comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sic̃ incordis uid̾mꝰ. Dura uox ẽ. quȩ uiolent̃ emittit sonos. sic̃ tom¬
t̾riui. sic̃ incudis sonꝰ. qͦtiens indurũ malleꝰ ꝑcutit feriĩ. Asꝑa uorẽ
niueci. &̾ q̃ disꝑgit̾ ꝑ minutos & dissimiles pulsus. Ceca uorẽ q̃ mexut
enussa fuerit cõticescit. atq suffocata nequaquã longuis ꝓducit᷑ sicutie
infictilibꝰ Uinola ẽ uox mollis. aitq. flexibilis. ⁊umnola dicta. dui
ħ ẽ cin cinno mollit̾ flȩxo. ꝑ fecta aut̃ uor ẽ. alta suauis. & clari. aꝑ
ut sub limifaffiticit. clar ut aures ad impleat. sucuis ut am̃os audi¬
entiũ blandicit. Si ex his aliquid defuer̃. uor ꝑfecta ñ erit.. đ .iͣi. di
in sonũ uocis aĩcnt᷑. ił tube. calami. fistule. orgtina. Pandoria & hisstmili
cidibnt᷑. alio g̃ti nñe apellãt. Ut aut̃ organ dicat᷑. magis en uuilgari
oĩb festis dieb ꝓpt̾ laudis. uł gaudii claritatẽ. Dñ & inpsaltio dicit᷑.¬

Expanded text:
sicut in cordis videmus. Dura vox est, quae violenter emittit sonos, sicut tonitruum, sicut incudis sonus, quotiens in durum malleus percutitur ferrum. Aspera vox est rauca, et quae dispergitur per minutos et indissimiles pulsus. Caeca vox est, quae, mox emissa fuerit, conticescit, atque suffocata nequaquam longius producitur, sicut est in fictilibus. Vinnola est vox mollis atque flexibilis. Et vinnola dicta a  est cincinno mobiliter flexo. Perfecta autem vox est alta, suavis et clara. Alta ut sublimis efficiatur. Clara ut aures adimpleat. Suavis ut animos audientium blandiat si ex his aliquid defuerit, vox perfecta non erit. DE SECUNDA is animantur, ut sunt tube, calami, fistule, organa, pandoria et his similia adhibentur, alio Graeci nomine appellant. Ut autem organum dicatur, magis ea vulgaris omnibus festis diebus propter laudis vel gaudii claritatem. Un
Abbreviated transcription (Latin):
scriptores scłariũ littãꝵ int̾ disciplinas matħticas. ⁊ d̾o pͥm̃ cẽ uoluerũt
qm̃ ipsci ũ sit nullã aliã indigie disciplinã. Mlusica. at & gẽom̃trica.
&̾ astronomici q̃ sequnt᷑. ũ sit̃ eitq sub sistãt. istiꝰ egãẽ auxiliũ. ri d̾ aue¬
umneri disciplincĩ apd̃ gcos pͥmũ pitagorã cuicupãt c̃ scribsisse. torbꝰ eiꝰ¬
Nae deuide anicomaco diffusius eẽ dispositã. q̃ pͥmꝰ apud latinos apuleiꝰ.

Expanded text:
scriptores saecularium litterarum inter disciplinas mathematicae ideo primam esse voluerunt, quia ipsa ut sit nulla alia indiget disciplina. Musica autem, et geometria, et astronomia quae sequuntur, ut sint atque subsistantumeri disciplinam apud Graecos primum Pythagoram nuncupant conscripsisse, ac deinde a Nicomacho diffusius esse dispositam; quam apud Latinos Apuleius et
Abbreviated transcription (Latin):
t̃ qͥni.ltẽ pariũ num̃roꝵ alii s̃ suꝑ flm. alii diminutiui. alii ꝑfecti.
denariꝰ ht̃ enĩ partes qͥnq. Duo d̾cim̃. qͦd ẽ unũ. sextã. qd duo. q̃rtã qͥd
triai. tẽiã. qͦd .uii᷑. dimidiã qd uiͫ. Unũ enĩ & duo. ⁊ iũ. ⁊ iui.  .ui. san̾¬
ducta.iui. fatiũ. & longe aduodnario ȩxcedt̃. Sic & alii similes płimi.
ut duo duoze simꝰ. & multi tales. Diminutiui numris. qͥ partibꝰ q̃ cõp¬
tati. minorẽ sũmc̃ effitiũt. ũ putti dnariꝰ cuiꝰ partes s tres. decima
qd ẽ unꝵ. qͥnti qͦd duo. dimidia qͦd qͥnq. Unũ enĩ &̃ duo. ⁊ qͥnq simul
ductt. octonariũ fatiut̃. longe adenario minorẽ. Similis ẽ huic octo¬
narius. uł alii płima. qͥ inpartes redacti in sra c̃ sistũt. Perfect num̃r

Expanded text:
ter quini. Item parium numerorum alii sunt superflui, alii diminutivi, alii perfectidenarius; habet enim partes quinque: duodecimam, quod est unum, sextam quod duo, quartam quod tria, tertiam quod ducta XVI faciunt et longe a duodenario excedunt: sic et alii similes plurimi, ut duodevicesimus, et multi tales. Diminutivi numeri sunt, qui partibus suis computati minorem summam efficiunt, utputa denarius, cuius partes sunt tres: decima, quod est unum; quinta, quod duo; dimidia, quod quinque. Unum enim et duo et quinque simul ducta octonarium faciunt, longe a denario minorem. Similis est huic octonarius, vel alii plurimi qui in partes redacti infra consistunt. Perfectus numer
Abbreviated transcription (Latin):
ticulare direcli . u oẽ uistũ honestũ. qͦd dã iustũ ñ ẽ malũ. Qͦddã agde
honstũ. nẽ malũ. has formlas gatħgoricoꝵ sillogismoꝵ qͥ plene nosse
desibat. libnũ legts qͥ inscribit᷑ piermenias apulci. & que subtiluss̃
nactatu es noscit. Dolic̃tti enĩ atq c̃ si ditita ad magnas inteligentias
uicis łctorẽ pr̾ante dño utilit̾ introduct̃. Nũc ad ppoteticos sillogismoᷤ
ordine sequenti ueniamꝰ. Modi sillogismoꝵ uii. qͥ fuit̃ cum

Expanded text:
ddam iustum non est malum: quoddam igitur honestum non est malum'. Has formulas categoricorum syllogismorum qui plene nosse desiderat, librum legat qui inscribitur Perihermenias Apulei, et quae subtilius sunt tractata cognoscet. Distincta enim atque considerata ad magnas intellegentiae vias lectorem, praestante Domino, utiliter introducunt. Nunc ad Hypotheticos syllogismos ordine seque
Abbreviated transcription (Latin):
deinde longiꝰ acumine sapientiũ ꝓfecta. ⁊ maris & celi. & aeris spa¬
tia metunt᷑. Nã ꝓ uocitti stu diosi ceꝑũt post t̃e dim̃sionẽ & celi spatia qͦrtre.
quanto intũ aillo luna atris: alima sol ipse distarte. & usq ad ũticẽ eeli:
qpet sc m̃ surti distenłae. sicq int̾ucilla ipsci celi. orbisq ambitũ. ꝑ numerã
sradioꝵ itne ꝓͥ babili distanȩrer. S qĩ ertr̃e dim̃sionẽ ħ disciplina cpt.¬

Expanded text:
e inde longius acumine sapientium producta et maris et celi et aeris spatia metiuntur. Nam provocati studiosi, ceperunt post terre dimensionem et celi spatia querere, quanto intervallo luna a terris, a luna sol ipse distaret et usque ad verticem celi quanta se mensura distenderet. Sicque intervalla ipsa celi, orbisque ambitum per numerum stadiorum, ratione probabili distinxerunt: sed quia ex terre dimensione hec disciplina c
Abbreviated transcription (Latin):
i qisos e sua pctri ac subftanticili deffintne declarat᷑. Nã posito p̃mio
g̃e. de inde speties. ⁊ alia q̃ uicina cẽ poss̃. sub uingimꝰ. ac disere¬
tis comunionibꝰ. sepatiꝰ diu int̾ponentes differentias qͦ usq. ad p̾pũ
eius de quo querimꝰ signata eius exp̃ssione ꝑueniamꝰ. Ut putti.¬
clictũ ẽ aĩal. substantia hoĩs declarita ẽ. Est enĩ ad hoĩẽ genꝰ c̃al.
sꝰ qĩ late patebat ad iectti ẽ sp̃es. trenũ. lã exclusũ ẽ. id qͦd aut etħiui

