comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Qͣm ꝓcul incuitã nemora ĩt̾ cresia frx̃
Pastor agens telis. litiqͥt ꝙ uolubile frũ
Neseius illa fuga siluas saltꝰ ꝙ pagͣt
Dicteos. heret lat̾i letalis harũdo:¬
N uc media eneã secũ ꝑmenia duc̃
Sydonias ꝙ ostentat opes. urbẽꝙ ꝑatã
Incip̃ affari. mediaq inuoce resistit.
Nuc̃ eadẽ labente die comuni a qͣrit.
Yli acosq tcm demens audire labores
Erposcit pendec q ttm̃ narrantiᷤ abore.
Post uͥdig̃ssi lum̃q obscura uicissi
Iuna p̾mit. suadẽt q cadentia sida sõp
Incubat. illũ ab sens absentẽ auditiꝑ ud⁊ ꝗ
Aut gͥmio ascaniũ genitoris imagie capta
Detinet. in fandũ si falłe posset amorẽ.
Nõ cepte assurgut᷑ arces. ñ armauiuẽtꝰ
e xcet. portus ue aut ꝓpugnacłablło
Tuta ꝑant. pendẽt oꝑa int̾rupta. mini
Muroꝵ ingentes. Qqͣtaq machina celo. ¶ꝙ¬
Quod simłac tali ꝑsensit peste tetu̾
Cara iouis ꝯiũt tiͦ famã obstare furori.
Talib agg̾dit᷑ uen̾em sat᷑nia dictis.

Expanded text:
quam procul incautam nemora inter Cresia fixit pastor agens telis, liquitque volatile ferrum nescius; illa fuga silvas saltusque peragrat dicteos, heret lateri letalis harundoNunc media Aenean secum per moenia ducit, Sidoniasque ostentat opes urbemque paratam; incipit effari, mediaque in voce resistit; nunc eadem labente die convivia quaerit, Iliacosque iterum demens audire labores exposcit, pendetque iterum narrantis ab ore. Post, ubi digressi, lumenque obscura vicissim luna premit suadentque cadentia sidera somnos, incubat, illum absens absentem auditque videtque; aut gremio Ascanium, genitoris imagine capta, detinet, infandum si fallere possit amorem. Non coeptae adsurgunt turres, non arma iuventus exercet, portusve aut propugnactuta parant; pendent opera interrupta, minaeque murorum ingentes aequataque machina caelo. Quam simul ac tali persensit peste teneri cara Iovis coniunx, nec famam obstare furori, talibus adgreditur Venerem Saturnia dictis:
Abbreviated transcription (Latin):
N ec repetita sequi curet ꝓserpma mr̃em¬
Da facilem cursum. atq audacib ãmic ceptis
I gnaros q uie mecu miseratꝰ agrestes
nͣredere. ⁊ uotis iã assueste uocari¬
Li quitur. ⁊ zephuo putrisse gleba resolit
Depresso incĩpiat iã tũ michi tautꝯ arat᷑
Ingemere ⁊ sulto attatꝰ splẽdescẽ bomer
Illa seges demũ uotis respondet auata
A gucole. bilͬ qͣ soleͣm bis frigora sensit
ulurs in mense ruperũt horrea messes¬
t prius itnotu ferro ꝙͣ scmndit᷑ ẽquor¬
U entos. ⁊ uariu celi p̾discere morem
Cura sit. ⁊ pͥałrios custꝯͣ hĩtus q locoꝵ¬
Sł ꝯuid queq ferat regio. ⁊ qͥd q̃ recuset
hͣ it segetes. illit ueniũt felicius uuẽ
Aaborei fetus alibi. atq iniussa uirescut
S ramina ĩ ne bͣides croceos ut thimoladoe
ndii mittit ebur. molled sua thura sabe¬
At palibes nudi fenũ iurosaꝙ pontus.
sistoa cos Eliadu palmas epiros aqͣua
C ontiohas leged Eterna q fed̾a c̾tis

