comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
incensum Neq oblatio. neq locus primitiarum
conemte ut possimus inuenire misericordiam
Sed in anima contrita & sp̃u humilitatis suscipia¬
mur sicut inholoc austo ari&um & taurorũ
& sicut inmilib: agnorum pinguiũ: sic fiat sacri
ficium nr̃m in conspectutuo hodie ut placeat
tibi: qm̃ non ẽ confusio confidentib inte.
Et nunc sequimur in toto corde & timemuste
& quaerimus faciemtuã ne confundas nos:
sed fac nobi scum iuxtamansu&ud inẽtuam
& secundũ multitudin ẽ miseri cordia & uae
et erue nos in mirabilib: tuis &d agloriam
uominituo dñe : Et confundantur omnes qui
ostendunt seruistur mala Confundantur
in omni potentia. & robercorũ conteratur
& sciant quia tues dñs ds̃ solus & gloriosur suꝑ
orbem terrarum Et non cessabant quimise¬
rant eos ministri regis succendere fornacem
Naptha & stuppa &pice & malleolis: et effun¬
debatur flamma suꝑ fornacem cubitis quad ragin
ta & nouem. Et erupit : & incendit quos rep¬
perit iuxta fornacem dechaldeis. Angelus

Expanded text:
incensum, Neque locus primitiarum coram te, ut possimus invenire misericordiam: Sed in anima contrita, et spiritu humilitatis suscipiamur. Sicut in holocausto arietum, et taurorum, et sicut in millibus agficium nostrum in conspectu tuo hodie, ut placeat tibi: quon am non est confusio confidentibus in te, Et nunc sequimur in toto corde, et timemus te, et quaerimus faciem tuam. Ne confundas nos: sed fac nobiscum juxta mansuetudinem tuam, et secundum multitudinem misericordiae tuae. Et erue nos in mirabilibus tuis, et da gloriam nomini tuo, Domine: Et confundantur omnes, qui ostendunt servis tuis mala, confundantur in omni potentia, et robur eorum conteratur: Et sciant, quia tu es Dominus Deus solus, et gloriosus super orbem terrarum. Et non cessabant qui miserant eos, ministri regis succendere fornacem, naphtha, et stuppa, et pice, et malleolis; Et effundeta novem: et erupit: et incendit quos reperit juxta fornacem de Caldeis. Angelus
Abbreviated transcription (Latin):
Cum conuester& dñs captiuitatẽ sion. factisumus
quasi somniantes. Tuncimplebitur risuos nostrum
& lingua nr̃a laude. Tunc dicent ingentib: magni¬
ficauit dñs facere cum eis. Magnificauit dñs fa¬
cerenobiscum. factisumur la&antes. Conuestere
dñe cuptiuitatem nr̃am. sicutriuum in austro.
Quiseminant in lacrimis in exultatione m&ent.
Qui ambulans ibat & flebat. postans ad seminan¬
dum sementem. ueniens ueni& in exultatione
postans manipulos suos.¬
CXXUI. CANTICŨ
GRADUUM SALOMONIS

Expanded text:
Cum converteret Dominus captivitatem Sion: facti sumus quasi somniantes. Tunc implebitur risu os nostrum, et lingua nostra laude: Tunc dicent in gentibus: magnificavit Dominus facere cum istis. Magnificavit Dominus facere nobiscum; facti sumus sicut laetantes. Converte, Domine, captivitatem nostram: sicut rivos in austro. Qui seminant in lacrymis, in exsultatione metent. Qui ambulans ibat et flebat, portans ad seminandum sementem: veniens veniet in exsultatione, portans manipulos suos. CANTICUM GRADUUM SALOMONIS
Abbreviated transcription (Latin):
Peprofundis clamaui adte dñe. dñe ex audiuo¬
cemmeã. Fiant aurestuae intendentes aduoce
depcationis meae. Siiiquitates obseruaueris
dñe. dñe quis sustinebit. Quia tecumẽ ꝓpitia¬
tio cum terribilissis. Sustinui dñm sustinuit ani
mamea uerbum ci. expectauit animamea dnm̃¬

Expanded text:
profundis clamavi ad te, Domine; Domine, exaudi vocem meam: Fiant aures tuae intendentes, ad vocem deprecationis meae. Si iniquitates observabis, Domine, Domine, quis sustinebit? Quia tecum est propitiatio: cum terribilis sis. Sustinui Dominum, sustinuit anima mea: et verbum ejus exspectavi: anima mea
Abbreviated transcription (Latin):
tione scorum. La&&ur isrł in factore suo. filiison
exultent in regesuo. Laudent nomen ei inchoro
& trmpano & crthara cantentei. Quia conplac&
si dñs in populo suo. ex altauit mansu&os iniħu¬
Exultabunt sc̃i ingloria. laud abunt in cubilib: suis
Exultationer dĩ ingutture eorum. & gladii ancipi¬
tes inmanib: eorum. Ad faciendam uindictam in
corum catenis. & inclrtos corum compedib fer¬
reis. Vt faciant in cisiudicium conscriptum. de¬
cor est omnium scõrum eius.

Expanded text:
dium . Laetetur Israel in factore suo: filii Sion exsultent in rege suo. Laudent nomen ejus in choro: in tympano, et cithara cantent h. psallant ei. Quia complacet sibi Dominus in populo suo: exaltabit h. glorificubilibus suis: Exsultationes Dei in gutture eorum, et gladii ancipites in manibus eorum. Ad faciendam vindictam in eorum catenis, et inclytos eorum compedibus ferreis. Ut faciant in eis judicium conscriptum: decor est omnium sanctorum h.
Abbreviated transcription (Latin):
r. Lumen tues magnifice
amontib: captiuitatis. Spoliati sunt suꝑbi corde
dormitauerunt somnum suum. et non uenerunt
omnes uiri exercitus manussuas. Ab increpatione
terribilis es. & quis stabit aduersumte ex tunc iratua
Cum surrexerit adiudicandum dr̃ ut saluos faciat.
omnes mites terrae
Semper

Expanded text:
R: Lumen tu es magnifice a montibus captivitatis. Spoliati sunt superbi corde: dormitaverunt somnum suum, et non invenerunt omnes viri exercitus manus suas. Ab increpatione terribilis es, et quis stabit adversum te, ex tunc ira tuCum surrexerit ad judicium Deus, ut salvos faciat omnes mites terrae. SEMPER
Abbreviated transcription (Latin):
Uinuminio cunditate creatum ẽ non in ebrieate
abinitio. Exultatio animae & cordis uinum
moderate potatũ sanitas ẽ & corpori & animȩ¬
sobrius potus. Vinum multũ potatũ inritationẽ
&iram & ruinas multas facit Amaritudo ani¬
mae uinum multum potatũ. Ebri&as animositas
in prudentis offensio : Mino fans uistutẽ . & fa¬
ciens uulnera. In conuiuio uini non arguas ꝓximũ
& non despicias eum in iocunditate illius. Ver¬
ba in ꝓperii nondicas illi & non premas illũ in re¬
p&endo¬

