comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
accusaret. Quid pꝰea: Quid ait. Nuc̃ ego te a summo
li student. aut noĩes quos illi caros hñt ledandur ant
aliqͦ eiꝰ mõi inio: ledit᷑ auditoris uoluntas. Itẽ uiciosu
ẽ ñ om̃s res confirmare quas pollicitus sis in expositione
Ite uendum⁊ ne de alia re dicat᷑. c̃ de alia re ꝯtͦu̾sia sit
inqeiꝰmõi uitio ꝯsid̾andum ẽ ne aut adrẽ addat᷑ quio¬
idam. aut quidpiam d re dethat᷑. aut tota cã mutata ĩ

Expanded text:
accusaret. Quid postea? Quid ait? Nunc ego te ab summo li student, aut homines, quos illi caros habent, laedantur aut aliquo eiusmodi vitio laeditur auditoris voluntas. Item vitiosum est non omnis res confirmare, quas pollicitus sis in expositione. Item verendum est, ne de alia re dicatur, cum alia de re controversia sit; inque eiusmodi vitio considerandum est, ne aut ad rem addatur quid aut qu
Abbreviated transcription (Latin):
ẽgecꝰ dõs inciꝑ⁊ p̃cari. eursi isti ĩpetũ facũt. ex alus alii partib etio¬
lãt. atq e pło unꝰ fuge fuge in qͥt tibi. ñ uides: Respice inꝗͣ. dem̃
uaga multituos subito timore ꝑtinta fuge cep̃. At iste spumiã erorrei

Expanded text:
eos inciperet precari, cursim isti impetum faciunt et ex aliis ali partibus convolant atque e populo unus: «Fuge, fuge», inquit, «Tiberi. Non vides? Respice, inquam.» Deinde vaga multitudo, subito timore perterrita, fugere coepit. At iste, spumans ex ore
Abbreviated transcription (Latin):
actio q̃dã ħpacto. Qđ si nc̃ ħ urbs inuictissĩã uocẽ emitat: ñ huc
to loq̃t᷑ Ego illa płimis tͦpheis ornata. tͥũphis ditata cͥtissims.
clarissimis locupletata uictorus. nc̃ ur̃is seditiõib ociues uexor
Q doł malitiosa kartago. uirib þata numãtia. disciplinis eru¬
ta corintꝰ labefactare ñ potuit. eã patim̃ĩ nc̃ ab hõib det̾nusy¬
nr̃os ad sit. ñ hac utit᷑ orõe: Ego reges eieci. uos tirãnos intͦduc.
Ego lib̾tatẽ q̃ ñ erat peꝑi. uos partã seruare ñ uultis. Ego capitiᷤũ

Expanded text:
oc pacto: «Quodsi nunc haec urbs invictissima vocem mittat, non hoc pacto loquatur: «Ego illa plurimis tropeis ornata, triumphis ditata certissimis, clarissimis locupletata victoriis, nunc vestris seditionibus, o cives, vexor; quam dolis malitiosa Kartago, viribus probata Numantia, disciplinis erudita Corinthus labefactare non potuit, eam patimini nunc ab hovestros adsit, is non hac utatur oratione: «Ego reges eieci, vos tyrannos introducitis; ego libertatem, quae non erat, peperi, vos partam servare non vultis; ego capitis mei
Abbreviated transcription (Latin):
oł dictũ ẽ ꝙͣ patit᷑ u̾itas augende sṗitiõis cã sit. Hͥ d tãto patͥmonio
a cito testã qͦ sͥ petat ignẽ ñ reliqͥt. ꝑ ãbiguũ cũ u̾bũ pt in duaᷤ płes ue¬
res relĩqr̃ in suspitiõe. u si salsam̃tarii filio dicas. Qesce tu. cͦꝰ pat̃
cubito se emũg̾e solebat. ꝑ abscisionẽ sic̃ incipiemꝰ aliqͥ dicẽ. dem̃ p̃¬
nuꝑ aliene domi. nolo pła dr̃e. ꝑ similitudinẽ. ẽ aliq̃ re simili allata

Expanded text:
atrimonio tam cito testam, qui sibi petat ignem, non reliquit.» Per ambiguum, cum verbum potest in duas pluresve seres relinquitur in suspicione; ut si salsamentari filio dicas: «Quiesce tu, cuius pater cubitis emungi solebat.» Per abscisionem, si, cum incipimus aliquid dicere, ‹dnuper alienae domi - nolo plura dicere.» Per similitudinem, cum aliqua re simili allata
Abbreviated transcription (Latin):
sit intelligãtur. Uid̾e aut̃ in laudando ⁊ in ui¬
cuꝑando oportebit. Nontã ꝗͣ incorpore aut ĩ
extͣneis reb habuerit is de quo aget᷑ ꝗͣ quo pac¬
to his rebꝰ usus sit. Nam fortunã quid ⁊ lau¬
dare stultiria ẽ ⁊ uituꝑare suꝑbia. Qnͥmi. au¬
ten ⁊ laus honesta est ⁊ uituꝑatio uehemiens e
Urie quoniam om̃e incause genꝰ argu¬
mentandi. rõ tradita ẽ de inuẽtione pͥma.
re libro ꝑducta est: ⁊ hic liber nõ parum cõ¬
tinet lut̃ar̃. quę restant uireliquis dt dicemus.

Expanded text:
sint, intellegentur. vi- dere autem in laudando et in vituperando oportebit non tam, quae in corpore aut in extraneis rebus ha- buerit is, de quo agetur, quam quo pacto his rebus usus sit. nam fortunam quidem et laudare stultitia et vituperare superbia est, animi autem et laus ho- nesta et vituperatio vehemens est. Nunc quoniam omne in causae genus argumentan- di ratio tradita est, de inventione, prima re libro per- ducta est et hic liber non parum cotinet litterarum, quae restant, in reliquis dicemus.
Abbreviated transcription (Latin):
Esi in negociis familia¬
rib impediti. uix satis oti¬
um studio suppeditare
possumus. ⁊ id ipsum qͥ da¬
tur ocii. libentius in pħa
aut tua cansa noliusse: aut fugisse nos laborem
putares. ⁊ eo stadiosius ħ negocium suscepimus
qđ te nõ sine causa uelle cognoscere rethã in¬
telligebamus. Non u inse pariĩ fructus ht̃ copi¬
a dicendi. ⁊ moditas oronis si recta intelligñtia
⁊ de fumta moderatione anmi gubnetar. Quas
obres: illa que g̾ci scͥptores manis arrogantie ca
s̃ assumpserunt: relinquimus. Nam illi ne pa¬
rum multa scisse uidentur: ea ꝯquisiuer̃ que ni¬
cħ attinebant. ut ars difficilior cognitu putare¬
tur. Nos aũ ea que uidebantur ad roẽ dicendi
ꝑtinere sũpsimꝰ. Nõ ii spe questus. aut gła ꝯ
moti uenimus ad scͥbendum q̃ ad modũ ceti. s ut
industria nr̃a tue geramus morẽ uoluntati. Hc̃
ne nimium longa sumat᷑ or̾o: de re dr̃e incipie¬
mus. s si te unũ illud monuerimꝰ artẽ siñ assi¬

Expanded text:
Etsi in negotiis familiaribus inpediti vix satis otium studio suppeditare possumus et id ipsum, quod datur otii, libentius in philaut tua causa noluisse aut fugisse nos laborem putares. Et eo studiosius hoc negotium suscepimus, quod te non sine causa velle cognoscere rhetoricam intellegebamus: non enim in se parum fructus habet copia dicendi et commoditas orationis, si recta intellegentia et definita animi moderatione gubernetur. Quas ob res illa, quae Graeci scriptores inanis adrogantiae causa sibi adsumpserunt, reliquimus. Nam illi, ne parum multa scisse viderentur, ea conquisierunt, quae nihil adtinebant, ut ars difficilior cognitu putaretur, nos autem ea, quae videbantur ad rationem dicendi pertinere, sumpsimus. Non enim spe quaestus aut gloria commoti venimus ad scribendum, quemadmodum ceteri, sed ut industria nostra tuae morem geramus voluntati. Nunc, ne nimium longa sumatur oratio, de re dicere incipiemus, sed si te unum illud monuerimus, artem sine adsi
Abbreviated transcription (Latin):
bauimus: nħ latiorẽ locum defendendi reliquerimꝰ.
uideamur.: aliquã idoneam partẽ reliquerimus. Item
admaleficium inpellunt. luxurises ⁊ auaritia. Qiud
amor inquiet quispiam: Quid ambitio: Quid ureligio:
Quid mortis metus. Quid imꝑũ cupiditas: Quid deniq alra
piditas. egͥ tudo. Satis i fuerat dixisse cupiditate. metũ.¬