Expanded text:
nec repetita sequi curet Proseda facilem cursum atque audacibus adnue coeptis ignarosque viae mecum miseratus agrestis ingredere et votis iam nunc adsuesce vocariliquitur et Zephyro putris se glaeba resolvit, depresso incipiat iam tum mihi taurus aratro ingemere et sulco attritus splendescere vomer. Illa seges demum votis respondet avari agricolae, bis quae solem, bis frigora sensit; illius inmensae ruperunt horrea messest prius ignotum ferro quam scindimus aequor, ventos et varium caeli praediscere morem cura sit ac patrios cultusque habitusque locoet quid quaeque ferat regio et quid quaeque recuset. Hic segetes, illic veniunt felicius uvae, arborei fetus alibi, atque iniussa virescunt gramina. Nonne vides, croceos ut Tmolus ndia mittit ebur, molles sua tura Saat Chalybes nudi ferrum, virosaque Pontus castorea, Eliadum palmas Epiros equarum. Continuo has leges aeternaque foedera certis
Abbreviated transcription (Latin):
Cluctib an iaceat mediis. ⁊ littora nando
Curua petat teucrũ iterũ sereddat in arma
E conatus utrãq uiam t̾ maxima uino
Continuit: iuuenẽq aĩs miserata rep̃sfit
Iabitur alta secans fiuctuq estuq seđs
I patris antiꝙͣ dauni defertur ad urbem.
At iouis interea monitis mezentiꝰ ardens
Succedit pugne. teucrosq inuadit ouantes.
Concurrunt tyrrene acies. aq om̃ib uni
Um odiisq uro telisq freq̃ntib instant¬

Expanded text:
fluctibus an iaciat mediis et litora nando fluctibus an iaciat mediis et litora nando curva petat Teucrumque iterum se reddat in arma. Ter conatus utramque viam, ter maxima Iuno continuit iuvenemque animi miserata repressit. Labitur alta secans fluctuque aestuque secundo et patris antiquam Dauni defertur ad urbem. At Iovis interea monitis Mezentius ardens succedit pugnae Teucrosque invadit ovantis. Concurrunt Tyrrhenae acies atque omnibus uni, uni odiisque viro telisque freq
Abbreviated transcription (Latin):
Obua multa uirũ dimintit corpora morti.
Cum leuis haut ult᷑ latebras iã q̃rit uago
S: sublime uolans mibi se inmiscint atre
Cur turnũ medio incerta fert eqͦre turbo
Respicit ignariis rerũ iugratqͦ salutis
I duplices cũ uoce manus ad sidera tendit
Omp̃s genitor tanto me cͥmine dignum
Sicisti. ⁊ tales. uoliusti expendere penas.
Aferor: uñ aburque me fuga quẽ uei reducit
Laurentis ue iterũ muros aut cast᷑ uidebo
Ao manus illa uirum qͥ me meaq arma secuti:
As ue nefais om̃s infanda in morte reliqui:
& nunic palantes uideo: gemitũq cadentum
Acripio: quid ago aut q̃ iã fatis ua dehiscat
Cerra mͥ: uos o potius miserescite uenti
In rupes insaxi uolens uos turnus adoro
Ferte ratem: seuisq uadis inmittite sirtis
Aneq me rutuli nec conscia fama sequatur
Hec memerans aĩo nc̃ huc nc̃ fuictuat illuc
An sese muerone ob tantũ dedecꝰ amens
Induit cłũdum ꝑ costas ęxigat ensem

