comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
partis. Deinceps ipsa repetitus ordo conuingat non est inutilis qͥ
difficilius hȩreant aliquas apponere noras quarum recordatio cõ¬
moueat er quasi ex̃cet moemoriam. Nemo enim feretam infoclix
ut quod cuiq loco signum destinauerit. nesciat ut si erit traden¬
dus ad hoc eo quoq ad huc remedium utitur ut ipse nor& Hinc
rani ut supra posui side naue dicendum ess& spiculum si de prelio
multum enim signa fatiunt ut ex alia moemoria uenit alia ut cũ
translatiis anulus uel alligatus commoueat noscum his fecerimus
Hec magis adhuc astringunt qui mocmoriam ab aliquo simili tñs¬
ferunt ad id quod continendum est. ut in nominibus si fabius forte
sit tenendus referamus ad illum concitatorem qui excidẽ non põr
ut ad aliquem amicum qui idem uocetur quod est facilius in apris et
in ursis et nasone aut crispo ut id moemorie affigatur unde sunt

Expanded text:
partes deinceps ipsas repetitus ordo coniungat. non est inutile, iis quae partes deinceps ipsas repetitus ordo coniungat. non est inutile, iis quae difficillimus haereant aliquas apponere notas, quarum recordatio commoneat et quasi excitet memoriam; nemo etiam fere tam infelix, ut, quod cuique loco signum destinaverit, nesciat. at , si tardus ad hoc, eo quoque adhuc remedio utetur ut ipsae notae hoc ra ut supra pro posui, si de nave dicendum est, spiculum, si de proelio. multum enim signa faciunt, et ex alia memoria venit alia: ut cum translatus anulus vel alligatus commoneat nos, cur id fecerimus. haec magis adhuc adstringunt, qui memoriam ab aliquo simili transferunt ad id quod continendum est: ut in nominibus, si Fabius forte sit tenendus, referamus ad illum Cunctatorem, qui excidere non potest, aut ad aliquem amicum, qui idem vocetur. quod est facilius in Apris et in Ursis et Nasone aut Crispo, ut id memoriae adfigatur unde sunt
Abbreviated transcription (Latin):
et loxa scilicet infinira per quem uerba quae sunt inquinq contͣ
Uerrem secund& actionis libris explicentur ne mocminerimus
etiam omnium quasi depositorum nonne impedire q qua dicit.¬
decursum necesse est duplici mnoxmoriae cura. Nam quomnodopo¬
terunt copulara fluere si ip singula uerba ad singulas formas respi¬
uendum erit Quare et. Carneades et Sceptius dequo modo dixi me¬
thradorus. quos Cicero dicit usos hac excitatione sibi habxant sua
nos simplitiora tradamus. Si longior complecuenda moemoria fuĩt
oratio praderit per partes ediseere laborat enim maxune onere. et¬
et hic paie partes non sinr per exigue. Alioquin rursus mutucrunt
et cum distinguent arq concident. Nec utiq certum impauerim
modo sed maximeut quisq finietur locus ni forte tam numero¬
sus ut ipse qͦ diuidi deãt. dandi sunt certi quidam termini ut con¬
textum uerborum qui est difficilimus continuet crebra meditaᷤᷤ

Expanded text:
et loca scilicet infinita, per quae verba, quot sunt in quinque contra et loca scilicet infinita, per quae verba, quot sunt in quinque contra Verrem secundae actionis libris, explicentur, meminerimus etiam omnium quasi depositorum: nonne impediri quoque dicendi cursum necesse est duplici memoriae cura? nam quomodo poterunt copulata fluere, si propter singula verba ad singulas formas respiciendum erit? quare et Charmadas et Scepsius, de quo modo dixi, Metrodorus, quos Cicero dicit usos hac exercitatione, sibi habeant sua; nos simpliciora tradamus. si longior complectenda memoria fuerit oratio, proderit per partes ediscere; laborat enim maxime onere; et hae partes non sint perexiguae, alioqui rursus multae erunt et eam distinguent atque concident. nec utique certum imperaverim modum, sed maxime ut quisque finietur locus, ni forte tam numerosus, ut ipse quoque dividi debeat. dandi sunt certi quidam termini, ut contextum verborum, qui est difficillimus, continua et crebra meditatio,
Abbreviated transcription (Latin):
qͣ natura gloriantis. Equidem haer ad quaeilam prodesse non negaue¬
rim Aut si rerum nomina multa per ordinem audita reddenda sinr.Nã¬
q in iis qua didicerunt iocis ponunt res illas mersam. ut hoc utar in
uestibulo populum in atrio.et si esset deinde relegantes inueniunt u¬
bi posucrunt et forsiran in hoc sunt adiuti. qui auctione dimissa. ꝗͥ
cuq uendidisset. testihus argentariorum tabulis reddiderunt. qđ̾
prestitisse. Horrensium dicunt minus idem proderit in ediscendis
quac orationis ppetue erunt. Nam er sensus non candem imagi¬
nem quam res habent cum alterum fingendum sit et horum r̾a¬
men utrumq commouer si cum sermonis alicuius habitu uerlo&
contextus radem arte quomudo comprehendetuꝵ muto ꝙ quaedã
in illis symulachris significari possunt ut cerie coniunctiones ha¬
beamus enim sane ut qui non scribunt certas imagines oinnium

Expanded text:
quam natura gloriantis. equidem haec ad quaedam prodesse non negavequam natura gloriantis. equidem haec ad quaedam prodesse non negaverim, ut si rerum nomina multa per ordinem audita reddenda sint. namque in iis quae didicerunt locis ponunt res illas: mensam, ut hoc utar, in vestibulo et pulpitum in atrio et sic cetera, deinde relegentes inveniunt, ubi posuerunt. et forsitan hoc sunt adiuti qui, auctione dimissa, quid cuique vendidissent testibus argentariorum tabulis reddiderunt; quod praestitisse Hortensium dicunt. minus idem proderit in ediscendis, quae orationis perpetuae erunt. nam et sensus non eandem imaginem quam res habent, cum alterum fingendum sit, et horum tamen utcunque commonet locus, sicut sermonis alicuius habiti. at verborum contextus eadem arte quomodo comprehendetur? mitto quod quaedam nullis simulacris significari possunt, ut certe coniunctiones. habeamus enim sane, ut qui notis scribunt, certas imagines omnium
Abbreviated transcription (Latin):
oporteat fiunt singula connexa quodam corio onerant conungen¬
tes prioribus sequentia sola ediscendi labore quod de domo dixi er in
operibus publicis et in itinere longo ut urbium ambitu et picturis siei
potest etiam fingere sibi has imagines licet Opus est ergo locis qua
uel finguntur uel sumuntur imaginibus uel symulachris quae utiq
fingenda sunt imagines. uores quibus ea qua ediscenda sunt nota¬
mus ut quomedo Cicero dicit locis pro cera symulachris proluteris
utamur Illud quoq ad uerbum ponere optimum fuerat. locis est uiẽ¬
dum multis illustribus explicatis modis. interuallis. imaginibus
autem agentibus acribus insignitis qua occurrere celerurrq per¬
cutere animum possunt. Quomagis miror quomado Methridorus
inxii signis. per qua sol meat tricenos et sexagenos inuenerit ioxos
Uanitas nimirum fuit atq iactatio circa mocmoria suam potius arte

