comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Fractaq: celiseri senuerunt pondera malis uit¬
Desilit uifluctus deserta puppemagister
Nauitaq: a mendum sparsa compage carinȩ
N aufragium sibi quisq facit. sic urberelicta
Inbellum fugitur: nullum iam languidus euo

Expanded text:
Fractaque veliferi sonuerunt pondera mali, Desilit in fluctus, deserta puppe, magister Navitaque, et, nondum sparsa compage carinae, Naufragium sibi quisque facit: sic, urbe relicta, In bellum fugitur. Nullum iam languidus aevo
Abbreviated transcription (Latin):
At cumitius qaapulmo iacet. qua ius cera serue
Heserunt ibifita diorlucta mltũ
Nac cum pdrte uiriuix omñia membra tulerunt
Iumium pugnaꝵ unts turba carinę
Qacarit hoste ratũ tougost pondere piumpis

Expanded text:
At tumidus qua pulmo iacet, qua viscera fervent, Haeserunt ibi fata diu: luctataque multum Hac cum parte viri vix omnia membra tulerunt. Dum nimium pugnax unius turba carinae Qua caret hoste, ratem: congesto pondere puppis
Abbreviated transcription (Latin):
Acmedio pugnare fero. dumbella relegem¬
ł xtrenum sadici transcendam frigoris orbem
Ardentesq plagas: Victortibi roma quictam
Eripiam qui ne ꝓ̃merent te proelia fugi:
A potius ne quid bello patiaris in isto
Te cȩ sorput& et̃ sua sic fatust̃ in ortus
Phoebeos conduxit iter terrȩq secutus

Expanded text:
Ac medio pugnare foro. Dum bella relegem, Extremum Scythici transcendam frigoris orbem, Ardentesque plagas. Victor tibi, Roma, quietem Eripiam, qui, ne premerent te proelia, fugi? Ah potius, bello ne quid patiaris in isto, Te Caesar putet esse suam. Sic fatus, in ortus Phoebeos convertit iter, terraeque secutus
Abbreviated transcription (Latin):
Torquato ruie indeminax. quicȩ saris armia
Segnius hauduidit. quaminalo nauta trement
Densius ut parua disponer& arma corona:
Transiero primicȩ sar munimina ualli:
Cum saper et oas emi sit collibus aginen
*ffuditq: acies. ab siptum magnis inhofem
onsic & linais hobnans inuallibus horr&¬
ł ncela dis cirante nit ur cumtotacanernas
e gerit & torenis. in campus di fuit ecina
Cȩ saris ut miles gbomento pulitre uictus.
Airraciem cecitrepidus noniberiinori
Sstibus occurri fugiens inq: unapauendo
Vsq ł i pacem portut cruor. apse surets
Duxtenut guadios si acliberaleq ur
Roma fores ur sentui uicis & unil
Sitibi silio loro. dela heui. semꝑq dolebu
Q uod sceleruo esir le sttibi sumi atior

Expanded text:
Torquato ruit inde minax: qui Caesaris arma Segnius haud vidit, quam malo nauta trementeDensius ut parva disponeret arma corona. Transierat primi Caesar munimina valli, Cum super e totis emisit collibus agmen, Effuditque acies obseptum Magnus in hostem. Non sic Aetnaeis habitans in vallibus horret Enceladum, spirante Noto, cum tota cavernas Egerit, et torrens in campos defluit Aetna: Caesaris ut miles glomerato pulvere victus Ante aciem, caeci trepidus sub nube timoris Hostilius occurrit fugiens, inque ipsa pavendo Usque vel in pacem potuit cruor: ipse furentes Dux tenuit gladios. Felix ac libera legum, Roma, fores iurisque tui, vicisset in illo Si tibi Sulla loco. Dolet heu semperque dolebit, Quod scelerum, Caesar, prodest tibi summa tuorum,
Abbreviated transcription (Latin):
Plesio : & infindo celtatus sangientinila
Nobuius phanto gestssa regecadaue:
Neciuba marmaricas nudus prȩssi sec huns
Poenorumq ambras pacess& iangnine fuso
Scipio nec ianemn caruuss& uita catmñe:
V nmus essedies potur tibi roma maudio
Exnre omediis poruit pharso¬

Expanded text:
lesset, et infando pollutus sanguine Nilus Nobilius Phario gestasset rege cadaver: Nec Iuba Marmaricas nudus pressisset arenas, Poenorumque umbras placasset sanguine fuso Scipio: nec sancto caruisset via Catone. Ultimus esse dies potuit tibi, Roma, malorum: Exire e mediis potuit Phars
Abbreviated transcription (Latin):
Vt cerrestre cot consertis puppibus agmen
Sed nox souam odum uenti. ueliq eneuem
Fripuit nautis excuisaq ordinipappes
rmenans gelidis bruina pellante relinquit
Pecurȩte nrꝰ le grues. primoq uolati
ffingunt uirias casuimonstrinte figuias
oxubipcus sit tensas notdius altior alas
Gon fuses temere uimixtȩ glomerantur in orbes
& turbataperit dis ꝑsis laterapennis:
Sura primum redeunte die ui lenuor aer
s upribus incubuat. phoebio conatus ortu
ixtereunt frustra temprat li tora lissi
Limueum: temert: nucas aqudonibus undas
uecedem bore iam atum feterit austor¬

Expanded text:
Ut terrestre, coit, consertis puppibus, agmen. Ut terrestre, coit, consertis puppibus, agmen. Sed nox saeva modum venti velique tenorem Eripuit nautis, excussitque ordine puppes. Strymona sic gelidum, bruma pellente, relinquunt Poturae te, Nile, grues, primoque volatu Effingunt varias, casu monstrante, figuras. Mox ubi percussit tensas Notus altior alas, Confusos temere immixtae glomerantur in orbes, Et turbata perit dispersis littera pennis. Cum primum redeunte die violentior aer Puppibus incubuit, Phoebeo concitus ortu, Praetereunt frustra tentati litora Lissi, Nymphaeumque tenent. Nudas Aquilonibus undas Succedens Boreae iam portum fecerat Aust
Abbreviated transcription (Latin):
untot inhac anima populorum uita salas
Pendent & tantus caput hoc sibi fecerit orbis:
Seuiti st uoluis semori: mnillus netuorum
ł mer it coniitum. fitis nom posse superstes
Esse uusi: cunte rapera mare. corpora segnis
Nrã sopor tenuit : pude eutibi causa petendȩ
Tanseuo crudelemari sors ultima rerum
Indubios casus & ꝓnapericula mottis
recipitare sol& : mundiiam summa tenert
Sermi sis se mari: tantum quid numina lasa
Sufficit ad fatumbelli fauor iste laborq
Fortunȩ quote nrs inpegit harenis
Hũ neusus placuere dm̃ non rectorut orbis
Nec dñs rerum sed felix naufragus esses
Talia iactantes discussa nocte serinus
O ppressit cum soledies fessumq tiomenter
ompo suit pelagus uentis patientibu sundas
Nec non besperus lassitum fluctibus etquor
Vt uidereduces. purumq: in surgerecȩlo
Fracturum pelagus borcum soluere carinas
Quasuentus docteq pari moderamine dextis
Permixtas habuere .iii. latumq ꝑequor

