comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
florentiã pro subsidio uentrut horũ bnus doctꝰ
cũ longã orationem exoisus p̾mis uerbis tanꝙͣ
prohenni loco date nobis de oleo uestro dixisset
Alier festinꝰ homo cui ambages uerborũ odio erat̃
Quid hoc est oleũ oltum tu postulas cũ militi
egeamꝰ / dn oblitut et / anna nõ oleũ postulaturꝰ
uenisse Cũ ille berba sacre st̾ptine et Respondiss¬

Expanded text:
entiam pro subsidio venerunt. Horum unus doctor, cum longam orationem exorsus, primis verbis, tanquam proemii loco: “Date nobis de oleo vestro” dixisset, alter, festivus homo, cui ambages verborum odio erant: “Quid hoc est oleum?” inquit. “Oleum tu postulas, cum milite egeamus? An oblitus es nos arma, non oleum postulaturos venisse?”. Cum ille verba haec Sacrae
Abbreviated transcription (Latin):
in iemotis cõclant aduecasser exstimd̃t aliqͦs
esst octultius quod cõmunitãdũ plurit aõ esser
Siultus ille qui sibi de ꝓp̾a founa plurunũ
ꝓsuaseras roginã cõcubitus postulamt dũ l
Caremiem an erubescẽtem oratorẽ ui huiꝰ n
Uir doctissimꝰ cuitius romanus i ilulit sepuis
rem hand cõtempnẽdam quã uicuiꝰ sins nũme
insulsus homo sibi accidisse dicebat / ea et huiꝰᵃ
Gurep̾at is aliqñ ad lune splendorem existunal
crca Diluculũ esse cũ nox ntt̾ pesta esset ut
profiscẽtur ad uineam suã prout est mos romads

Expanded text:
in remotius conclave advocasset, existimans aliquid esse occultius quod communicandum cum pluribus non esset, stultus ille, qui sibi de propria forma plurimum persuaserat, reginam concubitus postulavit. Tum Tacentem atque erubescentem oratorem, ut huius ir doctissimus Cincius Romanus mihi saepius retulit rem haud contemnendam, quam vicinus suus, minime insulsus homo, sibi accidisse narrabat. Ea est huiusmodi. Surrexerat is aliquando ad lunae splendorem, existimans circa diluculum esse cum nox esset intempesta, ut proficisceretur ad vineam suam, prout est mos Romanis
Abbreviated transcription (Latin):
cũ pridie nestio quid fan in agro dliquissent edtepto
Dit ne fennõ anuttetur iedusse ad metẽdĩ sd
quod unica uoia effici potuisss / ued dti Indicio
aessores dmains uagatos esse ꝑ agrũ meneut
neq aliud quidꝙ̃ die noctu q agares absicibe
e pounno noq uero plurib diebus der allo a¬

Expanded text:
cum pridie nescio quid foeni in agro reliquissent, contemplo die, ne foenum amitteretur, rediisse ad metendum, id quod unica hora effici potuisset. Sed Dei iudicio messores diutius vagatos esse per agrum metentes, neque aliud quicquam die noctuque agentes, absque cibo et somno; neque vero pluribus diebus
Abbreviated transcription (Latin):
In monte narchio oppido nobis ꝓpr̃quo aithola¬
nus nͣ notus cũ semel bꝓpis Iuutue qui
pannos lantũ ierat absente ex orto demẽ
pront credebat marito dubitãs herebat auituo
statĩ ne uii mortem lame̾taret᷑ dm prius Iem¬
na eiũ meridiem us ꝓme̾sat comede̾t fame
uoigente cibũ caope̾ decibuit /  frstro sucaditꝭ
supra p̃mas imposito ꝓpropẽ comedit ichil
pre fistinaue potaus Cũ situret nimũ ob
carues salitas sũ pto dicello scallas cepit destẽ ae
õpienio uicina ignis peterdi grã cũ subito
scalas asiendiss scatĩ mulier a biecto uicello
sitibũda ueluti tunt iepente bir exalassi aĩqi
exclamare cepit i mortemm eius multis modis¬
Iacebat eñ bit at ita spiritũ cõturebat
rlansis oculis lot oduo expirassee uidereturo¬

Expanded text:
In Montevarchio oppido nobis propinquo hortulanus mihi notus cum semel, uxore iuvene, quae pannos lotum ierat, absente, ex horto domum prout credebat, marito, dubitans haerebat animo statimne viri mortem lamentaretur, an prius ieiuna enim meridiem usque permanserat comederet. Fame urgente, cibum capere decrevit, et frusto succidiae super prunas imposito perpropere comedit, nihil prae festinatione potans. Cum sitiret nimium propter carnes salitas, sumpto urceolo, scalas coepit descendere improviso vicina ignis petendi gratia, cum subito scalas ascendisset, statim mulier abiecto urceolo sitibunda, veluti tunc repente vir exhalasset animam, exclamare coepit et mortem eius multisIacebat enim vir, atque ita spiritum continebat clausis oculis, ut omnino expirasse
Abbreviated transcription (Latin):
Dantes poera n̾ cũ epul sems eẽt et alar̃ in
ecclesia ninor cubito suꝑ aliare porto cogua¬
bundus aliquid secretius meditaretur animuo
decressit ad eũ quid̃ nestio quid molestius per̃
sine me inquit maiora uerbis tuis cogitãtem et
noli micti esse molestus

Expanded text:
Dantes, Poeta noster, cum exul Senis esset, et aliquando in ecclesia Minorum cubito super altare posito cogitabundus aliquid secretius scrutaretur animo, accessit ad eum quidam, nescio quid molestius petensine me” inquit “maiora verbis tuis cogitantem, noli esse molestus
Abbreviated transcription (Latin):
Cum ceuareuiꝰ in palatio pontificib nõiual
nut̾ quot et feretarii erant / orto ẜmac̃ de ot torum
ignorãtia quorũ doit̾na at scientia omds pender
ex st̾ptit formulis ne eoꝵ cãs offerunt bed tllum
dicunt fic sc̃ptum suꝑiores stillo ⁊eliquisse Racellus
uonomẽsis bir admod̃ festimuis sn suuilii sut̾ iq̃t
notarui cuid̃ ⁊ nomen ⁊̃tulit cõcunt mei dd quẽ
cum duo accessissent conctiactus uenditoĩs iut̾ eos
cõficiendi grã aiz illo sũpto calamo st̾pe̾ i̾cipitus
quesiss eonĩ noia ⁊ alt̾ Iohannes philippus altus
sibi ẽẽ nomen dixissent/ Respondit e nestigio
notarints id iustimũtũ ita ciũ appellãt ꝙd cõfici
mt̾ se non posse / Querentib illis cãm iusi dqͥt¬
uenditor coraldus emptor bero titius bocetur
her enũ sola noia in fonmilis suis didigcerat
rogari aut Iure cõsisc̃e hic cõtractus nequit cũ
uero se nora nutare non posse dicerẽt ille in
sentencia ꝑstaret qũ na fonuils sue cõtiuerẽt

