comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ibenti obtemꝑare.
morem a dño instinutum seruo iubetur
⁊ idlandabili obedĩa facit. ideo non est
plectendum. si hoc fac̾e sponte p̃sump¬
serit. deinde habebat ꝙ crederet abrahã
ut pp̃ diuinum imꝑnum ñ parc̾et fili¬
o ut credens deum tales uictimas libent̾ acciꝑe s pp̃ea iꝰ
sisse ut resuscitaret occisum ihic aliquid tamꝙͥͣ deus sa

Expanded text:
benti obtemperare. mo a domino institutum seruo iubetur e id laudabili oboedientia facit, ideo non est plectendus, si hoc facere sponte pserit. deinde habebat quod crederet Abraham, ut propter diuinum imperium non parceret filio, non credens deum tales uictimas libenter accipere, sed hoc eum propterea iussisse, ut resuscitaret occisum et hinc aliquid tamquam deus sa
Abbreviated transcription (Latin):
aber cỹnei. Egressa est igitur iahel ioc¬
uifiy ale . dixit ad enm. intra adme
domine mi. intra ue timeas Qui ingres

Expanded text:
Abner Cinei. Egressa igitur Jahel irae, dixit ad eum: Intra ad me, domine mi, intra, ne timeas. Qui ingres
Abbreviated transcription (Latin):
arbitror. S quia pꝰ
ũba quib exꝑbranit
iobedientiam po¬
pilo sequitur scrip¬
tura dicenꝰ uenit
angls adomina ⁊ se¬
dit sub quertu que
est in effra. Nam
absurde intesligit᷑.

Expanded text:
arbitror. Sed quia post verba quibus exprobravit inobedientiam populo, sequitur Scriptura dicens: Et venit angelus Domini, et sedit super quercum quae erat in Ephra: non absur
Abbreviated transcription (Latin):
fortatisunt in isrł ui
aliis gentib qui cor¬
pis robore fortiores sc̃
potentes dñr in plio.
In isrł uero qui iusti¬
ores. quia iusticiam
⁊̃ uirib infirma uin¬
cis ui iusticia uero ⁊

Expanded text:
fortati sunt in Israel. In aliis gentibus, qui corporis robore fortiores sunt, potentes dicuntur in praelio: in Israel vero, qui justiores; quia justitia, etiam viribus infirma, vinci
Abbreviated transcription (Latin):
Is. fis minor uł iuinior qui fugiendo
gladram inimici enadit. significat reli¬
quias isrł in extremo temꝑe credituras
uł anaxp̃ gladram en asnras. hic ascen¬
dit in siticeri montis garizim. qr nec ꝓ¬
pħare nec ꝑ secutioneni antixͥ potest
quilsb enadere. nisi priꝰ montem bene¬
dcionisꝰ .i. insublimitatem fidei ac nutu¬
tum ascend̾it. hic est .n mons garizi
qui amoyse in benedcione deputatur¬
Is̃. Si hxc fc̾m misticum non ceẽt quid

Expanded text:
. Filius junior, qui fugitando gladium inimici evadit, significat reliquias Israel in extremo tempore credituras, et Antichristi gladium evasuras, hic ascendit in verticem montis Garizim: quia nec prophetare nec persecutionem Antichristi potest quilibet evadere, nisi prius in montem benedictionis, id est in sublimitatem fidei ac virtutum ascenderit: hic est enim mons Garizim qui a Moyse in benedictionem deputatur. Si hoc factum mysticum non e
Abbreviated transcription (Latin):
Qumq au disset gedeon sõp¬
nũm ⁊ int̾pretationem eius
adorauit ⁊ resisus ad castra
isser ait. siugite. ẽ radidit .ił.
dns in manꝰ nr̃as castra ma¬
dian iuisit q. cot iros i

Expanded text:
que audisset Gedeon somnium et interpretationem eius adoravit et reversus ad castra Israhel ait surgite tradidit enim Dominus in manus nostras castra Madian divis
Abbreviated transcription (Latin):
ditio uocantur. qi alie
gedeon cum tretentis
ꝑgit ad p̾lim. Solet
destrint. cum his ad p̃
sentire. Notandum ẽ
id ꝙ in cruce eminet
addertur. ñ iam cru¬
cis sp̃es s ip̃a crux ẽet.

Expanded text:
dicio vocantur, quia alienGedeon cum trecentis pergit ad praelium. Solet destruit, cum his ad prasentire. Notandum verid quod in cruce eminet, adderetur, non jam crucis species, sed ipsa crux esset.
Abbreviated transcription (Latin):
erectiͣtoo resisterent
si eum sibditi formi¬
darent. Et notand̾
lagenas. fug̾unt
dicatorib ad huc in
corꝑe posits restiter̃t.
pꝰ solutionem uero
corꝑm appirentib
miratulis infugam
u̾si sunt. qr pauore
tr̃iti a ꝑsecutione
fidelium cessaĩmis¬
fractis lagenis corpo
sis lampadib mira

Expanded text:
erecti resisterent, sed eum subditi formidarent. Et notandum lagenas, fugeruntdicatoribus adhuc in corpore positis restiterunt; post solutionem vero corporum apparentibus miraculis in fugam versi sunt, quia pavore conterriti a persecutione fidelium cessaverfractis lagenis corporum, lampadibus mira
Abbreviated transcription (Latin):
istum siccante cdño deo nr̃o aquas
eius ĩ conspectu n̾ro. donec tnͣsire¬
nus sicut fec̾at prius in mari

Expanded text:
istum siccante Domino Deo vestro aquas eius in conspectu vestro donec transiretis sicut fecerat prius in mari
Abbreviated transcription (Latin):
lioꝵ iseł ⁊ nlłs egredi auterat ur ingretdi. dixit¬
q dominꝰ ad iosue. Rcce dedi in manꝰ tuas ieri¬
cho ⁊ regem eius. omnes q uiros fortes cuti¬
te urbem cuncti bellatores semel ꝑdiem. Sic
facietis .ui. dieb. Septimo a die sacerdotes

Expanded text:
l et nullus egredi audebat aut ingredi dixitque Dominus ad Iosue ecce dedi in manus tuas Hiericho et regem eius omnesque fortes viros circuite urbem cuncti bellatores semel per diem sic facietis sex diebus septimo autem die sacerdotes
Abbreviated transcription (Latin):
dam exira dei
uenire peccata.
isrłite h̾itare
noluerunt es¬
sent in eis scã¬
dalum .i. face¬
rent eos scan¬
dalizari in dõ
suo coq offen¬
tus ẽ deus &¬

Expanded text:
am de ira dei uenire peccata? Israhelitae habitare uoluerunt, essent eis in scandalum, id est facerent eos scandalizari in domino deo suo eoque offentus est deus
Abbreviated transcription (Latin):
ascendit. non dum
abangło usba domi¬
ui uindicantis in
cos. ꝙ iobedientes
fuissent. quia noꝰ
extĩninauerunt

Expanded text:
ascendit, nondum ab hoc angelo uerba domini uindicantis in eos, quod inoboedientes fuissent, quia non exterminauerunt
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ siue ꝯtempto dei
mandato sinc timo¬
adhuc eo uiuente iam
p̃occupanto memoratũ
cepit. qui a hoc noluit
głm. Nondum autem
om̃s id fecerant uiuen¬
te shu. ⁊ si aliqui forte
se falios quantum eis
ad consid̾mdum sul¬
tiret qmͣiuis insortib
suis hĩtarent. uñ cres¬
cendo ⁊ conualescendo

