comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quidẽ uerbis. Sed qua ratione
scaurus ad ductus sit: ut cassel¬
liũ in eoreprehenderet: non
hercle reperiebamus. Non est
enim quin hoc genere ipso
dũcarat idem significẽt. quod
ea demonserant a quibuer pro¬
Ducũtur quid esset ludentẽ
post. Cum reprehensionem
antẽ ildã scauri notaremus.
in memoriã nobis redut: ꝙ
sisenna in quarto historiarũ
eisdem figure uerbo ita usus
est. Populabũdus inquit a¬
gros ad opidũ peruenit. quod
scilicet signifitat: cum agros
popularetur. non ut scaurun
in consimmilibus uerbis ait cũ
populantẽ ageret uel cum

Expanded text:
imulat. Sed qua ratione Scaurus adductus sit ut Caesellium in eo reprehenderet,non hercle reperiebamus. Non est enim dubium quin haec, genere ipso dumtaxat, idem significent quod ea demonstrant a quibus producuntur. Quid esset autem ludentem s. Cum reprehensionem autem illam Scauri notaremus, in memoriam nobis rediit quod Sisenna in quarto Historiarum eiusdem figurae verbo ita usus est. Populabundus, inquit, agros ad oppidum pervenit, quod scilicet significat cum agros popularetur, non, ut Scaurus in consimilibus verbis ait, cum populantem ageret vel cum
Abbreviated transcription (Latin):
si uidetur ertra portas prospi¬
cite sq̃iualida arua et spima
obsitas segetes et semesos ar¬
conferte nũt cũ illis uitã pubbi
sille uobis populoq romano

Expanded text:
si videtur, extra portas prospicite squalida arva et spinis obsitas segetes et semesos arconferte nunc cum illius vita vitam P. Sullae vobis populoque Romano
Abbreviated transcription (Latin):
Quĩtil. Ieratur igitia nõ semitis
sed campis. non uer fontes anguste
fistulis colligũtur: sed ut latissimi
anines totis uallibus fluat. Ac si
uiams siquando non accepert faciat.

Expanded text:
rit. feratur ergo non semitis sed campis, non uti fontes angustis fistulis colliguntur sed ut beatissimi amnes totis vallibus fluunt, ac sibi viam, si quando non acceperit, faciat.
Abbreviated transcription (Latin):
Nam ꝙͣuis infestũ latronibz mare:
iussus intrai. Neqz Dissimulanermm
magnas fuisse causas patri: cur
hoc michi imperaret: quod ipse sa¬
cere non potuerat. Pro eodem

Expanded text:
amvis infestum latronibus mare iussus intravi neque dissimulaverim magnas fuisse causas patri, cur hoc mihi imperaret, quod ipse facere non potuerat. ego, etsi
Abbreviated transcription (Latin):
emisco iquit illud peto. quod
sõles cuum uehemõtius cõtendi
impecrare ut reus absoluaguu
non peto sed potius ab hos
ꝙ ab illo accusetur. Et in pbri¬
lipncis. Ego autẽ ueteranos
tueri debeo. sed eos quibars
santas ost: terte timere nõ
concedi potest imperitis: et
qui sapientes se non fateãtur.
his uero non potest: qui sapa¬
entiã professi stulticiã potuis

Expanded text:
enim,' inquit, 'illud peto quod soleo, cum vehementius contendi, impetrare: reus ut absolvatur non peto, sed ut potius ab hoc quam ab illo accusetur, id pio. ego autem veteranos tueri debeo, sed eos quibus sanitas est; certe timere non concedi potest imperitis, et qui se sapientes non esse fateantur: his vero non potest qui, sapientiam professi, stultitiam potius
Abbreviated transcription (Latin):
quarto. Quare illud saurleus¬
sime precipitur: quod defer
udex pronũtiaturus est. At
si extra causã sit adductũ.
ad tempna. cum iam clodius
si quidẽ eo die romã uẽturus
erat redire potuisset. Et pro

Expanded text:
t. Quare illud stultissime praecipitur, quod defendiudex pronuntiaturus est. At si extra causam sit adductum id temporis cum iam Clodius, si quidem eo die Romam venturus erat, redire potuisset. o
Abbreviated transcription (Latin):
quĩciliariues. Nec indignetus
herodocus equari sibi titu¬
luoũ. eum in narrando nure
nocunditatis. carissuiq can¬
doris. tum in concionibus supra
ꝙ̃ enarrau potest eloquentẽ.
Ita dicãtues omina: tũ rebus:
tũ personis accõmodta. Ta

Expanded text:
um verear: nec indignetur sibi Herodotus aequari T. Livium, cum in narrando mirae iucunditatis, clarissimique candoris, tum in con cionibus supra quam enarrari potest eloquentem: ita dicuntur omnia cum rebus tum personis ac comodata
Abbreviated transcription (Latin):
Conatus sum pro uiubus rem
arduã quidẽ sed officio pro¬
fossionis non indebitã supra
que congrua sunt michi uisa
in latinũ tranfferre sermonẽ.¬

Expanded text:
conatus sum pro uiribus rem arduam quidem, sed officio professionis non indebitam, suprairorum, quae congrua sunt uisa, in Latinum transferre sermone
Abbreviated transcription (Latin):
Cum omins eloquẽtie doctri¬
nã et omie studioꝵ genus sa¬
pientie lu ce presulgens a
nrecoꝵ fontib dermatũ lati¬
nos proprio sermone ĩuemio

Expanded text:
cum omnis eloquentiae doctrinam et omne studiorum genus sapientiae luce praefulgens a Graecorum fontibus deriuatum Latinos proprio sermone inuenio
Abbreviated transcription (Latin):
dicno composita. Sed si forte
tibi non est mutabile corpus.
Stat q semol iuncti rampere
uinela chori. Hoc quoq tẽn¬
temus si quidẽ ieuina demã¬
sit. Si nunis inferou cõmgis

Expanded text:
ne chaos, sed si forte tibi non est mutabile pectus, statque semel iuncti rumpere vincla tori, hoc quoque temptemus, siquidem ieiuna remansit; si minus, inferni coniugis
Abbreviated transcription (Latin):
philosophie disciplinio edi¬
scendia atq tractandis sũmũ
in uita positũ solamẽ eristi¬
mẽ. tum iocundius et ueluti
cũ quodã fructu etiã laboris
arripio: quo tecũ cõmunitãda

Expanded text:
philosophiae disciplinis ediscendis atque tractandis summum in vita positum solamen existimem, tum iocundius, et veluti cum quodam fructu etiam laboris arripio quae tecum communicanda
Abbreviated transcription (Latin):
Et si negocus famliaribusr
ĩpediti uix satis ociũ suppedi¬
care possumus: et id ipsum
quod deitur ocu libẽtius in
philosophia consumere cõsue
idites in hac asperrima con¬
ditione fragilitatis humane
in qua nemo prope mortaliũ
impune uiuit hec omnibus
natura est. ut sua cuiqz calami¬
tas precipue misera atqz in¬
toleranda uideatur. Ciçero
iocundissimus hic antẽ locus

Expanded text:
 negotiis familiaribus inpediti vix satis otium studio suppeditare possumus et id ipsum, quod datur otii, libentius in philosophia consumere consueiudices, in hac asperrima condicione fragilitatis humanae, in qua nemo prope mortalium impune vivit, haec omnibus natura est, ut sua cuique calamitas praecipue misera atque intoleranda videatur, inter ic
Abbreviated transcription (Latin):
pro marcello. Quid enĩ est
omnino hoc ipsũ dic.i quo
est aliquid extremũ. quod cũ
uenit: omiius uoluptas prete¬
rita pro nchilo est. quia nulla
est futura: Qe ꝙ̃ iste tuua am
nus ñꝙ his angustus quas
natura nobis ad uiuendũ dedis
contentus fuit. semperq ĩmor¬
talitatis amore flagrauit. Nei
uero hec tua uita est dicenda:
que corpore et spiritu cõtinetur.

