comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃. dio. Cumpignoris titulo mãcipia
uos obligasse ꝓ mutua quã accepistis pecu¬
ma ꝓpõatis. hore mancipioꝵ oꝑis quascre¬
ditor accepit. useis quas ꝑciꝑe potait in
usuras cõputatis. ⁊ post insortẽ. extenua¬
to debito residuum offergitib uł si ñ ac¬
cipiat. consignatum deponentib. manci

Expanded text:
um pignoris titulo mancipia vos obligasse pro mutua quam accepistis pecunia proponatis, horum mancipiorum operis, quas creditor accepit vel quas percipere potuit, in usuras computatis et post in sortem, extenuato debito residuum offerentibus vel, si non accipiat, consignatum
Abbreviated transcription (Latin):
plac̾uit scilicet ut sequenti creditori u¬
tilis actio detur: tamdiuq eum is ꝗ uis
rep̃sentat cͥueatur quãdra tnc̃a pignõis
man⁊ cius quidedit. ¶ S⁊ siuios usum
fructum possõnas tantum mõ pignori
dedistis.tsq: qui a ccepit alii eam posses¬
sicẽm cuius usum fructum nexuim habe¬
bat sine ur̃a uoluntate pignorauit: cre¬
ditor eius idinꝙ pignoris innculum
ñ constitit distrahens dñio uos pͥuare
nequinit. ¶ Quod si ñ fuit ur̃o crodito¬
ri usus fructus sup̃ã possessio pignoͬata.
⁊ ante exsolutam ad nõ peciraam credi¬
tor scłs pignus acccptum uendidit nõ
posse uẽditioem post solutã pecuniã re¬
scindi diuore pͥncipũ placitis ꝯtinetur.
uendidit. si alii creditori pignori dedit.

Expanded text:
placuit, scilicet ut sequenti creditori utilis actio detur tamdiuque eum is qui ius repraesentat tueatur, quamdiu in causa pignoris manet eius qui dedit. Sed si vos usum fructum possessionis tantummodo pignori dedistis, isque qui accepit alii eam possessionem, cuius usum fructum nexum habebat, sine vestra voluntate pigneravit, creditor eius in id, quo pignoris vinculum non constitit, distrahens dominio vos privare nequivit. Quod si non fuit vestro creditori usus fructus, sed ipsa possessio pignerata, et ante exsolutam a domino pecuniam creditor secundus pignus acceptum vendidit, non posse venditionem post soluta pecunia rescindi divorum principum placitis continetur. vendidit, sed alii creditori pignori dedit,
Abbreviated transcription (Latin):
actioe ex ꝑtuis fec̾eris condepnatiõtm.
pignoris tñ habes ꝑsecutiõem ¶At si i
posiessidem fueris comstitutus. nni eacͦ
pecuma tibi adebitore reddatur. in ef¬
fertur: quesine pignore debetur. etmi
rescituere ꝑꝑ exceptionẽ doli ñ cogͣeris.
iũre emm contendis debitores eam so¬
lam pecumam ciius noĩe pignora obli¬
gauerunt offerentes audiri ñoportere nͥ
plicit acceꝑint s uod inscło creditore
iocum ñ ht. Nec enim neccitas ei impõatũ:
creg̃pharium ⁊̃ tebitum priori creditoi
sicreditor exfructib debitum ꝑ secutus ẽ.
cum ip̃o uire pignus aboblig̾atic̃e libera¬
tum sit: distrahere minuim e põt.

Expanded text:
ndemnationem, pignoris tamen habes persecutionem. Ac si in possessione fueris constitutus, nisi ea quoque pecunia tibi a debitore reddatur vel offeratur, quae sine pignore debetur, eam restituere propter exceptionem doli mali non cogeris. iure enim contendis debitores eam solam pecuniam, cuius nomine pignora obligaverunt, offerentes audiri non oportere, pliciter acceperint. Quod in secundo creditore locum non habet: nec enim necessitas ei imponitur chirographarium etiam debitum priori creditorisi creditor ex fructibus debitum persecutus est, cum ipso iure pignus obligatione liberatum sit, distrahere minime po
Abbreviated transcription (Latin):
sibi bona fide rangerere. ⁊ qͣn licet testato
icere deb. Siquiditaq ꝑ fraudẽ inpi¬
gnore uille uendite cõmissum ꝓbare
potes. ut inferatur actio que co nomine
uere. preses ꝓuintic tabit arbitrũ. ap̃
quẽ quantum sit ꝙ suꝑẽ extebito exaĩ¬
fabitur. Et suĩ aduidice ugnre diu̾ta
pars cessamĩt. sine oblato suꝑfiuo ad uen¬

Expanded text:
gerit, et quando licet testato dicere debet. si quid itaque per fraudem in pignore villae venditae commissum probare potes, ut inferatur actio, quae eo nomine vere, praeses provinciae dabit arbitrum, apud quem, quantum sit quod superest ex debito, examinabitur: et sive ad iudicem venire diversa pars cessa
Abbreviated transcription (Latin):
dam creditorib sub põ̾ite postea a debi¬
torib uẽluntur. uł alio mo t̃nffererũt᷑.
creditore suum consensum contͣctui p̃dẽ¬
tes⁊ quodam legitimo postea mõ res ad
priorẽ dñm reũtuntur. In hoc eri ca su
di̾se sentñtie legum pruderitib habite
sunt. quib dam dicentib ius pignoris
ꝙ ingnalib ypotretis pomsolitumẽ.
aliis penitus ex tingui. siobis aũt insũ ẽ
cum qui semel comensit alienationibus¬
⁊potrece. ⁊ roc mõ suum ius respuit. ĩ¬
Digñum ẽe eand̃ remut pote abuntio
subposita uẽdicare. łteneritẽ inꝗetare.

Expanded text:
dam creditoribus suppositae postea a debitoribus venduntur vel alio modo transferuntur creditore suum consensum contractui praebente et quodam legitimo postea modo ad priorem dominum revertuntur. In hoc etenim casu diversae sententiae legum prudentibus habitae sunt, quibusdam dicentibus ius pignoris neralibus hypothecis poni solitum est, aliis penitus extingui. Nobis autem visum est eum, qui semel consensit alienationi hypothecae et hoc modo suum ius respuit, indignum esse eandem rem utpote ab initio ei suppositam vindicare vel tenentem inquietare.
Abbreviated transcription (Latin):
mutetuam filiamͣ qũa ancillam estinabat
cum ꝑfecta quid conatiorcuccar n possit:
cã nõ dandi ñ secuta repetitio competat.
quiẽ ad ꝓficicẽdum tetum huinmõi liba¬
litate ꝓuocare ꝓposneras. nuliam ad didisti
tibicẽditioem irinam⁊ integra donatio. cũ
leuitati ꝑfectam tcatic̾em reuocare cupien¬
tium ur̃e occurratir
daa. Piccam legemn conatiomi. si non ĩ¬
possibilcm̃ contineat cam abeo quihãc su¬
scepit ñimpletam: cõdictiomi facere locuor
uiris dictat cdisciplina. ¶ Qua ꝑꝑsititulo li¬
balitatis res tuas insponsam constrento c̃tã
dixisti legan. nec huic illacam poss pa¬
ruit. succesores ip̃ius derepetendis q̃ deci
sihor tibi placu̾it. conuenire nõ ꝓhiberie¬
manumtantur aliquio dedisti: caula ñ se¬
cuta dehoc tibi restituendo cõclictio cõpetit.
Samsiquid scruus depeculio dñ o dederit: c̃t̃
acciꝑe pecuriam ꝓlib̾tate passoss ẽ. aditus
rector ꝓruntie rortaditor. salua rtuerentia.

