comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fidelitate nutrit᷑. Et inde ẽ qđ nichil fu¬
sa ad deũ supplicatione ꝓficimꝰ: quia in¬
monita ñ p̃ꝑamꝰ. Propter qđ reuerentes
ad beatissimi p̾cepta ioħ̃is. paremꝰ dño
uiam. rectas faciamꝰ semitas di nr̃i: qͣtinꝰ
uidens in nobis dñs itinera bone uolun¬
tatis. ouiculas suas multis iam ꝑiculis
fessas. benignissimꝰ pastor inquirat: ut si¬
cut de baptistȩ dominici hodie. natiuĩta¬
te gaudemꝰ ita de d̃i nr̃i reconciliatione

Expanded text:
fidelitate nutritur; et inde est, quod nihil fusa ad Deum supplicatione poscimus; quia inmonita non praeparamus. Propter quod revertentes ad beatissimi praecepta Joannis, paremus Domino viam, rectas faciamus semitas Dei nostri; quatenus videns in nobis interea Dominus itinera bonae voluntatis, oviculas suas, multis jam periculis fessas, benignissimus pastor inquirat: ut, sicut de Baptistae dominici hodie nativitate gaudemus, ita de Dei nostri reconciliatione
Abbreviated transcription (Latin):
ollempnitates nobis diuer¬
sorum martyrũ frr̃s kiñi:
uitȩ p̾sentis occasus. & sus¬
cepta ab eis ꝓ aep̃i nomine
passio consecrauit. Multi¬
moda namq ueterũ rela-¬
tione didicimus. non nullos martyrum
prostratos gladio igni alios concrematos.
cum plures bestiarum dilaceratos den¬
tib in numeros etiã uariis tormentoꝵ
cruciatib affecꝰtos: spreta sui corporis
morte. xp̃ianȩ fidi testimoniũ reddidis¬
se. B̾eatꝰ uero baptista ioħs cuius nunc
festiuitate lȩtam᷑: cȩlestia mundo gaudia
sterili ab utero hodie natꝰ inuexit. Et illi
quidem indubitata iam gła regnantem
confessi sunt di filium: hic audem &
nasciturum dnĩn ꝓpħalis sp̃s illumina¬

Expanded text:
olemnitatem nobis diversorum martyrum, fratres carissimi, vitae praesentis occasus, et suscepta ab eis pro Christi nomine passio consecravit. Multimoda namque veterum relatione didicimus nonnullos martyrum prostratos gladio, igni alios concrematos, complures bestiarum dilaceratos dentibus, innumeros et jam variis tormentorum cruciatibus affectos, spreta sui corporis morte Christianae fidei testimonium reddidisse. Beatus vero Baptista Joannes, cujus 207 nunc festivitate laetamur, coelestia mundo gaudia sterili ab utero hodie natus invexit. Et illi quidem indubitata jam gloria regnantem confessi sunt Dei Filium; hic autem et nasciturum Dominum prophetalis spiri
Abbreviated transcription (Latin):
bus sermonib est: Domini ih̾u. Nã
ꝑ reliqua om̃ia que dicũt᷑: laus deo of¬
fertur. oratõe petit᷑. proppło. ꝓ regibus
hoc conficit sacram̃tũ. Quis sermo xͥ:¬
hic nempe quo facta sũt om̃ia: celũ.¬
sit sermo xp̃i: Si ergo tanta uis est
in sermone dñi nr̃i ih̾u. ut inciperet
esse qd̃ nõ erat: qnͣto magis oꝑatoriꝰ
est. ut sint que erant. ⁊ in aliud cõ¬
u̾tant᷑. Et sic qd̾ erat panis ante cõ¬
secratõem: iam corpus xp̃i post conse¬
cratõem est: quia sermo xp̃i creaturã
nuitat. ⁊ sic ex pane fit corpus xp̃i. q

Expanded text:
s? Domini Jesu. Nam per reliqua omnia, quae dicuntur, laus Deo defertur; oratione petitur pro populo, pro regibus,sti sermo hoc conficit sacramentum. Quis sermo Christi? nempe is, quo facta sunt omnia. Jusit sermo Christi. Si ergo tanta vis est in sermone Domini Jesu, ut inciperent esse quae non erant: quanto magis operatorius est, ut sint quae erant, et in aliud commutentur? Et sic quod erat panis ante consecrationem jam corpus Christi est post consecrationem, quia sermo Christi creaturam mutat, et sic ex
Abbreviated transcription (Latin):
Domesticis exemplis docet. ne celent
lucem p̃dicationis sibi commissam:
dicat. Non ido data est doctͥna euangłii¬
ut ꝑcipientes celent eam. & subiciant
seruituti corporis dum aliquem tim̃-¬

Expanded text:
Domesticis exemplis docet, ne celent lucem verbi sibi commissam. d est, non ideo data est doctrina praedicationis ut celent eam et subjiciant servituti corporis, dum aliqua tim
Abbreviated transcription (Latin):
gelista ait. nec terrȩ utile est. quam
suo in iectu germinare ꝓhibet : nec
sterquilinio. quod fecundari non si
re. nec alios ex colere ualet: sed p̃di¬
conculcatur. dum a quib q carnalib

Expanded text:
gelista ait nec terrae utilis est quam suo injectu germinare prohibet, nec stere, nec alios excolere valet; sed c
Abbreviated transcription (Latin):
magnum nobis
contulit gaudiũ:
in quo xp̃c infans in
templo est presentat᷑.
Exultent gͦ uirgines:¬
de eo qđ deo uouit putent ex termi¬
natum: mansit uirgo post partum:

Expanded text:
magnum nobis contulit gaudium, in quo Christus infans in templo est praesentatus. Exsultent virgines,in ea quod voverunt putent exterminatum, mansit virgo post partum.
Abbreviated transcription (Latin):
iugatis aliquis testimonium dño ꝑhi-¬
beat: ⁊achariam considerate. Nemo gͦ que¬
rat aliud fr̃s mei. xp̃ĩani fideles. aut uirgo
uenit: sed insenectutem non declinauit.
Crescat gͦ fides tua. robur inueniat: ad
senectutem ꝑuenisse nesciat: sic ꝑtinebis
ad xp̃m filium. in pͥncipio uerbũ. uer¬
bum apud dm̃: uerbum dm̃. sed uerbũ
caro factum est. ut habitaret in nobis.
Maiestas ibi latebat: ubi infirmitas ap¬
parebat. Symeon in manus infirmitatẽ
accepit: sed maiestatem intus agnouit.
Nemo enim contempnat xp̃m natum:
& infantẽ in templo p̾sentatum. Quis¬
quis gͦ uult esse renatuis. ad illum ten¬