Expanded text:
Cum coenaremus in palatio Pontificis, nonnulli inter quos et secretarii erant, orto sermone de eorum ignorantia quorum doctrina omnis ac scientia pendet ex scriptis formulis, neque earum causas afferunt, sed tantum dicunt sic scriptum superiores stilo reliquisse, Carolus Bononiensis, vir admodum festivus, “Hi simillimi sunt” inquit “notarii cuiusdam” et nomen retulit “concivis mei; ad quem cum duo accessissent contractus venditionis inter eos conficiendi gratia, atque ille, sumpto calamo, scribere incipiens quaesisset eorum nomina, et alter Ioannes, Philippus alter sibi nomen esse dixissent, respondit e vestigio notarius id instrumentum ita enim appellant confici inter se non posse. Quaerentibus illis causenditor Conradus, emptor vero Titius vocetur” haec enim sola nomina in formulis suis didicerat “rogari aut iure consistere hic contractus nequit”. Cum vero se nomina mutare non posse dicerent, ille in sententia perstaret, quoniam ita formulae suae continerent,
Abbreviated transcription (Latin):
dd quẽ cũ duo litigãlet de re peccumaria ace¬
sent ac p̾or qui creditorem se dicebat sibi
peccinãm e̾tis ex cais deberi dixissi bersub in
Debitorem potestas male qͥd te habet ait Cur
non Ruic debitũ reddis Cũ negarer alter
se q̃tꝙͣ debere cũ illi satisfactũ ess creditorẽ
statĩ increpauit qui petẽt quod non deberetus
Illo rursus cam suã tuente ac debiti ratione
affere̾te debitorẽ inr̃im ac̃us increpauit quꝰ¬

Expanded text:
ad quem cum duo litigantes de re pecuniaria accead quem cum duo litigantes de re pecuniaria accessissent, ac prior qui creditorem se dicebat sibi pecuniam certis ex causis deberi dixisset, versus in debitorem potestas, “Male habes” ait “cum non huic debitum reddis”. Cum negaret alter quicquam debere, cum iam illi satisfactum esset, creditorem statim increpavit, qui peteret quod non deberetur. Illo rursus causam suam tuente ac debiti rationem afferente, debitorem acrius iterum increpavit qu
Abbreviated transcription (Latin):
se dei̾ius se habu̾t hand inpulto pꝰ discipulus
⁊ ip̃e qͦ cura medendi suscepta sepuis eod mõ
egros culpabat asserãs ed endi formulã a se
daram excessissie et ad edisse piont ex iẽquul
amectura assequi por̃at Semel ad iusticanũ
doptmn hoĩem accessit Cui cũ ualitudiẽm p̾stinã
se tuestigio restiturũ ꝓmisissi si normiã suam
sinaret Dara nestro qua potione abcessit
postridie iu̾surus / Cñ ⁊dusset gͣmori morbo
ege afflictabat᷑ / hic iõ scultus ⁊ rudis cam
nestiaus cũ eo but at illud̃ deflexiss oculot¬
rare aepit e nestigio tand̃ se ꝑcipẽ cur dec̾ius se
Saberer eger magnũ excessũ eẽ ab eo factũ ino
mirabatus illũ mĩiue mortuũ esse d suũ qppe
egrũ cocdisti asserebat existumnãł sellam de cocti
asini uelut os carut ita Aliqnias uideri In
sculticia sua dep̾herifut homo ridiculus młtos
id risum excitaut
Pppidũ est bonomesiũ nore medicina / eo ins
est potestas Et auut homo rudis atz imprudin

Expanded text:
si res deterius se habuerint”. Haud multo post, discipulus et ipse quoque cura medendi suscepta saepius eodem malo aegros culpabat, asserens edendi formulam ab se datam excessisse, et aliquid edisse, prout ex reliquiis coniectura assequi poterat. Semel ad rusticanum inopem hominem accessit, cui cum valetudinem pristinam se e vestigio restituturum promisisset si normam suam servaret, data nescio qua potione, abscessit, postridie reversurus. Cum rediisset, graviori morbo aeger afflictabatur. Hic homo stultus ac rudis causam nesciens, cum huc atque illuc deflexisset oculomare coepit e vestigio tandem se percipere cur deterius se haberet aeger: magnum excessum esse ab eo factum, quo mirabatur illum minime mortuum esse; asinum quippe aegrum comedisse asserebat, existimans sellam decocti asini, velut os carnis reliquias videri. In stultitia sua deprehensus homo ridiculus multos ad risum exciOppidum est Bononiense nomine Medicina. Eo missus est potestas ut aiunt homo rudis atque imprudens;
Abbreviated transcription (Latin):
nãdillẽt/ Ioc adiuiratus ꝓsepe distipulus
iogauit medicũ quonã mõ pulsu ue tactu
uit alia quad̾ occultiori disciplina ꝓciperet
Cum ille pro euis in se obsinãcia hoc auca
ifhaturũ pollicitus Cum ꝑutĩo in cap cubitulĩ
egroti ait conspicio in p̾ms Diligent̾ si quid reliqͥar
aut fuictus ciuiꝰpiã aut alliꝰ rei in panimẽto

Expanded text:
animadverteret. Hoc admiratus persaepe discipulus animadverteret. Hoc admiratus persaepe discipulus rogavit medicum quonam modo, pulsu vel tactu, an alia quadam altiori disciplina perciperet. Tum ille pro eius in se observantia hoc arcanum reseraturum pollicitus: “Cum pervenio in cubiculum aegroti” ait “circumspicio in primis diligenter si quid reliquiarum aut fructus cuiuspiam, aut alterius rei in pavimento
Abbreviated transcription (Latin):
uic homo celerus ambulauit ueritus ne nulient
occasionem oblatam auuttẽt progressus paulũ
indi̾ticulũ mulierem cõp heudit Tactutem ad
terram scraint cognouit q quo facto illa
subito enauint Olicto fetore sulxhureo/ Iomo
in r̾ra Rerbida se esse sentiens paulũ abst̾citꝰ¬
fus sinsexit domũq iedut demor̃t eam
⁊ alteram Iuic soli sbabellã dixit Assuis ĩqna
mens noĩe eñ appellans cũ noctu uibe desita
preambularet obiam mulierem quã existiã bas
equid̃ speciosam forma ⁊ bidebat᷑ cognouit
Tum illa ad eum diendum in hoĩs tmpissum fã
culum maculam¬
o Medicus idoctus s uersutus cũ ĩfirmos adhi¬
bito discipulo uisitaret tangens ut moris est
pulsum si ꝯngͣm gramorem polito censissi culpan
in egrotũ cõferebat assereus aut ficub aut
pomiũ aut aliquid aliud a se prohibitũ coedissi
Quod cũ sexissiẽ facerent᷑ egri uir diuinus
uidebat᷑ qui ita erroret morbo laborãtium