Expanded text:
 dicito. quid enim est omnino hoc ipsum diu in quo est aliquid extremum? quod cum venit, omnis voluptas praeterita pro nihilo est, quia postea nulla est futura. quamquam iste tuus animus numquam his angustiis quas natura nobis ad vivendum dedit contentus fuit, semper immortalitatis amore flagravit. nec vero haec tua vita ducenda est quae corpore et spiritu c
Abbreviated transcription (Latin):
loco. Satis ne constãter sa¬
cere undeamuu. qui cũ prenꝑi
nichil posse dicaruus: camẽ
et alus de rebus disserere
soleamus: et hoc ipso tem¬
pore precepta officu prose¬

Expanded text:
 satisne constanter facere videamur, qui, cum percipi nihil posse dicamus, tamen et aliis de rebus disserere soleamus et hoc ipso tempore praecepta officii perse
Abbreviated transcription (Latin):
locis nostroꝵ hominũ ĩgensa
uirtutesq brute soleo murari:
cum marime ioy hos studus:
que sero admodũ eypetita
in hant cuntatẽ e grecia trã¬

Expanded text:
locis nostrorum hominum ingenia virtutesque, Brute, soleo mirari, tum maxime in is studiis, quae sero admodum expetita in hanc civitatem e Graecia tran
Abbreviated transcription (Latin):
onẽ. Orau teste priuatus
sum amoris erga te mei patre
tuo clarissimo uiro. qui cũ sius
uireatib tum uero te filio supe¬
rasset omriũ fortunas: si te ãte¬

Expanded text:
. gravi teste privatus sum amoris summi erga te mei patre tuo, clarissimo viro. qui cum suis laudibus tum vero te filio superasset omnium fortunam, si ei con
Abbreviated transcription (Latin):
uero uiros bonos mre cuili
fieri putas: quia legib et premia
proposita sunt uirtutib et suppli¬
çia uicus. equidẽ putabã uirtutẽ
hominib si modo tradi ratione
possit insticuendo et persuadẽdo:
non munis et ui at metu tradi

Expanded text:
ero viros bonos iure civili fieri putas, quia legibus et praemia proposita sint virtutibus et supplicia vitiis, equidem putabam virtutem hominibus, si modo tradi ratione possit, instituendo et persuadendo, non minis et vi ac metu tradi
Abbreviated transcription (Latin):
Sunt et alia ingenita quidẽ. que
aduuant. uox latus patiens la¬
boris ualiendo constantia decor
Que si modica obtigerm̃. possĩ
ratione ampliari. Sed nõnũꝙͣ
ita desunt. ut eciã bona ĩgenu
studuq corrũpant. licut et hec
ipsa sine Doitore perito studio
pertinaci legendi scribendi dicẽdi
multa et cõtinua exercitatione.
per se nichil profunt. Plinius

Expanded text:
sunt et alia ingenita cuique adiumenta, vox, latus patiens laboris, valetudo, constantia, decor; quae si modica obtigerunt, possunt ratione ampliari, sed nonnunquam ita desunt, ut bona etiam ingenii studiique corrumpant; sicut et haec ipsa sine doctore perito, studio pertinaci, scribendi, legendi, dicendi multa et continua exercitatione per se nihil prosunt. igitur
Abbreviated transcription (Latin):
tur. que esui potru cultuiq
corporis queqz ad uiuendũ homini¬
sunt necessaua. Uestẽ quoq uittus
nostri tratia utimui: ea appellati¬
one signficãtur. Ne hoc quidem¬

Expanded text:
tur, quae esui potuique cultuique corporis quaeque ad uiuendum homini necessaria sunt. uestem quoque uictus nostri gratia utimur, ea appellatione significantur. 45 Ulpi
Abbreviated transcription (Latin):
ris appellatione eam proprie conti¬
neri dicimus: que simul etiã traditur
creditori: marime si mobilis sit.
At ea que sine traditione nuda
cõuentione tenetur: proprie ypochere
appellatione contineri dicimus.

Expanded text:
ris appellatione eam proprie contineri dicimus quae simul etiam traditur creditori, maxime si mobilis sit: at eam quae sine traditione nuda conventione tenetur proprie hypothecae appellatione contineri dicimus.
Abbreviated transcription (Latin):
ciceronis. O diosũ sane genus homi¬
nũ est officia exprobrãtiũ. que me¬
minisse debet is in quẽ collata
sunt. non cõmemorare qui cõtulit.
similis etas. euicerũt officia cepit
fides amancẽ. odisse non potui:

Expanded text:
erari. Odiosum sane genus hominum officia exprobrantium, quae meminisse debet is potius in quem collata sunt, non commemorare qui contulit.similis aestas, evicerunt officia, cepit fides. amantem odisse non potui.
Abbreviated transcription (Latin):
in quient. fit autẽ comparatio
uel ad unũ uel ad plures tam
sie generis ꝙͣ alieni. Quis qreti
honoris causa sire gentis magis¬
ꝙ rationo ueritatis Dicunt non
posse ad multos sui generiez
fieni comparationẽ. Alu autẽ
Dicunt banc esse rationẽ pro¬
pter quã non utũtur tali cõpara¬
tione: ꝙ cum ad plures sui ge¬
neris fit comparatio: su pellatiuo
possumus uti. ut fortissimꝰ gre¬
corũ achilles. Sed supellatius
miultos alios ercellere significat.
Comparatiuus uero potest et
parno superantẽ demonstrare.
unde etiã diminutionẽ iure acce

Expanded text:
us». fit autem comparatio uel ad unum uel ad plures tam sui generis quam alieni, quamuis Graeci honoris causa suae gentis quam ratione ueritatis dicunt, non posse ad multos sui generis fieri comparationem. alii autem dicunt, hanc esse rationem, propter quam non utuntur tali comparatione, quod, cum ad plures sui generis fit comparatio, superlatiuo possumus uti, ut fortissimus Graiorum Achilles. sed superlatiuus multo alios excellere significat, comparatiuus uero potest et paruo superantem demonstrare, unde etiam diminutionem apud nos
Abbreviated transcription (Latin):
habes. Cicero pro ligario. quo¬
tus eñ istud quisq fecisset.
id est nullus uel rarus. Ouidiꝰ
de arte. forma dei munus. for¬
ma quota queq superbit: id est

