comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cens. Quo progrederis sine filio pater.
quo sacerdos sc̃e sine diacono ꝓperas:
Tu nunquã satrificium sine ministro
offerre consueueras. Quid gͦ in me dis¬
mandoꝵ consortium. as amlutoꝵ
credidisti. huic sanguinis tui consor¬
tium negas. Uide ne periclitetur iudi¬
cium tuũ: dum fortitudo laudatur.
Abiectio discipuli: detrimentum ma¬
gistri est. Quid quod illustrius p̾stan¬
tes uiri. discipuloꝵ certaminib quã
sius uincunt: Deniq abraham filiũ
obtulit: petrus stephanũ premisit.¬
& tu pater. ostende in filio uirtutem
tuam. Offer quem erudisti: ut secu¬
rus iudicii tui comitatu nobili per¬
uenias ad coronam.
Unc beatus sixtus constanter res¬
pondens ait. Non ego te fili derelinqͦ.
ac desero: sed maiora tibi debentur
certamina. Nos quasi senes leui oris
pugne cursum recipimus: te quasi iu¬
uenem manet głosior de tyranno tri¬
umphus. Mox uenies: flere desifte.
Hic medius numerus decet. Non erat
tuũ sub magistro uincere: quasi adiu¬

Expanded text:
e: « Quo progrederis sine filio pater? Quo, sacerdos sancte, sine diacono properas? Tu nunquam sacrificium sine ministro offerre consueveras. Quid in me ergo dismandorum consortium sacramentorum credidisti, huic sanguinis tui consortium negas? Vide ne periclitetur judicium tuum, dum fortitudo laudatur. Abjectio discipuli detrimentum magistri est. Quid quod illustrius praestantes viri discipulorum certaminibus quam suis vincunt? Denique Abraham filium obtulit ; Petrus Stephanum praemisit. Et tu, Pater, ostende in filio virtutem tuam; offer quem erudisti, ut securus judicii tui comitatu nobili pervenias ad coronam. Tunc beatus Sixtus ait: s ait: Non ego te, fili, relinquo ac desero: sed majora tibi debentur certamina. Nos quasi senes levioris pugnae cursum recipimus: te quasi juvenem manet gloriosior de tyranno triumphus. Mox venies, flere desiste, hic medius numerus decet. Non erat tuum sub magistro vincere, quasi adju
Abbreviated transcription (Latin):
dignatus es formam serui accipe. itt
uox: ipso decio audiente. Aohuc mul¬
ta certamina tibi debentur. Tunc de¬
cius cesar furore plemus: dicebat clara¬
uoce. Uiri romani & cetus rei publice
audistis consolationẽ demonũ factã
sacrilego isti:qui nec deos nec principe
nr̃os pauescit. nec tormenta metuit ex¬
quisita: E dixit iterũ decius cesar. Ex
tendite eum: & scorpionib cedentes
affligite. Beatus laurentius ꝓstratus
in catasta: subridens & gr̃as agens dõ
dicebat. Benedictus es dñe ds pater dm̃¬
nr̃i ih̾u xp̃i:. qui nobis donasti miseri¬
cordiam quã meriti non sumus. Eadẽ¬

Expanded text:
dignatus es formam \serui/ aripere . ut uox ips\o/ decio audiente; Adhuc multa| certamina tibi debentur; Tunc decius dicebat fu| rore plenus uoce clara; Viri romani et coetus rei publi| ce audistis consolationes demonum in sacrilegum . quia| nec deos nec principes nostros pauescit iratos . nec tormen| ta metuit exquisita; Et dixit iterum decius cesar; Ex| tendite eum . et scurpionibus cedentes adfligite; Beatus| laurentius prostratus in catasta . subridens et gratias ag| agens dicebat; Benedictus es domine pater dri Jesu Christi, qui nobis donasti misericordiam, quam meriti non sumus: se
Abbreviated transcription (Latin):
beatum laurentiũ. Uideo ante te iuue¬
nem pulcherrimũ stantem cũ linteo:
lum suũ: ne me derelinquas. Tunc
decius furore plenus & dolo: dixit ad
ualerianũ. Uicti sumus ꝑ artem ma¬

Expanded text:
beatum lauren| tium; Video ante te hominem pulcherrimum stantem| cum linteo lum suum ne me derelinquas;| Tunc decius furore plenus et dolo dixit ad ualerianum; Victi| sumus per artem ma
Abbreviated transcription (Latin):
etiam contemptus inuolui. quomodo
non iordanem hunc contemptus liben¬
ter ingrediar. Noli putare iniuriosũ
michi. indignũq uideri hoc baptisma.
Alie memanent iniurie: alie sunt con¬
tumelie. quas ꝓ humana ꝑpeti salute
disposui. Post hec beatus iohannes su¬
scepit deuotus quem timidus. ꝓhibebat:
nec ignorabat. ꝓpħarũ ille precipuus a se
dñm baptizandũ: sed ministeriũ suũ
noluit sine confessione complere. Itaq
& fides confessa est dñm: & obedientia
impleuit obsequiũ. Paptizato itaꝙ do
es filius meus dilectus: in quo michi¬
bene complatui. Quod factum fr̃es no¬
stre proficere fidei manifestum est:ut
presentia scĩ sp̃s. & auctoritate paterne
uocis. apud omne hominũ genus. et
testimoniũ iohannis. &. ueritas filii.
& sacramentũ baptismi firmaretur.
ꝑ quod magnificamus & glificamus de¬
um patrem omnipotentem: ꝑ dñm nr̃m

Expanded text:
etiam contentus 102 involvi, quomodo etiam contentus 102 involvi, quomodo non Jordanem hunc contentus libenter ingrediar? Noli putare injuriosum mihi, indignumque videri hoc baptisma; aliae me manent injuriae, aliae sunt contumeliae, quas pro humana perpeti salute disposui. Post haec beatus Joannes suscepit devotus, quem timidus prohibebat. Nec ignorabat prophetarum ille praecipuos a se Dominum baptizandum; sed ministerium suum noluit sine confessione complere; itaque et fides confessa est Dominum, et obedientia complevit obsequium. Baptizato itaque Des Filius meus dilectus, in quo bene complacui . Quod factum, fratres, nostrae proficere fidei manifestum est, et praesentia S. Spiritus, et auctoritas paternae vocis apud omne hominum genus, et testimonium Joannis, et veritas Filii, et sacramentum baptismi firmaretur: per quod magnificamus et glorificamus Deum Patrem omnipotentem, per Dominum
Abbreviated transcription (Latin):
Uint̾ peccatores ad baptismũ uenis. in
cuiꝰ ore dolus inuentꝰ ñ est. & ꝑ quẽ to¬
tius mundi peccata tolluntur: ac tan¬
tum de tius subicis creaturis. ut pute¬
ris obluusci. qd̾ deus es: Ego quidem
hominem uideo: sed meũ dñm recogno¬
sco. Humanũ in te corpus aspicio. sed
celeste intelligo sacramentũ: neq me
speties carnis assumpte a fide ueritatis
abducet. Tu es dñe. tu es ipse: qui me
ad ista misisti. Quomͦ autẽ nunc ego¬
te astantem presentemq ignorare pos¬
sum: quem dudũ adhuc in utero uir¬
ginali. & intra materna iuscera consti¬
tutum. necdum ipse natus agnoui:
Cui ih̾c ait. Sine modo. Sic enim decet
nos implere omnem iusticiam. Sine
modo inquit dñs. Hoc est. uera sunt
quidem nec renuo ista que me pras:
sed ministeriũ ueni seruitutis adim¬
plere: ut eos quos peccatũ subdicdit
seruituti ad meam reuocem liberta¬
tem. Nec mireris iohannes si tuis me ma¬
nib inclino. Qui enim contemptus sũ¬
nasci. contemptus circuncidi. pannis