Expanded text:
uinum. in iocunditatem creatum est, non in ebrietatem ab initio. exultatio animae et cordis est, si moderate potatum sanitas est et corpori et animae vinum multum potatum inritationem et iram et ruinas multas facit amaritudo animae vinum multum potatum ebrietatis animositas inprudentis offensio minorans virtutem et faciens vulnera in convivio vini non arguas proximum et non despicias eum in iucunditate illius verba inproperii non dicas illi et non premas illum in repetendo
Abbreviated transcription (Latin):
pulis eius iudas scariothis quierat eumtraditurus
quare hoc unguentum nonueniit trecentis denariis
& datum est egenis. Dixit autem hoc nonquia deege¬
nis pestinebat adeum sed quia furerat & loculos ha¬
bens ea quae mittebantur postabat. Dixitergo i hs̃.
Sincillamut indiesepulturaem eae seru& illud. Paupe¬
res enim semper hab&is uobi scum. meautem non semꝑ
habebitis. Cognouitergo turbamulta exiudaeis quia
illic ess& & uenerunt non ꝓpterihm̃tantum. sed ut
latarum uiderent quem suscitauit amortuis. Egitauer̃
aũ principes sacerdotum ut &lazarum interficerent.
quia multi ꝓpter illum abibant exiudacis & credebañ
inihm̃. In crastinum autem turba multa quaeuenerat
addiem festum. Cumaudirs& qui aueniti hr̃ hiero solrmã
acceperunt ramos palmarum & ꝓcesserunt obuia mei

Expanded text:
qui erat eum traditurus quare hoc unguentum non veniit trecentis denariis et datum est egenis dixit autem hoc non quia de egenis pertinebat ad eum sed quia fur erat et loculos habens ea quae mittebantur portabat dixit ergo Iesus sine illam ut in die sepulturae meae servet illud pauperes enim semper habetis vobiscum me autem non semper habetis cognovit ergo turba multa ex Iudaeis quia illic est et venerunt non propter Iesum tantum sed ut Lazarum viderent quem suscitavit a mortuis cogitaverunt autem principes sacerdotum ut et Lazarum interficerent quia multi propter illum abibant ex Iudaeis et credebant in Iesum in crastinum autem turba multa quae venerat ad diem festum cum audissent quia venit Iesus Hierosolyma acceperunt ramos palmarum et process
Abbreviated transcription (Latin):
Cum autem tanta signa feciss& coram eis noncred ebañ
ineum. Vt sermoe sciiae proph&e impler&ur quem dixit
Dñe quiscredidit audituinostro & brachiumdnĩ cuire¬
uelatum est : Propterea non poterant credere quia
iterum dixitesaias. excaccauit oculos eorum &indura¬
uit eorum cor ut nonuideant oculis & intellegant corde
& conuestantur & sanemeos. Naecdixit esaias quando
uidit gloriam eiꝰ & locutus est deco. Uerum tamen ex
principib: multicredideruntin eum. sed propterphari¬
saeos non confitebantur utdesynagoga non eicerentur
Dilexerunt enim gloriam hominum magis quam gloriã
di Ihs̃ autem clamauit & dixit. Quicreditinme Noneredit
inme sed in eumquimisitme. Et quiuid& me. uid& eum¬
modic quia ego exmeipsononsum locutus sed quimi¬
sitmepater ipsemihimandatum dedit quiddicam & quid
loquar. & scio quia mandatum eiꝰ uita a&erna est quae
ergo egoloquor sicut dixit mihi pater sic loquor
Antediem festum paschae sciensihis quiauenit eiur hora

Expanded text:
Cum autem tanta signa fecisset coram eis, non credebant in eum, vt sermo Esaiæ Prophetæ impleretur, quem dixit. Domine quis credidit auditui nostro, & brachium Domini cui reuelatum est? Et item Propterea non poterant credere, quia iterum dixit Esaias, Excæcauit oculos eorum, & indurauit cor eorum, vt non videant oculis, & inteet convertantur et sanem eos haec dixit Esaias quando vidit gloriam eius et locutus est de eo verumtamen et ex principibus multi crediderunt in eum sed propter Pharisaeos non confitebantur ut de synagoga non eicerentur dilexerunt enim gloriam hominum magis quam gloriam Dei Iesus autem clamavit et dixit qui credit in me non credit in me sed in eummo die quia ego ex me ipso non sum locutus sed qui misit me Pater ipse mihi mandatum dedit quid dicam et quid loquar et scio quia mandatum eius vita aeterna est quae ergo ego loquor sicut dixit mihi Pater sic loquor ante diem autem festum paschae sciens Iesus quia venit eius hora
Abbreviated transcription (Latin):
ambulabat apudiudaeos. sed ab ut in regionem iuxta
desestum inciuitatem quaedicitur effrem. &ibimora¬
batur cum discipulis suis. Proximum autem erat
pascha iuda eorum. Et ascenderunt multi hiero solrmã
deregio ente pascha ut sc̃ificarent scipsos. Qua erebant
ergo ihm̃ & conloquebantur ad inuicem in templostan

Expanded text:
in regionem juxta desertum, in civitatem quae dicitur Ephrem: et ibi morabatur cum discipulis suis. Proximum autem erat Pascha Judaeorum: et ascenderunt multi Hierosolymam de regione ante Pascha, ut sanctificarent seipsos. Quaerebant ergo Jesum, et colloquebantur ad invic
Abbreviated transcription (Latin):
lauerit o ffendit quialux non estineo. haecait. & post
hocdiciteis. Latarus amicus nosterdormit. sed uado
ut a somno exsuscitem cum. Dixerunt ergo discipuli
cius. Dne sidormit saluus erit. Dixerat autem ihs̃
demorte cius. Illi autem putauerunt quia dedormitio

Expanded text:
laverit nocte offendit quia lux non est in eo haec ait et post hoc dicit eis Lazarus amicus noster dormit sed vado ut a somno exsuscitem eum dixerunt ergo discipuli eius Domine si dormit salvus erit dixerat autem Iesus de morte eius i
Abbreviated transcription (Latin):
rex isrł Et inuenitihr̃ a sellum & sedit supereum sicut
scriptum est. Nolitimere filiasion eccerextuus uenit
sedens superpullum asinae. Haec non cognouerunt disci
pulieius primum. sed quando glorificatus estihs̃. tunc re¬
cordati sunt quia haecerant scripta deeo. Et haec fecerũn
ei. Testimoniumergo perhibebat turba quaeerat cum eo
quando lazarum uocauit demonumento & suscitauit eum
amostuis. Propterea & obuiamuenitei turba quia

Expanded text:
ens autem Jesus asellum. sedit super eum. sicut scribtum est. Noli timere filia Sion. ecce Rex tuus venit. sedens super pullum asinae. puli ejus primum; sed quando glorificatus est Jesus, tunc recordati sunt quia haec erant scripei. Testimonium ergo perhibebat turba, quae erat cum eo, quando Lazarum vocavit de monumento, et suscitavit eum a mortuis. Propterea et obviam venit ei turba: qu
Abbreviated transcription (Latin):
naclamauit. Larare ueni foras. et statimꝓdiit qui fuerat
mostuus ligatus pedes & manus institis & facies illius
sud ario eratligata. Dicitihr̃ eis. Soluite eum & sinite abire
Multiergo exiudaeis qui uenerant admariam &uiderant
quae fecit crediderunt in eum. Quidam autem exipsis
abierunt ad pharisaeos & dixerunteis quae fecitihs̃
Collegerun tergo pontifices & pharisaci concilium &
dicebant. quid faciemus quia hic homo multa signa fac̃:

