comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uertitur ẽ agit et totouertice supraẽ statius et to todespectat corpore bellũ: aet neose fi
letitur inarte quodtã magis maxime minus minime positiuo tantũ iungant᷑ qđ tam̃ tunc
ob seruabitur. si ponant᷑ ad augmentũ iste particulȩ tunc eñĩ uitiosã faciunt elocutionem
cbtsrũ siad exaequationẽ positȩ sint. possunt uel comparatiuo ł suꝑ latiuo uel proluseni¬
Qd plationẽ positȩ sunt seđ ad exiequatione maiores enĩ nr̃iuitia non indicto scessignificai¬
tione t uoluer hincẽ in sallustio ita quaquisq pessime fecit. tã maxime tutusẽ nãedisuu
ex nequatio e non comparatio a nauro insignibat haec in achifilia argiuorũ flumipis fiut
hanc amauit iũppit̃ et dũ cũ ea eẽt iuno suꝑuenit timensille ned ep̃henderet᷑ ionẽ nua¬
to angumtũ erat inualbis. aut reuera argum̃tũ quo se gr̃ecũ probari cupiebat hocorm

Expanded text:
VERTITVR id est agit. ET TOTO VERTICE SVPRA EST Statius «et toto despectat corpore bellum». AETNAEOS EFFVERTITVR id est agit. ET TOTO VERTICE SVPRA EST Statius «et toto despectat corpore bellum». AETNAEOS EFFlegitur in arte quod ‘tam magis maxime minus minime’ positivo tantum iungantur: quod tamen tunc observatur si ponantur ad augmentum istae particulae; tunc enim vitiosam faciunt elocutionem. Ceterum si ad exaequationem positae sint, possunt vel comparativo vel superlativo vel pro his glationem positae sunt, sed ad exaequationem. Maiores enim nostri vitia non in dicto, sed in significatione esse voluerunt. Hinc est in Sallustio «ita quam quisque pessime fecit, tam maxime tutus est»: nam et hic exaequatio est, non comparatio. IO AVRO INSIGNIBAT haec Inachi filia Argivorum fluminis fuit. Hanc amavit Iuppiter. Et dum cum ea esset, Iuno sucero "argumenta erant in valvis" : aut re vera argumentum, quo se Graecum probare cupiebat. hoc enim
Abbreviated transcription (Latin):
centuros huma nogaudens cruore quã his tora ꝓlene in secundo diximiusi cũ ꝑfigemaeca
incidit cõmemoratio: armatȩ nouertae occidit beneuim sceleris expressit. sola nouercie
dũ doricos dicitur secundũ rationẽ peneon. aut reuera herbã peoniã dicitcuius creta ferax ẽ
solis in solis locis namsolus quomodo quifiliũ dicit᷑ suscepis se pignobilis non uilis sẽdigno¬
tus quã quã possit etiã adillud referri quod dicur᷑ quibdã artibus hominũ uitã ultrafata
protendiitatam̃ ut solã habeant uitȩ imaginationẽ uidentur enĩ omnia facere nec facius
uersso que ubi nomine derefacto uto estrũ graiuertere uocantes unde etiã truie tẽplo
exponit toaition nãcallimacus scripsit altia in quib: etiã hoc cõmemorat baud setius
non segnius patre dicit autelante eũ fuisse audaciae. ut nec pat̾ nae mortis terreret᷑ exẽplo

Expanded text:
Tauros, humano gaudens cruore: quam historiam plene in secundo diximus, cum Iphigeniae Tauros, humano gaudens cruore: quam historiam plene in secundo diximus, cum Iphigeniae incidit commemoratio. Ad v. 765 Arte novercae occiderit bene vim sceleris expressit sola novercae cdum Doricos dicitur, secundum rationem Paeon: aut re vera herbam Paeoniam dicit, cuius Creta ferax est.  Ad v. 776 Solus in solis locis: nam 'solus' quomodo qui filium dicitur suscepisse? ignobilis non vilis, sed ignotus: quamquam possit etiam ad illud reprotendi, ita tamen, ut solam habeant vitae imaginationem; videntur enim omnia facere nec faciunt. VERSOQVE VBI NOMINE de re facto, ut «oestrum Grai vertere vocantes». VNDE ETIAM TRIVIAE TEMPLO exponit τὸ αἴτιον: nam Callimachus scripsit αἴτια, in quibus etiam hoc commemorat. HAVD SETIVS non segnius patre. Dicit autem tantae eum fuisse audaciae, ut nec paternae mortis terreretur exemplo.
Abbreviated transcription (Latin):
audisset a coruo eius custode cã adulteriũ cõmittere iratus coronidem maturoiam parti
confixit sagittis coruũ uero nigrũ fecit ex albo. et ex secto uentre coronidis pered rt
an culupium qui factus ẽ medicine peritus hunc postea iuppit propt̃ reuocatũ rpoli¬
tũ inc̃emut unde apollo iratus erdopas fabricatores fulminũ confiditsagato s iobquĩt
tum aioue iussus ẽ admeti regis uiuii annis ap̃ ãfrisũ arm̃ta pascere diuinitate deposita¬
sddiana e ppolitũ rouocatũ ab inferis in aricia nymfae cõmendauet aegegiue ueereum
urbiũ quasibis uirũius sit uocari cuius nunc filiũ cognominem dicit inbellũ uenir et
udoomnasista fabulosas nacũ castus ubiq inductus sit et qui semꝑ solus habitauenit̃
subuisse tumꝰ fingitur filiũ reuera autẽ ut et sũpra diximus uirbius ẽ num̃ coniunctũ
ciuitas iuxta albam mat̾ autẽ propt̃ augustũ dicit quifuerat exaricina matre progenitus

Expanded text:
audisset a coruo eius custode eam adulterium committere, iratus Coronidem maturo iam partu confixit sagittis — coruum uero nigrum fecit ex albo — et exsecto uentre Coronidis produxit Aesculapium, qui factus est medicinae peritus. Hunc postea Iuppiter propter reuocatum Hippolytum interemit; unde Apollo iratus Cyclopas fabricatores fulminum confixit sagittis, ob quam rem a Ioue iussus est Admeti regis nouem annis armSed Diana Hippolytum revocatum ab inferis in Aricia nymphae commendavit Egeriae et eum Virbium quasi bis virum iussit vocari. Cuius nunc filium cognominem dicit in bellum venire: adeo omnia ista fabulosa sunt. Nam cum castus ubique inductus sit et qui semper solus habitaverit, habuisse tamen fingitur filium. re vera autem, ut et supra diximus, Virbius est numen coniunctum civitas iuxta Albam. 'mater' autem propter Augustum dicit, qui fuerat ex Aricina matre progenitus:
Abbreviated transcription (Latin):
onteluin astra lib put pinguibi moris enim fuerat scompleto lustro pane ne martinus offe¬
nt insres aut certe dequinque nnaliboue id est perffeta eiabiatis esamho measis aocum e¬

