comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ducti absoluerẽc Condempnato op¬
pianco statim .l. quĩtius hõ maxiẽ
ppłaris qui omĩs Rumoꝵ et cõtro¬
nũ deutos colligere consuesset obla¬
tã sibi facultatẽ putauit ut ex iuu¬
dia senatoria posset credere ꝙ eius ordi¬
ius iudicia nunꝰ iã probari pplõ ar¬
bitrabat᷑ Nabetur bua altera contio
omii dicebat nulla cẽ iuditia qui pe¬
auõsum ñincũ baberet incolumẽ
negotii qui oppiauicũ nũꝙͣ ĩdissẽc
sirũ optũ et honue prudẽcissimũ
peciũa oppcessum arbitrarẽt᷑ incẽsisus¬
picioue remi ĩmediũ bocare ceperunt
et cãi illã cotã deposiere atq illo ipõ
tempore in edis Tanun homrs houe¬
stissinu necessarii et auua mer noca
stalenus accersitus ab oppianco sẽit
Iain cetera noca sunt õibus ut cum
illo oppiancus egerit de peciũa ut
ille se redditurum cẽ dixerit ut eoꝵ
sermouẽ omẽz audierint biri lomi
qui cũ cõsulto ppẽ in occltostecissent
ut res pacefacta et in forum ꝑlaca

Expanded text:
to Oppianico statim L.Lucius Quinctius, homo maxime popularis, qui omnis rumorum et contionum ventos conligere consuesset, oblatam sibi facultatem putavit ut ex invidia senatoria posset crescere, quod eius ordinis iudicia minus iam probari populo arbitrabatur. habetur una atque altera contio omnium dicebat; nulla esse iudicia; qui pecuniosum inimicum haberet, incolumem negotii, qui Oppianicum numquam vidissent, virum optimum, et hominem prudentissimum, pecunia oppressum arbitrarentur: incensi suspicione, rem in medium vocare coeperunt, et causam illam totam deposcere. Atque illo ipso tempore in aedes Titi Annii, homins honestissimi, necessarii, et amici, noctu Stalenus, accessitus ab Oppianico, venit, Iam cetera nota sunt omnibus: ut cum illo Oppianicus egerit de pecunia: ut ille se redditurum esse dixerit: ut eorum sermonem omnem audierint viri boni, qui tum consulto prope in occulto stetissent: ut res patefacta, atque in forum prolata,
Abbreviated transcription (Latin):
aute pedes quĩti maului qui cum erat
tumbro cõstituũt atq ille cõtuuo
imeeo teste nuilło indice retẽtis male¬
fici cõscĩa ꝑt̾ritus omĩa ut ame pau¬
eo autedca sunt expouit asumũ ꝙ
as se consilio oppianici int̾fectũ fute¬
tuo Extineritur domio latitãs oppia¬
uita amamilio index aulius ex al¬
tera parte corã tenet᷑ lrc iã quid re
liqua queritis inamliũ ꝑleriq no¬
ratis nõ ille houorẽ a piũtia nõstu

Expanded text:
ante pedes Q. Manli qui tum erat ante pedes Q. Manli qui tum erat triumvir constituunt. atque illic continuo nullo teste, nullo indice recentis malefici conscientia perterritus omnia, ut a me paulo ante dicta sunt, exponit Asuviumque a sese consilio Oppianici interfectum fatetur. extrahitur domo latitans Oppianicus a Manlio; index Avillius ex altera parte coram tenetur. hic quid iam reliqua quaeritis? Manlium plerique noratis; non ille honorem a pueritia, non st
Abbreviated transcription (Latin):
nuchi prescun ad alia ꝑperãti exi¬
tum luiꝰ assimlãte familiaritatis
coguoscite Cum eẽt adolestẽs apud
mulierclãm quãdã atq ibi ꝑ noctaret
et ibid̃ posterum cõmoraret᷑ auilius
ut erat cõscitutũ siulãt se egrotare
et testmñ facere uelle oppianicus os¬
sig uatores ad eũ qui ueq ad adsiuũ
neq aluĩ nossent adducit et illũ asum¬
siguato disceditur amlius illico cõua¬
eescit asiuꝰ aũt illo breui tempore
quasi in ortulos iret in arenarias qͣsd
extra portã exquilmã ꝑductus occidit᷑
qui cũ bnũ iã et alterum diẽ desidera¬
ret᷑ neq in hus lotis ubi ex cõsuetudi
ne q̃rebat᷑ Inuẽiret᷑ et oppiniacius in
fors larmatiũ diccitaret imꝑ se et suos
aucos cest̃mn eius obsiguasse liberti
asumi et nõ nulli amĩci quod eodem
quo postreuiũ a sumꝯ bisus erat ami¬
lũ cnum eo fiuisse et a nultis bisumeẽ
cõstabat in eũ iuuadunt et honuẽm

Expanded text:
mihi, praesertim ad alia properanti; eximihi, praesertim ad alia properanti; exitum huius adsimulatae familiaritatis cognoscite. cum esset adulescens apud mulierculam quandam atque ubi pernoctarat ibi diem posterum commoraretur, Avillius, ut erat constitutum, simulat se aegrotare et testamentum facere velle. Oppianicus obsignatores ad eum qui neque Asuvium neque Avillium nossent adducit et illum Asuvsignato disceditur. Avillius ilico convalescit; Asuvius autem brevi illo tempore, quasi in hortulos iret, in harenarias quasdam extra portam Esquilinam perductus occiditur. qui cum unum iam et alterum diem desideraretur neque in batur inveniretur, et Oppianicus in foro Larinatium dictitaret nuper se et suos amicos testamentum eius obsignasse, liberti Asuvi et non nulli amici, quod eo die quo postremum Asuvius visus erat Avillium cum eo fuisse et a multis visum esse constabat, in eum invadunt et hominem
Abbreviated transcription (Latin):
ri mortẽ ip̃i oppianico nupsit q̃ nup¬
tie nõ diuturne fuu̾t erãt enĩ non
mat̾monu dignitate ẜ sceleris soci¬
etate cõiũctẽ Quid illa cedes asum la¬
riuatis adulestẽtis peciũosi ꝙͣ clara
te quadã predita ad libidines ado¬
lescẽtulorũ excitãdas accõmodata d
ut se blãditus et asseucatõib in asui
consuetudiẽ penitꝰ ĩmersit oppia¬
uici cõciuuo sperare cepit hͦ se amlio
taiꝙͣ a qua maclima ad mota ca¬
pere asui adolestẽtiã et fortumas
eius pac̾as expugnare posse facio
excogitata larnui est res cranslata
rouiã Iuiri eiũ consiliũ facilius ĩ
solitudiue ꝑficere eiusmõi cõmodia
in trioba posse arbicratisunt a siutꝰ
oum auilio rouiã ẽ profectꝰ hos ue¬
stigiis oppiauicꝰ secutus ẽ iami ut
rõme uixeriit quibus cõiiuis qͥ¬
dus flagitus ꝙͣtis et ꝙͣ profusis
sumptib nõ mõ constio s 2 cõmua
et adiutore oppianico lougũ est dr̃e

