comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝙͣti atq speciosio fulgeat. Qud illi ar¬
diiũ qͥd ue difficile ẽ nõ unꝗ uia sẽꝑ in
tota quidẽ nicurrit. mõ nr̃as ĩ nos ma¬
nus aduocat. mõ sius ꝯtẽta uirib ĩue¬
nit picula sine auctore. nullũ tp̃s excep¬
tũ ẽ ĩ ipĩs uoluptatib cã doloris oruũt᷑
bellũ ĩ media ꝑte ꝯsurgit ⁊ auxilia seciri¬
tatis ĩpetũ trãseũt. ex annco ĩnmcꝰ hostis
ex socio. in subditas tẽpestates hiberins¬
q maioee agit᷑ estiua trãqͥllitas sine ho¬
ste pacim hostilia ⁊ cladis cãs si alia de¬
ficiũt minia sib felicitas ĩuenit. ĩuadit
cẽpatissioo morb ualidissimiꝰ ptisis ĩnocr̃¬
tissimos pena sec̃tissimoo tumltus eligit
aliqͥd noui casus ꝑ qd̾ uelut oblitis uurs
suas ingerat Quitid lõga series miłtis
Alaboribꝰ młta deũ incelligẽtia stiuxit
id unu dies sꝑgit atq dissipat. lõgã mo¬
uã dedit malis ꝓperãtib qui diẽ dixit

Expanded text:
lget ? Quid illi arduum quidve difficile est ? Non una via semper, ne tota quidem incurrit, modo nostras in nos manus advocat, modo suis contenta viribus invenit pericula sine auctore. Nullum tempus exceptum est; in ipsis voluptatibus causae doloris oriuntur. Bellum in media pace consurgit et auxilia securitatis in metum transeunt; ex amico inimicus, hostis ex socio. In subitas tempestates hibernisque maiores agitur aestiva tranquillitasSTE PATIMUR HOSTILIA ET CLADIS CAUSAS, SI ALIA DEFICIUNT NIMIA SIBI FELICITAS INVENIT. INVADIT TEMPERATISSIMOS MORBUS, VALIDISSIMOS PHTISIS, INNOCENTISSIMOS PENA, SECRETISSIMOS TUMULTUS. ELIGIT ALIQUID NOVI CASUS PER QUOD VELUT OBLITIS VIRsuas ingerat. Quidquid longa series multis laboribus, multa deum indulgentia struxit, id unus dies spargit ac dissipat. Longam moram dedit malis properantibus, qui diem dixit;
Abbreviated transcription (Latin):
oĩo ex aliq̃ ꝑte bonũ ẽ. ⁊̃ honestũ erit ⁊ rec¬
mortaliũ cogitacio recipit. gͦ bona nasci
ex malo nõ possũt. Nã sic̃ dicitis. ob ħ unũ
saclegiũ malũ ẽ qr młtũ mali affert. si
remiseris illi supplicia si securitatẽ spospõ¬
derit extoto bonũ erit. at qͥ maximũ sceleꝵ
suppliciũ ĩ ip̃is ẽ erras ĩꝙͣ si illa ad carm¬
ficẽ aut ad curcerẽ differs.statĩ pumũt᷑ cũ
fcã sũt ymodũ fu̾it. Nõ nascit᷑ itaq ex bono
malũ. nõ magis ꝙͣ ficꝰ ex olea ad semẽ na¬
ta respõdẽt. bona degen̾are nõ possũt. ꝙad¬
modũ ex t̾pi honestũ nõ nascit᷑ ita ne ex ma¬
lo qͥdẽ bonũ. nã idẽ ẽ honestũ ⁊ bonũ. qͥdã ex̃¬
nr̃is adu̾sꝰ ħ respõdẽt. putem ꝯ pecumã bo¬
nũ eẽ uñcũq sũptã.nõ tũ iõ ex sacͥlegio

Expanded text:
honestum erit et recmortalium cogitatio recipit. Ergo bona nasci ex malo non possunt. Nam si, ut dicitis, ob hoc unum sacrilegium malum est, quia multum mali adfert, si remiseris illi supplicia, si securitatem spoponderis, ex toto bonum erit. Atqui maximum scelerum supplicium in ipsis est. Erras, inquam, si illa ad carnificem aut carcerem differs; statim puniuntur, cum facta sunt, immo dum fiunt. Non nascitur itaque ex malo bonum, non magis quam ficus ex olea. Ad semen nata respondent, bona degenerare non possunt. Quemadmodum ex turpi honestum non nascitur, ita ne ex malo quidem bonum. Nam idem est honestum et bonum. Quidam exondent: " Putemus pecuniam bonum esse undecumque sumptam; non tamen ideo ex sacrilegio
Abbreviated transcription (Latin):
cã ĩ hus qͦs fecit locupletissimos fuit
desiderãt enĩ oĩa posside̾ dũ nolũt ꝓpa
.s pͥmi mortaliũ quiq ex hiis geinti
naturã incorrupti sequebãt᷑ eũdẽ hebãt
⁊ ducẽ ⁊ lege comissi melioi̾s arbito ñe
nat᷑a ẽ em̃ potioribꝰ detĩora submttẽ
thoris cet̾os mares uicit elephãtum
gregẽ excelsissimꝰ ducit. int̾ hoĩes pro
maxĩo ẽ optimũ aĩo itaq rector elige¬
bat᷑ iõ qr sũma felicitas erat gẽtiũ
in quib nõ potaͣt potẽtior ẽẽ nͥ melior.
tantũ enĩ ꝙͣtũ uult põt qui se nͥ qd̾ d

Expanded text:
uit. Desierunt enim omnia possidere, dum volunt propria. Sed primi mortalium quique ex his geniti naturam incorrupti sequebantur, eundem habebant et ducem et legem, commissi melioris arbitrio. Naturae est enim potioribus deteriora summittere. toris ceteros mares vicit. Elephantorum gregem excelsissimus ducit; inter homines pro summo est optimum. Animo itaque rector eligebatur, ideoque summa felicitas erat gentium, in quibus non poterat potentior esse nisi melior. Tuto enim quantum vult potest, qui se nisi quod
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑta flatus. ⁊ leius ũbra rupis aut
mborra ⁊ ꝑlucidi fondes riuiqr nõ ope
ineo fistiria nec ullo coacto itnie ob¬
solefẽi si sponce curieres ⁊ prata sine
arto for  mosa int̾ boc agreste domi¬
ip̃a ꝓ ip̃a timẽte nũc magna pars
illis. uita fu̾it ⁊carẽs fraudo nõ fuere
sapientes qũ boc iã i oꝑe maxĩo no¬
mẽ ẽ nõ tñ neganerĩ fuisse ałti spũs
uiros. ⁊ ita dicã a diis pecences neq

Expanded text:
aperta perflatus et levis umbra rupis aut aperta perflatus et levis umbra rupis aut arboris et perlucidi fontes rivique non opere nec fistula nec ullo coacto itinere obsolefacti, sed sponte currentes et prata sine arte formosa, inter haec agreste domiipsam nec pro ipsa timentem; nunc magna pars illis vita fuerit et carens fraude, non fuere sapientes, quando hoc iam in opere maximo nomen est. Non tamen negaverim fuisse alti spiritus viros et, ut ita dicam, a di
Abbreviated transcription (Latin):
erat alt̾iꝰ ac sui cura. aima cessabant
incruẽteq hũano sangiũe manꝰ odiũ
õẽ ĩ feras u̾terũt illi qͦs aliqd̾ neuiꝰ dẽ¬
su a sole ꝓtex᷑at qui adu̾sus seincia
hiemis aut mibris sili recẽptaculo
euti fub frõde uiuebãt pallidas tñsfi¬
geba̾t sinc suspiuo noctes. sollicitudo
nos ĩ nr̃at purpurã u̾sat ⁊ acorrimus
ertirat stimulis ad ꝙͣ mollẽ sõpilu
illis dura tellus dabat. nã ĩpẽdebent¬
illis cellata laq̾aria s ⁊ cipto iaci̾tes
siocra suꝑ abeoa ͭ ⁊ insigne ⁊ spectatulũ
noctiũ mũdũ in p̃ceps agebat᷑. silẽtiũ
tẽi opus. dicẽs tum m̃t̾ du illis qͣ noc¬
te patebãt ꝓspectus ei pulcrime doui
tibebãt intuen signa ex media celi ꝑ¬
te ugena rarsus ex locoultõ alia surgẽtia
quudut iuaret uagaꝵ int̾ tã late
spła mracuła: at uos ad onĩo tectoꝵ¬
increpuit fugitis acceniti nõ hõbunt
domes instur iubiũ. sp̃us ao liber int̾