Expanded text:
jugatis aliquis vir testimonium Domini perhijugatis aliquis vir testimonium Domini perhibeat, Zachariam considerate. Nemo ergo quaerat aliud fratres mei Christiani fideles, aut virgo, ervenit, sed in senectutem non declinavit. Crescat ergo fides tua, robur inveniat, ad senectutem pervenisse nesciat. Sic pertinebis ad Christum Filium Dei in principio Verbum, Verbum apud Deum, Verbum Deum, sed Verbum caro factum, ut habitaret in nobis. Majestas ibi latebat, ubi infirmitas apparebat. Simeon in manus suas infirmitatem accepit, sed majestatem intus agnovit. Nemo contemnat Christum natum, et infantem in templo praesentatum, si vult esse renatus. Ad illum pe
Abbreviated transcription (Latin):
mater eius infantem: uidit ille agno¬
uit. Ubi nouerat qđ agnouit: Intus ẽ
reuelatus: qui foris est agnitꝰ Hidit &
agnouit. Agnouit symeon infantem ta¬
centem: ꝙ occiderunt udȩi increduli
iuuenem miracula facientem. Cum gͦ
cognouisset accepit eum inulnas suas.
hoc est inbrachia sua & amplexatus cũ.
portabat: a quo portabat᷑. Ipse enim est
xp̃c sapientia d̃i: attingens afine usq
ad finem fortiter. & disponens omnia
suauiter. Quantꝰ ibi erat quam magnꝰ.
quam paruus factus erat. Pariuis factꝰ:
paruos querebat. Quid est paruos que¬
bat. In presepe dignatus est poni: ut eẽt
pioꝵ cybaria iumentoꝵ. Accepit gͦ eum
sẏmeon. in brachia sua & dixit. Nunc di¬
mittis dñe. seruum tuum in pace. Dunit¬
tis in pace: quia uideo pacem. Quare gͦ
dimittis in pace Quia uiderunt ocłi
mei salutare tuum. Salutare dĩ: dñm¬
eri puerum xp̃m: sc̃i senes. senem sy¬
meonem. Si autem queritis ut de con

Expanded text:
mater ejus infantem, vidit ille et agnomater ejus infantem, vidit ille et agnovit. Ubi noverat quod agnovit? Intus est revelatus, qui foris est natus, vidit et agnovit. Agnovit Simeon infantem jacentem, et occiderunt Judaei juvenem miracula facientem. Cum ergo cognovisset, accepit eum in ulnas suas, hoc est, in brachia sua, et amplexus est eum, portabat a quo portabatur. Ipse enim est Christus sapientia Dei, attingens ans omnia suaviter . Quantus ibi erat, et quam magnus, quam parvus factus erat? Parvus factus, parvos quaerebat. Quid est, parvos quaebat. In praesepi dignatus est poni, ut esset piorum cibaria jumentorum. Accepit ergo eum Simeon in brachia sua, et dixit: Nunc dimittis, Domine, servum tuum in pace. Dimittis in pace, quia video pacem. Quare ergo dimittis in pace? Quoniam viderunt oculi mei salutare tuum . Salutare Dei, Deri, puerum Jesum; sancti senes, senem Simeonem. Si autem qu
Abbreviated transcription (Latin):
cum ysaias ꝓpħa legeret᷑: ecce uirgo
in utero concipiet & pariet filium:
ꝙ uocabitur nomen eiꝰ emmanuel.
infidelis anima. non tibi uideatur
impossibile ut uirgo pareret: uirgo
pariens ꝑmaneret. Intellige natum
dñm: & non miraberis uirginis par-¬
tum. Ut gͦ noueritis antiquos scõs &
iustos desiderasse uidere qđ concessũ
& ꝓpħe uoluerunt uidere quȩ uide¬
tis & non uiderunt: & audire quȩ au¬
ditis & non audierunt. Multum senex
iste fuit ad audiendũ serus: sed ad
uidendum maturus. Non expectauit
ut xp̃m audiret loquentem: quia¬
tantum concessum erat iam decrepito
quasi desideranti & suspiranti: & dicen¬
ti cotidie in orationib suis. Quando ue¬
niet: & quando nascetur: Quando uide¬
bo: Putas durabo: Putas hic me ĩueniet illa
natiuitas: Putas isti ocłi uidebt: ꝑ quẽ cordis
oculi reuelantur: Dicebat ista in oratio¬
nib suis: & ꝓ desiderio suo accepit respõ¬
sum quod non gustaret mortem. nisi ui-

Expanded text:
cum Isaias legeretur, Ecce virgo cum Isaias legeretur, Ecce virgo in utero concipiet, et pariet filium, et vocabitur nomenquaecunque infidelis anima, non tibi videatur impossibile, ut virgo pareret, et virgo pariens permaneret. Intellige natum Deum, et non miraberis virginis partum. Ut ergo noveritis antiquos sanctos et justos desiderasse videre quod concessum prophetae voluerunt videre quae vos videtis, et non viderunt; et audire quae vos auditis, et non audierunt. Multum senex iste Simeon fuit ad audiendum serus, sed ad videndum maturus. Non exspectavit ut Christum audiret loquentem, quotantum concessum erat jam decrepito, quasi desideranti et suspiranti, et dicenti quotidie in orationibus suis: Quando veniet? Quando nascetur? Putas videbo? Putas durabo? Putas me hic inveniat illa nativitas? Putas isti oculi videbunt, per quem cordis oculi revelabuntur? Dicebat ista in orationibus suis, et pro desiderio suo accepit responsum, quod non gustaret mortem nisi prius
Abbreviated transcription (Latin):
turum . xp̃m elizabet maritata pro¬
phetauit. Nullus gradus preter mis¬
sus est: de quo non haberet testimo¬
monium salus om̃ium. Numquid
enim sole uirgines ad regnũ cęloꝵ
ꝑueniunt: Perueniunt & uidue.
Magni meriti fuit illa uidua scã
defuncto usq ad senilem ȩtatem ꝑ-¬
uenerat: ꝙ senectute sc̃a expectabat
infantiam saluatoris. ut paruum
uideret annosa: paruum agnosce¬
ret anicula. intrantẽ in mundo sal¬
uatorem uideret itura. Et in mascu
lino sexu tria ipsa genera commen¬
continentiam uouentes puero. Ipse
uero integritatem pueritiȩ consecra¬
uit: qui suȩ matri fecunditatem at-¬
tulit: uirginitatem non abstulit. Si¬
meon ille senex diu uixerat. cuius
ȩtas comꝑata est anne: & audierat re-¬
sponsum quod non esset uisurus mor¬
bant antiqui scĩ uidere dm̃. Sciebant
illum ẽẽ uenturum: & om̃s qui cu¬
piebant dicebant. O si me hic inuene-¬
rit illa natiuitas: o si qͦd credo inscͥp¬
turis łi uideam ocłis meis. Et ut no

Expanded text:
tum Elisabeth maritata prophetavit. Nullus gradus praetermissus est, de quo non haberet testimonium salus omnium. Numquid enim solae virgines ad regnum coelorum perveniunt? Perveniunt et viduae. Magni meriti fuit illa vidua sancto defuncto usque ad senilem aetatem pervenerat, et in senectute sancta exspectabat infantiam Salvatoris; ut parvum videret annosa, parvum agnosceret anicula, intrantem in mundum Salvatorem videret itura . Et in maslino sexu tria ipsa genera commencontinentiam voventes puero. Ipse vero integritatem pueritiae consecravit, qui suae matri fecunditatem attulit, virginitatem non abstulit. Simeon ille senex diu vixerat, cujus aetas comparata est Annae, et audierat responsum quod non esset visurus morbant antiqui sancti uidere Christum! Sciebant illum esse uenturum, et omnes qui cupiebant, dicebant: "O si me illa inueniat natiuitas! O si qturis Dei, videam oculis meis! Et ut nov
Abbreviated transcription (Latin):
est decollatio illa incarcere. & in obscuro
patrata capitis ablatio designat. Porro cre¬
mentum eiꝰ qui de cȩlo uenit. & supra õs
est. illa in cruce exaltatio quȩ sub diuo
& omni spectante popło facta est aꝑte
denuntiat. Exaltatus qͥppe incruce.
caput erectum ad cȩlos tenuit: manus
supra terras ad aquilonem tetendit &¬
austrum. ut & cęli se esse dñm & uniuersam
terram. omnesq potestates aerias suȩ ditioni
subditas ipso etiam corporis situ figuraret.
Infima crucis ipsius terre abdita penetra¬
bant. ut inferoꝵ regnum passione illius tͣns¬
fixum ac destructum ẽẽ signaretur. Regẽ
bunc ẽe credentium scripto incruce titu¬
lo astantes hebrei. greci & romani legebant:
ut uidelicet eiꝰ imꝑium appareret ꝑ om̃s
breuiter una sententia complectitur dicens:
factus est obediens usq ad mortem: mortẽ
autem crucis. Propter quod & illum d̃s exal¬
tauit. & donauit illi nomen qđ est super