Expanded text:
d siue contemto dei mandato siue timoadhuc eo uiuente iam praeoccupando commemoratum coepit — quia hoc omnibus angelum; nondum autem omnes id fecerant uiuente Iesu, etsi aliqui forte se filios Israhel quantum eis ad considendum sufficeret, quamuis in sortibus suis haberent unde crescendo et conualescendo
Abbreviated transcription (Latin):
fectum ẽ ⁊ integtũ
dicimus. nec si ad cru¬
tem ducatur ⁊ ꝯsũme¬
tur in omnib nec si
amortius resatexit

Expanded text:
fectum est et integrum diximus. Sed nec si ad crucem ducatur, et consummetur in omnibus, nec si a mortuis resurrexerit,
Abbreviated transcription (Latin):
cꝵ scriptura non ape
contempn̾e non modo
insipientia culpanda
rorem humanuni satrificium nouendum
putauit enis quid̾ peccĩde unica filia

Expanded text:
 scriptura non apercontemnere, non solum insipientia culpanda rorem humanum sacrificium uouendum putauit, eius quidem peccatum de unica filia
Abbreviated transcription (Latin):
filioꝵ ieroboal ⁊ effusionem sangͥnis eoꝵ con¬
ferre abymelech fr̾em suum. ⁊ ut̾ cet̾os sicci¬
moꝵ principes qui eum adiuu̾ant posuer̾t¬
q insidias adu̾sus eum ĩ montium sũmita¬
tes ⁊ dum illiꝰ p̃stolabantur aduentum exce¬
bant latrocineũ agñtes p̃das de p̾tereuntib.
Nunciatumq ẽ abymech. Ceuitã gaal fi¬
liꝰ obed cum fu̾ib suis ⁊ tnͣsiuit insicamam.
ad cuiꝰ aduentum erecti hĩtatores sychen. Eg̾s¬
siq sunt in agros uastantes uineas. uuaᷤ¬
q calcantes. ⁊ ftĩs cantantium choris ingl̃¬
si funt phanum dei sui. ⁊ uit̾ epulas ⁊ pocu¬
la maleclicebant abymelech clamantega¬
ad filio obed. Quis ẽ abymelech. ⁊ quis ẽ
sychen ut seriuamꝰ ei. Numquid ñ ẽ filius
ierobral ⁊ constitiut pͥncipem zebul seruum suum suꝑ iuros
emor pris sychen Cur gͥ seruamus ei unuan daret auqͥs
ppłm istum sub manu mea. ⁊ auferrem de medio abymech.

Expanded text:
liorum Hierobbaal et effusionem sanguinis eorum conferre in Abimelech fratrem suum et in ceteros Sycimarum principes qui eum adiuverant posueruntque insidias adversum eum in montium summitate et dum illius praestolantur adventum exercebant latrocinia agentes praedas de praetereuntibus nuntiatumque est Abimelech venit autem Gaal filius Obed cum fratribus suis et transivit in Sycimam ad cuius adventum erecti habitatores Sychem egressi sunt in agros vastantes vineas uvasque calcantes et factis cantantium choris ingressi sunt fanum dei sui et inter epulas et pocula maledicebant Abimelech clamante Gaal filio Obed quis est Abimelech et quae est Sychem ut serviamus ei numquid non est filius Hierobbaal et constituit principem Zebul servum suum super viros Emmor patris Sychem cur igitur servimus ei utinam daret aliquis populum istum sub manu mea ut auferrem de medio Abime
Abbreviated transcription (Latin):
mmationis ẽ ⁊ quodã
ris siquis dicat si non
uis facere o uolo se¬
iam seuiat ut qui eã
pmisso modo penam

Expanded text:
ationis est et quodam si quis dicat: si non uis facere quoiam saeuiat, ut quid eam promissiuo modo poenam
Abbreviated transcription (Latin):
mur de thalamo spon¬
si. ꝓ sordis indum̃tiꝰ
s candidis uestibus
lons pedib mundo
corde recumbamus

Expanded text:
mur de thalamo sponsi pro sordidis indumentis; sed candidis vestibus, lotis pedibus et mundo corde recumbamus
Abbreviated transcription (Latin):
des qũo electis uiris
u electis tribubus
hĩtatula dispensant.
Quos oportuit scd̾ã
sortem suscipere fili¬
os inquit chaat qui
reliqui erant post
filios aaron ⁊ quas
trib isti accipuuit.
intribu inquit effrẽ

Expanded text:
do in electis viris, et in electis tribubus habitacula dispensantur. Quos autem oportuit secundam sortem suscipere? Filios, inquit, Caath qui reliqui erant post filios Aaron. Et quas tribus ipsi accipiunt? In tribu, inquit, Ephr
Abbreviated transcription (Latin):
sacdotis .xiii. cũ suburbanis suis. Reliquis uͦ
ꝑfamilias filioꝵ chaath leuitici gñis. Hec est
data possessio. De tribr effraym urbs confugii
sycheu cum suburbanis suis ĩ monte effraỹm.¬
⁊ gar. ⁊ garer: ⁊ cebsan ⁊ letloron cum suburba¬
nis suis ciuitates . iiii. De tibu qͦ dan helchee¬

Expanded text:
sacerdotis, tredecim, cum suburbanis suis. Reliquis vero per familias filiorum Caath Levitici generis, haec est data possessio. De tribu Ephraim urbes confugii, Sichem cum suburbanis suis in monte Ephraim, et Gazer et Cebsaim et Beth-Horon, cum suburbanis suis, civitates quatuor. De tribu quoque Dan, Elthec
Abbreviated transcription (Latin):
gentia ⁊ nefanda
cumina timoris ⁊
formidins cumen
ponitur:
Formuidolosus ẽ qui
quasi adolescente
uitio ante quam
iideat mala sola
cõgitatione terret᷑
gelidam ꝑ membͣ
Formidinem uoluẽs
ut ñ tam conspectu
maloꝵ ciuam audi
manet hoc nicium.
Timidus ã est qui
primo aspetu ad co¬
gtessum trepidat. ñ
tñ toto corde t̾retur.
s reꝑari ⁊ animari
tenuo potest.

Expanded text:
ingentia et nefanda crimina, timoris et formidinis crimen ponitur. LXX: Formidolosus est, qui quasi adolescente vitio antequam videat mala, sola cogitatione terretur, gelidam per membra formidinem volvens, ut non tam conspectu malorum quam auditmanet hoc vitium. Timidus autem est qui primo aspectu ad congressum trepidat, non tamen toto corde terretur, sed reparari et animari denuo potest.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsuetudo p̃ter tab̾na¬
culum sacrificandi
tuibuerat. ut ⁊̾ salomõ
in excelsis sacrificasse
inueniatur. nec eius
sacrificium fuisse reꝓ¬
batum. ⁊ tñ uocantur
reges. qui uit̾ oꝑa lau¬
dabilia ñ destruxunt
excelsa. isbi contra le
ita deus confuetudinẽ
ppl̃ sui qua p̃ter eius
tab̾naculum. tñ non
pocuus quam uetabat.
memoratur exisse. qͦ
donum spc̃ scĩ signifi¬
catur queni ditissime

Expanded text:
suetudo praeter tabernaculum sacrificandi crebuerat, ut etiam Salomon in excelsis sacrificasse inueniatur nec eius sacrificium fuisse reprobatum. et tamen notantur reges, qui inter opera laudabilia sua non destruxerunt excelsa, ubi contra legita deus consuetudinem populi sui, qua praeter eius tabernaculum tamen non potius quam uetabat commemoratur exisse, quodonum spiritus sancti significatur, quod ditissime
Abbreviated transcription (Latin):
iħu peccessoris exemplum cancuis agit.
Scieiat enim posse angelos tenebrarum
transfigurare se in angłos lucie̾. Ideo ex¬
aminat spm̃ si adeo sit. Spñaus enum.
omnia exammat. Sic p̃cessorems ilł¬