Expanded text:
ri mortem ipsi Oppianico nupsit. quae nupri mortem ipsi Oppianico nupsit. quae nuptiae non diuturnae fuerunt; erant enim non matrimoni dignitate sed sceleris societate coniunctae. quid? illa caedes Asuvi Larinatis, adulescentis pecuniosi, quam clara te quadam praeditus ad libidines adulescentulorum excitandas accommodata. qui ut se blanditiis et adsentationibus in Asuvi consuetudinem penitus immersit, Oppianicus continuo sperare coepit hoc se Avillio tamquam aliqua machina admota capere Asuvi adulescentiam et fortunas eius patrias expugnare posse. ratio excogitata Larini est, res translata Romam; inire enim consilium facilius in solitudine, perficere rem eius modi commodius in turba posse arbitrati sunt. Asuvius cum Avillio Romam est profectus. hos vestigiis Oppianicus consecutus est. iam ut Romae vixerint, quibus conviviis, quibus flagitiis, quantis et quam profusis sumptibus non modo conscio sed etiam conviva et adiutore Oppianico longum est dicere
Abbreviated transcription (Latin):
gat graudẽ peciũam a filio si qui
uatus eẽt ab secundo herede inclul
legat Quid de oppiauico suspica¬
tus sic uidetis quid indicarit ob¬
scurun non ẽ namcum eius fili¬
um faceret heredẽ eum cutorẽ libe¬
ris nõ ascripsit quid oppianicus
fecerit cognoscite ut illũ magiũ in¬
celligatĩs louge aĩo prospexĩsse mo¬
ricũtẽ Que peciũa mulieri legata
erat a filio si qui natus ẽẽt eãm p̃¬
seutẽ oppianicus nõ debitã mulieri
soluit si hec solutio legatorũ et nõ
merces abortionis ãppellãda ẽ Quo
illa pretio accepto multisq pretẽa
nuni̾b que tũ extabłĩs oppianici
recitabãtur spem illã quã in aluo
cõmẽdatã a uiro continebat ucca
auaritia sceleri oppiana bendidit
nchil posse iã ad hãc iꝓbitatẽ addi
uidecur accendite exitum que mlier
obtestatione uiri decẽ illis mẽsib
nedomũ quidẽ ullã insi socrus sue
nosse debuit hec quĩco meuse pose bi¬

Expanded text:
gat grandem pecuniam a filio si qui gat grandem pecuniam a filio si qui natus esset; ab secundo herede nil legat. quid de Oppianico suspicatus sit videtis; quid iudicarit obscurum non est. nam cuius filium faceret heredem, eum tutorem liberis non adscripsit. quid Oppianicus fecerit cognoscite ut illum Magium intellegatis non longe animo prospexisse morientem. quae pecunia mulieri legata erat a filio, si qui natus esset, eam praesentem Oppianicus non debitam mulieri solvit, si haec solutio legatorum et non merces abortionis appellanda est. quo illa pretio accepto multisque praeterea muneribus quae tum ex tabulis Oppianici recitabantur spem illam quam in alvo commendatam a viro continebat victa avaritia sceleri Oppianici vendidit. nihil posse iam ad hanc improbitatem addi videtur; attendite exitum. quae mulier obtestatione viri decem illis mensibus ne domum quidem ullam nisi socrus suae nosse debuit, haec quinto mense post vi
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ dampuatã neq ĩuiria q̃ spem
parentis memoriã nõis subsidiũ
geui̾s heredẽ faulie de signatum
Rei ꝑ. ciuẽ sustulisset Quãto ẽ oppi¬
auica in eadẽ inuria marore suppli¬
ciodignus si quidẽ illa cum suo cor¬
poribun acculisset seipã cruciauit
hic aũcidem illud effecit ꝑ alieui
corporis iuortẽ atq cruciatũ Cetiꝰ
non uidẽtur in singlis honũb mlta
parricidia suscipete posse opianica
inuẽtus ẽ qui in bno corpore plu¬
res necaret Itaq cum hãc eius cõ¬
suetudiuẽ audaciãq cognosteret
auũclõ illius adolestentis oppiaui
sue filiũ faceret amicis adhibitis
p̃ute matre sua diuea bxorẽ suã
int̾rogauit eẽc ne pregnãs que
cuui se ẽẽ respondisset᷑ ab ea pecruit
ut se mortuo apud diueã que tũ
ei nuilieri socrus erat quo adꝑa¬
raret hĩcaret diligẽtiãq adlube̾t
ut id quos concepenit ẜuaret ut
saluũ parere posset Itaq ei testõ le¬

Expanded text:
esse damnatam; nec iniuria quae spem esse damnatam; nec iniuria quae spem parentis, memoriam nominis, subsidium generis, heredem familiae, designatum rei publicae civem sustulisset. quanto est Oppianicus in eadem iniuria maiore supplicio dignus! si quidem illa, cum suo corpori vim attulisset, se ipsa cruciavit, hic autem idem illud effecit per alieni corporis mortem atque cruciatum. ceteri non videntur in singulis hominibus multa parricidia suscipere posse, Oppianicus inventus est qui in uno corpore pluris necaret. itaque cum hanc eius consuetudinem audaciamque cognosset avunculus illius adulescentis Oppianicsuae filium faceret, amicis adhibitis praesente matre sua Dinaea uxorem suam interrogavit essetne praegnas. quae cum se esse respondisset, ab ea petivit ut se mortuo apud Dinaeam — quae tum ei mulieri socrus erat — quoad pareret habitaret diligentiamque adhiberet ut id quod conceperat servare et salvum parere posset. itaque ei testamento le
Abbreviated transcription (Latin):
pretͥmissum bidecur tamẽ ut ad
hͦ nefariũ faoinꝰ accede̾t aditũ
sibi alus sceleribus aucemumu
nã cum dẽt grauida iuria fracris
uxor et ian aꝑpinqͣre partus iude¬
retur. mulierem ueneno int̾fecit
ut nria illa quod erac ex fratre cõ¬
ceptini necaret᷑ post fratrem ag̾s¬
sus ẽ qui sero iaui exlausto illo po¬
culo mortis cum et de suo et de
Oxoris interitu clamares ⁊ testiñ¬
q nuitare cuperet in ip̃a significa
hiiꝰ bolũtatis ẽ mortuus Ita nu¬
lierẽ ne parcu eius ab hereditate sra¬
cerua excluderet᷑ necauit foĩs aũt
liberos prius uita p̾uauit ꝙͣ illi hãc
a uatura ꝓp̾am lucẽ accipere potuert
ut ouĩs incelligerẽt inchil eis clau¬
sum nichil sautũ eẽ posse ciuꝰ auda¬
cia fratris liberos nematerui quidẽ
corporis cuscodia tegere potuisset me¬
moria tenco nulẽsiã quãdã nuilie¬
iẽ cumi eẽi in asya ꝙ ab heredibus
sus acceꝑta peciũa partũ sibi ipã me¬
dicauiẽtis a begisset rei capicalis

Expanded text:
ad hoc nefarium facinus accederet aditum sibi aliis sceleribus ante munivit. nam cum esset gravida Auria, fratris uxor, et iam appropinquare partus putaretur, mulierem veneno interfecit ut una illud quod erat ex fratre conceptum necaretur. post fratrem adgressus est; qui sero iam exhausto illo poculo mortis, cum et de suo et de uxoris interitu clamaret testamentumque mutare cuperet, in ipsa significatione huius voluntatis est mortuus. ita mulierem ne partu eius ab hereditate fraterna excluderetur necavit; fratris autem liberos prius vita privavit quam illi hanc a natura lucem accipere potuerunt; ut omnes intellegerent nihil ei clausum, nihil sanctum esse posse a cuius audacia fratris liberos ne materni quidem corporis custodiae tegere potuissent. memoria teneo Milesiam quandam mulierem, cum essem in Asia, quod ab heredibus secundis accepta pecunia partum sibi ipsa medicamentis abegisset, rei capitalis
Abbreviated transcription (Latin):
est illo udicio renui cõdempnari p̃s¬
tim ablius iudicib qui duo p̃idia¬
a fecissent nccẽ fuisse simiul illudu
deatis uccẽ ẽ nullã accusatori cãm dc̃
potusse cur iudiciũ uellet corrumꝑe
Quiero enĩ abste tide acti relictis iam
ceteris argniũcis oĩbus nim fabri¬
cios quoq mocẽtes cõdempnacos eẽ¬
exiscunes num etiã illa iuditia pe¬
cuĩa corrupta eẽ dicas quibus indi¬
cus alter abscagueno solo absoluca
si nocẽtes cuiꝰ malefitu nũquid p̃¬
ter deuenũ quesitũ quo habitqne¬
caretur obiectũ ẽ nũꝙͥ alius ĩ illio

