comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Argolicosq dutes mediis c̃sutere castris
Iussit.⁊ arbitͥũ litis traiecit in om̃s¬
onsede duces ⁊ uulgi stante corona.
Surgit ad hos clipei dñs septẽplicis aiax.
Ytq erat ĩpatiens irȩ. sigeia treuo
Litcora respex̃. classẽq ĩ littore uultu.
Intendensq manꝰ: agimꝰ ꝓb iupꝑtt̃ inqͥt
Ante rates causã.⁊ mecũ ꝯfert᷑ ulixesꝰ
It ñ ħectortis dubitauit cede flãnus.
Quas ego sustinui. qͣs hac a claisse fugaue.
F utiꝰ ÷igit᷑ fictis contende uerbis.
Iuã pugnaremanu si nec mi dic̾e ꝓniptũ.
N ec fac̾e ÷ isti. quãtũ q ego marte feroci.
⁊ q acie ualeo: tartũ ualet iste loq̃ndo.
N ec memoranda tñ mea uob facta pelasgi.
Esse reor audistis enĩ. sua narret ulixes.
Lue sine teste gerit. quoꝵ nox oscia sola ÷
I mia magua peti fateat s demit horoeẽ
Imulꝰ aiaci ñ : teuuisse supbũ¬
ꝓ it licet hoc ingeus. qͥeqͥd sꝑauit ulgxes.
Ipse tulit p̃ciũ iõ nẽ certaminis buiꝰ

Expanded text:
Argolicosque duces mediis considere castris iussit et arbitrium litis traiecit in omnonsedere duces, et vulgi stante corona surgit ad hos clipei dominus septemplicis Aiax, utque erat impatiens irae, Sigeia torvo litora respexit classemque in litore vultu intendensque manus “agimus, pro Iuppiter!” inquit “ante rates causam, et mecum confertur Ulixes! At non Hectoreis dubitavit cedere flammis, quas ego sustinui, quas hac a classe fugavi. Tutius est igitur fictis contendere verbis, quam pugnare manu! Sed nec mihi dicere promptum, nec facere est isti: quantumque ego Marte feroci quantum acie valeo, tantum valet iste loquendo. Nec memoranda tamen vobis mea facta, Pelasgi, esse reor: vidistis enim. Sua narret Ulixes, quae sine teste gerit, quorum nox conscia sola est. Praemia magna peto, fateor; sed demit honorem aemulus: Aiaci non est tenuisse supsit licet hoc ingens, quidquid speravit Ulixes. Iste tulit pretium iam nunc temptaminis huius,
Abbreviated transcription (Latin):
Gerq ea cepheniũ mecdio daneiꝰ he̾ros dł¬
atͥa ꝯplent᷑. nec ꝯiugalta festa
qͥ canat: clamor .s qͥ fera nuntiet arma.
ĩq repẽtinos ꝯuauia u̾sa cumultꝰ.
Issimulare freto possis. qͦđ seua detũ
Lentoꝵ rabies motis ex asꝑat undis.
rimꝰ iti his phineꝰ. belli temerariꝰ actor
raxineã quatieus eratȩ cuspidis hasta.
n ate. en adsũ p̃repte ꝯuigis ultor. aio

Expanded text:
e ea Cephenum medio Danaeius heros aga complentur: nec coniugialia festa qui canat est clamor, sed qui fera nuntiet arma. Inque repentinos convivia versa tumultus adsimilare freto possis, quod saeva quietum ventorum rabies motis exasperat undis. Primus in his Phineus, belli temerarius auctor, fraxineam quatiens aeratae cuspidis hastam, “en” ait, “en adsum praereptae coniugis ultor, nec
Abbreviated transcription (Latin):
q pꝰꝙͣ cecidit. ferrũq ex osse reuulsũ÷
Qalcitrat.: positas asꝑgit sangiuĩe ñisas.
Tũ uͦ incomitas ardescit uulgꝰ in iras.
Telaq conitiũt: st̃ qͥ cephea dicũt
Qũ gen̾o debere mori. s limine decti
Exierat cepheꝰ. testatꝰ iusq fidemq
Hospicii. atq deos: ea se ꝓhibente moueri:
P ellica nallas adest⁊ ꝓtegit egidȩ frẽm.

Expanded text:
Qui postquam cecidit ferrumque ex osse revulsum est, Qui postquam cecidit ferrumque ex osse revulsum est, calcitrat et positas adspergit sanguine mensas. Tum vero indomitas ardescit vulgus in iras, telaque coniciunt, et sunt, qui Cephea dicunt cum genero debere mori. Sed limine tecti exierat Cepheus, testatus iusque fidemque hospitiique deos, ea se prohibente moveri. Bellica Pallas adest et
Abbreviated transcription (Latin):
upit exppiet conanti mict̾e: cepheus
Sã facis exclamat ꝗͣ te germane furentẽ
pitura fuit. nͥsi crudelis id ipsũ
Ixigis ut ꝑeat. luctuq leuabere nr̃o.
p cilicet hauã satis÷. qđ te spectante reuĩcta÷
Inullã qͦd opẽ patriuis spocisus ue tuliti.
ꝑ miaq errpies. quę si tͥ inagna uidene᷑
E x illis scopulis uͥerant affixo petilles.
n ẽ sine qͥpecite. ꝑ quẽ hȩc i orba senectus
F erre. qđ ⁊ meritis ⁊ uoce ⁊ pactꝰ. eii q
Hon tͥ s certȩ platũ intellige mocti:¬
Il le nicħ contra. s ⁊ hũc ⁊ ꝑsea uultu
El t̾uo spectans. petat hc̃ ignorat. au illũ
Cũctatꝰ qbrcui. ꝯtortã uirib hastam
Quantas ira dabat necqͥcꝗͣ. in ꝑseamisit.
ꝓstetit illa thaio. stratis tũ deniq ꝑseꝰ
Exiluit. telo q ferox inimica renisso
P ectora rupisset. nͥ pꝰ altaria phiueꝰ
Isset.⁊ indignũ scełato ꝓfuit ara.
Fronte taũi rechi non irrita cuspis ad hesit.

Expanded text:
ppiter eripiet.” Conanti mittere Cepheus “quid facis?” exclamat, “quae te, germane, furentem est, quo peritura fuit: nisi si crudelis id ipsum exigis, ut pereat, luctuque levabere nostro. Scilicet haud satis est, quod te spectante revincta est et nullam quod opem patruus sponsusve tulisti: praemiaque eripies? Quae si tibi magna videntur, ex illis scopulis, ubi erant adfixa, petisses. Nunc sine, qui petiit, per quem haec non orba senectus, ferre quod et meritis et voce est pactus, eumque non tibi, sed certae praelatum intellege morti!Ille nihil contra: sed et hunc et Persea vultu rno spectans petat hunc ignorat, an illum, cunctatusque brevi contortam viribus hastam, quantas ira dabat, nequiquam in Persea misit. Ut stetit illa toro, stratis tunc denique Perseus exsiluit; teloque ferox inimica remisso pectora rupisset, nisi post altaria Phineus isset: et indignum! scelerato profuit ara. Fronte tamen Rhoeti non inrita cuspis adhaesit.
Abbreviated transcription (Latin):
saria festiuitate cȩlebra¬
mus. Huic sollemnis
congregatio. sollẽns lectio. sollẽ¬
nis sermo debet᷑. Illa duo ꝑso¬
a sunt. qͥã frequentissim

Expanded text:
saria festivitate celebramus. Huic solemnis congregatio, solemnis lectio, solemnis sermo debetur. Illa duo persoluta sunt, quia et frequentissim
Abbreviated transcription (Latin):
cõmoneo in hac saera sollẽ¬
nitate genitricis dei mariȩ.
nolite cessare alaudibꝰ. Qd̾
tum cura ut sis. que dig¬
ne landare possis. Quod
si continẽs ⁊ casta. uenera¬
re ⁊ lauda: qr nõ aluinde
cõstat ut possis ẽẽ casta:
nissime in maria quam
laudas. Qd̃ si coniugata
certe aut peccatrix᷑: nichil¬
ominus confitere ⁊ lauda: q̃m¬

