comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
laurũ incendere propter numinis similitudinem buculabouis . ẽ. diminutio sanebos. ano¬
malum nomen ẽ Namhibos et obos producit sicut his bubus et abbis bubus Nam reliqui
omnes casus breuem habent syllabã primã Propt̃ aquaeriuum iuxta perdita amore
nimia necessitate unde promiraculo dictum ẽ Almaparens confessadeam: quod non
faceret nisi inpericulo filii nihil illedeos. N .c .c. satis ẽ. quod putat arcem maicã nihil
per actum sacrificium libare uellet incinerem : quae flamina eodem anno consulem futi¬
in loco ubiamati uestes obruerat Ipsi sibi somnia fingunt. Omnia quae supradixerat de
artemagica destruit dicendo haec ueradesiderantib: tantum uider: quodper pro uerbũ
est locutus¬

Expanded text:
laurum incendere propter nominis similitudinem. Ad v. 86 bucula bovis est diminutio. sane 'bos' anolaurum incendere propter nominis similitudinem. Ad v. 86 bucula bovis est diminutio. sane 'bos' anomalum nomen est: nam 'hic bos' et 'o bos' producitur, sicut 'his bubus' et 'ab his bubus'. nam reliqui omnes casus brevem habent syllabam primam. Ad v. 87 propter aqvae rivum iuxta. perdita amore nimia necessitate: unde pro miraculo dictum est alma parens confessa deam , quod non faceret, nisi in periculo filii. Ad v. 103 nihil ille deos n. c. c. hoc est satis est, quod putat artem magicam nihil peractum sacrificium libare vellet in cinerem: quae flamma eodem anno consulem futuin loco, ubi amati vestes obruerat. Ad v. 108 credimus non dixit quid credat. ipsi sibi somnia fingunt omnia quae supra dixerat de arte magica, destruit dicendo, haec vera desiderantibus tantum videri: quod per proverbium est locutus
Abbreviated transcription (Latin):
na uł caelo .p. dđ a enut id e etia utuł priamomis eranda manuslaesta utioi argunientũ
Amaiore adminus si haec pos sunt facer e carminacur non etiã facila impleent : Qnt aond
etam facilius quam ut da fiiis. exurbe adrus redeat ut ciuitatem desentur ustides.& aortand
tando apas siuo ait cum supra ab actiuo dixerit ut cantando tuillum tale ẽ illudussas¬
lustio cumipse adimperandumtisidiumuocaretur id ẽ ut et impertaretons. Erigidas
stamies in pligiota sa furuia dolescestis mentemin plicart contendit : Effigiem dueo sicdido¬
dicit cuius triplex potestas. eẽ ꝑhibetur unde ẽ tria uirginis oradianae In pare autẽ
srnmrstendicunt: Veneris dicuincula necto an apesticus ẽ trimeter yper catalectus. hoc
autem metrũ ẽ cupidini consecratũ sparge molã faret salẽ incendebi tumine łnid ẽ. lau
ros diuino igne consume : Nambitumen ex fulminedicitur procreari unde cuxtababrlonã
quia frequentia cadunt fulmina hacrelacus redundant ad eo ut refabricent lacus inda fni

Expanded text:
na vel caelo p. d. l. 'vel' id est etiam, ut vel Priamo miseranda manus . est autem argumentum a maiore ad minus: si haec possunt facere carmina, cur non etiam facilia impleant? quid enim facilius, quam ut Daphnis ex urbe rus redeat, ut civitatem deserat rusticus? et tando' a passivo ait, cum supra ab activo dixerit, ut cantando tu illum? tale est illud in Sallustio cum ipse ad imperandum Tisidium vocaretur , id est ut ei imperaretur. sstamen implicant, ut haec adulescentis mentem implicare contendit. Ad v. 75 effigiem duco sic Didodicit, cuius triplex potestas esse perhibetur, unde est tria virginis ora Dianae : quamvis est vel praesaga, quam Graeci συμμύστην dicunt. veneris dic vincula necto anapaesticus est trimeter hypercatalectus. hoc autem metrum est Cupidini consecratum. Ad v. ros divino igne consume; nam bitumen ex fulmine dicitur procreari: unde iuxta Babyloniam, quia frequentia cadunt fulmina, hac re lacus redundant, adeo ut inde fabricent muros. Ad v. 8
Abbreviated transcription (Latin):
quac sint uo .c. ÷ .÷. lamadulator augusto queminter deos inuocat reciorumitene
dandumc adulationi sedet ueritati Nam cumomnes imp̃res post mortem sintirdico
deos pudati augaustus uiuus diuos honores emeruit quod etiam horatius testatur dicer
presentitibi maturos largimur honores iurandas qauum pernomen ponimnus arte
Endemale quidam culpant uirgilium dicentes eum auiditate laudandecitum snt eer¬
tun angus optasi sccum eum constat a drem quaet unc fiebat res pexis sepos sumus tamen
mon propost accipere uthoratius moxdaturos progeniem uitiosioreddc̃ipostesi quo¬
diu morta ibus ulla ẽ uiximus sane sciendum mire eum laudas se quod ait quemeox
quasint habitura deorum concilia incertum ẽ id ẽ. nendum scimus quis deus ẽẽ uelis
umditum fieri maximum .ẽ. in potestate habere quideus udis fieri plus cẽ quami
hacutadam repetente tempestas aut tempestatũ auttemperus icut ubiq salustuns

Expanded text:
us in terris". et iam adulatur Augustum, quem inter deos invocat. nec totum tamen dandum est adulationi, sed et veritati: nam cum omnes imperatores post mortem sint inter deos relati, Augustus vivus divinos honores emeruit, quod etiam Horatius testatur, dicens "praesenti tibi maturos largimur honores iurandasque tuum per numen ponimus aras". unde male quidam culpant Vergilium, dicentes eum aviditate laudandi citum interitum Augusto optasse, cum eum constet ad rem, quae tunc fiebat, respexisse. possumus tamen 'mox' pro 'post' accipere, ut Horatius "mox daturos progeniem vitiosiorem", id est postea. podiu mortalibus ulla est, viximus". sane sciendum mire eum laudasse, quod ait 'quem mox quae sint habitura deorum concilia, incertum est', id est nondum scimus, quis deus esse velis: nam deum fieri maximum est, in potestate habere, quis deus velis fieri, plus esse quamhaec tam clara repente tempestas?" aut 'tempestatum' ait temporum, sicut ubique Sallustius
Abbreviated transcription (Latin):
spnes ecundum artem haec ostrea dm̃s Nullum enim hab et latinitas nomen animalis. quod
neutris it generis sicut grȩce TΟRΚTΟCΚΑΙΤΑΚΗΤΗ licet horatius dixerit ostrea
circeis miseno oriuntur echini et iuuenalis grandiaq: mediis iã noctib: ostrea mordet
quos tamen possumus graece locutus accipere it a enimdicunt. TΟΟCTEΗ ΗΟΝRΑΙ
pediximus obliqui casus numeris ingularis nominatiuo plurali maiores . eẽ non
debent quoduerum eẽ sallustius probat qui in prosa ait. Dubi tauit acieprxs
tendit dicit autem aequi noctiũ autumnale quod fit sole in libra posito. Uernaleenĩ
pore legumina uero usq: adueris initiũ : HORDER usurpatiue et sciendum in his¬
usq: sub extremum .B. I .T. id .ẽ. nonusq adbrumae finem sed circa. Nambruma finit᷑
Viii Nt i anuariarũ diei et iste nonusq: ad ipsum dicit serendũ CERE ALT papauer