Expanded text:
tot in hac anima populorum vita salusque Pendeat, et tantus caput hoc sibi fecerit orbis, Saevitia est voluisse mori. Nullusne tuorum Emeruit comitum, fatis non posse superstes Esse tuis? Cum te raperet mare, corpora segnis Nostra sopor tenuit. Pudet, heu! Tibi caussa petendae quemquam Tam saevo, crudele, mari. Sors ultima rerum In dubios casus et prona pericula mortis Praecipitare solet. Mundi iam summa tenentem Permisisse mari! Tantum quid numina lassas? Sufficit ad belli summam favor iste laborque Fortunae, quod te nostris impegit arenis? Hine usus placuere deum, non rector ut orbis, Nec dominus rerum, sed felix naufragus esses? Talia iactantes, discussa nocte serenus Oppressit cum sole dies, fessumque tumentes Composuit pelagus, ventis patientibus, undas. Nec non Hesperii lassatum fluctibus aequor Ut videre duces, purumque insurgere coelo Fracturum pelagus Borean, solvere carinas, Quas ventus ductaeque pari moderamine dextrae Permixtas habuere diu: latumque per aequor,
Abbreviated transcription (Latin):
Noniuuat intoto corpus uctare cubilo
Deruatur parsillatoti. caruis setime hat
Pompeio. sed non superi tanlȩ tapara bant.
Instabat muserȩ magnum quȩ red dera ora
in nachuo ituen sestiuentia uexa tuon
pompeu exertitũ. fame cȩsaris. Opus quod
cȩ sarpingens spatium ad includendũ põpeiũ durerat
nã omissam a põ peio inplenũ uincendio ccasione
& melius uisum ꝑ sequicȩ sarem quam romãreũti
descriptionẽ tessaliȩ & fluminũ quȩ ibioriuntur
rerũq: quȩ ibinate sunt. nec romanam a seato
ostquam castra dlces pugnȩ iãmente ꝓpinqui
Impo suere iugis ad motaq: cõmoinus arma.
Parq: suum uidereder apere om̃a ȩ sar
moenia graiorum speruit: martemq: secundum
Iamnisi degenero fatis debere recuuit:
Fune stam mundo uotis petit om̃ibus & Delli
Incassum. quȩ cunta ferat plac& alea fati
Aiterurum mersura capuđ : tercollibus om̃s
Explicuit turmas & signa minantia pugnam.
Testtis̃ numquam latiȩ sedeessẽ riunę:

Expanded text:
Non iuvat in toto corpus iactare cubili: Servatur pars illa tori. Caruisse timebat Pompeio: sed non superi tam laeta parabant. Instabat, miserae Magnum quae redderet horaDyrrachii situm, pestilentia vexatum Pompei exercitum, fame Caesaris. Opus quod Caesar per ingens spatium ad includendum Pompeium duxerat,nam. Omissam a Pompeio in plenum vincendi occasionem et melius visum persequi Caesarem quam Romam reverti. Descriptionem Thessaliae et fluminum, quae ibi oriuntur, rerumque, quae ibi natae sint, necromantiam factam a Sexto ostquam castra duces, pugnae iam mente propinqui, Imposuere iugis, admotaque cominus arma, Parque suum videri dei, capere omnia Caesar Moenia Graiorum spernit, Martemque secundum Iam nisi de genero fatis debere recusat. Funestam mundo votis petit omnibus horam, In casum quae cuncta ferat. Placet alea fati Alterutrum mersura caput. Ter collibus omnes Explicuit turmas et signa minantia pugnam, Testatus numquam Latiae se deesse ruinae.
Abbreviated transcription (Latin):
& pupim que fata ferat uniutatimebo.
Nec soluent audita metus mihiꝓs̃pe abelli.
Cumuacius ꝓecta locis acȩiãre possum
Mel fugiente capi. notescent litma dari
Nominis eaai oppositq: ibi ceniuge mogni
Quis niitiliatas purere nostue atebras
Hoc precor extrimum sint riuta relinquent
T utius arma fuga usate ceruẽris indis
Quobib& infaustam p̾eiius deslet ias mam
Ln toribus auȩ rerineis: sic sau. relictis
Eilit strat s iminĩ tormenta. nulla

Expanded text:
Et puppim, quae fata ferat tam laeta, timebo. Et puppim, quae fata ferat tam laeta, timebo. Nec solvent audita metus mihi prospera belli, Cum, vacuis proiecta locis, a Caesare possim Vel fugiente capi. Notescent litora clari Nominis exsilio, positaque ibi coniuge Magni, Quis Mitylenaeas poterit nescire latebras? Hoc precor extremum, si nil tibi victa relinquent Tutius arma fuga, cum te commiseris undis, Quolibet infaustam potius deflecte carinam: Litoribus quaerere meis. Sic fata, relictis Exsiluit stratis amens, tormentaqu
Abbreviated transcription (Latin):
Eseoit & ad tonito cessrunt pectore sensus
Tandem ut uox mestas potuit ꝑ ferre querelas
Nil pioi defatis tilami superisq resictum es
Magne queri nrõs non rumpit funus amores.
Nec dirifax summarogi. sed soror : requena
Plebeiaq: nimis careo demissa marito:
Hosti s ad aduentum rum pamus focderataeid
lacemus socerum sicestbi cognira magna
Nrã fides : er edisne aliquid mimturtius cis
Quamtib nosolim casupendem us abuno:
Iu minibus meseue iubes. tanteq: riuine
Absentem prestare caput : secura uidetur
Sorstibi. cumfitias &iam ne uota perisse:
V t nolm serurmalis. sed morte parata
Tesequar admanes. ferit dummenta remoras
Fama ꝓculterras. uiuam tibi nempe siperstes
Ad de quod assuescis fatis. tantũq dolorem
Crudelis mesirredoces: ignosce fatenti:
Possepatitimeo: quod si sum uota: deisq:
Audior. euentus rerum sci& ultima coniunx.
Sallicitam rupes iamte uictore terebunt.

Expanded text:
Cepit, et adtonito cessere e pectore sensus. Cepit, et adtonito cessere e pectore sensus. Tandem vix moestas potuit proferre querelas: Nil mihi de fatis thalami superisque relictum est, Magne, queri: nostros non rumpit funus amores, Nec diri fax summa rogi: sed sorte frequenti Plebeiaque nimis careo dimissa marito. Hostis ad adventuum rumpamus foedera tedae: Placemus socerum. Sic est tibi cognita, Magne, Nostra fide? credisne aliquid mihi tutius esse, Quam tibi? non olim casu pendemus ab uno? Fulminibus me, saeve, iubes tantaeque ruinae Absentem praestare caput? secura videtur Sors tibi, cum facias etiam nunc vota, perisse? Ut nolim servire malis, sed morte parata Te sequar ad manes; feriat dum moesta remotas Fama procul terras, vivam tibi nempe superstes. Adde, quod adsuescis fatis, tantumque dolorem Crudelis me ferre doces. Ignosce fatenti: Posse pati, timeo. Quodsi sunt vota, deisque Audior, eventus rerum sciet ultima coniux. Sollicitam rupes, iam te victore, tenebunt:
Abbreviated transcription (Latin):
HV mentes minita genas ꝓcuffaq eeco
V ulnere non auda flentem deprepdere magnũ
I lle gemens non nunc uita mihi dulcior inquit
Cunted&e uitȩ. lacto sedtem pore conunx.
Venit mestadies & quamnimiumq: parumq:
distulimus iam totus ad est in proebacȩ sar
Cedendum est bellis. quoruin tibituta la tebra
Lesboserit desiste prices tempture. negaui
Iammihi: non longos amepatiere recessus:
Prȩcipites aderunt casus ꝓperante ruma
S uimma cadunt: satisest. audissẽ pericula mugni
Mtq tuus decȩpit amõr ciuiba bella
S ispatore potes: nam iam me marte parato
Seturos e pissepud& cum coniuge somnos
Suerrexise sinu: uertor ciuilibus armis
Pompeium nullo trstem committere dompno
T utior iterea populis. & tutior ami
Rege late: ꝓositamq ꝓcul fortunamariti
Nontota temole premat si numina nras n¬
Impulerint acies manet pars optima magno
Sle  mil si fata premant iuctorq aruentus
Q uo fugis se uelim: uixtantum in firma dolorem

