse poema, cum tabulis animum censoris sumet honesti; audebit, quaecumque parum splendoris habebunt
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ lures sunt plateȩ. nichil ut meditantib obstet¬
t estinat calidus mulis gerulisq redemptor
T orquet nunc lapidem nunc ingens machiñ tignũ
T ristia robustis luftantur funera plaustris:
hac rabiosa fugit canis. hac butulenta ruit sus¬
A Inunc. & uersus tecum meditare canoros:
ꝑd criptorum ghorus om̃is. amat nemus & fugn urbẽ
Aite csiens bachi. somno gaudentis & umbra¬
⁊ u me inter strepitus nocturnos atq diurnos
N is canere. & contacta sequi uestigia uatum:
Ingenium sibi quod uacuas desum̃psit atbenas.
Et studiis annos septem dedit. insenuitq
Libris & curis. statua taciturnius exit.
eierumq & risu popłm quatit: hic ego rerum
C luctibus in mediis & tempestatibus urbis
⁊eba lire motura sonum conectere digner:
łrater erat Romȩ consutt rethor ut alter
alterius sermone meros audiret honores.
g racus ut hic illi foret : mc ut mi̾tius illi:
e ui minus argutos uexcat furor iste poetas:

Expanded text:
 purae sunt plateae, nihil ut meditantibus obstet. purae sunt plateae, nihil ut meditantibus obstet.” festinat calidus mulis gerulisque redemptor, torquet nunc lapidem, nunc ingens machina tignum, tristia robustis luctantur funera plaustris, hac rabiosa fugit canis, hac lutulenta ruit sus: i nunc et versus tecum meditare canoros. scriptorum chorus omnis amat nemus et fugit urbem, rite cliens Bacchi somno gaudentis et umbra: tu me inter strepitus nocturnos atque diurnos vis canere et contracta sequi vestigia vatum? ingenium, sibi quod vacuas desumpsit Athenas et studiis annos septem dedit insenuitque libris et curis, statua taciturnius exit plerumque et risu populum quatit: hic ego rerum fluctibus in mediis et tempestatibus urbis verba lyrae motura sonum conectere digner? Frater erat Romae consulti rhetor, ut alter alterius sermone meros audiret honores, Gracchus ut hic illi, foret huic ut Mucius ille. qui minus argutos vexat furor iste poetas?
Abbreviated transcription (Latin):
Decisis humilem pennis. in opemq paterni¬
Et laris & fundi: paupertas impulit audax
U t uersus facerem: sed quod non desit habentem.
Quȩ poterunt unquam satis expurgare cicutȩ.¬
N i. melius dormire putem. quam scribere uersus:
Singula de nobis anni predantur euntes:
Eripuere locos. uenerem conuiuia. ludum¬
⁊ endunt extorquere poemata: quid faciam uis.
Deniq non omnes eadem mirantur amantq
c armine tu gaudes. hic delectatur iambis
Ille bioneis sermonibus & sale nigro: t¬
T res michi conuiuȩ prope dissentire uidentur
P oscentes uario multum diuersa palato
Quid dem. quid non dem. renuis tu qđ iubet alter
e reter cetera. me Rome poemata censes
Scribere posse. inter tot curas totq labores:
Hii sponsum uocat. hic auditum scripta relicas.
o m̃ibus officiis: cubat hic incolle quirini
hĩc extremo in auentino : uisendus uterqͥ
Interualla uides humane commoda: uerum¬

Expanded text:
decisis humilem pennis inopemque paterndecisis humilem pennis inopemque paternt laris et fundi, paupertas impulit audax ut versus facerem: sed quod non desit habentem Fescennina per hunc inventa licentia moremni melius dormire putem quam scribere versus? Singula de nobis anni praedantur euntes; eripuere iocos, Venerem, convivia, ludum; tendunt extorquere poemata: quid faciam vis? denique non omnes eadem mirantur amantque: carmine tu gaudes, hic delectatur iambis, ille Bioneis sermonibus et sale nigro. tres mihi convivae prope dissentire videntur, poscentes vario multum diversa palato, quid dem? quid non dem? renuis tu, quod iubet alter; Praeter cetera me Romaene poemata censes scribere posse inter tot curas totque labores? hic sponsum vocat, hic auditum scripta, relictis omnibus officiis; cubat hic in colle Quirini, hic extremo in Aventino, visendus uterque; intervalla vides humane commoda. “verum
Abbreviated transcription (Latin):
i ratus. pariter. ieiunis dentibus acer:
ł residium regalẽ loco deiecit ut aiunt
S umme munito. & multarum diuite rerum:
c larus obid factum : donis ornatur hon estis
A ccipit & bis dena suꝑ ses tertia nummd̾m:
Torte sub hoc tempus. castellum euertere pretor
N escio quod cupiens: ortari cepit eundem,
Uerbis. quȩ tunido quoq possent addere mentem :
L bone. quo uirtus tua te uocat. i pede fausto
G randia laturus meritorum premia: quid stas.
P ost hȩc : ille cãtus. quantum uis rusticius ibit.
L bic eo quouis: qui zonam ꝑdidit inquit:
R ome nutriri michi contigit. atq doceri:
l ratus grais quantum nocuisset achilles:
A diecere bonȩ pauloplus artis athenae.
S cilicet ut possum curuo dinoscere rc̾ctum
atq inter siluas acbademi querere uerum:
D ura sed amouere loco me tempara grato.
c iuilisq rudem belli tulit ęstus in arma.
c esaris augusti non responsura lacertis: capi¬
Unde simul primum me dimisere philippi