Expanded text:
oporteat, fiunt singula conexa quodam choro, nec errant coniungenoporteat, fiunt singula conexa quodam choro, nec errant coniungentes prioribus consequentia solo ediscendi labore. quod de domo dixi, et in operibus publicis et in itinere longo et urbium ambitu et picturis fieri potest. etiam fingere sibi has imagines licet. opus est ergo locis, quae vel finguntur vel sumuntur, et imaginibus vel simulacris, quae utique fingenda sunt. imagines voces sunt, quibus ea quae ediscenda sunt notamus, ut, quomodo Cicero dicit, locis pro cera, simulacris pro litteris utamur. illud quoque ad verbum ponere optimum fuerit: locis est utendum multis, inlustribus, explicatis, modicis intervallis, imaginibus autem agentibus, acribus, insignitis, quae occurrere celeriterque percutere animum possint. quo magis miror, quomodo Metrodorus in XII signis, per quae sol meat, trecenos et sexagenos invenerit locos. vanitas nimirum fuit atque iactatio circa memoriam sua potius arte
Abbreviated transcription (Latin):
est animo ailigenter atfigitur ut sine cunctatione ac mora parris eiꝰ
omnes cogitatio possit percurrere Et primus luc labor est non he¬
rere in oxcursu plus enim ꝗͣ firina deb xesse mormoria qu& aliam
incemoriam adiuuet tamen qua scripserunt uel crgitatione com¬
plectitur et aliquo signo quo moueantur norant. quod esse uel ex
re tota potest ut de nauigatione militia. uel ex uerto aliquo nam
etiam excidentem unius admonitione uerbi in mormoriam rero¬
nuntur Sit autem magnum nauigationis ut anchora militi& ut
aliquid ex armis. hȩc ita diligere primum sensum telo cum uesti¬
bulo quasi assignant secundum puta astrictum in plinia circũeunt
nec cubiles medo aut hedris uel status eiam similibuisq per ordinẽ
comittunt hoc facto eum est reetenda intemoria incipumr ab ini¬
tio loxa hae recensere et quod eunq eredierunt ripiscunt ur corx
imagine admouentur ut quamlibet multa sunt quorum inorinisse

Expanded text:
est, animo diligenter adfigunt, ut sine cunctatione ac mora partes eius est, animo diligenter adfigunt, ut sine cunctatione ac mora partes eius omnes cogitatio possit percurrere. et primus hic labor est non haerere in occursu; plus enim quam firma debet esse memoria, quae aliam memoriam adiuvet. tum , quae scripserunt vel cogitatione complexi sunt, aliquo signo, quo moneantur, notant; quod esse vel ex re tota potest, ut de navigatione, militia, vel ex verbo aliquo; nam etiam excidentes unius admonitione verbi in memoriam reponuntur. Sit autem signum navigationis ut ancora, militiae ut aliquid ex armis. haec ita digerunt. primum sensum vestibulo quasi adsignant, secundum, puta, atrio, tum impluvia circumeunt, nec cubiculis modo aut exedris, sed statuis etiam similibusque per ordinem committunt. hoc facto, cum est repetenda memoria, incipiunt ab initio loca haec recensere, et quod cuique crediderunt reposcunt, ut eorum imagine admonentur. ita , quamlibet multa sint, quorum meminisse
Abbreviated transcription (Latin):
none ur A pollas calimachus quem secutus Cicero hanc fama latius
fudit Scopam nobilem thessalum periiise in eo conuiuio constat.
Adicitur sororis filius putant et hortos plerosq ab alio Scopa. qui
maiore &tate fuerat qmꝗͣ mihi totum de lyndaridis fabulosim
uidetur neq omnino huius rei meminit unꝗͣ pocta ip̃a protecto nõ
taciturus de tanta sua gloria ex hoc symonides facta notauit. uidet᷑
uiari mocmoriam signatis animo sedibus idq creddere suo quisq ex¬
perimento. Nam cum in loro de aliqua post tempus reuersi sinnus
non ipsa agnoscimus tantum. sed etiam qua in iis fecerimus reminis¬
cimur personeq subeunt non nunꝗͣ tacite quoq cogitationes in mẽ¬
tem reuertantur Nata est igitur ut plerisq ars ab experimento loca
discunt q̃ maxime spatiosa multa uarietate signata domum forre
magnam et inmultos deductam iecessus. in ea quicquid nobile

Expanded text:
none, ut Apollas Callimachus, quam secutus Cicero hanc famam latius none, ut Apollas Callimachus, quam secutus Cicero hanc famam latius fudit. scopam nobilem Thessalum periisse in eo convivio constat; adiicitur sororis eius filius; putant et ortos plerosque ab alio Scopa, qui maior aetate fuerit. quanquam mihi totum de Tyndaridis fabulosum videtur, neque omnino huius rei meminit usquam poeta ipse, profecto non taciturus de tanta sua gloria. ex hoc Simonidis facto notatum videtur, iuvari memoriam signatis animo sedibus, idque credere suo quisque experimento potest. Nam cum in loca aliqua post tempus reversi sumus, non ipsa agnoscimus tantum, sed etiam, quae in his fecerimus, reminiscimur personaeque subeunt, nonnunquam tacitae quoque cogitationes in mentem revertuntur. nata est igitur, ut in plerisque, ars ab experimento. loca deligunt quam maxime spatiosa, multa varietate signata, domum forte magnam et in multos diductam recessus. in ea quidquid notabile
Abbreviated transcription (Latin):
traditum est. Nam cum esset gracile conuiuium in honorem euis¬
dem uictorie arq adhibitus eiꝰ scenȩ symonides. nuntio est excit
quod cum duo uiuenes equis aduecti desiderare maiorem in
modum dicebantur et illos quidem non inuenit. fuisse tamen gra¬
tos erga se exiti comperit. Nam uix eolumen egresso tricliuium u¬
lud supra conuiuas corruit atq ita confunditur non ora inodo op¬
pressorum sed membra etiam omnia requirentes ad sepulturam nlla
nota possunt discernere. Ium symonid es dicitur moxmor ordine qͣ
quisq discubuerat corpora suis reddidisse. Est autem magna inter
aucuores discentio glaueoue carestio an legranti an agatarcho an
scope seriptum sit ia Carmen et pharsalii fuerat hec domus ut ipse
quodam loro significare symonides indetur Atq apponodorus et Crat¬
oschenes et Cuphorion et larisseus Euripilus tradiderunt an cran¬