Expanded text:
Humentes mirata genas, percussaque caeco Vulnere, non audet flentem deprendere Magnum. Ille gemens: Vita non nunc mihi dulcior, inquit, Cum taedet vitae, laeto sed tempore, coniux, Venit moesta dies, et quam nimiumque parumque Distulimus: iam totus adest in proelia Caesar. Cedendum est bellis: quorum tibi tuta latebra Lesbos erit. Desiste preces tentare: negavi Iam mihi: non longos a me patiere recessus. Pracipites aderunt casus: properante ruina, Summa cadunt. Satis est audisse pericula Magni: Meque tuus decepit amor, civilia bella Si spectare potes. Nam me iam, Marte parato, Securos cepisse pudet cum coniuge somnos,Surrexisse sint. Vereor civilibus armis Pompeium nullo tristem committere damno. Tutior interea populis, et tutior omni Rege, late, positamque procul fortuna mariti Non tota te mole premat. Si numina nostras Impulerint acies, maneat pars optima nostri; Sitque mihi, si fata premant victorque cruentus Quo fugisse velim. Vix tantum infirma dolorem
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ducata iam mena molis firmaq: culeran
Labitur infelix. manibusq: excirta sunium
Frtur adȩquoreas acse ꝓfternit harenas.
Littora q ipsate &: tandemq in latacarinȩ est
Nonsic infelix patportuiq rediar
Hesporii soui p̃merent cumcȩ sarsari
F idaco mnes magn uohe ducesolarel

Expanded text:
 Durata iam mente malis firmaque tulerunt. Labitur infelix, manibusque excepta suorum Fertur ad aequoreas, ac se prosternit, arenas, Litoraque ipsa tenet, tandemque illata carinae est. Non sic infelix patiam portusque reliquit Hesperios, saevi premerent cum Caesaris arma. Fida comes Magni vadit duce sola relicto,
Abbreviated transcription (Latin):
Trigit atq: om̃i surgitratis ardua uento.
Non bumilem sissonauadis. non latora curuȩ
Tessaliȩ saxosa pauent oreo malignos
Ambrabiȩ portus. scopulo sa c&erunta nautȩ
Summatiment creda anidigna pericula ȩfar
Fatis et suis: quatius ue ouerteredixit
Mesuperis laboren. parua quemi puxpe ẽdentem
Larimagn peture mars ugloria oeti
⁊ sipełago cionata mii uellisq negomur:

Expanded text:
Erigit, atque omni surgit ratis ardua vento. Erigit, atque omni surgit ratis ardua vento. Non humilem Sasona vadis, non litora curvae Thessaliae saxosa pavent, oraeque malignos Ambraciae portus: scopulosa Ceraunia nautae Summa timent. Credit iam digna pericula Caesar Fatis esse suis. Tantusne evertere, dixit, Me superis labor est: parva quem puppe sedentem Tam magno petiere mari? Si gloria leti Est pelago donata mei, be
Abbreviated transcription (Latin):
Oeprimitur: fluctusq: in nubibus accipit imbrem
Lux ociam mituenda perit: nec fulgura currunt
Clara sed obscuram nimbosus disilit aer
Tum superum conuexatremunt. atq: arduus axis
Insonur. motaq poli compage laborant: b¬
Fetimuit natum ihaos: rupisse aidentur
Concerdes elementa moras. rursus ⁊ : edire
Nox mants mutura deris: spesana salutis
Quodanta mundi nondum periereruna:
Quartum leuccda dusdeuertice pontus
Despcitur tantum naute iuaere tremonas
Flictibus a iummis prȩcepsmate: cumqrtaimen es
Rursushiant undȩ : iuxemina & quore mais.
N abila tanguitur utlis. e ermcaro
Nampe lagus qua parte sede nono la arenas.
Exhautum incumulo s om̃s q influctbus undaes.
Artisopem ui ceremetus. nescitq magiser
Qium frangat. cuicȩdat aquȩ. dis cordiapont
Succuritt miseris fluctuñq: euerteri puppem
Nonuale influctus uictum latis unida repdiets

Expanded text:
Deprimitur, fluctusque in nubibus accipit imbrem. Deprimitur, fluctusque in nubibus accipit imbrem. Lux etiam metuenda perit, nec fulgura currunt Clara, sed obscurum nimbosus dissilit aer. Tunc superum convexa fremunt, atque arduus axis Insonuit, motaque poli compage laborant Extimuit natura chaos: rupisse videntur Concordes elementa moras, rursusque redire Nox manes mixtura deis. Spes una salutis, Quod tanta mundi nondum periere ruina. Quantum Leucadio placidus de vertice pontus Despicitum; tantum nautae videre trementes Fluctibus e summis praeceps mare: quumque tumentes Rursus hiant undae, vix eminet aequore malus. Nubila tanguntur velis, et terra carina. Nam pelagus, qua parte sedet, non celat arenas: Exhaustum in tumulos, omnisque in fluctibus unda est. Artis opem vicere metus: nescitque magister, Quam frangat, cui cedat aquae. Discordia ponti Succurrit miseris, fluctusque evertere puppim Non valet in fluctus: victum latus unda repellens
Abbreviated transcription (Latin):
Non euri cessa seminas. non imbribus atrum
E olii iacuisse nothim sub carcere saxi
Crediderim: cununs solita departeruomes.
defenduse siuas uiolento turbine ternas.
Sic pelagis monsisseloco. nam pariia ꝓcellis
Aequora rapta ferunt: eg cas tiuinsit in uncdas
T irrenum: sonat ionio uagus ad riaponto.
Ha quotiens frustra pulsatos eqnore monites
horruit illadies. quam celsa cacumama pessum
Tellus uicto dedit: nonuillolitore surgunt
Iami ualini flactus. alioq erorbe uoluti.
a magno uenerenari mundumq: coercens
Monstrireri sagit unda sinus: sicrectoro limphy
Cuspide fittrna. lassatum u secula fulmen
Aduiuit regnoq: accessit terra secundo.
Cummart conuoluit gentes. cum latora tetbis
Noluit ulla pati. celo contenta roneri:
T unc quoq: tanta maris moles creuisset inastra
Nisuperum recom prefsiss& nubibus undas
Non cęli noxilli fuit: lat& obsitus aer
Infernȩ pallore domus. nimbis: grauatus