Expanded text:
as et statim prodiit qui fuerat mortuus ligatus pedes et manus institis et facies illius sudario erat ligata dicit Iesus eis solvite eum et sinite abire multi ergo ex Iudaeis qui venerant ad Mariam et viderant quae fecit crediderunt in eum quidam autem ex ipsis abierunt ad Pharisaeos et dixerunt eis quae fecit Iesus collegerunt ergo pontifices et Pharisaei concilium et dicebant quid facimus quia hic homo m
Abbreviated transcription (Latin):
ministrat mesequatur. & ubi sum ego illic & minister
meus erit. Si quis mihimini strauerit honori ficabiteum
patermeus. Nunc animamea turbata est & quiddicã
Pater saluum me fac exhorahac: Sed ꝓpterea ueni in
horamhanc. Pater glorificatuum nomen. Venitergo
uox decado. et clarificaui &iterumclarificabo Turba
ergo quaestabat & audierat dicebat tonitruum factum
esse. Aludicebant angelus ei locutus est. Pesponditi hr̃¬

Expanded text:
sequatur et ubi sum ego illic et minister meus erit si quis mihi ministraverit honorificabit eum Pater meus nunc anima mea turbata est et quid dicam Pater salvifica me ex hora hac sed propterea veni in horam hanc Pater clarifica tuum nomen venit ergo vox de caelo et clarificavi et iterum clarificabo turba ergo quae stabat et audierat dicebant tonitruum factum esse alii dicebant angelus ei locutus est respondit
Abbreviated transcription (Latin):
uenerant cum caplorantes fremuit spũ & turbauit
sem& ipsum &dixit Vbi posuistis cum: dicuntei.
Dñe ueni &iude & la crimatur estihs̃. Dixerunt ergo
iudaei. Ecce quomodo amabat eum: Quidam autemdixe¬
runt exipsis. Nonpotuithic qui aperuit oculos caeci face¬
reut &hic non morir&ur : Ihr̃ ergo rursum fremens in
sem & ipsouenit ad monumentum. erat autemspelunca

Expanded text:
it se ipsum et dixit ubi posuistis eum dicunt ei Domine veni et vide et lacrimatus est Iesus dixerunt ergo Iudaei ecce quomodo amabat eum quidam autem dixerunt ex ipsis non poterat hic qui aperuit oculos caeci facere ut et hic non moreretur Iesus ergo rursum fremens in semet ipso venit ad monumentum erat autem spelun
Abbreviated transcription (Latin):
ergo thomas quidicitur didr̃mus ad condiscipulos.
Eamus & nos ut moriamur cum eo. Uenititaq ihs
& inuenit eum quattuor dies iam in monumento ha¬
bentem. Erat autem b&hania iuxta hiero solrma
quasi stadiis quindecim. Multi autem exiuda eis uene¬
rant ad mastham & mariam ut consolarentur eas de
fratre suo. Mastha ergo ut audiuit quia ihs̃ uenit

Expanded text:
Thomas qui dicitur Didymus ad condiscipulos eamus et nos ut moriamur cum eo venit itaque Iesus et invenit eum quattuor dies iam in monumento habentem erat autem Bethania iuxta Hierosolyma quasi stadiis quindecim multi autem ex Iudaeis venerant ad Martham et Mariam ut consolarentur eas de fratre suo Martha ergo ut audivit qu
Abbreviated transcription (Latin):
& p&ri in baptis mate filius. &tque in
diuino sermone discipulus. sacerdotium
inis rahel agens secundum carnem leuita. Conuer¬
sus ad fidem xp̃i euangelium initalia scripsit: osten
dens in eo quid & generi suo deber& & xp̃o. Namini¬
tium principii inuoce proph&icae exclamationis
riae inuoce angeli enuntiantis emissum . Ñ solum¬

Expanded text:
Petri in baptismate filius, atque in divino sermone discipulus. Sacerdotium in Israel agens, secundum carnem Levita. Conversus ad fidem Christi, Evangelium in Italia scribit indens in eo quid et generi suo deberet et Christo. Nam in voce propheticae exclamationis riae in voce angeli, annuntiantis
Abbreviated transcription (Latin):
dicitur ut sacerdotio rȩꝓbus haber&ur. sed tantũ
consentiens fidei : praedestinata potuit electio
ut nec sic in opere uerbi perder&: quod prius me¬
ruerat in genere. Nam & alex andriae episcopus
fuit : cuius persingula opusscir& euangelii inse
dicta disponere: & disciplinam in selegis agnosce¬

Expanded text:
dicitur, ut sacerdotio reprobus haberetur. Sed tantum consentiens fidei praedestinata potuit electio, ut nec sic in opere Verbi perderet, quod prius meruerat in genere. Nam primus Alexandriae episcopus fuit, cum per singula opera sciret et Evangelii in se dicta disponere, et disciplinam legis agnosce
Abbreviated transcription (Latin):
& camelis qui postabant aromata & auri plurimum
gemmasq p̃tiosas. Cumq uenis s& ad salomonem
locuta ẽ ei quaecumq: erant In corde suo. & ex posuit
ei salomonomnia quae ꝓposuerat. Nec quicquã fuit
quod ei non ꝑspicuum fecerit. Quod post quã uidit.

Expanded text:
et camelis qui portabant aromata et auri plurimum et camelis qui portabant aromata et auri plurimum gemmasque pretiosas cumque venisset ad Salomonem locuta est ei quaecumque erant in corde suo et exposuit ei Salomon omnia quae proposuerat nec quicquam fuit quod ei non perspicuum fecerit quod postquam vidit
Abbreviated transcription (Latin):
ipsollemnitate tabernaculorũ. Et constituit iuxta
dispositionẽ dauid patris sui officia sacerdotũ inminis¬
teris suis & leuitas ix ordinesuo ut laudarent & mi¬
pistntrent contm scacerdotib uxta ritum unuscuĩq
diei & ianitores in diuisionib: sus ꝑpostm & portã
Sicenim p̃ceperat dauid homodĩ. Nec p̃tergres si suñ
demandatis regis tam sacerdotes quam lcuitae ex
omnib: quae p̃ceperat. Et in custodis thesaurorũ
omnes in pensas p̃parattis habuit salomon ex codie
quo fundauit domum dũi usq indiem quo ꝑ fecit eam
Tunc abiit salomon in hesiongaber. & in ahilath ad
oram maris rubri quae ẽ interra edom. Misitautẽ
eihr ram ꝑmanus seruorum suorum naues & pautas
gnaros maris & abierunt cũ seruis salomonis in ophir
tuleruntq inde quad ringenta quin quaginta talenta
auri & adtulerunt ad regem salomonem. Pegina quoq
saba cum audiss& famam salomonis uenit ut tempta¬
r& cum in enigmatib: in hierusalem cum magnis opib:

Expanded text:
sollemnitate tabernaculorum et constituit iuxta dispositionem David patris sui officia sacerdotum in ministeriis suis et Levitas in ordine suo ut laudarent et ministrarent coram sacein divisionibus suis per portam et portam sic enim praeceperat David homo Dei nec praetergressi sunt de mandatis regis tam sacerdotes quam Levitae ex omnibus quae praeceperat et in custodiis thesaurorum omnes inpensas praeparatas habuit Salomon ex eo die quo fundavit domum Domini usque in diem quo perfecit eam tunc abiit Salomon in Hesiongaber et in Ahilath ad oram maris Rubri quae est in terra Edom misit autem ei Hiram per manum servorum suorum naves et nautas gnaros maris et abierunt cum servis Salomonis in Ophir tuleruntque inde quadringenta quinquaginta talenta auri et adtulerunt ad regem Salomonem regina quoque Saba cum audisset famam Salomonis venit ut temptaret eum enigmatibus in Hierusalem cum magnis opibus
Abbreviated transcription (Latin):
iliitibi sunt: crudiillos. & curua illos apueritia
& non ostendas hrlarem faciemtuam adillas
Trade filiam & grande opus feceris. & homini
sensato da illam. Mulier si est tibi secundum
animamtuã non ꝓicias illã : & odibili non credas
te in toto corde

Expanded text:
ilii tibi sunt? erudi illos, et curva illos a pueritia et non ostendas hilarem faciem tuam ad illas. Trade filiam, et grande opus feceris; et homini sensato da illam. Mulier si est tibi secundum animam tuam, non projicias illam; et odibili non credas te in toto corde
Abbreviated transcription (Latin):
samini. Vt siue cumuenero & uidero uos. si ue
absens audiam de uobis quia statis uno spu uniam¬
mes conlaborantes infide euangelii : & innullo
terre amini ab aduersariis. quae estillir caura
eum credatis. sed ut &iam ꝓillo patiamini. idẽ m
cestamen habenter quale &uidistirinme. &
nunc audistirdeme. Si quaergo consolatio.
in xp̃o Si quod solacium . caritatir siquaso¬
ci&as sp̃s. Si quauiscera miserationis. ⁊mple¬
te gaudiummeum utidem sapiatis. eandem
caritatem habentes unianimes : id ipsum sentien:
tes. Nihil per contentionem Nequeperin anem
gloriam : sed in humilitatementis superiores
sibi inuicem arbitrantes . Nonquae sua sunt
singuli consideranter: sed eaquae aliorum Hoc
enimsentite in uobis : quod & inxp̃oihũ. Qui

Expanded text:
samini, ut siue cum uenero et uidero uos, siue samini, ut siue cum uenero et uidero uos, siue absens audiam de uobis, quia statis in uno spiritu unanimes, conlaborantes fide euangelii, et in nullo terreamini ab aduecredatis sed ut etiam pro illo patiamini eundem certamen habentes qualem et vidistis in me et nunc audistis de me si qua ergo consolatio in Christo si quod solacium caritatis si qua societas spiritus si quid viscera et miserationes implete gaudium meum ut idem sapiatis eandem caritatem habentes unianites, nihil per contentionem 156 neque per inanem gloriam facientes; sed in humilitate superiores sibi invicem arbitrantes, non quae sua sunt singuli considerantes, sed ea quae aliorum. Hoc enim sentite in vobis quod et in Chri
Abbreviated transcription (Latin):
autem excontentione xp̃m adnuntiant non sin¬
cere: existimantes pressuram se suscitare uin¬
culirmeis. Quid enim dumomini modo siue per
occasionem siue ꝑ ueritatem xp̃r adnunti &ur:
et in hoc gaudeo. sed & gaudebo. Scio enimquia
hoc mihi pueni & in salutem ꝑ uestram orationem
tationem &spemieam : quia innullo confundar
sed in omni fiducia sicut semꝑ & nunc magnifica¬
bitur xp̃r incorporemeo : siue ꝑuitam siue ꝑmostem.
Mihi enimuiuerexp̃s est : & morilucrum. Quod
si uiuere in carne hic mihi fructus operis est: &
quid eligam ignoro . Coastor autem eduobus: desi¬
derium habens dissolui & cum xp̃o esse: multo
enimmelius. Permanere autem in carne: Necersa¬
rium est ꝓpteruos. Et hoc confidens scio qnm̃
manebo & permanebo omnib: uobis ad uestrum ꝓ¬
fectum & gaudium fidei : ut gratulatio uestra
abund & in xp̃oihũ in mepermeum aduentum i te¬
rum aduos. Tantum: digne euangelio xp̃i conuer¬

Expanded text:
autem ex contentione Christum adnuntiant non sinautem ex contentione Christum adnuntiant non sincere existimantes pressuram se suscitare vinculis meis quid enim dum omni modo sive per occasionem sive per veritatem Christus adnuntiatur et in hoc gaudeo sed et gaudebo scio enim quia hoc mihi proveniet in salutem per vestram orationem tationem et spem meam quia in nullo confundar sed in omni fiducia sicut semper et nunc magnificabitur Christus in corpore meo sive per vitam sive per mortem mihi enim vivere Christus est et mori lucrum quod si vivere in carne hic mihi fructus operis est et quid eligam ignoro coartor autem e duobus desiderium habens dissolvi et cum Christo esse multo magis melius permanere autem in carne magis necessarium est propter vos et hoc confidens scio quia manebo et permanebo omnibus vobis ad profectum vestrum et gaudium fidei ut gratulatio vestra abundet in Christo Iesu in me per meum adventum iterum ad
Abbreviated transcription (Latin):
ago dõmeo i n omnimemoria uestri semꝑ incunctis
orationib: meis ꝓomnibur uobis: cumgaudio dep̃ca¬
tionem faciens super communicatione uestra in
euangelio a primadieusq nunc: Confidens hocip¬
sum. quia qui coepit in uobis opurbonum perfici¬
& usquein diem xp̃ihũ: sicut est mihiiustum hoc
sentrt pormbus uobir coquod habcamuori ncor¬
& inuinculis meis & indefensione & in confirma¬
tione euangelii socios gaudii mei omnes uor esre.
Testis enimmihi est dr̃ : quomodo cupiam omnes
uos in uisceribus xp̃iihũ. Et hoc oro : ut caritas
uestra magis ac magis abund& i n omni scientia¬
Scire autem uolo uos fratres. quia quae circame
sunt magis ad ꝓfectum uenerunt euangelii. Ita
ut uinculam ea manifesta fierent in xp̃o i n omni
p̃torio. & inc&eris hominibus: & plures exfra¬
tribus indño confidentes uinculis meis abundan
tius auderent sine timore uerbumdĩ loqui. Qui¬
dam quidem & ꝓpter inuidiam & contentionem.
qm̃ in defensionem euangelii positur sum. Quidã

