comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Nec suꝑ ipse tua moliris laude laborem:
Ascanium surgentem. ⁊ spes heredis iuli
Respice. cui regnum italiȩ romanaq: tellus
Debetur: tali cillemꝰ ore locutꝰ:
Mortales uisus metlio sermone reliquit.
Iꝓcul intenuem ex ocłis euanuit auram:
At uero eneas aspectu obmutuit amenis.
Arrecteꝰ horrere comȩ ⁊ uox fancib hesit:
Ardet abire fuga. dulcesq relinquere terras:
Attonitus tanto monitu imꝑioq deoꝵ
Heu quid agat: q̃uo nc̃ regnam ambire furentẽ
Autoeat affatu.⁊ que pͥma eroroia sumat:
Atq aninum nc̃ huc celerem. nc̾ diutoit illuc.
In partesq rapit uarias ꝑ que omĩa uersat:
Hec ałtnanti pocior sententia uisa est:
Me nestea.sergestumq uocat. fortemq serestum:
Classem aptent taciti. sociosq aolitora cogant.
Arma parent. ⁊ quȩ reb sit causa nouano is
Dissimulent: sese int̾ea quanoo optinia dido
Nesciat.⁊ tanto rumpi ñ speret amores:
Tẽptarum aoitus.⁊ quȩ mollissima fandi

Expanded text:
nec super ipse tua moliris laude laborem, nec super ipse tua moliris laude laborem, Ascanium surgentem et spes heredis Iuli respice, cui regnum Italiae Romanaque tellus debentur. Tali Cyllenius ore locutus mortalis visus medio sermone reliquit, et procul in tenuem ex oculis evanuit auram. At vero Aeneas aspectu obmutuit amens, arrectaeque horrore comae, et vox faucibus haesit. Ardet abire fuga dulcisque relinquere terras, attonitus tanto monitu imperioque deorum. Heu quid agat? Quo nunc reginam ambire furentem audeat adfatu? Quae prima exordia sumat? Atque animum nunc huc celerem, nunc dividit illuc, in partisque rapit varias perque omnia versat. Haec alternanti potior sententia visa est: Mnesthea Sergestumque vocat fortemque Serestum, classem aptent taciti sociosque ad litora cogant, arma parent, et quae rebus sit causa novandis dissimulent; sese interea, quando optuma Dido nesciat et tantos rumpi non speret amores, temptaturum aditus, et quae mollissima fandi
Abbreviated transcription (Latin):
Precipitant senis:⁊ glacie riget horridabarba:
Hic pͥmum parib nitens cillenius alis
Consticit. huic toto preceps se corpore ad und as
Misit aui similis. que cireumlitora. circum
Piscosos scopulos humilis uolat equora iuixta
Haud alit̾ terras int̾. celumq uolabat
Mat̾no ueniens abauo cyllenia ꝓles:¬
Ut pͥmum alatis tetigit magalia plaritis:
Eneam fundantem arces. actecta nouantem
Cospicit atq illi stellatꝰ iaspioe fulia
Ensiserat. tyrioq ardebat muricelena
Demissa exlimeris. diuesq̃ munera dioo
Fecerat. ⁊ tenui telas discruerat arͥo:
Continuo inuaoit: tu nunc carthaginis alte
Finto am̃ta locas. pulcramq uxorius urbẽ
Extruis: heu regni. rerũq oblitetuarũ:
Ipse dm̃ tͥ me claro demiteit olimpo
Hegnator. celum i t̾ras qui numine corquet:
Ipse ħ ferre iubet celeres mano ata ꝑauras:
Curo struis aut qua spe libicis teris ocia t̾ris:
Si te nulla mouet tantarũ głarerum.

Expanded text:
praecipitant senis, et glacie riget horrida barba. praecipitant senis, et glacie riget horrida barba. Hic primum paribus nitens Cyllenius alis constitit; hinc toto praeceps se corpore ad undas misit, avi similis, quae circum litora, circum piscosos scopulos humilis volat aequora iuxta. Haud aliter terras inter caelumque volabatmaterno veniens ab avo Cyllenia Ut primum alatis tetigit magalia plantis, Aenean fundantem arces ac tecta novantem conspicit; atque illi stellatus iaspide fulva ensis erat, Tyrioque ardebat murice laena demissa ex umeris, dives quae munera Dido fecerat, et tenui telas discreverat auro. Continuo invadit: Tu nunc Karthaginis altae fundamenta locas, pulchramque uxorius urbem exstruis, heu regni rerumque oblite tuarum? Ipse deum tibi me claro demittit Olympo regnator, caelum ac terras qui numine torquet; ipse haec ferre iubet celeris mandata per auras: quid struis, aut qua spe Libycis teris otia terris? Si te nulla movet tantarum gloria rerum,
Abbreviated transcription (Latin):
Italiani regeret. genus alto. sangiune teꝗͥri
Pderet ac totum sub leges ntteret orbem:
Sinulla accendit tantarum gła rerũ.
Nec super ipse sua molitur laudelab orem:
Ascanio ne pat̾ romanas mutoet arces:
Cuto struit. aut qua spennmica. gente morat᷑.
Nec ꝓlem ausoniam. et lauinia aspicit arua:
Nauiget: ħ summa est. hic nr̃i ñcius esto:
Dixerat: ille patris magni parere parabat
Impio. ⁊ primum pedib talaria nectit
Aurea:quȩ sublimem alis siue eqͦra supra.
Seu terram raptoo pariter cum flamine portant :
Tum uirgam capit: hac animas ille euocat orcho¬
Pallentes. alias subtristia tartara mittit:
Dat sonnos. aouinitq: n lumina morte resignat,
la fretus. agit uentos: ⁊ turbida tranat
Nubila uanq uosẽns apicemm latã ar dua cernit
Athantis duri celum qui uertioe fuleit.
Athantis cictum assidue cui nubib atris
Pmiferum caput nuento pulsatur ⁊mbri.
Nie̾umeros infusa tegit tum flumina mento

Expanded text:
Italiam regeret, genus alto a sanguine Teucri Italiam regeret, genus alto a sanguine Teucri proderet, ac totum sub leges mitteret orbem. Si nulla accendit tantarum gloria rerum, nec super ipse sua molitur laude laborem, Ascanione pater Romanas invidet arces? Quid struit, aut qua spe inimica in gente moratur, nec prolem Ausoniam et Lavinia respicit arva? Naviget: haec summa est; hic nostri nuntius esto. Dixerat. Ille patris magni parere parabat imperio; et primum pedibus talaria nectit aurea, quae sublimem alis sive aequora supra seu terram rapido pariter cum flamine portant; tum Pallentes, alias sub tristitia tartardat somnos adimitque, et lumina morte resignat. Illa fretus agit ventos, et turbida tranat nubila; iamque volans apicem et latera ardua cernit Atlantis duri, caelum qui vertice fulcit, Atlantis, cinctum adsidue cui nubibus atris piniferum caput et vento pulsatur et imbri; nix umeros infusa tegit; tum flumina mento
Abbreviated transcription (Latin):
Necqͥcqͣ horremus. ceciq in nubib ignes
Terrificant animos ⁊ mania murmura miscent:
Femina quȩ nostris errans infinib urbem
Exiguam precio posuit. cuilitus arandum.
Cuiq: loci legeledimus conubia nrã
Rerppulit. ac dñm eneam in regna recepit:
Nniuic ille paris cũ semiuiro comitutu
Meonia mentum mitra. crineniq madentem
Sub nrcus. rapto potitur: nos munera tẽplis
Quippetuis ferimus. famamq fouemus in annem:
Talib orantem dictis. arasq tenentem
Aitout omĩpotens. ocłosq ao menia torsit
Regia⁊ oblitos famȩ melioris amantes:
Tum sic mercurium alloquit᷑ ac talia mantat:
Nade age nate uoca ⁊ephirosn lab̾e pennis.
Dardaniunq ducem tyria cartagine quine̾
Ecpectat. fatisq datas ñ respicit urbes:
Alloquere. defer meadicta ꝑ auras: & celeres¬
Non illũ nobis genierix pulcherrima talem
ꝓmisit. graumnq toeo bis uindicat armis:
S: fore qui grauidam imperiis. belloq frementẽ