Expanded text:
mittendam filiam, quam ancillam existimabat, cum perfecta quidem donatio revocari non possit, causa vero dandi non secuta repetitio competat. quem ad proficiscendum tecum huiusmodi liberalitate provocare proposueras, nullam addidisti condicionem, remanet integra donatio, cum levitati perfectam donationem revocare cupientium iure occurratur. Dictam legem donationi, si non impossibilem contineat causam, ab eo qui hanc suscepit non impletam condictioni facere locum iuris dictat disciplina. quapropter si titulo liberalitatis res tuas in sponsam conferendo certam dixisti legem, nec huic illa, cum posset, paruit, successores ipsius de repetendis quae dederas, si hoc tibi placuerit, convenire non prohiberimanumittantur, aliquid dedisti, causa non secuta de hoc tibi restituendo condictio competit. nam si quid servus de peculio domino dederit, contra  libertate passus est, aditus rector provinciae hortabitur salva reverentia
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃.ant: Pecumam qua te obdotẽ acce¬
pisse. pactumq int̾põitum: ut fiericũ ure
matrumonium conthitur ad sol ꝓponis.
impediente quoc̾q m̃o uiris auctoritate
matrimonium constare: nullam dedote

Expanded text:
. Pecuniam quam te ob dotem accepisse pactumque interpositum ut fieri, cum iure matrimonium contrahitur, adsolet proponis: impediente quocumque modo iuris auctoritate matrimonium constare nullam de dote
Abbreviated transcription (Latin):
d̾.a. Produbictate eoꝵ quim̃te titũ¬
bante indebitam solũint: pecumametr¬
tam̃ legis latorib incidit. utrum ne id
quod ancipiti aĩo ꝑsoluerunt possint re¬
petere. anñ. ¶ Quodnos decitentes sanc¬
cimus. omnib qui incerto aĩo indebi¬
tam dederunt pecumam. ułaliam quan¬
dam sp̃em ꝑsoluerunt. repetitioẽm non
denegari. ⁊ p̃sumptiõem transactionis ñ¬

Expanded text:
. Pro dubietate eorum, qui mente titubante indebitam solverunt pecuniam, certamen legislatoribus incidit, utrumne id, quod ancipiti animo persolverunt, possint repetere an non. Quod nos decidentes sancimus omnibus, qui incerto animo indebitam dederunt pecuniam vel aliam quandam speciem persolverunt, repetitionem non denegari et praesumptionem transactionis n
Abbreviated transcription (Latin):
si ꝑcius mõi facͣtumratum cont̃ctum ha¬
buisse ꝓbans: a se debitum ostẽdit solutũ¬
c̃p. iusti: S iquis seruum certi nõirus
aut quantum solidore quantitatẽ. uł aliã
rem ꝓimsent. ⁊ cumlicentia ei fuerat unũ
rei datur alegib ei repetitio. utrum ne ẜ¬
ui an pecunie. ⁊utrum stipulator an
ꝓmissor hãt huius reifacult᷑att. ¶ Et
ulpianus quid̃ electioem ip̃i pͣrat. qui
utrumq accepit. ut hoc recidat quoci si¬
bi placuerit.⁊tam marcellum qua celsũ
sibiconsonantes rtfert. ¶ papimanus
aũt tp̃i qui utrumo ꝑ soluit elcctionem
donat. qui antequa deperdat ip̃e h̃t ele

Expanded text:
 eiusmodi factum ratum contractum habuisse probans a se debitum ostendit solutu. Si quis servum certi nominis aut quandam solidorum quantitatem vel aliam rem promiserit et, cum licentia ei fuerat unum rei datur a legibus ei repetitio, utrumne servi an pecuniae, et utrum stipulator an promissor habeat huius rei facultatem. Et ulpianus quidem electionem ipsi praestat qui utrumque accepit, ut hoc reddat quod sibi placuerit, et tam marcellum quam celsum sibi consonantes refert. Papinianus autem ipsi qui utrumque persolvit electionem donat, qui et antequam dependat ipse habe
Abbreviated transcription (Latin):
donstrnreint. ꝓmissa restitrant. cũ ea
que obtanũnt consequentur. siuõ artib
moras nectant. ad solutioem debiti cohar¬
tandisuntis ⁊ siquod eonõie. mauro uł
argeto ułcctĩs reb mobilib datam
fũitꝰ traditio sola sufficri. ⁊ cont̃ctuas. habe¬
bit ꝑpetoam firmitatẽ.qm collation
mobilis mita integra fide hac tatione
cumulatu. & uod si p̃lia rastica uł ur¬
bana placitum contiꝑpobit. script̾aque
ea inalium tͣnsfcrat emttatur. scquatũ¬

Expanded text:
constrinxerint, promissa restituant, cum ea quae optaverint consequantur: si artibus moras nectent, ad solutionem debiti coartandi sunt. Sed si quid eo nomine in auro vel argento vel ceteris mobilibus datum fuerit, traditio sola sufficiat et contractus habebit perpetuam firmitatem, quoniam collatio rei mobilis inita integra fide hac ratione cumulatur. Quod si praedia rustica vel urbana placitum continebit, scriptura, quae ea in alium transferat, emittatur, sequatu
Abbreviated transcription (Latin):
d.ãa. Pon adu̾sus te creditores qui
hanc crecdid̾as ħrdes exꝑiri. contra uiris
ecrtent̃ postulas formam.
mam muttuauerit. si inproirartia fuit
ũlat᷑us. qi emptor legumatq ꝓͥuintie
ussiquis cͦollectarius ronoris p̃tium de¬
terit ambienti. exilii pͥena una cum ip̃o
idice plectetar
m̃ttis: hec ꝓcomam utilitate sanctiẽta
digcimus. ut siqtu pecumas ꝙtelere sup̃¬
debito securitatẽ acciꝑ. cuimampluiꝰ sit
memorita quantitate: sciat ñ alit̃ deb̾e
regraphum adebitore creditore ꝑciꝑe.
qua si testimonium trium testium ꝓbate
uaticẽm cyreg̃phum ꝓpecunũs memorat᷑ã
auriquantitatẽ excedentib ꝓferatur. mi¬
nmeroc admitti aindice oportet. e uod
infututis credits uł debitor solutiõib

