comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quide. E lia nor ad sponsũ remissa unuerse gentis ꝑ hoc benefitiũ aninos c̃eiliant sid
mpacor cesar aug̃. germanicꝰ eobello qͦuictis hostib cognom̃ germanici meruit: cum
yrfinb cubioꝵ castella poneret. ꝓ frnctib locoꝵo quac uallo comphendebat
p̃tium solui iussit atq. ita usticiȩ fama om̃ium fidem astrinxit.
si satis Fioytię in lresenribys colus ñ t agraauo.
T.Quintius cons cũ uoser castra ciꝰ ad gressi forent cohortẽ. tantũ m instatione decinuit
reliquũ exercitũ ad quiescendũ dimisit. A eneatorib p̃cepit: ut uallũ insidentes
equis circumirent. concinerent q. Qua facie & simulatione. cũ & ꝓpub sasset et deti¬
puisset pcorã noctẽ hostes. ad lucis ex hortũ fessos uigilia repente facta eruptione
facile superauit. Quintus sertoriꝰ inhispania hostiũ eqtatui maxine imparqusq.
ad ipsas munitiones nimia fidutia succedebat. nocte scrobes aperuit: ⁊ ante eos

Expanded text:
 hoc beneficium animos conciliavit sibi. Imperator Caesar Augustus Germanicus eo bello, quo victis hostibus cognomen Germanici meruit, cum in finibus Cubiorum castella poneret, pro fructibus locorum, quae vallo comprehendebat, pretium solvi iussit; atque ita iustitiae fama omnium fidemsi Satis Fiduciae in Praesentibus Copiis non Habeamus T. Quintius consul, cum Volsci castra eius adgressuri forent, cohortem tantummodo in statione detinuit, reliquum exercitum ad quiescendum dimisit. Aeneatoribus praecepit, ut vallum insidentes equis circumirent concinerentque. Qua facie et simulatione cum et propulsasset et detinuisset per totam noctem hostes, ad lucis exortum fessos vigilia repente facta eruptione facile superavit. Q. Sertorius in Hispania hostium equitatui maxime impar, qui usque ad ipsas munitiones nimia fiducia succedebat, nocte scrobes aperuit et ante eos
Abbreviated transcription (Latin):
tomodũ. ꝓpt̃ qđ meritũ absens quinto c̃sul ÷ factꝰ. Int̾ea cĩbri ⁊ ceutones quors
copiae adhuc infinitȩ erant ad italiã transier̃. Iterũ aG mario ⁊ quintio catulo ẽcra
is belli finis fuit. Triũphus utriq decretꝰ ẽ. Sexto uilio cesare & Lmarcio philippo
bellũ picentes marsi peligniq mouer̃. Quicũ annis numerosis iã p̃r̃ obedirent tum
lib̃tatẽ sibi equã asserere coeper. ꝑ niciosũ admodũ hoc bellũ fuit. Prutiliꝰ cons in eo
occisus ẽ. Cȩpio nebił uiuenis. Portius cato aliꝰ cons. Duces h adũsus romanos picentib:
⁊ marsis fuer̃. Titus uetius hieriꝰ asiniꝰ titꝰ .I. herenniꝰ. Aulꝰ cluentius A romanis
bene c̃tra eos pugnatũ ẽ. ag̃. mario qͥ sexto cons fuerat ⁊ a gñ põpeio. Maxime tam̃
Icornelio silla qui int̾ alia aegrogia itacluentiũ ostiũ ducẽ cũ magnis copus fudit ut
ex suis unũ ad mitteret. Quadriennio cũ graui tam̃ calamitate ħ bellũ tractũ ẽ. qͥnto

Expanded text:
tobodum, propter quod meritum absens quinto consul est factus. Interea Cimbri et Teutones, quorum copia adhuc infinita erat, ad Italiam transierunt. Iterum a C. Mario et Q. Catulo contra Is belli finis fuit; triumphus utrique decretus est. Sex. Iulio Caesare et L. Marcio Philippbellum Picentes, Marsi Pelignique moverunt, qui, cum annis numerosis iam populo Romano obedirent, tum libertatem sibi aequam adserere coeperunt. Perniciosum admodum hoc bellum fuit. P. Rutilius consul in eo occisus est, Caepio, nobilis iuvenis, Porcius Cato, alius consul. Duces autem adversus Romanos Picentibus et Marsis fuerunt T. Vettius, Hierius Asinius, T. Herennius, A. Cluentius. A Romanis bene contra eos pugnatum est a C. Mario, qui sexies consul fuerat, et a Cn. Pompeio, maxime tamen a L. Cornelio Sulla, qui inter alia egregia ita Cluentium, hostium ducem, cum magnis copiis fudit, ut ex suis unum amitteret. Quadriennio cum gravi tamen calamitate hoc bellum tractum est. Quinto
Abbreviated transcription (Latin):
& relictus emilitibus quidã a terra uoce & gestu expostularet. iti colle¬
retur cirtũ acta ad litus uniuersa classe cõp̃ hensum supplicio ad fici uissit.
⁊ quẽ occisuri ꝑ ignominiã hostes fuerant. exemplo potius in pendit
Apuis clauduis exhis qͥ loco cesserant. decimũ quẽq. militẽ sorte puctũ
fusti ꝑcussit. Fabius rullus conis. ex duab lo
A quirius ternos excenturus quoꝵ statio ab hoste ꝑrupta erat. lecur ꝑeussũ
M untioniꝰ cũ agger abhiostib incensus eẽt. ex his qͥ in opere suerant ponasũ
cohortũ militem decimauit. ⁊ in singulos ex his centuriones anim aduertit .¬
eatũ cũ ignominia dimisit reliquis ex legione hordeũ dari ausssũ e. ga
Inlegione quno regiũ oppidũ iusse ducis diruerat animadues suceantua t
quatiuio milia tradita custodis neçarentur. ꝑterea .s. Ẽ. caucum ẽ.¬

Expanded text:
et relictus e militibus quidam a terra voce et gestu expostularet, uti tolleet relictus e militibus quidam a terra voce et gestu expostularet, uti tolleretur, circumacta ad litus universa classe, comprehensum supplicio affici iussit et, quem occisuri per ignominiam hostes fuerant, exemplo potius impendit. Appius Claudius ex his, qui loco cesserant, decimum quemque militem sorte ductum fusti percussit. Fabius Rullus consul ex duabus leAquilius ternos ex centuriis, quarum statio ab hoste perrupta erat, securi percussit. M. Antonius, cum agger ab hostibus incensus esset, ex his, qui in opere fuerant, duarum cohortium militem decimavit et in singulos ex his centuriones animadvertit, legatum cum ignominia dimisit, reliquis ex legione hordeum dari iussit. In legionem, quae Regium oppidum iniussu ducis diripuerat, animadversum est ita, ut quat
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑlictorẽ scidit. eidẽq ut erat foedato habitu ꝑstare in pͥncipus donec mitte¬
rentur imꝑauit.
Atilius regulus cũ ex samnio in luceriã transgrederetur. exercitꝰq eiꝰ obuus hostib:
ad ũ sus eẽt. opposita cohorte uissit fugientes. ꝓ defertorib cȩdi.
Cotta consul in sicilia in ualeriũ nobilẽ tribunũ militũ exgente ualerta
uirgis animad uertit. Idem P. aureliũ sanguine sibi iunctũ quẽ obsidioni
lppararũ ipse ad auspicia repecenda messanã transiturꝰ .p̃. fecerat. cũ agger
in consus ⁊ capta castra eeñt. uirgis caesũ innumerũ gregaliũ peditũ referri
& munerib fungi uissit.
uluuis flaccus cons. fuluũ frẽm suũ quia legionẽ in quã tribunus militũ
erat iniussu consulis dimiserat senatu mouit. M. cato ab hostili littore
in quo ꝑ aliqc̃ dies manserat. cũ tardato ꝓfectionis signo classẽ soluisset