Expanded text:
Hic homo celerius ambulavit, veritus ne mulieris occasionem oblatam amitteret. Progressus paululum in diverticulum mulierem comprehendit tacentem, ad terram stravit cognovitque. Quo facto, illa subito evanuit, relicto foetore sulphureo. Homo in terra herbida se esse sentiens, paulum absterritus surrexit domumque rediit. Daemonis eam et alteram huic similem fabellam dixit: “Affinis” inquit “meus” nomine eum appellans “cum noctu urbe deserta perambularet, obviam mulierem quam existimabat, et quidem speciosam forma, ut videbatur, cognovit. Tum illa, ad eum terrendum in hominis turpissimi formam culum maculao Medicus indoctus, sed versutus, cum infirmos adhibito discipulo visitaret, tangens ut moris est pulsum, si quem graviorem solito sensisset, culpam in aegrotum conferebat, asserens eum ficus, aut pomum, aut quid aliud a se prohibitum comedisse. Quod cum saepissime faterentur aegri, vir divinus videbatur, qui ita errores morbo laborantium
Abbreviated transcription (Latin):
patto nez filius asctudiss si uacuũ honẽ suitrer̃
cũ alt̾ seuectute alt̾ erate ttida bchiculo egerẽr̃
Tum senex a dolesceutem asino nposuit ipt̃
pedib Neo faciẽs hoc alii conspiciẽtes increpanũ
sculticiã seus ꝙ adolescentulo q̃ ualidior esẜ
suꝑ asio posito ipe erate cõfectꝰ pedes asellũ
sequeretur Inmntato cõsilio at adolestentulo
deposito ip̃e asinũ ascendit Ioaulũ uero
progressus audiuit alios se culpãtes ꝙ parmidũ
uerbis promotus filiũ afello secũ suꝑĩ posuit/
Ioc parto nto sequens inr̾iogatꝰ inde ab aliis
an asmus essi asellus cũ ãmitissi castigatus
est uabit ꝙ eius tãꝙ̃ alitu nublã curã haberer
mõine apti ad tãtum homis cũ ratit unus ad
fereudũ esse debuissi / Sic Iomo ꝑturbatus tot
Tandi ascllũ pedibus inctis ligauit at batiui
suspensũ suo filii q cole supĩ pofitũ ad m̾tatim
desere cepit oibus ꝓpt nouitat̃ spectatuli ad
isum effusis ac sculticiã amborũ maxiẽ uero

Expanded text:
pater, neque filius ascendisset, sed vacuum onere sineret, cum alter senectute, alter aetate tenera vehiculo egeret. Tum senex adolescentem asino imposuit, ipse pedibus iter faciens. Hoc alli conspicientes increparunt stultitiam senis quod, adolescente qui validior esset super asinum posito, ipse aetate confectus pedes asellum sequeretur. Immutato consilio atque adolescente deposito, ipse asinum ascendit. Paulum vero progressus, audivit alios se culpantes, quod parvuverbis permotus, filium asello secum superimposuit. Hoc pacto iter sequens, interrogatus inde ab aliis an suus esset asellus, cum annuisset, castigatus est verbis, quod eius tanquam alieni nullam curam haberet, minime apti ad tantum onus, cum satis unus ad ferendum esse debuisset. Hic homo perturbatus tot tandem asellum pedibus iunctis ligavit, atque baculo suspensum, suo filiique collo superimpositum, ad mercatum deferre coepit. Omnibus propter novitatem spectaculi ad risum effusis, ac stultitiam amborum, maxime vero
Abbreviated transcription (Latin):
Is cũ ałii scolus semotis aibitrs cũ muliẽ quam
amabat loiscimis Iocaretur suꝑubĩ de ĩpuisᵒ
religiosus q̃d̃ confessor eius cui ꝓpt̾ apibuciam
et ac antoritatẽ semux ad pucipt parebar̃ foret
erubuit simult et ing indignatus est p̃nceps
insꝑato confesserit aduentu paulo q cõmotior
ut eũ in responso capẽt : Quid inquit ageros
se tu q c̃ eiusmnodi mulie̾ secieto in lecto esses
Et ille quid me dece̾t ait scio quid utio factiuꝰ
essem nestio / hoc responso nam pͥncipis feexit
cũ se qͦ feiẽm esse et labi posse faceretur
habebat familid quẽd̃ insulsum ac oblimosut et
amicũ Iuũ degum noĩe qri habitabat prope
t̾uratis pontem ad quem cũ accessissi regatus
quidnã a pationo afferet noui ille oblitus pal
uerb̾nũ ucluti scuꝑidus ac cogitabũdus ꝯuis
tacituruitait / Statĩ scio inquit quid uelit et
esienso ꝑgrandi lapedeo mortario Caps het a

Expanded text:
solus in horto, semotis arbitris, cum muliere quam amabat lascivus iocaretur, supervenit de improviso religiosus quidam, confessor eius, cui propter sapientiam et autoritatem semper ad principem patebant fores. Erubuit simul et indignatus est princeps de insperato confessoris adventu, pauloque commotior, ut eum in responso caperet: “Quid” inquit “ageres, si tu quoque cum eiusmodi muliere in lecto esses?”. At ille: “Quid me deceret” ait “scio, quid vero facturus essem, nescio”. Hoc responso iram principia flexit, cum se quoque hominem esse et labi posse fateretur.habebat famulum quemdam insulsum, obliviosum, et amicum suum, Degum nomine, qui habitabat prope Trinitatis pontem; ad quem cum accessisset, rogatus quidnam a patrono afferret novi, ille oblitus patroni verborum, veluti stupidus ac cogitabundus, quid taciturnitate, statim: “Scio” inquit “quid velis” et ostenso pergrandi lapideo mo
Abbreviated transcription (Latin):
p̾fati uerbo contiueoi ac si sapieutissimũ aut
prudentissimũ se̾psiss estatĩ bociferari cepit
iem indignam essie ut Iomo improbus hostis
par̾i prefatus appellaretus
cõunio raccidotum cui p̾parãdo ip̃e nõmlli ꝙ
alii prefuerut cũ post aibũ gratie sat̃ dotibi
plures eĩ ex lõgiqus cõuenantꝰ agende esser
Iic cui negitiũ demãdatũ erat admod̃ senex
uerba facitus/ Uatres mti si quid de fuit uolis
inquit igueate non fecimꝰ quod debuicunt
S pro modo facultatis mẽ tractarimꝰ uos
qu aliquod ueibum reponãs querebat se id ꝑ

Expanded text:
fati” nomine contineri, ac si “sapientissimum” aut “prudentissimum” scripsisset, statim vociferari coepit rem indignam esse, ut homo improbus, hostis patriae, praefatus appellaretur.convivio sacerdotum, cui praeparando ipse nonnullique alii praefuerant, cuginquo convenerant agendae essent, hic cui negotium demandatum erat, admodum senex, verba faciens: “Patres mei, si quid defuit vobis” inquit “ignoscite; non fecimus quod debuimus, sed pro modo facultatis nostrae tractavimus vos qui aliquod verbum resonans
Abbreviated transcription (Latin):
RRetulit nobis mtloquedi post cõmuiũ iẽ udendam
Est cõmunis loquẽdi modus cũ quis bentris
barba admod̃ prolixa bocatus a creditore in
Indiciũ corã prefide c̃tatis Is ligolotris
dibitorem esse ĩpereus sepuis inthil cuiꝙ̃ a

Expanded text:
retulit nobis inter loquendum, post convivium, rem ridendam. Est communis loquendi modus, cum quis ventris  Vincentiae, barba admodum prolixa, vocatus a creditore in iudicium coram Praeside civitatis is Ugulottus debitorem esse, repetens saepius nihil cuiqua
Abbreviated transcription (Latin):
uente Ioi multitudĩe ductã ad altare sancti
quẽ contemipsat at ibi uoto susceto Et restituta
uoctm ⁊ colũ et fusum e mar̾bus cecidisse lec
in sua ꝑrochia accidisse dicebat / Ila d̾ dubie
mci maedulo a̾quã fidtm face̾ uidetuo¬