Expanded text:
traditum est. nam cum esset grande convivium in honorem eiustraditum est. nam cum esset grande convivium in honorem eiusdem victoriae atque adhibitus ei cenae Simonides, nuntio est excitus, quod eum duo iuvenes equis advecti desiderare maiorem in modum dicebantur. et illos quidem non invenit, fuisse tamen gratos erga se deos exitu comperit. nam vix eo ultra limen egresso, triclinium illud supra convivas corruit atque ita confudit, ut non ora modo oppressorum, sed membra etiam omnia requirentes ad sepulturam propinqui nulla nota possent discernere. tum Simonides dicitur memor ordinis, quo quisque discubuerat, corpora suis reddidisse. est autem magna inter auctores dissensio, Glaucone Carystio an Leocrati an Agatharcho an Scopae scriptum sit id carmen; et Pharsali fuerit haec domus, ut ipse quodam loco significare Simonides videtur utque Apollodorus et Eratosthenes et Euphorion et Larissaeus Eurypylus tradiderunt, an Cran
Abbreviated transcription (Latin):
des defecit. Quod et ipsum argumentum est suesse artem aliquã
iuuari qua ratio naturam cum idem uocti facere illud indocli
excitati non possumus Qm̃ꝗͣ inuentio ap̾platonem obstare ine¬
morie usum litrerarum uidelicet quomodo illa que scͥptis repo¬
suimus. uelut custodire desinimus et illa securirate dimutimus
nec dubium est quin plurimum in hac parte ualeat mentis inren¬
tio et uelut aues luminum et promptu rerum quas intueiir nõ
auersa. Unde accidit ut per plures dies scribimus ediscendi sint co¬
gitationes ipsa contineat Arrem autem moemorit primus osten¬
disse dicitur. Symonides cuius uulgata fabula est. Cum pugili co¬
ronam carmen quale componi uictoribus sol& mercede pacta sc̃p¬
sisser ab negata ei pecunie partem ꝙ more poetis frequentisi¬
mo in laudes Castoris & pollucis exierat Quapꝑ partem ab ins
petere. quorum facta celebrass& indebatur et persoluerunt ut

Expanded text:
des deficit. quod et ipsum argumentum est subesse artem aliquam des deficit. quod et ipsum argumentum est subesse artem aliquam iuvarique ratione naturae, cum idem docti facere illud, indocti inexercitatique non possimus. quanquam invenio apud Platonem obstare memoriae usum litterarum, videlicet quoniam illa, quae scriptis reposuimus, velut custodire desinimus et ipsa securitate dimittimus. nec dubium est quin plurimum in hac parte valeat mentis intentio et velut acies luminum a prospectu rerum, quas intuetur, non aversa. unde accidit, ut quae per plures dies scribimus ediscendi causa, cogitatione ipsa contineamus. artem autem memoriae primus ostendisse dicitur Simonides. cuius vulgata fabula est: cum pugili coronato carmen, quale componi victoribus solet, mercede pacta scripsisset, abnegatam ei pecuniae partem, quod more poetis frequentissimo petere, quorum facta celebrasset, iubebatur. et persolverunt, ut
Abbreviated transcription (Latin):
moemoriam fieri Ea autem quoq ad animum quoq perunere
magis admirari naturam subito res uetustas tanto ex interuauo
repętitas reddere se er offerre nec tantum requirentibus sed et sp̃s
te nec uigilantibus se tortum .qr. compositi magis eo q illa q: a
nimalia qua carere intelloctu uidentur. moeminerunt et agͥs¬
cunt et qualib& longo itinere deducta ad assuctas sibi sedes reuer¬
tuntur Quid non haete uarictas mira est excidere prox ima uettã
inherere externorum inmormores acta pueriuȩ recordari Qa
quod quaeddam requisira se occultant et eadem forit succurrunt
net manet semper moemoria sed aliqñ eriam redit nesciretur tamẽ
quanta uis ess& eius quanta diuinitas illa nisi in hoc lumen oran¬
di extuliss&. Non enim rerum modo sed etiam uerborum ordi¬
nem prestat nec ea pauea contexit sed durat ꝓpe in infinitum &
in longissimis actionibus prius audiendi patientia q̃ moemorie si¬

Expanded text:
memoriam fieri videam, ei artem quoque audeam impertire. memoriam fieri videam, ei artem quoque audeam impertire. magis admirari naturam subit, tot res vetustas tanto ex intervallo repetitas reddere se et offerre, nec tantum requirentibus sed etiam s nec vigilantibus sed etiam quiete compositis: eo magis, quod illa quoque animalia, quae carere intellectu videntur, meminerunt et agnoscunt et quamlibet longo itinere deducta ad adsuetas sibi sedes revertuntur. quid ? non haec varietas mira est, excidere proxima, vetera inhaerere? hesternorum immemores acta pueritiae recordari? quid quod quaedam requisita se occultant et eadem forte succurrunt? nec manet semper memoria, sed aliquando etiam redit? nesciretur tamen, quanta vis esset eius, quanta divinitas illa, nisi in hoc lumen vim orandi extulisset. non enim rerum modo sed etiam verborum ordinem praestat, nec ea pauca contexit, sed durat prope in infinitum, et in longissimis actionibus prius audiendi patientia quam memoriae fi
Abbreviated transcription (Latin):
thesaurus hic celoquentie dicitur sed non firme tantum contine̾
Uerum etiam cito percipere multa acturos oport& neq scpseris
modo iterata lectione complens et conciratis quoq rerum aci
uerborum contextum sequi et quae sunt ab adu̾sa parre dicta
moeminisse nec utiq ea quo dicta sunt ordine res future sed
oportune locis ponere quid extemporalis oratio nec alia mihi uide¬
tur mentis uigore constare. Nam dum alia dicimus quae dicturi
sumus intuenda sunt. Ita cum semper cogitatio ultra id qued est
longius quaerit. quicquid autem reperit qͦuodammodo apud moc¬
moriam deponit quo illa quasi media qued am manus acceptum ab
intentione tradite locutioni. Non arbitror autem mihi in hoc ĩmo¬
derandum quicquid moemoriam facit qmꝗͣ pleriq in pͥmis qͥda
uestigia non animo uelut ingiris anulorum signa seruentur existi¬
mant̾ neq ero tam credulus ut quam habitu tardiorem firmiorẽt