Expanded text:
as ago Deo meo in omni memoria vestri, semper in cunctis orationibus meis pro omnibus vobis, cum gaudio deprecationem faciens super communicatione vestra in Evangelio Christi a prima die usque nunc. Confidens hoc ipsum, quia qui coepit in vobis opus bonum, perficiet usque in diem Christi Jesu. Sicut est mihi justum hoc sentire pro omnibus vobis: eo quod habeam vos in cort in vinculis meis, et in defensione, et confirmatione Evangelii, socios gaudii mei omnes vos esse. Testis enim mihi est Deus, quomodo cupiam omnes vos in visceribus Jesu Christi. Et hoc oro, ut charitas vestra magis ac magis abundet in  Ms. aScire autem vos volo, fratres, quia quae circa me sunt, magis ad profectum venerunt Evangelii: ita ut vincula mea manifesta fierent in Christo in omni praetorio, et in caeteris omnibus; tribus in Domino confidentes, vinculis meis abundatius auderent sine timore verbum Dei loqui. Quidam quidem et propter invidiam et contentionem, uia in defensionem euangelii positus sum, quidam
Abbreviated transcription (Latin):
utriusq linguae peritissimum loquacem rep¬
periens unius diei laborem arripui & quicquid
ille mihi hebrricis uerbis exp̃ssit haec ego accito
Notario sermonib: latinis exposui. Orationib:
ur̃is mercedem huius operis conpensabo cum
gratum uobis didicero me quod iubere estis
dignati complesse.

Expanded text:
utriusque linguae peritissimum loquacem reutriusque linguae peritissimum loquacem reperiens, unius diei laborem arripui: et quidquid ille mihi Hebraicis verbis expressit, hoc ego accito notario, sermonibus Latinis exposui. Orationibus vestris mercedem hujus operis compensabo, cum gratum vobis didicero me, quod jubere estis dignati, complesse.
Abbreviated transcription (Latin):
Omnes qui fideliter persis oboediunt
dignam profide recipere mercedem
Qui autem insidiantur regno eorum.
perire pro scelere
Omnis autem prouincia & ciuitas quae
Noluerit sollemnitatis huius es se pasti¬
ceps. gladio &igni pereat.
Et sic deleatur ut non solum hominibus.
sed &iambestis Inuasit in sempiternũ
pro exemplo contemptus & in oboedi¬
en tiae
no ex actionis ur̃ae instantiam exigitis enim ut
librum chaldeo sermone conscriptum ad latinum
stilum tirham. Librumꝰ utique tobiae quem he¬
brȩi de cathalogo diuinarum scriptunterum secan¬
tes hisquae agio grafa memortent mancipar̃
fecisatis desiderio ur̃o. Non tamen incostudio
Arguunt enim nos hebreorum studia. & inpu¬
tant nobis contra suum canonem latinis aurib
ista trins ferre sed melius. eẽ iudicans phari¬
sacorum displicere iudicio & episcoporum
iussionib de seruire. Instit aut potui. & quia
uicina ẽ. chaldeorum linguã sermoni hebrocico

Expanded text:
omnes, qui fideliter Persis obediunt, omnes, qui fideliter Persis obediunt, dignam pro fide recipere mercedem: qui autem insidiantur regno eorum, perire pro scelere. Omnis autem provincia et civitas, quae noluerit solemnitatis hujus esse particeps, gladio et igne pereat, et sic deleatur, ut non solum hominibus, sed etiam bestiis invia sit in sempiternum, pro exemplo contemptus, et inobedientiae. ÷ no exactionis vestrae instantiam: exigitis enim, ut librum Chaldaeo sermone conscriptum, ad Latinum stylum traham, librum utique Tobiae, quem Hebraei de catalogo divinarum Scripturarum secantes, his, quae apocrypha memorant, manciparunt. Feci satis desiderio vestro, non tamen meo studio. Arguunt enim nos Hebraeorum studia, et imputant nobis, contra suum canonem Latinis auribus ista transferre. Sed melius esse judicans pharisaeorum displicere judicio, et episcoporum jussionibus deservire, institi ut potui. Et quia vicina est Chaldaeorum lingua sermoni Hebraico:
Abbreviated transcription (Latin):
r&ur nostrae solitudini.
& regnum persarum trans ferr& in
macedon as.
Nos autem apessimo mostalium
iuda eos neci destinatos innulla
penitus culpa repperimus. sed e contra¬
rio iustis utentes legibus & filios altissi¬
mi & maximi semperque uiuentis dĩ
cuius beneficio & patribus nostris & no¬
bis regnum est traditum &usque hodie
custoditur. Vnde eas litteras quas
sub nomine nostro ille direxerat
sciatis esse irritas.
Pro quo scelere. ante postas urbis huius
Non nobis. sed dõ ei reddente quod me¬
ruit. Hoc autem edictum quod nunc
mittimus in cunctis urbibus propona
ut liceat iudacis uti legib suis
quibus deb&is esse aminiculo
ut eos qui se ad necem eorum parauerant
possent In terficere
Testia decima die mensis duod ecimi qui
uocatur adar. hunc enim diem omnipo¬
tens dr̃ maeroris & luctus eis uestit
in gaudium.
Vnde & uos inter c&eros festos dies
hanc hab&ote diem & celebrate eam
cum omni la&itia. ut & inposterum
cognos catur.

Expanded text:
retur nostrae solitudini, retur nostrae solitudini, et regnum Persarum transferret in Macedonas. Nos autem, a pessimo mortalium Judaeos neci destinatos, in nulla penitus culpa reperimus, sed econtrario justis utentes legibus, et filios altissimi et maximi, semperque viventis Dei, cujus beneficio et patribus nostris et nobis regnum est traditum, et usque hodie custoditur. Unde eas litteras, quas sub nomine nostro ille direxerat, sciatis esse irritas. Pro quo scelere ante portas hujus urbis, non nobis, sed Deo ei reddente quod meruit. Hoc autem edictum, quod nunc mittimus, in cunctis urbibus proponatur, ut liceat Judaeis uti legibus suis. Quibus debetis esse adminiculo, ut eos, qui se ad necem eorum paraverant, possint interficere tertia decima die mensis duodecimi, qui vocatur ADAR. Hunc enim diem, omnipotens Deus, moeroris et luctus, eis vertit in gaudium. Unde et vos, inter caeteros festos dies hanc habetote diem, et celebrate eam cum omni laetitia, ut et in posterum cognoscatur,
Abbreviated transcription (Latin):
Quaeres & ex u& eribus probatur historiis
& ex his quae geruntur cotidie
quomodo malis quorundam suggestionib:
regum studia de prauentur.
Vnde prouidendum est paci omnium
pro uinciarum. Nec putare deb&is
si diuersa iubeamus ex animi nostri
uenire leuitate. sed proqualitate
& necessitate temporum ut rei publice
poscit utilitas ferre sententiam.
Et ut manifestius quod dicimus intelle¬
gatis amanfilius amadathi
& animo & gente macedo. alienusque
a persarum sanguine & pi&atem
nostram sua crudelitate commteu¬
lans. peregrinus susceptus est a nob̃
& tantam in se expestus humanitatem
ut pater noster uo car&ur.
& ad orcr&ur ab omnibus post regem
secundus
Qui intantum arrogantiae tumore.
sublatus est. ut regno nos priuare
Nam mardo cheum cuius fide & benefi¬
ciis uiuimus & consostem regni nr̃i
hester cum omni gente sua nouis quib¬
dam atque inauditis machinis exp&i¬
uit in mostem.
Hoc cogitans ut illis interfectis insidia¬

