comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Combumucur flamuior comuissi iudicio aut dninex mendia paciantur Ne dolenus
qd in hoc ipõt satisfaciuus uoluitati ex quo ponam solunodo neo fructũ alium con¬
secuutur erroris apud uos pro talibus neuio Iutueuire presumat qd qui fecerit ini ip¬
sun iax indiguacõis aculeos non miento conuertenuis . Dat̃ tic̃.
yidus ⁊ cotera n Pacarenoy ⁊ complices receptatores seu quocũqz mõdo faun¬
toros qui uo agena alios possint or mioro de so uelud improiũdi non forni¬
dant publicatis om̃uib bonis coꝵ celegandos in ꝑpetuũ ese cousemus et ipox fili ad
honoros aliquos uullatenus aduictantur Si tam aliquis fantorum huiuisiuõdi detexit
Incipiunt capitula constitucõis contra pacarenos quocũq noĩe cousoaut᷑. Spero iustas le¬
ouistas arriauistas cacuasos passagiuios ioseppmnes carraren albancii frunciscos duu¬
uaroles comuistos ualden Burguos comuuellos uariuos ⁊ Eecolenos cum illis de

Expanded text:
flammarum commissi judicio, ut animarum incendia patiantur: nec dolemus, quod in hoc satisfacimus ipsorum voluntati, ex quo poenam solummodo, nec fructum alium consequuntur erroris, apud nos pro talibus nemo intervenire praesumit. Quod si qui fecerint, in ipsum nostrae indignationis aculeos, nonicus etc. Patarenorum complice et receptatores, seu quocunque modo fautores, qui ut alios a poena possint eximere, de se velut improvidi non formidant, publicatis omnibus bonis eorum relegandos in perpetuum esse censemus, et ipsorum filii ad honores aliquos nullatenus admittantur: si tamen aliquis fautorum. hujusmodi detexerit Incipiunt Capitula constitutionis contra Patarenos, Speronistas, Leonistas, Arrianistas, Circumcisos, Passiginos, Ioseppinos, Carracentes, Albanenses, Franciscos, Bannaroles, Comistas, Valdenses, Burgaros, Commimellos, Barrinos, et Ortolevos, et cum illis de
Abbreviated transcription (Latin):
bus cordem penitus amonenur uolentes uo de fimbus Iiupu in quibus
seniy dobet cristere fida fides heretice labis geniua mõdis omib deleancͤ
Eeres quia quanto maiora dinine utu misercõis accepimus ⁊ alciorem
locum pre filus hom obtinemus tanto deuociora deberius obsequia ginti¬
tũdiuio conscreuti si qn in ur̃i nõĩs contemptores ur̃i tulmiiis ex cautdes¬
cit auerorituo si ceos lese maiestatis in pecsonis cor ⁊ liberos suor echereda¬
cionẽ dampnanus multo forcius iustiuoq contra dei blasphematores nu¬

Expanded text:
bus eorundem penitus amovemus, volentes, ut de finibus Imperii, in quibus bus eorundem penitus amovemus, volentes, ut de finibus Imperii, in quibus semper debet existere fida fides, haereticae, labis genimina modis omnibus deleantur. Caeterum, quia quanto maiora divinae nutu miserationis accepimus, et altiorem locum prae filiis hominum obtinemus, tanto devotiora debemus obsequia gratitudinis conferenti, si quando in nostri nomini contemptores, nostri culminis excandescat authoritas, si reos laesae maiestatis in personis eorum, et liberorum suorum exhaeredatione damnamus, multo fortius, justiusque contra Dei blasphematores no
Abbreviated transcription (Latin):
eĩs iceo ques ãd fnicudum bectirum etuecem cellisus hostis su fanat
aduocatos ues pareat illciros de fensores maxiuic cum facnuus quos inqui¬
nat ⁊ equat nisi monicõne premissa destiterit et cox ite duxcruat consu¬
lindum Sos eaam qui conucai in uno loco de heresi ad alia loca se tranffe¬
runt ut caucius possint effundere iurus heretice praintatio debitam censeniꝰ
subire uiudcam/ ut suꝑ hoc per uiros ab eodem eriore comises ad fidem noc
non ⁊ ꝑ alies qui cos de heresi conieerũt qd̃ ⁊ in hoc casu concedinius lici¬
te facieñdum euideus cestimoniũ habeatur. Itcm mortis sine dicinus uldi¬
cieudos si quos herceticoꝵ ad iudicum tractos in ertrene uite periculo heresim ãd¬
iurantes pest mõdumn de falio mrniñto eonstiterit ⁊ de fide mentita cõmieti ac eos
contigent ciusdem morsi sponcanea ineuricre rocidiuam ut sibi dempnabilius
mngriutas sit mentita ⁊ penam debitam mendacium non euadat omĩẽm in¬

Expanded text:
quos ad fovendum hæreticorum errorem callidus hostis suscitat advocatos, vel parat illicitos defensores; maxime cum facinus, quos inquinat, æquat, nisi monitione præmissa destiterint, & eorum vitæ duxerint consulendum. Eos præterea, qui convicti in uno loco de hæresi ad alia loca se transferunt, ut cautius possint effundere virus hæreticæ pravitatis, debitam censemus subire vindictam; h ut super hoc per viros ab eodem errore conversos ad Fidem, nec non & per alios, qui eos de hæresi convicerunt quod & in hoc casu concedimus licite faciendum i evidens testimonium habeatur. “Item mortis sententiæ duximus addicendos, si quos hæreticorum ad judicium tractos, in extremo vitæ periculo hæresim abjurantes, postmodum de falso juramento constiterit, & fide mentita convinci: ac eos contigerit ejusdem morbi spontaneam incurrere recidivam; ut sibi damnabilius iniquitas sit mentita, & pœnam debitam mendacium non evadat. Omne in
Abbreviated transcription (Latin):
sed cẽdes Iufantes aũt ⁊ uirgines in iube beata iuentos secum nequiter adduxiunt
Genes infirmuos ⁊ debiles ac monialos ad fuge laboremi ihabiles in uibe relictos in
ipor quin ꝑocius in ipũis dei t̃i conspectu sepulero dm̃ itiolato q̃o fuerao fidei xpĩa¬
ne uisibile nuttuntum iisemdilites ocaderunt post hec ad reconaliaciõem tanti disãdi ⁊
tocius uei publite ae fidei xpiane uiĩdĩim armauit ut dicit᷑ om̃s oueutal plage xp̃icolis

Expanded text:
entas secum nequiter abduxerunt; senes, infirmos, debiles et moniales ad fuge laborem inabiles in urbe relictos in ipsorum, quin pocius in ipsius dei conspectu sepulchro domini violato, quod fuerat fidei Christiane visibile nutrimentum, miserabiliter occiderunt. Post hoc ad reconsiliacionem tanti dissidii et tocius rei publice ac fid
Abbreviated transcription (Latin):
augiuento uobiscum pondus diei co estus in nultis sumptibus es̃ periculis ꝓsone
comportas es conuersionem fauencie ad unuisale gaudium incunanius qui pro
inde feusas iuiros es iureutis nr̃e eonstanciam nõb̃ metone ticulum uendicasti