Expanded text:
est, decollatio illa in carcere et in obscuro est, decollatio illa in carcere et in obscuro patrata capitis ablatio designat. Porro crementum ejus qui de coelo venit, et supra omnes est, illa in cruce exaltatio quae sub divo et omni spectante populo facta est, aperte denuntiat. Exaltatus quippe in cruce, caput erectum ad coelos tenuit, manus super terras ad aquilonem tetendit et austrum, ut et coeli se esse Dominum, et universam terram omnesque potestates aereas suae ditioni subditas ipso etiam corporis situ figuraret. Infima crucis ipsius terrae abdita penetrabant, ut inferorum regnum passione illius transfixum ac destructum esse signaretur. Regem hunc esse credendum scripto in cruce titulo, astantes Hebraei, Graeci et Romani legebant, ut videlicet ejus imperium appareret per omnes lus breviter una sententia complectitur, dicens: Factus est obediens usque ad mortem, mortem autem crucis. Propter quod et Deus illum exaltavit, et dona
Abbreviated transcription (Latin):
rando. testimonium ꝑhibebat: hunc etiã
passurum. prior ipse paciendo signauit.
Quoꝵ tamen passiones diuerso ordine con¬
summari. certa suꝑne ꝓuisionis dispensa¬
tione gestum est: ut uidelicet redemptor
nrͣ extra portam ciuitatis cuncto assister¬
te popło subleuaret᷑ in crucem: precursor
uͦ eiꝰ collectis in domum conuiuii magistra¬
tibus atq optimatib plebis misso tantum
spiculatore inabdito carceris capite trun¬
caretur. Et quidẽ congruum uidebatur.
ut mysterium dñicȩ crucis crucifixus p̾fi¬
gͦaret iohannes. Sed quia idem iohannes
testimonium dño ꝑhibens aiebat illum
oportet crescere me autẽ minui: hoc est
modus passionis insinuat: non in carni-¬
ficum potestate constitutꝰ. sed cȩlesti ratio¬
ne ꝓuisus. Quia enim iterum dicit idem
iohes: qui ẽ de terra de terra est. & de
terra loquit᷑: qͥ aut̃ de celouenit sup᷑ om̃s
est: p̃fatam minorationem eiꝰ qui de t̾ra

Expanded text:
zando testimonium perhibebat, hunc etiam zando testimonium perhibebat, hunc etiam passurum prior ipse patiendo signavit. Quorum tamen passiones diverso ordine consummari, certa supernae pro visionis dispensatione gestum est: ut videlicet Redemptor noster extra portam civitatis cuncto assistente populo, sublevaretur in crucem; praecursor vero ejus collectis in domum convivii magistratibus atque optimatibus plebis, misso tantum spiculatore, in abdito carceris, capite truncaretur. Et quidem congruum videbatur ut mysterium dominicae crucis crucifixus praefiguraret Joannes; sed quia idem Joannes testimonium Domino perhibens aiebat: Illum oportet crescere, me autem minui, hoc est,modus passionis insinuat, non in carnificum potestate constitutus, sed coelesti ratione provisus. Quia enim iterum dicit idem Joannes: Qui est de terra, de terra est, et de terra loquitur: qui autem de coelo venit, super omnes est , praefatam minorationem ejus qui de terra
Abbreviated transcription (Latin):
strinxisse cognoscerent. immo ipsos quoq
par eiusdem sceleris amor irretiret. Sed
dignam suꝑnis aspectib uirtutem sui cer-¬
tamis beatus p̃cursor dñicȩ natiuitatis p̃-¬
dicationis & mortis ostendit: qui ut scͥptu¬
ra ait. & si coram hominib tormenta pas¬
sus est. spes illius immortalitate plena est.
Cinus diem natalis merito festa cȩlebrita¬
te repetimus. quẽ ipse ꝓpͥa passione nobis
sollempnem reddidit. quẽ roseo sanguinis
sui fulgore decorauit. Merito memoriam
illius cum spiritali gaudio ueneramur:
trii signaculo conclusit. Neq enim du¬
bitandum est quia beatꝰ ioħs ꝓ redempto-¬
ris nr̃i quem p̃currebat testimonio carce¬
rem & uincula sustinuit: ꝓ ipso & ani-¬
mam pꝰsuit. Cui non est dictum a ꝑsecu¬
tore ut xp̃m negaret. sed ut ueritatem
reticeret: & tamen ꝓ xp̃o occubuit. Quia
fudit. Et cui nascituro. p̾dicaturo. baptira¬
turo. prius nascendo. p̾dicando. ac bapti¬

Expanded text:
estruxisse cognoscerent, imo ipsos quoque estruxisse cognoscerent, imo ipsos quoque par ejusdem sceleris amor irretiret. Sed dignam supernis aspectibus virtutem sui certaminis beatus praecursor dominicae nativitatis, praedicationis et mortis ostendit, qui ut Scriptura ait: Et si coram hominibus tormenta passus est, spes illius immortalitate plena est . Cujus diem natalis merito festa celebritate repetimus, quem ipse propria passione nobis solemnem reddidit, quem roseo sanguinis sui fulgore decoravit: merito memoriam illius cum spirituali gaudio veneramur, yrii signaculo conclusit. Neque enim dubitandum est quia beatus Joannes pro Redemptoris nostri, quem praecurrebat, testimonio, carcerem et vincula sustinuit, pro ipso et animam posuit: cui non est dictum a persecutore ut Christum negaret, sed ut veritatem reticeret, et tamen pro Christo occubuit. Quia fudit: et cui nascituro, praedicaturo, baptizaturo, prius nascendo, praedicando ac bapti
Abbreviated transcription (Latin):
daturus. Nerum si diligentius cor nefan-
dum inspicimus. lȩtabatur occulte quod
ea petebãtur quod & antea facere si ex cusa¬
biliter posset disponebat. Qui si caput he¬
rodiadis peteretur: nulli dubium quin
illud cdare ueraciter tristis abnueret. Propt̃
uiramentũ autẽ & eos qͥ parit̾ recumbebant
uissit dari: misitq & decollauit ioħem in car¬
cere. & allatũ est caput eus in disco. Indignũ
qͥdem natali suo rex spect̾acłm p̃buit: qͥcon¬
uocatis ad epulas pͥncipib. tribunis ac duci¬
bus gentis. spect̾andũ in disco caput occisi ꝓ¬
condigni e quibꝰ nullus est inuentꝰ qͥ hominẽ
inter festa discumbentium puniri qui ab
adulteris iustum qui uidicem areis capite
plecti uetaret: presertim cum rex assum-¬
pta specie mesticie coactum se hoc facere ꝓ-¬
testaretur: essetq oportunum cohortatu
conuiuantium a ꝓmisso scelere reuocari
deberet. si non illum hȩc de industria p̃-¬