Expanded text:
est, illo iudicio reum condemnari, praesertim ab isdem iudicibus qui duo praeiudicia fecissent, necesse fuisse, simul illud videatis necesse est, nullam accusatori causam esse potuisse cur iudicium vellet corrumpere. quaero enim de te, T.Tite Atti, relictis iam ceteris argumentis omnibus, num Fabricios quoque innocentis condemnatos existimes, num etiam illa iudicia pecunia corrupta esse dicas, quibus in iudiciis alter a Staieno solo absolutussi nocentes, cuius malefici? num quid praeter venenum quaesitum quo habitus necaretur obiectum est? num quid aliud i
Abbreviated transcription (Latin):
tendi sic̃ adonũa cõfugi ꝙͫ ego as¬
sequi potii Remedia ac ꝑfugia cã¬
oum ut hͦ quod tiumde dicam cõse¬
cricus sim nequis illi carise patco¬
nũ defuisse arbicraret᷑ S ut ꝙ̃ꝙ̾
caille mĩster fuissee huic ĩnuaissim̃
fuisse acq cẽ dicebat sm aũt illus
egerũ nullũ ad scamãdr̃u morte
habiti cencurũ emoliuũtũ fuusse
concedebat ẜ ad uxorẽ oppiauiti qo¬
uũs in uxoribus necãdis ex̾citati
om̃a bona habiti bencura eẽ dicelat
Cuu illa deffensione ssus cẽui que
in libertiuoꝵ causis honestissinia
sꝑ exisciuiata ẽ stamãdrũ pacrono
eẽ probacũ ẜatebat᷑ ẜ querebat cu
prosatus ẽẽt ipẽ patronus ꝯ ego¬

Expanded text:
tendi, sic ad omnia confugi, quantum ego adtendi, sic ad omnia confugi, quantum ego adsequi potui, remedia ac perfugia causarum ut hoc quod timide dicam consecutus sim, ne quis illi causae patronum defuisse arbitraretur. sed ut qcuius ille minister fuisset huic inimicissimum fuisse atque esse dicebat. sin autem illud egeram, nullum ad Scamandrum morte habiti venturum emolumentum fuisse, concedebat, sed ad uxorem Oppianici, hominis in uxoribus necandis exercitati, omnia bona habiti ventura fuisse dicebat. cum illa defensione usus essem quae in libertinorum causis honestissima semper existimata est, Scamandrum patrono esse probatum, fatebatur, sed quaerebat cui probatus esset ip
Abbreviated transcription (Latin):
proferebat᷑ deuiq onuĩs accusatio
Sarie gra uit̾q tractata ad extiriũ
iuãifesta ueuẽt dep̃heusioẽ cõclusa
ẽlric ego cũ ad respõdẽ dũ sirerexi
qua cura dii ñuortales qua sollic¬
tudine aĩ quotumore semꝑ equid
magnocũ metu incipio dicere quo¬
tiẽusqq dico totieus mchi iudeor
in iudicũ uenire non ingeni solũ
ẜ eciã uirtutis acq offĩcii ne aut
id profiteri iudear quod nõ possim¬
iplẽ quod ẽ impudẽtia aut id¬
nõ effice̾ quod possim quod ẽ ꝑfidie
auc negligentie Tum bero itã sum
pertur. bãtus ut omĩa tuuerẽ suͭ
dixisseu ne infr̃cissumꝰ simlta in
eiusmõi cã dixissẽ ne npudẽtissi¬
inꝯ exiscuuarer Collegi me alũ
et ita cõscitui eẽ sorciter agẽd̃ illi
etati qua cũ erã solere laudi dar
etiã si in nnꝰ fionus causis ho¬
minuũ pericłĩs non defuissẽ Itaq
foci sic puguaui sic dnũ ititoe cõ¬

Expanded text:
proferebatur, denique omnis accusatio proferebatur, denique omnis accusatio varie graviterque tractata ad extremum manifesta veneni deprehensione conclusa est. hic ego tum ad respondendum surrexi qua cura, di immortales! qua sollicitudine animi, quo timore! semper equidem magno cum metu incipio dicere; quotienscumque dico, totiens mihi videor in iudicium venire non ingeni solum sed etiam virtutis atque offici, ne aut id profiteri videar quod non possim, quod est impudentiae, aut non id efficere quod possim, quod est aut perfidiae aut neglegentiae. tum vero ita sum perturbatus ut omnia timerem, si nihil dixissem ne infantissimus, si multa in eius modi causa dixissem ne impudentissimus existimarer. conlegi me aliquando et ita constitui, fortiter esse agendum; illi aetati qua tum eram solere laudi dari, etiam si in minus firmis causis hominum periculis non defuissem. itaque feci; sic pugnavi, sic omni ratione con
Abbreviated transcription (Latin):
illud impẽde̾ pericliũ bideret qd
mͥ cũ aletriuatib uicnutatẽ et ꝯ
plerisq eorũ magnũ usiu eẽstie¬
bat frequẽtes ed̃s ad me domũ ad¬
duxit qui ꝙͣꝙͣ de homĩe sicut nccẽ
bãtur eum quibus rebus possent
desfendere idq aue ut facerẽ et
ut cãm stamãdri sustiperẽ petebãt
in qua cã patromi om̃e pericłiũ cõ¬
tiuebat᷑ Ego qui ueq illis tabulis
oiris ac cã amãcibus mei Rem pos¬
seui ullai negare neq illud c̾mẽ
cantũ ac cã mamifestũ eẽ arbitra¬
rer situt nec illiquidẽ ip̃i qui in
tũ illã cãm cõmẽdubãt arbitrabã¬
cur pollicicus his sum me ouũa
que uelleut cẽ facturus res agi
cepta ẽ citatus ẽ scamãder reus
ingeniosus et in dicendo exercitatii
accusabat aũt ille scamaudrũ
uerbis tribus beuenũ cẽ dep̾hẽsũ
onuĩa cela totius accusatõis ĩ oppi¬
auicũ coniciebãt᷑ aperiebat᷑ cã
iusidiaꝵ fabritioꝵ familiaritas cõ¬
memorabat᷑ hõis uita et iudacia

