comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑat hec utraq leuita uĩcẽtiꝰ: ac¬
ceꝑat et habebat. Si eĩ nõ accepis¬
s  ͥ qͥd hab̾et. Habebat ĩ ẜmone
fiducia: habebat ĩpassione to¬
lerãtiam. Nemo gͦ de suo corde
de suis uirib ꝯfidat. qñ suffert
temptatõem. Quia et ut bona pru¬
dent̾ loqͣm᷑. ab illo ẽ nr̃a sapiẽtia.
et ut mala fortit̾ ꝑferamꝰ. ab il¬
lo ẽ nra paciẽtia. Recolite dũm
xp̃m: suos ĩ euãgłio discipulos
admonẽte: recolite martyrum
regẽ: cohortes suas arins spiri¬
talib ĩstruẽte: bella mõstrãtẽ:
adiutoria mĩstrãtẽ: p̾mia polli¬
cẽtẽ. Qͥ cũ dixiss disciplĩs sus ĩ¬

Expanded text:
haec utraque levita Vincentius, acceperat et habebat. Si enim non accepisset, quid haberet? Habebat in sermone fiduciam, habebat in passione tolerantiam. Nemo ergo de suo corde de suis viribus confidat, quando suffert tentationem: quia et ut bona prudenter loquamur, ab illo est nostra sapientia; et ut mala fortiter perferamus, ab illo est nostra patientia. Recolite Dominum Christum suos in Evangelio discipulos admonentem: recolite martyrum Regem cohortes suas armis spiritualibus instruentem, bella monstrantem, adjutoria ministrantem, praemia pollicentem: qui cu
Abbreviated transcription (Latin):
illa omĩa trãsierũt : et ira daci¬
ani.⁊ pena ĩcentii. Nũc aũt
pena daciano:corona uͦ uanz
uĩcentio. Deniq his p̾missis:
fute indelic retͥbutõis fimbꝰ.
etiã ĩ hoc mũdo martyꝵ gła
demõstremꝰ. Que hodie regio.
men extendit᷑ natalẽ ñ gau¬
deat celebrare nĩcentii: Quis
set: insi uĩcentii passionem
legiss: Qd uͦ tãta cura ẜuauit
dñs martyris corp qͥd aliud:
demostrauit. nisi se gub̾nas¬
se uiuẽter: ꝙ̃ nõ reliqͥt exam¬
me: Uicit gͦ daclanũ uiuẽs
r̃centiꝰ: uicit et mortuꝰ. Ui¬
uẽs torm̃ta calcauit: mortuꝰ
maria transnatauit. S ip̃e
ĩt̃ undas gub̃uauit cadauer
extĩctũ. qͥ int̾ ungulas ani
mũ donauit ĩuictũ. Nõ flexͭ
fsama tortoris cor eiꝰ: nõ mer¬
sit aq̃ maris corp eiꝰ. S ĩ his¬

Expanded text:
illa omnia transierunt, et ira Daciani, et poena Vincentii. Nunc autem poena Daciano, corona vero manet Vincentio. Denique his praemissis futurae videlicet retributionis finibus, etiam in hoc mundo martyrum gloriam demonstremus. Quae hodie regio, men extenditur, natalem non gaudet celebrare Vincentii? Quis set, nisi Vincentii passionem legisset? Quod vero tanta cura servavit Dominus Martyris corpus, quid aliud demonstravit, nisi se gubernasse viventem, quem non reliquit exanimem? Vicit ergo Dacianum vivens Vincentius, vicit et mortuus. Viuens tormenta calcauit, mortuus maria transnatauit. sed ipse inter undas gubernauit cadauer extinctum, qui inter ungulas animum deo donauit inuictum. non flexit flamma tortoris cor eius, non mersit aqua maris corpus eius, sed in his
Abbreviated transcription (Latin):
ta ẽ frẽs. euident ostenditur
Iudex ferox : tortor cruentꝰ:
martyr ĩuictꝰ. In cuiꝰ corꝑe pe¬
nis uariis exarato. iã tormẽta
defec̾ant: et adhuc m̃bra dura¬
bãt. Tot ꝯuicta miracłis ꝑsiste¬
bat ĩpietas: tot uexata suppli¬
ciis nõ cerebat ĩfirmitas. Agͦs¬
cat᷑ gͦ oꝑata diuinitas. Quãdo
eĩ corruptibił puluis ꝯtͣtam
eodus habitaret. In his eĩ oĩb
ille agnoscend.ille gli̾ficãdꝰ.
ille laudand ẽ: qui et ĩ pͥma
nocatõe dedit fide. et ĩ sup̾ma
passione uͥtutẽ. Uultis nosse:¬

Expanded text:
carissimi, euidenter ostenditur iudex ferox, tortor cruentus, martyr inuictus. in cuius corpore poenis uariis exarato iam tormenta defecerant et adhuc membra durabant. tot conuicta miraculis persistebat impietas, tot uexata suppliciis non cedebat infirmitas. cognoscatur ergo operata diuinitas. quomodo enim corruptibilis puluis contra eo Dominus habitaret? In his enim omnibus ille agnoscendus, ille glorificandus, ille laudandus est, qui et in prima vocatione dedit fidem, et in suprema passione
Abbreviated transcription (Latin):
cotidie penitẽtib apit᷑. Etit nã¬
q et tc̃ penitẽtia  s fructuosa
iam nõ erit: quia nequaꝙͣ tũc
ueĩam ĩuenit: qui uͦ aptũ uẽĩe
temps ꝑdit. Hinc et enĩ pauls
dicit. Ecce ũc temps acceptabłe:
ecce nc̃ dies salutis. Hinc ꝓpha
ait. Querite dũm dũ ĩuenm¬

Expanded text:
cotidie pęnitentibus aperitur. Erit namcotidie pęnitentibus aperitur. Erit namque tunc paenitentia, sed fructuosa iam non erit, quia nequaquam tunc veniam invenit, qui modo aptum venię tempus perdit. Hinc etenim Paulus dich: Ecce nunc tempus acceptabile, ecce nunc dies salutis! Hinc propheta ait: Quaerite dom
Abbreviated transcription (Latin):
deducit᷑ : cui adiũdc̃am maloꝵ
remmñatõemq bonoꝵ: angli:
archangłi. throm. pͥncipatꝰ. et do¬
iudicis. qui  in illo die t̾ror erit:
qñ iam ĩ pena remediũ ũ erit:
Que illa confusio: cui reatu suo
exigente ꝯtinget. ĩcõuentu oĩ¬
Qui pauor: enni quẽ et tnͣsqͥl¬
lum mens humana caꝑe nou
ualet: etiam iratũ uide. Que
ire: dies illa: Dies t̾bulatoĩs ⁊
angustie dies calamitatis ⁊
mifie: dies tenebraꝵ et caligi¬
is: dies nebule et turbidini:
dies tube et clangoris. Pensate
corda reꝓboꝵ qua aspitate ꝓpħa
uidit amaresc̾e: ꝙ tot appellati¬
tc̃ erit electoꝵ leticia: qui de eiꝰ
merẽt᷑ uisione gaud̾e ⁊ de cuiꝰ
conspectu indent᷑ et elem̃ita ꝯtre¬
misc̾e: cũ eosimul aduuptias in¬
trare: qui et ĩ sponsi nptiis gau¬
dent et tñ ip̃i st̃ sponsa: qr ĩ illo
et̾ui regni thalamo uisioni nr̃e
iam ĩꝑpetuũ ab amoris sui am¬
plexib euellatur. Tũc regni ia¬
nua lugentib claudit᷑: que mͦ