Expanded text:
daturus. Verum si dilidaturus. Verum si dilidum inspicimus, laetabatur occulte quod ea petebantur quae et antea facere, si excusabiliter posset, disponebat. Qui si caput Herodiadis peteretur, nulli dubium quoniam illud dare veraciter tristis abnueret. Propter juramentum autem, et eos qui pariter recumbebant, jussit dari: misitque, et decollavit Joannem in carcere, et allatum est caput ejus in disco. Indignum quidem natali suo rex spectaculum praebuit, qui convocatis ad epulas principibus, tribunis ac ducibus gentis, spectandum in disco caput occisi pcondigni, e quibus nullus inventus est qui hominem inter festa discumbentium puniri, qui ab adulteris justum, qui judicem a reis capite plecti vetaret: praesertim cum rex assumpta specie moestitiae, coactum se hoc facere protestaretur, essetque opportunum quod hortatu convivantium a promisso scelere revocari deberet, si non illum haec de industria pra
Abbreviated transcription (Latin):
derant: ibi necesse est desiliendi locum
eligant. ubi muro ex istente breuiore.
minimum ꝑiculi cadentes incurrant.
Sequitur. At illa p̾monita a matre sua:
da mͥ inquit in disco caput ioħis baptiste.
Et contristatꝰ est rex. Tristicia regis:
non ablutio est. sed confessio sceleris. Hȩc
& enim est suꝑni iusticia iudicii ut plerũ-¬
q reꝓbi & agnoscant se & fateant᷑ errasse.
certamq erroris sui penitudinem gerant.
nec tamen aberrando quiescant. quatinꝰ
eadem confessione ac penitentia contra
se ipsi testimonium dent quia non nescii
delinquunt. dum a peccato quod culpant
cohibere detrectant: eoq iustius ꝑeant.
quo foueam ꝑditionis quam p̃uidere ua-¬
pe est tristicia herodis. qualis penitentia
pharaonis & iudȩ quoꝵ quisq facinora
sua post quam accusante conscientia in-¬
uitus ꝓdidit. uecors augmentauit. Itaq
ret: ostendendo cunctis liquido quia
insontem nouerat & scm: quem erat neci

Expanded text:
derant, ibi necesse est desiliendi locum derant, ibi necesse est desiliendi locum eligant ubi muro existente breviore minimum periculi cadentes incurrant. Sequitur: At illa, praemonita a matre sua, Da mihi, inquit, hic in disco caput Joannis Baptistae: et contristatus est rex. Tristitia regis non absolutio est, sed confessio sceleris. Haec etenim est superni justitia judicii, ut plerumque reprobi et agnoscant se, et fateantur errasse, certamque erroris sui poenitudinem gerant, nec tamen ab errore quiescant, quatenus eadem confessione ac poenitentia contra se ipsi testdelinquunt, dum a peccato quod culpant, cohibere detrectant, eoque justius pereant, quo foveam perditionis, quam praevidere vape est tristitia Herodis qualis poenitentia Pharaonis et Judae, quorum quisque facinora sua, postquam accusante conscientia invitus prodidit, vecors augmentavit. Itaque ret, ostendendo cunctis liquido quia insontem noverat et sanctum, quem erat neci
Abbreviated transcription (Latin):
quam ꝓ uitando ꝑiculo in aliud crimen
grauius c̃ẽ diuertendum. Deniq iurauit
dauid ꝑ dñm occidere nabal uirum stultũ
& impium atq omnia quȩ ad illum
ꝑtinerent demoliri: sed ad primam int̾¬
cessionem abigail femine prudentis. mox
remisit minas. reuocauit ensa̾m in uagi¬
nam. neq aliquid culpe. se tab ꝑurio con¬
traxisse doluit. Iurauit herodes dare salta-¬
trici quodcumq postulasset ab eo: & ne-
ꝑiurus diceretur a conuiuis ipsũ conui-¬
uium sanguine polluit. dum ꝓpħȩ mortẽ
saltationis p̃mium fecit. Non solum in ui-
rando. sed & in om̃i quod agimꝰ hec est mo¬
deratio sollertius obseruanda. ut si talem
forte lapsum uersuti hostis inciderimus
insidiis. ex quo sine aliquo peccati conta-¬
gio surgere non possimus: illum potius
euadendi aditum petamꝰ. in quo minus
ꝑiculi nos ꝑpessuros esse cernimꝰ. iuxta
exemplum eoꝵ qui hostilib clausi muris
dum euadere desiderant sed portarum
omĩum accessum sibi interdictum consi¬

Expanded text:
quam pro vitando perjurio in aliud crimen gravius esse divertendum: Denique juravit David per Dominum occidere Nabal virum stultum et impium, atque omnia quae ad illum pertinent demoliri: sed ad primam intercessionem Abigail feminae prudentis, mox remisit minas, revocavit ensem in vaginam, neque aliquid culpae se tali perjurio contraxisse doluit . Juravit Herodes dare saltatrici quodcunque postulasset ab eo, et ne perjurus diceretur a convivis, ipsum convivium sanguine polluit, dum prophetae mortem saltationis praemium fecit. Non solum  Al., add. autem in jurando, sed in omni quod agimus, haec est moderatio solertius observanda, ut si talem forte lapsum versuti hostis inciderimus insidiis, ex quo sine aliquo peccati contagio surgere non possimus, illum potius evadendi aditum petamus in quo minus periculi nos perpessuros esse cernimus: juxta exemplum eorum qui hostilibus clausi muris, dum evadere desiderant, sed portarum omnium accessum sibi interdictum consi
Abbreviated transcription (Latin):
tȩ imitatione sequi posse nec mortis: Itaq
iuxta uocem pͥmi pastoris. humiliemun
sub potenti manu dĩ: ut nos exaltet in tẽ¬
pore uisitationis. Humiliemur cũ ioħe.
ieiunemꝰ & obsecrationes faciamꝰ assiduas:
ex ultemus minui coram hominib. exer-¬
ri. ut bone actionis ꝓfectib ante illum
crescere. & cum illo exaltari ualeamus.
qui de cȩlo ad terras uenire dignatus ẽ:
ut nos qui de terra sumus subleuaret ad
celos. iñc xp̃c dñs nr̃. qui uiuit & regnat