Expanded text:
thesaurus hic eloquentiae dicitur. sed non firme tantum continere, thesaurus hic eloquentiae dicitur. sed non firme tantum continere, verum etiam cito percipere multa acturos oportet, nec quae scripseris modo iterata lectione complecti, sed in cogitatis quoque rerum ac verborum contextum sequi, et quae sint ab adversa parte dicta meminisse, nec utique ea, quo dicta sunt ordine, refutare, sed opportunis locis ponere. quid ? extemporalis oratio non alio mihi videtur mentis vigore constare. nam dum alia dicimus, quae dicturi sumus intuenda sunt. ita , cum semper cogitatio ultra eat, id quod est longius quaerit, quidquid autem repperit quodam modo apud memoriam deponit; quod illa quasi media quaedam manus acceptum ab inventione tradit elocutioni. non arbitror autem mihi in hoc immorandum, quid sit quod memoriam faciat, quanquam plerique imprimi quaedam vestigia animo, velut in ceris anulorum signa serventur, existimant. neque ero tam credulus, ut, qui habitu tardiorem firmioremque
Abbreviated transcription (Latin):
id egisse ut ita diceret. quo modose quilibet posse confider&. sed
quomodo nemo.quod porest pugnare interse uideri.Uerũ utrũq
ac meriro laudatur. Causa enim modo distat quia simplicitas illa
et uelut securitas inaffectatae orationis mire tenuis causas dec&
Maioribus illud admirabile dicendi genus magis uenit in utͦqq
eminet et Cicero ex quibus alterum imperiti seposse consequi ere¬
dent neutrum qui intelligent. De mexmoria¬
Emoriam quidam naturae modo esse minus existimarũt.
estq in ea non dubie plurimum sed ipsa excedendo sicut
Lalia omnia augetur. et totus de quo diximus ad huc labos
maus nisi cacterę partes hoc uelut spiritu continentur. Nam & oĩs
disciplina moemoria constat frustraq ocemur si quicquid audi¬
quac uelut quasdam copias quibus abundare quasq in promp¬
tu semper hr̃e deb& orator. eadem illa uis pñtat. Neq in merito

Expanded text:
id egisse, ut ita diceret, quomodo se quilibet posse confideret, sed id egisse, ut ita diceret, quomodo se quilibet posse confideret, sed quomodo nemo. quod potest pugnare inter se videri. verum utrumque ac merito laudatur; causarum enim modo distat, quia simplicitas illa et velut securitas inadfectatae orationis mire tenues causas decet, maioribus illud admirabile dicendi genus magis convenit. in utroque eminet Cicero; ex quibus alterum imperiti se posse consequi credent, neutrum, qui intelligunt. memoriam quidam naturae modo esse munus existimaverunt, estque in ea non dubie plurimum, sed ipsa excolendo sicut alia omnia augetur; et totus, de quo diximus adhuc, inanis est labor, nisi ceterae partes hoc velut spiritu continentur. nam et omnis disciplina memoria constat, frustraque docemur, si quidquid audim denique factorumque velut quasdam copias, quibus abundare quasque in promptu semper habere debet orator, eadem illa vis praesentat. neque immerito
Abbreviated transcription (Latin):
ris fuit. Uerborum enam moderatio detrali sol& si qua est rei in¬
uidia si asperum dicas nimium seuerum iniustum ꝑsuasione la¬
bi ꝑtinacem ultra modum tenacem esse ꝓpositi plerumq uelut
ipsos coneris ratione uincere quod est mollissimum indecorum
est super hoc omne nimium Ideoq enam quod natura rei satis
aptum est nisi modo quoq temperatus gratiam perdit cuius rei
obseruatio iuditio magis quodam seruiri sentiri ꝗͣ preceptis tra¬
di porest. ꝗͣ satis sit. et quantum recipiant aures non hrͣet re men¬
suram et qi pondus quia in cibis his alia aliis magis complent Adi¬
tiendum etiam breuiter uidetur quod fiat dicendi uirtutes diuer¬
susimȩ non solum suos amatores heant. sed ab eisdem scepe lau¬
dentur. Nam Cicero scribit quod am loco id esse optimum quod
non facile credideris consequi mutatione non possis Alio uero nõ

Expanded text:
ris fuit. verborum etiam moderatione detrahi solet, si qua est rei inris fuit. verborum etiam moderatione detrahi solet, si qua est rei invidia: si asperum dicas nimium severum, iniustum persuasione labi, pertinacem ultra modum tenacem esse propositi; plerumque velut ipsos coneris ratione vincere, quod est mollissimum. indecorum est super haec omne nimium, ideoque etiam quod natura rei satis aptum est, nisi modo quoque temperatur, gratiam perdit. cuius rei observatio iudicio magis quodam sentiri quam praeceptis tradi potest, quantum satis sit et quantum recipiant aures. non habet res mensuram et quasi pondus, quia ut in cibis alia aliis magis complent. adiiciendum etiam breviter videtur, quod fit ut dicendi virtutes diversissimae non solum suos amatores habeant, sed ab eisdem saepe laudentur. nam Cicero quodam loco scribit, id esse optimum, quod, cum te facile credideris consequi imitatione, non possis. alio vero, non
Abbreviated transcription (Latin):
aut ppłos petulantia incurreret sed interim fideles patroxinii co¬
git quacdam uniuerso gñe aliquorum hominum dicẽ lib̾tinor ũ
uel militum uel publicanorum uel similiteR aliorum in quibus
omnibus commune remedium est. ut ea que legunt non libenter
tractare uidearis nec in omnia impetum fatias. sed in id quoa ex¬
pugnandum est et prehendens alia laude compenses si cupidum
prȩmia purent cosdem petulantes. et hoc fieri quod bellis magis ꝗͣ paci
assueuerint libertinis trahenda est au̾ctas. licet his testimonium red¬
dere industrie per quam exierint de seruitute quod ad nationes
caereras perrinet Cicero uarie detracturus gracis testibus fidem
doctrinam his conredit ac lras seq euis gent̾is amatorem esse profi¬
tetur sardos contempnit auobrogos ut hostis insectatur quo&
nihil tunc cum diceretur parum aptum aut remotum cura deco¬