Expanded text:
 certa atque substantiali diffinitione declarans. Nam posito primo genere, deinde species et alia que vicina esse possunt subiungimus ac discretis communibus separamus; tamdiu interponentes differentias, quousque ad proprium eius de quo querimdictum est, substantia hominis declarata est. Est enim ad hominem genus animal, s
Abbreviated transcription (Latin):
isto mͦ semꝑ efficit᷑ Homo ẽ qͦd rat̾nali c̃ceptione ex̃citio p̃ẽ aĩalibꝰ
cũctis. Nõ enĩ dix̃ qͥd ẽ hoo. s qͥd agat. qͥsi qͦdã signo in noticiã
deuocato. in ista eñ. ⁊ inreliqͥs. noticia rei ꝓfert᷑. ñ substãtialis expl¬
catio dclarit᷑ & qĩ illa substantialis ẽ. definitm oĩuĩ obtin& pͥcipatĩ
ercia sp̃es łfinit̾nis ẽ. ꝗ̃ g̃eȩ poit̃ dr̃. latine qͣlitatuici uoctit᷑. qi exq̃.

Expanded text:
nali conceptione et exercitio praeest animalibus cunctis'. Non enim dixit quid est homo, sed quid agat, quasi quodam signo in notitiam devocato. In ista enim et in reliquis notitia rei profertur, non substantialis explicatio declaratur; et quia illa substantialis est, definitionum omnium obtinet principatum. Tertia species definiti
Abbreviated transcription (Latin):
ũ sant᷑. Anasheue pͥma diuisio ẽ. incuenien ũdatiũ. In cõuenientes
spc̃es s̃ ꝗd in honestũ est. &. qd inutile. It̃ in honestũ tractat᷑. aut in dic¬
tis. aut infactis. In dictis ut siqͥd indeconi &e ñ rp̃ntia auctoritate. di¬
xisse dicat᷑. ułut si aliqͥs infama catonẽ. illũ censoriũ. uuentute
illũ ad neqͥtiã ⁊ luxuriã cohortatũ. Infactis ut si qͥd ab orres aliquid
ut adulescentẽ qui de scło littore ingredientes affricã. classes uiderae.
npossibile ẽ ut clodius insidics miloni fecerit. &e id̾m occisus sit ami¬
lone. cõtrariũ ẽ Nã si insidias fecit occidit. Occis c̃. ñ fec̃ in sidias. Hec
distrubutio in c̃tririũ re formata. cata scheue ꝓderit. Oportebit tñ pͥn¬
cipia sic ordinare. ũ aut credndũ eẽ uetũ auctoritati. aut fabulis sid̃m
ñ hndã. eẽ dicamꝰ. & ad id postremũ in anascheua reqͥnimꝰ. ne quid
aliud significare uoluerit qͥ sta fine xerut̃. Lit scilla ñ marinã.

Expanded text:
. Anasceuae prima divisio est inconveniens et mendacium. Inconvenientis species sunt, quod inhonestum est et quod inutile. Item inhonestum tractatur aut in dictis aut in factis. In dictis, ut si qui indecora et non respondentia auctoritati dixisse dicatur; velut si aliqui infamet Catonem illum Censom ad nequitiam et luxuriam cohortatum. 4. 87 In factis, ut si quis abhorrens aliquid ut adolescentem de Siculo littore egredientes Africa classes videre. 5. Impossibile est: « ut Clodius insidias Miloni fecerit, et idem occisus sit a Milone. » Contrarium est: « Nam si insidias fecit, occidit. Occisus est, non fecit insidias. » Haec distributio in contrarium reformata catascevae proderit. Oportebit tamen principia sic ordinare, ut aut credendum esse veterum auctoritati, aut fabulis fidem non habendam esse dicamus. 6. Et ad id postremum in anasceve recurramus, ne quid aliud significare voluerint qui ista finxerunt, ut si Scyllam non marin
Abbreviated transcription (Latin):
fortitudinẽ temꝑantic̃. Prud̾ntiã ẽ in reb quadisc̃nunt᷑ abonis mali. For¬
titudo. ꝗͣ adusa eqͣmimit̃ tolerant᷑. ⁊ empantia. qua libido cõcupis centia¬
q. reꝵ. frenat᷑. lusticia. qua recte udicando. sua cuiq distribuunt᷑.
ogicã quȩ rat̾nalis uocat᷑. plato subiuex̃. ꝑ quã discussis reꝵ moꝵq. causis.
iĩ eoꝵ nt̾nabilit̾ p̃serutatꝰ est. diuidẽs eĩ indialecticã. ⁊ retoricam.
icta at̾ logica. qͦd sit rit̾nalis. Logos enĩ apud gros. ⁊ sermonẽ signi

Expanded text:
. Prudentia est in rebus, qua discernuntur a bonis mala. Fortitudo, qua adversa aequanimiter tolerantur. Temperantia, qua libido concupiscentiaque rerum frenatur. Iustitia, qua recte iudicando sua cuique distribuunt. Logicam, quae rationalis vocatur, Plato subiunxit, per quam, discussis rerum morumque causis, vim earum rationabiliter perscrutatus est, dividens eam in Dialecticam et Rhetoricam. Dicta a
Abbreviated transcription (Latin):
anale tica ꝑtitictut᷑. uii d̾ sillosismis dialetici
e formis sillogismoꝵ dialecticis. Sequnt᷑ dehic̃ dicletici sillogismi.
ubi totius astis eiꝰ utilitas. ⁊urtus ostendit᷑. Quoꝵ cõdusio płimum
lectorẽ aduiuit. ad ueritatẽ inuestigandã. tantũ ut absit ille emor de¬
cipiendi adũsariũ ꝑ sophismata. falsaꝵ c̃clusior. Formle catħgoricoꝵ
idẽ p̃dicatiuoꝵ sillogismoꝵ. tres. Primȩ formulȩ modis̃.uiii. Primꝰ¬

Expanded text:
et analytica pertractantur. De syllogismis dialecticie syllogismis dialecticis . Sequuntur dehinc Dialectici syllogismi, ubi totius eius artis utilitas et virtus ostenditur; quorum conclusio plurimum lectorem adiuvat ad veritatem investigandam tantum, ut absit ille error decipiendi adversarium per sophismata falsarum conclusionum. Formulae categoricorum, id est praedicativorum syllogismorum, sunt tres. Primae formulae modi sunt
Abbreviated transcription (Latin):
n ȩticci. ordo inuendi. In logicci iatio intellogendi u̾satur Fisicã apud
g̃cos pͥmꝰ p̃scrutatꝰ ẽ tales millesius. Unus ex uiiͣ. illis sapientibꝰ h em̃ añ
alios cȩli causas. atq. uim reꝵ nat̾aliũ. cõtemplata itit̾ne suspex. Qua
postmodũ plato. in quatuor deffinitnes distribuit .. arithineticã. Geo¬
metricã. musicã. astro nomiã. Ethicã socrates pͥmꝰ adconigendos cõ

Expanded text:
thica ordo vivendi; in logica ratio intelligendi versatur. Physicam apud Graecos primus perscrutatus est Thales Milesius, unus ex septem illis sapientibus. Hic enim ante alios caeli causas atque vim rerum naturalium, contemplata ratione, suspexit, quam postmodum Plato in quatuor definitiones distribuit, id est, arithmeticam, geometriam, musicam et astronomiam. 5. Ethicam Socrates
Abbreviated transcription (Latin):
e dialectica uͦ & retorican
ucuro in nouẽ disciplinaꝵ libris. tali similitudine desinnut. Dia lecti.¬
ca ⁊ retorica ẽ. qͦd in manu hoĩs pugnꝰ ad strictꝰ & palma distensa
lla u̾ba cõtitihẽs: ista distendens. Dialectica siquid̾m ad disserendas res
cicutior. Retorica ad illa q̃ itit᷑ docenda fatilior. Illa ñ nũ quã ad sco¬
las uenit. Ista ugit̃ ꝓcedit infoꝵ .Illa reqͥrit nirissimos studiosos. hȩc

