comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pello. cum. se maximũ fructum cepisse dicerent ex libertate mea:
cumq ea contentio mihi magnum etiam foris fructum tulisset
gaudere se dicebant. mihi et illum inimicũ et eos qui in eadem
causa ẽẽnt nunꝗͣ amicos futuros. Quoꝵ iniqui sermones cum
ad me per homines honestissimos ꝑferent᷑ cumq Pompeius ita
contendisset ut nihil unꝗ magis ut cum erasso redirem in gram
Cesarq per lras maxima se molestia ex illa contentione affectum
ostenderet. hũi non tͣpꝵ solũ rationem eorum. sed etiam nature.
bus in prouinciam ẽ ꝓfectus. Nam cum mihi cõduxisset cenauit
apud me in mei generi Crassipedis hortis. Qͣ obrem eius causam
qd te seribis audisse: magna illius cõmendatione susceptam defẽ¬
di in senatu: sicut mea sides postulabat. Accepisti quib reb
adductus: quamq rem cãmq defenderim. quiq meus in re .p. sit

Expanded text:
pello, cum se maximum fructum cepisse dicerent ex libertate mea mpello, cum se maximum fructum cepisse dicerent ex libertate mea mcumque ea contentio mihi magnum etiam foris fructum tulisset, gaudere se dicebant mihi et illum inimicum et eos, qui in eadem causa essent, numquam amicos futuros. quorum iniqui sermones cum ad me per homines honestissimos perferrentur, cumque Pompeius ita contendisset ut nihil umquam magis, ut cum Crasso redirem in gratiam, Caesarque per litteras maxima se molestia ex illa contentione adfectum ostenderet, habui non temporum solum rationem meorum, sed etiam naturae, bus in provinciam est profectus; nam, cum mihi condixisset, cenavit apud me in mei generi e Crassipedis hortis. quam ob rem eius causam, quod te scribis audisse, magna illius commendatione susceptam defendi in senatu, sicut mea fides postulabat. accepisti, quibus rebus adductus quamque rem causamque defenderim, quique meus in re publica sit
Abbreviated transcription (Latin):
publium darent mihi ip̃i alium publium in quo possem illoru:
animos medioerit᷑ lacessitus. leuiter repungere: neq solum dixi.
s etiam sepe facio deis hominibq approbantib. Habes de Uati¬
nio cognosce de Crasso. Ego cum mihi eum illo magna iam gratia
eet. ꝙ eius omnis grauissimas iniurias cõmunis concordiae c̃a uolũ¬
taria quadam obluuone contriueram. repentinam eius defensionẽ
Gabinii quem ꝓximis suꝑiorib diebus acerrime oppugnasset. ta¬
men si sine ulla mea contumelia suscepisset. tulissem: s cum me
disputantem. non lacessentem. lacessisset: exarsi non solum pñti
credo iracundia nam ea tam uaehemens fortasse non fuisset sed
cum in clusum illud odium multarum eius in me inuriarum:
quod ego fugisse me omne arbitrabar. residuum tam̃ insciente
me fugisset omne repente apparuit. Quo quidem tempore ip̃o
quidam homines et iidem illi quos sepe nutu significationeq ap¬

Expanded text:
Publium, darent mihi ipsi alium Publium, in quo possem illorum Publium, darent mihi ipsi alium Publium, in quo possem illorum animos mediocriter lacessitus leviter repungere; neque solum dixi, sed etiam saepe facio deis hominibusque adprobantibus. habes de Vatinio; cognosce de Crasso. ego, cum mihi cum illo magna iam gratia esset, quod eius omnis gravissimas iniurias communis concordiae causa voluntaria quadam oblivione contrieram, repentinam eius defensionem Gabini, quem proximis superioribus diebus acerrime oppugnasset, tamen, si sine ulla mea contumelia suscepisset, tulissem; sed, cum me disputantem, non lacessentem laesisset, exarsi non solum praesenti, credo, iracundia nam ea tam vehemens fortasse non fuisset, sed, cum inclusum illud odium multarum eius in me iniuriarum, quod ego effudisse me omne arbitrabar, residuum tamen insciente me fuisset, omne repente apparuit. quo quidem tempore ipso quidam homines et eidem illi, quos saepe significo neque ap
Abbreviated transcription (Latin):
to a te: ut id a me neue in hoc reo. neue in aliis requiras. ne tibi e¬
go idem reponam cum ueneris. tametsi possum. uel absenti. recõda¬
re enim quib laudationem ex ultimis t̾ris miseris. nec hoc perti¬
mueris. nam a me ip̃o laudant et laudabunt᷑ iidem. S tam̃
defendendi uatinii fuit etiam ille stimulus. de quo in iudicio cũ
illum defenderem: dixi: me facere quiddam quod in eunucho
parisytus suadet militi. Ubi nominabit Phedriam tu Pamphila
continuo. Si qn illa dicet Phedriam intromittamus cõmessatu.¬
tu samphilam cantatum. ꝓuocemus. Si laudabit haec illius
formam. tu huius contra. deniq par pari referto quod eam
mordeat. Sic petiui a iudicib ut qm̃ quidam nobiles homiẽs
et de me optime meriti nimis amarent inimicum meum:meq:
inspectante sepe eum in senatu modo seuere seducerent. modo
familiaritꝰ atq hilare amplexarent᷑. quoniamq illi hẽrent suum

Expanded text:
to a te, ut id a me neve in hoc reo neve in aliis requiras, ne tibi eto a te, ut id a me neve in hoc reo neve in aliis requiras, ne tibi ego idem reponam, cum veneris. tametsi possum vel absenti: recordare enim, quibus laudationem ex ultimis terris miseris; nec hoc pertimueris, nam a me ipso laudantur et laudabuntur idem. sed tamen defendendi Vatini fuit etiam ille stimulus, de quo in iudicio, quom illum defenderem, dixi me facere quiddam, quod in Eunucho parasitus suaderet militi: Ubi nóminabit Phaédriam, tu Pámphilam contínuo; si quando ílla dicet "Phaédriam intrómittamus cómissatum," Pámphilam cantátum provocémus; si laudábit haec illíus formam, tu húius contra dénique par pró pari reférto, quod eam mórdeat. sic petivi a iudicibus, ut, quoniam quidam nobiles homines et de me optime meriti nimis amarent inimicum meum meque inspectante saepe eum in senatu modo severe seducerent, modo familiariter atque hilare amplexarentur, quoniamque illi haberent suum
Abbreviated transcription (Latin):
cuiuis hono recta defendere. Huc accessit cõmemoranda quae:¬
dam et diuina Cesaris in me frẽmq: meum liberalitas. qui
licitate tantisq uictoriis etiam si in nos non is eet qui est. tam̃¬
memorandus uideret᷑. Sic enim te existimare uelim cum a uo¬
bis meae salutis auetorib discesserim neminem ee cuius officiis
me tam ẽẽ deuinetum non solum confitear. sed etiam gaudeam
Quod q̃m tibi exposui facilia sunt ea quae a me de Uatinio. et
Crasso requiris.  Nam de Appio quod seribis sicuti de Cesare te
non rep̃hendere. gaudeo tibi consilium probari meum.De ua¬
tinio aut̃ pͥmum reditus intercesserat in gr̃am per fompeiũ statĩ
ut ille praetor ẽ factus. cum quidem ego eius petitionem grauissi¬
mis in senatu sententiis oppugnassem. neq tam illius ledendicĩ
ꝗͣ defendendi atq ornandi catonis. postaũt Caesaris. ut illum
defenderem mira contento ẽ consecuta. Cur aut̃ Laudarim pe¬