Expanded text:
demo. Non adversus te creditores, quihanc credideras, heredes experiri contra iuris evidenter postulas formam. niam mutuaverit, si in provincia fuerit versatus quasi emptor legum atque provinciae, vel si quis collectarius honoris pretium dederit ambienti, exilii poena una cum ipso iudice plectetur.mentis haec pro communi utilitate sancienda duximus, ut, si quis pecunias credere supdebito securitatem accipere, cum amplius sit memorata quantitate, sciat non aliter debere chirographum a debitore vel creditore percipere, quam si testimonium trium testium probatrvationem chirographum pro pecuniis memoratam auri quantitatem excedentibus proferatur, minime hoc admitti ab iudicantibus oportet. quod in futuris creditis vel debitorum solutionibus
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃. seũ. Necuñie indebite ꝑ err̃orem ñ
exc̃a ĩud scati sonite: c̃e repetitiocm urre cõcti¬
ctionis nambigitur siquid igitur ꝓbare
poteris: patremtuum ciuiłrs extitistiam¬
plius debito creditori suo ꝑsoluisse: repetẽ
potes. Usuras aũt cius summe p̃stari tibi
frustra delit̾as. actioẽ enim cõclictiorus ea
sola quatitas repetit᷑. q̃ indebita soluta c̃¬
d.a̾a Gicitra ullam t̃mactioem pecuriã
indẽbitam alieno creditori ꝓmittere dele¬
gͤata es. adu̾sus camque te delegauit con¬
ditionem hr̃e potes
dictio cõpetit. uł doli exceptio agaiti opo¬
o.ãa Ea que ꝑ inficiãticem in lite cre¬
scunt. ab ignorante ⁊̃ indebita soluta re¬
peti ñposse: ccrtissimi uiris ẽ. ¶ S ⁊ si cau¬
tio indebite pecunie ex ead c̃a int̾põatur
condictiomi locum non ẽc constat.
intras tp̃a p̾stituta iure honorio successi¬
sti. quicquid indebitum postea ꝑerrorẽ
lit pote patͥs successor decusti: cuis cõclic¬

Expanded text:
. Pecuniae indebitae per errorem, non ex causa iudicati solutae esse repetitionem iure condictionis non ambigitur. Si quid igitur probare potueris patrem tuum, cui heres extitisti, amplius debito creditori suo persolvisse, repetere potes Usuras autem eius summae praestari tibi frustra desideras: actione enim condictionis ea sola quantitas repetitur, quae indebita soluta . Si citra ullam transactionem pecuniam indebitam alieno creditori promittere delegata es, adversus eam quae te delegavit condictionem habere potes. dictio competit vel doli exceptio agenti opo. Ea, quae per infitiationem in lite crescunt, ab ignorante etiam indebita soluta repeti non posse certissimi iuris est. sed et si cautio indebitae pecuniae ex eadem causa interponatur, condictioni locum non esse constat.intra tempora praestituta iure honorario successisti, quidquid indebitum postea per errorem utpote patris successor dedisti, eius condic
Abbreviated transcription (Latin):
niec sollẽpratate ũborꝵ uos obligastis ĩ
solidum. ⁊ eam post mintegram seluisti
derestituerda tibi parte cc̃ ionẽ exꝑti
ut debitum posceres nuidice cognoscẽte
pecumamlicet inpres alienas creditoreñ
contẽplaticẽ dm̃ retum nnfenori dãte.
principalit obligatum obnoxium re¬
panere oportet.

Expanded text:
nec sollemnitate verborum vos obligastis in solidum et post integrum solvisti, de restituenda tibi parte contra Ionem experiri, ut debitum posceres, iudice cognoscente pecuniam, licet in res alienas, creditore non contemplatione domini rerum eam fenori dante, principaliter obligatum obnoxium remanere oportet.
Abbreviated transcription (Latin):
traditio corꝑalis. ⁊ rafuisse completã
gesta testentur. alit̃ emm ad nouũ dr̃um
transire ñ possunt. neq deuet̃ uire discece
Quodsiquis dum solo cõmonitorio suf¬
fragio nititur. boãdux̾it occupanda: reu̾
trmeritatis ac iolentie tenebitor: atq ĩ
statum pristinum possessio redũcetur: eo
apetitiõẽ excluso: qui ñdubitauit muadẽ
questtationis neccitas cõquiescat ¶ Opor¬
tet enm debitorẽ primoconuinci.⁊ sic ad¬

Expanded text:
traditio corporalis et rem fuisse completam gesta testentur: aliter enim ad novum dominium transire non possunt neque de veteri iure discedere. Quod si quis, dum solo commonitorio suffragio nititur, bona duxerit occupanda, reus temeritatis ac violentiae retinebitur atque in statum pristinum possessio reducetur, eo a petitione excluso, qui non dubitavit invadere, questrationis necessitas conquiescat: oportet enim debitorem primo convinci et sic
Abbreviated transcription (Latin):
libalitatem ex nr̃a sub̾a siue serenissunt con¬
uigis pat̃ ẽe confectam: sar timus ⁊ cos firmo
iurehre ẽe es quod consecuti sunt. ita ut c̃ot̃
ullos quid̾ nulla moneatur actio. intra qua¬
drienmum añt exp̃senti dic nũandum patt¬
at oĩb aditus cc̃ nr̃as diuuiras domos suas
actices suꝑhisdem reb monere. scituris qd̃ p̃¬
fato quadrenmo finito. neq adñsus nt̃as do¬
mos aliquis eis scructur regitsius ¶ cum cmim
multa priuilegia augusta fortura meruit
intrãtionib sine insimiatic̃e gestorum oẽm
simus princeps diumeanguste constante
matrimonio donaũt. uł ipe asserciissima
augusta ꝑdoãtionis titulum consequatur.
ut maneat ilico donatio plena nullo alio af¬
firmationis tp̃e expectanto. ita ⁊ hoc uiteat᷑
imꝑialem ẽẽ pruulegum. Quiemm sus cõ¬
silus suisq latorib ꝑtoto orbe t̃rarum die
noctuq laborant. qr nonbãnt dignam fuao
p̃rogatiuam forturam. que igitur ꝓaugusti

Expanded text:
liberalitatem ex nostra substantia sive serenissimae coniugis nostrae esse confectam, sancimus etiam eos firmo iure habere quod consecuti sunt, ita ut contra illos quidem nulla moveatur actio, intra quadriennium autem ex praesenti die numerandum pateat omnibus aditus contra nostras divinas domos suas actiones super isdem rebus movere, scituris, quod praefato quadriennio finito neque adversus nostras domos aliquis eis reservetur regressus. Cum enim multa privilegia Augusta fortuna meruit et in donationibus sine insinuatione gestorum omnem simus princeps divinae Augustae constante matrimonio donaverit vel ipse a serenissima Augusta per donationis titulum consequatur, ut maneat ilico donatio plena, nullo alio adfirmationis tempore expectando, ita et hoc videatur imperiale esse privilegium. qui enim suis consiliis noctuque laborant, quare non habeant dignam sua praerogativam fortuna? Quae igitur pro Augusto
Abbreviated transcription (Latin):
gub̾nare necẽe inuenditionib rerum ⁊ e¬
inctiõe ⁊ alia que sunt priuate utilitatis
pacta emptionalib instrum̃tis ad dere. uł
quasdam tales obligatic̃es in alienationũ
instrum̃tis agnoscere ułinꝑmutationib¬
⁊ si hoc fũit celcoratum: hoc erm ẽ core qui
nec maiestatẽ imꝑialcmagnoscunt. ⁊ qͣntũ
int̾priratam fortunam. ⁊ regale cul sñ me¬
narum domuumaguntur aliquib inui¬
riis dãpnus afficireconantur que õi rese¬
cantes ꝑhanc gn̾alem. ⁊ imꝑpetuum uali¬
turam iegẽ sanccimus : om̃s alicratiões de

