comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dos. M econites. papauer eipͥmit sunt ⁊ q̃dam gẽme quas gñ¬
tilos insuꝑsticionib: quibusdam utunt᷑. Re iꝑia suffita omnes
bastias euocare tradũt.  namcitidiȩ in idromantia elemonum
unagines euocare dñtr. Sinocitidȩ umbras inferorũ euocatas te¬
nere dñt. Cclonites occulus ẽ. indice testidinis uarius ⁊ purpure.
ꝑhunc masi inpositum linguę futur&. pnuntiari fagunt᷑. Bro¬
nia acapite testu dinũ. ⁊ onitribꝰ. cadiputatur ⁊ restiguere ful¬
manas ictus. Hiema lapis in oculis hieniȩ bestie inuenit᷑. qui
si sub lingua hominũ subditus suerit suturt eũ pcinere ant
sed icorallꝰ. tempestati ⁊ grandini resistere fortur. Pontica ẽ
gema q̃dam liuore ꝑ lucida habens stellas rubeas. uit̃dum
&auseis dñt. ꝑeam int̾rogare demones ⁊ sugare. In qͥbus¬
dum genonarum geñ ibꝰ ueras ãfalsis discernere. magna

Expanded text:
uli; meconites papaver exprimit. Sunt et quaedam gemmae quas genuli; meconites papaver exprimit. Sunt et quaedam gemmae quas gentiles in superstitionibus quibusdam utuntur. Liparea suffita omnes bestias evocare tradunt. Anancitide in hydromantia daemonum imagines evocari dicunt. Synochitide umbras inferorum evocatas teneri aiunt. Chelonitis oculus est Indicae testudinis, varius et purpureus. Hunc magi inpositum linguae futura pronuntiare finguntur. Brontea a capite testudinum; e tonitribus cadi putatur, et restinguere fulminis ictus. Hyaenia lapis in oculis hyaenae bestiae invenitur; qui si sub lingua hominis subditus fuerit, futura eum praecinere dicunt. Sed et corallius tempestati et grandini resistere fertur. Pontica est gemma quaedam livore perlucida, habens stellas rubeas, interdumnt per eam interrogare daemones et fugare. In quibusdam gemmarum generibus veras a falsis discernere magna
Abbreviated transcription (Latin):
staiĩ addita refriger& aut si solis obposita. aridã materiam
urdat nascitur incorico. Ostracites lapidosus colore testatio
lurior altera acate similis nisi qͥ eontes politura pinguescit
luriori ⁊anta inẽ uis. ut alie temmae sculpantus fragm̃tis
ͦ U lossa para similis ẽ linguȩ bumane. und ⁊ nom̃ sũp¬
snt. fertus aũt deficiente. lune celo cadere cuiꝰ nõ modicã magi
tribuũt potestatem. Nani ex cõ limaris motus excitur putãt
s̃t. ⁊qͥdam geminaꝵ gñra conominata a ab am̃alibꝰ. ucites
mꝑias maculas exprimit. Carcine. marini qñci coloris ẽ.
urpitis. scorpionem ⁊ colorem effigiem refferae. Mirmititis.
formicę reprantis effigiem mitat᷑.Iaos. pauoni ẽ similis.
iericits acoipuris coloris. Etitis. aquilȩ.łgoptalmos capri¬
no occło similis. Licoptalios q̃tuor am̃alium coloꝵ exru¬
tilo sanguinea. in medio nigrum. candido cingit ut luporũ oo¬

Expanded text:
statim addita refrigerat, aut si soli adposita aridam materiam statim addita refrigerat, aut si soli adposita aridam materiam accendat. Nascitur in Coryco. Ostracites lapidosus colore, testacio durior. Altera achatae similis, nisi quod achates politura pinguescit. Duritiae tanta inest vis ut aliae gemmae sculpantur fragmentis eius. Glossopetra similis est linguae humanae; unde et nomen sumpsit: fertur autem deficiente luna caelo cadere. Cui non modicam magi tribuunt potestatem; nam ex eo lunares motus excitari putant. Sunt et quaedam gemmarum genera cognominata ab animalibus: echites vipereas maculas exprimit; carciniae marini cancri color est; scorpitis scorpionem et colore et effigie refert; myrmecitis formicae reptantis effigiem imitatur; taos pavoni est similis; hieracitis accipitris colore, aetitis aquilae; aegopthalmos caprino oculo similis; lycopthalmos quattuor colorum, ex rutilo sanguinea, in medio nigrum candido cingit, ut luporum oc
Abbreviated transcription (Latin):
similis. & ht̃ natam magnetis. nͥ qd aug̃re aurĩ gradt᷑. indi
inũcupat᷑. Argiretis. simił crgento. hñs stignata aurta. a¬
drodama. ang̃ti ntorẽ ht̃. ⁊ pene ad amãs quadrata seroi
ignit᷑ inmari rab bo. Calcidis aerei coloris ẽ. Calefi¬
nus nigna ẽ. s lapidi mlisa aeris tumitũ reddit. balants
duo gnr̃a sunt sub iurides ⁊ coritiȩ aeris similitudinẽ mela
secante flameti uena. Sedentis a contẽplatione ferri nhil
desonat in malesicis qͦq mͦ inferat᷑ disandias exritat. Ixs.
dactlus ex insula qr&a ẽ. ferrei edoris causa nm̃s ciꝰ. qua p¬
licẽ hunanũ expͥmit. A & hiopieus ferreicoloris ẽ. quas
teritur nigrum sucum emittit. T̃ imilanitius ineuffona
ueo legitur ꝓ connessione marmaris similis meho colori e¬
co. ueluatioculi pupilla int̃nitẽs. A rabia expagia did
aspectu eburnea ẽ. Efestitis speculi naturam hale. inrtd̃¬
dis magiibꝰ quãq̃m rutil& experim̃tũ eiꝰ. si feruent api

Expanded text:
similis et habet naturam magnetis, nisi quod augere aurum traditur; unde et nuncupatur. Argyrites similis argento, habens stigmata aurea. Androdamas argenti nitorem habet et pene adamans, quadrata semper Gignitur in mari Rubro. Chalcitis aerei coloris est. Chalcophonos nigra est, sed lapidi inlisa aeris tinnitum reddit. Balanites: duo genera sunt, subvirides et Corinthiae aeris similitudine, mediam secante flammea vena. Sideritis a contemplatione ferri nihil dissonat. In maleficiis quoquo modo inferatur discordias excitat. Idaeus dactylus ex insula Creta est, ferrei coloris. Causa nominis eius quia pollicem humanum exprimit. Aethiopicus ferrei coloris est, qui dum teritur, nigrum sucum emittit. Zmilanthis in Euphrate alveo legitur Proconnesio marmori similis, medio colore glauco, veluti oculi pupilla internitens. Arabica ex patria dicta aspectu eburnea est. Hephaestitis speculi naturam habet in reddendis imaginibus, quamquam rutilet. Experimentum eius, si ferventi aqua
Abbreviated transcription (Latin):
ac liquata in alias fornaces transsundebat᷑. Que malie
fatiunt hunc lapidem. ⁊ mindia. ⁊ iuitalia ⁊ adoctare
inbispama nascrtradunt. Ferunt ait sub tiberioci l
ebił. qͥdũ admiss: siuss ad cesarẽ porrexit sialã cesari. quã
le indignat. in paum̃tũ ꝓiecit. Artifex aũt sustulit fialã
spaum̃to que cõplicuerat se tãqũa uas aentũ cleinde marculũ
desinũ ꝓtulit. ⁊ ⁊ fialã corterit. H oc facto cesar dix̃ artifici. Nũ¬
quid alus scit hanc conditurã iutrorũ : postqͣm ille iurũs negaũ
alterũ ħ scire. uissit illũ cesar dñ eũ dcollari. Nec dũ ħ cognitũ