Expanded text:
iratus pariter, ieiunis dentibus acer, iratus pariter, ieiunis dentibus acer, praesidium regale loco deiecit, ut aiunt, summe munito et multarum divite rerum, militiae quamquam piger et malus, utilis urbi, si das hoc, parvis quoque rebus magna iuvari. forte sub hoc tempus castellum evertere praetor nescio quod cupiens hortari coepit eundem verbis quae timido quoque possent addere mentem: “i, bone, quo virtus tua te vocat, i pede fausto, grandia laturus meritorum praemia, quid stas? ” post haec ille catus, quantumvis rusticus: “ibit, ibit eo, quo vis, qui zonam perdidit,” inquit. Romae nutriri mihi contigit atque doceri iratus Grais quantum nocuisset Achilles. adiecere bonae paulo plus artis Athenae, scilicet ut vellem curvo dinoscere rectum atque inter silvas Academi quaerere verum. dura sed emovere loco me tempora grato civilisque rudem belli tulit aestus in arma Caesaris Augusti non responsura lacertis. unde simul primum me dimisere Philippi,
Abbreviated transcription (Latin):
Cui libet. argilla quid uis imitaberis utla
Q uin etiam canet indoctum. sed dulce bibenti.
Multa fidem ꝓmissa leuant. ubi plenius equo
Laudat uenales qui uult extrudere merces.
Resurget me nulla. meo sum pauꝑ in exe:
N emo hoc mangonum faceret tibi. non temere ame
Qui uis ferret idem semel hic cessauit. & ut fit.
Inscalis latuit metuens pendentis habene:
Daes nummos. excepta nichil de si fugat ledat.
Iilsic ferat precium pene securus opinor.
e rudens emisti uiciosum dicta tibi est ledc
i nsequeris tamen bunc. & lite moraris iniqua.
D ixi me pigrum proficiscenti tibi. dixi
T alibus officiis prope mancum. ne mea seuus¬
Lurgares. adte quod epła nulla ueniret:
& uid tum ꝓfeci. mecum facientia iura
Si tamen attemptas. quereris suꝑ hoc. & lam. qđ
E xpettata tibi non mittam carmina mendax:
Luculli miles collecta uiatica multis
Frumnis lassus: dum noctu sterat : ad assem
Ee erdiderat: post hoc uehemens lupus & sibi & hosti

Expanded text:
cuilibet; argilla quidvis imitaberis uda; cuilibet; argilla quidvis imitaberis uda; quin etiam canet indoctum sed dulce bibenti. multa fidem promissa levant, ubi plenius aequo laudat venalis qui volt extrudere merces, res urget me nulla; meo sum pauper in aere. nemo hoc mangonum faceret tibi; non temere a me quivis ferret idem. semel hic cessavit et, ut fit, in scalis latuit metuens pendentis habenae: des nummos, excepta nihil te si fuga laedit :” ille ferat pretium poenae securus, opinor, prudens emisti vitiosum; dicta tibi est lex : insequens tamen hunc et lite moraris iniqua? dixi me pigrum proficiscenti tibi, dixi talibus officiis prope mancum, ne mea siurgares ad te quod epistula nulla rediret. quid tum profeci, mecum facientia iura si tamen attemptas? quereris super hoc etiam, quod exspectata tibi non mittam carmina mendax. Luculli miles collecta viatica multis aerumnis, lassus dum noctu stertit, ad assem perdiderat: post hoc vehemens lupus, et sibi et hosti
Abbreviated transcription (Latin):
Si quantum cuperẽ possem quoq. sed neq paruum
Carmen maiestas recepit tua. nec meus audet
R em temptare pudor. quam uires ferre recusent:¬
Sedulitas autem stulte quem diligit urget.
Precipue cum se numeris commendat & arter:
Discit enim cicius meminitq libentius illud
Q uod quis deridet : quam quod ꝓbat & ueneratur:
Hil moror officium quod me grauat. ac neq ficto
In peius uultu ꝓponi cereus usquam.
Nec praue factis detorari uersibus opto.
Ne rubeam pingui donatus munere. & una
Cum scriptore meo capsa porrectus oꝑta:
Deferar inuicum uendentem & thus. & odores:
Et piper. & quicquid cartis amicitur ineptis.¬
lore bono claroq: fidelis amice Neroni.
Si quis forte uelit puerum tibi uende natum.
Tibure. uel gabus. & tecum sic agat. hic &
candidus. & talos a uertice pulcher ad imos
Fiet eritq tuus nummorum milibus octo
Uerna. ministeriis ad nutus aptus heriles
Litterulis grecis imbutus. idoneus. arti