Expanded text:
aut populos petulantia incurreret. sed interim fides patrocinii coaut populos petulantia incurreret. sed interim fides patrocinii cogit quaedam de universo genere aliquorum hominum dicere, libertinorum vel militum vel publicanorum vel similiter aliorum. in quibus omnibus commune remedium est, ut ea, quae laedunt, non libenter tractare videaris nec in omnia impetum facias, sed in id quod expugnandum est, et reprehendens alia laude compenses: si cupidospraemia putent; eosdem petulantes, sed hoc fieri, quod bellis magis quam paci consuerint. libertinis detrahenda est auctoritas; licet iis testimonium reddere industriae, per quam exierint de servitute. quod ad nationes exteras pertinet, Cicero varie: detracturus Graecis testibus fidem, doctrinam iis concedit ac litteras, seque eius gentis amatorem esse profitetur, Sardos contemnit, Allobrogas ut hostes insectatur; quorum nihil tunc, cum diceretur, parum aptum aut remotum cura deco
Abbreviated transcription (Latin):
terca neq enim nune declaramus sed ostendimus non unꝗͣ posse
dicentem ipsis in cõmiodis bene uti Illic maiora astus ubiquis
pudenda queritur ut stuprum precipue in manibus aut es ꝓpha¬
natum non dico si loquatur ipse. Nam quid aliud ei q̃ gemitus
aut fletus execratio uite conueniat ut iudex inirlliget potius do¬
lienda eise inplerisq alio loxore asperiras orationis ut. Cicero de
proscriptorum libris fecit. Quid enim crudelius qͣ homines hones¬
tis parentilius ac maioribus natos arep. summoueri Itaq diui
id esse summus ile tractandorum animorum artif ex consitetur
Sed id a legibus Syne cohercere statum ciuitatis assirmant ut his
solutis stare ipsa non possit. Securus itaq est ut aliquia corum qͦ
causa uderetur facere contra quod dicẽ Illud etiam in locis incum
qͣ turpis ess& fortunę insectatio et ne in toto ordines aur gentes

Expanded text:
tereo; neque enim nunc declamamus, sed ostendimus nonnunquam posse tereo; neque enim nunc declamamus, sed ostendimus nonnunquam posse dicentem ipsis incommodis bene uti. illic maior aestus, ubi quis pudenda queritur, ut stuprum, praecipue in maribus, aut os profanatum. non dico, si loquatur ipse; nam quid aliud ei quam gemitus ac fletus et exsecratio vitae conveniat, ut iudex intelligat potius dolienda est in plerisque alio colore asperitas orationis, ut Cicero de proscriptorum liberis fecit. quid enim crudelius quam homines honestis parentibus ac maioribus natos a re publica summoveri? itaque durum id esse summus ille tractandorum animorum artifex confitetur, sed ita legibus Sullae cohaerere statum civitatis adfirmat, ut iis solutis stare ipsa non possit. adsecutus itaque est, ut aliquid eorum quoque causa videretur facere contra quos diceret. illud etiam in iocis monui, quam turpis esset fortunae insectatio, et ne in totos ordines aut gentes
Abbreviated transcription (Latin):
C&ierum uel facillimum est. itn alienam culpam recusare ubi fa¬
ieris tuam. Uerum ut iam iudicis est non actoris q si nulla con¬
tingit excusatio sola colorem hab& pocnitentia ł oirst enim iudeĩ
satis emendati quin odium corum in quibus crrauerat ip̃e eonũ¬
sus est. Sunt enim quidam qui hoc natura ipsarei non indecens
ca materia sed non poisit accidere. Hic igitur muta non desormi¬
ier dicat uł ꝙ omnium sit uotum parentum ut honestiores q̃ sini
ipsi liberos habxant raam et si filia nata meretrix cam maier pu¬
dicam esse uoluisset uel ꝙ humilior ipe essę ẜuerit. licet enim hoc di¬
cere uel ꝙ non habuerit partem qui maneret quin cominus fatiend
filio fuisse ne renouaret domus pudorem et exprubraret patri nup¬
tias matri prioris uite necessiratem ne deniq legem quandam sins
quoq sineliberis daret et credibilis erit etiam ꝓpria quedam in ila
meretrioe turpitudo quam nunc hic pater ferre non posset Alia pre¬

Expanded text:
ceterum vel facillimum est, ibi alienam culpam incusare, ubi fateris tuam. verum id iam indicis est, non actoris. quodsi nulla contingit excusatio, sola colorem habet paenitentia. potest enim videri satis emendatus, qui in odium eorum, in quibus erraverat, ipse conversus est. sunt enim casus quidam, qui hoc natura ipsa rei non indecens ca materia sed non quae in foro non possit accidere. Hic igitur multa non deformiter dicet: vel quod omnium sit votum parentum, ut honestiores quam sint ipsi liberos habeant, nam et si filia nata, meretrix eam mater pudicam esse voluisset vel quod humilior ipse fuerit, licet enim huic ducere vel quod non habuerit patrem qui moneret; quin eo minus id faciendum filio fuisse, ne renovaret domus pudorem et exprobraret patri nuptias, matri prioris vitae necessitatem, ne denique legem quandam suis quoque rursum liberis daret. credibilis erit etiam propria quaedam in illa meretrice turpitudo, quam nunc hic pater ferre non possit. alia prae
Abbreviated transcription (Latin):
porest euenire ut in aliis reprehendenda sint qu& ipi fererimis ut
obicit lubero Q ligario ꝙ in affrica fu̾it et ambiuis qui damna¬
ti recuperande dignitatis gratia reos eiusdem criminis detulerũt
ut in scholis luxuriantem patrem iuxuriosus ipse iuuemis accusat
id quoniam docentur. sieri possunt. equidem non inuenio nͥ ali¬
qui& repitur quod intersit persomna eeras tempus causa locus ani¬
mus lum uero uuenem patri exisse illum a senaui missum nom
a bellum sed ad frimientum coemendum autut primũ licuent
apartibus recessisse ligarium et pseuerasse et no proEm. pom¬
peio inrerquem et caesꝰarem dignitatis conentio cum saluam urq¬