Expanded text:
sane secundum artem 'haec ostrea' et 'hae ostreae' dicimus: nullum enim habet latinitas nomen animalis, quod sane secundum artem 'haec ostrea' et 'hae ostreae' dicimus: nullum enim habet latinitas nomen animalis, quod neutri sit generis, sicut graece τὸ κῆτος καὶ τὰ κήτη, licet et Horatius dixerit "ostrea Circeis, Miseno oriuntur echini" et Iuvenalis "grandia quae mediis iam noctibus ostrea mordet": quos tamen possumus graece locutos accipere; ita enim dicunt τὸ ὄστρεον pe diximus, obliqui casus numeri singularis a nominativo plurali maiores esse non debent: quod verum esse Sallustius probat, qui in prosa ait "dubitavit acie pars"; tendit. dicit autem aequinoctium autumnale, quod fit sole in libra posito: vernale enim pore, legumina vero usque ad veris initium. Ad v. 209 et usque sub extremum b. i. i. id est non usque ad brumae finem, sed circa: nam bruma finitur viii. K#1123. Ianuariarum die; et iste non usque ad ipsum diem dicit serendum. intr
Abbreviated transcription (Latin):
dies quia et magnitudinesui multis dieb: oritur. et tempestas aut p̃cedit signum aut sequi¬
tur aut cumeo ẽ: sa nesciendumomnes a strologos proratione climatumdis sentire inor¬
tusiderũ sedips a dissensio ultra Vii. dies non procedit: Vii enimetiã ipsa sunt climata
hinc ẽ quod solemadunũ quodq: signũ alii . xV kł diedicunt uenire alit xun et infra
usq ad septem Nec quis quã procedit ulterius LVCIDVS anguistres sunt angues ineeli
unus qui inseptentrione ẽ. alter ofiuchi tertius australis inquosunt crater et coruis
de quonunc proprie ait anguis: Nã idradicit᷑ graece et scimus angues aquarum eẽ ser¬
pentes haec autem signa generaliter posuit non enĩ haectria tantum sedomnia p̃cepit ob
pontus et ostriferi. fit .a. sestos et abidos ciuitates sunt elles ponti quae angusto et peri¬
culosomari segregantur. Vndeelegit locumpericulosior ẽ quem pro omniponeret pelago¬

Expanded text:
'dies', quia et magnitudine sui multis diebus oritur, et tempestas aut praecedit signum aut sequi'dies', quia et magnitudine sui multis diebus oritur, et tempestas aut praecedit signum aut sequitur aut cum eo est. sane sciendum omnes astrologos pro ratione climatum dissentire in ortu siderum: sed ipsa dissensio ultra septem dies non procedit; septem enim etiam ipsa sunt climata. hinc est quod solem ad unumquodque signum alii xu. K#1123. die dicunt venire, alii xiv., alii infra usque ad viii.: nec quisquam procedit ulterius. lucidus angvis tres sunt angues in caelo: unus qui in septentrione est, alter ophiuchi, tertius australis, in quo sunt crater et corvus, de quo nunc proprie ait 'anguis': nam ὕδρα dicitur graece. et scimus angues esse aquarum, terrarum serpentes. haec autem signa generaliter posuit: non enim haec tria tantum, sed omnia praecipit Ad v. 207 pontus et ostriferi f. t. a. Sestos et Abydos civitates sunt Hellesponti, quae angusto et periculoso mari segregantur.
Abbreviated transcription (Latin):
resita ẽ: Aut certe multitudo tamenuerius ẽ. ut uis quasi uiolenta sit in reb: quae contra natu¬
ra uertuntur in melius sicenim donatus sensit dicens nisi uiolentia fiat naturae omnia in de¬
terius cadunt manulegere hinc quidã uolunt dictum legum̃ in peius ruere ae nserceoo¬
rasaltu subiciunt in equos autcerte subigit ẽ urget inpellit ENTIAłetan sunt
arcturi sidera nobis : iamdicit astrologiã rusticum ita ut nauigantem nosse debere ane¬
turus autem stella ẽ in signobocte post septentrionem cuius ortus et occasus tempestatemꝰ
grauissimas facit unde ait sidera id ẽ tempestates ut scit triste mineruae sidus .REDO¬
RVal quaedies s: aurigae signum .ẽ. haud longe a septentrione cuius pedemcum corniu
citur iouem: hoc quoq signũ. tamortu quamocasusuo efficit tempestates : beneautemsaat

Expanded text:
re sita est": aut certe multitudo. tamen verius est, ut 'vis' quasi violentia sit in rebus, quae contra nature sita est": aut certe multitudo. tamen verius est, ut 'vis' quasi violentia sit in rebus, quae contra naturam vertuntur in melius: sic enim Donatus sensit, dicens: nisi violentia fiat naturae, omnia in deterius caduntra saltu subiciunt in equos": aut certe 'subigit' est urget, impellit. Ad arcturi sidera nobis iam dicit, astrologiam rusticum ita, ut navigantem, nosse debere. arcturus autem stella est in signo bootae post septentrionem, cuius ortus et occasus tempestates gravissimas facit: unde ait 'sidera', id est tempestates, ut "scit triste Minervae sidus".rvandi aurigae signum est haud longe a septentrione, cuius pedem cum cornu terram. hoc quoque signum tam ortu, quam occasu suo efficit tempestates. bene autem ait
Abbreviated transcription (Latin):
gulari contra artem Nameaq expluribus constꝗt numeri sunt tantum plis ut cancelliscope
medicandis leguminib: quem ad modũ et maiora fiant et modicoigne soluantur ibene autem
mina degnerant ÷ nisi in singulis quibq annis haeefiat inde enim ẽ. si comni a fatisinpelus
et eopulor quae uerba modo ab utraq significatione passiuae sunt declinationis sedut
medicare diceret promedicari metrinecessitas fecit sfnemedicor a ccm̃ regit ut medi¬
corulamrem : mede orauero illirei dm̃s nam medẽ or illã remfiguratum ẽ. NIGRA
per fundere amurca oleisordib: sedhis quae p̃cedunt Nã sordesq̃ sequuntur oleum fȩces
uocantur: et amurcaꝑ .c. scribitur et ꝑ .g. pronuntiatur ut .o. gaus gngnluus Sili¬
fallacib: quae fallere plerumq consuerunt interdumenĩ falliculĩ cumin anes sint maiores
ut rebus spectata niuis humana possibilitas salustius sed nr̃ã omnis uissi nanimoetaonpo¬