Expanded text:
tae imitatione sequi posse, nec mortis? Itaque tae imitatione sequi posse, nec mortis? Itaque juxta vocem primi pastoris, humiliemur sub potenti manu Dei, ut nos exaltet in tempore visitationis: humiliemur cum Joanne, jejunemus et obsecrationes faciamus assiduas: exsultemus minui coram hominibus, exerri, ut bonae actionis perfectibus ante illum crescere, et cum illo exaltari valeamus, qui de coelo ad terras venire dignatus est, ut nos qui de terra sumus sublevaret ad coelos
Abbreviated transcription (Latin):
mundi baptirare. cui uocem patris suꝑ
illum audire: cui sp̃s scĩ grãm in eum de¬
scendentis uidere donatum ẽ. Sed non
erat graue. immo leue ac desiderabile erat
talib tormenta ꝓueritate temporali a
ꝑpeti: quȩ ꝑpetius nouerant remuneran¬
da gaudiis. Optabile habebat mortem quȩ
naturȩ necessitate in euitabilis iminebat:
confesso xp̃i nomine cum palma uitȩ ꝑ¬
hennis exciꝑe. Unde bene dicit apłs. Quia
uobis donatum est axp̃o non solum ut
in eum credatis. sed etiam ut ꝓ illo patia¬
mini. Qui ido donũ ẽẽ xp̃i dicit ut ꝓ
illo paciantur electi: quia sicut item di¬
cit: non sunt condigne passiones huius
temporis ad suꝑ uenturam głam quȩ re-¬
uelabitur in nobis. Cum gͦ tam ex imios
regni cȩlestis heredes. tanta in huius exi¬
lio mortalitatis pati uiderimus: quid no
ut tantomagis humiliemur inconspec¬
tu pii conditoris & redemptoris nr̃i. qͣnto
nos patenter animaduertimus eos nec ui-¬

Expanded text:
mundi baptizare, cui vocem Patris super mundi baptizare, cui vocem Patris super illum audire, cui Spiritus sancti gratiam in eum descendentis videre donatum est. Sed non erat grave, imo leve ac desiderabile erat talibus tormenta pro veritate temporalia perpeti, quae perpetuis noverant remuneranda gaudiis. Optabile habebat mortem quae naturae necessitate inevitabilis imminebat, confesso Christi nomine cum palma vitae perennis excipere. Unde bene dicit Apostolus: Quia vobis donatum est a Christo, non solum ut in eo credatis, sed etiam ut pro illo patiamini . Qui ideo donum esse dicit Christi, ut pro illo patiantur electi, quia sicut idem dicit: Non sunt condignae passiones hujus temporis ad superventuram gloriam quae revelabitur in nobis . Cum ergo tam eximios regni coelestis haeredes tanta in hujus exsilio mortalitatis pati viderimus quid nobut tanto magis humiliemur in conspectu pii Conditoris et Redemptoris nostri, quanto nos patenter animadvertimus eos, nec vi
Abbreviated transcription (Latin):
audeat beatum iohannem in actu uel di¬
cto. uel habitu uel uictu peccasse: Cuius
austeritatem indumenti. cuiꝰ par simo¬
niam alimenti. euangłica laudat historia.
cuiꝰ os om̃e qͦo loqͥt᷑. aut ueritati testimo¬
nium reddit. aut eos qui contra dicunt
redarguit: cuius oꝑa iusticiȩ. etiam qui
non amabant. uen̾atiõi habebant. Quis
in eius p̾cordiis peccato poterat ẽẽ locus:
conuersationis intuitu ualuit a uirtutis
uia uel ad modicum deflecti. qui totam
abineunte pueritia uitam solitarius ꝑe¬
git  Et tamen talis ac tantus uir p̃sen¬
tis uitȩ terminum post longam uinculoꝵ
zabat: ab impiis in uincula conicit᷑.
Clauditur obscuritate carceris. qui uenit
testimonium ꝑhibere de lumine: quiq ab
ipsa luce quȩ xp̃c est lucerna ardens & lucẽs
appellari meruit. Quo in natis mulierum
maior nemo est ad petitionem mulierum
tur pissimarum capite plectitur. Et ipse
ꝓprio cruore baptiratur: cui redemptorẽ

Expanded text:
audeat beatum Joannem in actu, vel diaudeat beatum Joannem in actu, vel dicto, vel habitu, vel victu peccasse? cujus austeritatem indumenti, cujus parcimoniam alimenti evangelica laudat historia, cujus omne quod loquitur, aut veritati testimonium reddit, aut eos qui contradicunt redarguit, cujus opera justitiae etiam qui non amabant venerationi habebant? Quis in eis  Al., ejus praecordiis peccato poterat esse locus, conversationis intuitu valuit a virtutis via vel ad modicum deflecti, qui totam ab ineunte pueritia vitam solitarius peregit? Et tamen talis ac tantus vir praesentis vitae terminum post longam vinculoruzabat, ab impiis in vincula conjicitur; clauditur obscuritate carceris, qui venit testimonium perhibere de lumine: quique ab ipsa luce, quae Christus est, lucerna ardens et lucens appellari meruit, quo in natis mulierum major nemo est, ad petitionem mulierum turpissimarum capite plectitur: et ipse proprio cruore baptizatur, cui redemptorem
Abbreviated transcription (Latin):
diuina ꝓuidentia constat actum: ut scib¬
c& ꝑ plura loca deportatis beati martyris
reliquiis plura uirtutum signa fierent:
pluresq ꝑmemoriam doctrinȩ & uitȩ illiꝰ
ad fidem ac dilectionem eiꝰ quem p̾dicabat
confluerent. Inter hȩc sane considerandum
est & attentius memoriȩ commendandum.
quomͦ om̃ps d̾s electos dilectosq famulos
suos quos ad uitam regnũq predestinauit
eternum. in tantum in hac uita prauoꝵ
patitur ꝑsecutione conteri. tot ac tantis pe¬
narum mortiumq generib consumi: qͣtinꝰ
ꝑspectis ꝑfecꝰtoꝵ uiroꝵ passionib minus
de his quȩ nobis forte adu̾sa contigerint
doleamus : ac potius discamus omne gau-¬
dium existimare cum intemptationes ua¬
rias inciderimus memoria retinentes. qͥa
quem diligit dñs castigat. flagellat autẽ
omnem filium quem recipit. Nam & si
pͥncipalis sententia constat. quia in mul¬
tis offendimꝰ om̃s: quis tamen nr̃m dicere

Expanded text:
divina providentia constat actum, ut scildivina providentia constat actum, ut scilicet per plura loca deportatis beati martyris reliquiis plura virtutum signa fierent, pluresque per memoriam doctrinae et vitae illius ad fidem ac dilectionem ejus quem praedicabat, confluerent. Inter haec sane considerandum est, et attentius memoriae commendandum quomodo omnipotens Deus electos dilectosque suos famulos, quos ad vitam regnumque praedestinavit aeternum, in tantum in hac vita pravorum patitur persecutione conteri, tot ac tantis poenarum mortiumque generibus consumi, quatenus perspectis perfectorum virorum passionibus, minus de his quae nobis forte adversa contigerint, doleamus, ac potius discamus omne gaudium existimare, cum in tentationes varias inciderimus: memoria retinentes quia quem diligit Dominus, castigat; flagellat autem omnem filium quem recipit. Nam etsiprincipalis sententia constat: quia in multis offendimus omnes; quis tamen nostrum dic
Abbreviated transcription (Latin):
iũc xp̃c in gła est dĩ patris. Decollato au¬
tem iohanne. & allato capite eiꝰ in disco:
sequitur. & datum est puelle: & tulit ma-¬
tri suȩ. Et accedentes discipuli eius tuler̃t
corpus : & sepelierunt illud. Et hoc ad mino¬
rationem precursoris dñi ꝑtinet: quod
corpus eiꝰ sepulture absq capite datur. Nãq
ut in eccłasticis inuenimus historiis: corpꝰ
eiꝰ in ciuitate samariȩ. quȩ nc̃ sebaste uocat᷑.
caput autem in hierusolimis humatum. ẽ.
Decollatus uero est in castello quodam arã¬
biȩ: quod macherunta nominant. In qͥb
uidelic& historiis hoc quoq repꝑimꝰ. quod
caput eiꝰ sc̃ĩssimum longo post decollatio¬
nẽ tempore ab ipso reuelatũ sit duobꝰ mo¬
nachis orientalib qͥ orõnis grã uenerant
honore frequentatum. At uͦ ossa eiꝰ tem¬
pore ꝓcedente de samaria hierusolimam
tranislata ac mox alexandriam missa.
nc̃ ibidem ineccłia quȩ nominis ipsius
est honore consecrata seruantur. Quod