Expanded text:
educitur, cui ad vindictam malorum remunerationemque bonorum angeli, archangeli, throni, principatus et doiudicis, qui in illo die terror erit, quando iam in poena remedium non erit! Quae illa confusio cui reatu suo exigente continget in conventu omnQui pavor eum, quem et tranquillum mens humana capere non valet, etiam iratum videre! Queirae, dies illa, dies tribulationis et angustiae, dies calamitatis et miseriae, dies tenebrarum et caliginis, dies nebulę et turbinis, dies tubae et clangoris. Pensate,corda reproborum qua asperitate propheta vidit amarescere, quem tot appellatitunc erit electorum lętitia, qui de eius merentur visione gaudere, de cuius conspectu vident et elementa contremescere, cum eo simul ad nuptias intrare! Qui et in sponsi nuptiis gaudent, et tamen ipsi sunt sponsa, quia in illo ęterni regni thalamo visioni nostrae iam in perpetuum ab amoris sui amplexibus evellatur. Tunc regni ianua lugentibus / clauditur, quae modo
Abbreviated transcription (Latin):
iudete ꝙͣ suauis ẽ dñs: beatꝰ
uir qͥ sꝑat ĩ eũ. Lõgam lectionẽ
audinimꝯ b̾nis ẽ dies: longo
ẜmone etiam nos ten̾e ur̃a paci¬
entiam nõ debemꝰ. Nominꝰ qr
paciẽt̾ audistis: et dm stãdo et
audiendo. tãꝙͣ martiri ꝯpassi es¬
tis. Qͥ auoit uos amet uos: et

Expanded text:
videte quam suavis est Dominus: beatus vir qui sperat in eum . Longam lectionem audivimus, brevis est dies: longo sermone etiam nos tenere vestram patientiam non debemus. Novimus quia patienter audistis, et diu stando et audiendo tanquam martyri compassi estis. Qui audit vos, amet vos, et
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓducit mũdo: ꝯtra milites xͥ.
Blandit᷑ eĩ ut decipiat: t̾ret
ut frãgat. Non uos teneat uo¬
luptas ꝓpͥa :: nõ uos t̾reat crude¬
Adutrosq aditus occurrat xp̃s.¬

Expanded text:
ducit contra milites Christi. blanditur enim, ut decipiat, terret, ut frangat. non nos teneat uoluptas propria, non nos terreat crudeutrosque aditus occurrit
Abbreviated transcription (Latin):
Acientia: donũ dĩ ẽ. Nan
et młti latrones pacłin¬
tissime torq̃nt᷑: et nõ cedẽtes.
et tortorẽ uincẽtes: postea et̾¬
nio igne puniũt᷑. Merces disc̾¬
uit martyrem : a paciẽtia ĩmo
a duricia scełatoꝵ. Par ẽ pena:
s dispar ẽ causa. Martyꝵ uoce
cantauimo. Dix̾at eĩ ista uĩcẽ¬
et disc̾ne cãz meaz: a gente nõ¬

Expanded text:
atientia donum Dei est. Nam et multi latrones patientissime torquentur; et non cedentes et tortorem vincentes, postea aeterno igne puniuntur. Causa discernit martyrem a patientia, imo a duritia sceleratorum. Par est poena, sed dispar est causa. Martyrum voce cantavimus dixerat enim ista Vincenet discerne causam mea
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ ꝙ ĩ adueritu idicis cũ se intꝰ
uacuas ĩuen̾ĩt testimoniũ foriꝰ
q̃rũt: Ac si afiducia sua decepte:
ꝓrius dicãt. Quia nos quasi
sũ ope repelli conspicitis: dicite
de nr̃is opib qͥd uidistis. Sed
prudentes uͥgines respondent
dicentes: ne forte nõ sufficiat
nb̃ et ub̾. In illa eĩ die qd̃ tñ de
quibzdam ĩ pace eccle qui escen
tib loquor: sibimet ip̃i testĩo¬
nium iuꝰ cuiꝯq uix sufficit.
Quãtominꝰ: et sͥ et ꝓximo:
Ite potius aduẽdentes: et eiui¬
te ub̃. Uenditores quippe olei.
adulatores st̃. Qͥ eĩ accepta q̃¬
lib gr̃a uanis sius laudib m¬
torem glic offcr̃t: qͣsi oleũ uen¬
dũt. De quo ꝓfecto oleo psalis¬
ta dic̃. Oleũ ãt pcc̃oris. nõ ĩpin¬
guet cap̃t meũ. Principale et¬
eĩ nr̃m: cap̃t ẽ. Appellatõe aũt
capitis: ea q̃ pͥncipat᷑ aĩe mens¬

Expanded text:
s cum se intus vacuas invenerint, testimonium foris quaerunt? Ac si a sua fiducia deceptae proximis dicant: Quia nos quasi sine opere repelli conspicitis, dicite de nostris operibus quid vidistis. Sed prudentes virgines respondent, dicentes: Ne forte non sufficiat nobis et vobis. In illo enim die quod tamen de quibusdam in pace Eccli testimonium uniuscujusque vix sufficit; quanto minus et sibi et proximo? Ite potius ad vendentes, et emite vobis. Venditores quippe olei adulatores sunt. Qui enim accepta qualibet gratia vanis suis laudibus nitorem gloriae offerunt, quasi oleum vendunt. De quo profecto oleo psalmista dicit: Oleum autem peccatoris non inpinguet caput meum. Principale etenim nostrum / caput est. Appellatione autem capitis ea, quae principatur
Abbreviated transcription (Latin):
rem ub̃ martyrẽ torm̃ta faci¬
ebãt. Multiplici eĩ iuilueꝵ ua¬
rietate cõfoss. nõ deẜebat pug¬
na: s ac̾us it̾abat. P̾utares ꝙ
eũ duraret flama. ñ uretz.⁊
tãꝙͣ figuli fornax lutũ molle
suscipiẽs. durã redd̾et testa.
dic̾e daciano. Iam ñ urit
ignis tuus carnẽ mea: quia
Texaruit nelut testa uͥtꝰ mea.
ꝓbat fornax: et hoĩes iustos
q decoctꝰ illo igne nñcẽtius:
arsit uͦ et crepuit dacianꝰ. Si ẽi
nõ ardebat: mide clamabat
Qͥd eĩ erãt u̾ba irascẽtis: nsi
fumꝰ ardẽtis: Ego martyri
nr̃o refrig̾iu ĩ corde habẽti. flã¬
mas extͥns ecꝰ admouebat: s
ip̃e facib furoris accens: tã¬
qͣm clibanꝰ ĩtus ardebat: ⁊ ha¬
bitatorem suũ dyabolũ ꝯtma¬
bat.
ꝑfuriosas eĩ dacian uoces:: ꝑ
truces occłos et minaces uultꝰ
et totiꝰ corꝑis motꝰ: ille habita¬
tor eius int̾ior mõstrabat᷑. Et ꝑ
hec signa usibłia: tamꝙͣ ꝑsui

Expanded text:
 tormenta faciebant. Multiplici enim vulnerum varietate confossus, non deserebat pugnam, sed acrius iterabat. Putares quod eum duraret flamma, non ureret; et tanquam figuli fornax lutum molle suscipiens, duram redderet testam. dicere Daciano: Jam non urit ignis tuus carnem meam, quia exaruit velut testa virtus mea . probat fornax, et homines justos que decoctus illo igne Vincentius: arsit vero et crepuit Dacianus. Si enim non ardebat, unde clamabat? Quid enim erant verba irascentis, nisi fumus ardentis? Ergo Martyri nostro refrigerium in corde habenti, flammas extrinsecus admovebat: sed ipse facibus furoris accensus, tatus ardebat et habitatorem suum diabolum concremabat. per furiosas enim Datiani uoces, per truces oculos, minaces uultus et totius corporis motus ille habitator eius interior se mouebat et per haec signa uisibilia tamquam per sui
Abbreviated transcription (Latin):
donauit istã paciẽtia qͥs: In¬
dicet ub psalmꝰ. Ibi eĩ legit᷑.
ibi cautat᷑. Nõne dõ sb̾iecta.
erit aĩa mea: Ab illo eĩ paciẽ¬
tia mca. Quisqͥs putat scm̃:¬
M
iĩcentiũ uirib suis ista potius¬
se: ninus errat. Qisqͥs eĩ iiribꝰ
suis hoc se posse p̾sup̃fit: ⁊ si:
bia. Bene iĩc̾e: hoc ẽ uniu̾sas
machinas uĩcẽ. Illecebras dũ
nas et torm̃ta ĩfligit: uĩcitur
ꝑ pacientiam. Etrores sugg̾it:
uicit᷑ ꝑ sapiẽtia. Ildextrenu
cũ oĩa hec uicta fuerĩt: sugg̃it
anime. Euge euge: ͥ qͣnͣtũ potu¬
Quã bñ nicisti. Respoudeat illi
aĩa sc̃ã. Confũdant᷑ et reu̾eant᷑.
qͥ dicũt mͥ euge euge. Lc̃o. ii.¬
Uando gͦ iincit nͥ en