Expanded text:
addidi: «Cicero Pro Ligario ‘Quotus enim quisque istud fecisset?’ idest ‘nullus’ vel ‘rarus’. Ovidius De Arte ‘Forma dei munus, forma quota queque superbit?’ idest
Abbreviated transcription (Latin):
exorditur. Qui in pũcipus libroꝵ
debeã secuturi opens argumẽtũ
proponere: cogor prius ⁊espõdere
maledictis. therentu qui ppiam
sustinẽs: qui comediaꝵ prologos
in defensionẽ sui Dabat. E go¬

Expanded text:
. Qui in principiis librorum debebam secuturi operis argumenta proponere, cogor prius respondere maledictis, Terentii quippiam sustinens, qui comoediarum prologos in defensionem sui scenis
Abbreviated transcription (Latin):
mens balista pugnus est. cubitus
cacapulca. humerus aues cum genu¬
ad quẽquẽ iecero.terrã dabo dentila¬
cos omnes mortales façiã quẽquẽ
cuicui quẽquẽ quisquis a quoquo. qui¬
qui quor quorũ quibus quib quosquos
qui qui a quibusquib. Noli putare
hoc casu declinationẽ esse. ut apud
ciceionẽ remãsit cuiani. hec seruius.¬

Expanded text:
est ballista pugnus, cubitus catapultast mihi, umerus aries, tum genu quemque icero ad terram dabo, dentilegos omnes mortales faciam, quemque cuicui quemquem quisquis a quoquo, quiqui quorumquorum quibusquibus quosquos quiqui a quibusquibus. noli putare hoc causa declinationis esse: et apud Ciceronem remansit cuicui et apu
Abbreviated transcription (Latin):
nĩpha campanie. quã etiã supradi¬
ximus. hec etiã libertoꝵ dea est.
in cuius exemplo raso capite pileũ
et deiceps aliꝙ̃di libertinos
dictos non ipsos qui manumuterẽ¬
tur. sed ĩgenuos ex hia procreatos

Expanded text:
nympha Campaniae, quam etiam supra diximus. Haec etiam libertorum dea est, in cuius templo raso capite pilleum et deinceps aliquamdiu libertinos dictos non ipsos, qui manu emitterentur, sed ingenuos ex his procreatos
Abbreviated transcription (Latin):
fabũ. Pblata est a inuenibus
tiranno conditio. Ut dimucteret
alterũ ad uisendã matrẽ / ad diem
prestitutũ reuersaꝵ.Ita ut insi
occurrisset ad diem; de eo qui re¬
sticerat pena sumeretur. Dicimꝰ¬

Expanded text:
. oblata est a iuvenibus tyranno condicio, ut dimitteret alterum ad visendam matrem ad diem praestitutam reversurum, ita ut, nisi occurrisset ad diem, de eo, qui restiterat, poena sumeretur. et i
Abbreviated transcription (Latin):
Disfinis. Condicere est demũciare
prisca lingua. Nuc uero abusiue
Dicimus condictionẽ. actionem in
personã. qua actor intendit sibi
dau oportere.Nulla enĩ hoc tẽ¬
pore eo nomine denũtiatio fit.

Expanded text:
dictiones. condicere enim est denuntiare prisca lingua: nunc vero abusive dicimus condictionem actionem in personam, qua actor intendit dari sibi oportere: nulla enim hoc tempore eo nomine denuntiatio fit.
Abbreviated transcription (Latin):
quĩtil. Nec disficilẽ sane sub illo
presertum auctoramento habuisset
missionẽ. sed noluit gladiator
auctoramẽto malũ est. auaricia
pecumã promictit. luxuria uarias
uoluptates. ambicio purpurã et
plausũ et potentiã. et quicquid
potentia potest merçede. te uicia
sollicitant. Deniqz auctor nichil

Expanded text:
t. nec difficilem tamen sub illo praesertim auctoramento habuisset missionem, sed noluit gladiator auctoramento malum est. Avaritia pecuniam promittit, luxuria multas ac varias voluptates, ambitio purpuram et plausum et ex hoc potentiam et quicquid potest potentia. Mercede te vitia sollicitant;
Abbreviated transcription (Latin):
Nam quod ad ea attinet que
nobis obiecit inisi i loua digna
sint: fateor ea defendi nõ posse.
Mentior obscurũ insi cũ noy se¬
cent orbem: Nuper honoratas
sũmo mea unluera celo Uideritis
nisi cũ peregrinatio mea nos di¬
duceret.: maluit esse cũ matie.
Et itert̃. Assidere enĩ cibos mi¬
instrare manũ porrige re quilibet
poterat. mencior nisi factũ est.

Expanded text:
nam quod ad ea attinet, quae nobis obiecit, nisi gloria digna sunt, fateor ea defendi non posse. Mentior, obscurum nisi nox cum fecerit orbem, Nuper honoratas, summo mea vulnera coelo, Videritis nisi, cum peregrinatio mea nos diduceret, maluit esse cum matre.fuit; adsidere enim, cibos ministrare, manum porrigere quilibet poterat; mentior, nisi factum est.
Abbreviated transcription (Latin):
fraudas de cipis posas pacisteris
anfers cripis: si socios spoliaeu
erariũ expilas. si testamẽta amuae¬
atq ipse supponis: hec utiũ abũ¬
dantis an egentis signa sinti

Expanded text:
fraudas, decipis, poscis, pacisceris, aufers, rapis, si socios spolias, aerarium expilas, si testamenta amatque te ipse supponis, haec utrum abundantis, an egentis signa sunt?
Abbreviated transcription (Latin):
Tnomimosa autẽ missio¬
est. quotiens is qui nuttit
aducit nominatun innomnuue se causa
mutere. Semper enĩ debet ĩperator¬
addeio: cuy nules mittatur. Sed si
cansa eũ ex auctorasse. Pace tamen

Expanded text:
nominiosa autem missioest, quotiens is qui mittit addidit nominatim ignominiae causa se mittere: semper enim debet addere, cur miles mittatur. sed et si causa se eum exauctorasse. est et
Abbreviated transcription (Latin):
cũ corcũsideretur/ neq effugere
ullo modo posset; de pectus es cum
hostib. ut arma et impedungita
ieliqueret. milites educeret Itaq
fecit armis et impedimẽtis aouissis
preter spem: milites conseruanit

Expanded text:
us circumsederetur neque effugere ullo modo posset, depectus est cum iis, ut arma et inpedimenta relinqueret, milites educeret; itaque fecit; armis et in- pedimentis amissis praeter spem milites conservavit
Abbreviated transcription (Latin):
Dħi is uenisset: omnes milites erau¬
ctorati domũ dimuterẽtur preter
quĩq milia sociũ hia quos obtineri
arca arminũ pronuintiã satisesse.
I dem libro ehͦ. Postero Die cõcione
ad uocata de rebua a se gestis et
de ñura tribuni bello alieno se
illigantis ut sue uictorie fructu se
fiandaret cũ disseruisset. milites
exauctoratos dimisit: Capͫ lxu.