Expanded text:
obvia multa virum demittit corpora morti: obvia multa virum demittit corpora morti: tum levis haud ultra latebras iam quaerit imago, sed sublime volans nubi se immiscuit atrae. Cum Turnum medio interea fert aequore turbo. Respicit ignarus rerum ingratusque salutis et duplicis cum voce manus ad sidera tendit: Omnipotens genitor, tanton me crimine dignum duxisti et talis voluisti expendere poenas? Quo feror? Unde abii? Quae me fuga quemve reducit? Laurentisne iterum muros aut castra videbo? Quid manus illa virum, qui me meaque arma secuti? Quosne nefas omnis infanda in morte reliqui et nunc palantis video gemitumque cadentum accipio! Quid ago? Aut quae iam satis ima dehiscat terra mihi? Vos O potius miserescite venti: in rupes, in saxa, volens vos Turnus adoro ferte ratem saevisque vadis immittite Syrtis, quo neque me Rutuli nec conscia fama sequatur. Haec memorans animo nunc huc, nunc fluctuat illuc, an sese mucrone ob tantum dedecus amens induat et crudum per costas exigat ensem,
Abbreviated transcription (Latin):
Mote obita quales fama ẽ. uolitare sigiras
ut que sopitos deludunt sominia sensus
At pͥmas leta ante acies exiatat umnago.
nritatq uirũ telis. ⁊ uae lacessit
nstat ciu curnꝰ. stridentõi eninꝰ hustam
Conicit. illa dato uertit uestigia tͣgo
Cum uͦ eneam adu̾sum ut cedere turnius
Credidit. atq animo spẽ turbidꝰ hausit manẽ
a fugis ęnea: chalamos ne desere pactos
Nac dabitur dęxtra telliis quesita ꝑ undas¬
C alia uociferuis sequitur. strictũq coruscat
Mucronẽ. nec ferre uidet sua gaudia uentos
F orte ratis celsi coniuncta crepidine saxi
E xpositis stabat cilis. ⁊ ponte parato
Aua rex clusmis aduectus osiniꝰ oris
Nuc sese trepida enee fulgentis imago
Conicit in latebras. nec turnꝰ segnior instat.
Cesirꝑatq moras. ⁊ pontes transilit altos
Uix ꝓram attigerat rũpit saturnia funem
Auulsamq rapit reuoluta ꝑ eq̃ra naueni
Iilum aut̃ eneas absentem in p̾lia poscit

Expanded text:
morte obita qualis fama est volitare figuras morte obita qualis fama est volitare figuras aut quae sopitos deludunt somnia sensus. At primas laeta ante acies exsultat imago inritatque virum telis et voce lacessit. Instat cui Turnus stridentemque eminus hastam conicit: illa dato vertit vestigia tergo. Tum vero Aenean aversum ut cedere Turnus credidit atque animo spem turbidus hausit inanem, Quo fugis, Aenea? Thalamos ne desere pactos; hac dabitur dextra tellus quaesita per undas. Talia vociferans sequitur strictumque coruscat mucronem nec ferre videt sua gaudia ventos. Forte ratis celsi coniuncta crepidine saxi expositis stabat scalis et ponte parato, qua rex Clusinis advectus Osinius oris. Huc sese trepida Aeneae fugientis imago conicit in latebras; nec Turnus segnior instat exsuperatque moras et pontis transilit altos. Vix proram attigerat: rumpit Saturnia funem avolsamque rapit revoluta per aequora navem. Illum autem Aeneas absentem in praelia poscit;
Abbreviated transcription (Latin):
Sere manu multisq honerauit lumina donis
uires echerei breuit̃ sic fatur olimphi.
S i mora p̾sentis leci tempusq caduco
Ortur uiueni. meq ħ ita ponere sentis
Colle fuga turnũ instantib eripe fatis
Hactenus indulsisse uacat. sin altior istis
Sub p̾cib uenia ulla latet totũq moueri
N utari ue putas bellũ spes pacis manes
Quino allacrimans qͥd si qͥ uace griuaris
Nte dires: atq hec turno rita uita miner& a
Ninc uanet usontem gͣius exit᷑. aut ego ueri
Uana feror. qͥ ut o potiꝰ formidine falsa
Iudir. iimelius tua qͥ potes orsa restectas
Hec uͥ dicta dedit: celo se ꝓtinus alto
Misit agens hemem. nibo succuicta ꝑ auxiꝰ
lucam: atiem: ⁊ liurentia castra petunt
Fura iea iube ciua tenue sine iuirib ubiam
Dn facien enee uisu mirabile monstruum
indlniuis oriut telis. clipeumq iiibasq
Sinui adsimulit cipitis dat mania ĩh
Dat sine m̃te sonũ. gressusq fingit cuntis