Expanded text:
Quae res et ex veteribus probatur historiis, Quae res et ex veteribus probatur historiis, et ex his quae geruntur quotidie, quomodo malis quorumdam suggestionibus regum studia depraventur. Unde providendum est paci omnium provinciarum. Nec putare debetis, si diversa jubeamus, ex animi nostri venire levitate, sed pro qualitate et necessitate temporum, ut reipublicae poscit utilitas, ferre sententiam. Et ut manifestius, quod dicimus, intelligatis, Aman filius Amadathi, et animo et gente Macedo, alienusque a Persarum sanguine, et pietatem nostram sua crudelitate commaculans, peregrinus susceptus est a nobis, et tantam in se expertus humanitatem, ut pater noster vocaretur, et adoraretur ab omnibus post regem secundus: qui in tantum arrogantiae tumorem sublatus est, ut regno privare Nam Mardochaeum, cujus fide et beneficiis vivimus, et consortem regni nostri Esther, cum omni gente sua, novis quibusdam atque inauditis machinis expetivit in mortem: hoc cogitans, ut illis interfectis, insidia
Abbreviated transcription (Latin):
eius consolabantur eam.
Exemplar epistolae.
regis astarxersis quam ꝓiud a eis
ad totas regni sui prouincias misit quod
& ipsum iNhebnrico uolumine non hab&ꝰ.
Rex magnus astarxerses ab india usque
achyopiam centum uiginti septem
prouinciarum ducibus acprincipibus
qui nostrae oboediunt iussioni salutẽ dicit
Multi bonitate
principum & honore qui in eos cõlatus
est ab usi sunt in superbiam
Et non solum subiectos regibus nituntur
opprimere. sed datam sibi gloriam non fe¬
rentes. in ipsos qui dederunt moliuntur
Insidias
Nec contenti sunt gratias nNon agere bene¬
ficus & humanitatis in se iura uiolare.
sed dĩ quoque cuncta cernentis arbitrrntur
se fugere posse sententiam
Et intantum uesaniae proruperunt.
ut eos qui credita sibi officia diligenter
obseruant.
Et ita cuncta agunt. ut omnium laude sint
digni mendiaciorum funiculos conantur
subuestere. dum aurer principum simpli¬
ces & ex sua naturte alios aestimantes
callida fraude decipiunt

Expanded text:
ejus consolabantur eam. ejus consolabantur eam. Exemplar epistolae regis Artaxerxis, quam pro Judaeis ad totas regni sui provincias misit: quod et ipsum in Hebraico volumine non habetur. Rex magnus Artaxerxes ab India usque Aethiopiam, centum viginti septem provinciarum ducibus ac principibus, qui nostrae obediunt jussioni, salutem dicit. Multi bonitate principum, et honore qui in eos collatus est, abusi sunt in superbiam: et non solum subjectos regibus nituntur opprimere, sed datam sibi gloriam non ferentes, in ipsos, qui dederunt, moliuntur insidias. Nec contenti sunt gratias non agere beneficiis, et humanitatis in se jura violare; sed Dei quoque cuncta cernentis arbitrantur se fugere posse sententiam. Et in tantum vesaniae proruperunt, ut eos, qui credita sibi officia diligenter observant, et ita cuncta agunt ut omnium laude digni sint, mendaciorum cuniculis conentur subvertere, dum aures principum simplices, et ex sua natura alios aestimantes, callida fraude decipiunt.
Abbreviated transcription (Latin):
& pr&iosis lapidibus. eratque terribilis
as pectu:
Cumque eleuass& faciem & ardentib
oculis furorem pectoris indicass&.
regina corruit & in pallore colore
mutato lassum super ancillulam
reclinauit caput.
Conuestitque dĩ sp̃m regis in mansu&cu¬
dinem et festinus ac m&uens exiliuit
de solio & sustentans cam ulnis suis donec
redir& ad se
His uerbis blandiebatur. quid habes
hester : Ego sum frater tuus noli
m&uere non morieris
Non enim prote sed ꝓ omnibus haec
lex constituta est.
Accede igitur. & tange sceptrum
Cumque illa r&cicer&. tulit auream
uirgam & posuit super collum eius
& osculatus est eam. & ait.
Cur mihi non loqueris
Quae respondit
Vidi te domine quasi angelum di
& conturbatum est cormeum
p̃timore gloria &uae
Ualde enimmirabilis es domine.
& facies tua plena est grati arum.
Cumque loquer&ur. rursum corruit
& pene exanimata est.
Rex autem turbabatur. & omnes ministri

Expanded text:
et pretiosis lapidibus, eratque terribilis et pretiosis lapidibus, eratque terribilis aspectu. Cumque elevasset faciem, et ardentibus oculis furorem pectoris indicasset, regina corruit, et, in pallorem colore mutato, lassum super ancillulam reclinavit caput. Convertitque Deus spiritum regis in mansuetudinem, et festinus ac metuens exilivit de solio, et sustentans eam ulnis suis, donec rediret ad se, his verbis blandiebatur: Quid habes, Esther? Ego sum frater tuus, noli metuere. Non morieris: non enim pro te, sed pro omnibus haec lex constituta est. Accede igitur, et tange sceptrum. Cumque illa reticeret, tulit auream virgam, et posuit super collum ejus, et osculatus est eam, et ait: Cur mihi non loqueris? Quae respondit: Vide te, domine, quasi angelum Dei, et conturbatum est cor meum prae timore gloriae tuae. Valde enim mirabilis es, domine, et facies tua plena est gratiarum. Cumque loqueretur, rursus corruit, et pene exanimata est. Rex autem turbabatur, et omnes ministri
Abbreviated transcription (Latin):
pro populo suo i & ꝓpatria sua
Memor in quit dierum humilitatistuȩ
quomodo nutrita sis in manu mea.
quia iaman secundus a rege locutus
est contra nos in mostem: & tu in uoca
dm̃ & loquere regi ꝓnobis & libera
nos demorte
Necnon &ista quae subdita sunt.
Dic autem testio deposuit uestimenta
ornatus sui. & circumdata ẽ gloria sua
Cumq: regio fulger& habitu & in uocass&
omnium rectorem & saluatorem dm̃
ad sumpsit duas famulas. & suꝑ unam quidẽ
innitebatur quasi predeliciis & nimia
teneritudine corpus suum ferre non susti¬
nens. Altera autem famularum seque¬
batur dominam defluentia inhumum
indumenta sustentans.
Ipsa autem roseo uultu colore ꝑfusa.
& gratis ac nitentibus oculis tristem
celcibat. animum. Nimio timore contractũ.
Ingressa igitur cuncta per ordinem ostia
st&it contra regem ubi ille residebat
super solium regni sui
Indutus uestibus regiis auroq fulgens