Expanded text:
augmento nobiscum pondus diei et aestus, in multis sumptibus et periculis personae augmento nobiscum pondus diei et aestus, in multis sumptibus et periculis personae comportas conversionem Faventiae ad universale gaudium intimamus, qui per i
Abbreviated transcription (Latin):
enbanus ualuti restituere fubditos et uiuen̾di buficõ condempnatos ut mil suauiꝰ iulius¬
tius acq benignius resumpeo iugo Imꝑũ decetero ualant expeoii Nec est igcitur anicus
cẽdis uec ad effusionem sanginus Saccum haspirat Iiꝑium. ted euius illustrat diui¬
ua potencia solum iuisicordia et ueritas amibiunt par ⁊ iusticia complectunt᷑ de uber¬
tate mansuetũdiuus ur̃e ac patulis amplexibus pietatis numeuse procẽdinius cõuersio¬
uem fidelium acceptantes et ad rebellium percinaciam ẽdomandam constanter ⁊ per¬
tinaater insistentes/ ut qui potencie ur̃e manus sequi uoluent et in cor ꝑtiuacia
perdurare inuror alcitũdinem et uolloꝵ profiuñditatem ad iustanciam urãm e uadere
non confidant nec diffidant qui facile conuertunt᷑ apũd auguste sedis gl̃iam iuise¬
ricordie gram inueiure Tu uero que intime zelus fidei ur̃e facio laboris ⁊ oueris
non experten qui peo irorum cobellium confufione ⁊ iusticie ao reparaũde pacis

Expanded text:
bamus saluti restituere subditos, et vivendi beneficio condemnatos, ut nil suavius vel justius atque benignius resumpto jugo Imperii de caetero valeant experiri; nec est enim amicum caedis, nec ad effusionem sanguinis sacrum aspirat Imperium: sed cuius illustrat divina potentia solium, misericordia et veritas ambiunt, pax et justitia complectuntur, in ubertate mansuetudinis nostrae, et patulis amplexibus pietatis immensae procedimus, conversionem fidelium acceptantes, et ad rebellium pertinaciam edomandam constanter et pertinaciter insistentes: ut qui potentiae nostrae manus sequi voluerint, et in pertinacia perdurarint, per murorum altitudinem, et vallorum profunditatem, ad instantiam nostram evadere non confidant. Nec diffidant qui facile convertuntur apud Augustae sedis gloriam, misericorditer gratiam invenire. Tu vero, quem intime zelus fidei nostrae facit laboris et oneris non expertem, quae pro nostrorum rebellium confusione, et juititiae ac recuperandae pacis
Abbreviated transcription (Latin):
guit. Uiuit enĩ inmedus fiãmis sine dolore ⁊ consũmatioẽ. ⁊ ñ solũ nõ urit᷑: sed̃ etiã extinguit
incendium.

Expanded text:
nguit. Vivit enim in mediis flammis sine dolore et consumptione, et non solum non uritur, sed etiam exstinguit incendium.
Abbreviated transcription (Latin):
uis mtellexus diligront. Q autem te nñs ꝓuitiis ⁊ bn placitis ⁊ tuas littas exreiu¬
sus fidesuo eit deu̾ote ad que semꝑ hacceꝵ ꝑ fidei complem̃tum ob̾ nr̃e reuerentia
magestatis ꝑ mansisti soluiat᷑ ⁊ initent᷑ tuam exindet deuotoñe ⁊ motũ duxitꝰ mnͣ
ꝯmendandos mandantes quatmꝰ de

Expanded text:
tem te nostris servitiis et beneplacitis, per tuas literas exposuisti fideliter et devote: atque semper hactenus per fidei complementum, ob nostrae reverentiam Majestatis permansisti solicitus et intentus: tuam exinde devotionem et motum, duximus mendandos, mandantes: quate
Abbreviated transcription (Latin):
tur. ⁊ sic confringit᷑ arumis auima.
Etus dicit᷑ obunmanitatẽ corpi
St̃ enĩ ingentia corꝑa ⁊ genera beluarũ equalia montib intantũ ut etiã ibi naues quasi addiusulã
applicent᷑. sic̃ ille qͥ excepi̾t ionam. cuiꝰ aluus taute magnituauns fuit. ut putaret᷑ ĩfernꝰ. dicentẽ

Expanded text:
tur Et sic confringitur a ruinis anima. tur Et sic confringitur a ruinis anima. Cetus dicitur ab immanitate corporis. Habent enim ingentia corpora haec genera belluarum, aequalia montibus, in tantum ut etiam ibi naves quasi ad insulam applicentur, sicut ille qui excepit Jonam, cujus alvus
Abbreviated transcription (Latin):
sursĩ aita ut nauigantib̾ nautis ñ aliuã creãat᷑ esse qͣm ĩ sula. p̃cipue cũ uiaiuit totiuu illu
elit el esceudentes figunt palos ⁊ alligant uaues a̾euide uͭcoquant sibi cibos post laborẽ. facui
tia eiꝰ. Scła eius belue nat᷑a. hec est. Quãdo esurit aꝑit ossiuĩ. ⁊ qͣi qͥnaã odorem bene osentẽ aau
deore suo. Cuiꝰ odorẽ mor nͭ sernit inmores pisces. congregant se intra ora ipsins. Cumalres setaira
fuerit os eiꝰ duĩsis piscib pusillis: subito clauit os suum. ptnsgluitit eos. Si patiuut᷑ onĩs qͥ st̃
modice fiãei. uoluptatib ac lenocimis qͣi quibꝰdam ooribus aliabolicis addescati. subito asbsorb
tur ab eo sic̃ pisciculi minim. Maiores enĩsecauent ab illo. ⁊ neq appropiant ei. Sic ergo qͥ rui
to duuit se abeo. ⁊ mag̃ resistunt. sste uͦ fugit abeis. Dub̃i aũt ⁊ modice fidi homines idum uadint
pꝰ uoluptates ⁊ luxurias aiaboli: decipĩtur dicente scͥptura. Ungentis ⁊ uarus ouorib delectan¬

Expanded text:
maris sursum; ita ut nauigantibus nautis non aliud credatur esse quam insula, praecipue cum uiderint totum locum uem suam iuxta eam, et descendentes figunt palos et alligant naues; deinde ut coquant sibi cibos post laborem, faciuntia eius. Secunda eius beluae natura haec est: quando esurit, aperit os suum, et quasi quemdam odorem bene olentem exhalat de ore suo; cuius odorem, mox ut senserint minores pisces, congregant se intra os ipsius; cum autem repletum fuerit os eius diuersis piscibus pusillis, subito claudit os suum et transglutit eos. Sic patiuntur omnes qui sunt modicae fidei, uoluptatibus ac lenociniis quasi qntur ab eo sicut pisciculi minuti. Majores enim se continent ab illo, neque appropriant ei. Sic etiam qui Chcustodiunt se ab eo, et magis resistunt; ille vero fugit ab eis. Dubii autem et modicae fidei homines, dum vadunt post voluptates et luxurias diaboli, decipiuntur, dicente Scriptura: Unguento et variis odoribus delectan
Abbreviated transcription (Latin):
St reptile quodã ꝙ grece dicit᷑ salamanara. latine u̾ stilio. Hoc simile ẽ lacertule pusille. co¬
undecũꝙ ĩ cid̃it in camuiũ ignis. nel infornacem ardentis ignis. aut in quotñq incendio: sa¬
ararias. Mysael. ⁊ non tetigit eos ignis oĩno. qͦs ĩtactos acq i c̃otãminatos exisse de calatbas
runt ora leonũ. Ita ⁊ omĩs qͥcunq extota fide sua credid̾it indeo. ⁊ ĩ oꝑib bonis ꝑseueraũit: transit
gehennã ignis. ⁊ ñ tangit eum flãmam. Nequo scͥptum ẽ in ysaia propħa. Si transieris ꝑignem
flamina non te comburet.