Expanded text:
si quantum cuperem possem quoque; sed neque parvum si quantum cuperem possem quoque; sed neque parvum carmen maiestas recipit tua, nec meus audet rem temptare pudor quam vires ferre recusentsedulitas autem stulte quem diligit urget, praecipue cum se numeris commendat et arte; discit enim citius meminitque libentius illud quod quis deridet, quam quod probat et veneratur. nil moror officium quod me gravat, ac neque ficto in peius voltu proponi cereus usquam nec prave factis decorari versibus opto, ne rubeam pingui donatus munere, et una cum scriptore meo, capsa porrectus operta, deferar in vicum vendentem tus et odores et piper et quidquid chartis amicitur ineptis.lore, bono claraque fidelis amice Neroni, si quis forte velit puerum tibi vendere natum Tibure vel Gabiis, et tecum sic agat: “hic et candidus et talos a vertice pulcher ad imos fiet eritque tuus nummorum milibus octo, verna ministeriis ad nutus aptus erilis, litterulis Graecis imbutus, idoneus arti
Abbreviated transcription (Latin):
S plendida facta linunt: idem rex ille poema
Q ui tam ridiculum tam care ꝓdigus emit:
E dicto uetuit. nequis se preter apellem
E ingeret . aut alius lisippo duceret ȩra
C ortis alexandri uultum simulantia: qđ si
I udicium subtue uidendis artibus illud
Ad libros & ad hȩc musarum dona uocares :¬
Soctum incrasso iurares aere natum : Is sic io ñ facesuti¬
At neq dedetorant tua de se iudicia atq
M unera. quȩ multa dantis cum laude tulerunt.
D uecti tibi VIRGILIUS UΛROSΕ poetȩ
N ec magis expressi uultus ꝑ enea signa :
E uam ꝑuatis opus mores animiq uirorum
C larorum apparent: nec sermones ego mallem
Repentes ꝑ humum: quam res componere gestas¬
⁊ errarumq situs. & flumina dicere. & arces
M ontibus impositas. & barbara regna. tuisq
A uspiciis totum confecta duella ꝑ orbem
C laustraq custodem pacis cohibentia ianum.
Et formidatam partnis te principe Romam:

Expanded text:
plendida facta linunt, idem rex ille, poema plendida facta linunt, idem rex ille, poema qui tam ridiculum tam care prodigus emit, edicto vetuit, ne quis se praeter Apellen pingeret, aut alius Lysippo duceret aera fortis Alexandri voltum simulantia. quod si iudicium subtile videndis artibus illud ad libros et ad haec Musarum dona vocares,otum in crasso iurares aere natum. At neque dedecorant tua de se iudicia atque munera, quae multa dantis cum laude tulerunt dilecti tibi Vergilius Variusque poetae, Orbilium dictare; sed emendata videri quam per vatis opus mores animique virorum clarorum apparent, nec sermones ego mallem repentis per humum quam res componere gestas, terrarumque situs et flumina dicere, et arces montibus impositas et barbara regna, tuisque auspiciis totum confecta duclla per orbem, claustraque custodem pacis cohibentia Ianum, et formidatam Parthis te principe Romam,
Abbreviated transcription (Latin):
Curam redde breuem. si munus apolline dignum
U is complere lbris. & uatibus addere calcar
U t studio maiore petant elicona iurentem:
M ulta quidem facimus nobis mala sepe poctę
U t iuncta egomet cedam mea. cum tibi librum
Sollicito damus aut fesso. cum ledimur unum
Siquis amicorum est ausus reprebendere uersum.
Cum loca iam recitata reuoliumus in reuocati.
Cum lamentamur non apparere labores
N r̃os. & tenui deducta poemata filo.
Cum speramus item fore uenturum. ut simut atq
C armina rescieris nos fingere : cõmodus ultro
Accersas. & Egere uetes. & seribere togas:
S ed tamen est opere precium cognoscere quales
E dituos habeat belli spectata domiq
Cirtus . in digno non committenda poetȩ
G ratus alexandro regi magno fuit ile¬
le
c nerilus. incultis qui uersibus & male natis
R etulit acceptos regale nomisma philipos:¬
S ed ueluti tractata notam labemq remittunt¬
A tramenta : fere scriptores carmine foedo nsitdisemt¬

Expanded text:
curam redde brevem, si munus Apolline dignum curam redde brevem, si munus Apolline dignum vis complere libris et vatibus addere calcar, ut studio maiore petant Helicona virentem. Multa quidem nobis facimus mala saepe poetae ut vineta egomet caedam mea, cum tibi librum sollicito damus aut fesso; cum laedimur, unum si quis amicorum est ausus reprehendere versum; cum loca iam recitata revolvimus irrevocati; cum lamentamur non apparere labores nostros et tenui deducta poemata filo; cum speramus eo rem venturam ut, simul atque carmina rescieris nos fingere, commodus ultro arcessas et egere vetes et scribere cogas. sed tamen est operae pretium cognoscere, qualis aedituos habeat belli spectata domique Virtus, indigno non committenda poetae. gratus Alexandro regi magno fuit ille Choerilus, incultis qui versibus et male natis rettulit acceptos, regale nomisma, Philipsed veluti tractata notam labemque remittunatramenta, fere scriptores carmine foedo s
Abbreviated transcription (Latin):
o m̃is : ad incertos oculos. & gaudia uana:
Q uattuor aut plures aulea premuntur inoras.
Si foret interris rideret demogritus. seu
Diuersum confusa genus panthera camelo.
Et sibi prebentem mimo spectacula plura:
Scriptores autem narrare putaret Asello
Fabellam surdo: namꝗ̃. ꝑuincere uoces
E ualuere sonum. referunt quẽ nr̃a theatra:
Garganum mugire putes nemus. aut maretuscum¬
⁊ anto cum strepitu ludi spectantur & artes.
O iuitiȩq peregrine. quibus oblitus accor¬
cum stetit in scena: concurrit dextera leu̾e
Duxit adhuc aliquidꝰ nil sane: quid place ł̃ ergo.
Fana terentino uiolas imitata ueneno :
Ga c ne forte putes. me qͣuȩ facere ipse retusem.
Cum recte tractent̾ alii. laudare malignę.
I lle ꝑ extentum funtem michi posse uidet᷑
Ire poeta. meum qui pectus in aniter anͣgit᷑.
Irritat. mulcet. E falsis terroribus implet.
Et magus. & modo me thebis modoponit athenis:
Terum age. & his qui se lectori credere malunt
Q uam spectatoris fastidia ferre suꝑbi.