Expanded text:
cuivis bono recta defendere. huc accessit commemoranda quaecuivis bono recta defendere. huc accessit commemoranda quaedam et divina Caesaris in me fratremque meum liberalitas; qui  nunc in tanta felicitate tantisque victoriis, etiam si in nos non is esset, qui est, tamen ornandus videretur. sic enim te existimare velim, cum a vobis meae salutis auctoribus discesserim, neminem esse, cuius officiis me tam esse devinctum non solum confitear, sed etiam gaudeam. quod quoniam tibi exposui, facilia sunt ea, quae a me de Vatinio et de Crasso requiris. nam de Appio quod scribis sicuti de Caesare te non reprehendere, gaudeo tibi consilium probari meum. de Vatinio autem primum reditus intercesserat in gratiam per Pompeium, statim ut ille praetor est factus, cum quidem ego eius petitionem gravissimis in senatu sententiis oppugnassem, neque tam illius laedendi causa quam defendendi atque ornandi Catonis; post autem Caesaris, ut illum defenderem, mira contentio est consecuta. cur autem laudarim, pe
Abbreviated transcription (Latin):
dus fuerat derelietus. Idq non solum fronte atq uultu quib
simulatio facillime sustinet᷑ declarant ii qui tum nr̃o illo statu
optimates nominabant᷑. sed etiam sensu saepe iam tabellaq docu¬
runt. Itaq tota iam sapientũ ciuium qualem me et eẽ et numera¬
ri uolo et sententia et uoluntas mutata eẽ debet. Id enim iub
udem ille Plato quem ego u. ehementꝰ auctorem sequor: tantũ
contendere in re .p. quantum probare tiuis eiuib possis. Uim
neq parenti neq patriae afferri oportere. Atq hanc quidẽ
ille causam sibi ait non attingendae rei .p. fuisseꝙ cum offẽ
cumq eum nec psuadendo nec cogendo regi posse uidisset
cum psuaderi posse diffideret: cogi fas eẽ non arbitraretur:
Alea ratio fuit alia q neq desipiente ppło nec integra re ad
consulendum capesserem ne rem.p. implicatus tenerem: sed tñ¬
laetatus sum q mihi liceret in eadem causa. et mihi utilia. et

Expanded text:
dus fuerat, derelictus; idque non solum fronte atque vultu, quibus dus fuerat, derelictus; idque non solum fronte atque vultu, quibus simulatio facillime sustinetur, declarant ii, qui tum nostro illo statu optimates nominabantur, sed etiam sensu saepe iam tabellaque docuerunt. itaque tota iam sapientium civium, qualem me et esse et numerari volo, et sententia et voluntas mutata esse debet. id enim iubet idem ille Plato, quem ego vehementer auctorem sequor, tantam contendere in re publica, quantum probare tuis civibus possis; vim neque parenti nec patriae adferre oportere. atque hanc quidem ille causam sibi ait non attingendae rei publicae fuisse, quod,cumque eum nec persuadendo nec cogendo regi posse vidisset, cum persuaderi posse diffideret, cogi fas esse non arbitraretur. mea ratio fuit alia, quod neque desipiente populo nec integra re mihi ad consulendum, capesseremne rem publicam, implicatus tenebar, sed laetatus tamen sum, quod mihi liceret in eadem causa et mihi utilia et
Abbreviated transcription (Latin):
isse me uno ciui carere: Cumq Metellum unius tribuni ple¬
bis rogatio: me uniu̾sa res.p. duce senatu. comitãte Italia pro
ctis ordinib hominib incumbentib omnib deniq suis ui¬
ribus recupauiss Neq uero ego mihi postea quioꝗͣ assumpsi
neq hodie assũmo. quod quenꝗͣ maliuolentissimu ure pos¬
sit offendere: tantum enitor ut neq amicis neq etiam alieĩ¬
oribus. opera consilio labore desim. Hic mee uite cursus of¬
fendit eos fortasse. qui splendorem et spẽm huius uite intuẽ¬
tur. solicitudinem aũt et laborem pspicere non possunt. Illud uͦ
non obscure querunt᷑ in meis sententiis. quib ornem Caesarem qi
ꝓposui: tum hoc non in postremis de quo coeꝑam exponere:
Non offendes eorum bonoꝵ sensum. lentule quem reliquisti: q
confirmatꝰ consulatu nr̃o. nonnunꝗ postea interruptꝰ affuctus
ante te consulem recreatus abste: totus est nunc ab iis quib tuẽ¬

Expanded text:
isse me uno civi carere, cumque Metellum unius tr. plisse me uno civi carere, cumque Metellum unius tr. pl. rogatio, me universa res publica duce senatu, comitante Italia, promctis ordinibus hominibus incumbentibus, omnibus denique suis viribus reciperavisset. neque vero ego mihi postea quicquam adsumpsi neque hodie adsumo, quod quemquam malevolentissimum iure possit offendere; tantum enitor, ut neque amicis neque etiam alienioribus opera, consilio, labore desim. hic meae vitae cursus offendit eos fortasse, qui splendorem et speciem huius vitae intuentur, sollicitudinem autem et laborem perspicere non possunt; illud vero non obscure queruntur, in meis sententiis, quibus ornem Caesarem, quproposui, tum hoc non in postremis, de quo coeperam exponere. non offendes eundem bonorum sensum, Lentule, quem reliquisti, qui confirmatus consulatu nostro, non numquam postea interruptus, adflictus ante te consulem, recreatus abs te totus est nunc ab iis, a quibus tuen
Abbreviated transcription (Latin):
homines in capite meo solum elaborarunt: reliquum corpus im¬
ꝑfectum ac rude reliquerunt. In quo ego spem fefelli non mo¬
do inuidoꝵ. sed etiam inimicoꝵ meorum: qui de uno acerri¬
mo et fortissimo uiro. meoq iudicio omniũ magnitudine
animi et constantia p̃stantissimo. O. Metello. L. filio quõ¬
dam falsam opinionem acceperunt: quem post reditum di¬
ctitant fracto animo et demisso fuisse: Est uero probandũ
qui et suma uoluntate cesserit et egregia animi alacritate ab¬
suerit. neq sane redire curaret: eum ob id ip̃m fractum fuisse
in quo cum omnis homines: tum Marcum illum scaurum sin¬
gularem uirum constantia et grauitate suꝑasset. S quod de il¬
lo accepant. aut etiam suspicabant᷑ de me idem cogitabant ab¬
iectiore animo me futurum: cum res.p. maiorem etiam mihi
animum ꝗͣ unꝗͣ hũissem daret. quae declarasset sese non potu¬