Expanded text:
inter peccatores ad baptismum venis, in cujus ore dolus inventus non est , et per quem totius mundi peccata tolluntur: ac tantum te tuis subjicis creaturis, ut puteris oblivisci quod Deus es. Ego quidem hominem video, sed meum Dominum recognosco; humanum in te corpus aspicio, sed coeleste intelligo sacramentum; neque me haec species carnis assumptae a fide veritatis abducit: tu es Domine, tu es, ipse qui me ad ista misisti. Quomodo autem nunc ego astantem praesentemque ignorare possum, quem dudum adhuc in utero virginali, et intra materna viscera constitutum, necCui Christus ait: Sine modo: sic enim decet nos implere omnem justitiam . Sine modo, inquit Dominus; hoc est, vera sunt quidem, nec renuo ista quae memoras; sed ministerium veni servitutis implere, ut eos, quos peccatum subdit servituti, ad meam revocem libertatem. Nec mireris, Joannes, si tuis me manibus inclino; qui enim contentus nasci, contentus circumcidi, pannis
Abbreviated transcription (Latin):
suis. ꝑ quos sensus ille ueros in passi¬
one. & ante passionem carnis sue do¬
lores sustinuit. Neq sic natus est ex uir¬
gine. ut deitatis mnitium nascendo
homo acceperit. quasi antequã ex ur¬

Expanded text:
suis, per quos sensus veros in passione, et ante passionem, carnis suae dolores sustinuit. Neque sic est natus ex Virgine, ut deitatis initium nascendo homo acciperet, quasi antequa
Abbreviated transcription (Latin):
& filio ꝓcedens. patri & filio coeternus.
ñ fuit d̾s. ita nunquã non fuit pater.
a quo filius natus. a quo sp̃s sc̃s non
natus. qui ñ est filius neq ingenitus
quia non est pater: nec factus. sed ex d̾o¬
ater eternus: eo quod eternũ habe¬
ra: deus in sc̃a trinitate. Ds pater &
ds filius. & ds sp̃s sc̃s. Non pater car
tantũ ut qui erat in diuinitate dei
filius. ipse fieret in homine hominis
filius. ne nomen filii ad alterũ transi¬
ret. qui ñ erat in natiuitate dei filius.
Dei gͦ filius hominis factus est filius:
natus scd̃m ueritatem nature ex deo
dei filius. & scd̃m ueritatem nature
ex homine hominis filius. ut ueritas
geniti non adoptione. non appellatio¬
ne. sed in utraq natiuitate filii nomen
nascendo haberet. & esset uerus d̃s et
uerus homo. & unus filius.i¬
eus gͦ hominem assumpsit. homo
in deum transiuit. ñ nature uersibi¬
litate. sed dei dignatione. ut nec deus
mutaretur in humanam substantiã
assumendo hominem. nec homo in di¬

Expanded text:
et Filio procedens, Patri et Filio coaeternus.  fuit non Deus, ita nunquam fuit non Pater, a quo Filius natus, a quo Spiritus sanctus non natus; quia non est Filius, neque ingenitus, quia non est Pater; nec factus Sater aeternus, eo quod aeternum habera in sancta Trinitate Deus Pater, et Filius, et Spiritus sanctus. Non Pater carntantum, ut qui erat in divinitate Patris Dei Filius, ipse fieret in homine hominis filius: ne filii nomen ad alterum transiret qui non esset nativitate filius. Dei ergo filius, hominis factus est filius: natus secundum veritatem naturae ex Deo Dei filius et secundum veritatem naturae ex homine hominis filius: ut veritas geniti non adoptione, non appellatione: sed in utraque nativitate filii nomen nascendo haberet, et esset verus Deus et verus homo, unus filius.dem: Deus hominem assumpsit, homo in Deum transivit, non naturae versibilitate, sed Dei dignatione, ut nec Deus mutaretur in humanam substantiam assumendo hominem, nec homo in di
Abbreviated transcription (Latin):
t maior effecta est iniquitas filie
populi mei peccato sodomoꝵ que sub¬
uersa est in momento: & non ceper̃t
in ea manus. Tai Candidiores nara¬
rei eius niue nitidiores lacte rubi¬
cundiores ebore antiquo. saphiro pul¬
chriores. hech. Denigrata est super
carbones facies eoꝵ: qz non sunt cog¬
niti in plateis. Aohesit cutis eoꝵ ossi¬
b: aruit & facta est quasilignũ. dech.
Melius fuit occisis gladio quam int̾¬
fectis fame qm̃ siti extabuerunt. cõ¬
sumpti ab sterilitate terre. Iotħ. Ma¬
nus mulierũ misericordiũ coxerunt fi¬
lios suos: facti sunt cibus earũ in contͥ¬
tione filie populi mei.Comple¬
uit dñs furorem suũ: effudit iram in¬
dignationis sue. Et succendit in syon
ignem: & deuorauit fundamenta eiꝰ.
Lamech Non credider̃t reges terre et
unuersi habitatores orbis: qm̃ ingͦ¬
deretur hostis et inimicus ꝑ portas
iherłm. Mem Propter peccata ꝓph̾a¬
rum eius & iniquitates sacerdotũ eiꝰ.
qui effuderunt in medio eius sangui¬

Expanded text:
t maior effecta est iniquitas filiae populi mei peccato Sodomorum quae subversa est in momento et non ceperunt in ea manus ZAI candidiores nazarei eius nive nitidiores lacte rubicundiores ebore antiquo sapphyro pulchriores HETH denigrata est super carbones facies eorum et non sunt cogniti in plateis adhesit cutis eorum ossibus aruit et facta est quasi lignum TETH melius fuit occisis gladio quam interfectis fame quoniam isti extabuerunt consumpti ab sterilitate terrae IOTH manus mulierum misericordium coxerunt filios suos facti sunt cibus earum in contritione filiae populi mei CAPH conplevit Dominus furorem suum effudit iram indignationis suae eravit fundamenta eius LAMED non crediderunt reges terrae et universi habitatores orbis quoniam ingrederetur hostis et inimicus per portas Hierusalem MEM propter peccata prophetarum eius iniquitates sacerdotum eius qui effuderunt in medio eius sangui
Abbreviated transcription (Latin):
humiliatus uiuo ꝓpter patrem: ille re¬
ctus niuit ꝓpter me. Non de ea natura
dixit. qua semꝑ est equalis pr̃i: s ea ĩ
qua minor factus est patre: de qua eti¬
an suꝑiꝰ dixit. Sicut pater hab iitã
insemetip̃o: sic dedit filio uitã habere
insemetip̃o: idest genuit filiũ habentẽ¬