Expanded text:
istam patientiam? Quis? Indicet nobis Psalmus. Ibi enim legitur, ibi cantatur: Nonne Deo subjecta erit anima mea? Ab illo enim patientia mea . Quisquis putat sanm Vincentium viribus suis ista potuisse, nimis errat. Quisquis enim viribus suis hoc se posse praesumpserit, etsi erbia. Bene vincere, hoc est, universas machinas vincere. Illecebras dum nas et tormenta infligit, vincitur per patientiam: errores suggerit, vincitur per sapientiam. Ad extremum, cum omnia haec victa fuerint, suggerit animae, Euge, euge, quantum potuQuam bene vicisti? Respondeat illi anima sancta: Confundantur et revereantur, qui dicunt mihi, Euge, euge . Quando ergo vinci
Abbreviated transcription (Latin):
Postremo: uicit torto: uicit
mortuus. Quãdo caro eius ĩqͣ
erat tropheũ xp̃i uictoris de na¬
uicła mittebat᷑ ĩmare: tacite
dicebat. Deicimͣ: s nõ ꝑimꝰ. Qͥs
istani paciẽtia militi suo donͣ¬
uit: iisi qͥ ꝓ illo pͥor sãguĩe
fudit: Cui dicit᷑ ĩ psalmo. Qm̃
tu es pacientia mea dñe: dñe
spes mea a iuuẽtute mea. Mag¬
nũ c̾tanien magnã comꝑat glo¬
riam: nõ humana uͨ temꝑalẽ:
s diuina et sempit̾na. Sides
pugnat: et qñ fides pugnat᷑
carnem nlłs expuguat. Quia
et si laniat᷑ et si lac̾at᷑ : qñ ꝑit
qͥ sanguĩe ip̃i redẽptꝰ ẽ: Potẽs

Expanded text:
postremo vicit tortus, vicit mortuus. Quando caro ejus, in qua erat tropaeum Christi victoris, de navicula mittebatur in mare, tacite dicebat: Dejicimur, sed non perimus . Quis istam patientiam militi suo donavit, nisi qui pro illo prior sanguinem fudit? Cui dicitur in Psalmo: Quoniam tu es patientia mea, Domine; Domine, spes mea a juventute mea . Magnum certamen magnam comparat gloriam; non humanam, nec temporalem, sed divinam et sempiternam. Fides pugnat; et quando fides pugnat, carnem nullus expugnat. Quia etsi laniatur, etsi laceratur; quando perit qui sanguine Christi redemptus est? Potens
Abbreviated transcription (Latin):
et si aliqͥ coꝵ correcti st̃: eo tñ tẽ¬
pore quo ꝑseq̃bãt᷑ excecabat illos
malicia illoꝵSic et tem̾ariũ iu¬
dicium plerũq nichil nocz ei
de quo tem̾e iudicat᷑: ei ãt qui
ter̃c iudicat: ip̃a tem̾itasi ne¬
cesse ẽ ut noccat. Ista regła etiã

Expanded text:
etsi aliqui eorum correcti sunt, eo tamen tempore quo persequebantur, excaecabat illos malitia eorum. Sic et temerarium judicium pierumque nihil nocet ei de quo temere judicatur; ei autem qui temere judicat, ipsa temeritas necesse est ut noceat. Ista regula etia
Abbreviated transcription (Latin):
cũ illa mẽsib tͥb: et reu̾sa
ẽ ĩ domũ sua. Bene inducit᷑ sc̃a
maria et exhibuisse officiũ: et
mysticũ numeꝵ custodisse. No
eĩ sola famliaritatiẽ cã ꝙ diu
mansit: s etla tanti uatis ꝓfectꝰ.
Nam si pͥmo ĩgͥssu tantꝰ ꝓfectꝰ
extitit:.L ut ad salutatõez marie
ex ultaret ĩfans ĩ ut̾o. repleretur

Expanded text:
cum illa mensibus tribus et reuersa est in domum suam. bene inducitur sancta Maria et exhibuisse officium et mysticum numerum custodisse: non enim sola familiaritatis est causa quod diu mansit, sed etiam tanti uatis profectus. nam si primo ingressu tantus processus exstitit, ut ad salutationem Mariae exsultaret infans in u
Abbreviated transcription (Latin):
Itaq qͣsi bonꝰ athleta ex̾cebat᷑.¬
ungebat᷑ ĩ ut̾o matris ꝓpħa. Am
impleret. Qd̃ si diligent̾ adu̾tas:
ĩuenies ħ nusꝙͣ positũ: insi ĩge¬
ñatõe iustoꝵ. Deniq impleti sũt
dies ut pareret maria : ipletũ
ẽ tp̃s ut peret elisabeth: ĩpletũ ẽ
uite tp̃s. cũ scĩ uiri ex hoc uite cͣri¬
cl̾o demigrarẽt. P̾lenitudĩe iusti
uita h̃t: manes ãt dies st̃ ĩpioꝵ.¬

Expanded text:
t quasi bonus athleta exercebatur in utero matris propheta; ampimpleret. Quod si diligenter advertas, . inuenies hoc nusquam positum nisi in generatione iustorum. denique inpleti sunt dies, ut pareret Maria, inpletum est tempus, ut pareret Elisabet, inpletum est uitae tempus, cum sancti uiri ex hoc uitae curriculo demigrarent. plenitudinem iusti uita habet, inanes autem dies sunt inpio
Abbreviated transcription (Latin):
reformat et uite: nec quia iusal¬
uatore nr̃o. manifesta cognoscim
gemĩe signa nate: aut ingł̾a dei:
deu̾itate carnis. aut ĩhumilitate
homĩs dedeitatis maiestate dubi¬
tems. Idem ẽ informa der. qͥ formã
suscepit fui. Idez ẽ incorporeus
manens: et corp assimiens. Idẽ
in sua nͥtute inuiolabił: et ĩ nr̃a
infirmitate passibilis. Idem apa
t̾no non diuisus throno: et abĩ¬
piis crucifixus in ligno. Idem est
sup celoꝵ altitudĩes uictor mortis
ascendens: et usq ad ꝯsũmatõem
scłi uniũsam eccłiam nõ relĩquẽs.
Idem postremo ẽ. qui ineadez qua
ascendit carne uenturs: sic̃ iudi¬
cium sustinuit impioꝵ: ita iudi¬
caturs ẽ de omiu actõne morta¬
liuz. Unrde ne pł̾i̾is testimoniis
ĩmorem᷑:  uiũ sufficit ex euan¬
gelio bt̃i ioh̃is adhib̾i: quo ipse
dũs ñr dicit. IAmen amen dico

Expanded text:
et vitae; nec quia in Salvatore nostro manifesta cognoscimus geminae signa naturae, aut in gloria Dei de veritate carnis, aut in humilitate hominis de Deitatis majestate dubitemus. Idem est in forma Dei, qui formam suscepit servi. Idem est incorporeus manens, et corpus assumens. Idem est in sua virtute inviolabilis, et in nostra infirmitate passterno indivisus throno, et ab impiis crucifixus in ligno. Idem est super coelorum altitudines victor mortis ascendens, et usque ad consummationem saeculi universam Ecclesiam non relinquens. Idem postremo est, qui in eadem qua ascendit, carne venturus, sicut judicium sustinuit impiorum, ita judicaturus est de omnium actione mortalium. Unde ne plurimis testimoniis immoremur, unum sufficit ex Evangelio sancti Joannis adhiberi, quo ipse Dominus noster dicit: Amen, amen dico
Abbreviated transcription (Latin):
tate ꝑsone crede debeanis. Quia
cum sit filis dei ꝑquemi fcĩsumꝰ:
etiam filiꝰ hõis ꝑ assumptionẽ
caruis est factus: ut moreret᷑
tissimi. nlłas metuit ꝯͣdic¬
tõnes: nullis cedit erroribꝰ.
pͥmũ homĩe. omẽmq eius postĩ¬
tatem malesuasꝰ pcc̾i auctor õb¬
strinx̾at: et ꝓpaginem dediticiaꝵ
originali sibi p̾urditio uendica¬
bat. Quia igitur iustificandis ho¬
nũb hoc principalit̾ opitulatur:
qd̃ unigenitꝰ dei. etiam filiꝰ hõĩs