Expanded text:
bis latiorem locum defendendi reliquerimus.m omnia collegisse videamur, aliquam idoneam partem reliquerimus. CAPUTad maleficium inpellant, luxuries et avaritia.» «Quid amor?» inquiet quispiam, «Quid ambitio? Quid religio? Quid metus mortis? Quid imperii cupiditas? Quid denique alia piditas, aegritudo.» Satis enim fuerat dixisse metu
Abbreviated transcription (Latin):
ritia porro hoĩẽ ad qduis malefitium inpellit. G̾ auaritia ĩ¬
ducta adu̾sarũ nr̃i. ħ int̾ se facinꝰ ad iniser̃t. h idꝙ ext̃
mum dictũ ẽ satis fuit expon̾e. ne enmũ ⁊ cetos poetas
imite inur quibus ħ loco loqͥ ꝯcessum ẽ. Utinã ne innemo¬

Expanded text:
ritia porro hominem ad quod vis maleficium impellit. Ergo avaritia inducti adversarii nostri hoc in se facinus admisermum dictum est, satis fuit exponere, ne Ennium et ceteros poetas imitemur, quibus hoc modo loqui concessum est: Utinam ne in nemo
Abbreviated transcription (Latin):
quiẽ doturpi facto aliquo. aut inuti
⁊ facti inutilitatẽ aut turpitudinisn cum
indignatione ꝓfeire. Defensoris aut̃ ẽ nul¬
lum factũ. turpe inurile. neq turpe. neq
item utile neq honestũ pucari oport̾ẽ. quo¬

Expanded text:
 turpi aliquo aut inutilfensionem, et facti inutilitatem aut turpitudinem cum indignatione pro- ferre; defensoris est, nullum factum inutile neque turpe neque item utile neque honestum putari opor-
Abbreviated transcription (Latin):
cͥminis est c̃ reꝰ id quod arguit᷑ cõfessuis. al¬
tius se inductũ peccato iure fecisse de mon¬
strat. Ea ẽ huiꝰ modi. Oratius occisis tͥbꝰ cu
recep̃. Is aĩadũtit sororẽ suã de fr̃m morte ñ¬

Expanded text:
criminis est, cum reus id quod arguitur, confessus alterius se inductum peccato, jure fecisse demonstrat. Ea est hujusmodi: Horatius occisis tribus Crecepit. Is animadvertit sororem suam de fratrum morte no
Abbreviated transcription (Latin):
utile. aut nõ necessarium. fuisse. aut non
quod ipse arguat ab eo quod defensor cõꝑat
separare. Id aũt faciet si d̾mõstrabit nõ ita.
ꝓpt̾ ħ fiat. ut ꝑꝑ salutẽ militũ ea quę salutiᷤᷤ can¬
sa cõꝑata sũt. hostibꝰ tͣdant᷑. Postea cõparare
oportebit c̃ bñficio malefitium. ⁊ oĩo io quot
arguit᷑ ẽ eo qͦd factũ ẽ adefẽsore laudabit᷑. aut
fatiẽdum fuisse de mostral it᷑ cõtend̾e ⁊ extenu
magis necessarium fuisse illito qͦd uitarit reu.
qͣm illud qͦd fecit. Honesti aut̃ ⁊ utił ⁊ nec efsa¬
Sru ius ⁊ nat᷑a indlib̾atiõnis p̃ceptis cognoscet᷑.
dicationẽ expon̾e.tãqͣm causã delibatuuiã.⁊ de

Expanded text:
utile aut non necessarium fuisse aut non utile aut non necessarium fuisse aut non quod ipse arguat, ab eo, quod defensor conparat, separare. id autem faciet, si demonstrabit non ita  fiat, ut propter salutem militum ea, quae salutis causa comparata sunt, hostibus tradantur. postea com- parare oportet cum beneficio maleficium et omnino id, quod arguitur, cum eo, quod factum ab defensore laudatur aut faciendum fuisse demonstratur, conten- dere magis necessarium fuisse illud, quod vitarit reus, quam illud, quod fecerit. honesti autem et utilis et necessarii vis et natura in deliberationis praecep- tis cognoscetur. dicationem exponere tamquam causam delibera
Abbreviated transcription (Latin):
bit cet̾arum ad hib̾e quoq constitutione̾ rõnẽ.
atq p̾cepta. ac maxime coniecturis fatiendiᷤᷤ ĩ¬
firmare illud quod ẽ eo quod criminabitur. hii
qui accusantur cõꝑabut. Io fiet si aut io qͦd
aut si alia rõne ⁊ aliã obcausam ac dicet se
reus fecisse demostrabitur factũ ẽe. Eiꝰ cõfir¬
matio rei: E itẽ cõtͣria. de parte infirmatio.
ex cõiecturali constitutione sumetur. Sin autẽ
⁊ p̃ceptis diffinitionis uti oportebit. atq ħ qͥd¬
dum sit ⁊ diffinitione. Sin aliut quoq aliqͣ
gniꝰ incidet eiꝰ gn̾is p̃cepta licebit. Inic pari
rõne tñsferre. Nã accusatori maxune est
in hoc elaborandum. ut ipsum factum ꝓp̾
quod sibi reus concedi putat oꝑtere. qͣm
płimis infirmet rõib. Quod facile est si
qͣm płimis constitutionibꝰ agreditꝰ id ĩ ꝓba¬
re. Ipsa aut̃ conꝑatio seꝑata acet̾is gen̾ibꝰ cõ¬
trou̾siarum : sic exsua ui consid̾abutur. si il¬
luo qͦd cõꝑabitur. aut nõ honestũ. aut non

Expanded text:
ere ceterarum quoque constitutionum rationem atque praecepta; ac maxime coniecturis faciendis infir- mare illud, quod cum eo, quod crimini dabitur, ii, qui accusabuntur, comparabunt. id fiet, si aut id, quod aut si alia ratione et aliam ob causam, ac dicet se reus fecisse, demonstrabitur esse factum. eius rei con- firmatio et item contraria de parte infirmatio ex con- iecturali constitutione sumetur. sin autem et praeceptis definitionis uti oportebit. atque dum sit. sin aliud quoque aliquod genus incidet, eius generis praecepta licebit huc pari ratione transferre. Nam accusatori maxime est in hoc elaborandum, ut id ipsum factum, propter quod sibi reus concedi putet oportere, quam plurimis infirmet rationibus. quod facile est, si quam plurimis constitu- tionibus aggredietur id inprobare. ipsa autem compara- tio separata a ceteris generibus controversiarum sic ex sua vi considerabitur, si illud, quod comparabitur, aut non honestum aut non
Abbreviated transcription (Latin):
unicuiq u̾tuti finitimũ uitiũ reꝑiet᷑ aue c̾to
Aedeco quid gne honestatis quod ex oĩ parte ꝓpt̃
se petitur satis dictũ est. Nuc de eo in quo uti¬
litas qͦ ad iũgit᷑. qͦd tñ honestiĩ uocamꝰ dicendũ¬
udeat᷑ un : de utilitat̃. ⁊ honestatę.
amplicudo. amicitia. Gła est frequẽs de aliquo
fama c̃ laude. Dignitas est alicꝰ honestas. ⁊ cul¬
tu. ⁊ honore. ⁊ uecundia. digna auetoritas. Am¬
plitudo ẽ potẽtie aut miaiestaͣs aut aliqͣr copia¬
rum magna habundantia. Anucitia ẽ uolu.¬