Expanded text:
erat alterius ac sui cura. Arma cessabant incruentaeque humano sanguine manus odium omne in feras verterant. Illi quos aliquod nemus densum a sole protexerat, qui adversus saevitiam hiemis aut imbris vili receptaculo tuti sub fronde vivebant, placidas transigebant sine suspirio noctis. Sollicitudo nos in nostra purpura versat et acerrimis excitat stimulis; at quam mollem somnum illis dura tellus dabat! Non inpendebant caelata laquearia, sed in aperto iacentes sidera superlabebantur et insigne spectaculum noctium mundus in praeceps agebatur silentio tantum opus ducens. Tam interdiu illis quam nocte patebant prospectus huius pulcherrimae domus. Libebat intueri signa ex media caeli parte vergentia, rursus ex occulto alia surgentia. Quidni iuvaret vagari inter tam late sparsa miraculaincrepuit, fugitis adtoniti. Non habebant domos instar urbium. Spiritus ac liber inter
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsonet. ne ꝯsĩlio mea discrepẽt. nõstras mͥ qͥ
sint modi flebiles. mõstra pociꝰ quomͦ iter
adu̾sa nõ emittã flebilẽ uocẽ. Metira me
gemetres docet latifũdia. pociꝰ ꝙͣ doceat qͦ¬
m̃o metiar ꝙͣtũ hõĩ satis sit. Nũare docet
me ⁊ auaricie comẽdat digitos pocioꝙͣ do¬
ceat nichil ad rẽ ꝑtine̾ istas ꝯputatiões
Nõ ẽẽ feliciorẽ cuiꝯ possessionẽ tabularius
lassat ymo ꝙͣ suꝑuacua possideat qͥ felicis¬
simꝰ fut᷑s ẽ. si ꝙͣtũ hẽat ꝑ se ꝯputare coget̾
effugit si t̾stẽ me facit uicinꝰ ĩpotẽs et
aliqͥd ex meo abradẽs. docet quomͦ inchil
ꝑdã ex finib meis. at ego disteͣ uolo qͦ¬
mõ totos hilaris amictã. Pat̾no agro
⁊ auito ĩqͥt expellor. qͥd ante tuũ euũ qͥs
istũ agrũ tenuit. cuiꝰ nõ dico hoĩs s pplĩ
fuĩt expedire potes: nõ dñs istos s colonꝰ
intrasti. Cuiꝰ colono es si bñ tecũ agit᷑. he¬

Expanded text:
nsonet nec consilia mea discrepent. Monstras millimihi, qui sint modi flebiles; monstra potius, quomodo inter adversa non emittam flebilem vocem. Metiri me geometres docet latifundia potius quam doceat, quomodo metiar, quantum homini satis sit. Numerare docet me et avaritiae commodat digitos potius quam doceat nihil ad rem pertinere istas conputationes, non esse feliciorem, cuius patrimonium tabularios lassat, immo quam supervacua possideat, qui infelicissimus futurus est, si quantum habeat per se conputare cogeturuid decempedam effugit, si tristem me facit vicinus inpotens et aliquid ex meo abradens ? Docet quomodo nihil perdam ex finibus meis; at ego discere volo, quomodo totos hilaris amittam. " Paterno agro et avito," inquit, "expellor." Quid? Ante avum tuum quis istum agrum tenuit ? Cuius, non dico hominis, sed populi fuerit, expedire potes ? Non dominus isto, sed colonus intrasti. Cuius colonus es? Si bene tecum agitur, he
Abbreviated transcription (Latin):
quib q maria trãsimꝰ aptatis ad exci¬
piendũ uentoꝵ ĩpetũ uelis ⁊ additis a
tergo gub̾naculis q̃ huc atq illuc cursũ
nauigii torq̃ant Exemplũ a piscib trac¬
tũ c̃ qui cauda regũt᷑ ⁊ leuiꝰ in utrũq
momẽto uelocitarẽ suã flectũt. Oĩa ĩquit

Expanded text:
quibusque maria transimus aptatis ad exciquibusque maria transimus aptatis ad excipiendum ventorum impetum velis et additis a tergo gubernaculis, quae huc atque illuc cursum navigii torqueant Exemplum a piscibus tractum est, qui cauda reguntur et levi eius in utrumque momento velocitatem suam flectunt. " Omnia," inquit
Abbreviated transcription (Latin):
reꝵ ña imutatꝰ panẽ ceperit facere.
Receptas inqͥt ĩ os fruges ꝯcurris int̾
se duricia dentiũ frãgit qͥtqͥd excidit ad
eosdẽ dentes lingua refert᷑ tũc uo mis¬
cet᷑ ut faciliꝰ ꝑ fauces lubricas trũseat
cũ ꝑuenat in uẽtrẽ aqualiculi feruore
coquit᷑. tũc demũ corpor accedit. hoc ali¬
quis secutus exemplar lapidẽ aspoꝵ as¬
pero ĩposuit ad silitudinẽ dentiũ quoꝵ
ꝑs ĩmobilis motũ alt̾iꝰ exspectat. dem̃
utusq actrita grana frangũt᷑ ⁊ sepio
regerũt᷑ donec ad minuciã freꝙ̃t᷑ trita
redigãt᷑. tũc farmã aqua sꝑsit ⁊ assidua
tractatiõe ꝑdomuit finxitq panẽ quẽ
pͥmo cinis calidꝰ ⁊ feruẽs texta ꝑcoxit
quoꝵ feruor ẜuiret arbitͥo nõ multu
affuit qum furnũ q ĩuẽtũ a sapiẽtib
dice̾t. oĩa ista rõ quidẽ s nõ recta ratio
coniẽta ẽ. hõis eiꝰ nõ sapiẽtis ĩuẽta st̃
tã me ħcules ꝙͣ nauigia quib ampnes

Expanded text:
m alia torqueantur fila, alia ex molli solidoq" Receptas," inquit, "in os fruges concurrens inter se duritia dentium frangit, et quicquid excidit, ad eosdem dentes lingua refertur; tunc vero miscetur, ut facilius per fauces lubricas transeat. Cum pervenit in ventrem, aequali eius fervore concoquitur, tunc demum corpori accedit. Hoc aliquis secutus exemplar lapidem asperum aspero inposuit ad similitudinem dentium, quorum pars immobilis motum alterius exspectat; deinde utriusque attritu grana franguntur et saepius regeruntur, donec ad minutiam frequenter trita redigantur. Tum farinam aqua sparsit et adsidua tractatione perdomuit unxitque panem, quem primo cinis calidus et fervens testa percoxit, quorum fervor serviret arbitrio." Non mulmina et collectas manu herbas, ne quid fortuitum et agreste succrescat, quod necet . Hominis enim, non sapientis inventa sunt, tam mehercules quam navigia, quibus amnes
Abbreviated transcription (Latin):
me uidicio sumẽt᷑. Quid erit ĩ illis tũc¬
bonũ. hoc unũ bene elegi. nã uestẽ qͣlẽ
decet sumo cũ ambulo ut oportet cũ ce¬
no ꝙ̃ adm̃ debeo nõ cena aut ãbulatio
aut uestis bona sũt. s meũ ĩ hiis ꝓpoĩtũ