Expanded text:
tate personae credere debeamus, qui cum sit Filius Dei, per quem facti sumus, etiam filius hominis per assumptionem carnis est factus, ut morereturtissimi, nullas metuit contradictiones, nullis cedit erroribus.primum hominem omnemque ejus posteritatem malesuadus peccati auctor obstrinxerat, et propaginem dedititiam originali sibi praejudicio vindicabat. Quia igitur justificandis hominibus hoc principaliter opitulatur, quod Unigenitus Dei etiam filius hominis
Abbreviated transcription (Latin):
singularis.
E
mine abraham. ac deradi¬
ce iesse. ꝑ ꝓpheticas uoces
et p mistica signa ꝓuisse: denũ¬
ciat᷑ ab archangelo sine dampno
pudoris beata fecunditas: sacra
nirginitate nec conceptu uiolatã
nec ꝑtu. Supueniente quippe ĩcã
sp̃u sc̃o. et altissimi obumbrante
uirtute: incomiutabile dei u̾bũ.
de incontaminato corꝑe habitum
sibi humane carnis assummpsit:
que et nulluz contagiũ dexupis¬
centia carnis traheret: et nichili
coꝵ q̃ ad anime corꝑisq natura
caꝵ monstra opinionuz. et insa¬
naꝵ sacrilegia falsitatum: nos
exultans in laudem dei celestium
młtitudo et instructi abangelis
docuere pastores: ut cognitis na
Nam si ut ait apls qui adheret do¬
iino unꝯ sp̃s ẽ. quantomagis u̾¬

Expanded text:
singularis. de semine Abrahae ac de radice Jesse per propheticas voces et per mystica signa promissae, denuntiatur ab archangelo sine damno pudoris beata fecunditas, sacram virginitatem nec conceptu violatura nec partu. Superveniente quippe in eam Spiritu sancto, et Altissimi obumbrante virtute , incommutabile Dei Verbum de incontaminato corpore habitum sibi humanae carnis assumpsit: quae et nullum contagium de concupiscentia carnis traheret, et nihil eorum quae ad animae corporisque naturam carum monstra opinionum, et insanarum sacrilegia falsitatum; nos exsultans in laudem Dei coelestium multitudo, et instructi ab angelis docuere pastores; ut cognitis natNam si, ut Apostolus ait, qui adhaeret Domino, unus spiritus est , quanto magis Ve
Abbreviated transcription (Latin):
Et repetiuit. Itã dico uob̾: eu
timete. Qui sũt qui corp occi¬
dunt: Inimici. Quid iubebat
dñs: Ne timerent᷑. Oret᷑ ergo:
ut p̾stet qd̃ iubet. Atimore ĩi¬
mici erue aĩam meaz. Erue a
timore ĩimici: et subde timo¬
ri tuo. Non tinieam eũ qͥ corpꝰ
occidit: s timea eũ qͥ ht̃ potes¬
tatem et corpꝰ et aĩam occid̾e
ingehenna iguis. Non enĩ

Expanded text:
Et repetivit: Ita dico vobis; eum timete . Qui sunt qui corpus occidunt? Inimici. Quid jubebat Dominus? Ne timerentur. Oretur ergo ut praestet quod jubet. A timore inimici erue animam meam. Erue me a timore inimici, et subde timori tuo. Non timeam eum qui corpus occidit; sed timeam eum qui habet potestatem et corpus, et animam occidere in gehenna
Abbreviated transcription (Latin):
uenit sagitta. Quani macula
ferit in co qui nec tantã habebat
maculam: quanta põt pungi
a sagitta : Agnus quippe ĩma¬
ĩmacłatꝰ. Non cui macule ab¬
late sint: s qui maculas nlłas
contrax̾it. Nam fecit młtos in¬
maculatos donando poc̃a. ip̃e
ĩmacłatus non habendo põca.
se: quasi mopinate: quasi nõ
p̾uise.Similis enĩ nescienti erat

Expanded text:
venit sagitta quae immaculatum venit sagitta quae immaculatum ferit, qui nec tantum habebat maculae, quantum potest pungi a sagitta. Agnus quippe immaimmaculatus; non cui maculae ablatae sint, sed qui maculas nullas contraxerit. Nam fecit multos immaculatos donando peccata; ipse immaculatus non habendo peccatase, quasi inopinate, quasi non praevise. Similis enim nescienti erat
Abbreviated transcription (Latin):
occidamꝰ: ut non ip̃i occidisse
Xacuerunt ut gladiuz
linguas suas: intende¬
runt arcum rez amarã.
Arcum dicit infidias. Qui enĩ
nat: aꝑte p̾ugnat. Q sagitta¬
nictit: fallit ut fcriat. Prius
em̃ sagitta ꝓcutit: qͣm uenire.
incidie cordis humani; Nũqͥd
opꝰ habebat ut ei testimonium
quisqͣm ꝑhiberet dehoĩe: Ip̃e eĩ
sciebat qͥd eẽt in hom̃ie: sic̃ euã¬
gelista testat᷑. Tamen audiam
eos: et intucauĩ cos. quasi nes¬
ciente dũo fac̾e qd̃ moluntur.
Intenderũt arcum rem amarã:
ut sagittarent in abscondito ĩ¬
maculatum. Qd̃ dixit intende¬
runt arcum: hoc ẽ in abscondi¬
to: quasi fallentes insidiis. Nos¬
tis enĩ quibꝰ uolis id eg̾nit ⁊ q̃¬
admodum discipłm ei coheren¬
tem pecuma corrupint: ut sibi
trad̾et. Quomodo falsos testes ꝓ¬
curau̾int: quib insidiis et do¬
lis eg̾int: ut sagittarent in abs¬
condito inmaculatum. Magua
imquitas. Ecce deabscondito

Expanded text:
occidamus, ut non ipsi occidisse occidamus, ut non ipsi occidisse Exacuerunt tanquam gladium linguas suas. 6. Intenderunt arcum, rem amaram. Arcum dicit insidias. Qui enim nat, aperte pugnat: qui sagittatit, fallit ut feriat. Prius enim sagitta percutit, quam venire insidiae cordis humani? numquidum, qui non opus habebat ut ei testimonium quisquam perhiberet de homine? Ipse enim sciebat quid esset in homine, sicut evangelista testatur . Tamen audiamus eos, et intueamur eos quasi nesciente Domino facere quod moliuntur. Intenderunt arcum, rem amaram, ut sagittarent in abscondito immaculatum. Quod dixit, Intenderunt arcum; hoc est, in abscondito; quasi fallentes insidiis. Nostis enim quibus dolis id egerint; quemadmodum discipulum ei cohaerentem pecunia corruperint, ut sibi traderetur ; quomodo falsos testes procuraverint; quibus insidiis et dolis egerint, ut sagittarent in abscondito immaculatum. Magna iniquitas! Ecce de abscondito
Abbreviated transcription (Latin):
gelista ait bora sexta crucifiũ
dũm: et quidam hora t̾cia. Si nõ
intelligamꝰ: ꝑtͤbamͣ. Et iam
incipiente sexta hora: dicitur
pylatus sedisse ꝓtribunal.
Et re u̾a quando leuatus ẽ dñs
in lignu: hora sexta erat. S aliꝰ
euanglista intuens auimuz
iudeoꝵ. quia uolebant se ĩmu¬
nes uideri a morce dnĩ: nar¬
rando eos ostendit reos: dicẽs
sid̾antes aũt om̃em curum stã¬
tiam lectionis: quãta agi potu¬
erint cum apd̃ pilatum dñs:
accusaretur ut crucifigeretur:
inuenims horam t̾cia ẽẽ potu¬
isse: quando illi clamau̾ũt cru¬
cifige crucifige. Ergo u̾is illi tc
occiderunt: quando clamau̾ũt.
Apparitores potestatis hora sex¬
ta crucifix̾unt: p̾uaricatores
legis hora t̾cia clamau̾ũt. Qd̃
illi manib hora sexta: hoc isti
lingua bora t̾cia. Rei magis is¬
ti qui clamando seuiebarit: ꝙͣ
illi qui obtemꝑando admĩstra¬
baut. Ip̃m ẽ totum acumen in¬
Occidamꝰ: et non occidamꝰ. Sic

