comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
e caritas. Sectamini caritatẽ. emulami
sp̃ualia. magis aut̃ ut ꝓphetis. Quiens
loquit᷑ lingua. non hominib: loqut si
ria. Nam qͥ ꝓphat. hominib loquit᷑. ẽdifi¬
catione:ꝰ exortatione. &. consolatione. Qui
loqͥt̾ lingua.: semet ipsum edificat. Qui aut̾

Expanded text:
. 1-5.-- Sectamini charitatem, aemulamini spiritualia, magis autem ut prophetis. Qui enim loquitur lingua, non hominibus loquiturria. Nam qui prophetat, hominibus loquitur ad aedificationem et exhortationem et consolationem. Qui loquitur lingua, se
Abbreviated transcription (Latin):
arun antr thare patre suũ. int̾ra na¬
niuuais sue inur caldeoꝵ. Duxer̃ aut̃
ab .um .&. nachor: uxores. Nom̃ uxoris a¬
bran sarai: & nom̃ uxoris nachor. mel¬
cha fiua aran patris melche. & patris
usche. Erat aut̃ sarai sterilis. nec habe¬
bit libos. Culi itaq thare abram filiũ

Expanded text:
ante Thare patrem suum in terra nativitatis suae in Ur Chaldeorum duxerunt autem Abram et Nahor uxores nomen autem uxoris Abram Sarai et nomen uxoris Nahor Melcha filia Aran patris Melchae et patris Ieschae erat autem Sarai sterilis nec habebat liberos tulit itaque Thare Abram filium
Abbreviated transcription (Latin):
deficiemͦ. Heq simanducauerimꝰ. habun¬
dabimꝰ. Uidete aut̃ neforte hec licentu
ura: offendi ulũ fiat infirmis. Si qui
enim uidit eũ qui habet scieritiam
inidolio recumbentẽ. ñne conscientia
eiꝰͦ cũ sit infirma hedificabit᷑ ad man¬
ducandũ ydolothita. & ꝑibit infirmꝰ

Expanded text:
iciemus; neque si manducaverimus, abundabimus. Videte autem ne forte haec licentia vestra offendiculum fiat infirmis. Si quis enim viderit eum, qui habet scientiam in idolio recumbentem: nonne conscientia ejus, cum sit infirma, aedificabitur ad manducandum idolothyta? Et peribit
Abbreviated transcription (Latin):
scđm carne. Nonne qͥedunt hostias par¬
ticipes surt altaris.e qͥd gͦ dico: qͥd idolif¬
qt idolis im molatum sit aliqͥd. aut quod
idolum sit aliqͥd.: s que immolant gentes
demonus immolant & ñdeo. Nolo aute
uos socios fieri demonioꝵ. Non potestis ca¬
lice dni bibere & calicem demonioꝵ. Non
potestis mse dni participes ee. & inse de¬

Expanded text:
m carnem: nonne qui edunt hostias, participes sunt altaris? Quid ergo? Dico quod idolis immolatum sit aliquid, aut quod idolum sit aliquid? Sed quae immolant gentes, « daemoniis immolant, et non Deo . » Nolo autem vos socios fieri daemoniorum. Non potestis calicem Domini bibere, et calicem daemoniorum: non potestis me
Abbreviated transcription (Latin):
Dlaut̾ om̃s ꝓphent. intret aut̃ qͥs infide¬
lis uł idiota. conuincit̾ ab om̃ib di iudi¬
ait ab om̃b occulta cordis eiꝰ manifesta
siunt. Et ita cadens infaciẽ ad orabit
dm̃. ꝓ muncians qđ uere ds̃ in uob sit.

Expanded text:
Si omnes prophetent, intret autem quis infidelis uel idiota, conuincitur ab omnibus, diiudicatur ab omnibus, occulta cordis eius manifesta fiunt; et ita cadens in terram adorabit Deum pronuntians quod uere Deus in uobis sit.
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃as. in om̃ib habitationib ur̃is. Ur¬
bes desertȩ er̃. & excelsa demolient᷑
& dissipabunt᷑. B t interibunt are
ur̃e & confringert᷑. & cessabunt ido¬
delebunt oꝑa ur̃a. & cadent int̾fec¬
t̾i inmedio ur̃i: & scietis qr ego sum

Expanded text:
as in omnibus habitationibus vestris urbes desertae erunt et excelsa demolientur et dissipabuntur et interibunt arae vestrae et confringentur et cessabunt idodelebuntur opera vestra et cadet interfectus in medio vestri et sciet
Abbreviated transcription (Latin):
iudicia in ocłis gentiũ. & faciã in
te quȩ ñfeci. & qͥb similia ultra
ñ faciam. ꝓpt̾ om̃s ab hominationeᷤ
tuas. Ideo patres comedent filios
inmedio tui. Et filii comedent pa¬
tres suos. Et faciam inte iudicium.
&uentilabo cm̃s reliquias tuas in
omnẽ uentũ. Idcireo uiuo ego dẽ
om̃ib offensionib tuis. & inom̃ib ab¬
hominationib tuis ego qͦq confringã¬

Expanded text:
is gentium. Et faciam in te quod non feci, et quibus similia ultra non faciam, propter omnes abominationes tuas. Ideo patres comedent filios in medio tui, et filii comedent patres suos, et faciam in te judicia, et ventilabo universas reliquias tuas in omnem ventum. Idcirco vivo ego, dicomnibus offensionibus tuis, et in omnibus abominationibus tuis: ego quoque confringa
Abbreviated transcription (Latin):
tate sua & auia sua impia: ipse inini qͥ¬
tate sua qͥdem moriet᷑: tu aut̃ animã
tuam lib̃asti. S & si conuersus iustus
a iusticia sua iniqͥtate fecerit. ponã
offendiculũ coram eo. ipse moriet᷑ q
ñ annunciasti ri. Inpeccato suo mo¬
riet᷑. & ner̃ in memoria iusticie eius
quas fecit. Sanguinẽ aut̃ eiꝰ. demanu
tua reqͥram. Si aut̃ tu adnuntiaueris
iusto ut ñ peccet uistꝰ. & ille ñpeccaue¬
rit: uiuens uiuet. qr adnunciasti ei.
& tu animam tuam libasti. Et facta

Expanded text:
sua et uia sua impia, ipse quidem in iniquitate sua morietur, tu autem animam tuam liberasti. sed et si conuersus iustus a iustitia fecerit iniquitatem, ponam offendiculum coram eo, ipse morietur, quia non adnuntiasti ei. in peccato suo morietur, et non erunt in memoria iustitiae eius, quas fecit: sanguinem uero eius de manu tua requiram. si autem adnuntiaueris iusto, ut non peccet iustus, et ille non peccauerit, uiuens uiuet, quia adnuntiasti, et animam tuam liberasti. Et post
Abbreviated transcription (Latin):
dixi. a aa. dñe ds̃. E cce anima ma
ñ ẽ polluta. & morticinũ & laceritũ
abesti is ñ comediab infantia mea. us¬
q: nunc. Et non ẽ in gressa os ñm.
om̃is caro im munda. Et di&̃ adme.
Eece dedi tͥ fimũ boũ ꝓstercorib hu¬
manis. & facies panẽ tuũ in eo. Et¬

Expanded text:
 Ecce anima mea non est polluta, et morticinium, et laceratum a bestiis non comedi ab infantia mea usque nunc, et non est ingressa in os meum omnis caro immunda. Et dixit ad me: Ecce dedi tibi fimum, boum pro stercoribus humanis, et facies panem tuum in eo.
Abbreviated transcription (Latin):
& xcͣ. dieb comedes illud. Cib autẽ
tuus quo uesceris. erit inpondere . ui¬
ginti stateres indie. Atp̃re usq adtẽpꝰ.
comedes illud. Et aquã in mñsurã bibes.
sextam parte. hyri: a tpre usq ad
tempus. bibes illud. Et quasi subcine¬
riciũ ordeiciũ: comedes illud. Et ster¬
core qđ egrediet᷑ de homine oꝑies il¬
lud. in ocłis eoꝵ. Et diã dñs. Sic co¬
medent filii isrł panẽ suũ pollutum.