Expanded text:
me iudicio sumentur. Quid erit tunc in illis bonum ? Hoc unum, bene eligi. Nam cum vestem qualem decet, sumo, cum ambulo ut oportet, cum ceno quemadmodum debeo, non cena aut ambulatio aut vestis bona sunt, sed meum in iis propositum
Abbreviated transcription (Latin):
in delicias laborat᷑. nõ desid̾abis artifices¬
s seq̾re naͣ. illa noluit ẽẽ districcos at
q cũq nos cogebat instruxit. fugꝰ ĩcol¬
lãbile ẽ corͥ mido. Quid gͦꝰ nõ pelles fera¬
rũ ⁊ ulioꝵ aĩaliũ a fuigore satis habũde¬
q defẽde̾ queũt. nõ cortiaibꝰ arboꝵ płe q
gẽtes tegũt corpora. nõ auiũ plume
ĩ usũ uestis cõserũt᷑ nõ hodie ꝙ magna
sutaꝵ ꝑo tergis uulpiũ indiut᷑ ac muriũ
q̃ tactu mollia ⁊ ĩpenẽtbilia uẽtis sunt
opus ẽ tñ calorẽ solis estuii ũbra crassiõe
cauata ĩ spe cũ recesserũt. Qind gͦ nõ q̃l
uiegea cratẽ texuerũt manꝰ ⁊ ulia ab¬
uietũt luto. deinde de stipula aliis q al¬
nestrib operuere fastigiũ ⁊ cliuus per
deuexa labẽtib hiemẽ trasiere securi. qͥd
nimios solis ardores nullũ tegumẽtu
satis repellẽdis calorib solidũ ẽ nõ ip̃a
arens humꝰ. nõ fuit tã minuca nat᷑a ut

Expanded text:
in delicias laboratum Non desiderabis artifices; sequere naturam. Illa noluit esse districtos. Ad quaecumque nos cogebat, instruxit. "Frigus intolerabilest corpori nudo." Quid ergo ? Non pelles ferarum et aliorum animalium a frigore satis abundeque defendere queunt? Non corticibus arborum pleraeque gentes tin usum vestis conseruntur ? Non hodieque magna Scytharum pars tergis vulpium induitur ac murum, quae tactu mollia et inpenetrabilia ventis sunt? " Opus est tamen calorem solis aestivi umbra crassiore cavata iirgeam cratera texuerunt manu et vili obliverunt luto, deinde stipula aliisque silvestribus operuere fastigium, et pluviis per devexa labentibus hiemem transiere securi ? Quid sque propter nimios solis ardores nullum tegimentum satis repellendis caloribus solidum est nisi ipsa arens humus ? Non fuit tam inimica natura, ut,
Abbreviated transcription (Latin):
nõ aliis ista excogitata sũt ꝙͣ a qb hodie¬
qr curant᷑. Quedã nr̃a demũ prodidisse
memoria seiꝰ uł spetulanõo ilsm plu¬
cente testa elax tnͣsmictẽtĩs. lusue̾atisus¬
pensuras balncor sĩp̾ssos pouotibꝰ tribos
suma foue̾t equał Quid loquar mo¬

Expanded text:
ta sunt quam quibus hodieque curantur. Quaedam nostra demum prodisse memoria scimus, ut speculariorum usum perlucente testa clarum transmittentium lumen, ut suspensuras balneorum et inpressos parietibus tubos, summa foveret aequaliter. Quid l
Abbreviated transcription (Latin):
uentũ ⁊ magnos camibꝰ crecũdare saltus
oĩa enĩ ista sagacitas hõiu nõ sapiẽtia
ĩuenit. In hoc qͦ dissentio sapiẽtes fuisse
qui ferri metalla ⁊ eris ĩuenerũt cũ ĩcĩdio
siluaꝵ adusta tellus ĩ sũmo uenas iacẽ¬
tes liq̃facta fuisset ip̃a tales ĩueniur.⁊
quales colũt. ne illa qͥdẽ tã subtilis mͥ q̃o¬

Expanded text:
ventum et magnos canibus circumdare saltus. ventum et magnos canibus circumdare saltus. Omnia enim ista sagacitas hominum, non sapientia invenit. In hoc quoque dissentio, sapientes fuisse qui ferri metalla et aeris invenerint, cum incendio silvarum adusta tellus in summo venas iacentis liquefactas fudisset; ista tales inveniunt, quales colunt. Ne illa quidem tam suptilis m
Abbreviated transcription (Latin):
mͥ crede felix illũ scd̾m añ apxitert ce
fuit qũ tectores illa nacta sũt. iã nastẽ¬
te luxuria ĩ quadratũ tigna decide̾ ⁊ c̾ta
ꝑte signata currẽte c̾ta manu trabem
scinde̾ nã pͥmi cũ eis sciidebãt fissile lig¬
nũ. nõ enĩ tecta cenatiõi epulũ receptẽ
ꝑ abãt᷑ nec in hũc usũ puꝰ aut abies
deferebat᷑ lõgo uehicłoꝵ ordĩe uicit ĩtre¬
mẽtib ut ex illo lacunaria aura gͣuia
pende̾nt furce utriusq suspẽse fulciehãt
casar spissatis munalib ac frõde ꝯgesta
⁊ ĩ ꝓcliue dispõĩta decursus imbrib ꝙͣuis
magius erat sub hiis tectis hĩtauẽ s se¬
curi Calamꝰ libo̾s texit. nũc sub marmo¬
re atq aurõ ẜuitus hĩtat. in illo qͦr dissẽ¬
tio a possidomo ꝙ ferramẽta fabrilia ex¬
cogitat a sapiẽtib iuris iudicat iuisto
eni mõ dicat licet sapiẽtes fuisse ꝑ qͦs
tũc laq̃is cupta referas ⁊ falle iusto in¬

Expanded text:
Mihi crede, felix illud saeculum ante architectus Mihi crede, felix illud saeculum ante architectus fuit, ante tectores. Ista nata sunt iam nascente luxuria, in quadratum tigna decidere et serra per designata currente certa manu trabem scindere, Nam primi cuneis scindebant fissile lignum. Non enim tecta cenationi epulum recepturae parabantur, nec in hunc usum pinus aut abies deferebatur longo vehiculorum ordine vicis intrementibus, ut ex illa lacunaria auro gravia penderent. Furcae utrimque suspensae fulciebant casam. Spissatis ramalibus ac fronde congesta et in proclive disposita decursus imbribus quamvis magnis erat. Sub his tectis habitavere, sed securi. Culmus liberos texit, sub marmore atque auro servitus habitat. In illo quoque dissentio a Posidonio, quod ferramenta fabrilia excogitata a sapientibus viris iudicat. Isto enim modo dicat licet sapientes fuisse, per quos Tunc laqueis captare feras et fallere visco In
Abbreviated transcription (Latin):
e regno. s postꝙ subrepẽtib uiciis ĩ tirã¬
b quas ⁊ ip̃as int̾ mitia tule̾ sapiẽtes
etas tuliss fc̃o illi nũo accessiss octaui
saluci leges chorõdeq laudant᷑. hii nõ
in foro nec ĩ osuetoꝵ atͥo s ĩ pictagore
tacito illo scõq secessu didicerũt iura
que florẽti tũc scicilia ⁊ ꝑ ytaliã greci¬
apponerẽt. hactenꝰ possidonio ascentio
ano uita utit᷑. nõ cesserĩ nec illi fab̾ce
ad serã głi̾a. illa inquit sꝑso secaui ca¬
sis lectos aut aliqͣ rupes suffossa aut
exese arboris trũco posuit recta moliri
tasse has machinatioes teccoꝵ supͣ te¬
cta surgẽtiũ ⁊ urbiũ urbes p̃mentiu
ꝙͣ uiuaria pisciũ ĩ hoc clausa ut tẽpe¬
statũ ꝑiculũ nõ adiret gula. ⁊ ꝙͣuis a¬
cerrinie pelago seiuente hr̃et luxuria
portus suos in quib distĩctos pisciũ gͣges
erat fortuitis tegi ⁊ sine arte ⁊ sine diffi¬
cultate ñale ĩuenire sibi aliqd̾ receptael

Expanded text:
vitiis in tyrant, quas et ipsas inter initia tulere sapientes. m si eadem aetas tulisset, sacro illi numero accessisset octavus. Zaleuci leges Charondaeque laudantur. Hi non in foro nec in consultorum atrio, sed in Pythagorae tacito illo sanctoque secessu didicerunt iura, quae florenti tunc Siciliae et per Italiam Graeciae ponerent. Hactenus Posidonio adsentioano vita utitur, non concesserim nec illi fabricae adseram gloriam. " Illa," inquit, " sparsos et aut cavis tectos aut aliqua rupe suffossa aut exesae arboris trunco docuit tecta moliri.tasse has machinationes tectorum supra tecta surgentium et urbium urbes prementium quam vivaria piscium in hoc clausa, ut tempestatum periculum non adiret gula et quamvis acerrime pelago saeviente haberet luxuria portus suos, in quibus distinctos piscium greges erat fortuitis tegi et sine arte et sine difficultate naturale invenire sibi aliquod receptaculum.
Abbreviated transcription (Latin):
obtna erat ⁊ gracuita ⁊ opera leui ꝑabilia
modꝰ em̃ oĩu prout ncc̃itus erat. nos is¬
ta p̃ciosa nos misera. nos młtis mag̾sq
ꝯquirẽda artib fecimꝰ sufficit ad id na
qd̾ possit. a ña luxuria desinit q̃ cocidie
seip̃a incitat ⁊ tot seculis ciescit ⁊ ĩgeĩo
adiuuat uicia pͥmo suꝑuacua cepit cõ

