comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Nrãperit quicquid gerimus fortuna uoatus
Nos fatum scux eẽsuum. lic& omẽ deorum
Obsequiũ speres. irato milite cȩsar
Paxerit: hȩc fatus totis discurrere castris
Cocperat infestoq: ducem deposcere uultu
Sic õ superi: quando pietasq fidesq
Destituunt moresq: malos sperare relitumẽ
Finem ciuili faciat discordia bello:
Quem non ille ducem potuit terrere tumultus.
Fata edinprȩceps solitus dematere esir.
Fortuaumq: suam ꝑsumina pericula gaudens
E xeriere uenit necdum de seuiat ura
Expettit medios ꝓperir temptare funtes.
Non ulis urbes spoliandiq: templa negassa
arpei anq iouis sedem metres ꝓsenatus
Passorusq infanda nurus: uult omã certe
Asc seuapeti uult p̃mia martis amari
Militis &e domiti tantum mens sanatam ttuire piat
Nonpuda. heucȩsar solitibi bella placare.
Iammanibus dampnata tius: hos arti pigebit
Sanguinis: his ferrigraue ierit : un pomẽ
Fasq nefisq rues. lassare: & disce sine. ariiis

Expanded text:
ra perit. Quidquid gerimus, fortuna vocatur. Nos fatum sciat esse suum. Licet omne deorum Obsequium speres: irato milite, Caesar, Pax erit. Haec fatus, totis discurrere castris Coeperat, infestoque ducem deposcere vultu. Sic eat, o superi! quando pietasque fidesque Destituunt, moresque malos sperare relictum est, Finem civili faciat discordia bello. Quem non ille ducem potuit terrere tumultus? Fata sed in praeceps solitus demittere Caesar, Fortunamque suam per summa pericula gaudens Exercere, venit: nec, dum desaeviat ira, Expectat; medios properat tentare furores. Non illis urbes spoliandaque templa negasset, Tarpeiamque Iovis sedem, matresque senatus, Passurasque infanda nurus. Vult omnia certe A se saeva peti, vult praemia Martis amari: Militia indomiti tantum mens sana timetur. Non pudet heu, Caesar, soli tibi bella placere Iam manibus damnata tuis? hos ante pigebit Sanguinis? his ferri grave ins erit ipse per omne Fasque nefasque rues Lassare, et disce sine armis
Abbreviated transcription (Latin):
Corut in lortum uirei pidiutq gemeo
Iualies tasus alienoppedreuinit
Specntorq. doca magnus ipos iedoloren
NUamiseris serum trcoliat perida
Auaiium fortuna dedit gesinir

Expanded text:
in letum vires: puduitque gementem lues? Casus alieno pectore vincit Spectatorque docet, magnos nil posse dolores. Vix miseris serum tanto lassata periclo Auxilium Fortuna dedit. Gens
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ termisso nulã rite fundatur exordium
recte in quit acsimul ita modulataest
qui ꝑpetua mundum ratione gubernas
Terrarum caeliq sator qui tempus abieuo
Ir̃e iubes stabi lisq manensdai scuncta mneuert
Queninom externȩ pepulerunt fingere cusie

Expanded text:
termisso nullum rite fundatur exordium. Recte, inquit, ac simul ita modulata est. O qui perpetua mundum ratione gubernas Terrarum caelique sator qui tempus ab aeuo Ire iubes stabilisque manens das cuncta moueri, Quem non externae pepulerunt fingere causae
Abbreviated transcription (Latin):
unum horum qm̃ idem cuncta sunt
ueraciter prestare potest. hane esse
plenam beatitudinem sine ambiguitate
cognosco .P. Ote alũpne hac opinone
caducisq rebus putas. quod huius modi
statum possit asferre  B. Minime inquã
puto:idq: ate nihil ut amplius desidere¬
tur. ostensum est .p. Haec igitur uel magines
ueriboni. uł in ꝑfecta quedam dare bona.
mortalibus uidentur: uerum aũt atq
ꝑfectum bonum. conferre non possunt.
B. Assentior inquam P. Quoniã igitur agnouisti
quȩ uera illa sit quae aũt beatitudinem
meneiantur : Nunc suꝑ est ut unde ueram
hanc petere possis agnoscas B. Id quidem
inquam iam dudum uehementer expec¬
to. Secũ ut eimeo platõni inquit nr̃o
plac& inminimis quoque rebus diuinũ
presidium debeat inplorari quid nunc
faciendum censes. ut illius summiboni
sedem reperire mereamur. Inuocandũ
inquam rerum omnium patrem quo

Expanded text:
unum horum, quoniam idem cuncta sunt, ueraciter praestare potest, hanc esse plenam beatitudinem sine ambiguitate cognosco. – O te, alumne, hac opinione caducisque rebus putas quod huius modi statum possit afferre? – Minime, inquam, puto idque a te, nihil ut amplius desideretur, ostensum est. – Haec igitur uel imagines ueri boni uel imperfecta quaedam bona dare mortalibus uidentur, uerum autem atque perfectum bonum conferre non possunt. – Assentior, inquam. – Quoniam igitur agnouisti quae uera illa sit, quae autem beatitudinem mentiantur, nunc superest ut unde ueram hanc petere possis agnoscas. – Id quidem, inquam, iam dudum uehementer exspecto. – Sed cum, ut in Timaeo Platoni, inquit, nostro placet, in minimis quoque rebus diuinum praesidium debeat implorari, quid nunc faciendum censes ut illius summi boni sedem reperire mereamur? – Inuocandum, inquam, rerum omnium patrem, quo
Abbreviated transcription (French):
Quorum alter naixtis obiiquo pectre remis
ausus romanȩ graia depuppe carnȩ
Creuit inadieus untis: plus nobil are

Expanded text:
Quorum alter, mixtis obliquo pectine remis, Ausus Romanae Graia de puppe carinae Crevit in adversis virtus: plus nobilis irae
Abbreviated transcription (Latin):
A uerpera scuetadeum tum pertoe uerum
Fugit & aoqhocbitripodas rediere futura¬
U ixq refarta udt: necte uicima locti
Tertititi ambigius fiustratum sottibus appis
Iure sedinaerto mundi subsidere regnum

Expanded text:
aperet secreta deum. Tunc pectore verum Fugit, et ad Phoebi tripodas rediere futura: Vixque refecta cadit. Nec te vicinia leti Territat, ambiguis frustratum sortibus, Appi: Iure sed incerto mundi, subsidere regnum
Abbreviated transcription (Latin):
Materiae fluitantis opus: uerum in sita summi
Formaboni liuore carens: tacumcta suiꝑ no
Dueis abeaem plo pul chrumpulherrinus pse
Plundum iente gerens simili imagine fornans
Perfoctasq iubes ꝑfectum ab soliert prtes
Tunumneris elementiligis ut frigori flaminis
Tutriplicis mediam naturae cuneta mouentem
Conecten sammã ꝑ consona mnembra re soluis

Expanded text:
materiae fluitantis opus uerum insita summi forma boni liuore carens, tu cuncta superno ducis ab exemplo, pulchrum pulcherrimus ipse mundum mente gerens similique in imagine formans; perfectasque iubens perfectum absoluere partes. Tu numeris elementa ligas, ut frigora flammis, Tu triplicis mediam naturae cuncta mouentem conectens animam per consona membra resoluis
Abbreviated transcription (Latin):
n qua non libiros sedid qualliliris pretium facit
librorum quo dãmecrum sententias collocau:
stiquidẽ deconis in com inane honum meritis.