Expanded text:
homines in capite meo solum elaborarunt, reliquum corpus imhomines in capite meo solum elaborarunt, reliquum corpus imperfectum ac rude reliquerunt. in quo ego spem fefelli non modo invidorum, sed etiam inimicorum meorum, qui de uno acerrimo et fortissimo viro meoque iudicio omnium magnitudine animi et constantia praestantissimo, Q. Metello L. f., quondam falsam opinionem acceperunt, quem post reditum dictitant fracto animo et demisso fuisse est vero probandum, qui et summa voluntate cesserit et egregia animi alacritate afuerit neque sane redire curarit, eum ob id ipsum fractum fuisse, in quo cum omnis homines tum M. illum Scaurum, singularem virum, constantia et gravitate superasset !—sed, quod de illo acceperant aut etiam suspicabantur, de me idem cogitabant, abiectiore animo me futurum, cum res publica maiorem etiam mihi animum quam umquam habuissem, daret, cum declarasset se non potu
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ potusset. S attende quaeso quae sint consecuta. frimum illa
furta muliebrium religionum. qui non pluris fecerat bonam deã
ꝗͣ tris sorores impunitatẽ scelerum sent̃iis assecutus qui cum tribu¬
nus plebis poenas a seditioso ciue per bonos uiros. iniudicio perse¬
qui uellet. exemplum p̃clarissimũ in posterum uindicand&e sedi¬
tionis de re.p. sustulerint. Idemq postea non meũ monumẽtu
non enim illae manubiae meae s opis locatio mea fuerat monu¬
mentũ uero senatus hostili nomine et eruentis inustum luteris
ẽẽ passi sunt. qui me homines. ꝙ saluum ẽe uoluerunt ẽ mihi
gratissimum. s uellem non solum salutis meae: quẽ admõm me¬
dici. s ut alipte etiam uirium et coloris rõnem hẽre uoluissent:
Nunc ut Apelles Ueneris caput. et sũma pectoris. politissuna ar¬
te ꝑfecit reliquam ꝑtem corporis inchoatam reliquit: sic quida

Expanded text:
esse potuisset. sed attende, quaeso, quae sint consecuta. primum illa esse potuisset. sed attende, quaeso, quae sint consecuta. primum illa furia muliebrium religionum, qui non pluris fecerat bonam deam quam tris sorores, impunitatem est illorum sententiis adsecutus, qui, cum tr. pl. poenas a seditioso civi per bonos viros iudicio persequi vellet, exemplum praeclarissimum in posterum vindicandae seditionis de re publica sustulerunt, idemque postea non meum monumentum non enim illae manubiae meae, sed operis locatio mea fuerat, monumentum vero senatus hostili nomine et cruentis inustum litteris esse passi sunt. qui me homines quod salvum esse voluerunt, est mihi gratissimum; sed vellem non solum salutis meae quem ad modum medici, sed ut aliptae etiam virium et coloris rationem habere voluissent. nunc, ut Apelles Veneris caput et summa pectoris politissima arte perfecit, reliquam partem corporis incohatam reliquit, sic quidam
Abbreviated transcription (Latin):
erim quanta uis ẽẽ potuisset in consensu bonoꝵ. si ii pro me stã¬
te pugnã non reliquissent: cum afflictum excitare potuissent.
Quoꝵ quidem animũ tu non ꝑspexisti solum cum de me ages:
s etiam confirmasti atq tenuisti. Qua in cã non mõ non nega¬
bo sed etiam semꝑ et meminero et p̃dicabo libentꝰ. usus es ꝗb
dam nobilissimis hominib fortiorib in me restituendo ꝗͣ fu¬
erant iidem in tenendo. Qua in sententia. si constare uoluissẽt
suam auctoritatem simul cum salute mea recupassent. Reerea¬
tis enim bonis uiris consulatu tuo et constantissimis atq optis
actionib tuis excitatis. gneo Pompeio p̃sertim ad causam adiun¬
cto cum etiam Caesar reb maximis gestis singularib ornatus
et nouis honorib ac iudiciis senatus ad auctoritatem eius ordi¬
nis adiungeret᷑ nulli improbo ciui locus adrem.p. uiolandam

Expanded text:
erim, quanta vis esse potuisset in consensu bonorum, si iis pro me stanerim, quanta vis esse potuisset in consensu bonorum, si iis pro me stante pugnare licuisset, cum adflictum excitare potuissent; quorum quidem animum tu non perspexisti solum, cum de me ageres, sed etiam confirmasti atque tenuisti. qua in causa non modo non negabo, sed etiam semper et meminero et praedicabo libenter usus es quibus dam nobilissimis hominibus fortioribus in me restituendo, quam fuerant idem in tenendo. qua in sententia si constare voluissent, suam auctoritatem simul cum salute mea reciperassent. recreatis enim bonis viris consulatu tuo et constantissimis atque optimis actionibus tuis excitatis, Cn. Pompeio praesertim ad causam adiuncto, cum etiam Caesar rebus maximis gestis singularibus ornatus et novis honoribus ac iudiciis senatus ad auctoritatem eius ordinis adiungeretur, nulli improbo civi locus ad rem publicam violandam
Abbreviated transcription (Latin):
impio obtineres neq res.p. consules hẽret. sed mercatores prouinci¬
arum. et seditionum. seruos ac ministros. iecit quidam casus caput
meum quasi certaminis cã in mediam contentionem dissensio¬
nemq ciuilem. quo in disermine cum mirifica senatus. incre¬
dibilis italiae totius. singularis omnium bonoꝵ consensio in me
tuendo extitiss. non dicam quid acciderit multoꝵ ẽ enim et
uaria culpa tantum dieam breui non mibi exercitum. s duces
defuisse: In quo ut iam sit in iis culpa qui me non defenderũt
non minor ẽ in iis qui reliquerunt: et si accusandi sunt si qui per¬
timuerunt. magis etiam rep̃hendendi sunt: si qui se time̾ simu¬
larunt. Illud quidem certe nr̃m consilium. iure laudandum.
est: qui meos cues et a me conseruatos. et me seruare eupientis¬
spoliatos ducib serius armatis obici noluerim. declarariq malu¬

