comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sine deside differentia ẜm sue uo¬
lũtatis arbitriũ se ꝑge̾ spondebat.
Post hec tũc finitis or aculoꝵ
fabulis. ꝑgebat inde sc̃s willibal¬
dꝰ in pascha qui illuc remebat
nebat ibi ad scm̃ bñdc̃m. Et rem¬
ebat ad lucã ubi pater eiꝯ requi¬
escebat. Et inde renit ad ticime
urbẽ. Et inde ueĩt ad urbẽ brixiã.
Et inde reĩt ad locũ qui dit cha

Expanded text:
sine thęside differentia secundum suae voluntatis arbitrio se pergere spondebat. Post haec, tunc finitis oraculorum fabulis, pergebat inde Willibaldus in pascha, qui illic veniebat nebat ibi ad Sanctum Benedictum. Et veniebat ad Lucam, ubi pater eius requiescebat, et inde venit ad Tichine urbe, et inde ad urbe Prixa, et inde venit ad locum que dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
Et misit illos sc̃s bonifaciꝰ ad
eystet. ut uidẽt quomõ sibi pla¬
cẽt. Illã regionẽ eystet suitga¬
riꝯ tradidit sc̃o bonifatio in redẽ¬
ptionẽ aĩe sue. Et sc̃s bonifatiꝯ
tradebat nr̃o ep̃o scõ roillibaldo
illã regionẽ. que adhuc erat to¬

Expanded text:
fatius ad Eihstat, ut videret, quomodo sibi placeret. Illum regionem Eihstat Suidger tradebat sancto Bonefatio in redemptionem animae suae, et sanctus Bonefatius tradebat nostro episcopo Willibaldo illum regionem, quod adhuc erat
Abbreviated transcription (Latin):
gãdo seu p̃cipiendo accessiuit: ut ad
scc̃m bomifatiũ ueniret. Tũt ille in¬
ciombꝰ pontificis simulq iussiomi¬
bꝯ se sollert̾ subsũmatim effectum
seu obedientiã ꝑfice̾ ꝓmittebat: si
scd̾m regularis uite disciplinã licẽ¬
tiã illi a suo postularet abbate.
rũ cũ sue iussionis licẽtia obediẽ¬
tialit̾ ꝑgere p̃cepit dicẽs. Quia
si illũip̃m abbatẽ petronatẽ us¬
piã tñsmitte̾ me libet: terte conͣ¬
dice̾ mihi licentiã nõ haber nec
potestatẽ. Confestimq tũt sc̃s nril¬
libaldꝮ sacris sermonũ exhorta¬

Expanded text:
it, ut ad sancto Bonefatio veniret. Tunc ille intionibus pontificis simulque iussionibus se sollerter subsummatim effectum seuque oboedientiam perficere promittebat, si secundum regularis vitae disciplinam licentiam illo ad suo postularet abbate. rum cum suae iussionis licentia oboedientialiter pergere precepit, dicens: «Qui si illum ipsum abbatem Petronacem uspiam transmittere me libet, certe contradicere mihi licentiam non habet nec potestatem». Confestimque tunc Willibaldus sacris sermonum exorta
Abbreviated transcription (Latin):
sct̃m willibaldũ illit esse cõperi¬
ens: p̃cepit illũ ad se renire Cũ¬
q illut uenisset ad sct̃m sũmi
sacerdotii pontificẽ: statĩ prono
uultu in t̾ra se uergebat. et illũ
młta tꝑm spacia perintiosas pa-¬
ganoꝵ prauitates penetrãdo eua¬
deret diligentꝰ ab illo sciscitabat᷑.
Etatimq tũc ille agilis xp̃i uerna¬
culꝯ glorioso gentiũ gubernatori
sapiẽti sermonũ industria huilitꝰ
edisserendo. seriẽ sui itineris ex or¬
dine intimauit: qͣlit̾mõ multas mi¬
grando ind̾i istiꝰ ꝑmeauit mãsio¬
nes. et quomõ almã altissimi ethe¬
rũ plasmatoris natalẽ aduentus
sui locũ in bethleem adorãdo opẽ
postulando lustrandoq ꝑambula
eiꝯ t̾ram in iordane speculãdo seq
balneando uisitabat. Sed et in hierh
sicq in scãm syon ubi sacer scłorũ
saluato̾ in cruce suspensꝰ. ꝑemptꝰ
est atq sepultꝰ. Et postea in mõte
oliueti in celũ ascendit. Istic qͣttuoꝰ

Expanded text:
lic esse repperiens, precepit illum ad se venire. Cumque illic veniebant ad sanctum summae sacerdotalis pontifice, statim prono vultu in terram se vergebat et illum multa temporum spatia perniciosas paganorum pravitates penetrando evaseret, diligenter ab illo sciscitabat. Statimque tunc ille agilis Christi vernaculus glorioso gentium gubernatore sapiente sermonum industria humiliter edisserendo serie sui iteneris ex ordine intimavit, quale modo multas migrando mundi istius meabit mansiones, et quomodo almam altissimi etherium Plasmatoris natalem adventus sui locum in Bethlem adorando, opem postulando lustrandoque l. 5 eius terram in Iordane speculando seque balneando visitabat; sed et in Hierusalem sicque in Sancta Sion, ubi sacer seculorum Salvator in cruce suspensus peremptus est atque sepultus et postea in monte Oliveti in caelum a
Abbreviated transcription (Latin):
manebat: licentiã rogabat abba¬
tẽ petronatẽ ad romã ꝑge̾. Sta¬
timq ille licentia postulata: ro¬
gabat scc̃m woillibaldũ ut cũ eo
ꝑgẽt. et illũ duce̾t ad scm peccũ.
Et ille statĩ petitiombꝰ eiꝰ con-¬
sensũ seu effectũ ꝓmittebat. Cũq
illi ꝑgerẽt. ad romã uener̃t. atq
ilico basilicã sct̃i petri intrãtes. sa
cra celestis clauicularii p̃sidia

Expanded text:
manebat, licentia rogabat abbatem Petronacem ad Romam pergere. Statimque ille, licentia postulata, rogabat Willibaldum, ut cum eo pergeret et illum duceret ad Sanctum Petrum. Et ille statim petitionibus eius consensum seu effectum promittebat. Cumque illi pergentes, ad Romam venerunt, atque ilico basilicam sancti Petri intrantes, l. 5 sacra caelestis clavicularii postula
Abbreviated transcription (Latin):
ga locoꝵ stadia. et suꝑ uastas mar¬
ginũ uias in redemptionẽ aĩe et
in opẽ p̃sentis uite requirebat:
omnimõ ꝓut fore possit obserua¬
re conabat᷑. Et nõ solũ ip̃e: sed et¬
alios cũ illo in ueneranda regula-¬
ris uite restigia p̃eundo ꝑduce-¬

Expanded text:
ga locorum stadia et super vastas barga locorum stadia et super vastas barginum vias in redemptionem animae et in opem presentis vitae requirebat, omnimodo prout fore possit observare conabat, et non solum ipse, sed alios cum illo in veneranda regularis vitae vestigia preibando
Abbreviated transcription (Latin):
nõ repperiebãt ibi insi paucos mo¬
nachos. et abbatẽ noĩe petronacẽ.
btatim ille magno mentis mode¬
ramiẽ et dognatũ ingenio felitẽ
fratrũ cõtubermũ sedulis dispu¬
tacoibꝰ admonẽs. nõ solũ uerbis
sed moribꝰ uenustatis risitando
docebat. et recte cõstitutioĩs formã
et cenobialis uite normã in semet
ip̃o ostendendo p̃bebat: ita ut oĩm
amorẽ seu timorẽ in seip̃m ꝓuotã¬
do accersiret. Et in p̾mo ãno illuc
uemẽs. cubiculariꝰ fuit eccłe. Et
in scd̾o decanꝰ erat in monasterio.
Et postea ꝑ octo annos fuit portariꝯ
in duobꝰ monasteriis. Quartuo̾ an-¬
nos erat portariꝯ in illo monastio
qd̾ stat supͣ in monte ualde excelso.
et alios qͣttuo̾ erat in alio monas¬
terio qd̾ infra stat iuxta raphito.
noꝵ intercapedine. uenerã¬
dꝰ ille uir sct̃s roillibaldꝰ satram
sct̃i bñdicti regularis uite institu¬
tionẽ. quã oĩpotentis dei auxilio
illoꝵ q admunculo. quã suꝑ lon¬