Expanded text:
beant in venditionibus rerum et ebeant in venditionibus rerum et evictionem et alia quae sunt privatae utilitatis pacta emptionalibus instrumentis addere vel quasdam tales obligationes in alienationum instrumentis agnoscere vel in permutationibqui nec maiestatem imperialem agnoscunt et quantum inter privatam fortunam et regale culmen menarum domuum aguntur, aliquibus iniuriis vel damnis adficere conantur. Quae omnia resecantes per hanc generalem et in perpetuum valituram
Abbreviated transcription (Latin):
exnrõ crario tonationis. ulꝙ̃ptionis. ułcuus¬
lib⁊ alienationis titulo quicqua accipuunt.
siquid cirea contͣctum contrarium cm̃scrit:
ułcuictionis. uł alt̾ius inquietudinis grã
ad dñum uł ypothecam respicicns aliqd su¬
stineant cetrim̃tum s adu̾suis c̃ptores quidẽ
ultonatiõm accipientes ułꝑalios titulos
alienationis quicquã detinentes minime q̃¬
cumq actices moueantur s tantumm̃o cc̃
eranum usq ad quadriemuum tm. quotͣis¬
actio. s sçimus hoc quid̃ infis calib alicriati¬
onib grarat᷑ obseruarissi ñ simmli mõ rem
fuisse obseruatam circa eas res q̃ ad sacratis¬
simis imꝑatorib ñ afiscalib reb s ex pͥtia¬
T̃. Quecium differentia introducitar. cum
oĩa principis eẽ intelligantur suic ex sua
subͥa. sinc exfiscali fini̾t aliquid alienatum.
¶eotẽq mõ.⁊i ascrenisstma augusta aliꝗd
alienetur. q̃r nonead utatur p̃rogatiua:
ficuratores rr̃i ꝑquos solemus subam niãco¬

Expanded text:
tro aerario donationis vel emptionis vel cuiuslibet alienationis titulo quicquam accipiunt, si quid circa contractum contrarium emerserit vel evictionis vel alterius inquietudinis gratia ad dominium vel hypothecam respiciens, aliquid sustineant detrimentum: sed adversus emptores quidem vel donationem accipientes vel per alios titulos alienationis quicquam detinentes minime quaecumque actiones moveantur, sed tantummodo contra aerarium usque ad quadriennium tantum, quo transactio. Sed scimus hoc quidem in fiscalibus alienationibus naviter observari, sed non simili modo rem fuisse observatam circa eas res, quae a sacratissimis imperatoribus non a fiscalibus rebus, sed ex privat. quae enim differentia introducitur, cum omnia principis esse intellegantur, sive a sua substantia sive ex fiscali fuerit aliquid alienatum? eodemque modo et si a serenissima Augusta aliquid alienetur, quare non eadem utatur praerogativa? sed curatores nostri, per quos solemus substantia
Abbreviated transcription (Latin):
mp. mał. Eepe nũo p̃ceptum ẽ. ut serui. atꝙ
uberti coloniq p̾terea rernrẽ. nec non ⁊̃ eor
soboles ac nepotes quic̃q de nr̃is possõnib
recessissent. ac se ao din̾sa militie gr̾a cotu¬
ussent. cingulo in quo obrepserant frau¬
dulent̃ exuti. si adaliquas fortasse tͣnscen¬
derint dignitates. om̃i tp̃is diffinti cẽ sum¬
mota nr̃o patrimonio reddentur.

Expanded text:
m. saepenumero praeceptum est, ut servi atque liberti, colonique praeterea rei nostrae nec non etiam eorum suboles ac nepotes, quicumque de nostris possessionibus recessissent ac se ad diversa militiae genera contulissent, cingulo, in quo obrepserant fraudulenter, exuti, si ad aliquas fortasse transcenderint dignitates, omni temporis definitione submota nostro patrimonio redderentur.
Abbreviated transcription (Latin):
alieratum quid̃ siue postea fũit stne omnuĩ¬
quietudine ꝑmanere. siũ res cis ꝑ nos meti¬
psos sine ꝑ ꝓcuratores ex epistalmãte nr̃o
accipuint ꝑquetumq titulum alienatiõss
siũ mobilẽs siut min obles sea semouintes.

Expanded text:
tum quid est sive postea fuerit, sine omni inquietudine permanere, sive res eis per nosmet ipsos sive procuratores, ex epistalmate tamen accipiunt per quemcumque titulum alienationis sive mobiles sive immobiles seu se moventes
Abbreviated transcription (Latin):
uł ypot hece gr̃a ułmꝑsonas cuules seu p̃¬
torianas ex legib ant sacratissimis ꝯsti¬
tutionib descendentes. ułquas lib⁊ alias li¬
cet nõĩatim p̃senti sanctiomi ñ sint cõp̃hen¬
se moueridata uolentib licentia: intraqua¬
dricunium cc sacratissimum erarium: siquaᷤᷤ
sibicõpetere attioẽs existimant exercere. Ita
tr̃ ut post elapsum quadricimium. nec sacͣ¬
tissimum fiscum licere sibi nꝑz quib lib⁊ acci¬
onib pulsare cognoscant. ¶ ad bec fiscaliũ
rerum ẽptorib cum rõe institie consulentes.
iubrmus quotiens cõpettns scrimium gestis
int̾ucruentib distractaram rerum p̃tia se¬
se deposuĩt suscepisse. minme post huimõi
solute pecume tepõitiõem emptores q̃i non
nũatis pecuniis molestarisulnecc̃itatẽ hisd̃
ep̃torib impomi: licet ñsollẽpnem consecu¬
ti fu̾i̾nt secuntatẽ soluta fuisse p̃tia ꝓba

Expanded text:
sonam, civiles seu praetorias, vel ex legibus aut sacratissimis constitutionibus descendentes vel quaslibet alias, licet nominatim praesenti sanctione non sint comprehensae, moveri: data volentibus licentia intra quadriennium contra sacratissimum aerarium, si quas sibi competere actiones existimant, exercere, ita tamen, ut post elapsum quadriennium nec sacratissimum fiscum licere sibimet quibuslibet actionibus pulsare cognoscant. Ad haec fiscalium rerum emptoribus cum ratione iustitiae consulentes iubemus, quotiens competens scrinium gestis intervenientibus distractarum rerum pretia sese deposuerit suscepisse, minime post huiusmodi solutae pecuniae depositionem emptores quasi non numeratis pecuniis molestari vel necessitatem isdem emptoribus imponi, licet non sollemnem consecuti fuerint securitatem, soluta f
Abbreviated transcription (Latin):
Suuusmoli bñfituis seu priuileguis ꝑfruitã¬
quam sisuꝑ singulis substantus scu patͥmo¬
niis ⁊̃ nunc uł postea datafiuss huiusmodi
dispõĩtio. nec posse cc̃ emptores p̃clictorum
rerum faccos. iamuł futuros: ulcontraeos
quib suꝑhuinsmõi reb largitas nr̃a de

Expanded text:
uiusmodi beneficiis seu privilegiis perfrui, tamquam si super singulis substantiis seu patrimoniis etiam nunc vel postea data fuisset huiusmodi dispositio: nec posse contra emptores praedictarum rerum factos iam vel futuros, vel contra eos, quibus super huiusmodi rebus largita
Abbreviated transcription (Latin):
lum longitp̃is tibi auferenda sunt. qͣn :̃
opponiposse. tamres scriptis ñris quam pͥ¬
ẽ afisco questioẽm postguadnemnum con¬
tinuum suꝑ bonis uacantib inchcantam
ñ ẽẽ sad ditum etiam ẽ eos qui nr̃a latͣgitate
nitrintur. nulla in quietudme lacescendos.
necħis afisco nr̃o controu̾asiam cõmouen¬
dam quiquoquo mõ aut titulo eastẽ res
posseđint.