Expanded text:
imperio obtineres neque res publica consules haberet, sed mercatores provinciimperio obtineres neque res publica consules haberet, sed mercatores provinciarum et seditionum servos ac ministros, iecit quidam casus caput meum quasi certaminis causa in mediam contentionem dissensionemque civilem. quo in discrimine cum mirificus senatus, incredibilis Italiae totius, singularis omnium bonorum consensus in me tuendo exstitisset, non dicam, quid acciderit multorum est enim et varia culpa, tantum dicam brevi, non mihi exercitum sed duces defuisse. in quo ut iam sit in iis culpa, qui me non defenderunt, non minor est in iis, qui reliquerunt, et, si accusandi sunt, si qui pertimuerunt, magis etiam reprehendendi, si qui se timere simularunt. illud quidem certe nostrum consilium iure laudandum est, qui meos civis et a me conservatos et me servare cupientisspoliatos ducibus ervis armatis obici noluerim declararique malu
Abbreviated transcription (Latin):
specta nobis et cognita. Sxhement̾ etiam res ip̃a publica me mouit.
quae mihi uidebat contentionem. p̃sertim maximis reb a Cesare gestis
cum illis uiris nolle fieri: et ne fieret uaehement recusare. Grauissiẽ
aũt me in hanc m̃tem impulit et Pompeii fides quam de me Cesa¬
ri dederat et fratris mei. quam fompeio. Erant p̃terea haec anĩad¬
uertenda in ciuitate quae sunt apud Platonem nr̃m scripta diui¬
nitus quales in re.p. pͥncipes eent. tales reliquos solere ee ciues. Te¬
nebam memoria nobis consulib ea fundamenta iacta ex lcł̃ ianuar
confirmandi senatus: ut neminẽ mirari oporteret nonis decembrib
tantum uel animi fuisse in illo ordine uel auctoritatis. Iđq memĩe¬
ram nobis priuatis usq ad Caesarem et Bibulum consules.cum sen¬
tentie nr̃e magnum in senatu pondus hẽrent: unum fere sensũ
fusse bonoꝵ omnium. fostea cum tu hispaniam citeriorem. cũ

Expanded text:
specta nobis et cognita. vehementer etiam res ipsa publica me movit, specta nobis et cognita. vehementer etiam res ipsa publica me movit, quae mihi videbatur contentionem, praesertim maximis rebus a Caesare gestis, cum illis viris nolle fieri et, ne fieret, vehementer recusare. gravissime autem me in hac mente impulit et Pompei fides, quam de me Caesari dederat, et fratris mei, quam Pompeio. erant praeterea haec animadvertenda in civitate, quae sunt apud Platonem nostrum scripta divinitus, quales in re publica principes essent, talis reliquos solere esse civis. tenebam memoria nobis consulibus ea fundamenta iacta iam ex K. Ianuariis confirmandi senatus, ut neminem mireari oporteret Nonis Decembri tantum vel animi fuisse in illo ordine vel auctoritatis, idemque memineram nobis privatis usque ad Caesarem et Bibulum consules, cum sententiae nostrae magnum in senatu pondus haberent, unum fere e sensum fuisse bonorum omnium. postea, cum tu Hispaniam citeriorem cum
Abbreviated transcription (Latin):
tissimguim ad eorum eãm me adiungerem ne si summa quidem
eorum in me merita constarẽt. Cum aut̃ in re. p. gneus fompeius
p̃stamissimis q rebus gestis eẽt consecutus. cuiusq ego dignitatis ab
adolescentia fautor in pretura aut̃ et in consulatu adiutor etiam ex¬
titissem. quaq: idem auctoritate et sententia per se: consiliis et stu¬
diis tecum me adiuuisset meumq inmicum. unum in ciuitate hẽ¬
oret inimicũ: non putaui famam in cõstantiae mihi ꝑtimescendam si
quibusdam in sententiis paulum me ĩmutassem meamq uoluntatẽ
ad sumi uiri deq me optime meriti dignitatem aggregassem. in
baci sententia cõplectendus erat mihi Casar ut uides in cõuincta
et causa et elignitate: Hic multum ualuit. tum uetus amicicia.
quam non ignoras mihi et O fratri cum Caesare fuisse: tum hu¬
manitas eius ac liberalitas. breui tempore et luteris et officiis per¬

Expanded text:
tissimi viri, ad eorum causam me adiungerem, ne si summa quidem tissimi viri, ad eorum causam me adiungerem, ne si summa quidem eorum in me merita constarent. Cum autem in re publica Cn. Pompeipraestantissimisque rebus gestis esset consecutus, cuiusque ego dignitatis ab adulescentia fautor, in praetura autem et in consulatu adiutor etiam exstitissem, cumque idem auctoritate et sententia per se, consiliis et studiis tecum me adiuvisset meumque inimicum unum in civitate haberet inimicum, non putavi famam inconstantiae mihi pertimescendam, si quibusdam in sententiis paulum me inmutassem meamque voluntatem ad summi viri de meque optime meriti dignitatem adgregassem. in hac sententia complectendus erat mihi Caesar, ut vides, in coniuncta et causa et dignitate. hic multum valuit cum vetus amicitia, quam tu non ignoras mihi et Quinto fratri cum Caesare fuisse, tum humanitas eius ac liberalitas brevi tempore et litteris et officiis per
Abbreviated transcription (Latin):
sent me tamen non satisfacere Pompeio Caesaremq inimicissi¬
mum mihi futurum gaudere seaiebant. Erit hoc mihi dolen¬
dum. sed multo illud magis. ꝙ inimicũ meum meum aut̃: ĩ mo
uero legum. iudicioꝵ. ocii. patriae. bonorum omnium sic ample¬
xabantur. sic in manib hẽbant sic fouebant. sic me pñte osculabã¬
tur. non illi quidem ut mihi stomachum facerent quem ego fun¬
ditus ꝑdidi: sed certe ut facere se arbitrarent. Hic ego quantum hu¬
mano consilio efficere potui circunspectis meis rebus omnib rationi¬
busq subductis. sũmam feci cogitationũ mearum omniũ: quam ti¬
bi si potero breuit̾ exponam. Ego si ab improbis et ꝑditis ciui¬
bus rem .p. teneri uiderem. sicut et meis temporib scimus. et nõ
nullis aliis accidisse non mõ p̃miis quae apud me minimũ ualet̃.
s ne ꝑiculis quidem compulsus ullis. quib tam̃ mouent̾ etiam for¬

Expanded text:
sent, me tamen non satis facere Pompeio Caesaremque inimicissisent, me tamen non satis facere Pompeio Caesaremque inimicissimum mihi futurum gaudere se aiebant. erat hoc mihi dolendum, sed multo illud magis, quod inimicum meum meum autem? immo vero legum, iudiciorum, oti, patriae, bonorum omnium sic amplexabantur, sic in manibus habebant, sic fovebant, sic me praesente osculabantur, non illi quidem ut mihi stomachum facerent, quem ego funditus perdidi, sed certe ut facere se arbitrarentur. hic ego, quantum humano consilio efficere potui, circumspectis rebus meis omnibus rationibusque subductis summam feci cogitationum mearum omnium; quam tibi, si potero, breviter exponam. ego si ab improbis et perditis civibus rem publicam teneri viderem, sicut et Cinneis temporibus scimus et non nullis aliis accidisse, non modo praemiis, quae apud me minimum valent, sed ne periculis quidem compulsus ullis, quibus tamen moventur etiam for
Abbreviated transcription (Latin):
te Caesaris egisse. ip̃m meum frẽm testatus ẽ. euius causam dignita¬
temq mihi ut cõmendaret rogauit: ut eam non oppugnarem
si nollem aut non possem tueri. Haec cumiad me frater ꝑtuliss
et cum tam̃ fompeius ad me cum mandatis lubuilium misisset.
ut integrum mihi de causa campana ad suumireditum̃ reserũa¬
rem, collegi ip̃e me: et cum ĩp̃a quasi re: p collocutus sum: ut
mihi tam multa pro se perpesso. atq ꝑfuncto concederet: ut of¬
ficium meum. memorẽq in benemeritos animum fidemq fra¬
tris mei p̃starem: eumq quem honum eiuem semꝑ̃ huisset bo¬
num uirum ee̾ pateretur. In illis aut̃ meis actiõnib sententi¬
isq omnib que fompeium uidebant᷑ offendere: certorum ho¬
minum. quos um debes suspicari sermones referebant᷑ adme:
qui eum illa sentirent in re.p. quae ego agebam. semperq sensis¬