Expanded text:
ente hominum multitudine ductam ad altare Sancti quem contempserat, atque ibi voto suscepto et restitutam vocem, et colum fusumque e manibus cecidisse. Haec in sua parochia accidisse dixit, ita indubie ut mihi incredulo aliquam fidem facere vide
Abbreviated transcription (Latin):
Hac alid ee sitorib meis rolens noĩe puiã
iahemagenfit sc sand disso ee noaculũ didisse
ex contemptu sactorũ dei affrmaiit eẽ ait
Iuxta castellũ cotatis ꝑ rochiã quãd̃ dicatam
uearo godardo cũod cu solenis esset diet ꝑiochia
euds ingens de more festũ cũ ꝓcessioẽ et pompa
agebant adolescentula uero alt̾ius ꝑroc̾ue cũ illes

Expanded text:
c alter ex scriptoribus meis, Roletus nomine, patria Rothomagensis, se haud dissimile miraculum vidisse ex contemptu Sanctorum Dei affirmavit. Esse ait iuxta castellum civitatis parochiam quamdam dicatam Beato Gothardo; cuius solemnis cum adesset dies parochiani omnes ingens de more festum cum processione et pompa agebant. Adolescentula vero alterius parochiae, cum illos
Abbreviated transcription (Latin):
uenturũ suspicabãł. dccessit ille more suo
⁊ c̃ urinã bibisset nauseaus at semirctans
magno camore icessit minatꝰ multa illis qn
Sec cõmenti essent Ili uero usu cenã fineũt
hec eius nei machmator nnhi postuod̃ i̾tulit

Expanded text:
hominem suspicabantur. Accessit ille more suo et cum urinam bibisset, nauseans ac semieructans, magno clamore abscessit, minatus multa illis qui haec conati essent. Illi vero risu coenam finierunt. Hoc eius rei machinator mihi postmodum retulit
Abbreviated transcription (Latin):
Cũ ctuarent mecũ cõtbules nõmilli hoiẽb ad facetiah
prompti multa udenda in ceua dũ dicobat᷑ Iuier
que unꝰ subudeus cechinꝰ in quit medicus aretius
acercitꝰ ad curãdam quãd̃ formosam adolesctutuld̃
que saltãdo contorsiat genu In cõponẽde tũ et
ribiam ftiẽ ⁊ coxam ꝑalbam ac mollẽ aliꝙͣ dur
tractasẜ erecta est metula maiorem in modũ Sita
ut sus ligatulo contineri nequiret Tum suspuas
cũ assurepissi au illa quid pro ea curs peã sili
dari ueller que fiss Mrichil sibi debtri Respondi
Quesita canta poares eiũ in oꝑs inquit sumus
egto enõ s mẽbiũ cõtortũ duexi et iu m aliud¬

Expanded text:
Cum coenarent mecum contribuli nonnulli, homines ad facetias prompti, multa ridenda inter coenandum dicebantur, inter quae unus subridens, “Cechinus” inquit “medicus Aretinus, accersitus ad curandum quamdam formosam adolescentulam, quae psallendo contorserat genu, in componendo cum et tibiam feminae et coxam peralbam ac mollem aliquandiu tractasset, erecta est mentula maiorem in modum, ita ut subligaculo contineri nequiret. Tum suspirans cum assurrexisset, atque illa quid pro ea cura sibi dari vellet quaesisset, nihil sibi deberi respondit. Quaesita causa: “Pares enim in opere” inquit “sumus: ego enim tibi membrum contortum direxi, tu item mi
Abbreviated transcription (Latin):
uiiᵒ octobus penultio martini d̃uo qued una¬
cula que se uidisse afferebat / homo doctubon
indine mendax p̾ͥmũ est sanguint̃ int̃̾ ligerim
uiturigas ⁊ pictones pluisse/ ex q ea pluma
sangniẽ ꝑfuses lapides bideri hoc qm̃ sepus

Expanded text:
us Octobris, penultimo Martini anno, quaedam miracula, quae se vidisse asserebat homo doctus et minime mendax. Primum est sanguinem inter Ligerim, Biturigas, et Pictones pluisse, exque ea pluvia sanguine perfusos lapides videri. Hoc quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
uolumꝰ ut dicamꝰ ego centies te in die oppique¬
ratĩ/ dlinq̃ram apud canponulã tabernã Racello
uouomẽs uuo prompto ad iespondendum
quid inr̾ungan hoc id in cetu hoñm obiecit / extollds
pardenciã suã iacelłu uero despiciens dũ racellus
Soc tibi inquit facilume concedo Cito tiũ ⁊ es m¬
magni p̾cii ⁊ boul dari pignori possũt dt ueroti

Expanded text:
t dicamus: “Ego te centies in die oppigneratum relinquerem apud cauponulam tabernam”. Razello Bononiensi, viro prompto ad respondendum, quidam inter iurgandum hoc idem in coetu hominum obiecit, extollens prudentiam suam, Razellum vero despiciens. Tum Razellus “Hoc tibi” inquit “facillime concedo: cito enim res magni pretii et bonae dari pignori possunt. At vero tu
Abbreviated transcription (Latin):
ad te curãd̃ medella Nã isto q̃d pacto liberaberis
et restituetus balitudo / Ne fefellit opius Ilan
cum quad subagitassꝰ postero die od̃l febus abresti
cont̾buli suo nut̃ Iocãdũ recitauit dit adoles¬
ctutulã nuptam notario admod̃ Inneni que nõ
multo pꝰꝙͣ ad uirũ ierat gran morbo egrotaie
cepit adeo ut oñs moriturã existuabant
nam et medici sanitatem despauerãt et auiliti
adolesc̾tula amissa loquela oculis clansis mt̾¬
cluro spiritu mortua uidebat᷑ Solebat uir
uerat et eam ut equũ trat fic̃ine amabat
dixisset uxorem ognouit / Illa euestigio tãi
dir nouam uitã in corpꝰ euit induxiss cepit
spiritũ ducẽ at oculis suaptis pꝰ paululũ lopi
⁊ fubuussa uoie uirũ appellare qui cũ letus rogassi
nuqͥd uellet potũ petunt / quo at denceps cibo
iem plurimiũ confere¬

Expanded text:
ad te curandum medela; nam isto quidem pacto liberaberis ad te curandum medela; nam isto quidem pacto liberaberis et restituetur valetudo”. Neque eum fefellit opinio, nam cum quater eam subagitasset, postero die omnis febris abscessit. contribulo suo inter iocandum recitavit. Ait adolescentulam nuptam notario admodum iuveni, quae non multo postquam ad virum ierat gravi morbo aegrotare coepit, adeo ut omnes morituram existimarent: nam et medici sanitatem desperaverant, et mulier adolescentula amissa loquela, clausis oculis, intercluso spiritu, mortua videbatur. Dolebat vir verat et eam, ut aequum erat, summe amabat.dixisset, uxorem cognovit. Illa e vestigio, tanquam vir novam vitam in corpus eius indidisset, coepit spiritum ducere atque oculis subapertis post paululum loqui, et submissa voce virum appellare. Qui cum laetus rogasset numquid vellet, potum petivit, quo atque deinceps cibo rem plurimum confer
Abbreviated transcription (Latin):
qui iem tam madfesie negaret At is aluis iõmbus
in medium Deductis cur solutus essi debito po
potestas q creditorem obiurgauit qm pettret ilm
solutam / Ita cũ sexius ad utus uerba uertissei
bir ridiculus/ utraq pars inquit est uiclꝭ ⁊ bicta
Quo licet abeatit ita cõuentum it ĩ distussa dosu
hec recitatũ est ine̾ pocios cum quid̃ nobis notus
sepuis in ead̃ ie seentenciã mutaret
Egrotabat apud nos nulier quam noni Iohãna
noiẽ Deccedeus scitus ⁊ doctut meditꝰ ut moibũ
curaret bnnã cuiꝰ ẜuende cura adeolescenti
filia dnupte demã data erat ut morit est
postulait Iec antem oblita suã pro egre urina
medico ostendit scatim mulieoẽ indigẽ coditu.
affirmaiit / Cum id uno nñtiatũ ess curato
in cena oppipars stomato cũ upore cõcubit
Illa cum sibi ex debilitate molestissimũ esset
ignara tñ cõsilui medici erat clamaret sepuis os
iti nouitatt quid agis m uir me quid̃ occidit¬
Cace uir inquit / Iec optima est medici seutentia