Expanded text:
in gloria est Dei Patris. Decollato autem Joanne, et allato capite ejus in disco, sequitur: Et datum est puellae, et detulit matri suae. Et accedentes discipuli ejus, tulerunt corpus ejus, et sepelierunt illud. Et hoc ad minorationem praecursoris Domini pertinet, quod corpus ejus sepulturae absque capite datur. Namque ut in ecclesiasticis invenimus historiis , corpus ejus in civitate Samaria, quae nunc Sebaste vocatur, caput autem in Hierosolymis humatum est: decollatus vero est in castello quodam Arabiae quod Macherunta nominant. In quibus videlicet historiis hoc quoque reperimus quod caput ejus sanctissimum, longo post decollationem tempore, ab ipso revelatum sit duobus monachis Orientalibus, qui orationis gratia venerant honore frequentatum. At vero ossa ejus, tempore procedente, de Samaria Hierosolymam translata, ac mox Alexandriam missa, nunc ibidem in ecclesia quae nominis ipsius est honore consecrata, servantur. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
descendit a iudȩa in cȩsaream. ibiq cõmo¬
ratus est. Erat autem iratus tyriis & sydo¬
Et ꝑsuaso quodam blasto qui erat super
cubiculum regis. impetrabant pacem:
quia delebantur regiones eoꝵ ab illo. Sta¬
tuto autem die herodes uestitus ueste re-¬
gia sedit. ꝓtribunali: & concionabatur
ad eos. Popłs autem clamabat d̃i uoces &
non hominis. Confestim sane ꝑcussit eũ
anglis dñi eo qd non dedisset honorem dõ.

Expanded text:
densque a Judaea in Caesaream, ibi commoratus est. Erat autem iratus Tyriis et Sidoet persuaso Blasto, qui erat super cubiculum regis, postulabant pacem, eo quod alerentur regiones eorum ab illo. Statuto autem die, Herodes vestitus veste regia, sedit pro tribunali, et concionabatur ad eos. Populus autem acclamabat: Dei voces, et non hominis. Confestim autem percussit eum angelus Domini, eo quod non dedi
Abbreviated transcription (Latin):
apparuit intellectus. Iudeis: quia dixer̃t.
Quis est iste qui etiam peccata dimittit:
Audet sibi homo hoc usurpare: Quid
contra hereticus: Ego dimitto. ego mun¬
do. ego scifico. Respondeat ille. Non ego
sed xp̃c. Ohomo. qͣndo ego aiudeis putatꝰ
sum homo: dimissionẽ peccatoꝵ fidi dedi.
cum sis homo dicis. ueni mulier ego te
saluã facio: egocũ putarer homo dixi. ua¬
de mulier fides tua te saluã fecit. Respon¬
dent nescientes sicut ait apłs. neq quȩ lo-¬
quunt᷑. neq de quib affirmant: respon-¬
dent & dicunt. Si non dimittunt homi-¬
Nescis quare qre hoc dictum sit: qͦmͦ
dictum sit: Daturus erat dñs homini¬
bus sp̃m sc̃m. Et ab ipso sp̃u scõ fidelib
suis dimitti peccata. non meritis homi¬
num uolebat intelligi dimitti peccata.
Nam qui es homo. nisi eger sanandus:
Uis mͥ esse medicus Mecum quere medicũ.
Nam ut hoc euidenter ostenderet dñs. a
sp̃u scõ quem donauit fidelib suis dimit

Expanded text:
apparuit intellectus. Judaei quid dixerunt? apparuit intellectus. Judaei quid dixerunt? Quis est hic, qui et peccata dimittit? Audet sibi homo hoc usurpare? Quid contra haereticus? Ego dimitto, ego mundo, ego sanctifico. Respondeat illi, non ego, sed Christus: O homo, quando ego a Judaeis putatus sum homo, dimissionem peccatorum fidei dedi. cum sis homo, dicis: Veni, mulier; ego te salvam facio! Ego cum putarer homo, dixi: Vade, mulier; fides tua salvam te fecit. dent, nescientes, sicut ait Apostolus, neque quae loquuntur, neque de quibus affirmant : respondent et dicunt, Si non dimittunt homiNescis quare hoc dictum sit, quomodo dictum sit. Daturus erat Dominus hominibus Spiritum sanctum, et ab ipso Spiritu sancto fidelibus suis dimitti peccata, non meritis hominum volebat intelligi dimitti peccata. Nam quid es homo, nisi aeger sanandus? Vis mihi esse medicus? Mecum quaere medicum. Nam hoc ut evidentius ostenderet Dominus, ab Spiritu sancto quem donavit fidelibus suis, dimit
Abbreviated transcription (Latin):
cum talib non sedere: scilic& ne ꝑ con¬
tunius erat commnemorauimꝰ eos huius
miserrimȩ uanitatis: cum ageret᷑ de eccł̃qͣ.
quia mali in ea non contaminant bonoᷤᷤ.
Respondimꝰ eis. quia nobiscum id̾o sede¬
re noluerunt: & dixerunt se scͥptura di
fuisse commonitos: quia uidelic& scͥp¬
tum est. Non sedi inconcilio uanitatis.
diximus. Si ido nobiscum sedere noluis¬
tis quia scͥptum est. non sedi in concilio ua¬
nitatis: quare nobiscum ingressi estis. cum
consequenter scͥptum est: & cum iniqua geren¬
tib non introibo : Ergo in hoc qđ dicunt
noli me tangere quia mundus sum: simi¬
les sunt illi phariseo qui dñm inuitaue¬
rat. & ꝓꝑterea eum putabat necisse muli-¬
erem: quia eam non phibuerat a contac̾¬
tu pedum suoꝵ. Sed in eo melior pharisȩ¬
us. quia cum putauerat hominẽ xp̃m:
non credebat ab homine posse dimitti
peccata. Melior gͦ iudeis quam hereticis