Expanded text:
te Caesaris egisse ipsum meum fratrem testatus est. cuius causam dignitate Caesaris egisse ipsum meum fratrem testatus est. cuius causam dignitatemque mihi ut commendaret, rogavit ut eam ne oppugnarem, si nollem aut non possem tueri. haec cum ad me frater pertulisset et cum tamen Pompeius ad me cum mandatis Vibullium misisset, ut integrum mihi de causa Campana ad suum reditum reservarem, conlegi ipse me et cum ipsa quasi re publica conlocutus sum, ut mihi tam multa pro se perpesso atque perfuncto concederet, ut officium meum memoremque in bene meritos animum fidemque fratris mei praestarem, eumque, quem bonum civem semper habuisset, bonum virum esse pateretur. in illis autem meis actionibus sententiisque omnibus, quae Pompeium videbantur offendere, certorum hominum, quos iam debes suspicari, sermones referebantur ad me, qui cum illa sentirent in re publica, quae ego agebam, semperque sensis
Abbreviated transcription (Latin):
consulto in meam sentiam facto. Pompeius cum mihi nihil osten¬
disset se eẽ offensum in Sardiniam et in Africam profectus ẽ: eoq
itnere Lucam ad Cesarem uenit. ibi multa de mea sententia
questus ẽ Caesar: quippe qui etiam Rauenae Crassum ante uidiss.
ab eoq in me eẽt incensus. Sane moleste Pompeium id ferre cõ¬
stabat. Quod ego cum audissem ex aliis maxime ex meo fratre eo¬
gnoui: quem cum in Sardinia Pompeius paucis post diebus. ꝗͣ lu¬
ca discesserat: conuenisset: te inquit ip̃m cupio: nihil opportumꝰ
potuit accidere: nisi cum Marco fratre diligent egeris dependen¬
dum tibi est quod mihi pro illo spopondisti. Quid multa: q̃¬
stus ẽ grauiter. sua merita c̃õmemorauit. quid egisset sepissime
de actis Caesaris cum ip̃o meo fratre: quidq sibi is de me recepiss
in memoriam redegit: seq quae de mea salute egisset. uolunta¬

Expanded text:
consulto in meam sententiam facto Pompeius cum mihi nihil ostenconsulto in meam sententiam facto Pompeius cum mihi nihil ostendisset se esse offensum, in Sardiniam et in Africam profectus est eoque itinere Lucam ad Caesarem venit. ibi multa de mea sententia questus est Caesar, quippe qui etiam Ravennae Crassum ante vidisset ab eoque in me esset incensus. sane moleste Pompeium id ferre constabat; quod ego cum audissem ex aliis, maxime ex meo fratre cognovi. quem cum in Sardinia Pompeius paucis post diebus quam Luca discesserat convenisset, 'te,' inquit, 'ipsum cupio; nihil opportunius potuit accidere. Nisi cum Marco fratre diligenter egeris, dependendum tibi est, quod mihi pro illo spopondisti.' quid multa? questus est graviter; sua merita commemoravit quid egisset saepissime de actis Caesaris cum ipso meo fratre quidque sibi is de me recepisset, in memoriam redegit seque, quae de mea salute egisset, volunta
Abbreviated transcription (Latin):
cum ẽẽ cepisse: dixi me eam bibuli fortunam. quam ille affli¬
ctam putaret. omniũ triumphis uictorusq añferre: dixiq eođ
teste alio loco eosdem eẽ. qui Bibulum exire domo prohibuissẽt.
et qui me coegissent. tota uero interrogatio mea nihil hũit ni¬
si rep̃hensionem illius tribunatꝰ in quo omnia dieta. sunt liber¬
tate animoq maximo. de ui de auspiciis de donatione regnoꝵ.
Neq uero hac in cã mõ sed constant̾ sepe in Senatu. quin etiam
Marcello et Philippo consulib. nonis aprilibus mihi ẽ Senatus as¬
sensus ut de agro campano frequenti senatu idibus maiis referret᷑.
Num potui magis in arcem illius cause inuadere: aut magis obli¬
uisei tempoꝵ meorum. meminisse actionum: Hac a me sentia
dicta magnus animoꝵ motus ẽ factus. cum eoꝵ quorum opor¬
tuit. tum illorum etiam. quoꝵ nunꝙͣ putaram. Nam hoc sẽatꝰ

Expanded text:
cum esse coepisse, dixi me M. Bibuli fortunam, quam ille adflicum esse coepisse, dixi me M. Bibuli fortunam, quam ille adflictam putaret, omnium triumphis victoriisque anteferre, dixique eodem teste alio loco eosdem esse, qui Bibulum exire domo prohibuissent et qui me coegissent; tota vero interrogatio mea nihil habuit nisi reprehensionem illius tribunatus. in quo omnia dicta sunt libertate animoque maximo de vi, de auspiciis, de donatione regnorum, neque vero hac in causa modo, sed constanter saepe in senatu. quin etiam Marcellino et Philippo consulibus Nonis Aprilibus mihi est senatus adsensus, ut de agro Campano frequenti senatu Idibus Maiis referretur. num potui magis in arcem illius causae invadere aut magis oblivisci temporum meorum, meminisse actionum? hac a me sententia dicta magnus animorum motus est factus cum eorum, quorum oportuit, tum illorum etiam, quorum numquam putaram. nam hoc senatus
Abbreviated transcription (Latin):
neq de u nefaria: qua cum fratre ẽram domo expulsus. neq her¬
cule in his ip̃is rebus que quanqͣ erant mihi pp rei familiaris na¬
ufragia necessarie: tamen a me minimi putabant᷑ in meis dam¬
nis ex auctoritare senatus sarciendis eam uoluntatem quam ex¬
pectarem p̃stiterunt. Quae cum uiderem neq enim erant ob¬
scura non tamen tam acerba mihi haec accidebant: ꝗͣ erant illa
grata quae feceram. Itaq quanꝗͣ et Pompeio plurimum te ꝗ¬
dem ip̃o p̃dicatore ac teste debebam: et eum non solum benefi¬
cio: sed amore etiam et perpetuo quodam iudicio meo dilige¬
bam. tamen non reputans quid ille uellet in omnib meis sen¬
tentiis de re.p. pristinis pmanebam. Ego sedẽte: en. põpeio.cu
ut laudaret Pompeiũ Sextus introiss in urbem dixiss:q testiᷤ
Uatinius me fortuna et felicitate. C. Caesaris ꝯmotum illi ami¬