Expanded text:
saepe manu multisque oneravit limina donis. saepe manu multisque oneravit limina donis. Cui rex aetherii breviter sic fatur Olympi: Si mora praesentis leti tempusque caduco oratur iuveni meque hoc ita ponere sentis, tolle fuga Turnum atque instantibus eripe fatis hactenus indulsisse vacat. Sin altior istis sub precibus venia ulla latet totumque moveri mutarive putas bellum, spes pascis inanis. Et Iuno adlacrimans: Quid si, quae voce gravaris, mente dares atque haec Turno rata vita maneret? Nunc manet insontem gravis exitus, aut ego veri vana feror. Quod ut O potius formidine falsa ludar et in melius tua, qui potes, orsa reflectas! Haec ubi dicta dedit, caelo se protinus alto misit, agens hiemem nimbo succincta per auras, Iliacamque aciem et Laurentia castra petivit. Tum dea nube cava tenuem sine viribus umbram in faciem Aeneae, visu mirabile monstrumeumque iubasque divini adsimulat capitis, dat inania verba, dat sine mente sonum gressusque effingit euntis,
Abbreviated transcription (Latin):
Uir troiane. sine hanc aiãm. i miserere p̾cantis
Plurib oranti eneas haut talla dudium
Dicta daluit. morere frẽm ne desere fr̃
Cum latebras animę peceus mucrone recludit
Calia ꝑ campos edebat funera ductor
Dardanius torrentis aquę ł turbinis atri
More furens. tandẽ erũpunt. i castra relinquunt
Aschaniꝰq puer. ⁊ neqͥcꝙͣ obsessa uiuentus
Iunonem interea compellat iuppit̾ ultro
Ogermana michi atq eadẽ gritissima cõuix
Ut rebare uenus nec te sententia fallit
Eroianas sustentat opes. ñ uiuida bello
Dęxtra uiris animꝰ ferex patiensq ꝑicli.
Cii uio sũmissa. qd o pulcherrune conuix
Sollicitas egram. ⁊ tua tristia dicta tim̃tem
Si mͥ que quondã fuerat quãq ẽẽ. decebat
Idumo possem incolumẽ seruare parenti.
Hunc ꝑeat. teuerisq pio det sangiuine penas
Ille cũ nr̃i dłclucit origine nomeri
Pilũnisq illi quartꝰ pat̃. ⁊ cua larga

Expanded text:
vir Troiane, sine hanc animam et miserere precantis. vir Troiane, sine hanc animam et miserere precantis. Pluribus oranti Aeneas: Haud talia dudum dicta dabas. Morere et fratrem ne desere frater. Tum latebras animae pectus mucrone recludit. Talia per campos edebat funera ductor Dardanius, torrentis aquae vel turbinis atri more furens. Tandem erumpunt et castra relinquunt Ascanius puer et nequiquam obsessa iuventus. Iunonem interea compellat Iuppiter ultro: O germana mihi atque eadem gratissima coniunx, ut rebare, Venus, nec te sententia fallit, Troianas sustentat opes, non vivida bello dextra viris animusque ferox patiensque pericli. Cui Iuno summissa Quid, o pulcherrime coniunx, sollicitas aegram et tua tristia dicta timentem? Si mihi, quae quondam fuerat quamque esse decebat, et Dauno possem incolumem servare parenti. Nunc pereat Teucrisque pio det sanguine poenas. Ille tamen nostra deducit origine nomen Pilumnusque illi quartus pater et tua larga
Abbreviated transcription (Latin):
Interea biuigis infert se luchagus albis
F lectit equos. strictum rotat acer licagꝰ ensem
Haut culit eneas tanto feruore furentes
Irruit. aduersaq ignens apparuit hasta
Cui liger. ñ diomedis equos nec currꝰ cernis achillis
Aut phrigie campos: nunc belli suus & ȩui
His dabitur terris. uesmo talia late
Dicta uolant ligeri. s ñ ietrouis heros
Dicta parat contͣ. iaculum nã torquet in hostis.
Iucagꝰ ut ꝓnus pendens in uerbera telo
Atmonuit buugos ꝓiecto. dum pede leuo
Aptat se pugne. subit oras hasta ꝑ imnas
Fulgentis clipei. tum leuum ꝑforat inguẽ
Extussus curru moribundꝰ uoluitur arius
Quẽ pius ęneas dictis affatur amaris.
Iucage nulla tuos curriis fuga segnis equoꝵ
ꝓ didit. aut uanę uertere exbostib umbre
Ipse rotis saliens iuga deseris. ita fatus
Arripuit biuigos. fr̃ tendebat inhertes
Infelix palmas currii delapsus eodem
ꝑ te ꝑ qui te talem genuere parentes