Expanded text:
cum talibus non sedere, scilicet ne per concum talibus non sedere, scilicet ne per contunius erat, commemoravimus eos hujus miserrimae vanitatis, cum ageretur de Ecclesia, quia mali in ea non contaminant bonos; respondimus eis, quia ideo nobiscum sedere noluerunt, et dixerunt, se Scriptura Dei fuisse commonitos, quia videlicet scriptum est, Non sedi in concilio vanitatis: diximus, Si ideo nobiscum sedere noluistis, quia scriptum est, Non sedi in concilio vanitatis; quare nobiscum ingressi estis, cum consequenter scriptum sit, Et cum iniqua gerentibus non introibo ? Ergo in hoc quod dicunt, Noli me tangere, quia mundus sum, similes sunt illi pharisaeo qui Dominum invitaverat, et propterea putabat eum nescisse mulierem, quia non eam prohibuerat a contactu pedum suorum. Sed in alio melior Pharisaeus, quia cum putaret hominem Christum, non credebat ab homine posse dimitti peccata. Melior ergo Judaeis quam haereticis
Abbreviated transcription (Latin):
qui etiam peccata dimittit: & dñs. qͥs
est iste dicentib non dixit filius dĩ. uer-¬
bum d̃i non hoc dixit: sed in eo quod pu¬
tabant aliquantũ eos manere ꝑmittit:
soluitq questionem motus illoꝵ. Qui eñĩ
uidebat discumbentes: audiebat cogitan¬
tes. Conuersus ad mulierem: fides tua
inquit te saluam fecit. Isti qui dicunt
quis est iste qui etiã peccata dimitut. qui
me putant hominem. hominẽ putent:
fides tua inquit te saluam fecit. Medicꝰ¬
bonus non solum egros p̾sentes sanabat:
sed & futuros etiam p̃uidebat. futuri
erant homines qui dicerent. Ego peccata
dimitto. ego iustifico: ego scĩfico. ego sano
qũȩcumq baptiro. Eoc ipso numero isti
sunt: qui dicunt noli me tangere. Usq ad¬
eo ex ipso numero sunt: ut nuꝑ in colla-¬
tione nr̃a quod etiq̃ in gestis ipsis loqui
poderimꝰ: cum eis a cognitore esset conses¬
sus oblatus ut sederent nobiscum: respõ¬
dendum putarent. Scͥptum est nobis

Expanded text:
qui et peccata dimittit? Et Dominus, Quis qui et peccata dimittit? Et Dominus, Quis est iste, dicentibus, non dixit, Filius Dei, Verbum Dei: non hoc dixit, sed in eo quod putabant aliquantum eos manere permittens, solvit quaestionem motus illorum. Qui enim videbat discumbentes, audiebat cogitantes; conversus ad mulierem, Fides tua, inquit, te salvam fecit. Isti qui dicunt, Quis est iste qui et peccata dimittit? qui me putant hominem, hominem putent. Fides tua te salvam fecit. Cos non solum praesentes sanabat, sed et futuros etiam praevidebat. Futuri erant homines qui dicerent: Ego peccata dimitto, ego justifico, ego sanctifico, ego sano quemcumque baptizo. Ex ipso numero et isti sunt, qui dicunt, Noli me tangere. Usque adeo ex ipso numero sunt, ut nuper in collatione nostra, quod etiam in Gestis ipsis legere potestis, cum eis a Cognitore esset consessus oblatus, ut sederent nobiscum, respondendum putarent, Scriptum est nobis,
Abbreviated transcription (Latin):
qui pariter discumbebant. Nescio quid &¬
illa peccatrix plus in dño uiderat. Nam
quare fecit illa omnia: nisi ut sibi dimit¬
terent᷑ peccata Nouerat gͦ illum posse pec¬
cata dimittere: illi autem nouerant hoĩ¬
nem non posse peccata dimittere. Et cre-¬
dendum est qd om̃s. id est & illi discũbenteᷤᷤ
& illa mulier accedens ad pedes dñi: õs
hi nouerant hominem non posse peccato
dimittere. Cum gͦ om̃s hoc nossent. illa
set mulieri dimittunt᷑ tͥ peccata tua:
continuo illi. Quis est iste qui peccata
dimittit: Quis est iste quẽ iam mulier
peccatͥx cognouit: Tu recumbens quasi
sanus. medicum ignoras: quia maiore
forsitan febre mentem ꝑdidisti. Nam &
freneticus ridet: & plorat᷑ a sanis tamen.
Illud bene nostis: bene tenetis. Tenete:
quia homo non potest peccata dimit-¬
tere. Illa quȩ sibi a xp̃o peccata dimitti
credidit: xp̃m non hominem tantũ
sed & dm̃ credidit. Quis est iste inqͥunt:

Expanded text:
qui pariter discumbebant. Nescio quid qui pariter discumbebant. Nescio quid illa peccatrix plus in Domino viderat. Nam quare fecit illa omnia, nisi ut sibi dimitterentur peccata? Noverat ergo illum posse peccata dimittere: illi autem noverant hominem non posse dimittere. Et credendum est quod omnes, id est, et illi discumbentes, et illa mulier accedens ad pedes Domini, omnes hi noverant hominem non posse peccata dimittere. Cum ergo omnes hoc nossent; illa set mulieri, Dimittuntur tibi peccata tua; continuo illi, Quis est iste qui et peccata dimittit? Quis est iste, quem jam mulier peccatrix cognovit? Tu recumbens quasi sanus, medicum ignoras: quia majore forsitan febre mentem etiam perdidisti. Nam et phreneticus ridens ploratur a sanis. Tamen illud bene nostis, bene tenetis: tenete, quia homo non potest peccata dimittere. Illa quae sibi a Christo dimitti credidit, Christum non hominem tantum, sed et Deum credidit. Quis est iste, inquiunt,
Abbreviated transcription (Latin):
ulter non fuisti in illa uita tua p̾terita.
plena ignominia. non dum illuminatꝰ
non dum bonũ malumq discernens: ñ¬
dũ credens in illum qui te nescientem re-¬
git. Hoc tͥ dicit d̃s tius. Regebam te mͥ:
seruabam te mͥ. ut adulterium non
cõmitteres. suasor defuit: & ut suasor
deeẽt ego feci. Locus & tempus defuit: & ut
hec deessent ego feci. Asfuit suasor: locus de¬
fuit. Non defuit tempꝰ ut consentires: ego
terrui. Agnosce gͦ gr̃am eiꝰ: cui debes & qđ
ñ admisisti. Michi debet iste qͦd factum est
& dimissũ est: mͥ debes & tu qͦdͣ fecisti Nullũ ẽ
enĩ peccatũ qd fecit. homo. qđ ñ possit facere
alt̾ homo: si desit creator a qͦ fact̾us ẽ homo.
Iam nc̃ qͦ potiumꝰ questionẽ ꝓfundam in tan¬
tilla tẽꝑis breuitate soluimꝰ. aut siñ soluimꝰ.
debitoreᷤ ut dixi tenem᷑ Illud potiꝰ breuit udeamꝰ:
de remissione peccatoꝵ. Homo putabat᷑
xp̃e: & ab illo qui inuitauit. & ab eis