Expanded text:
unicuique virtuti finitimum vitium reperietur, aut certo Ac de eo quidem genere honestatis, quod omni ex parte propter se petitur, satis dictum est. nunc de eo, in quo utilitas quoque adiungitur, quod tamen honestum vocamus, dicendutate, amplitudo, amicitia. Gloria est frequens de aliquo fama cum laude. Dignitas, alicujus honesta et cultu et honore et verecundia digna auctoritas. Amplitudo est potentia, aut majestas, aut aliquarum copiarum magna abundantia. Amicitia, volun
Abbreviated transcription (Latin):
tiarum. aliquio lnt dignitats. in cõnui¬
nes locos conferuntr. Qr̃ non ut causar.
sic orators quoq mnłeoꝵ comunes loci sũt.
Nam nͥ ab his qui multa in exeatione magnã

Expanded text:
tiarum aliquid habent digni- tatis, in communes locos conferuntur. quare non, ut causarum, sic oratorum quoque multorum communes loci sunt. nam nisi ab iis, qui multa in exercitatione magna
Abbreviated transcription (Latin):
to nõ sit heres. qͦd eiꝰ testaiito se heredẽ arbi¬
tratꝰ sit. Nõ enĩ ex euentu cogitationẽ s̃pectari
oporte s qͥ ex cogitatione aius. ⁊spe ad malefi¬
tium ꝓfectꝰ sit cõsidare ⁊ quo animo quio
quisq fatiat. no̾ quo casu utatꝰ ad rẽ ꝑtinere

Expanded text:
eredem arbitratus sit. non enim ex eventu cogitationem spectari oportere, sed qua cogi- tatione animus et spe ad maleficium profectus sit, con- siderare; quo animo quid quisque faciat, non quo casu utatur, ad rem pertinere.
Abbreviated transcription (Latin):
tata uide atꝰ. Si głe causa. qͣntã gloriam ꝯsecu¬
turã eristimau̾it. Item si dñationi᷑. si pecunie.
si amicitie. si inimicitiar̾. ⁊ oĩo quicquid erit
quod cause fuisse dicet. id sũme auge debebit.
i hoc eũ magnoꝑe cõsid̾are oportebit nõ quod
inueritate modo uehem̃tius quid inopunone eiꝰ¬
quẽ arguet fuerit. Nichil enĩ refert nõ fuiꝰ¬
se aut nõ esse aliquid cõmodi aut in cõmodi si
cit̾ fallit homines. cũ aut res aliꝰ modi est ac
putatꝰ : aut nõ is euẽtꝰ ẽ quẽ arbitti sũt.
Nes alius modiẽ tũ c̃ aut id qͦd bonũ est. ma¬
Nlum putãt. aut cõtͣ quod malũ c̃ bonum.
aut qͦd nec bonũ uec malum ẽ. malũ aut bo¬
num. aut quod malũ aut bonũ ẽ. neᷤ malum.
cto siquis negabit esse. ullã peccuniam uita.
aut fr̃is. aut amci aut deniq officio suo anti¬
quiorẽ aut suauiorẽ nõ hoc erit acusatori negã¬
dũ. Nã ineũ culpa ⁊ sũmũ odiũ tͣnsfert᷑. quiqͥ¬

Expanded text:
tata videatur. si gloriae causa, quantam gloriam consecuturam existimarit; item si do- minationis, si pecuniae, si amicitiae, si inimicitiarum, et omnino quicquid erit, quod causae fuisse dicet, id summe augere debebit. et hoc eum magno opere consi- derare oportebit, non quid in veritate modo, verumquem arguet, fuerit. nihil enim refert non fuisse aut non esse aliquid commodi aut incommodi, si citer fallit ho- mines, cum aut res alio modo est, ac putatur, aut non is eventus est, quem arbitrati sunt. res alio modo est tum, cum aut id, quod bonum est, malum putant, aut contra, quod malum est, bonum, aut, quod nec malum est nec bonum, malum aut bonum, aut, quod malum aut bonum est, nec malum  qui negabit esse ullam pecuniam fratris aut amici vita aut denique officio suo antiquiorem aut suaviorem, non hoc erit accusatori negandum. nam in eum culpa et summum odium transferetur, qui
Abbreviated transcription (Latin):
Argo accusator c̃ inpulsione aliquid fac¬
tũ eẽ dicet illũ ĩpetũ ⁊ qͣndã cõmotionẽ.
aĩ affectionẽq uerb ⁊ sentẽtiis aiplificare
debebit. ⁊ ostẽd̾e qͣnta uis sit amoris. quta
aĩ ꝑturbatio. &diracundia fiat. aut ex aliqͣ
causa ear q inpulsũ aliquẽ id fecisse dicat.
Hic ⁊ erẽploꝵ cõmemoratione qui simili in¬
pulsu aliquid cõmserĩt. ⁊ similitudinum
collatione. ⁊ ipsius aĩ affections explicatione cu¬
randũ est. ut nõ mir̃ uid̾at᷑. si quod ad ficinꝰ

Expanded text:
rgo accusator, cum impulsione aliquid factum esse dicet, illum impetum et commotionem animi affectionemque verbis et sententiis amplificare debebit et ostendere, quanta vis sit amoris, quanta animi per- turbatio ex iracundia fiat aut ex aliqua causa earum, qua inpulsum aliquem id fecisse dicet. hic et exem- plorum commemoratione, qui simili inpulsu aliquid commiserint, et similitudinum conlatione et ipsius animi affectionis explicatione curandum est, ut non
Abbreviated transcription (Latin):
nichil erit quod młta dicamꝰ. cũ eã nulla
rõe lenire possimꝰ. Cũ aut̃ ita necesse sit ut q¬
Nã si ueł actend̾e ita tñ ut id queras quid que¬
niat : ad usum ciuitatis. reꝑias nullã ẽẽ rẽ qͣm
fac̾e necesse sit. nisi ꝓpt̃ aliqͣm causam qͣmad¬
iuctionem nominaniꝰ. Parit aut̃ res młtã eẽ

Expanded text:
nihil erit quod multa dicamus, cum eam nulla ratione lenire possimus; cum autem ita necesse erit, si anam si velis attendere, ita tamen, ut id quaeras, quod conveniat ad usum civitatis, re- perias nullam esse rem, quam facere necesse sit, nisi propter aliquam causam, quam adiunctionem nomi- namus; pariter autem esse multas re
Abbreviated transcription (Latin):
ipsa remouet᷑. Cause remotiõis hoc nob erẽplo
sit. Rodii quos dã legar athenaᷤᷤ. legatis.
questores sũptũ quẽ oportebat dari nõ do¬
d̾rũt legati ꝓfecti nõ sũt.accusãtur. Intẽtio¬
est. ꝓficisci oportuit. Depulsio ẽ uõ opor

Expanded text:
sa Forte, causae remotionis hoc nobis exemplo sit: Rhodii quosdam legarunt Athenas. Legatis quaestores sumptum quem oportebat dari, non dederant; legati profecti non sunt. Accusantur. Intentio: Proficisci oportuit. Depulsio: Non op
Abbreviated transcription (Latin):
ciꝰ mortẽ sit secuta. Ad õs aũ res in qͥ ãiꝰ hõis maxĩẽ
ille .iiii. aĩ u̾tutes er̃ acc̃modãde. ut si laudemꝰ. aliud
ite. aliud fortit. aliud modeste aliud prudñt̃ fc̃m̃ c̃ẽ
p̃dicemꝰ. Si uituꝑ abimꝰ. aliud iniꝰte. aliud ĩmo deste.
aliud ignaue. aliud stulte fc̃m ẽẽ dicamꝰ.