Expanded text:
st reptile quoddam quod graece dicitur salamandra, latine uero stellio; hoc simile est lacertulae pusillae, coundecumque inciderit in caminum ignis uel in fornacem ardentem, aut in quodcumque incendium, staAzarias, et Misael, et non tetigit eos omnino ignis quos intactos atque incontaminatos exisse de camino igrunt ora leonum. Ita et omnis quicumque ex tota fide sua crediderit in deo et in operibus bonis perseuerauerit, transit gehennam ignis, et flamma non te comburet
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ ꝯgregauit que non peꝑit. faciens sibi diuitias ũ cũ iudicio. Indumidio aũ dierũ enis reli¬
qͣt ea ⁊ inno ussimis suis erit stultus. Phisiologͦ dic̃ satis astatũ eẽ ꝑdicẽ. qr aliena oua
diripit. hocẽ ꝑdeis alterius ⁊ corꝑe fouet. s fraudis sue fructũ hab̾e nõ potest. qr cũ ixerit pra¬
fert᷑ se ad uos parentes uat᷑ales. Quo muũe adẽpto at amore derelicto: ille qͥ incassui alien¬
pullis suos effudit labores. fraude a suo pretio multatꝰ remanet stultus ⁊ sõlus ⁊ ĩ auis. ¶uiꝰer
priiingore carentes aliqͦ mͦ pot̾it congregare: fonet illos illecebͥs corꝑalib. At ubi uorx audita fue¬
simo qͦdampat̾no muñe ⁊ amore. subtibra alarũ suarũ ipse suscipit. ⁊ matͥ eccłie a at nutͥend¬
Erdix deuoce nom̃ h̃t. auis dolosa atq ĩmunda. Nlam mascuł ĩmasculũ ĩ sur¬
git. ⁊ obliuiscit᷑ sexũ libido p̃ceps. ad eo aũ fraudulenta: ut alteriꝰ ꝑdicis oua diripiens foueat

Expanded text:
gregauit quae non peperit, faciens sibi diuitias non cum iudicio; in dimidio autem dierum eius relinquent ea, et in nouissimis suis erit stultus. Physiologus dicit satis astutam esse perdicem, quae aliena oua diripiat, hoc est perdicis alterius, et corpore foueat; sed fraudis suae fructum habere non posse, quia cum duxerit pulconferunt se ad suos parentes naturales; quodam munere adepto atque amore derelicto ille qui incassum in alienos suos fundit labores, et fraudis suae pretio multatur, remanet stultus et solus et inanis. Huius i sensus proprii uigore carentes aliquo modo potuerit congregare, fouet eos illecebris corporalibus; at ubi uox Christi audita fuesimo quodam paterno munere et amore sub umbra alarum suarum ipse suscipit, et matri eccerdix de voce nomen habet, avis dolosa atque immunda. Nam masculus in masculum insurgit, et obliviscitur sexum libido praeceps. Adeo aut fraudulenta, ut alterius ova diripiens foveat:
Abbreviated transcription (Latin):
attendẽ ĩ scłm & cogitare de illo qͥ ẽ sr̃ celũ. ⁊ facĩs bouitatẽ sstitiã. Hi qͥ ñc eñ auddire no¬

Expanded text:
attendere in caelum et cogitare de illo qui est super caelum, et facit bonitatem et iustitiam. Hi qui nattendere in caelum et cogitare de illo qui est super caelum, et facit bonitatem et iustitiam. Hi qui n
Abbreviated transcription (Latin):
e mustela p̃cipit ler ñ manducare. qr ininũdum at est. Physio logus dic̃. qm̃ mustẽla
ti fidelus. libenter qͥdem accipiunt u̾bi diumi sem̃ s i obedientes effecti. pretint᷑¬
tunt ⁊ d issimulant que audier̃t. Isti tales ñsolũ inustele comꝑant᷑. s etiã aspid̃i que ob¬
turat aures suas: ⁊ñ audit uocem ĩ cantantis. Ilisiolog̾ aĩẽ qm̃ aspis hanc añ nat᷑am
Si qͣndo ad ueñit aliqͥs hõ iad̃ speluncã ubi habitat aspis ⁊ p̾cantat eã omib carminibꝰ ut ere¬
sua obturat. T ales st̃ istiꝰ mũdi homĩes diuites. qͥ unã qͥ dem aurẽ suã depͥmunt int̾reur
desidns. aliã uͦ posteriorib peceis sins peec̃a addentes obturant. ⁊ itafit ut ñ audiant uoce̾¬
ĩ cantantis. Et hoc qͥdem solũ aspides faciunt ꝙ aures obturãt. istiuͥ. ⁊oclo̾ s ercetant t̾renio
cupiditatibꝰ ⁊ rapinis. ita ut nec aurib audire uelinit diuina maudata ⁊ seruare. ii ocłis

Expanded text:
e mustela praecipit lex non manducare, quia immundum animal est. Physiologus dicit quoniam mustela sti fidelium: libenter quidem accipiunt uerbi diuini semen, sed inobedientes effecti praetermittunt et dissimulant quae audierunt. Isti tales non solum mustelae comparantur, sed etiam aspidi surdae, quae obturat aures suas et non audit uocem incantantis. Physiologus dicit quoniam aspis hanc habet naturam ut si, quando aduenerit aliquis homo ad speluncam ubi habitat aspis, et praecantauerit eam omnibus carminibus suis ut exesua obturat. Tales sunt istius mundi homines diuites, qui unam quidem aurem suam deprimunt in terrenis desideriis; aliam uero, posterioribus peccatis suis peccataicatores. Et hoc quidem solum aspides faciunt, quod aures obturant. Isti uero et oculos excaecant terrenis cupiditatibus et rapinis, ita ut nec auribus audire uelint diuina mandata et seruare, nec oculis
Abbreviated transcription (Latin):
Tẽos ĩpsalmo.xͦl. pͥmo. Sĩc̃ cerius ãesidat acͥ fontes aqͣ̃rum. ita desił̃ at aĩa mea adte ds. phisie¬
spiramine oris sin attrahit serpentẽ foras. ⁊ cõculca s eñ pedib suis iunt̾ficit eũ Ita ⁊aus ni. ilc ũ¬
udens inimicũ diabolũ ĩomĩ generis humaniuatione ĩ quo dã speleo inhabitaute. ht isemet ip̃i
auine sapientie fontẽ cuiꝰ ũ porest ãtiquus draco sufferre sermoe̾s. sũ eũudisset ĩ regione ec epse¬
nor: ultro cucurrit ille c̾omĩ excercitu demonioꝵ ĩ homine uno dicens ei. ¶dm ⁊ tͣ filidis uensti

Expanded text:
ceruus desiderat ad fontes aquarum, ita desiderat anima mea ad te, deus. Physiouodam spiramine oris sui attrahit serpentem foris, et conculcans eum pedibus interficit eum. Ita et dominuuidens inimicum diabolum in omni humani generis natione in quodam speleo inhabitantem, habens in semetipso diuinae sapientiae fontem, cuius non potest antiquus draco sufferre sermones. Cum enim uidisset in regione Gerasenorum, ultro cucurrit ille cum omnes exercitus daemonum in homine uno habitans, dicit: Quid mihi et ti
Abbreviated transcription (Latin):
ue ꝑ artida climata gelidum aera salutarent. Ideoꝙ se relegatas potius causabant᷑ qͣm̃
missas dum ab illo receꝑant legationis officium/ cui sensus et ꝓbitas quierem inuident
nag̃ꝙ sibi domescicant discursus qm̃ scatus/ quia sic ꝑ fastigia sublimium disteahunt
qo modicum ex eo mitionb familiantatis relinguũt. git᷑ dum quereelis himoi mantẽ
diuellerent/ ac si michi uens obiectionib conclusissent / tua subito responsalis se obtu¬
lt  indicco silentio murmur / spm̃ in me pacificauir quieri. Net mora nexus numpit᷑¬
facies epłe reuelat̾. Ridet sp̃ẽs quia ni defu̾i̾t coloꝵ uarcetas figurabat piccurã.
bet qͣm̃p̃mum ꝑ clausulas diffundit᷑ ccalus nuirat᷑ legoritis scudium si potuit ĩ hoĩe