Expanded text:
gelista dicit hora sexta crucifixum gelista dicit hora sexta crucifixum Dominum , et quidam hora tertia : nisi intelligamus, perturbamur. Et jam incipiente sexta hora dicitur Pilatus sedisse pro tribunali; et revera quando levatus est Dominus in ligno, hora sexta erat. Sed alius evangelista intuens animum Judaeorum, quia volebant se immunes videri a morte Domini, narrando eos ostendit reos, dicens siderantes autem omnem circumstantiam lectionis, quanta agi potuerint, cum apud Pilatum Dominus accusaretur, ut crucifigeretur; invenimus horam tertiam esse potuisse, quando illi clamaverunt, Crucifige, crucifige. Ergo verius illi tunc occiderunt, quando clamaverunt. Apparitores potestatis hora sexta crucifixerunt; praevaricatores Legis hora tertia clamaverunt: quod illi manibus hora sexta, hoc illi lingua hora tertia. Rei magis isti qui clamando saeviebant, quam illi qui obtemperando administrabant. Ipsum est totum acumen JuOccidamus, et non occidamus; sic
Abbreviated transcription (Latin):
Qdͥ fecit pylatꝰ: In eo ip̃o qd̃ foc̃
aliqͣntum ꝑticeps fuit: s incõ¬
ꝑatione corum młto ip̃e inno¬
centior. Institit enĩ qͣntũ potu¬
it: ut illum ex eoꝵ manibus
libaret. Nami ꝓpt̾ea flagellatũ
ꝓduxit ad eos. Non ꝑseq̃ndo
dũm flagellauit: s illorum
furori sat̾fac̃e uolens: nt uel
et desinerent uelle occid̾e: euz¬
ꝙ̃ flagellatum uid̾ent. Secit.
hoc. At nbi ꝑ seu̾auerunt: nos¬
tis eum lauisse mans. ⁊ dixis¬
se qd ip̃e non feciss: mũdu
se ẽc̃ a morte illius. Fecit cñ.
S si reus quia fecit uł inui¬
tus : illi inuocentes qui co¬
egerunt ut fac̾et: Nullomͦ.
S ille dixit in eum sententiã
et iussit eum crucifigi: et qͣsi
ip̃e occidit. Et nos o uidei occi¬
distis. Unde occidistis : Gladio
lingue. Acistis enĩ linguas
urãs. Et quando pcussistis: nͥ
qͣndo clamastis crucifige cru¬
ci fige:
mittendum quia ue¬
uit ĩ mentem: ne for¬
te aliquem ꝑturbet lectio di¬
uinoꝵ librorum: quida euã¬

Expanded text:
d fecit Pilatus, in eo ipso quod fecit, aliquantum particeps fuit; sed in comparatione illorum multo ipse innocentior. Institit enim quantum potuit, ut illum ex eorum manibus liberaret. Nam propterea flagellatum produxit ad eos. Non persequendo Dominum flagellavit, sed eorum furori satisfacere volens, ut vel et desinerent velle occidere, cum flagellatum viderent : fecit et hoc. At ubi perseveraverunt, nostis illum lavisse manus, et dixisse quod ipse non fecisset, mundum se esse a morte illius : fecit tamen. Sed si reus quia fecit vel invitus; illi innocentes qui coegerunt ut faceret? Nullo modo. Sed ille dixit in eum sententiam, et jussit eum crucifigi, et quasi ipse occidit; et vos, o Judaei, occidistis. Unde occidistis? Gladio linguae: acuistis enim linguas vestras. Et quando percussistis, nisi quando clamastis, Crucifige, crucifige mittendum, quia venit in mentem, ne forte aliquem perturbet lectio divinorum Librorum: quidam evan
Abbreviated transcription (Latin):
Ilii hõmuz dentes co¬
rum arma et sagit¬
te: et lingue eornz
gladius acutus. Qd̾
dicit et alius psalmꝰ: sic i
hic. Ex acuerunt tanqua
gladiuz linguas suas. Nõ
dicant inder: non occidimus
xp̃m. Et enĩ ꝓpt̾ea eum deder̃t
irdici pylato: ut quasi ip̃i a
morte eius uidentur ĩnumeᷤ
Nam cum dixiss eis pylatus
uos cum occroite: respõder̃t.
Nobis nos licet int̾fic̾e quẽqͣm.

Expanded text:
ilii hominum, dentes eorum arma et sagittae, et lingua eorum gladius acutus , quod dicit et alius psalmus: sic et hic, Exacuerunt tanquam gladium linguas suas. Non dicant Judaei: Non occidimus Christum. Etenim propterea eum dederunt judici Pilato, ut quasi ipsi a morte ejus viderentur immunes. Nam cum dixisset eis Pilatus, Vos eum occidite, responderunt: Nobi
Abbreviated transcription (Latin):
suoꝵ adꝙͣ captiui ducti fũint:⁊
orau̾int te ꝯtra niã t̾re sue ꝙͣ dediꝰ¬
ti prĩb eoꝵ: et ciuitatis ꝙͣ elegiꝰ¬
ti et templi qd̃ edificaui nõi tuo:
exaudies ĩcelo ĩfirmam̃to solii
tui orõnem coꝵ ⁊ p̾ces: et facies
iudiciũ eoꝵ: et ꝓpiciabis ppło
tuo qui peccauittͥ: et oĩb iuiqͥ¬
tatib eoꝵ quib p̾uaricati st̃ in

Expanded text:
aptivi ducti sunt et oraverint te contra viam terrae suae quam dedisti patribus eorum et civitatis quam elegisti et templi quod aedificavi nomini tuo exaudies in caelo in firmamento solii tui orationem eorum et preces et facies iudicium eorum et propitiaberis populo tuo qui peccavit tibi et omnibus iniquitatibus eorum quibus praevaricati
Abbreviated transcription (Latin):
u̾it plagã cordis sui ÷ et expan¬
d̾it mranꝯsuas ĩ domo hac: tu
exaudies ĩcelo ĩ loco hĩtatoĩs tue
et reꝓpiciab̾is: et facies ut des
nincuiq sed̃m õs uias suas
sic̃ uidis cor eiꝰ: qr tu uosti solꝰ
cor õĩu filioꝵ hõinũ ÷ ut time¬

Expanded text:
verit plagam cordis sui et expanderit manus suas in domo hac tu audies in caelo in loco habitationis tuae et repropitiaberis et facies ut des unicuique secundum omnes vias suas sicut videris cor eius quia tu nosti solus cor omnium filiorum hominum
Abbreviated transcription (Latin):
tua: qͦs eduxisti de t̾ra egrptr: de
medio fornacis ferree: ut sĩt ocłi
tui aꝑti ad dep̾catõem ẜui tui. ⁊
ppłi tui isrl̃: et exaudies eos ĩ uni-¬
usis ꝓ qͥb ĩuccau̾int te. Tu eĩ se¬
pasti eos tibi in h̾editatẽ. de uni¬
ñsis ppłis fre⁊ sic̃ locut es per
moysen ẜuũ tuũ: qñ eduxisti pr̃es

Expanded text:
terra Aegypti, de medio fornacis ferreae, ut sint oculi tui aperti ad deprecationem servi tui, et populi tui Israel, et exaudies eos in universis pro quibus invocaverint te. Tu enim separasti eos tibi in haereditatem de universis populis terrae, sicut locutus es per Moysen servum tuum, quando adduxisti Patres
Abbreviated transcription (Latin):
S
ad bellũ ꝯtra inmicos suos:
ꝑ uia quãcũq miẜis eos. orabũt
te contra uia ciuitatis ꝙͣ elegis¬
ti: et cõtra domũ ꝙͣ edificaui no¬
mim tuo: et exaudies in celo
or̃onem eoꝵ et p̾ces eoꝵ: ⁊ facies
iudiciũ eoꝵ. Qd̃ si peccau̾ĩt tibrͥ
nõ ẽ enĩ hõ qui ñ peccet : ⁊ iratꝰ