Expanded text:
n qua non libros, sed id quod libris pretium facit, librorum quondam meorum sententias collocavi. 75 Et tu quidem de tuis in commune bonum meritis
Abbreviated transcription (Latin):
rherciasq legt. fauces & amore notatum
liquor etdiero as lacrimoso littoreturres
Aua pelago nomen nopheleias alstu sihelles
Vonasram breiuonis aquȩ disterminat usquã
Fluctus ab europa quamius bitantion arto

Expanded text:
reiciasque legit fauces, et amore notatum Aequor, et Heroas lacrimoso litore turresQua pelago nomen Nepheleias abstulit Helle. Asiam brevioris aquae disterminat usquam Fluctus ab Europa, quamvis Byzantion arcto
Abbreviated transcription (Latin):
um propensius insenatum morti pserio¬
tioniq danfamur O meritos desimili
erimme neninem posse conunci. Cuius dig¬
ob ambitum dignitatis sacri legio me consci¬
entiam polluisse mentitis. At qui &
tu insita nobis omneni rerum mortalium
cupidinem. denr̃i animi sede pellebas. & sub
tuis oculis sacrilegio locum eẽ fas nonerat.

Expanded text:
um propensius in senatum, morti proscriptionique damnamur. O meritos de simili crimine neminem posse convinci! cujus digione fuscarent, ob ambitum dignitatis sacrilegio me conscientiam polluisse mentiti sunt. 58 Atqui et tu insita nobis, omnem rerum mortalium cupidinem de nostri animi sede pellebas, et sub tuis oculis sacrilegio locum esse fas non erat
Abbreviated transcription (Latin):
Q uodner phlegrieis anteum substulit ariis¬
Pupe ferunt epulas raptos habuis selcones
Ad sominos non terga ferȩ prebesẽ cubile
Ad suerunt non siluatorum uiresq resumit
niuda tellare iacens: periere coloni
Aruonum liby e. pereunt quos appulit aequor
A urilioqdui uirtus nonusa cadendi
errt socme opes inuictus robore cunetꝰ s
Quam us seente: tandemuulgata cruenti
F amamaiuas nonfiris & quorq: leuantem
Mag anenum aludem iylicas exciuit in horas.
Ille deore ꝓiecit terga leonis

Expanded text:
Quod non Flegreis Antheum substulit arvisrupe ferunt, epulas raptos habuisse leonesAd somnos non terga ferae praebere cubile Adsuerunt, non silva torum: viresque resumit In nuda tellure iacens. Periere coloni Arvorum Libyes: pereunt, quos adpulit aequor, Auxilioque diu virtus non usa cadendi, Terrae spernit opes: invictus robore cunctis, Quamvis staret, erat. Tandem vulgata cruenti Fama mali, terras monstris aequorque levantem Magnanimum Alciden Libycas excivit in oras. Ille Cleonaei proiecit terg
Abbreviated transcription (Latin):
si quidem uera uolumus confiteri P. Quid
uero inquit obscurum neboc atq ignobile
censes esse an omni celebritate clarissi¬
mum : Considera uero ne quod nihilo
indigere qͣuod potentissimum qđ honore
dignissimum esse concessum est egere cla¬
ritudine quam sibi prastare non possit
atqi ob id aliqua ex parte uideatur ab iec¬
tius .B. Non possum inquam: qum hoc utit.
ita &iam celeberrimum esse confitear ꝑ
Consequens igitur est ut claritudinem superio¬
ribus tribus nihil differrȩ fatȩamur B.
Consequitur inquam P. Quod igiur nullius
egeat alien. quod suis cuncta uiribus possit.
qđ sit clarum atq reuerendum. Non ne hoc

Expanded text:
si quidem uera uolumus confiteri. – Quid uero, inquit, obscurumne hoc atque ignobile censes esse an omni celebritate clarissimum? Considera uero, ne quod nihilo indigere, quod potentissimum, quod honore dignissimum esse concessum est, egere claritudine, quam sibi praestare non possit, atque ob id aliqua ex parte uideatur abiectius – Non possum, inquam, quin hoc uti est ita etiam celeberrimum esse confitear. – Consequens igitur est ut claritudinem superioribus tribus nihil differre fateamur. – Consequitur, inquam. – Quod igitur nullius egeat alieni, quod suis cuncta uiribus possit, quod sit clarum atque reuerendum, nonne hoc
Abbreviated transcription (Latin):
Et utium tenuere fugamanenꝑdere letun
Micina cur a fuit: mulita sua uid nera puppi
A duremoriensi& mostris abstilit iecus:
Scontem sublimmi thoxrenum culmine prorȩ
Linlimius erenssa halearis tortor habe mę
Glande potens s̃olido figit cata rempa naplũbo
Selbi exnius. pontqiam eruar amnia rupie
U incula p̃ro eurrunt oculi estat lumine rapto

Expanded text:
Et ratium tenuere fugam. Non perdere letum Et ratium tenuere fugam. Non perdere letum Maxima cura fuit; multus sua vulnera puppi Adfixit moriens, et rostris abstulit ictus. Stantem sublimi Tyrrhenum culmine prorae Lygdamus excussa, Balearis tortor habenae, Glande petens, solido fregit cava tempora plumbo. Sedibus expulsi, postquam cruor omnia rupit Vincula, procumbunt oculi: st
Abbreviated transcription (Latin):
sic flamias fupenant unde ss pirsisqi petuor
amratib. framenta ferus sib iundicat unis:
Hic rainr fluetus extinguat ut xequere flamas:
N nemerguntur tahidis ardentibus herent:
Aille modos inter feti mors unatimo iest
Quacbeete moriimec cessat nau fraga iuirtus:
T da legunt deierta marimatih. que imniistran:
nertusq manus ictu langnent perundas.
Etercent nunc para datur siconia ferri.
V tuntur pelago senius cenplectitur hostem
Host is & nolicitis guident sub s̃dero monbris:
Aergitos qutmnoripugna fuit unus mnilla
Tuntius phioceus. animam seriare subundis.
Sertariq srocumsi quid meresis sa harenis.
tnimis ad fixas unci conuellere inorsus
A luctit quotiens nonsenferat anchora fiunem:
Pficeibs̃ compres sum penitus dedi penit hastom
Victor dincolumis sũmas remeabar inundas:
Soc sẽp uacuos credie ciam iurgore fiuctus.
Puopib oeccurit tandeniq: iubae quore mania:
Hsi hostiles iecerunt ur icbiare qsi fao¬