Expanded text:
intellegi. LVSTRALIBVS aut pinguibus: moris enim fuerat completo lustro pingues victimas offeintellegi. LVSTRALIBVS aut pinguibus: moris enim fuerat completo lustro pingues victimas offerre censores: aut certe de quinquennali bove, id est perfectae aetatis: nam Homerus dicit
Abbreviated transcription (Latin):
fuerint ratione dilata possun repeti nec piaculũ eorũ intermisione committitur da
epulae deorũ propriae utiauis cena sedilebene sedili nãin templo herculis lec tisẽnumẽi¬
non licebat: Accipit aut suscipit ad sedendum aut pascit ut illos ponticibir eaccipiebat aou
mepino salicet monduenim te plũ berculis fuerat sedaratintũ modo quas. luona dditus it
magniuidino sabrigeulaborate coreris quȩ egit laboris utimoe ersramntas loboo uslditus ut
malaculmos esset rubigo glandes eñĩ sine ullõ labore nascuntur ꝑ petiuiteago bouis eut seccun¬
de homeru in testegenau quidict carnes dorsiapponi solito hon orabiligribiut setsensus als
posumenti ms magnibouis urnes casquȩ apud maiores in honordi fionis et inde altes re dimebde¬
poebeue imnomolaso honeuli careie scarius uendebantur causar eligionis et mde alter redimebat᷑

Expanded text:
fuerint ratione dilata, possunt repeti, nec piaculum eorum intermissione committitur. DAPES fuerint ratione dilata, possunt repeti, nec piaculum eorum intermissione committitur. DAPES epulae deorum propriae, ut Iovis cena. SEDILI bene ‘sedili’: nam in templo Herculis lectinon licebat. ACCIPIT aut suscipit ad sedendum: aut pascit, ut «illos porticibus rex accipiebate scilicet: nondum enim templum Herculis fuerat, sed ara tantummodo, quam maximam dixit ex magnitudine fabricae. LABORATAE CERERIS quae eget laboris, ut «mox et frumentis labor additus, ut mala culmos esset robigo»: glandes enim sine ullo labore nascuntur. PERPETVI TERGO BOVIS aut secundum Homerum intellegendum, qui dicit carnes dorsi apponi solitas honorabilioribus, ut sit sensus talis: posuit ante eos magni bovis carnes eas quae apud maiores in honore fuerunt. Aut re veove immolato Herculi carnes carius vendebantur causa religionis, et inde alter redimebatur,
Abbreviated transcription (Latin):
in t̃textã legitur et int̃ texto: frenaq bina poetice nam duo debuit dicere. Bina enĩ secundũ
ciceronẽ non dicuntur nisidehis quae sut numeritantũ pluralis nãcicero ꝑ epłam culpu
filiũ dicens male eũ dixisse dilexilitteras duas cũ litterae quotiens epłam significant
numeritantũ pluralis sint contraepistolas binas non dicimus sed duas: luncta ẽ mihist¬
derȩ dantiquis amicitiis peranchise hospitiũ: quando huc uenistis amici si quidem ana
iamuenistis extraneo senĩ ad sacra non licebat adhibere hosautẽ adhibet ad sacra qusi
antiquis iunctos amiticiis unde infert: etiã nunc sociorũ assuescite mensis. annuaq dan
anniuersaria sacrificia i deo ñ differuntur. quia necite raripossunt Nã lalendaria siqu

Expanded text:
INTERTEXTAM legitur et ‘intertexto’. FRENAQVE BINA poetice, nam ‘duo’ debuit dicere: ‘bina’ enim secundum INTERTEXTAM legitur et ‘intertexto’. FRENAQVE BINA poetice, nam ‘duo’ debuit dicere: ‘bina’ enim secundum Ciceronem non dicuntur nisi de his quae sunt numeri tantum pluralis. Nam Cicero per epistolam culpat filium, dicens male eum dixisse «direxi tibi litteras duas», cum ‘litterae’, quotiens epistolam significant, numeri tantum pluralis sint. Contra ‘epistolas binas’ non dicimus, sed ‘duas’. IVNCTA EST MIHI FOEDERE D. antiquis amicitiis per Anchisae hospitium. QVANDO HVC VENISTIS AMICI siquidem amici iam venistis: extraneos enim ad sacra non licebat adhibere. Hos autem adhibet ad sacra quasi antiquis iunctos amicitiis: unde infert «et iam nunc sociorum adsuescite mensis». ANNVA QVAE D. N. anniversaria sacrificia, ideo non differuntur, quia nec iterari possunt. Nam kalendaria si qua
Abbreviated transcription (Latin):
monisuo comiti dedit ex quanatus ẽ teucer priamus postea cũ salamina tenderet a dusen¬
dũ regnũ sororis. ꝑ arcadiã it̃ fecit. et tunc ab euandro ẽ susceptus anchisesausentẽ regna
uidere cupientẽ: protinꝰ uno eodemq tempore hoc ẽ dũ ꝑgit uidit arcadiã nã non possur
simul intellegere cũ salamina insula sit arcadiae in continenti: Mirabarq duces T:hos laude
quomelior sit ille quẽ p̃fert : iuuenali ardebat amore: in ẽ enimiuuenib: studiũ ad quiren¬
darũ amicitiarũ bratius animusq uiris quȩrit opes et amicitias:ꝓhener oppidi arcadiae
sit dicit fenei submenia cũ sciamus poetas uicinas omnes prouno habere ciuitates sicut
dedidone facit quã nonnũqua tiriã aliquotiens sidoniã uocat alle mihi in signem frius to¬
pitii habet int̃se remunerationẽ seduerecunde tacet euander desuis munerib: auro ddi

Expanded text:
moni suo comiti dedit, ex qua natus est Teucer. Priamus postea cum Salamina tenderet ad visenmoni suo comiti dedit, ex qua natus est Teucer. Priamus postea cum Salamina tenderet ad visendum regnum sororis, per Arcadiam iter fecit, et tunc ab Euandro susceptus est Anchises. VISENTEM REGNA videre cupientem. PROTINVS uno eodemque tempore, hoc est dum pergit, vidit Arcadiam; nam non possumus ‘simul’ intellegere, cum Salamina insula sit, Arcadia in continenti. MIRABARQVE DVCES hos laudat, quo melior sit ille quem praefert. IVVENALI ARDEBAT AMORE inest enim iuvenibus studium adquirendarum amicitiarum: Horatius «animusque virilis quaerit opes et amicitias». PHENEI oppidi Arcadiae:sit, dicit ‘Phenei sub moenia’, cum sciamus Poetam vicinas omnes pro uno habere civitates, sicut de Didone facit, quam nonnumquam Tyriam, aliquotiens Sidoniam vocat. ILLE MIHI INSIGNEM F. ius hospitii habet inter se remunerationem, sed verecunde tacet Euander de suis muneribus. AVRO DEDIT
Abbreviated transcription (Latin):
superbo: nihila fore sibi obfuturũ nihil arbi trantur: accipe daque fidẽ hoc ẽ qđ ait in x hu
manis quaesit fiducia reb:: rebus spectata iuuentus decennali proelio etbene promissionem
rebus confirmat et testimoniis quae ẽ inualida totũ lus trabat lumine corpus pat̃na in eo
linia menta cognoscens : pauca refert non pauca sed paucis. Idẽ breuiter hocuult dicere
multacũ dixis se sede paucis : agnosco quelibens post quã probauit ex habitu corporis uera
esse quaedicebat aeneas ꝑ anchisen eũ laudat adulatione deposita sane in t̃agnosco et cogos¬
co suꝑfluo quidam uolutt facere discretionẽ ut cognoscamus nouos agnos camus anti¬
quos sed haec a poetis metri necessitate uariantur nam agnosco propt̃ sinalifam dixit: hesi¬
one uisentẽ u .s. ut diximus supra hercules euersa trõia. hesionã laomedentis filiã tela¬