Expanded text:
neque de vi nefaria, qua cum fratre eram domo expulsus, neque herneque de vi nefaria, qua cum fratre eram domo expulsus, neque hercule in iis ipsis rebus, quae quamquam erant mihi propter rei familiaris naufragia necessariae, tamen a me minimi putabantur, in meis damnis ex auctoritate senatus sarciendis eam voluntatem, quam exspectaram, praestiterunt. quae cum viderem neque erant obscura, non tamen tam acerba mihi haec accidebant, quam erant illa grata, quae fecerant. itaque, quamquam et Pompeio plurimum te quidem ipso praedicatore ac teste debebam et eum non solum beneficio, sed amore etiam et perpetuo quodam iudicio meo diligebam, tamen non reputans, quid ille vellet, in omnibus meis sententiis de re publica pristinis permanebam. ego sedente Cn. Pompeio, cum, ut laudaret P. Sestium, introisset in urbem dixissetque testis Vatinius me fortuna et felicitate C. Caesaris commotum illi ami
Abbreviated transcription (Latin):
defenderim et laudarim Quod tibi uit planius exponam altus
paulo rationem consiliorum meoꝵ repetam necẽe ẽ. go me lẽ¬
tule initio rerum atq actionum iuarum non solum meis. sed
etiam rei .p. restitutum putabam: et quoniam tibt incredibilem
quendam amorem. et omnia in te ip̃m sũma ac singularia studia
deberem. rei p. quae te in me restituendo multum aduiuisset.¬
eum certe me anuũ merito ip̃ius debere arbitrabar. quem antea
tantum mõ cõmini officio ciuiũ. non aliquo erga me singulari
beneficio debitum praestitissem. Hac me mente fuisse: et senatꝰ
ex me te consule audiuit: et tu in nr̃is sermonib collocutioni¬
busq ip̃e udisti. et si im pͥmis temporib illis multis reb meus
offendebat᷑ animus. cum te agente de reliqua nr̃a dignitate aut
occulta nonnulloꝵ odia. aut obscura in me studia cernebam:
Nam neq de monum̃tis meis ab iis aduitus es. a quib debuisti.

Expanded text:
defenderim et laudarim. quod tibi ut planius exponam, altius defenderim et laudarim. quod tibi ut planius exponam, altius paulo rationem consiliorum meorum repetam necesse est. ego me, Lentule, initio rerum atque actionum tuarum non solum meis sed etiam rei publicae restitutum putabam et, quoniam tibi incredibilem quendam amorem et omnia in te ipsum summa ac singularia studia deberem, rei peum certe me animum merito ipsius debere arbitrabar, quem antea tantum modo communi officio civium, non aliquo erga me singulari beneficio debitum praestitissem. hac me mente fuisse et senatus ex me te consule audivit et tu in nostris sermonibus conlocutionibusque ipse vidisti. etsi iam primis temporibus illis multis rebus meus offendebatur animus, cum te agente de reliqua nostra dignitate aut occulta non nullorum odia aut obscura in me studia cernebam; nam neque de monimentis meis ab iis adiutus es, a quibus debuisti,
Abbreviated transcription (Latin):
micos eẽ intelligis pꝑp tuam propugnationem. salutis mee. pͥtim in¬
uidere pꝑ illius actionis amplitudinem et gloriam mirificum me
tibi comitem p̾buissem. quanꝗͣ ille pennis inimicus amicorum su¬
orum qui tuis maximis beneficiis ornatus in te potissimũ fractam
illam et debilitatam ium suam contulit: nr̃am uicem ultus ẽ ipse
sese. Est enim ea conatus quib patefactis. nullam sibi in posteꝵ
non mõ dignitatis. sed ne libertatis quidem partem reliquit. Te
autem et si mallem in meis rebus exꝑtum ꝗͣ etiam in tuis. tamen ĩ
molestia gaudeo eam sidem cognoscere hominũ non ita magna
mercede ꝗͣ ego maximo dolore cognoram. de qua ratione tota
iam uidet᷑ mihi exponendi tempus dari: ut tibi rescribam ad
cum Cesare et cum. Apio eẽ in gratia. teq id non rep̃hendere
ascribiss. atinium̃ aut̃ scire te uelle ondis. quib rebus adluctꝰ

Expanded text:
micos esse intellegis propter tuam propugnationem salutis meae, partim inmicos esse intellegis propter tuam propugnationem salutis meae, partim invidere propter illius actionis amplitudinem et gloriam, mirificum me tibi comitem praebuissem; quam quam ille perennis inimicus amicorum suorum, qui tuis maximis beneficiis ornatus in te potissimum fractam illam et debilitatam vim suam contulit, nostram vicem ultus est ipse sese. ea est enim conatus, quibus patefactis nullam sibi in posterum non modo dignitatis sed ne libertatis quidem partem reliquit. te autem etsi mallem in meis rebus expertum quam etiam in tuis, tamen in molestia gaudeo eam fidem cognosse hominum non ita magna mercede quam ego maximo dolore cognoram. de qua ratione tota iam videtur mihi exponendi tempus dari, ut tibi rescribam ad cum Caesare et cum Appio esse in gratia teque id non reprehendere adscribis; Vatinium autem scire te velle ostendis quibus rebus adductus
Abbreviated transcription (Latin):
aut multo notior atq illustrior meus inte animus ee̾t si hoc tempo¬
re omni quo seiuncti fumus et una et Romae fuissemus. Nam in
eo ip̃o quod te oñdis eẽ facturum. quodq et in pͥmis potes et ego a
te uehement expecto in sententiis senatoriis et in omni actione at¬
q administratiõe rei.p. Nloruissemus: de qua oñdam equidem pau¬
lo post qui sit meus sensus et status. et rescribam tibi ad ea que que¬
ris. S certe et ego te auctore amicissimo ac sapientissimo et tu me
consiliario fortasse non impitissimo. fideli quidem et beniuolo cer¬
te usus ẽẽs. quanꝗͣ tua quidem cã te ẽe impatorem: prouinciamq be¬
ne gestis rebus cum exercitu uictore obtinere ut debeo. laetor. Sed cer¬
te qui tibi ex me fructus debent: eos liberiores et praestantiores
presens cape potuisses. In eis uero uleiscendis: quos tibi partim ini¬