Expanded text:
i is venisset, omnes milites exauctorati domum dimitterentur praeter quinque milia socium; iis obtineri circa Ariminum provinciam satis esse. equiti. postero die contione advocata de rebus ab se gestis et de iniuria tribuni bello alieno se illigantis, ut suae victoriae fructu se fraudaret, cum disseruisset, milites exauctoratos dimisit. dum
Abbreviated transcription (Latin):
ĩuorie ostendit. Idem. At beneficio
quod cõmemoras preme semper
tuli. malui cames me tibi de bere
confiteri:ꝙ̃ ciꝙͣ nunus prudenti
non satis gratus uider. Pre se

Expanded text:
. at beneficio quod commemoras semper prae me tuli: malui me tibi debere confiteri quam cuiquam minus prudenti non satis gratus videri. se
Abbreviated transcription (Latin):
sic. Tum hac indole uirtutũ et uicioꝵ
trienuo sub asdrubale imperatore
pecudibusq non tantũ senana ad
seruandam indolem ualent. quantũ
terre proprietas ⁊eliq sub quo alũtuar.
gignitur: insitũ aliene terre in id
quod alitur natura uertente se de

Expanded text:
io. cum hac indole uirtutum atque uitiorum triennio sub Hasdrubale imperatorepecudibusque non tantum semina ad servandam indolem valent, quantum terrae proprietas caelique, sub quo aluntur, gignitur; insitum alienae terrae in id, quo alitur, natura vertente se, de
Abbreviated transcription (Latin):
iaris et cirographis ac libellis
se uno auctore prolatis: ac ne
piolatis quidẽ sed tantũ modu
Dictis : acta cesaria firma erunt:
Que ille in es msadit: in quo
populi iussa perpetuasqr leges
esse uoluit. pro nchilo habebũtur:
Equidẽ sic existimo nichil tam
esse in actis cesaris/. ꝙ leges cesa

Expanded text:
tariolis et chirographis et libellis se uno auctore prolatis, ne prolatis quidem sed tantum modo dictis, acta Caesaris firma erunt: quae ille in aes incidit, in quo populi iussa perpetuasque leges esse voluit, pro nihilo habebuntur? equidem existimo nihil tam esse in actis Caesaris quam leges Caesa
Abbreviated transcription (Latin):
Onna que curant senes memi¬
nerint. Uadimonia consticuta que
sibui cuiqr ipsi debebant. quid iurs
consulti. quid pontifices. quid
augures. quid philosophi. senes

Expanded text:
omnia quae curant meminerunt, vadimonia constituta, quis sibi, cui ipsi debeant. quid iuris consulti, quid pontifices, quid augures, quid philosophi senes?
Abbreviated transcription (Latin):
longe princeps latimi noĩs erat.
si fame credimus ab ulire deaq
cirte orundus. Idem. Quid hoc
si polluit nobilitatẽ istã uestrã.
quã pleriq orumdi ex albanis et
sabins: non genere nec sanguine
sed per coaptationẽ in pacres ha¬
fuit haud procul inde. ubi nunt
ne apolia sica est. Duab uibib
idem populus habitabat. cuius

Expanded text:
longe princeps Latini nominis erat, si famae credimus, ab Ulixe deaque Circa oriundus—elonge princeps Latini nominis erat, si polluit nobilitatem istam vestram, quam plerique oriundi ex Albanis et Sabinis non genere nec sanguine sed per cooptationem in patres hafuit haud procul, ubi nunc Neapolis est. Duabus urbibus idem populus habitabat: Cumis
Abbreviated transcription (Latin):
ria institutione. Patris eius dialogos
dedit legendos. Quoꝵ cum in priuer¬
naci unus alter in albano terciua in tiburti
sermonẽ habitũ complecteretur. require¬
bant ubi essent he possessiones omnea.

Expanded text:
res, hisque patris eius dialogos dedit legendos; quorum cum in Privernati unus, alter in Albano, tertius in Tiburti sermonem habitum complecteretur, requirebat, ubi essent eae possessiones. omnes
Abbreviated transcription (Latin):
muar. non solũ ea que sũc in oppidũ.
sed etiã si forte stabula uel alia meri¬
toria in uillia uel in uias uel si pretoriis
uolu ꝑtati tantũ deseruientia. Quia
urbanũ prediũ non locus facit. sed
materia. Promde ortos quoq si qui
sunt in edificus constituti Dicendum
est in urbanoꝵ appellatione cõtineri.
P lane si plurimi orti in reditu sũt
umearu forte uel olitoru magis. hec
non sunt urbana. E tiã de predio

Expanded text:
mus, non solum ea quae sunt in oppidis, sed et si forte stabula sunt uel alia meritoria in uillis et in uicis, uel si praetoria uoluptati tantum deseruientia: quia urbanum praedium non locus facit, sed materia. proinde hort‹o›s quoque, si qui sunt in aedificiis constituti, dicendum est urbanorum appellatione contineri. plane si plurimum horti in reditu sunt, uinearii forte uel etiam holitorii, magis haec non sunt urbana. 199 Idem libro
Abbreviated transcription (Latin):
Mumcipes quidem proprie appellã¬
tur muneris participes ⁊ ecepti in aui¬
tatem. ut munera nobiscũ facerent
Sed nũc abusine municipes dicimꝰ.
panos puteolanos. Pomponiꝰ ita
pruati hominis. ex quo commodũ
ad singulos uniuersosqz ciues remq
eoꝵ imperio magistratus extia ordi¬
Mumus proprie est quõd necessarie
subimus lege more imperio ue eiuis.¬
qui iubendi habet potestatẽ Dona
autẽ proprie sunt. que nulla necessi

Expanded text:
ie quidem municipes appellantur muneris participes, recepti in ciuitate‹m›, ut munera nobiscum facerent: sed nunc abusiue municipes dicimus panos, Puteolanos.Qui ex priuati hominis, ex quo commodum ad singulos uniuersosque ciues remque eorum imperio magistratus extraordiMunus' proprie est, quod necessarie obimus lege more imperioue eius,qui iubendi habet potestatem. 'dona' autem proprie sunt, quae nulla necessi
Abbreviated transcription (Latin):
in gladiatore. Alebat deuotũ corpus
grauior omm fame saginia. et inter
dedica noxe mancipia contemptissimꝰ
tiro gladiator ut nouissime proderẽ
calamitatis mee ĩnocentiã discebam