Expanded text:
Interea biiugis infert se Lucagus albis Interea biiugis infert se Lucagus albis flectit equos, strictum rotat acer Lucagus ensem. Haud tulit Aeneas tanto fervore furentis: inruit adversaque ingens apparuit hasta. Cui Liger: Non Diomedis equos nec currum cernis Achillis aut Phrygiae campos: nunc belli finis et aevi his dabitur terris. Vesano talia late dicta volant Ligeri. Sed non et Troïus heros dicta parat contra: iaculum nam torquet in hostem. Lucagus ut pronus pendens in verbera telo admonuit biiugos, proiecto dum pede laevo aptet se pugnae, subit oras hasta per imas fulgentis clipei, tum laevum perforat inguen: excussus curru moribundus volvitur arvis. Quem pius Aeneas dictis adfatur amaris: Lucage, nulla tuos currus fuga segnis equorum prodidit aut vanae vertere ex hostibus umbrae: ipse rotis saliens iuga deseris. Haec ita fatus arripuit biiugos; frater tendebat inertis infelix palmas, curru delapsus eodem: Per te, per qui te talem genuere parentes,
Abbreviated transcription (Latin):
D icere deturbat t̾re. truncũq repentem
Puoluens. suꝑ hec inumico pectore fatur.
Istic niuico metuende iace. ñ te optime mat̾
Condet lnini. patͥoq honerabit mbra sepulcꝰ
Alitib liquere feris. aut gurgite merfum
Unda feret. prcesq inpisti uulu̾a lambent
ꝓtunis antheum. ilucan pͥma agnuna curni
ꝑsequit᷑ : fortenq numam fuliũq camertem
Magnauimo uulscente sitũ. ditissimꝰ agri
Ksuit ausonidum. ⁊ cacrtis regnauit amiclis
Regeon qualis centum cui brachia dicunt
Centenasq manꝰ. quinqͣginta orib ignem
Pectoribq arsisse iouis cũ fulmina contra
Cot parib streꝑae clipeis. tot stringera ensis
Sic totos eneas deseuit in equore iuctor
Ut semel intepuit muero. quin ecce inphei
A driugos in equos adusaq pectora cendit
Atq illi longe gͣdientẽ i dira frementem
Ut uidere. metu uersi retroq ruentes
Effunduntq ducem. ripuntq ad littora curr

Expanded text:
dicere deturbat terrae truncumque tepentem dicere deturbat terrae truncumque tepentem provolvens super haec inimico pectore fatur: Istic nunc, metuende, iace. Non te optima mater condet humi patrioque onerabit membra sepulchro: alitibus linquere feris aut gurgite mersum unda feret piscesque impasti volnera lambent. Protinus Antaeum et Lucam, prima agmina Turni, persequitur fortemque Numam fulvumque Camertem, magnanimo Volcente satum, ditissimus agri qui fuit Ausonidum et tacitis regnavit Amyclis. Aegaeon qualis, centum cui bracchia dicunt centenasque manus, quinquaginta oribus ignem pectoribusque arsisse, Iovis cum fulmina contra tot paribus streperet clipeis, tot stringeret enses: sic toto Aeneas desaevit in aequore victor, ut semel intepuit mucro. Quin ecce Niphaei quadriiugis in equos adversaque pectora tendit. Atque illi longe gradientem et dira frementem ut videre, metu versi retroque ruentes effunduntque ducem rapiuntque ad litora currus.
Abbreviated transcription (Latin):
Ñ patris anchise manes ħ seiteit iulus
Sic fatꝰ galeam leua tenet atq reflęxa
Ceruice orantis capulo tenꝰ adplicat ensem
Nec ꝓcul hemonides phebi tͥuieq sacerdos
Infula cui sacra redimibat at tempora uita
Cotus collucens ueste. atq insignib armis
Quẽ congresus agit campo lapsũq suꝑstans
I mmolat ingentiq ũbra tegit. arma sergest
Lecta refert humeris. tͥ rex gradiue tͦpheũ
Iustaurant acies uulcami stirpe creatus
Ceculus. ⁊ ueniens marsoꝵ montib ũbis
Dardanides contͣ furit anxuris ense sinistrã
I totum cltpei ferro deiecerat orbem
poerit. ille aliquid magnum: ũq adfore u̾bo
rediderat. celo animum fortasse ferebat
Canitiemq sibi ⁊ longos ꝓmiserat annos
Tarqͥtus exiatans contra fulgentib armis
Silincole fauno driope quẽ iũpla crearait
Ouius ardenti se optulit. ille reducta
Loricam clipeiq ingens onus impedit hasta
Tum caput orantis neqͥcꝙͣ i multa porantis