Expanded text:
gulari contra artem: nam ea, quae ex pluribus constant, numeri sunt tantum pluralis, ut 'cancelli, scopae, medicandis leguminibus, quemadmodum et maiora fiant et modico igne solvantur. bene autemmina degenerant, nisi singulis quibusque annis hoc fiat; inde enim est 'sic omnia fatis in peiuet 'populor', quae verba modo ab utraque significatione tantum passivae sunt declinationis. sed ut 'medicare' diceret pro 'medicari', metri necessitas fecit. sane 'medicor' accusativum regit, ut 'medicor illam rem', 'medeor' vero 'illi rei' dicimus: nam 'medeor illam rem' figuratum est. perfundere amurca olei sordibus, sed his, quae praecedunt; nam sordes, quae sequuntur oleum, faeces vocantur. et 'amurca' per 'c' scribitur et per 'g' pronuntiatur, ut 'C.' Gaius, 'Cn.' fallacibus quae fallere plerumque consuerunt: interdum enim folliculi, cum inanes sint, maiores v. 198 ni vis humana possibilitas: Sallustius "sed nostra omnis vis in animo et corpo
Abbreviated transcription (Latin):
lorancasdent nerueias usun uirũ licet oriora sint: Chaonias autem epiroticas ineprro
dicit un tilmus fuis sun quames ponsa dabant columbae quodid eo fingitur quialprs atbesabaru
oeratis Eteo lunbu d equosu pratait. bisego s aepelugumfieri et seconenederesilus moeriuisepe
amnimasimis exciresepudchris : iouas lites in agnisidẽ militaria iurgs aeante sinistrae
cornice denuli ob anum psete uenis sediit: Noc sabantica aesonstripantcuolanbore qua
cormurtiosa camhaer ulsse tedam ey dactatuir et aliuas froquent᷑ inuadit Eocergonuniae die po

Expanded text:
cedunt nec ullarum sunt virium, licet priora sint. 'Chaonias' autem Epiroticas: nam in Epiro dicitur nemus fuisse, in quo responsa dabant columbae: quod ideo fingitur, quia lingua Thessala peritiam dat ei, de quo supra ait his ego saepe lupum fieri et se condere silvis Moerim, saepe animas imis excire sepulchris . novas lites magnas, id est militaria iurgia. inciderecornicem de nulla harum parte venisse dicit, sed ab antica ad sinistram parcornix est: nam haec avis et clamore laetatur et alias frequenter in
Abbreviated transcription (Latin):
senice sane hocloso armen ex pramitur amoeboeum m ameum eonidon petiss setout eẽt
coniens sanchoq locse a deo eo drum superae dicitut inse e ras in uudiam possit mouent
edira samim coresiant᷑ ꝓoetre uł quasilibero conseerati ꝗ uiet auboa sceho ensani unt
sic horatiusuconala sanus ađ seri psit satrris faunis qr ooetas uel quo d scit er aminene
acdorasicustrarmina acternitatem merentur. Rumpantur utilia sicut abioni pebie¬
adderd sicut es hoonle et pacciba faci mande etiam iu uenalis auc cusfre abresis ilibus
idamm aenius mimogra fus contempsit artem adio cumm ouendu mea pata sitoem rustu¬
cere suras eu incta coturno id eos ingulari usus ẽ numero quia hocgenus calciamenti utrio
nus genus ẽ. uasis quod cum significamus si producitur : cumuõ gremiũ significamust
sicbrripimus : sane notandum haberi considerationem diuinãrum personarum namille¬
supra cumueneratione locutus ẽ apud numen : seuerum consi deratione contrahiciocatun

Expanded text:
scentem. sane hoc loco carmen exprimitur amoebaeum: nam cum Corydon petisset ut esset Codri similis, hic se adeo Codrum superare dicit, ut in se eius invidiam possit movere. hedera autem coronantur poetae, vel quasi Libero consecrati, qui et ut Bacchae insaniunt: sic Horatius ut male sanos adscripsit Liber satyris faunisque poetas : vel quod semper virent hederae, sicut carmina aeternitatem merentur. Ad v. 26 rumpantur ut ilia sicut etiam in Aeneide diximus, 'hoc ile' et 'haec ilia' facit, unde etiam Iuvenalis ait vis frater ab ipsis ilibus? nam Marullus mimographus contempsit artem ad iocum movendum et parasito dixit tu suras evincta cothurno ideo singulari usus est numero, quia hoc genus calciamenti utrique nus genus est vasis: quod cum significamus, 'si' producitur; cum vero gremium significamus, 'si' corripimus. Vasupra cum veneratione locutus est apud numen severum, contra hic iocatur,
Abbreviated transcription (Latin):
et quia uilium animalium facit mentionem i deo p̃mis it nire fugis tenues quaepiget cog¬
haec talpadicitur sicut et dedã muis fecit et cum canib: timidi uenient ad poculadam mȩ¬
ΒVEΟ ranater restrisnimiae magnitudinis :MΟΝSΤRΛ ferunt id ẽ. et alia purga¬
qnm̃ paenenihil sunt nisigutturꝰ IΝΟΡΙΜΕΤVEΝS formica s enectȩ quae semper alienũ
requirit auxilium nami nopi nontantũ ad formicã ꝑtinet sed generale ẽ. ephitethon se
imperatiui modi tempus futurũ contemplator aquas dulces terrentius loquitor paucula
proloquere contemplare. Nux plurima id .ẽ. longa significat autem amigdalum sed h

Expanded text:
et quia vilium animalium facit mentionem, ideo praemisit 'ni refugis tenuesque piget cognus: nam 'haec talpa' dicitur: sicut et de dammis fecit, ut "cum canibus timidi venient ad pocula damm rana terrestris nimiae magnitudinis. Plurima terrae. Et alia purgam paene nihil est nisi guttur. inopi metuens formica senectae quae semper alienum requirit auxilium: nam 'inopi' non tantum ad formicam pertinet, sed generale est epitheton senimperativi modi tempus futurum pro praesenti 'contemplare': alibi "contemplator aquas dulces", Terentius "loquitor paucula" pro 'loquere' 'contemplare'. nux plurima id est longa. significat autem amygdalum; sed h
Abbreviated transcription (Latin):
sunt sine frigobus solent enim pastores uindicare sibi loca aliquã propter frigus futurũ
Vir gregis abusiue Namt antum hominum ẽ sic alibi quem legere uirũ Itemhoratius
et olentis uxores mariti acyrologiae. Capertibi s aluus et aedi Aut quia in capro ẽ
spes aedorum. aut intellegimus istum etiamaedos senescire. quodtamen ille quasidi¬
uinus indicat. postest tamenetiam scire. sed leuius damnum maioris contemplatione
contemnere Et si quidcessare potest si potest tibi uł breue otium persuaderi. Nam
loquitur ab hominem amantem laboris huc ipsi potum uenient per .p. auuenti ipsuid ẽ
sponte sua. aut intellegimus istum prȩter capellarum gregemiuuencos habuis sepe¬
culiures aut certe ipsi referamus ad aedos et caprum utper prata iuuienea flumm sint ellegum