Expanded text:
lum longi temporis tibi auferenda sunt, quando opponi posse tam rescriptis nostris quam pr fisco quaestionem post quadriennium continuum super bonis vacantibus inchoandam non esse. additum etiam est et eos, qui nostra largitate nituntur, nulla inquietudine lacessendos nec his a fisco nostro controversiam commovendam, qui quoquo modo aut titulo easdem res possederint.
Abbreviated transcription (Latin):
formidinis ꝓuocationẽ non arbittant̃
int̾ponendam. arguocanda lite repellãt᷑
Qui nõuim sustinuerint contestatione
publice p̃põita intradies uidł legitimos
quib appellarilicet. cãs appellationis cindẽ¬
ti affirmaticẽ distinguant. ut hoc facto. tã¬
quã int̃posita appellatioẽ histẽ equitatis ad¬

Expanded text:
formidinis provocationem non arbitrantur interponendam, a revocanda lite pellantur. Qui vero vim sustinuerunt contestatione publice proposita, intra dies videquibus appellare licet, causas appellationis evidenti adfirmatione distinguant, ut hoc facto tamquam interposita appellatione isdem aequitatis ad
Abbreviated transcription (Latin):
nec appellationis imploratum ẽ auoxilium.
ꝑtelligis ad qui escere testatutis oportẽ.
insacro erum comitatu nr̃o timere nich
rechategrante audientie facultas deneget᷑.
seu comites orientis. scuuicatios. seu p̃fec¬
tos augustales. uł alium uidicẽ sub sp̃e

Expanded text:
nec appellationis imploratum auxilium, intellegis adquiescere te statutis oportere. in sacro enim comitatu nostro timere nihredintegrandae audientiae facultas denegetur.seu comites Orientis seu vicarios seu praefectos Augustales vel alium iudicem sub spe
Abbreviated transcription (Latin):
utigatorib arbitro dato ipius audiẽtiã
qui cum dedit ante litis contestatiõm ĩuo¬
care.: Ihuuisinõi petiticẽ minime ꝓuocatio¬
m̃paltx̃. Quibonis cesserut. nsi solid
creditor reccꝑit non sunt libati. In cõ etum
tantummõ hoc benefitium eis ꝓdẽ: ne ui¬
dicat detrahantur incarcert̃.

Expanded text:
tigatoribus, arbitro dato, ipsius audientiam, qui eum dedit, ante litis contestationem invocare, et hujusmodi petitione minime provocatioaeo. Qui bonis cesserint, nisi solidum creditor receperit, non sint liberati. in eo enim tantum hoc beneficium eis prodest, ne iudicati detrahantur in carcerem.
Abbreviated transcription (Latin):
bona ad successorẽ ꝑtinere pareritibus
datus appellatũt. ac pendente ꝓuocatiõe
defunctus ẽ: qũa ius crim̃ inꝑsõam eius
euaniuĩt: tñ cam bonore agioportet.
ram multum int̾ ẽ utrum capitalis pe¬
na irrogata: bona quoq reo adimnat. quo
casu morte cuis extincto crimine: nulla
na auferantur tunc enim subducto reo:
sola cã capitis ꝑunitur bo nor remanẽ¬
te questione
mpgor. Dipat̾ tuus ad decuriõatũ
deuocatus appellatĩce int̃posuit ea que
pendente cẽcessit in fatum honoris cuis
questio morte finita ẽ.
tñ cum appellatioem suꝑ ea int̾põitam fu
ca ꝓuocano suo orline ꝑꝑ peculium ancil¬
pendente appellatiõe defunctus sit: nonre¬
fiduum t̃m tp̃is b̾rdes cius hñt. fi etiam a¬
lios. iiii. m̃ses. Smaũt ad delib̾ationẽ heredi¬
tatis ccrtum tp̃c indulgetur: poss lapsum
ignorantes negotium: ułetiam suꝑ adcũ¬
da ẜeclitate clubitantes. prusqũa aliquid
cõmocdum sentiant dãprus affici cõpeliãt᷑.¬

Expanded text:
bona ad successorem pertinere parentibus mdatus appellaverit ac pendente provocatione defunctus est, quamvis crimen in persona eius evanuerit, tamen causam bonorum agi oportet. nam multum interest, utrum capitalis poena inrogata bona quoque rei adimat, quo casu morte eius extincto crimine nulla qna auferantur: tunc enim subducto reo sola capitis causa perimitur bonorum remanente quaestioneo. Si pater tuus ad decurionatum devocatus appellationem interposuit eaque pendente concessit in fatum, honoris eius quaestio morte finita est.tamen cum appellationem super ea interpositam fucatio suo ordine propter peculium ancilpendente appellatione defunctus sit, non residuum tantum temporis heredes eius habent, sed etiam alios quattuor menses. sin autem ad deliberationem hereditatis certum tempus indulgetur, post elapsum ignorantes negotium vel etiam super adeunda hereditate dubitantes, priusquam aliquod commodum sentiant, damnis adfici compellant
Abbreviated transcription (Latin):
natis ꝓut uiris ratio patitur: cãm lib̾a¬
buisti. acte nesciente qͣi ancilla indotem
dataconscriptum instrum̃tum ẽ. nicħ
hec lib̾tati tue nocere potuerunt. Maxime
cumte minorẽ etate fuisse: cõmaores:
tione mutare statum. ac ꝓlib̾is scruos
fieri. neante lib̾tatem inconsulte amit¬
tant. qũã aluis ꝑꝑetatis ratioem sine cõ¬
cilio prare non possunt.
o. aã. Wutis rationib natalib ĩ¬
genus fr̃ib natis post delictis ułcasib
int̃uementib singulor cause status
seꝑantar Nichil itaq ꝓhibet eundẽ ⁊
tibi nmouere questicem. ⁊ eos quos fr̃s
tuos asseueras inseruitutẽ uendicare.
siue retinere Igitur ad demonstrantã
ftm̃tuor libertatẽ aliene sunit ꝓbatiões
necessarie namquod tibi ñmonetar q̃¬
stio lib̾tatis coꝵ ñ idoneam constat hrẽ
eo cc̃ cuius successores postulas facta tibi

Expanded text:
natis, prout iuris ratio patitur, causam liberanatis, prout iuris ratio patitur, causam liberabuisti ac te nesciente quasi ancilla in dotem data conscriptum instrumentum est, nihil haec libertati tuae nocere potuerunt, maxime cum te minorem aetate fuisse commemores tione mutare statum ac pro liberis servos fieri, ne ante libertatem inconsulte amittant, quam aliis propter aetatis rationem sine consilio praestare non possunt.o. Multis rationibus natalibus ingenuis fratribus natis, post delictis vel casibus intervenientibus singulorum causae status separantur. Nihil itaque prohibet eundem et tibi non movere quaestionem et eos, quos fratres tuos adseveras, in servitutem vindicare sive retinere. Igitur ad demonstrandam fratrum tuorum libertatem aliae sunt probationes necessariae: nam quod tibi non movetur quaestio libertatis, eorum non idoneam constat habereo, contra cuius successores postulas, facta tibi
Abbreviated transcription (Latin):
quocumq ad ministrati offitii ñ posse
cuules honores illiccte ato mprobeaspi¬
rauint. Uñ sistatus moueatur questio.
intelligere uobis licet nõ ꝓdẽe posse qd̃
pat̾ ũr honores cunles gessit. sollẽp̃ib
itaq orclinatis apud p̃sidẽ ꝓuintie de
statu urõ cognoscetar.
ꝑanit statum retmes quẽ ante habuisti.
Sinũo exancilla ecditum naturalis pater
idẽq dñs distraxit: ac post ẽptori p̃tium
soluisti: ñ rociito lib̾tatẽ corsecutus es.
d. da. Principalit destatu defimnctiagi
ñ põt. siuõ expeculio ꝗuon dam eius quẽ
tubona reliquisse cõmeoras res uedicẽ¬
tur. uł eiũs filiis moueaturstatus q̃stio.
hecoĩa sollẽpnit̾. p̃sidali notione decidi
debent.
tis is decinus uib̾tate q̃r constituitur.
Sec omissa ꝓfessio ꝓbationeo
gnis excludit. nec falsa simulatio ueri¬
tate minuit. cumitaq ad examinatic̃e
tieri oĩs uire ꝓcdita debeat ãmiti ꝓ batio.
aditus p̃ses ꝓruntie sollẽpnib ordi¬