Expanded text:
d impendere periculum videret, quod mihi cum Aletrinatibus vicinitatem et cum plerisque eorum magnum usum esse sciebat, frequentis eos ad me domum adduxit. qui quamquam de homine sic ut necesse eesse arbitrabantur eum quibus rebus possent defendere, idque a me ut facerem et ut causam Scamandri susciperem petebant, in qua causa patroni omne periculum continebatur. ego, qui neque illis talibus viris ac tam amantibus mei rem possem ullam negare neque illud crimen tantum ac tam manifestum esse arbitrarer, sicut ne illi ipsi quidem qui mihi tum illam causam commendabant arbitrabantur, pollicitus eis sum me omnia quae vellent esse facturum. res agi coepta est; citatus est Scamander reus.o in primis ingeniosus et in dicendo exercitatus; accusabat autem ille quidem Scamandrum verbis tribus, venenum esse deprensum. omnia tela totius accusationis in Oppianicum coniciebantur, aperiebatur causa insidiarum, Fabriciorum familiaritas commemorabatur, hominis vita et audacia
Abbreviated transcription (Latin):
satoris orõnẽ in duas diuisã
eẽ parces quarũ alcera in inti
et mãgnoꝑe confidere bidebat᷑ ĩuidia
iã iuuecetrta iudicii in uiã alcera
tiũ mõ consuetudĩs cã tumde et dif¬
fident̃ acciugẽ roẽm beneficii c̾mi¬
nũ qua de ue lege ẽ hec questio cõsci¬
tuta Ituq in̾ certum ẽ haut eãdem
disc̾bucoẽm ĩuidie et t̾minũ sic in de¬
fensionẽ ẜuare ut onĩe intelligãt
nichil me nec subt̃ fugẽ uolusse
reticendo uec obscuta redicẽdo d cũ
considero quoniõ in̾ in utraq re sit
elabrrãd altera pars ẽ ea q̃ pẜa est
auc̃ que procul a iuditio iemota est
que cõtionib seditiose ꝯcitatis accõ¬
modatior est ꝙͣ trãquillis modetntis
cultutis et ꝙͣtũ laboris sic̃ habitura
S in hac tãta difficultate illa me tee
Nic audire cõsuescis ut corui omẽ
dissolucõẽ ab ortitore q̃tacis ut nõ
existimetis plus nos ad salutẽ teo
largiri oportere ꝙͣ ꝙͣtum deffensor

Expanded text:
in duas divisam esse pares; quarum altera mihi inniti et magnopere confidere videbatur invidia iam inveterata iudicii Iuniani, altera tantumnodo consuetudinis causa timide et diffidenter attingere rationem veneficii criminum, qua de re lege est haec quaestio constituta. itaque mihi certum est hanc eandem distributionem invidiae et criminum sic in defensione servare ut omnes intellegant nihil me nec subterfugere voluisse reticendo nec obscurare dicendo. sed cum considero quo modo mihi in utraque re sit elaborandum, altera pars et ea quae propria est autem quae procul ab iudicio remota est, quae contionibus seditiose concitatis accommodatior est quam tranquillis moderatiscultatis et quantum laboris sit habitura. sed in hac difficultate illa me res sic audire consuestis ut eorum omnium dissolutionem ab oratore quaeratis, ut non existimetis plus vos ad salutem reo largiri oportere quam quantum defensor
Abbreviated transcription (Latin):
fiater eius mortuus ẽ heredẽq gñ.
magiũ fracrẽ suũ reliquit postea
mãgia uxor oppianici mortua est
postre mo biuis qui reliquus erac
diee filius cũ magius ẽ mortuus
is fecit heredẽ illũ adulescẽtẽ oppia¬
nicũ sororis sue filiũ emuq ꝑtio
ꝯ diuea ire iussie inceru uẽinit
Iudex ad diueã neq obscurus neq
incertus qui nũciaret ei filiũ eius
inaintute mulier amissĩs liberis cũ
cõuocauit et ab lius flens pett ne
negotiũ susciperẽt adulescẽtẽ ĩuesti¬
gurent sibi resticuerẽt illũ filiũ quẽ
cũ bnũ ex mlr̃s fortuna reliquũ eẽ
uoluisset hec cum agere instituisset
iusiuoĩ ut illi filio hs eccclun legaret
heredeni institrieret eũdẽ illũ õpia¬
nicũ uepotẽsuũ acq his diebus pau
sunt Iucerim oppiauicq̃ ut erat sicuti
multis ex rebus reꝑietis singlaris
sdelere et audatia ꝑ quẽdã ꝯaleicanũ
fauuliarẽ suũ prmiũ illũ iudicẽ

Expanded text:
frater eius, mortuus est heredemque Cn.Gnaeum frater eius, mortuus est heredemque Cn.Gnaeum Magium fratrem reliquit. postea magia, uxor Oppianici, mortua est. postremo unus qui reliquus erat Dinaeae filius Cn.Gnaeus Magius est mortuus. is heredem fecit illum adulescentulum Oppianicum, sororis suae fil Dinaea matre iussit. interim venit index ad Dinaeam neque obscurus neque incertus qui nuntiaret ei filium eius,in servitute. mulier amissis liberis, cum convocavit et ab eis flens petivit ut negotium susciperent, adulescentem investigarent, sibi restituerent eum filium quem tamen unum ex multis fortuna reliquum esse voluisset. haec cum agere instituisset, t eius modi ut illi filio HS cccc milia legaret, heredem institueret eundem illum Oppianicum, nepotem suum; atque eis diebus paucsunt. interim Oppianicus ut erat, sicuti multis ex rebus reperietis, singulari scelere et audacia, per quendam Gallicanum, familiarem suum, primum illum indicem
Abbreviated transcription (Latin):
uis ꝑspicere possitis ac p̾mũ cã accu¬
rãdi que fui̾t oscendã ut ip̃m aulũ
cluẽtiũ bi ac ncc̃itate coactũ fecisse
iudeatis Cum maĩfesto beuenũ dep̃¬
hendissec quod uir matris oppiam¬
cus eiparauisset et res nõ comeccura
s occłis ac maĩbus tenerecur neq ĩ
cã ulla dubitatõ posset eẽ accusauit
oppiauicũ ꝙͣ constãter et ꝙͣ diligẽt᷑
postea dicã nũc hoc scire nos nolui
nullã huic aliã cãm accusandi fuisse
nisi uti ꝓpositiu uite ꝑiclĩ et cotidi¬
auas capitis insidiãs hac bua rõe
uicaret atq ut intelligatis hus
accusacũ eẽ c̾nũbus dppiauicũ ut
neq accusator ciuiere neq reus spera¬
re debuit pauca uobis illus iudicu
c̾nũa exponã quibus cognitis nemo
ur̃m mitabitur illũ diffidentẽ rebus
suis ad scaleuũ atq ad pecũam ꝯfu
tus apud asculum in quĩti sergi se¬
nacoris eius qui int̾ sicarios damꝑ¬
natus ẽ manus incidit et apudeũ
fuit in ergastulo iunueriq aũt auriꝰ

Expanded text:
c primum causa accusandi quae fuerit ostendam ut id ipsum A.Aulum Cluentium vi ac necessitate coactum fecisse videatis. cum manifesto venenum deprehendisset quod vir matris Oppianicus ei paravisset, et res non coniectura sed oculis et manibus teneretur, neque in causa ulla dubitatio posset esse, accusavit Oppianicum; quam constanter et quam diligenter postea dicam; nunc hoc scire vos volui, nullam huic aliam accusandi causam fuisse nisi uti propositum vitae periculum et cotidianas capitis insidias hac una ratione vitaret. atque ut intellegatis eis accusatum esse criminibus Oppianicum ut neque accusator timere neque reus sperare debuerit, pauca vobis illius iudici crimina exponam; quibus cognitis nemo vestrum mirabitur illum diffidentem rebus suis ad Staienum atque ad pecuniam confugtus apud Asculum in Q.Quinti Sergi senatoris, eius qui inter sicarios damnatus est, manus incidit et apud eum fuit in ergastulo. N. autem Aurius,
Abbreviated transcription (Latin):
beuenũ id quo hĩco daretur eẽ q̃sicũ
Que poruo tenuissima suspitõ colloca¬
tu ui stamãdrũ ẽ aut conferri po¬
tuit ut is sua sponte necare doliusse
habitũ putaret᷑ atq hͦ cũ uidicio
st̃o et oppianico re et existunatoe iã
lege et proiĩciatoẽ nũd̃ cõdempuato
cũ habitus oppianicũ reũ stati nõ
fecit coluit ignoste̾ se ͫ iudices i
eos solos cẽnt seueri quos deuenũ
cio dignas iudicarẽt e fabriciũ quẽ¬