Expanded text:
per lictorem scidit eidemque ut erat foedato habitu perstare in principiis, donec mitteper lictorem scidit eidemque ut erat foedato habitu perstare in principiis, donec mitterentur, imperavit. Atilius Regulus, cum ex Samnio in Luceriam transgrederetur exercitusque eius obviis hostibus aversus esset, opposita cohorte iussit fugientes pro desertoribus caedi. Cotta consul in Sicilia in Valerium, nobilem tribunum militum ex gente Valeria, virgis animadvertit. Idem P. Aurelium sanguine sibi iunctum, quem obsidioni Lipararum, ipse ad auspicia repetenda Messanam transiturus, praefecerat, cum agger incensus et capta castra essent, virgis caesum in numerum gregalium peditum referri et muneribus fungi iussit. Fulvius Flaccus censor Fulvium fratrem suum, quia legionem, in qua tribunus militum erat, iniussu consulis dimiserat, senatu movit. M. Cato ab hostili litore, in quo per aliquot dies manserat, cum ter dato profectionis signo classem solvisset
Abbreviated transcription (Latin):
receptum iri. ꝑ. ualerio consuli senatꝰ p̃cepit exercitũ adsirim uictum
ducere serinũ : ibiq. castra munire & hiemẽ sub tentorus exigere
Sinatus cũ curpit̃ fugati aꝰ milites eeñt. decreuit ne auxilia ei sũmitterent᷑ nisi captis
eiꝰ legionib quae punico bello militiã detractauerant insiciliã uelut religatis
ꝑseptẽ annos hordeũ ex senatꝰ c̃sulto datũ ẽ. . piso. c̃. ticiũ p̃fectũ cohortis.
qđ loco fugituus cesserat. cincto togę p̾sciso soluta tunica. nudis pedib in prin¬
pus cotidie stare dũ uigiles uenirent uissit. c̃uuis & balneo abs
Sulla cohortẽ ⁊ centuriones quor stationẽ hostis ꝑruperat. galeatos & discinctos
ꝑstare in pͥncipus uissit. Domitiꝰ corbulo in armoenia aemilio rufo p̃fecto
aeqͥtũ qͥ abhostib cesserat. & parũ instructã armis alã habebat uestimenta

Expanded text:
receptum iri. P. Valerio consuli senatus praecepit, exercitum ad Sirim victum receptum iri. P. Valerio consuli senatus praecepit, exercitum ad Sirim victum ducere Saepinum ibique castra munire et hiemem sub tentoriis exigere. 24aSenatus, cum turpiter fugati eius milites essent, decrevit, ne auxilia eis summitterentur, nisi captis eius . . . Legionibus, quae Punico bello militiam detractaverant, in Siciliam velut relegatis per septem annos hordeum ex senatus consulto datum est. L. Piso C. Titium praefectum cohortis, quod loco fugitivis cesserat, cinctu togae praeciso, soluta tunica, nudis pedibus in principiis cotidie stare, dum vigiles venirent, iussit, conviviis et balneo abstinere. Sulla cohortem et centuriones, quorum stationem hostis perruperat, galeatos et discinctos perstare in principiis iussit. Domitius Corbulo in Armenia Aemilio Rufo praefecto equitum, quia hostibus cesserat et parum instructam armis alam habebat, vestimenta
Abbreviated transcription (Latin):
tra uallũ iuussit. ut in muniti assuescerent periculis: & aduersus hostẽ
aud cntiores fierent. P. Cornelio uasica decimo iunio. cons. qͥ exercitũ
deseruerant dampnato uirgis cęsi: publicę uenierunt
Iomitiꝰ corbulo in armoenia duas alas & tres cohortes quȩ ad castellũ initio
hostib cesserant extra uallũ iussit tendere : donec assiduo labore & ꝓsperis
excursionibus redimerent ignominiã.
Aurelius cotta. cons. cũ ad opus equites necessitate cogente iussiss& accedere.
eorsq. pars detrectasset imperiũ: questꝰ a pd̾̃ censores effecit ut notarent᷑
a patribus. Deinde optinuit ne eis p̃terita aera procederent. Tribuni qͦq
plebis de eadẽ re ad populũ ꝑculer̃ : om̃iumq. consensus stabilita disciplino
Q. metellꝰ macedonicꝰ in hispania quinq. cohortes quȩ hostib cesserant
testam̃tũ facere iussas ad locũ recuꝑandũ remisit minatꝰ ñ nisi post uictoriã

Expanded text:
extra vallum iussit, ut immuniti assuescerent periculis et adversus hostem extra vallum iussit, ut immuniti assuescerent periculis et adversus hostem audentiores fierent. P. Cornelio Nasica Decimo Iunio consulibus, qui exercitum deseruerant, damnati virgis caesi publice venierunt. Domitius Corbulo in Armenia duas alas et tres cohortes, quae ad castellum Initia hostibus cesserant, extra vallum iussit tendere, donec adsiduo labore et prosperis excursionibus redimerent ignominiam. Aurelius Cotta consul, cum ad opus equites necessitate cogente iussisset accedere eorumque pars detractasset imperium, questus apud censores effecit, ut notarentur; a patribus deinde obtinuit, ne eis praeterita aera procederent; tribuni quoque plebis de eadem re ad populum pertulerunt omniumque consensu stabilita disciplina est. Q. Metellus Macedonicus in Hispania quinque cohortes, quae hostibus cesserant, testamentum facere iussas ad locum reciperandum remisit, minatus non nisi post victoriam
Abbreviated transcription (Latin):
P. Uasica in hib̵nis quã iuis dassis usus ñ ee. necessariꝰ netam̃ desidia miles corrũetur
aut ꝑocu licentiã socus iniuriã inferrent : nauis aedificare instituit.
M cato memoriae tradidet infurto cõprehensis int̃ cõmilitones dextras ẽẽ. prȩeisas:
aut ut silentiꝰ animaduertere uoluissent. in pͥncipis sanguinẽ missũe
learcus pux lacedemonioꝵs exeroitui dicebat imperatorẽ potiꝰquã hostem
metu debere: significans eos qui inp̃lio dubiã mortẽ timuissent : certũ
si deseruissent manere supplitiũ.
Nrpii claudu sententia senatꝰ eos quia prrro rege epirotarũ capti & poste¬
missi erant eqͥtes ad peditẽ redegit : ad leuẽ armaturã. om̃ib: extra
uallũ iussis adere donec bina hostiũ spolia singuli referrent.
Otalicius crassus coris. eos qͥ ab hannibale subiugũ missi redierant cendere