Expanded text:
pro populo suo et pro patria sua. pro populo suo et pro patria sua. Memorare, inquit, dierum humilitatis tuae, quomodo nutrita sis in manu mea, quia Aman secundus a rege locutus est contra nos in mortem: et tu invoca Dominum, et loquere regi pro nobis, et libera nos de morte. Necnon et ista quae subdita sunt. Die autem tertio deposuit vestimenta ornatus sui, et circumdata est gloria sua. Cumque regio fulgeret habitu, et invocasset omnium rectorem et salvatorem Deum, assumpsit duas famulas, et super unam quidem innitebatur, quasi prae deliciis et nimia teneritudine corpus suum ferre non sustinens: altera autem famularum sequebatur dominam, defluentia in humum indumenta sustentans. Ipsa autem roseo vultum colore perfusa, et gratis ac nitentibus oculis, tristem celabat animum, et nimio timore contractum. Ingressa igitur cuncta per ordinem ostia, stetit contra regem, ubi ille residebat super solium regni sui, indutus vestibus regiis, auroque fulgens,
Abbreviated transcription (Latin):
tribue sermonem conpositum inore
meo inconspectuleonis. & trans fer
cor illius in odium hostis nostri ut &ipse
pereat & c&eri qui ei consentiunt
Nos autem libera manutua : & adiuuame
& nosti quia oderim gloriam iniquorũ
& d&ester cubile incircum cisorum
& omnis alienigenae. tũ scis Neces sitatẽ
meam quod ab ominer signum suꝑbiaet¬
& gloriae meae quod ẽ suꝑ caput meum
in diebus ostentationis meae.
Et d&ester illud quasi pannum menstrua¬
tae & pon postem indieb silenti mei.
& quod non comederim in mensa aman.
Nec mihi placuerit conuiuium regis
& Non biberim uinum libaminum
et numquam la& ata sit ancillatua
exquo huc trans lata sum usq in presentẽ
diem isi inte dñe dr̃ ab rrham dr̃ fostis
suꝑ omnes ex audi p̃ces eorum quiiliat
uullam aliam e spem habent iunt¬
& libera uos de manu in iquorum
& erueme atimore meo
Haud dubium quin hester mardocheus.
ut in greder&ur ad regem & rogar&.

Expanded text:
tribue sermonem compositum in ore tribue sermonem compositum in ore meo in conspectu leonis, et transfer cor illius in odium hostis nostri, ut et ipse pereat, et caeteri qui ei consentiunt. Nos autem libera manu tua, et adjuva me,et nosti quia oderim gloriam iniquorum, et detester cubile incircumcisorum, et omnis alienigenae. Tu scis necessitatem meam, quod abominer signum superbiae et gloriae meae, quod est super caput meum in diebus ostentationis meae, et detester illud quasi pannum menstruatae, et non portem in diebus silentii mei, et quod non comederim in mensa Aman, nec mihi placuerit convivium regis, et non biberim vinum libaminum: et numquam laetata sit ancilla tua, ex quo huc translata sum usque in praesentem diem, nisi in te, Domine Deus Abraham. Deus fortis super omnes, exaudi vocem eorum qui nullam aliam spem habent, et libera nos de manu iniquorum, et erue me a timore meo. haud dubium quin Estheri Mardochaeus  ut ingrederetur ad regem, et rogaret
Abbreviated transcription (Latin):
Periculum incum inmanib meis est.
Audiui apatremco quod tu dñe tulisses
israhel decunctis gentib & patres nr̃os
ex omnib: r&ro maiorib suis ut possideres
hereditatem sempiternam.
fecistique eis sicut locutus es.
Peccauimus inconspectutuo. &idcirco
tradidistinos in manus inimicorum nr̃orũ.
coluimus enim deos eorum iula mani¬
Iustus es dñe & nunc non eis sufficit dil
quod durissima nos opprimuntt
seruitute sed robur manuum suarums
idolorum potentiae deputantes.
uolunt tuam mutare promissa & delere
hereditatemtuam & claudere ora te
laudantium atque extinguere gloriam
templi & altaristui . ut aperiant ora
gentium & laudent idolorum fostitudinẽ
& predicent carnalem regem in sempiter¬
num N& radas dñe sceptrum tuum his
qui non sunt. Ne rideant ad ruinam
Nostram. Sed conueste consilium corum
suꝑ eos: & cum qui innos coep̃it
sacuire. disꝑde
Memento dñe & ostende te nobis
in tempore tribulationis nostrae

Expanded text:
Periculum meum in manibus meis est. Periculum meum in manibus meis est. Audivi a patre meo, quod tu, Domine, tulisses Israel de cunctis gentibus, et patres nostros ex omnibus retro majoribus suis, ut possideres haereditatem sempiternam, fecistique eis sicut locutus es. Peccavimus in conspectu tuo, et idcirco tradidisti nos in manus inimicorum nostrorum: coluimus enim deos eorum. Justus es, Domine: et nunc eis sufficit, quod durissima nos opprimunt servitute; sed robur manuum suarum, idolorum potentiae deputantes, volunt tua mutare promissa, et delere haereditatem tuam, et claudere ora te laudantium, atque exstinguere gloriam templi et altaris tui, ut aperiant ora gentium, et laudent idolorum fortitudinem, et praedicent carnalem regem in sempiternum. Ne tradas, Domine, sceptrum tuum his, qui non sunt, ne rideant ad ruinam nostram: sed converte consilium eorum super eos, et eum qui in nos coepit saevire, disperde. Memento, Domine, et ostende te nobis in tempore tribulationis nostrae,
Abbreviated transcription (Latin):
trans ferrem ad hominem. & Nequemquã
ad orarem excepto dõ meo
Et nuncdñe rex ds̃ abraham miscrere
populitui quia uolunt nos inimici ꝑdere.
& hereditatem tuam delere
Nedespicias pastem tuã quã redemisti
tibi de aegrpto
Ex audidep̃ cationem meam & ꝓpitius esto
sosti & funiculotuo. et conueste lucu¬
tũ nostrum ingaudium ut uiuentes
laudemus Nomentuum dñe. ats¬
& Non claudas orate. canentiũ.uintii
Omnis quoque isrł parimente l& obse¬
cratione clamauit addñm eoquod eis
pauens periculum quod inminebat.
Cumque de posuiss& uestes regias
fl&ib ih & luctui apta uestimenta
suscepit & pro unguentis uarus cinere
& stercore impleuit caput. & corpus suũ
hũmiliauit i eiuniis
Omniaque loca in quib: la&ari ante
consueuerat crinium laceratione com¬
pleuit: & dep̃cabatur dñm dm̃ isrł dicens.
Dñe mi qui rex nosteres solus adiuua
me solitariam & cuius p̃terte pullus
auxiliator est alius.