Expanded text:
omnis ad incertos oculos et gaudia vana. quattuor aut pluris aulaea premuntur in horassi foret in terris, rideret Democritus, seu diversum confusa genus panthera camelo sut sibi praebentem nimio spectacula plura: scriptores autem narrare putaret asello fabellam surdo. nam quae pervincere voces evaluere sonum, referunt quem nostra theatra? Garganum mugire putes nemus aut mare Tuscum; tanto cum strepitu ludi spectantur et artes divitiaeque peregrinae, quibus oblitus acum stetit in scaena, concurrit dextera laevae. dixit adhuc aliquid? nil sane. quid placet ergo? lana Tarentino violas imitata veneno. ac ne forte putes me, quae facere ipse recusem, cum recte tractent alii, laudare maligne, ille per extentum funem mihi posse videtur ire poeta, meum qui pectus inaniter angit, irritat, mulcet, falsis terroribus implet, ut magus, et modo me Thebis, modo ponit Athenis. Verum age et his, qui se lectori credere malunt quam spectatoris fastidia ferre superbi,
Abbreviated transcription (Latin):
u erum equitis quoq iam migrauit ab aure uoluptas hetis
Qum fugiunt equitum turmȩ peditumq cateruȩ:¬
S iue elefas albus uulgi conuerteret ora :¬

Expanded text:
verum equitis quoque iam migravit ab aure voluptas omSed tuus hic populus sapiens et iustus in uno, verum equitis quoque iam migravit ab aure voluptas omSed tuus hic populus sapiens et iustus in uno, te nostris ducibus, te Grais anteferendo,cetera nequaquam simili ratione modoque a
Abbreviated transcription (Latin):
S ed turpem putac inscriptis metuitq lituram:
c reditur ex medio quia res accessit habere
s udoris minimum. sed habet comedia tanto
Eius oneris: quanto ueniȩ minus: aspice plautus.
e uo pacto partes tute tur amantis ephebi
Ut patris attenti. lenonis ut insidiosi¬
a uartus sit dorsennus edacibus in parasitis
Q uam non astricto perturrat pulpita socco:
Gestit enim nummum in loculos dimittere. post hoc:
Securus cadat an recto stet fabula talo:
Quem ⁊ tulit ad scenam uentoso gła curru.quẽ
Examinat lentus spectator: sedulus inflat:
S ic leue sic paruum est animum quod laudis auarum
S ubruit aut reficit: ualeat res ludicra. si me
e alma negata macrum. donata reducit opimum
s epe etiam audacem fugat hoc terretq poetam:
Q uod numero plures. uirtute & honore minores
I ndocti stolidiq & depugnart parati
Si discordet eques: media inter carmina poscunt.
aut ursum aut pͥugiles: his nam plebecula plaudet:

Expanded text:
sed turpem putat inscite metuitque lituram. sed turpem putat inscite metuitque lituram. Creditur, ex medio quia res accersit, habere sudoris minimum, sed habet Comoedia tanto plus oneris, quanto veniae minus, adspice, Plautus quo pacto partis tutetur amantis ephebi, ut patris attenti, lenonis ut insidiosi, quantus sit Dossennus edacibus in parasitis, quam non adstricto percurrat pulpita socco. gestit enim nummum in loculos demittere, post hoc securus cadat an recto stet fabula talo. Quem tulit ad scaenam ventoso Gloria curru, mat lentus spectator, sedulus inflat: sic leve, sic parvum est, animum quod laudis avarum subruit aut reficit. valeat res ludicra, si me palma negata macrum, donata reducit opimum. Saepe etiam audacem fugat hoc terretque poetam, quod numero plures, virtute et honore minores, indocti stolidique et depugnare parati, si discordet eques, media inter carmina poscunt aut ursum aut pugiles: his nam plebecula gaudet.
Abbreviated transcription (Latin):
Tescennina ꝑ hunc inuenta licentia morem¬
Uersibus alternis opꝓbria rustica fudit:
I ibertasq returrentes acepta per annos:¬
lusit amabiltter. donec iam seuiis apertam
In rabiem uerti cepit iocus. & perhonestas
Ire domos impune minax: doluere cruento
Dente lacessia: fuit intactis quoq cũra
Conditione suꝑ communi: quin etiam lex
Penaq lcitã malo quȩ nollet carmine quẽquam
Describi: uertere modum formidine fustis¬
Ad benedicendum delectandõq reclacti: nedati s̃. Podũu¬
Defluit numerus saturnius. & graue iurus
al undiciȩ pepulere : sed in longum tamen ȩuum
al anserunt: hodieq manent uestigia ruris:
Serus enim grecis admouit acumina cartis
Et post pulnica bella quiȩtsi querere cepit¬
e uid sõphodes. & tespis & escinus. utile ferren¬
⁊ emptauit quoq rem si digne uertere posset¬
Et placuit sibi natura sublimis & acer
N an spirtt traigicũm sats. & felicter audet