Expanded text:
tius. gratuita et opera levi parabilia. Modus enim omnium prout necessitas erat; nos ista pretiosa, nos mira, nos magnis multisque conquirenda artibus fecimus. Sufficit ad id natura, quod poscit. A natura luxuria descivit, quae cotidie se ipsa incitat et tot saeculis crescit et ingenio adiu
Abbreviated transcription (Latin):
regendi scĩa ħ eo magis apparet ꝙ illi
magis aliqͣ fortuita uis obstitit qͥ ħ potu¬
it diceͣ. Neptune nũꝙͣ hãc nauĩ nͥ recta
arti satis fecit. tẽpestas nõ opꝰ gub̾natoi̾s
aut detinet ⁊ exarmat. nõ tãꝙͣ gub̾natori
s tãꝙͣ nauigãti nocet. alio qͥn gub̾natoi̾s¬
artẽ adeo nõ ĩponit ut ostẽdat. Trãqͥllo eĩ
ut auĩt quãlib gub̾nator ẽ nanigio ista
obsũt nõ rectoris eiꝰ qua reccor ẽ duas ꝑ¬
sonas ht̃ gub̾nator. alterã cõe cũ oĩb qui
eandẽ ꝯscenderũt nauĩ qͣq ip̃e uector est
altera ꝓpͥã qua gubnator ẽ tẽpestas tãꝙͣ¬
uectori nocet nõ tũqͣ gubnacors. deinde
gub̾natois ars alienũ bonũ ẽ ad eos qs
uehit ꝑtinet. quomõ medici are ad eos

Expanded text:
entiam. Haec eo magis apparet, quo illi magis aliqua fortuita vis obstitit. Qui hoc potuit dicere "Neptune, numquam hanc navem nisi rectam," arti satis fecit; tempestas non opus gubernatoriaut detinet et exarmat ? " Non tamquam gubernatori, sed tamquam naviganti nocet; alioqui gubernatoartem adeo non inpedit, ut ostendat; tranquillo enim, ut aiunt, quilibet gubernator est. Navigio ista obsunt, non rectori eius, qua rector est. Duas personas habet gubernator: alteram communem cum omnibus, qui eandem conscenderunt navem: ipse quoque vector est; alteram propriam: gubernator est. Tempestas tamquvectori nocet, non tamquam gubernatori. Deinde gubernatoris ars alienum bonum est: ad eos, quos vehit, pertinet, quomodo medici ad eos,
Abbreviated transcription (Latin):
tiũ uariis gñib cũ magno labore ꝓse¬
quit᷑. nullis aĩalib nsi ex fastidio pax
est. Quãtulũ ẽ ex istis epulis que ꝑ tot
ꝯꝑatis manꝰ fesso uoluptatibꝰ ore liba¬
tis ꝙͣtũ ex ista fera ꝑiculose capta dñs
crudꝰ ac nauseans gustat. Quãtulũ ex
tot ꝯchiliis tã lõge aduectis ꝑ istum
stomachũ mexplebilẽ labit᷑. infelices
ẽẽ ꝙ intelligitis maiorẽ uos famẽ hrͣe
ꝙͣ u̾entrẽ. hec aliis dic ut dũ dicis au¬
d̾ias ip̃e. scribe ut dũ stribis legas oĩa
ad mores ad sedandã rabiẽ affectũ re¬
ferẽs stude nõ ut plus aliqͥd scias s ut

Expanded text:
tium variis generibus, cum magno labore prosetium variis generibus, cum magno labore prosequitur. Nullis animalibus, nisi ex fastidio, pax est. Quantulum est quod ex istis epulis, quae per tot comparatis manus, fesso voluptatibus ore libatis? quantulum ex ista fera periculose capta dominus crudus ac nauseans gustat? quantulum ex tot conchyliis tam longe advectis per istum stomachum inexplebilem labitur? Infelices, ecquid intellegitis maiorem vos famem habere quam ventrem ? Haec aliis dic, ut dum dicis, audias ipse; scribe, ut dum scribis, legas, omnia ad mores et ad sedandam rabiem adfectuum referens. Stude, non ut plus aliquid scias, sed ut
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃is maria cinxistis nͥ tnͣsadriã ⁊ ioniũ
egeũq ur̃ uillicus regnet. nͥ ĩsule ducũ
quoꝵ eque spaciose lururia ꝙͣ illoꝵ aua¬
ricia diffũdit᷑. uobis dico quousq miliꝰ
neãt nullũ flumẽ cuiꝰ nõ ripas edifici¬
a uit p̃taxant᷑ ubicũq scatebũt aqͣr
calentiũ uene ibi noua diu̾soria lux¬
urie excitabũt᷑. ubicũq in aliquẽ sinũ
lictus curuabit᷑ uos protinꝰ fũdamẽta
facietis nec contẽti solo nͥ qd̾ manu
feceritis arma agetis introrsus oĩb
licet locis tecta ur̃a resplẽdeat alibi
ĩpoĩca mõtib in uastũ t̾raꝵ q marisq
prospectũ. alibi ex plano in altitudinẽ
mõtiũ educta cũ młta edificau̾itis
cũ ingentia tũ ⁊ singła corꝰ estis ⁊ puu¬
la. Quid prosũt młta cubicula in uno
iacetis nõ ẽ ur̃m ubicũq nõ estis ad
uos deinde transeo quor profũda ⁊ msa¬
ciabilis gula. hinc maria scrutãt᷑ hĩc
t̾ras alia hamiis. alia laqueis alia re¬

Expanded text:
stris maria cinxistis, nisi trans Hadriam et Ionium Aegaeumque vester vilicus regnat, nisi insulae, ducum quorum aeque spatiose luxuria quam illorum avaritia diffunditur. Vobis dico: quo usque nullus  flumen cuius non ripas aedificia vestra praetexant? Ubicumque scatebunt aquarum calentium venae, ibi nova deversoria luxuriae excitabuntur. Ubicumque in aliquem sinum litus curvabitur, vos protinus fundamenta iacietis nec contenti solo nisi quod manu feceritis, mare agetis introrsus. Omnibus licet locis tecta vestra resplendeant, aliubi inposita montibus in vastum terrarum marisque prospectum, aliubi ex plano in altitudinem montium educta, cum multa aedificaveritis, cum ingentia, tamen et singula corpora estis et parvola. Quid prosunt multa cubicula ? In uno iacetis, Non est vestrum ubicumque non estis. Ad vos deinde transeo, quorum profunda et insatiabilis gula terram; alia hamis, alia laqueis, alia re
Abbreviated transcription (Latin):
igeniũ nõ detineãt Tãdiu eĩ istis ĩmorãd¬
ẽ qͣdiu nichil aĩmꝰ age̾ maio põt Rudimẽ¬
ta sũt nr̃a nõ oꝑa. Quare libͣalia studiadi ⁊ ĩ¬
cta sint uides qr hoĩe libero digna sũt cet̾m
unũ studiũ ue̾ libãle ẽ qd̾ libeꝵ facit. hoc e
giciosissimos cernis. nõ dude᷑ d debemꝰ ista
s didicisse Quidã istud de libaͣlib studiis
q̃rendũ iudicauerũt an uirũ bonũ facenͣt

Expanded text:
istis inmorandt, quamdiu nihil animus agere maius potest; rudimenta sunt nostra, non opera. Quare liberalia studia cta sint, vides; quia homine libero digna sunt. Ceterum unum studium vere liberale est, quod liberum facit. Hoc est gitiosissimos cernis ? Non discere debemus ista, sed didicisse. Quidam illud de liberalibus studiis quaerendum iudicaverunt, an vir
Abbreviated transcription (Latin):
nos crrcũsta̾t alũt sustinẽt tota rer:
na umbra ẽ aut manis aut fallar
nõ facile dixerĩ utr̾ magis irasdar
illis. qui nos nich scire uoluer̃t. an
illis qui nec hoc quidẽ nobis reliqr̃t