Expanded text:
qui rem tam manifestam negaret. At is aliis rationibus in medium deductis cur solutus esset debito, potestas quoque creditorem obiurgavit, qui peteret rem solutam. Ita, cum saepius se ad utriusque verba vertisset vir ridiculus: “Utraque pars” inquit “est victrix et vieta; quo licet abeatis”. Ita conventum re indiscussa permisit. Hoc recitatum est inter socios, cum quidam nobis notus saepm novi, Ioanna nomine. Accedens scitus et indoctus medicus, ut morbum curaret, urinam cuius servandae cura adolescenti filiae innuptae demandata erat, ut moris est postulavit. Haec autem oblita suam pro aegrae urina medico ostendit. Statim mulierem indigere coitu medicus affirmavit. Cum id viro nuntiatum extitisset, curato in coena opipare stomacho, cum uxore concubuit. Illa, cum hoc sibi ex debilitate molestissimum esset ignara enim consilii medici erat clamaretque saepius ob rei novitatem, “Quid agis, mi vir? Me quidem occidis“Tace” vir inquit “haec optima est, ex medici sententia,
Abbreviated transcription (Latin):
uortatur feneratorem iam sentin amntꝰ Et desistet a
fenore ⁊ ar̃e sue saluti cõsulent e corporis queti
plurib ꝙ berbis suadebat ut se ab ea molestia
sił ⁊ infanna uie uendicaret Tũ ille ut suad̃
inquit hanc artem desmã nã noia mea ia õ
male rũdent ut ncce sit ł a̾mio ioc pccitium

Expanded text:
 amicus ut desisteret a foenore, et animae suae saluti consulens, et corporis quieti, pluribusque suadebat verbis ut se ab ea molestia simul et infamia vitae vindicaret. Tum ille, “Ut suades” inquit “hanc artem desinam. Nam nomina mea ita iam male respondent, ut recesse sit vel invito hoc exercitium
Abbreviated transcription (Latin):
Deglutiendas dedit Quib sũptis abiens die
poscero cũ asmã quereret cogentib pillulis de
uia Dicessit laxandi uents grã Et in arundine¬
cum forte t sorte dudtit ibi iꝑto asmno pasctute
medici sciãm ⁊ pillulas ad celũ landib extulit
Ad hunc pluodi ueluti alt̾um estulapiũ maguns
fiebat iusticorũ concursus qui audierat medic
medellas etiã ad ĩꝑiẽdos asmos accõmodatas
In seditione quad̃ cotatis sloreucis qua cuiet pro
statu eoꝵ int̾ se t̾tabant cũ quid̃ altius factõnis
ab adu arus magno tumultu occideretur/ uius
⁊ his qui longe aberat̃ gladios exutos cõspi¬
cieus atz Ioĩes concursantes pertiditatus est a
circũ stantib quidnã ibi agẽtur Cũ unuus noiẽ
petrus degnis Ilłic inquit ingrãtus ciitatis
autem egritudĩem has pilludlas accõmodabat / eaꝵ¬

Expanded text:
deglutiendas dedit. Quibus sumptis abiens, postero die cum asinum quaereret, ac cogentibus pillulis de via discessisset laxandi ventris gratia, in arundinetum forte divertit; ibi reperto asino pascente, medici scientiam et pillulas ad caelum laudibus extulit. Ad hunc postmodum, veluti alterum Aesculapium, magnus fiebat rusticorum concursus, qui audierant medici medelas etiam ad recipiendos asinos accommodatasam civitatis Florentiae qua cives pro statu rerum inter se certabant, cum quidam alterius factionis ab adversariis magno tumultu occideretur, unus ex his qui longe aberant gladios exertos conspiciens atque homines concursantes, percontatus est a circumstantibus quidnam ibi ageretur. Tum unus, nomine Petrus de Eghis: “Illic” inquit “magistratus civitatis autem aegritudinem has pillulas accommodabat, ea
Abbreviated transcription (Latin):
curãdoq ut in cõtate abs molestia esse possuit
accessit ad eos semel mẽtux questa õcuriam
danuumq a tousore illatum qmi cũ in balueam
iccercitus ab ea ut partet infeiores iaderet
raporio Ita cũ in partem mcidit ut pluributt
diebus Iod̃et adualte nequissi ex quo dõm
infecti illũ accusabat dmissi lucri restitutienẽ
perens Querit᷑ que futura semtni¬

Expanded text:
curandoque ut in omni civitate absque molestia esse possint. curandoque ut in omni civitate absque molestia esse possint. Accessit ad eos semel meretrix, questa iniuriam damnumque a tonsore illatum, qui in balneum accersitus ab ea ut partes inferiores raderet, rasorio ita cunni partem incidit, ut pluribus diebus homines admittere nequivisset, ex quo damni infecti illum accusabat, amissi lucri restitutionem petens. Quaeritur quae sit futura sen
Abbreviated transcription (Latin):
culpa apud quos fatuos et udicules hoiẽt in
Dolicus Iaberi doctua bero excelletes rerci
uidemꝰ Erat eĩ olim ait apud p̾stũ illum
canem p̃ncipem ueronensem ꝑiocũ dus Iomo
noie nobilis indis at homo indoctus / sied
facetiaꝵ grã acceptissimꝰ cam et ab iem eam
hic cũ oratores uni excellentet ad archiepisto
mediolaneñ autĩorem illũ q̃ cõtati oꝑabat a
pͥncipe mitterẽtus se in eoꝵ pocietat̃ contulit¬
Expositis mendatis oratoret cũ dilti uellent nobi
ut erat homo cõfabulator usum ardiepõ monisser
postulanit Tum udeut archiepũs homĩs stultitã
uide quid peras inquit maior est hec res ꝙͣ bna¬
more q̃d̃ paro Ioc facio nã uerone nulla lrãti
Iuris sed indoctis ⁊ iustis bñficia cõferauitur
Risimus facete hoĩs dictũ qui quod uerone sculte
fiebat ⁊ alibi fieri arbitrabatur
Magãtus est flrencie quẽ officiales houestatis le
horum p̾cipua cura est in Iure mertib dicẽdo