Expanded text:
P. Nasica in hibernis, quamvis classis usus non esset necessarius, ne tamen desidia miles corrumperetur P. Nasica in hibernis, quamvis classis usus non esset necessarius, ne tamen desidia miles corrumperetur aut per otii licentiam sociis iniuriam inferret, navis aedificare instituit. M. Cato memoriae tradidit in furto comprehensis inter commilitones dextras esse praecisas aut, si lenius animadvertere voluissent, in principiis sanguinem missum. Clearchus, dux Lacedaemoniorum, exercitui dicebat imperatorem potius quam hostem metui debere, significans eos, qui in proelio dubiam mortem timuissent, certum, si deseruissent, manere supplicium. Appii Claudii sententia senatus eos, qui a Pyrrho, rege Epirotarum, capti et postea remissi erant, equites ad pedites redegit, pedites ad levem armaturam, omnibus extra vallum iussis tendere, donec bina hostium spolia singuli referrent. Otacilius Crassus consul eos, qui ab Hannibale sub iugum missi redierant, tendere
Abbreviated transcription (Latin):
nulla lege impediretur qͥ in filiũ. c̃ tub̾nalẽ ꝑ p&uũ haberet. maluit tam̃ cũ in
odinẽ Acrere. P. rutilius cons. cũ secundũ leges in c̃cubnio suo habere posset filiũ :
in legionẽ militẽ fecit. M. scaurus filiũ qđ in saltu trident in hoc loco hoftib:
cesserat : in c̃spectũ suũ uenire uetuit. adulescens uerecundia : ignominiȩ p̃ssus :¬
mortẽ sibi conscuit. Gastra antiqͥtus romani cecereq gentes passim ꝑ corpora.
Pcohortiũ uelut mappalia c̃sticuere soliti erant : cũ solos urbiũ muros nosset antigͥtas
rrrꝰ epirotarũ rex pͥmꝰ cotũ exercitũ sub eodẽ uallo c̃tinere. instituit
Romani deinde uicto eo in cãpis arusinis circa urbẽ statuentũ castris ei
& ordinatione uotata : paulatim ad hanc usq. metationẽ quȩ nunc effecta ÷ ꝑuener̃.

Expanded text:
nulla lege impediretur, quin filium contubernalem perpetuum haberet, maluit tamen eum in nulla lege impediretur, quin filium contubernalem perpetuum haberet, maluit tamen eum in ordine merere. P. Rutilius consul, cum secundum leges in contubernio suo habere posset filium, in legione militem fecit. M. Scaurus filium, quod in saltu Tridentino loco hostibus cesserat, in conspectum suum venire vetuit. Adulescens verecundia ignominiae pressus mortem sibi conscivit. Castra antiquitus Romani ceteraeque gentes passim per corpora cohortium velut mapalia constituere soliti erant, cum solos urbium muros nosset antiquitas. Pyrrhus Epirotarum rex primus totum exercitum sub eodem vallo continere instituit. Romani deinde, victo eo in campis Arusinis circa urbem Malventum, castris eius potiti et ordinatione notata paulatim ad hanc usque metationem, quae nunc effecta est, pervenerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
uissit. Quo facto cũ habebat tamquã ad hostiũ occursũ p̃parararentur : ꝑ misit
ita ordinari aciem ut quo quis uoluisset loco consisteret. Cũ mnertissimꝰ qͥsq̃. rego
se dedisset: strenui aut̃ infronte ꝓsiluissent: ut quẽq inuenerat stantẽ: iti ador lines
militie prouexitQysander laçȩdemoniꝰ gressum uia quõdã castigabat.
Cui dicenti: ad nulliꝰ rei rapiuã se ab agmine recessisse: respondit nespeciẽ quidem
rapturi: prebeas uolo Antigonꝰ cũ filiũ suũ audisset deuertisse in ciꝰ domũ eui tres
filie insignes specie eent̾. audio inqͥt fili anguste habitare ce plurib dominis domũ
possidemtibus: hospitiũ laxius accipe. Iussoq cõmigrare: edixit nequis minor quin¬
quaginca. annos natꝰ hospitio matris familias uteretur. E. Metellꝰ coris. quã uis

Expanded text:
iussit. Quo facto cum quos secum habebat tamquam ad hostium occursum praepararentur, permisit iussit. Quo facto cum quos secum habebat tamquam ad hostium occursum praepararentur, permisit ita ordinari aciem, ut quo quis voluisset loco consisteret; cum inertissimus quisque retro se dedisset, strenui autem in frontem prosiluissent, ut quemque invenerat stantem, ita ad ordines militiae provexit. Lysander Lacedaemonius egressum via quendam castigabat. Cui dicenti ad nullius rei rapinam se ab agmine recessisse respondit: "ne speciem quidem rapturi praebeas volo." Antigonus, cum filium suum audisset devertisse in eius domum, cui tres filiae insignes specie essent, "audio", inquit, "fili, anguste habitare te pluribus dominis domum possidentibus: hospitium laxius accipe"; iussoque commigrare edixit, ne quis minor quinquaginta annos natus hospitio matris familias uteretur. Q. Metellus consul, quamvis
Abbreviated transcription (Latin):
modo a tribunis rogabantur. Ceterũ ipsi int̃se coniurabant. sefugȩ atq. formide¬
nis causa non abituros. neq ex ordine recessuros : nisi celi petendi feriendi ue hostis
aut ciuis seruandi causa.
cipio africanꝰ cũ ornatũ scutũ elegantius cuiꝰdã uidiss& dix̃ ñ mirari se qđ canta
a ornass&. in quo plus p̃sidu quã ingladio haber&
hilippꝰ cũ pͥmũ exercitũ constiuer& uehicaloꝵ usũ omib int̾ dix: aequctibus
ñ ãpliꝰ quã singulos lacones habere ꝑmisit: pedicib aut̃ denis singulos qͥ molas¬
C. mariꝰ recidendoꝵ impedim̃toꝵ grã qͥbus maxime exercitꝰ agm̃ honeratur:
uasa & cibaria militis in fasciculos aptata furcis imposiut : sub quib & habileonus
facilis requies eet̾. Unde & ꝓuerbiũ tractũ est multi marian
heagenes ahoniensis cũ exercitũ megaram duceret: petentib ordines respondit ibi

Expanded text:
modo a tribunis rogabantur, ceterum ipsi inter se coniurabant se fugae atque formidimodo a tribunis rogabantur, ceterum ipsi inter se coniurabant se fugae atque formidinis causa non abituros neque ex ordine recessuros nisi teli petendi feriendive hostis aut civis servandi causa. Scipio Africanus, cum ornatum scutum elegantius cuiusdam vidisset, dixit non mirari se, quod tanta cura ornasset, in quo plus praesidii quam in gladio haberet. hilippus, cum primum exercitum constitueret, vehiculorum usum omnibus interdixit, equitibus non amplius quam singulos lacones habere permisit, peditibus autem denis, singulos qui molasC. Marius recidendorum impedimentorum gratia, quibus maxime exercitus agmen oneratur, vasa et cibaria militis in fasciculos aptata furcis imposuit, sub quibus et habile onus et facilis requies esset; unde et proverbium tractum est "muli Mariani". Theagenes Atheniensis, cum exercitum Megaram duceret, petentibus ordines respondit ibi
Abbreviated transcription (Latin):
P. scipio ad numantiã corruptũ suꝑior ducũ socordia exercitũ correx̃ dimisso ingena
lixarũ numero : redactis ad munꝰ cotidiana exercitatione militib qͥb cũ frequens
in uingeret iter. portare cõpluriũ dierũ cibaria imperabat: ita ut frigora & imbres
paci: uada fluminũ pedib trahicere ad suesceret miles: ex probrante subinde im¬
peratore timiditatẽ & ignauiã frangente delicatioris usus ac parũ necessaria ex¬
pedicioni uasa qđ maxime nobilit̃ accidit gaionẽ mio tribuno: cui dixisse tradit᷑
scipio. michi paulisꝑ: tibi & rei . P. semꝑ nequam eris. E. metellꝰ bello uigur¬
tino similit̃ lapsam militũ disciplinã pari seueritate restituit: cũ insuꝑ ꝓhibiuis set
alia carne quã assa elixaue milites uti.
Pt rrꝰ delectoa suo fertur dixisse: tu grandes elige. ego cos fertes reddã. E. flaco
et .C. uarrone cons milites pͥmo uire iurando factist̃. ante ea enĩ sacram̃to cantũ¬