Expanded text:
Non Euri cessasse minas, non imbribus atrum Non Euri cessasse minas, non imbribus atrum Aeolii iacuisse Notum sub carcere saxi Crediderim: cunctos solita de parte ruentes Defendisse suas violento turbine terras; Sic pelagus mansisse loco. Non parva procellis Aequora rapta ferunt: Aegeas transit in undas Tyrrhenum: sonat Ionio vagus Hadria ponto. Ah quoties frustra pulsatos aequore montes Obruit illa dies! quam celsa cacumina pessum Tellus victa dedit! Non illo litore surgunt Tam validi fluctus, alioque ex orbe voluti A magno venere mari, mundumque coercens Monstriferos agit unda sinus. Sic rector Olympi Cuspide fraterna lassatum in saecula fulmen Adiuvit, regnoque accessit terra secundo, Cum mare convolvit gentes, cum litora Tethys Noluit ulla pati, coelo contenta teneri. Nunc quoque tanta maris moles crevisset in astra, Ni superum rector pressisset nubibus undas. Non coeli nox illa fuit: latet obsitus aer Infernae pallore domus, nimbisque gravatus
Abbreviated transcription (Latin):
Tittla sctiro uora celi iste fretiq.
Nonpnppis urỹ laboreit hane cesare pressam
A fluctu de fenda homus: nec longe furori
Aitma tunc calohio pertute crede petitum
Alceriterra dari: quidtanto strageparetur
Ignoras: querit peligi celiq cumultu
Q iud prene fertuna mihi: nomplura locitto
Auulsit laceros ꝑcussa puppe rudentes
Turbompax. fragilemq: suꝗ uolitantia malum
Uelatulit. sonuit uictis aompagibus anus.
Inderiunt tero renera peric lamundo:
Primus abocetio iarut eceris at lanteo
Coremouens estus unite tollente furebat
Pontus. & in scopulos totis ꝗ exeret undas
Ociurrit gelidus bortas. pelagusq: ratundit
sa dubium pend& uento cuutonudit ȩ quor.
Sed ĩcithici uicit robiesaqui lonis & undas
T orst & ab srisas̃ peinis uada fecit arenas.
Necꝑ fert pontumboreus adiuta siumqͥsu
Influcius chori trangit mare. motiq possunt
Aequora subductis xiom concurrereuentis.

Expanded text:
Tutela secure mea. Coeli iste fretique, Tutela secure mea. Coeli iste fretique, Non puppis nostrae labor est: hanc Caesare pressam A fluctu defendet onus. Ne longa furori Litora: tum Calabro portu te crede potitum, Altera terra dari Quid tanta strage paretur, Ignoras? Quaerit pelagi coelique tumultu Quid praestet Fortuna mihi. Non plura locuto, Avulsit laceros, percussa puppe, rudentes Turbo rapax, fragilemque super volitantia malum Vela tulit: sonuit victis compagibus alnus. Inde ruunt toto congesta pericula mundo. Primus ab Oceano caput exeris Atlanteo, Core, movens aestus: iam te tollente furebat Pontus, et in scopulos totas erexerat undas. Occurrit gelidus Boreas, pelagusque retundit: Et dubium pendet, vento cui pareat, aequor. Sed Scythici vicit rabies Aquilonis, et undas Torsit, et abstrusas penitus vada fecit arenas. Nec perfert pontum Boreas ad saxa, suumque In fluctus Cori frangit mare: motaque possunt Aequora subductis etiam concurrere ventis.
Abbreviated transcription (Latin):
a qadiseus iritere caderta iulcos
Sisti sediumiis eumquȩ sica tenentur
dim poli sunt uis. qoati: nuger inficie herrea
rgamaris: longo ꝑmilta uoliminat iactu
fiuat undiminix : flatusq incertu fuctur.
Turbida testantur cenceptis aquora uentos:
T uncrector irepide ficur retis: aspice senum
Q unta parae polagis teplirros uintendatian curo
I ncertimiet ꝓpuepim dubius ferit uidiq pontis
Nulibus a gło nachus t̃ : simurmiura ponti
consulimus hori uema mart gurgite tanto
n ccrias hespenas tnga: nec nanfragusoras¬
o eiperare uiam. a uetitos comuerure cursas
Sola situs liccer uexata iector apuppe
Prendere nec longe nimiũ sit ꝓximatellus:
fisas̃ cont e sibi ac ssurtpericula cesir.
S perne minas inepat pelagi: uentoq furenti
T rade sinin: ualiam sicelo autere recusas
Mepete solatib causaẽ hec iui ca timnis
etrm no a nossituum quem namina nunquã
destituunt. de quomaletunc fortuna meretur
Cumpos uota uenit: inedias prumpe ꝓcellas

Expanded text:
cadentia sulcos Sidera: sed summis etiam quae fixa tenentur Astra polis, sunt visa quati. Niger inficit horror Terga maris: longo per multa volumina tractu Aestuat unda minax, flatusque incerta futuri: Turbida testantur conceptos aequora ventos. Tunc rector trepidae fatur ratis: Adspice, saevum Quanta paret pelagus. Zephyros intendat, an Euros, Incertum est. Puppim dubius ferit undique pontus. Nubibus et coelo Notus est: si murmura ponti Consulimus, Cori verrunt mare. Gurgite tanto, Nec ratis Hesperias tanget, nec naufragus oras. Desperare viam et vetitos convertere cursus, Sola salus. Liceat vexata litora puppe Prendere, ne longe nimium sit proxima tellus. Fisus cuncta sibi cessura pericula Caesar, Sperne minas, inquit, pelagi, ventoque furenti Trade sinum. Italiam si coelo auctore recusas, Me pete. Sola tibi caussa haec est iusta timoris, Vectorem non nosse tuum; quem numina numquam Destituunt, de quo male tunc Fortuna meretur, Cum post vota venit. Medias perrumpe procellas,
Abbreviated transcription (Latin):
Accipiam I.ce ingentas abrui perir accus
Arctoa demrugentes inunica subigi
Armamani aiditmagnam mihi roma setundũ
essa plbrtiua fasces ꝑ bella negatos
ur eis aberit titulis romona potestos
ec scir hoc quisqquam nisituquȩ scluntorum
Conscia uotorumes me quamius plenus honorũ
& dicua or eamstgie. & conuladumbras.
ruuctam fortuna mioi mihifunere nullo
Escopus o superilacerum rotinete aidiuer
Fluctibus in mediis d sunt miibusta rogusq:
ura metuar seriper terraq: exnerer al om̃ĩ
Hec fatum : decimus dictui mirabiie fluctus
Inualida cum puppe leuae: necrursa sabalto
Aggere deierit pelagi. sed ꝑtulit undi
Scrupuloseq: angustauacant ub ilnta saxi
Inpo s uit terixaritorto regna titurbes