Expanded text:
commoneo in hac sacra solemcommoneo in hac sacra solemnitate genitricis Dei Mariae, nolite cessare a laudibus. Quod : tantum cura ut sis, quae digne laudare possis. Quod si continens et casta es, venerare et lauda, quia non aliunde constat, ut possis esse casta, nissime in Maria quam laudas. Quod si conjugata es certe aut peccatrix, nihilominus confitere et lauda, q
Abbreviated transcription (Latin):
muneris: famulatus ob¬
sequii. Qͥa ⁊ si in scĩs patri¬
bus ⁊ ꝓpħis grã fusse cre¬
ditur: nõ tam̃ eatenꝰ plena.¬
quanquã alit̾. & ideo ĩqͥt
benedicta tu ĩt̾ mulie¬
res: idest plus benedicta
quã õs mulieres. Ac ꝑ hoc
quicqͥd maledictionis in¬
fusum ẽ ꝑ euã.ta totũ ab¬
stulit benedictio marie.
mundus. Igitur qd̾ natã
nõ habuit : usus neseruit.⁊
ignorauit rõ: mẽs non
capit humana: pauet
cȩlũ: stupet t̾ra: creatã
oĩs etiã cȩlestis miratur. ⁊
adimpletur. Qua de cau¬
sa. de tali tantaq loqui.
me indignũ fateor. S et
nduntur penitꝰ ignorat.
Tam̃ ⁊ si ad hec nemo idoneꝰ
inuenitur. uotis õibꝰ cessare
toꝵ alaudibus: quamuis ex¬
plere nõ queat. qd̾ sentitur.
Unde ⁊ sermo diuimus cum
de peccatore ageret in psal
dei. Ac si patenter dicat.
mo app̾hendet illud. nisi
ego premonstrauero. Prop¬
terea carissime. qr iter sa¬
lutis nr̃e in laudibus est
saluata:ris: hortor uos⁊

Expanded text:
muneris, famulatus obmuneris, famulatus obsequii. Quia etsi in sanctis patribus et prophetis gratia fuisse creditur: non tamen eatenquanquam aliter. Et ideo, inquit, benedicta tu inter mulieres, id est, plus benedicta quam omnes mulieres. Ac per hoc quidquid maledictionis infusum est per Evam, totum abstulit benedictio Mariae.mundus. Igitur quod natura non habuit, usus nescivit, ignoravit ratio, mens non capit humana, pavet coelum, stupet terra, creatura omnis etiam coelestis miratur: ho adimpletur. Qua de causa de tali tantaque loqui, me indignum fateor: sed etnduntur, penitus ignorat. VI. Tamen etsi ad haec nemo idoneus invenitur, votis omnibus cessare tor a laudibus, quamvis explere non queat quod sentit. Unde sermo divinus cum de peccatore ageret in PsalmDei : ac si patenter dicat, mo apprehendet illud, nisi ego praemonstravero. Propterea, charissimae, quia iter salutis nostrae in laudibus est Salvatoris, hortor vos et
Abbreviated transcription (Latin):
gine: qͥ ad uirginẽ mittebat
angłm. Et p̾cessit nuntium
suum ds̃: s a deo nõ recessit.
Nec teneri potuit locis : qͥ
oĩbꝰ habetur in locis. Et totus
ubiq ẽ: sine quo nichil. To¬
tũ gͦͣ u̾bum patris. nũquã
a patre discedens: homo fi
Qͥ qm̃ totũ suscepit qd̾ ẽ
hõi hõo totꝰ ẽ: ⁊ totũ retinẽs
qd dei ẽ. omĩno aliud quã
ds qͥ natꝰ ẽ ex maria uirgine¬
eẽ non potuit. Scit eñĩ ds
oĩa ⁊ potest. Propt̾a qr ita
ẽ. scuiit se ae potuit in ut̾o
uirginis sine sui corruptio¬
ne miscere atq unire: ut
⁊ p̾helecta: iure abangło¬
grã salutatur. ⁊ p̾dicatur ple¬
sͥ sp̃c imbre suꝑfusa ẽ oĩs cre¬
atura. & ideo satis deuotis¬
sime. pͥmũ angłs uen̾atur
⁊ salutat. Miratur itaq et
ipse: quał ⁊ quanta sit quã
salutat. Hon eñĩ simplex
fateor. uel cõsueta fuit ista
salutatio: s oĩ ad miratioẽ
digna. Siquidẽ uen̾atio¬
nis fuit delatio. oblatio

Expanded text:
gine qui ad virginem mittebat gine qui ad virginem mittebat angelum, et praecessit nuntium suum Deus, sed a Deo non recessit. Nec teneri potuit locis, qui omnibus habetur in locis, et totus ubique est, sine quo nihil totum. Ergo Verbum Patris nunquam a patre discedens homo propm totum suscepit quod est hominis, homo totus est: et totum retinens quod Dei est, omnino aliud quam Deus qui natus est ex Maria esse non potuit. Scit enim Deus omnia et potest. Propterea quia ita est, scivit se ac potuit in utero Virginis sine sui corruptione miscere atque unire, ut et praeelecta jure ab Angelo salutatur, et praedicatur gs imbre superfusa est omnis creatura. Et ideo satis eam devotissime primum Angelus veneratur et salutat. Miratur itaque et ipse qualis aut quanta sit quam salutat: non enim simplex, fateor, vel consueta fuit ista salutatio, sed omni admiratione digna. Siquidem venerationis fuit delatio, oblatio
Abbreviated transcription (Latin):
ta uirgiitas. Precto uicarne
p̾ter carnẽ iuuere. nõ t̾rena
uita ẽ: s celestis. Unde in car.¬
ne angłicã głam acquirere :
mauis ẽ meritũ quã habere.
Esse enĩ angłm felicitatis ẽ:
eẽ uͦ uirginẽ uirtutis: dum
hoc optinere nititur uirgo
cũ grã: qd̾ habet angłs ex
ẽ officium: nõ humani Etue
inquit grã plena. Et bene
plena. qr cet̾is ꝑ partes p̾s¬
tatur: marie uero simul
se totã infudit plenitudo
gre. Hoc quippe ẽ quod dd
canit. descendet sieut plu¬
uia in uellus. Uellus itaq
cũ sit de corpore: nescit¬
tamen corporis passionẽ.
Sic ⁊ uirginitas eũ sit in
carne: uicia carnis neseit.
Celestis plane imber. uir¬
geneo uelleri placido se in¬
fudit elapsu: ⁊ tota diuini¬
tatis unda se contulit in
carnem. qñ u̾bũ caro factũ
ẽ. Ac deinde ꝑ crucis patibu¬
lum exp̾ssum. t̾ris om̃ibus
pluuiã salutis infudit: et
stillicidia grẽ humanis p̾s¬
titit m̃tibꝰ. Dñs tecũ inquit.
Mira res. Et iã erat cũ uir¬