Expanded text:
culpa, apud quos fatuos et ridiculos homines in deliciis haberi, doctrina vero excellentes reiici videmus. Erat olim” ait “apud priscum illum Canem principem Veronensem periocundus homo, nomine Nobilis, rudis atque indoctus, sed facetiarum gratia accepHic, cum oratores, viri excellentes, ad archiepiscopum Mediolanensem antiquiorem illum qui civitati imperabat a principe mitterentur, se in eorum societatem contulitExpositis mandatis, oratores cum reverti vellent, Nobilisque, ut erat homo confabulator, risum archiepiscopo movisset, postulavit. Tum ridens archiepiscopus hominis stultitiam: “Vide quid petis” inquit “Maior est haec res qua“More quidem patrio id facio, nam Veronae nulla litteratis viris, sed indoctis et insciis beneficia conferuntur”“. Risimus facete hominis dictum, qui, quod Veronae stulte fiebat, et alibi fieri debere arbitrabaturatus est Florentiae, quem Officiales honestatis vocant: horum praecipua cura est in iure meretricibus dicendo
Abbreviated transcription (Latin):
Uir in Dicendo liberior cũ quid audatiꝰ loquens in
pallatio poritificis gestu Ioco ꝙ dissolution bterer᷑
Quid agis inquit Iotius quid̃ stultus Ĩd̃ diceris
Tum ille soc inquit ꝑmagni lucii loco pouertin
non cĩ alio parto possem carus esse hut qui nẽ regnai
cũ stultoꝵ soc ip̃s cxistat at at dui soli potiãt᷑ rerum
Quiacus anconitanꝰ Iomo uerbosus ⁊ mimiũ lequax
Deplorabat aliqñ astãtib nobis casum at cu̾sioneri
imperii iomani in ꝓ ea ie bohendtius actigi uidebat᷑
Cum authomꝰ laschus un docissimꝰ qui in cetu
aderat udeus hoĩs stultam curam / Lic presimilis
est inquit uno medielanẽsi qui in die festo cum
audisẜi unũ ex cantorũ grege qui gesta heroum ad plebemn
decantant ĩcitantem mortem iolandi qui septingẽtis Iam
iogasset q quiduã acadissi nom Ieu mea bxor inquit

Expanded text:
ir dicendo liberior cum quid audacius loquens in palatio Pontificis gestu iocoque dissolutiori uteretur “Quid ais?” inquit socius quidam “Stultus quidem diceris”. Tum ille: “Hoc” inquit “permagni lucri loco ponerem. Non enim alio pacto possum carus esse his qui nunc regnant, cum stultorum hoc tempus existat, atque hi soli potiantur rerumiacus Anconitanus, homo verbosus et nimium loquax, deplorabat aliquando, astantibus nobis, casum atque eversionem Imperii Romani, inque ea re vehementius angi videbatur. Tum Antonius Luscus, vir doctissimus, qui in coetu aderat, ridens hominis stultam curam: “Hic persimilis est” inquit “viro Mediolanensi, qui, die festo, cum audisset unum e grege cantorum qui gesta heroum ad plebem decantant recitantem mortem Rolandi, qui septingentis iam rogassetque quidnam accidisset novi, “Heu! mea uxor” inquit
Abbreviated transcription (Latin):
Mulier adulitra feraris expend̾at mane ad seuestras
uarii gends uestim̾ta ab adulr̾o data mat̾na donũ
transient conspectis tot uestibus sicuti arauea telas
ita hec inquit et uestes Iuas culo effecit pudẽdorũ
artificĩ omibus ostentans
Rogabat quid contbulem meũ uirũ facctũ tempore
uindemie ut sibi uasa quedi uiaria mutuo c̃cedet
Dum ille do inquit uxori expensas ꝑ uniu̾sũ adnnt
Et ea in cariusprmio dti pessim Momit doc dicto non
esse postulãdas ab aliis eas res ꝙͣ ꝓdsꝰ eẽt ncͣcͣuis
Ioemisii Iabentuo uioi faceti ac ꝑnubam stogauit
uirũ dxet potiutia noũ ad dĩem festũ postudie
ꝓfertura ut sibi calceos nonos euue̾t dinuir uir
aabai quneut domũ egredĩ dato signo dt
se intut cũ bir abesset sequeretur ett me lõgiar
eiora esset asceusis scalis se ad t̾ram ꝓstiaut ‸ na
ut ex lestio pessi conspicti / cuxo por̃to autc̃ quuene
climes eurt ciurib ac pedib amplexata concipito
operi intendebat / uir int̾im existuuant bporem

Expanded text:
era expanderat mane ad fenestras varii generis vestimenta ab adultero data. Matrona ante domum transiens, conspectis tot vestibus: “Sicut aranea telas, ita haec” inquit “vestes suas culo effecit, pudendorum artificium omnibus ostentansRogabat quidam contribulem meum virum facetum tempore vindemiae, ut sibi vasa quaedam vinaria mutuo concederet. Tum ille inquit “Do uxori expensas per universum annum, ut ea in Carnisprivio uti possim”. Monuit hoc dicto non esse postulandas ab aliis eas res, quarum usini habentur viri faceti ac perurbani. Rogavit maritum uxor, Petrucia nomine, ad diem festum postridie profectura, ut sibi calceos novos emeret. Annuit vir adamabat iuvene, domum regreditur, dato signo ut se intus, cum vir abesset, sequeretur; et, ne longior mora esset, ascensis scalis se ad terram prostravit, ita ut ex ostio posset conspici. Superimposito autem iuvene, clunes eius cruribus ac pedibus amplexa, concupito operi intendebat. Vir interim existimans uxorem
Abbreviated transcription (Latin):
formosam, uic cepit in aupillam quã domi Rbai
oculos conitẽ/ et cũ eã sitpuis molestess illa ad
pationam iem detlit Cnasit ut assentiretur
dt certo in loco obsturo soram iosso assignaint
quem pro aucilla se telda clam contulit deccedent
ad locum rossus ac uxorẽ pro dalla duitius tractãs
Tauid̃ demissa mentula nnchil age̾ potint Tum epcla¬
extitissi recte cũ ea iem hr̃e potuisset / Cũ miles o se
telda mi per dtũ inquit meus socius prudentior
actigo stati ille malã carnẽ te esse cognouit / ac
ꝓpterea ĩtrocedens me destituĩt
litigiosam ac pu̾sam que quotidie ad rligiosum ãses¬
Et ut pacem inr̃pouẽt Rogaiit uirũ ad cõfessione
pc̃torũ / qua facta non dubitabat cõuenturã inter
eos discordiam Itaruit eques Et cũ dligiosus
eum pctã sua explicare Inssisset Nequaꝙͣ est opꝰ
Fuit nper homo floreucie confideus ⁊ temerarius ulłi
aiti Deditus Is cum legisset apud medicũ quẽnd

Expanded text:
ancillam, quam domi habebat, oculos coniicere, et cum illam saepius molestasset, illa ad patronam rem detulit. Suasit ut assentiretur ac certo in loco subobscuro horam Rosso assignaret, in quem pro ancilla se Telda clam contulit. Accedens ad locum Rossus ac mulierem pro ancilla diutius tractans, tandem, demissa mentula, nihil agere potuit. Tum exclaextitisset, recte cum ea rem habere potuisses”. Tum miles: “Oh! Telda mi, per Deum!” inquit “hic meus socius prudentior attigi, statim ille malam carnem te esse cognovit, ac propterea retrocedens me restituit”.litigiosam ac perversam, quae quotidie ad religiosum confeset ut pacem inter eos poneret, rogavit virum ad confessionem peccatorum, qua facta non dubitabat conventuram inter eos concordiam. Paruit eques, et cum religiosus eum sua peccata explicare iussisset: “Nequaquam est opus” Fuit nuper Florentiae homo confidens ac temerarius, nulli arti deditus. Is cum legisset apud medicum quemdam
Abbreviated transcription (Latin):
Sabudit alier sumlis fabellã stulticie Quid̃ õhi
morttm poslo die distulit / delier bero sepuit
p̾riũ dedit sequẽtib dieb pio bite dilatione
Es pemine cũ defuissent Tandi eius mortem multo
cũ fletu ad ac dolore narrari audiuit
ueorem cũ alt̾o coeũtem dep̾hendissi illa se statun