Expanded text:
 Dialecticam et Rhetoricam Varro in novem disciplinarum libris tali similitudine definivit: 'Dialectica et Rhetorica est quod in manu hominis pugnus adstrictus et palma distensa: illa verba contrahens, ista distendens'. Dialectica siquidem ad disserendas res acutior: Rhetorica ad illa quae nititur docenda facundior. Illa ad scholas nonnumquam venit: ista iugiter procedit in forum. Illa requi
Abbreviated transcription (Latin):
dicit intelligi cupit. sit autait cũ latudamꝰ cũ quẽ intupare uolumꝰ.
ant uituꝑcimꝰ quẽ laudar uolumꝰ utriusq. exemplũ erit sidicas
amatore rei publice catilinã. hostẽ rei publicȩ scipionẽ. Diasismõ.
et q̃ magnas uerbis minuit. aut minimͣ extollit. Esm. est quoties
aut ũbauit aud ꝓdidit. Epangelia ẽ ꝓmissio q̃ uidices attentos facun
pollicentes nos aliqͥ magnai : Aut minima dicturos. Paricitisis e. cum
ipsi rp̃ndimꝰ Sinero sis est cũ differimꝰ aliqͥd petentes. ut aliud interĩ
quas dã huiꝰ doctrine airgunñta ꝑ dux̃. & dialeticã nc̃cupauit.:

Expanded text:
 aut cum laudamus eum quem vituperare volumus, aut vituperamus quem laudare volumus. Utriusque exemplum erit, si dicas amatorem reipublicae Catilinam, hostem reipublicae Scipionem. Diasyrmos ea, quae magna sunt, verbis minuit, aut minima extollit. †Efon† est, quotiens aut verberavit, aut prodidit? Epangelia est promissio, qua iudicem adtentum facimus, pollicentes nos aliqua magna aut minima dicturos. Prosopopoeia est, cum pondemus. Sinerosis est cum differimus aliquid petentes, ut aliud interim quasdam bujus doctrinae argumenta perduxit et dialecticam nunc
Abbreviated transcription (Latin):
aquilonis sinibꝰ aestatem facit. Et ultrti eum circulum nontransit.
sed statim reũtitur. & inde tropie applłatur. Terciꝰ cuculꝰ imerinus quia
latinis ideo ȩquinoctialis appłłat : eo quod sol cum ad eum orbem ꝑuen̾̃rit.
equinoctium facit. Imerinus eñi latine dies dr̃ atqonox. qͦ circulo dimi¬
dici spera pars constituta p̃spicitur. Quartus circulꝰ anitrticꝰ uocatꝰ
eo qd conqirius sit cutulo quẽ artticõ nominamꝰ Quintꝰ circulꝰ cune¬
rius tropicus: quia latinis hiemalis siue brumalis appłłatur : ideo quod
&̾ aestatem his qui in austri partibꝰ commnorantur. D odiciat cirei
oriacus autem circulus est. qui ex linearum.u. angulis exuna¬
lineti constat. u. d̾ candid circło.acteus entulus ẽ uia q̃¬

Expanded text:
aquilonis finibus aestatem faciens ultra eum circulum non transit, sed statim revertitur; et inde tropicos appellatur. Tertius circulus hiemerinas, qui a Latinis ideo aequinoctialis appellatur, eo quod sol cum ad eum orbem pervenerit, aequinoctium facit. Hiemerinos enim Latine dies dicitur atque nox, quo circulo dimidia sphaerae pars constituta perspicitur. Quartus circulus antarcticos vocatur, eo quod contrarius sit circulo, quem arcticon nominamus. Quintus circulus cimeronostropicos, qui a Latinis hiemalis sive brumalis appellatur, ideo sciliet aestatem his, qui in Austri partibus conmorantur. De zodiaco circulo . Zodiacus autem circulus est, qui ex linearum quinlinea constat. De candido circulo . Lacteus
Abbreviated transcription (Latin):
ricꝰ enĩ bius dr̃. Amsimaqrꝰ qͦd due hĩc̃ inđ longe. lmñt inm̃ dio inclusã
.i. libi scicrti celebrabant᷑: Antibachiꝰ. uł palimbabiꝰ dictꝰ. qi nestitus.
ab acchio ẽ.  celeumaticᷤ qͦd sit ad eclrumã ꝯinentiũ aptus. Dis ponide
cuit᷑ ⁊ ditrocheꝰ iduãbꝰ dicti. qd geminis costãt iambis spondus. uł
trocħis. Amipastus. qd sit exẽtiarus silłis. ex bui ⁊ longa.⁊ longa b i¬

Expanded text:
revis dicitur. Amphimacrus, quod duae hinc inde longae habent in medio inclusam id est Liberi sacra celebrabantur. Antibacchius vel Palimbacchius dictus quia iteratus a Bacchio est. Proceleumaticus, quod sit ad celeuma canentium aptus. Dispondeus autem et ditrochaeus et diiambus dicti quod geminis constant iambis, spondeis vel trochaeis. Antispastus, quod sit ex contrariis syllabis, ex brevi et longa, ex longa
Abbreviated transcription (Latin):
mẽs sanci cũ amentia. bona deniq spes cũ om̃iũ reꝵ dispensatñe cõsligit.
us ẽ dicẽs: cõtra malũ bonũ. ⁊ cõtra mortẽ uitti. Sic cõtra piũ pecc̃or. nsic
intuere oia oꝑa altissimi. bina. ⁊ binci. ioꝵ cõtra ut. Si nonma est qͦtiett
in conexa or̃one plibꝰ ubis unã rẽ signisctonꝰ. ũ cicero nich agis ia bã

Expanded text:
mens sana cum amentia, bona denique spes cum omnium rerum desperatione confligit. mens sana cum amentia, bona denique spes cum omnium rerum desperatione confligit.  15: 'contra malum bonum, et contra mortem vita: sic contra pium peccator: et sic intuere in omnia opera altissimi, bina et bina, unum contra unum'. Synonymia est, quotiens in conexa oratione pluribus verbis unam rem significamus, ut ait Cicero Catil. 1,
Abbreviated transcription (Latin):
exib̾ndũ. Intẽꝑatis uͦ causis. ubi nichil agit᷑ ut agat. so tantum ut delee¬
toe auditor int̃ utrũq. mod̾rate dicendũ est. Sꝰ ⁊ quãuis de magnis

Expanded text:
exhibendum. 3. In temperatis vero causis ubi nihil agitur ut agat, sed tantummodo ut delecteexhibendum. 3. In temperatis vero causis ubi nihil agitur ut agat, sed tantummodo ut delectetur auditor, inter utrumque est moderate dicendum; sed et quamvis de magnis
Abbreviated transcription (Latin):
uͥ res locᷤ tp̃s ꝑsona audientis efflaguat. ne ꝓfana religiosis. ne
in uerecunda castis. ne leuici grauib nelascuici seris. ne ridicla tͥs¬
tibꝰ misceant᷑. Ratine aut̃ ⁊p̃ spieue loqndũ. Latoẽ at̾ loqt᷑. qͥ uerba
seꝵ ueri ⁊ ncit̾ali ꝓ seqͥt᷑ nec asermone. atq. cultu ꝑ̃sentis tp̃us dis¬
crepat. Huic ñ sit satis uid̾re qͥd diccit. nͥ id qͦq. aꝑte. ⁊ sucuit̃ dicere.
ne id qͥd̾m tantũ. nͥ id qͣd dicat &e facere. d̾ trimͦ dicẽdi Genere
i cenda s qͥq sũmissa lenit. incitata gͣuit. in flexa moderite. H
ẽ enĩ illud ⁊rimodũ gen dicendi. humile. mediũ. gͣndiloquiũ. Cũ¬
eni magna dñs grandit ꝙꝓ ferendas. sũ parua dm̃s. suptilit̃ eum
medio criatẽpate. Nũ inparuis causis nicħ grande nicħ sublime dicen¬
ciĩ est s leni ac pedestrimore loqndũ. Incausis aut̃ maioribꝰ ubi de
dõtł dsalute hoĩĩ salute referimꝰ plus magnisicentie ⁊ fulgoris est