Expanded text:
c flammas superant undae: sparsisque per aequor Iam ratibus, fragmenta ferus sibi vindicat ignis. Hic recipit fluctus, extinguat ut aequore flammas: Hi, ne mergantur, tabulis ardentibus haerent. Mille modos inter leti, mors una timori est, Qua coepere mori. Nec cessat naufraga virtus. Tela legunt deiecta mari, ratibusque ministrant: Incertasque manus ictu languente per undas Exercent. Nunc, rara datur si copia ferri, Utuntur pelago. Saevus complectitur hostem Hostis, et implicitis gaudent subsidere membris, Mergentesque mori. - Pugna fuit unus in illa Eximius Phoceus animiam servare sub undis, Scrutarique fretum si quid mersisset arenis, Et nimis adfixos unci convellere morsus, Adductum quoties non senserat ancora funem. Hic ubi compressum penitus deduxerat hostem, Victor et incolumis summas remeabat ad undas; Sed, se per vacuos credit dum surgere fluctus, Puppibus occurrit, tandemque sub aequore mansit. Hi super hostiles iecerunt brachia remos,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ istinirte auimam nartinanereoliae uni.
nilinam namfeta ducum anec sam alius ancens
Selli casin eritiaraie pirs mixima classis
Mereitas astolie mutat pemige pux prs
Victores uexere sir : noualia paucae
Procipia cenlure fue. qui inurbe parentiu
ꝑletis erat quamisia tum ꝑlitoma pla necias
Enniux sepe ui confosss uultb uncia
Credidit is auri romanum amplex acadauer:
sicensisq rauis mis cri de corpore truaco

Expanded text:
mam morti non credidit uni. Inclinant iam fata ducum, nec iam amplius anceps Belli casus erat: Graiae pars maxima classis Mergitur: ast aliae mutato remige puppes Victores vexere suos: navalia paucae Praecipiti tenuere fuga. Quis in urbe parentum Fletus erat! quanti matrum per litora planctus! Coniunx saepe sui, confusis vultibus unda, Credidit ora viri, Romanum amplexa cadaver: Accensisque rogis miseri de corpore trunco
Abbreviated transcription (Latin):
Cat catala inanu sed nontamen meita mreie:
Excipt heciune nis gentnosi sangiris argus.
Qua ia non medius descendir imliauenter:
Aduuutq suc ꝓcumibens pondere serrim:
Stabat daie. sa uretȩ iam parte carinę
Infelios aroi genitor mon ille iuuente
Temuoro phocaneis ulli cessurus marmis:
Victum ceuo rolui ceciditi fessusq senecta
T ximplum nonmiles erat: qui funere iuiso
Sepecadens longe semorꝑ trantra carinȩ
Peruenit ac pappaa pirantesꝙ inueni artꝰ:
Non lacrine cecidere genis non peetera cundit
Discentis toto rigua sed corpore palmis:
Et muarum iernens agnos cere desinit arturi:
Ille capae libeni &iar languentia : olla

Expanded text:
Caeca tela manu, sed non tamen irrita, mittit. Excipit haec iuvenis generosi sanguinis Argus, Qua iam non medius descendit in ilia venter, Adiuvitque suo procumbens pondere ferrum. Stabat diversa victae iam parte carinae Infelix Argi genitor: non ille iuventae Tempore Phocaicis ulli cessurus in armis: Victum aevo robur cecidit, fessusque senecta Exemplum, non miles erat. Qui, funere viso, Saepe cadens longae senior per transtra carinae Pervenit ad puppim, spirantesque invenit artus. Non lacrimae cecidere genis, non pectora tundit, Distentis toto riguit sed corpore palmis. Et miserum cernens agnoscere desinit Argum. Ille caput labens et iam languentia colla,
Abbreviated transcription (Latin):
VONAM INTENCOSAREM ET PTINOR̃
Iatq: a franium circa ylerdam pt inuda¬
tione ac facme ueratum exercitum cesaris
Proibitosq pompeiane partis duces peten
bellicosas gentes abequitatio cȩsaris & inter¬
clusis fluminib apontib postq nondabant
hostes pugnan di copiã ad deditionem siti
compulsos inpetrasse uenia quam ius ipsi
uelut in pace ꝑmixtos intra castra exercitu
iosorum caesarianos occidissent Captam a pom¬
petranis in littore illyrico deexercicucesaris
qui sub antonio erant cohortes sed furtim
traicientẽ racẽ & orcatu exemplo que uult ci
uul neribus Deser ꝓtionẽ uicti abhercule
ante ei & uictum queq acurione mafrica
uarum Deinde aiuba ꝑ insidias curionem
superatum
Tpro cul extremis terrarum cesarinoris
Martem seuus agit non multa cade nocentẽ
Aepeti e iuserat concordia duxit ineqiuis
inperium commune uices: tutelaq ualli
Perigil alterno paros custodia signo.

Expanded text:
nam inter Caesarem et Petreium atque Atranium circa Ilerdam et inundatione ac fame vexatum exercitum Caesaris, prohibitosque Pompeianae partis duces petere bellicosas gentes ab equitatu Caesaris et interclusis fluminibus ac fontibus postquam non dabant hostes pugnandi copiam, ad deditionem siti conpulsos inpetrasse veniam, quamvis ipsi velut in pace permixtos intra castra exercitui ipsorum Caesarianos occidissent, captam a Pompeianis in litore Illyrico de exercitu Caesaris, quae sub Antonio erat cohortem, sed furtim traicientem ratem et hortatu exemploque Vultei prvulneribus; descriptionem victi ab Hercule Antei et victum quoque a Curione in Africa Varum, deinde a Iuba per insidias Curionem superatumAt procul extremis terrarum Caesar in oris Martem saevus agit, non multa caede nocentemAc Petreius erat: concordia duxit in aequas Imperium commune vices, tutelaque valli Pervigil alterno paret custodia signo.
Abbreviated transcription (Latin):
Ho lacrimis sparsere deos. ha pectiradiro
Ad ficereselo. lacerisq in bmine sacro
Aitonitȩ faderecomas uotisq uocari
Adsuctas crebis ferlint ululatibus au᷑ s
Nec cunctae summi templo ucueretonantis
Diuisere decs. & nullis defuit aris.
Inuidram factura parens:. quar umuna madentis
Scissagenas planctuliuentis atra lacertos
Nuncait. õmisere contondite pertora matis:
N unc laniatecomas neue hunc difre te dolorem:
& sumuas seruatemalis: nuncf eriiesas
Cumpenda fortuna ducuri cumuiart alir.
Faudendumẽ: hissestimulis dolor ipił acesĩt Hasi
N ccam bell uari diuer saq castra poxentes.
Omiser ȩsortis quod noni noria nti

Expanded text:
 lacrimis sparsere deos, hae pectora duro Adfixere solo, lacerasque in limine sacro Attonitae fudere comas, votisque vocari Adsuetas crebris feriunt ululatibus aures. Nec cunctae summi templo iacuere Tonantis: Divisere deos, et nullis defuit aris Invidiam factura parens: quarum una madentes Scissa genas, planctu liventes atra lacertos, Nunc, ait, o miserae contundite pectora matres, Nunc laniate comas, neve hunc differte dolorem, Et summis servate malis: nunc flere potestas, Dum pendet fortuna ducum: cum vicerit alter, Gaudendum est. His se stimulis dolor ipse lacessit. Nec non bella viri diversaque castra petentes O
Abbreviated transcription (Latin):
Exploratus erat. corfiniꝰ captus in arce
Infidusq nouis ducibus. dubiusq prioti.
Fasittruniq putit : sed posquam langui da segn
Cernit cinctametu. nocturnaq munia ualli
desolata fuga. trepicla siamente ꝓsatur:
Audendo manus tegitur timor: arma capessam
Ip̃se prior: campnim nides descendat inȩquum
dumm̃s ẽ: uariam semper dant otiamentem.
Eripe consilium pugna. cumdira uoluptas
ł nse scibit presso guleatexerepudorem illos
Quis conferre duces meminit : quis pendere cir