Expanded text:
sunt sine frigoribus; solent enim pastores vindicare sibi loca aliqua propter frigus futurum. Ad v. 7 sunt sine frigoribus; solent enim pastores vindicare sibi loca aliqua propter frigus futurum. Ad v. 7 vir gregis abusive; nam tantum hominum est: sic alibi quem legere virum , item Horatius et olentis uxores mariti . acyrologia est. Ad v. spes haedorum: aut intellegimus istum etiam haedos perdidisse, sed nescire, quod tamen ille quasi divinus indicat. potest tamen etiam scire, sed levius damnum maioris contemplatione contemnere. Ad v. 10 et siqvid cessare potes si potes tibi vel breve otium persuadere: nam loquitur ad hominem amantem laboris. Ad v. 11 huc ipsi potum venient per p. ivuenci 'ipsi' id est sponte sua, et intellegimus istum praeter capellarum gregem iuvencos habuisse peculiares: aut certe 'ipsi' referamus ad haedos et caprum, ut 'per prata Iuvenci' fluminis intellegam
Abbreviated transcription (Latin):
multa ad eam de aliis congessit Arguta autem modocanorastridulã A libi argutumbre¬
ues ignificat ut argutumq: caput da fnis diuinum bunc inducit quippefilium mercurii ut
diximus : Nam hinc ẽ. quod paulo postdicturus ẽ capertibi saluus et aedi quasidiuinus:
Compulerantq g. conpellere proprie ẽ in unum locum uł diuersa uł diuersorũ animalia
arca des putares. Namet paulo post dicturus ẽ solicantare periti arcades Et canta repares
et .r .p.hoc .ẽ. qui possent et continuum carmendicere. Nam hoc cantare. ut extinctum
amat foebo sua semper apudme .m.s.l. huc mihi .d. scilicet circaeã partemanqua dafnis
sedebat Teneras defendo a frigore mrrtos : Varie hic locus exponitur : Nam alii simpli¬
citer accipiunt dum myrtos tego et tueor neas frigus exurat. Alii quia aestatis
illȩ fuis se adserunt tempus dicunt defendo afrigore tego contra frigus futurum Alii
dicunt dum defendo id.ẽ dummihi ad defensaculum preparomyrtos afrigore id .ẽ quae

Expanded text:
multa ad eam de aliis congessit. 'arguta' autem modo canora, stridula: alibi 'argutum' breve significat, ut argutumque caput . daphnis divinum hunc inducit, quippe filium Mercurii, ut diximus supra: nam hinc est quod paulo post dicturus est 'caper tibi salvus et haedi', quasi divinus. Ad v. 2 compulerantque g. compellere proprie est in unum locum vel diversa vel diversorum animalia Arcades putares: nam et paulo post dicturus est soli cantare periti Arcades . Ad v. 5 et cantare pares et r. p. hoc est qui possent et continuum carmen dicere — nam hoc est cantare, ut extinctum amat, Phoebo sua semper apud me munera se- debat. teneras defendo a frigore myrtos varie hic locus exponitur. nam alii simpliciter accipiunt: dum myrtos tego et tueor, ne eas frigus exurat. alii, qui aestatis illud fuisse asserunt tempus, dicunt: 'defendo a frigore' tego contra frigus futurum. alii dicunt: 'dum defendo', id est dum mihi ad defensaculum praeparo 'myrtos a frigore', id est quae
Abbreviated transcription (Latin):
constrt in posita uerbi causa ut auocationedeus uocator dicatur. A sarraitione sarrt oui
asti coratione ster quilinius A satione sitor non nullos emine id ẽ aliquo et hoc dicit qui¬
anobis inta semina unis seminib alitis semina autemdicit daeorũ : Caditemo qutõmor¬

Expanded text:
constat inposita, verbi causa ut ab occatione deus Occator dicatur, a sarritione Sarritor, constat inposita, verbi causa ut ab occatione deus Occator dicatur, a sarritione Sarritor, a stercoratione Sterculinius, a satione Sator. Fabius Pictor a nobis iacta semina vestris seminibus alitis. semina autem dicit deorum caeli tem
Abbreviated transcription (Latin):
apollinẽ pastoralem bicutetiã salustius docet post laniatum a canib: act eonem filiũ matris instins¬
tutebas reliquit. Et cheaninsulã tenuit primo adhuch ominib: uacuã postea ea relicta cumde¬
dalo adsardiniã transitum fecit licacimontes arcbadiae si tibisi quidem menala monsareba
mus frumentadiuisit beneaut emtacuit de nomine etgeneraliter ait puer nam nonunus¬
aus trumtotoorbemonstrauit : sed diuersi indiuersslocis Et tenerã abradice ferenssilua nec
siluanus deus c̃ siluarũ hicamauit puerũ crparis sum nomine qui habebat mansuetisstor¬
maceruam hanc cumsiluanus nescius occidis sec puer ẽ extinctus dolore. que mamator
deus incupres sum arbor ẽ nominis eius uertitquã prosolatio porta redicitur diq derei
at quodautem dicit studium quibus aruatueri nominaba ec numinũ inindigita mentis
inuenuntur id ẽ in libris pontificalibus quȩ inominadeorũ et rationes ipsorũ nominum
continent quacetiam uarro dicit : Namut su pradiximus nomina numinibhuofficurs

Expanded text:
Hic, ut etiam Sallustius docet, post laniatum a canibus Actaeonem filium matris instinctu Thebas reliquit et Ceam insulam obtinuit primo, adhuc hominibus vacuam, postea ea relicta cum Daedalo ad Sardiniam transitum fecit. Item: PINGVIA mus frumenta divisitaratrum in toto orbe monstrauit, sed diuersi. Puer. Triptolemum Silvanus deus est silvarum. hic amavit puerum Cyparissum nomine, qui habebat mansuetissimam cervam. hanc cum Silvanus nescius occidisset, puer est extinctus dolore: quem amator deus in cupressum arborem nominis eius vertit, quam pro solacio portare dicitur. sane at. Quod auinveniuntur, id est in libris pontificalibus, qui et nomina deorum et rationes ipsorum nominum continent, quae etiam Varro dicit. nam, ut supra diximus, nomina numinibus ex officiis
Abbreviated transcription (Latin):
tibi parto donaprus icite pierides ÷ bene animos erigit auditorũ dicendo s debemor a cet¬
cumq dictas usitiis equentia non nisi a numinib poterunt ex planari: sapeit adebemus acei¬
piemeiastor esbio sro fint quialiquando inar cadia audierius or peide ec ser erius il it
Sncipenenaliosniecum ineatibi auersus: non omniapos sumusomnes si cenceno unũsus¬
tuama dolere dugesanos sensus id ẽ non a mantes unde contra a mante sinsonos uo canius

Expanded text:
t'. Ad v. 63 dicite pierides bene animos erigit auditorum dicendo: superiora utcumque dicta sunt, sequentia non nisi a numinibus poterunt explanari. sane ita debemus accipere, pastores hos referre quod aliquando in Arcadia audierunt: unde et superius ait 'incipe Maenalios mecum mea tibia versus'. non omnia possumus omnes sic Cicero unum sustum est. sanos sensus qui modo sani sunt, id est non amantes: unde contra amantes insanos vocamus
Abbreviated transcription (Latin):
rationẽ quando ł cupido discesserit ł ascanius sit reuersũs : arma inspoliata aut in detracta
nrmbos:etruscisq ducis etruria dicta est qđ eius fines tenebantur usq ad primã ripã tiberis qua