Expanded text:
potest evenire, ut in aliis reprehendenda sint, quae ipsi fecerimus, ut potest evenire, ut in aliis reprehendenda sint, quae ipsi fecerimus, ut obiicit Tubero Ligario, quod in Africa fuerit. et ambitus quidam damnati recuperandae dignitatis gratia reos eiusdem criminis detulerunt, ut in scholis luxuriantem patrem luxuriosus ipse iuvenis accusat. id quomodo decenter fieri possit, equidem non invenio, nisi aliquid reperitur, quod intersit, persona, actas, tempus, causa, locus, animus. Tubero , iuvenem se patri haesisse, illum a senatu missum non ad bellum, sed ad frumentum coemendum ait, ut primum licuerit, a partibus recessisse; Ligarium et perseverasse et non pro Cn. Pompeio, inter quem et Caesarem dignitatis fuerit contentio, cum salvam u
Abbreviated transcription (Latin):
clarior futura san fides ac religio in pronuntiando quanio inimis
uel oifenant& uel urilitau sua induiserit ł loc et apud nos quibus
appellatum erit si forre ad eos dem remiuentur aadicienda ranio
uel neceisitas alicuius si id causx. dedit uel crroris uti suspitionis
Autusimum ergo poenitentia confcisio et sauis aclio culpe prluce¬
dusq oinni mixto udex adire pudorem Accidit etiam non nunqͣm
tadem causa dequa pronuntauit cogatq utrum tum illud quidem
cõmune apud alium nos iudicem dispuraturos de iiius senientia
non fuisse. neq enim emendari ab alio qͣ ipso ẜas esse exitrum ex
tausa aut qu&q permutet aut ignorata quedam aut defiuise tes¬
tes aut qued tumidissime et si nihil aliud planc fuerit. dicendũ
est patronos non suifecisse. Sucurret etiam si apud alios uidices
agetur ut in secunda assertione aut in centum uiralibus uidicus
duplicibus parte uicta decentius erit. quouens comtigerit seruare
iudicum pudorem de quare latius prohationum lodo dictum est.

Expanded text:
in pronuntiando, quanto minus vel offensae vel utilitati suae indulserit. hoc et apud eos, a quibus appellatum erit, si forte ad eosdem remittemur; adiicienda ratio vel necessitatis alicuius, si id causa concedit, vel erroris vel suspicionis. tutissimum ergo paenitentiae confessio et satisfactio culpae, perducendusque omni modo iudex ad irae pudorem. accidit etiam nonnunquam ut eadem de causa, de qua pronuntiarit, cognoscat iterum. tum illud quidem commune: apud alium nos iudicem disputaturos de illius sententia non fuisse, neque enim emendari ab alio quam ipso fas esse; ceterum ex causa, ut quaeque permittet, aut ignorata quaedam aut defuisse testes aut quod timidissime et, si nihil aliud plane fuerit, dicendum est patronos non suffecisse succurret. etiam , si apud alios iudices agetur, ut in secunda adsertione aut in centumviralibus iudiciis duplicibus, parte victa decentius erit, quotiens contigerit, servare iudicum pudorem; de qua re latius probationum loco dictum est.
Abbreviated transcription (Latin):
credo esse marerias quae continuum desiderent affectum nec tamen
minus artis aut usus hacc leuiores habent uirium atq impetus
non tantundem exigunt in causis uero etiam pluribus uers antus
immo secundum quendam intellectum in omnibus nam cum ex illo
excusationem ꝓpria huius offitii putauerunt nec abnuo esse ista in
hac parte sed non concedo ut sola sint alicquin illud aditio
nus ut amor

Expanded text:
credo esse materias, quae continuum desiderent adfectum. nec tamen credo esse materias, quae continuum desiderent adfectum. nec tamen minus artis aut usus hi leniores habent, virium atque impetus non tantundem exigunt. In causis vero etiam pluribus versantur, immo secundum quendam intellectum in omnibus. nam cum ex illo excusationem propria huius officii putauerunt, nec abnuo esse ista in hac parte; sed non concedo ut sola sint. quin illud adhuc anus, ut amor
Abbreviated transcription (Latin):
nuda. ieiunia infirma ingrata sunt adeo uelut spiritus operis eius atq
mimus est in affectibus horum autem sicut antiquitus traditum
accepimus duae sunt speties Alteram graci
nos uerrentes recte ac ꝓprie affectum dicimus Alteram
cuius nomine ut ego quidem sentio caret. sermo Romanus mores
appellantur Atq: inde pars quoq illa phie
dicta. Sed ipsam rei naturam spectanti mihi non tam mores signi¬
ficari iudetur ꝗͣ moꝵ qͣ moꝵ quacdam ꝓprictas. Nam ip̃is quidem
omnes habitus mentis continentuRcautiores uoluptatem complecti
ꝗͣ nomina interpretari maluerunt Affectus igitur hos concitatos illos
mites atq compositos esse dixerunt in altero uehementer commoros
in alteroleues deniq hos impetrare illos ꝑsuadere hos ad perlationẽ
temporale esse quod ut accidere eam frequentius fatxor ita nõ ullas

Expanded text:
nuda, ieiuna, infirma, ingrata sint; adeo velut spiritus operis huius atque nuda, ieiuna, infirma, ingrata sint; adeo velut spiritus operis huius atque animus est in adfectibus. horum autem, sicut antiquitus traditum accepimus, duae sunt species: alteram Graeci nos vertentes recte ac proprie adfectum dicimus, alteram Ἦθος cuius nomine, ut ego quidem sentio, caret sermo Romanus; mores appellantur, atque inde pars quoque illa phildicta. Sed ipsam rei naturam spectanti mihi non tam mores significari videntur quam morum quaedam proprietas; nam ipsis quidem omnis habitus mentis continetur. cautiores voluntatem complecti quam nomina interpretari maluerunt. adfectus igitur πάθος concitatos, Ἦθος mites atque compositos esse dixerunt; in altero vehementer commotos, in altero lenes; denique hos imperare, illos persuadere; hos ad perturbationem, perpetuum, πάθος temporale esse. quod ut accidere frequentius fateor, ita nonnullas
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓprium oratoris opus est hoc non doc& litigator hoc libellis non cõ¬
tinetur. Probationes effitiunt sane ut eausam nostram meliorem ẽe
iudices putent affectus petunt etiam uelint sed id quia uolunt ere¬
dunt qͦ Nam cum irasci. fauere odisse. misereri ceperint: agi iam
rem suam existimant Et sicut amantes de forma iudicare non pos¬
sunt quia sensum oculoꝵ premit amator ita omnem ueritatis in¬
quirende rationem uidex amutit occupatus affectibus estu fertum
et uelut rapido flumini obsequitur.ita argumenta ac testes quid ege¬
rint pronuntiatio oñdit Comotus autem ab oratore iuidex quid sen¬
tiat sedens ad huc atq audiens confitetur ancum ille qui plerisq per¬
orationibus petitur ifletus erumpit. non palam dicta sñĩa est. Huc
igitur incumbat orator hoc opus cius. hic labor est sine quo caetera