Expanded text:
Exploratus erat, Corfini captus in arce, Infidusque novis ducibus, dubiusque priori, Fas utrumque putat. Sed postquam languida segni Cernit cuncta metu, nocturnaque munia valli Desolata fuga, trepida sic mente profatur: Audendo magnus tegitur timor: arma capessam Ipse prior: campum miles descendat in aequum, Dum meus est: variam semper dant otia mentem. Eripe consilium pugna. Cum dira voluntas Ense subit presso, et galeae texere pudorem, Quis conferre duces meminit? quis pendere c
Abbreviated transcription (Latin):
Us pt adeo mollis. primq caloribi anpar.
s imuisus. quanto poenaltudignior esi
q uipopulo siciente bilias si coneitus u¬
rt
e gcis sit galeant sub fecitq omibas anda:
Ventumerit ad templum. lilncis quod gentib un
incultigaramantes habent stat cermger illic
Iur er ut memor ant. serit̃ aut sulmina uibran
Aut siniis nr̃o. sectortis cornibus ammon
non illio lrbice posuerunt ditia gentes
Bempla neti: cois spendent donariageminis.

Expanded text:
Usque adeo mollis primisque caloribus impar Sum visus? Quanto poena tu dignior ista es, Qui, populo sitiente, bibas! Sic concitus ira Excussit galeam, suffecitque omnibus unda. Ventum erat ad templum, Libycis quod gentibus unum Inculti Garamantes habent. Stat sortifer istic Iupiter, ut memorant, sed non aut fulmina vibrans, Aut similis nostro, sed tortis cornibus Ammon. Non illic Libycae posuerunt ditia gentes Templa, nec Eois splendent donaria gemmis.
Abbreviated transcription (Latin):
Quam nonstabili tremilo sed culmine cuncta
Despicera. stara&  suꝑtitubantia fultus:
Tot raptis truncus manibus. gladioq relictus
Poene suo. quotot gentes inbella trahebat:
Sut noncẽ duces. strictos sed milins enses
on pauidum immurmur erat. nec pectoretecti¬
ralatens: nam dubias constringerementes
Causa sola. dumquisq pau&: quib ipsetimoli ẽ.
Se putit solum regnorum iniuista grauari.

Expanded text:
Quam non e stabili, tremulo sed culmine cuncta Despiceret, staretque super titubantia fultus: Tot raptis truncus manibus, gladioque relictus Paene suo, qui tot gentes in bella trahebat, Scit non esse ducis strictos, sed militis, enses. Non pavidum iam murmur erat, nec pectore tecto Ira latens: nam quae dubias constringere mentes Caussa solet, dum quisque pavet, quibus ipse timori est, Seque putat solum regnorum iniusta gravari
Abbreviated transcription (Latin):
excipit auersos tephrros. & iapiga pindus
& maturato prȩcidit uespere lucem:
Nec metuens imibortam habitator olrmpi:
Lucentem tocis gnorat noctibus arcon
hos in termontes media quiualle premuntur
Perpetuis quondam latuere paludibus agri

Expanded text:
Excipit adversos Zephyros et Iapiga Pindus, et maturato precidit vespere lucem. Nec metuens imi Boream habitator Olympi lucentem totis ignorat noctibus ArcHos inter montes, media qui valle premuntur, Perpetuis quondam latuere paludibus agri
Abbreviated transcription (Latin):
A ut aliquem mundi quamuis natura negassa
In melius mutare locum: coit artabelliꝰ
Hicalitur s angius terras fluxurus inomnos
Hue tessaligȩ dades libieq uenientur
Aentuat angusti rabies ciuilis harena:
Prima quidem surgens operum siructura sisu
Pompeium: uelutimediȩ quitutis inarius
Sutanȩ. rabicum nescit latitoe pelarum
Aat uaga cumte tis rutupniaq letor aferuen
Vndacala ones fullit curbato bt̃t tannos
u t primumi aeo scrtas uda aggere torras
Isequoq atutad edurnis agmoia petra
Duotĩ spurgit tumulis. ut q saris arma
Latui a esm̃is o claudenteminlitetendat.

Expanded text:
Aut aliquem mundi, quamvis natura negasset, Aut aliquem mundi, quamvis natura negasset, In melius mutare locum. Coit area belli: Hic alitur sanguis terras fluxurus in omnes, Hic et Thessalicae clades, Libycaeque tenentur. Aestuat angusta rabies civilis arena. Prima quidem surgens operum structura fefellit Pompeium: veluti mediae qui tutus in arvis Sicaniae rabidum nescit latrare Pelorum: Aut vaga cum Tethys Rutupinaque litora fervent, Unda Caledonios fallit turbata Britannos. Ut primum vasto septas videt aggere terras, Ipse quoque a tuta deducens agmina Petra Diversis spargit tumulis, ut Caesaris arma Laxet, et effuso claudentem milite tendat
Abbreviated transcription (Latin):
Extruitur quod non aries inellere sȩuus
Q uod non ulla queat uiolenti machinabelli
Franguntur montes. planũq: pardua ꝗ sar
Oucit opus pandit fossas. turritaq: summis
Disponit castella iugis. magnoq recessu
Amulexus finer̃ saltus. nemoros aq tefqua
&slus uastaq feras indagine claudit
Nonde sunt campi nonde funt pabula magno
Castraq: cȩ sareo circumdatus aggeremitat
Flumina totcursus illic exorta fatigant
Illic mersa suos. operumq: ut sum mareusat
Defessus q sar medis intermana agris
Nuncuctus iliacos attollat fabulamuros
Ad icribatq: deis fragili cotunditatesta
Moenia mirentur refugibabilonia partin.¬
& quantum tigris quantuincelor ambit oronts
Assirus quamtũ populis tellaris eoa
Dufficit in regnũ subitum. belliq tuma ltu
Raptũ cdlausit ẽpus: tanti periere labores
T otpotueremanus adiungere fesonabra
Ingestoq: solo friceum cligere pontum
A ut pelopis latisephrren abrum perergnis
Aratibus longe fleaus donare maleȩ