Expanded text:
vel mensura, ac liquata in alias fornaces transfundebatur, quae masseo faciunt. Hunc lapidem et in India et in Italia et ad Oceanum in Hispania nasci tradunt. Ferunt autem sub Tiberio CaesQui dum admissus fuisset ad Caesarem, porrexit phialam Caesari, quam ille indignatus in pavimentum proiecit. Artifex autem sustulit phialam de pavimento, quae conplicaverat se tamquam vas aeneum; deinde marculum de sinu protulit et phialam correxit. Hoc facto Caesar dixit artifici: 'Numquid alius scit hanc condituram vitrorum?' Postquam ille iurans negavit alterum hoc scire, iussit illum Caesar decolla
Abbreviated transcription (Latin):
turȩ resistut. Alabãdina diciti ob alando usię regione. cuiꝰ color ad
calcrdoniũ uadit. s nirꝰ. diticõtites excerebro diticonis eruit᷑. Que
n.si uiuentia abscisa fucͥr. ñ ingmescit. Uñ & etĩ magi dormien¬
tibꝰ ditiamibꝰ. ampintit᷑. Audcices enĩ uiri exeplorãt draconũ specꝰ
spargiit ibi gramina medicatt. ad incitandũ diticonũ soporẽ. atq
ita sop̃no soprtis capitti dsecat. & gmas dtrabũt. Sut cuit̃ cãdore

Expanded text:
sistunt. 6. Alabandina dicta ab Alabanda Asiae regione, cujus color ad carchedoniam vadit, sed rarus. 7. Dracontites ex cerebro draconis eruitur, quae nisi viventi abscisa fuerit, non ingemmescit; unde et eam magi dormientibus draconibus amputant. Audaces enim viri explorant draconum specus, et spargunt ibi gramina medicata ad incitandum draconum soporem, atque ita somno sopitis capita desecant, et gemmas detrahunt. Sunt au
Abbreviated transcription (Latin):
nitoris. cõtinẽs inse sp̃ẽm rufi crinis. Tricuus. ex afrioa
nigra÷ s tres sucᷤ redit. ab itidice nigrũ. emedio sangͥ¬
neũ. esumo oqtȩ. Dionisia nigris mixtis rubitibꝰ notis.
ox aqua trati. unũ fraglat. & odore suo hebrictati resistit.

Expanded text:
nitoris, continens in se speciem rufi crinis. Trichrus ex Africa nitoris, continens in se speciem rufi crinis. Trichrus ex Africa nigra est, sed tres sucos reddit, ab radice nigrum, e medio sanguineum, e summo ochrae. Dionysia nigra mixtis rubentibus notis ex aqua trita vinum fragrat, et odore su
Abbreviated transcription (Latin):
alloculꝰ albicãs pupillã cingit nigita emedio aurc fulgore lu¬
entẽ. a ꝓpt̾ spẽm assirioꝵ regi bello qͥaatt̃. uñ ⁊ apellata. Epi¬
uelas dr̃ cũ incãdida g̃ma suꝑnę negricat color. uñ ũ lñ.
Postea płimis int̾ris. Est aut̃ nigia. hiĩs ininedio cutulos igͦs
s̃ alles. uĩctos. & uariatos. similis emathiti. Magi suffultu
caꝵ sicredit̾. tepestares euertũt. flumina sistũt. Ab sinctos
nignti. ⁊ pondrosa. distĩciti uenis rub̾ntib ħ excale facta
igne. uII. dieb calorẽ ten&. Egitptilla nigra ÷ radice
cerulet fatie. ex egipto ubi inuenit᷑ uo cata. Medea. nigra
c̃. amedod illa faibulosa inueniti. ht̃ uenas erei coloris. sudott̃
reddit. crocci sapoiẽ uini. Uegenitina utalica gma ẽ. ab eis re¬
pit. nigna fatie. albis int̾micuntibꝰ notis. Bariptos. nigna
c̃. cũ sangͥneis. & albis notis. Miro malas. nigra uena quẽ¬
lb&e coloit̃ secante ꝑ medias. Ueneriȩ. crines nigeirimi.

Expanded text:
pillam cingit nigram e medio aureo fulgore lucentem, et propter speciem Assyriorum regi Belo dicatam; unde et appellata. Epimelas dicitur quum in candida gemma superne nigricat color; unde et nomepostea plurimis in terris. Est autem nigra, habens in medio circulos nigros, et albos junctos, et variatos, similis haematiti. Magi suffitu earum, si creditur, tempestates avertunt, flumina sistunt. 2. Apsyctos nigra, et ponderosa, distincta venis rubentibus. Haec excalefacta igni septem diebus calorem tenet. 3. Aegyptilla nigra est radice, caerulea facie, ex Aegypto, ubi invenitur vocata. 274 4. Medea nigra est, a Medea illa fabulosa inventa. Habet venas aerii coloris, sudorem reddit croci, saporem vini. Veientana Italica gemma est, Veis reperta, nigra facie, albis intermicantibus notis. Bariptos nigra est cum sanguineis et albis notis. Mesomelas nigra vena quemlibet colorem secante per medias. Veneris crines nigerrimi
Abbreviated transcription (Latin):
dictũ. gr̃c I a ΠΑTΟME TΑMoN. quod nat᷑a eiꝰ. ea sit ut ubi
ma uena apparuerit ibi spessit alteruis inquirendi. Septẽ
sant gñrti m&̾alloꝵ. aurũ argentũ. aes. clectrũ stagnũ plũ¬
bẽ splendor auri naturał em̃ ÷ ut m&alloꝵ splendor plꝰ. fulgat.
luce alia reꝑcuss ͦ hinc ⁊ aurarũ dictiqͦꝵ fulgor splendidos
reddit. O briduũ aurũ dictũ. q obradi& splendore. ẽ enim
nia pͥus depecudib: ⁊ ꝓpͥaatẽ hab̾bat ⁊ nom̃. D ecorio enim
pecudũ nũmi incidebant̾ ⁊ signabant᷑. postea asarturinno ac¬
reus nunimꝰ inuent ipse eñi signare nũmos ⁊ scribi cõstituit.
pt̃a ⁊ aerariũ sat̾rio agentilibꝰ. cõsecratũ ẽ. aliis ut suꝑis pe¬
ciniã apecudibꝰ appllauerunt. sic̃ auiua ando uim̃ta sũt

Expanded text:
dictum Graece ἀπὸ τοῦ μεταλλᾶν quod natura ejus ea sit, ut ubi una vena apparuerit, ibi spes sit alterius inquirendi. Septem autem sunt genera metallorum: aurum, argentum, aes, electrum, stagnum, plumhoc est splendor auri. Naturale enim est ut metallorum splendor plus fulgeat luce alia repercussus. Hinc et aurarii dicti, quorum fulgor splendidos reddit. Obryzum aurum dictum quod obradiet splendore; est enim nia prius de pecudibus et proprietatem habebat et nomen; de corio enim pecudum nummi incidebantur et signabantur. Postea a Saturno aereus nummus inventus; ipse enim signare nummos et scribi constituit. Propterea et aerarium Saturno a gentilibus consecratum est. Alii, ut superius, pecuni
Abbreviated transcription (Latin):
asacculo qͦ condunt᷑. acõtinente id contin&us appellant
nnomismate. tria q̃runt᷑. m&allũ sigr̃a tronq. lis
his aliquid defuerit nomisma nonerit. Tra se
feclum. signatum ẽ quod innumis ẽ. faclue que
nerũt dũ eñi quocũqo causa ardentes siluȩ excopid
tr̃ȩ depsiora decurrer& sũpsit figuram inqua ll

Expanded text:
sacculo quo conduntur, a continente id quod continetur appellatum. 12. In nomismate tria quaeruntur: metallum, figura et pondus. Si ex iis aliquid defuerit, nomisma non erit. 13. Trnfectum. Signatum est quod in nummis est; factum est, quod venerunt. Dum enim quacunque ex causa ardentes silvae excoquerterrae depressiora decurreret, sumpsit figuram, in quam il
Abbreviated transcription (Latin):
gritos uinioñs. tribuũt dignitatẽ. Smarigd. animia uiridi¬
tute uocatꝰ uooaitꝰ om̃e enĩ satis uiride. amoꝵ dr̃. Nullis enĩ g̃mis
ł herbis. maior huic custeritas ÷. Nã herbas uirentes. frondesꝙ
nuilla gratior oculoꝵ refeccõ ÷. Cuiꝰ corpꝰ si extentũ ẽ sic̃ speculũ
ta imagines reddit.Qiuppe nero cesar gladiatoꝵ pugnas. in smna¬
iagdo easpectabat. Gnã eiꝰ duodci. so nobiliores sathici. qͥ insihi
ergte reppiunt᷑. Sed̾m locũ tence bactriam. Colligunt᷑ enĩ unco