Expanded text:
ut per arida climata gelidum aera salutarent. Ideoque se relegatas potius causabantur quam ut per arida climata gelidum aera salutarent. Ideoque se relegatas potius causabantur quam missas, dum ab illo receperant legationis officium, cui sensus et probitas quietem invident, magisque sibi domesticant discursus, quam status; quem sic per vestigia sublimia distrahunt, quod modicum ex eo minoribus familiaritatibus relinquunt. Igitur dum querelis hujusmodi mentem divellerent, ac si mihi veris objectionibus conclusissent, tua subito responsalis se obtulit, et indicto silentio murmuri, spiritum in me pacificavit quieti. Nec mora, nexus tarditfacies epistolae revelatur, ridet species quia nisi defuerit colorum varietas, figurabat picturam. Sed quam primum per clausulas diffunditur oculus, miratur legentis studium, si potuit in nomine
Abbreviated transcription (Latin):
seat / scilicet ⁊ ocũt qd̾ non fleant dum subieptum michi paras animũ udeo ⁊ cam̃
egnon. uiner mea quid fecit uob uł ur̃a potius q̃d irngationẽ eĩ ad aliam gus dermũ
uos lambruscas afferent transculistis/ denique quantũcumꝙ dolentis ingenio dolor et
dolons matra seu iustitia subirahat uoluntatem. Imꝑio tam patris obediam ⁊ epłe que
postquam totam Germaniam circuiuit/ nouissimo meñẜ augusti fatigata ꝑuenit. Respõ¬
deo qd conꝑe ualeo/ labore tam̃ contiuuo laboro dum int̾ carpdim ⁊ sillam intͬ Cardina¬
les scilicet ⁊ lombaidorp ascutias/ nauicula sili tumidis fluccib fatigat᷑. Cesara gesta
magnifica uos epla pͥncipis frequent̃ ed̾ocuit᷑ cũiꝰ cartam scabetitis filii mañ nudam
uacuam aliquando terigit ⁊ ingenium iurginẽ deflorauit. It scabit es dñs Capudhi¬

Expanded text:
leat, sed et oculis quod non fleant, dum subreptum mihi patris animum video et caussam leat, sed et oculis quod non fleant, dum subreptum mihi patris animum video et caussam ignoro. Vinea mea quid fecit vobis? vel nostra potius; quod irrigationem ejus ad aliam, quae demum vobis labruscas afferet, transtulistis? Denique quantumcunque dolentis ingenio dolor, et doloris materia seu justitia subtrahat voluntatem, imperio tamen patris obediam, et epistolae, quae postquam Germaniam circuivit, tandem ad me novissimo mensi Augusti fatigata pervenit, respondeo, quod corpore valeo; labore tamen continuo laboro, dum inter Charybdim et Scyllam, inter Cardinalium scilicet et Lombardorum astutias, navicula filii tumidis fluctibus fatigatur. Caesarea gesta magnifica vos epistola principis frequenter edocuit, cujus chartam scribentis filii manus, nudam et vacuam aliquando tetigit, et ingenium virginem defloravit. Cap. XL. Item scri
Abbreviated transcription (Latin):
indebita quentitare nom afferat qd arest̃a sit uines respondet᷑. Et uos cur manũ subducitis
cultui ⁊ fontis irnigui copiam denegatis. causamini pniiugnum in filio detͥmentum in alũp¬
no. respondeo. et uos cur laccis dulcedinem alupno sub trahitis ⁊ cur in filium ita ccudełit᷑
noueotatis. Excusationib uñs ⁊ incusationib meis manũ ur̃am sop̃nolentam ⁊ debilem ascap¬
tuia obducitis ꝑꝑ morbum. Utinam cant pat̾ nec michi fuisset hacc̃m sopnolenta net aliis ex¬
pdita sed ut iudi fcequent᷑ ⁊ ꝓiudi dormitauit hec filio sed aliis iugilauit. Suꝑ his oĩt
quentt̾ ꝓsꝑitas ⁊ pͥncipali puncipis nuntiarem i dum ⁊ impossibile petit᷑ qd̾ me ur̃a re¬
dergutio sic ꝓsttatum sic iacentem inuen̾it sic relinquat ut ad inccepanda pat̾s eloguia nõ
asfurgam Pacem ꝑpea nõb deire possum inuicem scd nullaten ego michi ⁊ cordi meo quĩ do¬

Expanded text:
indebita quantitate non afferat, quod arefacta sit vinea. Respondeo; Et vos cur manum subducitis indebita quantitate non afferat, quod arefacta sit vinea. Respondeo; Et vos cur manum subducitis cultui, et fontis irrigui copiam denegatis? Causamini privignum in filio, detrimentum in alumno; respondeo. Et vos cur lactis dulcedinem alumno subtrahitis, et cur in filium ita crudeliter novercatis. Excusationibus vestris, et incusationibus meis manum vestram somnolentam et debilem a scriptura abducitis propter morbum. Utinam, chare pater, nec mihi fuisset hactenus somnolenta, nec aliis expedita sed ut vidi frequenter et providi, dormitavit haec suo, sed aliis vigilavit. Super his omnibus, queretur prosperitas et principalia principis nunciarem. Durum et impossibile petitur, quod me vestra redargutio sic prostratum, sic jacentem invenerit, sic relinquat, ut ad increpanda patris eloquia non assurgam. Pacem propterea nobis dare possumus invicem; sed nullatenus ego mihi et cordi meo, quin do
Abbreviated transcription (Latin):
uenucb astud. omis. qd̃ cõm̃ urũm egio ip̃e qui notoꝵ pietate iustifico qd imne timons ⁊ stiuit¬
ientie soliꝰ excapticne desendo qd condepnationis pat̾ne suĩam filiali supportatione deui¬
con dicot sconet pat̾ non sufficit set mentem exiget a filio meliorem ut ibi sorte culam
font confuteam uibi culpa non subest: quid faciam cedam partaa culpam consitebor et dicom
recaui pat in celum ⁊ coram te set ut scelus om̃e proscabam negligent me h̃ui luxui¬
noser tẽm nonꝰ uxxi sacta pat̾ne deue̾ncie nuło manetͥtio possiui quamq̃uam obseguiũ filiale¬
osa edmenius pouit pat entimat debuissem: Uestia part᷑ est unica/. ⁊ s. dignamini nõ uelle
on̾t num uñ dicet. ad uinee iñe polmites seu indices nullius corruptionis mxtura ꝑu¬
nit niilsa saporem altenauit insitio nulla colorem alteritas uanauit. Talom iundemiam ha¬
betis ex uinea/ qualem plantationis matiam contulistis: Causomini pat qd uueaum to ttos