Expanded text:
 diebus comedes illud. Cibus autem tuus quo vesceris, erit in pondere viginti stateres in die; a tempore usque ad tempus comedes illud: et aquam in mensura bibes, sextam partem hin: a tempore usque ad tempus bibes illud, et quasi subcinericium panem hordeaceum comedes illud, et stercore quod egredietur de homine, operies illud in oculis eorum. Et dixit Dominus: Sic comedent filii Israel panem su
Abbreviated transcription (Latin):
testam i patres accipimꝰ: qͥd gͦ ꝑtauroᷤ
nͥ patres testam̃ti ueteris signifi cant̾:
ãdũ exꝓmissione legis acceꝑant qͥt inꝰ ad¬
uersarios suos odii retributione ꝑcute¬
rent: ut ita dicã qͥd aliud ꝗͣ tauri erant qͥ
inimioo suoᷤᷤ uirtutiᷤ corpore cornu feriebant:¬

Expanded text:
tauros, nisi Patres Testamenti Veteris significantur, nam dum ex promissione legis acceperant, quatenus adversarios suos odii retributione percuterent, ut ita dicam, quid aliud quam tauri erant, qui inimicos suos virtutis corporeae cornu feriebant
Abbreviated transcription (Latin):
fumus enĩ quẽ uidebant declarabat
q̃d factum ẽ. Quib illi conspertis ti¬
muer ualde aspicientes & iudã simul
&. euercitũ in campo paratũ adp̾lium.
& fuger om̃s in campo alienigenaꝵs.
& iudas reuersus ẽ ad spolia castroꝵꝵ.
& acceꝑunt aurũ multũ  ce iacinctũ¬

Expanded text:
eclarabat quod factum est quibus illi conspectis timuerunt valde aspicientes simul et Iudam et exercitum in campo paratum ad proelium et fugerunt omnes in campo alienigenarum et Iudas reversus est ad spolia castrorum et acceperunt aurum multum et argentu
Abbreviated transcription (Latin):
fundant᷑ inexereitu suo & ineqͥtib
Da illis formidinem & tabefae ar oacia
uirtutis eoꝵ. & commoueant᷑ contri¬
ctione sua. Deice eos gladio diligen¬
tiũ te. & collaudent te om̃s qͥ nouer
nom̃ tuũ inhymnis. Et cõmiscuer se¬
& cecider᷑ de exercitu lisie .u. milia
uiroꝵ. Uidens aut̃ lysias fugã suoꝵ.
& iudeoꝵ audaciam: & qđ pariti eẽnt¬
ad antiochũ & ebegit milites ut mul¬
tiplicati rursus uenirent in iudeam.
Dix aut̃ uidas & fr̃s eius. E cce contri¬
ti sunt inidnici nr̃i. ascendamꝰ nunc
mundare sc̃a & renouare. Etcong̾¬
gatus ẽ om̃is exercitus & ascendi at
montẽ syon. & ut uider̃ scificationẽ

Expanded text:
tu suo et equitibus da illis formidinem et tabefac audaciam virtutis eorum et commoveantur contritione sua deice eos gladio diligentium te et conlaudent te omnes qui noverunt nomen tuum in hymnis et commiserunt et ceciderunt de exercitu Lysiae quinque milia virorum videns autem Lysias suorum fugam et Iudaeoit Antiochiam et elegit milites ut multiplicatus rursus veniret in Iudaeam dixit autem Iudas et fratres eius ecce contriti sunt inimici nostri ascendamus nunc mundare sancta et renovare et congregatus est omnis exercitus et ascenderunt in montem Sion et viderunt sanctificatio
Abbreviated transcription (Latin):
pat filio suc nuptias fecit: quo ei pin
cirnationis misteriũ scan ct sanrio¬
ciauit. Uterus aut̃ genitricis uirgi¬
nis huiꝰ sponsi thalamus fuit: unde
pslmista ait. Ipse tamꝗͣ sponsus ꝓce¬
dens de thalamo suo. le . uiii.¬
am quã sponsus qͥppe dethalamo
suo ꝓcessit : qr ad coniungindã
sibi excłam in carnatꝰ ds de incorru:¬
to utero uirginis exiuit. & misit
seruos uocare inuitatos ad numis:
q uolebant uenire. Misit gͦ seruos
ut ad istas nuptias amioos inuitarẽt
Misit semel misti iterũ. qr incarnatio¬
pꝰ modũ apłos. bis itaq seruos ad

Expanded text:
Pater regi Filio nuptias fecit, quo ei per incarnationis mysterium sanctam Ecclesiam sociavit. Uterus autem virginis genitricis hujus sponsi thalamus fuit: Unde Psalmista ait: Ipse tanquam sponsus procedens de thalamo suo . Tanquam sponsus quippe de thalamo processit, qui ad conjungendam sibi Ecclesiam incarnatus Deus de incorrupto utero virginis exivit. Et misit servos suos vocare invitatos ad nuptias, et nolebant venire. Misit ergo servos, ut ad istas nuptias amicos invitarent, misit semel, misit iterum, quia incarnatiopostmodum apostolos. Bis itaque servos
Abbreviated transcription (Latin):
cũ illis pacẽ. & cũ om̃i gente eoꝵ. Et
constituamus ut ambulent in legiti¬
mis suis sicut priꝰ. ꝓpt̾ legitima enĩ
ipsoꝵ quę despeximꝰ irati sunt & fe¬
cer̃ om̃ia hȩc. E t placuit sermo in
conspec tu regis & pͥncipũ & misit
ad eos pacẽ facere. & receꝑunt illã.
& iurauit illis rex & pͥncipes. & exi¬
er demunitione. Et intrauit rex
montẽ syon .&. uidit munitionẽ lo¬
ci. &. rupit citiꝰ iuram̃tũ qͥd iurauit.
& mandauit destruere murũ ingi¬
ro. Et discessit festinant᷑ & reuer¬
susẽ antiochia. & inuenit philip¬
pũ dñantẽ cuutati. & pugnauit ad¬
uersus eam. & ui occupauit ciuita

Expanded text:
illis pacem et cum omni gente eorum et constituamus illis ut ambulent in legitimis suis sicut prius propter legitima enim ipsorum quae despeximus irati sunt et fecerunt omnia haec et placuit sermo in conspectu regis et principum et misit ad eos pacem facere et receperunt illam et iuravit illis rex et principes et exierunt de munitione et intravit rex montem Sion et vidit munitionem loci et rupit ius iuramenti quod iuravit et mandavit destruere murum in gyro et discessit festinanter et reversus est Antiochiam et invenit Philippum dominantem civitati et pugnavit advers
Abbreviated transcription (Latin):
qui ingrederet᷑ & regrederet᷑ de nats
uus. & scm conculeabat᷑ &. filii alie¬
nigenaꝵ erant in arce. uͥ erat habi¬
tatio gentiũ. E tablata ẽ uoluptas
ab iacob: &. defecit ibi tibia & cita¬
ra. Et congregatisunt &. uener in
massephat contra ihrłm: qr locus
oracionis erat in massephat. ante in¬
isrł. Et ieiunauer illa die & indu¬
er̃ seciliciis. & cinere incapite suo.
&. destituer̃ uestim̃ta sua. & expan¬
derunt librũ legis dequib scruta¬
bant᷑ gentes similitudinẽ simulacroꝵ
suoꝵ .&. adtulerunt ornamta sacer¬
dotalia & pͥmicias & decimas. & sus¬
citauer̃ nazareos qͥ impleuerant die.¬
uoce magna incęlũ dicentes.
Q uid faciemus istis: & quo eos ducemꝰ:
& sc̃a tua conculcata sunt & comami¬
nata sunt. & sacerdotes tui factis
in luctu inhumilitate : & ecce nati¬
ones conuener aduersũ no ᷤᷤ ut no di