Expanded text:
ones tribuunt dignitatem. Smaragdus a nimia viriditate vocatus; omne enim satis viride amarum dicitur. Nullis enim gemmis vel herbis maior huic austeritas est; nam herbas virentes frondesque nulla gratior oculorum refectio est. Cuius corpus si extentum est, sicut speculum ita imagines reddit. Quippe Nero Caesar gladiatorum pugnas in smaragdo spectabat. Genera eius duodecim, sed nobiliores Scythici, qui in Scythica gente reperiuntur. Secundum lo
Abbreviated transcription (Latin):
bntia quibꝰ añ ingressũ diluebant᷑. & apellar delubrti adiluendo. ipse
sut̃ edes. cũ sacris fontib in quibꝰ fid̾ les regeneniti. purificafs  b ne
quõdã p̃sagio delubra sũt̃ apellata. sũt enĩ in ablutõne peccoꝵ. Cons
aut̃ inlelubris locꝰ regenenitoꝵ c̃. in quo xu. gradꝰ in sp̃s scĩ misterio
aiqua. inqͦ plemtudo dinintatis habitat᷑ corporalit̃. Ia̾ silice priꝰ. uo cabãt᷑.
egũ habitacła. uñ ⁊ nñ hñt. Nã basileus rege. ⁊ basilice iegie habitacõ¬
nes. Nỹc aut̃ id̾o duia tẽpla basilicȩ ñant᷑. qr ibi regi om̃iũ dõ. ⁊ cult:

Expanded text:
luendo. Ipsa sunt nunc aedes cum sacris fontibus, in quibus fideles regenerati purificantur: et bene quodam praesagio delubra sunt appellata; sunt enim in ablutionem peccatorum. Fons autem in delubris locus regeneratorum est, in quo septem gradus in Spiritus sancti mysterio aquae; in quo plenitudo divinitatis habitat corporaliter. Basilicae prius voregum habitacula, unde et nomen habent. Nam basileos rex et basilice regie habitationes: nunc autem ideo divina templa basilice nominantur, quia ibi regi omnium deo cultus et
Abbreviated transcription (Latin):
and subt̃ mouente manii cũ lapide. feirũ cursu de suꝑ mo¬
ebat᷑. u ñ factũ ÷ ut in tẽplo quodã simulacrũ eferro pendẽ
naere uidraᷤ. E st quippe & alius inethiopia magnes qͥ ferrum
nõ abigit. resputq. Om̃is aut̃ magnes tanto melior ẽ. qua¬
to magis ceruleus ÷. Gagates lapis pͥmitꝰ inuentꝰ ÷ insic ilia
gagatis fluminis fluore reiect. und ⁊nñcitᷤ. lic⁊ inbritania

Expanded text:
ovente manu cum lapide ferrum cursim desuper movebatur. Unde factum est ut in quodam templo simulacrum e ferro pendere in aere videretur. Est quippe et alius in Aethiopia magnes qui ferrum omne abigit respuitque. Omnis autem magnes tanto melior est quanto magis caeruleus est. Gagates lapis primum inventus est in Sicilia, Gagatis fluminis fluore reiectus; unde et nomina
Abbreviated transcription (Latin):
urbis uocabulo uiliã romulã nc̃upciuut: H ispalis aut̃ asitu cͥgnomtes.
eo qd̾ in solo palufiri suffixis pcilis in ꝓfundo : Locata sit ne lubrico atrub
bili fundam̃to ced̾rae. Gcd̾s oppidũ cib afris c̃ditũ. qui eticĩ ⁊ caragnie fu¬
starcĩ c̃did̾rũt. Septẽ oppidũ amõtibꝰ uiͦͤͬ.. qua similitudine fa uaati
inciuritame nc̃cupata. ubi añ iretia fuit. ⁊ sala qd̾ imminiar fale
flumini. Ce sarea mauritanie oppidũ: uibarex mauroꝵ in ho¬
norẽ cesaris cuigusti c̃didit: quã ex eius nñe cesarea apellau&.
sic̃ herod̾s alicĩ cescaret̃ inpalestinai. que nẽ urbs ẽ clarissima N
cosiũ cesariensis incuritaime oppidũ. eicule illic transeunte iug ls
acomittitu eiꝰ disced̾ntes c̃struxerũt hac̃. ⁊ nequis impo sitod¬

Expanded text:
urbis vocabulo Iuliam Romulam nuncupavit. Hispalis autem a situ cognominata est, eo quod in solo palustri suffixis in profundo palis locata sit, ne lubrico atque instabili fundamento cederet. Gades oppidum a Poenis conditum, qui etiam et Carthaginem Spartariam condiderunt. Septe oppidum a montibus septem, qui a similitudine Fratres vocati e Mauretaniae nuncupata, ubi Antaei regia fuit, et Sala, quod inmineat Salae flumini. Caesaream Mauretaniae oppidum Iuba rex Maurorum in honorem Caesaris Augusti condidit, quam ex eius nomine Caesaream appellavit; sicut Herodes aliam CaesIcosium Caesariensis Mauritaniae oppidum, Hercule illic transeunte, viginti a comitatu ejus discedentes construxerunt, ac ne quis imposito
Abbreviated transcription (Latin):
c̃ didisse. Est cuit̾ inuenceia que galli eiscilpina dr̃ ⁊ dicta
maniua qd̾ inanes tuet᷑. P aiste nopici apastenope quadco
ungine illic sepultti. partenope appellatti: qd̃ oppi dũ porlea
ciugustꝰ neapolim eẽ malit. Ad ꝓmũctoriũ leucaten inqͦ aũ
apollinis tẽplũ fuit : bellũ augustꝰ ꝯra antomũ gessit. qͦ uitml¬
inaetici tͥo sinu c̃didit. quã auctoria nicopolĩ apellauit. Pallonꝰ
tes: massiliã c̃did̾rũt. ⁊ ex nñe ducis ñccupaiuer᷑. Hos uano trilingunsi¬
cut. qd̾ ⁊gͣcȩ loquant᷑. ⁊ latine.⁊ gallicȩ. Narbonã. ⁊ arelaten piti¬
uis. coloni ꝓprũ cõdid̾rũt. Durdegalĩ cippellatã fer̾. qd burgos galoia
pͥmũ colonos habuer̃. quibꝰ cintea cultoribꝰ adimpleiti ẽ. Tenigona
inispcinici scipiones c̃firuxerũt. id̾o caput ẽ traigonensis ꝓuintiȩ. C eiat

Expanded text:
enetia, quae Gallia Cisalpina dicitur: et dicta Mantua quod manes tuetur. Parthenope a Parthenope quadam virgine illic sepulta Parthenope appellata; quod oppidum postea Augustus Neapolim esse maluit. Ad promuntorium Leucaten, in quo Actii Apollinis templum fuit, bellum Augustus contra Antonium gessit. Quin Actiaco sinu condidit, quam a victoria Nicopolim appellavit. 62. Phalantus tuentes, Massiliam condiderunt, et ex nomine ducis nuncupaverunt. Hos Varro trilinguest Graece loquantur et Latine et Gallice. Narbonam et Arelatum et Pictavis coloni proprii condiderunt. Burdigalim appellatam ferunt quod Burgos Gallos primum colonos habuerit, quibus antea cultoribus adimpleta est. Terraconam in Hispania Scipiones construxerunt; ideo caput est Terraconensis provinciae.
Abbreviated transcription (Latin):
rata. ex qua olim ioues fert᷑ ad ũsus titanas fuisse ꝓ¬
fectus. Melos. ex num̃o cicdadũ. una om̃iũ uls¬
larũ. rotũdissima unđ & nũcupata. Historia du
exiasone natũ fuisse. filo melũ &e pluctũ: ex filone
pareantã genitũ. qͥd suo nomine paron insulã aio¬
pidũ appellaũ. Priꝰ at̃ minora dind paros dicda
de qͥuirgilius nidiãq paron. Gcignit eni marmosab¬
duidasimũ : qͥd pariũ dicũt. M utit eñi & sardiũ lasi
marmorib idẽ p̃stãciorẽ ⁊ int̃ iemas iulissimũ. Elo