Expanded text:
mpus, persona audientis efflagitat, ne profana religiosis, ne inverecunda castis, ne levia gravibus, ne lasciva seriis, ne ridicula tristibus misceantur. Latine autem et perspicue loquendum. Latrerum vera et naturalia persequitur, nec a sermone atque cultu praesentis temporis discrepat. Huic non sit satis videre quid dicat, nisi id quoque aperte et suaviter dicere; ne id quidem tantum, nisi id quod dicat et facere. De trimodo dicendi genere . Dicenda sunt quoque summissa leniter, incitata graviter, inflexa moderate. Hoc est enim illud trimodum genenim magna dicimus, granditer proferenda sunt; cum parva, subtiliter; cum mediocria, temperate. 2. Nam in parvis causis nihil grande, nihil sublime dicendum est, sed leni ac pedestri more loquendum. In causis autem majoribus, ubi de Deo, vel hominum salute referimus, plus magnificentiae et fulgoris est
Abbreviated transcription (Latin):
S unimicꝰ ẽ occidit inimicꝰ at̃ ẽ. ⁊ qĩ illi de ẽ cõclusio. enthimemͣ uocatur.
q opichirem̃ descenders de ritiocinatne latior. & ex secutior retoricis
sillogismis: latitudine distans. ⁊pꝰductñe. ẜmonis. adialecticis sillogis¬
mis: ꝓpt̃ qͦd retoribꝰ dat᷑. ħ aut̃ cstat modis tribꝰ Erimꝰ modꝰ triꝑtitus
ẽ. Scđs quadriptitꝰ.ẽ. Tertuis quinꝙ ꝑtitus est. Triꝑtitꝰ epichirematicus.

Expanded text:
Si inimicus est, occidit; inimicus autem est. Et quia illi deest conclusio, enthymema vocatur. Si inimicus est, occidit; inimicus autem est. Et quia illi deest conclusio, enthymema vocatur. Sequitur epichirema, descendens de ratiocinatione latior et executior rhetoricis syllogismis, latitudine distans et productione mis, propter quod rhetoribus datur. Hic autem constat modis tribus: primus modus tripartitus est, secundus quadripartitus, tertius quinque partitus. 17. Tripartitus epicherematicu
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ umcibile. Scđm ostentabile. Tertiĩ senteciale. Quartũ cxempla.¬
ꝑ uos restitui posse nolitis. o stentabile ẽ. qͦd cta rei demõstrutne c̃strin¬
entenciale ẽ qd sententia gn̾alis ad duc̃. ut apd̾ terentiũ. Obsequiũ
amicos. uitas oduĩ parit. Eremplabile ẽ. qd alicuiꝰ erẽpli comparat̾ne
tuentũ sinilẽ cominat᷑. sic̃ cicero insilippicis. Te miror antoni. qͦꝵ exẽpla
iutris coꝵ exitꝰ nõ ꝑtimscere. Collectuũ ẽ. cũ inunũ ꝗ̃ argum̃tat᷑
s̃ colligunt᷑. sic̃ ait cicero ꝓmilone. Quẽ gͥ cũ grã noluit. huc̃ uoluit
cũ aliqͦꝵ querela. Quẽ uire quẽ loco. quẽ tpr̃e ñ ẽ ausꝰ huc̃ inuiria
alieno tp̃re cũ ꝑicło capͥtis. ñ clubitauit occid̾re. Prȩt̃a scđm uictorm
enthim̃matis c̃ alta disinit̃ ex sola ꝓpositione sic̃ iã dictũ ẽ. quȩ itac̃stat.
itẽpestas uitanda ẽ. ñ ẽ nauigat̃ reqͥrenda. ex sola assũpt̾ne ut ẽ illud.

Expanded text:
cibile, secundum ostentabile, tertium sententiale, quartum exemplaper vos restitui posse, nolitis'. Ostentabile est, quod certa rei demonstratione constrintentiale est quod sententia generalis adicit, ut apud Terentium: 'Obsequium amicos, ueritas odium parit.' Exemplabile est quod alicuius exempli comparatione euentum simile comminatur, sicut Cicero in Philippicis, 'Te miror, Antoni, quorum exempla imitaris, eorum exitus non pertimescere.' Collectiuum est cum in unum quae argumentata sunt colliguntur, sicut ait Cicero pro Milone: 'Quem igitur cum gratia noluit, hunc uoluit cum aliquorum querella, quem iure, quem loco, quem tempore non est ausus, hunc iniuria, alieno tempore, cum periculo capitis non dubitauit occidere?' Praeterea secundum ex sola propositione, sicut iam dictum est, quae ita constat: Si tempestas vitanda est, non est navigatio requirenda. Ex sola adsumptione, ut est illud:
Abbreviated transcription (Latin):
ure. ut cecutis. iusio. In loco. ũ cecitatis & iusionis. in ocłis locus ẽ. Intp̃m
gatñe opponit᷑ ũ socrtes dis putat. socrates ñ disputat. H a supiorib id dif¬
apud diclecticos multũ ht̃ cõflictũ. & apellat᷑ ab eis ualde oppositũ si qͥdẽ¬
&̾ tẽiũ ñ recipit. Nã ex illis quedã hab̾e t̾ciũ poss. ut inc̃turus aindidũ
⁊nigrũ. Tertiũ eiꝰ. nec candidũ. nec nigix. so fuscũ. uł pallidũ. In rela¬
tius qͦq ũ multti & pauea. tc̃iũ eiꝰ. nec multti. nec pauea. s m̃diocria

Expanded text:
 oculis: in loco, ut cecitatis et visionis in oculis locus est: in tempore gatione opponitur; ut Sortes disputat, Sortes non disputat: quod apud Dialecticos multum habet conflictum, et appellatur ab eis et tertium non recipit. Nam ex illis quedam habere tertium possunt, ut in contrariis candidum et nigrum, tertium est nec candidum nec nigrum, sed fuscum vel pallidum. In relativis quoque, ut multa et pauca, tertium est nec multa
Abbreviated transcription (Latin):
mcinebt̃. Pari ordine ec̃ trario ⁊ inuituꝑatnẽ hou̾ĩ. ħ formͣ fuanda est.
ñ hoĩe̾. in hoĩe. post hoĩe. Locꝰ cõmunis ad dmõstratuiũ uituꝑationis.
genꝰ ꝑtinoe. qͦd tñ ab eo in alico differt. Nã uituꝑatio quȩ
cõtraria est laudi. specialit incertũ faciontis ꝑ sonã ad ibetur somi¬
nis a locis gnalit infacti crim̃ p̃ponit᷑. Uñ &e cõminis locus dr̃. quia
cibsente ꝑsonai nõtã in hoĩe quã impso crim̃ exponit̾. Oñe enĩ uitiũ

Expanded text:
st, ante hominem, in hominem, post hominem. Locus communis ad demonstrativum vituperationis genus pertinet, quod tamen ab eo in aliquo differt. Nam vituperatio, quae contraria est laudi, specialiter in certam facientis personam adhibetur. 8. Communis vero locus generaliter in facti crimine praeponitur; unde, et communis locus dicitur, quia absente persona non tam in hominem quam in ipsum crimen exponi
Abbreviated transcription (Latin):
graficen. latiñ atullio descriptio nñat᷑. Q adhitti cirruitione dic¬
toꝵ factoꝵq. rẽ q̃ sit dscriptne declarat. Querit᷑ enĩ qͥd auarꝰ sit quid
crudelis. qͥd licxurioso u uiniũsci luxuriosi. auari. crud̾lis nat᷑a de scri¬
bit᷑. ut si luxuriosũ uolumꝰ dfare dm̃s. Luxuriosꝰ ẽ uictus ñ necessa¬
rii. s sũptuosi. & honero si apetẽs. in deliciis affluẽs. in libidine ꝓmtᷤᷤ