Expanded text:
rationem, quando vel Cupido discesserit vel Ascanius sit reversus. Ad v. 594 Arma inspoliata aut indetracta,rationem, quando vel Cupido discesserit vel Ascanius sit reversus. Ad v. 594 Arma inspoliata aut indetracta,nimbos». ETRVSCIQVE DVCES Etruria dicta est, quod eius fines tendebantur usque ad ripam Ttberis, qua
Abbreviated transcription (Latin):
cedit. neminor sit genitiuus a nominatiuo plurale similit̃ et ultripũ et uictricia dicimus. licet inhiis
neutrũ innumero singulari ñ inueniatur : uio larit uulnere corpus quia dixerati sacrũ trositalus
q mihisi simslit̃ accipimus. ita intellegamus siue eã troianus int̃emerit siue aliquis de aeneae
aaxiliis nãq aliiuolunt arruntẽ deturnies separtib: et indignatũ femineũ sexũ plus inbello
potuisse quã uiros quãrẽ hicdicunt ꝑstruxisse uirgiliũ et reuera sic ubiq loquitur. ut incer¬
tũ sit arruns decuius partib: fuerit unde ẽ et illud dapat̃ hoc nr̃is ab oleri dedecus armis: ꝓa¬
quotiens negotii futuri exitustollit᷑ uult enĩ nos de camille cadauere nihil ulterius expectare
sicut fecit in primatu faciem illius noctẽ ñ amplius unã falle dolo: qđ p̃missũ sustulit commemo¬

Expanded text:
cedit, ne minor sit genetivus a nominativo plurali. Similiter et ‘ultricium’ et ‘victricium’ dicimus, licet in his cedit, ne minor sit genetivus a nominativo plurali. Similiter et ‘ultricium’ et ‘victricium’ dicimus, licet in his neutruve mihi si simpliciter accipiamus, ita intellegamus: sive eam Troianus interemerit, sive aliquis de Aeneae auxiliis: namque alii volunt Arruntem de Turni esse partibus et indignatum, femineum sexum plus in bello potuisse, quam viros. quam rem hic dicunt praestruxisse Vergilium: et re vera sic ubique loquitur, ut incertum sit Arruns de cuius partibus fuerit: unde est et illud "da, pater, hoc nostris aboleri dedecus armis" . paquotiens negotii futuri exitus tollitur: vult enim nos de Camillae cadavere nihil ulterius expectare: sicut fecit in primo "tu faciem illius noctem non amplius unam falle dolo" , quod praemissum sustulit commemo
Abbreviated transcription (Latin):
omine pugna ꝓ cõmittet᷑: hȩc cape generalit̃ dixit. arcũ faretrã ut sequentia indicant namdicit
et ultrice faretra de ꝓme sagittã :ultricẽ nomina ix terminata ablatiuũ singularẽ in emittunt
genitiuũ uero pluralẽ inum. exceptis his quȩ omnis sunt generis. ut felix nã et abhoc felici ethorũ
feliciũ facit lucanus felici non fausta loco tentoria ponens qđ receptũ est. ideo quia genitiuus plura¬
lis a nominatiuo plurali minor eẽ non debet. sed aut par autmaior una syllaba. et quia neutrofacit
felicia felicũ dicere non debemus. ne propt̃ alia genera huic p̃iudicemus nãq ab eo qđ est felices
ut feliciũ dicamus. ratio patit᷑ unaenĩ crescit syllaba ab eo quod ẽ feliciaut felicũ dicamus ñ pro¬

Expanded text:
OMINE PVGNA pro ‘committetur’. HAEC CAPE generaliter dixit arcum, pharetram, ut sequentia indicant: nam dicit OMINE PVGNA pro ‘committetur’. HAEC CAPE generaliter dixit arcum, pharetram, ut sequentia indicant: nam dicit ‘et ultricem pharetra deprome sagittam’. VLTRICEM nomina terminata ablativum singularem in ‘e’ mittunt, genetivum vero pluralem in ‘um’, exceptis his quae omnis sunt generis, ut ‘felix’; nam et ‘ab hoc felici’ et ‘horum felicium’ facit: Lucanus «felici non fausta loco tentoria ponens». Quod receptum est ideo, quia genetivus pluralis a nominativo plurali minor esse non debet, sed aut par, aut maior una syllaba. Et quia a neutro facit ‘felicia’, ‘felicum’ dicere non debemus, ne propter alia genera huic praeiudicemus. Namque ab eo quod est ‘felices’ ut ‘felicium’ dicamus, ratio patitur: una enim crescit syllaba: ab eo quod est ‘felicia’ ut ‘felicum’ dicamus non pro
Abbreviated transcription (Latin):
suestigia plantis institerat signa pedũ primis plantis ex presserat nã haces uestigia imagines
manib: ꝓprolonge pallȩ palla propriȩ ẽ muliebris uestis deducta usq aduestigia undeait
longe sic supra pallã signis auro querigentẽ :strimoniã quegru ent thracia a fluuio stra¬
dicunt᷑ multe illã frustra antequã rẽ diceret p̃iudicauit sicsallustius falsoq ritur dena¬
tura genus humanũ nã antequã diceret querit᷑. dixit falso natres int̃ matrẽ et matrem¬
familias hoc inter est qđ mater ẽ p̃ter illã significationẽ quae ẽ ad aliquid quȩ tantũ conuenitinm¬
iuris sollẽ pnitatẽ in familiã migrat mariti aeternũ ȩterne nã nomen est ꝓaduerbio conata
cũ conaretur : fatis urget᷑ & ostendit etiã desideria ex fatinecessitate descendere : cõnmittitur

Expanded text:
VESTIGIA PLANTIS INSTITERAT signa pedum primis plantis expresserat: nam haec sunt vestigia, imagines VESTIGIA PLANTIS INSTITERAT signa pedum primis plantis expresserat: nam haec sunt vestigia, imagines nibus. PRO LONGAE TEGMINE PALLAE palla proprie est muliebris vestis deducta usque ad vestigia, unde ait ‘longae’: sic supra «pallam signis auroque rigentem». STRYMONIAMQVE GRVEM Thraciam, a fluvio Strydicuntur. MVLTAE ILLAM FRVSTRA antequam rem diceret, praeiudicavit; sic Sallustius «falso queritur de natura sua genus humanum»; nam antequam diceret ‘queritur’, dixit ‘falso’. MATRES inter matrem et matremfamilias hoc interest, quod mater est praeter illam significationem quae est ad aliquid, quae tantum convenit in miuris sollemnitatem in familiam migrat mariti. AETERNVM aeterne: nam nomen est pro adverbio. CONATA cum conaretur. FATIS VRGETVR ACERBIS ostendit etiam desideria ex fati necessitate descendere. COMMITTITVR
Abbreviated transcription (Latin):
lix dumregna manebadđ sepius andromache ferre in comitata solebat: ñ illũ tectis iu. nan
re pene omnisitalia fuerat generalit̃ in metabũ omniũ odia ferebantur nã pulsus fuerat
agente uulscorũ quȩ etiã ipsa et ruscorũ potestate regebatur quod cato plenissime exeeat¬
binc ẽ multatillã frustra trrrena ꝑ .o.mi quod ñ procederet ni sunt̃ eos essent iura conubieñ
moenib: urbes accepere non tectis ñ moenib: hoc ẽ nec inciuitaites nec in priuatã ad missus ẽ do¬
miset sic ista etiã in primo separauit arbe domo socias sciendũ autẽ moenia abusiue diciom̃a
amunitione ciuitatis : manus dedisset consensis set ethocdicit etiã si quieũ uoluis sent suscipe¬
inmontib: solis idẽ. pastoraliusus ẽ uit& armtalis equȩ indomitȩ unde sequit᷑ et lacte ferino