Expanded text:
quacumque administrati ratione non posse civiles honores illicite atque improbe adspiraverint. unde si status moveatur quaestio, intellegere vobis licet nihil prodesse posse, quod pater vester honores civiles gessit. sollemnibus itaque ordinatis apud praesidem provinciae de statu vestro cognoscetur. paravit, statum retines, quem antea habuisti. si vero ex ancilla editum naturalis pater idemque dominus distraxit ac post emptori pretium solvisti, non idcirco libertatem consecutus es.. Principaliter de statu defuncti agi non potest. si vero ex peculio quondam eius, quem tibi bona reliquisse commemoras, res vindicentur vel eius filiis moveatur status quaestio, haec omnia sollemniter praesidali notione decidi debent. tis is, de cuius libertate quaeritur, constituitur et ec omissa professio probationem generis excludit nec falsa simulata veritatem minuit. cum itaque ad examinationem veri omnis iure prodita debeat admitti probatio, aditus praeses provinciae sollemnibus ordi
Abbreviated transcription (Latin):
d.a. Dibiquos seruos tuos ẽẽ dicis lib̾i
c̃ẽ adiuersa partedicantur. destatueorum
more solito querio portet. siec enim res in¬
dicata qua de ꝓprietate eore ꝓnuntiatũ ẽ
oꝑponi cãe liberali põt.
łieris non fit.

Expanded text:
 hi, quos servos tuos esse dicis, liberi esse a diversa parte dicuntur, de statu eorum more solito quaeri oportet: nec enim res iudicata, qua de proprietate eorum pronuntiatum est, opponi causae liberali potestlieris non fit.
Abbreviated transcription (Latin):
tratus ẽ sccła in seruitute petitio euis dã
tibi sideb. s⁊ si postea quã cognotusti de
sentñtia iudicis appellasti aninit senten
mare põt ea quamancillam tuam esse
dicis. quod eamuertente fisco cõꝑastis.
sechoc ad p̃screpticem oꝑatar quod uẽcli¬
tionis tp̃e maior inginti anras fuit. cum
ctatis allegatio ñalias possit p̃scriptioẽm
aduͣsus cuẽ romanum accõmodareqͣm
si participandi p̃tii gratia consensum ser¬
nituti dedisse ꝓbetar ꝓbationis sane
honus cum exsermitute inlib̾tateᷤᷤ asserit̃¬
t᷑ ad se recẽpita uesi affirmatioẽm suã ñ im¬
pleat. incõctissum posiõnis uis optmobis.
cparił. Lecsuiolens scͥpsisses seruum
te eẽ non liberum: p̃iuditium uirituo a¬
liquod cõꝑasses: quanto nunc magis
manumissus es: frustralib̾tatis controu̾̃¬
siam sustines. maxime abbrdecrs qua
maamimisit. com in iure libtas nopces¬
sit respctu tr̃ adite hecditatis. uolutatẽ
defumcti suo consensu firmare debuit.

Expanded text:
tiatus est, secunda in servitutem petitio eius dari tibi non debet. sed si, posteaquam cognovisti de sententia iudicis, appellasti, an iure lata mare potest ea, quam ancillam tuam esse dicis, quia eam vendente fisco comparasti. Sed nec hoc ad praescriptionem operatur, quod venditionis tempore maior viginti annis fuit, cum aetatis adlegatio non alias possit praescriptionem adversus civem Romanum accommodare, quam si participandi pretii gratia consensum servituti dedisse probetur. Probationis sane onus, cum ex servitute in libertatem adseritur, ad se recipit. qui si adfirmationem suam non impleat, inconcussum possessionis ius obtinebis.io. Nec si volens scripsisses servum te esse, non liberum, praeiudicium iuri tuo aliquid comparasses: quanto nunc magis,manumissus es, frustra libertatis controversiam sustines, maxime ab herede eius qui manumisit, cum, etsi iure libertas non processit, respectu tamen aditae hereditatis voluntatem defuncti suo consensu firmare debuit.
Abbreviated transcription (Latin):
discretio. oportet hoc obseruari ⁊ n p̃¬
senti casumaxime ꝓlib̾tate qũã ⁊ fouẽ
⁊ tueri romanis legib ⁊ p̃cipne nostro
nomini peculiare est.
ã. Piquis seruosuolib̾tatẽ ĩporat:
siue ineccłia. siue ad qualecumq tribu¬
nal ułapud eum quilib̾tatẽ imponere
legib ht̃ ncentiam. sine intestam̃to. P
alio ultimo elogio. directam. uł fidei¬
cõmissanam. nullo coartetur mõcor
quiadlib̾tatem ueniunt etatẽ reqͥrere.
Neq cnim eum tantummõ cuntatem
romanam adipiscinolumus. quimaiõ
triginta annis extitit. s⁊ quẽ ad mod̾
spõitionib siñ ꝑ iurdices uł alio legitĩo
mõ.hoc obseruari sanccimus. ut sint õs
diues romaniconstituti. ampliandam

Expanded text:
discretio, oportet hoc observari et in praesenti casu maxime pro libertate, quam et fovere et tueri Romanis legibus et praecipue nostro numini peculiare est.Si quis servo suo libertatem imponat sive in ecclesia sive ad qualecumque tribunal vel apud eum, qui libertatem imponere legibus habet licentiam, sive in testamento vel alio ultimo elogio directam vel fideicommissariam, nullo coartetur modo eorum qui ad libertatem veniunt aetatem requirere. neque enim eum tantummodo civitatem Romanam adipisci volumus, qui maior triginta annis extitit, sed quemadmodum spositionibus sive per iudices vel alio legitimo modo, hoc observari sancimus, ut sint omnes cives Romani constituti: ampliandam
Abbreviated transcription (Latin):
d.ãa. Sultra hoc ꝙ accepit ea ꝓq̃
temandatario noĩe int̾tessisse cõme
meratum ẽ ate nichil exigi patictur.
d.aa. Eeõs principales uel mãdatões
simplicit᷑ acceptos eligere uł ꝓparte ꝯ¬
uenire. uł satis ñ faciente. cẽ qũe oggeras
primo pꝰ adalium reu̾ticun