Expanded text:
ecto in carne praeter carnem vivere, non terrena vita est, sed coelestis. Unde in carne angelicam gloriam acquirere, majus est meritum, quam habere. Esse enim angelum felicitatis est, esse vero virginem virtutis: dum hoc obtinere viribus nititur cum gratia, quod habet angelus ex est officium, non humani: Ave, inquit, gratia plena ; et bene plena, quia caeteris per partes praestatur: Mariae vero simul se tota infudit plenitudo gratiae. Hoc quippe est quod David canit: Descendet sicut pluvia in vellus . Vellus itaque cum sit de corpore, nescit corporis passionem. Sicarne, vitia carnis nescit. Coelestis plane imber in virgineum vellus placido se infudit illapsu, et tota divinitatis unda se contulit in carne, quando Verbum caro factum est, ac deinde per crucis patibulum expressum, terris omnibus pluviam salutis effudit, et stillicidia gratiae humanis praestitit mentibus. Dominus tecum, inquit. Mira res. Et jam erat cum vir
Abbreviated transcription (Latin):
ris ⁊ enigmatibꝰ p̾signata.
ab eu̾głistis exhibita ⁊
mõstrata: ab angło uen̾a¬
bilit̾ atq officiosissime
salutata. Pret̾ea qualis
⁊ quanta eẽt. ab eodẽ diui¬
nitus declaratur: cũ ait.¬
tecum: benedicta tu in mu¬
lieribus. ⁊alibꝰ enĩ decebat

Expanded text:
enigmatibus praesignata: ab evangelistis exhibita et monstrata: ab angelo venerabiliter atque officiosissime salutata. Praeterea qualis et quanta esset, ab eodem divinitus declaratur, cum dicitecum: benedicta tu in mulieribus. Talibus namque decebat
Abbreviated transcription (Latin):
mͥ bene sit. Postea quid futu¬
rum sit: nescio. Et non est
parum quia uł nescio dicis.
ne forte etiam hoc dicas.
Exiguum ⁊ cum tedio est
tẽpus nr̃e uite. et nõ est re-¬
u̾sio in fine hominis: et nõ
ẽ qui agnitꝰ sit reu̾sus ab
inferis. Uel nescio die. Con-¬
fessio ignorantie: gradus
scientie. Sic gͦ te alloquar.
tanquam mͥ dicas: nescio
quid post mortem futurũ
sit. Prorsus ignoro an be¬
ati futuri sint iusti: ⁊ mi¬
seri peccatores : an utriq
pariter non sint futuri.
Illud tam̃ quamuis nesciaᷤ
non audebis dicere. post
mortem beatos futuros
peccatores: miseros iustoᷤ.
Hon potes dicere illos ⁊ si
suspicaris parit̾ non futos:
in meliori tam̃ statu fut᷑os
impios. ⁊ iustos in malis
post mortem futuros. Nec
ignorantia tua tibi potest
suggere hoc. Ergo potes di¬
cere. Utrum bene st post
mortem iustis. ⁊ male post
mortẽ impus : an utriq
pariter sine sensu futuri
sint nescio. O si hic mͥ bene

Expanded text:
mihi bene sit! postea quid futumihi bene sit! postea quid futurum sit nescio. Et non est parum quia vel nescio dicis: ne forte etiam hoc dicas, Exiguum et cum taedio est tempus vitae nostrae, et non est reversio in fine hominis, et non est qui agnitus sit reversus ab inferis . Vel nescio dic. Confessio ignorantiae, gradus est scientiae. Sic ergo te alloquar, tanquam mihi dicas, Nescio quid post mortem futurum sit: prorsus ignoro an beati futuri sint justi, et miseri peccatores; an utrique pariter non sint futuri. Illud tamen quamvis nescias, non audebis dicere post mortem beatos futuros peccatores, miseros justos. Non potes dicere, illos etsi suspicaris pariter non futuros, in meliori tamen statu futuros impios, et justos in malis post mortem futuros. Nec ignorantia tua tibi potest suggerere hoc. Ergo potes dicere: Utrum bene sit post mortem justis, et male post mortem impiis, an utrique pariter sine sensu futuri sint, nescio. O si hic mihi bene
Abbreviated transcription (Latin):
Transiui.⁊ ecce non erat. Et
quesiui eum: ⁊ non est in-¬
uentꝰ locus eiꝰ. Uene. Que.¬
sisti ⁊ nõ inuenisti: quia tran¬
sisti. Uis uidere impium nõ
ẽẽ. uis querere eum ⁊ locũ
eiꝰ non inuenire : Transi.
Quid dico transi : Noli ex¬
pauescere : non dixi more¬
re. Putasti enĩ dixisse me tra¬
nsi de hac uita. ⁊ ideo expa¬
uisti: quia nõ transisti. Quid
ẽ nõ transisti: Non transisti
erectione cordis tẽporalis
felicitatis illecebras: non tra-¬
nsisti blandim̃ta carnis. nõ
transti suggestiones scłi. cor
titillantes ⁊ immittentes ti-¬
morem miseriarũ humanaꝵ.
Ideo in hoc mundo putas eẽ
felicitatem: in hoc mundo nõ
putas eẽ calamitatẽ. Felicitas
regni cęloꝵ nõ tetigĩt cor tu¬
um : non inde asꝑa ẽ egͥstibꝰ
tius aurora refrigerii. Qñ
tibi dr falsa ẽ felicitas mũdi:
et si non audeas ita dic̾e.
uideo tam̃ forte in corde
tuo. os torques. sub sannaᷤ.
irrides: ⁊ dicis tibi. O si hic

Expanded text:
Transivi, et ecce non erat: et Transivi, et ecce non erat: et quaesivi eum, et non est inventus locus ejus . Bene: quaesisti, et non invenisti; quia transisti. Vis videre impium non esse? vis quaerere eum, et locum ejus non invenire? Transi. Quid dico, Transi? Noli expavescere: non dixi, Morere. Putasti enim me dixisse, Transi de hac vita: et ideo expavisti, quia non transisti. Quid est, non transisti? Non transisti erectione cordis, temporalis felicitatis illecebras; non transisti blandimenta carnis, non transisti suggestiones saeculi cor titillantes et immittentes timorem miseriarum humanarum. Ideo in hoc mundo putas esse felicitatem, in hoc mundo non putas esse calamitatem. Felicitas regni coelorum non tetigit cor tuum, non inde aspersa est aestibus tuis aura refrigerii. Quando tibi dicitur, Falsa est felicitas mundi; etsi non audeas ita dicere, video tamen in corde tuo, forte os torques, subsannas, irrides, et dicis tibi: O si hic
Abbreviated transcription (Latin):
omni iniquitate. Ad iustos
gͦ ꝑtinet confessio peccatoꝵ:
ad suꝑbos ꝑtinet defensio
mitorum. Parit̾ gͦ iusti pec-¬
cata confitentes. parit̾ deo
illi ab ignibus liberantur:
isti ab ignibus consumunt᷑:
Ergo illis ds aderat. hos dese¬
ruerat : Absit. Immo utrisq
affuit. Illis in aꝑto: istis in oc¬
culto. Illos uisibiliter libera¬
bat : istos inuisibilit̾ coronabat.
Illi quidẽ de morte lib̾ati s̃.
s in huiꝰ uitȩ temptatione mã-¬
serunt. Ab igne lib̾ati. ad ꝑi-¬
cula reseruati. Uno tiranno uic¬
to. ad huc certaturi cum dia¬
bolo. Fratres mei. sicut xͥani
intelligite. Machabei melius
⁊ tucius lib̾ati s̃. Ab illis tribꝰ
uiris cet̾is remanentibus illa
una tẽptatio suꝑata ẽ: ab istis
ista uita finita. que tota tẽp¬
tatio ẽ. Deinde chumo iudicio
antiochus meruit obdurari.
Ille inuenit miãm: iste auxit
auxit suꝑbiam: Uidi impi¬
um exaltari. suꝑ cedros liba-¬
ni. Quo usq quam diu:

Expanded text:
omni iniquitate . Ad justos omni iniquitate . Ad justos ergo pertinet confessio peccatorum: ad superbos pertinet defensio meritorum. Pariter ergo justi peccata confitentes, pariter Deo illi ab ignibus liberantur, isti ab ignibus consumuntur? Ergo illis Deus aderat, hos deseruerat? Absit: imo utrisque adfuit; illis in aperto, istis in occulto. Illos visibiliter liberabat: istos invisibiliter coronabat. Illi quidem de morte liberati sunt; sed in hujus vitae tentatione manserunt: ab igne liberati, ad pericula reservati; uno tyranno victo, adhuc certaturi cum diabolo. Fratres mei, sicut christiani intelligite. Machabaei melius et tutius liberati sunt. Ab illis tribus viris, caeteris remanentibus, illa una tentatio superata est: ab istis ista vita finita, quae tota tentatio est. Deinde divino judicio,Antiochus meruit obdurari. Ille invenit misericordiam, iste auxit auxit superbiam? Vidi impium exaltari super cedros Libani. Quo usque? quamdiu?
Abbreviated transcription (Latin):
nes non mutati: infidelem
hominem mutauerũt. Illũ
in ꝑfidia stare nõ ꝑmiserũt:
quia ipsi in fide steterũt. Sa¬
lus gͦ illoꝵ. manifeste a dño
fuit. Qñ illi non ardebant
⁊ laudabant. aderat dñs.
Quando isti ardebant: cõfi¬
tebant᷑. tam̃ moriebantur.
ubi erat dñs: An forte illi
iusti erant: isti peccatores:
Audiuimꝰ enĩ istos paulo
ante cum eoꝵ passio legere¬
tur. confiteri peccata sua et
dicere: qm̃ illa oĩa irascente
deo sibi. s ⁊ paterno m̾ito pa¬
terentur. Quid illi: Legite.
et uidebitis etiam ipsos pec¬
cata ꝓpͥa confiteri: ⁊ dicere
se merito ꝑpeti. Equalit̾ ĩti.
confessores equalit̾ peccatoꝵ.
ideo iͦti: quia confessores e¬
qualit̾ peccatoꝵ.Ideo irrepͥhẽ¬
sibiles: quia non m̃daces. Si
enim dixerimus ait ioħs. qͥa
peccatũ non habemus: nos
ipsos decipimus: ⁊ u̾itas in
nobis non ẽ. Si aũt confessi¬
ẽ et iustus qui dimittat nob̾
peccata.⁊ mundet nos ab

Expanded text:
nes non mutati, infidelem nes non mutati, infidelem hominem mutaverunt. Illum in perfidia stare non permiserunt, quia ipsi in fide steterunt. Salus ergo illorum manifeste a Domino fuit. Quando illi non ardebant et laudabant, aderat Dominus. Quando isti ardebant, confitebantur, tamen moriebantur, ubi erat Dominus? An forte illi justi erant, isti peccatores? Audivimus enim istos paulo ante, cum passio eorum legeretur, confiteri peccata sua, et dicere quoniam omnia illa irascente Domino sibi, sed et paterno merito paterentur . Quid illi? Legite, et videbitis etiam ipsos peccata propria confiteri, et dicere se merito perpeti. Aequaliter justi, confessores aequaliter peccatorum; et ideo justi, quia confessores aequaliter peccatorum. Ideo irreprehensibiles, quia non mendaces. Si enim dixerimus, ait, Joannes, quia peccatum non habemus; nos ipsos decipimus, et veritas in nobis non est. Si auest et justus, qui dimittat nobis peccata, et emundet nos ab
Abbreviated transcription (Latin):
certantes in quibus omnibꝰ
ipsa certabat: ⁊ õĩbꝰ uincen¬
tibus ipsa uincebat. Una mu¬
lier. una mater. qͦmͦ nobis
añt ocłos posuit unam ma-¬
trem scãm eccłam: ubiq ex¬
hortantem filios suos ꝓ illiꝰ
noĩe mori. de quo eos conce¬
pit ⁊ peꝑit. Sic sanguine mar¬
tirũ impletus orbis. pͥiactatis
seminibus seges eccłȩ pulula-¬
uit. Unde hoc homini. nisi qr
se dñm in tempore tribulatioĩs.
labant inter ignes in noxios.
⁊ dñm sine ulla lesione lauda¬
bant. Ubi homo seuiebat. flã¬
igne mitterentur: ⁊ illum
asꝑum regem quẽ loquendo
irritauerant: uiuendo conu̾¬
terent. Credidit qͥppe in eoꝵ
dm̃: ⁊ ꝓposuit edictũ. ut qui¬
cumq blasphemaret dm̃ sy¬
drac misac ⁊ abdenago. in in¬
t̾itum iret: ⁊ domus eiꝰ indi¬
reptionem. Quam dissimił
iussio. pͥme ussioni. Qualis
pͥma uissio: ꝑeat qui statuã
auream non adorau̾it. Qual
scd̾a : ꝑeat qui dm uerum
blasphemau̾it. Fideles homi¬

Expanded text:
certantes, in quibus omnibus certantes, in quibus omnibus ipsa certabat; et in omnibus vincentibus ipsa vincebat. Una mulier, una mater, quomodo nobis ante oculos posuit unam matrem sanctam Ecclesiam, ubique exhortantem filios suos pro illius nomine mori, de quo eos concepit et peperit? Sic sanguine martyrum impletus orbis praejactatis seminibus seges Ecclesiae pullulavit. Unde hoc homini, nisi quia se Dominum in tempore tribulationis labant inter ignes innoxios, et Dominum sine ulla laesione laudabant. Ubi homo saeviebat, flamignem mitterentur, et illum asperum regem, quem loquendo irritaverant, vivendo converterent. Credidit quippe in eorum Deum, et proposuit edictum, ut quicumque blasphemaret Deum Sidrach, Misach et Abdenago, in interitum iret, et domus ejus in direptionem . Quam dissimilis jussio primae jussioni! Qualis prima jussio? Pereat qui statuam auream non adoraverit. Qualis secunda? Pereat qui Deum verum blasphemaverit. Fideles homi
Abbreviated transcription (Latin):
expectabant u̾ba conseque¬
ntia. consenti antiocho :
noli deserere matrem tuã.
Illa econtra. Consenti deo:
noli deserere fr̃s tuos. Si
me quasi deseris. tunc me
non deseris. Ibi te habebo:
ubi ne ꝑdam ult̾ius nõ
timebo. Ibi te michi ser¬
uabit xꝰ: unde non tol¬
let antiochus. Dm̃ timuit.
matrem audiuit: regi res¬
pondit: fr̃ĩbus adhesit:
matrẽ traxit. Expheit.
agnum spectaculũ
positum est ante ocłos
fidei nr̃e. Aure au¬
diuimus : corde uidioyꝰ.
optantem matrem ante se
finire istam filios suos: lon¬
ge contrariis uotis consuetu¬
dinis humane. Om̃s enĩ homi¬
nes filios suos ex hac uita mi¬
grando p̾cedere uolunt. nõ
sequi. Illa aũt optauit post̾ior
mori. Non enem amittebat
filios. s p̾mittebat: nec intue¬
batur quã uitam finirent. s
quã inchoarent. Desinebant
enim uiu̾e. ubi quandoq fu
se spectatricem. mirati sumꝰ
pociꝰ ortatricẽ. Fecundior uir¬
tutibus: quã fetibꝰ. Uidens