Expanded text:
P. Scipio ad Numantiam corruptum superiorum ducum socordia exercitum correxit dimisso ingenti lixarum numero, redactis ad munus cotidiana exercitatione militibus. Quibus cum frequens iniungeret iter, portare complurium dierum cibaria imperabat, ita ut frigora et imbres pati, vada fluminum pedibus traicere assuesceret miles, exprobrante subinde imperatore timiditatem et ignaviam, frangente delicatioris usus ac parum necessaria expeditioni vasa. Quod maxime notabiliter accidit C. Memmio tribuno, cui dixisse traditur Scipio: "mihi paulisper, tibi et rei publicae semper nequam eris." Q. Metellus bello Iugurthino similiter lapsam militum disciplinam pari severitate restituit, cum insuper prohibuisset alia carne quam assa elixave milites uti. Pyrrhus dilectatori suo fertur dixisse: "tu grandes elige, ego, eos fortes reddam." L. Paulo et C. Varrone consulibus milites primo iure iurando adacti sunt; antea enim sacramento tantum
Abbreviated transcription (Latin):
frederis ndicarent. Post tantã igit᷑ ignom iniã quã anumantinis brs nenan
exescitus fuerint subiugaci. Escipio africonꝰ secundo cons factꝰ. & ad nun intiũ
missusẽ. Is pͥũ milrẽ uiisũ et ignauũ ȩcercendo magisquã puruendo sine¬

Expanded text:
foederis vindicarent. Post tantam igitur ignominiam, qua a Numantinis bis Romani foederis vindicarent. Post tantam igitur ignominiam, qua a Numantinis bis Romani exercitus fuerant subiugati, P. Scipio Africanus secundo consul factus et ad Numantiam missus
Abbreviated transcription (Latin):
terũ in macedonia pseudo ꝑses qui ꝑsei se filiũ eẽ. dicebas. collectis seruicus
tempre mecellꝰ incdaiberia a pđ hispanos res aggregias gessit. ⁊ qͥncus põpeus
N ec muleo post quinq cepio ad XU. i.ĩ bellũ missusẽ. qđ quidã iuriatꝰ c̃tra remanos
adusus poranes monuisset. Pastor pͥmo fuit. mox latronũ dux postremo tangos
ad bellũ populos concirauit ut asertor c̃tra romanos hispaniaȩ putaret᷑. ⁊ cũ int̃¬
festorestuis p̃miũ accepione cons peterent. responsũ est nũquã remanis plaecuis se
imperatoẽ a suis malitib int̾fici q̃ popeiꝰ inde c̃sul a numantinis q̃ hilpan eeꝗ iurras
iterũ cũ numananus pacẽ fecit infim̃. quã pepłs et senat iussie infrrne Et
ip sũ manc inũ ħ ostib ss di. ut in illo quẽ actorẽ foederis habebant in iugͥã salut

Expanded text:
Iterum in Macedonia Pseudoperses, qui se Persei filium esse dicebat, collectis servitiisIterum in Macedonia Pseudoperses, qui se Persei filium esse dicebat, collectis servitiistempore Metellus in Celtiberia apud Hispanos res egregias gessit. Successit ei Q. Nec multo post Q. quoque Caepio ad idem bellum missus est, quod quidam Viriathus contra Romanos adversus Romanos movisset. Pastor primo fuit, mox latronum dux, postremo tantos ad bellum populos concitavit, ut adsertor contra Romanos Hispaniae putaretur. Et cum interfectores eius praemium a Caepione consule peterent, responsum est numquam Romanis placuisse imperatores a suis militibus interfici. Q. Pompeius deinde consul, a Numantinis, quae Hispaniae civititerum cum Numantinis pacem fecit infamem, quam populus et senatus iussit infringi atque ipsum Mancinum hostibus tradi, ut in illo, quem auctorem foederis habebant, iniuriam soluti
Abbreviated transcription (Latin):
nom̃ quod auus eiꝰ acceperat meruit. si licet ut propt̾ uirtutẽ etiã ipse africanꝰ
iunior uocaretur. Interim inmacedoniã quidã pseudo philippus arma iouit.
⁊ romanũ p̃torẽ preuiuentiũ contrase missũ ad int̾niceonẽ uicit. Post eum
quintꝰ caeliꝰ metellꝰ dux a romanis c̃tra pseudo philippũ missus ẽ. et .xx̃y. eius
occisis macedoniã recepit. Ipsũ etiam pseudo philippũ in potestatẽ suã redegt
Chorintihus quoq. bellũ indictũ ẽ. Nobilissine grecue ciuitati. ꝓpt̃ inuiria logatoꝵs
romanors. hanc mũmius cons cepit ⁊ diruit. Tres igitur rome simulcel ebrini
triũphi fuer̃. A fricani ex africa ante cui currũ ductꝰẽ. hasdrubal. Metelli
ex macedonia cui currũ p̃cessit andriscus idẽ qui ⁊ pseudo philippꝰ. mũmi ex charu
ante quẽ signa aenea ⁊ pictae tabulȩ ⁊ alia urbis darissime ornam̃ta p̃latast̃.

Expanded text:
nomen, quod avus eius acceperat, meruit, scilicet ut propter virtutem etiam ipse Africanus nomen, quod avus eius acceperat, meruit, scilicet ut propter virtutem etiam ipse Africanus iunior vocaretur. Interim in Macedonia quidam Pseudophilippus arma movit et Romanum praetorem P. Iuventium, contra se missum, ad internicionem vicit. Post eum Q. Caecilius Metellus dux a Romanis contra Pseudophilippum missus est et XXV milibus eius occisis Macedoniam recepit, ipsum etiam Pseudophilippum in potestatem suam redegit. Corinthiis quoque bellum indictum est, nobilissimae Graeciae civitati, propter iniuriam legatorum Romanorum. Hanc Mummius consul cepit et diruit. Tres igitur Romae simul celeberrimi triumphi fuerunt: Africani ex Africa, ante cuius currum ductus est Hasdrubal, Metelli ex Macedonia, cuius currum praecessit Andriscus, idem qui et Pseudophilippus, Mummii ex Corintho, ante quem signa aenea et pictae tabulae et alia urbis clarissimae ornamenta praelata sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
carcaguuensium p̃erat. Scipio cũ scipionis a fricam nepos tribunꝰ ibi militabat:
Huiꝰ apd om̃s ingens metus ⁊ reuerentia erat. Nã ⁊ paratissimꝰ addimicandũt.¬
⁊ consultissimꝰ habebatur. Itaq ꝑeũ multa consulib ꝓspere gesta sõ. : Neq.
qͥcquã magis uł hasdrubal ł semea uitabant. Quã contra etĩ romanoꝵ partẽ
cõmuttere ubi scipio dimicasset. ꝑidẽ tempꝰ masinissa amicꝰ p̃r̃. anno ute x c.¬
uii. mortus .xi. ⁊ iii. filiis relictis scipionẽ diuisorẽ regni int̾filios suos ee. iussit
Cũ igitus clarũ scipionis nom̃ eet̾ uiuenis adhuc consul: efactꝰ ⁊ c̃era cartaginẽ
ẽ.emissus. Is eã cȩpit acdiruit spolia ibi inuenta. q̃ uariarũ ciunatũ ex idus
cartago collegerat. ad ornam̃ta urbiũ ciuitatib siciliae italiae a fricȩ reddidit
q̃ sua recognoscebant. Ita cartago dc̃cͦ. anno quã condita erat deleta ẽ. scipio