Expanded text:
Exstruitur, quod non aries impellere saevus, Quod non ulla queat violenti machina belli. Franguntur montes, planumque per ardua Caesar Ducit opus: pandit fossas, turritaque summis Disponit castella iugis, magnoque recursu Amplexus fines, saltus, nemorosaque tesqua, Et silvas, vastaque feras indagine claudit. Non desunt campi, non desunt pabula Magno, Castraque Caesareo circumdatus aggere mutat. Flumina tot cursus illic exorta fatigant, Illic mersa suos: operumque ut summa revisat, Defessus Caesar mediis intermanet agris. Nunc vetus Iliacos adtollat fabula muros, Adscribatque deis: fragili circumdata testa Moenia mirentur refugi Babylonia Parthi. En, quantum Tigris, quantum celer ambit Orontes, Assyriis quantum populis telluris Eoae Sufficit in regnum, subitum bellique tumultu Raptum clausit opus. Tanti periere labores. Tot potuere manus adiungere Seston Abydo, Ingestoque solo Phryxeum elidere pontum, Aut Pelopis latis Ephyren abrumpere regnis, Et ratibus longae flexus donare Maleae,
Abbreviated transcription (Latin):
Conditus inarimes aternamole typhoeus:
hoctamen ex positum cuncti nulliq: negatum
ENumen ab humani solum sela he furoris
V indicat: haut illic tacito nala uota susurro
Concipiunt: nam fixa cohiens. mutanda q: nulli
Mortales optureuenat. ustis q benignus.
Sepededit sedes protas matantibus urbis.
Vt trris. dedit illeminas impelles elcili
Vt sala sunia cũ menit mare sustulit iras

Expanded text:
Conditus Inarimes aeterna mole Typhoeus. Hoc tamen expositum cunctis nullique negatum Numen ab humani solum se labe furoris Vindicat. Haud illic tacito mala vota susurro Concipiunt. Nam, fixa canens mutandaque nulli, Mortales optare vetat: iustisque benignus Saepe dedit sedem totas mutantibus urbes, Ut Tyriis: dedit ille minas impellere belli, Ut Salaminiacum meminit mare: sustulit iras
Abbreviated transcription (Latin):
tale paritum
sic mea colla gerantur
Enlium generiq pinasromamiq: timebam.
Poena fuge ptolonus ent : sed parcimus nius
Donamusq nefas. eat hic ꝓcede trrannus
Niluenia plus possepari. ios condite busto
Tanti colladucis. sessonut crimina tantum
Uestrategat tellus iso date ͥiro sepulcro
Et placate caput. dfresq in littor e fusos
Colligite. atq: unapsparsisdete manib: urnã
Sentiat aduentũ feri uces querentis
Audiat umbra piassum uobis omi pfr
Dum uitam phario uul doberecbenti:
Latadies rapta esea
Nr̃a perit. cae pdcis menuota secundis
Ute complexus : pos felicib arms
A fectus ate uetexsutimq rogarer
M igni tuam dignapsias mercede laberum
S ontentus par eẽ ti: tunc pace fideli
Innemit elius contemi necturl aqucgenti
Cre didi ab scondinfgemitus & peitaalaa
Eionte tagunt alilarsq. nefas spet are quentũ

Expanded text:
tale paratum sic mea colla gerantur,Exsilium generique minas Romamque timebam: Poena fugae Ptolemaeus erat. Sed parcimus annis, Donamusque nefas. Sciat hac pro caede tyrannus Nil venia plus posse dari. Vos condite busto Tanti colla ducis: sed non, ut crimina solum Vestra tegat tellus; iusto date thura sepulchro Et placate caput, cineresque in litore fusos Colligite, atque unam sparsis date manibus urnam. Sentiat adventum soceri, vocesque querentis Audiat umbra pias. Dum nobis omnia praefert, Dum vitam Phario mavult debere clienti, Laeta dies rapta est Nostra perit. Caruere deis mea vota secundis, Ut te complexus, positis felicibus armis, Adfectus abs te veteres vitamque rogarem, Magne, tuam: dignaque satis mercede laborum Contentus, par esse tibi, tunc pace fideli Invenit fletus comitem, nec turba querenti Credidit: abscondunt gemitus, et pectora laeta Fronte tegunt, hilar
Abbreviated transcription (French):
Y inhetambelli raptuma fiure supbi
U iettis e entruta. quis qliserlere coegto
Ia petusa uera long udate retesit.
Scilia hotanimt terras qs a quora luitias.
Hocbi sib pressus parett entio bent iapa
Abitio mors istatuo quad ma naremsit
Crinina romano tristis fotuna padori

Expanded text:
Vindictam belli, raptumque e iure superbi Vindictam belli, raptumque e iure superbi Victoris generum. Quisquis te flere coegit Impetus, a vera longe pietate recessit. Scilicet hoc animo terras atque aequora lustras, Necubi suppressus pereat gener? O bene rapta Arbitrio mors ista tuo! Quam magna remisit Crimina Romano tristis Fortuna pudori,
Abbreviated transcription (Latin):
Ił spes antts ertt iipulso seper parerte
Rddiderat: qmdplira ferem tunomin
Inuenies operi ł samari coasule niundi
S scelus eit. pluste nobis debon fegris¬
a ued telis hoc non iese facus sifatus ortum
deis etiq capiti iam languidamori
Efrigies. habitum noti mitanema ous.¬
Nonprimo casar dampna tut manerauiu i
AU ercieq acculas nultus dumordre ha¬
E srudit gemitus:¬
Non alitor maniserta pi¬
bic ab scondere mentfs
G audia quam lacranus pnertũq in manetrr¬
e generi matiligire puulsum
quamdeberecasit: qi clico membr senatu¬
Caannt iiltu quis d liine campos
Uilerat emathios. untibmagne negare
N fonaude gemitus p̃seqqirsima fati
Hunc cin tucȩsar selerꝗo marte petisti
Q utibi fiendus ent non fixti stederttangunt
Tegeneris. uec netaiubquerere. neposai:
Credis apud pcculos pori nomen amants.
Hoc custrisidessetuis foruse trranni
Angeris inuidia capitiqiius a magni.
Hoc aic li uniiedolis quepisa perisie

Expanded text:
spes avitus erat: depulso sceptra parenti Reddiderat. Quid plura feram? tu nomina tanto Invenies operi, vel famam consule mundi. Si scelus est, plus te nobis debere fateris, Quod scelus hoc non ipse facis. Sic fatus, opertum itque caput. Iam languida morte Effigies habitum noti mutaveraNon primo Caesar damnavit munera vis, Avertitque oculos: vultus, dum crederet, haEffudit, gemitusNon aliter manifesta putans abscondere mentis Gaudia, quam lacrimis: meritumque immane tyr generi mavult lugere revulsum, Quam debere, caput. Qui duro membra senatcarat vultu, qui sicco lumine campos Viderat Emathios, uni tibi, Magne, negare Non audet gemitus. O sors durissima fati! Hunccine tu, Caesar, scelerato Marte petisti, Qui tibi flendus erat? Non mixti foedera tangunt Te generis, nec nata iubet moerere neposque? Credis apud populos Pompeii nomen amantes Hoc castris prodesse tuis? Fortasse tyranni Tangeris invidia, captique in viscera Magni Hoc aliis licuisse doles, quererisque perisse
Abbreviated transcription (Latin):
Desereris noxunatius uoncredita muris
Dandatamen ur ma esti iuntoium dandapiuorum
Pompeio sugie tetiment: tum nequa futuri
Spessittem trepidas mentes leua. additarãti¬
Peioris man.rema fides superiq minaces
Pradigus terias implerunt. at nara pontion:
Ignota obscurae iuderunt sidera noctes
rdeatemq: pdun, flammnisꝰ celoq uolantes