Expanded text:
animus hominis maxime or animi virtutes erunt adcommodandae; ut, si laudemus, aliud iuste, aliud fortiter, aliud modeste, et aliud prudenter factum esse dicamus; si vituperabimus, ‹aliud iniuste,› aliud inmodeste, aliud ignave, aliud stulte factum praedicemus.
Abbreviated transcription (Latin):
l&. fieri oportebit. Nlã si uehem̃t̃ aures auditoris ob¬
tuse uidbunt᷑. atq aĩ defatigati ab adu̾sarus multi¬
tudĩẽ u̾boꝵ ꝯmode pot̾imꝰ pͥncipio suꝑsedẽ. ⁊ exordiri
cãm aut a narrõe. aut ab aliqͣ firma argum̃tõe. Dem̃¬
licebit. Si cã nr̃a magnã difficultatẽ uidebr̾̃ hr̃e. ut
nemo eqͦ aĩo pͥncipũ possit audire. ab narrõe c̃ ĩcoꝑi¬

Expanded text:
lat, fieri oportebit. Nam si vehementer aures auditorum optunsae videbuntur atque animi defatigati ab adversariis multitudine verborum, commode poterimus principio supersedere, exordiri causam aut ‹a› narratione aut aliqua firma argumentatione. Delicebit. Si causa nostra magnam difficultatem videbitur habere, ut nemo aequo animo principium possit audire, ab narratione cum inc
Abbreviated transcription (Latin):
dã ꝓ fiseieetẽ ad mcatũ quẽdã ⁊ sec̃ aliqͣntiĩ nu¬
męyoꝵ ferentẽ. ẽ comiitatꝰ. Cum hoc ut sepe
fit inura sermonẽ cõtulit. Ex quo factum est
ut illud it familiarius facere uellent. Sy
c̃ in quãdã tab̾nã diuertissent. sinił cenare.⁊
incos loco ⁊ sõpnũ caꝑe uoluerũt: cenati dis¬
cubuerit ibid̾. Caupo aut̃. nã ita dr̃ pꝰ inuẽtũ
c̃ in alio malefitio de p̾ensus eẽt: c̃ illũ altin iud¬
licet qui uos liret anĩ aduertiss: noctu pꝰquã
illos srin ufit ex lassicudine dormire sensit: ac¬
cefsit ⁊ altiꝰ ooꝵ qui sine numis erat gladium

Expanded text:
quendam et secum aliquantum nummorum ferentem est comitatus. cum hoc, ut fere fit, in via sermonem contulit; ex quo factum est, ut illud iter familiarius facere vellent. quare cum in eandem tabernam devertissent, simul ce- nare et in eodem loco somnum capere voluerunt. cenati discubuerunt ibidem. copo autem—nam ita dicitur post inventum, cum in alio maleficio deprehensus est —cum illum alterum, videlicet qui nummos haberet, animum advertisset, noctu postquam illos artius iam ut ex lassitudine dormire sensit, accessit et alterius eorum, qui sine nummis erat, gladium
Abbreviated transcription (Latin):
ab hac sciẽtia ꝓfecti sũt. młta de arte p̾cepta
curã assumebat alt̾a uͦ oĩs ĩdiseriendi erat
studio ⁊ p̃ceptione occupata: unũ quod dam
cõflatũ ẽ genus a posterioribꝰ. qui ab utriqͦ
ea que cõmod̾ dici uidebãt᷑ iisuas artes cõ-¬
tulerũt quos ipsos sinił atq illos suꝑioreᷤᷤ nos
nob̾ es quo ad facultas tulit ꝓposiumꝰ. ⁊ ex nr̃o
quippe nõ nichil ĩ eõmune cõtulimꝰ quod si
ea quȩ ĩ his libris exponũt᷑ tãtoꝑe eligẽda fuer.
qͥnto studio electa sũt. ꝓfecto neq nos neꝰ alio ᷤ
industrie nr̃e penitebit. Sin aut̃ tenĩe alicꝰ
iiiͦ. docti ab aliqͦ facile ⁊ libẽter sẽtẽtiã cõmu¬
Scabimꝰ. Nõ enĩ par̃ cognosse s ĩ par̃ cognito
stulte ⁊ diu ꝑseuerasse. turpe est. Proptea qͦd
alterum cõmuni honunũ infirmitati. alt̾ni
singulari uniꝰoꝰq uitõ ẽ atbutũ. q̃r nos qͥd̃
sine ulla afirmatione sinił querẽte dubitã¬

Expanded text:
 disciplina profecti, multa de arte praecepta curam assume- bat, altera vero omnis in dicendi erat studio et prae- ceptione occupata, unum quoddam est conflatum ge- nus a posterioribus, qui ab utrisque ea, quae com- mode dici videbantur, in suas artes contulerunt; quos ipsos simul atque illos superiores nos nobis omnes, quoad facultas tulit, proposuimus et ex nostro quoque nonnihil in commune contulimus. quodsi ea, quae in his libris exponuntur, tanto opere eligenda fuerunt, quanto studio electa sunt, profecto neque nos neque alios industriae nostrae paenitebit. sin autem temere aliqucuti videbimur, docti ab aliquo facile et libenter senten- tiam commutabimus. non enim parum cognosse, sed in parum cognito stulte et diu perseverasse turpe est, propterea quod alterum communi hominum infirmitati, alterum singulari cuiusque vitio est adtributum. quare nos quidem sine ulla affirmatione simul quaerentes dubitan
Abbreviated transcription (Latin):
stissima exgĩgniaeo c̃tanue uictorias doniũ c̃
laud maxinia retulert. Cũ pueroꝵ gͥ foriaᷤ
⁊ corpora magno hic ope nuraret᷑. hoꝵ in¬
quiũt illi sorores sũt aput nos iuirgine. Qr qͣ sit̃
ille dignitate potes ex his suspicari. Pbete gͥ mͥ
crum ex aĩali exẽplo uitas tnsferat᷑. iue croto¬
niate publico de cõsilio uirgines unũ in locũ con¬
durcrũt.⁊ pictori qͥs uellet eligedi potestatem
dederiit. Ille aut̃. U. eleg̃. quar̃ noĩa miłti poete iue¬
miorie t̾dierũt. quod eiꝰ eẽnt iudicio ꝓbate. qui¬

Expanded text:
stissimas ex gymnico certamine victorias domum cum laude maxima rettulerunt. cum puerorum igitur formas et corpora magno hic opere miraretur: Horum, inquiunt illi, sorores sunt apud nos virgines. quare, qua sint illae dignitate, potes ex his suspicari. Praebete igicrum ex animali exemplo veritas transferatur. tum Crotoniatae publico de con- silio virgines unum in locum conduxerunt et pictori quam vellet eligendi potestatem dederunt. ille autem quinque delegit; quarum nomina multi poe+tae memo- riae prodiderunt, quod eius essent iudicio
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ duise p̾ceptiones. Aliud enĩ laus. ⁊ uituꝑatio:
Aliud sontentio dietio: Aliud accusatio. aut recu¬
satio cõfice debot In iuditiis quid equũ sit qͥ¬
ritur. Indemostrationib quidꝰ onestũ. Indeli¬
bationibꝰ. ut nos arbitniꝰ. quid honestũ sit quid
utile. Nã cot̾i utilitatis fine modo ĩ ꝑsuadẽdo ⁊ ĩ
pidissiadedo ex poni oporte arbit̾ti sũt. Quoꝵ¬

Expanded text:
 praeceptiones. aliud enim laus, aliud vituperatio, aliud sententiae dictio, aliud accusatio aut recusatio conficere debet. in iudiciis, quid aequum sit, quaeritur, in demonstra- tionibus, quid honestum, in deliberationibus, ut nos arbitramur, quid honestum sit et quid utile. nam ceteri utilitatis modo finem in suadendo et in dissuadendo exponi oportere arbitrati sunt. quo
Abbreviated transcription (Latin):
argõnes in libro pͥmo nõ indiligent᷑ ex posi¬
tũ est. Hic qͦ tñ ipsa inuẽta unã qͣniq ĩ rem
exponẽtur. simiplicit̾ sine ulla ex ornatione. ut
ex hoc inuc̃ta ipsa ex suꝑiore aut̃ expolitio ĩ¬
uentoꝵ petat᷑. Qi hec que nuc p̃cipiet᷑ ad cõ¬
firmationis. ⁊ rep̾hẽsionis partes refferre op