Expanded text:
nequiquam horremus, caecique in nubibus ignes nequiquam horremus, caecique in nubibus ignes terrificant animos et inania murmura miscent? Femina, quae nostris errans in finibus urbem exiguam pretio posuit, cui litus arandum cuique loci leges dedimus, conubia nostra reppulit, ac dominum Aenean in regna recepit. Et nunc ille Paris cum semiviro comitatu, Maeonia mentum mitra crinemque madentem subnexus, rapto potitur: nos munera templis quippe tuis ferimus, famamque fovemus inanem. Talibus orantem dictis arasque tenentem audiit omnipotens, oculosque ad moenia torsit regia et oblitos famae melioris amantes. Tum sic Mercurium adloquitur ac talia mandat: Vade age, nate, voca Zephyros et labere pennis, Dardaniumque ducem, Tyria Karthagine qui nunc exspectat, fatisque datas non respicit urbes, adloquere, et celeris defer mea dicta per auras. Non illum nobis genetrix pulcherrima talem promisit, Graiumque ideo bis vindicat armis; sed fore, qui gravidam imperiis belloque frementem
Abbreviated transcription (Latin):
Tamnficti. prauiq tenax quani ñcia ueri
Hec tum multiplici popłos sermone replebat
Gaudens. ⁊ parit̾ facta atq infecta canebat.
Uenisse eneam troiano sanguine cretum:
Cui se pulcra uiro dignetur uingere dtoo.
Nunc hiemem int̾se luxu ꝗͣ longa fouere.
Regnorp ĩmemores. turpiq cupbme capcos:
Hpassim dea feda uirum diffitoit inora:
Protinꝰ adregem cursꝰ detorquet hyarban.
Incenditq animum dictis atq aggerat iras:
Hinc hanmnone satꝰ rapta garamantide m̃npha
Templa ioui centum latis immania regnis
entum aras posuit. uigilemq sacrauerat ignẽ.
Secubias diium et̃nas. pecuoumq cruore
Eingue solum n uarus florentia limnma sertis
sq amens aniui ⁊ rumore accensus amaro:
iettur ante aras media int̃ iumina siuum
Muta iouem manib supplex orasse supinis:
Iupit̾ omĩpotens cui maurufia pictis nc̃¬
Gensepulata thoris leneum libat honorẽ
Aspicis ħiante genitor cũ fumina torques

Expanded text:
tam ficti pravique tenax, quam nuntia veri. tam ficti pravique tenax, quam nuntia veri. Haec tum multiplici populos sermone replebat gaudens, et pariter facta atque infecta canebat: venisse Aenean, Troiano sanguine cretum, cui se pulchra viro dignetur iungere Dido; nunc hiemem inter se luxu, quam longa, fovere regnorum immemores turpique cupidine captos. Haec passim dea foeda virum diffundit in ora. Protinus ad regem cursus detorquet Iarban, incenditque animum dictis atque aggerat iras. Hic Hammone satus, rapta Garamantide Nympha, templa Iovi centum latis immania regnis, centum aras posuit, vigilemque sacraverat ignem, excubias divom aeternas, pecudumque cruore pingue solum et variis florentia limina sertis. Isque amens animi et rumore accensus amaro dicitur ante aras media inter numina divom multa Iovem manibus supplex orasse supinis: Iuppiter omnipotens, cui nunc Maurusia pictis gens epulata toris Lenaeum libat honorem, aspicis haec, an te, genitor, cum fulmina torques,
Abbreviated transcription (Latin):
Conubii. sũmoq ululart̾ uertice ninphȩ:
Illedies pͥmus leti. pͥmusq maloꝵ
Causa fuit: nec enim specie: fama ue miouet᷑:
Nec iam furtiuum dido meditatur amorem:
Conuigiun uocat: hoc pretexit nomine culpam:
Extemplo libie magnas it fama ꝑurbes.
Fama malum. quo ñ aluito uelocius ullum
Mobilitate uiget. iuresq ad quirit eundo:
Paruametu pͥmo: mox sese attollit iiauras.
Ingrediturq solo. ⁊ capito int̃ nubila condit:
Illam terra parens irairritata deorp
Extremam ut ꝑhibent ceo encelado q: sororem
ꝓgenuit pedib celercin:⁊ ꝑnicib alis.
Mostrum horrendum. ingens. cui qͦt s̃ corpore plumȩ :¬
Toc uigiles ocłi subt mirabile dictu.
Tot lingue totioem ora sonant. tot subrigit aures:
Nocte uolat celi medio. terrȩq ꝑ unbram
Stridens. nec dulci delinat lumina sonno:
Luce sedet custos. aut sumini culmine tecti:
Turrib aut altis. ⁊ magnas territat urbes.

Expanded text:
conubiis, summoque ulularunt vertice nymphae. conubiis, summoque ulularunt vertice nymphae. Ille dies primus leti primusque malorum causa fuit; neque enim specie famave movetur, nec iam furtivum Dido meditatur amorem: coniugium vocat; hoc praetexit nomine culpam. Extemplo Libyae magnas it Fama per urbes— Fama, malum qua non aliud velocius ullum; mobilitate viget, viresque adquirit eundo, parva metu primo, mox sese attollit in auras, ingrediturque solo, et caput inter nubila condit. Illam Terra parens, ira inritata deorum, extremam ut perhibent Coeo Enceladoque sororem progenuit, pedibus celerem et pernicibus alis, monstrum horrendum, ingens, cui, quot sunt corpore plumae tot vigiles oculi subter, mirabile dictu, tot linguae, totidem ora sonant, tot subrigit aures. Nocte volat caeli medio terraeque per umbram, stridens, nec dulci declinat lumina somno; luce sedet custos aut summi culmine tecti, turribus aut altis, et magnas territat urbes;
Abbreviated transcription (Latin):
Fronde premit crinem fingens. atq inplicat auro:
Tela sonantlumeris: haito illo segnior ibt
Eneas. tantum egregio decus eniteͤ ore:
Postꝗͣ altosuentum in montes. atq inuia lustra:
Ecceferȩ sari de iecta uertice caprȩ
Decurrere uigis: alia de parte patentes
Eransnittunt cursu campos atq agmina cerui
Puluerulenta fuga glomerant. montesq relinqunt:
At puer ascanius medis in uallib acri
Saudet equo. iamq hos cursu iam prect̾t illos.
Spunianteniq dari percora int̾ iertia uotis
Optat aprum: auts luũ descende monte leonẽ:
Interea magno misceri mur mure cȩlum
Incipit ansequitur comimirta granoine unbus:
Ntirii comites pas sim ntroiana iuuentꝰ.
Dardaniusq nepos ueneris. diuessa ꝑagros
Tecta metuipetiere ruunt de montib anmes:
Spelincam dido dice ⁊ croianus eandem
De uenuint pͥna ⁊ cellus ⁊ pnuba iuno:
Sant si gnũ. fuhoere ignes. ⁊ consciꝰ ether