Expanded text:
ietate justifico; quod me timoris ac reverentiae solum exceptione defendo; quod condemnationis paternae sententiam filiali supportatione devito. Dicet forte pater: Non sufficit; sed mentem exiget a filio meliorem, ut forte culpam fore confiteatur ubi culpa non subest. Quid faciam? cedam patri, culpam confitebor et dicam: «Peccavi, pater, in coelum et coram te.» Sed ut scelus omne proscribam, negligenter me habui, luxuriose tamen non vixi: sacra paternae reverentiae nullo meretricio pollui, quanquam obsele, contrarium dicetur, ad vineae vestrae palmites seu radices, nulla corruptionis mixtura pervenit; nullum saporem alteravit insitio; nulla colorem alteritas variavit. Talem vindemiam habetis ex vinea, qualem plantationis materiam contulistis. Causamini pater quod vinea vestra botros
Abbreviated transcription (Latin):
dulcedinem / quasi tales fecent nos deus in nñs/ quia las ⁊ mel celles fluent/ si ex nob quos
aro ꝓximãt/ carni debitus uigor alat. Salua tam̃ fide ꝑ om̃ia negiud uoluntatis ꝑeat neꝗd
de iussis pretereas dñantis ꝯr quẽ siquis impetit mundi ⁊ sangiũs necessitudo pellat᷑. Pro
deo fili quia deo ẜuies nullus apud te qui meus es scribat᷑ extraneus nͨ paitem dedignens
iudicem siquis mou Iudicem offendat eoꝵ. Suꝑ hiis inqũã.E. organum ad filium debuit
Tinam in magiis a neb̃ gãm sentiretis quã in minimis ex innata uob̃ beniuolentia me¬
uoratts. Boñaꝵ quippe menciũ est non quid fiat sed quo aĩo fiat artende ⁊ obsẽq̃nciũ
debitum. gxãm reputaie. O quantum uob̃ debet ed̃c/ oquantum Qiuiitas Capuana tenetur¬

Expanded text:
dulcedinem quasi tales fecerit nos Deus in nostris, quia lac et mel colles fluent, si ex nobis quos dulcedinem quasi tales fecerit nos Deus in nostris, quia lac et mel colles fluent, si ex nobis quos caro proximat, carnis debitus vigor alat; salva tamen fide per omnia, ne quid voluntatis pereat, nec quid de jussis praetereat dominantis, contra quem si quis impetit, mundi et sanguinis necessitudo pellatur. Pro Deo, fili, quia Deo servies, nullus apud te, qui meus es, serviatur extraneus, ut patrem dedigneris judicem, si quis meum judicem offendat eorum. Super hiis inquam N. organum ad filium debuit et recommendat se sibi. Utinam in magnis a nobis gratiam sentiretis, quam in minimis ex innata vobis benevolentia memoratis. Bonarum quippe mentium est, non quid fiat, sed quo animo fiat attendere, et obsequentium debitum gratiam reputare. O quantum debet vobis Ecclesia; o qu
Abbreviated transcription (Latin):
sertus sit hacobi ⁊ Iocobus pecc̃i im̃io sic sit utriusꝙ altorut̾ ut ꝓsꝑa dum contingennt qiͣ
pena ꝓmptuaria eruccuent ee hec in illur ⁊ int̾ unum ac reliquum uorus amõi diuidat
ꝑsemissem. Suꝑ hiis hacceñ lusit inuicem calam̃ set lyra dul cisona Iuuenis/ psallere señe
fecit. pr̃ort̾ quod patrs discussit rudia filii docca mañ. Sint gͥ hec int̾ nos quasi t̾ra
cadis prescident uerbi uomer ad cultum/ semeng sparsent affeccus ad fruccum ut herta
deinceps coalescat in segatem / ⁊ in culmo spica ꝓficiat ut granescat. fiet aũt hoc si partũ¬
conceptum ed sẜat suscipiat formam mat̾ida ut cuta nõs sigius exunt ⁊ spicam quam
Iduxim̃ cosligat qua fruat᷑. annon sic ht scriptura qui fumentum abscondit malddicet᷑
i ropulis. absit eogo Petrus uł Iaccbus ut frum̃tum fauons ⁊ oꝑis cum alti expediat alt̾
obtegait sub anscis que sũt deciaccionũ aculei ⁊ mendacii puncciones. Stillent ergo montes

Expanded text:
rus sit Jacobi, et Jacobus Petri; imo sic sit utriusque alteruter, ut prospera dum contigerint, quasi plena promptuaria eructent ex hoc in illud, et inter unum et reliquum verus amor dividat per semissem. Super his hactenus lusit invicem calamus, sed lyra dulcisona juvenis, psallere senem fecit, per quod patris discussit rudia, filii docta manus. Sint igitur haec inter nos, quasi terram cordis praesciderit verbi vomer ad cultum, semenque sparserit affectus ad fructum, ut herba deinceps coalescat in segetem, et in culmo spica conceptum exerat, si suscipiat formam materia, et circa nos si quis esurit, spicam quam produximus, colligat qua fruatur. Annon sic habet scriptura: «Qui frumentum abscondit maledicetur in populis?» Absit ergo quod Petrus vel Jacobus frumentum favoris et operis, eum alteri expedit, alter obtegat sub aristis, quae sunt detractionum aculei et mendacii punctiones. Stillent ergo montes
Abbreviated transcription (Latin):
uidice cum uerẽcundĩa scquim̃ uelud qui nĩqua diebus nñs scelus ẜi̾mõd u̾deie credidim q̃
audite . qd̾ gens nr̃a et pontifices ne ram crudeli morti nos trade nequit̾ uelussent.
alfit enĩ a nob semꝑ hucusꝙ nouit altisim̃̃ abhominatio talis qd̾ eriam pest uelutariũ
⁊ mnĩquũ istius pp̃ ꝓcessum conͣt nos in lugdimeñ concilio celebratum in necuy suar
uł aliciũ ex fũb cõsentiue uellem. quãquam nos fuerm̃ ꝑ nõ nullos nũe fidri gelacores.
nedum q̃d̾ aĩam nium de manib mnimicoꝵ nr̃oꝵp enpiat quĩ im̃o nocentiũ iures eta
corꝑa tradit in nr̃as. Nuꝑ eñi ocod .R. nr̃i noĩs ⁊ honoris emulo inscigante Iacobo¬

Expanded text:
ecundia loquimur, velut qui nunquam diebus nostris, scelus hujusmodi videre credidimus, nec audire, quod gens nostra et pontifices nostri tam crudeli morti tradere nos nequiter voluissent. Absit enim a nobis semper, hucusque novit altissimus, abominatio talis, quod etiam post voluntarium et iniquum Papae processum, contra nos in Lugdunensi Concilio celebratum, in necem suam, vel alicujus ex fratribus consentire vellemus, quanquam nos fuerimus per nonnullos nostrae fidei zelatores nedum, quod animam nostram de manibus inimicorum nostrorum eripiat, quinimo nocentium vires et corpora tradidit in n
Abbreviated transcription (Latin):
lłe ꝓmittatis nullam erd in ꝓsonis uł reb melestiam inferentes/ seu ab aliis patientes inferii
dum tam̃ arteñtꝰ caucat qd papales sĩccas uł asicui de Romañ cuna non apportent. de ies
Mhibita non extiahant licite extiacta ad infideles non defreitnt ⁊ nchiloiꝰ cum eis distishant
nł mecant᷑  aut machinent᷑ puͣ uł occulte in sesionẽ nr̃i noĩs uł honons ad insidelium
tos non diu̾tant / nileis seuut uł nefeuint nerbo ul litãs nͣ aoliquem iz cor̃ secetoñe scient̃
D̾mittant fertnten uł refer