Expanded text:
n eram; alebat devotum corpus gravior omni fame sagina, et inter dedita noxae mancipia contemptissimus tiro gladiator, ut novissime perderem calamitatis meae innocentiam, discebam
Abbreviated transcription (Latin):
Dicitur. Unõ denũ. et inde
munera dici dari mutti ue̾. altero onꝰ.
quod cũ remittitur. mulitie uatationẽ
muneris qi prestat. Inde ĩmunutatẽ
ciũ. Unde munera militaria et quosdã
nulites munificos uocari. ꝙ munera

Expanded text:
dicitur: uno donum, et inde munera dici dari mittiue: altero onus, quod cum remittatur, uacationem militiae munerisque praestat inde immunitatem cium, unde munera militaria et quosdam milites munificos uocari: igitur
Abbreviated transcription (Latin):
et alus nomen intellectu alicui peculi¬
ariter tribuitur. Ut urbem romã et
sint urbes alie quoq et uenalia mul¬
ta. et tam aurũ et argentũ: ꝙͣ es
lantẽ loqui ita demũ oportet. si m
causis publicis in quib multi sunt
iuidices. quos dicimus quasi sirgulis¬
itex inculcare peculiariter uelinius.¬

Expanded text:
 aliis nomen intellectu alicui rei peculiariter tribuitur, ut urbem Romam accsint urbes aliae quoque et venalia multa et tam aurum et argentum quam aes lantem loqui ita demum oportet, si in causis publicis, in quibus multi sunt indices, quod dicimus quasi singulis inculcare peculiariter velimus.
Abbreviated transcription (Latin):
est. non fundus sed portio
stinus uero sic. Questio est fundus
a possessione uel agro uel predio.
quid distet. Ffundus est omne: quit¬
quid solo continetur. Ager est spe¬
cies fundi. que ad usum hominis pa¬
ratur. Possessio ab agro uras pro¬
prietate distat. Quicquid erum
apprehendimus: cuus proprietas
ad nos non pedtinet aut nequit per¬
tinere: hoc possessionẽ appellamus.
Possessio ergo usus.ager proprietas
huius appellationis species sunt.
¶lorentiꝰ. ffundi appellatione omne
edificiũ et omnis ager continetur.
⁊ ed in usu urbana edificia edes.
rustica uille dicũtur. Locua uero sine
edificio in uibe. area est. In rure autẽ
ager appellatur. Idemq ager cum
edificio fundus Dicitur. Ecce di¬

Expanded text:
est non fundus, sed portio stularum.Quaestio est, fundus a possessione uel agro uel praedio quid distet. 'fundus' est omne, quidquid solo tenetur. 'ager' est, si species fundi ad usum hominis comparatur. 'possessio' ab agro iuris proprietate distat: quidquid enim adprehendimus, cuius proprietas ad nos non pertinet aut nec potest pertinere, hoc possessionem appellamus: possessio ergo usus, ager proprietas huius appellationis species sunt.onum. 'Fundi' appellatione omne aedificium et omnis ager continetur. sed in usu urbana aedificia 'aedes', rustica 'uillae' dicuntur. locus uero sine aedificio in urbe 'area', rure autem 'ager' appellatur. idemque ager cum aedificio 'fundus' dicitur. 212
Abbreviated transcription (Latin):
eciã portio latrotu qui primus
clari nominis professor fuit tradi
oranda. impense petierit uti sub¬
sellia in basilicã transferrentur.
N

Expanded text:
etiam M. Porcio Latroni, qui primus clari nominis professor fuit, traditoranda, impense petierit, uti subsellia in basilicam transferrentur. n
Abbreviated transcription (Latin):
gis maxime ninus et iniume.
Ea scilicet ratione: quomã uim
in se habent comparandi. atqz ideo
non debent comparatuua tasib
uingi: ne uideatur comparatio
geminata. Qui enĩ dicit tam
doctior. pene hoc dicit. Doctior
doctior. quod latuntas nõ pacitur.
Probus autẽ dicit omma aduer¬
bia que uu augẽtis et nuinuẽ¬
tis in se habent: non debere cõ¬
ĩgi. nec comparatĩo nec supel¬
latiuo. Ut sunt illa ualde multũ
plurimũ per et simulia. Nam
ista omina tantũ posituus casib
Debemus adm̃gere. Idẽ seruius¬

Expanded text:
gis maxime minus et minime, ea scilicet ratione, quoniam uim in se habent conparandi, atque ideo non debent conparatiuis gradibus iungi, ne uideatur conparatio geminata. qui enim dicit tam doctior, paene hoc dicit, doctior doctior, quod Latinitas non patitur. Probus autem dicit omnia aduerbia, quae uim augentis aut minuentis in se habent, non debere coniungi nec conparatiuo nec superlatiuo, ut sunt ista, ualde multum plurimum per et similia. nam ista omnia tantum positiuis gradibus debemus adiungere. quod su
Abbreviated transcription (Latin):
esset. aut ea que obicerẽtur. aut
que aduersus ea dicenda erãt.
memoria compleiti. Nec enĩ
multa solũ: sed etiã pleraq.
oppido ꝙ̃ parua erant. Hec igi¬

Expanded text:
esset aut ea, quae obicerentur, aut quae adversus ea dicenda erant, memoria complecti— nec enim multa solum, sed etiam pleraque oppido quam parva erant, de
Abbreviated transcription (Latin):
Quĩtil. Quo tandẽ paterens anmo.
si delicatus adolescens presertun
splendidis opibus. uel ex etate
mores uel er fortuna traxisse. et
tempestiua cõninia et peringiles
iocos aduocata sodaliũ turba solu¬
tus acq affluens agerem: Marcus¬

Expanded text:
us sim. quo tandem patereris animo, si delicatus adulescens, praesertim splendidis operibus vel ex aetate mores vel ex fortuna traxissem et tempestiva convivia et pervigiles iocos advocata sodalium turba solutus atque affluens agerem, tantu
Abbreviated transcription (Latin):
in cõmentarus. Itaqz andoestenes
pretor icalie cũ se uictorie pompen
comitẽ esse mallet ꝙͣ sociũ cesaris
in rebus aduersis. omnẽ ex agris
multitudinẽ seruoꝵ ac liberoꝵ / in
e

Expanded text:
at partibus. itaque Androsthenes, praetor Thessaliae, cum se victoriae Pompei comitem esse mallet quam socium Caesaris in rebus adversis, omnem ex agris multitudinem servorum ac liberorum in e
Abbreviated transcription (Latin):
babitur.Neꝗ grauissimii sautem in mufica soniis nec acutis¬
simus orationibus conuienit. Nam & hic parum clariis nimuu
plenus nullum afferre aismotum potest & ille precemusa
imodice claritatis cumest ultra uerum tum neq pronũtia¬
tione flecti neq diutius ferre intentionem pot. Nama uo
nerui quo remissior hoc grauior et plenior quotensior hoc
tenus et acuto magis est sic una uim non habet suma rupi
preriduatum. mediss ergo utendum sonis hi quoq cum augẽda
intentio est exeuandi cum submittenda sunt temperandi ma