Expanded text:
s ad bellum contra inimicos suos, per viam quocunque miseris eos, orabunt te contra viam civitatis quam elegisti, et contra domum quam aedificavi nomini tuo, et exaudies in coelo orationem eorum et preces eorum, et facies judicium eorum. Quod si peccaverint tibi non est enim homo qu
Abbreviated transcription (Latin):
Osteirdit in matre uͥginitatis
et̾ue miraculu: demonstrauit
ĩ martyre iuicte caritatis in¬
diciũ. Integritas quippe ĩten̾ia¬
ta ꝓuiausit ĩuirgine: dilectio¬
uis uirtus inuicta pseu̾auit ĩ
martyris mente nõ potuit xp̃i
caritas tanto seuientiũ agii¬
Tephanus gͦ ut noĩs sui

Expanded text:
dit in matre virginitatis aeternae miraculum, demonstravit in martyre invictae caritatis indicium. Integritas quippe intemerata permansit in virgine, dilectionis virtus invicta perseveravit in n martyris mente non potuit Christi caritas tanto saevientium agmiephanus ergo, ut nominis sui
Abbreviated transcription (Latin):
puli de co. sic enĩ apd̃se
ista dixunt. ut ab illo nõ audirẽ¬
tur: s ille qui eos nou̾at in se¬
ip̃is audiens apd̃ semet ip̃ui:
respondit et ait. Hoc uos scãda¬
lizat. quia dixi carnem meã do
nob̾ manducare: et sanguĩem
meum bib̾e. Hoc uos uẽpe scan¬
honĩis ascerccentemi uͥ erat pris:
qd est hocs Hinc soluit qd̃ illos
monebat⁊ hinc aꝑuit unde fu¬
erunt scaudalizati: hinc plane
si intesligerent. Illi er̃ putabãt eũ
erogaturum corp suũ: ille ãt
dixit se ascensurum ĩcelũ. utiq
integrum. Cum iiditis filium
homĩs ascendentem ubi erat pͥꝰ:
modo quo putatis. erogat corpꝰ.
certe uł tt intelligetis. quia grã
eius non ꝯsumitur morsibus.
Et ait Sp̃s est qui uiuificat:
caro non prodest quicꝙͣ. Hoc¬

Expanded text:
puli ejus. Sic enim apud se ista dixerunt, ut ab illo non audirentur. Sed ille qui eos noverat in seipsis, audiens apud semetipsum, respondit et ait: Hoc vos scandalizat. Quia dixi, carnem meam do vobis manducare et sanguinem meum bibere, hoc vos nempe scanhominis ascendentem ubi erat prius? Quid est hoc? Hinc solvit quod illos moverat? hinc aperuit unde fuerant scandalizati? Hinc plane, si intelligerent. Illi enim putabant eum erogaturum corpus suum; ille autem dixit se ascensurum in coelum, utique integrum. Cum videritis Filium hominis ascendentem ubi erat prius; modo quo putatis erogat corpus; certe vel tunc intelligetis quia gratia ejus non consumitur morsibus; et ait: Spiritus est qui vivificat, caro non prodest .
Abbreviated transcription (Latin):
scientia inflat. Iam ergo deheuis
odisse scicutiani: Absit. Et qͥd ẽ
scientia ĩflat: Sola sine caritate.
Ido adiũxit: Caritas uͦ edificat.
Ad de ergo scientie caritatem. ⁊
tatem. Sic etia nc̃ caro nõ ꝓdest
qͥcꝙͣ. s sola caro. Accedat sp̃s ad
calnem. quomͦ accedit caritas ad
scientiam. et ꝓ dest pluriniu.

Expanded text:
Scientia inflat. Jam ergo debemus odisse scientiam? Absit. Et quid est, Scientia inflat? Sola, sine charitate: ideo adjunxit, Charitas vero aedificat . Adde ergo scientiae charitatem, et  per charitatem. Sic etiam nunc, caro non prodest quidquam, sed sola caro: accedat spiritus ad carnem, quomodo accedit charitas ad scientiam, et prodest plurimu
Abbreviated transcription (Latin):
tice dcm̃n erat: ueritas de t̾raor¬
ta ẽ. Qͥdsibi gͦ uult qd̾ait ÷ cu
uiditis filium hoĩs ascẽdente u̾
erat prius: Nulla eĩ cẽt questio
si ita dixiss: si ind̾itis filium dĩ
ascendentez ubi erat prius. Cu
uͦ filiũ hoĩs dixit ascendentem
quebat. Alio aũt loco ait. Nemo

Expanded text:
 erat, Veritas de terra orta est . Quid sibi ergo vult quod ait, Cum videritis Filium hominis ascendentem ubi erat prius? Nulla enim esset quaestio si ita dixisset, Si videritis Filium Dei ascendentem ubi erat prius? cum vero Filium hominis dixit ascendentem us? Alio autem loco ait: Nemo
Abbreviated transcription (Latin):
que tamen u̾bo d̃i penetrãte pa¬
tescũt: ut credãt qͥ nõ credebãt
et bñ niuãt qui male iuebãt:
et obediant qui nõ obediebãt:
et dicimꝰ ille credidit. ac mira¬
mͣ: cũ audimꝰ de his qͦs aliq̃n
duros nouerams.Cur ergo nc̃
miranis c̾dente: ĩuocenteur
uidẽtem quẽ nou̾as cecũ ⁊ ꝯspi¬
cis uiuẽtem quẽ nou̾as mortu¬
um: ꝯspicis audientez ꝙ̃ nou̾¬
as surduz. Nam uidete talit̾
mortuos: de qͥb mortuis dice
uolebat. Sine inqͥt mortuos se¬
pelire mortuos suos.Certe mor¬
tui sepltores nõ st corꝑe mor¬
tui:qr sihoc eent:mortua cor¬
pora sepelire nõ possẽt.Tamen¬
dñs mortuos eos uocat. Ubri
nisi intus in aĩa: Sic̃ eĩ ĩ do¬
mo etia uisibilit plerũꝙ ĩtegͣ¬

Expanded text:
quae tamen verbo Dei penetrante patescunt, ut credant qui non credebant, et bene vivant qui male vivebant, et obediant qui non obediebant? et dicimus, Ille credidit; ac miramur, cum audimus de his quos aliquando duros noveramus. Cur ergo nunc miraris credentem, innocentem, videntem, quem noveras caecum; conspicis viventem, quem noveras mortuum; conspicis audientem, quem noveras surdum? Nam videte aliter mortuos, de quibus mortuis dicebire patrem volebat: Sine, inquit, mortuos sepelire mortuos suos . Certe mortui sepultores non sunt corpore mortui: quia si hoc essent, mortua corpora sepelire non possent. Tamen mortuos eos vocat: ubi, nisi intus in anima? Sicut enim etiam visibiliter plerumque
Abbreviated transcription (Latin):
dormis: et exurge amortuis: ⁊
illumĩabit te xp̃s. Ip̃e illumĩat
excecatum: qͥ excitat mortuu.
cus luce illiĩabrͣ: cũ reẜrex̾iti.
Urdos aũt qͣni
mltos añ oclos suos
dũs intuebat᷑. cũ dic̾et:
qui habz aures audiendi audiat.

Expanded text:
dormis, et exsurge a mortuis, et illuminabit te Christus . Ipse illuminat excaecatum, qui excitat mortuum. cus luce illuminabitur, cum surrexerit. Surdos autem quam ultos ante oculos suos Dominus intuebatur, cum diceret: Qui ha
Abbreviated transcription (Latin):
uolite ꝯiũcare: mag̃ ãt et redar¬
guite. Qͥd ẽ nolite ꝯiũcare: No¬
lite ꝯsentire:uolite laudare:no¬
lite appbare. Qͥd ẽ mag̃ ãt et re¬
darguite : Rep̾heudite: corripi¬
te: cohercete. Deinde in ip̃a coh̾¬
tione uel correptõe alienoꝵ poco¬
ꝵ cauẽdũ ẽ ne se extollat qui
alteꝵ corripit:et aplĩca illa co¬
gitanda sententia ẽ. Qua ꝓpt̾
qui putat se stare:uideat ue ca¬
dat. Foris t̾ribilit̾ ꝑsonet ĩcre¬
patio: intus lenitatis teneat᷑