Expanded text:
perit actus Arctoas domui gentes: inimica subegi Arma metu: vidit Magnum mihi Roma secundum. Iussa plebe tuli fasces per bella negatos. Nulla meis aberit titulis Romana potestas. Nesciet hoc quisquam, nisi tu, quae sola meorum Conscia votorum es, me, quamvis plenus honorum Et dictator eam Stygias et consul ad umbras, Privatum, Fortuna, mori. Mihi funere nullo Est opus, o superi: lacerum retinete cadaver Fluctibus in mediis: desint mihi busta rogusque, Dum metuar semper, terraque exspecter ab omni. Haec fatum decimus, dictu mirabile, fluctus Invalida cum puppe levat: nec rursus ab alto Aggere deiecit pelagi, sed pertulit unda, Scruposisque angusta vacant ubi litora saxis, Imposuit terrae. Pariter tot regna
Abbreviated transcription (Latin):
Sed strili umco cannaq inteata paiustri.
& latus inuerso nudum munita pha selo
Het cȩser bugerq: manu quas sintia textum
imina cominout : melli consurgit amidas
Auem dibet al gatoro : quis uammea naufrigo¬
Aggere iaitepid sublato fune fauille.
Securus belli : prȩdumciuilibus armis
aisian ẽ cosas: ouite tuta sacubias
auteris ano ustiq: lares̃ oniunera nomdim
utt decta dñ : qnibus hinccontingeretemplis
ucrocut muris. millo trepidaretumi
ucate exspceta uotis maina medestis
psq mas lara iuueris: siuissa sicutos
oudis heĩ perram non ultr acunta carin
dibis inamibusq: inopemdixisse senecta
Pie cessa mrebere dõ iate polenti
uguitos opibus sibitis impł rpoenarei

Expanded text:
Sed sterili iunco cannaque intexta palustri, Et latus inversa nudum munita phaselo. Haec Caesar bis terque manu quassantia tectum Limina commovit. Molli consurgit Amyclas, Quem dabat alga, toro. QuisAggere iam tepidae sublato fune favillae,Securus belli: praedam civilibus armis Scit non esse casas. O vitae tuta facultas Pauperis, angustique lares! o muIntellecta Deum! quibus hoc contingere templis, Aut potuit muris, nullo trepidare tumultu, Dux ait: Exspecta votis maiora modestis, Spesque tuas laxa, iuvenis. Si iussa secutus Me vehis Hesperiam, non ultra cuncta carinae Debebis, manibusque inopem duxisse senectam. Ne cessa praebere deo tua fata, volenti Angustos opibus subitis implere Penates.
Abbreviated transcription (Latin):
Oicalere : heuquantũ mentes dominatur inequas
ustauenus dubium ttepidumq ad procliamãgne
Eequoq fecit amor. quo uolles stare subictu
F artine quo munduserat . romanaq fata Nello
Conua sola fuit: memitem iam uerba partam
d estiunt. blandeq: uuat uentura trahentem
Indulgere morȩ tempus subducere fitas A
ẜ ectus & auersipetit oscula gracamarta¬

Expanded text:
Occulere. Heu quantum mentes dominatur in aequas Iusta Venus! Dubium trepidumque ad proelia, Magne, Te quoque fecit amor: quod nolles stare sub ictu Fortunae, quo mundus erat Romanaque fata, Coniux sola fuit. Mentem iam verba paratam Destituunt, blandaeque iuvat ventura trahentem Indulgere morae, et tempus subducere fatis. NPectus, et aversi petit oscula grata mar
Abbreviated transcription (Latin):
Posse duces parua cãpistatione direptas
Ad motũ dã pnare naefas: nã cernere nult
Et uoces audire datur multosq pannos
Dilectus tibi magne socer. post pagnora goants
Sanguluis infausti sobolẽ morte q nepocis
Tenisi nyliaca ꝓrius nonuidit harena
Eꝑsaris at tonitam miscenda ad proelia memem
Ferremoras scelerum pastes uiscre relito
Ductor erat tunctis audix antonius armis
Iamtune ciuili meditacus leuca dabello.
Illum sepe miu cȩiar. p̃cibusq moratem.
⁊ uocat: omuneli tantorũ cocisa malicum
Quid superos &efatatenes: ium eetera uo su
Actameo sieimam raptiꝑꝓsper elli
Teposcit fortuna manum: nonsata uado s
Sirtibus incerto lybiȩ nos diui dre eñii.
Nunquid in expto tua credimus arma ꝓfundo:
Percussimedias alieni uiris harenas
Tumea castratun es: periuntia temoeaa serci
Ne retine dubrum iupientes re oequia
Sibene nota uhi ert a icȩ saris arma uiuertꝰ

Expanded text:
Posse duces parva campi statione diremtos Posse duces parva campi statione diremtos Admotum damnare nefas. Nam cernere vultus Et voces audire datur: multosque per annos Dilectus tibi, Magne, socer, post pignera tanta Sanguinis, infausti sobolem mortemque nepotis, Te nisi Niliaca propias non vidit arena. Caesaris adtonitam miscenda ad proelia mentem Ferre moras scelerum partes iussere relictae. Ductor erat cunctis audax Antonius armis, Iam tunc civili meditatus Leucada bello. Illum saepe minis Caesar precibusque morantem Evocat: O mundi tantorum caussa malorum, Quid superos et fata tenes? Sunt cetera cursu Acta meo: summam rapti per prospera belli Te poscit Fortuna manum. Num rupta vadosis Syrtibus incerto Libye nos dividit aestu? Numquid inexperto tua credimus arma profundo,  ipse per hostes Percussi medias alieni iuris arenas. Tui mea castra times? Pereuntia tempora fati Ne retine dubium cupientes ire per aequor: Si bene nota mihi est, ad Caesaris arma iuventus
Abbreviated transcription (Latin):
Illinc inaste clisies. e mertia onsi¬
e tito anioture grauis hinc languore ꝓfunbs
Obsessis uentura fames: noua uota timori
St̃ inuenta nouo:fluctus nimiasq p̃cari
Uentoꝵ ueres. duse tor pentib unda
Exͣtiat stagnis & sit mare. nubila nusquã
Undarũq minae: celo langente fretoq
Naufragii spes om̃is abit sed nocte fugata
Lesũ nube diẽ uibar extulitimaq sensim
Concussit pelagi mouitq ceraunia nautis:
Inde rapicepeit rates. atq equora dassesn
Curua sequi: quȩ iam uento fluctuq scđõ
Lupsa palestinas uncis confixit harenas
Prima duces iunctis uidit consistere castros
Tellus quã uolucer genusus. quã mollior hapsus
Circũ eunt ripis: hapso gestare carinas
Caus palus: leniquã fallens egeritinda:
At genusũ nc̃ sole niues. nc̃ imbre solute
Pretipitant: aeut̃ longo segurigite lassat:
S minimũ terrȩ uitino lutore nouit
Hoc fortuna loco tantȩ duo nomina fanis
Co posut: misenq fuit spes irrita mundi