Expanded text:
 indiligenter expositum est, hic tantum ipsa inventa unam quamque in rem exponentur simpliciter sine ulla exornatione, ut ex hoc inventa ipsa, ex superiore autem expolitio inventorum petatur. quare haec, quae nunc praecipientur, ad confirmationis et reprehensionis partes referre op
Abbreviated transcription (Latin):
tura enit̾et. Ex maiore enĩ copia nob̾ qͣm illi
fuit exẽploꝵ eligẽdi potestas Illx enĩ ex u¬
na urbe ⁊ exeo nũo uͥginũ quę tũ erãt elige
Ecipio huiꝰ p̃ceptiõis. usq adħ tẽpꝰ. expositiꝰ co¬
piis quodc̃q placet: eligẽdi copia fuit. Ac uet̾eᷤᷤ
quid auctores uł scriptores artis usq apͥncipe
illo atq inuẽtore tisiam repetitos. unũ ĩ loc ũ
quisiti cura ꝑspicue cõscripsit atq enodata
diligẽt᷑ ex posuit. Ac tĩi ĩuentoribꝰ ipsis suauita¬
ce ⁊ breuitate dicẽdi p̾stitit. ut uenio illoꝵ pre¬
cepta ex ipsoꝵ libris cognoscat. S os qui quod
illi p̾cipiant uelit intellig̾e. adhũc qͣsi ad qͥndã
comiodiorẽ erplicatorẽ: reu̾tatur. atq hic quid̃

Expanded text:
 eniteret. ex maiore enim copia nobis quam illi fuit exemplorum eligendi potestas. ille una ex urbe et ex eo numero virginum, quae tum erant, eligere ncipio huius praeceptionis usque ad hoc tempus, expositis copiis, quodcumque placeret, eligendi potestas fuit. Ac veteres quidem scriptores artis usque a prin- cipe illo atque inventore Tisia repetitos unum in lo- cum quisita cura perspicue conscripsit at- que enodata diligenter exposuit; ac tantum inventori- bus ipsis suavitate et brevitate dicendi praestitit, ut nemo illorum praecepta ex ipsorum libris cognoscat, sed omnes, qui quod illi praecipiant velint intellegere, ad hunc quasi ad quendam multo commodiorem ex- plicatorem revertantur. atque hic q
Abbreviated transcription (Latin):
trouersiar̃. ⁊ ĩuẽtiones ⁊ cõstiutione̾. ⁊ iu¬
dicatione̾ cõnnobat. De inde partes or̃onis ⁊ ĩ
eas os oĩa pcepta. Qr̃ c̃ ineo cot̾is de rebꝰ distic¬
tius dictũ sit: Disꝑse aut̃ de cõfirmatione ⁊
de rep̾hensione. nũc ce̾tos cõfirmãdi. ⁊ re p̃¬
hendẽdi. in singła causar gna locos tradẽdo ar¬
bitram᷑. & qm̃ quo pacto cõueniret tractari

Expanded text:
troversiarum et inventiones et constitutiones et iudi- cationes continebat, deinde partes orationis et in eas omnes omnia praecepta. quare cum in eo ceteris de rebus distinctius dictum sit, disperse autem de con- firmatione et de reprehensione, nunc certos confir- mandi et reprehendendi in singula causarum genera locos tradendos arbitramur. et quia, quo pacto trac- tari
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ciꝑe iudbat᷑ exe̾psimꝰ. ⁊ exuariis ĩ geniis ex cel¬
lentissina queq libauimꝰ. Exhis enĩ qui me¬
moria ⁊ noĩe digni st̃. necnichil optime nec
oĩa p̾clarissime quisq dic̾e nob̾ uidbat᷑. Qua¬
ꝓpt̃ stultitia uisa ẽ aut abñ inuẽtis alicꝰ recede
si qͦ ĩuitio eiꝰ offẽdem᷑. aut ad uitia qͦ eiꝰ accede̾.

Expanded text:
ide- batur, excerpsimus et ex variis ingeniis excellentis- sima quaeque libavimus. ex iis enim, qui nomine et memoria digni sunt, nec nihil optime nec omnia prae- clarissime quisquam dicere nobis videbatur. quapropter stultitia visa est aut a bene inventis alicuius recedere, si quo in vitio eius o
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ e quondam cum florent
ꝓmnibus copus. initalia cũ in¬
pruis beati niunarentꝰ templũ uinoniᷤᷤ qͦd
regͥiosime colebant. egregiis picturis locuple¬
tare uoluerũt. Itaq eracleontem ÷ euxin qui
tũ lõge cet̾is excelłe pictoribꝰ existimabatur.
magno p̾tio cõductũ adhibuerũt. Is ⁊ cetã cõ¬
plureᷤᷤ tabulas pix̃ quar̾ nõ nulla pars usq ad
nrãm memoriani ꝓp̃ fani religionẽ remãsit.⁊
ut excellẽtẽ muliebris forme puleritudine in
muta ĩsese imago cõtiu̾et. helene pige se funu¬
lacrũ uelle dix̃. Quod crotoniate qui cũ mulic¬
uri incorpore pigẽdo plurimũ aliis p̃stare se¬
pe accepissent libe̾t̾ audierũt. Pntauerũs enĩ
si quo ingen̾e plurimũ poss ĩ eo magnopere
claborass egregiũ sibi opꝰ illo ĩ fano relicturũ.
Neq tũ eos illa opinio fefellit. Nã zeuxiᷤ ilico qͥ¬
suut ab his quasnã uirgines formosas habẽt.
lli aut̃ statĩ hoĩem deduxũt ĩpalestrã. atq a

Expanded text:
e quondam, cum florerent omnibus copiis et in Italia cum primis beati numerarentur, templum Iunonis, quod religiosissime colebant, egregiis picturis locupletare voluerunt. itaque Heracleoten Zeuxin, qui tum longe ceteris excellere pictoribus existimabatur, magno pretio conductum adhibuerunt. is et ceteras conplures tabulas pinxit, quarum nonnulla pars us- que ad nostram memoriam propter fani religionem remansit, et, ut excellentem muliebris formae pulchri- tudinem muta in se imago contineret, Helenae pingere simulacrum velle dixit; quod Crotoniatae, qui eum mu- liebri in corpore pingendo plurimum aliis praestare saepe accepissent, libenter audierunt. putaverunt enim, si, quo in genere plurimum posset, in eo magno opere elaborasset, egregium sibi opus illo in fano relicturum. neque tum eos illa opinio fefellit. nam Zeuxis ilico quaesivit ab iis, quasnam virgines formosas haberent. illi autem statim hominem deduxerunt in palaestram atque ei
Abbreviated transcription (Latin):
tis aut̃ partibꝰ aptas int̾se om̃s.⁊ aliã inaliã
Suc̃ de pͣmiis consid̾emꝰ. lucinius crassus¬
o consul quosdã incit̾iore gallia. nullo illu¬
stri neq c̾to duce neq eo noĩe neq eo nũo p̃di¬
tos ut nẽ digni essẽt. qui hostes. R.P. eẽ dicent᷑¬

Expanded text:
is autem partibus aptas inter se omnes et aliam in alia c de praemiis consideremus. L. Licinius Crassus consul quosdam in citeriore Gallia nullo inlustri neque certo duce neque eo nomine neque numero praeditos, uti digni essent, qui hostes p
Abbreviated transcription (Latin):
eas causas in quibꝰ de equo ⁊ iniquo q̃ret᷑ expo¬
suimꝰ. Restat nũc ut de p̾mio ⁊ depena ex¬
plicemꝰ. Sũt enĩ iułte cause quę erp̃mu pe-¬
citione alicꝰ constant. Nani ⁊ ap̃ iudices de p̃¬
nuo sepe accusatoꝵ querit᷑. ⁊ a senatu aut
a cosilio aliquod p̾mium sepe petitꝰ. Ac nemi¬
nẽ conuemet arbitrari nos cum aliquod erẽ¬
pliun ponamꝰ. quod insenatii agat᷑ ab uidi
tiali gn̾e erẽploꝵ reced̾e. Quidquid enĩ de
hoĩe ꝓbando.aut inꝓbando dr̃cum adeam
dictionẽ. sententiarum qͦ rõ accomod̾tur. id
nõ ⁊si ꝑsentẽtie dictionem agiur delibattiĩ