Expanded text:
humiliatus vivo propter Patrem, ille erehumiliatus vivo propter Patrem, ille erectus vivit propter me. Non de ea natura dixit, qua semper est aequalis Patri, sed de ea in qua minor factus est Patre. Qui etiam superius dixit: Sicut Pater habet vitam in semetipso, ita dedit Filio vitam habere in semetipso , id est, genuit Filium vit
Abbreviated transcription (Latin):
gne sumit. iisi qui mũdus est. De
quib dicitur. Beati mundo corde: qm̃
Sicut muisit me inquit uiuẽs pater:
et ego uiuo propter patrẽ. Et qͥ mã¬
ducat me: ⁊ ip̃e uiuet ꝓpt̾ me. Non
enim filius ꝑticipatione pr̃is sit me¬
lior. qui natus est equalis sicut ꝑtici¬
patione filii per unitatẽ corporis et
sangninis. qmͣ illa manducatio potatio¬
q significat: efficit nos meliores.
Uiumꝰ ergo nos ꝓpter ip̃m manducã¬
tes eum: idest ip̃m accipientes uitam
cternã qm nõ habemus ex nobis. ui¬
uit autẽ ip̃e ꝓpter patrẽ missus ab eo:
quia semetip̃m exmnanint factus obe¬
diens. usq ad signũ crucis. Sicut mi¬
sit me uiuens pater: ⁊ ego nino ꝓpter
patrem. Et qui manducat me. ⁊ ipse ui¬
uet ꝓpter me. Ac si dic̾et. Et ego uiuo
propter pr̃em. idest ut ad illum tanꝙͣ
ad maiorem referam uitã meã: ex ina¬
nitio mea fecit in qua me misit. ut au¬
tem quisq uiuat ꝓpter me. participa¬
tio facit qui manducat me. Ego itaq

Expanded text:
undus est; de quibus dicitur: Beati mundo corde, quoniam Sicut misit me, inquit, vivens Pater, et ego vivo propter Patrem: et qui manducat me, et ipse vivit propter me. Non enim Filius participatione Patris fit melior, qui est natus aequalis, sicut participatio Filii per unitatem corporis ejus et sanguinis, quod illa manducatio potatioque significat, efficit nos meliores. Vivimus ergo nos propter ipsum, manducantes eum, id est, ipsum accipientes aeternam vitam, quam non habemus ex nobis. Vivit autem ipse propter Patrem, missus ab eo, quia semetipsum exinanivit, factus obediens usque ad lignum crucis . Sicut misit me vivens Pater, et ego vivo propter Patrem: et qui manducat me, et ipse vivit propter me. Ac si diceret: Et ego vivo propter Patrem; id est, ad illum tanquam ad majorem refero vitam meam, quod exinanitio mea fecit; in qua me misit. Ut autem quisque vivat propter me, participatio facit qua manducat me. Ego itaque
Abbreviated transcription (Latin):
R̾ edendum est qd̾ in uerbis xp̃i:
sacramenta cõficiantur. E ius
enim potentia creantur prius: eius
utiq uerbo ad melius procreantur.
Reliqua oĩa que sacerdos dicit. aut cle¬
rus chori cauitͥ nichil aliud qm lau¬
des ⁊ gratiarũ actiones sunt: aut cer¬
te obsecrationes ⁊ fidelium petitiones.
Omnia quecũq uoluit dñs fecit in celo
et in terra. Et quia uoluit: sic factũ¬
est. Ita licet figura panis et uini uidea
sunt. unde ipsa ueritas ad discipulos.
Hec inꝙͣ caro mea est ꝓ mundi uita.
Et ut mirabilius loquar. non alia pla¬
ne quain que nata est de maria uirgi¬
ne. et passa in cruce: et resurrexit de se¬
pulchro. Hec inquã ipsa est. et ideo
xp̃i est caro: que pro mũdi uita ad¬
huc hodie offertur: et cũ digne ꝑcipi¬
tur. uita utiq eterna in nob̃ reꝑatue.¬
ministerio. illum utiq intelligo panẽ
tus in ara crucis. Panis enĩ angelo¬
rum: factus est hom̃i cibus. unde ip̃e

Expanded text:
redendum est, quod in verbis Christi sacramenta conficiantur. Cujus enim potentia creantur prius, ejus utique verbo ad melius procreantur. § 3. Reliqua omnia, quae sacerdos dicit, aut clerus chori cantat, nihil aliud quam laudes et gratiarum actiones sunt, aut certe obsecrationes et fidelium petitiones. nim quaecunque voluit fecit in coelo et in terra , et quia voluit, licet in figura panis et vini maneatsunt: unde ipsa Veritas ad discipulos: Haec, inquit, caro mea est pro mundi vita : et, ut mirabilius loquar, non alia plane quam quae nata est de Maria et passa in cruce et resurrexit de sepulcro. Haec, inquam, ipsa est, et ideo Christi est caro, quae pro mundi vita adhuc hodie offertur, et cum digne percipitur, vita utique aeterna in nobis reparatur.minustus in ara crucis. Panis enim angelorum factus est cibus hominum. Unde Ve
Abbreviated transcription (Latin):
uersionis die furentib circũquaq¬
aduersariis. ac fortiter prelio concuti¬
entib urbem. numio terroris tedio u¬
nichasiũ in orationib prostratũ cu¬
currerunt: futuramq paganoꝵ
seruituti gentiũ se tradere aut certe¬
ad mortem usq ꝓ salute urbis di¬
sius celitus presciens. ex reuelatione

Expanded text:
et inedia, furentibusque circumquaque hostibus, ac fortiter bello concutientibus urbem, nimio terroris taedio cNicasium in orationibus prostratum decurrunt, futuservituti gentium sese tradere, aut ad mortem usque pro salute urbis disius coelitus divina praesciens revelatione
Abbreviated transcription (Latin):
Nterea castra metantur uuandaloꝵ¬
agmina. circa urbem remoꝵ. & uniu̾sa
regione depopulata.neces tantũ xp̃ia¬
noꝵ ibi inhabitantiũ auidissime de¬
siderantes. ueluti inimicos deoꝵ suoꝵ
ꝙ morib paganoꝵ contrarios. penitꝰ¬
interimere.atq de terra delere arden

Expanded text:
nterea castrametantur agmina Wandalorum circa urbem Remorum, universaque regione depopulata, neces tantum inibi habitantium ferventissime pnterea castrametantur agmina Wandalorum circa urbem Remorum, universaque regione depopulata, neces tantum inibi habitantium ferventissime pe
Abbreviated transcription (Latin):
abhorruit. Et eccesubito eisdem pro¬
speratis temporib animositas diris¬
simarũ gentiũ commota. iram offen¬
dicatura. intentione truculenta
uuandaloꝵ muti tudo ꝓperando acce¬
tarũ urbium. gladioq interemptis
utriusq sexus progenitorib cũ filiis.
non aliam dignitatis głam, aut ali¬
ud aliquid in temporalib lucris con

Expanded text:
. Et ecce subito ejusdem prosperitatis temporibus, animositas dirissimarum gentium commota, Dei offenprovincias, intentione truculenta, Wandalorum multitudo properanter acceitionibus urbium, gladioque interemptis utriusque sexus progenitoribus cum filiis, non aliam dignitatis gloriam, non aliud aliquid in temporalibus lucris tam
Abbreviated transcription (Latin):
unde conterriti consolarentur. adiun¬
xit dicens. Sed confidite: quia ego ui¬
ci mundum. Quid ergo miramur kĩni.
si mn illo uicit uincentius. a quo iuctus
est mundus: In hoc inquit mundo
pressuram habebitis. Et si premit. nõ
oppranat. Si oppugnat: non expugnet.
milites xp̃i. Aouertite fr̃es. Dupplicem
di xi aciem. producit mundus contra
milites xp̃i. Blanditur enim ut decipi¬
at: terret ut frangat. Non nos teneat uo¬
luntas ꝓpria: non nos terreat crudelitas
aliena: & uictus est mundus. Ad utros¬
q aditus occurrit xp̃c: & non uincit᷑