Expanded text:
non repperiebant ibi nisi paucos monachos et abbate nomine Petronacem. Statimque illi magna mentis moderamine et dogmatum ingenio felicem fratrum contuberniam sedulis disputationum admonitiis, non solum verbis, sed morum venustatis visitando docebat et recte constitutionis formam et cenobialis vitae normam in semet ipso ostendendo prebebat, ita ut omnium amorem seu timorem in ipsudo arcessivit. Et in primo anno illic veniens, cubicularius fuit aecclesiae, et in secundo erat decanus in monasterio et postea 8 annos fuit portarius in duobus monasteriis, quatuor annos erat portarius in illo monasterio que stat supra in monte valde excelso, et alia quatuor erat in alio monasterio que infra stat iuxta amne norum intercapidine, venerandus ille vir Willibaldus sacram sancti Benedicti regularis vitae institutionem, quam omnipotentis Dei auxilio illorumque adminiculo, quas super lon
Abbreviated transcription (Latin):
bat ascende̾ in montis cacumen.
ubi infernꝰ subtꝰ erat. et nõ po¬
terat. qr fauille de tetro tartaro
usq ad marginẽ ascendẽtes. glo ⁊¬
merate illit iacebãt. Et adinstar ⁊̃¬
muis qñ de celo iuãs candidas
mualesq cadentes de aeriis ethe¬

Expanded text:
bat ascendere in montis cacumen, bat ascendere in montis cacumen, ubi infernus subtus erat, et non poterat, qui faville de tetro tartaro usque ad marginem ascendentes glomerati illic iacel. 35bant et ad instar nivis, quando de caelo nivans canditas nivalesque cadentes catervas
Abbreviated transcription (Latin):
unã hebdõmadã añ pascha. Tũt
ueneẽt in constantinopolim. ubi
requiescũt tres sct̃i. Andreas et
timotheꝯ et lucas euangelista
in uno altari. Et iohãnes ille os
aureũ requiescit ibi torã altari
os años: et habebat receptacula
intꝰ in eccͣia. ut quotidie posset
aspice̾ ubi sct̃i requiescebãt. Et
inde ueĩt ad urbẽ nicenã. ubi olim
habebat cesat cõstatitinꝰ ad syno¬
dũ. Et ibi fuert̃ ad synodũ tretẽ¬
ascendit in celũ. Et in illa eccłia
erãt imagines ep̃oꝵ qui erãt ĩ
synodo. Et sct̃s uoillibaldꝰ ꝑgebat
illuc a cõstantinopoli: ut uide̾t
quomõ esser facta illa eccłia. Et
it̾m remeauit ad cõstantinopolĩ.
Et post duos ãnos nauigauer̃t
inde: cũ nunciis pape et cesaris
bria. Et inde nauigauer̃t ad in¬
sulã uulcamã. Ibi ẽ infernꝰ theo¬
derici. Cunq illuc uenissẽt. descẽ¬
debãt de naui. ut riderẽt qͣlis
crillibaldꝰ curiosꝰ. uolẽs uidere
qͣlis esset intꝰ ille infernꝰ: uole¬

Expanded text:
una ebdomada ante pascha. Tunc venerunt in Constantinopole urbe, ubi requiescent tres sancti Andreas et Timotheus et Lucas euangel. 20lista, in uno altare, et Iohannes ille Os-aureus requiescit ibi coram altare, noster 2 annos et habebat receptacula intus in aecclesia, ut cottidie potuit aspicere ubi sancti requiescebant. Et inde venit ad urbe Nicena, ubi olim habebat cesar Constantinus synodum, et ibi fuerunt ad synodo 3ascendit in caelum; et in illa aecclesia erant imagines episcoporum, qui erant ibi in synodo. Et ille Willibaldus pergebat illic a Constantinopoli, ut videret, quomodo esset facta illa aecclesia, et iterum remeavit ad Constantinopoli. Et post duobus annis navigaverunt inde cum nuntiis papae et cesaris bria. Et inde navigaverunt ad insulam Vulcana; ibi est infernus Theodrichi. Cumque illic veniebant, ascendebantWillibaldus curiosius et volens videre, qualis esset intus ille infernus, et vole
Abbreviated transcription (Latin):
iacebãt. et ascensũ sct̃i ioillibaldi
ꝓhibebãt. Bed tñ tetrã atq t̾ribi¬
lẽ horrendãq eructuãtẽ de pu¬
teo flãmã erũpe̾ ridebat ad in¬
star tonitrui tonãtis: sic flãmã
magnã et fumi uaporẽ ualde sub
scriptores habe̾ solent illũ uidebat
de inferno illo ascendentẽ et cũ
flãma ꝓiectũ atq in mare cõiectũ.
et tũc it̾m de mari ꝓiectũ in ari¬
dam. et hoĩes tollũt eũ et inde
ducũt. Statimq post ista horribi¬
lis seu tribilis ignis flagrãtie ua¬
poribꝰ flãmiuomis et fumifetidis
mirabilis risionũ spectaculũ ex¬
plorata inde leuãtes se nauiga¬

Expanded text:
t, ut ascensum Willibaldo prohibebant. Sed tamen tetrum atque terribilem horrendumque eructuantem de puteo flammam erumpere videbat, ad instar tonitrui tonantis sic flammam magnum et fumi vaporem valde supblcriptores habere solent: illum videbat de inferno ascendentem et cum flamma proiectum atque in mare arcitum et tunc iterum de mare proiectum in aridam, et homines tollent eum et inde ducent. Statimque post istis horribilis seu terribilis ignis flagrantiae vaporibus flammivomisque fumi fetidis mirabilis visionum spectaculis exploratis, inde levantes se, naviga
Abbreviated transcription (Latin):
ti didimi. Et inde nauigãtes ue¬
nert̃ ad urbẽ que rotat ᷑ neapo¬
lis: ibi erat multos dies. Ibi est
sedes archiepĩ. et magna digni¬
tas eiꝯ illic habet ᷑. Et ibi ẽ ꝓpe cas¬
tellũ. ubi requiescit scũs seuerinꝰ.
Et inde ueĩt ad urbẽ capuã. Et ille
archiep̃s misit eũ ad aliã urbem:

Expanded text:
illic. Et inde navigantes, venerunt ad urbem que vocatur Neapule; ibi esset multos dies. Ibi est sedes archiepiscopi, et magna dignitas eius illic habetur. Et ibi est prope castella, ubi requiescit sanctus Severinus. Et inde venit ad urbe Capua; et ille archiepiscopus misit eum ad alio urbe
Abbreviated transcription (Latin):
cata Bed post quã illa ofrccta fue¬
rut. cõsiruebãt itexũ ũnũ cascellũ u¬
bi prius eratꝰ samaria. et uocabant
illud castellũ sebastia. Et ibi requies¬
cũt nũt sc̃s iohãnes bapͥtista. et ab¬
dius. et heliseus ꝓphete Et ibi pute¬
us ille ꝓpe trĩstelsũ. pbi dñs postula¬
uit aquã bibere a samaritana mũ-¬
łiere Et suꝑ illũ puteũ nũt ẽ eccła. Et
ille mõs ẽ ibi. in quo adoraibãt scima¬
ritan. Et illa mulier dixit ad dñm
panes nr̃i ĩ monte hoc adorauerũt.
et tu dicis qdͣ in hierłm ẽ lotus. ubi