Expanded text:
venenum id quod habito daretur esse quaesitum? quae porro tenuissima suspicio conlata in Scamandrum est aut conferri potuit ut is sua sponte necare voluisse habitum putaretur? atque hoc tum iudicio facto et Oppianico re et existimatione iam, lege et pronuntiatione nondum condemnato tamen habitus Oppianicum reum statim non fecit. voluit cognoscere utrum iudices in eos solos essent severi quos venenum norum supplicio dignas iudicarent. itaque
Abbreviated transcription (Latin):
suscipiẽda accusatõ fuerit. Satis
eẽ arbitror demr̃acũ iudices que
c̾nũbus accusatum eẽ oppianicũ
ut honeste absolui ullõ mõ potĩt
cognostite nuĩc ita rerũ citatum cẽ
illum ut re semel atq iteꝵ p̃iudi¬
cata cõdẽ puata in iudiciũ beuit
nã cluẽtius iudices pͥmũ nomẽ
etus detulit c in maĩbus benenũ
de prehẽderac is erac libertus fab̾cio¬
uum scamãder integrũ cõsiluĩ in¬
ditucorrupti nulła suspitio simpꝰ
in ĩuditiũ cã certa res buũ c̾mẽ eͥ

Expanded text:
da accusatio fuerit? satis esse arbitror demonstratum, iudices, eis criminibus accusatum esse Oppianicum uti honeste absolvi nullo modo potuerit. cognoscite nunc ita reum citatum esse illum ut re semel atque iterum praeiudicata condemnatus in iudicium venerit. nam Cluentius, iudices, primum nomen eius detulit cuius in manibus venenum deprenderat. is erat libertus Fabriciorum, Scamander. integrum consilium, iudici corrupti nulla suspicio; simplex in iudicium causa, certa res, unum crimen
Abbreviated transcription (Latin):
aciy in illo iuditio cũ scamãdrũ
nos deffendere iuderem᷑ ber bo ille
ieuo eint re quidẽ seru et ꝑitulo¬
et tota accusatoẽ oppianicq̃ neq
id obscure ferebat nec dissimlare
ulloniõ poterit aderat firꝙ̃s as¬
uocabat om̃i studio grũq pugua¬
bat postremo id quod maxnũo ma¬
lo illi cause fuit h ͦ ipõ in eoco quasi
reus ipẽ cẽt sedebat Occuli om̃ u
dicui nõ in scamiãdrũ s in oppia¬
uitũ coniciebãt᷑ tuuor eius ꝑtur¬
batio suspensus incertusq uulltus
crebra coloris mutatõ q̃ er̃t autẽa
suspiciosa hec aperta et mãifesta
ge illa coruelia que cũ erat clãan
ferri Itiu ẽ in cõsilũ omĩbus sẽtẽ¬

Expanded text:
lo iudicio cum Scamandrum nos defendere videremur, verbo ille reus erat, re quidem vera et periculo tota accusatione Oppianicus. neque id obscure ferebat nec dissimulare ullo modo poterat; aderat frequens, advocabat, omni studio gratiaque pugnabat; postremo — id quod maximo malo illi causae fuit — hoc ipso in loco, quasi reus ipse esset, sedebat. oculi omnium iudicum non in Scamandrum sed in Oppianicum coniciebantur; timor eius, perturbatio, suspensus incertusque voltus, crebra coloris mutatio, quae erant antea suspiciosa, haec aperta et manifesta ge illa Cornelia quae tum erat clam an ferri. itum est in consilium. omnibus senten
Abbreviated transcription (Latin):
iudices Qiuiocirta G. cesar belui exi¬
stuues hodieruo die sẽtẽtiã tuã aut
cũ sũnuo dedecore miserriuã pestẽ
importaturã eẽ regibus aut ĩcolu¬
mẽ fauiã cum salute Qaioꝵ alteꝵ
optare eoꝵ coudelitatis ẽ alteꝵ cõ¬
seruare clemẽtie tue¬

Expanded text:
iudices. Quocirca, C. Caesar, velim exiiudices. Quocirca, C. Caesar, velim existimes hodierno die sententiam tuam aut cum summo dedecore miserrimam pestem importaturam esse regibus aut incolumem famam cum salute: quorum alterum optare illorum crudelitatis est, alterum conservare clementiae tu
Abbreviated transcription (Latin):
tentũ uᵈ a te et cõfirmatũ posteris
⁊sius tradituros eẽ confido Corpora
berosua pro salute regum suoꝵ lega¬
ti regis t̾ drrdunt hyeras et blesauu¬
us et aucigenus tibi nobioq om̃ib
ia du nõti eademq fide et curtute
preditus Clorilaus qui nuꝑ cum
hyera legatus ẽ ad temissus cum
regnui anucissumi cum t̃ etiã ut spe¬
rõprobati Eu quere de blesanuo nũ
quid ad regẽ contra dignitatẽ tuã
stripseruunt hyeras qͣuidẽ cãm ome
suscipit et c̾mĩbus illis prorege se
suppouit reum memoriãtuã ĩplo¬
rat qua bales plim̃n negat imꝙͣ a te
in derochari tetrarchĩa pedẽ distes¬
sisse in p̾mis fiubus e̾ se presco ẜu
isse dicit usq ad ultimos prosecutũ
Cum e balueo exisses tecum fuisse¬
cum illa nuuera inspexisses cenata
cum in cubiclõ recubuisses eãdẽq as¬
siduitatẽ prebuisse poscridie Qrͣ obtẽ
si quid eorum que obiecca sunt cogita¬
cum sit nõ recusat quĩ id fuciuis siũ

Expanded text:
tentum vero et a te confirmatum posteris etiam suis tradituros se esse confidunt. corpora sua pro salute regum suorum hi legati regii tradunt, Hieras et Blesamius et Antigonus, tibi nobisque omnibus iam diu noti, eademque fide et virtute praeditus Dorylaus, qui nuper cum Hiera legatus est ad te missus, cum regum amicissimi, tum tibi etiam, ut spero, probati. exquire de Blesamio num quid ad regem contra dignitatem tuam scripserit. Hieras quidem causam omnem suscipit et criminibus illis pro rege se supponit reum. memoriam tuam implorat, qua vales plurimum; negat umquam se a te in Deiotari tetrarchia pedem discessisse; in primis finibus tibi praesto se fuisse dicit, usque ad ultimos prosecutum; cum e balneo exisses, tecum cum illa munera inspexisses cenatus, cum in cubiculo recubuisses; eandemque adsiduitatem tibi se praebuisse postridie. quam ob rem si quid eorum quae obiecta sunt cogitatum sit, non recusat quin id suum facinus
Abbreviated transcription (Latin):
uideret᷑ Ecce tibi eiusmõi sortitiont
in pͥmis bulbo et staleno et gutte es¬
sec iudicũdum sũa oñi expeetatõ
quiduã sinẽ ferrẽt leues ac nũmarii
iudices acq illi om̃s siue ulla dubi

Expanded text:
derat. Ecce tibi eiusmodi sortitio, ut in primis Bulbo, et Staleno, et Guttae esset iudicandum. Summa omnium exspectatio quidam sententiae ferrent leves, ac nummarii iudices. Atque illi
Abbreviated transcription (Latin):
Rerocitatis iuctorẽ orbis terrarũ ñ
extimestere ciuiꝰ tãte inhuiãt et
iugrati a uinu a quo rex appellata
o mittã cuiꝯ tãti furoris fuit om̃e
reges quoꝵ mlti erãt futinu oẽ¬
tos eẽt tãnto scelere nõ mõ perftõ
cum ⁊ coginto ac credo eͦ homo cõsul¬
tus et tẽmerarius nõ uidebat quis
cõfederatõr. illo quisquis prudẽtior