Expanded text:
ederetur et egrederetur de natis eius et sanctum conculcabatur et filii alienigenarum erant in arce ibi erat habitatio gentium et ablata est voluptas ab Iacob et defecit ibi tibia et cithara et congregati sunt et venerunt in Masefat contra Hierusalem quia locus orationis erat in Masefat ante Israhel et ieiunaverunt illa die et induerunt se ciliciis et cinere in capite suo et destituerunt vestimenta sua et expanderunt librum legis de quibus scrutabantur gentes similitudinem simulacrorum suorum et adtulerunt ornamenta sacerdotalia et primitias et decimas et suscitaverunt nazoreos qui impleverant dievoce magna in cęlum dicentes: Quid faciemus istis et quo eos ducemus? Et sancta tua conculcata sunt et contaminata sunt. Et sacerdotes tui facti sunt in luctu et humilitate, et ecce nationes convenerunt adversum nos, ut nos di
Abbreviated transcription (Latin):
thron. Et exiuit uida obuiam ei
cũ paucis. Ut uider aut̃ exercnũ ue¬
nientẽ sͥ obuiã: dixer̃ iudȩ. Quom
poterimus pauei pugnare admulti¬
tudine tantã forte. & nos fatigati
sumꝰ ieuinio hodie. Etait iudas. fa¬
cibe ẽ concludi multos in manus pau¬
coꝵ. & ñ e differentia in conspectu
li cęli libare me in multis & in pau

Expanded text:
exivit Iudas obviam illi cum paucis ut viderunt autem exercitum venientem sibi obviam dixerunt Iudae quomodo poterimus pauci pugnare ad multitudinem tantam tam fortem et nos fatigati sumus ieiunio hodie et ait Iudas facile est concludi multos in manus paucorum et non est differentia in conspectu Dei caeli liberare in mu
Abbreviated transcription (Latin):
& plagam quã fecit intra ut tolle¬
ret legitima que erant apͥmis diebꝰ.
Ettimuit ut non habet &. semel &
bis insumptus. Et donatiua que
dederat ante larga manu .&. ha¬
bundauerat ante suꝑ reges qͥ ante
eũ fuerant. consternatꝰ erat ani¬
mo ualde.&. cogitauit ire in ꝑsi¬
de. ut acciꝑer tributa regionũ. &
congregaret argentũ. &. reliquit
negocia regia. A flumine euphratẽ
usq ad flum̃ egipti. & ut nutriret
antiorhum filium suũ donec redi¬
ret. E ttradidit ei mediũ exercitũ
os elefantos. &. mandauit ei deoib
que uolebat & de inhabitantib a¬
deam os ihrłm. Et ut materet
ad eos exerritũ ad conterenda &
extirpandã uirtutẽ isrł. &. reliquiã
ihrim . & auferendã memoria coꝵ
de loco. & ut constitueret habitato
ercitus residui. &. exiuit abantio¬
chia eiuitate regni sui.
& quadragesimo septimo.¬

Expanded text:
quam fecit in terra ut tolleret legitima quae erant a primis diebus et timuit ne non haberet et semel et bis in sumptus et donativa quae dederat ante larga manu et abundaverat super reges qui ante eum fuerant consternatus erat animo valde et cogitavit ire in Persidem et accipere tributa regionum et congregare argenegotia regia a flumine Eufraten usque ad flumen Aegypti et ut nutriret Antiochum filium suum donec rediret et tradidit ei medium exercitum et elefantos et mandavit ei de omnibus quae volebat et de inhabitantibus Iudaeam et Hierusalem ut mitteret ad eos exercitum ad conterendam et extirpandam virtutem Israhel et reliquias Hierusalem et auferendam memoriam de loco et ut constitueret habitatorercitus residui et exivit ab Antiochia civitate regni sui  quadragesimo et septimo
Abbreviated transcription (Latin):
& machinas. & ignis iacula &. tom̃ta.
& lapides iactandos. & spicula & cor¬
pios ad mittenͥas sagitas x fun¬
dibula. Fecer aut̃ & ipsi machinas.
aduersus machinas eoꝵ &pugnauerꝰ
dies multos. E sce aut̃ ñ erant inuiui¬
tate. eo qđ septimꝰ annus ẽẽt. Et
qͥ remanserant iniudea degentib cõ

Expanded text:
achinas et ignis iacula et tormenta ad lapides iactandos et spicula et scorpios ad mittendas sagittas et fundibula fecerunt autem et ipsi machinas adversus machinas eorum et pugnaverunt dies multos escae autem non erant in civitate eo quod septimus annus esset et qui re
Abbreviated transcription (Latin):
singulas bestias. & suꝑ eas machinȩ &
pugnabant desuꝑ. & intus magister
bestię. Et residuũ ȩquitatũ hinc &
inde statuit induas partes tubi
exercitũ cõmouere oꝑgere consti¬
pati in legionib eus. Etut refulsta
sol inclipeos aureos &. resplenduer̃
montes abeis. resplenduer campi sicut
lampadas ignis. Et distincta ẽ pars ex¬
erxitiis regis ꝑ montes excelsos. & alii
ꝑ loca humilia. & ibant caute cordi¬
nate. Et commouebant᷑ om̃s in habi¬
cantes. auoce multitunnis armor̾.¬

Expanded text:
ulas bestias et super eas machinae et pugnabant desuper et intus magister bestiae et residuum equitatum hinc et inde statuit in duas partes tubis et exercitum commovere et perurguere constipati in legionibus eius et ut refulsit sol in clypeos aureos et aereos resplenduerunt montes ab eis resplenduerunt sicut lampades ignis et distincta est pars exercitus regis per montes excelsos et alii per loca humilia et ibant caute et ordinate et commovebantur omnes inhabitantes a voce multitudinis eor
Abbreviated transcription (Latin):
t audiuit iuhas & surtex ipse
&. potentes eiꝰ ꝑ cutere uirtutem
exercitus regis: que erat in amma¬
um. Adhuc enim dispsus erat euer¬
citus acastris. & uenit gorgias in castra

Expanded text:
t audivit Iudas et surrexit ipse et potentes percutere virtutem exercituum regis quae erat in Ammaum adhuc enim dispersus erat exercitus a castris et venit Gorgias in castra
Abbreviated transcription (Latin):
inaroe. donec emundarent sc̃a. Et
elegir sacerdotes sine macła uolunta¬
teni habentes inlege đi. & munda¬
uer sc̃a. & tuler lapides contamina¬
tionis. in locũ immundũ. Et cogita¬
uit de altare holocaustoꝵ qđ ꝓphana¬
tũ erat: qͥd de eo faceret. Et accidit
illi consiliũ bonũ. ut destrueret il

Expanded text:
cta et elegit sacerdotes sine macula voluntatem habentes in lege Dei et mundaverunt sancta et tulerunt lapides contaminationis in locum inmundum et cogitavit de altare holocaustorum quod profanatum erat quid de eo faceret et incidit illi consilium bonum ut destrueret il
Abbreviated transcription (Latin):
gentes. & fuger in campũ. Houissimi
aut̃ cecider ingladio. & ꝑsecuti sunt
eos usq gazeron. & usq in campos
idumeę. & atoti & iamr me. & cecide¬
runt ex illis adtria milia uiroꝵ. Et
IIersus ẽ iudas & exercitꝰ eiꝰ : seqͥns
eũ. Et dix adppłm. Non concupiscnis
spolia q bellum contra nos ẽ. & gor