Expanded text:
fuerat, construebant iterum unam castellam, ubi prius erat l. 15 Samaria, et vocabant illam castellam Sebastia; et ibi requiescent nunc sanctus Iohannis baptista et Abdias et Heliseus propheta; et ibi est puteus ille prope castella, ubi Dominus postulavit aquam bibere a Samaritana muliere. Et super illum puteum nunc est aecclesia, et illa mons est ibi, in quo adorabunt Samaritani, et illa mulier dixit ad Domino: Patres nostri in monte hoc adoraverunt, et tu dicis, quod in Hierosoli
Abbreviated transcription (Latin):
uma ẽẽt ebdomada ante pascha. Aũt
penerũt iterũ ad emessã. et rogauerũt
illũ p̃sidẽ dare illis epistolã. Et dedit epis
tolã. duobꝰ et duob. qr illi nõ poterãt
simul ꝑgere. sed duo et duo. quia facili¬
us sit potuerũt alimẽta obtinere. Et it̃¬

Expanded text:
una ebdomada ante pascha. Tunc venerunt iterum ad Emesam l. 10 et rogaverunt illum presem dare illis epistolam, et dedit illis epistolam duobus et duobus. Illic non poterant simul pergere, sed duos et duos, quia facilius sic potuerunt alimenta obtinere ill
Abbreviated transcription (Latin):
xi. cipłi tollentes corpus sc̃e marie porta-
rẽt illud de hierłm. statim tũ ad portã ue¬¬
nerũt ciuitatis. iudei uoluexũt tõprehẽ¬
dere illud. Bratĩq illi hoĩes qui porrige.¬
bant brachia ad feretrũ. et eñ tollere
conaibãtur. retentis brachis quasi glu¬
tinati ĩherebãt ĩferetro. et nõ poterãt
se mouere. anteqͣz dei gr̃a et apłorũ pe¬
ticione iterũ resolutifuerãt. et tũc eos

Expanded text:
apostoli tollentes corapostoli tollentes corstatim cumque ad portam venerunt civitatis, Iudaei voluerunt conprehendere illum. Statimque illi homines, qui porrigebant ad feretra et eam tollere conabant, retentis brachiis quasi glutinati inherebant in feretro et non poterant se movere, antequam Dei gratia et apostolorum petitione iterum resoluti fuerant, et l. 5
Abbreviated transcription (Latin):
tuq. Ille lectus ĩquo corpus dñi iace-¬
bat stat ĩlatere aquilonis intus ĩpetra
sepulchri et homini ẽ ĩdextera manũ quã¬
do intrat ĩsepulchrũ orure. Et ibi ante ia-¬
nuã sepulchri iacet ille lapis magnus
quadrũs. insmmilitudinẽ prioris lapidis.
egrotare. et iacebat ĩsirmus usq ebdo
habebat. surgit et abiit ad illã eccłam
que uotat᷑ sca sion. illa stat ĩmedio ie-¬
rusclẽ. Illic uero orans. inde ibat ĩpor¬
ticũ salomonis. Ibi ẽ piscina. et illit ia-
cẽt ĩsirmi. exspectantes motionẽ aque.
quãdo angelus ueniret. et moueret aiquã.
et tũc qui primũ ĩ illã destenderet. sana-¬
ret᷑. Ubi dñs dixit parcilytico. Burge tol¬
le grabatũ tuũ. et ambula. Similiter ⁊
ip̃e dixit. qdͣ ante portũ ciuitatis staret
magna colũna. et ĩsũmitate colũne stat
crux. ad signũ et ad memoriã. ubi uidei
uolebãt tollere corpus sc̃e marie. Cũ illi.

Expanded text:
tuque. Illud lectum, in quo corpus Domini iacetuque. Illud lectum, in quo corpus Domini iacebat, stat in latera aquilonis intus in petra sepulchri et homini est in dextera manu, quando intrat in sepulchrum orare; et ibi ante ianua sepulchri iacet ille lapis magnus quadrans in similitudine prioris lapidis, egrotare et iacebat infirmus, usque unahabebatur, surgit et abiit ad illam aecclesiam que vocatur Sancta Sion, illa stat in medio Hierusalem. Illic orabat et inde ibat in porticum Salamonis; ibi est piscina, et illic iacent l. 30 infirmi exspectantes remotionem aque, quando angelus veniret et moveret aquam, et tunc qui primum in illum ascenderet, sanaretur; ubi Dominus dixit paralytico: Surge, tolle grabattum tuum et ambula. Similiter et ipse dixit, quod ante portam civitatis staret magna columna, et in summitate columne stat crux ad signum et ad memoriam, ubi Iudei volebant tollere corpus sanctae Mariae. Cumque illi 11
Abbreviated transcription (Latin):
richo et hierusalẽ. Et inde uenit ad hie¬
rusalẽ in illũ lotũ. ubi inuenta fuerat
scã crux dñiꝰ. Ibi ẽ nũt eccła. ĩ illo loco qui
dr taluarie locus. Et hec fuit p̾us extra
hierusalẽ. Sed beaita helena quãdo in¬
uenit crutẽ. collocauit illũ lotus intus
intra hierłm. Et ibi stant tres cruces
lignee foris morientali plagn eccle se
tus parietẽ. ad memioriã st̃e crutis dñite.
et aliorũ qui cũ eo trucifiri erãt. Ille nõ
exira eccłam. Et ibi setus ẽ ille hortus. in
quo fuit sepulchrũ saluatoris. Illud se¬
pulchrũ fuerat mpetra excisũ. et illa
petra stat suꝑ terrã. et ẽ quadrãs ĩio.
et ĩsũmo subtilis. Et stat nũc ĩsũmitate
illius sepulchri crux. et ibi desuꝑ nũt edi¬
ficata ẽ mirabilis domus. Et ĩorienta
rũ orare. Et ibi ẽ intus lectus. ĩ quo cor-¬
pus dm̃ iacebat. Et ibi stãt ĩlecto .x.u.
cratereꝰ aurei. cũ oleo. ardẽtes die not¬

Expanded text:
richo et Hierusalem. Et inde venit ad Hiericho et Hierusalem. Et inde venit ad Hierusalem, in illum locum, ubi inventa fuerat sancta crux Domini; ibi est nunc aecclesia in illo loco que dicitur Calvarie locus; et haec fuit prius extra Hierusalem; sed Helena, quando invenit crucem, collocavit illam locum intus intra Hierusalem. Et ibi stant nunc tres cruces ligneas foris in orientale plaga aecclesie secus pariete ad memoriam sanctae crucis dominicae et aliorum qui l. 15 cum eo crucifixi erant; illa non  ille hortus, in quo erat sepulchrum Salvatoris. Illa sepulchra fuerat in petra excisa, et ille petra stat super terram et est quadrans in imo et in summo subtilis; et stat nunc in summitate illius sepulchri crux, et ibi supra nunc edificata est mirabilis domus, et in orientarum orare; et ibi est intus lectum, ubi corpus Domini iacebat; et ibi stant in lecto 15 crateras aureas cum oleo ardentes die noc
Abbreviated transcription (Latin):
et inde firmat᷑. Tũt ĩsollẽpnitate epħie
infirmi et egroti uenientes habebant
secũ funculo. et sic dimergũt᷑ in aqͣm.
Sed et mulieres que sũt steriles. uenlẽ¬
milia. et xii lapides illit sũt ĩ eccła. illa
ẽ lignea. et nõ magna. Allic sũt xiilapi-¬
des. quos tulexũt filii isel de iordane.
et portauerũt ad gulgala. suꝑ .u. mił.
et posuerũt ad testimoniũ trasmigra¬
cõis illorũ. Et tũt illit orantes. ꝑrexe¬
rũt adhiericho. suꝑ .iiii. mił. ab iordane.
Ibi erũpebat fons qui erat stenilis in oneo
montis. et fuit ĩutilis hominibꝰ antequã
uenit heliseus ꝓpħͣci. et sãficauit illũ. Et
postea emanauit. et om̃is ciuitas illa
partita ẽ illũ magros. ĩhortos. et ĩoĩa
ubitũq illis necessariũ erat. Et om̃e qdͣ
humidat ille fons crescendo ꝓficit ad sa-¬
lutẽ ꝓpter sc̃sicatõ helisei ꝓpħe. Et inde
ꝑrexerũt ad monasteriũ sc̃i eustochy. Il¬
lud ciutẽ stat ĩmedio campo. inter hie¬