Expanded text:
erocitatis victorem orbis terrae non extimescere, cuius tam inhumani et ingrati animi, a quo rex appellatus omittam, cuius tanti furoris fuit omnis reges, quorum multi erant finiactus esset, tanto scelere non modo perfecto sed etiam cogitato? at, credo, haec homo inconsultus et temerarius non videbat. quis consideratior illo, quis tectior
Abbreviated transcription (Latin):
coruitiĩ C iumo indici questionis
maxim̃ fecit ut ne siue staleuo in cõ¬
siliũ iretur cumiq id eiũ ꝑmatores
consulco negligentius agi uideret᷑
ip̃e epublico iuditio ad p̾uatũ stale¬
ii iiditiũ profectus ẽ et illud pro
ptãte duincti iussit stalenũ ipẽ adsus¬
sellia adduxit consurgitur ĩ cõsiliũ
cum sũas oppiancꝰ que cum euit
pcãs palã ferer uelle dixisset ut stale¬
nus scire posset quid cuiq deberetur
uaria iudicũ genera nrĩmarui pau¬
ci s ouĩs iraci ut qui acciꝑe in cãpo
consuerũt lus cãdidatis quoꝵ nũ¬
mos supp̃ssos cẽ pucãc ĩnucissimi dẽ
solent sic eiusmõi iudices infesti cũ
reo beuerãt Ceceri nocẽtissim̃ cẽ ar

Expanded text:
C.Gaio Iunio iudici quaestionis maximum fecit ut ne sine illo in consilium iretur; cumque id ei per viatores consulto neglegentius agi videretur, ipse e publico iudicio ad privatum Staieni iudicium profectus est et illud pro potestate dimitti iussit; Staienum ipse ad subsellia adduxit. consurgitur in consilium, cum sententias Oppianicus, quae tum erat potestas, palam ferri velle dixisset ut Staienus scire posset quid cuique deberet. Varia iudicum genera; nummarii pauci sed omnes irati. Vt qui accipere in campo consuerunt eis candidatis quorum nummos suppressos esse putant inimicissimi solent esse, sic eius modi iudices infesti tum reo venerant
Abbreviated transcription (Latin):
extra cõuẽtũ et eã frequẽtiã in qua
oratoꝵ seudia intisolent nitus occlis
in tuo ore nultuq acquiesto ce bnũ
incueor ad te unũ ouiis spectat orõ
que mnͥ ad spẽ obtinẽde ueritatꝭ grauis¬
sima sunt ad mocũ auimi et ãd dẽz
impetũ dicendi concẽtioneq leuora
hanc eiũ Gi. cesar cãm si in foro dice¬
rem eodem audiẽte ee disceptãte te ꝙͣ¬
natus beneficia in Rege deiocharo
recordarer nullo mõ in deesse posset
orõ Que quõ augustiora parietes st̃i¬
unt actioq maxĩme cause debilitat᷑
locotuũ ẽ cesar qui ꝓ mulcis sepe axi¬
sti quid miclai nõ amisit ad ceipm̃
refebre quo facilius cũ eqͥtas tua tũ
aridiendi diligentia ninuatq hãc
perturdationem meã Sauteꝙͣ de accu¬
satioue ipã dico de accusatorum spe pau¬
ca dicaui qui cumi iudeãtur. neq inge¬
no neq usu ueq exercitatoẽ reoni
balere taiẽ ad hãc cãm nõ siue aͥqua

Expanded text:
extra conventum et eam frequentiam in qua oratorum studia niti solent: in tuis oculis, in tuo ore voltuque acquiesco, te unum intueor, ad te unum omnis spectat oratio: quae mihi ad spem obtinendae veritatis gravissima sunt, ad motum animi et ad omnem impetum dicendi contentionemque leviora. hanc enim, C. Caesar, causam si in foro dicerem eodem audiente et disceptante te, qunatus beneficia in regem Deiotarum recordarer, nullo modo mihi deesse posset oratio. quae quoniam angustiora parietes faciunt actioque maximae causae debilitatur loco, tuum est, Caesar, qui pro multis saepe dixisti, quid mihi nunc animi sit ad te ipsum referre, quo facilius cum aequitas tua tum audiendi diligentia minuat hanc perturbationem meam. sed ante quam de accusatione ipsa dico, de accusatorum spe pauca dicam; qui cum videantur neque ingenio neque usu atque exercitatione rerum valere, tamen ad hanc causam n
Abbreviated transcription (Latin):
qui cum hi ͤ cognou̾it suspicari possie
oppiancũ iuditio opp̃ssũ et c̃quẽtũ
cẽ ĩnocentẽ aceruatim iã reliqua
udices dicam ue ad ea que ꝓp̾ora
luiꝯ cause et adiũctiora sut ꝑue¬
mã uos queso memoria teneatis
non mͥ hͦ ẽẽ propositum ut accrsẽ
opiãtiũ mortuũ ẜ cum hͦ ꝑsuade̾
nobis beliui iudiciũ ab hᵈͦ nõ eẽ
corrnptum hͦ uti mitio ac fiuida ͭ
deffensionis oppianicũ louuez scele¬
racissim̃ et nocẽtissim̃ eẽ dãpuatũ
qui oxori sue cluẽtie que amical
habiti fuit cum ipẽ poculum dixis¬
sec subito illa in media potione ex¬
elamiauit se maxino cum dolore¬
mori nec diutius uixit ꝙͣ locuta ẽ
nam in ip̃o ẜmone h ͦ et uociferatõ
mortua ẽ et ad hãc mortẽ tã repe

Expanded text:
it, suspicari possit Oppianicum iudicio oppressum et circumventum esse innocentem? acervatim reliqua iam, iudices, dicam ut ad ea quae propiora huiusce causae et adiunctiora sunt perveniam. vos, quaeso, memoria teneatis non mihi hoc esse propositum ut accusem Oppianicum mortuum sed, cum hoc persuadere vobis velim, iudicium ab hoc non esse corruptum, hoc uti ini Oppianicum, hominem sceleratissimum et nocentissimum, esse damnatum. qui uxori suae Cluentiae, quae amita huius habiti fuit, cum ipse poculum dedisset, subito illa in media potione exclamavit se maximo cum dolore emori nec diutius vixit quam locuta est; nam in ipso sermone hoc et vociferatione mortua est. et ad hanc mortem repe
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ arbitror inclil in uita iudit cala¬
mitatis aulus cluẽtius nuillũ ꝑiclĩ
mortis adut nichie mali tuint qđ
nõ to ͥͥa mõe eẽt conflatũ et profectũ
Cuie li tempore sileret omĩa atq ea
Nobluuoẽ non posẜ tamẽ tacit᷑uitate
sua tecta ẽẽ pateretur ẜ ea bero sic
agit ut prorsus reticere nullo modo
illa accusatõ uis testiũ copiã que¬
que futura ẽ a matre iuitio ẽ ador¬
uata a matre hoc tempore iuscouit
atq omĩbus eius opibus et copus
opp̾mẽdi causa Ronã aduolarut p̾sto
ẽ nuilier audax peciũõsa crudelis ĩ¬
scituit accusatores instruit testes sͣ¬
lore quiq et sordibus letat᷑ exitiũ ex¬
optat sangiuẽ suũ effude̾ om̃em
cupit duui mõ profusum huiꝯ aute
iudeat lr̃ iusi omia ꝑspexeritit in
cã teniere a nobis illã appellari pu¬
tatote sin aũt erunt et aperta et ne¬
paria cluencio ignoscere debetis si ta¬