Expanded text:
ecessoris exemplum, cautius agit. Sciebat enim posse angelos tenebrarum transfigurare se in angelos lucis: ideo examinat spiritum, si a Deo sit. Spiritualis enim omnia examinat. Sic praedeces
Abbreviated transcription (Latin):
hii tr̃am australem
huc trrigna indigent.
qr in bonis oꝑib poĩ¬
ti in quib magui⁊
feruentes sunt. opor

Expanded text:
ustralem huc irrigua indigent, quia in bonis operibus positi, in quibus magni atque ferventes sunt, oport
Abbreviated transcription (Latin):
dentiones sopirent. de legib ꝯsularibꝰ
papius ⁊ pompeius legem tułunt. q̃
a nominib eoꝵ appellatur. papia.
pompeia. continens patrũ pͥmia ꝓ
suscipiendis lib̾is. Sub eodem eͦs imꝑa¬
tore. faisidius tͥbunꝰ plebis legẽ fecit.
ne quis plus mextraneis testamẽto
ligaret. quam ut iiii. ꝑs suꝑeẽt he¬
uedib. ex cuiꝰ nomine lex falcidia ñ¬
cupata est. Aquilius qͦ q legẽ condi¬
dit que hactenꝰ aquilia nũcupat᷑. de le

Expanded text:
entionesque sopirent. De legibus consulariPapius et Poppaeus legem tulerunt, quae a nominibus eorum appellatur Papia Poppaea, continens patrum praemia pro suscipiendis liberis. Sub eodem quoque imperatore Falcidius tribunus plebis legem fecit, ne quis plus in extraneis testamento legaret quam ut quarta pars superesset heredibus. Ex cuius nomine lex Falcidia nuncupata est. Aquilius quoque legem condidit, quae hactenus Aquilia nuncupatur. De le
Abbreviated transcription (Latin):
de meo. tritoite u̾o uocati. qd̃ sicut
tres ꝑsonas in tͥnidate.ita quoꝙ
tres  astriuuint deos eẽ contra ałd̃
qd scͥptum ẽ. Audi isrł deus tuus
deus unus est. Sunt ⁊ alie here¬
des sine auctore ⁊ sine nomine. ex
quib alie triformẽ putantes esce
dm̃. alie xp̃i diuinitatẽ passebilẽ
esse dñt. alie xp̃i de patre natiui¬
tati initiũ tp̃ris dant. alie libera¬
tionem hominũ ap̃ inferos fc̃am
xp̃i descensione non credunt. Alie ani
q animalia existimant. Alie de mũ¬
di statu dissentiũt. alie ĩnumera¬
biles mundos opinantur. Alie aꝙͣ
deo coet̾riam faciũt. alie nudis pedi¬
b ambulant. allie cũ homĩb t̃ mã¬
ducant. Hee sunt heredes adu̾sus
catholicam fidẽ exorte. I ab apłis. et
a scĩs patͥb uel conciliis p̾ dampna¬
te. que dum in se multis erroribus
diuise inuicem sibi dissentiũt. ꝯmu¬
ni tamen nomine ad u̾sus eccłiam
dei conspirant. S quicũꝙ alit̾ scͥp¬

Expanded text:
de meo . Tritoitae vero vocati, quod sicut de meo . Tritoitae vero vocati, quod sicut tres personas in Trinitate, ita quoque tres astruunt deos esse, contra illud quod scriptum est: Audi, Israel, deos esse. Sunt et alie hereses sine auctore et sine nominibus. Ex quibus alie triformem putant esse deum, alie Christi divinitatem passibilem dicunt, alie Christi de patre nativitati initium temporis dant, alie liberationem hominum apud inferos factam Christi descensione non credunt, alie animunque animalia existimant, alie de mundi statu dissentiunt, alie innumerabiles mundos opinantur, alie aquam deo coeternam faciunt, alie nudis pedibus ambulant, alie cum hominibus non manducant. Haec sunt haereses adversus catholicam fidem exortae, et ab Apostolis et a sanctis Patribus vel Conciliis praedamnatae: quae dum in se multis erroribus divisae invicem sibi dissentiant, communi tamen nomine adversus Ecclesiam Dei conspirant. Sed et quicumque aliter Scrip
Abbreviated transcription (Latin):
uinam asseruit esse naturã. Acepha¬
li dicti idest sine capite quẽ sequ¬
untur heretici. Nullus erũ eorũ
reppetitur auctor a quo exorti sĩt.
Hii tͥum calcedonensiũ capłorũ
impugnatores duarũ in xp̃o sub¬
stantiaꝵ ꝓpetatem negant. ⁊ unã
in eius ꝑsona naturã pdicant.
Theodosiani ⁊gagennite appellati
a theodosio ⁊ gaiano qui temꝑib
iustiaru pͥncipis in alexandria
ppłi ꝑu̾si electione uno die ordi¬
nati sunt ep̃i. hii errores eutiche¬
tis et diosoori sequentes calcedo¬
rense concliũ respuũt ex duab
unam in xp̃o naturã asserunt.
qmͣ theodosiani corruptam gaiani¬
te incorruptam contendũt. Gnoi¬
te ⁊ tritoite a theodosianis exor¬
ti sunt. ex quib groite ab igno¬
xantia dicti quia ꝑu̾sitati ãqua
exorti sunt. id aditiunt qd xp̃i di
uinitas ignoret futura que sunt
sccipta de die. et hora nouissima.
non recordantes xp̃i ꝑsonam in y¬
saia loquentis dies iudicii incor¬

Expanded text:
vinam adseruit esse naturam. Acephavinam adseruit esse naturam. Acephali dicti, id est sine capite quem sequuntur haeretici. Nullus enim eorum reperitur auctor, a quo exorti sunt. Hi trium Chalcedonensium capitulorum inpugnatores duarum in Christo substantiarum proprietatem negant, et unam in eius persona naturam praedicant. Theodosiani et Gaianitae appellati a Theodosio Justiniani principis in Alexandria, populi perversi electione uno die sunt ordinati episcopi. Hi errores Eutychetis et Dioscori sequentes, Chalcedonense concilium respuunt; ex duabus unam in Christo naturam asserunt, quam Theodosiani corruptam, Gaianitae incorruptam contendunt. Gnoitae et Tritoitae a Theodosianis exorti sunt, ex quibus Gnoitae ab ignorantia dicti, quia perversitati a qua exorti sunt, id adjiciunt, quod Christi divinitas ignoret futura quae sunt scripta de die et hora novissima; non recordantes Christi personam in Isaia loquentis: Dies judicii in cor
Abbreviated transcription (Latin):
s corpoream p̾dicantes. ⁊ animaᷤᷤ
hominũ peccatoꝵ post morte ui demo¬
nes u̾ti putantes. Tesseresce decadite
dicti. qd̃ .xiiii. luna pascha cum iudeĩ
obseruandũ contendũt. nam tesseraᷤ¬
puant suꝑstitionem eẽ dicentes iuire
temerare diuina. qui uocdem ad re¬
quiem tͥbuit. pelagiani a pelagio
monacho exorti. Hii libũ arbitriũ
diuine gratie anteponũt dicentes
suffic̾e uoluntatẽ. ad implenda ius¬
sa diuina. Nestoriani a nestorio cõ¬
startinopolidano ep̃o nuncupati
qui beatam mariã uirginẽ nõ d̾i
s hominis tantũmͦ asseruit geni¬
tricem. ut aliam ꝑsonam carius.
aliam fac̾et deitatis. nec unũ xp̃m
in u̾bo dei ⁊ carne credidit. s seꝑa¬
tim atq se uinctim alt̾um filium
dei. Alterũ filium homĩs p̾dicaut
Euticiani dicti ab eutice constanti¬
nopolitano afb̾e. qui xp̃m post hu¬
manã assũptionẽ negauit exist̾e
de duab naturis. s solam in eo di¬