Expanded text:
Fescennina per hunc inventa licentia moremFescennina per hunc inventa licentia moremversibus alternis opprobria rustica fudit,  recurrentis accepta per annolusit amabiliter, donec iam saevus apertam in rabiem coepit verti iocus et per honestas ire domos impune minax, doluere cruento dente lacessiti; fuit intactis quoque cura condicione super communi; quin etiam lex poenaque lata, malo quae nollet carmine quemquam describi: vertere modum, formidine fusd bene dicendum delectandumque redacti. Graecia uxit numerus Saturnius, et grave virus munditiae pepulere ; sed in longum tamen aevum manserunt hodieque manent vestigia ruris. serus enim Graecis admovit acumina chartis et post Punica bella quietus quaerere coepit, quid Sophocles et Thespis et Aeschylus utile ferretemptavit quoque rem, si digne vertere possetet placuit sibi, natura sublimis et acer: nam spirat tragicum satis et feliciter audet,
Abbreviated transcription (Latin):
M ilitię quamquam piger & malus. utilis urbi
S i das hoc parius quoq rebus magna uiuari:
Os tenerum pueri balbumq poeta figurat:
T orquet ab odscenis iam nunc sermonibus aurem:
Mox etiam pectus preceptis format amicis.
a speritatis & inuidię correttor & irȩ:
& ecte facta refert: orientiã tempora notis
Instruit exemplis: inopem solatur & ȩgrum:
c astis cum pueris ignara puella mariti
Disceret unde preces. uatem ni musa dedisset:
P oscit opem chorus. & presentia numina sentit÷
Cȩlestes implorat aquas: docta prete blandus:¬
A uertãt morbos: metuenda pericula pellit.
I mpereit t̃ pacem & locupietem frugibus annum:
C amminẽ au superi placantur carmine manes.
sa gricolȩ prisci fortes paruoq beati
Condita post frumenta leuantes tempore festo
Corpus. a ipsum aiumum spe finis dura ferentem:
cum socus operum: & pueris. & coniuge fida¬
T ellurem porto siluanum lacce plabant᷑
T loribus & uino. Genium memoiem breuis eui

Expanded text:
militiae quamquam piger et malus, utilis urbi, militiae quamquam piger et malus, utilis urbi, si das hoc, parvis quoque rebus magna iuvari. os tenerum pueri balbumque poeta figurat, torquet ab obscenis iam nunc sermonibus aurem, mox etiam pectus praeceptis format amicis, asperitatis et invidiae corrector et irae, recte facta refert, orientia tempora notis instruit exemplis, inopem solatur et aegrum, castis cum pueris ignara puella mariti disceret unde preces, vatem ni Musa dedisset? poscit opem chorus et praesentia numina sentit, caelestis implorat aquas docta prece blandus,vertit morbos, metuenda pericula pellit, impetrat et pacem et locupletem frugibus annum, carmine di superi placantur, carmine Manes. Agricolae prisci, fortes parvoque beati, condita post frumenta levantes tempore festo corpus et ipsum animum spe finis dura ferentem, cum sociis operum et pueris et coniuge fidaTellurem porco, Silvanum lacte piabant, floribus et vino Genium memorem brevis aevi,
Abbreviated transcription (Latin):
R omȩ dulce diu fuit. & solemne. reclusa
Mane domo uigilare. clienti ꝓmere iura.
c autos nominibus certis expendere nummos.
M aiores audire. minori dicere per quȩ
crescere res posset: minui damnosa libido:
a utauit mentem popłs leuis. & calet uno
s cribendi studio pueri patresq seueri:
Pronde comas uincti cenant. & carmina dictant:
I pse ego qui nullaos affirmo scribere uersus:
I nuenior parthis mendacior & prius otto
Sole uigil calamum & cartas & scrinia posco:
A auem agere ignarus nauis timet: abrotanũ egri
N on audet nisi qui didicit dare: qđ medicorũ est:
e romittunt medici. tractant fabrilia fabri:
Scribimus indocti doctiq poemata passim:
Hic error tamen & leuis hȩc insania quantas
U irtutes habeat: sic collige: uatis auarus unum:¬
N on temere est animus. uersus amat. hoc stud&
Detrimenta fugas seruorum incendia ridet:
N on fraudem socio. puero ue incogitat ullam
P upillo. uiuit siliquis & pane scđo:

Expanded text:
Romae dulce diu fuit et sollemne reclusa Romae dulce diu fuit et sollemne reclusa mane domo vigilare, clienti promere iura, cautos nominibus rectis expendere nummos, maiores audire, minori dicere, per quae crescere res posset, minui damnosa libido. mutavit mentem populus levis et calet uno scribendi studio; pueri patresque severi fronde comas vincti cenant et carmina dictant. ipse ego, qui nullos me adfirmo scribere versus, invenior Parthis mendacior, et prius orto sole vigil calamum et chartas et scrinia posco, navem agere ignarus navis timet; habrotonum aegro non audet nisi qui didicit dare; quod medicorum est promittunt medici ; tractant fabrilia fabri: scribimus indocti doctique poemata passim. Hic error tamen et levis haec insania quantas virtutes habeat, sic collige, vatis avarus non temere est animus; versus amat, hocstudet unum; detrimenta, fugas servorum, incendia ridet; non fraudem socio puerove incogitat ullam pupillo; vivit siliquis et pane secundo;
Abbreviated transcription (Latin):
U ei quia nil rectum nisi qđ placuit sibi. ducunt:
U el quia turpe putant parere minoribus & quȩ
In berbes didicere: senes perdenda fateri:
lam saliare numȩ carmen qui laudat. & illud
Q uod mitum ignorat solus uult scire uideri:
Ingensis non ille fauet pͥlauditq sepultis :
N r̃a sed inpugnat. nos nr̃aq liuidus odit:
Q uod si tam grecis nouitas in uisa fuisset
Quam nobis quid nunc esset uetus: aut quid haberet
Q uod legeret tereretq uiritm publicus usus:
Vt primum positis nugari gretia bellis
c epit. & inuicium fortuna labier equa.
N unc athletarum studiis nunc arsit equorum:
M armoris aut eboris fabros aut ęris amauit.
Suspendit picta uultum. mentemq tabella.
Nunc tibicinibus. nunc est gauisa tragedis
S ub nutrice puella uelut si luderet infans:
Q uod cupide petiit: mature psena reliquit:
a uid placet aut odio est quod non mutabile credas:
hoc paces habuere bone. uentiq secundi : num u¬

Expanded text:
vel quia nil rectum, nisi quod placuit sibi, ducunt, vel quia nil rectum, nisi quod placuit sibi, ducunt, vel quia turpe putant parere minoribus, et quae imberbes didicere senes perdenda fateri. iam Saliare Numae carmen qui laudat et illud, quod mecum ignorat, solus volt scire videri, ingeniis non ille favet plauditque sepultis, nostra sed impugnat, nos nostraque lividus odit. Quod si tam Graecis novitas invisa fuisset quam nobis, quid nunc esset vetus? aut quid haberet quod legeret tereretque viritim publicus usus? Ut primum positis nugari Graecia bellis coepit et in vitium fortuna labier aequa, nunc athletarum studiis, nunc arsit equorum, marmoris aut eboris fabros aut aeris amavit, suspendit picta voltum mentemque tabella, nunc tibicinibus, nunc est gavisa tragoedis; sub nutrice puella velut si luderet infans, quod cupide petiit, mature plena reliquit. quid placet aut odio est, quod non mutabile credas? hoc paces habuere bonae ventique secundi.
Abbreviated transcription (Latin):
Interdum uulgus rectum uidet. est ubi peccat:¬
Si ueteres ita miratur laudatq poetas
Ut nichil ante ferat. nichil illis cõparet: errat:
Si quedam nimis antique. si pleraq dure
Dicere credit eos ignaue multa fatetur.
Et. sapit & mecum facit. & ioue iudicat ȩquo. souut aiasund¬
N on equidem in sector. delendaq carmina liuii
Esse reor. memini quȩ plago sum michi paruo
O rbilium dictart. sed emendata uideri
Pulchraq & exactis minimum distantia miror:
nter quȩ uerbum emicuit si forte decorum. &¬
Si uersus paulo concinnior unus & alter:
niustum totum ducit. uenditq poema:
ꝓAndignor quicquam repͣrehendi. non quia crasse.
cõpositum: inlepideq putetur: sed qula nuꝑ¬
U ec ueniam antiquis: sed honorem & premia posci:
R ecte necne crocum floresq ꝑ ambulat attȩ
Eabula si dubitem: clamant periisse pudõrẽm
Cuncti pene patres. ea cum reprehendere coner
Q uȩ grauis esopus. quȩ doctus roscius egit.