Expanded text:
Nolite communicare, magis autem et redarguite . Quid est, nolite communicare? nolite consentire, nolite laudare, nolite approbare. Quid est, magis autem et redarguite? reprehendite, corripite, coercete. Deinde in ipsa correptione, vel coercitione alienorum peccatorum cavendum est, ne se extollat, qui alterum corripit, et apostolica illa cogitanda sententia: Quapropter qui se putat stare, videat ne cadat. Foris terribiliter personet increpatio, intus lenitatis teneatur
Abbreviated transcription (Latin):
Nlectione hac exponũtur
hi qui sibi legis ꝑiti uidẽt᷑:
qͥ u̾ba legis tenẽt: uiui le¬
gis iguorãt: et ex ip̃o pͥmo łgis
capło docet ẽc̃ legis ignaros:ꝓ
bans ꝙ ĩpͥncipio statim lex et
preui et filiũ p̾dicau̾it: incar¬
Unde dũs ait adlegis ꝑitũ. hoc¬
fac et uiues. At ille quia nescirz
ꝓximũ suũ: quia nõ ẽdebat in

Expanded text:
lectio, qua exponuntur hi qui sibi legisperiti videntur, qui verba Legis tenent, vim Legis ignorant: et ex ipso primo Legis capitulo docet esse Legis ignaros, probans quod in principio statim Lex et Patrem et Filium praedicaverit, incarunde dominus ait ad legis pfac et uiues. at ille qui nesciret proximum suum, quia non credebat in
Abbreviated transcription (Latin):
corde semꝑ disunginũ: ad tp̃s
caute corꝑe copłamini. Nec tũ
negligentes sitis ĩ corrigendis
tĩs et in exemplis scoꝵ. siue qui
ĩuuitate non maculant: effĩci¬
amii pigri ad corrigendos malos.
Duob modis nõ te macłat ma¬
lus.Si nõ ꝯsentias: et si redargu¬
as. Hoc ẽ nõ ꝯuĩcare. nõ ꝯsẽtire.
sortium uoluntatis uł apꝓbatõ

Expanded text:
corde semper disjungimini; ad tempus caute corpore copulamini. Nec tamen negligentes sitis in corrigendis turis et in exemplis sanctorum, sive qui i bonos in unitate non maculant, efficiamini pigri ad corrigendos malos. Duobus modis non te maculat malus: si non consentias, et si redarguas: hoc est, non communicare, non consentire. nsortium voluntatis vel appro
Abbreviated transcription (Latin):
bio etla lingue eiꝯ uiculum
soluit: ut bona q̃ ip̃e fec̾it. etiã¬
faciẽda aliis loqͣt᷑. Ubi et bñ sb̃¬
dit᷑: et loq̃bat᷑ recte. Ille eĩ recte
loqͥt᷑. qͥ pͥ obediendo fecĩt: q̃ lo¬
quendo admonet eẽ facienda.

Expanded text:
io etiam linguae ejus vinculum solvitur: ut bona quae ipse fecerit, etifacienda aliis loquatur; ubi et bene additur, et loquebatur recte. Ille enim recte loquitur, qui prius obediendo fecerit, quae loquendo admonet esse facienda.
Abbreviated transcription (Latin):
tim aꝑte st̃ aures eius: et so¬
lutum ẽ ĩculum lingue eiꝰ.
et loq̃batur recte. Qo ẽ eĩ qd
creator oĩuz d̃s cum surdu ⁊
mutũ sanare uoluiss ĩ aures
illiꝰ suos digitos misit: et ex¬
pues linguam eius tetigit:¬
Qͥd ꝑdigitos redẽptoris: iusido¬
Si idigito dei eicio deuonia:
ꝓfecto ꝑuenit ĩuos regnũ dei
de rx ꝑ euãgelista aliũ dixisse
describitur. Si ego ĩ sp̃u dei eitio
demones: igit᷑ ꝑuenit ĩ nos reg¬
nũ dei. Ex quo utroq loco colligit᷑:
quia digitꝰ d̃i sp̃s sc̃s uocat᷑.L
Igitos uͦ ĩ aurigłas
mentem surdi ad obe¬
diendu aperire. Qd ẽ uͦ qd expu¬
ens lingua eins tetigit: Saliua
nb̃ ẽ ex ore redemptoris: accepta
sapientia ĩ eloqͥo diuino.Saliua
quippe. ex capite defluit ĩore. Ea
ergo sapiẽtia q̃ ip̃e ẽ dum lĩgua
nr̃a tangit᷑. mox ad p̾dicatois
u̾ba format᷑. Qͥ suspiciẽs ĩ celu
ĩgeniuit. nõ ꝙ ip̃e necessariu

Expanded text:
t aures ejus, et solutum est vinculum linguae ejus et loquebatur recte Quid est enim quod Creator omnium Deus, cum surdum et mutum sanare voluisset, in aures illius suos digitos misit, ex expuens, linguam ejus tetigitper digitos Redemptoris, nisi doSi in digito Dei ejicio daemonia, profecto pervenit in vos regnum Dei . Qua de re per evangelistam alium dixisse describitur: Si ego in spiritu Dei ejicio daemones, igitur pervenit in vos regnum Dei . Ex quo utroque loco colligitur quia digitus Dei spiritus vocatur. Digitos ergo in auriculas mentem surdi ad obediendum aperire. Quid est vero quod expuens, linguam ejus tetigit? Saliva nobis est ex ore Redemptoris, accepta sapientia in eloquio divino; saliva quippe ex capite defluit in ore: ea ergo sapientia quae ipse est, dum lingua nostra tangitur, mox ad praedicationis verba formatur. Qui suspiciens in coelum, i
Abbreviated transcription (Latin):
tinentia carnis: et qd̃ obsireat
cõpassionem mẽtis. Euicino nã¬
q abstinentiam caruis nõ nũꝙͣ
uana głia obsidet :ͥ qr dñ tenu¬
itas ĩ corꝑe.dum pallor ĩ nultu
respicit. uͥtus patefacta laudat᷑.¬
Et tanto celerius se foras fundit:
qnͣto ad hunianos occłos ꝑostẽ¬
sum pallorem exit. Et plerũq
fit: ut qd̃ dei causa agi credit᷑.

Expanded text:
am carnis et quod obsideat compassionem mentis. E vicino namque abstinentiam carnis nonnunquam vana gloria obsidet, quia dum tenuitas in corpore, dum pallor in vultu respicitur, virtus patefacta laudaturet tanto se celerius foras fundit, quanto ad humanos oculos per ostensum pallorem exit. Et plerumque fit ut hoc quod causa Dei agi credit
Abbreviated transcription (Latin):
cotidie ĩ creat᷑a facit:s quia is¬
ta q̃ cotidie fuuĩt. tanqͣm naf᷑ali
cursu ꝑagunt᷑: illa uͦ efficacia
potentie tamꝙͣ p̾sentis. exhibu¬
isse uidentur ocłis hominum.
Diximꝰ sic̃ meministis. resurre¬
xit unꝯ mortus: obstupuer̃t
homĩes: cum cotidie nasci qui
non erant nemo miret. Sic aq̃m
ĩuiuu u̾sam quis ñ miretur.
cumi hoc anis om̃ĩb ds̃ ĩ utibꝰ
faciat: S quia omĩa q̃ fecit dñs
ih̃s. non solũ ualent adexcitãda
corda nr̃a miracłis: s etia adhe¬
dificanda ĩ doctrina fider ͥ scruta¬
ri nos oportet quid sibi uelint
illa om̃ia: roẽ quid significẽt.
Porum enĩ omĩum significati¬
ones: sicut recordañ ĩ hodieruũ

Expanded text:
otidie in creatura facit, sed quia ista quae quotidie fiunt, tanquam naturali cursu peraguntur; illa vero efficacia potentiae tanquam praesentis exhibita videntur oculis hominum. Diximus, sicut meministis, resurrexit unus mortuus, obstupuerunt homines; cum quotidie nasci qui non erant, nemo miretur. Sic aquam in vinum conversam quis non miretur, cum hoc annis omnibus Deus in vitibus faciat? Sed quia omnia quae fecit Dominus Jesus, non solum valent ad excitanda corda nostra miraculis, sed etiam ad aedificanda in doctrina fidei; scrutari nos oportet quid sibi velint illa omnia, id est, quid significent. Horum enim omnium significationes, sicut recordamini, in hodiernum
Abbreviated transcription (Latin):
nobis redd̃e qd̾ ꝓmisi¬
nius. Ioest̾uo enĩ die si
meiunt sanctitas ur̃a. cum
tpr̃is exclud̾emͣ angustia ne ser¬
monem inchoatum impleremꝰ.
in hodiernu diem distulimus:
ut ea q̃ ni hoc fc̃o euangelice lec¬
tionis mistice ĩsacramẽtis põi¬
ta eẽnit:ͥ ip̃o adiuuãte apirẽt᷑.¬