Expanded text:
exspectabant verba consequeexspectabant verba consequentia: Consenti Antiocho, noli deserere matrem tuam. Illa e contra: Consenti Deo, noli deserere fratres tuos. Si me quasi deseris, tunc me non deseris. Ibi te habebo, ubi ne perdam ulterius non timebo. Ibi te mihi servabit Christus, unde non tollet Antiochus. Deum timuit, matrem audivit, regi respondit, fratribus adhaesit, matrem traxit. SERMO agnum spectaculum positum est ante oculos fidei nostrae. Aure audivimus, corde divimus optantem matrem ante se finire istam vitam filios suos: longe contrariis votis consuetudini humanae. Omnes enim homines filios suos ex hac vita migrando praecedere volunt, non sequi: illa autem optavit posterior mori. Non enim amittebat filios, sed praemittebat: nec intuebatur quam vitam finirent, sed quam inchoarent. Desinebant enim vivere, ubi quandoque fuse spectatricem, mirati sumus potius hortatricem. Fecundior virtutibus, quam fetibus: videns
Abbreviated transcription (Latin):
Prorsus imitationis affectꝰ.
ferueat in cordibus nr̃is.
Diseant uiri mori ꝓ u̾itate.
descant femine de matris
illiꝰ tanta pacientia. in effa-¬
bili uirtute. que nou̾at con¬
seruare filios suos. Habere
bat. Isti in se singłi sentien¬
do. illa uidendo in oĩbus paᷤᷤ¬
sa ẽ. Facta mat̾ septem mar¬
tirum. septies mr̃. A filiis
non seꝑata spectando: et
filiis addita moriendo. uide¬
bat õs. amabat õs: ferebat
in ocłis quod in carne õs:
nec solum᷑ t̾reb atur. s etiã
exhortabatur. Hãc antio chꝰ¬
ꝑsecutor. uelut matrem
de cet̾is matribꝰ computa¬
uit. ꝑsuade inquit filio
tuo. ne ꝑeat. Et illa. pla-¬
ne filio meo uitam ꝑsua¬
debo. ad mortẽ cohortando.
Tu mortem uis ꝑsuadere
parcendo. Qualis aut̃ allo¬
cutio. quã pia. quã mat̾¬
na. quã inter sp̃ales ⁊ car¬
nales in ambiguo suspen-¬
sas. Fili miserere mei. Fili ĩqͥt i
dedi: atq ad hãc etatem ꝑ¬
duxi: miserere mei. Dg

Expanded text:
Prorsus imitationis affectus Prorsus imitationis affectus ferveat in cordibus nostris. Discant viri mori pro veritate. Discant feminae, de matris illius tanta patientia, ineffabili virtute; quae noverat servare filios suos. Habere bat. Isti in se singuli sentiendo, illa videndo in omnibus passa est. Facta mater septem Martyrum, septies martyr: a filiis non separata spectando, et filiis addita moriendo. Videbat omnes, amabat omnes. Ferebat in oculis, quod in carne omnes; nec solum non terrebatur, sed etiam exhortabatur. CAPUT persecutor velut matrem de caeteris matribus computavit. Persuade, inquit, filio tuo, ne pereat. Et illa: Plane filio meo vitam persuadebo, ad mortem cohortando: tu mortem vis persuadere, parcendo. Qualis autem allocutio, quam pia, quam materna, quam inter spirituales et carnales in ambiguo suspensa! « Fili, miserere mei. Fili, » inquidedi, arque ad hanc aetatem perduxi: miserere mei » . Omnes
Abbreviated transcription (Latin):
calamũ moysi quomͦ intel¬
ligere pot̾itis: qui in cala-¬
mo acetum ligastis. Utmnã
aliquando uinũ eius biba-¬
tis: eui adhue blaspheman¬
do acetum ꝓpinatis. Macha
in congrue neq impoturne
immo conuenientissime.
dies eoꝵ ⁊ sollemnitas eoꝵ
axͥanis pocius celebratur.
Quid tale iudei celebrare
nouerũt: Scõꝵ machabeoꝵ
basilica ẽẽ in antiochia p̾di-¬
catur. In illa scł ciui tate. que
regis ipsius ꝑsecutoris no¬
mine uocitatur. Antioch-¬
um quippe regem ꝑsecu¬
torẽ impium ꝑtulerũt:
⁊ memoria martirii eoꝵ
in antiochia celebratur:
ut simul sonet ⁊ nomen
ꝑsecutoris. ⁊ memoria co¬
ronatoris. Hȩc basilica axͥa-¬
nis tenetur: axͥanis edifi¬
cata ẽ. Eoꝵ gͦ memoriam
celebrandam nos habemꝰ:
nos tenemus: apud nos
passiones eoꝵ milia ꝑ orbẽ
t̾rarum scõꝵ martirum imi¬
tata s̃. Nemo gͦ dubitet fr̃s
mei imitari machabeos: nec
cum imitatur machabeos.
putet se nõ imitari xͥanos.

Expanded text:
calamum Moysi quomodo intelcalamum Moysi quomodo intelligere poteritis, qui in calamo acetum ligastis? Utinam aliquando vinum ejus bibatis, cui adhuc blasphemando acetum propinatis. CAPUT iimo convenientissime dies eorum et solemnitas eorum a Christianis potius celebratur. Quid tale Judaei celebrare noverunt? Sanctorum Machabaeorum basilica esse in Antiochia praedicatur: in illa scilicet civitate, quae regis ipsius persecutoris nomine vocatur. Antiochum quippe regem persecutorem impium pertulerunt, et memoria martyrii eorum in Antiochia celebratur; ut simul sonet et nomen persecutoris, et memoria coronatoris. Haec basilica a Christianis tenetur, a Christianis aedificata est. Eorum ergo memoriam celebrandam nos habemus, nos tenemus: apud nos passiones eorum millia per orbem terrarum sanctorum martyrum imitata sunt. Nemo ergo dubitet, fratres mei, imitari Machabaeos; ne cum imitatur Machabaeos, putet se non imitari christianos.
Abbreviated transcription (Latin):
surrectionem aꝑtissime p̾-¬
dicari. Ceꝑunt in eo que
p̾dicta erant ꝓpħica mani¬
festissime impleri: ceꝑũt
mrẽs in manifesto confessi
utrosq xꝰ pugnantes ad iu-¬
uit utrosq : &ꝰ coronauit
utrosq. Xp̃s habet in mis
cũ agmine obsequentium
aliis p̾cedentibꝰ aliis seque¬
ntibꝰ. Ipsum gͦ pocius in¬
tuere in carnis uehiculo p̾¬
sidentem. Et qui p̾cedunt
illi obsecuntur: ⁊ qui
secuntur illi deuotis̃.
Nam ut noueris. aꝑte.¬
q noueris. quia ꝓ le¬
ge moysi morientes. ꝓ xͦ
o iudeȩ audi. ⁊ aꝑiatur tan¬
dẽ cor tuum. uelũ tollatur
ab ocłis tuis. Si cred̾etis mo¬
ysi. crederetis ⁊ mͥ. Hoc au¬
di. hoc accipe si potes. Si
a me uelamen ablatum ẽ:
uide. Si crederetis ĩqͥt moysi.
cͤdetis ⁊ mͥ. De me enĩ ille scͥpsit.
Si de xͦ moyses scͥpsit qui pro
lege moysi u̾aciter mortuꝰ
De me inquit ille scripsit.
Cui seruierũt lingue con¬
fistentium: ei seruuint cala¬
mus u̾a scribentium. Uos

Expanded text:
surrectionem apertissime praedicari. Coeperunt in eo quae praedicta erant prophetica manifestissime impleri; coeperumartyres in manifesto confessi utrosque, Christus pugnantes adjuvit utrosque, Christus coronavit utrosque. Christus habet in minicum agmine obsequentium, aliis praecedentibus, aliis sequentibus. Ipsum ergo potius intuere in carnis vehiculo praesidentem: et qui praecedunt, illi obsequuntur; et qui sequuntur, illi devoti sunt. Nam ut noveris, aperteque noveris quia pro lege Moysi morientes, pro Co Judaee, audi; et aperiatur tandem cor tuum, velum tollatur ab oculis tuis. Si crederetis Moysi, crederetis et mihi. Hoc audi, hoc accipe, si potes. Si a me velamen ablatum est, vide. Si crederetis, inquit, Moysi, crederetis et mihi: de me enim ille scripsit . Si de Christo Moyses scripsit; qui pro lege Moysi veraciter mortuusDe me, inquit, ille scripsit. Cui servierunt linguae confitentium, ei servivit calamus vera scribentium. Vos
Abbreviated transcription (Latin):
xerant: restabat nescio qͥd
qͦd minus erat. Et in siti mea
potauerunt me aceto. ut
hoc quod modicum reman-¬
serat adderetur: dixit. Sicio.
Accepto quod minus erat.
respondit. ꝑfectum est.
Quo dicto: inclinato ca-
inferorum secreta patue¬
runt: tuc̃ sepulera mor-¬
tuos reddiderunt: ⁊ ut di-¬
cam ꝓpter quod totum
diximus. quia iam tempꝰ
erat. ut mist̾io crucis oĩa
que in uet̾i testam̃to uela¬
bantur reuelarentur: ue