Expanded text:
NOS CIRCUMSTANT, ALUNT, SUSTINENT? TOTA RERUM NATURA UMBRA EST AUT INANIS AUT FALLAX. NON FACILE DIXERIM UTRIS MAGIS IRASCATUR ILLIS QUI NOS NICHIL SCIRE VOLUERUNT, AN ILLIS QUI hec NE HOC QUIDEM RELIQUERUNT,
Abbreviated transcription (Latin):
nedũ hoĩe pat̾e sue amãtissimũ q̃ res
efficit infirmitatẽ aĩ sui q̃rat quã ui¬
del ad ea q̃ timeri posse putabat ex̾cuit.
hoc uo tũ iniqͥnatũ malũ ⁊ pene ĩ audi¬
tu nõ ninio̾i si sine metu fuit cũ esset
sine exẽplo. młtas enĩ ciuutates ĩcẽdiũ
uexauit. nullã abstulit ⁊̃ ubi hostili ⁊¬
manu miecta agris ĩmissꝰ ẽ ĩ młtis
locis deficit ⁊ ꝙͣuis inde excitet᷑ raro tñ
demiq tã infestũ ulli exarsit incẽdiu
ut nichil altͣi suꝑeẽt moẽdio tot pulc̾rĩa
oꝑa q̃ singłã illustrare urbes singłas pos¬
sent una nox strauit ⁊ intãta pace ꝙͣ¬
mifit. iuilla res magna nec aliqd̾ hũit
rume sue spaciũ. in hac una nor nnt̾¬
fuit m̃t̾ urbẽ marimiã ⁊ nullã demqr
nuĩ affectũ incliãdũ adu̾sus sua fir¬
mũ ⁊ erectũ nec sine cã ꝯcussus ẽ ĩ exspͤ¬
tata plus aggͣuãt nouitas adicit cala¬
nutatib pondꝰ nec qͥsꝙͣ mortaliũ nõ

Expanded text:
dum hominem patriae suae amantissimum. Quae res effecit, ut firmitatem animi sui quaerat, quam videlicet ad ea, quae timeri posse putabat, exercuit. Hoc vero tam inopinatum malum et paene inauditum non miror si sine metu fuit, cum esset sine exemplo. Multas enim civitates incendium vexavit, nullam abstulit. Nam etiam ubi hostili manu in tecta ignis inmissus est, multis locis deficit, et quamvis subinde excitetur, raro tamen denique tam infestum ulli exarsit incendium, ut nihil alteri superesset incendio. Tot pulcherrima opera, quae singula inlustrare urbes singulas possent, una nox stravit, et in tanta pace qupermisit. Nulla res magna non aliquod habuit ruinae suae spatium; in hac una nox interfuit inter urbem maximam et nullam. Denique i adfectum inclinant adversus sua firmum et erectum. Nec sine causa concussus est; inexpectata plus adgravant; novitas adicit calamitatibus pondus, nec quisquam mortalium non
Abbreviated transcription (Latin):
hr̃e possint libeꝵ hospiciũ suꝑuacua ex aĩo
tollẽda sũt. nõ dabit se ĩ has angustias
u̾tus. laxũ sꝑaciũ res magna desiderat
expellãt᷑ oĩa. totũ pectꝰ illi uacet. at eĩ
deleccat artiũ noticia młtaꝵ. tantũ ita¬
istimas rep̃hẽdẽdũ qͥ suꝑuacua usu sibi¬
ꝯꝑat ⁊ p̾ciosa⁊ reꝵ sͥ popã ĩ domo explicat
nõ putas eũ qͥ occupatꝰ ẽ ĩ suꝑuacua li¬
teraꝵ supellectile plꝰ scire uelle ꝙͣ sit saci̾
incẽꝑantie geno ẽ. er̾d qd̾ ista libaliũ ar¬
libroꝵ dindimiꝰ gͣmaticꝰ scͥpsit miscrerer
si tã młta suꝑuacua legisset. In hiis lib̾s
de pat̾a homeri q̃rit᷑. in huis de enee mr̃e
q̃rit̾ ua. Iu hiis libidinosior anacreon an
ebriosior iuxi̾t.In hiis an sapho publica
carnũa ꝯpũxit recognoscã ⁊ etatẽ ĩ sillab̾⁊
otera Ita ne ĩ geomete pulũs heiclo. adeo
mͥ p̾̃ceptũ il lid salutare ex̾cidit tpr̾ parce

Expanded text:
liberum hospitium, supervacua ex animo tollenda sunt. Non dabit se in has angustias virtus; laxum spatium res magna desiderat. Expellantur omnia, totum pectus illi vacet. "At enim delectat artium notitia multarum." Tantum itaistimas reprendendum, qui supervacua usibus conparat et pretiosarum rerum pompam in domo explicat, non putas eum, qui occupatus est in supervacua litterarum supellectile ? Plus scire velle quam sit satis, intemperantiae genus est. Quid? Quod ista liberalium arlibrorum Didymus grammaticus scripsit. Misererer, si tam multa supervacua legisset. In his libris de patria Homeri quaeritur, in his de Aeneae matre vera, in his libidinosior Anacreon an ebriosior vixerit, in his an Sappho publica carmina conpunxit, recognoscam et aetatem in syllabis conteram? Itane in geometriae pulvere haerebo ? Adeo ihi praeceptum illud salutar
Abbreviated transcription (Latin):
capias ordinatũ tẽꝑatũ q. t̾ciũ ut inter
ĩpetũ tuũ accioe q ꝯuẽiat ut ĩ õibꝰ istis tͥ
ip̃e ꝯsetias. eruitꝗd ex tͥb defu̾it turbat et
cet᷑a. Qiid enĩ ꝓdẽ int̾ estimata hr̾e oĩa si
sis ĩpetu nimius. qͥd ꝓdẽ ĩpetꝰ rep̃ssisse et
hr̃e cupiditates ĩ sua potãte si ĩ ip̃ã reꝵ ac¬
⁊ ꝙͣadm̃ agi debeat. aliud ẽ enĩ dignitates
⁊ p̾cia reꝵ nosse. aliud articłos. aliud ĩpetꝰ
refrenãe ⁊ ad agẽda ire nõ ruere.tũc ergo
uita ꝯcors sibi ẽ ubi accio nõ destituit ĩpetũ¬
ĩpetus ex dignitate rei cuiꝰq ꝯcipit᷑ ꝓinde¬
remissꝰ acriorq ẽ ꝓut illa digna ẽ peti.
lia. utraq diuidũt᷑ in suos ut ita dicam
gradꝰ corpoꝵ locus in bos. pͥmũ ĩ ea q̃ faci¬
ũt ⁊ q̃ ex hiis gignũt᷑. gignũt᷑ aũt elem̃ta¬

Expanded text:
tium, ut inter impetum tuum actionemque conveniat, ut in omnibus istis tibi ipse consentias. Quicquid ex tribus defuit, turbat et cetera. Quid enim prodest inter se aestimati habere omnia, si sis in impetu nimius ? Quid prodest impetus repressisse et habere cupiditates in tua potestate, si in ipsa rerum act ubi et quemadmodum agi debeat ? Aliud est enim dignitates et pretia rerum nosse, aliud articulos, aliud impetus refrenare et ad agenda ire, non ruere. Tunc ergo vita concors sibi eIMPETUS autem EX DIGNITATE REI CUIUSQUE CONCIPITremissus vel acrior, prout illa digna est peti.oralia. Utraque dividuntur in suos, ut ita dicam, gradus. Corporum locus in hos primum, in ea quae faciunt et quae ex his gignuntur; gignuntur autem elem
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ ignorãcia erãt moce̾tes. erãt młtũ
aũt inte̾ utrũ pectare aliqͥs nolit aut
nesciat. deerat illis iusticia. deerat pru¬
dẽtia deerat tẽꝑantia ac fortitudo oim̃ibꝰ
hiis uͥtutib he̾bat siłia q̃dã rudis uita
uirtus nõ ꝯtingit aĩo ñ instituto ⁊ edc̃o¬