Expanded text:
eas causas, in quibus de aequo et iniquo quae- ritur, exposuimus. restat nunc, ut de praemio et de poena explicemus. sunt enim multae causae, quae ex pitione constant. nam et apud iudi- ces de praemio saepe accusatorum quaeritur et a se- natu aut a consilio aliquod praemium saepe petitur. ac neminem conveniet arbitrari nos, cum aliquod exemplum ponamus, quod in senatu agatur, ab iudi- ciali genere exemplorum recedere. quicquid enim de homine probando aut inprobando dicitur, cum ad eam dictionem sententiarum quoque ratio accommodetur, id non, si per sententiae dictionem agitur, delibera- tivum
Abbreviated transcription (Latin):
ous iħ maxime cõmoret᷑. indignium esse abͥ oie
ignauissimo fortẽ uir̃ aiacidem necatum. T̃ur¬
pe ẽ quod aut eo loco ĩ quo dicet᷑. aut ab eo hoĩe
qui dicat. aut eo tẽpore qͦ di aut his qui audiunt.
aut ea de qua re agit᷑ indignum ꝑꝑ inhonestã rẽ
uidet᷑. Offensũ est. qͦd eoꝵ qui audiũt uolitatẽ
ledit. ut siquis ap̃ equites. R. cupidꝰ uidicandi.
cipioniꝰ legẽ iudicariã uel agrariã laudet. Con¬
trarium ẽ qͦd cõtra endr̃ qͣ hii qui audiunt fece¬

Expanded text:
oc maxime commoretur: indignum esse ab homine ignavissimo virum fortissimum Aiacem ne- catum. turpe est, quod aut eo loco, in quo dicitur, aut eo homine, qui dicit, aut eo tempore, quo dicitur, aut iis, qui audiunt, aut ea re, qua de agitur, indignum propter inhonestam rem videtur. offensum est, quod eorum, qui audiunt, voluntatem laedit: ut, si quis apud equites Romanos cupidos iudicandi Caepionis legem iudiciariam laudet. contrarium est, quod contra dicitur atque ii, qui audiunt, fece
Abbreviated transcription (Latin):
ria sororẽ oceidisti. Depulsio ẽ. Iure oceidi.
hostium mortẽ lugebat. frum noglige¬
bat meq ⁊ populũ romanũ uicisse mo¬
leste ferebat. Infirmatio ẽ. Tñ a fratͦ
indãnatã neccari nõ oportuit. Ex qua
iudicatio fit. Cum oratia fr̃um mortem

Expanded text:
ria sororem occidisti. Depulsio: Jure occidi. hostium mortem lugebat, fratrum negligebat, me et populum Romanum vicisse moleste ferebat. Infirmatio: Tamen a fratre indemnatam sororem necari non oportuit. Ex quo Judicatio fit: Cum Horatia fratrum mortem
Abbreviated transcription (Latin):
altiꝰ culpã nõ fec̾it. Si aut̃ nõ ĩetũ hoiem
s inrem aliqͣm causa dimouebit᷑. ut ĩ hac
cadẽ re. si questor mortuꝰ. ⁊ id circo legatis
cis oportebit. ⁊ ex cõcessionis partibꝰ que cõ¬
ueniãt assume do quibꝰ nobis dicẽdũ erit:
oci aut̃ comuneᷤᷤ id̾ utq fere qui suꝑ ioribꝰ
satioĩs facti indignatio. defensoris c̃ in alio cul¬
pa sit auͤt inipso sit suplicio se  affici nõ oꝑt̾e.

Expanded text:
alterius culalterius cul in rem aliquam causa demovebitur, ut in hac eadem re, si quaestor mortuus esset et idcirco legatis cis oportebit et ex concessionis partibus, quae convenient, assumere; de quibus nobis dicendum erit. Loci autem communes idem utrisque fere, qui in superioribus satoris, facti indignatio; defensoris, cum in alio culpa sit, aut in ipso non sit, supplicio se affici non o
Abbreviated transcription (Latin):
culpã ꝑtin̾e. Postea dic suo q̃mq ofitio cõ¬
sule oporte. Nec si ille peccass: hũc oportuiꝰ¬
se peccare Dem̃ siille deliqrit seꝑatĩ illũ
efensor aut̃ c̾⁊ cetã si ꝗͣ oxalis incibẽt
cõstitutiõib ꝑtc̾tauit de ipsa remotioẽ
sic argum̃ cabit᷑. Primũ eꝰ accidit culpa de¬
mostrabit. De iñ c̃io aliena culpa accto iss
ostend se aut nõ potuisse aũ nõ debuisse io
face quod accusator nẽ oportuisse dicat. quod¬
nõ potũit ex utilitatis partib ĩquib ius ne¬
cessitudinis ĩplicita demõstrabit. Quod nõ¬
dobuit ex honestate cõsidabit᷑ dutroq ditĩciꝰ
culpa exponenda demostrãdum ẽ qͣncum
uoluptatis. ⁊ studuĩ fuit in ipso. ⁊ io signis
cõfirmãdum ẽ huiꝰ moĩ ceta diligentia ex
ante factis. aut dictis. atq hoc ipsi utile fu¬
isse face. Inutile aut̃ nõfac̾e̾: e ⁊ cet̾a uita fu¬
isse hoc magis cõsentaneũ. quã quod ꝓpter

Expanded text:
culpam pertinere. postea dicet suo quemque officio consulere oportere; nec, si ille peccasset, hunc oportuisse peccare; deinde, si ille deliquerit, separatim illum Defensor autem cum cetera, si qua ex aliis incident constitutionibus, pertractarit, de ipsa remotione sic ar- gumentabitur: primum, cuius acciderit culpa, demon- strabit; deinde, cum id aliena culpa accidisset, ostendet se aut non potuisse aut non debuisse id facere, quod accusator dicat oportuisse; quid potuerit, ex utilitatis partibus, in quibus est necessitudinis vis implicata, demonstrabit quid debuerit, ex honestate considera- bitur. de utroque distinctius randum est, quantum volun- tatis et studii fuerit in ipso, et id signis confirman- dum huiusmodi: ex cetera diligentia, ex ante factis aut dictis; atque hoc ipsi utile fuisse facere, inutile autem non facere, et cum cetera vita fuisse hoc magis consentaneum, quam quod propter
Abbreviated transcription (Latin):
tꝰ qui d̾bebat᷑ de publico nõ daret᷑ oportuĩt¬
ne cos cõfrc̾e nichilominꝰ legationẽ. hoc in
gne pͥmũ sic̃ ĩcet̾is si quid aut excõiect᷑ali ã ui
ex alia cõstitutione sumi possit. uid̾i opor¬
tebit. Dem̃ pleraq ⁊ excõꝑatioẽ.⁊ ex rela¬
tione cͥminis ĩ hac qͦ eausa cõuenire potũt

Expanded text:
ublico, non daretur, oportueritne eos con- ficere nihilo minus legationem? hoc in genere pri- mum sicut in ceteris, si quid aut ex coniecturali aut ex alia constitutione sumi possit, videri oportebit. deinde pleraque et ex comparatione et ex relatione criminis in hanc quoque causam convenir
Abbreviated transcription (Latin):
mouet᷑ ud fit biꝑtito. Nã tũ res. causa tuni
ipsa remouet᷑. Cause remotiõis hoc nob erẽplo
sit. Rodii quos dã legar athenaᷤᷤ. legatis.
questores sũptũ quẽ oportebat dari nõ do¬
d̾rũt legati ꝓfecti nõ sũt.accusãtur. Intẽtio
est. ꝓficisci oportuit. Depulsio ẽ uõ opor