Expanded text:
ulter non fuisti in illa tua vita praeterita ulter non fuisti in illa tua vita praeterita plena ignorantia, nondum illuminatus, nondum bonum malumque discernens, nondum credens in illum, qui te nescientem regebat. Hoc tibi dicit Deus tuus: Regebam te mihi, servabam te mihi. Ut adulterium non committeres, suasor defuit: ut suasor deesset, ego feci. Locus et tempus defuit; et ut haec deessent, ego feci. Adfuit suasor, non defuit locus, non defuit tempus: ut non consentires, ego terrui. Agnosce ergo gratiam ejus, cui debes et quod non admisisti. Mihi debet iste quod factum est, et dimissum vidisti: mihi debes et tu quod non fecisti. Nullum est enim peccatum quod fecit homo, quod non possit facere et alter homo, si desit rector a quo factus est homo.ia ut potuimus, quaestionem profundam in tantilla temporis brevitate solvimus; aut si nondum solvimus, debitores, ut dixi, teneamur: illud potius breviter de remissione peccatorum. Homo putabatur Christus, et ab illo qui invitavit, et ab eis
Abbreviated transcription (Latin):
aquam saltem ad pedes: & si non lacri¬
mis non illo obsequio ꝓsecutꝰ est: quomͦ
illa mulier quȩ nouerat quid sanaret᷑
uel a quo sanaret᷑. Opharisee ido parũ
diligis: quia parum tͥ dimitti suspicaris:
Non quia parum dimittit᷑: sed qui a
parũ putas esse quod dimittit᷑. Quid gͦ in¬
quit ille: Et ego qui homicidium non
mittenda non sunt quȩ non cõmisi: Cece
iterum constitue duos: & loquam᷑ ad eos.
uenit unus supplex. peccatoꝵ cooꝑtꝰ spi¬
nis tanꝗͣ ericius. & nimis timidus qͣuasi
lepus: sed petra est refugiũ ermaciis &
leporib. uenit gͦ ad petrã. inuenit refugi¬
um: accepit auxilium. Alius non mul¬
ta cõmisit. Qd ei faciem ut multum di¬
ligat. Quid ꝑsuadebimus: Contra dñi
Sed otu quid dicis te multa commisisse:
quare corrige de. Deo gr̃as qͦd motu & uo¬
ce ur̃a intellexisse uos significastis. Iam
ut uideo soluta est ista questio. Hic mul-¬
ta cõmisit: & multoꝵ debitor factus est:

Expanded text:
saltem aquam ad pedes, et si non lacrysaltem aquam ad pedes, et si non lacrymas: non illo obsequio prosecutus est, quo illa mulier quae noverat quid sanaretur, et a quo sanaretur. O Pharisaee, ideo parum diligis, quia parum tibi dimitti suspicaris: non quia parum dimittitur, sed quia parum putas esse quod dimittitur. Quid ergo, inquit ille? Ego qui homicidium non mittenda sunt, quae non commisi? Ecce iterum constitue duos, et loquamur ad eos. Venit unus supplex peccator, coopertus spinis tanquam hericius, et nimis timidus tanquam lepus. Sed petra est refugium hericiis et leporibus. Venit ergo ad petram, invenit refugium, accipit auxilium. Alius non multa commisit: quid ei faciemus, ut multum diligat? quid persuadebimus? Contra DominSed o tu qui dicis te non multa commisisse; quare? quo regente? Deo gratias, quod motu et voce vestra intellexisse vos significastis. Jam, ut video, soluta quaestio est. Hic multa commisit, et multorum debitor factus est:
Abbreviated transcription (Latin):
diligit cui multa donata sunt: qͦmͦ res¬
pondebo uerbis dñi : Quomͦ non uerum
erit qđ ueritas dixit: cui modicum di¬
mitit᷑ modicum diligit: Ecce ait aliqͥs.¬
Michi modicum dimissum est. non multa
peccaui: & tantum diligo quantum iste
cui multa donata sunt. Tu uerum dicis
an xp̃c : Ad hoc tͥ dimissum ẽ mendaciũ
tuum: ut mendatio dimisso crimen im¬
ponas: Si modicum tͥ dimissum est:.
modicũ diligis. Si enim modicũ dimissũ
dixit. cui modicum dimitcit᷑ modicum
diligit. Illi gͦ plus credo. qui te plus nouit.
Parum tͥ dimissum putas. prorsus parũ
diligis. Quid gͦ in quis facere debui:. Mul¬
ta mala committere. ut multa essent
quȩ posset ille mͥ dimittere: ut ampliꝰ
possem diligere : Angustat nos: sed dñs
qui hec uera ꝓposuit. ab angustiis liberet
lum: qui uel nulla uel pauca reputabat
habere peccata. Non enim dñm inuita¬
ret: nisi aliquantum diligeret. Sed qͣ
parum erat Non osculum dedit. non

Expanded text:
diligit cui multa donata sunt, quomodo resdiligit cui multa donata sunt, quomodo respondebo verbis Domini? quomodo verum erit quod Veritas dixit, Cui modicum dimittitur, modicum diligit? Ecce ait aliqmihi modicum dimissum est, non multa peccavi; et tantum diligo, quantum iste, cui multa dimissa sunt. Tu verum dicis, an Christus? Ad hoc tibi dimissum est mendacium tuum, ut mendacii dimissori crimen imponas? Si modicum tibi dimissum est, modicum diligis. Si enim modicum est tibi dixit, Cui modicum dimittitur, modicum diligit. Illi ergo plus credo, qui te plus novit. Parum tibi dimissum putas, prorsus parum diligis. Quid ergo, inquit, facere debui? Multa mala committere, ut multa essent, quae posset ille mihi dimittere, ut amplius possem diligere? Angustat nos; sed Dominus qui haec vera proposuit, ab angustiis liberet lum, qui vel nulla vel pauca se putabat habere peccata. Non enim Dominum invitaret, nisi aliquantum diligeret. Sed quam parum erat? Non osculum dedit, non
Abbreviated transcription (Latin):
multum: nisi quia debebat multa:
Deniq addidit & adiunxit. Cui autẽ
modicum dimittit᷑: modicũ diligit.
Nonne expedit inquit ut multum mͥ
dimittat᷑ quam minus. unde amplius
diligam dm̃ meum: Nidetis certe pro
as temporis. Ut hoc uidetis & sentitis¬
onis satis non fecero. Interim p̃sentem
recondite sermonem. in futuro tenete
debitorem. Da nunc duos homines:
ut sub exemplis euidentiorib. quod
ꝓposui cogitetis. Unus eoꝵ peccatis
plenus est: diu ĩpiissime uixit: alter eoꝵ
bauca peccauit. Accedunt ambo ad gr̃am:
baptirant᷑ ambo. Intrant debitores: ex eunt
liberi. Plus donatũ est uni: minus alteri.
Interrogo quantum qͥsq diligat. Si inue-¬
nero plus diligere eum. cui plura peccata
dimissa sunt. quã illũ qui minima peccauit:
utilior erat multa iniquitas. ne esset tepida
caritas. Interrogo alium quantum dili¬
gat: inuenio minus. Nam si inuenero
tantum & illũ diligere. quantum & ille

Expanded text:
multum, nisi quia debebat multum? multum, nisi quia debebat multum? Denique addidit et adjunxit, Cui autem modicum dimittitur, modicum diligit. Nonne expedit, inquit, ut multum mihi dimittatur, quam minus, unde amplius diligam Dominum meum? Videtis certe profas temporis, et hoc videtis et sentitisonis satis non fecero, interim praesentem recondite sermonem, in futuro tenete debitorem. Da nunc duos homines, ut sub exemplis evidentioribus quod proposui cogitetis. Unus eorum peccatis plenus est, diu pessime vixit; alter eorum pauca peccavit: accedunt ambo ad gratiam, baptizantur ambo; intrant debitores, exeunt liberi: plus donatum est uni, minus alteri. Interrogo quantum quisque diligat. Si invenero plus diligere eum, cui plura peccata dimissa sunt; utilius multa peccavit, utilior erat multa iniquitas, ne esset tepida charitas. Interrogo alium quantum diligat, invenio minus: nam si invenio tantum et illum diligere, quantum et ille