Expanded text:
et inde firmatus: tunc in sollempnitate ępiphaniae infirmi et egroti venientes et habent se de funiculo et sic demergant in aquam, sed et mulieres que sunt stereles venienmilia; et 12 lapides illic sunt in aecclesia; illa est lignea et non magna. Illic sunt 12 lapides, quos tulerunt filii Israel de Iordanne et portaverunt ad Galgala super 5 milia et ponebant ad testimonium transmigrationis illorum. Et tunc illic orantes, pergebant ad Hiericho super 7 milia a Iordanne. Ibi l. 5 erumpebat fons, qui erat sterelis, in oneo montis et fuit inutilis hominibus, antequam venit Heliseus propheta et sanctificavit illum, et postea emanavit; atque omnis civitas illa partiebat illum in agros, in ortos et in omnia ubicumque illis necessarium erat; et omne quod umidat ille fons crescendo proficit ad salutem propter sanctificationem Helisei prophete. Et inde pergebant ad monasterium Sancti Eustochii, illud stat in medio l. 10 campo inter Hie
Abbreviated transcription (Latin):
mebat sibi balsamũ: et reple¬
uit unã munerbã. Tulit itaq
unã munerbã que fuit cõcaua.
et habuit linũ. Illã repleuit
de petre oleo et fecit inty i mu¬
nerbã. et secilit ilłã camiã par¬
claudebat os munerbe. Cunq
uenissẽr illi ad uibẽ tyrũulli ci¬
ues urbis tollentes eos cõstri¬
gebãt.et oẽ sarcinã eoꝵ exqui¬
rebãt ut repperirẽt si aliquid
habuiissẽt absconditũ. Et si aliqͥd
inuenissẽt: cito illes pumẽtes
martyrizarẽt. Cunq oĩa ex qui¬
rentes nihil inuenissẽt insi unã
munerbã quã habuir sct̃ꝰ uoil¬
supra. et balsamũ qui intꝰ erat
an munerba subtꝰ petre oleũ nõ
reperiẽbãt. et sit eos reliquer̃t.
Multos dies erãt ibi: expectã¬
tes nauim qũ pata fieret. Et

Expanded text:
t replevit unam munerbam, tollit unam cannam, que fuit concava et habuit imum, illam replevit de petre oleo et fecit intus in munerbam et secavit illam cannam parclaudebat os munerbe. Cumque veniebant illi ad urbe Tyro, illi cives urbis tollentes eos constringebant et omnem scirfam eorum exquirebant, ut repperirent, si aliquid habuissent absconditum, et si aliquid invenissent, cito illos punientes martyrizarent. Cumque omnia exquirentes nihil invenerunt nisi unam munerbam, quam habuit Wilsupra, et balsamum, qui intus erat in munerba subtus petre olea, non repperierunt, et sic eos reliquerunt. Multos dies erant ibi exspectantes navem, qu
Abbreviated transcription (Latin):
osolitaryi ĩstulite. idẽ fabritata atq
firmata cũ muro magno delapidibus
ualde sũma. ut aqua illis nocere non
asperitate. ita. ut inedia intus lace¬
rati. letalẽ iã diem mortis imini¬
nere metuerent. Bed omp̃s ppłorũ
pastor. pabulũ suis p̃stare dignatꝰ ẽ
pauperibus. Et inde nuuigantes. ue¬
nerũt ĩ insulã cyprũ. que ẽ inter gresos

Expanded text:
o solitarii in stulice, id est fabricatum atque o solitarii in stulice, id est fabricatum atque firmatum cum mura magna de lapideis valde summa, ut aqua illis nocere non illi asperitate, ita ut inedio intus lacerati letalem iam diem mortis inminere metuebant. Sed omnipotens populorum Pastor pabulum suis prestare dignatus est pauperibus. Et inde navigantes, venerunt in insulam Cyprum, quod est inte
Abbreviated transcription (Latin):
inslauinica terra. Et inde na.¬
iuigantes ĩnsulã nõie choo . di¬
mutebãt choriithios nismistra
parte. Et inde nauiguntes in
cus mare unũ miliariũ. Et in¬
de ambulauerũt ĩillũ locũ . ubi.
septẽ dormientes requiescunt.
Et inde amibulauerũt ad sctm̃ io.¬
hannẽ euuangelistã in loco speci¬
oso setus ephesu. Et inde ambula-¬
uerũt duo miliaria secus mare. ad
uillã magnã que uotat᷑ figila. ibi
erant inũ diem. Et petito pane
ibi. ibant ad fontẽ unũ ĩ media
uilla. et sedentes ibisuꝑ marginẽ.
tinguebant panez ĩ aq̃ua. et sit
manducabant. Et inde ambulãtes
secus mare. uenerũt ad urbẽ stro¬
bolẽ. in montẽ excelsu. Et inde ibãt
in lotũ qͣ dicit̾ patera. et illit mora¬
bant᷑. usq dũ hiemis gelide horren¬
dũ p̃teriret frigus. Et postea tic
illi nauigantes. uenerũt ad urbẽ
que uotat᷑ militena. Illa fuit quõ¬
dã de aquis perituru. Ibisedebãt du¬

Expanded text:
in Slawinia terrae; et inde nain Slawinia terrae; et inde navigantes in insulam nomine Choo, et demittebant Chorintheos in sinistra parte. Et inde navigantes in cus mare 1 mil. Et inde ambulaverunt in illum locum, ubi Septem dormientes requiescent. Et inde ambulaverunt ad Sanctum Iohannem euangeliste in loco specioso secus Effesum; et inde ambulaverunt 2 mil. secus mare ad villam magnam, qui vocatur Figila; ibi erant 1 diem; et petito pane ibi, ibant ad fontem unum in medio villa, et sedentes ibi super marginem, tingebant panem in aqua et sic manducabant. l. 20 Et inde ambulantes secus mare ad urbem Strobrolem in montem excelsum. Et inde ibant in locum que dicitur Patera, et illic morabant, usque dum hiemis gelidi horrendus preteriret frigus. Et postea tunc inde navigantes, venerunt ad urbem que vocatur Milite; illa fuit quondam de aquis peritura. Ibi sedebant du
Abbreviated transcription (Latin):
daterinã inoriente. et ibi man¬
serũt duobꝰ diebus. Et inde ꝑ¬
gentes. uenerũt ad urbẽ trie¬
cã. que stat inlictore maris.
Et ibi tunt ascendẽtes ĩnauĩ.
transfretauerũt ad nebulẽ. Et il.¬
lit relicta naue in qua ꝑgebant.
stabant ibi duabꝰ ebdomadibus.
Iste tiuibates sũt romanorũ. In
beneuentis sũt. sed tamen rõma¬
m̃s sũt subdite. Btatimq sicut
diuina solet pietas incessanter
agere. ut uotiua uernatulorũ
desideria suorũ implere dignet᷑.
nauim illit de egipto ĩuene̾rũt.
et illic intro ascendẽtes. nauign.¬
rũt ĩterrã calabrie. ad urbẽ que
dicit Regia. Et ibi manentes
duos dies. leuauerũt se. et uene¬
rũt ĩisulã sitiliã. ĩqua ẽ urbs
tathinẽsia. ubi requiestit torpꝰ
scẽ agathe. uirginis. Et ibi mõs
ẽ ethna. qui quando euẽnerit
ꝓ aliquibus rebus. ut ille ignis
dilature se uoluerit suꝑ regiõ
nũt. et cessat. Illic fuerũt tres¬
ebdomadas. Et inde nauigã
um. ad urbem manafasiam.