Expanded text:
gentes et fugerunt in campum novissimi autem ceciderunt gladio et persecuti sunt eos usque Gesoron et usque in campos Idumeae et Azoti et Iamniae et ceciderunt ex illis ad tria milia virorum et reversus est Iudas et exercitus eius sequens eum et dixit ad populum non concupiscatis spolia
Abbreviated transcription (Latin):
pͥmissũ ẽ: & ipsi obseruabant eũ. Oñs
enĩ. nouit cogitationes hominũ. S:
inerito int̾rogati tacent: qͥ contra se
dictum qͥcqͥd dixerint uident. N. ĩ
silicet sabbo curare. quare saluatorẽ
ancuret obseruabant: si ñlicet qua¬
re ipsi sabbo peccora curant: ipsũ uͦ
app̾hensũ: sanauit acdimisit. le .uiiii.¬
Iuida dispensatione dñs ante legis¬
ꝑitos & phariscos ydropicũ curat

Expanded text:
 ipsi observabant eum. Dominus enim novit cogitationes hominum . Sed merito interrogati tacent, qui contra se dictum quidquid dixerint, vident. Nam si licet Sabbato curare, quare Salvatorem an curet observant? si non licet, quare ipsi Sabbato pecora curant. Ipse vero apprehensum sanavit ac dimisit. Provida dispensatione Dominus ante legisperitos et Phari
Abbreviated transcription (Latin):
diume legis. qͥb:dam uidelicet hostias
& sacrificia laudantib aliis uͦ maiore
au. torctate fidei & dilectionis ope. p̾¬
ferentib eo qđ plurimi patrũ ante
legem absq omi uictimarũ & sacrifi¬
aꝵ consi etudine. ex fide tantũ aͥ¬

Expanded text:
as et sacrificia laudantibus, aliis vero majore auctoritate fidei et dilectionis opera praeferentibus, eo quod plurimi Patrum ante legem absque omni victimarum et sacrificiorum consuetudine ex fide tantu
Abbreviated transcription (Latin):
tiplicata sunt mala. & exer¬
ettus applicabat ad fines eoꝵ .&. cog¬
nouerunt uerba regis quȩ manda¬
uit ppło facere. & in interitu & con¬
sumationẽ. Et dixer unus qͥsq ad
parimũ suũ. E rigamus de iectionẽ

Expanded text:
cata sunt mala et exercitus adplicabat ad fines eorum et cognoverunt verba regis quae mandavit populo facere in interitum et consummationem et dixerunt unusquisque ad proximum suum erigamus deiectionem
Abbreviated transcription (Latin):
inbenedictione. & ꝑambulauit eiui¬
tates uide & ꝑdidit impios exeis.
& auertit iram abisrł &. nominatum
congregauit pereuntes. Et congrega¬
uit apollomiꝰ gentes⁊ a samaria uictu¬
tem multa & magnam adbellandũ
contra isrł. Et cognouit uidas &e
exit oburã illi. e ꝑcussit .&. dcci¬
dit illũ & cecidrrunt uulnerati. &

Expanded text:
in benedictione et perambulavit civitates Iuda et perdidit impios ex eis et avertit iram ab Israhel et nominatus congregavit pereuntes et congregavit Apollonius gentes et a Samaria virtutem multam et magnam ad bellandum contra Israhel et cognovit Iudas et exiit obviam illi et percussit et occidit illum et ceciderun
Abbreviated transcription (Latin):
orꝑeusser peccatores ĩ ra sua & iuros.
iniqͦs in indignatione sua. Et ceteri
fugier ad nationes: ut euaderent.
Et circuiuit mathathias & amici eiꝰ¬
ciuitates & destruxer aras. & circũ¬
cider pueros incircumcisos. qt̃ quot
inuener̃ infinib isrł: infortitudi¬
ne. & ꝑsecutisunt filios suꝑbiȩ .&.¬

Expanded text:
rcusserunt peccatores in ira sua et viros iniquos in indignatione sua et ceteri fugerunt ad nationes ut evaderent et circuivit Matthathias et amici eius et destruxerunt aras et circumciderunt pueros incircumcisos quotquot invenerunt in finibus Israhel in fortitudine et persecuti sunt filios supe
Abbreviated transcription (Latin):
me & corporis p̾stando salubr.a. l.ui.
di audeat. donec pͥꝰ depositis armis.
animiq beluina deposita ferocitate.
sic cũ om̃i humilitatis deuotione in¬
plũ ingredi p̾sumit. cuiꝰ cũq ordinis.
tu. qđ ẽ constructum iny fato aquen¬

Expanded text:
 corporis , praestando salubria. Qui lodi audeat donec prius, depositis armis, omnique belluina posthabita ferocitate, demum, cum omni humilitatis devotione, inmplum ingredi praesumpsit, cujuscunque conditionis, t constructum in praefato Aquen
Abbreviated transcription (Latin):
tifices. s & abbani ac diuersoꝵ cleriaor
ñ minima multitudine pedin u¬
t quhoe inhalondis iuui agorei
lebat: uigilata una nocte. factoa
man. accepro sarculo t̾rum que supt
sc̃m̃ erat tumulũ. cepunt effodere.
ditecto. manus ut oii comonerem
ciunt. Ibiq multitudo tora lab. rau
nichil prsus protam diẽ ꝓferit uiala
ideniq alia nocte maur temoturesa
nichil omino agere potuer̃. L. iii¬
unc comurbati atq ox terrmal
facerent nesciebant᷑. Nieit eis

Expanded text:
 clericorum non minimam multitudinem. a hoc in Kalendis Julii agere volebat, vigilata una nocte, facto mane, accepto sarculo, terram quae super sanctum erat tumulum coeperunt effodere. Quo detecto, manus, ut eum commoverent, injiciunt, ibique multitudo tota laborans, nihil prorsus per totam diem profecit. Vigilata denique alia nocte, mane tentantes, nihil omnino agere potuerunt. Tunc conturbati atque exterriti, quid facerent nesciebant. Dicit eis
Abbreviated transcription (Latin):
bra locare disposuit. Ed sagnei insis
stadio. mirifice mancipauit effectui.
cere ex inde mrlius putauimꝰ. Ad ue¬
niute gͦ obtato tpre sacerdori ut reis
dedicaretur. & sem̃ corpuselm aloco

Expanded text:
mbra locare disposuit; quod sagaci insistens studio, mirifice mancipavit effectui. De conticere exinde melius putavimus. Adveniente ergo optato tempore Sacerdoti ut templum dedicaretur, et sanctum corpusculum a loco
Abbreviated transcription (Latin):
Iinc e enim qd de iuda traditore suo
ꝓpsalm istam dñs dicit. Et qͥdem
summicus ins maledississet mͥ: supportas¬
sem utiq. Et si is qͥoderat me suꝑme
magna locutus fuisset: abscondissem me
unq abeo. Tuuͦ homo unanimis: dux
m̃s & notꝰ m̃s. qͥsimul mecũ dulces capi¬
ebas cibos: indomo di ambulaiumꝰ cu.n
consensu. Et rursũ. Homo pacis nixe
inqui sꝑabam. &qͥ edebat panes meos
ampliauit aduersum me supplantatio¬
nẽ. Aeside traditore suo. aptis uocib
dicat. Transgressionẽ eiꝰ tanto grautꝰ ꝑ¬
mnpassionib secunt᷑: ut ipsos adueriarioᷤ
insua morte sentiant. dequoꝵ uita :¬
sumebunt. Et tanto eis crescit mer es
opis: quanta uirtutis lucrũ ꝓficit
eralieno danipno caritatis.  de ra