Expanded text:
 Ignorantia rerum innocentes erant. Multum autem interest, utrum peccare aliquis nolit an nesciat. Deerat illis iustitia, deerat prudentia, deerat temperantia ac fortitudo. Omnibus his virtutibus habebat similia quaedam rudis vita; virtus non contingit animo nisi instituto et ed
Abbreviated transcription (Latin):
malũ ẽ nõ auꝵ qd̾ cũ iuꝑa iacet. sic ĩ sa
millima enĩ ut̾usq res adicis s̾. illic lau¬
rũ possũ sine iuꝑa tolle̾ ⁊nic lucrũ sine
sacrilegio face̾ nõ possũ lucrũ illud nõ
nu t̃ młta mala madimꝰ gͦ diuiaie bonũ¬

Expanded text:
malum est, non aurum, quod cum vipera iacet, sic in sacmillima enim utriusque rei condicio est. Illic aurum possum sine vipera tollere, hic lucrum sine sacrilegio facere non possum. Lucrum istud non mus, in multa mala
Abbreviated transcription (Latin):
nuituũ sũpẜit. Qͥd ad rẽ ꝑtinẽt. mule¬
cula celata ĩ ferrato rostro: alipedes pae¬
tis qr tapetis auixa pectorib demissa mo¬
nilia pendẽt tecti auro fuluũ mãdunt
sub dentib auꝵ. ĩsta nec dnñm meliore
possũt face̾ noc malũ. m cato cr̃soriꝰ quẽ
tã rei publce fuit nasci ꝙͣͣ scipionẽ Alt̾

Expanded text:
it. Quid ad rem pertinent mulacula caelata ? Instratos ostro alipedes pictisque tapetis, Aurea pectoribus demissa monilia pendent, Tecti auro fulvom mandunt sub dentibus aurum. Ista nec dominum meliorem possunt facere nec mulam. M. Cato Censorius, quem tam e re publica fuit
Abbreviated transcription (Latin):
no fucm ẽ amat. nũqͥd libͣalia studia hos mo¬
ꝑcunomã. nõ magis ꝙͣ clemẽtia q̃ alieno
sangũi tãꝙͣ suo ꝑcit. ⁊ scit hõi nõ ẽẽ hoĩe
ꝓdige utendũ. Cũ dicatis in qͥt sine libali¬
b studiis ad uͥtutẽ nõ ꝑuenire. ꝙ̃ admodũ
negatis illa uchil ꝯferre uͥtuti: Quia nͦ
sine cibo ad uͥtutẽ ꝑuenit᷑. cib tũ ad uͥtutẽ
nõ ꝑtinet. ligna naui nichil ꝯferũt ꝙͣuis
nõ fiat nauis nͥ ex lignis. nõ ẽ ĩqͣo cur ali¬
qͥd putes cũ aduitorio fi̾ sine quo nõ potest
fĩ. põt qͥdẽ ⁊̃ illud dici sine libͣalib studiis¬

Expanded text:
no futurum est, amat. Numquid liberalia studia hos mono futurum est, amat. Numquid liberalia studia hos moniam, non magis quam clementiam, quae alieno sanguini tamquam suo parcit et scit homini non esse homine prodige utendum. "Cum dicatis," inquit, "sine liberalibus studiis ad virtutem non perveniri, quemadmodum negatis illa nihil conferre virtuti?" Quia nec sine cibo ad virtutem pervenitur, cibus tamen ad virtutem non pertinet. Ligna navi nihil conferunt, quamvis non fiat navis nisi ex lignis. Non est, inquam, cur aliquid putes eius adiutorio fieri, sine quo non potest fieri. Potest quidem etiam illud dici
Abbreviated transcription (Latin):
u tractatu crescũt trahñt q aliqͥd ex aliquo
ĩnuitabili. nichil aũt ulla alia ars de boĩs
ac malis q̃rit suigłas ht̃ circiuire uirtutes
fortitudo ꝯtẽptrie timẽdoꝵ ẽ. Terribilia et
sub uigũ lib̾tatẽ nr̃a mictẽtia despicit pro¬
uocat frãgit. nũꝙͥ gͦ hãc libͣa̾lia studia cor¬
roborãt: sides sc̃issimũ hũami pectõis bonũ
ẽ. nulla nccĩtate ad fallendũ cogit᷑. nullo
s quo magis secreta qret dolor. hoc illa altiꝰ
ꝯdet. nũqͥd libãlia studia hos aĩos face posst̃
tẽꝑancia uoluptatib ĩꝑat. alias odit atq
abigit. alias dispẽsat ⁊ ad sanũ modũ ir dig
nec ũꝙͣ ad illas ꝑꝑ ip̃as uenit. Scit optimũ
ec̃ modũ cupitoꝵ nõ ꝙͣtũ uelis s qͣtũ debe¬
as sumẽ huãitas uetat suꝑbũ eẽ adu̾sus
socios uetat auaꝵ u̾bis reb affectib coe
se ⁊ facilẽ oĩb p̃stat. nullũ alienũ malu
putat. bonũ aũt suũ iõ maxĩe ꝙ alicui bo¬

Expanded text:
d ex alto. inmutabili; nihil autem ulla ars alia de bonis ac malis quaerit. Singulas Iubet circumire virtutes. Fortitudo contemptrix timendorum est; terribilia et sub iugum libertatem nostram mittentia despicit, provocat, frangit. Numquid ergo hanc liberalia studia corroborant ? Fides sanctissimum humani pectoris bonum est, nulla necessitate ad fallendum cogitur, nullosed quo magis secreta quaeret dolor, hoc illa altius condam." Numquid liberalia studia hos animos facere possunt ? Temperantia voluptatibus imperat, alias odit atque abigit, alias dispensat et ad sanum modum redigit nec umquam ad illas propter ipsas venit. Scit optimum esse modum cupitorum non quantum velis, sed quantum debeas sumere. Humanitas vetat superbum esse adversus socios, vetat avarum. Verbis, rebus, adfectibus comem se facilemque omnibus praestat. Nullum alienum malum putat. Bonum autem suum ideo maxime, quod alicui bo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓcesserĩt nichil hũt in se abhorridũ aut
t̾ste. Illud ⁊̃ nũc uidi. Uitẽ ex arbusto suo
colligẽda sũt deinde libaliꝰ sternẽda uitis
ut ⁊̃ ex corpore radicescat. et uidi nõ tãtũ
mẽse februai̾o poĩtas s ĩ martio ex acto
tenẽt ⁊ ꝯplexe sũt nõ suas ulmos. om̃es
aũt iste arhores q̃ ut ita dicã grãdis capie

Expanded text:
processerint, nihil habent in se abhorridum aut processerint, nihil habent in se abhorridum aut triste. Illud etiamnunc vidi, vitem ex arbusto suo colligenda sunt, deinde liberalius sternenda vitis, ut etiam ex corpore radicescat. Et vidi non tantum mense Februario positas, sed etiam Martio exacto; tenent et conplexae sunt non suas ulmos. Omnes autem istas arbores, quae, ut ita dicam, grandiscapiae
Abbreviated transcription (Latin):
tes miliũ serẽtes. ad oliuetũ reu̾tqr qd̾ ui¬
di duob modis dispõĩtũ. magnaꝵ arboꝵ
trũcos circũcisis ramis ⁊ ad unũ cedactis
pedẽ cũ tapo suo tnͣstulit. ãputatis radicibꝰ
relicto tm̃ capite ip̃a ex quo ille pependerãt
ħ fimo tĩctũ in scrobe̾ dimisit deme̾rãmõ
aggessit tm̃ s culcauit ⁊ p̃ssit. Negãt qͥqꝙͣ
ẽẽ hac ait ait pissatiõe efficatiꝰ Uidehcet
frigus exctudit ⁊ uẽtũ. minꝰ p̃tcͣamõie¬
it̃ et oli hoc nascẽtes radices ꝓdur patit᷑¬
ilas solũ app̃hende̾ qͣs noc̃e ẽ teneras adhuc
ita pcario herẽtes. leius qͦ reuellat agitatio
plo ꝙͣtres aut qͣtuor pedes. Stutĩ enĩ ab imo
uestiet᷑ nec magna ꝑs ꝙ̃ adm̃ ĩ oluictis ue¬
tͣĩb arida ⁊ ixcorrida erit. alt̾ ponẽdi modꝰ
hic fuit. Ramos foetes nec corticis duii qͣles
ẽe nouellaꝵ arboꝵ solẽt eodẽ gnͣe deposunt
hii pauloturdio surgũt s cũ tãꝙͣ a plãta