Expanded text:
lix qua se, dum regna manebant, saepius Andromache ferre incomitata solebat». NON ILLVM TECTIS VLLAE lix qua se, dum regna manebant, saepius Andromache ferre incomitata solebat». NON ILLVM TECTIS VLLAE re paene omnis Italia fuerat, generaliter in Metabum omnium odia ferebantur. Nam pulsus fuerat a gente Vulscorum, quae etiam ipsa Etruscorum potestate regebatur: quod Cato plenissime exseida matres optavere nurum»: quod non procederet, nisi inter eos essent iura conubii. NON MOENIBVS VRBES ACCEPERE non tectis, non moenibus, hoc est nec in civitatem nec in privatam admissus est domum. Et sic ista etiam in primo separavit «urbe domo socias». Sciendum autem ‘moenia’ abusive dici omnia a munitione civitatis. MANVS DEDISSET consensisset. Et hoc dicit: etiam si qui eum voluissent suscipein montibus solis, idest pastorali usus est vita. ARMENTALIS EQVAE indomitae, unde sequitur ‘et lacte ferino’.
Abbreviated transcription (Latin):
cis parsquae ligno cohaeret alibi alta liberaret inulmo unde et lib̵ dicitur in quo scribi¬
mus quia ante usũ cartae ł membranȩ delibris arborũ uolumina conpaginabantur: ipse
pat̃ famulã uoueo beneipsepat᷑ quia auctor amanti potestatẽ nisi patres ñ habent uoueo
autẽ consecro in tuũ ministeriũ unde et camilla licet supra amatredixerit eã ẽẽ nominatã
sid illud poetice dictũ ẽ nã camilla qua siministradicta ẽ. ministros enĩ et ministras in pube¬
res camillos et camillas in sacris uocabant unde et mercurius etrusca lingua camillus dicitur
qua si minis terdeorũ: sonuere undehic distinguendũ: infelix camillx ñ eotẽpore quaeuasit. sed
nunc infelix plerũq eñi ephiteta presentis temporiss̃. licet ꝑ actistiegotiis ut in secundo infe¬

Expanded text:
cis pars, quae ligno cohaeret: alibi «alta liber aret in ulmo». Vnde et liber dicitur in quo scribicis pars, quae ligno cohaeret: alibi «alta liber aret in ulmo». Vnde et liber dicitur in quo scribimus, quia ante usum chartae vel membranae de libris arborum volumina conpaginabantur. IPSE PATER FAMVLAM VOVEO bene ‘ipse pater’, quia auctoramenti potestatem nisi patres non habent. ‘Voveo’ autem consecro in tuum ministerium: unde et Camilla dicta est, licet supra a matre dixerit esse nominatam. Sed illud poetice dictum est: nam ‘Camilla’ quasi ministra dicta est: ministros enim et ministras inpuberes camillos et camillas in sacris vocabant, unde et Mercurius Etrusca lingua Camillus dicitur, quasi minister deorum. SONVERE VNDAE distinguendum. INFELIX CAMILLA non eo tempore quo evasit, sed nunc infelix: plerumque enim epitheta praesentis temporis sunt, licet in peractis negotiis, ut in secundo «infe
Abbreviated transcription (Latin):
idẽ longe posits solorũ nemorũ desertorũ ÷ terentius uenit meditatts aliunde ex solo loco itẽ
ipse ñ ne hunc abicio portet insalas terras fugȩ medio dũ fugit int̃fugã nã figuratũ ẽ caroq
oeritmeit anaereon fortione rotos idẽ onussmoris :uix haec sententia seđit ideo uixquia
naturale ẽ ut quotiens multa cogitamus uixaliquid conprobemus undeuera distinctio ẽom¬
nia secũ uersanti subito: et robore cocto aut antiquã hastã fuisse significat nã malt tẽpor
aliquid coctũ uocatur horatius plenũ quere coctus scriba exquinq uiro coruũ deladet
hiantem itẽ ꝑsius. utra maleuetusuae grandi subire coctũ aut reuera cocto robore hasţȩ
enimigni plerũq durari consuer̃: huic scilicet telonatã inplicat libro liberdicitar corti¬

Expanded text:
id est longe posita. SOLORVM NEMORVM desertorum: Terentius «venit meditatus aliunde ex solo loco», item id est longe posita. SOLORVM NEMORVM desertorum: Terentius «venit meditatus aliunde ex solo loco», item ipse «nonne hunc abici oportet in solas terras?». FVGAE MEDIO dum fugit, inter fugam: nam figuratum est. CAROQVE ONERI TIMET Anacreon φόρτον Ἔρωτος, id est onus amoris. VIX HAEC SENTENTIA SEDIT ideo ‘vix’, quia naturale est, ut, quotiens simul multa cogitamus, vix aliquid conprobemus: unde vera distinctio est ‘omnia secum versanti subito. ET ROBORE COCTO aut antiquam hastam fuisse significat: nam multi temporis aliquid coctum vocatur: Horatius «plerumque recoctus scriba ex quinqueviro corvum deludet hiantem», item Persius «ut ramale vetus vegrandi subere coctum»: aut re vera ‘cocto robore’: hastae enim igni plerumque durari consuerunt. HVIC scilicet telo ‘natam inplicat’. LIBRO liber dicitur interior corti
Abbreviated transcription (Latin):
dere ẽ. dolos ealiquẽ expectare unde et in sidiȩ nominatȩ sunt : uelocẽ interea licet interea par¬
ticula negotia semꝑ prȩteritis futura coniungat. tam̃ ab usus ẽ etuituperabilis est transitus habet
autẽ tales transitus et in superiorib libris et insequenti p̃cipue ubi iuppit̃ appellat iunonẽ: opĩ
feropẽ serua me obsecro: opes uero numero plurali. census accipit᷑ nã obsterra. uxor saturni
quã grȩci raeam uocant : tristes uoces habitũ futurȩ orationis ostendit : ore dabat gradit᷑ bellũ
antiquiores sunt amicitiȩ terentius ꝑ amicitiã quae cepta a paruulis cũ ȩtate decreuit similit̃
tis nã sequit᷑ neq ipse manus feritate dedisset: antiqua nobili urbe nã boc priuernũ dicitur¬
iuga longa longe posita rimotiora sallustius et metello proculagente longa spes auxiliorum

Expanded text:
dere’ est dolose aliquem exspectare: unde et insidiae nominatae sunt. VELOCEM INTEREA licet ‘interea’ pardere’ est dolose aliquem exspectare: unde et insidiae nominatae sunt. VELOCEM INTEREA licet ‘interea’ particula negotia semper praeteritis futura coniungat, tamen abruptus est et vituperabilis transitus. Habet autem tales transitus et in superioribus libris et in sequenti praecipue, ubi Iuppiter appellat Iunonem. OPIM fer opem; serva me, obsecro»; ‘opes’ vero numero plurali censum accipimus: nam ‘Ops’ Terra est, uxor Saturni, quam Graeci Rheam vocant. TRISTES VOCES habitum futurae orationis ostendit. ORE DABAT pleonasmos. BELLVM antiquiores amicitiae: Terentius «per amicitiam, quae coepta a parvulis cum aetate adcrevit simul», tis; nam sequitur «neque ipse manus feritate dedisset». ANTIQVA nobili urbe; nam ‘hoc Privernum’ diciturVGA LONGA longe posita, remotiora: Sallustius «et Metello procul agente, longa spes auxiliorum»,
Abbreviated transcription (Latin):
ualles sicut nunc uirgilius posuit qđ ita eẽ diminutio indicatꝰ nã uallecula dicit᷑. sicut turris
dicidebere turricula indicit uulpes uulpecula facit horatius moueat uulpecularisũ ergoin
es uel inis quando usurpatiue . quando naturalit̃ exeant nomina sola diminutio indicat ea aut̃
cant breuia sunt. miles militis : quo semita ducit legit᷑ et qua aditusq maligni ꝓprie obscuri
ut subluce maligna. ignota scilicet a eneȩ nãdeturno dicturus est huc iuuenis nota fert᷑ regione
uiarũ itutiq receptus malequidã recessus legunt nã receptus dicit᷑ quosetuto exercitus recipit
incertum ẽ enim qua sit uenturus aeneas : arripuitq locũ raptim tenuit: in sedit ꝓprie nã insi¬