Expanded text:
sed corpoream praedicantes, et animas sed corpoream praedicantes, et animas hominum peccatorum post mortem in daemones verti putantes. Tessarescaedecatitae dicti, quia XIV luna pascha cum Iudaeis observandum contendunt. Nam τpuant, superstitionem esse dicentes iura temerari divina, qui noctem ad requiem tribuit. Pelagiani a Pelagio monacho exorti. Hi liberum arbitrium divinae gratiae anteponunt, dicentes sufficere voluntatem ad inplenda iussa divina. Nestoriani a Nestorio Constantinopolitano episcopo nuncupati, qui beatam Virginem Mariam non Dei, sed hominis tantummodo adseruit genetricem, ut aliam personam carnis, aliam faceret Deitatis: nec unum Christum in verbo Dei et carne credidit, sed separatim atque seiunctim alterum filium Dei, alterum hominis praedicavit. Eutychiani dicti ab Eutyche Constantinopolitano abbate, qui Christum post humanam adsumptionem negavit adsistere de duabus naturis, sed solam in eo di
Abbreviated transcription (Latin):
didisse se sumnulau̾ant. quos ec¬
cłia catholica mat̾no recepit simu
tamqmͣ petrum post fletum nega¬
toonis. Haric illi matͥs caritatem
suꝑbe. accipientes eosq recipere
nolentes ab eccłie coĩone receose¬
runt. ⁊ cum ipso lucifero auctore
suo qui mane oriebat᷑ cad̾e me¬
ruerunt. Ioiunianste a iouinia¬
no quodam monacho dicti. asse¬
rentes nullam nuptiaꝵ ⁊ uirgi¬
nũ esse distantiã nullũq iter
abstinentes ⁊ simplicit̾ epulan¬
tes esse discmen. Eliudiani ab e¬
luidio nominati. qui dñt pꝰ na¬
tum xp̃m alios mariã filios de
iuro ioseph peperisse. pat̾niani
a pat̾no quodam exordi qui in¬
feriores corꝑis ꝑtes a diabło fcãs
opinant᷑. Arabici nuncupati eo
qd̃ in arabia exorti sunt dicenteꝰ
animã cum corpore mori: atq ĩ
nouissimũ utrũq resurg̾e. Ter¬
tullianiste dicti at̾culliano pb̃ro
affricane ꝓuintie cuutatis car¬
thaginensis animã ĩmortalẽ eẽ

Expanded text:
didisse simulaverant, quos Ecdidisse simulaverant, quos Ecclesia catholica materno recepit sinu, tanquam Petrum post fletum negationis, hanc illi Matris charitatem superbe accipientes, eosque recipere nolentes, ab Ecclesiae communione recesserunt, et cum ipso Lucifero auctore suo, qui mane oriebatur, cadere meruerunt. 56. Jovinianistae a Joviniano, quodam monacho dicti, asserentes 359 nullam nuptiarum et virginum esse distantiam, nullumque inter abstinentes et simpliciter epulantes esse discrimen. 57. Elvidiani ab Elvidio nominati, qui dicunt post natum Christum, alios Mariam filios de viro Joseph peperisse. 58. Paterniani a Paterno quodam exorti; inferiores corporis partes a diabolo factas opinantur. 59. Arabici nuncupati, eo quod in Arabia exorti sunt, dicentes animam cum corpore mori, atque in novissimo utrumque resurgere. 60. Tertullianistae dicti a Tertulliano presbytero Africanae provinciae, civitatis Carthaginensis, animam immortalem esse,
Abbreviated transcription (Latin):
ti sunt. qui sub̃am humane
carius. a diabło condidã dñt.
Coluithiani a qͦdam coluito no¬
minati. qui dicunt dm̃ ñ fac̾e
ani a forino qui econtrario di¬
bona. donatiste a donato qͥdam
affro runcupati qui de numidia
ueniens totam pene affricam
sua ꝑsuasione decepit. asserẽs
catholicos. bonosiaci a bonosco qͦ¬
filium dei ad optiuũ. non ꝓpͥũ
asser̃t.Circumcelliones dicti eo
qd̾ agrestes sint qͦs cotopitas uo¬
cant sicp̃dicte heresis habentes doc¬
tͥnam ir amore martirii semetip¬
sos p̾munt. ut iuolent̾ de hac
uita disoedentes. martires nomi¬
nentur. pricillianiste a priscillia¬
no uocatĩ. qui in hispania ex er¬
rore gnostiooꝵ ⁊ manicheoꝵ ꝑ nux¬
tum dognia composuit. Luciferia¬
ni a lucifero firmie ep̃o orti. qui
ep̃os catholicos constantii ꝑ secu¬
tione ꝑfidie arrianoꝵ consentiẽ¬
tes erant. ⁊ postea correcti redire
in catholicam deleg̾unt dampriã¬
tes siue qd̃ c̾did̾ant. stue qd̃ cre¬

Expanded text:
e carnis a diabolo conditam dicunt. Coluthiani a quodam Colutho nominati, qui dicunt Deum non facere ani a Florino, qui e contrario dibona.' Donatistae a Donato quodam Afro nuncupati, qui de Numidia veniens totam pene Africam sua persuasione decepit, adserens catholicos. Bonosiaci a Bonoso qufilium Dei adoptivum, non proprium adserunt. Circumcelliones dicti eo, quod agrestes sint, quos Cotopitas vocant, supradictae haeresis habentes doctrinam. Hi amore martyrii semetipsos perimunt, ut violenter de hac vita discedentes martyres nominentur. Priscillianistae a Priscilliano vocati, qui in Hispania ex errore Gnosticorum et Manichaeorum permixtum dogma conposuit. Luciferiani a Lucifero Sirmiae episcopo orti, qui episcopos catholicos, qui Constantii persecutione perfidiae Arianorum consentientes erant, et postein catholicam delegerunt, damnantes sive quod crediderant, sive quod se cre
Abbreviated transcription (Latin):
rentes filiũ ⁊ filio sp̃m sc̃m. dicũt
etiam nullũ imputari peocatũ. in
fide manentiũ. Origeniani ab o¬
rigene auctore exorti sunt dicẽtes:
qd̃ non possit filius uide patre. riec
sp̃o sc̃s filiũ. Animas quoq ĩmũ¬
di pͥncipio dicũt peccasse. ⁊ ꝓ diu̾¬
sitate peccatoꝵ. ecelis usq ãd t̾ras
diu̾sa corpora quasi iuncula menus¬
se. eaq causa factum fuisse mũ¬

Expanded text:
rentes Filium, et Filio Spiritum sanctum, dicunt rentes Filium, et Filio Spiritum sanctum, dicunt etiam nullum imputari peccatum in fide manentium. Origeniani ab Origene auctore exorti sunt, dicentes quod non possit Filius videre Patrem, nec Spiritus sanctus Filium; animas quoque in mundi principio dicunt peccasse, et pro diversitate peccatorum e coelis usque ad terram diversa corpora quasi vincula meruisse
Abbreviated transcription (Latin):
puũt. regra celoꝵ ꝑuulos Hab̾e
non c̾dunt. Nouatiãni a nouato ro¬
me urb̃ pb̃ro exorti qui adu̾sus
corneliũ cathedram sacͥdot alem
conatus inuad̾e. heresim instituit
nolens apostatas susciꝑe.⁊ rebap¬
trzans bapt̃atos. Montani hr̃ti¬
ci dicti qd̾ in tp̃re ꝑsecutõnis ĩ mõ¬
tib latuerunt. qua occasione se a
catholice eocłie corpore diuiser̃t. Ebio¬
nite. ab ebione dicti. hii semiui dei st̃.
⁊ ita tenent euuangeliũ ut legẽ car¬
nalit̾ seruent adu̾sus qͦs ad gala
chas apłs scͥbens inuenit᷑. fotuna¬
cupati. qui ebionitaꝵ heresim suscitãs.
asseruit xp̃m a maria. ꝑ ioseph nup¬
tiali coitu fuisse conceptũ. Aeriani ab
acuo qͦdam nũcupati sũt. hii offerre
sacͥficiũ ꝓ defunctis sꝑnunt. Ethia¬
ni ab ethio sunt uocati. Idemq euno¬
miani ab eunomio qͣdam dialetioo.
ethii discipło. ex cuiꝰ nomine mag̃
innotuerunt. dissimilẽ patͥ asse¬