Expanded text:
enim quod de Juda traditore suo per Psalmistam Dominus dicit: Et quidem si inimicus meus maledixisset mihi, supportassem utique; et si is qui oderat me super me magna locutus fuisset, abscondissem me utique ab eo. Tu vero homo unanimis, dux meus et notus meus, qui simul mecum dulces capiebas cibos, in domo Dei o pacis meae in quo sperabam, et qui edebat panes meos, ampliavit adversum me supplantationem . Ac si de traditore suo apertis vocibus dicat: Transgressionem ejus tanto gravius pin passionibus sequuntur, ut ipsos adversarios in sua morte sentiant de quorum vita praesumebant, et tanto eis crescat merces operis, quanto eis virtutis lucrum proficit ex alienae damno charitatis. 4. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
de pontt᷑: qr radix om̃iũ custosq uirtuti
pacrentia est. Le.¬
er pacientiã uͦ possidemus animas
hoc ipsum incipimꝰ possideri qđ sumꝰ. Pa¬
cientia uera ẽ. aliena mala equanimit᷑
ꝑpeti: contra eũ qͦ qͥ mala irrogat nila

Expanded text:
ientiae, quia radix omnium custosque virtutum patientia est. Per patientiam vero possidemus animas hoc ipsum incipimus possidere quod sumus. Patientia vero est aliena mala aequanimiter perpeti, contra eum quoque qui mala irrog
Abbreviated transcription (Latin):
qr exercituũ fidei temptatio e. s quasi ꝑ¬
uigiles noc tes gubnatore excitemꝰ xp̃m ue¬
rũ dñi. Erat aut̃ illis uentꝰ contrariꝰ.
entus contrarius diabolũ .UIIII.¬
significat. motus &. fluctus blasphe¬
mie ꝑsequentiũ demonicis excitati ꝓcel¬
lis. quib non ipse turbat᷑. s discipłoꝵ in¬
bccillitas concutit̾. Ipse uͦ dormiebat Di¬
ciplis nauigantib ap̃e obdormiuit. q cul¬
cantib scłm fidelib futuriq regni qͥrtem
ctus certatim pꝰ t̾ga iactantib. tempꝰ sibi¬
to dnice passionis aduenit. Unde bene
mareus hoc imminente noctis tpre ges¬
tũ fuisse ꝑhibet. ut ueri solis occubitum
ñsola dñi dormitio. s & ipsa discedentis luel

Expanded text:
quia exercitium fidei, tentatio est, sed quasi pquia exercitium fidei, tentatio est, sed quasi pervigiles nocte gubernatorem excitemus verum Deum. Erat autem illis ventus contrarius. Ventus contrarius, diabolum significat, motus et fluctus blasphemiae persequentium, daemoniacis excitati procellis, quibus non ipse turbatur, sed discipulorum imbecillitas concutitur. Ipse vero dormiebat. Discipulis navigantibus, Christus obdormivit, quia calcantibus saeculum fidelibus, futurique regni quietem astus certatim post terga jactantibus, tempus subito Dominicae passionis advenit. Unde bene Marcus hoc, imminente noctis tempore, gestum fuisse perhibet, ut veri solis occubitum non sola Domini dormitio, sed et ipsa decedentis lucis
Abbreviated transcription (Latin):
nauigatione dñs utramq uniꝰ eiꝰdemq sire
ꝑsone naturam dignatus ẽ ostende dũ is qͥ
ut homo dormit in naui. furore maris ut
dͥs u̾bo coherret. ł orro uxta albegoria ma¬
re siur stagnũ qđ cũ suis transire desidat.
tenebrosus amarus q scłi p̾sentis accipitur
estus. Nauicla aut̃ quã ascendunt qͥd in¬
illa meliꝰ quã dñice passionis intelligitur
arbor: cuiꝰ beneficio qͥq fideles ad iuti. e¬
mersis mundi fluctib habitationẽ patriȩ
qͥod si quficet apuct. cupnuntiato sue possi¬
onis resurrectionisq misterio: mox dice¬
bat adois. Siquis uult post me uenire
abneget semet ipsũ. & tollat crucẽ suã q
sequat᷑ me. Et ecce motꝰ magnus fac tus ẽ
inmari. ita ut nauiela oꝑiret᷑ fluc tibꝰ. Hoq
enim qͥsquã poterat hunc mundĩ ena¬
uigarr sine xp̃o. quando eos quosi qͥb
dñs adẽ temptationẽ seculariũ sepe ꝓcel¬
aplis. ut adiitas sire temptatio ne nemi¬
ne posse ex hoc uite curricło de migrare.

Expanded text:
navigatione Dominus utramque unius ejusdemque suae personae naturam dignatur ostendere, dum is qui ut homo dormit in navi, furorem maris ut Deus verbo coercet. Porro, juxta allegoriam, mare sive stagnum quod cum suis transisentis accipitur aestus. Navicula autem quam ascendunt, nulla melius quam Dominicae passionis intelligitur arbor, cujus beneficio quique fideles adjuti, emensis mundi fluctibus, habitationem patriae quid significet aperit, cum praenunciato suae passionis resurrectionisque mysterio, mox dicebat ad omnes: Si quis vult post me venire, abneget semetipsum et tollat crucem suam et sequatur me. Et ecce motus magnus factus est in mari, ita ut navicula operiretur fluctibus. Neque enim quisquam poterat hunc mundum enavigare sine Christo, quando eos quoque, quibus Dominus adest, tentationum saecularium saepe procelapostolis, ut advertas sine tentatione neminem posse ex hoc vitae curriculo demigrare,
Abbreviated transcription (Latin):
tlex qͥdem tangi lepsos ꝓhibet. s qͥ
dñs legis ẽ. ñ obsequitͥ legi. s legẽ
facit. Non gͦ ideo tetigit. qr sinr tactu
mundare ñ poterat. s ut ꝓbaret q leg
subiectus ñ erat. nec contagiũ tunebat.
ut homines : s qr coutartunari ñ pot̃at.
qͥ alios lib̾abat. Lepra tactu dni fugata¬
ẽ: que solebat contaminare tangentem¬
re p̾cipit᷑ nemini dixeris. nͥ ut docer&
ñ uulganda nr̃a beneficia. s p̾menda.
ut ñsolum amercede abstineamꝰ pecu¬
nie. s etiã gr̃ȩ. S uade ostende te sa¬
cerdoti. Ostende se sacerdoti iubet᷑. ui
intelligeret sacdos eum ñ legis ordine
s gra cdei supra legem ee curatum

Expanded text:
lex quidem tangi leprosos prohibet, sed qui Dominus legis est, non obsequitur legi, sed legem facit. Non ergo ideo tetigit, quia sine tactu mundare non poterat, sed ut probaret quia subjectus non erat legi, nec contagium timebat ut homines, sed ut quia contaminari non poterat qui alios liberabat, lepra tactu Domini fugaretur, quae solebat contaminare tangentemre praecipitur nemini dixeris, nisi ut doceret non vulganda nostra beneficia, sed premenda, ut non solum a mercede abstineamus pecuniae, sed etiam gratiae. Sed vade, ostende te sacerdoti. Ostendere se sacerdoti jubetur, ut intelligeret eum sacerdos, non legis ordine, sed gratia Dei supra legem esse curatum
Abbreviated transcription (Latin):
magis quã delectari possunt. Huie
gule nimietate tor queri: contumelię
hoc magis ẽ. quã humanitatis. Ẽ ⁊ ꝓbe¬
tio eriminis ẽ: ñ officiũ caritatis. Ias
sit ut uideant᷑ defunctis peccatorbus¬