Expanded text:
Carthaginiensium praeerat. Scipio tum, Scipionis Africani nepos, tribunus ibi militabat. Carthaginiensium praeerat. Scipio tum, Scipionis Africani nepos, tribunus ibi militabat. Huius apud omnes ingens metus et reverentia erat. Nam et paratissimus ad dimicandum et consultissimus habebatur. Itaque per eum multa a consulibus prospere gesta sunt, neque quicquam magis vel Hasdrubal vel Famea vitabant, quam contra eam Romanorum partem committere, ubi Scipio dimicaret. Per idem tempus Masinissa, rex uor filiis relictis, Scipionem divisorem regni inter filios suos esse iussit. Cum igitur clarum Scipionis nomen esset, iuvenis adhuc consul est factus et contra Carthaginem missus. Is eam cepit ac diruit. Spolia ibi inventa, quae variarum civitatum excidiis Carthago collegerat, et ornamenta urbium civitatibus Siciliae, Italiae, Africae reddidit, quae sua recognoscebant. Ita Carthago septingentesimo anno, quam condita erat deleta est. Scipio
Abbreviated transcription (Latin):
p̃dã militib distribuit. romã ingenti põpt redut. innaui ꝑser. Qui inusitate
magnitudinis fuisse tridit᷑. adeo ut xui. ordines dicat᷑ habuisse remorũ:
Trũphauit h magnificentissime incurru aureo cũ duob filius utroq latere.
astantib ductis ante currũ duo regis fili & ipse ꝑseus .xiu. annos natus. Posteũ
aetiã manitius de illirus triũ phauit. gentius cũ fratre ⁊ filiis ante currũ ductẽ.
Ad hoc specta culũ reges multarũ gentiũ romã uener̃. Int̾ alios uenit etiã attalꝰ
atq eum menȩsosiae reges ⁊ prusias bichiniae. magno ore exceptis ⁊ ꝑmuttentes
senatu quȩ attuler̃ in capitolio posuer̃. Prusias etiã nicomedẽ filiũ suũ senacui
cõmendauit. Insequente anno L. mẽmuis in lisi tania bene pugnauit. M arcell
postea consul res ibidẽ prosperas gessit. Terciũ deinde bellũ contra cartaginõ
nauer̃. c̃traeos hasdrubal dux carhaginiensiũ dimnicabat. semea dux alius qqͥtata

Expanded text:
t. Romam ingenti pompa rediit in navi Persei, quae inusitatae magnitudinis fuisse traditur, adeo ut sedecim ordines dicatur habuisse remorum. Triumphavit autem magnificentissime in curru aureo cum duobus filiis utroque latere adstantibus. Ducti sunt ante currum duo regis filii et ipse Perseus, XLV annos natus. Post eum etiam Anicius de Illyriis triumphavit. Gentius cum fratre et filiis ante currum ductus est. Ad hoc spectaculum reges multarum gentium Romam venerunt, inter alios venit etiam Attalus atque Eumenes, Asiae reges, et Prusias Bithyniana, quae attulerant, in Capitolio posuerunt. Prusias etiam filium suum Nicomeden senatui commendavit. Insequenti anno L. Memmius in Lusitania bene pugnavit. Marcellus postea consul res ibidem prosperas gessit. Tertium deinde bellum contra Carthaginemnaverunt. Contra eos Hasdrubal, dux Carthaginiensium, dimicabat. Famea, dux alius, equitatui
Abbreviated transcription (Latin):
romanoꝵs uener̃. Ita bello intra triginta dies ꝑfecto. Ante cognitũ ẽ. eẽ. gentũ
uictũ. quã coeptũ bellũ nunciaretur. Cũ ꝑseo h. emiliꝰ paulꝰ cons. t̃cionoñs

Expanded text:
Romanorum venerunt. Bello intra triginta dies peracto, ante cognitum est Gentium Romanorum venerunt. Bello intra triginta dies peracto, ante cognitum est Gentium victum, quam bellum coeptum nuntiaretur. Cum Perseo autem Aemilius Paulus cos. tertio
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtitũ quintiũ flãmininũ. ⁊ cũ tradendus romanis eẽt. uenenũ bibit. et apud
libyssã in finib nicomediensiũ sepultus ẽ. Philippo rege macedpniae mortuo
tulerat. filiꝰ eiꝰ ꝑseus in macedonit rebellauit. Ingentib copus ad bellũ paratis.
Nã ad utores habebat cothũ traciae regẽ illiricigentiũ nomine. Romanis ħ in
auxilio erant eumenes asiae rex. Ariaratus capadotiae. Antiochus syriȩ: ptolomeus
masinissa numidiae. Prusias h. bituuȩ quãquã sororẽ uxorẽ haberet.
trisq se aequũ p̃buit Dux rom anoꝵs p̃ licinꝰ cons conga eũ missusẽ ⁊ ar
graui pͣlio uictꝰ. Neq tam̃ romani quãquã suꝑati rei petenti pacẽ p̃stare uoluer̃.
nisi is c̃ditionib ut se & suos senatui ⁊ tẽpr̾ dederet. Mox missus c̃tra eũL.
emidius paulꝰ cons. & in illiricũ gaiꝰ anitius p̃cor c̃tragentiũ. sed gentiꝰ facile

Expanded text:
per T. Quintium Flamininum et, cum tradendus Romanis esset, venenum bibit et apud per T. Quintium Flamininum et, cum tradendus Romanis esset, venenum bibit et apud Libyssam in finibus Nicomedensium sepultus est. Philippo, rege Macedoniae, mortuotulerat, filius eius Perseus in Macedonia rebellavit, ingentibus copiis ad bellum paratis. Nam adiutores habebat Cotyn, Thraciae regem, et regem Illyrici Gentium nomine. Romanis autem in auxilio erant Eumenes, Asiae rex, Ariaratus Cappadociae, Antiochus Syriae, Ptolomaeus Aegypti, Masinissa Numidiae. Prusias autem Bithyniae, quamquam sororem Persei uxorem haberet, utrisque se aequum praebuit. dux Romanorum P. Licinius consul contra eum missus est et a rege gravi proelio victus. neque tamen Romani quamquam superati regi petenti pacem praestare voluerunt nisi his conditionibus: ut se et suos senatui et populo Romano dederet. mox missus contra eum L. Aemilius Paulus cos., et in Illyricum C. Anicius praetor contra Gentium. Sed Gentius facile
Abbreviated transcription (Latin):
iam asię ciuitatẽ a c̃sule cornelio scipione ingenti p̃lio fusus ẽ. Auxilio fuit
romanis in ea pugna eumenes attalĩ fr̃regis qͥ eumeniã infrigia condidit.
q̃ isdẽ conditionib datur. aseratu quãquã uicto quib antea ferebat᷑ ue ex curopa¬
& asia retederet. Atq intra taurũ se c̃tineret. x. talentoꝵs ⁊ xx obsides p̃ber&.
hannibalẽ c̃oitatorẽ belli dederet. Eumeni regi donatȩ sẽ a senatu om̃s asiae
ciuitates quas antiochus bello ꝑdiderat. et rhodus qͥ auxiliũ romanis c̃tra regem¬
antiochũ tulerant. multȩ urbes concessȩ st̃. Scipio romã redut. in genti gloria
triumphauit. Nom̃ ⁊ ipse adimitationẽ frĩs asia genis accepit. quia asiã uicerat.
m. filippo consul. m. fluuiꝰ de etolis triũphauit. Hannibal qͥ uicto antiocho
ne romanis traderetur ad prusiã regẽ bithiniȩ fugerat. repetitꝰ etiã ab eo ẽ.