Expanded text:
ue gravissimus autem in musica sonus nec acutissimus orationibus convenit. nam et hic parum clarus nimiumque plenus nullum adferre animis motum potest, et ille praetenuis et immodicae claritatis, cum est ultra verum, tum neque pronuntiatione flecti neque diutius ferre intentionem potest. nam vox ut nervi, quo remissior, hoc gravior et plenior, quo tensior, hoc tennis et acuta magis est. sic ina vim non habet, summa rumpi periclitatur. mediis ergo utendum sonis, hique tum augenda intentione excitandi, tum summittenda sunt temperandi. na
Abbreviated transcription (Latin):
Quintilianus ait multa sunt grace et latine non denciat
Nlam et qui iaculum emittit iaculari dicitur qui pilam
aut sudem appellatione priuatim sibi assignata caret et
ut lapidare quid sit manifestum est ita glebariun testaruq
ictus non habet naturam unde abusioꝗ¬

Expanded text:
quia primum omnium multa sunt et Graece et Latine non denominata. nam et, qui iaculum emittit, iaculari dicitur, qui pilam aut sudem, appellatione privatim sibi adsignata caret; et ut, lapidare quid sit, manifestum est, ita glebarum testarumque iactus non habet nomen. unde abusio
Abbreviated transcription (Latin):
pctere. contentio est per seuerania uel elans
a tulluis de offitiis libro primo Ex conteptione uocisa suib¬
missione caterisꝗ similibus facile irdicabimis. Salusius
historiarum libro iuii rursus iumenta nacti adoppiduns
ue contenaunt. contenere continuate Cie. deoratore n¬

Expanded text:
severantia vel elatio. M. Tullius de Officiis lib. I 146: 'ex contentione vocis et summissione et ceteris similibus facile iudicabimus'. || Sallustius Historiarum lib. IV 20: 'rursus iumenta nacti ad oppidum ire contendunt'. Contendere, adstringere, intor
Abbreviated transcription (Latin):
ditor es fabularum poete & sead exortandam amititiģ e
magna quedam composuisset carminibus putent si die¬
runt aliquospermaria terrasq asperiorem fortumam
amicorum tantum sequtos aut principem gracie utr
inultionem interfecti amici in auspicata bella gessissee
spicatissimum dederit exordium auspex qui preeratnus

Expanded text:
conditores fabularum poetae et se ad exhortandam amicitiae fidem magna quaedam composuisse carminibus putent, si dixerint aliquos per maria terrasque asperiorem fortunam amicorum tantum secutos aut principem Graeciae virum in ultionem interfecti amici inauspicata bella gessisse. spicatissimum dederit exordium, omnium eius
Abbreviated transcription (Latin):
latinam esficies legendis nostris profccto pleniorem. Nec
uero hoc arroganter dictum esistimari ueli namphandi
sĩam concedens multis ꝙ esto oratoris proprium apte
Aistincte otnatt dicere quoniami neo studio atatem con¬
sumpsi si id mihi assumo uideor id meo iure quodammo

Expanded text:
Latinam efficies profecto legendis nostris pleniorem. Nec vero hoc arroganter dictum existimari velim. Nam philosophandi scientiam concedens multis, quod est oratoris proprium, apte, distincte, ornate dicere, quoniam in eo studio aetatem consumpsi, si id mihi assumo, videor id meo iure quodam modo
Abbreviated transcription (Latin):
orum aut quid tam temerarium tanq indignum sapientis
grauitate: atq constantia q̃ aut falsum sentire aut quod
non satis explorare perceptum sit et cognitum sine ulla dubi¬
tacione defendere uelut inhac questione. Plinius natura¬
lis historie libro primo. Praeter haec inferiore caelo relatũ in
monumenta est lacte sanguineeq pluisse.M.actilio .M. por¬
cio consulibus et sape alias carne: sicut .l. uolumio .S. Sulpi
itrrum quidam uero amnes odio maris ipsa subciit uada
sicut arethusa fonssyracusanus inquo redduntur iacta
in alpheum: qui per olympiam fluens: peloronensiaco litto¬

Expanded text:
pius aut quid tam temerarium tamque indignum sapientis gravitate atque constantia quam aut falsum sentire aut quod non satis explorate perceptum sit et cognitum sine ulla dubitatione defendere? Velut in hac quaestione pleriqulmine diruta. Praeter haec inferiore caelo relatum in monumenta est lacte et sanguine pluisse M' . Acilio C. Porcio cos. et saiis. quidam vero odio maris ipsa subeunt vada, sicut Arethusa, fons Syracusanus, in quo redduntur iacta in Alpheum, qui per Olympiam fluens Peloponnesiaco lito
Abbreviated transcription (Latin):
prie corpore p roiecto. Et si iuidices inhac asperrima conditae
fragilitatis humane inqua nemo prope mortaliũ impune
uiuit:hacomnibus naturd ut sua cuiq calamitas praeci¬
puc misera atrintoleranda uideatur. Cicero pro lege ma
nilia. Quãꝗ̃ frequens conspectus uester mibi multo iocundis¬
simus: hic autem locus ad dicendum amplissimus: adag en¬
dum ornatissimus est uisus quirites. Idem de officiis. Quaꝗ¬
te Marce fili annum iam audiente cratippum: idq athenis
habundare oportet: praeceptis institutisq phie. Lactantius tn¬

Expanded text:
pater, mater prohibet. Etiamsi, iudices, in hac asperrima condicione fragilitatis humanae, in qua nemo prope mortalium impune vivit, haec omnibus natura est, ut sua cuique calamitas praecipue misera atque intoleranda videatur, inter omnes taihi semper frequens conspectus vester multo iucundissimus, hic autem locus ad agendum amplissimus, ad dicendum ornatissimus est visus, Quirites, tamen hoc ate, Marce fili, annum iam audientem Cratippum, idque Athenis, abundare oportet praeceptis institutisque philosophiae
Abbreviated transcription (Latin):
ciones saluti huic ciuitati fuissent: non continuo siquis
motus populi factus eẽt: id cicero Norbana ĩ nephatio
rimine et fraude naturali ẽẽ ponendum. Quintilianus¬
non aut ut quicquid precipue nccium est et sic adefficiẽ¬
dum oratorem maximi pro tinus erit momenti: et iteꝵ¬
auctores dixerunt utiq ẽe perfecta eandem uim ob tinet¬
gitauit: nobis quoq stulte dicendum estͥnum ideo cuuis¬

Expanded text:
tiones saluti huic civitati fuissent, non continuo, si quis motus populi factus esset, id C. Norbano in nefario crimine atque in fraude capitali esse ponendum. Quod si unon autem ut quidquid praecipue necessarium est, sic ad efficiendum oratorem maximi protinus erit momenti. nam cerauctores dixerint, utique esse perfecta. Nam et labgitavit, nobis quoque stulte dicendum est? at ego
Abbreviated transcription (Latin):
rent alter sie cum tutor non rebusdun taxat sedetiam mo¬
ribus preponatur inprimis mercedes praceptoribus non quas
minimas poterit: sed pro facultat patrimonii: pro facultatꝭ
animum dum taxat nobis fidelem ac bonum prestitit: sedoib
interfuit bellis quae gessistis¬