Expanded text:
milium serentes. Ad olivetum revertar, quod vidi duobus modis depositum : magnarum arborum truncos circumcisis ramis et ad unum redactis pedem cum rapo suo transtulit amputatis radicibus, relicto tantum capite ipso, ex quo illae pependerant. Hoc fimo tinctum in scrobem demisit, deinde terram non adgessit tantum, sed calcavit et pressit. Negat quicquam esse hac, ut ait, pisatione efficacius; videlicet frigus excludit et ventum. Minus praeterea movetur et ob hoc nascentes radices prodire patitur ac solum adprendeet precario haerentes levis quoque revellat agitatio. uam tres aut quattuor pedes. Statim enim ab imo vestietur nec magna pars quemadmodum in olivetis veteribus arida et retorrida erit. Alter ponendi modus hic fuit: ramos fortes nec corticis duri, quales esse novellarum arborum solent, eodem genere deposuit. Hi paulo tardius surgunt, sed cum tamquam a planta
Abbreviated transcription (Latin):
stãt. ꝙͣadm̃ pͥma illa ut ãtiqui uocabãt li¬
terat᷑a ꝑ quã puer ad elem̃ta tradũt᷑ nõ
docet libales artes s mox ꝑcipiẽdis locum
.sũt pueriles. sũt liberales. uulgares opifi¬
cũ q̃ manu ꝯstãt ⁊ ad instruẽdã uitã octu¬
pate sũt ĩ qͥb nulla decoris nlła honesti
simłãtio ẽ. Ludicie sũt q̃ ad uoluptatr̃ o¬
culoꝵ atq auriũ tẽdũt. hiis aduumeres
licet machinatores qͥ pegmata ꝑ se surgẽ¬
tia ercogitãt ⁊ tabulata tacite ĩ sublime
crescẽtia ⁊ alics ex mopinato uarietates
aut dchiscẽtib q̃ coherebãt aut huis q̃ dis¬
tant sua sponte coheũtib aut hiis q̃ enn¬
nebãt paulatĩ in se residẽtib hiis ĩꝑitor

Expanded text:
admodum prima illa, ut antiqui vocabant, litteratura, per quam pueris elementa traduntur, non docet liberales artes, sed mox percipiendis locum  sunt ludicrae, sunt pueriles, sunt liberales. Volgares opificum, quae manu constant et ad instruendam vitam occupatae sunt, in quibus nulla decoris, nulla honesti simulatio est. Ludicrae sunt, quae ad voluptatem oculorum atque aurium tendunt. His adnumeres licet machinatores, qui pegmata per se surgentia excogitant et tabulata tacite in sublime crescentia et alias ex inopinato varietates aut dehiscentibus, quae cohaerebant, aut bis, quae distabant, sua sponte coeuntibus aut his, quae eminebant, paulat
Abbreviated transcription (Latin):
nãm q̃ ꝙͣ nõ ut cetera aĩciha oculis
sec̾iitus e̾ tordis cid diuina dem uite
legẽ quã ad unusa dixxxit nec nosse
tũi s sequideos docnt ⁊ accidẽtia nori
asitͥ excipeͣ ꝙͣ ĩꝑata uetuit pare̾ opĩs¬

Expanded text:
am non ut cetera animalia oculis secutus est tardis ad divina. Deinde vitae legem, quam ad universa derexit, nec nosse tantum sed sequi deos docuit et accidentia non aliter excipere quam imperata. Vetuit parere opini
Abbreviated transcription (Latin):
qͥdẽ fallit. Nã ꝙͣ adm̃ scio oĩa accidẽ pos¬
se. sic scio ⁊ nõ utiq casura. utq scdã ex¬
specto malis ꝑatus ss̃ In illo feras me
aut cetõs luxurie mĩstros. eq̃ luctatões
totã oleo ac luto ꝯstãtẽ scĩa expello ex
cipiã ⁊ cocos. ⁊ cetĩs uoluptatib nris i¬
genia accomodãtes sua. Qͥd enĩ oro te li¬
berale hñt ista ieium ⁊ ingenii uomitores
quoꝵ corpora ĩ sagna aĩ ĩ macie ⁊ uet̾no
sũt. an libale studiũ istud ẽẽ uuẽtuti nr̃e
credimꝰ quã maiodes nr̃i recte excͥcuerũt.
astilia iace̾. sude̾ torq̃re.equũ agitare ar¬
nia tractare. Nichil liberos suos docebãt
qd̾ docẽdũ eẽt iacc̃tib. s nꝰ hec nec ille docẽt

Expanded text:
quidem fallit. Nam quemadmodum scio omnia accidere posquidem fallit. Nam quemadmodum scio omnia accidere posse, sic scio et non utique casura. Utique secunda expecto, malis paratus sum. In illo feras me aut ceteros luxuriae ministros. Aeque luctatores et totam oleo ac luto constantem scientiam expello ex cipiam et cocos et ceteros voluptatibus nostris ingenia accommodantes sua. >Quid enim, oro te, liberale habent isti ieiuni vomitores, quorum corpora in sagina, animi in macie et veterno sunt ? An liberale studium istuc esse iuventuti nostrae credimus, quam maiores nostri rectam exercuerunt hastilia iacere, sudem torquere, equum agitare, arma tractare ? Nihil liberos suos docebant, quod discendum esset iacentibus. Sed nec hae nec illae docent
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣcũq acceꝑis formã. Int̾uallas Iteꝵ dicis
nichil ẽ qd̾ ĩ mẽsurã tuã nõ cadat. S acti¬
rectũ sit ignoras. Demo nũc ad illũ qͥ ce¬
lestiũ noticia gliat᷑. figida sat̾m sese quo
stella receptet᷑. Qs signis celi cyllemiꝰ eiret
ĩ orbes. Hoc scire qͥd ꝓdi̾t. Ut qͥd sollicitꝰ sũ
cũ saturnꝰ ⁊ mars eoͣrio stabũt aut cum
mi̾curio uesꝑtinũ faciet occasũ indẽte sat̃¬
ne pociꝰ ꝙͣ hoc discã uͥcũq sint ista ꝓpicia
ẽẽ nõ posse mutari agit illa ꝯtiniuis ordo
fatoꝵ ⁊ ĩcuitabilis cursus. ꝑstatutas ui¬
ces reme ãt. effecto reꝵ oĩu aut mouent
qͥd refert ꝓuide̾ qd̾ effuge̾ nõ possis. Scias
ista ant nescias fient si uõ solẽ ad rapi¬
endũ stellas q seq̃ntes ordine respicies
nũꝙͣ te crastina fallet hora. nͨ insidiis
noctis capiere serene. Satis habũde ꝙ ꝑ¬
nichil despabo. totũ exspecto siqͥd reĩttic̾
bom osulo. fallit mehora si ꝑcit. s nec sic

Expanded text:
cumque acceperis formam, intervalla siderum dicis, nihil est, quod in mensuram tuam non cadat. Si artirectum sit ignoras ? Venio nunc ad illum, qui caelestium notitia gloriatur: Frigida Saturni sese quo stella receptet, Quos ignis caeli Cyllenius erret in orbes. Hoc scire quid proderit ? Ut sollicitus sim, cum Saturnus et Mars ex contrario stabunt aut cum Mercurius vespertinum faciet occasum vidente Saturno, potius quam hoc discam, ubicumque sunt ista, propitia esse, non posse mutari? Agit illa continuus ordo fatorum et inevitabilis cursus. Per statas vices remeant et effectus rerum omnium aut movenquid refert providere quod effugere non possis ? Scias ista, nescias; fient. Si vero solem ad rapidum stellasque sequentes Ordine respicies, numquam te crastina fallet Hora nec insidiis noctis cupiere serenae. Satis abundeque pnihil desperabo, totum expecto; si quid remittitur, boni consido. Fallit me hora, si parcit, sed ne sic
Abbreviated transcription (Latin):
nũ libe crit audire utrũ italiã ⁊ siciliã iactatꝰ sit
talium an extͣ notũ nobis orbẽ. neq enĩ potuit.¬
rtup. in tã angustos errores seu tã lõgas tẽpe¬
states nos aĩ cotidie iactãt ⁊ neqͥtia ĩ oĩa
ulixis mala ĩpellit. nõ de est forma que
sollicitet oculos. nõ hostis. hĩc mõstͣ effera
⁊ humano cruore gaudẽtia. hinc insidiosa
blandimẽta auriũ. hĩs naufragia ⁊ tot
uarietates maloꝵ. hoc me doce quomͦ pa¬