Expanded text:
 seu ab aliis facientes inferri. Dum tamen attentius caveatur, quod papales literas, vel alicujus de Romana Curia non apportent: de regno prohibita non extrahant: licite extracta ad infideles non deferant: et nihilominus cum eis non distrahant vel mercentur, nil machinentur publice vel occulte, in laesionem nostri nominis vel honoris: ad infidelium terras non divertant, nil eis ferant vel referant verbo vel literis: nec aliquem in eorum societatem scienter admittant, ferentem, vel refer
Abbreviated transcription (Latin):
qd aum ꝓ te ip̃m G. de. fidelis nr̃ extitent in ip̃oꝵ ꝓotãtem eleccus de inde eidem C. ano¬
to alium eidem in eidem pocestane officio duxens subrogandum pdc̃o .G. ymo esecto ꝓ ratã tpis quo
in eodem efficio stetert salario ꝑ ip̃os sic̃ dicũt integre ꝑscluto tu ad irius . G. pestulationẽ iutis
ordine non ẜuato potãti ⁊ ambassiatorib Ciuitatis illius mandasti ut eadem. G. de toto salano
ip̃i ꝑ totũ annũ pͥmo statuto satisfactionẽ integram face̾ non postponant. Asfitur etiam cõm nd̃¬
mit᷑ in mandatis ꝓ G. suꝑius noĩãto qd mandatum ip̃m exegutioni debeat demandant in co
gniue p̃iudicium ⁊ grauam̃/ ex eo qd residiuim salanum Anni p̃fati alter subrogato. ꝑ ir̃os extiat

Expanded text:
d cum per te ipsum, G. fidelis noster extiterit in ipsorum Potestatem electus, deinde eodem G. amoto, alium eidem in ejusdem Potestariae officio duxeris subrogandum, praedicto G. primo electo, pro rato temporis quo in eodem officio steterat salario per ipsos, sicut dicunt, integre persoluto: tu ad ipsius G. postulationem, juris ordine non servato, Potestati et Ambasiatoribus civitatis illius mandasti, ut eidem G. de toto salario, ipsi per totum annum primo statuto, satisfactionem integram facere non postponant. Asseritur etiam coram nrmiter in mandatis, pro G. superius nominato, quod mandatum ipsum executioni debeat demandare, in eorum grave praejudicium, et gravamen: ex eo quod residuum solarium anni praefati, alteri subrogato,
Abbreviated transcription (Latin):
Ieposuit excellencie nr̃e .B. de fidelis ur̃ qd cum ip̃e in mĩo ẜuitiis de mandato nr̃o
moraret᷑ uos perestas ⁊ consilium erdem loci domũ ⁊ familiam sũa indebitis collectis
⁊ exactionib aggnauatis. Quãt magestati nr̃e hũilit̾ suppͣ / ut sibi suꝑ het ꝓuidẽ de
idem fidelis nr̃ in mĩs ẜuitiis excitent domũ ⁊ familiam sũa/ collectis ⁊ exactionib¬
indebitis non gituietis/ facientes ei nichilomĩ emendan siqua sunt ab eo/ al familia

Expanded text:
posuit Excellentiae nostrae B. de N. Fidelis noster, quod cum ipse in nostris servitiis de mandato nostro moraretur vos Potestas, et consilium ejusdem loci, domum et familiam indebitis collectis et exactionibus aggravatis. Quare Majestati nostrae humiliter supplicavit, ut sibi super hoc providere idem fidelis in nostris servitisi extiterit, domum et familiam suam collectis, et exactionibus debitis non gravetis: facientes ei nihilominus emendari, si qua sunt ab eo, vel familia
Abbreviated transcription (Latin):
ditioni dom prede ad psens quonsqy aliund exinde tibi a magestate nt̃a mandet᷑ quia uelmꝵ ror
ge umanitate rigorem extenuane iuistitie q̃m̃ in ppĩus chꝑuatione ledere innocentem. Qristituanio
⁊ rundictiam cudam pedissece sue uñs uxorom ꝓpriam etiam nisi dicẽ pudent fenonts nõ ⁊gpioraus
studiose set temcranie cõmendasset. deyesitarius ip̃o fide duplicit̾ molata. ꝑiuino furtum / ⁊ furto ꝓui¬
num̃ quad ex ip̃ius rei deresite contuma ꝯtraccione conterxerat fumose libidinis consontium agat¬

Expanded text:
dictae ad praesens, quousque aliud exinde tibi a Majestate nostra mandetur, quia volumus potius ex humanitate rigorem extenuare justitiae, quam in ipsius observatione laedere innocentem etc. et pudicitiam cujusdam pedissequae, imo uxorem propriam, etiam nisi dici pudeat foenoris non ignorans, studiose, sed temerarie commendasset: depositarius ipse fide dupliciter violata, perjurio, furtum, et furto perjurium, quod ex ipsius rei depositae contraria contractione contr
Abbreviated transcription (Latin):
hoũm aspeccib horridum ⁊ humanis isib uerecundum iux aut munquã ex uisu ꝓban posset e¬
usscit Uallicum ip̃m prenominatũ mutilor cotinuo uasis seminaris facias / ut eiꝰ acerte ser iuste
uindẽt trone nustici qũĩ etiam quilibet familians ad discant luxine sue stenum impon̾̃e ⁊ nõ
nem palmitum eleccorp ac in scco ilłup uites electas et uberts ꝓpagart / ut rora fiat uinea sera
lsos qui quasdam segetes disciteri uusa: in noctis silentio tem̃e᷑ denastanĩt  ut endem delacns
esdent qe ca p̃no seti ad siumlicium ⁊ cetens in exemplum. si no aliqui refesses tem̃e se ors¬
netenr ay hac yte nnõio tomortate talitꝰ cotigas ⁊ casaiges qd qui se stulcun demoistae ⁊

Expanded text:
erecundum, vix aut nunquam ex visu probari posset, exposcit, villicum ipsum praenominatum mutilari continuo vasis seminariis facias: ut ejus acerbae sed justae vindictae terrore rustici, quinetiam quilibet familiares addiscant luxuriae suae frenum imponere: et noniciem palmitum electorum, ac in loco illarum vites uberes et electas propagare: ut tota fiat vinea fertilis os qui quasdam segetes discreti viri N. in noctis silentio temere devastarunt, ut eidem debitam m. Si vero aliqui rebelles temere se opponerent in hac parte, ipsorum temeritatem taliter corrigas et castiges, quod qui se stultum demonstrat in
Abbreviated transcription (Latin):
ui hic mundꝰ figurã ht ppt̾ multas eiꝰ fiuct̾atio ẽs .⁊ cõnuitatioes. ⁊ ĩnumerabiles eus¬

Expanded text:
Cuius hic mundus figuram hCuius hic mundus figuram h
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ se habeat.⁊ magnũ. s ꝯcupiscentiã fetꝰ in se miniie hãt. Temꝑe enĩ suo ẽ. uoluerit filios pcre¬
femĩa gustat defructu illiꝰ arboris. ⁊sic illa seducit masculũ. ut ⁊ ille ꝑsuasus manducet. Et p̾q
illi. ⁊ si eitͣ aqͣm peꝑit᷑ : rapit araco pecus illud ⁊ deuorat. Io ĩaqͣm altã in g̾redit᷑ uͥ pariat. ¶ ascułꝰ
aũ siuis ũ recedit abea. s custodit eã pariẽtẽ ꝓpt̾ serpentẽ qͥ inimicꝰ ẽ elephantis. Isti gͦ duo elephã¬
tes mascubios ⁊ femina figurã bñt ad e ⁊ mulieris eiꝰ eue qͥ erant ĩꝑadiso dĩ antẽ p̃uaricatio eti
gła circũdantinescientes ullũ malũ. ñ cõcupiscentie desidiũ. ũ conunictioĩs coitũ. Cũ aũt de ĩ¬
t̾icta arbore gustauit mulier illa: sedurit iͥĩ suũ ⁊ ipse mãducauit. Tunc deinde expul
foras ꝑ adisu. ĩ hc̃ mnũdũ iactati st̃ tãqͣm ustagnũ aq̃rũ multarũ.