Expanded text:
erogaturus. Cum tutor non rebus dumtaxat, sed etiam moribus pupilli praeponatur, inprimis mercedes praeceptoribus, non quas minimas poterit, sed pro facultate patrimonii, pro dignitate animum dumtaxat vobis fidelem ac bonum praestitit, sed omnibus interfuit bellis, quae i
Abbreviated transcription (Latin):
inȩenia quidem que adiuuant. Uor latus patiens laboris¬
ualitudo constantia decor quae si modica obtingerunt possut
ratione ampliari.Sed non nunq̃ ita desunt: ut bona etiam
ingenii studiaq corrumpant: sicut et bacipsa sine doctore
perito studio pertinaci seribendi legendi dicendi multa et
continua exercitacione perse nihil prosunt. Plinius libro
xuii. łerunt crassum auum crassi in parthis interempti
nunq̃ risisse obid agelastum uocatii sieut nec flesse multos

Expanded text:
ingenita cuique adiumenta, vox, latus patiens laborisvaletudo, constantia, decor; quae si modica obtigerunt, possunt ratione ampliari, sed nonnunquam ita desunt, ut bona etiam ingenii studiique corrumpant; sicut et haec ipsa sine doctore perito, studio pertinaci, scribendi, legendi, dicendi multa et continua exercitatione per se nihil prosunt. igitur nato . Ferunt Crassum, avum Crassi in Parthis interempti, numquam risisse, ob id Agelastum vocatum, sicuti nec flesse multos
Abbreviated transcription (Latin):
missi crant. Litus liuius: tunc hac ipsa indignitas agebat
uos: non inretinendis modo publicis agris: quos ut tenẽt
prtinacem nobilitatem haberet. Sed ne uacuum quidẽ
agrum niper exhostibus captu plebi diuideret. Cicero de ora
rie libro xuiiͦ. ipsi uero pridem uidimus eadem ferme omia
praeter pubertatem infilio cornelii Taciti equitis romani
Paulus iuris consultus: et non est mirum sipeculium quoq
de functi pridem filii defertur patri. Ulpianus queritur¬

Expanded text:
ico patres pellebat; tunc haec ipsa indignitas angebat animos: non in retinendis modo publicis agris quos ui teneret pertinacem nobilitatem esse, sed ne uacuum quidem agrum, nuper ex hostibus captum, plebi diuidere, mox pacircumacto . ipsi non pridem vidimus eadem ferme omnia praeter pubertatem in filio Corneli Taciti, equitis Romanium est, habebit: et non est mirum, si peculium quoque defuncti pridem filii defertur patri, cum e
Abbreviated transcription (Latin):
singulis diebus inurbe ratio constet aut constare uideatur
pluribus cunctisq non constet. Uulpi anus plane si defende¬
digratia aliquid fecerit rationem ei constare apparereti
nemo dubitabit quin si nocentes maturi inbona
mentem aliquo modo possunt sieut posse conce¬
ditur. Saluos ee cos magis e re pu sit q̃ puniri e re pudice¬
lauerini: qua e re sua essent. ded suaser int quae nobiscen¬

Expanded text:
singulis diebus in urbe ratio aut constet aut constare videatur, pluribus iunctisque non constet. Nadomini gratia aliquid fecerit, rationem ei constare apparet, nemo dubitabit, quin, si nocentes mutari in bonam mentem aliquo modo possint, sicut posse conceditur, salvos esse eos magis e re publica sit quam puniri. si liqulaverint, quae e re sua essent, sed suaserint, quae nobis cen
Abbreviated transcription (Latin):
licitatio. Cauislicitatio uectigaliii q̃ calore licitantis ultramo¬
dum salite conductionis inflauit. Itademum admittendae
si fide uissores idoneos et cautionem is qui licitatione uicerit
offerre paratus sit adcondiendum uectigal inuitiis nemo
compellinir et id eo impleto tempore conductionis licitatoresa¬
loquendi sunt: licitatores uectigalium aditerandñ cõductio¬
nem anteq̃ supiori conductioni satisfaciant ad mittendino
conditionem cum minorisuel etiam tantide alii uenderet utqͥ
emptori ĩ solidum erit obligatuis. Sed si emptor alium nõido¬
neum subiecit eiq fundus addictus est non uideo ĩ ꝗt queadine¬
dum priori sit emptus cum alia uenditio et uera subsequita

Expanded text:
ibetur. Locatio uectigalium, quae calor licitantis ultra modum solitae conductionis inflauit, ita demum admittenda est, si fideiussores idoneos et cautionem is qui licitatione uicerit offerre paratus sit. Ad conducendum uectigal inuitus nemo compellitur et ideo impleto tempore conductionis elocanda sunt. Reliquatores uectigalium ad iterandam conductionem, antequam superiori conductioni satisfaciant, admittendi non condicionem, cum minoris uel etiam tantidem alii uenderet, utrique emptori in solidum erit obligatus.Sed si emptor alium non idoneum subiecit eique fundus addictus est, non uideo, inquit, quemadmodum priori sit emptus, cum alia uenditio et uera postea subsecuta
Abbreviated transcription (Latin):
gena cominunt. Ac quadrupes quae oua pariunt ut testudi¬
nes coccodrilli inferiore tantum sine ulla intactione pp
predurosocios extreme ambitum gene superioris antiqui
cilium uocauere. Unde supercilia hoc iuilnere aliquo ob¬
ducti non coalescit in paucis humani corporis membris.
Infra oculos male homini tantum quos prisci genas uocabat¬
ris hac sedesibi maxime ostenditur pudor intra es hyla¬
ritatem risuq indicantes bucce. Et altior homini tantum
quem noui mores subdole ixrisioni ducauere nasus. No
aliisanimalium nares eminent auibus serpentibus piscib
foramina tantum ad olfatus sine naribis. Et hinc nomina
Simorum silonum septimo mense genitis foramina auriu
et narium defuere labra a quibus bochyladeones dicti exis¬

Expanded text:
e conivent; at quadripedes quae ova pariunt, ut testudines, crocodili, inferiore tantum sine ulla nictatione propter praeduros oculos. extremum ambitum genae superioris antiqui cilium vocavere, unde et supercilia . hoc vulnere aliquo diductum non coalescit, ut in paucis humani corporis membris. Infra oculos malae homini tantum, quas prisci genas vocabaes . pudoris haec sedes: ibi maxime ostenditur rubor. Infra eas hilaritatem risumque indicantes buccae et altior homini tantum, quem novi mores subdolae inrisioni dicavere, nasus . non alii animalium nares eminent: avibus, serpentibus, piscibus foramina tantum ad olfactus sine naribus, et hinc cognomina Simorum, Silonum. septimo mense genitis saepenumero foramina aurium et narium defuere. Labra, a quibus Brocchi, Labeones dicti, e
Abbreviated transcription (Latin):
significatu. Ulpianus p̾terea simatrem aluit pupilli tutorpu¬
tat labeo ĩputare eumrosse ẽ ueriꝰ non nisi perq̃ egenti dedit¬
rum. Idemq est & si liberis hoibus si tamenratio prestandi ui¬
sta intercedat ltem suptus litis tutor reputabit et uiaticam
si ex offitio necesse huic aliquo exire uel proficisci
hoc interest quidam putant ꝙ adulterium innuptam stuprum
iuiduam committitur. Sed lex iulia de adulteriis hoc indiffe¬