Expanded text:
proprium oratoris opus est. hoc non docet litigator, hoc causarum libellis non conproprium oratoris opus est. hoc non docet litigator, hoc causarum libellis non continetur. probationes enim efficiant sane ut causam nostram meliorem esse iudices putent, adfectus praestant ut etiam velint; sed id quod volunt credunt quoque. nam cum irasci, favere, odisse, misereri coeperunt, agi iam rem suam existimant; et, sicut amantes de forma iudicare non possunt, quia sensum oculorum praecipit animus, ita omnem veritatis inquirendae rationem iudex omittit occupatus adfectibus; aestu fertur et velut rapido flumini obsequitur. ita argumenta ac testes quid egerint, pronuntiatio ostendit; commotus autem ab oratore iudex, quid sentiat, sedens adhuc atque audiens confitetur. An cum ille, qui plerisque perorationibus petitur, fletus erumpit, non palam dicta sententia est? huc igitur incumbat orator, hoc opus, hic labor est, sine quo cetera
Abbreviated transcription (Latin):
siui tractancda quo nihil afferri maius oranti potest. Nam coetera for¬
sitan tenuis qͦ et angusta ingenii uena si modo uel doctrina uel ususit
aduita generare atq ad frugem aliquã perducere queat certe sunt i¬
semperqͣ fuerunt non parum multi qui satis perite qua essent proba¬
tionibus utilia reperirent quos equidem non coniemno sed hactenus
utiles credo ne quod per eos iudici sit ignotum atq ut dicam quod sen¬
tio dignos a quibus diserti cansas docerentur Qui uero iudicem rape
et in quem uell& habitum animi posse perducere. quo dico flendu¬
et irastendum esset rarius fuit atq: hoc est quod dominetur in iudiciis
hȩc eloquentiam regunt. namq argumenta plerumq nascuntur ex
causa et pro meliore parte plura sunt semper ut qui per haec uicit
tantum non defuisse sibi aduocatum seiat. Ubi uero animus iudicĩ
uis afferenda est et ab ipsa ueri contemplatione abducenda mens ibi

Expanded text:
nsitu tractanda, quo nihil adferre maius vis orandi potest. nam cetera fornsitu tractanda, quo nihil adferre maius vis orandi potest. nam cetera forsitan tenuis quoque et angusta ingenii vena, si modo vel doctrina vel usu sit adiuta, generare atque ad frugem aliquam perducere queat; certe sunt semperque fuerunt non parum multi, qui satis perite, quae essent probationibus utilia, reperirent; quos equidem non contemno, sed hactenus utiles credo, ne quid per eos iudici sit ignotum, atque ut dicam, quod sentio dignos, a quibus causam diserti docerentur. qui vero iudicem rapere et, in quem vellet habitum animi, posset perducere, quo dicente flendum irascendumve esset, rarus fuit. atqui hoc est quod dominetur in iudiciis, haec eloquentia regnat. Namque argumenta plerumque nascuntur ex causa, et pro meliore parte plura sunt semper, ut, qui per haec vicit, tantum non defuisse sibi advocatum sciat. Ubi vero animis iudicum vis adferenda est et ab ipsa veri contemplatione abducenda mens, ibi
Abbreviated transcription (Latin):
Nam et philodamo et nanarcis et erucis ciibus ro. et aliis pluri¬
mis sins lacrimis dedit. Sunt qui hoc
nes eius uidentur siquidem et epilogi et perorauonis nomina ip̃a
aperix satis ostendunt. hanc esse consummationem rauonis
Uamuis airem pars
hacc uidinalium causarum sit summa pracipueq const& af¬
fectibus et aliqua de his necessario dixerim non tamenpotui
ac ne dehui quidem istum locum in unam spetiem concludere. Qr
adhuc super est opus cum ad obiinenda que uolumus potentissimum
tum supradictis multo difsicilius mouendi uditium animos atq in
cum quem uolumus habitum formandi et uelut iransfigurandi Qua
de repauea quac postulabat materia sie attigi ut magis quid oporrẽ¬
ret ficri ꝗͣ quo id modo consequi possumui ostenderem nunc altius
omnis rei reperenda rauo est. Nam et per toram ut diximus causam¬
ut diximus locus est affectibus et corum non simplex natura nec in ixa¬

Expanded text:
nam et Philodamo et nauarchis et cruci civis Romani et aliis plurinam et Philodamo et nauarchis et cruci civis Romani et aliis plurimis suas lacrimas dedit. sunt , qui hospecies videntur, siquidem et epilogi et perorationis nomina ipsa aperte satis ostendunt, hanc esse consummationem orationis. quamvis autem pars haec iudicialium causarum summe praecipueque constet adfectibus, et aliqua de iis necessario dixerim, non tamen potui ac ne debui quidem istum locum in unam speciem concludere. Quare adhuc opus superest, cum ad obtinenda quae volumus potentissimum, tum supra dictis multo difficilius, movendi iudicum animos atque in eum quem volumus habitum formandi et velut transfigurandi. qua de re pauca, quae postulabat materia, sic attigi, ut magis quid oporteret fieri quam quo id modo consequi possemus, ostenderem. nunc altius omnis rei repetenda ratio est. nam et per totam, ut diximus, causam locus est adfectibus. et eorum non simplex natura nec in tra
Abbreviated transcription (Latin):
tissimi ramen aliȩ quoq partes recipiunt sed breuiores ut ex his plima
sir res eruenda. Ad hacc sicuiusꝗͣ totos cloquentiȩ apire fontes lic& nam ex¬
his si bene diximus reliqua possidemus iam udicum animos et confrago¬
sius arq asperius enecti turo pandere possumus uela ut cum sit maxĩa
pars epilogi amplificatio uerbis atq sniis uti lic& & magnificis e
ornatis tunc est commouendum theatrum cum uentum est ad ip̃m
illud quo ueteres tragediȩ commodieq clauduntur plaudur. In a¬
liis aurem partibus tractandus erit affectus ut quisq nascetur.Natr
neq sine hoc res atroces et miserabiles exponi debent cum de quali¬
tare alicuius rei quȩstio est probationibus uniuscuniusq rei rec te
subiungitur ubi uero coniunctam expluribus causam agimus etiã
necesse erit uii pluribus quasi epilogis. ut in Uerrem cicero facit