Expanded text:
rata, ex qua olim Jupiter fertur adversus Titanas fuisse profectus. Melos insula ex numero Cycladum, una omnium insularum rotundissima, unde et nuncupata. Historia dicit ex Jasone natum fuisse Philomelum, et Plutum ex Philomelo Pareantum genitum, qui de suo nomine Paron insulam et oppidum appellavit. Prius autem Minoia, deinde Paron dicta, de qua Virgilius: Niveamque Paron; gignit enim marmor candidissimum, quod Parium dicunt: mittit et sardam lapidem, marmo
Abbreviated transcription (Latin):
imptait᷑ lucida. eo qͦd lumiñ accepto ꝑ artũ resplendent. s utrũ ab sidã. an
ioẽ dicere debeam: ħ ũbi gnꝰ ambiguũ. quidã doctoꝵ ex istimãt. Testudo
uiñit templi obliq̃. Nc̃ inmodũ testitudinis ueteres temploꝵ tectii sacie
que ido sic fiebat ut celi inm̃ginẽ reddite qd cõstat eẽ cõuexũ. A lu testi¬
nẽ uolũt eẽ locũ in partẽ atrii adũsũ ad uenientib. Aic: dicti qd sint artt
liusione curuati. ꝓsi ⁊fornues. ł aum̃nti originẽ ap̃ g̃cos hñt. clabonita

Expanded text:
rum absidam an absidem dicere debemus, verbi genus ambiguum quidam doctorum existimant. Testudo est camera templi obliqua: nam in modum testudinis veteres templorum tecta faciebant, quae ideo sic fiebat, ut coeli imaginem redderet: quod constat esse convexum. Alii testudinem volunt esse locum in parte atrii adversa venientibus. Arcus dicti, quod sint arta conclusione curvati, ipsi et fornices. Pavimenta originem a
Abbreviated transcription (Latin):
moꝵ. in comune uiuentiũ. C eno enĩ gec. cõmine dr̃. ẽ empli nñ gene¬
itile ꝓ locis enĩ quib cũꝙ magnis. antiqni tẽpla dicebãt. & tẽpla dicta q̃si
ectai ampla. s ilocꝰ designatus ad orientẽ. acõteplcicõne templũ dicebat᷑.
iꝰ pastes quatuor erãt. antiqͣ ad ortũ. postica ad occasũ. sinistr ad septẽ¬
gionẽ. Dcaetni ad meridiẽ. cacpectt̃s. Und & quando tẽplũ cõstruebat¬

Expanded text:
 in commune viventium; κοινὸν enim Graece commune dicitur. Templi nomen generale; pro locis enim quibuscumque magnis antiqui templa dicebant: et templa dicta quasi tecta ampla. Sed et locus designatus ad orientem a contemplatione templum dicebatur. Cuius partes quattuor erant: antica ad ortum, postica ad occasum, sinistra ad septentrionem, dextra ad meridiem spectans. Unde et quando templum construeba
Abbreviated transcription (Latin):
ads marmoꝵ gũa g̾me sequnt᷑. q̃ multũ auro decorẽ ui. D sẽmis.¬
mbuuĩt. uentate coloꝵ. Primordia eiꝰ arupe ciucasi. Fabulȩ
ferũt ꝓmeteũ pͥmũ saxibꝰ: sragĩtũ inclusisse ferro. acligito
entũ dasse. hisq. inncus.  cepisse anulũ atq gm̃ã. Genera
gmaꝵ innum̃ rtibilia. eẽ tndunt᷑. quibꝰ nos tantũ q̃ pͥncipalia
sũt siue notissuma. ad notauimꝰ. Qẽme uocate qͦd ustar gumi

Expanded text:
Post marmorum genera gemmae secuntur, quae multum auri decorem tribuunt venustate colorum. Primordia eius a rupe Caucaso. Fabulae ferunt Prometheum primum fragmentum saxi eius inclusisse ferro ac digito circumdasse, hisque initiis coepisse anulum atque gemmam. Genera gemmarum innumerabilia esse traduntur, e quibus nos ea tantum quae principalia sunt sive no
Abbreviated transcription (Latin):
ib̾intꝰ ẽ ꝑ plexis parictibꝰ edintiũ. qͣlis c̃ ap̃ cretã ciddalo factꝰ ubi fuit mino¬
aturꝰ inclusꝰ in qͦ siqͥs introierit sine glomere lini. extũ inuenire ñual&. Qui
edifitiĩ talis c̃ sit ͦ utaꝑientibꝰ foribꝰ tonitruũ intus t̾ribile audiat᷑. D̾scẽdit᷑¬
centenis ulirti gindib. Intꝰ simulacra ⁊ mõstrificȩ effigies inpastes duisas
transit innum̃r ꝑ tenebnts. Ceteri ad ororẽ ingredientiũ ftcta. itti ut dte¬
nebrisciꝰ. ad luoe uenut impossibile ud̾atur. Quatuor aut̃ s̃ labint. pͥmꝰ¬

Expanded text:
t perplexis parietibus aedificium, qualis est apud Cretam a Daedalo factus, ubi fuit Minotaurus inclusus; in quo si quis introierit sine glomere lini, exitum invenire non valet. Cuius aedificii talis est situs ut aperientibus fores tonitruum intus tautem centenis ultra gradibus; intus simulacra et monstrifice effigies, in partes diversas transitus innumeri per tenebras, et cetera ad errorem ingredientium facta, ita ut de tenebris
Abbreviated transcription (Latin):
scit. ubi &iã multi mate matici fuer. Nã hãc urbe ma¬
icis artib deditũ pstini usq adp̃ses tp̃s uestigia erroris
stẽdũt: Ianis m& ropolis egẏpti fuit pharoo fuit. & mo¬
ses eũcta signa fec̃ qͥ ex odo scribunt᷑. hãc cõstruxuse
ibent᷑ teeanes idt gigantes & ex nomine suo nũcupaue¬
ut. Eliopolis urbsegipti. que latiñ intptut solis dutis¬

Expanded text:
scitur, ubi etiam optimi mathematici fuerunt. Nam hanc urbem magicis artibus deditam pristini usque ad praesens tempus vestigia erroris ostendunt. Tanis metropolis Aegypti, ubi Pharao fuit, et Moyses cuncta signa fecit quae in Exodo scribuntur. Hanc construxisse perhibentur Titanes, id est gigantes, et ex nomine suo nuncupaverunt. Heliopolis urbs Aegypti, quae Latine interpretatur solis ci
Abbreviated transcription (Latin):
late s ignis erũpit. Natuni eiꝰ. mirũ aliqͥd fac̃. Postquã en arserit
aqͥs moedit᷑. quibꝰ sol&ꝰ ignis extingui. oleo extinguit᷑. qͦ sola
ignis cicc̃di. Esus enis. structuris fabrice necessariꝰ. Nã lapis
i̾apidi ñ potest adherero. fortuis nͥ calce cõuĩetꝰ C alcis elapide
albo ⁊duro. melior structuris. ⁊ ex molle utilis tectoriis. Ha¬
rena. ab ciridittite dictti. ñ ab aderendo. infabricis. ũ quidã
uolũt. l uiꝰ ꝓbatio simcinu imp̃ssei stridat. ciudsi inuestim̃to