Expanded text:
idit calamitatis A.Aulus Cluentius, nullum periculum mortis adiit, nihil mali timuit quod non totum a matre esset conflatum et profectum. quae hoc tempore sileret omnia atque ea, si oblivione non posset, tamen taciturnitate sua tecta esse pateretur; sed vero sic agitur ut prorsus reticere nullo modo illa accusatio, illa omnis testium copia quae futura est a matre initio est adornata, a matre hoc tempore instruitur atque omnibus eius opibus et copiis opprimendi causa Romam advolavit; praesto est mulier audax, pecuniosa, crudelis, instituit accusatores, instruit testis, squalore huius et sordibus laetatur, exitium exoptat, sanguinem suum profundere omnem cupit, dum modo profusum huius ante videat. haec nisi omnia perspexeritis in causa, temere a nobis illam appellari putatote; sin erunt et aperta et nefaria, Cluentio ignoscere debebitis,
Abbreviated transcription (Latin):
os ex cõtraria pacte auditꝰ atq ip̃a
opimone hõmi tacita ꝓpe cõuicta
Atq dampuata sit facile intelligo
Ssi quis in̾ deus urãm adme audi¬
end̾ beniuolẽtiã conciliarit eciã
suscepta ĩiudia cã optaud ꝙͣ equũ
uiditiũ quod in hͦ uno deiq flẽ
infanne furs aͥqui atq exitus
reꝑiatur Mͣobrẽ magna me spes
tẽuet si ea que suntͣ in cã explicare
atq omia dicendo cõsequi potuero
lunc locum sensumqz uẽm quẽ il¬
li horribilẽ aulo cluentro ac for¬
midolosum fore putauerunt eum
tandẽ eus fortune misere mliũq
iactate portum ac ꝑfugiũ futuꝵ
Tametsi ꝑ multa suũc q̃ michi ãteꝙͣ¬
dicã dicõde cõibus ĩiudie ꝑicłis di¬
cenda eẽ ideãtur cñ ne dutus
oratõe mea suspẽsa expectatõ ura te¬
neacur aggrediar ad couuẽçum
illa deprecatõe iudices qua mͥ sepi¬
us utend ẽẽ incelligo sic ut me au¬
diatis quasi hoc tẽmpore hec cã p̾
die p̾mũ beceris istius c̾mĩs dilu¬

Expanded text:
os ex contraria parte audiatur atque ipsa opinione hominum tacita prope convicta atque damnata sit facile intellego; sed si qui mihi deus vestram ad me audiendum benivolentiam conciliarit, efficsuscepta invidia tam optandum quam aequum iudicium, quod in hoc uno denique falsae infamiae finis aliqui atque exitus reperiatur. quam ob rem magna me spes tenet, si quae sunt in causa explicare atque omnia dicendo consequi potuero, hunc locum consessumque vestrum, quem illi horribilem A.Aulo Cluentio ac formidolosum fore putaverunt, eum tandem eius fortunae miserae multumque iactatae portum ac perfugium futurum. tametsi permulta sunt quae mihi, antes invidiae periculis dicenda esse videantur, tamen ne diutius oratione mea suspensa exspectatio vestra teneatur adgrediar ad crimen cum illa deprecatione, iudices, qua mihi saepius utendum esse intellego, sic ut me audiatis, quasi hoc tempore haec causa pdie primum veteris istius criminis dilu
Abbreviated transcription (Latin):
utã ꝑsequi uoluit uel offitio si quid
debuerac del errori si quid nestie¬
rat satis faccum eẽ duxit doniũ
se contulit teq alexãdomũ bellum
gerente utilitatib cius paruit Il
is tectis et copus sustẽtauit ille e
ille iterum ille tertio aut rõibus
stĩs peciũam dedit qua ad bellnin
uterenũ ille corpus suũ ꝑiolõ obie¬
cit tecum in atie contra pharnatẽ
fuit tuũq hostem eẽ duxit suũ a
quidẽ ate in eã partẽ accepta sunt
cesar ut cum amplissio regis ho¬
nore et nonũe affeceris Id r non
niõ a te periclõ liberata ẜ etiã ho¬
nore amplissiõ ornatꝰ arguit᷑ ted
mi sue nit̾ficere uoluissẽ Quod tu
insienm furiosissim̃ ueditas ꝓfecco

Expanded text:
nitam persequi noluit; vel officio si quid nitam persequi noluit; vel officio si quid debuerat, vel errori si quid nescierat, satis factum esse duxit; domum se contulit, teque Alexandrinum bellum gerente utilitatibus tuis paruit. ilis tectis et copiis sustentavit; ille Epille iterum, ille tertio auctionibus factis pecuniam dedit qua ad bellum uterere; ille corpus suum periculo obiecit, tecumque in acie contra Pharnacem fuit tuumque hostem esse duxit suum. quae quidem a te in eam partem accepta sunt, Caesar, ut eum amplissimo regis honore et nomine adfeceris. is igitur non modo a te periculo liberatus sed etiam honore amplissimo ornatus, arguitur domi te suae interficere voluisse: quod tu, nisi eum furiosissimum iudicas,
Abbreviated transcription (Latin):
atq honuẽs omĩa ornamẽta cõges¬
sissent tamẽtu ip̃e plurima ⁊ maxͣ
nec eiuĩ si tue res geste ceteroꝵ lau¬
dibus obscuritatẽ acculer̃t id cuto
gñ pompei memoriã amisissima
suiãtũ noiiẽ illuis fui̾t quãte ope̾
quãta in onuĩ gene̾ bellor nm głia
ꝙͣti tui quis ignorat tauto ille suꝑi¬
Dres iucerat glĩa ꝙͣto tu in omĩb
prescitisti Itaq gñ pompei bella iuc¬
torias triũpliõs cõsulatꝰ adiuirã¬
tes mimerabaq tuos enu̾are nõ
possima ad enin i᷑ rex deiocharus
benit hͦ miseco facaliq bello quẽ
autea iustis hostilibus ꝙ bellis ad¬
iuuerat Quocum erat nõ hospitio
solũ serumu ⁊ familiaritate cõuicto
et seuit sel ioguta ut a micus bł
acceisicus ut sociuo ut euoclius
ut is qui seuacui parere didicisset po¬
strrmo uenit ut ad fugientẽ nõ ut
in sequẽtẽ idem ad ꝑiclĩ̃ non ad
uictorie societatẽ Itaq fao salico bel¬
lo sc̃o apompero discessit spem infi¬

Expanded text:
nes omnia ornamenta congessissent, tum tu ipse plurima et maxima. nec enim, si tuae res gestae ceterorum laudibus obscuritatem attulerunt, idcirco Cn. Pompei memoriam amisimus. quantum nomen illius fuerit, quantae opes, quanta in omni genere bellorum gloria, i senatus, quanti tui, quis ignorat? tanto ille superiores vicerat gloria quanto tu omnibus praestitisti. itaque Cn. Pompei bella, victorias, triumphos, consulatus admirantes numerabamus: tuos enumerare non possumus. ad eum igitur rex Deiotarus venit hoc misero fatalique bello quem antea iustis hostilibusque bellis adiuverat, quocum erat non hospitio solum verum etiam familiaritate coniunctus, et venit vel rogatus ut amicus, vel arcessitus ut socius, vel evocatus ut is qui senatui parere didicisset: postremo venit ut ad fugientem, non ut ad insequentem, id est ad periculi, non ad victoriae societatem. itaque Pharsalico proelio facto a Pompeio discessit; spem infi
Abbreviated transcription (Latin):
eus aũt̃ cum habito est loquuta
habitus scatuu cum m. baeboro se¬
uatore familiarissimo suo cõicauit
qui qua fide qua prudẽtia qua dig¬
tate fuĩt menũsse uos arbitior ẽt
placuit ue dyogenẽ habitus ene̾t.
a deopliãco quo facilius aut comp̃lẽ