Expanded text:
Illinc infestae classes et inertia tonsis Aequora moturae; gravis hinc languore profundi Obsessis ventura fames. Nova vota timori Sunt inventa novo, fluctus nimiasque precari Ventorum vires, dum se torpentibus unda Excutiat stagnis, et sit mare. Nubila nusquam Undarumque minae: coelo languente fretoque, Naufragii spes omnis abit. Sed nocte fugata, Laesum nube dies iubar extulit, imaque sensim Concussit pelagi, movitque Ceraunia nautis. Inde rapi coepere rates, atque aequora classem Curva sequi, quae iam vento fluctuque secundo Lapsa Palaestinas uncis confixit arenas. Prima duces vidit iunctis consistere castris Tellus, quam volucer Genusus, quam mollior Apsus Circueunt ripis. Apso gestare carinas Caussa palus, leni quam fallens egerit unda. At Genusum nunc sole nives, nunc imbre solutae Praecipitant: neuter longo se gurgite lassat, Sed minimum terrae, vicino litore, novit. Hoc fortuna loco tantae duo nomina famae Composuit: miserique fuit spes irrita mundi
Abbreviated transcription (Latin):
Extendat me roe: quis causas reddere pofsia
Sic usset natura parens disctorrerenilum.
Su opus est mundo. rephyrosqq uana uetusta
his ad scripsit aquis. quorumstara tem pora tlac
Continui midies. & maere lonta potenas
e quod ab occiduo depellunt nubila celo
Trans nothon & fluiuo cogunt incumberent̃ bos
Uel quod aquas. totiens rumpentes littora nili
A sũduo feriunt cogumq: resistere fluctus.
Illi mora cursas. aduersiq obice ponti.
A estuat in campos: sumt qui spiraminaterris

Expanded text:
Extendat Meroe. Quis caussas reddere possit Extendat Meroe. Quis caussas reddere possit Sic iussit natura parens decurrere Nilum: Sic opus est mundo. - Zephyros quoque vana vetustas His adscribit aquis, quorum stata tempora flatus Continuique dies, et in aera longa potestas: Vel quod ab occiduo pellunt tot nubila coelo Trans Noton, et fluvio cogunt incumbere nimbos: Vel quod aquas toties rumpentis litora Nili Adsiduo feriunt, coguntque resistere fluctus Ille mora cursus adversique obiice ponti Aestuat in campos. - Sunt, qui spiramina terris
Abbreviated transcription (Latin):
Igne suꝑiecto. tunc nilus fonte solugo
Exit. ut oceanus lunaribus incrementis
l ussus ad est. auctusq suos non ane coartit¬
Quimnox aestiuas a sole receperit horas¬
U ana fides ueterũ. nilo quod crescat inarua
Aethiopam ꝓden se niues: non aritos iillis
Montibus aut boreas : testis tibi slepusti
I psecolor poptili calidiq uaporibus auferi:¬
A dde quedomne caput. fluuii. quod eumq sol
Pretiptat glaties ingressouere tumescit
Pruna tabe mues. mlus neq suscitit undas
Ante canis itlios. necripis alliet amnem.
Ante parem nocti. Eybra sub iudice phoebum
Inde & iam leges aliarum nescit aquarum.
Nertuma inbernos cum longe sole remoto
Offitiis carte unda suis. dare iussus iniquo
Temperiem cęlo. medus aestatibus exit
Subtorrente plaga neuterras dissip& ignis
Nilus ad est. mundo: contraq: incensalconis
Dratum&: caneroq suam torrente sienen
Iimploratus ad est. nec campos liberat undis.
Donec inautum num declin& phoebus. & umbn

Expanded text:
Igne superiecto, tunc Nilus fonte soluto Exit, ut Oceanus lunaribus incrementis Iussus adest, auctusque suos non ante coanos aestivas a sole receperit horas. Vana fides veterum, Nilo, quo crescat in arva, Aethiopum prodesse nivis. Non Arctos in illis Montibus, aut Boreas. Testis tibi sole perusti Ipse color populi, calidique vaporibus Austri quod omne caput fluvii, quodcumque soluta Praecipitat glaces, ingresso vere tumescit Prima tabe nivis: Nilus neque suscitat undas Ante Canis radios, nec ripis adligat amnem Ante parem nocti, Libra sub iudice, Phoebum. Inde etiam leges aliarum nescit aquarum: Nec tumet hibernus, quum, longe sole remoto, Officiis caret unda suis: dare iussus iniquo Temperiem coelo, mediis aestatibus exit. Sub torrente plaga, ne terras dissipet ignis, Nilus adest mundo, contraque incensa Leonis Ora tumet: Cancroque suam torrente Syenen, Imploratus adest: nec campos liberat undis, Donec in autumnum declinet Phoebus, et umbras
Abbreviated transcription (Latin):
Spumat &t abdueti conereto sanguine fluctus:
Et quas in mni ii trarerunt uincula firri
hs olibent uangi conserta cade uera puppes.
Semi animes alicuastm subiere ꝓ fundum.
Hauseruntq iuc ꝑmum sangame pontiam.
Viliud tentẽ anmam lenea cũ morte trabentaes¬
t̃ ractarum subita racium periere runa
Irria tla suas ꝑagurt ingurgite cȩdes
Et qđ cumquorlt frustoato pondere ferrum
Exceptum medus in uenit uulnus inundis.
Phocaicis romana ratis uallat carnis
Robore diducto deutrum leuumq tuetur
Aeius marto cuius dũpugnat ab alta

Expanded text:
Spumat, et obducti concreto sanguine fluctus. Et quas immissi traxerunt vincula ferri, Has prohibent iungi conserta cadavera puppes. Semianimes alii vastum subiere profundum, Hauseruntque suo permixtum sanguine pontum. Hi, luctantem animam lenta cum morte trahentes, Fractarum subita ratium periere ruina. Irrita tela suas peragunt in gurgite caedes: Et quodcumque cadit frustrato pondere ferrum, Exceptum mediis invenit vulnus in undis. Phocaicis Romana ratis vallata carinis, Robore diducto dextrum laevumque tuetur Aequo Marte latus: cuius dum pugnat ab alta
Abbreviated transcription (Latin):
Ptȩtor ad est:uatueq loco cessere curules
Omĩa cesar erat priuate curia uocis
Testis adẽ. sedere patres censere parati
Siregium sitemplasibi ugulum que senatus
Exilium que petat melius qđ plura iubere
Erubuit quam roma pati: tamen exi iniram
Viribus anpossent obsista ĩuraꝑunum
Libertas erꝑta utrum pugnarq mecellus
Vt uid& ingenti saturna templa reuelli
Mole rapit gressus. a cesaris agnina rupris
Ante fores nondum reseratȩ constait edis:
Vsq ad eo solus ferrũ mortẽq: timere
Auri neseit amoripereunt discrimine nullo

Expanded text:
etor adest: vacuaeque loco cessere curules, Omnia Caesar erat. Privatae curia vocis Testis adest. Sedere Patres censere parati, Si regnum, si templa sibi, iugulumque senatus, Exsiliumque petat. Melius, quod plura iubere Erubuit, quam Roma pati. Tamen exit in iram, Viribus an possent obsistere iura, per unam Libertas experta virum: pugnaxque Metellus Ut videt ingenti Saturnia templa revelli Mole, rapit gressus, et Caesaris agmina rumpens, Ante fores nondum reseratae constitit aedis. Usque adeo solus ferrum mortemque timere Auri nescit amor. Pereunt discrimine nullo
Abbreviated transcription (Latin):
Marte fuit. quitunc irbicis exar sit inarus:
Namq: retrs oudax. lilrbeo littore soluit
Curlo nec forti ueli saquilone recepto.
Inter semirutas inagne carthaginis arces.
& clepeam ieniuti fantionis littora nota:
Prim q castralacat cano ꝓcul ae quore qua se
Bagrada ientus agit. siccę sulcator arenȩ:
Inde peait iuimulos. excsasq indiq rupes.
Antei quaregna uocat non uanauetustas
Nominis antiqui cnpientem noscere ciusas
Coguita ꝑ multos docuit rudis in cola patres
Nondum post genitos tellus erfeta gigantes
erriluo librcis partum concȩpit inantris.
Mectam iusta fun terrirũ glouatypbo
Aut utros. briartusq fertx celoq: peper