Expanded text:
 arserit, aquis incenditur, quibus solet ignis extingui; oleo extinguitur, quo solet ignis accendi. Usus eius structuris fabricae necessarius. Nam lapis lapidi non potest adhaerere fortius nisi calce coniunctus. Calcis e lapide albo et duro melior structuris, ex molle utilis tectoriis. Arena ab ariditate dicta, non ab adhaerendo in fabricis, ut quidam volunt. Huius probatio, si
Abbreviated transcription (Latin):
ex eoꝰ delent̾ scripti. incensꝰ sugat serpentes. demoniacos ꝓdit.
unguntatẽ dep̃hendit. Mirũq accẽ dit᷑ aqͣ: oleo restinguit᷑. Ab¬
eston arcadiȩ lapis fenei coloris. ab igñ nñ sortitꝰ ÷ eo qͦd accẽsus
semel. nũquã eoc tinguit᷑. Deqͦ lapide meainicũ aliqͥd ars h.¬
umana molitti ẽ. qͦd gẽtiles apti sacrilgio mscerent᷑. B̾niq
intẽplo quodã fiusse uencris fanũ. ibiq. candlabrũ uneo luc̃nã
sub cdiuo sic ardentẽ. ũ etĩ nulla tẽpestas. nullꝰ mb exting̾ra&.
eritis ꝑ sicꝰ lapis fuluus. ceris similas qualaatẽ: cuiꝰ płimigras
si quidẽ facile scintillas c̃mctit. Hic tenentis manũ siuchemtiᷤ
p̃mat᷑ ad urit. ꝓpt̃ qͥ ab igne nñ accepit. Est ⁊ aliꝰ piritis.:
iilgaris. quẽ uiuũ lapidẽ apellãt. qͥferro ł lapid ꝑ eussꝰ sumillas inte

Expanded text:
 non delentur; incensus serpentes fugat, daemoniacos prodit, virginitatem deprehendit; mirumque, accenditur aqua, oleo restinguitur. Asbestos Arcadiae lapis ferrei coloris, ab igne nomen sortitus eo quod accensus semel numquam extinguitur. De quo lapide mechanicum aliquid ars humana molita est, quod gentiles capti sacrilegio mirarentur. Denique in templo quodam fuisse Veneris fanum, ibique candelabrum et in eo lucernam sub divoPyrites Persicus lapis fulvus, aeris simulans qualitatem, cuius plurimus ignis, siquidem facile scintillas emittit: hic tenentis manum, si vehementius prematur, adurit, propter quod ab igne nomen accepit. Est alius pyrites vulgaris, quem vivum lapidem appellant, qui ferro vel lapide percussus scintillas e
Abbreviated transcription (Latin):
Qeris puũtias bellanido ad grenis Ex qͥbꝰ media aboctaisii tre¬
uersa. parcia rg̃na ampłectit. aseptentrionꝰ arm̃nia cistu lat
bortu caspioᷤᷤ uid&. ameridie. ꝑsidã. Huiꝰ t̾ra. medicã ar¬
borẽ gignit. quã alia regio minime part̾it. dũt aũ mrediȩ
duȩ. maior ⁊ minor. Persida tendẽs ad ornĩ usqꝰ ad in¬
dos ab occaisu. rubrũ mare ht̃. ab aqͥlone uero mediã tan¬
ꝗit. ab austro carmaniã. Que ꝑsidi ad nectit᷑ qͥbꝰ ẽ susa oppi¬
dũ nobilissimũ. In ꝑside pͥmũ orta ẽ. ars magica. Ad quã nei¬
rot gigãs p̃t cõfusionẽ lingͣrũ abiit. Ibiꝗꝰ ꝑsas ignẽ colere
docuit. Nã os in illis partibꝰ solẽ colũt. qͥ ipsoꝵ lingͣ. el dr̃.¬

Expanded text:
sunt, ex quibus Media ab Occasu transversa Parthia regna amplectitur, a Septentrione Armenia circumdatur, ab Ortu Caspios videt, a Meridie Persidem. Hujus terra medicam arborem gignit, quam alia regio minime parturit. Sunt autem Mediae duae: major et minor. Persida tendens ab ortu ad Indos ab occasu Rubrum mare habet, ab Aquilone vero Mediam tangit, ab Austro Carmaniam, quae Persidae adnectitur, quibus est Susa oppidum nobilissimum: in Perside primum orta est ars magica, ad quam Nembroth gigas post confusionem linguarum abiit, ibique Persas ignem colere docuit. Nam omnes in illis partibus solem colunt, qui ipsorum lingua el d
Abbreviated transcription (Latin):
originẽ refer̃. paucis ad modũ ũbis. retexere oporta. ly
ante diluũ cam ciuitatẽ enoc ex nñe filii sui in india cõdidit
quã urbẽ sola multitudine sue posteritatis implũ. łrimdp᷑
diliuiiũ nebrot gignas babilonẽ urbẽ mosopothamie fũ¬
daũ hanc semirimis regina ussirioꝵ ampliaũ muruq ur¬

Expanded text:
originem referunt, paucis admodum verbis retexere oportet. Primus ante diluvium Cain civitatem Enoch ex nomine filii sui in Naid condidit, quam urbem sola multitudine suae posteritatis implevit. Primus post diluvium Nembroth gigans Babylonem urbem Mesopotamiae funda
Abbreviated transcription (Latin):
frarũ. que suberrime glebe. Deuia s̃ loca secreta & abdi
qͣsi extra uã. ipsas & iniua. Inđ & adiuaria secretiloca
& auia remota. aut taitũ adibilia auib unđ ẽ illud uieu¬
solũ amorẽ p̃stũt.  ad se amãda alliciãt. Seriflacꝰ qͣ snniu¬
nere sĩt nec qͥcquã his oficia qͥsi amunia h ẽ siñ fructu. linđ¬

Expanded text:
 32. Devia sunt loca secreta et abdita, quasi extra viam; ipsa sunt et invia. Inde et Aviaria secreta loca et a via remota, aut tantum adibilia avibus; unde est illud: Incusolum amorem praestent, et ad se amanda alliciant. Varro, quod sine munere sunt, nec quidquam in
Abbreviated transcription (Latin):
tratq: solũ. Salt: s̃ uasta. & siluestria loca. ubi arbores o
in altũ. Fauces s̃ aditꝰ. angustoꝵ. locoꝵ. int̃ arduos mõts
loca angusta & buia. Dicta a fauciũ similitudiñ qͣsi foces
õfraias loca inqͣ undiq uẽti currũt acxes effrãgũt: ut ne¬
du.ait. in mõt̃s ubi uẽti frãgebãt locũ. Iscabra r̃ locasitu
asꝑa. und & scabies dicit᷑. acorporis asꝑitate. Lustra obsdu¬
ra latibula feraꝵ & lupoꝵ cubilia s̃. linđ & lupanaria lus¬
tra dicunt᷑. E cõtrariũ iudelic& qi parũ inlustrant᷑. ł peuᷤ
c̃ locus dnsis arboribꝰ sept. solo lucẽ dtraẽs. Potest & a colu

Expanded text:
rque solum. Saltus sunt vasta et silvestria loca, ubi arbores exiliunt in altum. Fauces sunt aditus angustorum locorum inter arduos montes, loca angusta et brevia, dicta a faucium similitudine, quasi foces. Confrages loca in qua undique venti currunt ac sese frangunt. Ut N. 58: In montes ubi venti frangebant locum. Scabra sunt loca situ aspera. Unde et scabies dicitur, a corporis asperitate. Lustra obscura latibula ferarum et luporum cubilia sunt. Unde et lupanaria lustra dicuntur, per contrarium videlicet, quia parum inlustrantur. Lucus est locus densis arboribus septus, solo luc
Abbreviated transcription (Latin):
guree que ppe litora regebat tras meare selitẽ ada. eont¬
guo ꝓserulto e s ui regresu insule fertilitate eognolidi¬
ꝓͣspectũ utailie. C̃ aut̃ młtis ꝓmuturus angulosa gignã lis¬
sima pabula. ⁊ lapidẽ quẽ caiociten gc̃iuocãt
bosis insula. yspanie dicta. qͥ amanie ñ ꝓcuet. qugut