Expanded text:
superbo». NIHIL AFORE sibi offuturum nihil arbitrantur. ACCIPE DAQVE FIDEM hoc est quod ait in decimo superbo». NIHIL AFORE sibi offuturum nihil arbitrantur. ACCIPE DAQVE FIDEM hoc est quod ait in decimo «humanis quae sit fiducia rebus». REBVS SPECTATA IVVENTVS decennali proelio. Et bene promissionem rebus confirmat et testimoniis, quae est verbis invalida. TOTVM LVSTRABAT LVMINE CORPVS paterna in eo liniamenta cognoscens. PAVCA REFERT non pauca, sed paucis, id est breviter. Hoc vult dicere: multa eum dixisse, sed paucis. AGNOSCOQVE LIBENS postquam probavit ex habitu corporis vera esse quae dicebat Aeneas, per Anchisen eum laudat adulatione deposita. Sane inter agnosco et cognosco superfluo quidam volunt facere discretionem, ut cognoscamus novos, agnoscamus antiquos. Sed haec a poetis metri necessitate variantur; nam ‘agnosco’ propter synalipham dixit. HESIONAE VISENTEM R. S. Vt diximus supra Hercules eversa Troia Hesionam, Laomedontis filiam, Tela
Abbreviated transcription (Latin):
ut in pislone que tebeluã exuttroñ hominẽ fudit s ed celeritatẽ parientis ostendit qđ in
rmpi donit q uete felia teris a fferre sperctat etiã adrationẽ frsicã nã celer ẽ ubi que
mercurius ut diximus susideo dicit eũ etiam in ortu fuisse uelocem : tempta mentatui pepigi cũna¬
lo ante pactus sum utte aut ꝑ artẽ aliquã aut ꝑlegatos probarẽ. sed in trepidũ metibi commis
temptamenta pepigi experimen ta pactussũ nã geminus ẽ hic p̃teritus abeo quod ẽ pacis corfi¬
cit enim et pepigi et pactus sum. sicut placeo et placui et placitus sum pago enĩ unde multiuolutꝰ
uenire pepigi nusquã ẽ lectũ gens eademquae tesic agit ut et ipse prestare uideatur nã et supi
ait socia armaro gantes : daunia rutula ad auno : crudelibello suprabello profugos egere

Expanded text:
ut in Pisonem "quae te beluam ex utero, non hominem fudit" , sed celeritatem parientis ostendit, quod inut in Pisonem "quae te beluam ex utero, non hominem fudit" , sed celeritatem parientis ostendit, quod in dicitur omen felicitatis adferre. Spectat etiam ad rationem physicam: nam celer est ubique Mercurius, ut diximus, et ideo dicit eum etiam in ortu fuisse velocem. TEMPTAMENTA TVI PEPIGI cum nullo ante pactus sum, ut te aut per artem aliquam, aut per legatos probarem, sed intrepidum me tibi commisi. ‘Temptamenta pepigi’ experimenta pactus sum: nam geminum est hoc praeteritum ab eo quod est paciscor: facit enim et ‘pepigi’ et ‘pactus sum’, sicut ‘placeo’ et placui et placitus sum. ‘Pago’ enim, unde multi volunt venire ‘pepigi’, nusquam est lectum. GENS EADEM QVAE TE sic agit, ut et ipse praestare videatur; nam et supra ait «socia arma rogantes». DAVNIA Rutula, a Dauno. CRVDELI BELLO supra «bello profugos egere
Abbreviated transcription (Latin):
qu quali tate morũmeruitnontimeritores profuisses & sotandũ fores depter uones¬
quiquali hac mqrã mieturt ddr nore euandri ꝑtinet : scã oracula diuũ tiberini sciliettut
dediri fime diuul tata ut deditur hic subito troiana ꝑ agmina rumor fatis egqit uolentẽ
duoduolun atis fuerat itgit necas si tas pati Dardanus ilia ceꝑpiet auetonmus ddit qdđiatatic¬
qoduo anti patas sane sciendũ ait lantes tres fuisse unũ maurũ quic̃ maxinus alterũ ntcalieũ
pos nlecerꝑ unde hatuse durdanus tertiũ archadiũ patrẽ maue undenatus ẽ mercu¬
pius sednune et nominũ similitudine facit errorẽ. etdicit electrã et maiam filias fuisse
biut etus horũ nominũ filias idẽ electra et maiã ut graiphibent uture contincno litie¬
adibicdiliions spihadio ubima iamercuriũ ẽ enixa fuditautẽ non iniurio se dictiũẽ

Expanded text:
qui qualitate morum meruit non timeri. FORES pro ‘fuisses’. Et notandum ‘fores’ de praequi qualitate morum meruit non timeri. FORES pro ‘fuisses’. Et notandum ‘fores’ de praeIRTVS haec adrogatio ad honorem Euandri pertinet. SANCTA ORACVLA DIVVM Tiberini scilicet. DIDITA FAMA divulgata, ut «diditur hic subito Troiana per agmina rumor». FATIS EGERE VOLENTEM quod voluntatis fuerat egit necessitas fati. DARDANVS ILIACAE P. P. V. ET que patres». Sane sciendum Atlantes tres fuisse; unum Maurum, qui est maximus; alterum Italicum, patrem Electrae, unde natus est Dardanus; tertium Arcadicum, patrem Maiae, unde natus est Mercurius. Sed nunc ex nominum similitudine facit errorem et dicit Electram et Maiam filias fuisse buit etiam horum nominum filias, id est Electram et Maiam. VT GRAI PERHIBENT ut Arcadiae, ubi Maia Mercurium est enixa. fudit autem non iniuriose dictum est,
Abbreviated transcription (Latin):
mes ferintuus credo quimihi si coret itt̃ facite ut uobis decet sallustius locũ editiorẽ quãuie
ramus oliue cũuittis offeratur. partim fabule partĩnaturae efficitratio nãcũ denomine
ihenaru neptunus itminerua contenderer etiussis set iuppit̃ ut illius nomine diceret᷑
uerbũ harda dondẽ cedo idẽ uictoria qđ uarro in octus ponit cũ inagonib herbã in modũ
pal mnedait liquis ci cũquo contendere non conatur et fatetur eẽ meliort̃ uittas aute ha¬
barimus oliua i segut mertã et in becillitatẽ offerentis ostendat Scimus enĩouesegeot
ileno seno paux ilie oluit hine qũlaudat qđ tantus cũ uirrogare conpellitur Danau qđ
dietio emapcur e et quod multitudinẽ haberes ex timui nec qđ esses artas ut illaie hocioster¬
dut de t gamem noni et menelao cognatione coniunctꝰ & hocad laudem euander ꝑtinee