Expanded text:
‘valles’, sicut nunc Vergilius posuit. Quod ita esse diminutio indicat: nam ‘vallecula’ dicitur, sicut ‘turrim’ ‘valles’, sicut nunc Vergilius posuit. Quod ita esse diminutio indicat: nam ‘vallecula’ dicitur, sicut ‘turrim’ dici debere ‘turricula’ indicat, ‘vulpes’ ‘vulpecula’ facit: Horatius «moveat vulpecula risum». Ergo in ‘es’ vel in ‘is’ quando usurpative, quando naturaliter exeant nomina, sola diminutio indicat. Ea autem cant, brevia sunt, ut ‘miles militis’. QVO SEMITA DVCIT legitur et ‘qua’. ADITVSQVE MALIGNI proprie ‘obscuri’, ut «sub luce maligna». IGNOTA scilicet Aeneae: nam de Turno dicturus est ‘huc iuvenis nota fertur regione viarum’. TVTIQVE RECEPTVS male quidam ‘recessus’ legunt: nam ‘receptus’ dicitur, quo se tuto exercitus recipit: incertum est enim qua sit venturus Aeneas. ARRIPVITQVE LOCVM raptim tenuit. INSEDIT proprie: nam ‘insi
Abbreviated transcription (Latin):
mat laudes cũ dixerit. odecus italiȩ sic alibi quib: caelo te laudib aequem cũ premiserit ofama
ingens ingentior armis uirtroiane sed nunc ordo ẽ sed nunc mecũ partire laborẽ nã ꝑparen¬
tesindictũ estiquando iste animus ẽ supra omnia id est siquidem es magnã partire autem ideo
paro belli insidias sallustius agens ad furta belli ꝑ idonea : biuias fauces faucesdicunt᷑ itinera
inter duos montes locata et angusta et ꝑuia. dicta a fauciũ similitudine conlatis excipe signis con¬
iunctis ducib: quos cõmemoraturus est : trburniq manus catilus et coras: ducis et tu concipe cu¬
rã sicut ego nam non diẽ sicut messapus aut alii. ne ei facere in iuriã uideat᷑ concipeautẽ si mul
necessi tate cõpellim᷑ ut uallis dicamus statius uallis inamplexu nemorũ sedet nãplenũ est

Expanded text:
mat laudes, cum dixerit ‘o decus Italiae’: sic alibi «quibus caelo te laudibus aequem?» cum praemiserit «o fama mat laudes, cum dixerit ‘o decus Italiae’: sic alibi «quibus caelo te laudibus aequem?» cum praemiserit «o fama ingens, ingentior armis vir Troiane». SED NVNC ordo est ‘sed nunc mecum partire laborem’: nam per parenthesin dictum est ‘quando iste animus est supra omnia’, id est siquidem es magnanima. ‘Partire’ autem ideo, PARO BELLI insidias: Sallustius «gens ad furta belli peridonea». BIVIAS FAVCES fauces dicuntur itinera inter duos montes locata, angusta et pervia: dicta a faucium similitudine. CONLATIS EXCIPE SIGNIS coniunctis ducibus quos commemoraturus est. TIBVRNIQram sicut ego: nam non dicit, sicut Messapus aut alii, ne ei facere videatur iniuriam. 'concipe' autem vel simul necessitate conpellimur ut ‘vallis’ dicamus: Statius «vallis in amplexu nemorum sedet»: nam plenum est
Abbreviated transcription (Latin):
potior potiris: nã subnixus rapto potit᷑ uenit abeo qđ ẽ potior poteris nã at etiã su pradiximus
uerbũ hoc mnodotertiȩ modo quartȩ inuenit᷑ ẽẽ coniugationis: aprectisq fde de sliteitaneed¬
ascdr uieabi sconet non alte fremit aut alte lixuriazadterrã deflux̧̃ dicendo deflaxit quanda
moderationẽ descendendi significauit quȩ ẽ etiã in ascendendo apud huius reiperitos : suimerito
si qua ẽ fiducia forti si unusquisq fortis babet aliquã confidentiã ex conscientia fortitudinis suȩ
etego audere non dubito fortiautẽ bene dix̃ nã fortis cõmunis ẽ generis haec autẽ hoc uult di¬
cere non sexũ considerandũ eẽ sed robur occurrere turmȩ equitatui nã partẽ ꝓtoto posuit quas
dicere grates secundũ rbȩtoricã disciplinã dicit se uerba in uenire non posse quib eius ex pri¬

Expanded text:
‘potior potiris’: nam «subnixus rapto potitur», ab eo quod est ‘potior poteris’: nam, ut etiam supra diximus, ‘potior potiris’: nam «subnixus rapto potitur», ab eo quod est ‘potior poteris’: nam, ut etiam supra diximus, verbum hoc modo tertiae, modo quartae invenitur esse coniugationis. ARRECTISQVE FREMIT CEs fremit’, non ‘alte fremit’, ut ‘alte luxurians’. AD TERRAM DEFLVXIT dicendo ‘defluxit’ artem et quandam moderationem descendendi significavit, quae est etiam in ascendendo apud huius rei peritos. SVI MERITO SI QVA EST FIDVCIA FORTI si unusquisque fortis habet aliquam confidentiam ex conscientia fortitudinis suae, et ego audere non dubito. ‘Forti’ autem bene dixit: nam ‘fortis’ communis est generis. Haec autem hoc vult dicere, non sexum considerandum esse, sed robur. OCCVRRERE TVRMAE equitatui: nam partem pro toto posuit. QVAS DICERE GRATES secundum rhetoricam disciplinam dicit se verba invenire non posse, quibus eius expri
Abbreviated transcription (Latin):
ratio nãdicturus ẽ aut ille in p. arm̃taq tendit equarũ cingitur in p̃lia ut pliari possetut sidi¬
cas lego in aduocationẽ idẽ ut aduocatus eẽ possimaãq adeo autuacat adeo aut certesie signifi¬
cat ut sit sensus adoo sic p̃paratur in p̃liautiã uniuersa p̃t̃ galeã arma portaret atoracoina¬
dutus ominiaq in ax exeunt graȩca masculina in obliquis casibia ꝓducunt tordec toracis pinas
pina cis nã feminina corripiunt utelimax climatis sed in latinũ non transeunt falam iue¬
ro etaliter exit et peregrinum ẽ etiam apud grȩcoss alta decurrens asalree illieenĩ eruito
fugit puqetia haet comparatio bomeri ẽ uerbũ ad uerbũ trans lataspotĩus uenitabeo qdđẽ