Expanded text:
grege quem prope litora regebat tranare solitum et per intigio prosecuta est, cuius regressu, insule fertilitatem cognoprospectum Italiae. Est autem multis promuntoriis angulosa, gignens laetissima pabula et lapidem quem catochiten Graeci vocant. Ebosus insula Hispaniae dicta quod a Zanio non procul sit
Abbreviated transcription (Latin):
exit. dicte at̃ gce.sto& cades quasi ore mondine surt posite sor¬
Aus hercule ꝓcrentꝰ. cũ magna mltit udue. ad libiã ꝓscdus
sars luna decupon. & exe suo uocabulo insule nom̃ dedat in hac
snasrico marifacie. uestigi humani inoriente quã inoua¬
dnte lacior ꝓmine&. ferme parib: lat̃ib que inmepidiẽ &n¬

Expanded text:
sitae. Sardus Hercule procreatus cum magna multitudine a Libya profectus Sardiniam occupavit, et ex suo vocabulo insulae nomen dedit. Haec in Africo mari facie vestigii humani, in orientem quam in occidentem latior prominet, ferme paribus lateribus quae in meridiem
Abbreviated transcription (Latin):
saort: int̾eicũ & moleũ mare cõstitue. circudant᷑ tia ptato
mione. in meridie. millsa pignta. Ab oriente in ocesisuĩ
milia ducenti metnpolis eat rodos. Sapient in occnadio
brussee. ante om̃s tr̃as radus solis inluminata ẽ. Sortitaq
ex ħnom̃ quod pͥma manifesta fuiss& uisibꝰ. Nã delon gai
manifestũ dicũt. Ipsa ẽ & ortigia. eo qͦd pͥmũ ibi uise sunt.

Expanded text:
ntur etiam pelago ntrione in meridiem milia quingenta, ab oriente in occasum milia ducenta. Metropolis earum Rhodos. Delos insula in medio brasset, ante omnes terras radiis solis inluminata est; sortitaque ex eo nomen, quod prima manifestata fuisset visibus; nam δῆλον Graeci manifestum dicunt. Ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
insule uocate. aciuitate esꝑide. que fuit infines maurite¬
me es ũt eñĩ ultra gorgades site. sub alanteũ siti ius
tumos marus sinus. inquar ortis fingũt fabule. Ame¬
nẽ puigilẽ aureã. alas seruantẽ. Fertͥeñ ibi otins
& uocabula sorctiesut. Naprobane insula anoiese

Expanded text:
insule vocate a civitate Hesperide, que fuit in finibus Mauritanie. Sunt autem ultra Gorgodas site sub Athlanteum litus in intimos maris sinus. In quarnem pervigilem aurea mala servantem. Fertur enim ibi e mari et vocabula sortitae sunt. Taprobane
Abbreviated transcription (Latin):
oriete sunidiã nt. aseptẽ trione mare magut inabocidũ
tram & arenas iacentes usq ad oceari un ee duriteas udn¬
graunie. atingi mẽtrapolitana: hulꝰ ꝓuincie cuuitas uorid̃
est iSe uutima africe. ex surg& amontib septẽt dibenso
eriente sium malua. aseptẽ trioner. Sretã gadltamit esdbi
ocedu lmn o santicũ. Ameridie gaulalũ oenmeli
ad oceanũ. esꝑiũ ꝑernintes. regiogigneria fen u.esiminus
dracones &struciones. Holi &iã aelefantis plena peri
qs solanẽ india parturit. Gram antosreg ubusi tapnis

Expanded text:
trione mare Magnum, ab occasu terram et harenas iacentes usque ad Oceanum. Mauretania Tingitaniao a Tingi metropolitana huius provinciae civitate vocata est. Haec ultima Africae exsurgit a montibus septem, habens ab oriente flumen MaOceanum Athlanticum, a meridie Gaulalum gentes usque ad Oceanum Hesperium pererrantes: regio gignens feras, simias, dracones et struthiones. Olim etiam et elephantis plena fuit, quos sola nunc India parturit.
Abbreviated transcription (Latin):
lomoni đferat᷑. und & tiria dicit᷑ nobilis purpura. F enices
arubro ꝓ fecti mare sidonẽ urbẽ opulẽtissimã cõdider̃. quã
apisciũ copia sidon appellauer̃. Nã piscẽ fenices : si don uocãt¬
si &&iã tirũ insiria. ipsi &iã in africa. iponẽ. leptĩ. aliasq ur¬
bes inonai maritima cõdider̃. ipsi tebas in boeciã duce cadmo
ꝓsi post tremo inultima orbis tẽdntes urbẽ in oceano costru¬
xer̃. eãq linguasua gades nñ auer̃. Namos enit antiqͥt: feni¬
ũ gnitis multos simł mercãdi causa ad omo ꝓficisi &cũ in¬
pola. am̃os cormercio rerũ. his ante in cogniturũ sibi cõc¬
liass&. Locãq cõdnsis urbib ⁊ donea uideabant᷑. capiebãt
ex his ꝓfecta & dido inlitꝰ. africe urbẽ cõdidit & carta

Expanded text:
itur: unde et Tyria dicitur nobilis purpura. Phoenices a Rubro profecti mare Sidonem urbem opulentissimam condiderunt, quam a piscium copia Sidon appellaverunt. Nam piscem Ipsi etiam Tyrum in Syria, ipsi Uticam in Africa, Iponem, Jebtin, aliasque urbes in ora maritima condiderunt. 29. Ipsi Thebas in Boeotia, duce Cadmo; ipsi postremo in ultima orbis tendentes, urbem in Oceano construxerunt, eamque lingua sua Gades nominaverunt. Nam mos erat antiquus Phoenicum gentis, multos simul, mercandi causa, a domo proficisci, et cum incolarum animos, commercio rerum iis ante incognitarum, sibi conciliassent, loca, quae condendis urbibus idonea videbantur, capere. 30. Ex iis profecta et Did
Abbreviated transcription (Latin):
ab ea parte solis arcdorẽ excluduit. Qͦ fit uteandore
poꝵ nõ coloret. hãc ab oriẽte. alpiũ iuga tuent᷑ ai
casu. oceanꝰ includit. ameridie. prerupta pirinei. as¬
tentrioñ reni fluenta atqꝰ germania. Cuiꝰ inicuis
giti finis aqͥtania ẽ. Regio gleba ubi. hac pablosis
adusũ am̃atiũ apta. Fluminibꝰ qͦqꝰ ⁊ fontibꝰ rigua p¬
sã duobꝰ magnis. reno ⁊ rodano fluis. belgis di aura¬
trans alpes cotra septentrione. Pecia uͦ. qd su uit¬
tenus aes uitanica aũ ab obliqͥs dqͥs ligeri flumus¬
applłata qͥ eiplitrim parie t̃minꝰ eiꝰ ẽ. eaqꝰ pene u
bẽ iigni Tt pania pͥ abibero amne yberia no¬
cupati postet ab ispalo spania cognominata ẽ.
iũ int affrłiã ⁊ galliã. a septentrioñ pirineis moni
dausa. areliqͥs partibꝰ undiqꝰ mari cõ clusa. Salibs¬
tate celi eqͣlis. Om̃iũ frugũ gnr̃ibꝰ fȩcũda. gere¬

Expanded text:
 excludunt, quo fit ut candor corporum non coloretur. Hanc ab Oriente Alpium juga tuentur, ab Occasu Oceanus includit, a Meridie praerupta Pyrenaei, a Septentrione Rheni fluenta, atque Germania, cujus initium Belgica, finis Aquitania est; regio gleba uberi, ac pabulosa ad usum animantium apta, fluminibus quoque, et fontibus irrigua, perfusa duobus magnis Rheno, et Rhodano fluviis. 26. Belgis autrans Alpes contra septemtrionem, Rhaetia juxta Rhenum . Aquitania autem ab obliquis aquis Ligeri flumrte terminus eius est, eamque pene in orbem cingit. Hispania prius ab Ibero amne Iberia nuncupata, postea ab Hispalo Hispania cognominata est.autem inter Africam et Galliam, a septentrione Pyrenaeis montibus clausa, a reliquis partibus undique mare conclusa, salubritate caeli aequalis, omnium frugum generibus fecunda, ge
Abbreviated transcription (Latin):
utat q̃ mullũ certa ab̾nt sede. ⁊ ã singua eore incet ⁊Ciedos
suate. numidia dicunt᷑. Incipͥ at aflmne amsigerte isedes¬
Srtoñ limite dfunit. Hab̃ns ab ortu. sirtes murosig a seprẽ¬
trione mare. q intend& sardiniã Ab occcisu. mauritanã
ui fenseme Ameridie. & hopũ gñtes regio capis. auintuã
ibi ãs siluestris ẽ. fenis edecat. Iiuibi uigis. areapis. pouguus