Expanded text:
magis quam delectari possunt. Huic si gulae nimietate torqueri, contumelia hoc magis est quam humanitas, exprobratio criminis, non officium charitatis. Ita fit ut
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpearis. int̾pellent dñm uoce flebili p̃¬
cent̾ eis erroꝵ ueniã. lapsuũ remissio¬
ne. Pascant esurientes. uestiant nũdos.
ut sicut defunctoꝵ neglegentia minus
factũ ẽ. fide uiuentiũ impleat᷑. ui¬
dhibeat qͦ unus qͥsq ꝓ caris suis
scoꝵ p̾ces. saerificia offerat. & la

Expanded text:
is, interpellent Dominum voce flebili, precentur eis errorum veniam, lapsuum remissionem; pascant esurientes, vestiant nudos: ut si quid defunctorum negligentia minus factum est, fide viventium impleatur. Adhibeat quoque unusquisque pro charis suis sanctorum preces, sacrificia offe
Abbreviated transcription (Latin):
suam opimone extende: nobilissimis or¬
tm natalib di famulã fecit artari. ut
qͥerat degenere ignotus. ꝑhoc sonaret apd
iures uulgi. qđ tantꝰ eẽt ac talis qͥ posset
rtiã spectabiliũ sibi subuigare psonas.

Expanded text:
suam opinionem extendere| fortissimis ortam natalibus d\e/i famulam fecit arta re. Vt qui erat di genere ignotus per hoc sonaret apud| aures uulgi . quod tantus esset ac talis qui posset| etiam spectabilium sibi subiugare personas.
Abbreviated transcription (Latin):
diu̾sas penas int̾ dampnaticios quas stul¬
ta uieurre. aut quasi sapirns esto nobilis
qđ te naturi ditauit: & socrifica diis om̃i
tuia. qual dea tua uenus fuit: & tusis tali.
qualis iouis ds tuus extitit. C unc iratus

Expanded text:
diuersus poenus inter torticios+ qua| si stulta in . aut quasi sapiens . et nobiles quod te| natura ditauit . sacrifica diis omnipr tua qualis dea tua uenus fuit . et tu sis ta| lis ut ioues deus tuus extitit. Quintianus
Abbreviated transcription (Latin):
ał dieb. intemplo ẽ aparenitib idem
dñs: p̃sentatus. Hodie asc̃o simeone
latus. Hodie redemptionẽ isrł expes¬
tantib ab eodem symeorie & anna
publice p̾dicatur. O quã piũ specti¬
culum. in qͦ non nͥ pii delectari ꝓbant
Stat hie uirgo & mat̾: nͥ cuiꝰ qua. s di.
unitatẽ. ñ capit mundus. D ceurris
m̃ta declaret. E t qr huiꝰ diei p̾coniu
atrollere cupio. libet ipsam euuglicam
lectione colloquendo transcurre re. in
qua ista narrari cognosco. quatinͦ ad ea
que dico illa respondeant. im mo ad ea
quę illa narrant. uol exortationis mee

Expanded text:
a diebus, in templo est a parentibus idem Dominus praesentatus. Hodie a sancto Simeone uneribus. Hodie redemptionem Israel exspectantibus ab eodem Simeone et Anna publice est praedicatus. O quam pium spectaculum, quo nonnisi pii delectari probantur! Stat hic virgo et Mater, non cujuscunque, sed Dei. vinitatem non capit mundus. Occurrunt menta declaret. 2. Et quia hujus diei praeconium attollere cupio, libet ipsam Evangelicam lectionem colloquendo transcurrere, in qua ista narrari cognosco: quatenus ad ea quae dico illa respondeat; imo ad ea quae illa narrat, vox exhortationis meae
Abbreviated transcription (Latin):
noris. cũ sollempnitatẽ hane coluisse
exmerito. religiosa obseruatio intͣdu¬
xerit. Miror cur apud quosda infide¬
les hodie tam ꝑnitiosus error incre¬
uerit. ut suꝑ tumulos defunctorũ ey¬
bos & uina conferant. quasi egresse¬
anuȩ excorporib. cibos carnales re
qͥrant. E pulas aut̃ & refectiones con
tantũ requirit. sp̃e aitẽ & anima his
tat pietati.LẼ¬
essate gͦ fr̃s. ab hoc gentili infide¬
litatis errore. Animȩ sc̃e. que
inhoc scło aut ꝑuite in nocentia pi¬
re sunt: aut ꝑ penitentię satifactios
me cibis carnalib delectant. Offende
his magis possunt. quã delectari: si
cũ ille insaeris sedib maneant. uos eas
int̾ra eẽ credatis. Cessate gͦ abhis erro¬
rib. & sicut seriptũ ẽ. quȩ sursũ sunt sã¬
pite. nonque suꝑ t̾ram: & suꝑsticiones¬
ure fidei contrarias repudiantes. du

Expanded text:
o. Cum solemnitatem hanc Ecclesiis merito religiosa observatio introduxerit, miror cur apud quosdam infideles hodie tam perniciosus error increverit, ut super tumulos defunctorum cibos et vina conferant; quasi egressae de corporibus animae carnales cibos requirant. Epulas enim et refectiones caro tantum requirit; spiritus autem et anima his tat pietati. Cessate ergo, fratres, ab hoc gentili infidelitatis errore. Animae enim sanctae, quae in hoc saeculo aut per vitae innocentiam purae sunt, aut poenitentiae satisfactione me cibis carnalibus delectantur: offendi his magis possunt quam delectari, si cum illae in sacris sedibus maneant, vos eas in terra esse credatis. Cessate ergo ab his erroribus, et, sicut scriptum est, Quae sursum sunt sapite, non quae super terram : ut superstitiones fidei n
Abbreviated transcription (Latin):
unctis fidelib liquet. nequaquam
redemptoris matrẽ exeius natiui¬
tirte macula contrarisse. qua illoꝵ dieꝵ
spaero a sacris editib abstinens purga¬
retur. qr humana concupiscentia. sine
humano concubitu: uirgo concepit.
aꝑuit. s hoc uixta legis narrationem.
euglista contexens: elaudit impiis sa¬
cram̃tũ diuine incarnationis: matrẽq
legem obseruantẽ introdux. Nec miro
simat obseruat legẽ. quã eius filiꝰ nõ
uenerat soluere: s ad implere. Sciebat
enim qꝰͦ ordine conceꝑat. qͦ usu peꝑe¬
rat & qͥs eẽt que genuerat. s legem
communẽ obseruans. expectauit pur¬
gaticiis diem: celautt filii maiestatẽ.
uocauit dicens. fili qͥd fecisti nob su
ecce pat̾ tuus & ego: dolentes querebamꝰ
te. Que ꝓcul dubio sciebat se sine con¬
cubitu iosepli concepisse. & sine co. rup¬
tione uirginali edidisse. S cur abseon¬
dit conceptionis ae natiuitatis illiꝰ sa¬
cram̃tum. que nouit dm̃ iram̃sum.
numꝗͥd namq in uidet ali is. que ad