Expanded text:
Subiunxit alter similis fabellam stultitiae: “Quidam” Mortem postero die distulit. Alter vero saepius pretium dedit sequentibus diebus pro vitae dilatione. cum pecuniae defuissent, tandem mortem eius multo fletu ac dolore narrari audivit”uxorem cum altero coeuntem deprehendisset, illa stat
Abbreviated transcription (Latin):
aune unicnz ⁊ oli quo uelit secure descẽdit
ig̾r ⁊ unc̾ festũ agamꝰ diti  nota uulpis fallata¬
fallacia gallus bonũ inquit affes nr̃ciũ nucti
grañ et suuł colũ aluiꝰ ꝑtendent prospecturo
longius / et admirãti suuilis in pedel se crexit
Dum quidnã aspicis bulpet cũ duixissy duot inquit
magno cursi ore patulo aduentãtes tanes Tum
nemebũda uulpes ualete inquit mͥ fuga expedit

Expanded text:
ue, vel soli, quo velit, secure. Descendite igitur, et hunc festum agamus diem”. Agnita vulpis fallacia gallus, “Bonum” inquit “affers nuncium et mihi gratum” et simul collum altius protendens, prospecturoque longius et admiranti similis, in pedes se erexit. “Tu quidnam aspicis?” vulpes cum dixisset, “Duos” inquit “magno cursu, ore patulo adventantes canes”. Tum tremebunda vulpes: “Valete” inquit “mihi fuga expedit,
Abbreviated transcription (Latin):
prtui cã / Is pulcuoiẽ cũ  bis cognonissi alitram
semel tñ actigit Tũ ne se spietã putaret dũ ut
itiũ ⁊̃diret cũ socia ab eũtib telam lineam dono
bantur cum una maiorem se laborem ꝑpessam eẽ
ỹliqua parem fuisse cõtende̾t Ex ucibit ad Rba
deuenerut ac ongniũ capilloꝵ q c̾tamen p̾mo
uicini Inde etiã mariti cõcurrũt discidii cãm
ignorantes utraq sibi uerboꝵ c̃tuuoliã illatarmn
asserente uius sue cuiꝰq uxons cam̃ tuentibus
muiliem̃ pugna ad uonos descendit uectib et
lapidibus acta res est / donec cõtiunoeutiũ int̾ueutus fad
direunt / uni dissentionis cam ignorãtes/ anucicia
siuant iclusi in cantis mors romano Iamiuis e
apud quẽd̃ ie ob iem iundiscussam ñdi diuisus
Sed occult a mulierib de dundendo agitur Qua
doctoribus quid Iuris
que gallo dince arlorem excelsiorem quo sibi adit
non erat ascenderat̃/ ad gallũ ulande accessit
non audisti noua Iic recentia tam salutaria nõb

Expanded text:
isset, alteram semel tamen attigit, tum ne se spretam putaret, tum ut iterum rediret cum socia. Abeuntibus telam lineam dono bantur, cum una maiorem se laborem perpessam esse, reliqua parem fuisse contenderet. Ex verbis ad verbera devenerunt, ac unguium capillorumque certamen. Primo vicini, inde etiam mariti concurrunt, dissidii causam ignorantes, utraque sibi verborum contumeliam illatam asserente. Viris suae cuiusque uxoris causam tuentibus, mulierum pugna ad viros descendit: vectibus ac lapidibus acta res est, donec concurrentium interventus praelium diremit. Viri, dissensionis causam ignorantes, inimicitiam servant reclusi in caveis, more Romano. Pannus est apud quemdam ob rem indiscussam nondum divisus, sed occulte a mulieribus de dividendo agitur. Quaeritur a doctoribus quid iuris quae, gallo duce, arborem excellentiorem quo sibi aditus non erat, ascenderant, ad gallum blande accessit, inquit “Numquid non audisti nova haec recentia tam salutaria nobis
Abbreviated transcription (Latin):
Uisbinam qͦ ꝑusinũ adolestẽtem nobilem at admodi
dissolutũ cũ eꝓꝓ opprobrio ceterit ex ea familia
esser se uocanit seiuel simon ceculus cognatut
enis stuex magus auctoritatis at admod̃ prudẽs
Et cũ iõnib multis adolesceuttm ad meliorem
uiram Ioitatꝰ esset detestans uicia uirtutes
uero collandans Iostꝙͣ tand̾ porauit sunon dq̃t
ille composite an omate admod̃ sicut uiram

Expanded text:
ispinam quoque Perusinum, adolescentem nobilem atque admodum dissolutum, cum opprobrio caeteris ex ea familia esset, ad se vocavit semel Simon Caeculus, cognatus eius, senex magnae auctoritatis atque admodum prudens; et cum rationibus multis adolescentem ad meliorem vitam hortatus esset, detestans vitia, virtutes vero collaudans, postquam tandem peroravit: “Simon” inquit ille “composite atque ornate admodum, sicuti virum
Abbreviated transcription (Latin):
cmprebat Inssit us cad maceratã oppidĩõ ꝑficisci
Cuod ille cũ esfecissi oibis inquit lrã uniu̾sam con¬
spexisti indil ẽẽ aliud asserẽs mũdũ hñẽ ꝙͣ c ͣ
cõnalles mõtet plaicem culta at iculta locan
pari / dd eũ spro dmo cũ quid̃ putiũ cũ uasce

Expanded text:
aceratam oppidum proficisci. Quod ille cum effecisset, “Orbem” inquit “terrarum universum conspexisti” nihil esse aliud asserens mundum hunc quam colles, convalles, montes, planitiem, culta atque inculta loca, parvum. Ad eum pro vino cum quidam puerum cum vase
Abbreviated transcription (Latin):
Necessitate qᵒ non uolũtate aut ille pctmn dluiquis
simo de facetus iicidiss̾ Retulit ille esse doctorẽ
bononiẽsem qui cũ a legato qͣuid inustãtiꝰ peteret
faturis ac demens ab eo appellatꝰ est Ioc audito
Quanda inquit me dẽ demẽtem cognonisti Ad hoc
Non recte inquit ali̾ arbitraris Tũc enũ fatuus
fui cĩ ie ignarũ legũ dectorũ cõlis Iuris feti
Erat eñ Doctor legatus ⁊ parũ Doctus hoc dicto
iguorãtiam legati oscendit
ietulit cũ cardinali neapolitano hoi stolido an
indocto ⁊deũti a pontifice iomaitꝰ cunt obiuass
Card inalis uoero qui mos suns eratꝰ cõtinuo ude̾t