Expanded text:
puunt, regna caelorum parvulos habere puunt, regna caelorum parvulos habere non credunt. Novatiani a Novato Romae urbis presbytero exorti, qui adversus Cornelium cathedram sacerdotalem conatus invadere, haeresim instituit, nolens apostatas suscipere, et rebaptizans baptizatos. Montani haeretici dicti, quod tempore persecutionis in montibus latuerunt; qua occasione se a catholicae Ecclesiae corpore diviserunt. Ebionitae ab Ebione dicti. Hi semiiudaei sunt, et ita tenent Evangelium ut Legem carnaliter servent: adversus quos ad Gatas Apostolus scribens invenitur. Photiniacopo nuncupati, qui Ebionitarum haeresim suscitans, asseruit Christum a Maria per Joseph nuptiali coitu fuisse conceptum. Aeriani ab Aerio quodam nuncupati sunt: hi offerre sacrificium pro defunctis spernunt. Ethiani ab Ethio sunt vocati, idemque Eunomiani ab Eunomio quodam dialectico, Ethii discipulo, ex cujus nomine magis innotuerunt, dissimilem Patri asse
Abbreviated transcription (Latin):
cie cathafrigia dedit. qr ibi exciter̃t
auctores eoꝵ. Montanus pͥsca ⁊ ma
negant penitentib ueniã peccatoꝵ¬
uiduas sinupserint tanqmͣ ad ulte¬
pas dampnant mũdiores se oet̾is
p̾dicant. Qui si nomen suũ cogno¬
sc̾e uellent mundanos se potius
qmͣ mundos uocarent. pauliani a
paulo famos atino exorti sunt qui
maria sumpsisse uitium. Ermo¬
geniam ab ermogene qͦdam uocati.
mat̾iam ñ naturã introduoens do̾
chei a qͥdam ꝑsa extiterunt qͥ ma¬
nes uocatus est. hic duas naturas
⁊ substantias introduxit idest bonã
⁊ malam. ⁊ animas ex d̾o quasi ex
aliqͦ fonte manare asseruit. Te
stamentũ uetus respuunt. nouũ
ex ꝑte recipiunt. Canomiani id est qͥ¬
Natine sine lege dicuntur. Anthropo¬
morphide dicti. eo qd̃ simplicitate ru¬
stica dm̃ hab̾e m̃bra humaria que in
diuinis lib̾s scͥpta sũt. arbitnͣt᷑. Antͦ
guitur. nec corporis mole censet᷑.
Fraclite ab eraclio auctore exorti.
motiachos tm̃ recipiũt. coniugia ues¬

Expanded text:
ncia Phrygia dedit, quia ibi exstiterunt auctores eorum Montanus, Prisca et Maxnegant penitentibus veniam peccatorviduas, si nupserint, tamquam adulteras damnant: mundiores se ceteris praedicant. Qui nomen suum si cognoscere vellent, mundanos se potius quam mundos vocarent. Pauliani a Paulo Samosateno exorti sunt, qui Maria sumpsisse initium. Hermogeniani ab Hermogene quodam vocati, qui materiam non natam introducens, Deo chei a quodam Persa extiterunt, qui vocatus est Manes. Hic duas naturas et substet malam, et animas ex Deo quasi ex aliquo fonte manare asseruit; Vetus Testamentum respuit, Novum ex parte recipit. Canoniani Latine sine lege dicuntur. Anthropomorphitae dicti, pro eo quod simplicitate rustica Deum humana membra habere, quae in divinis scripta sunt, aguitur, nec corporis mole censetur. Heraclitae ab Heraclio auctore exorti. Monachos tantum recipiunt, coniugia res
Abbreviated transcription (Latin):
lestiũ ⁊ diuinaꝵ que suꝑ nos stãt.
s male dicit. hereticoꝵ autẽ dogma¬
ta. ut facile possint agnosci. causaᷤ
coꝵ uel nomina demõstrare oꝑtuit.
ex hiis sequitur confessio. quos
antea ꝑfidia possidebat. Hebrei tnͣsi
ad meliora tnͣseant.⁊ pͥstinos erro¬
res relinquant. pharisei ⁊ saducei

Expanded text:
lestium et divinorum quae super nos stant; lestium et divinorum quae super nos stant; sed male dicit. Haereticorum autem dogmata ut facile possint agnosci, causas eorum vel nomina demonstrare oportuitex his sequitur confessio, quos antea perfidia possidebat. Hebraei transad meliora transeant, et pristinos errores relinquant. Pharisaei
Abbreviated transcription (Latin):
acceptam a deo disciplinã fidelit̾ nati¬
orub affirmau̾nt. Itaq etiam si an¬
gelua de celis aliter euuangelizau̾it.
a nathema uocabitur. Secta a sectan¬
do ⁊ tenendo nominata. Nam sectaᷤ
dicimꝰ habitus animoꝵ ac insti¬
tuta cͥca disciplinam uel ꝓpositũ
quem terendo sequunt᷑. longe alia
in religionis cultu opinantes ꝙͣ
ceti scisma a scissura animoꝵ uo¬
cata. Eodem enĩ cultu. eodem ritu. cre¬
dit ut oet̾i. solo cong̾gationis delecta¬
tur discidio. fit autem scisma. cum
dñt homines nos iusti sumus. nos
sc̃ificamus ĩmundos ⁊ oet̾a similia.
Suꝑstitio dicta. eo qd̃ sit suꝑflua
aut suꝑsratuta obseruatio. alii di¬
cunt a senib quia młtis annis sr̃¬
stites ꝑ etatem delirant. ⁊errant su¬
ꝑstitiorie quadam. nescientes que ue¬
tera colant. aut que ueteꝵ ignari
asciscant. lucretius autẽ suꝑstiti¬
oniem dicit suꝑstantiũ reꝵ idest ce¬