Expanded text:
Desereris; nox una tuis non credita muris. Danda tamen venia est, tantorum danda pavorum: Pompeio fugiente, timent. Tum ne qua futuri Spes saltem trepidas mentes levet, addita fatiPeioris manifesta fides, superique minaces Prodigiis terras implerunt, aethera, pontum. Ignota obscurae viderunt sidera noctes, Ardentemque polum flammis, coeloque volantes
Abbreviated transcription (French):
iros urmantis as peritasi bil ne teupa loci
facias inouatihiaee cine ost biblio thȩor quan
certisiinamtum sedem orẽns̃ inlarib. ipsa dele¬
geras inqu micum sope e siden. de iui anarũ
qiunarũq reru secentia disserebas: T alis
alntus talquuiltus anit cumtecumi nature
sec itarinia e cmimibii siderum uias radio
describeres suiinanas nr̃os totiusq: uiteriti¬
onum adodestis ardius exemplã omares
at cine proina referimnus tinal sequentes

Expanded text:
itantis asperitas? Nihilne te ipsa loci facies movet? Haecine est bibliotheca, quam certissimam tibi sedem nostris in laribus ipsa delegeras, in qua mecum saepe residens de humanarum divinarumque rerum scientia disserebas? Talis habitus talisque vultus erat, cum tecum naturae secreta rimarer, cum mihi siderum vias radio describeres, cum mores nostros totiusque vitae rationem ad caelestis ordinis exempla formares? Haecine praemia referimus tibi obsequentes
Abbreviated transcription (Latin):
erpi o uee sapientium auer inieruit di
eai dir nulum me ad magistrgtẽ nsi com¬
nume herorum õimum iaidium detulus se.
mde amuirprobis graues itecora uleꝙ discordiȩ
& quod conicientie libertas habor motuendo
iune ĩp̃reta potentiorum sem osse mta anaci¬
ens ego congastuminberili cetus ⁊ fartu¬
nas impetum sacioirẽ aliuais exceni. quatiani
traillam regie prepositum demus ab incep

Expanded text:
i te sapientium mentibus inseruit deus conscii nullum me ad magistratum nisi commune bonorum omnium studium detulisse. Inde cum improbis graues inexorabilesque discordiae et, quod conscientiae libertas habet, pro tuendo iure spreta potentiorum semper offensio. Quotiens ego Conigastum in imbecilli cuiusque fortunas impetum facientem obuius excepi, quotiens Trigguillam regiae praepositum domus ab incep
Abbreviated transcription (Latin):
&sar in arma furens nullas nisi sanguint fuso:
Gaud& habere uias. quod nonterat hoste uacantes
Haesperiȩ fines uacuos que mnrũ pat in agros.
Atque ipsum Nonꝑdat iter consertaq bellis
s ella gerat: nontam portas intrare patentes
Quã frogisse iuuat nectam paciente colono
Arua premc̃quã si ferro populetur &igni
Concessa pudet ire uia ciuem que uideri:
Tun urhes latii dubie uarioque fauore
Ancipitos quamquam primo trone ruentis
Ces sure belli: denso tamen aggere firmant
Moenia & abrupto circum dant undiq uallo
Saxorum que orbes &quȩ suꝑ eminus hostem
Tla petant altis murorum turribus aptant
Pronior inmagnũ populusi pugnatq minaci

Expanded text:
sar, in arma furens, nulla, nisi sanguine fuso, Gaudet habere vias, quod non terat hoste vacantes Hesperiae fines, vacuosque irrumpat in agros, Atque ipsum non perdat iter, consertaque bellis Bella gerat. Non tam portas intrare patentes, Quam fregisse, iuvat: nec tam patiente colono Arva premi, quam si ferro populetur et igni. Concessa pudet ire via, civemque videri. Tunc urbes Latii dubiae, varioque favore Ancipites, quamquam primo terrore ruentis Cessurae belli, denso tamen aggere firmant Moenia, et abrupto circumdant undique vallo: Saxorumque orbes, et quae super eminus hostem Tela petant, altis murorum turribus aptant. Pronior in Magnum populus, pugnatque minaci
Abbreviated transcription (Latin):
accusatores iustos fecit premissa dampnatio
ta ne nibl fortunam puduit siminus aceusa¬
tȩ innocentiȩ at ueusantium iulitas. At cu¬
ius crimini sarguimur sũmam queris. Sena

Expanded text:
accusatores iustos fecit praemissa damnatio? Itane nihil fortunam puduit si minus accusatae innocentiae at accusantium uilitas? At cuius criminis arguimur summam quaeres. Sena
Abbreviated transcription (Latin):
Pudo le ũdignum latia unguire prif
P ur iit animis. nonqua tellure coacti
Auc mo uculitectis capte p̃deamus ab urbis
Ceruite rdinrt̃ fuciem cognoscitt turbȩ:

Expanded text:
dole si dignum Latia, si sanguine prisco Robur inest animis, non qua tellure coacti, Quamque procul tectis captae sedeamus ab urbis, Cernite: sed vestrae faciem cognoscite turbae:
Abbreviated transcription (Latin):
separat & auero atqi ꝑfecto ad falsum
in ꝑfectumq traducit: Antu arbitraris
quod nihilo indigeat egere potentia

Expanded text:
separat et a vero atque per fecto ad falsum imperfectumque traducit. An tu arbitraris. quod nihilo indigeat, egere potentia
Abbreviated transcription (Latin):
Iifdix quanta dominum uirtute parasti
Ne magis ac mignus castrorũ parterepulsus
I itradaustra piger dil o mace quicuit.
Q unmare iassatur cum secollentibus euris
Fringenem fuicons scorulum ferit. aut latus ali
Mastis nsee seramq: sibiparat unda ruinam¬
Et in inema petens elicido cufeello pfuindo
I itur sugemim martu rapit. armaq lace
S pegit c efuso laxat teriptoria campo.
Nutandeqi uuat ꝑ missalicenua terre:
Spleno uidusortiumens soꝑ aggeretutas
Exuiririas. & totoscencrtit agros
Sutabutt sique elius. cumulumq strentẽ
Vncdarum uonpassruit tum flammeteto
Trinsit a iꝗ soroiaperet si gurgiauam es
Illostera tegt domines. hisi uracolonis