Expanded text:
autem multo notior atque inlustrior meus in te animus esset, si hoc tempoautem multo notior atque inlustrior meus in te animus esset, si hoc tempore omni, quo diiuncti fuimus, et una et Romae fuissemus. nam in eo ipso, quod te ostendis esse facturum quodque et in primis potes et ego a te vehementer exspecto, in sententiis senatoriis et in omni actione atque administratione rei publicae floruissemus de qua ostendam equidem paulo post qui sit meus sensus et status , et rescribam tibi ad ea, quae quaeris; sed certe et ego te auctore amicissimo ac sapientissimo et tu me consiliario fortasse non imperitissimo, fideli quidem et benevolo certe usus esses. quamquam tua quidem causa te esse imperatorem provinciamque bene gestis rebus cum exercitu victore obtinere, ut debeo, laetor; sed certe, qui tibi ex me fructus debentur, eos uberiores et praesentiores praesens capere potuisses; in eis vero ulciscendis, quos tibi partim ini
Abbreviated transcription (Latin):
meae res omnes. id quaecunq sentiam sedulitate mihimet ip̃i satis
facere non possum re quidem ip̃a ideo mihi non satisfacio: ꝙ nulla
ꝑtem tuoꝵ meritoꝵ non mõ referenda sed ne cogitanda quidem
gratia consequi possum. Nem te ualde bene gesisse rumor erat.
expectabant᷑ luter& tu&e: de quib eramus iam cum pompeio locu¬
ti. quae si erunt allatȩ nr̃m studium extabit in conueniendis magi¬
stratibus et senatorib. Caeteraq qu&e ad te ꝑtinebunt cum etiam
plus contenderimus ꝗͣ possumus. minus tñ faciemus ꝗͣ debemus:
spicere meam inte pietatem: quid enim dicam beniuolenti¬
am. cum illud ip̃m grauissimum et sanctissimũ nom̃ pietatis leuius
mibi meritis erga me tuis ee uideat᷑. Ꝙ aut̃ tibi grata mea erga te stu¬
dia scribis ẽẽ. facis tu quidem abundantia quadam amoris ut etũ
grata sint ea que pretermitti sine nefario scelere non possunt. Tibi

Expanded text:
meae res omnes; idque cum sentiam, sedulitate mihimet ipse satis meae res omnes; idque cum sentiam, sedulitate mihimet ipse satis facere possum, re quidem ipsa ideo mihi non satis facio, quod nullam partem tuorum meritorum non modo referenda, sed ne cogitanda quidem gratia consequi possum. rem te valde bene gessisse rumor erat; exspectabantur litterae tuae, de quibus eramus iam cum Pompeio locuti. quae si erunt allatae, nostrum studium exstabit in conveniendis magistratibus et senatoribus, ceteraque, quae ad te pertinebunt cum etiam plus contenderimus quam possumus, minus tamen faciemus quam debemus. spicere meam in te pietatem; quid enim dicam benevolentiam, cum illud ipsum gravissimum et sanctissimum nomen pietatis levius mihi meritis erga me tuis esse videatur? quod autem tibi grata mea erga te studia scribis esse, facis tu quidem abundantia quadam amoris, ut etiam grata sint ea, quae praetermitti sine nefario scelere non possunt. tibi
Abbreviated transcription (Latin):
me scribo: ut iam de tua quoq ratione meditere. Commutata
tota ratio ẽ Senatus. iudicioꝵ. rei totius publicȩ. Ocium nobis
exoptandum ẽ: quod hi qui potiunt᷑ rerum p̃staturi uidentur
si quidam homines patientius eoꝵ potentiam ferre potuerint.
dignitatem quidem illam consularem fortis et constantis Senato¬
ris nihil ẽ quod cogitemus. Amissa culpa ẽ eorum qui a Senatu
et ordinem coniunctissimũ et hominẽ clarissimum ab alienarunt.
Sed ut ad ea quae coniunctiora rebus tuis sunt reuertar. Pompe¬
ium tibi ualde amicum eẽ cognoui. et eo tu consule quantum ego
ꝑspicio omnia quae uoles obtinebis. quib in rebus me sibi ille affi¬
xum hẽbit neq ame ulla res. quae ad te ꝑtineat negliget᷑. Neq
enim uerebor ne sim ei molestus: cui iocundum erit etiam ꝑꝑid
rem eẽ minimam quae ad te ꝑtineat. quȩ mihi non carior sit ꝙͣ

Expanded text:
me scribo, ut iam de tua quoque ratione meditere. commutata me scribo, ut iam de tua quoque ratione meditere. commutata tota ratio est senatus, iudiciorum, rei totius publicae; otium nobis exoptandum est, quod ii, qui potiuntur rerum, praestaturi videntur, si quidam homines patientius eorum potentiam ferre potuerint; dignitatem quidem illam consularem fortis et constantis senatoris nihil est quod cogitemus; amissa culpa est eorum, qui a senatu et ordinem coniunctissimum et hominem clarissimum abalienarunt. sed ut ad ea, quae coniunctiora rebus tuis sunt, revertar, Pompeium tibi valde amicum esse cognovi, et eo tu consule, quantum ego perspicio, omnia, quae voles, obtinebis, quibus in rebus me sibi ille adfixum habebit, neque a me ulla res, quae ad te pertineat, neglegetur; neque enim verebor, ne sim ei molestus, cui iucundum erit etiam proptrem esse minimam, quae ad te pertineat, quae mihi non carior sit quam
Abbreviated transcription (Latin):
tantum enim animi inductio: et me hercule amor erga Pom¬
peium apud me ualet: ut quae illi utilia sunt: et quae ille uult: ea
mihi omnia iam et recta et uera uideant. Neq ut ego arbitro
errarent ne aduersarii quidem eius si cum pares ẽẽ nõ possent
pugnare desisterent. Me quidem etiam illa res consolat᷑ ꝙ ego
is sum cui uel maxime concedant om̃s: ut uel ea defendam q̃
Pompeius uelit. uel taceam: uel etiam id quod mihi maxime
libet me ad nr̃a studia referam litterarum. Quod profecto fa¬
ciam si mihi per eiusdem amicieiam licebit. Ouae enim propo¬
sita nobis fuerant: cum et honorib amplissimis. et laboribus
maximis ꝑfuncti ẽẽmus. dignitas in sententiis dicendis. liben¬
tas in re.p. capescenda. ea sublata tota. sed nec mihi magis ꝗqͥ
omnibus. Nam aut assentiendum ẽ nulla cum grauitate paucis
aut frustra dissentiendum. Hec ego ad te ob eam causam maxi¬