Expanded text:
mus: Terentius «credo qui mihi sic oret», item «facite ut vobis decet», Sallustius «locum editiorem quam vimus: Terentius «credo qui mihi sic oret», item «facite ut vobis decet», Sallustius «locum editiorem quam viramus olivae cum vittis offeratur, partim fabulae, partim naturae efficit ratio. Nam cum de nomine Athenarum Neptunus et Minerva contenderent et iussisset Iuppiter ut illius nomine diceretur verbium «herbam do», id est cedo victoriam, quod Varro in aetiis ponit, «cum in agonibus herbam in modum palmae dat aliquis ei, cum quo contendere non conatur, et fatetur esse meliorem». Vittas autem habet ramus olivae ideo, ut inertiam et inbecillitatem offerentis ostendat: scimus enim oves egere alieno semper auxilio. VOLVIT hinc eum laudat, quod tantus vir rogare conpellitur. DANAVM QVOD DVCTOR ET ARCAS nec quod multitudinem haberes extimui, nec quod esses Arcas, ut illud ostendat, id est Agamemnoni et Menelao cognatione coniunctus. Et hoc ad laudem Evandri pertinet,
Abbreviated transcription (Latin):
Deniq cũ ludi circenses apollini celebrarent : & hannibal nuntiatus esset circaportũ colline¬
mus urbi in gruer& : om̃s raptis concurrer̃ reuersi postea cũ piaculũ formidarent inue¬
ner̃ saltantẽ in circo senẽ s quicũ int̃rogatus dixiss& se ñ int̃rupisse saltationẽ dietũẽ
ho ꝓuerbiũ salua res ẽ saltante sene audacem autẽ dicit ubiq uirgilius. quotiens uul
ostendere uirtutẽ sine fortuna unde &iã turnũ audacẽ uocat: : iuuenes quae .e. sabes
Sucancta & plena interrogatio cui persingula respond& aeneas qui ge me suoge ner dice
anlodomo dequa ainit ato Ana rin& t ropã fecit meri causa nam consequens erfiturt dice¬
unde nbeusã e ucifuaaq÷ manus mpꝰ o nemorã facerd in responsione tela uides in imica
niasuplatiuus s ꝑpositiuo nã optimus malorũ non possumus dicere suꝑlatiuus enĩ suotentẽ

Expanded text:
Denique cum ludi circenses Apollini celebrarentur et Hannibal nuntiatus esset circa portam CollinaDenique cum ludi circenses Apollini celebrarentur et Hannibal nuntiatus esset circa portam Collinam urbi ingruere, omnes raptis armis concurrerunt. Reversi postea cum piaculum formidarent, invenerunt saltantem in circo senem quendam. Qui cum interrogatus dixisset se non interrupisse saltationem, dictum est hoc proverbium «salva res est, saltat senex». ‘Audacem’ autem dicit ubique Vergilius, quotiens vult ostendere virtutem sine fortuna: unde etiam Turnum audacem vocasuccincta et plena interrogatio, cui per singula respondet Aeneas. QVI GENVS quo genere. VNDE DOMO de qua civitate? AN ARMA tropum fecit metri causa: nam consequens erat ut diceret ‘an bellum’. PACIFERAEQVE MANV R. P. O. ne moram faceret in responsione. TELA VIDES INIMICA num’ superlativus est pro positivo: nam ‘optimus malorum’ non possumus dicere; superlativus enim suo tantum
Abbreviated transcription (Latin):
tunc enim breuis ciuitas fuerat pallas huic filius ꝓcũ hoc iuuenũ primi pauꝑq senitus
totã ostendit aetatẽ nã ꝑsenatũ seniores significantur pauꝑ autẽ aut ad numerũrẽa¬
lit centũ enĩ subromulo fuer̃ aut reuera pauꝑ ꝑ quod romani imperii ostenditue
parsimonia prolaude tunc habita, tepidusq cruor frustra quidã cruorẽ pecorũ san¬
guinẽ hominũ uolunt nã iuuenalis ait sanguis iret et amagno ceruix ferienda magis¬
tro uirgilius atq atros siccabat ueste cruores : celsas uidere rates quia dixit geminasq
legit declasse biremes : Int̃opacũ ad labinemus ꝑnemus ut hunc int̃ fluuio tyberinus a¬
moeno et est honesta elocutio ut sidicas int̃cenam locutussum. id ẽ ꝑcaenã: tacitis ire
committer& unde &i am helenus nequa int̃ sanctos ignes in honore deorũ .h. f .o. et o. tarbi

Expanded text:
tunc enim brevis civitas fuerat. PALLAS HVIC FILIVS pro ‘cum hoc’. IVVENVM PRIMI PAVPERQVE SENATVS tunc enim brevis civitas fuerat. PALLAS HVIC FILIVS pro ‘cum hoc’. IVVENVM PRIMI PAVPERQVE SENATVS totam ostendit aetatem: nam per senatum seniores significantur. ‘Pauper’ autem ad numerum retulit, centum enim sub Romulo fuerunt: aut re vera ‘pauper’, per quod Romani imperii ostenditur parsimonia, pro laude tunc habita. TEPIDVSQVE CRVOR frustra quidam cruorem pecorum, sanguinem hominum volunt: nam Iuvenalis ait «sanguis iret et a magno cervix ferienda magistro», Vergilius «atque atros siccabat veste cruores». CELSAS VIDERE RATES quia dixit «geminasque legit de classe biremes». INTER OPACVM ADLABI NEMVS per nemus, ut «hunc inter fluvio Tiberinus amoeno». Et est honesta elocutio, ut si dicas ‘inter cenam locutus sum’, id est per cenam. TACITIS I. culum committeretur: unde etiam Helenus «ne qua inter sanctos ignes in honore deorum h. f. o. et o. turbet».
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ẽ hunc int̃ fluuio tyberinus a moeno secant placido aequore siluas ostendit ad eo persoi¬
cuã fuisse naturã fluminis atineo apparerent imagines nemorũ. quas troianȩ nauesseo¬
bant terentianus natura sicẽ fluminis ut obuias imagines nemorũ receptet in lucem
suã: solmediũ .cc.io. alterius scilicet dieixũ muros arcemq procuł: palatinũ uidit na
sitũ p̃sentẽ considerare debemus tunc enĩ nullis obstantib aedificus et trberi pluꝑcã
ut diximus fluente facile mons poterat uideripalatinus fortedie sollemnẽ illo eu¬
symbulos idẽ bono omine uictor ideo troianis uenientib: sacracelebrantur Bonattũ
usus ẽ eo pͦon omina amfitrioni adaemagno diuisq f satis perite nãcuiuis deo sacrifi¬
caretur necesse erat post ipsũ etiã reliquos in uocari: ante urbẽ secundũ antiquũ situĩ