Expanded text:
tus autem cum habito est conlocutus. tus autem cum habito est conlocutus. habitus statim cum M.Marco Baebio senatore, familiarissimo suo, communicavit; qui qua fide, qua prudentia, qua diligentia fuerit meminisse vos arbitror. placuit ut Diogenem habitus emeret a Cleo
Abbreviated transcription (Latin):
onii constãs et moderata rõ uite ne¬
mo bestenu ut mea sert opinioi
oppiauicꝰ familiarissime iã q ͦ fece
scitis ouĩs quãtã bi habeat ad cõ¬
iũgendas ancitias studioꝵ ac ua¬
ture sumilitudo cum illi ita biuerẽt
ut uullũ questum curpẽ cẽ arbi¬
trarẽtur cum õis as qus sraus oẽs
uisidie circõstriptoẽsq adolescẽtiũ
nascerent᷑ cumq cẽut uitus atq
impbitate omĩbus noti studio ut
dixi ad eorum se faniliaritatẽ
multis iã aute ãĩus oppiauicꝰ aꝑ¬
plicarat Itaq cuui sic statuit p c.
fabritiũ nã .l. erat mortuus insi¬
dias habito comparair Erat illo
tempore infirma balitudme habi¬
tus utebatur aũc medico iquobili
ẜ speccato honũe deophanto cuius
ẜuũ dyogenẽ fubritius ad Reuenũ
habito daudũ ppe et precio soltiti¬
tare cepit seruus nõ incallidus
teger ẜ monẽ fabritii nõn ẽ asper¬
uatus rem ad diũ detulit deophã¬

Expanded text:
omnium constans et moderata ratio vitae neomnium constans et moderata ratio vitae nemo vestrum, ut mea fert opinio, Oppianicus familiarissime. iam hoc fere scitis omnes quantam vim habeat ad coniungendas amicitias studiorum ac naturae similitudo. cum illi ita viverent ut nullum quaestum esse turpem arbitrarentur, cum omnis ab eis fraus, omnes insidiae circumscriptionesque adulescentium nascerentur, cumque essent vitiis atque improbitate omnibus noti, studiose, ut dixi, ad eorum se familiaritatem multis iam ante annis Oppianicus applicarat. itaque tum sic statuit, per C. Fabricium — nam L. erat mortuus — insidias habito comparare. erat illo tempore infirma valetudine habitus. Vtebatur autem medico non ignobili sed spectato homine, Cleophanto; cuius servum Diogenem Fabricius ad venenum habito dandum spe et pretio sollicitare coepit. servus non incallidus teger sermonem Fabrici non est aspernatus; rem ad dominum detulit; Cleophan
Abbreviated transcription (Latin):
cotidie cõtentiones int̾ habitum et
oppiauitũ ex beruisq studio desfẽ¬
sionis excicabãtur Erat ipẽ ñuani
accebaq uatura oppiancꝰ incẽdebat
eius aiẽtiã infesta atq inuica fi¬
lio mater habiti magniaũt illi
marcialiũ demouere suberat 2 ͦ
alia cã maior que oppiamci hõis
auarissu atq audacissum mẽtẽ
maxiẽ cõmouebat non habitus
usq ad illius iudicii tempus nul
auicꝰ sciret neq eiũ etat obsturnm
intelligebat habito mortuo bona eꝯ
omĩa ãd matrẽ eẽ uentura que as
se se postea aucta pecĩa maiore p̃¬
mio orbata filio miõre ꝑiclõ necare¬
cur itaq lus rebus incensus qua
ratoẽ habicum beneno tollere cona¬
tus sit cognoscite .C. et lucius fabri¬
cii fratrẽs genũfuerunt exninuci¬
pioaletriuate honnẽs int̾ se cũ for¬
ma tũ moribus silẽs mumcipũaũt
suorũ dissimillun in quidus ꝙͣta
spleudor sic ꝙͣ ꝓpe equabilis ꝙͣ fere

Expanded text:
cotidie contentiones inter habitum et cotidie contentiones inter habitum et Oppianicum ex utriusque studio defensionis excitabantur. erat ipse immani acerbaque natura Oppianicus; incendebat eius amentiam infesta atque inimica filio mater habiti. Magni autem illi Martialium demoveri. suberat etiam alia causa maior quae Oppianici, hominis avarissimi atque audacissimi, mentem maxime commovebat. nam habitus usque ad illius iudici tempus nullanicus sciret — neque enim erat obscurum — intellegebat habito mortuo bona eius omnia ad matrem esse ventura; quae ab sese postea aucta pecunia maiore praemio, orbata filio minore periculo necaretur. itaque his rebus incensus qua ratione habitum veneno tollere conatus sit cognoscite. C. et L.Lucii Fabricii fratres gemini fuerunt ex municipio Aletrinati, homines inter se cum forma tum moribus similes, municipum autem suorum dissimillimi; in quibus quantus splendor sit, quam prope aequabilis, quam fere
Abbreviated transcription (Latin):
uobis oppiauic facinus muauisesco
comꝑtum atq deprehẽsum ex quo sił
ucriq et huic accusare et illum cõ¬
dempuari necesse fuisse intelligetis
Marciales quidẽ larmi appelłabãtur
mũstri publici martis atq ei deo ue¬
ecribus iustitutis religiomibusq la¬
riuatiũ consecrati quõrum cum sa¬
tis magnus nũs esset cumq itẽ
ut in sicilia ꝑmulti deuerei sunt
sic illi laruii in martis familia nu¬
merarẽtur repẽte oppianicꝰ cos õs
liberos cẽ ciiesq romauos cepit
deffendẽ Grauit᷑ id decuriones lari¬
natiũ cuictiq ninucipes tulerũt
Itaq ab habito petiuerunt ut eã cau¬
sam susciperet publice deffenderet
habitus cum se ab onũ euismõi ue¬
gotio reniouisset tauiẽ pro loco pro
autiquitate geueris sui proeo ꝙ se
non suis solum comuuodis si 2 suoꝵ
muncipiũ ceteror̃q nccõrum na¬
tum eẽ arbitrabat᷑ cante uoluitati
sustepta cã rouiãq de lata mague

Expanded text:
vobis Oppianici facinus manifesto vobis Oppianici facinus manifesto compertum atque deprensum; ex quo simul utrumque, et huic accusare et illi condemnari, necesse fuisse intellegetis. Martiales quidam Larini appellabantur, ministri publici Martis atque ei deo veteribus institutis religionibusque Larinatium consecrati. quorum cum satis magnus numerus esset, cumque item ut in Sicilia permulti Venerii sunt, sic illi Larini in Martis familia numerarentur, repente Oppianicus eos omnis liberos esse civisque Romanos coepit defendere. graviter id decuriones Larinatium cunctique municipes tulerunt. itaque ab habito petiverunt ut eam causam susciperet publiceque defenderet. habitus cum se ab omni eius modi negotio removisset, tamen pro loco, pro antiquitate generis sui, pro eo quod se non suis commodis sed etiam suorum municipum ceterorumque necessariorum natum esse arbitrabatur, tantae voluntati suscepta causa Romamque delata magnae