Expanded text:
“Necessitate ergo, non voluntate” ait ille, “peccatum relinquis, sermo de facetiis incidisset, retulit ille fuisse doctorem Bononiensem, qui, cum a legato quid instantius peteret, fatuus ac demens appellatus est. Hoc audito, “Quando” inquit “me dementem esse cognovisti?”. Ad haec Non recte” inquit alter “arbitraris: tunc enim fatuus fui, cum te ignarum legum doctorem iuris civilis feci”. Erat enim doctor legatus, et parum doctus: hoc dicto ignorantiam legati ostendit.retulit. “Cum cardinali Neapolitano, homini stolido atque indocto, redeunti a Pontifice Romanus civis obviasset, cardinalis vero, quia mos suus erat,
Abbreviated transcription (Latin):
duxit aliam bxorem qunẽculã simplictri
deuchouain noĩe que desponsata p̾seuserat a
uicint ingens uiri telũ. Qua ergo nocte pͥ
cũ uno ꝓ cõctubuit tiemobũda nolebat herer
uno nez cohitũ pati s tusit uir tãd̃ quid
tune̾t adolestentula consolatꝰ q illam ueud
esse quod audierat ait Et duas se mentulas
Siẽ parnã at maiorẽ quãd Ne te offendam
obsecuta est uno abs clamore aut nocunõto al¬
Ioost menst̾ uero fitã liberior at audatior coꝰ

Expanded text:
xorem iuvenculam simplicem, Antoniam nomine, quae desponsata praesenserat ex vicinis ingens viri telum. Qua ergo nocte primo cum viro concubuit, tremebunda nolebat haerere viro neque coitum pati. Sensit vir tandem quid timeret adolescentula consolatusque illam, verum esse quod audierat, ait, sed duas se mentulas habere, parvam, ac maiorem quamdam. “Ne te ergo offendam” nsentiens puella obsecuta est viro absque clamore aut nocumento aliquo. Post mensem vero facta liberior atque audentior, cum
Abbreviated transcription (Latin):
noctu cũ ad eam accede̾t credent uixũ abesse Iostiũ
palam pulsanit humilans uii uoctm ac si aperiri
hostiũ petens / uir autem stolidus domi existens
audita illuis boit / Iohanna aperi iannã et¬
introdut illum inquit nã uidet᷑ ins ip̃m esse¬

Expanded text:
noctu ad eam accederet, credens virum abesse ostium palam pulsavit, simulans viri vocem, ac sibi aperiri ostium petiit. Vir autem stolidus, domi existens, audita illius voce, “Ioanna, aperi, Ioanna, introduc illum” inquit “nam videtur idem
Abbreviated transcription (Latin):
mereus et deleus Iacturã asini reduetãd
etiam ab exore ãmouitꝰ cũ descendissi illũ quẽ tãto
scudio ⁊ dolore asinũ quesierat esse cognouit
ditm arasset fessis bobut ⁊ ip̃e labore fatigatus idi¬
turꝰ in opidũ aiatᵐ suꝑ asellã alligat deinde
asellũ p̾missit bobus asctudit Qui cũ ninio Iou
grauatꝰ sub põde̾ deffice̾t ercusit tũd̃ prerrus
asellũ ne non posse Tũ descendeus at aratum

Expanded text:
t dolens iacturam asini rediit. Tandem etiam ab uxore admonitus cum descendisset, illum, quem tanto studio et dolore asinum quaesierat, esse cognovitdiem arasset, fessis bobus et ipse labore fatigatus, rediturus in oppidum, aratrum super asellum alligat, deinde asellum, praemissis bobus, ascendit. Qui cum nimio onere gravatus sub pondere deficeret, sentit tandem Pierus asel
Abbreviated transcription (Latin):
sentiret niti ad fe oiatores florentiuos de
pace acturos Qua die ad se uenturi erant
calamũ ingressis lausis feuestrit igne accẽpo
erat autẽ mensis angusti sese pelliceis bestibus
xoꝑiri in lecto Iussit / uocatis dem̃ oratorid
quere̾tib q quonã morbo laboraret frigore
respondit quod tandui in eoꝵ muris etiam
noctu ad aerem discooꝑtus cõtrapisss / hoc dĩ
illorũ Iussit picturã que post ea ex pacto
delata est
uibem exi̾̃citu cã sagitãdo tompꝰ terebart
Cũ ꝯspiã sagittã necantiꝰ cuusisset astãto
procul ddolsum leuit̾ uulu̾auit Capto illo
cũ uane de pena eiꝰ inferida sententie
dictrentur et ut q̃s aceronne sentiret ita se
maxune pricipi granificaturũ putaret deicat unꝰ
cenfunt manũ esse illi ampritãd̃ ne adplius aicu

Expanded text:
sentiret mitti oratores ad se Florentinos de pace acturos, qua die ad se venturi erant, thalamum ingressus, clausis fenestris, igne accenso erat autem mensis Augusti, sese pelliceis vestibus cooperiri in lecto iussit. Vocatis deinde oratoribus, quaerentibus quonam morbo laboraret, frigore, respondit, quod tamdiu in eorum muris etiam nocte ad aerem discoopertus stetisset. Hoc dicto illorum lusit picturam, quae postea ex pacto deleta est.urbem exercitii causa sagittando tempus terebant. Cum quispiam sagittam incautius emisisset, astantem procul Redolphum leviter vulneravit. Capto illo, cum variae de poena inferenda sententiae dicerentur et, ut quisque acerrime sentiret, ita se maxime Principi gratificaturum putaret, unus censuit manum illi esse amputandam, ne amplius arcu
Abbreviated transcription (Latin):
ed muortis ꝓmilo a ueibore ꝓtinatia posser
auerᵈ / di illa Requẽdi faculrate ad tuipia
eriam dnm suffocaret᷑ qued loqui nequibat
Digitis expͥmebat Nam mar̾b supͣ caput
erectis an dngulis br̾us policis cõmẽctis
salrem quoad potuit pediculos unio obitic

Expanded text:
lo a verborum pertinacia posset avertere. At illa, loquendi facultate adempta, etiam dum suffocaretur quod loqui nequibat digitis exprimebat: nam manibus super caput erectis, atque ungulis utriusque pollicis coniunctis, saltem quod potuit gestu viro pedic
Abbreviated transcription (Latin):
ut suꝑior ẽẽ ueller / Iabua situel cũ uno gram
aliõcatione maritũ pediculosũ uocamt illt ut
ucrbĩ euactaret uxor ueberib cõlendebat pnꝭ
redens ⁊ calcib quo magis cedebatur is plus
illa pediculosĩ appellabat uir tãd̃ Beiberãa
lassus ut uxons ꝑtiuẽciã suꝑaror ꝙ fimiem
aque prttũ dinusit suffocaturã d se diceus i
uerbis eismedi abstmẽt mulier Instãtuis
pstnorabat enã in aqua mẽtũ ds cõstitata

Expanded text:
or esse vellet. Habita semel cum viro gravi altercatione, maritum pediculosum vocavit. Ille, ut verbum id retractaret, uxorem verberibus contendebat, pugnis caedens ac calcibus. Quo magis caedebatur, eo plus illa pediculosum appellabat. Vir tandem verberando lassus, ut uxoris pertinaciam superaret per funem in aquae puteum demisit, suffocaturum se dicens, nisi verbis eiusmodi abstineret. Instantius perseverabat, etiatn in aqua mentum usque co
Abbreviated transcription (Latin):
prãdenti cũ nũstr utusi dedita oꝑa aute
podes Drancis ad eũ lacessend̃ ossa occult
subressissent ĩmota me̾sa uersi oñt in solum
diancem mirabãt᷑ Cur ante ip̃m solũ modo
ossa conspicerent᷑ Tum ille Et erat ꝓiomptꝰ¬

Expanded text:
prandenti, cum ministri utriusque, dedita opera, ante pedes Dantis ad eum lacessendum ossa occulte subiecissent, remota mensa, versi omnes in solum Dantem, mirabantur cur ante ipsum solummodo ossa conspicerentur. Tum ille, ut erat