Expanded text:
nt.Praeterea si matrem aluit pupilli tutor, putat Labeo imputare eum posse: sed est uerius non nisi perquam egenti deditrum: idemque et si liberis hominibus, si tamen ratio praestandi iusta intercedat.Item sumptus litis tutor reputabit et uiatica, si ex officio necesse habuit aliquo excurrere uel proficiscihoc interesse quidam putant, quod adulterium in nuptam, stuprum in viduam committitur. sed lex Iulia de adulteriis hoc verbo indiffe
Abbreviated transcription (Latin):
pignus dicimus quod ad creditorem transit
ypotecham aut cum non transit possessio adcreditorem. Ego¬
in institutionibus dicens nam pignoris aspellatõne eam prope
appellari dicimus quae simul ẽt traditur creditori max ĩe
si mobilis sit. At ea quae sine traditõne nuda conuentione
tenetur propͥe ypothece appellatione contineri dicimus. Sed¬

Expanded text:
pignus dicimus, quod ad creditorem transit, hypothecam, cum non transit nec possessio ad creditorem.Ois differentia est: nam pignoris appellatione eam proprie contineri dicimus quae simul etiam traditur creditori, maxime si mobilis sit: at eam quae sine traditione nuda conventione tenetur proprie hypothecae appellatione contineri dicimus.
Abbreviated transcription (Latin):
inquit proprie ii habentur qui pecora depascius uel exar¬
mentis subtrahunt et quodã modo depredantur et abigẽdi
studium quasi artem exercent equos de armentis uel equas
degregibus abducentes. Caeterum siquis ouem oberrantem
uel equos in solitudine relictos abduxerit non est abigcus
furem ab abigeo. Nam qui unam suam subripuerit ut fur
publiq iudicii non estquia futum magis est. Sed quia plenu
abigei et ferro utuntur si deprehendantur iõ grauiter pn¬

Expanded text:
em proprie hi habentur, qui pecora ex pascuis uel ex armentis subtrahunt et quodammodo depraedantur, et abigendi studium quasi artem exercent, equos de gregibus uel boues de armentis abducentes. ceterum si quis bouem aberrantem uel equos in solitudine relictos abduxerit, non est abigeus, furem ab abigeo: nam qui unum suem subripuerit, ut fur publici iudicii non est, quia furtum magis est. sed quia plerumque abigei et ferro utuntur, si deprehendentur, ideo grauiter
Abbreviated transcription (Latin):
ros babilonis aut homea faciem cogito imago illorii me aliqͣ
uxor non cet cũ aliquo tnuiuebat quõ nuneuo
minime amica paulo honestiorem concubinam asellari
C. flaccus in libro deire. Popinianus scribit pellicem nunc
uulgo uocari quȩ cum eo cui uxor sit corpusmisceat quosda
ea que uxoris loco sine nuptiis indomo sit quam graeciuocat¬

Expanded text:
ros Babylonis aut Homeri faciem cogito, imago illorum me aliqua uxor non esset, cum aliquo tamen vivebat: quam nunc vero nomine amicam, paulo honestiore concubinam appellari. granius Flaccus in libro de iure Papiriano scribit pellicem nunc volgo vocarieam, quae uxoris loco sine nuptiis in domo sit, quam
Abbreviated transcription (Latin):
illum qui studiose pila luderet et idem signa sacra noctu fran¬
gere putaretur gregalesq cum incampum non uenissent reqa¬
tent excusauit. uespa terentius. Quod cum brachium fregiss
diceret: satis erat dicere ꝙ brachium fregisset: et non longe
illine cui cum familiaris quida quereretur ꝙ diceret uxore
suam suspendisse se deficu amabo te inquit da mihi exista

Expanded text:
, qui cum studiose pila luderet et idem signa sacra noctu frangere putaretur gregalesque eum, cum in campum non venisset, requirerent, excusavit Vespa Terentius, quod eum bracchium fregisse dicereillud, cui cum familiaris quidam quereretur quod diceret uxorem suam suspendisse se de ficu, "amabo te," inquit "da mihi ex ista
Abbreviated transcription (Latin):
ficile ut maritum uxor occidat: si non est difficilius ut filius
dus adolescens nisi etiam laudandustdem quare non petit
ut miserum putetis nisi et innocens fuerit non petit ut affuc¬
tum alluetis nisi et probauerit se se infeliciorem q̃ patrem
stius larcite dignitati lentuli sed ipse pudiciciȩ: si famȩ sue
sidiis aut hoibus unq ullis pepereit ignoscite Cȩthegi adole¬
scenti nisi iterum patriȩ bellum fecit. Titus liuius libroxx
gna sint. fateor ca de fendi non posse. Ouidius ttec tamin¬
haec series nii causam prosit achiiii.Si mihi cum magno none
obscurum nisi cum nox fecerit orbem. Nuper honoratas summo
mea uulnera caelo. uideritisstellas. Et quintilianũ Mentior¬

Expanded text:
ficile, ut maritum uxor occidat, si non est difficilius, ut filius dus adulescens nisi etiam laudandus. qui autem dubitum miserum putetis, nisi et innocens fuerit; non petit, ut adflictum allevetis, nisi et probaverit esse se infeliciorem quod patrem verum parcite dignitati Lentuli, si ipse pudicitiae, si famae suae, si dis aut hominibus umquam ullis pepercit. ignoscite Cethegi adulescentiae, nisi iterum patriae bellum fecit. nam quid ego gna sunt, fateor ea defendi non posse. Regium et Cahaec series in causam prosit, Achivi, si mihi cum magno non est obscurum nisi nox cum fecerit orbem, Nuper honoratas, summo mea vulnera coelo, Videritis stellas illic, ubi
Abbreviated transcription (Latin):
ut apud eundem sequitur quaestio an utilis rhetoricȩ.Na
quidam ĩ eam uehementer inuchi solent et quod sit indignis¬
simũ in accusationem ii tuntur orationis o randi uiribus. Elo¬
quentiam enim eẽ quaepęnis eripiat scelestos cuius fraude dam¬
nentur. Interim boni consilia ducantur inpeius: supple dicut

Expanded text:
icere. sequitur quaestio, an utilis rhetorice. nam quidam vehementer in eam invehi solent, et, quod sit indignissimum, in accusationem orationis utuntur orandi viribus: eloquentiam esse, quae poenis eripiat scelestos, cuius fraude damnentur interim boni, consilia ducantur in peius, nec sedit