Expanded text:
ur. id fit bipertito; nam tum causa, tum res ipsa removetur. causae remotioni hoc nobis exem- plo sit: Rhodii quosdam legarunt Athenas. legatis quaestores sumptum, quem oportebat dari, non dede- runt. legati profecti non sunt. accusantur. intentio est: proficisci oportuit. depulsio est: non op
Abbreviated transcription (Latin):
modi demostrabitur eẽ inuiria ut nõ mͦui
ro bono uer̃ oĩo hõi lib̾o uid̾atur nõ fuisse to¬
ierada. Deiñ ita ce ꝑspicua ut ne ab ipso quid̾
qui feciss ĩ dubiun uocaret᷑. Deiñ huiꝰmo¬
di ee ut ineã ĩuiriã marime debuerit aĩadũ¬
te quiaiãditit ut nõ tã rectũ. nõ tã fu̾it hone¬
stũ ĩ uiditiũ illã rẽ ꝑuenire qͣm eo mͦ atq ab
co inidicari quomͦ & aqͦ sit uĩdicata. Postea
sic rẽ fuisse aꝑtã. ut iuditium de ea re fieri
est accusatoris ineũ qui cũ id quod arguitur
negare nõ possit. tñ aliquid spei sibi cõparet
exudicioꝵ ꝑt̾batione. Atq ħ iuditioꝵ utilita

Expanded text:
r iniuria, ut non modo viro bono, verum omnino homini libero videatur non fuisse tole- randa; deinde ita perspicua, ut ne ab ipso quidem, qui fecisset, in dubium vocaretur; deinde eiusmodi, ut in eam is maxime debuerit animuit; ut non tam rectum, non tam fuerit ho- nestum in iudicium illam rem pervenire, quam eo modo atque ab eo vindicari, quo modo et ab quo sit vindicata; postea sic rem fuisse apertam, ut iudicium de ea re fieri s accusatoris in eum, qui, cum id, quod arguitur, negare non possit, tamen aliquid sibi spei conparet ex iudiciorum perturbatione. atque hic utilita
Abbreviated transcription (Latin):
erut ab accusatore tcͣtati. ut refelli ⁊ cõtͣriam
in partẽ cõu̾ti possũt: Quo ĩgn̾e st̃ tre̾ extͦmi
cõtriis roĩbꝰ infirmare. Illa aut̃ ac̾rama accu¬
sacoꝵ cͥminatio ꝑ qͣm ꝑturbationẽ fore oiuni
iudicioꝵ demonstrãt. Si de indãnatõ data

Expanded text:
erunt ab accusatore trac- tati, ut refelli et contrariam in partem converti pos- sint, quo in genere sunt tres extremi, contrariis ratio- nibus infirmare. illa autem acerrima accusatorum criminatio, per quam perturbationem fore omnium iu- diciorum demonstrant, si de indamna
Abbreviated transcription (Latin):
postulat ut legẽ qͣ lege fecit ꝓferrat. De inde
quẽ admodum in cõꝑatione p̃cipicbamꝰ: ut
illud quod cõꝑabat᷑ extenuaret᷑ ab accusatiore
qͣm marime. sic in hoc gn̾e oportebit illiꝰ cul¬
pam inqͣm cͥmẽ tnfferęt̾. c̃ eiꝰ maleficio qui se
uire fecinse dicat conꝑare. Postea de monstndũ
Extrema est ut incõparatione affũptio uidicatio¬
nis. ⁊ d̾ea ꝑ amplificationẽ erdelibationiꝰ pre¬
coptis dictio. Defensor aut̃ quę ꝑ alias constitu¬
tioes inducẽtur. ex his locis qui tͣditi sut ĩfirma¬
bit. Ipsã aut̃ relationen cõꝓbabit. pͥmũ aug̃

Expanded text:
egem, qua lege fecerit, proferat. deinde quem- admodum in comparatione praecipiebamus, ut illud, quod compararetur, extenuaretur ab accusatore quam maxime, sic in hoc genere oportebit illius culpam, in quem crimen transferatur, cum huius maleficio, qui se iure fecisse dicat, comparare. postea demonstran- dextrema est, ut in comparatione, assumptio iudicationis et de ea per amplificationem ex delibera- tionis praeceptis dictio. Defensor autem, quae per alias constitutiones indu- centur, ex iis locis, qui traditi sunt, infirmabit; ipsam autem r
Abbreviated transcription (Latin):
datiam ⁊ crudelitatẽ in dignato. ab de fẽsore ẽ
ineiꝰ quẽ ultꝰ sit audatiã sui cõquestioẽ. rẽ nõ
ex nomine ipsius negotii s ex cõsilio eiꝰ qui fe¬
cit. ⁊ causa. ⁊ tẽpore. cõsioari o port̾e̾. Quid ma¬
li futurũ sit aut er iniuria aut excellere ali¬
cꝰ.nisi cãta ta ⁊ͥ ꝑspicua audatia ab eo adcꝰ fa¬
mam aut ad parẽtes aut ad lib̾os ꝑtinuerit.
aut ad aliqͣm re qͣm carã eẽ oĩb aut necesse ẽ
aut oportet eẽ fuit uĩ dicata.

Expanded text:
crudelitatem indignatio. ab defensore, in eius, quem ultus sit, audaciam cum sui conquestione; rem non ex nomine ipsius negotii, sed ex consilio eius, qui fecerit, et causa et tempore considerari oportere; quid mali futurum sit aut ex iniuria aut scelere alicuius, nisi tanta et tam perspicua audacia ab eo, ad cuius famam aut ad parentes aut ad liberos pertineret aut ad aliquam rem, quam caram esse omnibus aut necesse est aut oportet esse, vin- dicat
Abbreviated transcription (Latin):
oportaisse añ suplitium qͣm uidiciũ inꝙon̾e.
um loges quoq ⁊ iuiditia de monstnda sũt. ꝑ
quę potiũt peccatum id quod sponte sua reꝰ
punitꝰ sic. moribꝰ ⁊ iudicio uidicari. De ind̾
detia demostre eoꝵ qui eũ nũc ap̃ uidiceᷤ ac¬
cusent quẽ sine uidicibꝰ ipsi cõdẽpnarit ⁊ d
eo uditiũ fatiant de quo iã ipsi supliciũ sũp
serũt. Postea ꝑ turbationẽ iudicii fucurã di¬

Expanded text:
icium quam iudicium interponere. tum leges quoque et iudi- cia demonstranda sunt, per quae potuerit id pecca- tum, quod sponte sua reus poenitus sit, moribus et iudicio vindicari. deinde den- tiam demonstrare eorum, qui eum nunc apud iudices accusent, quem sine iudicibus ipsi condemnarint, et de eo iudicium faciant, de quo iam ipsi supplicium sump- serint; postea perturbationem iudicii futuram di
Abbreviated transcription (Latin):
git cũ eiꝰ pari uoluntate. Hic qr de ciuilibꝰ cau¬
sis loquȩmꝰ fructꝰ ad amicitiã iugaͥmꝰ ut eoꝵ
quoq causa petenda uidatur. ne forte qͥ nõ d
oi amicitia dic̾e xistimãt. rephende ĩcipiant.
quaꝗͣ sũt qui ꝓpt̾ utilicatẽ mͦ appetendã pu¬
tant a micitiam. Sũt qui ꝓpt̾ se solũ. Sũt qui
ꝓpt se ⁊ ucilitatẽ quoꝵ quid inssime cõstitua¬
tur. alius locꝰ erit ꝯsidandꝰ. Nũc sic ad usũ

Expanded text:
git, cum eius pari voluntate. hic, quia de civilibus causis lo- quimur, fructus ad amicitiam adiungimus, ut eorum quoque causa petenda videatur, ne forte, qui nos de omni amicitia dicere existimant, reprehendere inci- piant. quamquam sunt qui propter utilitatem modo petendam putant amicitiam; sunt qui propter se so- lum; sunt qui propter se et utilitatem. quorum quid verissime constituatur, alius locus erit considerandi. nunc hoc sic ad usum
Abbreviated transcription (Latin):
se uł similia. ł difsimilia. de monstrari. Loci
comunes arocinatione. oportet ꝯiectura exeo
quod descriptum sit: ad id quod nõ sit scrip¬
tum ꝑuenire. ⁊ neminẽ posse os reᷤᷤ ꝑscripia
amplecti. seyc omiodissime scribe qui curet.
ut quẽdã ex quibꝰ Entelligãtur. Cõtra rõcinatio¬
nẽ huiꝰ modi. Coniecturã diuinationem eo⁊
bum aliquod est positũ de cꝰ ui queritur hoc
mͦ. lex ẽ qui adu̾sa tempestate nauim reliqͥrit.
ugarẽt. ⁊ cum eoꝵ altius nauis. altiꝰ honꝰ esset.
naufragum quendam natantem. ⁊ manꝰ ad se
Postea aliquã diu ipsos quoq tempestas uehe¬
m̃tiꝰ iactare cepit usq addeo ut dñs nauiᷤ c̃
idem gub̾nator ce̾t inbapham confuget. ⁊ in
funicło qui apupiligat᷑ scapham ad nexã na
ad potuit opitulatus est. Sedatis aut̃ fluctibꝰ
⁊ cempestate iam comutata: nauis in portum
ꝓuchitur. Ille autem qui ingladium in cubue¬