Expanded text:
nte, et ibi manebant duos l. 1 dies; et inde pergentes, venerunt ad urbem Gaitam; illa stat in litore maris. Et ibi tunc ascendentes in navem, transfretaverunt ad Neabulem. Et illic relicto nave, in quo pergebant, stabant ibi duos hebdomadas. Istas civitates sunt Romanorum, in Benefentis sunt, sed tamen Romanis sunt subditi. Statimque, sicut divina solet pietas incessanter agere, l. 5 ut votiva vernaculorum desideria suorum implere properat, navem illi de Aegypto invenerunt, et illic intro ascendentes, navigaverunt in terram Galabriae, ad urbem que dicitur Reggia. Et ibi manentes 2 dies, levaverunt se et venerunt in insulam Siciliam, quod est in urbe Cathinensia, ubi requiescit corpus sanctae Agathe virginis. Et ibi est mons Ethna; que et quando evenerit pro aliquis rebus, ut illa ignis dilatare se voluerit l. 10 supenunt, et cessat. Illic fuerunt 3 hebdomadas; et inde naviganta ad urbem Manafasiam
Abbreviated transcription (Latin):
ibi ẽ eccła scĩ pera apłi. et illic sustita¬
uit induãsc̃s petus. que fuit noĩa.¬
ta dortas. Et ibi ormuis. ꝑ gebnt et ne¬
nt ad mare adriatitũ. longe abhier¬
liaria sũt inter illas duas prbes. et
ĩstant ĩlutore maris. Et inde ꝑgit fuꝑ

Expanded text:
ia sancti Petri apostoli, et illic suscitavit viduam sanctus Petrus, qui fuit nominata Dorca. l. 20 Et ibi orans, pergebat et venit ad mare Adrian, longe ab Hierlia sunt inter illis duabus urbibus, et stant in litore mari
Abbreviated transcription (Latin):
gregẽ portorũ. Ibi fuit eccła xpĩano¬
rũ. Et ibi orraites. ꝑgebãt inde. et ue.¬
mebãt ad locũ illũ ubi duo fontes
de terra manãt ior. et dan. Et tunt
uenientes de monte deorsũ. et in ła¬
nũ collecti. faciũt iordanẽ. Et ibi mo
tes. Et pastores dabãt nobis acrũ
lat bibere. Et ibi sũt armẽta mirubi¬
lia. longo dorso. et breuib trurib mag¬
nis cornib creati. oñs sũt unius colo¬
ris. Ostree paludes sũt ꝓfunde ibi. Et
quãdo estͥuali tp̃e magna solis cau-¬
matio de telo ad terrũ uenire solet. il¬
la armẽm tollentia se uadũt ad palu¬
dem. et dimergũt se toto torpore. nisi ta¬
put solũ. Et inde ꝑgentes. uenerũt ad-

Expanded text:
gregem porcorum; ibi fuit aecclesia christianogregem porcorum; ibi fuit aecclesia christianorum. Et ibi orantes, pergebant inde et veniebant ad locum illum, ubi duo fontes de terra emanant Ior et Dan, et tunc venientes de monte deorsum, in unum collecti faciunt Iordanem. Ibi morbus, et l. 10 pastores dabant nobis acrum lac bibere. Et ibi sunt armenta mirabilia longo dorso et brevibus cruribus, magnis cornibus creati; omnes sunt unius coloris, ostreae. Paludes sunt profundi ibi; et quando estuale tempore magna solis caumatio de caelo terram urire solet, illa armenta tollentes se vadunt ad palude et demergant se toto corpore nisi caput solum. Et inde pe
Abbreviated transcription (Latin):
dño se cõmẽdantes. ambulauerũt
inde. et uemiebãt ĩuillã thanaan.
Et de illo cõmunicauerũt uino. Uno
die fuerũt illi. Et inde ꝑgentes. uene¬
rũt ad montẽ thabor. ubi dñs trans¬
figuratus ẽ. Ibi ẽ nũt monasteriu
trata. et monsi et helie. Et illi tiues
nõiant illũ locũ agemõns. Allit au¬
tẽ orantes. inde ꝑgebant ad urbẽ
que dr̃ tyberiadis. Illastat ĩlittore
maris. ubi dñs suꝑ ambulabat sit¬
aliquantos dies. Et ibi iordams trã
mare. et ꝑgebant secus uicũ magda¬
lene. et ueniebãt ad illũ uitũ caphar¬
naũ. ubi dñs pr̃icipis filiã sustitauut
Abi fuit domus. et murus magnus.
et sic dixerũt illi homines qdͣ zebede¬
us cũ filiis suis iohãne et iacobo ibi
fuerĩt tollocati. Et inde ꝑgebãt adbeth¬
saidã. inde erant petrus et andreas. Ibĩ
Et illit manentes unã noctẽ. maine ꝑ¬
gebãt ad corozammi. ubi dñs demoni¬
acos curauit. et diabolũ mittebat in

Expanded text:
no se commendantes, ambulaverunt inde, et veniebant in villam Chanaan, et de illo communicaverunt vinum. Unum diem fuerunt illic. Et inde pergentes, venerunt ad montem Thabor, ubi Dominus transfiguratus est; ibi est nunc monasterium rata et Moysi et Helie; et illi cives nominant illum locum Age-mons. Illic orabant et inde pergebant ad urbe que dicitur Tyberiades; illa stat in litore maris, ubi Dominus supra ambulabat sicaliquantos dies; et ibi Iordanes tranmare et pergebant secus vico Magdalene, et veniebant ad illo vico Capharnaum, ubi Dominus principis filiam suscitavit; ubi fuit domus et mura magna; et sic dixerunt illi homines, quod Zebedeus cum filiis suis Iohanne, Iacobo ibi fuerint conlocati. Et inde pergebant ad Bethsaidam, inde erant Petrus et Andreas. Ibi eEt illic manentes unam noctem, mane pergebant ad Gorazaim, ubi Dominus demoniacos curavit et diabolos mittebat in
Abbreviated transcription (Latin):
eccła ẽ sepulchrũ eiꝰ. nõde eo qdͣ cor-¬
pus eius ibi requiescat. sed ad me-¬
moriã eius. Et ibi orãs. astendit ĩ
montẽ oliueti. qui ẽ ibi iuxta uallẽ
ĩorientali plagri. Illa uallis ẽ inter

Expanded text:
est sepulchrum eius, non de eo quod corpus eius ibi requiescat, sed ad memoriam eius. Et ibi orans ascendit in montem Oliveti, que est ibi iuxta valle in orientale plaga; illa vallis est inte
Abbreviated transcription (Latin):
gis. qui fuit cubitularius regis sarra¬
cenorũ. Cũq ille p̃ses qui eos ĩtrrterẽ
ꝑ gebãt decypro. om̃s simul uenerũt
torã rege sarratenorũ cui nomẽ mir¬
mumim. Et cũ lotutio euenisset de illo-¬
rũ causa. ille hispanꝰ hõ oĩa que illi
dixerũt ĩtartere. suo intimauit frĩ.
et illũ rogauit ut regi indicaret. et
carẽt de eorũ causa. ille ĩterrogauit.
unde essent. Et illi dixerũt. deoitiden¬
tali plaga. ribi sol occasũ habet. isti ho¬
rã ultra illos. et nhil nisi aquã. Et
ille rex respõdit eis dicens. Quare
nos debeniꝰ eos pimire. Nonha-¬
bent pecatũ ꝯtra nos. Da eis iuã.
et sine illos abire. Aly hoĩes qui in
turtere habebãt᷑ debebãt tensũ red