Expanded text:
in se habet magnum, sed concupiscentiam fetus minime in se habet. Tempore enim suo cum uoluerit filios procreragora; prior ergo femina gustat de fructu illius arboris, et sic illa seducit masculum ut ille persuasus manducet. Et postilli, et si extra aquam peperit, rapit draco pecus illud et deuorat. Ideo in aquam altam ingreditur, ut ibi pariat; masculus autem suus non recedit ab ea, sed custodit eam parientem, propter serpentem qui inimicus est elephantis. Isti ergo duo elephantes masculus et femina figuram habent Adae et mulieris eius Euae, qui erant in paradiso dei ante praeuaricationem gloria circumdati, nescientes ullum malum, non concupiscentiae desiderium, non commixtionis coitum; cum autem de interdicta arbore gustauit mulier illa, seduxit uirum suum, et ipse manducauit; tunc deinde expulsi foras paradisum in hunc mundum iactati sunt, tamquam in stagnum aquarum multarum.
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ferat. G rece enĩ mons: el apħio dr̃. Ap̃ ĩdos aũ auoce barro uocat᷑. Unde ⁊ uox eĩbarritꝰ ÷
tũ eburneo. Hos. boues. lucas. dictos putant abantiqͥs romanis. ħ̾oues. qr nullũ ał maiꝰ uide¬
Indellectu aũ ⁊ memoria multũ ualent᷑. Gregatĩ incedt motu qͦ ualent saltant. Qurẽ fugunt.
tudine malimãtiaĩ. uude ⁊ eam latini malũ t̾re uocant. hanc pphe anthropomiores ap¬
pͦllant ꝙ hãc radic̃e formã homiue̾s simulãtẽ̾ cuiꝰ correx ĩ uiũ missa bibendũ d.¬

Expanded text:
ferat. Graece enim mons λὸφος dicitur. Apud Indos autem a voce barro vocatur. Unde et vox ejus barritus, vallo munitus eburneo. Hos boves lucas dictos ab antiquis Romanis. Boves, quia nullum animal Intellectu autem et memoria multa vigent. Gregatim incedunt; motu, quo valent, salutant; murem fugiunt; tudinem mali Matiani: unde et eam Latini malum terrae vocant. Hanc poetae anthropomorphon appellant, quod habeat radicem formam hominis simulantem, cujus cortex vino immista ad bibendum d
Abbreviated transcription (Latin):
qͣuit regnũ cẽloꝵ. Infirmõs eurate. lepsos mundate. cecos illuminate. mortuos suscitate
demonia eicite. Uidete nc̃ q̃m ĩestim abił sit ista margarita scĩs martyrib qͥ ũsolũ cum
łhac uita eeñt: s etiam pꝰ huiꝰ uite excessũ mira egert̃. sic̃ nc̃ uidemꝰ. qͦ mͦ mobsessis corporib¬
sp̃e ĩmũd̃i illoꝵ uͥtute ⁊ potestate torquent᷑ ⁊ cruciãt᷑. ⁊ ĩuisibilib flagris uerberatur.
qͣusq eniant᷑ ⁊ effugient᷑ abhominib. sic ipsi ãemones audientibꝰ nob̾ exclamat uocifer.¬
tes.⁊ rogant eo sut cessant torquere eos. Tam̃ ut st̃ uarii ⁊ multiformes. alii clamãtes.
ses q̃ illis scdm merita sua ad ño date st̃. ħ onore uͦ illũ tnscen dentẽ. ⁊ suꝑeminentẽ omibꝰ
nes ꝓpt̾ te. qͥd facies nob in regno tuo:: et ille dicit eis. dm̃ dico uobis. cũ sedit filiꝰ

Expanded text:
it regnum coelorum, infirmos curate, leprosos mundate, caecos illuminate, mortuos suscitate, daemonia ejicite . Videte nunc quam inaestimabilis sit ista margarita sanctis martyribus, qui non solum cum in hac vita essent, sed etiam post hujus vitae excessum mira egerunt, sict cruciuntur, et invisibilibus flagellis verberantur, quousque ejiciantur et effugentur ab hominibus, sicut ipsi daemones audientibus nobis exclamant vociferantes, et rogantes eos ut cessent torquere eos, tam varii et multiformes. Alii enim clamantes, e illis secundum merita sua a Domino datae sunt. Honorem vero illum transcendentem et superimentem omnibus nes propter te, quid facies nobis in regno tuo? Et ille dicit illis: Amen, amen dico
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ ignitis iacuł suis succendit om̃em terrã ⁊ ciuitates. i ẽ luxuriosos. ebriosos. ⁊ iracund
deqͥuibꝰ isaias ilic̃. Gerra nr̃a deserta. ciuitates ur̃e igni cremate. Dñs enĩ iħe x utfieret¬
uamias. lapis partiꝰ. ⁊ ĩ aecorus. ferrugmeũ hũs colorẽ. ⁊ splendorẽ christallinũ. ⁊ umo¬
dñ nuclei auellai reꝑit᷑. hic uulli cedit mat̾ie. in ferro qͥdẽ nec igni. iunq ĩc alesit.
unde ⁊ nom̃ int̾p̃tatio e greca ĩ domita uis accepit:. S añ minctꝰ ferro iguisq concẽpto
suiꝰ fragĩtã sculptores ꝓ gemis i signenait ꝑ forã disq: litunit᷑. ħ aũ dissidet e mnagus¬
to lapide. ĩtantũ ut ĩta positꝰ ferrũ ñ patiat᷑ ab strahi imagnetẽ. s amot fuerit. a amas. ana
dpellere. mãleficis resiftere artĩb. scũa eiꝰ ser¬
mare: aꝑit os suũ. ⁊ suscipiant int̾ se de rore celi. ⁊ ccñfulget eam radns solis. ⁊ sicfit ura

Expanded text:
qui ignitis jaculis suis succendit omnem terram, civitates, id est luxuriosos, ebriosos et iracundos, de quibus Isaias dicit: Terra vestra deserta, civitates vestrae igni succensae Adamas parvus est, et indecorus, ferrugineum habens colorem, et splendorem crystallinum, et in modum nuclei avellani invenitur, ac nulli cedit materiae, nec ferro, nec igni, nec unquam incalescit. Unde et nomen interpretatione Graeca indomita vis eCuius fragmenta sculptores pro gemmis insigniendis perforandisque utuntur. Hic autem dissidet cum magnete lapide in tantum ut iuxta xpellere, maleficis resistere artibus. Genera eius semare, aperit os suum, et s
Abbreviated transcription (Latin):
solu̾e quatitatem magostati ñe ꝓ ꝑte ip̃oꝵ exticit huilit̾ supplicatum ut eisdem fidelib¬
destinandos/ uł scatuendos illa salanii quantitate facias ẽẽ contentos quam porãti eoss
ip̃os tibi conscitit exoluisse eo anno quo de lombardie ꝑtib redorintes ꝑ Tusciam tan¬
suum̃ ⁊ pandulphum de fasanella ꝓditorem nr̃m uicanium Imꝑii in duscia duxim̃ oo¬
dinandum uł eo anno quo t̾ra ip̃a ad nãm sidelitatem noscitur deuonisse. Alia forma¬