Expanded text:
ae adhibita circuitione dictorum factorumque rem, quae sit, descriptione declarat. Quaeritur enim quid avarus sit, quid crudelis, quid luxuriosus, et universa luxuriosi, avari, crudelis natura describitur; ut, si luxuriosum volumus definire, dicimus: Luxuriosus est victus non necessarii, sed sumptuosi et onerosi appetens, in
Abbreviated transcription (Latin):
philo sophos. suie int̾ retoreᷤᷤ siue int̾.ẜ mocinante ᷤ. d posit inductñis ẽ. q̃ si¬
milituidines c̃ cendñdȩ rei necessario uniꝰ in duc̃ aut pluruĩ. In lati o in¬
duct̃nis est. quȩ & assũptio dr̃. quȩ re de qua c̃tendit᷑. ⁊ cuiꝰ causa suni¬
litudines habite s̃. intro duc̃. Cõclusio dr̃ inductionis: q̃ ad cõcessionem
in latñis cõfirmat. aut qͥd ex ea cõfiticit᷑ declanit. Rationatio ẽ oratio. qͣ id
deqͦ est q̃stio cõꝓbat᷑. Enthimena gͥ latinȩ intp̃tat᷑ m̃tis cõceptio. quem

Expanded text:
nter rhetores, sive inter sermocinantes. Propositio inductionis est, quae similitudines concedendae rei necessario unius inducit aut plurium. Inlatio inductionis est, quae et adsumptio dicitur, quae rem, de qua contenditur, et cuius causa similitudines habitae sunt, introducit. Conclusio inductionis est, quae aut concessionem inlationis confirmat, aut quid ex ea conficiatur declarat. Ratiocinatio est oratio, qua id, de quo est quaestio, co
Abbreviated transcription (Latin):
sup̃tiuai ẽ. quę ipse ex se nicħ dat firmi ad recuscit̾nẽ. foris aut̃ aliqͥd de¬
fensionis assumit. Cõcessio ẽ. quã rrus nõ id đͦ scictũ ẽ defendit. sedũ
ignoscat᷑ postulcit. qͦd nos ad penitentes ꝓbauimꝰ ꝑtinere. Remot̃ cri¬
minis ẽ. qũ id crim̃ qd infertꝰ ab se & ab sua culpa ui ae potestate in aliũ
reus demouere conat᷑. Relcuno crimiras ẽ quũ id̾o iure factũ dicit᷑ qd̾ alias
añ in uiriã lacessit sit Compensatio ẽ qũ aliud aliqd̾ alt̾uis factin¬

Expanded text:
sumptiua est quae ipsa ex se nihil dat firmi ad recusationem, foris autem aliquid desumptiua est quae ipsa ex se nihil dat firmi ad recusationem, foris autem aliquid defensionis assumit. Concessio est cum reus non id quod factum est defendit, sed ut ignoscatur postulat; quod nos ad paenitentes probauimus pertinere. Remotio criminis est cum id crimen, quod infertur, ab se et ab sua culpa, ui et potestate in alium reus demouere conatur. Relatio criminis est cum ideo iure factum dicitur, quod aliquis ante iniuria lacessitus sit. Comp
Abbreviated transcription (Latin):
it aut̃ en uitentione. ⁊ depulsione. Sititꝰ aut̃ cruisaꝵ s duo mitnalis. &e
legalis. Ditemali oriunt᷑ cõiectura finis. qualits tm̃s latio. Dfine
uidicialis. & negotialis. Diudiciali ab solutti. & assũptuia. D̾ assũptiua.
c̃cessic remotio criminis. iͦlatio criminis. compensatio. D cõ sessione. purgatio
aᷤ dep᷑ aitio. Cõiecturlis statꝰ ẽ. quũ factũ qͦd alio obicitꝰ. ab alio ꝑnegatꝰ d̾¬
finituiꝰ statꝰ est quiĩ idqͦd obicitꝰ nõ l eẽ cõtendit᷑. s qͥd illud sit adibitis desi¬
nitionibꝰ apͣbat᷑. Qlitas ẽ dũ q̃lis res sit querit᷑. ⁊ qĩ deuoe genere negotii.
cõtroũ sia aigitꝰ. cstitutio gnalis apellat᷑. T̃rãs latio ẽ. quĩ eciusa ex eo pendoc
ne. qͣ rena oporteat. T̃tĩs latiut c̃stituc̃. qͦ actio trãslat̾nis & comutac̃nis
in digere uid&x̾. luditialis ẽ in qua eqͥ & recti nat᷑a ⁊ p̃mia aut penę ratio

Expanded text:
 ex intentione et depulsione. Status autem causarum sunt duo: rationalis et legalis. De rationali oriuntur coniectura, finis, qualitas, translatio. De fine iudicialis et negotialis. De iudiciali absoluta et adsumptiva. De adsumptiva concessio, remotio criminis, relatio criminis, conpensatio. De concessione purgatio et deprecatio. Coniecturalis status est cum factum, quod alio obicitur, ab alio pernegatur. Definitivus status est, cum id, quod obicitur, non hoc esse contenditur, sed quid illud sit adhibitis definitionibus adprobatur. Qualitas est, dum qualis res sit quaeritur: et quia de vi et genere negotii controversia agitur, constitutio generalis appellatur. Translatio est cum causa ex eo pendet, ne, qua poena oporteat. Translativa constitutio, quod actio translationis et commutationis indigere videtur. Iudicialis est, in qu
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃. qũ factũ quidẽ cõcedit᷑. so culpa remou&e. ħ partes lnĩ tres. Imprudn¬
tiã. casũ. necessitatẽ. Dp̃catio ẽ cũ ⁊ peccasse & cõsultu pecasse reꝰ cõfittẽ.
& tñ utignoscat᷑ postulat. Qͦd genꝰ ꝑ raro porest accid̾e. Itẽ ex legali
statu. ħ oriunt᷑ .i. scriptũ. ⁊ uoliitas. leges cõtrarie. ambiguitas. colłet̃.
siue ratiocinatio. & deinitio legalis. Seriptũ i uoluntas ẽ. qño uba
ipsci iud̾nt᷑ cũ sententia scriptoris dissid̾e. Leges cõtrariȩ. statꝰ ẽ. qͣndo
int̾se due leges aut plures dis crepare noscunt᷑. Ambiguitis ẽ. qũ id qͦd
scriptũ ẽ. duas ant płes res signifigor uda&. Collectio. uł iutio cinatꝰ

Expanded text:
inprudentiam, casum, necessitatem. Deprecatio est, cum et peccasse et consultu peccasse reus confitetur, et tamen ut ignoscatur postulat. Quod genus perraro potest accidere. Item ex legali statu haec oriuntur, id est scriptum et voluntas, leges contrariae, ambiguitas, collectio sive ratiocinatio et definitio legalis. Scriptum et voluntas est, quando verba ipsa videntur cum sententia scriptoris dissidere. Legis contrariae status est, quando inter se duae leges aut plures discrepare noscuntur. Ambiguitas est, cum id, quod scriptum est, duas aut plures res significare videtur. Collectio vel ratioc
Abbreviated transcription (Latin):
genꝰ ẽ. in qͦ deqͥbꝰ lib utilitatibꝰ uite. qͥd uł debett. aut ñ debetit fier
traciat᷑. b mõstratiuũ. inqͦ laudabilis ꝑsonci. aut rep̃hensibilis ostẽdit᷑.
uditicle. inqͦ de ipsuis ꝑsone facto. aut penȩ.aut p̾miiꝰ sentẽtia dat᷑.¬
ictũ aut̃ uiditiale. eo qd uidicoeꝰ hoĩẽ.⁊ sententici suci ostendat. utꝵ lauda¬
bilis p̃mio dignꝰ sit. cuit certe reus c̃dẽpnari. libariq. suplitio. & liba¬
d̾ genꝰ. duas ħt spẽs. laud̃m. ⁊ uituꝑationẽ. Laudis ordo tribꝰ tpribis.