Expanded text:
hoc est «hunc inter fluvio Tiberinus amoeno». SECANT PLACIDO AEQVORE SILVAS ostendit adeo perspihoc est «hunc inter fluvio Tiberinus amoeno». SECANT PLACIDO AEQVORE SILVAS ostendit adeo perspicuam fuisse naturam fluminis, ut in eo apparerent imagines nemorum, quas Troianae naves secabant. Terentianus «natura sic est fluminis, ut obvias imagines receptet in lucem suam». SOL MEDIVM C. C. I. O. alterius scilicet diei. CVM MVROS ARCEMQVE PROCVL Palatinum vidit. Nec situm praesentem considerare debemus: tunc enim nullis obstantibus aedificiis et Tiberi per lupercal, ut diximus, fluente, facile mons poterat videri Palatinus. FORTE DIE SOLLEMNEM ILLO εὐσυμβόλως, id est bono omine victori deo Troianis venientibus sacra celebrantur. Bona etiam usus est oeconomia. AMPHITRYONIADAE MAGNO DIVISQVE F. satis perite: nam cuivis deo sacrificaretur, necesse erat post ipsum etiam reliquos invocari. ANTE VRBEM secundum antiquum situm:
Abbreviated transcription (Latin):
recurrens ut aeneas contraundas ꝑgens descendentis celeritate prope modũ uterentur : Aequo
ante uenisse quã fama nuntiaret uenturos. aut rumore prorumone posuit nãut supradiri¬
mus rumondictus ẽ unde et ficus ruminalis ad quã eiecti sunt remus et romulus quȩfuit
ubi nuncẽ luꝑ calincirco haȩc enim labebatur tyberis ante quã uortũ no fatis sacrificus auer¬
teretur quãuis ficũ ruminalẽ aliia romulo uel int dictã quasi romularẽ. aliia lacte infantib¬
dato nã pars gutturis rumadicitur ergosifuerit rumone secundo fauente fluuio intellgi¬
mus: labitur uncta uadis ab ies descendentis celeritate prope conscendit statius de disco
Similisq cadenti crescit in aduersũ mirantur et undȩ laus troianorũ ꝑfantasiã quandã ex un¬
darũ ł nemoris ad miratione uenientẽ : noctẽq diem̃q fatiga. ut siluasq fatigant pro ipsifa¬
gantur : superant flexus hicostendit non ẽẽ alueũ fluminis rectũ uariisq tegunt᷑ arborib

Expanded text:
recurrens, ut Aeneas contra undas pergens descendentis celeritate propemodum uteretur. Ad v. 88 ante venisse, quam fama nuntiaret venturos. aut 'rumore' pro 'Rumone' posuit; nam, ut supra diximus, Rumon dictus est: unde et ficus ruminalis, ad quam eiecti sunt Remus et Romulus. quae fuit ubi nunc est lupercal in circo: hac enim labebatur Tiberis, antequam Vertumno factis sacrificiis averteretur. quamvis ficum ruminalem alii a Romulo velint dictadato: nam pars gutturis ruma dicitur. Ergo si fuerit ‘Rumone secundo’, favente fluvio intellegimus. LABITVR VNCTA VADIS ABIES descendentis celeritate prope conscendit: Statius de disco «similisque cadenti crescit in adversum». MIRANTVR ET VNDAE laus Troianorum per phantasiam quandam ex undarum vel nemoris admiratione venientem. NOCTEMQVE DIEMQVE FATIGANT ut «silvasque fatigant»: pro ‘ipsi fatigantur’. SVPERANT FLEXVS hic ostendit non esse alveum fluminis rectum. VARIISQVE TEGVNTVR ARBORIBVS
Abbreviated transcription (Latin):
les sedaram tantũ modo ut diximus supr& maximã ingens enĩ ẽ ara herculͥs sicut ui¬
demus hodieq porgue dextris p̃bete inuicem pocula et ẽ homeri: communẽq uocat
deũ aut quia argiuus ẽ hercules et supradixit aeneas tã grecos quã troianos deuno

Expanded text:
les, sed aram tantummodo, ut diximus supra. MAXIMA ingens enim est ara Herculis, sicut viles, sed aram tantummodo, ut diximus supra. MAXIMA ingens enim est ara Herculis, sicut videmus hodieque. PORGITE DEXTRIS praebete invicem pocula. Et est Homeri. COMMVNEMQVE VOCATE DEVM aut quia Argivus est Hercules et supra dixit Aeneas tam Graecos quam Troianos de uno
Abbreviated transcription (Latin):
ttẽ suam probas set et susceptus et pronumine habitus ẽ Deniq araẽ ei maxima constitu¬
ti quodherculi delficus apollo initalia fore p̃dixerat cũ ergo desuo armento ad sua sacrifi
dit scilicet ut mane et uesperi ei sacrificaretur perfecto itaq matutino sacrificio. cũ circa
solis occasum essent sacra repetenda potius prior aduenit pinarius postea extis iam red¬
ditis unde iratus hercules statuit ut pinariorũ familia tantũ ministra esset epulantibus
potitus et complentibus sacra: unde et pinarii dicti sunt anot ncni nac idẽ a fame nãse
nemillũ pinariũ constat alio nomine nunccupatũ hincẽ qđ paulo post potitii tantũ facit
commemorationẽ ut primusq potitius ibat quod autẽ dicit domus herculei custos pina¬
ria sacrinon ẽ contrariũ nãcustos ẽ ministra . Cuco tẽplũ enĩ nondũ habuerat hercu¬

Expanded text:
tutem suam probasset, et susceptus et pro numine habitus est. denique ara est ei maxima constitututem suam probasset, et susceptus et pro numine habitus est. denique ara est ei maxima constituta, quod Herculi Delphicus Apollo in Italia fore praedixerat. cum ergo de suo armento ad sua sacrificdit, scilicet ut mane et vespere ei sacrificaretur. perfecto itaque matutino sacrificio cum circa solis occasum essent sacra repetenda, Potitius prior advenit, Pinarius postea, extis iam redditis. unde iratus Hercules statuit ut Pinariorum familia tantum ministra esset epulantibus Potitiis et conplentibus sacra: unde et Pinarii dicti sunt ἀπὸ τῆς πείνας , id est a fame; nam senem illum Pinarium constat alio nomine nuncupatum. hinc est quod paulo post Potitii tantum facit commemorationem, ut 'primusque Potitius ibat'. quod autem dicit 'domus Herculei custos Pinaria sacri' non est contrarium; nam 'custos' est ministra, ut in und
Abbreviated transcription (Latin):
tes intellegamus : in formȩ cadauer magnũ et cadauer ẽ corpus ñ dũ sepultũ. quod careat
bonore sepulturae : nequeunt expleri corda tuendo non poterant homines uidendo
cadauersua corda satiare letique minores noue et satis licent̃ minores dixit. cũ ab ipso
tuan dro herculem constet eẽ susceptũ et minores nondicamus nisi quotiens graduũ
deficit nom̃ ut puta filius nepos pronepos ab nepos at nepos ubiisti gradus defecerint.
merito iamdicimus minores sicut etiã maiores dicimus post patris aui proaui ab aui ata¬
uiq uocabulũ : primusq potitius auctor et d h .c.p. s apud maiores raro aduene suscipie¬
batur nisi haberentius hospitii incertũ enĩ erat quo animo uenirent unde etiã hercu
les primoñ ẽ ab euandro susceptus postea uero cũ se et iocis filiũ dixis set et morte caciuir¬