Expanded text:
unde territi consolarentur, adjununde territi consolarentur, adjunxit dicens, Sed confidite, ego vici mundum . Quid ergo miramur, charissimi, si in illo Vincentius vicit, a quo victus est mundus? In hoc, inquit, mundo pressuram habebitis: ut si premit, non opprimat; si oppugnat, non expugnet. milites Christi. Advertite, fratres. Duplicem, dixi, aciem producit mundus contra milites Christi. Blanditur enim, ut decipiat; terret, ut frangat. Non nos teneat voluptas propria, non nos terreat crudelitas aliena; et victus est mundus. Ad utrosque aditus occurrit Christus, et non vincitur
Abbreviated transcription (Latin):
N hus enum ille agnoscendus. ille giorifi-¬
candus: ille laudandus: qui & in prima
uocatione dedit fidem. & in suprema pas¬
sione uirtutem. Uultis nosse quia utrũ¬
q donatum est ei: Audite apłm paulũ.
Uobis inquit datum est a xp̃o: non solũ
mini pro eo. Acceꝑat hec utraq beatus
leuita uincentius: acceperat & habebat
Si enu non accepisset: quid haberet:
Habebat in sermone siduciam: habebat
in passione tolerantiam. Nemo ergo
de suo corde presumat quando ꝓfert
sermonem: nemo de suis uirib confi¬
dat. quando suffert temptationem. Qa
& ut bona prudenter loquamur. ab
illo est. non nr̃a sapientia: & ut ma¬
la fortiter perferamus. ab illo est. non¬
nostra patientia.
ecolite dñm xp̃m suos in euuangłio
discipulos admonentem. Recolite mar¬
tyrum regem. cohortes suas armis sp̃u¬
alib instruentem. bella monstrantẽ.
adiutoria ministrantem. premia polli¬
centem. Qui cum dixisset discipulis sui̾.
in hoc mundo pressuram habebitis: mox

Expanded text:
nibus ille agnoscendus, ille glorificandus, ille laudandus est, qui et in prima uocatione dedit fidem et in postrema passione uirtutem. uultis nosse, quia utrumque donatum est, audite apostolum Paulum: uobis inquit, donatum est pro Christo, mini pro eo . Acceperat haec utraque levita Vincentius, acceperat et habebat. Si enim non accepisset, quid haberet? Habebat in sermone fiduciam, habebat in passione tolerantiam. Nemo ergo de suo corde praesumat, quando profert sermonem; nemo de suis viribus confidat, quando suffert tentationem: quia et ut bona prudenter loquamur, ab illo est nostra sapientia; et ut mala fortiter perferamus, ab illo est nostra patientia. Recolite Dominum Christum suos in Evangelio discipulos admonentem: recolite martyrum Regem cohortes suas armis spiritualibus instruentem, bella monstrantem, adjutoria ministrantem, praemia pollicentem: qui cum dixisset discipulis suis, In hoc mundo pressuram habebitis; mox
Abbreviated transcription (Latin):
h̃e autem sub figura nominis: in ali¬
o iam precessii. Sed quod ille tunc¬
typice uocatus est. hic tandem sub¬
stantialiter designatur. Ceterũ xp̃c
nomen officii est non nature. eo qd̃
unctus sit pre consortib suis in sacer¬
dotium ad expiandũ pro nobis. Eui¬
notetur numero. cum quadraginta
ꝑ ordinem replicentur. nulli dubiũ
quia unius tantũ generatio iħuxp̃i
nuandam ad medium deducuntur.

Expanded text:
autem sub figura nominis in aliautem sub figura nominis in alio jam praecessit. Sed quod ille typice vocatus est, hic tandem substantialiter designatur. Caeterum Christus nomen officii est, non naturae; eo quod unctus sit prae consortibus suis in sacerdotium, ad expiandum pro nobis. Inotetur numero, cum quadraginta per ordinem replicentur, nulli dubium quia unius tantum generatio quaeritunuandam ad medium deducuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
dimus. Nam liber principii ueteris
testamenti. geneseos deniq ex initio
uoluminis appellatur. quia in eo se¬
cundum nr̃am interpretationem scri¬
ptum legimus. Hic est liber genera¬
tionis ade. E illud. Iste generationẽ
celi & terre: quando create sunt. Ex
quo constat quocũq tamen modo ex
eo quod in primordio ibidem genera¬
tio celi ac terre inscribitur: quia inde.
genesis appellatur. Et ideo dignum
ꝓfecto fuit noui testamenti initium
quantũ possibile erat simili titulo p̾¬
signari: ut eiusdẽ noui ac ueteris te¬
stamenti unum deum auctorem ta¬
liter ꝓmulgando euuangelista monstͣ¬
ret. presertin cũ idem matheus he¬
breo sermone. eisdem qui ex hebreis
crediderant scripserit. ut qd̃ dudum
iam ex lege ꝑceperant. manifestius
recognoscerent. & ꝓbarẽt quod uere
euuangłra xp̃i testimoniũ a lege ba-¬
iħu xp̃i sub diob nominib apte
titulis inscribitur. ut ꝑ regiam et
sacerdotalem ꝑsonam. dei & homi¬
nis natura. quasi in fronte ilico de¬

Expanded text:
demnet. Nam liber principii Veteris Testamenti Geneseos denique ex initio voluminis appellatur; quia in eo, secundum nostram interpretationem, scriptum legimus: Hic est liber generationis Adae . Et illud, Istae generationes coeli ac terrae, quando creatae sunt . Ex quo constat, quocunque tamen modo, ex eo quod in primordio ibidem generatio coeli ac terrae inscribitur, quia inde Genesis appellatur. Et ideo dignum profecto fuit Novi Testamenti initium, quantum possibile erat, simili modo praesignari; ut ejusdem Novi ac Veteris Testamenti unum Deum auctorem taliter promulgando Evangelista monstraret. Praesertim cum idem Matthaeus, Hebraeo sermone, eisdem qui ex Hebraeis crediderant scripserit: ut quod dudum jam ex lege perceperant, manifestius recognoscerent, et probarent quod vere Evangelium Christi testimonium a lege haJesu Christi sub duobus nominibus apte titulus inscribitur, ut per regiam et sacerdotalem personam, Dei et hominis natura quasi in fronte illico de
Abbreviated transcription (Latin):
De qua fide que multaril uirtutum
initiatrix est. uerus ysaac ꝓfecto na¬
nium queritur qui utiq ex euugłio
iustus ꝓbatur. qm̃ iudei euuangeliũ
contradicunt. manifeste cottigimus
hunc esse semen abrahe de quo dicit.
Benedictus dñs deus isrł: quia uisi¬
tauit & ferit redemptionẽ plebis sue¬
Dainde subaudiatur. hoc est ait ius¬
uirandum qd̃ iurauit ad abraham pͥa¬
trem nr̃m daturũ se nobis. Necnon
& beata uirgo maria canit. Sicut lo