Expanded text:
gis, qui fuit cubicularius regis Sarragis, qui fuit cubicularius regis Sarracinorum. Cumque ille preses, qui eos in carcere pergebant de Cypro, omnes simul venerunt coram rege Sarracinorum cui nomen Myrmumni. Et cum locutio evenerat de illorum causa, ille Ispanius homo omnia que illi dixerunt ei in carcere suo intimavit fratre et illum rogavit, ut regi indicasset et cabant de eorum causa, ille rex interrogavit, unde essent; et illi dixerunt: «De occidentale plaga, ubi sol occasum habet, isti horam citra illis et nihil nisi aquam». Et ille rex respondit eis dicens: «Quare nos debemus eos punire? Non habent peccatum contra nos. Da eis viam et sine illos abire!». Alii homines, qui in carcere habebantur, debebant censum red
Abbreviated transcription (Latin):
uolebat illos redimere. et decartere
eripere. ut liberi essent ꝑgere insuaz
uolũtatẽ. et nõ poterat. Sed econtra
cottidie misit illis prandiũ et tenã. er ĩ
quarta feria et insabbato misit filiuz
suũ ĩcarterẽ. et eduxit eos adbalneũ. ⁊
iterũ introduxit. Et dm̃ta die ducebat
eos ad ectlan ꝑmertimoniũ. ut derebꝰ
uenalibus uiderent q̃d eorũ mẽtez de¬
lectaret. et ille tũt suo p̃cio illis obtine¬
ret. quid ꝗd illorũ mente captũ foret. Il¬
li tiues urbiũ curiosi. iugit̾ illut uenire
ꝯsueuerãt. illos speculari. quia iuuenes
et detori. et uestiũ ornatu bene erãt ĩ-
Iũc illis ĩcartere cõmo. duti.
Irantib imus homo de hispania
uenit. et loquebat᷑ cũ illis ĩ tartere. et
diligẽter ab illis inquisiuit. qui eent.
aut unde essent. Et illi dixerũt omĩa
secũdũ ordinẽ de suo itinere. Iste hispa¬
nũs homo habebat fratrẽ ĩpalacõ re-¬

Expanded text:
volebat illos redemere et de carcere volebat illos redemere et de carcere eripere, ut liberi essent pergere in suam voluntatem, et non poterat. Sed econtra cottidię misit illis prandium et cenam, et in quarta feria et in sabbato misit l. 30 filium suum in carcerem, et eduxit eos ad balneum et iterum introduxit; et dominica die ducebat eos ad aecclesiam per mercimonium, ut de rebus venalibus viderent, quid eorum mente delectaret, et ille tunc suo pretio illis opteneret, quidquid illorum mente aptum foret. Illi cives urbium curiosi iugiter illic venire consueverant illos speculare, qui iuvenes et decori et vestium ornatu induti erant bene. Tunc illis in carcere commo l. 1rantibus, unus homo de Ispania venit et loquebat cum illis in carcere et diligenter ab illis inquisivit, quid essent aut unde essent. Et illi dixerunt ei omnia secundum ordinem de sua itinere. Ille Ispanius homo habebat fratrem in palatio re
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ẽ insyxim. Tũt erant cũ sco billibal¬
do septẽ ꝯtribules illiꝰ. et ip̃e fuit octauꝰ
Confestimq pagani sarraten repperi¬
quia nesciebãt de quali fuerãt regione.
s speculatores ẽẽ illos estimabãt. Et tap¬
tinos eos ducebãt ad quẽdã senẽ diuitez.
ut uideret et agnosceret unde essẽt. At
ille senex ĩterrogauit eos unde essẽt. aut
quali fungerẽt᷑ legatõe. Tũt illi rñden¬
tes. ad exordio totũ intimauerũt ei iti¬
neris sui causaz. Et ille senex re spõ¬
dens ait. Frequenter huc uementes
uidi hoĩes de illis terre partibꝰ istorũ
ad implere cupiũt. Tum illi indẽ ꝑ gen¬
tes. uenerũt ad palaciũ. ut rogurẽt illis
iuã trãsire ad iherusalẽ. Cũq illi fuissẽt¬
menta. inter barbaros et belligeros. ĩter
carteres et cõtumatiũ cateruas. sua ꝓte¬
gere parma. tutosq ꝯseruare dignatꝰ ẽ.
unus homo fuit ibi negotiator. quisibi ĩ
elemosinã et anime sue redẽpcionem

Expanded text:
est in Syrim. Tunc erant cum Willibaldo 7 contribuli illius, et ille ipse fuit octavus. Confestimque illi pagani Sarracini repperiqui nesciebant, de quale fuerant gente, sed speculatores esse illos estimabant, et captivos eos ducebant ad quendam senem divitem, ut videret et agnosceret, unde essent. Ast ille senex interrogavit illos, unde essent aut quale fungerentur legatione. Tunc illi respondentes, ab exordio totam intimaverunt ei iteneris sui causam. Et ille senex respondens ait: «Frequenter hic venientes vidi homines de illis terre partibus l. 20adimplere cupiunt». Tum illi inde pergentes, venerunt ad palatium, ut rogarent illis viam transire ad Hierusalem. Cumque illimenta, inter barbaros et belligeros, inter carceres et contumacium catervas suo protegere parma tutosque conservare dignatus est, unus homo fuit ibi negotiator, qui sibi in elemosinam et animae suae redemptionem
Abbreviated transcription (Latin):
illũ locũ. ubi infantes quondã
occisi fuerat aibherode. Ibi ẽ nũc
eccłia. et ibi requiestit unꝰ de ꝓ¬
phetis Et tũc uenit inde ĩuallẽ
laurã. ibi ẽ monasteriũ magnũ.
et ibi sedit abbas ad monastetiũ.
nachi multi qui ibi sũt ĩ ip̃o m̾o¬
nasterio. et sedẽt tirca uallẽ ĩ de¬
uera rupe mõtis. Et habẽt illi
excisa ĩsaxosa rupe mõtis parua
receptacula.ibi. et ibi. Ille mõs
ẽ ĩgiiro. tirca uallẽ. Et monaste¬
riũ ẽ edificatũ ĩ ualle. et ibi reqͣ¬
estit sc̃s sabã. Inde uenit ad locũ.
ubi philippus baptizauit eunuch¬
ũ. Et ibi ẽ eccła parua ĩualle ngͣ¬
ua. inter bethleem et gagam Et
magna gła ĩdm̃ca. Cũq sacͣ mis¬
sarũ sollẽpnia fuissent telebrata
ep̃s nr̃ sc̃s billibaldus stans ibi ad
missam. lumẽ oculorũ amisit. et te¬
cus fuit duobꝰ mẽsibꝰ Et inde ibant ad
scm̃ zachariũ ꝓpħam. nõ patrẽ iohã¬