Expanded text:
fronde premit crinem fingens atque implicat auro; fronde premit crinem fingens atque implicat auro; tela sonant umeris: haud illo segnior ibat Aeneas; tantum egregio decus enitet ore. Postquam altos ventum in montis atque invia lustra, ecce ferae, saxi deiectae vertice, caprae decurrere iugis; alia de parte patentis transmittunt cursu campos atque agmina cervi pulverulenta fuga glomerant montisque relinquunt. At puer Ascanius mediis in vallibus acri gaudet equo, iamque hos cursu, iam praeterit illos, spumantemque dari pecora inter inertia votis optat aprum, aut fulvum descendere monte leonem. Interea magno misceri murmure caelum incipit; insequitur commixta grandine nimbus; et Tyrii comites passim et Troiana iuventus Dardaniusque nepos Veneris diversa per agros tecta metu petiere; ruunt de montibus amnes. Speluncam Dido dux et Troianus eandem deveniunt: prima et Tellus et pronuba Iuno dant signum; fulsere ignes et conscius aether
Abbreviated transcription (Latin):
Hic hymeneus erit: non aouer sata petenti
Amiuit. atq dolis risit citherea reꝑtis:
Occeanum in terea surgens aurora reliquit:
Io portis iubare ex orto delecta uiuentus
Retia rara pͥage: lato uenabula ferro:
R eginam thalamo cunctantem aolimuna pͥmi
Peñorum expectant. obstoͣq insignis. ⁊ auro
Stat sonipes ac frena feroꝵ spumantia mãdit:
Tandem ꝓ greditur magna stipante caterua
Sidoniam piecto clamidem circunidata linibo:
Cui pharetra ex auro. crines nodantur in aurum
Aurea purpuream subnectit fibula uestem:
Nec non ⁊ phrigii conutes ⁊ lȩtus iulus
Incedunt: ipse ante alios pulcrerrimꝰ om̃s
Infert se socium heneas. atq agnua ungit:
Qualis ubihybernan liciam. xantiq fluenta
Deserit. ac delon mãtnam iniusit apollo.
Instauratq coros. mixtiq altaria circum
Cretesq driopesq fremunt. pictiq aga tyrsi.
Ipse ugis curchy graditur. molliq fluentem

Expanded text:
hic hymenaeus erit.—Non adversata petenti hic hymenaeus erit.—Non adversata petenti adnuit, atque dolis risit Cytherea repertis. Oceanum interea surgens Aurora reliquit. It portis iubare exorto delecta iuventus; retia rara, plagae, lato venabula ferro, Reginam thalamo cunctantem ad limina primi Poenorum exspectant, ostroque insignis et auro stat sonipes, ac frena ferox spumantia mandit. Tandem progreditur, magna stipante caterva, Sidoniam picto chlamydem circumdata limbo. Cui pharetra ex auro, crines nodantur in aurum, aurea purpuream subnectit fibula vestem. Nec non et Phrygii comites et laetus Iulus incedunt. Ipse ante alios pulcherrimus omnis infert se socium Aeneas atque agmina iungit. Qualis ubi hibernam Lyciam Xanthique fluenta deserit ac Delum maternam invisit Apollo, instauratque choros, mixtique altaria circum Cretesque Dryopesque fremunt pictique Agathyrsi; ipse iugis Cynthi graditur, mollique fluentem
Abbreviated transcription (Latin):
Quo regnum italiȩ libicas au̾teret horas
Sic contra ÷ ingressa uenus: qͥs calia demens
A bnuat. aut tecum malit contende bello
Simͦ qd̾ memoras factum fortuna sequatur:
S fatis incerta feror si iupiter unain
Ce uelit tyrus urbem. troiaq ꝓfectis.
Misceri ue ꝓbet popłosaut feda iungi
Tui conuux tͥ fas anmũ tẽptare precatoo:
Perge sequar: cc̾ sic excepit regia uino:
Mecumerte iste labor: nc̃ qua nitione ꝗ instat.
Quo fieri possit paucis adilte docebo
Henatum eneas. imaq miserri ma dido
In nemusire ꝑant. ubi pͥmos cratinus ortꝰ
Extulerit titan. radiisq retexerit obem
His ego nigrantem commixta grandine mnibũ
Dum trepioant alȩ. saltusq indagine cingunt:
Se suꝑ infimoam.⁊ tronitru cȩlũ omine cĩbo
iffugient comites. ⁊ nocte cegentur opaca
peluncam d̃ido dipx ⁊eroianus eandem
Deuenient: ad eo. ⁊ tua si mͥ certa uoluntas
Comubio ũgam stabili. ꝓpriamq dicabo:

Expanded text:
quo regnum Italiae Libycas averteret oras— quo regnum Italiae Libycas averteret oras— sic contra est ingressa Venus: Quis talia demens abnuat, aut tecum malit contendere bello, si modo, quod memoras, factum fortuna sequatur. Sed fatis incerta feror, si Iuppiter unam esse velit Tyriis urbem Troiaque profectis, miscerive probet populos, aut foedera iungi. Tu coniunx tibi fas animum temptare precando. Perge; sequar. Tum sic excepit regia Iuno: Mecum erit iste labor: nunc qua ratione, quod instat confieri possit, paucis, adverte, docebo. Venatum Aeneas unaque miserrima Dido in nemus ire parant, ubi primos crastinus ortus extulerit Titan, radiisque retexerit orbem. His ego nigrantem commixta grandine nimbum, dum trepidant alae, saltusque indagine cingunt, desuper infundam, et tonitru caelum omne ciebo. Diffugient comites et nocte tegentur opaca: speluncam Dido dux et Troianus eandem devenient; adero, et, tua si mihi certa voluntas, conubio iungam stabili propriamque dicabo,
Abbreviated transcription (Latin):
Detinet in fandum si fallere possit amorem:
ñ copte assurgunt turres. ñ armna riuentꝰ
Exercet pofus uenit ꝓ pugnada bello
Tuta parant. pendent opera int̾ruptamineq
Ourorum ingentes. equataq machina celo:
Quam simulac tali ꝑsensit peste teneri
Cara ioius coniunx. nec famam obstore furori:
Talib agreditur uenerem saturnia dictis:
Sgregiam uͦ laudem.:⁊ spolia ampla refertis
Tuq puerq tuus. magnũ ⁊ memorabile num̃
Una dolodiuum si femina uicta duoro est:
Nec me adeo fallit ueritani te menia nr̃a.
Suspectas habuisse domos carthaginis altȩ:
S quiserit modus. aut quo nunc certamine tanto:
Qiuin pocuis pacem et̾nam. pactosq himeneos
Exercemus. habes tota qd mente petisti:
Ardet amans dido. traxitq ꝑ ossa furorem:
Communem hunc gͦ populum paribq regamꝰ
Auspicus: liceat phrigio seruire marito.
Dotalesq tuȩ thyrios ꝑ mittere dextrȩ:
Olli sensit enim simulata mente locutã:

Expanded text:
detinet, infandum si fallere possit amorem. detinet, infandum si fallere possit amorem. Non coeptae adsurgunt turres, non arma iuventus exercet, portusve aut propugnacula bello tuta parant; pendent opera interrupta, minaeque murorum ingentes aequataque machina caelo. Quam simul ac tali persensit peste teneri cara Iovis coniunx, nec famam obstare furori, talibus adgreditur Venerem Saturnia dictis: Egregiam vero laudem et spolia ampla refertis tuque puerque tuus, magnum et memorabile numen, una dolo divom si femina victa duorum est! Nec me adeo fallit veritam te moenia nostra suspectas habuisse domos Karthaginis altae. Sed quis erit modus, aut quo nunc certamine tanto? Quin potius pacem aeternam pactosque hymenaeos exercemus? Habes, tota quod mente petisti: ardet amans Dido, traxitque per ossa furorem. Communem hunc ergo populum paribusque regamus auspiciis; liceat Phrygio servire marito, dotalisque tuae Tyrios permittere dextrae. Olli—sensit enim simulata mente locutam,
Abbreviated transcription (Latin):
Pectorib mhians spirantia consulit exta:
Heuuatum ignare mentes. quit uota furentem:
Quid delubra uiuant: est molis flamia medullas
Interea. ⁊ tacitum uiuit sub pectore uulnus:
Uritur infelix dido rotaq uagatur
Urbe furens. qualis con iecta cerua sagita.
Q uam ꝓcul in cautam nemora int̾ cresia fuxxit
Pastor agens talis linquitq uolatile ferrũ
Nescius illa fuga siluas. saltusq ꝑ agrat
Dicta eos: heret lateri letalis harundo:
Nc media eneam secum ꝑ menia ducit.
Sidoniasq ostentat opes. urbemq paratam:
Incipit effari. mediaq inuoce resistit:
Nunc eatẽ labente diẽ conuiuia querit:
Iliacosq iterum demens audire labores
Ex poscit. pendetq iterum narrantis abore:
Post ubi digressi lumenq obscura uicissĩ
Iuna premit suadenq cadentia sid̾ a sonnos:
Sola domo meret uacua. stratisq relictis
Incubat: illum absens absentem auditq uidetq
Aut gremio ascanium genttoris imagine capta

Expanded text:
pectoribus inhians spirantia consulit exta. pectoribus inhians spirantia consulit exta. Heu vatum ignarae mentes! quid vota furentem, quid delubra iuvant? Est mollis flamma medullas interea, et tacitum vivit sub pectore volnus. Uritur infelix Dido, totaque vagatur urbe furens, qualis coniecta cerva sagitta, quam procul incautam nemora inter Cresia fixit pastor agens telis, liquitque volatile ferrum nescius; illa fuga silvas saltusque peragrat Dictaeos; haeret lateri letalis arundo. Nunc media Aenean secum per moenia ducit, Sidoniasque ostentat opes urbemque paratam; incipit effari, mediaque in voce resistit; nunc eadem labente die convivia quaerit, Iliacosque iterum demens audire labores exposcit, pendetque iterum narrantis ab ore. Post, ubi digressi, lumenque obscura vicissim luna premit suadentque cadentia sidera somnos, sola domo maeret vacua, stratisque relictis incubat, illum absens absentem auditque videtque; aut gremio Ascanium, genitoris imagine capta,
Abbreviated transcription (Latin):
Bardiei. quio bella tyro surgentia dicam
Sermaniq minas:
Pus equidem auspicib reor: ⁊ uinone seconda:
Hunc cursum iliacas uento tenuisse. carmas:
Quam tu urbem soror hanc cernes. quȩ siugere regna
Conuigio taliteucrum comitantib armie
Punica se quantis attollet gła reb
Tumͦ posce deos ueniam. sacrisq litatis
Indulge hospicio. causasq in necte morandi :
Dum pelago deseuit hyemps. ⁊ aquosus orion.
Quassatȩq rates dũ ñ tractabile oelum
His dictis incensum animum inflãmauit amore
Spemq dedit dubiȩ menti. soluitq paitoorem:
Principio delubraad eunt. pacemq ꝑaras
Gx quirunt: mactant. lectas demore bidentes
Frugifere cererꝓheboq pacrieq lieo.
Iunoni ante om̃s cui uincla uigalia curȩ:
Ipsatenens dextra pateram pulcherrima dido
Candentis uaccȩ media int̾ cornua fundit.
Aut ante oia dm̃ pinguis spaciatur adaras.
Instauratq diem donis pecudumq reclu sis

Expanded text:
Barcaei. Quid bella Tyro surgentia dicam, Barcaei. Quid bella Tyro surgentia dicam, germanique minas? Dis equidem auspicibus reor et Iunone secunda hunc cursum Iliacas vento tenuisse carinas. Quam tu urbem, soror, hanc cernes, quae surgere regna coniugio tali! Teucrum comitantibus armis Punica se quantis attollet gloria rebus! Tu modo posce deos veniam, sacrisque litatis indulge hospitio, causasque innecte morandi, dum pelago desaevit hiemps et aquosus Orion, quassataeque rates, dum non tractabile caelum. His dictis incensum animum inflammavit amore, spemque dedit dubiae menti, solvitque pudorem. Principio delubra adeunt, pacemque per aras exquirunt; mactant lectas de more bidentis legiferae Cereri Phoeboque patrique Lyaeo, Iunoni ante omnis, cui vincla iugalia curae. Ipsa, tenens dextra pateram, pulcherrima Dido candentis vaccae media inter cornua fundit, aut ante ora deum pinguis spatiatur ad aras, instauratque diem donis, pecudumque reclusis
Abbreviated transcription (Latin):
Solus hic inflexit sensus. animumq labẽnteni
S mͥ ł tellus optem prius una dehi̾cat
Uel pater omĩpotens adigat me fulmine ad unbras
Pallentes imbras herebi. noctemq ꝓfundam:
Ante p̾udor quam te uiolo: aut tua uira resoluo:
Ille ineoᷤᷤ primus qui me sibi unoxit amores
Abstulit. ille habeat secum. seruetq sepulcro:
Sic effata sinum lacrimis inpleuit obortis:
Anna refergo luce magis dilecta sorori
Sola ne ꝑpetua merens carpere iuuenta.
Nec dulcesnatos. ueneris nec prȩmia noris:
Id cinerem. aut manes credis curare seplutos:
Esto. egram nulli quondam flexere mariti.
Non libiȩ. non antͤcyro despectus hiarbas.
Ductoresq alii. quos affrica terra triunphis
Diues alit: placito ne etiam pugnabis amori :
Nec uenit inmentem quoꝵ consederis aruis:
Hingetulȩ urbes genus insuꝑabile bello.
Biunide infreni cingunit. ⁊ inhospita sutis.
Hinc desertasiti regio. lateq furentes