Expanded text:
De qua fide, quae multarum virtutum initiatrix est, verus Isaac profecto nanium quaeritur, qui utique ex Evangelio justus probatur, quoniam Judaei Evangelio contradicunt, manifeste colligimus hunc esse semen Abrahae, de quo dicit: Benedictus Dominus Deus Israel, quia visitavit et fecit redemptionem plebis suDeinde ut subaudiatur, hoc est 22 ait, Jusjurandum quod juravit ad Abraham patrem nostrum, daturum se nobis . Nec non et beata Virgo Maria canit: Reco
Abbreviated transcription (Latin):
huc interdum ñ absurde a multis que¬
ritur. quid sit quod dauid prior ponit᷑.
cum etatis priuilegio. longe posterior
inuenitur. Ad quod dicendũ. quod lo¬
quendi necessitas id exigit: & factus est
ordo preposterus. decenter utiq comu¬
tatus. Quia si primũ abrahe filium
eum dixisset & dauid postea copulas¬
set. rursus repetendus abraham erat:
ut origo dauid ex eius semine monstra¬
retur. ꝙ fieret inhonesta constructio
uerboꝵ. quantũ ad eloquentiam at¬
tinet. Unde nec debrinus ultra de eo du
bitationem ullam recipere. quin poti¬
us de dauid semine scłm scripturas sc̃as
quom sit reꝓmissus uideamus. Iura¬
ideo quisquis iuramentũ audis. etiam¬
si incredulus es. emolliri debes. ut fide
xp̃m ex horũ semine natum ꝑcipias.

Expanded text:
huc interdum non absurde a multis quaeritur quid sit quod David prior ponitur, cum aetatis privilegio longe posterior invenitur? Ad quod dicendum, quod loquendi necessitas id exegit, et factus est ordo praeposterus, decenter utique commutatus. Quia, si primum Abrahae filium eum dixisset, et David postea copulasset, rursus Abraham repetendus erat, ut origo David ejus ex semine monstraretur, et fieret inhonesta constructio verborum, quantum ad eloquentiam at. Unde nec debemus ullam de eo ultra dubitationem recipere; quin potius de David semine, secundum Scripturas sanctas quomodo sit repromissus videamus. Juraideo quisque juramentum Dei audis, etiamsi incredulus es, emolliri debes, ut fide Christum ex horum semine natum percipias.
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃s km̃i ꝑ dictatum
loqui consueui. s qͥa
iassescente stomacho ea que dictauero
legere ipse non possum: quosdãurm
minus libenter audientes intueor.
Unde nunt a memet ipso exigere con¬
tra morem uolo: ut inter sacra missa¬
rum sollempnia.lectionem sc̃i euuan¬
gelii non dictando sed colloquendo
edisseram. Sicq excipiatur ut loqui-¬
mur: quia collocutionis uox corda tor¬
pentia plus quã sermo lectionis excitat.
& quasi quadam manu sollicitudinis
ut euigilent puisat. Et quidem ad hoc
opus me sufficere posse non uideo: s
tamen uires quas imperitia denegat
caritas subministrat. Scio namq qui
dixit. Aperi os tuũ: & ego adimplebo
illud. Bonum gͦ opus nobis in uolũ¬
tate sit: nam ex diuino adiutorio erit
in ꝑfectione. Dat loquendi ausum
etiam resurrectionis dñice tanta sol¬
lempnitas: quia & indlignum ualde
est: ut eo die laudes debitas taceat
lingua carnis: quo uidelicet die caro
resurrexit auctoris. Tu aũ d̃.¬

Expanded text:
rissimi, per dictatum loqui consuevi; sed quia, lassescente stomacho, ea quae dictavero legere ipse non possum, quosdam vestrum minus libenter audientes intueor. Unde nunc a memetipso exigere contra morem volo ut inter sacra missarum solemnia lectionem sancti Evangelii non dictando, sed colloquendo edisseram. Sicque excipiatur ut loquimur, quia collocutionis vox corda torpentia plus quam sermo lectionis excitat, et quasi quadam manu sollicitudinis ut evigilent pulsat. Et quidem ad hoc opus me sufficere posse non video; sed tamen vires quas imperitia denegat charitas ministrat. Scio namque qui dixit: Aperi os tuum, et ego adimplebo illud . Bonum ergo opus nobis in voluntate sit, nam ex divino adjutorio erit in perfectione. Dat loquendi ausum ipsa etiam resurrectionis Dominicae tanta solemnitas, quia et indignum valde est ut eo die laudes debitas taceat lingua carnis, quo videlicet die caro resurrexit auctoris. 2. Aud
Abbreviated transcription (Latin):
inus natione ytalus: de regiõe
tuscie: patre erculiano, sedit annos
quindecĩ ÷ menses tres dies duodecim.
s. uit autem tempore neronis: a con¬
sulatu saturnini et cyprionis: usq
ad capitonem et ruffum consules. mr¬
tirio coronatur. Hic ex precepto beati
petri constituit: ut mulier in ertlesia
uelato capite introiret. Hic fecit ordi¬
nationes duas: episcopos quindecim
presbiteros quatuordecim. Qui sepul¬
tus est iuxta corpus beat̾i ꝓetri i ua¬
ticano: sub die  kl

Expanded text:
inus, natione Italus, regionis Tusciae, ex patre Herculano, sedit annos quindecim, menses tres, dies duodecim. Fuit autem temporibus Neronis, a Consulatu Saturnini et Scipionis et usque ad Capitonem et Rufum consules. Martyrio coronatur. Hic ex praecepto beati Petri constituit ut mulier in ecclesiam velato capite introiret. Hic fecit ordinationes duas; episcopos XV, presbyteros XVIII. Qui sepultus est juxta corpus beati Petri in Vaticano, s
Abbreviated transcription (Latin):
quam modo fr̃es audiuimꝰ. magnũ
nobis & in dño & in seruo dat ꝑfecte
humilitatis exemplũ. In dño quidem:
quia cum sit dñs d̾s non solum ab ho¬
mine seruo baptizari. sed etiam ipse ad
hunc baptizandus uenire dignatus
est. In seruo aũ: quia cũ sciret precur¬
sorem se ac baptistam sui saluatoris ẽe
destinatum:memor tamen ꝓprie fra¬
gilitatis iniunctũ sibi humiliter excu¬
sauit officiũ dicens. Ego a te debeo ba-¬
ptizari: & tu uenis ad me: Sed quia
mines instruendos humilis apparuit:
mox a deo patre quantũ suꝑ homines.
uoce delapsa ad eum huiusmodi a ma¬
gnifica gła. Hic est filius meus dilectꝰ.
in quo michi complacui: & fidelissimꝰ
atq humillimus seruus ille iohannes
qui baptizari a dño quam dñm bap¬
tizare dñm. ꝙ aꝑtis suementis oculis.
descendentem suꝑ eum sp̃m pre ceteris
mortalib uidere ꝓmeruit. Uerũ quia
breuiter ista prelibauimus. latius iam
cuncta exposituri. ipsum sacre lectionis