Expanded text:
. Si ultra hoc, quod accepit ea, pro qua te mandatorio nomine intercessisse commemmeratum est, a te nihil exigi patietur.o. Reos principales vel mandatores simpliciter acceptos eligere vel pro parte convenire vel, satis non faciente contra quem egeras primo, post ad alium reverti, cum
Abbreviated transcription (Latin):
sorio siue mandatario. uł quoc̃q aliõ
noie ꝓdebitore int̾cessisti. ñ posse ũr¬
geri inagis creditorẽ cum quimutuam
accep̃ pecumã quã te cõmu̾ernt: scire de¬
bucras. cum sihoc imnitio cont̃ctus spe¬
ciaut̃ ñ placuit. hãt uam electioem.
d. aa. Sentñtia bõꝵ õium ad c̃p̃tiõ
continente reidãpnati pͥncipalis. int̾ces¬
sores eligendi: creditori potestas nona
dimitur.
ditorht potestatẽ. ita int̾cessotẽ postu¬
Lantẽ ceclisibi siñ ypotrece. sĩpignori
obligata uire. ñ prins ad solutionẽ m¬

Expanded text:
e mandatorio vel quocumque alieno nomine pro debitore intercessisti, non posse urgueri creditorem, eum qui mutuam accepit pecuniam quam te convenire, scire debueras, cum, si hoc in initio contractus specialiter non placuit, habeat liberam electionem.. Sententia bonorum omnium ademptionem continente rei damnati principalis intercessores eligendi creditori potestas non adimitur. ditor habet potestatem, ita intercessorem postulantem cedi sibi hypothecae sive pignori obligata iure n
Abbreviated transcription (Latin):
inferre. sicom petere quid̾ post tp̃is lap¬
sum õimo penalem actic̃em. non autẽ
stati summam ꝓroqua fideuissor ad
tm̃ei indulgeri. intra ꝙ sipofsit ꝑso¬
nam exhibere.⁊ eam tradere: petia sit
lib̾atus. ¶ Sinaũt ampluis quã sex
m̃sium tpẽ ab initio constitutum ẽ:
tunc quanticumq tp̃is carricula da¬
ta sunt: tñ post lapsum eor sem̃stres
tm̃ hrc̃ cum indutias: intraquasit ei
licentia : ꝑsoãm. ⁊ñ pecumas r tere.
defendere. licere ei hoc facere. nisi pacti¬
tenor ad hoc reclamauũt. si forsitã sine
defensione facienda ꝓeofide uissit ES⁊
sitefensioẽm subierit. eamusq ad finẽ ad¬
nec adeffensionis uenire p̃sidium. s⁊
oimodo peram conferat nisi trtra pͥmũ
tp̃e ꝙ statutum ẽ. rtus pͥncipalis ab hac
luce fũit subtͣccũs. tunca penitus ab exac¬
ticẽ penelib̾m eum custodiri oportet ¶Qd
si scdo tp̃e in stante mortuus fu̾i̾t nichilo
minus penaiam cõmifsa afideuissore exͦ¬

Expanded text:
inferre, sed competere quidem post temporis lapsum omnimodo poenalem actionem, non autem statim summam, pro qua fideiussor admtantum ei indulgeri, intra quod si possit personam exhibere et eam tradere, poena sit liberatus. Sin autem amplius quam sex mensuum tempus ab initio constitutum est, tunc, quanticumque temporis curricula data sunt, tamen post lapsum eorum semenstres tantum habere eum indutias, intra quas sit ei licentia personam et non pecunias reddere. defendere, licere ei hoc facere, nisi pacti tenor ad hoc reclamaverit, si forsitan sine defensione facienda pro eo fideiussit: sed si defensionem subierit, eam usque ad finem anec ad defensionis venire praesidium, sed omnimodo poenam conferat, nisi intra primum tempus quod statutum est reus principalis ab hac luce fuerit subtractus: tunc enim penitus ab exactione poenae liberum eum custodiri oportet. Quod si secundo tempore instante mortuus fuerit, nihilo minus poena
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃. phił: Puit ꝓponis fundum ob
debitum obligatum ñ usto p̃tio uẽdidi¬
sti. residuam quantitatẽ quã exp̃tio eiꝰd̃
seruare potisses: refundi tibi afideras¬
sore ñ uire reposcis.

Expanded text:
. Si, ut proponis, fundum ob debitum obligatum non iusto pretio vendidisti, residuam quantitatem, quam ex pretio eiusdem servare potuisses, refundi tibi a fideiussore non iure poscis.
Abbreviated transcription (Latin):
Io. aa. Dititeiussor miliam quid̃ cau¬
ticẽm faciat. ostendens se fideuissorẽ ex¬
titisse. p̾sentib aut̾ tabulanis hoc con¬
Fessus ẽ ꝙ infide sua cum suscepit. dubita¬
batur apalestina aduecatione utrũ nepꝰ
duos m̃ ses lib̾atur. qͣi sine scͥptis fidcussi¬
one facta seđin gr̃alia edicta sublimis¬
sime p̃toriane scdis. an ut pote scriptura
int̾ncmente teneatur. ⁊ duusio alia ĩtro¬
ducebatur. si cd̾ uiris ẽc debꝓtam inpu¬
bucis cãis quã in priuatis ¶Sanccimus
itaq nisiconfessio litt̾is expõita fu̾it a
ficcuissorib ext tpsentatiõe ꝑsonatum
licet ad testatio suꝑ hoc p̃cesserit. at tam̃

Expanded text:
o pp. Si fideiussor nullam quidem cautionem faciat ostendens se fideiussorem extitisse, praesentibus autem tabulariis hoc confessus est, quod in fide sua eum suscepit, dubitabatur a Palaestina advocatione, utrumne post duos menses liberatur quasi sine scriptis fideiussione facta, secundum generalia edicta sublimissimae praetorianae sedis, an utpote scriptura interveniente teneatur: et divisio alia introducebatur, si id iuris esse debet tam in publicis causis quam in privatis. Sancimus itaque, nisi confessio litteris exposita fuerit a fideiussoribus ex repraesentatione personarum, licet attestatio super hoc praecesserit,
Abbreviated transcription (Latin):
enpalex: Etam sut᷑ diuisiori arbitr̃
cedit. cuiuus dandi ñ fu̾it. tñ si socii quon¬
damdiussioni consensum dełint: quod
quisq eoꝵ scłm placita possedit. ꝓ parte
socũ dñium nactus ẽ..

Expanded text:
ae. Etiamsi is divisioni arbitrum dedit, cui ius dandi non fuit, tamen si socii quondam divisioni consensum dederint, quod quisque eorum secundum placita possedit, pro parte socii dominium nactus est.
Abbreviated transcription (Latin):
foaa. E icum patruo nr̃o hac cõditic̃e ali¬
uisicẽm fecistis. ut senullam dolum adibu¬
isse sitraret. nec fiõ placitis exibuit: quo¬
tninus res itroinisas requiratis eore plaçi¬
tum q̃ idusione uenerant nichil uõb

Expanded text:
ae. Si cum patruo vestro hac condicione divisionem fecistis, ut se nullum dolum malum adhibuisse iuraret, nec fidem placitis exhibuit, quominus res indivisas requiratis, eorum placitum quae in divisionem venerunt nihil vob
Abbreviated transcription (Latin):
fram̃n tuum uineas cões pignor dedisse:
cum partemtuam qũamiumcis habeo
creditoꝵ obligare ñ põtuerit. p̃ses ꝑui¬
cie restitu tibitam iubebit: cum fructi¬
b: quos creditor teparte tua ꝑcepiti¶ Idẽ
p̃ses ꝓuintie decduisioẽ uinearum inter
te. ⁊ creditorẽ frĩs tui cognoscit. ⁊ iubeb̾
eum accepta pecunia. quanti statuerit
partẽ frĩs tui ualere eam partẽ quam de
fr̃ẽ tuo accepit. tibi restituere. auit extima¬
ta tua parte. ad crecitorẽ frĩs tua data
pecuna quatiextimauit. eani tnsferre.
frãn tuum diuidendis bonis datus fu̾it
ea sola ꝑtinent. quemanent coĩa tibi et
Silu. nam ea quors partẽ is u̾edidit cũ
emptorib tibicoia sunt. ⁊ aduͣsus sĩgłos