Expanded text:
tas intellegamus. INFORME CADAVER magnum. Et cadaver est corpus nondum sepultum, dictum quod careat tas intellegamus. INFORME CADAVER magnum. Et cadaver est corpus nondum sepultum, dictum quod careat honore sepulturae. NEQVEVNT EXPLERI CORDA TVENDO non poterant homines videndo cadaver sua corda satiare. LAETIQVE MINORES nove et satis licenter ‘minores’ dixit, cum ab ipso Euandro Herculem constet esse susceptum, et minores non dicamus, nisi quotiens graduum deficit nomen, ut puta ‘filius nepos pronepos abnepos adnepos’. Vbi isti gradus defecerint, merito iam dicimus minores, sicut etiam maiores dicimus post patris avi proavi abavi atavique vocabulum. PRIMVSQVE POTITIVS AVCTOR ET D. H. C. P. S. apud maiores raro advenae suscipiebantur, nisi haberent ius hospitii; incertum enim erat quo animo venirent. Vnde etiam Heles primo non est ab Euandro susceptus; postea vero cum se et Iovis filium dixisset et morte Caci vir
Abbreviated transcription (Latin):
nus et subito feriere dic: insueta rudentẽ clamantẽ etabusiue dictũ ẽ sicut supra deleonibus
u sera sub nocte rudentũ nã rudere proprie asinorũ ẽ ꝑsius findor ut archadie pecuariaru¬
dere dicas : telis premit omne quodiaci potest telũ uocaitur. anotor tiaoo en unde omnia¬
mus angit oculos non procedit ergo angit ad unãrẽ ꝑtinet ut disce puer uirtutẽ ex me
uerũ q: laborẽ fortunã exalus nã fortuna ñ discitur. Vnde multi elidens legunt et in te¬
ger sensus ẽ nã elrsos solo e cofanes ut sititi. angit gurt᷑ et elisos oculos facit sicum
singuine ꝑhociã exanime cadauer ostendit: ab iuratȩq rãpinȩ abiurare ẽ remereditam
negare ꝑiurio sed hocistiloco non congruit unde domo abiuratas rapinas contraius reten¬

Expanded text:
nus «et subito feriere die». INSVETA RVDENTEM clamantem. Et abusive dictum est, sicut supra de leonibus nus «et subito feriere die». INSVETA RVDENTEM clamantem. Et abusive dictum est, sicut supra de leonibus «et sera sub nocte rudentum», nam rudere proprie asinorum est: Persius «findor, ut Arcadiae pecuaria rudere dicas». TELIS PREMIT omne quod iaci potest telum vocatur ἀπὸ τοῦ τηλόθεν, unde addidmus, ‘angit oculos’ non procedit. Ergo ‘angit’ ad unam rem pertinet, ut «disce, puer, virtutem ex me verumque laborem, fortunam ex aliis»: nam fortuna non discitur. Vnde multi ‘elidens’ legunt, et integer sensus est: nam ‘elisos’ soloecophanes est, ut sit ita ‘angit guttur et elisos oculos facit’. SICCVM SANGVINE per hoc iam exanime cadaver ostendit. ABIVRATAEQVE RAPINAE abiurare est rem creditam negare periurio. Sed hoc isti loco non congruit: unde modo ‘abiuratas rapinas’ contra ius reten
Abbreviated transcription (Latin):
bis ora uirũ tristi pendebant. pt sconcussit soluit inpulit satis signatis usus ẽ. uerbis
refluitq ex t̃ritus amnis remnaturȩ uertit in fabulã cũ ruina rupis in serecurreri
necesse sit impetũ fluminis angens regi& regia sicut cacus putabat sic ẽ et illed dictus
illa sciuacitet inaula eolus : penitus patuere ad missum lum̃ ẽ usq ad secreta spelunꝗ
lauernas ciitẽ spelunce ꝑ tapinos indicit : si quaui terrae hiatus ñ nisi extre motu fic q
quoniã aut motu aquae inferioris nascitur aut crebris tronitribus aut deconcauis terrl
trum pentib: uentis. ideo ait siquauis quod autem dicit infernas reseret sed es notandum ẽ etiam
dtmn possibilibus fieri posse conparationẽ : Disinui se superis scilicet trepident il manes luca¬

Expanded text:
ixa superbis ora virum tristi pendebant p. t.». CONCVSSIT solvit, inpulit. Satis signatis usus est verbis. ixa superbis ora virum tristi pendebant p. t.». CONCVSSIT solvit, inpulit. Satis signatis usus est verbis. REFLVITQVE EXTERRITVS AMNIS rem naturae vertit in fabulam, cum ruina rupis in se recurrere necesse sit impetum fluminis. INGENS REGIA ‘regia’, sicut Cacus putabat. Sic est et illud dictum «illa se iactet in aula Aeolus». PENITVS PATVERE admissum lumen est usque ad secreta speluncae. Cavernas autem speluncae per tapinosin dixit. SI QVA VI terrae hiatus non nisi ex terrae motu fit. Qui quoniam aut motu aquae inferioris nascitur, aut crebris tonitribus, aut de concavis terris erumpentibus ventis, ideo ait ‘si qua vi’. Quod autem dicit «infernas reseret sedes», notandum est etiam de inpossibilibus fieri posse comparationem. DIS INVISA superis scilicet. TREPIDENT I. L. MANES Luca
Abbreviated transcription (Latin):
cipiunt a superiorib: uidere turbatũ oculi arte paterna ꝑ seuerat in fabulaȩ munut sicit
ut promugiuit proemuniuit: obice postes hanc obicẽ dicimus ut ecce maris magna laudu
nos obice pontus Dubitant enĩ multi utrũ sit masculinũ : trrintius a trrintha in qua nutrit
e ciuitate ut diximus supra auentini montẽ ut fontẽ timaui. buthroti urbẽ : terfessus uali
resedit egens consilir sallustius fessus in pampeliã sereperat nãcorpore fatigatũ dicimi
animo uero fessum quãuis hoc sepe confundat auctoritas: stabat acuta silex poene om̃
hunc silicem dixer̃ naet uarro etlucretius itadicunt tanta tamen ẽ uirgilũ auctoritas
ut ꝓsuadeat nobis etiã hanc silicem dici dirarũ uolucrũ modo dirarũ ñ mali hominis dicu
ut sunt bubones sed quae humanis cada ueribus uescebantur dixit enĩ forib affixisi

Expanded text:
cipiunt a superioribus ‘videre turbatum oculi’. ARTE PATERNA perseverat in fabula. EMVNIIT sicut cipiunt a superioribus ‘videre turbatum oculi’. ARTE PATERNA perseverat in fabula. EMVNIIT sicut ‘muniit’ et ‘mugiit’ pro emugivit. OBICE POSTES hanc obicem dicimus, ut «ecce maris magna claudit nos obice pontus». Dubitant enim multi, utrum masculinum sit. TIRYNTHIVS a Tiryntha, in qua nutritus est civitate, ut diximus supra. AVENTINI MONTEM ut «fontem Timavi», «Buthroti urbem». TER FESSVS VALLE RESEDIT egens consilii: Sallustius «fessus in Pamphyliam se receperat». Nam corpore ‘fatigatum’ dicimus, animo vero ‘fessum’, quamvis hoc saepe confundat auctoritas. STABAT Ahunc silicem dixerunt: nam et Varro et Lucretius ita dicunt. tanta tamen est Vergilii auctoritas, ut persuadeat nobis etiam ut sunt bubones, sed quae humanis cadaveribus vescebantur: dixit enim «foribusque adf
Abbreviated transcription (Latin):
ua quae indicare consuerunt nã indiciũ ab indicando nom̃ accepit quȩ reli simpleri nemis
non it multi dicunt quia consortes ꝑdiderant. sed quia uellebantur apascuis insitaem̃ ẽbub
auidita sedende unde ẽ itt domũ pasti siquis pudor ite iuuenci: et colles clamore relinqu
rolin quebant᷑ collosetiã clamore hoc ẽ. tantũ recesserant a collib boues ut nec echored¬
taret scilicet ad collos umclamore non ꝑuenientẽ quod non procedit quia hoc sensucilla
excdudit᷑ : E eddidit una boum uocem sienim tam longe fuerint ut nulla ratione recento¬
tiumboum mugitus colles derelictos ferir& quẽ ad modũ inclusi bouis ẽ clamor audit
lor quo irascim᷑ secundũ fisicos ut splene ridemus persius sedium pdulanti splene cadu
extrinsecus : turbatũq: oculis ea parte turbatũ que prodit trixmentis ealuloculi legunteta¬