Expanded text:
m modo, fratres, audivimus, magnum nobis et in Domino et in servo dat perfectae humilitatis exemplum. In Domino quidem, quia cum sit Dominus non solum ab homine servo baptizari, sed etiam ipse ad hunc baptizandus venire dignatus est. In servo autem, quia cum sciret praecursorem se ac baptistam Salvatoris sui esse destinatum, memor tamen propriae fragilitatis injunctum sibi humiliter excusavit officium, dicens: Ego a te debeo baptizari, et tu venis ad me? Sed quia mines instruendos humilis apparuit, mox a Deo Patre quantum super hominesvoce lapsa ad eum hujusmodi a magnifica gloria: Hic est Filius meus dilectus, in quo mihi complacui. Et fidelissimus atque humillimus servus ille Joannes, qui baptizari a Domino, quam Dominum baptizare Dominum, et apertis suae mentis oculis descendentem super eum Spiritum prae caeteris mortalibus videre promeruit. Verum quia breviter ista praelibavimus, latius jam cuncta exposituri ipsum sacrae lectionis
Abbreviated transcription (Latin):
iherłm. ut sisterent eum domino. sicut
scriptum est in lege domini: quia om̃e
masculinũ adaperiens uuluam. sc̃m
dño uocabitur. P recepit namq lex ut
mulier que suscepto semine peperisset fi¬
lium. immunda esset septem dieb. &. in
nomenq aptaret: deinde etiam alios
triginta tres dies ab ingressu templi
atq a uiri thoro abstineret:donec qua¬
dragesimo natiuitatis die filium cũ
hostiis ad templũ dñi deferret. primo¬
genitum autẽ omne masculini sexus
scm̃ dño uocari. atq ideo munda queq
offerri deo. immunda aũ mundis mu
Si aũ feminam peperisset mulier.
immunda fieri iussa est quatuordecĩ
dieb: & sexaginta &. sex dieb aliis a
templi ingressu suspendi donec octoge¬
simo natiuitatis die. que dies purgatio¬
nis. eius uocabatur. illo se suamq sobo¬
lem hostiis scĩficatura ueniret: ac sic de¬
mum ad thorum uiri libera redire de

Expanded text:
t eum Domino, sicut scriptum est in lege Domini, quia omne masculinum adaperiens vulvam, sanctum Domino vocabitur. Praecepit namque lex ut mulier quae suscepto semine peperisset filium, immunda esset septem diebus, et innomenque aptaret: deinde etiam alios triginta tres dies ab ingressu templi ac viri toro abstineret, donec quadragesimo nativitatis die filium cum hostiis ad templum Domini deferret: primogenitum autem omnis masculini sexus sanctum Domino vocari, atque ideo munda quaeque offerri Deo, immunda autem mundis mutSi autem feminam peperisset mulier, immunda fieri jussa est quatuordecim diebus, et sexaginta sex aliis diebus a templi ingressu suspendi, donec octogesimo nativitatis die, quae dies purgationis ejus vocabatur, illa se suamque sobolem hostiis sanctificatura veniret, ac sic demum ad torum viri libera redire de
Abbreviated transcription (Latin):
quadragesimo dominice natiuitatis
die debitis ueneramur officiis. maxi¬
me eiusdem domini saluatoris nr̃i si¬
mul & intemerate genitritis eius hu¬
militate dedicatam. satra euuangelii
nichil debebant. implendis se legalib
ꝑ omnia subdidisse decretis. Sicut enĩ¬

Expanded text:
quadragesimam Dominicae Nativitatis diem debitis veneramur officiis, maxima ejusdem Domini salvatoris nostri, simul et intemeratae genitricis ejus humilitate dedicatam, sacra Evangelii lnil debebant, implendis se legalibus per omnia subdidisse decretis: et
Abbreviated transcription (Latin):
uius sacramenti ritum. melchile¬
decłi ostendit: ubi panem et mnum a¬
brahe obtulit. Sed tu m̃ dicis. Quomo¬
do ergo melchisedech. uinũ et panem¬
tm̃ obtulit: Quid sibi nult amixtio
aque: Rationem accipe. Primo om̃i
figura fuit: que aute precessit tẽpore
moysi. Quia cum si tiret populus iuude¬
orum. et murmuraret quod aqua inue¬
niri non posset: iussit dñs moysi. ut
tangeret petram cũ uirga. tetigit petrã:
et petra undam maximã fudit. Sicut
apostolus dicit. Bibebant autẽ de cõse¬
quenti petra. Petra autẽ erat xp̃c. Nõ
ĩmobilis petra: que populum sequeba¬
tur. Et tu bibe: ut te xp̃c sequatur.
uide nusterium. moyses hoc est ꝓpheta:
uirga hoc est uerbum dei. Sacerdos u̾¬
bo dei tangit petram et fluit aqua: et
bibit populus dei. Tangit ergo sacer¬
dos calicem: redundat aqua in calice et
salit in uitam eternã. Et bibit populus
dei: qui dei gratiam consecutus est.

Expanded text:
iam sacramenti ritum Melchisedech ostendit, ubi panem et vinum Aliud? Aqua . Sed tu mihi dicis: Quomodo ergo Melchisedech panem et vinum obtulit? Quid sibi vult admixtio aquae? Rationem accipe. 3. Primum omnium figura quae ante praecessit tempore Moysi, quid habet? Quia cum sitiret populus Judaeorum, et murmuraret quod aquam invenire non possent, jussit Deus Moysi ut tangeret petram de virga. Tetigit petram, et petra undam maximam fudit, sicut apostolus dicit: Bibebant autem de consequente petra. Petra autem erat Christus, non immobilis petra, quę populum sequebatur. Et tu bibe, ut te Christus sequatur! Vide mysterium! Moyses, hoc est petra. Virga, hoc est verbum dei. Sacerdos verbo dei tangit petram, et fluit aqua, et bibit populus dei. Tangit ergo sacerdos, redundat aqua in calice, saliet in vitam aeternam, et bibit populus dei, qui dei gratiam consecutus est.
Abbreviated transcription (Latin):
nerandũ ad suscipiendũ baptismũ ser¬
uuli sui manib inclinaret. Quem ui¬
dens iohannes uenientem ad baptismũ
suũ. ac dñice in eo gle insignia recogno¬
scens: dixit ei. Ego a te debeo baptizari.
hoc est terrenus a celesti. mortalis ab e¬
terno. fragilis a potente: & tu uenis ad
me. ad precursorem uidex. ad creaturam
creator. rex ad ministrũ: & humiliabis
de michi exiguo. cum tua non sim dig¬
nus calciamenta portare:

Expanded text:
nerandum, ad suscipiendum baptismum sernerandum, ad suscipiendum baptismum servuli sui manibus inclinaret. Quem videns Joannes venientem ad baptismum suum, ac dominicae in eo gloriae insignia recognoscens, dixit ei: Ego a te debeo baptizari . Hoc est terrenus a coelesti, mortalis ab aeterno, fragilis a potente. Et tu venis ad me? Ad praecursorem judex, ad creaturam creator, rex ad ministrum? et humiliabis te 101 mihi exiguo, cujus tua non sum dignus calceamenta portare?
Abbreviated transcription (Latin):
edemptionis nr̃e auctor eternus
omp̃s dominus. unigenitus d̾i uiui.
inseparabilis semꝑ ꝑmanens apud pa-¬
trem. ita ꝓ nobis ꝑfectum suscipere dig¬
natus est hominem: ita qd̃ d̃s erat exi¬
naniuit in semet ipso. ut ꝑomnia lega¬
lium sanctionũ sacramenta transiret.
Nlam ut primũ beate matris sc̃o ꝓcessit
ab utero. circuncisionis signaculo dedi¬
catur: sue ut indubitatam carnis sue
ostenderet ueritatem: suie ne eum uelut¬
alienigenam alumpna circuncisionis
plebs uidaica declinaret. De hinc quia tra¬
dite ꝑ moysen legis preteriri precepta ñ
poterant: offertur pro eo purgationis
holocaustum. Et pro illo frẽs holocau¬
stum purgationis offertur: qui omniũ
hominũ sordes purgaturus aduenit. S
cum iohannes premissus ante faciem eiꝰ
secraret. ipse ad eum inter ꝓmiscuas ui¬
iesq turbas uelut unus e populo ꝓpe¬
rauit: & tanta sese benignissimus dig¬
natione subiecit. ut illud sacratissimũ
caput tremendũ potestatib. angłis ue¬

Expanded text:
edemptionis nostrae auctor aeternus, omnipotens Dominus, Unigenitus Dei vivi inseparabilis semper permanens apud Patrem, ita pro nobis perfectum suscipere dignatus est hominem, ita quod Deus erat exinanivit in semetipso, ut per omnia legalium sanctionum sacramenta transiret. Nam ut primum beatae Matris sancto processit ab utero, circumcisionis signaculo dedicatur; sive ut indubitatam carnis suae ostenderet veritatem; sive ne cum alienigenam alumna circumcisionis plebs Judaica declinaret. 100 Dein, quia traditae per Moysem legis praeteriri praecepta non poterant, offertur pro eo purgationis holocaustum ; et pro illo, fratres, holocaustum purgationis offertur, qui omnium hominum sordes purgaturus advenit. Sed cum Joannes praemissus ante faciem ejus onsecraret, ipse ad eum inter promiscuas vilesque turbas, velut unus e populo properavit, et tanta sese benignissimus dignatione subjecit, ut illud sacratissimum caput tremendum potestatibus, angelis ve
Abbreviated transcription (Latin):
dñi eloquiis de diuinis lecti¬
onib. hinc credentes deum
uelle nos loqui: proferimus caritati
ur̃e ip̃o adiuuante sermonem de remis¬
sione peccatoꝵ. Euuanglm enim cum
legeretur attentissime audiftis:ꝙ res
gesta narrata atq uersata est ante o¬
culos cordis ur̃i. Uidistis enim non car¬
domo pharisei retumbentem: & ab illo
inuitatum non fastidientem.

Expanded text:
ni eloquiis de divinis lectionibus, hinc credentes Deum velle nos loqui, proferimus Charitati vestrae, illo adjuvante, sermonem de remissione peccatorum. Evangelium enim cum legeretur, attentissime audistis, et res gesta narrata atque versata est ante oculos cordis vestri. Vidistis enim, non cardomo Pharisaei recumbentem, et ab illo invitatum non fastidientem.
Abbreviated transcription (Latin):
ita soluitur. si eo modo intelligamus
dictum. hec omĩa facient uobis ꝓpter
nomen meũ: ut totũ referatur ad iu-¬
stos tanquã dictũ sit hec omĩa patie¬
mini ab eis ꝓpter nomen meũ. ut hoc
sit facient uobis. quod est patiemini
ab eis.

Expanded text:
ita solvitur, si eo modo intelligamus dictum, Haec omnia facient vobis propter nomen meum, ut totum referatur ad justos; tanquam dictum sit, Haec omnia patiemini ab eis propter nomen meum: ut hoc sit, facient vobis, quod est, patiemini ab eis.
Abbreviated transcription (Latin):
hec mando inquit uobis ut diligatis
inuicem: adiecit atq ait. Si mundus
uos odit: scitote quia me priorem uo¬
bis odio habuit. Cur gͦ membrũ se¬
supra uerticem extollit: Recusas ẽe
in corpore: si non uis odium mundi
sustinere cũ capite. Si de mundo inqͥt
essetis: mundus quod suũ erat dilige¬
ret. Uniuerse hoc utiq dicit eccl̃e quã
plerũq etiam ipsam mundi nomine
appellat. sicut illud est. D̾s erat in xp̃o:
mundũ recontilians sibi. Totus ergo
mundus ec ła: & totus mundus odit¬
C eccłiam.
undus gͥ odit mundum. ini .iiii.¬
micus reconciliatũ. dampnatus salua¬
tum: inquinatus mundatũ. Deniq¬
sed ego elegi uos de mundo: ꝓpterea odit
uos mundus. Ergo & ipsi inde erant.
unde ut ñ essent electi sunt. inde non
meritis suis quoꝵ nulla bona p̃cesserãt
oꝑa. non natura que tota suerat ꝑ li¬
berum arbitriũ in ipsa radice uitiata.
sed gratuita. hoc est uera gr̃a. Qui enĩ
de mundo murdũ elegit: fecit qd̃ eli¬

Expanded text:
ec mando vobis, ut diligatis invicem, adjecit atque ait: Si mundus vos odit, scitote quia me priorem vobis odio habuit. Cur ergo se membrum supra verticem extollit? Recusas esse in corpore, si non vis odium mundi sustinere cum capite. Si de mundo, inquit, essetis, mundus quod suum erat diligeret. Universae itaque hoc dicit Ecclesiae, quam plerumque etiam ipsam mundi nomine appellat, sicut illud est: Deus erat in Christo mundum reconcilians sibmundus Ecclesia est, et totus mundus odit Ecclesiam. undus igitur odit mundum, inimicus reconciliatum, damnatus salvatum, inquinatus mundatum: sesed ego elegi vos de mundo; propterea odit vos mundus. » Ergo et ipsi inde erant, unde ut non essent, electi sunt inde, non meritis suis, quorum nulla praecesserant bona opera, non natura, quae tota fuerat per liberum arbitrium in ipsa radice vitiata: sed gratuita, hoc est vera gratia. Qui enim de mundo mundum elegit, fecit quod eli
Abbreviated transcription (Latin):
dit. quẽadmodũ intelligere debeamu̾
qd̾ suꝑius dixerat.iam ñ dicam uos
seruos: Ecce enĩ seruos esse dicit. Nam qͥd
est aliud. non est seruus maior dño suo:
si me ꝑsecuti sunt & uos ꝑsequentur:
Manifestũ est igitur illũ seruũ qui ñ
tit esse intelligendũ: ubi dictum est.
iam non dicam uos seruos: hic autem
ubi dicitur. ñ est seruus maior dño. si
me ꝑsecuti sunt & uos ꝑsequentur. illũ
significari seruũ ꝑtinentem ad timorẽ
castum. qui ꝑmanet in scłm scłi. Hic
enim seruus auditurus est. Euge bone¬
serue intra in gaudiũ dñi tui..
ꝓpter nomen meũ: quia nesciunt eũ
qui misit me. Que omnia facient nisi
que dixi. odio habebunt scilicet & ꝑ
sequentur:sermonemq contempnent:
Qm̃ si sermonem non seruarent eoꝵ
nec tamen odissent eos neq ꝑsequerẽ¬
tur: ut etiam si odissent nec tamen
ꝑsequerentur. non omĩa facerent. Hec
aũ omĩa facient uobis inquit ꝓpter no¬
men meũ: quid est aliud dicere quam