Expanded text:
iam, Asiae civitatem, a consule Cornelio Scipione ingenti proelio fusus est. Auxilio fuit iam, Asiae civitatem, a consule Cornelio Scipione ingenti proelio fusus est. Auxilio fuit Romanis in ea pugna Eumenes, Attali regis frater, qui Eumeniam in Phrygia condidit.  Isdem condicionibus data est a senatu, quamquam victo, quibus ante offerebatet Asia recederet, atque intra Taurum se contineret: XM talentorum, et XX obsides praeberet: Annibalem concionatorem belli traderet. Eumeni regi donatae sunt a senatu omnes Asiae civitates, quas Antiochus bello perdiderat, et Rhodiis, qui auxilium Romanis contra Antiochum regem tulerant, multas concesserunt. Scipio Romam rediit, et ingenti gloria triumphavit. Nomen et ipse, ad imitationem fratris, Asiatici accepit, quia Asiam vicerat, ilippo consulibus M. Fulvius de Aetolis triumphavit. Hannibal, qui victo Antiocho, ne Romanis traderetur ad Prusiam, Bithyniae regem, fugerat, repetitus etiam ab eo est
Abbreviated transcription (Latin):
ni eegib noenos ciurtutib quas romani contra eum defenderant. bellum
intulit bellũ. ducẽ eors nabidẽ uicit. et qͥb uoluit c̃ditionib infidẽ accepit.
Ingenti gloria dux̃ ante currũ nobilissimos obsides demetriũ philippi filiũ
armenẽ nabidis. Transacto bello macedonico secutũ ẽ. syriacũ contra antiochũ
regẽ p̃ cornelio scipione. M. acilio glabrione cons. Hiuc antiocho annibal se
uinxerat. cartaginẽ patriã suã metu ne romanis traderet᷑ relinquens. M. ac ilius
glabrio in achaia bene pugnauit. Castra regis antiochi nocturna pugna
capta st̃. Ipse fugatꝰ. filippo ꝙ contra antiochũ romanis fuisset auxilio. filius
demetriꝰ redditꝰ ẽ. L. cornelio scipione ⁊ gaio lelio cons. scipio africanus fr̃ĩ suo
uel cornelio scipioni consuli. legatꝰ contra antiochũ ꝓfectꝰ ẽ. H annibal quicũ
antiocho erat Nauali p̃lio uictus ẽ. Ipse postea antiochus circa sẏpilũ magnes¬

Expanded text:
ne Graeciae civitatibus, quas Romani contra eum defenderant, bellum intulit bellum. Ducem eorum Nabidem vicit et quibus voluit condicionibus in fidem accepit. Ingenti gloria duxit ante currum nobilissimos obsides, Demetrium, Philippi filium, et Armenen Nabidis. Transacto bello Macedonico secutum est Syriacum contra Antiochum regem P. Cornelio Scipione M'. Acilio Glabrione consulibus. Huic Antiocho Hannibal se iunxerat, Carthaginem, patriam suam, metu, ne Romanis traderetur, relinquens. M'. Acilius Glabrio in Achaia bene pugnavit. Castra regis Antiochi nocturna pugna capta sunt, ipse fugatus. Philippo, quia contra Antiochum Romanis fuisset auxilio, filius Demetrius redditus est. L. Cornelio Scipione et C. Laelio consulibus Scipio Africanus fratri suo L. Cornelio Scipioni consuli legatus contra Antiochum profectus est. Hannibal, qui cum Antiocho erat, navali proelio victus est. Ipse postea Antiochus circa Sipylum ad Magnes
Abbreviated transcription (Latin):
omanoꝵ c̃milites amissist̃. Urbes macedoniae om̃s quas rex tenuerat. romanis se
dedider̃. Ipse rex cũ desereret᷑ ab anicis. uenit in pauli potestatẽ. sed honorẽ ei
emiliꝰ paulus cons. ñ quas uicto habuit. Nã & uolentẽ ad pedes sibi caderee non
ꝑmisit. & uixta se in sella collocauit. macedonib ⁊ illirus he leges a romanis datȩ st̃.¬
popłoꝵ paulus ħ. ꝓnunciauit. & legationes multarũ gentiũ quȩ ad eũ uenerus
magnificentissime cuiuo pauit. dicens eiꝰdẽ hominis eẽ. debere ⁊ bello uinoere

Expanded text:
m milites amissi sunt. Vrbes Macedoniae omnes, quas rex tenuerat, Romanis se dediderunt; ipse rex, cum desereretur ab amicis, venit in Pauli potestatem. Sed honorem ei Aemilius Paulus consul non quasi victo habuit. Nam et volentem ad pedes sibi cadere non permisit et iuxta se in sella conlocavit. Macedonibus et Illyriis hae leges a Romanis datpopulorum Paulus hoc pronuntiavit et legationes multarum gentium, quae ad eum venerant, magnificentissime convivio pavit, dicens eiusdem hominis esse debere et be
Abbreviated transcription (Latin):
dtice nstructũ ẽ. quale uix ullat memarit fuit. Cũ pericaissimi iuiri copias
estios ad bellũ & lucerent scipio uictor recedit pene ipso hannibale capto
ranũ uĩ moltis eqͥtib deinde cũ .xxx. Postremo cũ .iiii. euasit. Inuenta in
Post uel cercam̃ pax cũ cartiginiensib factit ẽ. Scipio romã redut & ingenti
loru uniũpouut: atu africanus exeo appellari coeptus ẽ. ł inẽ accepit
securdum punicũ bellum post annũ xuiiii. quã cceperat. breuiaru ab¬

Expanded text:
duce instructum est, quale vix ulla memoria fuit, cum peritissimi viri copias suas ad bellum educerent. Scipio victor recedit paene ipso Hannibale capto, qui primum cum multis equitibus, deinde cum viginti, postremo cum quattuor evasit. inventa in t id certamen pax cum Carthaginiensibus facta est. Scipio Romam rediit, ingenti gloria triumphavit atque Africanus ex eo appellari coeptus est. finem accepit secundum Punicum bellum post annum nonum decimum quam coeperat. LIBER
Abbreviated transcription (Latin):
opulentt quondã fuit. quod ambo consul intra ui. dies quã uenerant trans egeruss
xy. hostium caesis caeteris pace concessa. agro tam̃ ex meditate sublato.