Expanded text:
cia, quae indicare consuerunt; nam ‘indicium’ ab indicando nomen accepit. QVERELLIS IMPLERI NEMVS cia, quae indicare consuerunt; nam ‘indicium’ ab indicando nomen accepit. QVERELLIS IMPLERI NEMVS non, ut multi dicunt, quia consortes perdiderant, sed quia avellebantur a pascuis: insita enim est bubus aviditas edendi, unde est «ite domum pasti, si quis pudor, ite iuvenci». ET COLLES CLAMORE RELINQVI relinquebantur colles etiam a clamore, hoc est tantum recesserant a collibus boves, ut nec echo retaret, scilicet ad colles iam clamore non perveniente. quod non procedit, quia hoc sensu illud excluditur 'reddidit una boum vocem': si enim tam longe fuerunt, ut nulla ratione recedentium boum mugitus colles derelictos feriret, quemadmodum inclusi bovis est clamor auditus LOR quo irascimur secundum physicos, ut splene ridemus: Persius «sed sum petulanti splene cachiextrinsecus. TVRBATVMQVE OCVLIS ea parte turbatum, quae proditrix mentis est. Alii ‘oculi’ legunt et ac
Abbreviated transcription (Latin):
ut uoluenda dies enattulit ultro maximus ultor non tantũ nostenisedomniũte rarum
ueonininecies erione hane fabula diximus illo loco post qua laurentia uictor gertone
ixtincto trrinthius at tigit aruas polusq suꝑb at quiboues ab duxerat sed spoliũ ẽ queqͥ
dehostib tollitur ut addit equos et telaquib spoliauerat hostẽ ltt̃ post quã illũ uita uictor
spoliauit achilles at furis cacimens proingenti scelere furis nom̃ posuit Capitale enimerim̃
spud maiores fuit ante poenã quad rupli auertit erat propriũ ab egit sed respexit ad prȩdã
quȩ aduerti dicitur ut raptas ad littora uertere predass atq hos quotiens masculinũ et femi¬
ninũ iunguntur haec disciplina ẽ ut etiã si posterius ẽ femininũ masculino respondeamus
uersisq ũiarũ indicus idẽ contranaturã inicientib errorẽ indicuis ipsi inquit decipiebant indͥ¬

Expanded text:
«volvenda dies en attulit ultro». MAXIMVS VLTOR non tantum noster, sed omnium terrarum. «volvenda dies en attulit ultro». MAXIMVS VLTOR non tantum noster, sed omnium terrarum. TERGEMINI NECE GERYONAE hanc fabulam diximus illo loco «postquam Laurentia victor Geryone extincto Tirynthius attigit arva». SPOLIISQVE SVPERBVS atqui boves abduxerat: sed spolium est quicquid de hostibus tollitur, ut «addit equos et tela quibus spoliaverat hostem» item «postquam illum vita victor spoliavit Achilles». AT FVRIS CACI pro ingenti scelere furis nomen posuit: capitale enim crimen apud maiores fuit ante poenam quadrupli. AVERTIT erat proprium ‘abegit’; sed respexit ad praedam, quae averti dicitur, ut «raptas ad litora vertere praedas». ATQVE HOS quotiens masculinum et femininum iunguntur. Haec disciplina est, ut etiam si posterius est femininum, masculino respondeamus. VERSISQVE VIARVM INDICIIS id est contra naturam inicientibus errorem indiciis. Ipsa, inquit, decipiebant indi
Abbreviated transcription (Latin):
tauuinimins omira s uperi sttio uper sutios eft. timor surefeloas eldelisun a at os aundenis
dacta supains ic aoiquia multae supertites ꝑ ablatẽ delirant isfalta esunt sibino se sundurina¬
drtsum supersio doe super stantiũ rerũ idest caelestiũ &ediumnaerũ qual saꝑuost aut quia¬
nis lusupes fluus timor ÷ Vdierumue ignara .d duo dicit non ideo bereulẽ colimnuf auoquia
om nemreligionẽ uerã putamus aut quia deos ignoramus antia oindo tũ eni fites de et aptis¬
ooduenses et apudromanos nequis nouas in troduceret religiones unde et soratisilamuldd s
dui fabula uulcani filius fuit. ortignẽ aefumum uomens quiunipa oeiuis iiripulabatao ÷ uer¬
as famisecundũ fulologos et historicos hocibet hune fuisse euandat nequi slmã seruũs aefurẽ
lotoccntũ cacus dictus ẽ. ut helene helen& ignemautẽ dictus e uelle meruat anqus et pui
populabat hunc soror suaeiusdem nominis prodidit undeetiã sacellũ meruit in quo ei ꝑuir¬

Expanded text:
a superstitio superstitio est timor superfluus et delirus. aut ab aniculis dicta superstitio, quia multae superstites per aetatem delirant et stultae sunt: aut secundum Lucretium superstitio est superstantium rerum, id est caelestium et divinarum, quae super nos stant, inanis et superfluus timor. vetervmque ignara deorum duo dicit: non ideo Herculem colimus, aut quia omnem religionem veram putamus, aut quia deos ignoramus antiquos. cautum enim fuerat et apAthenienses et apud Romanos, ne quis novas introduceret religiones: unde et Socrates damnatus dum fabulam Vulcani filius fuit, ore ignem ac fumum vomens, qui vicina omnia populabatur. Veritas tamen secundum philologos et historicos hoc habet, hunc fuisse Euandri nequissimum servum ac furem. slato accentu Cacus dictus, ut Helene Helena. Ignem autem dictus est vomere quod agros igne populabatur. Hunc soror sua eiusdem nominis prodidit. Unde etiam secellum meruit,in quo ci per vir
Abbreviated transcription (Latin):
susi et iquescit dixitin ꝓprie nã ferrũ non soluitur sed molleseit an fontuedin d eor pas
ingentem autem et m agnitudine et soliditate nã et clipcũ dixi quimo gniuolipe egepus
pediunt ide ucluti semptẽ scuta facti munitate conectuntea cepiuns ridedunit q auigen¬
ui uno nã eodemq tempore partereddunt parte uentosaccipiunusteide stunosis set
quidenes sudere forcipe forficessunt quibus incidimus forcipesi quib alliquid foruum
lnimus qua si forui capes nã foruũ e calidũ unde et formo sus dicimus quibus enone far¬
guins es quds orre pulcbritudine ereat dũ haȩc properat ꝓperant facat eoẽ hnu ensul
na prortantur ideo autt̃ uulcanus defemore iu nonis fingitur piat ss quod flunuona
deimoaere nascunte quod diam lucanus dicit fulminib: terrae ppior suecadit᷑ asi poatẽ