Expanded text:
se vel similia vel dissimilia demonstrari. Loci communes: a ratiocinatione, oportere coniec- tura ex eo, quod scriptum sit, ad id, quod non sit scriptum, pervenire; et neminem posse omnes res per scripturam amplecti, sed eum commodissime scribere, qui curet, ut quaedam ex quibusdam intellegantur; contra ratiocinationem huiusmodi: coniecturam divinationem esse erbum aliquod est positum, cuius de vi quaeritur, hoc modo: lex: qui in adversa tempestate navem reliquerint, vigarent, et cum eorum alterius navis, alterius onus esset, naufragum quendam natantem et manus ad se postea aliquanto ipsos quoque tempestas vehementius iactare coepit, usque adeo, ut dominus navis, cum idem gubernator esset, in scapham confugeret et inde funiculo, qui a puppi religatus scapham adnexam tra-d potuit, est opitulatus. sedatis autem fluctibus et tempestate iam commutata navis in portum pervehitur. ille autem, qui in gladium in- cubue
Abbreviated transcription (Latin):
tis de quibꝰ scͥptũ est intelligi possit. Dem̃
equitas rei demonstranda ẽ. ut in uiriditi¬
ali absoluta. Contͣ hoͥ c qui dicet. similitudi¬
nen infirmare debebit. Quod fatiet si d̾mõ¬
strabit illud quod cõferatur. ab eo cui ꝯfera¬
nione. si quo uinuo illud quod ꝑsimilitu¬
dinem afferat᷑ ⁊ quo in loco illud cꝰ causa
affegtur hr̃i ꝯueniat ostẽdet᷑. Deĩn quidreᷤᷤ
cum rę differat demõstrabit᷑. ut nõ idẽ uida¬
Si non pot̾it negabit oportere quicꝗͣ. nesi quod
scriptum sit ꝯsidare oia ꝑieltari si similitu

Expanded text:
teris, de quibus scriptum sit, intellegi possint; deinde aequitas rei demon- stranda est, ut in iuridiciali absoluta. Contra autem qui dicet, similitudinem infirmare de- bebit; quod faciet, si demonstrabit illud, quod confera- tur, divernione; si, quo in numero illud, quod per similitudinem afferetur, et quo in loco illud, cuius causa afferetur, haberi conveniat, ostendetur; deinde, quid cum re differat, demon- strabitur, ut non idem videasi non poterit, negabit oportere quicquam, nisi quod scriptum sit, considerare; multas de similibu
Abbreviated transcription (Latin):
dationẽ ⁊ ꝯfirmationẽ. Dem̃ eiꝰ rei qͣte que¬
ricur cũ eo de quo constet collationẽ huiꝰmõi.
ut de quo q̃r̃. rei de qua eausa constet sinule
esse uid̾atur. Postea ad mirationem ꝑ ꝯtẽtio¬
ueni qui fieri possit ut qui hoc eẽ equũ cõce¬
dat : illud neget quod aut equus aut eodẽ

Expanded text:
dationem et confirma- tionem; deinde eius rei, qua de quaeratur, cum eo, de quo constet, collationem eiusmodi, ut id, de quo quaeritur, ei, de quo constet, simile esse videatur; postea admirationem per contentionem, qui fieri pos- sit, ut qui hoc aequum esse concedat, illud neget, quod aut aequius aut eodem
Abbreviated transcription (Latin):
li ꝯferant᷑. ⁊ honesta nominentur. Erͥ illud
cõficitur : ut appetẽdar̃ rerũ partes sit̃. ho
nestas. ⁊ utilitas. Uitandar̃ turpicudo.⁊ inuti¬
litas. His gͥ duabꝰ rebꝰ res gͣnde̾ sũt attribu¬
te. necessitudo. ⁊ affectio. quar̃ altera cxiu. al¬
tera eyre. ⁊ ꝑsonis. considatur. de utͣq pꝰ aper¬
cuis describemus. Nũc honestatis rõnẽ pͥ
num explicemus. Quod aut totũ. aut ex ali¬
qua parte ꝓpt̾ se petitur: honestum appel¬
lamus. Quare c̃ eius due suit partes quarũ

Expanded text:
illud conficitur, ut petendarum rerum partes sint ho- nestas et utilitas, vitandarum turpitudo et inutilitas. his igitur duabus rebus res duae grandes sunt adtri- butae, necessitudo et affectio; quarum altera ex vi, altera ex re et personis consideratur. de utraque post apertius perscribemus; nunc honestatis rationes pri- mum explicemus. Quod aut totum aut aliqua ex parte propter se pe- titur, honestum nominabimus. quare, cum eius duae partes sint, quarum
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑtiores. sic reꝰ aꝑatas oroe fieri obscuriores.
Nuc ad delibatiois p̃cepta ꝑganius .i uar aut̃¬
Perum ex petendar̃ tria gna sũt. par aut
nis ẽ uitadar ex ꝯtria parte. Flam ẽ quid¬
dã quod ex sua ui nos allitiat ad sesgñ emolu
Uuento captans aliquo s thens nos sua digui¬
tate: quod gͥnus est. uirtus. sapiencia. u̾itas.
fructum atq utilitatẽ petendum quod peceu¬
nia est. Est porro quiddam ex eoꝵ partibu
quo magis ex petatur. ut aut̃ amicitia. bona
eristimatio. atq exrhis dictis hoꝵ ꝯtͣria facile
tacentibꝰ nob intelligũtur. S ut ex peditius
minabiuit᷑. Nam in pͥmo gn̾e quę sut hones

Expanded text:
apertiores, sic res apertas obscuriores fieri oratione. Nunc ad deliberationis praecepta pergamus. Rerum expetendarum tria genera sunt; par autem numerus vitandarum ex contraria parte. nam est quiddam, quod sua vi nos adliciat ad sese, non umento captans aliquo, sed trahens sua dignitate, quod genus virtus, scientia, veritas. fruc- tum atque utilitatem petendum; quod genus pecunia est. est porro quiddam ex horum partibquo magis expetatur, ut amicitia, bona existimatio. atque ex his horum contraria facile tacentibus nobis intellegentur. sed ut expeditius minabuntur. nam
Abbreviated transcription (Latin):
alio uidici aut p̃tori. aut consuli aut tͥbuno. pł. pla¬
clitum sit ⁊ fit ut de eadꝰ re sepe alius aliud decreuit
mandati ag̾etur: iudiciũ reodidit. Sextiis uilius
nõ reddidit. Itẽ .s. celius uidex ab soliit in uriarum
eum qui lucilium poetam incenam nominatam
leserat. P. mucius eum. qui.l. accium poetam nomi
dissimilit̃ uidicate ꝓfeiri: cum id usu uen̾it. uidicem

Expanded text:
alio iudici aut praetori aut consuli aut tribuno plebis plaalio iudici aut praetori aut consuli aut tribuno plebis placitum sit et fit, ut de eadem re saepe alius aliud decreverimandati ageretur, iudicium reddidit, Sex. Iulius non reddidit. Item:‹C.› Caelius iudex absolvit iniuriarum eum, qui Lucilium poetam in scaena nominatim laeserat, P. Mucius eum, qui L. Accium poetam nomindissimiliter iudicatae proferri, cum id usu venerit, iudicem