Expanded text:
ite, quid aut debeat, aut non debeat fieri tractatur. Demonstrativum in quo laudabilis persona, aut reprehensibilis ostenditur. Iudiciale, in quo de ipsius persone facto, aut pene aut premii sententie datudiciale eo, quod iudicet hominem, et sententia sua ostendat utrum laudabilis praemio dignus sit, aut certe reus condemnari liberarique supplicio. DeliberaQuod genus duas habet species: laudem et vituperationem. Laudis ordo tribus temporibus
Abbreviated transcription (Latin):
ille fabulã qua suad̾ror dicers. Lupos aliqno pastorib qꝵ diligentiam
detiꝑe uoluisser̃. sudaisse ut inamicitia &o ueninẽ: ea tñ coditionẽ¬
ut si cane cũ quibꝰ erat causci uirgioꝵ iure illis traderent. annuone
pastores. ⁊ inspẽ securitatis dedissẽ cane s q̃s ouuĩ suaꝵ uigilantisimos
custodes bbaet. Tuc̃ lupi ademptti onĩ formidine. om̃e qd ingnigibulis
S pͥnces ppłi postulare. qͦ fatiliꝰ possit oppͥmere. spoliatã custodibꝰ irbem.

Expanded text:
ille fabulam, qua dissuaderet dicens: lupos aliquando pastoribus, quorum diligentiam decipere voluissent, suasisse ut in amicitiam convenirent, ea tamen conditione, si canes, in quibus erat causa jurgiorum, jure illis traderentur; annuisse pastores, et in spem securitatis dedisse canes, quos ovium suarum vigilantissimos custodes habebant. Tunc lupi, adempta omni formidine, omne quod in gregibusue principes populi postulare, quo facilius posset opprimere spoliatam custodibus urbem.
Abbreviated transcription (Latin):
mas ñ inuenis. S ꝯsi ħnti dais tantũ. illȩ mercedis fructũ reportas. Si uero
ñ łmei tribiuis. p̃ceptis eugłicis satis facis: ut reddat᷑ tͥ in retribut̃ñe iuistoꝵ.
inde & ego remordor cõscientia. eo qd̾ mie nicħ cõmunitabile boni sentiã.¬

Expanded text:
mas non invenis? 6. Sed si habenti das, tantillae mercedis fructum reportas. Sin vero mas non invenis? 6. Sed si habenti das, tantillae mercedis fructum reportas. Sin vero non habenti tribuis, praeceptis evangelicis satisfacis, ut reddatur tibi in retributione justorum. Proinde et ego remordeor conscientia, eo quod in me communicabile nihil boni sentia
Abbreviated transcription (Latin):
nec stulti Iactacne noui ciliqͥd suggere insipieĩ. ꝑfecto : p̃sumo. No tñ erubsco
imꝑitꝰ disstissimo loqͥ. aplici memor p̃cepti. qͦ p̃ospis libent̃ suffene insipien¬
tẽ. Iuã obrẽ accipe clamores calũpnie. Qur rogo tabtoꝵ distributnẽ. ⁊ci¬
barioꝵ dispensat̃nẽ tibi creditã. hucusq retentas: iã solue manũ. imꝑtire fa¬
miliis. ne in opia ꝑeant stmis. Nosti quid creditor ueniẽs reposcat ate. Non mi¬
nuctur tibi. quiquid dedisnbͥ. Mlemor esto parius panibꝰ multitudinẽ saci¬
aiti. ⁊ suꝑasse reliqͥas fragm̃toꝵ magnitudinẽ parꝵ. An putas donũ tͥ col
dere scias : nã cũ tͥ dr̃ eqͦnomiã thsauri sui & diuitiarũ salutis scipientie ⁊
scientiȩ. tenere cõcessit. cur larga manu ñ effundis. qͦd dando nõminius:
n cũ im̃bris suꝑni capitis unꝰ qͥsq qͥ ñ accepit sic in alt̾o possideat. ut altĩ
aͦ ħt. possid̾ndũ scicit: Tu forsitan idonb̵ parcꝰ eiistis. qi qdͥ mutue anb resu¬

Expanded text:
nec styli jactatione novi aliquid suggerere insipiens perfecto praesumo. Nec tamen erubesco imperitus disertissimo loqui, apostolici memor praecepti, quo praeciperis libenter sufferre insipientem. Quamobrem accipe clamores calumniae. Cur rogo talentorum distributionem et cibariorum dispensationem tibi creditam hucusque retentas? Jam solve manum, impertire familiis, ne inopia pereant famis. Nosti quid creditor veniens reposcat a te. Non minuetur tibi quidquid dederis nobis. Memor esto parvis panibus multitudinem satiatam, et superasse reliquias fragmentorum magnitudine panum. 5. An putas donum tibi codere scias? Nam cum Deus tibi oeconomiam sui thesauri et divitiarum, salutis, sapientiae et scientiae tenere concesserit, cur larga manu non effundis quod dando non minues? An cum in membris superni capitis unusquisque 578 quod non accepit sic in altero possideat, ut alteri quod habet possidendum sciat, tu forsitan ideo nobis parcus existis, quia quod mutuo a nobis resu
Abbreviated transcription (Latin):
catalensis. cũ id qͦd nb̾ obici potenit. añ p̃sumimꝰ ad diluendũ. ũ siquis
ur̃m iudices. aut eoꝵ qͥad sũt forte mirant᷑. St̃ ⁊ aporie dubitac̃ simu¬
silũ cũ uidicib aut ad ũsariis. ũ si dicas uos cõsulo uidices. aut uoᷤᷤ aduer¬
sarii qͥd me facere cõuencrit. Aut qͥd uos facturi fuissetis. Paradoron ẽ.
cũ dm̃s. mopinatũ aliqͥd accidisse. ut ꝓ flaco cicero. cuiꝰ laudis p̃dicator¬

Expanded text:
catalepses, cum id quod vobis objici poterat, ante praesumimus ad diluendum, ut: Si quis vestrum, judices, aut eorum qui adsunt forte miratur. Sunt, et aporiae, dubitatio simusilii cum iudicibus aut adversariis, ut si dicas: 'Vos consulo, iudices, aut vos adversarii, quid me facere convenerit, aut quid vos facturi fuissetis'. Paradoxon est, cum dicimus inopinatum aliquid accidisse, ut Flacco Cicero cf. Flacc. 1: 'Cu
Abbreviated transcription (Latin):
qͥd ħgne metri orticula apollinis sit edita. Nã cũ inpcrrnaso pitonem
s. pentẽ. in unidictã matris sagittis in sequer&e. A colę delfici ħ illum
modulatio eiꝰ ̃n carmons cõuemat misis. Terentianꝰ hos eb̾gos
dicere sola. qd elasula talis tristibꝰ it tradũt. abtior eẽt modis hic
q̃ apud gtos sic ad hic gamaticoꝵ ͤpendo. ut subiudice res teligata
sit. Naꝰ quidã eoꝵ colofoniũ quendã. quida arcilocũ ductorẽ atq. m

Expanded text:
quod hoc genere metri oracula Apollinis sint edita. Nam cum in Parnaso Pythonem serpentem in vindictam matris sagittis insequeretur, accolae Delphici hoc illum modulatio eiusdem carminis conveniat miseris. Terentianus hos elegos dicere solet, quod clausula talis tristibus, ut tradunt, aptior esset modis. HicNam apud Graecos sic adhuc lis Grammaticorum pendet, ut sub iudice res relegata sit. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ duci possut. Longe. qi̾ nũquã corripi poss̾. Cõmuns aut̃ qi ꝓ scribentis ar¬
bitrio cũ necessitus cogit. &̾ ꝓducunt᷑. ⁊ compunt᷑. Lege donatũ. Id̾o aut̃
gant᷑. Ei his apud nos ueris eẽ. quatuor. Ae.oe.an.eu. ei. uͦ apud
maiores tantũ celebrata fuit. Silla cut metricos. adeo semipes añat᷑
qͣd. sit cimmiduis pes. Nã pes: ducibꝰ cõstat siłłis Cũ gͦ siłła unaẽ
qͣn dimidi pesẽ. Dionisuis lintiꝰ siłłaꝵ om̃iũ singulas form̃s. aptis¬