Expanded text:
acceptam a Christo disciplinam fideliter natiacceptam a Christo disciplinam fideliter nationibus adsignaverunt. Itaque etiamsi angelus de caelis aliter evangelizaverit, anathema vocabitur. Secta a sequendo et tenendo nominata. Nam sectas dicimus habitus animorum, ac instituta circa disciplinam vel propositum, quem tenendo sequuntur, longe alia in religionis cultu opinantes quam ceteri. Schisma ab scissura animorum vocata. Eodem enim cultu, eodem ritu credit ut ceteri; solo congregationis delectatur discidio. Fit autem schisma cum dicunt homines, 'nos iusti sumus,' 'nos sanctificamus inmundos,' et cetera similia. Superstitio dicta eo quod sit superflua aut superinstituta observatio. Alii dicunt a senibus, quia multis annis superstites per aetatem delirant et errant superstitione quadam, nescientes quae vetera colant aut quae veterum ignari adsciscant. Lucretius autem superstitionem dicit superstantium rerum, id est cae
Abbreviated transcription (Latin):
in se illiget. Nam dilectio a duob in¬
cipit. qd̾ est amor dei ⁊ ꝓximi. de
nib quia quioqͥd diligit ⁊ credit ⁊¬
sperat. Qui autẽ non diligit. quam¬
uis multa bona faciat. frustra labo¬
rat. Omnis autẽ dilectio carnalis.
non dilectio s magis amor dici so
¶ eresis g̾oe ab electione
uocatur qd̾ ĩcil ic unusquisq id
sibi eligat. qd̃ melius sibi ẽẽ uidet᷑
ut philosophi ꝑ ipatetici academici¬
⁊ epicurei. ⁊ froici uł sicut alii qui ꝑ¬
u̾sum dogma cogitantes arbito suo
de eodesia recesserunt. In de gͦ here¬
sis dicta g̾ca uoce ⁊ ex int̾pretatio¬
ne electionis qua quisq arbito suo
ad instituenda siue suscipienda q̃¬
lib ipse sibi eligit. Nobis uͦ nicħ
ex nr̃o arbitͥo induc̾e licz. s nec
elig̾e qd̃ aliqui de arbito suo in¬
duxerint. Apłos dei habemus aue¬
tores. qui nec ip̃i quioqmͣ ex suo
arbitͥo qd̃ induc̾ent elegͥunt. S

Expanded text:
in se liget. Nam dilectio a duobus inin se liget. Nam dilectio a duobus incipit, quod est amor Dei et proximi; de nibus, quia qui diligit et credit et sperat. Qui autem non diligit, quamvis multa bona faciat, frustra laborat. Omnis autem dilectio carnalis non dilectio, sed magis amor dici sol. Haeresis Graece ab electione vocatur, quod scilicet unusquisque id sibi eligat qut philosophi Peripatetici, Academici, Epicurei, et Stoici, vel sicut alii, qui, perversum dogma cogitantes, arbitrio suo de Ecclesia recesserunt. 2. Inde ergo haeresis dicta Graeca voce, ex interpretatione electionis, qua quisque arbitrio suo ad instituenda, sive ad suscipienda quaelibet ipse sibi eligit. Nobis vero nihil nostro ex arbitrio inducere licet, sed nec eligere quod aliquis de arbitrio suo induxerit. 3. Apostolos Dei habemus auctores, qui nec ipsi quidquam ex suo arbitrio, quod inducerent elegerunt, sed
Abbreviated transcription (Latin):
uerum. Religio appellata. qd̃ ꝑ
eam uni deo religamus animas
nr̃as ad cultum diuinũ uinculo s̾¬
uiendi. qd u̾bum compositũ est a
religendo idest eligendo. ut ita lati¬
nũ uideatur. ueligio sicut eligio.
Tria sunt autẽ que in religionis
cultu ad colendũ dm̃i in hominib
ꝑquiruntur. id est fides. spes. ca¬
ritas. In fide quid o̾dendũ in spe.
quid sperandꝰ in caritate qͥd sit a¬
mandũ. fides est qua ueraciter
cdimus id qd̃ nequaqm uid̾e ua¬
lemus. siam c̾dere iam non possu¬
mus qd̃ uidemꝰ. Propͥe autem no¬
men fidei inde est dictũ. si omĩo
fiat qd̃ dem̃ est aut ꝓmissũ: et
inde fides uocata ab eo qd̃ fit illud. ꝙ
int̾ utrasq placitum est quasi inder
dm̃ ihominẽ. hinc ⁊ fedus. Spes uo¬
unde eꝯtrario desperatio. De est enĩ
ibi pes. nullaꝙ ꝓgͥdiendi facultas
est. quia dũ quisq peccatũ amat.
futuram głiam non sperat. caritas
g̾ce. latinc dilectio int̾p̾tat᷑. qd̃ duos

Expanded text:
verum.' Religio appellata, quod per eam uni Deo religamus animas nostras ad cultum divinum vinculo serviendi. Quod verbum conpositum est a relegendo, id est eligendo, ut ita Latinum videatur religio sicut eligio. Tria sunt autem quae in religionis cultu ad colendum Deum in hominibus perquiruntur, id est fides, spes, caritas. In fide, quid credendum; in spe, quid sperandum; in caritate, quid sit amandum. Fides est qua veraciter credimus id quod nequaquam videre valemus. Nam credere iam non possumus quod videmus. Proprie autem nomen fidei inde est dictum, si omnino fiat quod dictum est aut promissum. Et inde fides vocata, ab eo quod fit illud quod inter utrosque placitum est, quasi inter Deum et hominem; hinc et foedus. Spes vos.' Unde et e contrario desperatio. Deest enim ibi pes, nullaque progrediendi facultas est; quia dum quisque peccatum amat, futuram gloriam non sperat. Caritas Graece, Latine dilectio interpretatur, quod duos
Abbreviated transcription (Latin):
miani uocati qd̃ ade imitent᷑ nu¬
ditatẽ nde ⁊nudi orant. ⁊ nu¬
di int̾ se mares ⁊ femine conue¬
niũt. Caiani ꝓuide sic appellati.
qm̃ cain adorant Sechiani nomẽ
acceꝑunt a filio adam. qui uocatꝰ
est sech dicentes. eundem esse xp̃m
nẽ fuisse. s uirtutẽ dei esse arbi¬
trabantur. angłici uocati. qr an¬
gelos colunt. Apostohci uocati st̃.¬
ideo qd̃ nichil possidentes ꝓpͥũ ne¬
quaqmͣ recipiũt eos qui aliqͥd in
hoomundo utunt᷑. Cerdoniani a
cerdone qͥdam nominati qui duo
niste a martione stoico philosopho ap¬
pellati qui cerdonis dogma secutꝰ. alte¬
rũ bonũ alt̾um iustum dm̃ asseuit
tãquam duo principia creacoris et
bonitatis. Arthotherite au oblatio¬
ne uocati. pariem enim ⁊ caseũ offe¬
rtut. dioentes pͥmis homĩb oblatio¬
nem a fructib terre. ⁊ a fructib oui¬
um fuisse celebratam. Aquarii ap¬
pellati. eo qd̃ aquã solã offerunt ĩ

Expanded text:
miani vocati, quod Adae imitentur numiani vocati, quod Adae imitentur nuditatem; unde et nudi orant, et nudi inter se mares feminaeque conveniunt. Caiani proinde sic appellati, quoniam Cain adorant. Sethiani nomen acceperunt a filio Adam, qui vocatus est Seth, dicentes eundem esse Christum. nem fuisse, sed virtutem Dei esse arbitrantur. Angelici vocati, quia angelos colunt. Apostolici hoc sod nihil possidentes proprium, nequaquam recipiunt eos qui aliquo in hoc mundo utuntur. Cerdoniani a Cerdone quodam nominati: qui duo nistae a Marcione Stoico philosopho appellati: qui Cerdonis dogma secutus, alterum bonum, alterum justum Deum asseruit; tanquam duo principia creatoris et bonitatis. Arroteritae ab oblatione vocati. Panem enim et caseum offerunt, dicentes primis hominibus oblationem a fructibus terrae et a fructibus ovium fuisse celebratam. Aquarii appellati, eo quod aquam solam offerunt in
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. S hoc habes qd̃ odistiꝰ fac¬
ta nicholaidaꝵ Gnostici ꝓpt̾ excel¬
lentiã scientie se ida appellare uo¬
luerunt animã naturam dei eẽ
dognatib fingunt. Carpocͣtiani a¬
carpocrate qͦdam uecantur. qui dix¬
q sexu ꝓgenitũ. Cirurthiani a
cirincho qͦdam nominati. hiiuit̾
le annos post resurrectionẽ in uo¬
luptate carnis futuros p̾dicant.
dum xp̃m qui a uico nazareus ẽ
appellatus. filiũ dei confiteant᷑.
te a colubro nominati sũt. Colub̾
enim g̾oe . offi dr̃. Colunt enĩ ser¬
pendẽ. dicentes ip̃m in ꝑadiso indu¬
xisse uirtictis oognitionẽ. ualen¬
tiniani a ualentino qͥdam platoni
ute quoꝵ appelles pͥnceps fuit. qͥ
c̾atorem angłm nescio quem głio¬
lum. suꝑioris dei faciens dm̃ leg
isrł. illum igueũ affirmans. Ap¬
pellite quoꝵ auctor appelles. qui
hominẽ infantasia apparuisse.
Archontiaci a pͥncipib appellant᷑
qui uniu̾sitatẽ qmͣ d̾s condidit o¬
pera ẽẽ. archangłoꝵ defendũt. Ada¬