Expanded text:
Interdum volgus rectum videt, est ubi peccat,Interdum volgus rectum videt, est ubi peccat,si veteres ita miratur laudatque poetas, ut nihil anteferat, nihil illis comparet, errat. si quaedam nimis antique, si pleraque dure dicere credit eos, ignave multa fatetur, et sapit et mecum facit et Iove iudicat aequo, non equidem insector delendave carmina Livi esse reor, memini quae plagosum mihi parvo Orbilium dictare; sed emendata videri pulchraque et exactis minimum distantia miror, inter quae verbum emicuit si forte decorum, si versus paulo concinnior unus et alter, iniuste totum ducit venditque poema. Indignor quicquam reprehendi, non quia crasse compositum illepideve putetur, sed quia nuper, nec veniam antiquis, sed honorem et praemia posci, recte necne crocum floresque perambulet Attae fabula si dubitem, clament periisse pudorem cuncti paene patres, ea cum reprehendere coner, quae gravis Aesopus, quae doctus Roscius egit;
Abbreviated transcription (Latin):
ste quidem ueteres interponetur honeste:
Qu̾i uel mense ureui uel toto est iunior anide ꝓ acis¬
i po permisso.  caudȩq pilos ut equinȩ
Paulatim uello. & demo unum. demo etiam unum
Dum cadat elusus. ratione ruentis aceruum
Q ui redit ad fastos. & uirtutem ęstimat annis.
Miraturq michil . nisi quod libitina sacrauit :
E nnius & sapiens & fortis & alter hoMERUS
UVt criaci dicunt: iehiter curare uidetur nagouqs stipt̃m¬
Q uo promissa cadunt & somnia pythagorea:
N euius in manibus non est: & mentibus heret
P ene recens. Adeo scm est uetus om̃e poema:
Ambigitur quociens utes utro sit prior: aufer¬
ꝑ acuuius docti famam senis: accius alti:
Dicitur a frani toga conuenisse menandro:
e lautus ad exemplar siculi properare epicarmi¬
U incere cecilius grauitate Terentius arte
hos ediscit. & hos arcto stipata theatro
S pectat Roma potens: habet hos numeratq poetas.
Ad nr̃m tempus uuii scriptoris ab euo:

Expanded text:
em veteres inter ponetur honeste, em veteres inter ponetur honeste, qui vel mense brevi vel toto est iunior anno.” utor permisso, caudaeque pilos ut equinae paulatim vello et demo unum, demo etiam unum, dum cadat elusus ratione ruentis acervi, qui redit in fastos et virtutem aestimat annis miraturque nihil nisi quod Libitina sacravit. Ennius et sapiens et fortis et alter Homerus, ut critici dicunt, leviter curare videtur, quo promissa cadant et somnia Pythagorea. Naevius in manibus non est et mentibus haeret paene recens? adeo sanctum est vetus omne poema, ambigitur quotiens, uter utro sit prior, aufert Pacuvius docti famam senis, Accius alti, dicitur Afrani toga convenisse Menandro, Plautus ad exemplar Siculi properare Epicharmi, vincere Caecilius gravitate, Terentius arte. hos ediscit et hos arto stipata theatro spectat Roma potens; habet hos numeratque poetas ad nostrum tempus Livi scriptoris ab aevo.
Abbreviated transcription (Latin):
Sed tuus hic popłs sapiens. & iustus in uno
Te nr̃is ducibus. te grais ante ferendo:¬
Cetera nequaquam simili ratione modoq snadiet nilla po¬
A estimat : & nisi quȩ terris semota suisq¬
⁊ emporibus defuncta uidet: fastidit & odit.
Sic fautor ueterum. ut tabulas peccare uetantes
Q uas bis quinq uiri sanxerunt. foedera regum
U el gabus. uel cum rigidis equata sabinis.
Contificum ubros. annosa uolumina uatum
S ictitet albano musas. in monte loquutas :
S cripta uel optima. romani pensantur eadem.
Scriptores trutina: non est quod multa loquamur.¬
N il untra est oleam. nil extra est in nuce durg¬
S i meliora dies. ut uina poemata reddit:
Scut uelim cartis pretuimꝰ quotus arroget annus:¬
S criptor abhinc annos centum qui decidit inter
Perfectos ueteres ne referri debet an inter
Est uetus atq probus centum qui ꝑficit annos:¬
⁊ & uid: qui deperiit minor uno mense uel anno.
Inter quos referendus erit. ueteres ne poctas
An quos & presens & postera respuet aetas:¬

Expanded text:
Sed tuus hic populus sapiens et iustus in uno, te nostris ducibus, te Grais anteferendo,tera nequaquam simili ratione modoque aestimat et, nisi quae terris semota suisque temporibus defuncta videt, fastidit et odit; sic fautor veterum, ut tabulas peccare vetantis, quas bis quinque viri sanxerunt, foedera regum vel Gabiis vel cum rigidis aequata Sabinis, pontificum libros, annosa volumina vatum t Albano Musas in monte locutas. scripta vel optima, Romani pensantur eadem scriptores trutina, non est quod multa loquamurnil intra est olea, nil extra est in nuce durmeliora dies, ut vina, poemata reddit, scire velim, chartis pretium quotus arroget annusscriptor abhinc annos centum qui decidit, inter perfectos veteresque referri debet an inter etus atque probus, centum qui perficit annos. quid, qui deperiit minor uno mense vel anno, inter quos referendus erit? veteresne poetas, an quos et praesens et postera respuat aetas
Abbreviated transcription (Latin):
um tot sustineas & tanta negocia solus.
Res italas armis tuteris. moribus ornes.
legibus emendes. in publica cõmoda peccem:
Si longo sermonȩ moier tua tẽporaes SAR
Nomulus. & liberpater. & cũ castore pollux.
P ost ingentia facta. deorum in templa recepti.
Dum terras. hominumq colunt genus. aspera bella
c omponunt. Agros assignant. oppida condunt:
P̃ lorauere suis non respondere fauorem¬
S peratum meritis: diram qui contudit ydram
N otaq fatali portenta laborẽ subegit:
Comperit iniudiam supremo fine domari:¬
Infra se positas: extinctus : amabitur idem¬
s e resenti tibi maturos largimur honores.¬
Iurandasq tuum ꝑ nomen ponimus aras.¬
N il oriturum alias. nil ortum tale fatentes