Expanded text:
Infelix, quanta dominum virtute parasti! Infelix, quanta dominum virtute parasti! Nec magis hac Magnus castrorum parte repulsus Intra claustra piger, dilato Marte, quievit, Quam mare lassatur, cum se tollentibus Euris Frangentem fluctus scopulum ferit, aut latus alti Montis adest, seramque sibi parat unda ruinam. Hinc vicina petens placido castella profundo Incursu gemini Martis rapit: armaque late Spargit, et effuso laxat tentoria campo: Mutandaeque iuvat permissa licentia terrae. Sic pleno Padus ore tumens super aggere tutas Excurrit ripas, et totos concutit agros: Succubuit si qua tellus, cumulumque furentem Undarum non passa ruit, tum flumine toto Transit, et ignotos aperit sibi gurgite campos. Illos terra
Abbreviated transcription (Latin):
ncaluit uirtus. atq: una gle refaccus
Sduit ait poenas. seuamqucumq subactum
Spernt: pacemgladio siquertt abisto
Olignis adorato sumin itut qȩ sare signa
A n sunlemurĩ segnemq adrata putastis
Nompei uobis inmnor est causȩq senaus
Quimihimortis amor. simulhec affatꝰ. ealt¬
E ꝑ sarcas pulus testatur ad eẽ. cohortes.
Dedecus hic belli magno crimenq: remistt.
Nefolum totȩ fugerent te saȩua ci truȩ
S ubducto quimarteruis : ñ sangune fuso
V irespugna dibat. labentem turba suorum
Excipit atq: humeris defectũ in poneregni
acuduti indusum ꝑ sosso inpectore numen
& utuam magnȩ spetiei iurtutis ad orart:
Telaq confitis certant euellere membris:
ł xornantq decs acnũdum pettore martens
Armis sceuatius: felix hoc nomine fconȩ
Si tibidurus hiber aut sittibitergudeduiso
untiber exiguis aut longis tertonus armis
N ontubellorum spolus or naredon antis
Templa potes: nontulȩcis ult lare triumphis

Expanded text:
ncaluit virtus: atque una caede refectus Solvat, ait, poenas, Scaevam quicumque subactum Speravit: pacem gladio si quaerit ab isto Magnus, adorato submittat Caesare signa. An similem vestri, segnemque ad fata putastis? Pompeii vobis minor est caussaeque senatus Quam mihi mortis amor. Simul haec effatur, et altus Caesareas pulvis testatur adesse cohortes. Dedecus hic belli Magno crimenque remisit, Ne solum totae fugerent te, Scaeva, catervae: Subducto qui Marte ruis: nam sanguine fuso Vires pugna dabat. Labentem turba suorum Excipit, atque humeris defectum imponere gaudet: Ac veluti inclusum perfosso in pectore numen Et vivam magnae speciem virtutis adorant: Telaque confixis certant evellere membris, Exornantque deos, ac nudum pectore Martem Armis, Scaeva, tuis: felix hoc nomine famae, Si tibi durus Iber, aut si tibi terga dedisset Cantaber exiguis, aut longis Teutonus armis. Non tu bellorum spoliis ornare Tonantis Templa potes, non tu laetis ululare triumphis.
Abbreviated transcription (Latin):
Spumens accenso nonsic exuste mensig
Curuauere sinus: tumidosnsim capieuͥtur
Insormus globus & confuso pondore runeu¬
lracũ uoluorin ropris epulasi lituum
huidin panie feris unonausi tradeore baro¬
Nendum stante modo crescens sugire cadauer
Sidmaina parant lilna. sprcta cula peres
Inuresset dents lemor rois asperatialo
origno nimo ueueni mintariq: citonis
arqui sola partẽ toris effundere signis
Emisere simul rittlum ꝓsanguine uirus.
Sungiis craut lacrime qua cuma roraiunouit

Expanded text:
Spumeus accenso non sic exundat aheno Curvavere sinus. Tumidos iam non capit Informis globus, et confuso pondere truncum, volucrum rostris epulasque daturum Haud impune feris, non ausi tradere bNondum stante modo, crescens fugere cadaver. Sed maiora parant Libycae spectacula pestes. Impressit dentes Haemorrhois aspera Tullo Magnanimo iuveni, miratorique Catonis. Utque solet pariter totis se effundere signis Emisere simul rutilum pro sanguine virus. Sanguis erant lacrimae: quaecumque foramina novit
Abbreviated transcription (Latin):
bilitate coherceat: Quofit ut tã &si
uobis hunc ordinem minime considera¬
re ualentibus : confusa omnia ꝑt̃bataq
uideantur: Nihil hominus tamen suus
modus adbonum dirigens cuncta dispo¬
nat. Nihil est enĩ qđ mali causa neab
ipsis quidem improbis fiat. Quos ut
uberrime demonstratũ ẽ. bonũ quȩ¬
rentes prauus error auertit: Nedum
ordo de sũ miboni cardine ꝓficiscensasio
quoquam deflectat exordio: quȩ uero
inquies potest ulla iniquior eẽ con¬
fusio quam ut bonis cũ aduersa tũpsꝑa
malis etiam tum obtata tumodiosa
contingant: Nũigitur ea mentis integri¬
tate homines degunt. ut quos ꝓbos
in probosue censuerint. eos quoq uti
existimant. ẽẽ necesse sit : At qui in hoc
hominũ iuditia depugnant: & quos
alii p̃mio alii supplicio dignos arbitran¬
tur: sed concedamus: ut aliquis possit bo¬
nos malosq discernere Num igitur pote

Expanded text:
bilitate coherceat. Quo fit ut, tametsi bilitate coherceat. Quo fit ut, tametsi uobis hunc ordinem minime considerare ualentibus confusa omnia perturbataque uideantur, nihilo minus tamen suus modus ad bonum dirigens cuncta disponat. Nihil est enim quod mali causa ne ab ipsis quidem improbis fiat; quos, ut uberrime demonstratum est, bonum quaerentes prauus error auertit, nedum ordo de summi boni cardine proficiens a suo quoquam deflectat exordio. Quae uero, inquies, potest ulla iniquior esse confusio quam ut bonis tum aduersa tum prospera, malis etiam tum optata tum odiosa contingant? Num igitur ea mentis integritate homines degunt ut quos probos improbosue censuerunt eos quoque uti existimant esse necesse sit? Atqui in hoc hominum iudicia depugnant et quos alii praemio alii supplicio dignos arbitrantur. Sed concedamus ut aliquis possit bonos malosque discernere; num igitur pote
Abbreviated transcription (Latin):
liberum est : Quant a illum rerum car¬
dinem uicinius pait : qđ si suꝑ ne mentis
haeserit firmitati motu carens. fati
quoq suꝑ greditur necessitatẽ : Igitur
uti est ad intellectum ratiocinatio ad
id qđ est id qd̃ gignitur: ad aeternitatẽ
tempus ad punctum medium circulus:
ita ẽ fati series mobilis. ad pro uidentiȩ¬
stabilem simplicitatem: Ea series caelũ
ac sidera mouet elementa inse inuicem
temperat & alterna commutatione trans¬
format. Eadem nascencia occidentiaq
omnia ꝑsimiles fauum seminiumq ren o¬
uat ꝓgressus. Haec actus &iam fortu¬
nasque hominum : Indissolubili causarũ
conexione constringit : Quae cũ abim¬
mobilis prouidentiae proficis catur exor¬
diis ipsis quoq in mutabiles esse necesse :
taenim res obtime regunt᷑: si manens
indiuna mente simplicitas in decli¬
nabilem causarum ordinem ꝓmat
Hic uero ordo resmutabiles aalioquin
temere fluituras. propria in cõmuta¬