Expanded text:
xerant, restabat nescio quid, xerant, restabat nescio quid, quod minus erat: Et in siti mea potaverunt me aceto. Ut hoc quod modicum remanserat adderetur, dixit, Sitio. Accepto quod minus erat, respondit, Perfectum est. Quo dicto, inclinato capiinferorum secreta patuerunt, tunc sepulcra mortuos reddiderunt; et ut dicam propter quod totum diximus, quia jam tempus erat ut in mysterio crucis omnia quae in veteri Testamento velabantur, revelarentur, ve
Abbreviated transcription (Latin):
sum̃di eam. Nemo tollit eam
ame. s ipse eam pono ame:
⁊ iterũ sumo eam. Agnoseit
regnum iiuentis: qui digne
cogitau̾it potestatẽ morien¬
tis. Hoc ante dixerat ꝑ ꝓpħã.
ipsis iudeis. Ego dormiui.
Tanquã diceret. Qand uos
de mea morte iactatis: quid
quasi me uiceritis maniter
głamini. Ego dormiui. Ego
dormi quia uolui non qͥa
seiuistis. Ego impleui qd̾ uo¬
lui: uos in scelere remansi¬
stis. Accepto gͦ aceto ⁊ austo:
dixit. ꝑfectum ẽ. Qͥd ꝑfectũ
est: Quod de me scriptum
est. Qͥd de illo scriptum ẽ.
Dederũt in escam meam fel:
⁊ in siti mea potauerunt me
a ceto. Circumspiciens gͦ cun-¬
cta que gesta fuerant in
passione eius. iam illi ante
crucem caput agitauerãt:
iam fel dederant: iam ossa
pendentis ⁊ extenti num̾a¬
uerant: iam uestim̃ta di¬
uisa erant: iam suꝑ tunicã
indiuisibilem sortem mise-¬
rant: circumspectis ⁊ quodã
modo computatis oĩbus q̃
de ipsius passione ꝓpħe p̾di¬

Expanded text:
sumendi eam. Nemo eam tollit a sumendi eam. Nemo eam tollit a me; sed ipse eam pono a me, et iterum sumo eam . Agnoscit regnum viventis, qui digne cogitaverit potestatem morientis. Hoc autem dixerat per prophetam ipsis Judaeis, Ego dormivi . Tanquam diceret: Quid vos de mea morte jactatis? quid, quasi me viceritis, inaniter gloriamini? Ego dormivi. Ego dormivi, quia volui; non quia saevistis. Ego implevi quod volui: vos in scelere remansistis. Accepto ergo aceto et hausto, dixit, Perfectum est. Quid perfectum est? Quod de me scriptum est. Quid de illo scriptum est? Dederunt in escam meam fel, et in siti mea potaverunt me aceto . Circumspiciens ergo cuncta quae gesta fuerant in passione ejus; jam illi ante crucem caput agitaverant, jam fel dederant, jam ossa pendentis et extenti numeraverant, jam vestimenta divisa erant, jam super tunicam indivisibilem sortem miserant: circumspectis et quodam modo computatis omnibus quae de ipsius passione Prophetae praedi
Abbreviated transcription (Latin):
euacuatur. Non lectio uet̾is
testam̃ti. s uelam̃ quod ibi
positum ẽ. Lectio deniq ue¬
teris testamti non euacua-¬
tur: s impletur ab illo qui
dix̃. Non ueni legem solu̾e.
s adimplere. Helam̃ gͦ eua¬
cuatur: ut quod obscurum
erat intelligatur. Hoc utiq
clausum erat: quia nondũ
tuere deniq dñi passionem.
pone tibi ante ocłos in li¬
gno pendentẽ: ⁊ tanquam
leonẽ cum uoluit recumbe¬
ntem: atq ut occideret mor-¬
tem. non necessitate s potes-¬
tate morientem. Idipsum at¬
tende. uide quemadmodũ
in cruce dixit. Sitio. It cũ
iudei nescientes quid ꝑ eos
ageretur. quid de nescienti¬
um manibus impleretur.:⁊
spongiam cum aceto liga-¬
rent cum arundine. ⁊ ei sor-¬
bendam darent. ille austo a-¬
ceto respondit: ꝑfectum ẽ.
Et inclinato capite tradidit
sp̃m. Quis ita ꝓficiscitur. ut
ille defuc̃tus ẽ: Quanta u̾ita¬
te . quanta potestate. quam
ille qui dixerat potestatem
habeo ponendi animam meã:
⁊ potestatem habeo iterum

Expanded text:
evacuatur: non lectio veteris Testamenti, sed velamen quod ibi positum est. Lectio denique veteris Testamenti non evacuatur, sed impletur ab illo qui dixit, Non veni solvere legem, sed adimplere Velamen ergo evacuatur, ut quod obscurum erat intelligatur. Hoc utique clausum erat, quia nondum tuere denique Domini passionem, pone tibi ante oculos in ligno pendentem, et tanquam leonem, cum voluit, recumbentem, atque ut occideret mortem, non necessitate, sed potestate morientem. Idipsum attende: vide quemadmodum in cruce dixit, Sitio. Et cum Judaei nescientes quid per eos ageretur, quid de nescientium manibus impleretur, spongiam cum aceto ligarent cum arundine, et ei sorbendam darent; ille hausto aceto respondit, Perfectum est. Et inclinato capite tradidit spiritum . Quis ita proficiscitur, ut ille defunctus est? Quanta veritate, quanta potestate, quam ille qui dixerat, Potestatem habeo ponendi animam meam, et potestatem iterum
Abbreviated transcription (Latin):
ti computatis: Qua impu¬
dentia eoꝵ memoriam cele¬
bratis : Legite confessiones
eoꝵ. attendite si confessi xͫ.s
unus es ex eis qui in xp̃m
non crediderunt. ⁊ fracti de
oliia oleastro succedente.
foris aridi remanserunt: qͥd
dicturus es unus exꝑfidis:
Non confitebantur illi aꝑte
xp̃m: quia adhuc uelabat᷑
xͥ misterium. Testam̃tum e¬
enim uetus. uelatio est no-¬
ui testam̃ti: ⁊ testam̃tum
nouum. reuelatio ẽ uet̾is
testam̃ti. Uide gͦ de infide¬
libus iudeis patribus tuiᷤ.
s in malo fr̃ĩbus tuis: ui¬
de quid de talibus dicat
beatꝰ apłs paulus. Usq nũc
quam diu legitur moyses:
uelam̃ suꝑ corda eoꝵ posi-¬
tum ẽ. Id ipsum aũt uelam̃.
in lectione uet̾is testam̃ti
manet .P. uod nõ reuelat᷑:

Expanded text:
es computatis? Qua imprudentia eorum memoriam celebratis? Legite confessiones eorum: attendite si confessi sunt unus es ex eis qui in Christum non crediderunt, et fracti de oliva, oleastro succedente, foris aridi remanserunt ; quid dicturus es unus ex perfidis? Non confitebantur illi aperte Christum, quia adhuc velabatur Christi mysterium. Testamentum enim vetus velatio est novi Testamenti, et Testamentum novum revelatio est veteris Testamenti. Vide ergo de infidelibus Judaeis patribus tuis, sed in malo fratribus tuis, vide quid de talibus dicat apostolus Paulus. Usque nunc quamdiu legitur Moyses, velamen super corda eorum positum est. Idipsum autem velamen in lectione veteris Testamenti manet
Abbreviated transcription (Latin):
de domo seruitutis lib̾atus.
ꝑ mare rubrum fluctibus
discedentibus ductus. in
heremo ex̾citatus legi subdi¬
tus. in regno collocatus. Uñ
sicut dixi. extiterunt ꝓpħe:
inde isti mr̃es floruerunt.
Nondum quidem erat mor
m̃dandũ ẽ caritati ur̃e. ne
cũ illos mrẽs admiramini:
putetis non fuisse xͥanos.
antecesserunt. S uidelicet
quasi non eis erat confessio
xͥ. Arege impio ⁊ ꝑsecutore
non cogebantur negare xp̃m:
ne facerent. similẽ głam cõ-¬
secuti s̃. Post̾iores enim ꝑsecu¬
tores ppłi xͥani: ad negandũ
nom̃ xͥ compellebãt eos quoᷤᷤ
ꝑsequebantur. Illi in xͥ. noĩe
ꝑseuerantissime consistentes
paciebantur talia qualia istos
ꝑpessos eẽ cũ legeretur audi¬
umus. Istis gͦ mr̃ibꝰ recenti

Expanded text:
de domo servitutis liberatus, per mare Rubrum fluctibus descendentibus ductus, in eremo exercitatus, legi subditus, in regno collocatur. Unde, sicut dixi, exstiterunt Prophetae, inde isti martyres floruerunt. Nondum quidem erat mortmendandum est charitati vestrae, ne, cum illos martyres admiramini, putetis non fuisse christiaantecesserunt. Sed videlicet quasi non eis erat confessio Christi, a rege impio et persecutore non cogebantur negare Christne facerent, similem gloriam consecuti sunt. Posteriores enim persecutores populi christiani, ad negandum nomen Christi compellebant eos quos persequebantur: illi in Christi nomine perseverantissime consistentes, patiebantur talia, qualia illos perpessos esse, cum legerentur, audivimus. Istis ergo martyribus recenti
Abbreviated transcription (Latin):
itinera ⁊ largissimas uias bar¬
baris nationib in exicium fa¬
cõmunis salutis aperiunt.
liĩ mores plebẽ dei inimicis
gentib iugo misere captiuita¬
tis addicunt Hii mores ar-¬
matos dissipant ppłos: & mu¬
nitas diruunt cuiitates. Et¬
quid plura Nm̃i ⁊ Quicquid
potentiȩ. qͥcquid uiriũ uidemꝰ
in ostibus: corruptione uitȩ
Et inde est qd̾ nichil fusa ad
dm̃ supplicatione ꝓficimus:
qͥ a incessabilit̾ impus pͣuisq
desideriis mherentes: uzã dño¬
paramus. Propt̾ quod reuer¬
tentes ad beatissimi: precepta
ioh̃is. paraͣmus dño uiã: rectaᷤᷤ
faciamus semitas dei nr̃i: qͣu¬
nignissimꝰ pastor inquirat.
ut sicut de baptiste dñici ho¬
die natiuitate gaudemꝰ: ita
de dei nr̃i reconciliatione lete

Expanded text:
itinera, et largissimas vias baritinera, et largissimas vias barbaris nationibus in exsilium communis salutis aperiunt. Hi mores plebem Dei inimicis gentibus jugo miserae captivitatis addicunt. Hi mores armatos dissipant populos, et munitas diruunt civitates. Ecquid plura, carissimi? Quidquid potentiae, quidquid virium videmus in hostibus, corruptione vitae et inde est, quod nihil fusa ad Deum supplicatione poscimus; quia incessabiliter impiis, pravisque desideriis inhaerentes, viam Dopraeparamus. Propter quod revertentes ad beatissimi praecepta Joannis, paremus Domino viam, rectas faciamus semitas Dei nostri; quanignissimus pastor inquirat: ut, sicut de Baptistae dominici hodie nativitate gaudemus, ita de Dei nostri reconciliatione laete
Abbreviated transcription (Latin):
rectas male uiuentiũ diriget
prauitatẽ. Quid enĩ est para¬
re dño uiam. nisi aduentanti
pectore. simplicis cordis ha¬
bitaculum p̃parare ⁊ Quid ẽ
rectas facere semitas di. nisi
ut tales actuũ tuoꝵͣ mumaᷤᷤ
xuriantis carnis respuens uolup¬
tates. toto mentis suȩ spu su¬
spensus mm dñm: iigore se
castitatis accingit. Optimã
parat dño uiam. qͥ cogitatio¬
nes suas auariciȩ fluctibus
estuantes. serene conscientiȩ
tranqͥlitate compescit.Uiam
dño parat : qui idolorũ ua¬
na atq omniũ suꝑsticionũ
figmenta conculcans: unũ.
uimi dei cultũ.⁊ fidẽ ueritatis
inqͥrit. Quicũq uero uolup¬
feruentis insant: in frat̾na
hodia feralis inuidie facibus
in ardescit: atq ad contume¬
liam dei onimpotentis ꝑ an¬
fractas demonũ semitas. erra¬
ticus uiator incedit. ñ parat
dño uiam: sed inunico miser
suo. exiciabilem in semetipsũ
patefacit ing̾ssum: Hii mores
& uita huiusmodi: ampla

Expanded text:
rectrect. Quid est enim, parate viam Domino, nisi adventanti pectore, simplicis cordis habitaculum praeparare? Quid est, rectas facite semitas Dei, nisi ut tales actuum tuorum tibi mxuriantis carnis respuens voluptates, toto mentis suae spiritu suspensus ad Deum, vigore se castitatis accingit. Optimam parat Domino viam, qui cogitationes suas avaritiae fluctibus aestuantes, serenae conscientiae tranquillitate compescit. Viam Domino parat, qui idolorum vana, atque omnium superstitionum figmonta conculcans, unum Dei vivi cultum, et fidem veritatis inquirit. Quicunque vero volupferventis insanit, in fraterna odia feralis invidiae faucibus inardescit atque ad contumeliam Dei omnipotentis, super anfractas daemonum semitas erraticus viator 210 incedit: non parat Domino viam, sed inimico miser suo exitiabilem in semetipsum patefacit ingressum. Hi mores, et vita hujusmodi ampla
Abbreviated transcription (Latin):
Recte uox dr. cuiꝰ intonante
p̃conio. sacram̃tũ redempcio¬
nis humane: surda dudũ
cepit audire mortalitas. ut
enĩ uenerandus baptista. mu¬
to patri aperuit linguã: ita
aures hominũ. salutaris gr̃e
innouauit auditu. Clamabat
aut̃ in deserto. ubi p̾dicationi
eius nec insolens turba ꝑstre¬
peret. nec infidelis rideret
cie. ut illicitas herodis incre¬
paret nupcias nec regẽ timu¬
isset offendere. nec scalorem
carceris declinasset. nec tiran¬
nico gladio refugiss occidi. A¬
udiamus adhuc paululum
nr̃m. saluatoris mincius p̃¬
dicabat. Parate inquit ui¬
am dño: rectas facite semi¬
tas di nr̃i. Uere dignus be¬
atus ioħs cunius ꝓphetica es¬
set natuitas: qui & illis de
parentib quoꝵ eẽt desꝑata
fecunditas. di munere nas¬
ceretur. Nam tanta auctori¬
tate. tantoq docendi pond̾e.
in uocẽ scẽ predicatiomiᷤᷤ eru¬
pit : ut ꝙ instantẽ dñ nun¬
ciaret aduentũ: e insemitaᷤᷤ