Expanded text:
unctis fidelibus liquet nequaquam Redemptoris matrem ex ejus nativitate maculam contraxisse, qua illorum dierum spatio, a sacris aedibus abstinens, purgaretur, quae sine humana concupiscentia, sine humano concubitu, virgo concepit, aperuit. Sed hoc juxta legis narrationem evangelista contexens, claudit impiis sacramentum divinae incarnationis, matremque legem observantem introducit. Sed nec mirum, si mater observaverit legem, quam ejus Filius non venerat solvere, sed adimplere. Sciebat enim quo ordine conceperat, quo usu pepererat, et quis esset quem genuerat. Sed legem communem observans, exspectavit purgationis diem, celavit Filii majestatem. vocat, dicens: Fili, quid fecisti nobis sic? Ecce pater tuus et ego dolentes quaerebamus te . Quem procul dubio sciebat se sine concubitu Joseph concepisse, sine corruptione virginali edidisse. 3. Sed cur abscondit conceptionis ac nativitatis illius sacramentum, quem novit Deum immensum? Nunquid invidet aliis, quem ad
Abbreviated transcription (Latin):
deł .&. disfranne. nes confuisus amputare
infinuna. qđ ipse in natre suxisti : s ego
tũ ministrari. Cuq fuisser inclusa. ecee
cirea mediam noctẽ uenit qda senex. quẽ
antecedebat puer lumins portitor fernꝰ
multa medicimina in man. sua. Quise
medicũ memorans. cepit cam his u̾bis al¬
loqͥ. Lat te nimniũ corporlib penis af¬
flixerit consularis insanꝰ. i cũ grruoribꝰ¬

Expanded text:
e tyranne non es confusus hoc ampotare in| faeminam quod ipse in matre suxisti. Sed ego  ministrare. Cumque esset in| clusa .·ecce circa media nocte . uenit quidam senex| quam antecedebat puer luminis portitor . ferens| diuersa medicamenta in manu sua qui se medicum| esse commemorans coepit eam his uerbis adloqui licet| te nimiis corporalibus poenis adflixerit claris| insan
Abbreviated transcription (Latin):
tauit R unc iratus qͥneianꝰ. ussit eã ad
secretariũ diici: & sedens ꝓtribunali. hoc
ditionis es: agathes respondit. Hon solum
ingenuasum s. expectabilis gie: ut oñis
parentela mea testatͥ. Quintianus dix. Et

Expanded text:
tauit. Tunc iratus quintia| nus . iussit eam ad secretarium adduci . et sedens in tri| bunali . hocripuit. Cuius conditionis es. Agathe respondit non so| lum ingenua . sed et spectabilis genere . ut omnes paren| tella mea testatur Quintianu
Abbreviated transcription (Latin):
Nunc dimittis seruũ tuũ dñe: inpace.
Dimittis inpace: qr uideo pacẽ: quare
dimittis inpace. qr uidunt ocłi mei
senem sy meonem. Si aut̃ queritis ut
exconiugatis aliquis uir testimoniũ
Inmanu suo sẏmeon infirmitate ac¬
cepit: s maiestate intus agnouit.
N emo contempnat natũ: siuult eẽ re¬
natus. Ad illũ ꝑtinuit ꝓpt̾ nos nasci
adnos ꝑtinet in illo renasci: qͥ uenit

Expanded text:
 tuum in pace . Dimittis in pace, quia video pacem. Quare ergo dimittis in pace? Quia viderunt oculi mei senem Simeonem. Si autem quaeritis, ut de conjugatis aliquis vir testimonium In manus suas Simeon infirmitatem accepit, sed majestatem intus agnovit. Nemo contemnat natum, si vult esse renatus. Ad illum pertinuit propter nos nasci, ad nos pertineat in illo renasci: qui
Abbreviated transcription (Latin):
uir eũ. Et qui odit anima suã in
oc mundo: inurtã et̾nam eustodit
cam. Ergo qđ supra dictũ ẽ: qͥ amat.
i urteslgitur in hoc mundo: ipse
mundo: inuitam etnam ipse cust dit.
oiii reꝑeat. Si male amaueris: tun:
isti. Sibene edis. unc amast. felice
Io lunt custodiri de. aeꝑdant imando¬

Expanded text:
suam in hoc mundo, in vitam aeternam custodit eam. Ergo quod supra dictum est, qui amat, subintelligitur, in hoc mundo, ipse mundo, in vitam aeternam ipse custodit eodium ne pereat. Si male amaveris, tunc odisti, si bene oderis, tunc amasti. Felices qui oderunt custodi
Abbreviated transcription (Latin):
rgo ioħs baptista qͥ uenit insp̾u
& uirtite helie. eadem auctoritate
q̃ua ille haab corripuerat & ie ⁊ abel
arguit & iste herode᷑ & herodiade. qd
illicitas nuptias fecer̃. os ñ liceat fre
uiuente gerinano. illius uxore ducere.
malens ꝑiclitari apd regẽ. quã ꝓpter
adulationẽ ẽe immemor p̃ceptot di
bunis: ex pͥmis galilee. Soli mortaliũ
herodes & pharao legunt᷑ diẽ natalis
sui gaudiis festaus celebrasse: s ut̃q
rex infausto auspicio festiuitatẽ suã
serũ herodes tanti maiore impi¬
itate. quanto sem & in nocentẽ
doctoreni ueritatis. & p̾cone uitȩ ac
regni celestis occidit. & hoc ꝓuoto ac
peticione saltatricis. Neq eũ caput
oceisi. ame conuiuas inserre puduit.
N il pharao nil talis uesanie commisis¬
se legitꝰ: s iantũ peccantẽ sibi eunu¬
chũ. uita pͥuari iubeis. Quo longiꝰ ab
re cultare religionis aberat. eo le¬
uiꝰ inuiolatione suę festiitatis de
riando celebrare. Homo enĩ adlo¬

Expanded text:
Joannes Baptista, qui venit in spiritu et virtute Eliae, eadem auctoritate qua ille Achab corripuerat et Jezabel , arguit Herodem et Herodiadem, quod illicitas nuptias fecerint, et non liceat, fratre vivente germano, illius uxorem ducere, malens periclitari apud regem, quam propter adulationem esse immemor praeceptorum Dei. bunis, et primis Galilaeae. Soli mortalium Herodes et Pharao leguntur diem natalis sui gaudiis festivis celebrasse, sed uterque rex infausto auspicio festivitatem suam rum Herodes tanto majore impietate quanto sanctum et innocentem Doctorem veritatis et praeconem vitae ac regni coelestis occidit, et hoc pro voto ac petitione saltatricis, neque enim caput occisi ante convivas inferre puduit; nam Pharao nil talis vesaniae commisisse legitur, sed tantum peccantem sibi eunuchum vita privari jubens, quo longius a verae cultu religionis aberat, eo levius in violatione suae festivitatis deltivitatis luxuriando celebrare. Homo enim ad labo
Abbreviated transcription (Latin):
tunt qͥsq loquet᷑. Secreta atq ds̃ re¬
serabit pectora luci. tunc erit & luc¬
ius. stridebunt dentib om̃s. E ripitur
slis iubar & chorus interit astris. uol¬
uet᷑ celum lunaris splendor obibit.
ariciet colles. ualles extoller abimo.
Iou trit iureb hominũ sublime uel
altũ. iararquant᷑ campis montes co
cerula ponti. Om̃ia cessabunt. tellus
confiicta ꝑibit. Sic parit̾ foudes no¬
rentur fluminoq igni. &. tuba sonũ
N utem demitter abalto. Orbe gi
fricinus miserũ uariosq labores. tarto¬
ũq chaos. monstrabit t̾ra deiscri
t coramhicno reges sistentͥ ad unum
recidet e celo ignis &sulphuris aniis.

Expanded text:
tunc quisque loquetur Σ Secreta, adque Deus reserabit pectora luci. Θ Tunc erit et luctus, stridebunt dentibus omnes. Ε Eripitur solis iubar et chorus interit astris. Ο Voluetur caelum, lunaris splendor obibit; Υ Deiciet colles, ualles extollet ab imo. Υ Non erit in rebus hominum sublime uel altum. » Ι Iam aequantur campis montes et caerconfracta peribit; Sic pariter fontes torrentur fluminaque igni. Sed tuba per sonitum tristem dimittet ab alto, Orbe genus facinus miserum variosque labores, Tartareumque chaos monstrabit terra dehiscens. Et coram hoc Domino reges sistentur ad unum, Recidet e coelis ignisque et sulphuris amnis.
Abbreviated transcription (Latin):
celum &. t̾ra & elem̃ta intelligenda sut̃.
&x. ceta quȩ ipse fecit oo non dedit. se
hi qͥ ꝑfiliũ accessum habent adpatre &
antea rebelles. dnm postea sentire ce¬
ꝑunt: os. nemo nouit filiũ nͥ pat̾. neq
patre qͥs nouit nͥ filius: & cui uoluerti
filiꝰ reuelare.