Expanded text:
tantum enim animi inductio et me hercule amor erga Pomtantum enim animi inductio et me hercule amor erga Pompeium apud me valet, ut, quae illi utilia sunt, et quae ille vult, ea mihi omnia iam et recta et vera videantur; neque, ut ego arbitror, errarent ne adversarii quidem eius, si, cum pares esse non possent, pugnare desisterent. me quidem etiam illa res consolatur, quod ego is sum, cui vel maxime concedant omnes, ut vel ea defendam, quae Pompeius velit, vel taceam vel etiam, id quod mihi maxime libet, ad nostra me studia referam litterarum; quod profecto faciam, si mihi per eiusdem amicitiam licebit. quae enim proposita fuerat nobis, cum et honoribus amplissimis et laboribus maximis perfuncti essemus, dignitas in sententiis dicendis, libertas in re publica capessenda, ea sublata totast, nec mihi magis quam omnibus; nam aut adsentiendum est nulla cum gravitate paucis aut frustra dissentiendum. haec ego ad te ob eam causam maxi
Abbreviated transcription (Latin):
Comnibus rebus que ad te ꝑtinent quid actum ꝗd
constitutum sit: quid pompeius susceꝑit: optime ex Emplo¬
ratorio cognosces: qui non solum interfuit his rebus s etiam p̃¬
fuit: neq ullum officium erga te hominis amantissimi. prudentis¬
simi. diligentissimi praetermisit. Ex eodem et de toto statu rerum
cõmunium cognosces. quae quales sint non facile ẽ seribere. sunt ꝗ¬
dem certe in amicoꝵ nr̃orum potate: atq: ita ut nullam mutati¬
onem unꝗͣ hac hominũ aetate hĩtura res ẽẽ uideatur. Ego qui¬
dem ut debeo: et ut tute mihi p̃cepisti: et ut me dieta: utilitasq
cogit me ad eius rationes adiungo: quem tu in tuis rationib: tibi
eẽ adiungendum putasti. Sed te non p̃terit ꝗͣ sit difficile sensu:
in re. p. p̃sertim rectum et confirmatum deponere. Uerumtam̃
ip̃e me confirmo ad eius uoluntatem quo honeste dissentire nõ
possum: neq id facio ut forsitan quibusdam uideor simulatioẽ.

Expanded text:
bus, quae ad te pertinent, quid actum , bus, quae ad te pertinent, quid actum , constitutum sit, quid Pompeius susceperit, optime ex M. Plaetorio cognosces, qui non solum interfuit iis rebus, sed etiam praefuit neque ullum officium erga te hominis amantissimi, prudentissimi, diligentissimi praetermisit. ex eodem de toto statu rerum communium cognosces. quae quales sint, non facile est scribere. sunt quidem certe in amicorum nostrorum potestate, atque ita, ut nullam mutationem umquam hac hominum aetate habitura res esse videatur. ego quidem, ut debeo et ut tute mihi praecepisti et ut me pietas utilitasque cogit, me ad eius rationes adiungo, quem tu in meis rationibus tibi esse adiungendum putasti sed te non praeterit, quam sit difficile sensum in re publica, praesertim rectum et confirmatum, deponere. verum tamen ipse me conformo ad eius voluntatem, a quo honeste dissentire non possum, neque id facio, ut forsitan quibusdam videar, simulatione;
Abbreviated transcription (Latin):
ltaq perpaueis aduersantib omnia quae ne per ppłm quidem siẽ
seditione se assequi arbitrabant᷑. per senatum consequuti sunt. Nã
et stipendium Caesari decretum ẽ et decem legati. et ne lege sem¬
pronia suecederetur. facile perfectum ẽ. Ouod ego ad te breuius
scribo. quia me status hic rei. p. non deleetat. seribo tamen ut
te admoneam. quod ip̃e luteris omnib: a pueritia deditus expe¬
riendo tamen magis ꝗͣ discendo cognoui: tu tuis rebus integris. ne¬
mihi de filia et de Crassipede gratularis.
agnosco humanitatem tuam. speroq et opto nobis hanc cõun¬
ctionem uoluptati fore.Lentulum nr̃m eximia spe. summae
uirtutis adolescentem cum caeteris artibus quib studusti sem¬
per ip̃ẽ: tum in pͥmis imitatione tui fac erudias. nulla enim eit
hac prestantior disciplina. quem nos et quia tuus: et quia te
dignus ẽ filius. et quia nos diligit semperq dilexit in pͥmis a¬

Expanded text:
itaque perpaucis adversantibus omnia, quae ne per populum quidem sine itaque perpaucis adversantibus omnia, quae ne per populum quidem sine seditione se adsequi arbitrabantur, per senatum consecuti sunt; nam et stipendium Caesari decretum est et decem legati, et, ne lege Sempronia succederetur, facile perfectum est. quod ego ad te brevius scribo, quia me status hic rei publicae non delectat; scribo tamen, ut te admoneam, quod ipse litteris omnibus a pueritia deditus experiendo tamen magis quam discendo cognovi, tu tuis rebus integris discas, neatis sine salute. quod mihi de filia et de Crassipede gratularis, agnosco humanitatem tuam speroque et opto nobis hanc coniunctionem voluptati fore. Lentulum nostrum, eximia spe summae virtutis adulescentem, cum ceteris artibus, quibus studuisti semper ipse, tum in primis imitatione tui fac erudias; nulla enim erit hac praestantior disciplina. quem nos, et quia tuus et quia te dignus est filius et quia nos diligit semperque dilexit, in primis
Abbreviated transcription (Latin):
lustriora futura sint cum aliquantũ ex prouincia atq ex im¬
ꝑio laudis accesserit. quam te ita gerere uolo.: quae per exercitũ
atq impium gerenda sunt. ut haec multo ante meditere. haic
te pares. haec cogites. adhaec te exerceas. sentiasq id. quod.ꝗa
semꝑ spasti. non dubito quin adeptus intelligas. te facillime
posse obtinere sũmum atq altissimum gradum ciuitatis. que¬
quidem mea cohortatio ne tibi inanis aut sine causa suscepta
uideat᷑. illa me ratio mouit: ut te ex nr̃is euentis cõmunibus ad¬
monendum putarem ut considerares in omni reliqua uita quib
crederes. quos caueres. Oscribis te uelle scire qui sit rei. p. statꝰ.
Summa dissensio ẽ: sed contentio dispar. Nam qui plus opibus ar¬
mis potentia ualent. perfecisse tantum mihi uident᷑ stultitia et
inconstantia adusarioꝵ. ut etiam auetoritate iam plus ualerẽt.

Expanded text:
lustriora futura sint, cum aliquantum ex provincia atque ex imlustriora futura sint, cum aliquantum ex provincia atque ex imperio laudis accesserit; quamquam te ita gerere volo quae per exercitum atque imperium gerenda sunt, ut haec multo ante meditere, huc te pares, haec cogites, ad haec te exerceas sentiasque id quod quia semper sperasti, non dubito quin adeptus intellegas, te facillime posse obtinere summum atque altissimum gradum civitatis. ququidem mea cohortatio ne tibi inanis aut sine causa suscepta videatur, illa me ratio movit, ut te ex nostris eventis communibus admonendum putarem, ut considerares, in omni reliqua vita quibus crederes, quos caveres. quod scribis te velle scire, qui sit rei publicae status, summa dissensio est, sed contentio dispar; nam, qui plus opibus, armis, potentia valent, perfecisse tamen mihi videntur stultitia et inconstantia adversariorum , ut etiam auctoritate iam plus valerent.