Expanded text:
ratio; nam dicturus est «aut ille in pastus armentaque tendit equarum». ‘Cingitur in proelia’ ut proeliari posset, ut si diratio; nam dicturus est «aut ille in pastus armentaque tendit equarum». ‘Cingitur in proelia’ ut proeliari posset, ut si dicas ‘legor in advocationem’, id est ut advocatus esse possim. IAMQVE ADEO aut vacat ‘adeo’: aut certe ‘sic’ significat, ut sit sensus: ‘adeo’, sic praeparatur in proelia, ut iam universa praeter galeam arma portaret. THORACA INDVTVS omnia quae in ‘ax’ exeunt Graeca masculina in obliquis casibus ‘a’ producunt, ut ‘thorax thoracis’, ‘pinax pinacis’: nam feminina corripiunt, ut ‘climax climacis’, sed ad Latinum non transeunt. Phalanx vero et aliter exit, et peregrinum est etiam apud Graecos. IS etiam haec comparatio Homeri est, verbum ad verbum translata. POTITVS venit ab eo quod est
Abbreviated transcription (Latin):
ere canoro increpuit uocat labor ultimus om̃s omnes ad laborẽ ultima necessitas conuo¬
cat: nec ñ ad templũ secundũ homerũ quuinducit in sũma desperatione matres ad tẽpla concurre¬
re ut uictoria quȩ ñ potest uirib: possit deorũ fauore conquiri: subuehitur: proprixe matro¬
nȩ enĩ pilentis uehebantur ad tẽplaꝑgentes ut pilentes matres in mollibdona ferens peplũ
que p̃e omnib belliscuius nutu semꝑ bella tractantur : frange manutelũ aut tuamanu. aut in
sub ipsis portis quasi ad quas festinabat aeneas unde ẽ et illud praefodiunt alu portass cingit᷑
cirta arcem incedens ad monet singulos. ut a lauinia possit uideri et ut sit maior causa dimican¬
didũ sponsȩ placere contendit furens amore lauiniae quã uidebat qđ etiã sequens indicat eõpa¬

Expanded text:
aere canoro increpuit». VOCAT LABOR VLTIMVS OMNES omnes ad laborem ultima necessitas convoaere canoro increpuit». VOCAT LABOR VLTIMVS OMNES omnes ad laborem ultima necessitas convocat. NEC NON AD TEMPLVM secundum Homerum, qui inducit in summa desperatione matres ad templa concurrere, ut victoria, quae non potest viribus, possit deorum favore conquiri. SVBVEHITVR proprie: matronae enim pilentis vehebantur ad templa pergentes, ut «pilentis matres in mollibus». DONA FERENS peplum est omnibus bellis, cuius nutu semper bella tractantur. FRANGE MANV TELVM aut tua manu, aut in utem sub ipsis portis, quasi ad quas festinabat Aeneas: unde est et illud «praefodiunt alii portas». CINGITcirca arcem incedens admonet singulos, ut et a Lavinia possit videri, et ut sit maior causa dimicandi, dum sponsae placere contendit. ‘Furens’ amore Laviniae, quam videbat: quod etiam sequens indicat compa
Abbreviated transcription (Latin):
tenebrȩ tam̃ in hoc sermone ut secunda afine accentũ habeat usus obtinuit maniplis signi¬
lxcenturias. licet in his rebi accessutẽporis ducũ uarietas sem ꝑ mutauerit militiȩ discipli¬
sapus autẽ utdiceret. uitauit omo eo teleuton nã uitiosũerat. uoluse edice messape ergomes¬
sapus aut antiquis uocatiuus ẽ ut aesperidũ fluuius regnator aquarũ . Itẽ socer armalatinus habe¬
to aut certe nominatiuus ẽ prouocatiuo quãquã possit etiã nominatiuus ẽẽ. ut sit messapus et
ri non potuit : multa quese incusat promultũ et ẽ grecafigura: generũq asciuerit urbf̧ ꝓpt̃ urbẽ
bellodat signũ .r .&. buccina benȩ bellodat nãbucina in sonans sollicitudinẽ acbella denuntiat
sic in.ui qui abucina signũ diradedit p̃liũ autẽ tubȩ indicantut attuba terribilẽ sonitã ꝓcul

Expanded text:
‘tenebrae’. Tamen in hoc sermone ut secunda a fine accentum habeat usus obtinuit. MANIPLIS signi‘tenebrae’. Tamen in hoc sermone ut secunda a fine accentum habeat usus obtinuit. MANIPLIS signiem, sexaginta centurias, licet in his rebus accessu temporis ducum varietas semper mutaverit militiae disciplisapus’ autem ut diceret, vitavit ὁμοιοτέλευτον: nam vitiosum erat sapus' aut antiquus vocativus est, ut "Hesperidum fluvius regnator aquarum" , item "socer arma Latinus habeto" : aut certe nominativus est pro vocativo. quamquam possit etiam nominativus esse, ut sit 'Messapus et ri non potuit. Ad v. 471 Multaque se incusat pro 'multum'. et est Graeca figura. Ad v. 472 Generumque BELLO DAT SIGNVM RAVCA CRVENTVM BVCINA bene ‘bello dat’; nam bucina insonans sollicitudinem ad bella denuntiat: sic in septimo «qua bucina signum dira dedit». Proelium autem tubae indicant, ut «at tuba terribilem sonitum procul
Abbreviated transcription (Latin):
sonnã modo canoros significat alias uocis pessimȩ iuuenalis raucite serde cordisicut uenenũ
et debono et demalo dicit᷑ odor et inalus et bonus uocat᷑: arrepiptotempore inuenta opornitate
sedentes pigri ut in munisq sedens aliena ad pabula fucus : armarie dice: figurate dicit. ut arm̃¬
t᷑ edice autẽ plenus ẽ imperatiuus nã ab omniũ coniugationũ infinito detractare syllaba
fit imperatiuus utamare ama docere doce. legere lege audire audi cũ autẽ fac uel dic dici¬
mus a pocopen uerba patiunt᷑ maniplis ars quidem exigebat . utma haberet accentũ ni lon¬
ga quidem est sed ex muta ecliquida qđ quotiens fit tertia a fine sortit᷑ accentũ ut latebrȩ

Expanded text:
μέσων est: nam modo canoros significat, alias vocis pessimae: Iuvenalis et «rauci Theseide Cordi»: sicut ‘venenum’ μέσων est: nam modo canoros significat, alias vocis pessimae: Iuvenalis et «rauci Theseide Cordi»: sicut ‘venenum’ et de bono et de malo dicitur, ut ‘odor’ et bonus et malus vocatur. ARREPTO TEMPORE inventa oportunitate. SEDENTES pigri, ut «inmunisque sedens aliena ad pabula fucus». ARMARI EDICE figura est, dic ut armentur. ‘Edice’ autem plenus est imperativus; nam ab omnium coniugationum infinito detracta ‘re’ ultima sillaba fit imperativus, ut ‘amare ama’, ‘docere doce’, ‘legere lege’, ‘audire audi’. Cum autem ‘fac’ vel ‘dic’ dicimus, apocopen verba patiuntur. MANIPLIS ars quidem exigebat ut ‘ma’ haberet accentum: ‘ni’enim longa quidem est, sed ex muta et liquida: quod quotiens fit, tertia a fine sortitur accentum, ut ‘latebrae’