Expanded text:
illum locum, ubi infantes quondam illum locum, ubi infantes quondam occisi fuerant ab Herode; et ibi est nunc aecclesia. Ibi requiescit unus de prophetis. Et tunc venit inde in valle Laura; ibi est monasterium magnum, et ibi sedit abbas ad aecclesia et nachi multi, qui ibi sunt in ipso monasterio, et sedent circa vallem in oneo rupis montis et habent illis excisum in saxosa rupe montis parvas receptaculas ubi et ubi. Ille mons est in giro circa vallem et monasterium aedificatum in valle; et ibi requiescit sanctus Saba. Inde venerunt ad locum, ubi Philippus baptizavit eunuchum; et ibi est aecclesia parva in valle magna inter Bethlem et Gazam. Et magna gloria dominica. Cumque sacra missarum sollemnia ibi fuerant celebrata, episcopus noster Willibaldus stans ibi ad missam lumen oculorum amisit et cecus fuit duos menses. Et inde ibant ad Sanctum Zachariam prophetam, non pater Iohan
Abbreviated transcription (Latin):
ardere possit ĩpluuia et ĩsole. Illa
eccła ẽ desuꝑ patula. et sine tecto.
fũt ibi in memoriã et ĩsignũ duo¬
rũ uirorũ. qui dixerũt. Diri gn¬
Et ille hõ qui ibi potest ĩter pari-¬
etẽ et tolunas rẽpere. liber est
apctis suis. Inde uenit ĩlotũ. ubi
angłs pastorib apparuit ditens.
Amiũtio uobis gaudiũ magnũ.¬
Et inde uenit in bethleem. ubido¬
natus ẽ quondã fuit spelũca sub-
terra. et nũt ẽ quadrangula domꝰ
mpetra extisa. et ẽ teria circũqͣq
exfossa. et inde ꝓiecta. Et ibiinũt
altare minus factũ ẽ. ãdeo. ut illi
quãdo uolũt ibi intus missã cele¬
brare ĩspelunta. tollentes illud
altare minus. portãt ibi intus il¬
lo tp̃e quãdo missã telebrãt. et
iterũ leuãt illud foras. Illa eccl̃a
ubi dñs natus ẽ que ibi supͣ stat.¬
ẽ ĩsmilitudinẽ trucis edifitata.
gloriosa domus. Et ibi adorãtes
ꝑgebãt inde. et uenerũt ĩ uillã
magnã. que uocat᷑ thequa. ad

Expanded text:
ardere possit in pluvia sed et in sole. Illa aecclesia est desuper patula et sine tectu; sunt ibi in memoriam et in signum duorum virorum qui dixerunt: Viri Gaet ille homo, qui ibi potest inter parietem et columnas repsere, liber est a peccatis suis. Inde venit in locum, ubi angelus pastoribus apparuit, dicens: Adnuntio vobis gaudium magnubi Donatus est quondam fuit spelunca sub terra, et nunc est quadrangulus domus in petra excisum, et est terra circumquaque exfossa et inde proiecta, et ibi supraaltarius minor factus est, adeo quod ut illi, quando volunt ibi intus missam celebrare in spelunca, tollentes illum altarem minorem portant ibi intus illum tempus, quando missam celebrant, et iterum levant illud foras. Illa aecclesia, ubi Dominus natus est, quae ibi supra statimilitudine crucis aedificata, gloriosa l. 1 domus. Et ibi orantes, pergebant inde et venerunt in villam magnam qui vocatur Thechua, ad
Abbreviated transcription (Latin):
le strennuus ꝯsilio amitorũ
ꝯtribulĩq licñtia flagitata.
ut suarũ opitulatõe orationũ
illũ sequi dignarẽt᷑ rogubat.
ut tutis itineris cursibꝰ delec
culariq ꝑ illorũ pia p̃cũ psidia
possibiliter potusset.
ce paschalis sollemp.¬
nitatibꝰ agilis exee¬
citus leuuit se cũ duobꝰ sius so¬

Expanded text:
amicorum contribulumque licentia flagitato, ut suorum opitulatione orationum illum sequere dignentur, rogabat, ut tutis itineris cursibus delecculareque per illorum pia precuum presidia possibiliter poterit. nice paschalis sollemnitatibus, agile exercitus levavit se cu
Abbreviated transcription (Latin):
escit sc̃s epiphanius. ibiq morati sũt
usq post nat sc̃i iohannis baptiste. Et ĩ¬
de nauigantes. uenerũt in regionem
sarratenorũ. ĩ urbẽ tharratas. secus
mare. Et inde ambulabãt suꝑ nouem
bebant letamã scdm dsuetudinẽ eorũ
Et inde pergẽtes. ambulauerũt ad urbẽ
que uocat᷑ emessa xii. mł. Ibi ẽ ecclia

Expanded text:
iphanius; et ibi morabant usque post natale sancti Iohannis baptiste. Et inde navigantes, venerunt in regionem Sarracinorum in urbem Tharrathas secus mare. Et inde ambulabant super 9 aubebant letania secundum consuetudinem eorum. Et inde pergentes illi, ambulaverunt ad urbem que vocatur Emessa 12 mil.; ibi
Abbreviated transcription (Latin):
eccł̃a. et ĩ illo loco pͥmũ tõuersus ẽ pau-¬
lus. et dñs dixit ad illũ. Saule sau¬
le. quid me ꝑsequeris. Et reliqua.
Et illit orantes. ambulabant ĩ galile¬
am. ĩ illũ locũ. ubi gabriel pͥmũ uenit

Expanded text:
a; et in illo loco primum conversus est Paulus, et Dominus dixit ad illum: Saule, Saule, quid me persequeris? et reliqua. Et illic orantes, ambulabant in Galileam in illum locum, ubi Gabriel primum venit
Abbreviated transcription (Latin):
te estatis triumate. q̃ solet p̃sa.¬
ga future ẽẽ febris. magna cor¬
poris ilico arreptisũt molestia.
ita ut acrit̾ anhelando.sebriti¬
tando. totiens algore frigestens.
et tociens calore estuans. atrox
ꝑ artus diffusa esset pestis. et sit
irretiti et retenti. magnoq mor¬
tis ꝓpe exitio ꝯstricti. febre faciga.¬
ti etãt. ut uix iam millis uiteha¬
litus ꝑlassos luentiũ artus uoli¬
tando uersaret᷑. Bed tamẽ inde¬
fessa paterne pietatis ꝓuidentia
sius cõsulere suffragariq digna/.¬
ta ẽ. ita. ut unus de duobꝰ unã
ebdomadã. et alter imã insub¬
sidiũ ministrãdi illis requiẽ
haberet. Et taiẽ put corporis
infirmitas ꝑ petcͦure poterat.
a sacre institutõis norma nõ
recedebãt. s ꝓpensius sacrelet¬

Expanded text:
te estatis chaumate, que presaga futuri solet esse febris, magna corporis ilico arrepti sunt molestia, ita ut acriter anhelando, febricitando, totiens algore frigans et totiens calore estuans, atrox per artos diffusa fuit pestis. Et sic inreti et retenti, l. 10 magna mortis exitio constricti, febri fatigati, ut vix iam in illis vitae alitus per lassas luentium artos volitando vergebat. Sed tamen indefessa paternae pietatis providentia suis consulere suffragareque dignatus est, ita ut unus de duobus unam ebdomadam et alter unam in subsidium ministrandi illis requiem habebat. Et tamen, prout corporis infirmitas perpetrare poterat, a sacre instituti norma non recedebant, sed propensius sacre
Abbreviated transcription (Latin):
terio p̃ferre dignatus est. multonia.¬
gis diuine legĩs erudicõe ei nhilo¬
minꝰ indagatõe solleriis cure ꝓta¬
ciores dispõnere edissereq. B quia
extremis ramorũ tauliculis foreno.¬
uerã. detantis talibusq uirorũbe¬
atitudinibus uenerabilisq uite eo¬
rũ nõ solũ mactibꝰ sed et in itineribꝰ
uariis multifariisq miraculorũ mͣ¬
gnitudinibus ꝑfecte ꝓficistentibus.
aliꝗd inemorie dignũ lectoris legen¬
di manibꝰ imponere me libet. Quo¬
rũ alter summe sacerdotalisq infule
paltoralisq cure p̃rogatiua p̃latus.
billibaldus et alter recte soliditatis
iter arripiens praua dirigens indi¬
rectꝰ asperaq et ferocia polite pla¬
nitans. spissas pͣuorũ gentiliũ ꝓter.¬
uasq peccatorũ spurticias. nõ deside.
cepide titubanti mente. s felici teme.¬
ritatis audacia. ꝓtatit᷑. suꝑneq sa¬
gacitatis telo rite roboratus. instã¬
te labore omia exmanuit. qui sat̾¬
detali quoq p̃latus infula. pasto.¬