Expanded text:
odisti facta Nicolaitarum.' Gnostici propter excellentiam scientiae se ita appellare voluerunt. Animam naturam Dei esse dogmatibus fingunt. CarpocCarpocrate quodam dicti. Hi Chroque sexu natum dicunt. Cirinthiani a Cirintho quodam dicti. Hi le annos post resurrectionem in voluptate carnis futuros praedicantdum Christum, qui a vico Nazaraeus est appellatus, Filium Dei confiteantur,t. Ophitae a colubro nominati sunt. Coluber enim Graece ὅφις dicitur. Colunt enim serpentem, dicentes ipsum in paradiso induxisse virtutis cognitionem. Valentiani a Valentino quodam Platonicitarum quoque Apelles princeps fuit: qui creatorem, angelum nescio quem gloriosum superioris Dei faciens, Deum legis Israel, illum igneum affirmans. Apellitae quorum auctor Apelles, qui hominem in phantasia apparuisse. Archontiaci a principibus appellantur: qui universitatem quam Deus condidit, opera esse archangelorum defendunt. Ada
Abbreviated transcription (Latin):
Macedoniani a macedonio constã¬
tinopolitano ep̃o dicti sunt. negã¬
tes dm̃i esse sp̃m scm̃. Appollinari¬
ste ab appollinare uocati st̃ dicen¬
numa suscepiose. Ancidicomari¬
te applłatist̃. ꝓ eo qd̾ marie ꝟgini¬
tati contra dicũt. assentes eam
post xp̃m natum uiro suo fius¬
se ꝯmixtam. Medangismonite
id̾o tale nom̃ accepertnt. qr an

Expanded text:
Macedoniani a Macedonio Constantinopolitano episcopo dicti sunt, negantes Deum esse Spiritum sanctum. Apollinaristae ab Apollinare vocati sunt, dicennima suscepisse. 46. Antidicomaritae appellati sunt, pro eo quod Mariae virginitati contradicunt, asserentes eam post Christum natum viro suo fuisse commistam. 47. Metangismonitae, ideo tale nomen acceperunt, quia
Abbreviated transcription (Latin):
trum locus est specta¬
csti ubi pugnant gͥla¬
diatores ⁊ inde lisoum
gladiatoriũ dictũ qd̃
in eo uiuenen usũ armoꝵ diuerso
motu condiscant. ⁊ mͦ it̾ se ant gͥbai¬
diis aut pugnis certantes mͦ con¬
tra bestias incedentes ubi nõ odio
s pͥmio illecti subeunt ferale cer¬
tamen. Amphideatrũ dictũ ꝙ ex
duob theatris sit tactũ. Namm eĩ¬
pħiteatrũ rotund̾ ẽ theatrũ s ex
medio amphiteatro ẽ semi dculi
figurã harens. de ludo equeie.

Expanded text:
trum locus est spectaculi, ubi pugnant gladiatores. Et inde ludum gladiatorium dictum quod in eo iuvenes usum armorum diverso motu condiscant, et modo inter se aut gladiis aut pugnis certantes, modo contra bestias incedentes; ubi non odio, sed praemio inlecti subeunt ferale certamen. Amphitheatrum dictum, quod ex duobus theatris sit factum. Nam amphitheatrum rotundum est; theatrum vero ex medio amphitheatro est, semicirculi figuram haben
Abbreviated transcription (Latin):
pͥmꝰ ludꝰ equestriũ. Ouo eni
eqͥtes p̾oedentib pͥus signis mui¬
udarib unꝰ aporta orientia. als
morte ꝓsilrret. ut hab̾et qͥ cad̾et
casum głiam qͥ ꝑimi̾et q̃ armatura
pugnabat marͣtis duellii cã. de re
ture gen̾e in gladiatorio ludo
contra alt̾m pugnantẽ ferebat.
occulte rete qd iacalũ appellatur.
ut adu̾cariũ cuspide insisrendem
ret q̃ armatiroa ẜugnabat. ne¬
ptimo tͥdentis causa. de secutori
ecutor ab in sequẽdo reci b¬
artũ dictꝰ. gestabat eñi cus¬
pidẽ ⁊ massã plumbeã q̃ adisr
iaculũ impediret. ut antecͣs ille fi¬
uret rete iste exuperaret. lec ar¬
matura sacrata eret uulcano:
Ignis enĩ semꝑ in seqͥt᷑. Idecq cũ
reciario cõponebat᷑. q ignis ⁊ aqͣ
lemꝑ int̾se inimica itͥ d lacietorib¬
a queatoꝵ pugna erat fugiẽ¬
tes in ludo homĩes iniecto laq̃o impe¬
ditos consecutosq ꝓstrare amictos ũ¬
borie pelliceo. de uelitibus¬

Expanded text:
m ludus equestrium: duo enim equites, precedentibus signis militaribus, unus a porta orientis, altemorte prosiliret, ut haberet qui caderet casum, gloriam qui perimeret. Quae armatura pugnabat Martis Duellii causa. De rturae genere. In gladiatorio ludo contra alterum pugnantem ferebat occulte rete, quod iaculum appellatur, ut adversarium cuspide insistente ret. Quae armatura pugnabat Neptuno tridentis causa. De secutoriecutor ab insequendo retiarium dictus est, gestabat enim cuspidem et massam plumbeam, que adversarii iaculum impediret; ut antequam ille feritet rete, iste superaret. Hec armatura sacrata erat Vulcano, ignis enim semper insequitur: ideoque cum retiario componebatur, quia ignis et aqua semper inter se inimica sunt. Laqueatorum pugna erat, fugientes in ludo homines, iniecto laqueo impeditos consecutosque prostrare, amictos umbone pelliceo. Velitu
Abbreviated transcription (Latin):
adiecta differentia qͥd ut̾q sit diffi¬
nitur. id est rex est modestꝰ ac tempe¬
rans: tirannius uͦ impius.⁊ in mitis.
dicunt. ut cioero in topicis. Litus ẽ
quos flutus elidit. hoc uarie tracta¬
ri potest. Modo enĩ ut moneat. mo¬
do ut delignet. modo ut uituꝑet. mͦ
aut laudet. ut moneat. nobilitas ẽ
uirtutis modoꝵ apd̃ post̾os sarci¬
na. ut designet. apex ẽ arex corporis.
ut laudet. adolescentia ẽ flos etatiꝰ.
ut uituꝑet. diuitie sunt breuis uite
longum uiaticũ. Octaua sp̃es diffini