Expanded text:
um tot sustineas et tanta negotia solus, res Italas armis tuteris, moribus ornes, legibus emendes, in publica commoda peccem, si longo sermone morer tua tempora, Caesar. Romulus et Liber pater et cum Castore Pollux, post ingentia facta deorum in templa recepti, dum terras hominumque colunt genus, aspera bella componunt, agros assignant, oppida condunt, ploravere suis non respondere favoremsperatum meritis, diram qui contudit hydram notaque fatali portenta labore subegit, comperit invidiam supremo fine domari,infra se positas; exstinctus amabitur idem. praesenti tibi maturos largimur honoreurandasque tuum per numen ponimus aranil oriturum alias, nil ortum tale fatentes
Abbreviated transcription (Latin):
R idebit monitor non exauditus. ut ille
e ui male parentem in rupes protrusit Asellum
I ratus: quis enim inuitum seruare laboret:
hoc quoq te manet. ut pueros elementa docentem
o uupet extremis in uicis bala senectus:
Cum tibi sol tepidus plures admouerit aures:
Me libertino natum patre. & in tenui re
M aiores pennas nido extendisse loqueris
Ut quantum generi demas: uirtutibus addas:
Me primis urbis belli placuisse domiq
c orporis exigui. precanur solibus aptum.
I rasci celerem. tamen ut placabilis essem:
Foite meum si quis te percunctabitur ȩuum:
Me quater undenos sciat impleuisse decembres.
C oslegam sepidum quo duxit lollius anno:¬

Expanded text:
ridebit monitor non exauditus, ut ille ridebit monitor non exauditus, ut ille qui male parentem in rupes protrusit asellum iratus: quis enim invitum servare laboret? hoc quoque te manet, ut pueros elementa docentem occupet extremis in vicis balba senectus. Cum tibi sol tepidus pluris admoverit auris, me libertino natum patre et in tenui re maiores pinnas nido extendisse loqueris, ut quantum generi demas virtutibus addas; me primis urbis belli placuisse domique, corporis exigui, praecanum. solibus aptum, irasci celerem, tamen ut placabilis essem. forte meum si quis te percontabitur aevum, me quater undenos sciat implevisse Decembris, collegam Lepidum quo duxit Lollius anno
Abbreviated transcription (Latin):
S cire uelis mea cur ingratus opuscula lector
Grammaticas ambire tribus a  puspͥita dignor:
h inc illȩ lacriniȩ: spissis indigna theatris
T e solum tibi pulcher: ad hȩc ego naribus uti
Formido: & luctantis acuto ne secer ungui
D isplicet ille locus. clamo. & diludia posco:
Ludus enim genuit trepidum certamen & iram:
lra truces inimicicias & funebre bellum:¬
ortunnum ianumq liber spectare uideris.
S cilicet ut prostes sosiorum pumice mũdus:
o disti claues. & grata sigilla pudico.
ẽ aucis ostendi gemis. & communia laudas
N on ita nutritus: fuge quo descendere gestis: sũ¬
N on erat emisso reditus tibi: auid miser egi .
& uid uolui: dices. ubi quis te leserit: & scis
In breue te cogi: cum plenus languet amator:
e uodsi non odio peccantis desipit augur¬
K arus eris rome : donecte deseret ȩtas bẽ
Contrectatus ubi manibus sordescere uulgi
ceperis: Aut tineas pasces taciturnus inertes.
Aut fugies uticam: aut iunctus mt̾teris hilerdam:

Expanded text:
Scire velis, mea cur ingratus opuscula lector grammaticas ambire tribus et pulpita dignor. hinc illae lacrimae. “spissis indigna theatris te solum, tibi pulcher.” ad haec ego naribus uti formido et, luctantis acuto ne secer ungui, displicet iste locus, clamo et diludia posco, ludus enim genuit trepidum certamen et iram, ira truces inimicitias et funebre bellumertumnum Ianumque, liber, spectare videris, scilicet ut prostes Sosiorum pumice mundus. odisti clavis et grata sigilla pudico; paucis ostendi gemis et communia laudas, non ita nutritus, fuge quo descendere gestis. non erit emisso reditus tibi. “quid miser egi? quid volui?” dices, ubi quis te laeserit, et scis in breve te cogi, cum plenus languet amator. Quod si non odio peccantis desipit augur, carus eris Romae, donec te deserat aetas; contrectatus ubi manibus sordeseere volgi coeperis, aut tineas pasees taciturnus inertis aut fugies Uticam aut vinctus mitteris Ilerdam.
Abbreviated transcription (Latin):
N ec socerum querit. quem uersibus oblinat atris.
N et sponse laqueum famoso carmine neccit:
N unc ego non alio dictum prius ore latinis. ⁊ nus
U ulgaui fiddicen : iuuat inmemorata ferenten
N on ego nobilium scriptorum auditor & ultor:
Scriptã pudet recitare. & nugis addere pondus

Expanded text:
nec socerum quaerit, quem versibus oblinat atris, nec sponsae laqueum famoso carmine nectit, hunc ego, non alio dictum prius ore, Latinus volgavi fidicen. iuvat immemorata ferentem non ego, nobilium scriptorum auditor et ultor, scripta pudet recitare et nugis addere pondus,