Expanded text:
Recte vox dicitur, cujus intonante Recte vox dicitur, cujus intonante praeconio sacramentum redemptionis humanae, surda dudum coepit audire mortalitas. Ut enim venerandus Baptista muto patri aperuit linguam, ita aures hominum salutaris gratiae innovavit auditum. Clamat autem in deserto, ubi praedicationem ejus nec insolens turba perstreperet, infidelis rideret tiae, ut illicitas Herodis nuptias increparet, nec regem timuisset offendere, nec squalorem carceris declinasset, nec tyrannico gladio refugisset occidi. Audiamus adhuc paululum, nostrum Salvatoris nuntius praedicabat: Parate, inquit, viam Domino, rectas facite semitas Dei nostri. Vere dignus beatus Joannes, cujus prophetica esset nativitas, qui et illis de parentibus, quorum esset desperata posteritas, Dei munere nasceretur. Nam tanta auctoritate, tantoque docendi pondere in vocem sanctae praedicationis 209 erupit, et instantem Domini nuntiaret adventum, et in semitas
Abbreviated transcription (Latin):
laxaret. Os enĩ quod angelus
clauserat. ꝓmissus ab angelo
filius reserauit. Nam cum de
nuncupatione paruuli cognato¬
rum uicinoꝵq hesitaret arbi¬
triũ. ꝓprietatẽ ueri nominis eiꝰ.
quã angło dictante didicerat:
sermonis pater mutus aꝑuit:
ut cuius natiuitatẽ preceptio¬
ne cȩlesti tacitus expectabat:
nati uocabulũ loqueretur: &
agnosceret anxius senex per
eum se sibi redditũ: quem
de se non c̃diderat nasciturũ.
Nec dubitaret ultra cęlitus il¬
lum uel ꝓmissum fuisse uel
natũ: cinius causa x amisisse
ꝓbabat: & recepisse sermonẽ.
Rid hac fr̃s religione głosui:
Quid hac insignius fide. in qͣ
sterilis concipit: uirgo partu
teri sub lege. ordinem suum
mortalis seruare natura. qͣndo
ꝑ nouã diuimitatis gr̃am. no¬
uum saluti omniũ misteriũ
ꝓpħauit᷑ dicens. uox claman¬
tis in deserto. sarate dñouiã.
rectas facite semitas di nr̃i.
Nox inqͥd clamantis. Quam
tũ dei. plenͦ ore letꝰ clamabat.

Expanded text:
laxaret. Os enim quod angelus laxaret. Os enim quod angelus clauserat, promissus ab angelo filius reseravit. Nam cum de nuncupatione parvuli cognatorum, vicinorumque haesitaret arbitrium, proprietatem veri nominis ejus, quam angelo dictante didicerat, tate sermonis, pater mutus aperuit; ut ejus nativitatem praeceptione coelesti tacitus exspectabat, nati vocabulum loqueretur, et agnosceret anxius senex, per eum se sibi redditum, quem de se non crediderat nasciturum. Nec dubitaret ultra coelitus illum vel promissum fuisse, vel natum, cujus causa, et amisisse probabat, et recepisse sermonem. Quid hac, fratres, religione gloriosius? Quid hac insignius fide? in qua sterilis concipit, mutus loquitteri sub lege ordinem suum mortalis servare naturam, quando per novam Divinitatis gratiam, novum saluti omnium mysterium ias dicens: Vox clamantis in deserto: Parate viam Domini, rectas facite semitas Dei nostri . Vox, inquit, clamantis; quam tum Dei pleno laetus ore clamabat.
Abbreviated transcription (Latin):
est uox salutationis tuȩ in
aurib meis: exultauit ĩ gau¬
dio infans in ut̾o meo. Quid
toꝵ nouitas gaudioꝵ : ut
habere se in ut̃o elisabeth
testetur infantẽ. qui necdum
semetipsũ senciens: dñicum
iam sentiret aduentũ: Uere
hic omniũ beatissimꝰ paruu¬
loꝵ. qͥ intra uiscera materna
mat̾no utero ꝓdeuntẽ: inter
ipsa lucis exordia. mestis
concrepare uagitib. Solus
baptista dm̃. ultra legem na¬
scentiũ. natiuitatẽ suam le¬
ticiȩ exultatione preuent.
Et quã decuit fr̃s. ut de ma¬
tre sterili nasceret᷑: qui fecun¬
ditatẽ uirginis reuelabat qͣti¬
nus mirabilem partũ mira¬
bilit̾ natus ostenderet. Illud.
etiã quam stupendũ. quamq
magnificũ quod zacarias sacer¬
dos pat̾ futurus ꝓpħȩ: quia hoc
ipsum qd̾ gerebatur angło lo¬
quente non credidit: usum lo¬
quentis amisit: donec ꝓmissio¬
ne cõpleta. natus nou hominiᷤ
p̾co. paternȩ linguȩ uincula re¬

Expanded text:
 vox salutationis tuae in  vox salutationis tuae in auribus meis, exultavit in gaudio infans in utero meo . Quid torum novitas gaudiorum, ut habere se in utero Elisabeth testaretur infantem, qui nec dum semetipsum sentiens, dominicum jam sentiret adventum? Vere hic omnium beatissimus parvulorum, qui intra viscera adhuc materno ab utero prodeuntem, intra ipsa lucis exordia moestis concrepare vagitibus; solus Baptista Domini ultra legem nascentium nativitatem suam laetitiae exsultatione praevenit. Et quam decuit, fratres, ut de matre sterili nasceretur, qui fecunditatem virginis revelabat; quatenus mirabilem partum mirabiliter natus ostenderet. Illud etiam quam stupendum, quamque magnificum, quod Zacharias sacerdos, pater futurus prophetae; quia hoc ipsum, quod gerebatur, angelo loquenti non credidit, usum loquentis amisit, donec, promissione completa, natus novi hominis praeco paternae linguae vincula re
Abbreviated transcription (Latin):
te p̾sentis occasus: &
suscepta ab eis ꝓ xpp̃i nomine
pa̾sio consecrauit. M ultimoda
namq uet̾um relatione didi¬
cimus: nonnullos mr̃m pro¬
stratos gladio: igne alios
concrematos: complures be¬
stiarũ dilaceratos dentibus:
unumeros etiã uariis torm̃¬
toꝵ cruciatib affectos: spre¬
ta sui corporis morte xp̃iane
fidei testimoniũ reddidisse.
Beatus uͦ baptista ioħs. cuius
nunc festiuitate letamur: cȩ¬
lestia mundo gaudia sterili
ab utero natus muexit. Et
illi quidem indubitata iam
gła regnantẽ confessi sunt dĩ
filiũ: hic aut̃ & nasciturũ
ne p̾uidit: & natum pͥui legio
gr̃e singularis ostendit. In tan¬
tum aũt spiritalis in eo p̾ful¬
sit electio ut ante mereret᷑
annuntiare dñm: quã nas¬
cendi iiciũ uel linguam quȩ
nuntiare posset acciꝑet. Deniq
noua mat̾: quȩ ante partum
suũ de futuri filii letabatur
officio. uenienti ad se beatȩ
mariȩ in ipso salutationis oc¬
cursu ait. Ecce ex quo facta¬

Expanded text:
esentis occasus, et suscepta ab eis pro Christi nomine passio consecravit. Multimoda namque veterum relatione didicimus nonnullos martyrum prostratos gladio, igni alios concrematos, complures bestiarum dilaceratos dentibus, innumeros et jam variis tormentorum cruciatibus affectos, spreta sui corporis morte Christianae fidei testimonium reddidisse. Beatus vero Baptista Joannes, cujus 207 nunc festivitate laetamur, coelestia mundo gaudia sterili ab utero hodie natus invexit. Et illi quidem indubitata jam gloria regnantem confessi sunt Dei Filium; hic autem et nasciturum idit, et natum privilegio gratiae singularis ostendit. In tantum autem specialis in eo praefulsit electio, ut ante mereretur annuntiare Dominum quam nascendi initium vel linguam, quam enuntiare posset, acciperet. Denique nova mater, quae ante partum suum de futuri filii laetabatur officio, venienti ad se beatae Mariae in ipso salutationis occursu, ait: Ecce, ex quo facta