Expanded text:
transferrem ad hominem, et ne quemquam transferrem ad hominem, et ne quemquam adorarem excepto Deo meo. Et nunc, Domine rex Deus Abraham, miserere populi tui, quia volunt nos inimici perdere, et haereditatem tuam delere. Ne despicias partem tuam, quam redemisti tibi de Aegypto. Exaudi deprecationem meam, et propitius esto sorti et funiculo tuo: et converte luctum nostrum in gaudium, ut viventes laudemus nomen tuum, Domine, et ne claudas ora te canentium. Omnis quoque Israel pari mente et obsecratione clamavit ad Dominum, eo quod eispavens periculum, quod imminebat. Cumque deposuisset vestes regias, fletibus et luctui apta indumenta suscepit, et pro unguentis variis, cinere et stercore implevit caput, et corpus suum humiliavit jejuniis, omniaque loca, in quibus laetari ante consueverat, crinium laceratione complevit. Et deprecabatur Dominum Deum Israel, dicens: Domine mi, qui rex noster es solus, adjuva me solitariam, et cujus praeter te nullus auxiliator est alius.
Abbreviated transcription (Latin):
annis p̃sentis ut nefarii homines uno die
ad inferos descendenter. reddant imperio
postro pacem quam turbauerant.
Huc usq exemplar epistolae
Quae secuntur post eum locum.
scripta repperi ubi legitur
Per gensque mardo cheus fecit omnia
quae ei mandauerat hester. Nec tamen
habentur in hebnrico. & apud nullum
penitus feruntur Inter p̃tum
Mardo cheus autem deprecatus est dñm
memor omnium operum eius. & dixit
Dũe dñe rex omni potens. indirione enim
tua cuncta sunt posita. & non. ẽ. qui possit
tuae resistere uoluntati. sidecreueris
saluare is rahel
Tu fecisti caelum & terram:
& quicquid caeli ambitu contin&ur.
Dñs omnium es. Nec est qui resistat
maiestati tuae.
Cuncta nosti. & scis quia non prosuꝑbia
& contumelia & aliqua gloriae cupiditate
fecerim hoc. ut non ad orarem a mani
superbissimum
Libenter enim pro salute israhel &iam
uestigia pedum eius de osculari paratus
essem. sed timui ue honorem dĩ mei

Expanded text:
anni praesentis: ut nefarii homines una die anni praesentis: ut nefarii homines una die ad inferos descendentes, reddant imperio nostro pacem, quam turbaverant. Hucusque exemplar epistolae. Quae sequuntur, post eum locum scripta reperi, ubi legitur. Pergensque Mardochaeus, fecit omnia quae ei mandaverat Esther. Nec tamen habentur in Hebraico, et apud nullum penitus feruntur interpretum. Mardochaeus autem deprecatus est Dominum, memor omnium operum ejus, et dixit: Domine, Domine, rex omnipotens, in ditione enim tua cuncta sunt posita, et non est qui possit tuae resistere voluntati, si decreveris salvare Israel. Tu fecisti coelum et terram, et quidquid coeli ambitu continetur. Dominus omnium es, nec est qui resistat majestati tuae. Cuncta nosti, et scis, quia non pro superbia et contumelia, et aliqua gloriae cupiditate, fecerim hoc ut non adorarem Aman superbissimum libenter enim pro salute Israel etiam vestigia pedum ejus deosculari paratus essem, sed timui ne honorem Dei mei
Abbreviated transcription (Latin):
tos. ut absq ullo terrore uitam silentio tiuen¬
sigentes optata cunctis mostalib pace frue
rentur. Quaerente autem me a consiliarus
meis quomodo hoc poss& impleri upus quisq
sapientia & fide c&eros p̃cellebat. & erat
post regem secundus aman nomine.uti
indicauit mihi in toto orbe terrarum popu¬
lum es se dis ꝑsum qui pouis uter&ur
legib & contra omnium gentium faciens
& uniuersarum concordiam nationum sua
dissensione uiolar&. Quod cum didicis semus
uidenter unam gentem rebellem ad eiebũ
omtie hominum genus ꝑuersis ut legibus
Quostrisque ius sionib contra ire. & turb are
subiettarum nobis prouinciarum pacem
atq concordiam. ius simus ut quos¬
cumque aman qui omnibus prouincus
p̃positus est & secundus arege.
et quem patris loco colimus monstrauerit
cum coniugib acliberis deleatur
ab in imicis suis. Nullusque corum misereatꝰ
Quasta decima die duodecimi mensis ad ar

Expanded text:
tos, ut absque ullo terrore vitam silentio trantos, ut absque ullo terrore vitam silentio transigentes, optata cunctis mortalibus pacee a consiliariis meis, quomodo hoc posset impleri, unus qui sapientia et fide caeteros praecellebat, et erat post regem secundus, Aman nomine, indicavit mihi in toto orbe terrarum populum esse dispersum, qui novis uteretur legibus, et contra omnium gentium consuetut, et universarum concordiam nationum sua dissensione violaret. Quod cum didicissemus, videntes unam gentem rebellem adversus omne hominum genus perversis uti legibus, nostrisque jussionibus contraire, et turbare subjectarum nobis provinciarum pacem atque concordiam, jussimus, ut quoscumque Aman, qui omnibus provinciis praepositus est, et secundus a rege, et quem patris loco colimus, monstraverit, cum conjugibus ac liberis deleantur ab inimicis suis: nullusque eorum misereatur, quartadecima die duodecimi mensis ADAR
Abbreviated transcription (Latin):
Qui de utroq habita questione confessos¬
duci ius sit ad mostem
Rex autem quod gestum erat scripsit in
commentariis. sed mardocheus rei memoriã
litteris tradidit precepitque ei rex ut in aula
palatii morar&ur. Datis ei prodelatione
muneribus.
Aman uero filius amada thibugeus crat
gloriosissimus conem rege. & uoluit Nocere
mardocheo & populo cius ꝓduob regis
cunuchis qui fuerant interfecti.
Huc usque proemium. quae sequuntur
in eo loco posita erant ubi scriptum est
in uolumine.
Et diripuerunt bona uel substantias eorum
quac in sola uulgata editione repperimus
Epistolae autem. hoc exemplar fuit.
Rexmaximus astarxerses ab india usq a& hro¬
piam centum uiginti septem prouinciarum
principib & ducib qui cius imperio subiectisunt
Cum plurimis gentib imperarem & uniuer¬
sum orbem mea editioni subiugassem. uolui
Nequaquam ab uti potentiae magnitudine
sed clementia & lenitate gubernare subiec¬

Expanded text:
Qui de utroque habita quaestione, confessosQui de utroque habita quaestione, confessosduci jussit ad mortem. Rex autem quod gestum erat, scripsit in commentariis: sed et Mardochaeus rei memoriam litteris tradidit. Praecepitque ei rex, ut in aula palatii moraretur, datis ei pro delatione muneribus. Aman vero filius Amadathi Bugaeus, erat gloriosissimus coram rege, et voluit nocere Mardochaeo et populo ejus, pro duobus regis eunuchis qui fuerant interfecti. Hucusque Prooemium. Quae sequuntur, in eo loco posita erant, ubi scriptum est in volumine. Et diripuerunt bona, vel substantias eorum. Quae in sola Vulgata editione reperimus. Epistolae autem hoc exemplar fuit. Cap. XIII. Rex maximus Artaxerxes ab India usque Aethiopiam, centum viginti septem provinciarum principibus et ducibus, qui ejus imperio subjecti sunt, Cum plurimis gentibus imperarem, et universum orbem meae ditioni subjugassem, volui nequaquam abuti potentiae magnitudine, sed clementia et lenitate gubernare subjec