Expanded text:
ferre dignatus est, multo melius divinae legis eruditione et nihilominus indagatione sollerti cura procaciores disponere edissereque posse. Sextremis ramorum cauliculis, me fore noveram. de tantis talisque virorum beatudinibus venerabileque vitae eorum, non solum in actibus, sed et in itineribus variis multifariisque miraculorum magnitudinibus perfecte proficiscentium aliquid memoriae dignum lectoris legendi manibus inponere me libet. Quarum alter summe sacerdotalis infulae pastoralisque cure prerogativa prelatus, 5 magne magister Willibaldus; et alter recte soliditatis iter arripiens, prava diregens, indirecta asperaque ferocia politer planitans, spissa pravorum gentilium proteraque peccatorum spurcitias, non theside tepiter titubante mente, sed felice temeritatis audacia procaciter superneque sagacitatis zelo rite roboratus, instante labore omnia exinanivit, qui sacerdotale prelatus infule pasto
Abbreviated transcription (Latin):
omĩa muto tenatitatis silentio op¬
pilatis labys humana taceat ling
dendo in nr̃is temporibꝰ reuelare
dignatus ẽ. Ista nõ apochriforũ
nõ erratita dissertione relata esse
cognoscimꝰ. sed sicut ip̃õ uidente. et
nobis referẽte depris sui dictacõe
Qudire. et ihilonim stribere des¬
tinauimꝰ. duobꝰ diaconibus testibꝰ
ota disputare inthoo qd̾ de ur̃e sag¬
acitatis. industria me aliquid di¬
ffidere estimetis. seu qd bene nõ no.¬
uerim ego młtos ur̃orũ quos do¬
minꝰ deus. nr̃q antistes mihip̃st

Expanded text:
omnia muta tenacitatis silentio opilatis labiis humana taceat lingudendo in nostris temporibus revelare dignatus est. Ista non apocriforum venia erratica dissertione relata esse cognoscamus, sed sicut illo ipso vidente et nobis referente de ori sui dictatione audire et nihilominus scribere destinavimus, duobus diaconibus testibus ota disputare inchoo, quod de vestrae sagacitatis l. 25 industria me aliquid defidere aestimatis, seu quod bene non noverim ego multos vestrorum, quos dominus Deus nosterque anti
Abbreviated transcription (Latin):
ta om̃ia ꝑ albas comporũ plam̃ti¬
es sulcato tramite nigra ꝑarata
uestigia scripta. ur̃a t̾ara corã sciẽ.¬
cia p̃sentata. cõtra om̃s emulo¬
rũ uituperacões. dei gr̃a. ur̃aq¬

Expanded text:
ta omnia, per albas camporum planities sulcato tramite nigra perarata pinne vestigia, scripta vestra cara coram scientia presentata contra omnis emulatorum vituperationes Dei gratia
Abbreviated transcription (Latin):
utilitatẽ memorie pauta ꝑstringẽ¬
do. paulatim deprimordialis uite
eius uenerandi uoillibaldi p̃mio
disputare decreuerã G tamẽ p̃cip¬
ue ego femina. fragiliq sexus im¬
betillitate torruptibilis. nulla p̃ro.¬
gatiua sapientie suffulta. aut mag¬
narũ uiriũ industria elata. s spon¬
tanea noluntatis meȩ uolencia
toacta. nelut quadã ignari parua

Expanded text:
utilitate memoriae pauca perstringenutilitate memoriae pauca perstringendo paulatim de primordiale vitae eius venerandi viri Willibaldi prochemio disputare decreveram. Sed tamen precipue ego feminea fragilique sexus inbecillitate corruptibilia, nulla prerogativa sapientiae suffultus aut magnarum virium industria elata, sed spontaneo voluntatis meae violentia coacta, velut quadam ignara parva
Abbreviated transcription (Latin):
Enerandis iimoq in
xp̃o tarissimis omnibꝰ
saterdotalis infule honore ditats.
pb̃ris p̃clareq indolis diaconbꝰ.
et inhilominus abbatibus. siue
omnibus popularie cõdicionis ꝓ¬
teribus quos pastoralis tĩne p̾ui¬
legio pius ꝓcerũ pontifex. alios a¬
gio ordinẽ pb̃ros. alios sobrie pu¬
dicicie elegantes diaconos. alios
coenobialis milicie monachos et
alios sub discipulari habitu solerti¬
bus listerarũ studiis inherendo do¬
cendo. ad meliora recti regiminis
printipatu exudiendo ꝓuexit. et
ira ut egregius exercitiũ alĩmus
sua industria ꝑdiocesim diligent̾ qu¬
odãmodo ut natos ꝓprios mulcendo
fouendo fouere solebat. istis om̃ibꝰ
istit sub sacre legis moderamine
manentibus. ego indigna saxonica
degente istint uenienciũ nouissima
et nõ solũ camis. s eciã moribus.
et de illorũ cõparatione ꝯtribuliũ
meorũ quasi homũcula. ego quidẽ
uobis religiosis ac catholitis uiris.
celestis bibliothete mimstris. ob

Expanded text:
enerandis immoque in Christo carissimis omnibus sacerdotalis infule honore ditatis presbiteris preclareque indolis diaconibus et nihilominus abba sive omnibus popularie condicionis proceribus, quos pastoralis cure privilegio pius procerum pontifex, alios agio ordine presbiteros, alios sobriae pudicitie eliganter diaconos, alios cenobiali militie monachos, alios sub discipulare habitu sollertis litterarum studiis inherendo, docendo, ad l. 25 meliora recti regiminis principatu erudiendo provexit, et ita ut egregius exercitorum alumnus sua industria per diocesam diligenter quodammodo ut natos proprios mulciendo, fovendo fovere solebat. Istis omnibus istic sub sacre legis moderamine manentibus ego indigna Saxonica de gente istic venientium novissima et non solum annis, sed et etiam moribus, et de illorum comparatione contribulum meorum quasi omuncula, ego quidem l. 30 vobis religiosis ac catholicis viris, caelestis bibliothicae ministris, ob
Abbreviated transcription (Latin):
geliigr̃am certa demonstrant᷑ ille
iudeb̾at. s eciã ip̃ã terrarũ lota.n
bi dñs nr nascendo. paciendo ac re¬
surgendo nobis apparuit. et nichil
mere diffamareq dignatꝰ est. ille
ꝑspitar nr̃orũ pedagogus om̃ium.
om̃ia transmeando. fide robustus.
fato fortimatus. ꝓcacit̾ ꝑagrans.
om̃ĩa uisitando repperiẽbat atq
iudebat. Ande nĩt certe ut ita di¬
cã mihi uidet᷑ essẽ ꝓteruũ. qd̾ ista

Expanded text:
gelii gratiam certa demonstrantur, ille gelii gratiam certa demonstrantur, ille videbat, sed etiam ipsa terrarum loca, ubi Dominus noster nascendo patiendoque ac resurgendo nobis apparuit, et nihilommere diffamareque dignatus est, ille perficax nostrorum pedagogus omnium omnia trasmeando, fide robustus, fata fortunatus, procaciter peragrans, omnia visitando repperiebat atque videbat. Unde nunc certe, ut ita dicam, mihi videtur esse proterum, quod ista