Expanded text:
stati nostrae pro parte ipsorum extitit humiliter supplicatum, ut eisdem fidelibdestinandos, vel statuendos, illa salarii quantitate facias esse contentos, quam Potestati eorum ipsos tibi constiterit exolvisse eo anno, quo de Lombardiae partibus redeuntes per Thusciam transivimus, et Pandulphum de Fasanellis, proditorem nostrum, vicarium Imperii in Thuscia, duximus ordinandum: vel eo anno quo terra ipsa ad nostram fidelitatem noscitur devenisse. Ca
Abbreviated transcription (Latin):
cerne aliqua possede
couonint. Fidelitati tue p̃cipierẽ¬
P f ex ꝑte celsicudinis m̃t sub ꝑemp¬
torio tͥmino citare ꝓcures ut S
post citationẽ tũa in magna ña Cunc de¬
beant comparere memoratis es¬
uerentib suꝑ ⁊dictis in iudicio responsiur. eundem
t̾minũ conquerentib ip̃is ut

Expanded text:
ne aliqua possederconvenire: fidelitati tuae praecipie ex parte Celsitudinis nostrae, sub peremptorio termino citare procures: ut 20. die post citationem tuam, in magna nostra Curia debeant comparere, memoratis conquerentibus super praedictis in judicio responsuri: eundem terminum conquerentibus ipsis, ut
Abbreviated transcription (Latin):
mo ersitun set et suꝑlatiuu noie moruit deriuani cum supta se mullum huit ascondentẽ
siue plurtlitatis consortio dici menuit singulans. ad cũi ttarnsitum quasi sole petente oc¬
casum tenebta ft̃e sũt suꝑ uniu̾sam faciem t̾re.liam ip̃e solus de tenebrosis ⁊ cõsusis porisã
nictatib educens lũcem piuggauit tenebras / ip̃eꝙ ueterem ⁊ antiquũ reformauit apostatã
donatistam compescuit/ ⁊ qr de culmiẽ montisspnay alt̃ morses legifer a deo ⁊ non ab hoĩe
Iibi scciptam Gramaticam hominib reportauit. Ueos sub tanto et toeli atisice non solum pima
ser sdonem aites cetere patiunt̃ unde quid facient panetes cornicoit fundam̃tum quid
infeliy gramatica orba parente suo de quo completum est  ꝓpheticum. uoꝵ ñ iuma het ẽ in ex.¬

Expanded text:
ivari: videlicet cum supra se nullum habuerit ascendentem, erris rara, sine pluralitatis consortio dici meruit singularis. Ad cujus transitum, quasi sole petente occasum, tenebrae factae sunt super universam faciem terrae. Nam ipse solus de tenebrosis et confusis Prisciani tractatibus educens lucem, purgavit tenebras, ipseque veterem et antiquum reformavit apostatam, Donatistam compescuit: et quasi de culmine montis Synai, alter Moyses legifer a Deo et non ab homine, sibi scriptam Grammaticam hominibus reportavit. Verum sub tanto et tali artifice non solum prima, sed dolorem artes caeterae patiuntur. Unde quid facient parietes si corruerit fundamentum? quid infelix Grammatica orba parente suo? de quo completum est illud verbum prophe
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ nãs quas saltem uicinatione lecoꝵ formidtut debent in hilorniñ contẽpuentes. Cum iẽ i
firmmi nĩa gositi sit cum felici oy cotini ño ad ꝑtes ip̃s accedere ut ꝓpentis neguitiam nio¬
tem nr̃am obtatis coñt mediclaneñ ⁊ eoꝵꝑ sequates alios qui sic in dedetud et lesiorrs qui
nium / nrõiq fidelium effrent uagant᷑ ad guerram euestigio resurgaris u eo i ppiua¬

Expanded text:
ii, et nostras, quas saltem vicinatione locorum formidare deberent, nihilominus contemnentes. Cur igitur ii, et nostras, quas saltem vicinatione locorum formidare deberent, nihilominus contemnentes. Cur igitur firmi nostri propositi fit, cum felici tem nostram optatis, contra Mediolanenses et eorum sequaces alios, qui sic in dedecus et laesionem nostram, nostrorumque fidelium effrene vagantur, ad guerram evestigio resurgatis; ut si
Abbreviated transcription (Latin):
aqderastis s acoꝵ utin mani forti Italiam ingredi ꝓsomalit̾ debenem̃. Eca q̃d̃ uenimꝰs
cum tam honombili milicum comitiua quañtam a longe reteoactis temponb Romani
pri ncipẽs in qͥtaliam non duxerunt / ꝑꝑ quod̃ non inuiste coedn eutoña ⁊ auipit
refelles ad uira/ nec minꝰ ad uires nr̃s respeccum hñtes mandatis nñs expoñes sedelẽn or
qui tam ancique sp̃m nt̾rellionis assumpti nñs con̾t᷑ dice uinb moluint᷑ . Et quia pug¬
ne discca men campestaa bella nob̾cum aggiedi non fornidant ꝑ locon angusta flabos¬
minum uada uicaonosi exarcitus nũ rtansitum prepeditt nitunt᷑ armatoꝵ suors globos
militib ñs obicẽ molientes ut ad cõmune centamen liberum ⁊ expditum nqqueani
h̃is ꝓ doessum. Mediolaneñ pretã qui int̾ ceteros rebesses nr̃os/ conͣt̃ nos ⁊ Imipium nr̃m
debilitatium desccibunt ꝑ quo ad nos hr̃e transirum debenm̃ꝰ p̃pedientes in hec uines Inꝑu

Expanded text:
derastis hactenus, ut in manu forti Italiam ingredi personaliter deberemus. Ecce venimus, et tam cum honorabili militum comitiva, quam a longe retroactis temporibus Romani principes in Italiam non duxerunt. Propter quod non injuste credidimus, utnec minus ad vires nostras respectum habentes, mandatis nostris exponere se deberent; qui tam antiquae spiritu rebellionis assumpto, nostris contradicere viribus moliuntur. Et quia pugnae discrimine campestria bella nobiscum aggredi reformidant, per locorum angusta et fluminum vada victoriosi exercitus nostri transitum praepedire nituntur, armatorum suorum globos militibus nostris objicere molientes; ut ad commune certamen liberum et expeditum nequeant habere progressum. Mediolanenses praeterea, qui inter caeteros rebelles nostros, contra nos et Imperium nostrum debilitatum describunt, per quae ad nos habere transitum deberemus, praepedientes in hoc vires Imper
Abbreviated transcription (Latin):
net ultimi qui filiois detamenta trangre̾dientium ꝑtulerunt ⁊ nichilominꝰ pt̾medum¬
coꝵ funcon depłoniũt. Luxit namg daiud taduo puinogenitum abselonem et in po¬
mnpei Genens sui cineres fortuñã ⁊ animã socen ꝑseguentis. magnificus ille Iulius pͥhꝰ¬
cesar primus Cesar pat̾ne pietatis officium et laccimos nõ negauit nec delor acer¬
nm̃ extiangressione conceptus est efficaꝵ parentib medicina dolons / quin in obicu filieis
n᷑a pungente nõ dolcat / cont naturam afiliis irreue̾nt̃ offensi. Nolentes igr̃ ⁊ etiam
roꝰ. qt ꝑ totam asbatiam.. cunccis aĩcs ⁊ cetens fidelib nũs inuingas ut oiꝰ exegmial

Expanded text:
ransgredientium pertulerunt et nihilominus post eorum funera deplorarunt. Luxit namque David triduo primogenitum Absolonem; et in Pompeji generi fui cineres, fortunam et animam soceri persequentis, magnificus ille Julius primus Caesar paternae pietatis officium, et lachrymas non negavit. Nec dolor acerrimus ex transgressione conceptus, est efficax parentibus medicina doloris, quin in obitu filiorum natura pungente, non doleant contra naturam a filiis irreverenter offensi. Nolentes igitur, et etiam eteris fidelibus nostris iniungas, ut eius exequias