Expanded text:
ata, quod nullam certam haberent sedem. Nam lingua eorum incertae sedes . Incipit autem a flumine Ampsaga, in Zeugitanum limitem desinit, habens ab Ortu Syrtes minores, a Septentrione mare quod intendit Sardiniam, ab Occasu Mauritaniam Sitifensem, a Meridie Aethiopum gentes, regio campis praepinguis. Ubi autem sylvestris est, feras educat;
Abbreviated transcription (Latin):
fãto ingent̃s. Mono ceron bestiã pritacũ due ebenũ qͦ q lignu
⁊cuinamũ. Ipiꝑ. ⁊ calamũ aromaticũ mittit ⁊ ebur. Iapids qͣq¬
garitus ⁊ unioñs qͥbꝰ nobiliũ fmnoꝵ ard& ambitio. Ibisi moti
Aurei. qͦs adire ꝓꝑt̃ drachoñs ⁊ grifas. ⁊ ĩ m̃soꝵ hominũ mõstra
impossibile ẽ. Parcia. ab in diȩ sinibꝰ usqꝰ ad m̃ sopotamiã

Expanded text:
 ingentes, et rhinoceronta bestiam, psittacum avem, ebenum lignun, cinnamomum, piper, et calamum aromaticum. Mittit ebur, garitas, et uniones, quibus nobilium feminarum ardet ambitio. Ibi sunt et montes aurei, quos adire propter dracones, et gryphas, et immensorum hominum monstra impossibile est. 8. Parthia ab Indiae finibus usque ad Mesopotamiam
Abbreviated transcription (Latin):
aseptẽtrioñ. ab ortu mesopotamiã. am̃ridie siria. ab occasu
mare magnũ. Fenix cadmi fr̃ de tebis egiptioꝵ insiria &¬
ente arabiã. am̃ridie mare rubrũ. Palestina ꝓiunaa
filistim urbẽ m̃tropolĩ habuit. quȩ nc̃ dr̃ ascalon. erqͣ clł¬
tate õĩs cirea mare regio. palestina ẽ nũcupata. hei al
oriẽte mare rubrũ occurrit. Am̃ridiano lat̾e. iuda exar¬
septent᷑onali plaga tirioꝵ sinibꝰ claudit᷑. ab occasii. egiptio

Expanded text:
Armenia, ab ortu Mesopotamia, a meridie Syria, ab Occasu mare Magnum. Phoenix Cadmi frater de Thebis Aegyptiorum in Syriam pente Arabiam, a meridie mare Rubrum. Palaestinae provincia Philistim urbem metropolim habuit, quae nunc dicitur Ascalon, ex qua civitate omnis circa eam regio Palaestina est nuncuente Arabiam, a meridie mare Rubrum. Palaestinae provincia Philistim urbem metropolim habuit, quae nunc dicitur Ascalon, ex qua civitate omnis circa eam regio Palaestina est nuncup
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓuenit. Ibi nascit᷑ auis fenix. sardonix gẽma. & hiris. molo cidsl
pedorota ibi inuenit. Ipsa ẽ ⁊ sabaa appłłatti. a filio chus. quꝰ
cupatꝰ ẽ saba. Hec dũ gustu t̾rȩ tractu. ad oriẽtt̃ uersꝰ ao
sicũ sinũ extendit̾. Cuiꝰ septẽtrionalia calđa claudit. occa
sinꝰ arabicꝰ Siriã sirꝰ qͥdã ꝑibet̾ in dig̃na. a suo uocabło nun¬
cupasse. Hȩc ab oriente. fluuio eufrate. ab occasu. marinr
egipto t̾minat᷑. tangẽs aseptentone arm̃niã. ⁊ capadocia
ameridie sinũ arabicũ. sitꝰ eiꝰ porrectꝰ ĩ imm̃sã longiudi¬

Expanded text:
avis phoenix, sardonyx gemma, et iris, molochites et paederota ibi invenitur. Ipsa est et Saba, appellata a filio Chus, qui nuncupatus est Saba. Haec autem angusto terrae tractu ad orientem versus ad Persicum sinum extenditur, cuius septentrionalia Chaldaea claudit, occasum sinus Arabicus. Syriam Syrus quidam perhibetur indigena a suo vocabulo nuncupasse. Haec ab oriente fluvio Euphrate, ab occasu mari nostro et Aegypto terminatur, tangens a septentrione Armeniam et Cappadociam, a meridie sinum Arabicum. Situs eius porrectus in inmensam longitudi
Abbreviated transcription (Latin):
dine lulliginũ euolare ex dqͣ uteciã naues demergere posfint
once ⁊ cõ clee. hao extausa uocate. qs desiciẽte lima cubant᷑.
id̾t euacuant᷑. Om̃ĩ n clausoꝵ maris am̃aliũ. aitqꝰ cõcarũ. in¬
crem̃to lunȩ m̃bra turgescũt. dfectu euacuant᷑. Luna enĩ cũ
ĩ dugm̃to suerit. aug& humorẽ. Cũ uͦ ind̾fectiu uenerit. humo¬
res minuunt᷑. Hoc enĩ fisici dicũt. Cõcȩ dũ pͥmȩ positionis no
natis. eo qd nocͥtͥno tp̃re. littore appetũt. ⁊ excelesa rore mar¬
garitũ cõcipuĩt. uñ ⁊ cȩloe nñantur. Murice cõ clea ẽ ma¬
testa eiꝰ aꝑire nõ potest. explorat qno ostrea clausa testaꝵ¬
apiat. Tũc cancer latent̾ lapillũ inicit. atqꝰ impedita cõdusi¬

Expanded text:
dinem lulliginum evolare ex aqua, ut etiam naves demergere possintdinem lulliginum evolare ex aqua, ut etiam naves demergere possinticiente luna cavantur, id est evacuantur. Omnium enim clausorum maris animalium atque concharum incremento lunae membra turgescunt, defectu evacuantur. Luna enim cum in augmento fuerit, auget humorem; cum vero in defectum venerit, humores minuuntur; hoc enim Physici dicunt. Conchae autem primae positionis nomnaturis, eo quod nocturno tempore littora appetunt, et ex coelesti rore margaretum concipiunt. Unde et coeloe nominantur. Murice cochlea est matesta eius aperiri non potest, explorat qaperiant; et tunc cancer latenter lapillum inicit et, impedita conclusi
Abbreviated transcription (Latin):
tanquã a serpẽte sibilo euocat᷑ ⁊ capit᷑. Hictu aũ fustis difficul¬
ter int̾imit᷑. ferula ꝓtinꝰ am̃ã ĩ ctuda hab̾e certũ ẽ. Nã capite
ꝑ cusso. uix eã int̾imi. cauda statĩ exam̃ari. Cõ grus
tẽs. brachis cõ płctit᷑. nõ morsu. nec pͥ d̾mittit quã escã circũro¬
serit. Corpedo uocata. eo qd corpꝰ torpescere fticiat. si eã qͥsq
uiuẽtẽ tangat. Narrat pleniꝰ scds ex indico mare torpedo eciã
ꝓcul ⁊ longinqͦ. ł si arta uirga quȩ ad unguat᷑. qͣmius p̃ualidoᷤ
lacerto torpescere. quã lib& ad cursũ ułoces adligare ped̾s. Tan¬
ta enĩ ius eiꝰ uteciã aura corporis sui afficiat m̃bra. Sepia
dr̃. qs scpibꝰ int̾clusa faciliꝰ capit᷑. Inqͦeũdo obscenũ g̃nꝰ hore
enĩ cõcpit sic̃ iuꝑa. huiꝰ atram̃ti tãta ius ẽ. ut luc̃nȩ ad dito.
ethiopa uideri ablato pͥori lumiñ qͥdã tradũt. Lulligo tra¬
diũ ĩ ocetino maritaniȩ. ñ ꝓcul alixo fluminꝰ. tanta multitu¬