Expanded text:
solus hic inflexit sensus, animumque labantem solus hic inflexit sensus, animumque labantem Sed mihi vel tellus optem prius ima dehiscat, vel Pater omnipotens adigat me fulmine ad umbras, pallentis umbras Erebi noctemque profundam, ante, Pudor, quam te violo, aut tua iura resolvo. Ille meos, primus qui me sibi iunxit, amores abstulit; ille habeat secum servetque sepulchro. Sic effata sinum lacrimis implevit obortis. Anna refert: O luce magis dilecta sorori, solane perpetua maerens carpere iuventa, nec dulcis natos, Veneris nec praemia noris? Id cinerem aut Manis credis curare sepultos? Esto: aegram nulli quondam flexere mariti, non Libyae, non ante Tyro; despectus Iarbas ductoresque alii, quos Africa terra triumphis dives alit: placitone etiam pugnabis amori? Nec venit in mentem, quorum consederis arvis? Hinc Gaetulae urbes, genus insuperabile bello, et Numidae infreni cingunt et inhospita Syrtis; hinc deserta siti regio, lateque furentes
Abbreviated transcription (Latin):
t regina graui iam duoum saucia cura:
Uulnus alit uenis. ⁊ ceco carpitur igni:
Multa uiri uirtus ammo. multusq recursat
Sentis honos herent infixi pectore uultus.
Uebaq nec placidam menbris dat cura quietem:
Postera phebea lustrabat lampade cerras.
Humnentemq aurora polo dimouerat umbram:
Cum sic unanimem allo quitur male sana sororem:
Anna soro᷑ que me suspensam in sõnia terreñ.
Qiuis nouus hic nr̃is suecessit sedib hospes.
Quem sese oie ferens. quam forti pectore:⁊ armis:
Credo equidem. nec uana fides genus eẽ deoꝵ:
Degeneres animos timor arguit: heu quib ille
Iactatus fatis. que bella exacta canebat: ł ex hausta
Simͥ ñ animo fyxum. mniotumq seđet
Nexui me uinclo uellẽ sociare uigali.
Post ꝗͣ pͥmus amor deceptam morte fefellit
Si ñ ꝑ tesum thalami. tedȩq fussẽt:
Huic uni forsan potui suc cumbere culpe:
Anna fatebor enim miseri post fata sichei
Conuigis. sparsos fr̃na cede penates

Expanded text:
t regina gravi iamdudum saucia cura volnus alit venis, et caeco carpitur igni. Multa viri virtus animo, multusque recursat gentis honos: haerent infixi pectore voltus verbaque, nec placidam membris dat cura quietem. Postera Phoebea lustrabat lampade terras, umentemque Aurora polo dimoverat umbram, cum sic unanimam adloquitur male sana sororem: Anna soror, quae me suspensam insomnia terrent! Quis novus hic nostris successit sedibus hospes, quem sese ore ferens, quam forti pectore et armis! Credo equidem, nec vana fides, genus esse deorum. Degeneres animos timor arguit: heu, quibus ille iactatus fatis! Quae bella exhausta canebat! Si i non animo fixum immotumque sederet, / ne cui me uinclo uellem sociare iugali, / postquam primus amor deceptam morte fefellit, / si non pertaesum thalami taedaeque fuisset, / huic uni forsan potui succumbere culpAnna, fatebor enim, miseri post fata Sychaei coniugis et sparsos fraterna caede Penatis,
Abbreviated transcription (Latin):
Nͣuem docuit multaq insignem reddiditarte:¬
Hec responsa dabat. uel qͥ portendet ira
Magna dm̃. ł que fatoꝵ posceret ordo:¬
Isq his aeneam solatꝰ uocib ifit
Nate dea. qͦ fata trahunt. retrahuntq sequam᷑:
Quicquio erit: suꝑanda oĩs fortuna ferendo :¬
Hunc cape consilus socium: ⁊ coniunge uoͬlentẽ.¬
uic tͣde amissis suꝑant quinauib ⁊ quos dñcãtũ dobilas.¬
te sum magni mcepti rerumq tuarum ÷dient
Longeuosq senes ac fessas equore matres.
⁊ quic quio tecum in ualidum. metuensq ꝑicli ÷
Deligerĩhis habeant terris sine menia fessiz
U ͥ ebem apellabunt ꝑ misso nole: acestãm :
Talib incensus dictis senioris amici.
Tum uͦ. incuras ãiꝰ deductuit om̃is
Nnax at᷑ polum bigis subuerta tͥenebat:

Expanded text:
uem docuit multaque insignem reddidit arte,aec responsa dabat, vel quae portenderet ira magna deum, vel quae fatorum posceret ordo his Aenean solatus vocibus infit: Nate dea, quo fata trahunt retrahuntque, sequamur; quidquid erit, superanda omnis fortuna ferendo hunc cape consiliis socium et coniunge volenteuic trade, amissis superant qui navibus, et quos pertaesum magni incepti rerumque tuarum est; longaevosque senes ac fessas aequore matres, et quidquid tecum invalidum metuensque pericli est, delige, et his habeant terris sine moenia fessi: urbem appellabunt permisso nomine Acestam. Talibus incensus dictis senioris amici, tum vero in curas animo diducitur omnes. Et nox atra polum bigis subvecta tenebat:
Abbreviated transcription (Latin):
Nuada dura lego saxis li libeiacecis:
Hin drepani me portus⁊⁊ mnletabilis hora
Accipit: hic pelagi tottempestatib actis
Heu genitorem om̃i curȩ casusq leuam̃
Amitto anchisem: hĩc me pater optime fessum
Deseris hu tantis ne quicꝗ erepte ꝑiclis:
Nec uates helenus cũ multa horrenda moneret
Hos mͥ predirit luctus. non dira celeno:
Hic labor extremus. longuarũ hermeta uiarũ:
Hinc me digressum uris ds apulit horis:
Sic pater eneas intentis omnib unus
Fata renarrabat diuum. cursusq docebat:
Conticuit tandem. factołhic fine quieuit :¬

Expanded text:
et vada dura lego saxis Lilybeia caecis. et vada dura lego saxis Lilybeia caecis. Hinc Drepani me portus et inlaetabilis ora accipit. Hic, pelagi tot tempestatibus actis, heu genitorem, omnis curae casusque levamen, amitto Anchisen: hic me, pater optume, fessum deseris, heu, tantis nequiquam erepte periclis! Nec vates Helenus, cum multa horrenda moneret, hos mihi praedixit luctus, non dira Celaeno. Hic labor extremus, longarum haec meta viarum. Hinc me digressum vestris deus adpulit oris. Sic pater Aeneas intentis omnibus unus fata renarrabat divom, cursusque docebat. Conticuit tandem, factoque hic fine quievit
Abbreviated transcription (Latin):
Contra: iussa monent eleni scillam. atq caribdim.
Inter utramq uiam paruo discrimine lȩti:
Niteneant cursus: certum ⁊ dare lintea retro:
Eoce autem borteas angusta absede pelori
Missus ad est. iuuo preter uehor ostia saxo lioca.¬
Pantagiȩ. megarosq sinus. tapsumqu iacentem
Talia monstrabat reli̾gens errata retorsus
Iittora achimenides comes infelicis ultxi᷑
Sichanio pretenta sinu: latet insula contra
Plemirium und osum. nom̃ dixere priores
Ortigiam alpheum fama est huc anneni ẽlidis
Occultas egisse uias subt̾ mare quint̃
Ore are aretusa tuo siculis confuoitur undis:
Iussi nuniina magnalo ei ueneramur.⁊ inde
Eacuꝑo prepingue solum stannantis helori:
Hinc altas cautes. proiectaq saxa pachini
Radinius. ⁊ fatis nũꝗ concessa moueri:
Apparet camerina ꝓcul. campiq geloi.
Immanisq gela fluuii cognomine dicta:
Arduus inde a gragas o stentat maxia longe
Menia magnanimum quondam generator equoꝵ:
Teq: datis lin quo uẽtis palmosa selinis.