Expanded text:
edisse, cum partem tuam, quam in vineis habes, creditori obligare non potuerit, praeses provinciae restitui tibi eam iubebit cum fructibus, quos creditor de parte tua percepit. Idem praeses provinciae de divisione vinearum inter te et creditorem fratris tui cognoscet et iubebit eum accepta pecunia, quanti statuerit partem fratris tui valere, eam partem quam de fratre tuo accepit tibi restituere aut aestimata tua parte ad creditorem fratris tui data pecunia quanti aestimaverit eam transferre. fratrem tuum dividendis bonis datus fuerit, ea sola pertinent, quae manent communia tibi et illi. nam ea, quorum partem is vendidit, cum emptor
Abbreviated transcription (Latin):
dãa. Coheredib diuisioc̃m int̾ se faciẽ¬
tib. iuri ab sentis. ⁊ignorantis minime
derogari: ac ꝓ indiuiso porticem eam que
mitio ip̃ius fuit: inõib. cõib ieb retinere
certissimum ẽ. Uñ portic̃em tuam cutintcl¬
ditib arbitrio familie hertiscunde ꝑciꝑe po¬
tes exfacta int̾ coħrdes diuifione.: nulluio
p̃iuditium timens.
si ñ postea contrarium cuis uiditium ꝓbetũ
ꝑarbitrum diuidende herectitatis p̃cipuas
adindicari sepe rescriptamẽ ¶Hisitaq sipa¬
tri successisti. quẽ noĩc tuo qdam cõꝑafic
dicis: adnͣsus sororemtuam. apud p̃sidẽ
ꝓuintiesi res integra ẽ. uti potes. ¶In
cõiaũt fercditate: qn sumptus ab uno
facti bona fide: familie hertiscunde iuditi¬
o: ułnegotior gestor actione: seruari
possint. non ẽ ambiguum.

Expanded text:
ano. Coheredibus divisionem inter se facientibus iuri absentis et ignorantis minime derogari ac pro indiviso portionem eum, quae initio ipsius fuit, in omnibus communibus rebus retinere certissimum est. unde portionem tuam cum reditibus arbitrio familiae erciscundae percipere potes, ex facta inter coheredes divisione nullum praeiudicium timens. iudicium probetur, per arbitrium dividendae hereditatis praecipuas adiudicari saepe rescriptum est. his itaque, si patri successisti, quem nomine tuo quaedam comparasse dicis, adversus sororem tuam apud praesidem si res integra est, uti potes. In communi autem hereditate quin sumptus ab uno facti bona fide familiae erciscundae iudicio vel negotiorum gestorum actione servari possint, non est ambiguum.
Abbreviated transcription (Latin):
alt̾m frãmtuum coħrdem urm̃ ultia nõ
põt. quam ut depcculio suo recipiat tãtã
quanitatẽ: in quantam ꝯdẽpnãtus est
his cum quib ip̃e contraxit.
d.aã. Hifamilie hertiscunde inditio: qͦ
bona pat̾na int̃ te ac frãm tuum cquo iutre
piunsa sunt nichil suꝑ euicticẽ rerum sĩgłis
Adiudicatarum specialit int̃ uos cõuenit:
Idẽnt unus quisq er̃ntum rei suscipiat.
recte possessionis euicte detrim̃tum frem
tuum. ⁊ coħrdem ꝓparte agnoscere. p̃ses ꝓ
d.ãa: ¶idiuisionẽconuntiõe facta: ⁊
possessio conscnsum secuta dñium ꝓsoli¬
tes. si patrituo successisti ss iuõ placitum di¬
uisionis usq ad pactum stecit: arbit̃ familic
hertiscunde uditio uobis datus. cõioẽm int̃¬

Expanded text:
alterum fratrem tuum coheredem vestrum ultra non potest, quam ut de peculio suo recipiat tantam quantitatem, in quantam condemnatus est his, cum quibus ipse contraxit.io, quo bona paterna inter te ac fratrem tuum aequo iure divisa sunt, nihil super evictione rerum singulis adiudicatarum specialiter inter vos convenit, id est ut unusquisque eventum rei suscipiat, recte possessionis evictae detrimentum fratrem tuum et coheredem pro parte agnoscere praeses . Si divisionem conventione factam etiam possessio consensu secuta dominium pro solites, si patri tuo successisti. si vero placitum divisionis usque ad pactum stetit, arbiter familiae erciscundae iudicio vobis datus communionem int
Abbreviated transcription (Latin):
dicu suierantur rencte. iiditio famiue
eniscunte. licet ab intestato ad sucressiceo
arceilio. defuncti dispõitio costeliator
si souepnitate legumi huiusmõi dispoli¬
tio fuĩt destituta ¶S iuõ huiusmõiuo¬
luntate designatis ubis alia sit mixta ꝑ¬
Iona.ccrtum ẽ eam uoluntatẽ qũatum¬

Expanded text:
ndiciis inveniantur relictae, judicio familiae erciscundae licet ab intestato ad successionem auxilio, defuncti dispositio custodiatur, etiam si solemnitate legum hujusmodi dispositio fuerit destituta. Si vero in hujusmodi voluntate designatis liberis alia sit mixta persona, certum est eam voluntatem, quantum
Abbreviated transcription (Latin):
Quoticns int om̃s nͣrtes ttita¬
certis possessionib cm mancipiis que
inhistem sunt conscituta: iubet eos eẽ
contentos: noluntati eius salua legis
falcidie auctoritate optẽꝑandum ẽe
manfestum ẽ Necmutat quod inseq̃n¬
Ttacoꝵ discreticẽ comm̃dãda putanit
Trͣclib. cumutiq his ea uideatur: insi¬
nuasse: quib ⁊̃ testam̃to relinquenda

Expanded text:
Quotiens inter omnes heredes testacertis possessionibus cum mancipiis, quae in isdem sunt constituta, iubet esse contentos , voluntati eius salva legis falcidiae auctoritate obtemperandum esse manifestum est: nec mutat, quod in sequencta eorum discretione commendanda putavit heredibus, cum utique his ea videatur insinuasse, quibus etiam testamento relinquenda
Abbreviated transcription (Latin):
quam ⁊̃ cuta codicillos uiditium eiuus defici¬
at: uũm quib cumq uebis uoluntas ciuis
declarata sit. licet ab intẽstato ei fu̾it succc̾sũ.
exscnatus consulto retentionis mõ scruãto
familie herciscunde uiditio addictum iudi¬
tem. sequi uoluntatẽ oportere: uiris aucto

Expanded text:
odicillos iudicium eius deficiat, verum quibuscumque verbis voluntas eius declarata sit, licet intestato ei fuerit successum, ex senatus consulto retentionis modo servato familiae erciscundae iudicio aditum iudicem sequi voluntatem oportere iuris