Expanded text:
tamquam a serpente sibilo evocatur et capitur. Ictu autem fustis difficulter interimitur, ferula protinus. Animam in cauda habere certum est; nam capite percusso vix eam interimi, cauda statim exanimari. Congrus tens brachiis conplectit, non morsu, nec prius dimittit quam escam circumroserit. Torpedo vocata, eo quod corpus torpescere faciat, si eam quisque viventem tangat. Narrat Plinius SecundusN. H. 32, 7: 'Ex Indico mare torpedo etiam procul et e longinquo, vel si hasta virgaque adtingatur, quamvis praevalidos lacertos torpescere, quamlibet ad cursum veloces alligare pedes.' Tanta enim vis eius est ut etiam aura corporis sui adficiat membra. Sepia dicitur, quia sepibus interclusa facilius capitur: in coeundo obscenum genus; ore enim concipit, sicut vipera. Cujus atramenti tanta vis est, ut lucernae addito Aethiopes videri, ablato priori lumine, quidam tradant. 47. Lulligo, tradunt in Oceano Mauritaniae non procul a Lixo flumine tantam multitu
Abbreviated transcription (Latin):
acumiñ ocłoꝵ uocata. Tanti n cõ tuitꝰ eẽ dr̃. ũ cũ suꝑ ma¬
ria ĩmobilia pinna fertit᷑. nec humanis pateit optumbus
d tangn sublimitate piscicło natare uideat. hac torm̃ti ĩstar de¬
condes rapta pda pinnis ad litt ꝑtrda. uentas suspesor roduis oli

Expanded text:
acumine oculorum vocata. Tanti enim contuitus esse dicitur, ut cum super maacumine oculorum vocata. Tanti enim contuitus esse dicitur, ut cum super maria inmobili pinna feratur nec humanis pateat obtutibus, de tanta sublimitate pisciculos natare videat, ac tormenti instar descendens raptam p
Abbreviated transcription (Latin):
gñra sit. ĩ ueniri quẽqꝰ ñ posse. Neqꝰ n os̃ indie ⁊ ethopiȩ.
dud scitiȩ dserta qͥs penitrare ponut. qͥ eaꝵ g̃nꝰ ł differen¬
tias nos&. Aues dictȩ. eo qd uias certas ñ habãt. s ꝑdiua
q̃ qꝰ discurrt̃. Alites qd̃ alis aliti intẽdãt. ⁊ ad sublimia remi
rupedũ nati pulli dẽnt᷑. & hoo paruulꝰ pullꝰ. Recẽtes g
nati pulli. eo qd̾ polluti sĩt. uñ ⁊ uestis nigͣ pulla dicta est.
lȩ s̃ in qͥbꝰ pinnȩ ꝑ ordinẽ fire. uolãdi exiba usũ. Uocate
na apendndo idt uolando dicta. uñ ⁊ penđre . Uolucres
enĩ. pinnaꝵ duxilio mouent. qño se aeri mandãt. Nluma
qͣs piluma. Nã sic̃ pili ĩ qͣdrupedũ corpore. ita plumͣ ĩ auib
uiũ nña mlta a sono uocis cõsta̾it ẽẽ cõposita. uͥ grux. cor¬
uus cignꝰ pauo. miluus. ulula. cuculꝰ. gragulꝰ & cet̃a.
arietts enĩ uocis eoꝵ docuit hoĩes. qͥd ñarent᷑. A qͥla. ab

Expanded text:
n posse. Neque enim omnis Indiae et Aethiopiae aut Scythiae deserta quis penetrare potuit, qui earum genus vel differentias nosset. Aves dictae, eo quod vias certas non habeant, sed per avia quaque discurrunt. Alites, quod alis alta intendant, et ad sublimia remigrupedum nati pulli dicuntur, et homo parvus pullus. Recentes igitur nati pulli, eo quod polluti sint. Unde et vestis nigra pulla dicta est. Alae sunt, in quibus pinnae per ordinem fixae volandi exhibent usum. na a pendendo, id est, a volando, dicta, unde, et pendere; volucres enim pennarum auxilio moventur, quando se aeri mandant. 8. Pluma, quasi piluma; nam sicut pili in quadrupedum corpore, ita pluma in avibAvium nomina multa a sono vocis constat esse conposita: ut grus, corvus, cygnus, pavo, milvus, ulula, cuculus, graculus et cetera. Varietas enim vocis eorum docuit homines quid nominarentur. Aquila ab
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ malo̾ angłi sub inoueãt. ne cui carni. ł sp̃u. trãs gssionis aditꝰ
partidisi pateat. Inidia uocata. ab indo flumiñ. qͥ exparte
occidntali claudit᷑. ħ am̃ridianꝰ mari porrecta. usqꝰ ad ortũ so¬
lis. ⁊ aseptentͥone uiqꝰ ad mõtẽ cauca sũ ꝑ ueñ. hñs g̃nt̃s mlta
⁊ oppida. Insulã qͦqꝰ ⁊ aꝓbane̾. gẽmis ⁊ elefãtis refertã. erisa

Expanded text:
vero malos angeli submoveant, ne cui carni vel spiritui transgressionis aditus Paradisi pateat. India vocata ab Indo flumine, quo ex parte occidentali clauditur. Haec a meridiano mari porrecta usque ad ortum Solis, et a septentrione usque ad montem Caucasum pervenit; habens gentes multas et oppida, insu
Abbreviated transcription (Latin):
brons nascunt đ eqꝵ carnibꝰ puiridis. ita exlis uũ sep
nascunt᷑ scarabi. un ⁊ cogim̃ati s̃. Tauri uocant᷑ scarabi
t̃restres. ritino simils Buprestis am̃al ẽ parũ mualia
icendela scarabeoꝵ genꝰ ẽ. eo qd̃ gradiẽs ł uolas lã
larte . a colore nũcupate si qdm. ⁊ cõ phensȩ manũ tõ
gũt. Uñ ⁊ blactũ colorẽ dict̃. hoc aũ am̃al lucẽ uidere ñ patit. Cõ¬
trariũ muscȩ. Nã musca lucipeta. ⁊ blatta lucisuga ẽ. ꝑ noctẽ enĩ
tantũ ambłat. Papilions diudȩ s̃. q̃ maximꝰ habũdãt florẽtibꝰ mal¬
ins. qͥ qꝰ uermidos stercore faciũt nasci. Locusta qd̾ pedib stt lõgis
.Uñ ⁊ eã g̃ci tã maritimã quã t̾restrẽ. astrac¬
ta appłłant. Cicades exciculoꝵ nacunt᷑ sputu. hȩc mitaha apͣd
reginas mutȩ ĩ. nec usquã alibi. Musca exg̃co uenit. sic̃. ⁊¬

Expanded text:
brones nascuntur de equorum carnibus putridis, ita ex his iterum saepe nascuntur scarabaei; unde et cognominati sunt. Tauri vocantur scarabaei terrestres ricino similes. Buprestis animal est parvum in Italia Cicindela scarabaeorum genus est; eo quod gradiens vel volans lucet. Blattae a colore ngunt; unde et blatteum colorem dicunt. Hoc autem animal lucem videre non patitur, contrarium muscae, nam musca lucipeta, et blatta lucifuga est; per noctem enim tantum ambulat. Papiliones aviculae sunt quae maxime abundant florentibus malvis, quique vermiculos ex stercore suo faciunt nasci. Locusta, quod pedibus sit longisunde et eam Graeci tam maritimam quam terrestrem ἀστακὸν appellant. Cicades ex ciculorum nascuntur sputo. Haec in Italia apud Rheginos mutae sunt, nec usquam alibi. Musca ex Graeco venit, sicut