Expanded text:
Contra iussa monent Heleni Scyllam atque Charybdin inter, utramque viam leti discrimine parvo, ni teneant cursus; certum est dare lintea retro. Ecce autem Boreas angusta ab sede Pelori missus adest. Vivo praetervehor ostia saxo Pantagiae Megarosque sinus Thapsumque iacentem. Talia monstrabat relegens errata retrorsus litora Achaemenides; comes infelicis Ulixi. Sicanio praetenta sinu iacet insula contra Plemyrium undosum; nomen dixere priores Ortygiam. Alpheum fama est huc Elidis amnem occultas egisse vias subter mare; qui nunc ore, Arethusa, tuo Siculis confunditur undis. Iussi numina magna loci veneramur; et inde exsupero praepingue solum stagnantis Helori. Hinc altas cautes proiectaque saxa Pachyni radimus, et fatis numquam concessa moveri adparet Camerina procul campique Geloi, immanisque Gela fluvii cognomine dicta. Arduus inde Acragas ostentat maxuma longe moenia, magnanimum quondam generator equorum; teque datis linquo ventis, palmosa Selinus,
Abbreviated transcription (Latin):
Uertimus. ⁊ proni certantib eqͦra remis:
Sensit. ⁊ ad sonitum uocis uestigia torsit:
Nerum ubi nulla datur dextra affectare. potestas.
Nec potis ionios fluctus equare sequendo:
Clamorem inmensum tollat quo pontꝰ. ⁊ omẽs
Intremuere undȩ: penitusq exterrica tellus
Italiȩ curuisq minugit ethna cauernis:
At genus esiluis ciclopum ⁊⁊ montib altis
Excitum. ruit aoportus. ⁊ litora conplent:
Cernimus aostantis nequicꝗ lumine toruo
Ethneos fr̃s. cȩlo capita alta ferentes.
Concilium horrendum quales cũ uertioe celso
Aerie quercus aut coniferȩ cyparissi
Ponstiterunt silua alta iouis. luco uodianȩ:
recipitesmetus aceragit quocũq rudentes
acitere.⁊ uentis in tende uela se conois¬

Expanded text:
vertimus et proni certantibus aequora remis. vertimus et proni certantibus aequora remis. Sensit, et ad sonitum vocis vestigia torsit; verum ubi nulla datur dextra adfectare potestas, nec potis Ionios fluctus aequare sequendo, clamorem immensum tollit, quo pontus et omnes contremuere undae, penitusque exterrita tellus Italiae, curvisque immugiit Aetna cavernis. At genus e silvis Cyclopum et montibus altis excitum ruit ad portus et litora complent. Cernimus adstantis nequiquam lumine torvo Aetnaeos fratres, caelo capita alta ferentis, concilium horrendum: quales cum vertice celso aeriae quercus, aut coniferae cyparissi constiterunt, silva alta Iovis, lucusve Dianae. Praecipites metus acer agit quocumque rudentis excutere, et ventis intendere vela secundis
Abbreviated transcription (Latin):
Prospicio. sonitumq pedum. uocemq tremiseo:
Uictum infelicem baccas. lapidosaq corna
Dant rami. ⁊ uulsis pascunt radicib herbȩ:
Omnia collustrans hanc pͥmum ad litora classeo
Consperi uenientem: hinc ore quecũq fuisset
Addixi: satis est gentem effugisse nefandam:
Los animam hanc pocius quocũq assumite leto:
Nix ea fatus erat summo cũmonte utoemꝰ
Ipsum int̾ pecudes uasta se mole inouentem
Pastorem poliphemũ. ⁊ littora nota petentem.
Mõstrum horrendum. informe. ingens. cuilum̃ ad ẽptũ
Trunca manu pinuᷤregit ⁊ uestigia firmat:
Lanigere comitantur oues: ea sola uoluptas.
Solam̃q mali: de collo fistula penoet:¬
Postꝗ altos tetigit fluctus:⁊ ad equora uenit:
Iummis effossi fluuioum lauit inde cruorẽ
Dentib infrendens genuitu. graditurq ꝑ equor
Iam medium. uecdum fluctus latera ardua tup̾
Nosꝓcul inde fugam trepidicelerare recepto
Supplice sicmerito. tacitiq incidere funem

Expanded text:
prospicio, sonitumque pedum vocemque tremesco. prospicio, sonitumque pedum vocemque tremesco. Victum infelicem, bacas lapidosaque corna, dant rami et volsis pascunt radicibus herbae. Omnia conlustrans, hanc primum ad litora classem conspexi venientem. Huic me, quaecumque fuisset, addixi: satis est gentem effugisse nefandam. Vos animam hanc potius quocumque absumite leto. Vix ea fatus erat, summo cum monte videmus ipsum inter pecudes vasta se mole moventem pastorem Polyphemum et litora nota petentem, monstrum horrendum, informe, ingens, cui lumen ademptum. Trunca manu pinus regit et vestigia firmat; lanigerae csolamenque mali de collo fistula pendetPostquam altos tetigit fluctus et ad aequora venit, luminis effossi fluidum lavit inde cruorem, dentibus infrendens gemitu, graditurque per aequor iam medium, necdum fluctus latera ardua tinxit. Nos procul inde fugam trepidi celerare, recepto supplice sic merito, tacitique incidere funem;
Abbreviated transcription (Latin):
Mandere n teptoi trenerent sub dentib artꝰ:
Hauo inpune ꝗ. nec t᷑alia passus ulixes.
Oblitusqͬ sui est ithacus disermine tanto:
Nam simul expletus dapib uinoq sepultꝰ
Ceruicem inflexam posuit. iacuitq ꝑ antrũ
Immensum saniem eructans. ⁊ frustracruento
Personnũ comnata mero: nos magna p̾cati
Numina. sortitiq uices: una undiq circũ
Fundimur. ⁊ telo lum̃ terebramus acuto
Ingens. quoo corua solum sub fronte latebat
Argoliciclipei aut pheh̾e lampadis instat.
Ntantem leci socioro ulciscinur unbras:
Si fugite õmiseri. sugiteratq a licore funẽ
Rumpite:
Nam qualis. quanttuis ue cauo poliphemꝰ mantͤ
Ianigeras clauoit pecudes atq uba press uu
Centum alu curua hec habitant ad litora uuilgo
In fadicidopes et in altis montib errant:
Tercia iam lunȩ. se cornua lumine conplent:
Cumuitam insilius inter deserta ferarum
Iustradomosq traho. uastosq ab rupecidopes