Expanded text:
opulenta quondam fuit. Quod ambo consules intra sex dies, quam venerant, transegerunt,opulenta quondam fuit. Quod ambo consules intra sex dies, quam venerant, transegerunt, XV milibus hostium caesis, ceteris pace concessa, agro tamen ex medietate sublato.
Abbreviated transcription (Latin):
Lutatius catulus nauem ȩger ascendit. uulneratꝰẽ. enim in pugna suꝑiore fuerat
contra lilibeum cuntatẽ sicilae. pugnatũ ẽ. ingenti uircute romanor s.
Uã LXXIII. carthiginiensiũ naues captȩ st̃ XXU. demerse x&X Ii hostiũ captti.
xii. occisa infinitũ auri argenti prede in potestatẽ romanã redactũ. ex classe romana
.xiI. naues demersę pugnatũ ẽ. ui iđ mr̃. Statĩ pacẽ cartaginienses petiuer̃ tributaq ÷
his pax. Captiui romanoꝵ qͥ teneluntur a cartaginiensib redditist̃ etiã cartaginienses
iuer̃ ut redimi eos captiuos licer& quos ex afris romani tenebant. s.
sine p̃cio eos dari qͥ in publica custodia eẽt. quiaut̃ a pͥuatis tenerentur ut p̾cio dominis
reddito carthaginẽ redirent. atq. p̃cium ex fisco magis quã a carthaginiensib solueret᷑.
Quintus lutacius mallo cons. creati st̃ bellũ faliscis intuler̃. Quȩ cuutas italiȩ

Expanded text:
Lutatius Catulus navem aeger ascendit; vulneratus enim in pugna superiore fuerat. contra Lilybaeum civitatem Siciliae pugnatum est ingenti virtute Romanorum. nam lxxiii Carthaginiensium naves captae sunt, xxv demersae, xxxii hostium captae, xiii occisa, infinitum auri argenti praedae in potestatem Romanorum redactum. ex classe Romana xii naves demersae. pugnatum est vi Idus Martias. statim pacem Carthaginienses petiverunt, tributaque his pax. Captivi Romanorum, qui tenebantur a Carthaginiensibus, redditi sunt. Etiam Carthaginienses petiverunt ut redimi eos captivos liceret, quos ex Afris Romani tenebant. Senatus iussit sine pretio eos dari, qui in publica custodia essent; qui autem a privatis tenerentur, ut, pretio dominis reddito, Carthaginem redirent atque id pretium ex fisco magis quam a Carthaginiensibus solveretur. Q. Lutatius A. Manlius consules creati sunt; bellum Faliscis intulerunt, quae civitas Italiae
Abbreviated transcription (Latin):
dentatus & corndiꝰ lentulus aduersũ pyrrũ missi st̃. Curius contra eũ pugnauit
exercitũ ei Cetidit. ipsũ carentũ fugauit. castra coepit. Ea die cȩsa ostium
yrrꝰ etiam a tarento mox recessit. ⁊ apud argos grecię ciuitatẽ occisus ẽ.¬
legati alexundrini aptolomeũ missi romã uenere ⁊ a romanis amicitã quam
pecierant obtinuer. Quinto gallino gaio fabio pictore cons. prcentes bellum
commouere. ⁊ ab insequentib cons. publio sempronio a pio claudio uictisunt.
i de his triumphacum ẽ. Conditae aromanis ciuitates ariminus in gallia et
beneuentũ in samnio. Matilo regulo. I. lanio libone cons. sallentinis in
apullia bellũ indictum est. captiq st̃ cuntate simul brundisini. ⁊ dehis trũ¬

Expanded text:
Dentatus et Cornelius Lentulus adversum Pyrrum missi sunt. Curius contra eum pugnavit, Dentatus et Cornelius Lentulus adversum Pyrrum missi sunt. Curius contra eum pugnavit, exercitum eius cecidit, ipsum Tarentum fugavit, castra cepit. ea die caesa hostiumPyrrus etiam a Tarento mox recessit et apud Argos Graeciae civitatem occisus elegati Alexandrini a Ptolomaeo missi Romam venere et a Romanis amicitiam, quam petierant, obtinuerunt. Q. Ogulnio C. Fabio Pictore consulibus Picentes bellum commovere et ab insequentibus consulibus P. Sempronio Ap. Claudio victi sunt et de his triumphatum est. Conditae a Romanis civitates Ariminus in Gallia et Beneventum in Samnio. M. Atilio Regulo L. Iulio Libone consulibus Sallentinis in Apulia bellum indictum est, captique sunt cum civitate simul Brundisini, et de his tr
Abbreviated transcription (Latin):
scilicet tales illic fere om̃s et̃. qualis unus pẏrrꝰ apud epirum ⁊ reliquam
greciã putaretr. M issist̃ contra pyrrũ duces p̃sulpicius. ⁊ decius cons
Certamine cõmisso pẏrrꝰ uulneratꝰ ẽ. elephanti int̃ fecti xx cęsa hostium.¬
fabricius ẽ mussus qui priꝰ int̃ legatos sollicitari non poterat. iui parte
regni promissa. Tum cũ uicina castra ipse & rex haberent medicꝰ pyrai
Noct ad eum uenit ꝓmittens uenenose pẏrrũ occisurũ si sibi aliquid pollicent᷑
Quẽ fabricius uinctũ reduci uissit ad dnm̃. pẏrroq. dici quȩ contra capt̃ eiꝰ medicus
spopondisset: Tum rex admiratꝰ eum dixisse fertur. illeẽ. fabriciꝰ qui difficiliꝰ
b honestate quã sol acusu suo auera potest. Tum rex ad siciliã
fabricius uictis lucanis ⁊ samnitib triũ phauit. Consules deinde curius

Expanded text:
scilicet tales illic fere omnes esse, qualis unus Pyrrus apud Epirum et reliquam scilicet tales illic fere omnes esse, qualis unus Pyrrus apud Epirum et reliquam Graeciam putaretur. Missi sunt contra Pyrrum duces P. Sulpicius et Decius Mus consules. Certamine commisso Pyrrus vulneratus est, elephanti interfecti, viginti mFabricius est missus, qui prius inter legatos sollicitari non poterat quarta regni parte promissa. tum cum vicina castra ipse et rex haberent, medicus Pyrri nocte ad eum venit promittens veneno se Pyrrum occisurum, si sibi aliquid polliceretur. quem Fabricius vinctum reduci iussit ad dominum Pyrroque dici, quae contra caput eius medicus spopondisset. tum rex admiratus eum dixisse fertur: ille est Fabricius, qui difficilius ab honestate quam sol a cursu suo averti potest. tum rex ad Siciliam profectus est. Fabricius victis Lucanis et Samnitibus triumphavit. consules deinde Curius
Abbreviated transcription (Latin):
romã misit. unũ ex legatis romanoꝵ fabriciũ sic ad miratꝰ cũ cum paupere in et.
cognouisset: ut quarta parte regni ꝓmissa sollicitare uoluerit ut ad se grinsre
Contẽp̃tusq ẽ. a fabritio. Quare cum pyrrꝰ romonoꝵ ingenti ad miratione tencretur
legatũ misit qͥ pacẽ aequis conditionib peteret precipuũ uirũ cineim nomine.
Ita ut pyrrꝰ partẽ italiȩ quã iam armis occupauerat obainer&. Pax displicut
remandatũ pyrro ẽ. a senatu eum cũ romanis nisi exitalia recessisset pacem
habere ñ posse. Tum romani usser̃ captiuos om̃s quos pyrrꝰ reddiderat in¬
fames haberi qui se armis defendere potuissent nec ante eos ad ueterẽ statum
reuerti. quã sibi notorũ ostiuĩ occisoꝵ spolia retulissent. Ita legatꝰ pyrri reuersꝰ
quo cũ quereret pyrrꝰ qualẽ romã comperisset cineas dix̃. regũ se patriã uidisse.