Expanded text:
duci possunt. Longae, quia semper producuntur. Communes autem, quia pro scribentis arbitrio cum necessitas cogit et producuntur et corripiuntur. Lege Donatum. Ideo autemgantur: et ex his apud nos veras esse scimus quatuor, ae, oe, au, eu. Ei vero apmaiores tantum celebrata fuit. Syllaba autem apud metricos ideo semipes nominatur, quod sit dimidius pes. Nam pes duabus constat syllabis. Cum ergo syllaba una est, quasi dimidius pes
Abbreviated transcription (Latin):
dũ sui significat᷑ne nubꝰ aditiant᷑. ũ magnꝰ doctus. Adicis ea ꝑsonis. ił
magnꝰfilosopliꝰ. doctus hõo. expletus ẽ sensꝰ Ac tualĩ. ab aetu descen¬
dũt. ut dux .ixx. cursor. nutrix. orator. Gentis. agente uenuit. ut grec:
sub urbanꝰ. Uerbialia dñr. qĩ de ũbo nascunt᷑. ut lector. Partcipialia:
qi soncit̃ sic̃ participi. ũ legens. Uerbis similia. auerbis similitudine dicta.

Expanded text:
sonis, ut 'magnus philosophus', 'doctus homo', et plenus est sensus. Actualia ab actu descendunt, ut 'dux', 'rex', 'cursor', 'nutrix', 'orator'. Gentis a gente veniunt, ut 'Graecus', 'suburbanus'. Verbialia dicuntur, quia de verbo nascuntur, ut 'lector'. Participalia, quae sic sonant sicut participia, ut 'legens'. Verbis similia, a verbi similitudine dicta,
Abbreviated transcription (Latin):
barꝰ pͥma auditoris aũi ꝓuocat. Seła resgestas explicat. ⁊cia fid̾m
assertionibꝰ fac̃. Qrta sinẽ tociꝰ oronis complectit. Incoandũ ẽ itaque.
talit̾ ũbemuolũ. docilẽ. uł ad tentũ auditorẽ fatiamꝰ. Bemuolũ pcãdo.
docilẽ itruendo. attentũ excitando. namandũ ẽ itai. il b̾uit̃. atq aꝑte
lo quam᷑. Angum̃tundũ ẽ. ita ũ pͥmũ nra sirmemꝰ de hic̃ adũsei c̃ srin¬
gamꝰ. Cõ dudndũ ita ut cõcitemꝰ am̃os audientis implere q̃ dicimꝰ.uiii¬

Expanded text:
res gestas explicat; tertia fidem assertionibus facit; quarta finem totius orationis complectitur. 2. Inchoandum est itaque taliter, ut benivolum, docilem, vel attentum auditorem faciamus: benivolum, precando; docilem, instruendo; attentum, excitando. Narrandum est ita, ut breviter atque aperte loquamur. Argumentandum ita, ut primum nostra firmemus, dehinc adversa confringamus. Concludendum ita, ut concitemus animum audientis implere quae dicimu
Abbreviated transcription (Latin):
qi̾ ñ sũt res factȩ. sy tantũ loqndo fictȩ. Quȩ ido s̃ inducte ut sictoꝵ
inuenisse tradit᷑. Aucimon crotomensis. apellatq isopieȩ qĩ his apud frig̃s
i hacre polluit. Sũt aut̃ fabłe aud isopicȩ. aut libistice. sopice sut¬
cũ cinimailici dut int̾̃se ẜ mocinasse fingunt᷑. uł qͥnim᷑ nõ im̃t. ut urbi.
arbores. monte ᷤ. Paere. flumina. Libisticȩ ant̃ dũ hoũi cũ bestiis. aud
besiaꝵ cũ hõĩbꝰ singit᷑ uocis cẽ comertiũ. Etibulas poete quãdã aeles¬
tancdi causci fincierũt. Quasdã ad naiturĩ reꝵ. ñ nullas ad mores hoĩi
utus iterentiꝰ. cõpo suer. Ad natam reriĩ ftibłas singũt. ut uulcap
claud̾: qĩ ꝑnae̾n nũ quã rectus est ignis ut illa triinus belliai p̃mc
leo. postrema druco. mediu ipsa. uimeri .i. cap̃a. ettites honĩ pcã uolnis
distinguere. quarũ ferex ⁊ orrens. Prim̃ adulefestia ut leo. Sinidiũ untt̃

Expanded text:
quia non sunt res facte, sed tantummodo loquendo ficte; que ideo sunt inducte, ut ficto invenisse traditur Alcmeon Crotoniensis, appellanturque Aesopiae, quia is apud Phrygas in hac re polluit. Sunt autem fabulae aut cum animalia muta inter se sermocinasse finguntur, vel que animam non habent: ut urbes et montes, petre et fulmina. Libistice autem dum hominum cum bestiis, aut bestiarum cum hominibus fingitur vocis esse commercium. Fabulas poete quasdam delectandi causa finxerunt, quasdam ad naturam rerum, nonnullas ad mores hominuutus et terentius composuerunt. Ad naturas rerum fabulas fingunt; ut Vua per naturam nunquam rectus est ignis, ut illa triformis bestia: Prima leo, postrema draco, media ipsa Chimera, id est caprea, etates hominum per eam uolentes distinguere, quarum ferox est et horrens prima adolescentia ut leo, dimidium uite
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ int̾ cessio. cũ lacͥmȩ ñ sĩt signͣ calũpniȩ: tñ sit obto ⁊ lacrimabiles calũp¬
niȩ.⁊ calũpuabiles lacͥmę. S utrũq. ꝓlicentiosa aimoris p̃sũptione. ñ
cuit̃ ꝓ anogantiȩ tem̃ritate. S⁊ iã causã exordiar. Septimũ nͥ fallo anoꝵ
tpra giraĩt. ex qͦ me minime libroᷤ ate c̃dito originũ. potulasse. Iuario diũso
q. mͦ ⁊ p̃sentẽ me frustratũ eẽ.⁊ absentẽ nicħ inde uos rescripsisse. s subtili
dilatñe mͦ necdũ eẽ ꝑfecit. mͦ necdũ scriptos. mͦ mas litt̾as intcidisse. aliciq.
et ego uitĩ p̃ces inquerelã. ũ qͦd suplicatne neqͥui. uł calũpnus lacessendo ua.¬
letĩ ad ipisc. Sepe nã sol& ĩdico. ꝓdesse uociferatio. Quo cutri. eur queso te
mi d̾. nõ tribuaas đd rogaris : unũ scias ñ dimittã quasi fingẽme nolle negͣta.
& quertĩ uinstant̃ quertĩ. qͦ usq. aud accipiã. aud enͥcĩ pussimo red̾ptore uibn¬

Expanded text:
est intercessio, cum lacrymae non sint signa calumniae, tamen sint opto et lacrymabiles calumniae, et calumniabiles lacrymae. Sed utrumque pro licentiosa amoris praesumptione, non autem pro arrogantiae temeritate. Sed jam causam exordiar. Septimum, ni fallor, annum tempora gyrant ex quo me memini libros a te conditos Originum postulasse, et vario diversoque modo praesentem vos me frustratum esse, et absenti nihil inde vos rescripsisse, sed subtili dilatione modo necdum esse perfectos, modo necdum scriptos, modo meas litteras intercidisse, aliaque  quod supplicatione nequivi, vel calumnia lacessendo valeam adipisci. Saepe namque solet mendico prodesse vociferatio. Quocirca cur, quaeso te, mi domine, non tribuas quod rogaris? Unum scias, non dimittam, quasi fingens me nolle negata. Sed quaeram, et instanter quaeram, quousque aut accipiam, aut eliciam, piissimo Redemptore juben
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑitꝰ c̃sistit. artifitiosa eloq̃ntia qi c̃stat pairtibꝰ.x ͤ. inuentione. dispositne
eloquĩne. memoria. ꝓnuntiat̾ne:⁊ fine offitii qͦd ẽ aliqͥd ꝑ suad̾e. Ipsa
aut̃ ꝑitici dicendi. in tribꝰ rebus c̃sistit. nat̾ti. docirina. usu. Nate inge¬
nio. doctrina scientit. usu .i. assidintate. H̾ s̃ enĩ quȩ ñ solũ inoritore
sa in uno qͦq hoĩe artifice expectant. u aliqͥd effitiat. d̾.iiiꝰ. Gen̾ribꝰ causan