Expanded text:
m et terra, et elementa intelligenda sunt, et caetera quae ipse fecit et condidit: sed hi qui per Filium accessum habent ad Patrem, et ante rebelles, Deum postea sentire coeperunt. Et nemo novit Filium nisi Pater: neque Patrem quis novit nisi Filius, et cui voluerit Filius revela
Abbreviated transcription (Latin):
&. exultate in patre. qđ apłs aduentus
sui aꝑuit sacram̃ta: quȩ ignora uerũt
scribe & pharisei qͥ sͥ sapientes ee iudent᷑.
x inconspectu suo prudentes. iustificata
sapientia fili is siuis.Lẽ . UIII¬
ta pat̾. qm̃ sic placitũ fuit ante te. blan¬
dientis affectu loquit᷑ ad patrẽ. ut ceptũ
inapłos beneficiũ. compleat᷑. O ma mͥ tra¬
dita sunt: apatre meo. Ettradentẽ pa

Expanded text:
entus aperuerit sacramenta, quae ignoraverint Scribae et Pharisaei, qui sibi sapientes videntur, et in conspectu suo prudentes. Justificata est sapientia a filiis suis. Ita, Pater, quoniam sic placitum fuit ante te. Blandientis affectu loquitur ad Patrem, ut coeptum in apostolis beneficium compleatur. Omnia mihi tradita sunt
Abbreviated transcription (Latin):
irruerent ad diĩm iħm ut audirent
ũbũ di. & ipse stabat secus stannũ ge¬
nesareth. &.R7. Stannũ genesareh
idem dicunt ẽe qđ mare galilee: uł
mare tibiadis. S. mare galilee ab ad¬
iacente ꝓuincia dictũ. nare tibiadi᷑
a ꝓxrima ciuitate. que olim genesar est
uocata: s abherode tetrarcha instau¬
rata in homore tiberii cesaris tibias ẽ
appellata. ł orro genesar. alaei ipsius
natura qua crispantib aqͥs deseipso ex
citare: aura ꝑhibet. greco uocabulo qͣsi
generans s aura dr̃. Le .uiii.
eq instanni morẽ sternit̾ aqua
s. frequentib auris spirantib agi¬
tatur: haustu dulcis. & ad potandum
habilis. S hebrec lingue consuetudine
om̃is aquaꝵ congregatio siue dulcis
siue salsa: mare nuncupat̾. Qui lacus
in latitudinẽ. lc. UIIII.¬

Expanded text:
t ad Jesum ut audirent verbum Dei, et ipse stabat secus stagnum Genesareth, etc. Stagnum Genesareth idem dicunt esse quod mare Galilaeae, vel mare Tiberiadis; sed mare Galilaeae ab adjacente provincia dictum, mare Tiberiadis a proxima civitate, quae olim Chennereth vocata, sed ab Herode tetrarcha instaurata, in honorem Tiberii Caesaris Tiberias est appellata. Porro Genesas a laci ipsius natura, qua crispantibus aquis de seipso sibi excitare auram perhibetur, Graeco vocabulo, quasi generans sibi auram dicitur. Neqsed frequentibus auris spirantibus agitatur, haustu dulcis, et ad potandum habilis. Sed Hebraeae linguae consuetudine omnis aquarum congregatio, sive dulcis, sive salsa, mare nuncupatur. Qui lacus in latitudinem. Deni
Abbreviated transcription (Latin):
sit ut qđ uiusa di agi eredit᷑. psolis hu¬
anis fauorib agat᷑. Qđ bene symon
Ie significat. qͥ inuentꝰ initinere.
crucom dĩi in anguariam portat. Ali¬
ena qͥpe honera in anguariã portan¬
÷ quando ꝑuanitatis studiũ aliqͥd¬
sĩ nant̾. nͥ arrogantes &. abstinentes¬
portat. qr cũ ad opꝰ bonũ exbonauo¬
luntate ñducit. rẽ iusti sine fruc¬
tu peccator oꝑat᷑. Unde isdẽ symon
mice qͥdem portat. s ñ morit̾: q abs¬
mnentes: arrogantes ꝑ abstinentiam

Expanded text:
ut quod causa Dei agi creditur, pro solis humanis favoribus agatur. Quod bene Simon ille significat, qui inventus in itinere, crucem dominicam in angariam portat. Aliena quippe onera in angariam portantur, quando per vanitatis studium aliqsignantur, nportat, quia cum ad opus bonum ex bona voluntate non ducitur, rem justi sine fructu peccator operatur. Unde idem Simon crucem portat, sed non moritur, quia abstinentes et arrogantes per abstinentiam
Abbreviated transcription (Latin):
abcelis. int̾ra deficit. S: unde piur es¬
cit inprluere: inde uirideseit inre¬
nouationẽ. Quia uͦ sc̃a ȩccłia aliud
tempꝰ habet ꝑsecutionis: atq aluid
pacis : Redemptor nr̃: ipsa eiꝰ tpr̃a
nis tpr̃e ponenda ẽ anima: pacis aut̃
tpre ea quȩ ampliꝰ dñari possunt frin¬
genda sunt desideria trena. Unde
&. nunc dr̃. Quid enĩ ꝓficit homini¬
& detrim̾tũ si faciat: cum ꝑsecutio
ab ad uersariis deẽ. ualde uigilandu¬
cuiꝰ cor custodiendũ ẽ. Nam paci tp̃re
qr licet uiuere. lioet etiam ambire.
Que ꝓfecto auaricia bene compescit᷑
si ipse status ambientis sollicite con¬
siderat᷑. Nam cur stet adcolli gendũ
quando stare ñ potest ipse ꝗͥ colligit:¬

Expanded text:
 in terra deficit; sed unde putrescit in pulvere, viridescit in renovatione. Quia vero sancta Ecclesia aliud tempus habet persecutionis atque aliud pacis, Redemptor noster ipsa ejus tempora nis tempore ponenda est anima, pacis autem tempore ea quae amplius dominari possunt frangenda sunt desideria terrena. Unde et nunc dicitur: Quid eniet detrimentum sui faciat? Cum persecutio ab adversariis deest, valde vigilantius cor custodiendum est. Nam pacis tempore quia licet vivere, libet etiam ambire. Quae profecto avaritia bene compescitur, si ipse status ambientis sollicite consideretur. Nam cur instet ad colligendum, quando stare non potest ipse qui colligit
Abbreviated transcription (Latin):
uia ñsolũ iustus peccare ꝑ inerciã
s. &x peccator resipiscere ꝑsollertiã
porest. Post qua sal infatuatum foras
mnitt debere narratũ ẽ: moa peniten¬
tũ cohors intus admissa deflere seribit᷑
q adaudiendũ di u̾bũ ad ꝓpinquantes
non solu ad collo quendũ s etia ad eoues¬
cendũ recptis. Qd uidertes pharisei de¬

Expanded text:
uia non solum justus peccare per inertiam, sed et peccator resipiscere per solertiam potest, postquam sal infatuatum foras mitti debere narratum est, mox poenitentium cohors intus admissa describitur, qui ad audiendum Dei verbum appropinquantes, non solum ad colloquendum, sed etiam ad convescendum recepti sunt, quod videntes Pharisaei de