Expanded text:
Marte fuit, qui tunc Libycis exarsit in arvis. Namque rates audax Lilybaeo litore solvit Curio: nec forti velis Aquilone recepto Inter semirutas magnae Carthaginis arces Et Clupeam tenuit stationis litora notae: Primaque castra locat cano procul aequore, qua se Bagrada lentus agit, siccae sulcator arenae. Inde petit tumulos exesasque undique rupes, Antaei quae regna vocat non vana vetustas. Nominis antiqui cupientem noscere caussas Cognita per multos docuit rudis incola patresNondum post genitos tellus effeta gigantes Terribilem Libicis partum concepit in antris. Nec tam iusta fuit terrarum gloria Thyphon, Aut Titios Briareusque ferox celoque peper
Abbreviated transcription (Latin):
Roma ii primitar parcis simi fur
sed suc ceciertil prosperitgib iam
mimiam luxuriam solue datur atq
ornatum queni antea sode femine
poctibant umpostea eiam tura

Expanded text:
Romani primitus parcissimi fuerunt, sed succedentibus prosperitatibus iam in nimiam luxuriam solvebantur, atque ornatum quem antea solae feminae appetebant, iam postea viri ra
Abbreviated transcription (Latin):
puta fuga nautasq loci sortita peritos.
gorpente triconos ad it in lesa paludem ueo
Hanc ut samã dr̃ que m toto littene pontus
Audit uentosa ꝑ flantẽ murmura conca

Expanded text:
uta fuga, nautasque loci sortita peritos, Torpentem Tritonos adit illaesa paludem. Hanc, ut fama, deus, quem toto litore pontus Audit ventosa perflantem murmura conc
Abbreviated transcription (Latin):
nis premia sermonculis postulatis.
Accipe huius modi arrogantiaȩ leuitate:
quam festiue aliquis in luserit
Nam cum quidã adortus eẽt hominẽ
contumeliis qui non aduere uirtutis
usum sed ad suꝑbam gloriam falsũ sibi
philo sophi nomen induerat. ad iecissetq
iamse sciturum. An ille philosophus eẽt
si quidem illa tas in iurias leniter pacien¬
terq tolerasset: ille pacientiã paulis ꝑ
assumpsit. Acceptaq contumelia. uelut
insułans.iam tandem inquit: intellegis
me esse philosophum: Tum ille nimiũ
mordaciter. Intellexeram inquit: sita¬
cuisses: Quid aut̃ ẽ. quod p̃cipuos uiros
Dehis enim sermo. ẽ. qui uirtute gloriã

Expanded text:
nis praemia sermunculis postulatis. nis praemia sermunculis postulatis. Accipe in huiusmodi arrogantiae leuitate quam festiue aliquis inluserit. Nam cum quidam adortus esset hominem contumeliis, qui non ad uerae uirtutis usum sed ad superbam gloriam falsum sibi philosophi nomen induerat, adiecissetque iam se sciturum, an ille philosophus esset, si quidem illatas iniurias leniter patienterque tolerasset, ille patientiam paulisper adsumpsit acceptaque contumelia uelut insultans: 'Iam tandem,' inquit, 'intellegis me esse philosophum?' Tum ille nimium mordaciter: 'Intellexeram,' inquit, ' si tacuisses.' Quid autem est quod ad praecipuos uiros, de his enim sermo est, qui uirtute gloria
Abbreviated transcription (Latin):
ipsa scripta proficiant: quaecum suis aucto¬
ribus premit longior atq obscura uet̾stas
Vos uero in mortalitatem uobis ꝓpagare
uidemini cum futuri famam temporis
cogitatis. Quod si ad aet̾nitatis infinita
spatia ꝑtractes : quid habes qđ de nominis
tui diuturnitate laeteris: Vnius & enim
hora momenti sidecem milibus conferat᷑
annis: qm̃ utrumq: spatium definitum ẽ
Minimam lic& habet tamen aliquã portionẽ
Ad hic ipse numerus annorum eiusq
quam libet multiplex. ad int̃minabilem
diuturnitatem nec comparari quidem
potest . Et enim finitis adse in uicem fuerit
quȩdam infiniti uero atq finiti nulla
umquam poterit. eẽ conlatio . Ita fit:
ut quam libet prolixi temporis fama
sicum in ex hausta ae ternitate cogitetur
Nomparua sed par sed plane nulla esse uidat᷑.
Nosaut̃ nisi ad populares auras. in anesq
rumores recte facere nescitis. łtrelicta
conscientiae uirtutisq prestantia deabe¬

Expanded text:
ipsa scripta proficiant, quae cum suis auctoipsa scripta proficiant, quae cum suis auctoribus premit longior atque obscura uetustas? Vos uero inmortalitatem uobis propagare uidemini, cum futuri famam temporis cogitatis. Quod si aeternitatis infinita spatia pertractes, quid habes quod de nominis tui diuturnitate laeteris? Vnius etenim mora momenti, si decem milibus conferatur annis, quoniam utrumque spatium definitum est, minimam, licet, habet tamen aliquam portionem. At hic ipse numerus annorum eiusque quamlibet multiplex ad interminabilem diuturnitatem ne comparari quidem potest. Etenim finitis ad se inuicem fuerit quaedam, infiniti uero atque finiti nulla umquam poterit esse collatio. Ita fit ut quamlibet prolixi temporis fama, si cum inexhausta aeternitate cogitetur, non parua sed plane nulla esse uideatur. Vos autem nisi ad populares auras inanesque rumores recte facere nescitis et relicta conscientiae uirtutisque praestantia de alie
Abbreviated transcription (Latin):
fama hominum singulorum: sed ne ur¬
bium quidem ꝑuenire queat. A&ate.
Denq: M tullii sicut ipse quodam loco
significat. nondum cauca sum montem
romane rei publice fama transcende¬
rat: & erat tunc adulta. Parthis &iam
c&erisq id locorum gentibus formidolosi:
ides neigitur quam sit angustaquam
conpressa gloria quam dilatare acꝓpaga¬
re laboratis : An ubi romani nominis
transire fama nequit. romani hominis
gloria progredietur: Quid qđ diuersa¬
rum gentium mores interse atq: insti¬
tuta discordant. Vt quod apud alios :¬
laude apud alios supplicio dignum
iudicetur. Quofit ut siquem famȩ p̃dica¬
tio delectat: huic in plurimos populos
nomen proferre nullo modo conducat.
Erit igitur ꝑ uagata intersuos gloria
quisq contentus: & intra unius gentis.
terminos. preclare illa famȩ in morta¬
litas co artabitur: Sed quam multos
clarissimos suis temporibus uiros: seriptoꝵ
in ops deleuit obliuio Quamquam quid