Expanded text:
adjecta differentia quid uterque sit defiadjecta differentia quid uterque sit definitur, id est: Rex est modestus et temperans; tyrannus vero impius et immitis. ionem dicunt, ut Cicero in Top.: Littus est, qua fluctus eludit. Haec varie tractari potest: modo enim ut moneat, modo ut designet, modo ut laudet ac vituperet. Ut moneat: Nobilitas est virtus majorum apud posteros sarcina. Ut designet: Caput est ars corporis. Ut laudet: Adolescentia est flos aetatis. Ut vituperet: Divitiae sunt brevis vitae longum viaticum. 9. Octava species defini
Abbreviated transcription (Latin):
quid luxuriosus. ⁊ uniu̾sa luxuriosi et
auari. ⁊ crudelis. natura descͥbitur. ut si
luxuriosũ uolumus diffinire dicimus
luxuriosus estuictus ñ necͣcii. s sump¬
tuosi. ⁊ honerosi appetens. in delicus af¬
fluens. in libidine ꝓmptꝰ. hec ⁊ talia dif¬
finiũt luxuriosũ. s ꝑ descͥptionem
diffiniunt. Que spẽs diffintionis
oratorib apta est mag̃ qmͣ dialeu¬
cis. qr latitudines habet. Que simi¬
litudo in bonis reb ponitur ⁊ ĩ ma¬
lis. Qͥnta sp̃es diffinitionis ẽ. qmͣ
g̃oi cata antelexin. latine adu̾biũ
diciꝰ. Hec uocem illam deciuus no
tione q̃ritur. alio sermone designat.
uno ac singłari. ⁊ qͦdamm qͥd uld̾ sit.
in uno u̾bo positum. imo u̾ho alio de¬
olarat. ut contioeso̾e ẽ tace. Itẽ cũ
tͥp̃tamur uastatas. Sexta sp̃es diffi¬
uitionis est qmͣ g̾ci catadiaboran noꝰ
de eodẽ ⁊ de alt̾o nominant. ut cum
q̃utur. quid utt̾sit int̾ regem ⁊ tirãñ:

Expanded text:
quid luxuriosus, et universa luxuriosi, quid luxuriosus, et universa luxuriosi, avari, crudelis natura describitur; ut, si luxuriosum volumus definire, dicimus: Luxuriosus est victus non necessarii, sed sumptuosi et onerosi appetens, in deliciis adfluens, in libidine promptus. Haec et alia dfiniunt luxuriosum, sed per descriptionem luxuriosum; quae species definitionis oratoribus magis apta est quam dialecticis, quia latitudines habet. Haec similitudo in bonis rebus ponitur et in malis. Quinta species definitionis est, quam Graece cata antilexin, Latine aduerbium dicimus. Haec uocem illam, de cuius re quaeritur, alio sermone designat uno ac singulari, et quodammodo quid illud sit in uno uerbo positum, uno uerbo alio declarat, ut: 'Conticiscere est tacere.' Item cum terpretamur esse uastatas. Sexta species definitionis est, quam Graeci cata diaphoran, nos de eodem, et de altero nominant, ut cum quaeritur quid intersit inter regem et tyrannum,
Abbreviated transcription (Latin):
nũcupat᷑ qmͣ notionẽ cõmuni ñ ꝓprio
nomine possumꝰ dic̾e. Hec isto mͦ sẽper
efficitur. Homo ẽ qd̾ rationali cõcep¬
tione ⁊ exercitio p̾est animalib cũctis.
slon enim dixit qͥd est hõ. s qͥd agat.
qͣi qͦdam signo in noticiam deuocato. In
ista enĩ ⁊ inpeliquis noticia rei ꝓfertur.
ñ substantiał explicatio declarat᷑. ⁊ qr
illa substantiał ẽ. diffinitõnũ omniũ
obtin pͥncipatũ. Tcia spẽs diffinitõis
qd̃ quale sit. id qd̾ sit eiudent̾ osten¬
dit. Cuiꝰ exemplũ tale est. homo est qͥ in¬
genio ualet. artib pollet. ⁊ cognitione
rerũ. aut qd̾ ag̾e deb eligit. aut aĩadu̾¬
sione qd inutile sit contempnit. hiis enĩ
qͣlitatib expͥssus ac diffinitus ẽ homo.
Quarta sp̃es diffinitõnis est que gͥce ypo¬
graficen. Latine a tullio descͥptio nomĩat᷑
que adhibita circuitione dictoꝵ facto¬
riumq rem qͥd sit descͥptione declarat.
Querit᷑ enĩ quid auarus sit qͥd crudel.

Expanded text:
nuncupatur; quam notionem communi, non proprio nomine, possumus dicere. Haec isto modo semper efficitur: Homo est, quod rationali conceptione, et exercitio praeest anNon enim dixit quid est homo, sed quid agat, quasi quodam signo in notitiam devocato. In ista enim et in reliquis notitia rei profertur, non substantialis explicatio declaratur; et quia illa substantialis est, definitionum omnium obtinet principatum. Tertia species definitionis quid quale sit, id quod sit euidenter ostendit, cuius exemplum tale est: 'Homo est qui ingenio ualet, artibus pollet, et cognitione rerum aut quae agere debeat eligit, aut animaduersione quod inutile sit contemnit.' His enim qualitatibus expressus ac definitus homo est. Quarta species definitionis est, quae Gογραφική, Latine a Tullio descriptio nominatur, quae adhibita circuitione dictorum factorumque rem, quae sit, descriptione declarat. Quaeritur enim quid avarus sit, quid crudelis,
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ qͦd diffinit᷑ dicũt. ut bonũ est qdꝰ
malũ non est. iustũ est qd̃ iniustũ
nõ est. ⁊ hiis similia. hoc enĩ gene
diffinitõnis uti debenus. cum contͣ¬
riũ notum est. ut si bonũ est q̃d̃ ꝓ¬
dest cum honestate. id qd̃ tale ñ ẽ
est qmͣ gc̃i data ipotiposin latini
ꝑ qnͣdam ymaginationẽ dicunt.
ut eneas est uenis ⁊ anchise fi¬
lius. hec semꝑ in in diuiduis u̾¬
latur qmͣ g̾ci athoma appellant. de¬

Expanded text:
Bonum est, quod malum non est. Iustum est, quod iniustum non est,' et his similia. Hoc autem genere definitionis uti debemus, cum contrarium notum est, ut: 'Si bonum est quod prodest cum honestate, id quod tale non est est, quam Graeci cata typosin, Latini per quandam imaginationem dicunt, ut: 'Aeneas est Veneris et Anchisae filius.' Haec semper in indiuiduis uersatur, quae Graeci atoma appellant;
Abbreviated transcription (Latin):
sͣ e. gͣtũ si acceꝑit unnctũ e lati¬
significat. mna. Na. latiũ ĩ fine
habens lapda gͥcum. significat
talentũ.Ao. gcũ in dextro bra¬
nix estͣ. Incip̃.ł. xͦ septimus
De auctorib rerũ rusticaꝵ..i.¬

Expanded text:
. Graecum si acceperit junctum e Latisignificat mnam. T Latinum in fine habens lambda Graecum significat talentum. Xo Graecum in dextro branix est. LIBER DECIMUS SEPTIMUS. DE
Abbreviated transcription (Latin):
naturał. ꝑtim suꝑsticiosa ẽ. siaturalis
dum exequit᷑. solis ⁊lune curtus uł stel¬
laꝵ certas tempoꝵ stationes: Suꝑstici¬
osa uͦ est illa qmͣ mathematici sequũtur.
sid̾umq cursu. natiuitates homiriũ et

Expanded text:
naturalis, partim superstitiosa est. Naturalis, naturalis, partim superstitiosa est. Naturalis, dum exequitur solis et lunae cursus, vel stellarum certas temporum stationes. Superstitiosa vero est illa quam mathematici sequuntur, siderumque cursu nativitates hominum et