Expanded text:
elligere debeamus quod superius dixerat, Jam non dico vos servos ? Ecce enim eos servos dicit. Nam quid est aliud, Non est servus major domino suo: si me persecuti sunt, et vos persequentur? Manifestum est igitur illum servum, qui notit , esse intelligendum, ubi dictum est, Jam non dico vos servos: hic autem ubi dicitur, Non est servus major domino suo: si me persecuti sunt, et vos persequentur, illum significari servum pertinentem ad timorem castum, qui permanet in saeculum saeculi . Hic enim servus est auditurus, Euge, serve bone, intra in gaudium Domini tui . propter nomen meum, quia nesciunt eum qui misit me. Quae omnia facient, nisi quae dixit, odio habebunt scilicet, et persequentur, sermonemque contemnent? Quoniam si sermonem non servarent eorum, nec tamen odissent eos, neque persequerentur; vel etiamsi odissent, nec tamen persequerentur: non omnia facerent. Haec autem omnia facient vobis propter nomen meum, quid est aliud dicere, quam,
Abbreviated transcription (Latin):
uem fructum sine illo afferre non
possumꝰ: sicut palmites facere sine ui¬
te nichil possunt. Caritas gͦ est fructuᷤ
nr̃: quam definit apłs de corde puro
& conscientia bona. & fide non ficta.
Hac diligimus inuitem: hac diligimꝰ
deum. Qua enĩ uera dilectione dilige¬
remus inuicem: nisi diligentes deũ:
Diligit enim unusquisq proximũ tan¬
quam seipsũ: si diligit deũ. Nam si de¬

Expanded text:
uem fructum sine illo habere non possumus, sicut palmites facere sine vite nihil possunt. Charitas ergo est fructus noster, quam definit Apostolus, de corde puro et conscientia bona, et fide non ficta . Hac diligimus invicem, hac diligimus Deum. Neque enim vera dilectione diligeremus invicem, nisi diligentes Deum Diligit enim unusquisque proximum tanquam seipsum, si diligit Deum: nam si
Abbreviated transcription (Latin):
cebat. Noli inquit fili mestus esse. pꝰt
triduũ me sequeris. Hoc est. noli tri¬
stis ẽẽ uelut apud scłm derelictus. nã
nec te fides uitaq tua tali morte pri¬
uabit. Nulla te de meo transitu quo
ego gaudeo ꝑturbet anxietas. quia
mox & tu habiturus es de tua passi¬

Expanded text:
cebat. Noli, inquit, fili, moestus esse, post cebat. Noli, inquit, fili, moestus esse, post triduum me sequeris: hoc est, noli tristis esse, velut apud saeculum derelictus; nam nec te fides, vitaque tua tali morte privabit; nulla te de meo transitu, quo ego gaudeo, perturbet anxietas; quia mox et tu habiturus es de tua passi
Abbreviated transcription (Latin):
c̃m est fr̃es ac deo placitum. ut na¬
talem beati laurentii precipua
deuotione ueneremur: cuiꝰ radiantib
flaminis. uictrix in hunc quoq diem.
toto orbe. xp̃i choruscat eccl̃ia. Qui cũ
in sede głiosissimi patriarche diaconatꝰ
fungeretur officio. puritate in nocentis
uite fortissimeq mortis triumpho.
apłico se consortio copulauit. Nec im¬
merito eum apłoꝵ supparem predica¬
mus. cui & castitas animi leuiticum
ministeriũ dedit: & plenitudo fidei mar¬
tyrii contulit dignitatem.
uem uenerabilis sixtus romane ur¬
dis antistes. cũ impietatem seuientis
mundi ꝑ tormenta suꝑaret. & regnis
celestib esset iam uitinus. uideretq
eum paterna de morte tristissimũ:
ita illũ sp̃u prescientie compellasse
narratur. Noli fili mestus esse. post
triduũ me sequeris. Unde apparet. ca¬
rissimi. beatũ laurentiũ non de sa¬
cerdotis sun uictoria habuisse tristici¬
am. sed doluisse quia ñ etiam ipse
mundũ cũ suo pariter sacerdote uin¬

Expanded text:
m est, fratres, ac Deo placitum, ut natalem beati Laurentii praecipua devotione veneremur, cujus radiantibus flammis victrix in hunc quoque diem toto orbe Christi coruscat Ecclesia; qui cum in sede gloriosissimi patriarchae diaconatus fungeretur officio, puritate innocentis vitae, fortissimaeque mortis triumpho apostolico se consortio copulavit. Nec immerito eum apostolorum supparem praedicamus; cui et castitas animi leviticum ministerium dedit, et plenitudo fidei martyrii contulit dignitatem. Quem venerabilis Xistus Romanae urbis antistes, cum impietatem saevientis mundi per tormenta superaret, et regnis esset coelestibus jam vicinus, videretque eum paterna de morte tristissimum, ita illum spiritu praescientiae compellasse narratur: Noli, inquit, fili moestus esse, post triduum me sequeris. Unde apparet, carissimi, beatum Laurentium non de sacerdotis summi victoria habuisse tristitiam, sed doluisse, quia non ipse mundum cum suo pariter sacerdote vin
Abbreviated transcription (Latin):
conditor ac redemptor noster
uulnera suꝑbie nr̃e sanare desiderans.
& ipse cũ in forma dei esset. forma
hominis accepta. humiliauit semit¬
ipsum factus obediens usq ad mortẽ.
Et nos quoq si culmen uere sublimi¬
tatis conscendere uolumus: iter
humilitatis arripere premonet nos.
ꝓmisit nobis dona głe: s ed premisit
certamina pugne. Dixit ꝓmittens. e¬
rit merces ur̃a multa. & eritis filii al¬
tissimi. sed predixit iubens. Hiligite

Expanded text:
conditor ac redemptor noster, vulnera superbiae nostrae sanare desiderans, et ipse cum in forma Dei esset, forma hominis assumpta, humiliavit semetipsum, factus obediens usque ad mortem: et nos quoque, si culmen verae sublimitatis conscendere volumus, iter humilitatis arripere praemonet; nos,Promisit nobis dona gloriae, sed praemisit certamina pugnae. Dixit promittens: Erit merces vestra magna, et eritis filii Altissimi ; sed praedixit jubens, Diligite
Abbreviated transcription (Latin):
columpne eree maximi & mirandi ope¬
ris. circa ostium templi narrantur ẽe
statute: & hiis capitella quasi oꝑe lilii
suꝑimposita. Columpne enim stant
ante ostium templi: quia aduentum
redemptoris nr̃i. qui ait ego sum ostiũ.
ꝑ me siquis introierit saluabitur. pre¬
cesserunt doctores egregii. de qualib
dicit apls: iacobus. &. cephas. & iołies.
qui uidebantur columpne ẽe. qui eid̾e¬

Expanded text:
columnae aereae, maximi et mirandi opecolumnae aereae, maximi et mirandi operis circa ostium templi narrantur esse statutae, et his capitella quasi opere lilii superimposita. Columnae enim stant ante ostium templi, quia adventum Redemptoris nostri qui ait: Ego sum ostium, per me si quis introierit, salvabitur , praecesserunt doctores egregii, de qualibus dicit Apostolus: Jacobus et Cephas et Joannes, qui videbantur columnae esse, qui eid