Expanded text:
manderet, et tepidi tremerent sub dentibus artus. manderet, et tepidi tremerent sub dentibus artus. Haud impune quidem; nec talia passus Ulixes, oblitusve sui est Ithacus discrimine tanto. Nam simul expletus dapibus vinoque sepultus cervicem inflexam posuit, iacuitque per antrum immensus, saniem eructans et frusta cruento per somnum commixta mero, nos magna precati numina sortitique vices, una undique circum fundimur, et telo lumen terebramus acuto,— ingens, quod torva solum sub fronte latebat, Argolici clipei aut Phoebeae lampadis instar,— et tandem laeti sociorum ulciscimur umbras. Sed fugite, O miseri, fugite, atque ab litore funem rumpite. Nam qualis quantusque cavo Polyphemus in antro lanigeras claudit pecudes atque ubera pressat, centum alii curva haec habitant ad litora volgo infandi Cyclopes, et altis montibus errant. Tertia iam lunae se cornua lumine complent, cum vitam in silvis inter deserta ferarum lustra domosque traho, vastosque ab rupe Cyclopas
Abbreviated transcription (Latin):
Dixerat. ⁊ genua amplexiis. genibq uoluptans
Herebat quissit fari. quo sanguie cretus
Hortamui: q̃ de uide agit ⁊⁊ fortuna fateri:
Ipse paterdextram anchises haud mudta moratꝰ:
Dat iuuenbatq animum presenti pignore firmat:
Ille hec deposita tandem formidine fatur:
Sum patria exitacha comes infeliris ulixi.
Nomiẽ achunenides. troiam genitore ad amasto
Pauꝑe. mansissetq utinam fortuna ꝓfectus:
Hic me dum trepidi crudilia limina linqunt
Immemores socii uasto ciclopis inantro
Deseruerez domus sanie dapibq: cruentis
Intis opa ca ingens: ipse ardiuis altaq pulsat
Sid̃a: di talem terris auertite pestem:¬
Nec uisu facilis. nec dictu effabilis ulli:
Uiscerib miserorum:⁊ sanguine uescit᷑ atro:
Nidi egomet duo denumero c̃ corpora nrã
Prensamanu magna medio resupinus in antro
Frangeret aosaxum. sanieq ex ꝑsa natarent
Liminquidi atro menbra fluentia tabo

Expanded text:
Dixerat, et genua amplexus genibusque volutans Dixerat, et genua amplexus genibusque volutans haerebat. Qui sit, fari, quo sanguine cretus, hortamur; quae deinde agitet fortuna, fateri. Ipse pater dextram Anchises, haud multa moratus, dat iuveni, atque animum praesenti pignore firmat. Ille haec, deposita tandem formidine, fatur: Sum patria ex Ithaca, comes infelicis Ulixi, nomine Achaemenides, Troiam genitore Adamasto paupere—mansissetque utinam fortuna!—profectus. Hic me, dum trepidi crudelia limina linquunt, iDeseruere; domus sanie dapibusque cruentis Intus opaca ingens, ipse arduus altaque pulsat Sydera, dii talem terris anec visu facilis nec dictu adfabilis ulli. Visceribus miserorum et sanguine vescitur atro. Vidi egomet, duo de numero cum corpora nostro prensa manu magna, medio resupinus in antro, frangeret ad saxum, sanieque aspersa natarent limina; vidi atro cum membra fluentia tabo
Abbreviated transcription (Latin):
Siderea polus: obscuro s nubila cęlo.
Ilimam nnimbo nox intempestata tenebat:
Postera iamq dies pͥmo surgebat eoo.
Humentemq aurora polo dimouerat uinbram:
Cũ subito esiluᷤᷤ macie confecta suprena
Ignoti noua forma uiri. miserandaq cultu
Pcedit. suplexq manus ao littora cendit:
Pespicimus. dira illuiues. immissaq barba.
Consertum tegum̃ spinis. at ceta grauis.
quondam patruis ad troiam missus inarinis
sq ubi dardanios habitus ⁊ troia utoit
rma ꝓcul paula aspectu conterritus hesit.
ontinuit q gradum. mox sese ao litora p̃ceͥs
suim fletu. precib q culit: ꝓ sida testor.
si perosi atq hoc celi spirabile lumen
ollte me clieri quascumq abducttr terras
oesest erte. sidͦ me danais etlassib: unuim
bello iliacos fateor petise penatois:
ꝑ quo si sceleris tanta est in uiria nostri
Spargite me influctusuiastoq in mergite ponto:
Si pereo. hominum manib pisse iuiuabit:

Expanded text:
siderea polus, obscuro sed nubila caelo, siderea polus, obscuro sed nubila caelo, et lunam in nimbo nox intempesta tenebat. Postera iamque dies primo surgebat Eoo, umentemque Aurora polo dimoverat umbram: cum subito e silvis, macie confecta suprema, ignoti nova forma viri miserandaque cultu procedit, supplexque manus ad litora tendit. Respicimus: dira inluvies inmissaque barba, consertum tegumen spinis; at cetera Graius, et quondam patriis ad Troiam missus in armis. Isque ubi Dardanios habitus et Troia vidit arma procul, paulum aspectu conterritus haesit, continuitque gradum; mox sese ad litora praeceps cum fletu precibusque tulit: Per sidera testor, per superos atque hoc caeli spirabile lumen, tollite me, Teucri; quascumque abducite terras; hoc sat erit. Scio me Danais e classibus unum, et bello Iliacos fateor petiisse Penatis; pro quo, si sceleris tanta est iniuria nostri, spargite me in fluctus, vastoque inmergite ponto. Si pereo, hominum manibus periisse iuvabit.
Abbreviated transcription (Latin):
Subducta aomanes imos de sedimus unda:
Terscopuli clamoreni niter caua saxa dedere.
Ter spumamelisam. ⁊rorantia uionnus astra:
Interea fessos ue tus cum sole reliquit:
Ignariq uiȩ cidopum allabiniur oris:
Porcus ab accessu uent orũ mimotꝰ. ⁊ ingene
Ipse s horrificis urta tonat ethna riunis.
Interdumq atram ꝓrumpit ad ethera nubẽ
Turbine fumantem piceo. ⁊ candente fauilla.
Atollitq globos flammarum ⁊ sicła lambit.
Interdum scopulos. auuilsaq uiscera montis
Erigit eructans. liquefactaq saxa subauras
Cum gemitu glomerat. fundoq exestuat imo:
Fama est. enc̾eladi seimustum fulmine corpus
Urgeri mole hac. ingentemq insuꝑ ethnam
Impostuim ruptis fłamam expirare canimies:
fessum quociens motat latus. intremere oẽm
Murmure trmacriani. ⁊ cęlum subtexere fumo:
Noctem illam tecti silius immania monstra
Perferimus. nec que sonitum det causa uidemus:
Nam neq erant astrorum ignest & lucidus ethra