Expanded text:
nobis reddere quod promisimus. Hesterno enim die, si meminit Sanctitas vestra, cum temporis excluderemur angustia, ne sermonem inchoatum impleremus, in hodiernum distulimus, ut ea quae in hoc facto evangelicae lectionis mystice in sacramentis posita essent, ipso adjuvante ape
Abbreviated transcription (Latin):
c̃dotis et regis. Sac̃dotis: ꝑuicti¬
mami qͣm scip̃m obtulit ꝓub̾
do. Regis quia reguͣ abeo:
⁊ apiũt᷑ q̃ clausa portabantur.
moysi. quam mł̃tos libros cũ
exponũt᷑. tãꝙͣ frangẽdo idest
disserendo fet̾ũt. S quia ĩ illo
ordeo ignorantia pͥmi ppłitege¬
bat᷑.. de quo pͥmo ppło dcm̃i ẽ ꝙͣ¬

Expanded text:
cerdotis et regis: sacerdotis per victimam, quam seipsum obtulit pro nobis Deo; regis, quia regimur ab eo: et aperiuntur quae clausa portabantur. illi libri Moysi, quam multos libros, cum exponuntur, tanquam frangendo, id est disserendo, fecerunt? Sed quia in illo hordeo ignorantia primi populi tegebatur, de quo primo populo dictum e
Abbreviated transcription (Latin):
duos pisces.Si q̃raui
erat: qui sensu puerili portabͣt
nͨ manducabat. Illa eĩ q̃ porta¬
bat clausa onerabãt : aꝑta pas¬
cebãt. Duo ãt pisces. indẽt᷑ nb̃
significare duas illas ĩ ueteri
testam̃to sb̃limes ꝑsoãs: que
ungebant᷑ ad ppl scĩficandu
et regẽdũ: sac̃dotis et regis. Et
ip̃e ĩ mist̾ĩo uenit aliqñ:. qui ꝑ
illas significabat᷑. Uenit aliq̃u
qͥ ꝑ medulla ordei ostendebat᷑.¬

Expanded text:
duos pisces. Si quaeramus erat: sensu puerili portabat, nec manducabat. Illa enim quae portabat, clausa onerabant, aperta pascebant. Duo autem pisces, videntur nobis significare duas illas in Veteri Testamento sublimes personas, quae ungebantur ad populum sanctificandum et regendum, sacerdotis et regis. Et ipse in mysterio venit aliquando, qui per illas significabatur: venit aliquando qui per medullam hordei ostendebat
Abbreviated transcription (Latin):
d̾are u̾itas iubet. Carnis desi¬
d̾ia ꝯt̾ere: mũdi głia declina¬
re : aliena nõ appet̾e: ꝓpͥa lar¬
giri. Penset ergo apd̃se unus¬
quisq ur̃m ⁊ si hec nox dei in
corois eiꝯ aure cõualuit: et
quia iam ex do sit agnoscit.
Nam sũt nõ nulli: qui p̾cep¬
ta dei nec aure corꝑis ꝑcipere
dignãt᷑ Et sũt nõ nulli: qui
hec quid̃e corpis aure ꝑcipiũt:
s nlło ea mẽtis desid̃io ꝯplectũ

Expanded text:
ari iubet, carnis desideria conteri, mundi gloriam declinare, aliena non appeti, propria largiri. Penset ergo apud se unusquisque nostrum, si haec vox dei in cordis eius aure convaluit, et quia iam ex deo sit, agnoscit. Nam sunt nonnulli, qui praecepta dei nec aure corporis percipere dignantur. Et sunt nonnulli, qui haec quidem corporis aure percipiunt, sed nullo ea mentis
Abbreviated transcription (Latin):
y dolis plenaz. et oĩ genuz deuz
monstra ueu̾antẽ. Iam post
iudeoꝵ insectatõe. et ĩ extĩguẽ¬
do eũ ꝓphane plebis assensu
xp̃s adgentes mnanissimis re¬
ligionibꝰ deditas transit:⁊ in
deam relinq̃ns ignorãtiũ scło

Expanded text:
t idolis plenam et omnigenum Deum monstra venerantem. Jam post Judaeorum insectationem et in exstinguendo profanae plebis assensum, Christus ad gentes inanissimis religionibus deditas transit, et Judaeam relinquens ignoranti eum saeculo
Abbreviated transcription (Latin):
insidians fc̃s ẽ mͥ: leo in abs¬
conditis. Semitas meas sub¬
u̾tit et confregit me: posuit
me desolatam. Teteiroit arcũ
suum: et posuit me quasi sig¬
nũ ad sagittam. Misit in rem
b meis: filias pharetre sue.
Factus sum inderisum omi
ppło meo: cauticum eoꝵ tota
dieRepleuit me amaritudini¬
br: mebriauit me absintio.
Et fregit adnumerum dẽtes
Et dixi periit finis meus:⁊ spes
ero: et tabescet in me aĩa ñia.
Hoc recoleus in corde m̃o: in¬
deo sperabo. Et tractatu beati¬

Expanded text:
insidians factus est mihi: leo in absconditis. Semitas meas subvertit, et confregit me: posuit me desolatam. Tetendit arcum suum, et posuit me quasi signum aibus meis filias pharetrae suae. Factus sum in derisum omni populo meo, canticum eorum tota die. Replevit me amaritudinibus, inebriavit me absynthio. Confregit ad numerum dentes Et dixi: Periit finis meus, et speero, et tabescet in me anima mea. Haec recolens in corde meo, ideo sperabo.  Het
Abbreviated transcription (Latin):
Souir uidens pauꝑtatẽ¬
mea: in u̾ga indigna¬
tionis eius. Me mina¬
uit et adduxit in tenebras: et
non ĩlucem. Tantum in me
meam et carnem mea: ꝯtri¬
uit ossa mea. Edificauit ĩgiro
meo: et circiundedit me felle
et labore. In tenebrosis collo¬
cauit me: quasi mortuos sẽ¬

Expanded text:
ir videns paupertatemeam in virga indignationis ejus. Me minavit, et adduxit in tenebras, et non in lucem. Tantum in me meam, et carnem meam, contrivit ossa mea. Aedificavit in gyro meo, et circumdedit me felle et labore. In tenebrosis collocavit me, quasi mortuos sem
Abbreviated transcription (Latin):
tauien ut dixi. si tanta cura est
homĩb ut cotidiauis magins
ppetiusq laborib cupiãt ut tar¬
diꝰ moriant᷑: qͣnta cura agen¬
duui ẽ. ut nũꝙͣ moriant᷑: Inde
nenio uult cogitare. Cotidie in¬
isto scło q̃riuit᷑ dies boni ubi ñ
ĩueniunt᷑. et nemo nult sic̃
uiu̾e ut illuc pueniat: ubi ĩue¬
uuiit᷑. Ido admonet eade scͥptã
et dicit. Qͥs ẽ hõ qui uult intaͥ
et diligit uide dies bonos: Sic
introganit scͥpt᷑a. sciẽs qͥd illi¬

Expanded text:
i, si tanta cura inest hominibus, ut quotidianis, magnis perpetuisque laboribus cupiant, ut tardius moriantur; quanta cura agendum est, ut nunquam moriantur? Inde nemo vult cogitare. Quotidie isto saeculo dies boni, ubi non inveniuntur: et nemo vult sic vivere, ut illuc perveniat ubi inveniuntur. Ideo admonet eadem Scriptura, et dicit: Quis est homo qui vult vitam, et diligit videre dies bonos? Sic interrogavit Scriptura,
Abbreviated transcription (Latin):
xhibes aliqua sollepuitatẽ¬
amicis tuis: audis ibi a bñ
optantib. Dicit᷑ tibi: młtos ãuos
uiuas. Eueniat qd̃ illi dix̾unt:
Quid: Ut ueniant ãui ⁊ anui.

Expanded text:
xhibes aliquam solemnitateamicis tuis, audis ibi a bene optantibus dici tibi, Multos annos vivas: vis ut veniat quod illi dixerunt. Quid? Ut veniant anni et a