Expanded text:
Non vacat audire, utrum inter Italiam et Siciliam iactatus sit an extra notum nobis orbem, neque enim potuit in tam angusto error esse tam longus; tempestates nos animi cotidie iactant et nequitia in omnia Vlixis mala inpellit. Non deest forma, quae sollicitet oculos, non hostis; hinc monstra effera et humano cruore gaudentia, hinc insidiosa blandimenta aurium, hinc naufragia et tot varietates malorum. Hoc me doce, quomodo pa
Abbreviated transcription (Latin):
dñ ad aĩaba ꝑtinet ⁊ ad ĩꝑfectos hoiẽs
⁊ ad stultos. Itciq põt ei ĩ comodũ eẽ mix¬
tũ. s comodũ dr̃ a maiore sui ꝑte estĩatu
bonũ ad unũ sapiẽtẽ ꝑtinet ⁊ ĩuolatũ cẽ
oportet bonũ aĩu hr̃e. unꝰ t̾ nodꝰ s her¬
culanꝰ restat. ex malis bonũ nõfit. ex mlꝰ¬
tis panꝑcatib diuicie fiuĩt. gͦ diuicie bo¬
nũ nõ sũt. hãc int̾rogatioẽ nñ nõ ag̾scũt¬
ꝑipathetici ⁊ fingũt illã ⁊ soluũt. ait autẽ
possidomꝰ ħ sophisma ꝑ om̃es dyaleticoꝵ
scolas iactatũ. sic ab antipat ͦ refelli. pau

Expanded text:
 ad animalia pertinet et ad inperfectos homines et ad stultos. Itaque potest ei esse incommodum mixtum, sed commodum dicitur a maiore sui parte aestimatum; bonum ad unum sapientem pertinet; inviolatum esse oportet. Bonum animum habere; unus tibi nodus, sed Herculaneus restat: " ex malis bonum non fit. Ex multis paupertatibus divitiae fiunt; ergo divitiae bonum non sunt." Hanc interrogationem nPeripatetici et fingunt illam et solvunt. Ait autem Posidonius hoc sophisma, per omnes dialecticorum scholas iactatum, sic ab Antipatro refelli: " pa
Abbreviated transcription (Latin):
mireris ⁊ dedalũ. uter ex hiis sapiens
tͥ uidet᷑. quis enĩ comẽtus ẽ. an ille qui
ac obiurgatioe sui ꝙͣdiu hõ stuitꝰ suꝑ¬
nacuas sarcinas habrii qui se ꝯplicuit
in dolio ⁊ in eo cubitauit hodie utrum
tande sapiẽtiorẽ putas qui ĩuenit ꝙ¬
admodũ ĩ ĩmẽsã latitudinẽ crocũ late̾¬
tib fistulis expͥmat. qui euripos subi¬
to aqͣꝵ ĩpetu ĩplet aut siccat ⁊ u̾sacilia
canacionũ laq̃aria ita coagniẽtat ut
subinde facies alia atq alia succedat
⁊ tociẽs tecta qͦiẽs fercula mutẽt᷑. an
eũ qui ⁊ aliis ⁊ sibi hoc mõstrat ꝙͣ nich

Expanded text:
mireris et Daedalum ? Uter ex his sapiens tibi videtur ? Qui serram commentus est, an ille qui hac obiurgatione sui: " quamdiu homo stultus supervacuas sarcinas habui ! " qui se conplicuit in dolio et in eo cubitavit ? Hodie utrum tandem sapientiorem putas, qui invenit quemadmodum in inmensam altitudinem crocum latentibus fistulis exprimat, qui euripos subito aquarum impetu implet aut siccat et versatilia cenationum laquearia ita coagmentat, ut subinde alia facies atque alia succedat et totiens tecta quotiens fericula mutentur, an eum, q
Abbreviated transcription (Latin):
nõ ab eo dr̃ qd̾ ht̃ s ob eo qd̾ ei deẽ fuciliꝯ
napsua significat᷑. hanc pauꝑtati ancipat᷑
assignat. Ego nõ uideo qͥd aliud sit pau¬
ꝑtas ꝙͣ parui possessio. de isto uidebimꝯ
si qñ ualde uacabit eue sit diuiciaꝵ que
qͥd saciꝰ sit pauꝑtatẽ ꝑmulceͣ diuitiis de
mẽ suꝑciliũ ꝙͣ litigare de u̾bis q̃s iã de re¬
b iudicat᷑a sit. Putemꝰ nos ad ꝯcionẽ
uocatos. lex de abolẽdis diuiciis fert᷑.hiis
int̾rogatioĩb suasuri aut dissuasuꝵ sumꝰ
hiis effecturi ut ppłs rõanꝰ pauꝑtatẽ fũ¬
dam̃tũ ⁊ cãm ĩꝑu sui req̾rat ac laudes. di¬
uicias aũt suas timeat. ut cogitet has se
apud uictores reꝑisse. hĩc ãbitũ ⁊ largiti¬
irrupisse. nimis luxuriose ostẽtari gẽtiũ spo¬
Uni eripi posse. hãc sacis ẽ suade̾ ⁊ expugre
affectꝰ nõ ccu̾sc̾be̾. si possimꝰ forciꝰ loquam

Expanded text:
cilius, αρξία, significatum Hanc paupertati Antipater adsignat; ego non video, quid aliud sit paupertas quam parvi possessio. De isto videbimus, si quando valde vacabit, quae sit divitiarum, quae qmere supercilium quam litigare de verbis, quasi iam de rebus iudicatum sit. Putemus nos ad contionem vocatos; lex de abolendis divitiis fertur. His interrogationibus suasuri aut dissuasuri sumus ? His effecturi, ut populus Romanus paupertatem, fundamentum et causam imperii sui, requirat ac laudet, divitias autem suas timeat, ut cogitet has se apud victos repperisse, hinc ambitum et largitiinrupisse, nimis luxuriose ostentari gentium spouni eripi posse ? Hanc satius est suadere et expugnare adfectus, non circumscribere. Si possumus, fortius loquam
Abbreviated transcription (Latin):
nocet. alia p̃cedẽs hãc p̃cedẽtẽ cã diuicie
hñt. Inflãt aĩos suꝑbiã pariũt ĩ uicia
ꝯtͣhũt. ⁊ usq eo mẽtẽ alienãt ut fama pe¬
cuĩe nos ⁊̃ nocit᷑a delectet. Bona añ oĩa
carẽ culpa decet. pura sũt nõ corrũpunt
aĩos. nõ sollicitãt. extollũt qͥdẽ ⁊ dilatãt
s sinc tumore. q̃ bona sũt fiduciã faciũt¬

Expanded text:
cedentem causam divitiae habent; inflant animos, superbiam pariunt, invidiam contrahunt et usque eo mentem alienant, ut fama pecuniae nos etiam nocitura delectet. Bona autem omnia carere culpa decet; pura sunt, non corrumpunt animos, non sollicitant. Extollunt quidem et dilatant, sed sine tumore. Q
Abbreviated transcription (Latin):
issẽt. cuiꝰ scĩa nlłi deder̃t. facltatẽ oĩbꝰ na
si hãc qͦ bonũ uulgare fecissẽt ⁊ prudẽtes
nasce̾m. sapĩa qd̾ in se optimũ ht̃ ꝑdidi¬
sset. initer fortuita nõ eẽt. nũc enĩ hoc in
illa p̃ciosũ atq mag̾nisicũ ẽ ꝙ nõ obueit¬

Expanded text:
issent. Cuius scientiam nulli dederunt, facultatem omnibus. Nam si hanc quoque bonum vulgare fecissent et prudentes nasceremur, sapientia quod in se optimum habet, perdidisset: inter fortuita non esse. Nunc enim hoc in illa pretiosum atque magnificum e