Expanded text:
suit. Et ‘liquescit’ dixit proprie: nam ferrum non solvitur, sed mollescit. INFORMANT designant. INGENTEM autem et magnitudine et soliditate: nam et clipeum dixit, qui magnitudine corpus pediunt», id est veluti septem scuta facta in unitatem conectunt. ACCIPIVNT REDDVNTQVE iungendum: uno enim eodemque tempferasque videres ludere" . Ad v. 453 Forcipe forfices sunt quibus incidimus, forcipes quibus aliquid forvum tenemus, quasi forvicapes; nam forvum est calidum: unde et formosos dicimus quibus calor sanguinis ex rubore pulchritudinem creat. na procreantur. ideo autem Vulcanus de femore Iunonis fingitur natus, quod fulmina de imo aere nascuntur: quod etiam Lucanus dicit "fulminibus terrae propior succenditur aer, pacem
Abbreviated transcription (Latin):
res rege sube uristeo cuius as ꝑrima imperia sustinuerat hercules uoluntate iunonis nã hocẽ
quod dicit fatis iunonis idẽ uoluntate : nubigenas de ixione et nube procreatos centauros¬
ut superius diximus : hylcũq pholũq: yleũ theseus interemit pholus uero herculẽ suscept
hospitio eotempore quo ad expugnandos centauros esset ꝓfectus lucanus hospes et alcdes
magni phole unde apparet ꝑpoeticã licentiã nominaeẽ pronominib posita cresiamacas
prodigia Mactas benȩ ad lconem quẽ int̃emit refertur nãcretensẽ taurũ ñ mactauit sec
in cholomẽ ad euris theũ ꝑduxit. V notam̃ uerbo utrũq sepe concludit᷑ aliquotiens una
pars. ut disce puer uirtutem exme uerũq laborẽ fortunã exaluis nemea subrupe nemea

Expanded text:
res rege sub evrystheo cuius asperrima imperia sustinuerat Hercules voluntate Iunonis: nam hoc est res rege sub evrystheo cuius asperrima imperia sustinuerat Hercules voluntate Iunonis: nam hoc est quod dicit 'fatis Iunonis', id est voluntate: ut superius diximus. HYLAEVMQVE PHOLVMQVE Hylaeum Theseus interemit, Pholus vero Herculem suscepit hospitio eo tempore, quo ad expugnandos Centauros esset profectus: Lucanus «hospes et Alcidae magni, Phole». Vnde apparet per poeticam licentiam nomina esse pro nominibus posita. CRESIA MACTAS PRODIGIA ‘mactas’ bene ad leonem, quem interemit, refertur: nam Cretensem taurum non mactavit, sed incolumem ad Eurystheum perduxit. Vno tamen verbo utrumque saepe concluditur, aliquotiens una pars, ut «disce puer virtutem ex me verumque laborem, fortunam ex aliis». NEMEAE SVB RVPE Nemea
Abbreviated transcription (Latin):
nis terrore lapsussuo uagitu excitauit parentes quicũ surrexissent uiderunt herculẽ angen¬
tem manibus angues inmissos ei nouer calibus odiisseliserit p̃focauerit : troiãq ut supradixi¬
mus troiam hercules euertit propt̃ negatos sibi alsomedonte equos diuino semine ꝓcreatos
et esione nuptias quã aceto liberauerat: sane cretici fustra culpant uirgiliũ quod p̃sentibus
trounistroiae laudari introduxit excidiũ non respicientes qui a hocratio fecit imnorum
quibus aliquid sub trahere sacrilegiũ ẽ: oechaliamq: euritus rex oechaliȩ ionem filiã denega¬
uit herculi ante promissam ideo qđ eũ fuerat filius deor tatus dicens abhercule et megeram
uxorem et ex ea filios interemptos quod factũ fuerat iunonis instinctu unde iratus hercule
propt̃ nuptias sibi denegatas. euersa ciuitate inter emit eurrtũ et ionẽ sustulit: mille labo

Expanded text:
nis terrore lapsus suo vagitu excitavit parentes. Qui cum surrexissent, viderunt Herculem angennis terrore lapsus suo vagitu excitavit parentes. Qui cum surrexissent, viderunt Herculem angentem manibus angues inmissos ei novercalibus odiis. ELISERIT praefocaverit. TROIAMQVE ut supra diximus, Troiam Hercules evertit propter negatos sibi a Laomedonte equos divino semine procreatos et Hesionae nuptias, quam a ceto liberaverat. Sane critici frustra culpant Vergilium, quod praesentibus Troianis Troiae laudari introduxit excidium, non respicientes quia hoc ratio fecit hymnorum, quibus aliquid subtrahere sacrilegium est. OECHALIAMQVE Eurytus rex Oechaliae Iolem filiam denegavit Herculi ante promissam, ideo quod eum fuerat filius dehortatus, dicens ab Hercule et Megaram uxorem et ex ea filios inpropter sibi denegatam euersa ciuitate interemit Euritum et Iolem
Abbreviated transcription (Latin):
lo: Sacer impleuit .d. serfus: legitur in libris antiquis herculẽ aditaliã ingens ligneũ poculũ
attulisse. quo utebantur in sacris quod ne consumeretur. pice oblitũ seruabatur: Cuius magn¬
tudinẽ significat dicendo in pleuit dextrã scrfus: Deuexo o lrmpo inclinato in noctẽ caelo
pellibus in morẽ cincti aut in morẽ herculis. aut certe sacerdote et mense grata secundȩ d
qui aut diximus una carnis fuerat altera pomorũ : cumulantq .ol. aras idẽ reddunt exta
salii qui tripudiantes aras circũibant : laudes herculeas et facta. f senes tantũ uoce laudes
herculis exequebantur. iuuenes et gestu corporis eius facta mons trabant: prima nouercae
monstra bene prima nã et alia omnia iunonis insidus ꝑtulit fabula autẽ hoc habet hercules
natus ẽ cũ ificlo amfitrionis filio sed cũ iuno duos serpentes in mississet herculi. i ficlus decu¬

Expanded text:
lo. SACER IMPLEVIT D. SCYPHVS legitur in libris antiquis Herculem ad Italiam ingens ligneum poculum lo. SACER IMPLEVIT D. SCYPHVS legitur in libris antiquis Herculem ad Italiam ingens ligneum poculum adtulisse, quo utebantur in sacris. Quod ne carie consumeretur pice oblitum servabatur, cuius magnitudinem significat dicendo ‘implevit dextram scyphus’. DEVEXO OLYMPO inclinato in noctem caelo. PELLIBVS IN MOREM CINCTI aut in morem Herculis: aut certe sacerdotum. ET MENSAE GRATA SECVNDAE D. quia, ut diximus, una carnis fuerat, altera pomorum. CVMVLANTQVE O. L. ARAS id est reddunt exta. SALII qui tripudiantes aras circumibant. LAVDES HERCVLEAS ET FACTA F. senes tantum voce laudes Herculis exsequebantur, iuvenes et gestu corporis eius facta monstrabant. PRIMA NOVERCAE MONSTRA bene ‘prima’; nam et alia omnia Iunonis insidiis pertulit. Fabula autem hoc habet. Hercules natus est cum Iphiclo, Amphitryonis filio. Sed cum Iuno duos serpentes inmisisset Herculi, Iphiclus de cu