Expanded text:
Romam misit. Vnum ex legatis Romanorum, Fabricium, sic admiratus, cum eum pauperem esse Romam misit. Vnum ex legatis Romanorum, Fabricium, sic admiratus, cum eum pauperem esse cognovisset, ut, quarta parte regni promissa, sollicitare voluerit, ut ad se transiret, contemptusque est a Fabricio. Quare, cum Pyrrus Romanorum ingenti admiratione teneretur, legatum misit, qui pacem aequis condicionibus peteret, praecipuum virum, Cineam nomine, ita ut Pyrrus partem Italiae, quam iam armis occupaverat, obtineret. Pax displicuit: remandatum Pyrro est a senatu eum cum Romanis, nisi ex Italia recessisset, pacem habere non posse. Tum Romani iusserunt captivos omnes, quos Pyrrus reddiderat, infames haberi, quod armati capi potuissent, nec ante eos ad veterem statum reverti, quam si binorum hostium occisorum spolia retulissent. Ita legatus Pyrri reversus est. A quo cum quaereret Pyrrus, qualem Romam comperisset, Cineas dixit regum se patriam vidisse;
Abbreviated transcription (Latin):
uelerꝰ leuinꝰ. Quicũ exploratores pyrri coepisset. iussiceos ꝑ castra duci osten di
omẽ exercitũq. dimita ut renuntiarent prrro quȩ cũ romanis agerentur
Comuisset mox pugneo cum iam prrrꝰ fugeret. elephantoꝵs aucilio uicit qͣs in cog
romani expauer̃. Sed mex p̃lio finẽ dedit leunus tam̃ ꝑ noctẽ fugit Prrrꝰ
romanos in dac cȩpit ⁊ eos sũmo honore tractauit. occisos sepeluit. Quos cum
ad uerso uulnere ⁊ truci uultũ etiã mortuos iacere uidiss&. tulisse ad celũ manus
dr̃ cũ acuoce se totiꝰ orb̾ dominũ eẽ. potuisse. si tales sibi milites contigissent
Postea pẏrrꝰ coniunctis sib samnitib lucanis bructus romam ꝑrex̃ om̃ia ferr
igniq uastauit. Campaniã populatꝰ ẽ. atq. ad p̃neste uenit miliario ab urbe
.xuiIiͦ. mex terrore exercitꝰ qui eum cũ consule sequȩbatur. in cãptiniã serecepit

Expanded text:
Valerius Laevinus. qui cum exploratores Pyrri cepisset, iussit eos per castra duci, ostendi Valerius Laevinus. qui cum exploratores Pyrri cepisset, iussit eos per castra duci, ostendi omnem exercitum tumque dimitti, ut renuntiarent Pyrro, quae cum Romanis agerentur. commissa mox pugna cum iam Pyrrus fugeret, elephantorum auxilio vicit, quos incognitos Romani expaverunt. sed nox proelio finem dedit; Laevinus tamen per noctem fugit. Pyrrus octingentos cepit et eos summo honore tractavit, occisos sepelivit. Quos cum adverso vulnere et truci vultu etiam mortuos iacere vidisset, tulisse ad caelum manus dicitur cum hac voce: se totius orbis dominum esse potuisse, si tales sibi milites contigissent. Postea Pyrrus, coniunctis sibi Samnitibus, Lucanis, Brittiis, Romam perrexit, omnia ferro ignique vastavit, Campaniam populatus est atque ad Praeneste venit, miliario ab Vrbe octavo decimo. Mox terrore exercitus, qui eum cum consule sequebatur, in Campaniam se recepit.
Abbreviated transcription (Latin):
malib hominũ occisis. Postea cũ pat̾ ei fabis maximꝰ legatꝰ fuisses. ⁊ sanites
uent ⁊ plurima ipsorũ oppidat coepit. Deinde p̃ cornelus rufinꝰ martꝰ curiꝰ dentatꝰ.
ambo cons. contra samnitus missi ingentib plus eos confecere. Eũ bellũ cũ sãnitib
iurtutẽ magis facigauerit: Int̃iectis aliquot annis iterũ segalloꝵ copiȩ cont̃
romanos tuscis samnitib q. uixer̃. Sed cũ romã tenderent gneo cornelio &olobella
esule deletis. Eotempore turentinis qͥ iã multima italia st̃. bellũ indictũ ẽ. qͥa
legatis romanoꝵ inuiriã fecissent. Hi pyrrũ epiri regẽ contra romanos auxiliũ
poposcer. qui ex genere achillis originẽ trahebat. Is max ad italiã uenit tũ q
pͥmũ romani cũ transmarino hoste dimicauer̃. Missus ẽ contra eum consul prbliꝰ

Expanded text:
milibus hominum occisis. Postea, cum pater ei Fabius Maximus legatus fuisset, et Samnitas milibus hominum occisis. Postea, cum pater ei Fabius Maximus legatus fuisset, et Samnitas vicit et plurima ipsorum oppida cepit. Deinde P. Cornelius Rufinus M'. Curius Dentatus, ambo consules, contra Samnitas missi ingentibus proeliis eos confecere. Tum bellum cum Samnitibusvirtutem magis fatigaverit. Interiectis aliquot annis iterum se Gallorum copiae contra Romanos Tuscis Samnitibusque iunxerunt, sed, cum Romam tenderent, a Cn. Cornelio Dolabella consule deletae sunt. Eodem tempore Tarentinis, qlegatis Romanorum iniuriam fecissent. hi Pyrrum Epiri regem contra Romanos auxilium poposcerunt, qui ex genere Achillis originem trahebat. is mox ad Italiam venit, tumque primum Romani cum transmarino hoste dimicaverunt. missus est contra eum consul P.
Abbreviated transcription (Latin):
uictouę in rostro positȩ st̃. Co anno etiam alexandria ab a lexandro macedone c̃dita c̃
lam romani potentes ce̾. coeporant. bellũ in c̃ ⁊ xxx fere miliario ab urbe apđ samnitas
gerclatur qui mediis int̃picenũ cãpaniam apuliam. L. papiruis cursor cũ honore
felicissune dimicaut et samnitas deleuit. Obquã rem adictatore capitis dã pnatꝰ
qđ se uetante pugnas sit. ingenti fauore militũ ⁊ populi uberatus ẽ. Tanta papirio
seditione cõmott ut poene ipse int̃ficeretur. Postea samnetes romanos tito
uetuio ispurio postinio cons. ingenti deietore uicer̃ ⁊ subiugũ mneserunt
axta menasenatu ⁊ popło solutaẽ quȩ cũ ipsis pot necesitate facta fuerat.
samntaib criũphauit. Co tempre appius daudiuis censor aquã claudiã indico
tiliã appiam strauit: Sã nites reparaco bello quintũ fabiũ maximũ uicer trib:

Expanded text:
victoriae in rostris positae sunt. Eo anno etiam Alexandria ab Alexandro Macedone condita est. victoriae in rostris positae sunt. Eo anno etiam Alexandria ab Alexandro Macedone condita est. Iam Romani potentes esse coeperunt. Bellum enim in centesimo et tricesimo fere miliario ab Vrbe apud Samnitas gerebatur, qui medii sunt inter Picenum, Campaniam et Apuliam. L. Papirius Cursor cum honore felicissime dimicavit et Samnitas delevit. Ob quam rem a dictatore capitis damnatus, quod se vetante pugnasset, ingenti favore militum et populi liberatus est, tanta Papirio seditione commota, ut paene ipse interficeretur. Postea Samnites Romanos T. Veturio et Sp. Postumio consulibus ingenti dedecore vicerunt et sub iugum miserunt. Pax tamen a senatu et populo soluta est, quae cum ipsis propter necessitatem facta fuerat. Samnitibus triumphavit. Eo tempore Ap. Claudius censor aquam Claudiam induxit et viam Appiam stravit. Samnites reparato bello Q. Fabium Maximum vicerunt, tribus