Expanded text:
tissimi, tamen aliae quoque partes recipiunt, sed breviores, ut cum ex iis plurima tissimi, tamen aliae quoque partes recipiunt, sed breviores, ut cum ex iis plurima sint reservanda. At hic, si usquam, totos eloquentiae aperire fontes licet. nam et, si bene diximus reliqua, possidebimus iam iudicum animos, et e confragosis atque asperis evecti tota pandere possumus vela, et, cum sit maxima pars epilogi amplificatio, verbis atque sententiis uti licet magnificis et ornatis. tum est commovendum theatrum. cum ventum est ad ipsum illud, quo veteres tragoediae comoediaeque cluduntur, plodite . In aliis autem partibus tractandus erit adfectus, ut quisque nascetur, nam neque exponi sine hoc res atroces et miserabiles debent; cum de qualitate alicuius rei quaestio est, probationibus uniuscuiusque rei recte subiungitur. Ubi vero coniunctam ex pluribus causam agimus, etiam necesse erit uti pluribus quasi epilogis, ut ira Verrem Cicero fecit.
Abbreviated transcription (Latin):
ad agendum ex turba prospexiss& interrogauit an iam ille cum gla¬
dio rͦecessisse fecit enim risus sed ridiculus fuit. Discutiende tamen
orationes huiusmodi seȩne egregieq Cicero qui contra imaginem Sa¬
turnini pro Rabirio grauiter et contra uiuenem cunus subinde uul¬
nus in iuditio resoluebatur pro Uareno multa dixit urbane. Sunt &
illi leuores epilogi quibus aduersario satisfacimus forre si eius ꝑsona
talis in tali debeatur reuerentia aut cum amice aliquid cominonemꝰ
et ad concordiam hortamur quod est genus egregie tractatum a Pas¬
sieno. cum Domitia uxoris sua pecuniaria lite aduersus fratrem euis
Enobarbum ageret. nam cum de necessitudine multa dixiss& de for¬
tuna quoq uterq abundabat adiecit nihil uobis minus decit. ꝗͣ de
quo contenditis. Omnes auiem hos affectus etiam si quibusdam uiden¬
tut in prohemio atq in epilogo sedem hr̃e in quibuis sane sunt frequen¬

Expanded text:
ad agendum ex turba prospexisset, interrogavit, an iam ille cum glaad agendum ex turba prospexisset, interrogavit, an iam ille cum gladio recessisset. fecit enim risum, sed ridiculus fuit. discutiendae tamen oratione eiusmodi scenae, egregieque Cicero, qui contra imaginem Saturnini pro Rabirio graviter et contra iuvenem, cuius subinde vulnus ira iudicio resolvebatur, pro Vareno multa dixit urbane. sunt et illi leniores epilogi, quibus adversario satisfacimus, si forte sit eius persona talis, ut illi debeatur reverentia, aut cum amice aliquid commonemus et ad concordiam hortamur. quod est genus egregie tractatum a Passieno, cum Domitiae uxoris suae pecuniaria lite adversus fratrem eius Ahenobarbum ageret; nam, cum de necessitudine multa dixisset, de fortuna quoque, qua uterque abundabat, adiecit: nihil vobis minus deest, quam de quo contenditis. omnes autem hos adfectus, etiamsi quibusdam videntur ira prooemio atque ira epilogo sedem habere, ira quibus sane sint frequen
Abbreviated transcription (Latin):
ista res medium sed aut lacrimas merctur aut risum. Non autem com¬
mouere tantum comiserationem sed etiam discutere epilogi est ꝓpriũ
tum oratione continua qua motos lacrimis uidices ad iustiniam reducat
ium etiam quibusdam urbane dictis quale est dare puero panem ne plor&
& corpulento litigatori cuius aduersarius item puer circa udices erat.
ab aduocato latus quid fatiam: Ego te bauilare non possum sed hacc
tamen non debent esse inimica. ita neq illum probauerim qui inrer cla¬
rissimos sui temporis oratores fuit qui pueris in epilogum productis ta¬
los proiecit in medium quos illi diripere cocperunt. Nam hae ipsa discͥ¬
minis sui ignorantia potuit esse miserabilis. neq illum qui cum esset cru¬
entus gladius ciis ab accusatore prolatus quo is hominem probabat occi¬
sum su̾biro ex subselliis ut territus fugit et capite ex parte uelato cum

Expanded text:
ista res medium, sed aut lacrimas meretur aut risum. Non autem comista res medium, sed aut lacrimas meretur aut risum. Non autem commovere tantum miserationem sed etiam discutere epilogi est proprium cum oratione continua, quae motos lacrimis iudices ad iustitiam reducat, tum etiam quibusdam urbane dictis, quale est date puero panem, ne ploret; et corpulento litigatori, cuius adversarius, item puer, circa iudices erat ab advocato latus: quid faciam? ego te baiulare non possum. Sed haec tamen non debent esse mimica Itaque nec illum probaverim, quanquam inter clarissimos sui temporis oratores fuit, qui pueris ira epilogum productis talos iecit ira medium, quos illi diripere coeperunt; namque haec ipsa discriminis sui ignorantia potuit esse miserabilis; neque illum, qui, cum esset cruentus gladius ab accusatore prolatus, quo is hominem probabat occisum, subito ex subselliis ut territus fugit et, capite ex parte velato cum
Abbreviated transcription (Latin):
cat erce me etiam si nihil hoꝵ is de quo dicitus fatiat & seolis hacc
uitia in quibus liberc omnia fingimus et impune quia pro facto est quicq
uolumus non admittit hoc idem ueritas Egregieq Cassius dicenti ado¬
lescentulo. Quid me toruo uultu intueris seuere: non me hercule: quid¬
nifatiam: sed sic scͥpsisti. Ccre et ꝗͣ potuit truculentissime eum aspexit
lllud precipue monendum: ne quem nisi summis ingenii uiribus ad
mouendas lacrimas aggredi audeat. Nam ut est longe uehementis¬
simus hic cum inualuit affectus. itasi nihil efficit. repet: quem meluis
infirmus actor tacitis udicum cogitationibus reliquiss& Nam & uultus
& uox ex ipsa illa excitati rei faties. ludibrio etiam plerumq sunt ho¬
minibus quos non promouerunt. Quare matiatir ac diligenter estim&
uires suas actor et quantum onus subiturus sit intelligat. Nihil habet

Expanded text:
cat ecce me, etiamsi nihil horum is, de quo dicitur, faciat. Ex scholis haec cat ecce me, etiamsi nihil horum is, de quo dicitur, faciat. Ex scholis haec vitia, ira quibus omnia libere fingimus et impune, quia pro facto est quidquid voluimus; non admittit hoc idem veritas, egregieque Cassius dicenti adolescentulo: quid me torvo vultu intueris, Severe? Non mehercule, inquit, faciebam, sed si sic scripsisti, ecce! et quam potuit truculentissime eum aspexit. illud praecipue monendum, ne quis nisi summis ingenii viribus ad movendas lacrimas aggredi audeat; nam ut est longe vehementissimus hic, cum invaluit, adfectus, ita, si nihil efficit, tepet; quem melius infirmus actor tacitis iudicum cogitationibus reliquisset. nam et vultus et vox et ipsa illa excitati rei facies ludibrio etiam plerumque sunt hominibus, quos non permoverunt. Quare metiatur ac diligenter aestimet vires suas actor et quantum onus subiturus sit intelligat; nihil habet