Expanded text:
dispositione, elocutione, memoria, pronuntiatione, et fine officii, quod est aliquid persuadere. Ipsa autem peritia dicendi in tribus rebus consistit: natura, doctrina, usu. Natura ingenio, doctrina scientia, usus adsiduitate. Haec sunt enim quae non solum in oratore, sed in uno
Abbreviated transcription (Latin):
sitũ apcstoribꝰ opinant᷑. Nõ nulli alaced̾mone. Namq tran scunte in
tiicia rerse iege ꝑsaꝵ cũ spartane unguieᷤᷤ sub hostilimetu cum¬
neq egredi urbẽ neq pomipam qͣrũq. aggrestẽ dicinę dee more exer¬
cecinisse manifestũ est. D inde apud g̃ntiles pͥmatimotoe fecit. in
aut᷑ ab scolafeis in honorẽ sponsi ⁊ sponse. ħ pͥmũ salomo⁊ edidit.
gñis carnĩ ad siꝙ̃tũ ẽ. qd gen pͥmũ ag̃ntilibꝰ in cenis celebrabat᷑. Eostet
tantũ innuptus esit. Uocatũ eͣpitalamuĩ: eo qͦd intulamis dcantaͦ: ĩriroᷤ
qͥd latĩ lamtũ uocimꝰ. pͥmꝰ ũsu ihemicis cõpo suit. suꝑ urbẽ ibrłm qũo

Expanded text:
opinantur, nonnulli Lacedaemone. Namque transeunte in Thraciam Xerxe rege Persarum, cum Spartanae virgines sub hostili metu neque egredi urbem neque pompam chorumque agrestem Dianae de more exercecinisse manifestum est. Deinde apud gentiles prima Memmia Timothoe fecit in tantur ab scholasticis in honorem sponsi et sponsae. Haec primum Salomon edidit igeneris carmen adsumptum est. Quod genus primum a gentilibus in scenis celebrabatur, postea tantum in nuptiis haesit. Vocatum autem epithalamium eo, quod in thalamis decantetur. Threnos, quod La
Abbreviated transcription (Latin):
apecudibꝰ in quib: eoꝵ constabat uniũsa substantia. Und̾
ipecuari:. uocabat᷑ qui erat diues mͦ uͦ pecuniosus antiquis¬
im non dũ auro argentoq inuento aere utebãt᷑ nampͥ:
erea pecunia inusum fuit. P ostea argentea deinde aurea
sub setnt c̃. s alea que coepit inom̃ retinuit: U̾ nde iurta¬
riũ dictum quia pͥus. aes. tantũ inusu fint ⁊psid sa
record abunt̾. auro. argentoq nõdũ siguato. gur
tallis qͣmuis posteti fiuss facta pecunia nom̃ tũtiai

Expanded text:
pecudibus, in quibus eorum constabat universa substantia; unde et pecuarius vocabatur qui erat dives, modo vero pecuniosus. Antiquissimi nondum auro argentoque invento, aere utebantur. Nam prius aerea pecunia in usu fuit, post argentea, deinde aurea subsecuta est, sed ab ea, qua coepit, et nomen retinuit. Unde et aerarium dictum, quia prius aes tantum in usu fuit, et ipsud solum recondebatur, auro argentoque nondum signato; ex quorum metallis quamvis postea f
Abbreviated transcription (Latin):
st eñ ex ouicis candore. ⁊ sardo. Cõstat at̃ tribꝰ coloribꝰ subtiꝰ nigm.
medio cũdido. suꝑiꝰ mineo. Hȩc sola insignãdo iucħ oere auellit.
tes rubore sangͥne ᷤᷤ ae ꝓptã emathites uocatꝰ Emath. qͥppe sãgͥs c̃.
ignit᷑ inctiopia qͥdẽ. s pͥncipalis in aribia. u inafrica inuenit᷑. D̾ qua¬
ꝓmittũt magi. qͥddã ad eoarguendas barbaroꝵ ĩsidias. Sucitius.
quẽ apellãt g̃ci electron. fului cestiq coloris. Fert᷑ arboris sucꝰ esse.
& obid sucinuĩ apellari. E lectrũ aut̃ uocari fabulosa argum̃tacõ
dedit. Nc̃q fetontis fulminis ictu int̾ep̃to. sorores eius luctu mu
tutas in arbores. populꝰ lacrinis electrũ oĩb annis infũdere. ⁊ iuxta
erdanũ annnẽ. ⁊electrũ apellatũ. qm̃ sol uocͣatꝰ sit electrõ. płimi
poctȩ dixere. Cõstat aut̃ eũ nõ cẽ sucũ ppłi. s pinee arboris. Dum

Expanded text:
 ex onychis candore et sardo. Constat autem tribus coloribus; subterius nigro, medio candido, superius mineo. Haec sola in signando nihil cerae avellit. tes rubore sanguineus, ac propterea haematites vocatus; αἷμα quippe sanguis est. Gignitur in Aethiopia quidem principalispromittunt magi quiddam ad coarguendas barbarorum insidias. 6. Succinus, quem appellant Graeci electrum, fulvi cereique coloris, fertur arboris succus esse, et ob id succinum appellari. Electrum autem vocari fabulosa argumentatio dedit. Namque Phaetonte fulminis ictu intetatas in arbores populos, lacrimis electrum omnibus annis fundere iuxta Eridanum amnem; et electrum appellatum quoniam sol vocitatus sit Elector plurimi poetae dixere. Constat a
Abbreviated transcription (Latin):
dẽ. qͣs g̾ei aitis dicũt̃. Unde ccõtm inp̃catio satimi dr. A lii uolut ab alti¬
tudine autis. so male. Altare aut̃ ab altiudine cõstat et̃ mĩatũ. quasi
alta ana. Pulpitũ qd eolȩctor. ł psalmusta posit: inpublico cõspici appło
ussit. ũ libuas audiat᷑. Iribunal. co qd inde asac dote tribuant᷑ pccpta
uuiendi. ẜ łt ea locus in sublimi c̃situt: uñ uniuis eacaudit posir
uas tribunal atrib dmatu. qͥd ad illui tribbi ouocet. Inaloguẽ ditũ

Expanded text:
est quas Graeci ἀρὰς dicunt; unde contra inprecatio κατάρα dicitur. Alii volunt ab altitudine aras, sed male. Altare autem ab altitudine constat esse nominatum, quasi alta ara. Pulpitum, quod in eo lector vel psalmista positus in publico conspici a populo possit, quo liberius audiatur. Tribunal, eo quod inde a sacerdote tribuantur praecepta vivendi. Est enim locus in sublimi constitutus, unde universi exaudire possint. Alias tribunal a tribu denominatum, quod ad illud tribus convocetur. Analogium dictum
Abbreviated transcription (Latin):
disicultus ẽ quippe c̃muentũ fit ęxuero genere alterius mnaliaa
falsa transducere ut sarlonices. q̃ ternis glitinant᷑ gemius
me n dephendi: non possint fingunt eñi eas erdiuiso gñre.
rgro candido mineioqo colore.nam ⁊ plapide p̃tio sissimo
smaragdũ quidam utrũ arte infitiunt nifall& oculos sub¬
deole qdam falsa iurioutas quo adusqo noti ẽqui ꝓba sinulatũ

Expanded text:
difficultas est, quippe quum inventum sit ex vero genere alterius in alia difficultas est, quippe quum inventum sit ex vero genere alterius in alia falsa transducere; ut sardonyches, quae ternis glutinantur gemmis ita ut deprehendi non possint. Fingunt enim eas ex diverso genere: nigro, candido mineoque colore. Nam et pro lapide pretiosissimo smaragdo quidam vitrum arte inficiunt, et fallit oculos subdole quadam falsa viriditas, quoadusque non est qui probet simulatum et