Expanded text:
liberum est quanto illum rerum carliberum est quanto illum rerum cardinem uicinius petit; quodsi supernae mentis haesserit firmitati, motu carens fati quoque supergreditur necessitatem. uti est ad intellectum ratiocinatio, ad id quod est id quod gignitur, ad aeternitatem tempus, ad punctum medium circulus, ita estabilem simplicitatem. Ea series caelum ac sidera mouet, elementa in se inuicem temperat et alterna commutatione transformat, eadem nascentia occidentiaque omnia per similes fetum seminumque renouat progressus. Haec actus etiam fortunasque hominum indissolubili causarum conexione constringit; quae cum ab immobilis prouidentiae proficiscatur exordiis, ipsas quoque immutabiles esse necesse est. Ita enim res optime reguntur si manens in diuina mente simplicitas indeclinabilem causarum ordinem promat, hic uero ordo res mutabiles et alioquin temere fluituras propria incommuta
Abbreviated transcription (Latin):
essȩ ꝓuidentiã: Fatum uero eorũ quae
diuina simplicitas gerenda disposuit:
mobilem nexum atq ordinem tẽpora¬
lem: Quofit utomnia quae facto subsunt
pro uidentiae quoq subiecta sint: cui
ipsũ &iam subiac& fatum: Quedamuero
quae sub prouidentia locata sunt : fati seri¬
em superent: Eauero sunt quae primȩ pro¬
pinqua diuinitati stabiliter fixa fatalis
ordinem mobilitatis excedant: Nã ut
orbium circa eundem cardinem sese
uertentium quiest intimus ad simplicita¬
tem medicłatis accedit: cateroruq ex¬
tra locatorun ueluti cardo quidam
cirea quem uersantur eaistit. Extimus
uero maiore ambitu rotatus quanto
apuneti media indiuiditate discedit.
tanto amplioribus spatuf explicatur:
Si quid uero illise medio conectat & soci&
insimplieitatẽ cogitur diffundiq: ac dif¬
fluere cessat : simili ratacne qđ longius
a primamente discedit : maioribus fati
nexibus. inplicatur actanto aliquid fato

Expanded text:
esse prouidentiam, fatum uero eorum quae esse prouidentiam, fatum uero eorum quae diuina simplicitas gerenda disposuit mobilem nexum atque ordinem temporalem. Quo fit ut omnia quae fato subsunt prouidentiae quoque subiecta sint, cui ipsum etiam subiacet fatum, quaedam uero quae sub prouidentia locata sunt fati seriem superent; ea uero sunt quae primae propinqua diuinitati stabiliter fixa fatalis ordinem mobilitatis excedunt. Nam ut orbium circa eundem cardinem sese uertentium qui est intimus ad simplicitatem medietatis accedit ceterorumque extra locatorum ueluti cardo quidam circa quem uersentur exsistit, extimus uero maiore ambitu rotatus quanto a puncti media indiuiduitate discedit tanto amplioribus spatiis explicatur, si quid uero illi se medio conectat et societ in simplicitatem cogitur diffundique ac diffluere cessat: simili ratione quod longius a prima mente discedit maioribus fati nexibus implicatur ac tanto aliquid fato
Abbreviated transcription (Latin):
temporalis ordinis explicatio indiuine m̃tis
adimata ꝓspectum ꝓuidentia sit : Eadem
uero ad imatio digesta atq explicata tem¬
poribus fatum uoe& ur: Quae lic& diuer¬
sa sint: alterum tamen pend& exaltero:
Ordo namq fatalis: ex prouidentiae simpli¬
citate procedit Sicut enim artifex facien¬
derei formã mente ꝑcipiens mouet oꝑis
effectum & qđ simpliciter presentariaeque
ꝓspexerat ꝑtemporales ordines ducit :
itads̃ prouidentia quidem singulariter sta¬
biliterq facienda disponit: Fa to uero
haec ipsa quaedisposuit multipliciter ac
temporalit̃ administrat: Siue igitur fa¬
mulantibus quibusq: prouidentiae diuinis
spiritib fatum exercetur. seuanima. scu
tota inseruiente natura. seu caelestibus si¬
derum motibus sel angelica uirtute scu
demonum uaria solentia seu aliquibus ho¬
rum seu omnibus: fatalis series texitur:
Illud certe manifestum estimmobilem
simplicemq gerendarum formamreru

Expanded text:
temporalis ordinis explicatio in diuinae mentis temporalis ordinis explicatio in diuinae mentis adunata prospectum prouidentia sit, eadem uero adunatio digesta atque explicata temporibus fatum uocetur. Quae licet diuersa sint, alterum tamen pendet ex altero; ordo namque fatalis ex prouidentiae simplicitate procedit. Sicut enim artifex faciendae rei formam mente praecipiens mouet operis effectum et quod simpliciter praesentarieque prospexerat per temporales ordines ducit, ita deus prouidentia quidem singulariter stabiliterque facienda disponit, fato uero haec ipsa quae disposuit multipliciter ac temporaliter amministrat. Siue igitur famulantibus quibusdam prouidentiae diuinis spiritibus fatum exercetur seu anima seu tota inseruiente natura seu caelestibus siderum motibus seu angelica uirtute seu daemonum uaria sollertia seu aliquibus horum seu omnibus fatalis series texitur, illud certe manifestum est immobilem simplicemque gerendarum formam rerum
Abbreviated transcription (Latin):
uoluptatẽ dũ nexas sibi ordine concexo
rationes Et Vt libet inquã: Tunc uelut
abalio orsa principio ita disseruit: Ms om¬
nium generatio rerũ cunetusq mutabilium
naturarum progressus & quicquid aliquo
mousur modo causas ordinem formas
plicitatis arce composita: Multi plicem
regendis modũ statuit: Quimodus cum
in ipsa diuinȩ intelligentiae puritate con¬
spicitur. Prouidentia nominat᷑: cũ uero ad
ea quȩ mouet atq disponit refertur:
fatum aueteribiis apellatũ ẽ : Quae diuer¬
sa eẽ facile liquebit siquis utriusq uimm̃te
conspexerit: Nã ꝓuidentia ẽ ipsa illa di¬
uinatio: quae in sũmo omnium principe
constituta cuneta disponit: Factum ue¬
ro inherens rebus mobilibus dispositio:
ꝑ quam prouidentia suisqueq nectit orihi¬
nibus: Prouidentia namq cuncta pariter
quamuis diuersa. quamuis infinita complec¬
titur: fatum uero singula digerit in mota
locis formis ae temporibus distributa. Vt hȩc

Expanded text:
uoluptatem dum nexas sibi ordine contexo uoluptatem dum nexas sibi ordine contexo rationes. – Vt libet, inquam. – Tunc uelut ab alio orsa principio ita disseruit: Omnium generatio rerum cunctusque mutabilium naturarum progressus et quicquid aliquo mouetur modo causas, ordinem, formas simplicitatis arce composita multiplicem rebus gerendis modum statuit. Qui modus cum in ipsa diuinae intellegentiae puritate conspicitur, prouidentia nominatur; cum uero ad ea quae mouet atque disponit refertur, fatum a ueteribus appellatum est. Quae diuersa esse facile liquebit si quis utriusque uim mente conspexerit; nam prouidentia est ipsa illa diuina ratio in summo omnium principe constituta quae cuncta disponit, fatum uero inhaerens rebus mobilibus dispositio per quam prouidentia suis quaeque nectit ordinibus. Prouidentia namque cuncta pariter quamuis diuersa quamuis infinita complectitur, fatum uero singula digerit in motum locis, formis ac temporibus distributa, ut haec