Expanded text:
subducta ad Manis imos desedimus unda. subducta ad Manis imos desedimus unda. Ter scopuli clamorem inter cava saxa dedere: ter spumam elisam et rorantia vidimus astra. Interea fessos ventus cum sole reliquit, ignarique viae Cyclopum adlabimur oris. Portus ab accessu ventorum immotus et ingens ipse; sed horrificis iuxta tonat Aetna ruinis; interdumque atram prorumpit ad aethera nubem, turbine fumantem piceo et candente favilla, attollitque globos flammarum et sidera lambit; interdum scopulos avolsaque viscera montis erigit eructans, liquefactaque saxa sub auras cum gemitu glomerat, fundoque exaestuat imo. Fama est Enceladi semustum fulmine corpus urgueri mole hac, ingentemque insuper Aetnam impositam ruptis flammam exspirare caminis; et fessum quotiens mutet latus, intremere omnem murmure Trinacriam, et caelum subtexere fumo. Noctem illam tecti silvis immania monstra perferimus, nec quae sonitum det causa videmus. Nam neque erant astrorum ignes, nec lucidus aethra
Abbreviated transcription (Latin):
Spes estpacis ait: tum numina sc̃ã precam᷑
Icapita ante aras plirigio uelamus amictu:
Preceptisq heleni dederatq̃ maxima rite
Iimoni arguie iussos ad holemus honores:
Haito mora continuo ꝑfectis ordine uotis
Cornua uelatarum obuertimus autennarum.
Sraiugenumq domos. suspectaq linquinus arua:
Hinc sinus herculei si uera est fama tarenti¬
Cernituiz atollit se diua lacinia contra.
Cd lonisq arces naui fragum scillaceum:
Xum ꝓcul efluctu trinacria cernitur ethna.
genitum ingenteni pelagi. pulsataq saxa
Audimus longe. fraclasq ab litore uoces.¬
Exultantq uada. atq estu miscent᷑ harenȩ:
pater anchises. nimirum hic illa caribdis.
Hos elenus scopulos. hec sixa horrenoa canebat:
Eripite osocii. pariterq insurgite remis:
Haito Cecus ac iussi faciunt. primusq rudentẽ
Con toisit leuas ꝓram palinurus aoutoas:
Leuam euncta cohors remis. uentisq peruitt:
Tollimur incelum curuato gugite. ñoem

Expanded text:
spes et pacis ait. Tum numina sancta precamur spes et pacis ait. Tum numina sancta precamur capita ante aras Phrygio velamur amictu; praeceptisque Heleni, dederat quae maxima, rite Iunoni Argivae iussos adolemus honores. Haud mora, continuo perfectis ordine votis, cornua velatarum obvertimus antemarum, Graiugenumque domos suspectaque linquimus arva. Hinc sinus Herculei si vera est fama Tarenernitur; attollit se diva Lacinia contra, Caulonisque arces et navifragum Scylaceum. Tum procul e fluctu Trinacria cernitur Aetna, et gemitum ingentem pelagi pulsataque saxa audimus longe fractasque ad litora voces,exsultantque vada, atque aestu miscentur harenae. Et pater Anchises: Nimirum haec illa Charybdis: hos Helenus scopulos, haec saxa horrenda canebat. Eripite, O socii, pariterque insurgite remis! Haud minus ac iussi faciunt, primusque rudentem contorsit laevas proram Palinurus ad undas. laevam cuncta cohors remis ventisque petivit. Tollimur in caelum curvato gurgite, et idem
Abbreviated transcription (Latin):
Femptamus ui aminueloꝵ panoimus alac:
imq rubescebat stellis aurora fugatis:
uim pͣeua obseuros collis. huimilemq uidemus
taluam. taluam pͥnius conclamat achiater :¬
I taliam leto socii clamore salitant:
Tum pater anchises magnum cratera corona
Induit. inpleuitq mero duiosq uocauit
S tans celsa ipuppi:
Di maris. ⁊ t̾re. tempestatimq potentes
Ferte uiamuento facilem. ⁊ spirate secondi:
Crebrescunt optatȩ aures. portusq patescit
am ꝓpi or. templumq apparet mace mineruȩ:
Uela legunt. socii n pras ad littora torquent:
Poitus abeuroͦ flactu curuatus marcum.
Obiectȩ saͥxͨa spumant asꝑgnie cauter.
Ipse latet. gemmo demittunt brachia muro
Turriti scopuli. refugitsab litore cemplum:
Cuatuor hic primum omen equos ingramin utdi
Tondentes campum late candore niuali:
Npater anchises bellum o terra hospita portas.
Bello armantur equi bellum ħ armamentaminant᷑:
S t̾n ioem olim curru succedere sueti
Qua drupedes. ⁊ frena iugo concordia ferre:

Expanded text:
emptamusque viam et velorum pandimus alas. Iamque rubescebat stellis Aurora fugatis, cum procul obscuros collis humilemque videmus Italiam. Italiam primus conclamat AchatItaliam laeto socii clamore salutant. Tum pater Anchises magnum cratera corona induit, implevitque mero, divosque vocavit stans celsa in puppi: Di maris et terrae tempestatumque potentes, ferte viam vento facilem et spirate secundi. Crebrescunt optatae aurae portusque patescit iam propior, templumque adparet in arce Minervae. Vela legunt socii et proras ad litora torquent. Portus ab Euroo fluctu curvatus in arcum, obiectae salsa spumant aspargine cautes; ipse latet; gemino demittunt bracchia muro turriti scopuli, refugitque ab litore templum. Quattuor hic, primum omen, equos in gramine vidi tondentis campum late, candore nivali. Et pater Anchises: Bellum, O terra hospita, portas bello armantur equi, bellum haec armenta minantur. Sed tamen idem olim curru succedere sueti quadrupedes, et frena iugo concordia ferre;
Abbreviated transcription (Latin):
Qiui sup̾mo cũ lumine uita relinquit:
Corporee ex cedt̾ pestes. penttꝰ necesse ÷
Multa concretãmodis in holescere miris:

Expanded text:
et supremo cum lumine uita reliquit iCorporeae excedunt pestes, penitusque necesse est Multa diu concreta modis inolescere miris
Abbreviated transcription (Latin):
ilia fundunt᷑. strepi oĩs murmure campꝰ:
Horrescit iusii subito causasq requirie
In sciꝰ eneas que sene ea flumina porto:¬
Quiue uiri tanto conplerent agmine ripas:
Tum pat̾ anchises anime quib: alta fato
orpora debent. lethei ad fluminis undam
asequidem memorare tͥ. atq ostnde corã :¬
am ꝑdẽ. hanc ꝓlemcupio enumetare meor:
Quo magis italia mec̾ letire reꝑta:
Opat̾ an ne aliquas ad celũ ire putandũ ÷
Sublimes animas. iterũq ad tarda reiti
orpora: que lucis miseris cã dira cupi do
Dicam equid. ner te suspensum n̾ate tenebo
uscipit anchises atq ordine singła pandit:
rͦmcipio celii ae t̾ras camposq liquentes:

Expanded text:
ilia funduntur—strepit omnis murmure campus. Horrescit visu subito, causasque requirit inscius Aeneas, quae sint ea flumina porquive viri tanto complerint agmine ripas. Tum pater Anchises: Animae, quibus altera fato corpora debentur, Lethaei ad fluminis undam as equidem memorare tibi atque ostendere coram, iampridem hanc prolem cupio enumerare meorum, quo magis Italia mecum laetere reperta. O pater, anne aliquas ad caelum hinc ire putandum est sublimis animas, iterumque ad tarda reverti corpora? Quae lucis miseris tam dira cupido? Dicam equidem, nec te suspensum, nate, tenebo suscipit Anchises, atque ordine singula pandit. Principio caelum ac terras camposque liquentis
Abbreviated transcription (Latin):
cumulũ capit unde os longo ordine possit
duersos legere: ⁊ uenientũ discere uultꝰ.¬
unc agͥe dardaniã ꝓlem. que demoe sequͣnt᷑
Sloria qui mantant ita la degente nepotes:¬
llustres animas: nostrumq innom̃ ituras

Expanded text:
umulum capit, unde omnes longo ordine possit dversos legere, et venientum discere vultunc age, Dardaniam prolem quae deinde sequatur gloria, qui maneant Itala de gente nepotenlustris animas nostrumque in nomen ituras