Expanded text:
fama hominum singulorum sed ne urfama hominum singulorum sed ne urbium quidem peruenire queat. Aetate denique Marci Tullii, sicut ipse quodam loco significat, nondum Caucasum montem Romanae rei publicae fama transcenderat, et erat tunc adulta Parthis etiam ceterisque id locorum gentibus formidolosa. Videsne igitur quam sit angusta, quam compressa gloria quam dilatare ac propagare laboratis? An ubi Romani nominis transire fama nequit, Romani hominis gloria progredietur? Quid quod diuersarum gentium mores inter se atque instituta discordant, ut quod apud alios laude apud alios supplicio dignum iudicetur. Quo fit ut si quem famae praedicatio delectat, huic in plurimos populos nomen proferre nullo modo conducat. Erit igitur peruagata inter suos gloria quisque contentus et intra unius gentis terminos praeclara illa famae inmortalitas coartabitur. Sed quam multos clarissimos suis temporibus uiros scriptorum inops deleuit obliuio! Quamquam quid
Abbreviated transcription (Latin):
demonstra tionibus accepisti. ad cȩlispatiũ
puneti constat obtinere rationem. Id est
ut si ad caelestis globi magnitudinem
conferatur : Nihil spatii prorsus habere
iudicetur: Huius igitur tam eaigue in
in mundo regionis. quarta fere portio est
sicut tholomeo probante didicisti que nob̵
cognitis animantibus in colatur huic
quartȩ. siquantum maria. paludesq:
premunt. quantumq siti uasta regio
distenditur. cogitatione subtraxeris:
uix angustissima in habitandi hominibus
area relinquetur: In hoc igitur minimo
puneti quodam puncto. circum scpetatq
condusi deꝑ uulganda fama depferendo
nomine cogitatis. At quid habeat amplũ
magnificumq: gloriatam angustis exiguisq
limitibus astata : Adde qđ hoc ipsumbre¬
uis habitaculi septum plures in colunt
nationes: lingua. moribus. totius uitae
ratione distantes. adquas. tum difficul¬
tate itinerum. Tum loquendi diuersi¬
tate tum cõmercii insolentia. Non modo

Expanded text:
demonstrationibus accepisti, ad caeli spatium demonstrationibus accepisti, ad caeli spatium puncti constat obtinere rationem, id est ut, si ad caelestis globi magnitudinem conferatur, nihil spatii prorsus habere iudicetur. Huius igitur tam exiguae in mundo regionis quarta fere portio est, sicut Ptolomaeo probante didicisti, quae nobis cognitis animantibus incolatur Huic quartae, si quantum maria paludesque premunt quantumque siti uasta regio distenditur cogitatione subtraxeris, uix angustissima inhabitandi hominibus area relinquetur. In hoc igitur minimo puncti quodam puncto circumsaepti atque conclusi de peruulganda fama, de proferendo nomine cogitatis? Aut quid habeat amplum magnificumque gloria tam angustis exiguisque limitibus artata? Adde quod hoc ipsum breuis habitaculi saeptum plures incolunt nationes lingua, moribus, totius uitae ratione distantes, ad quas tum difficultate itinerum tum loquendi diuersitate tum commercii insolentia non modo
Abbreviated transcription (Latin):
Matris effuso maduit eruore
Corpus & uisu gelidum ꝑ errans.
Ora nontinait lacrimis sed esse
Censor extineti potuit decoris
Hictamen sceptro populo negebat
Quos uidet condens radios subundas
Phoeb extremo ueniens abortu.
Quos premunt septem gelidi triones.
Quos notͥus sicco iuolentus aestu
Torret ardentes recoquens harenas
Celsa num tandem ualuit potestas
Uertere praui rabiem neronis.
Heu grauem sontem quotiens iniquus
Additur sęuo gladius ueneno:
umego scis in quam ipsa minimium nob
Lambitionem mortalium rerum fuisse
dominatam : sed matheriam gerendis reb
obtauimus. quone uirtus tacita cumsenes¬
ceret et illa .P. At qui hoc unum est quod
prestantes quidem natura mentes sed
nondum ad extremam manum uirtutũ
ꝑfectione ꝑductas allicere possit Glouȩ
scilicet cupido & obtimorum inrem pliblicã
fama meritorum. quȩ quam sit exilis et
totius uacua ponderis: sic considera:
Omnem terrae ambitum. sicuti austrologicis

Expanded text:
Matris effuso maduit cruore Matris effuso maduit cruore Corpus et uisu gelidum pererrans Ora non tinxit lacrimis, sed esse Censor extincti potuit decoris. Hic tamen sceptro populos regebat Quos uidet condens radios sub undas Phoebus extremo ueniens ab ortu, Quos premunt septem gelidi triones, Quos Notus sicco uiolentus aestu Torret ardentes recoquens harenas. Celsa num tandem ualuit potestas Vertere praui rabiem Neronis? Heu grauem sortem, quotiens iniquus Additur saeuo gladius ueneno! Tum ego: Scis, inquam, ipsa minimum nobis ambitionem mortalium rerum fuisse dominatam. Sed materiam gerendis rebus optauimus quo ne uirtus tacita consenesceret. Et illa: Atqui hoc unum est quod praestantes quidem natura mentes sed nondum ad extremam manum uirtutum perfectione perductas allicere possit, gloriae scilicet cupido et optimorum in rem publicam fama meritorum; quae quam sit exilis et totius uacua ponderis, sic considera. Omnem terrae ambitum, sicuti astrologicis
Abbreviated transcription (Latin):
rechorica rethores facit Agit enĩ cuiusq
rei natura qđ ꝓprium est: Nec contraria¬
rum rerum miscetur effectibus.
& ultroq̃ sunt adũ sa depellit: Atqui
nec opes in expletam restingere auaritiã
quaeunt. Nec potestas sui compotem fecerit.
quemuitiosȩ libidines insolu bilibus ad¬
strictum retinent catenis. & colata in¬
probis dignitas non modo non efficit dig¬
nos seprodit patius & ostentat indignos.
Qurita ꝓuenit. gaudetis enim res. ẽẽ. alit̃
habentes falsis compellare nom inibus
quae facilȩ ipsarum rerum redarguunt᷑
affectu. Itaq: noc ille diuitiae. nec illa
potentia. nec haec dignitas. iure appellari
potest. Postre idem de tota concludere
fortuna licet in qua nilnl expetendum
Nihil natiuae bonitatis in esse manifestumẽ.
quȩ nec se bomis semꝑ adiungit. E tbonos
quibus fuerit ad iuncta non efficit:
Inuimus quantas dederitruinas.
Urbe flã mata patribus caesis
Fratre qui quondam foriis interemto

Expanded text:
rhetorice rhetores facit. Agit enim cuiusque rhetorice rhetores facit. Agit enim cuiusque rei natura quod proprium est nec contrariarum rerum miscetur effectibus et ultro quae sunt auersa depellit. Atqui nec opes inexpletam restinguere auaritiam queunt nec potestas sui compotem fecerit quem uitiosae libidines insolubilibus adstrictum retinent catenis, et collata improbis dignitas non modo non efficit dignos, sed prodit potius et ostentat indignos. Cur ita prouenit? Gaudetis enim res sese aliter habentes falsis compellare nominibus quae facile ipsarum rerum redarguuntur effectu; itaque nec illae diuitiae nec illa potentia nec haec dignitas iure appellari potest. Postremo idem de tota concludere fortuna licet in qua nihil expetendum, nihil natiuae bonitatis inesse manifestum est, quae nec se bonis semper adiungit et bonos quibus fuerit adiuncta non efficit. Nouimus quantas dederit ruinas Vrbe flammata patribusque caesis Fratre qui quondam ferus interempto