Expanded text:
Hoc patris Anchisae manes, hoc sentit Iulus. Hoc patris Anchisae manes, hoc sentit Iulus. Sic fatus galeam laeva tenet atque reflexa cervice orantis capulo tenus applicat ensem. Nec procul Haemonides, Phoebi Triviaeque sacerdos, infula cui sacra redimibat tempora vitta, totus conlucens veste atque insignibus armis. Quem congressus agit campo lapsumque superstans immolat ingentique umbra tegit; arma Serestus lecta refert umeris, tibi, rex Gradive, tropaeum. Instaurant acies Volcani stirpe creatus Caeculus et veniens Marsorum montibus Umbro: Dardanides contra furit. Anxuris ense sinistram et totum clipei ferro deiecerat orbem; dixerat ille aliquid magnum vimque adfore verbo crediderat caeloque animum fortasse ferebat canitiemque sibi et longos promiserat annos: Tarquitus exultans contra fulgentibus armis, silvicolae Fauno Dryope quem nympha crearat, obvius ardenti sese obtulit. Ille reducta loricam clipeique ingens onus impedit hasta; tum caput orantis nequiquam et multa parantis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓxima queq metit gladio. latumq ꝑ agm̃
Ardens limitem agit ferro. te curne suꝑbũ
Cede noua querens. pallas euander in ipsis
Omĩa sunt ocłis. m̃se quas aduena pruꝰ
Cunc adiit. dextreq date sulmone creatos
A tuor hic uiuenes. totidem qͦs educat ufens
Uuentes rapit ad inferias qͦs immolet umbriᷤ
Captiuaq rogi ꝑfundat sanguine flãmas
Iñ mago ꝓcul infensam contenderat hastã
Ille astu subit. at tremebunda suꝑuolat hasta
Igenua amplectens affatur calia supplex.
ꝑpatrios manes & spes surgentis iuli
Te p̃cor. hanc animam ut serues natoq patriq
Est domꝰ alta. iacent penitꝰ defossa calenta
Celati argenti. sunt auri pondera facti
Infectiq mͥ. ñ hic iuctoria teucriu
Uertitur. aut animia una dabit discͥmina tanta
Dixerat. ȩneas contͣ cui talla reddit
Argenti atq auri memoras q̃ multa talenta
Natis parce tius. belli cõmercia turmus
Srstulit ista pͥor. iam tc̃ pallante ꝑenito

Expanded text:
Proxima quaeque metit gladio latumque per agmen Proxima quaeque metit gladio latumque per agmen ardens limitem agit ferro, te, Turne, superbum caede nova quaerens. Pallas, Euander, in ipsis omnia sunt oculis, mensae, quas advena primas tunc adiit, dextraeque datae. Sulmone creatos quattuor hic iuvenes, totidem, quos educat Ufens, viventis rapit, inferias quos immolet umbris captivoque rogi perfundat sanguine flammas. Inde Mago procul infensam contenderat hastam. Ille astu subit ac tremibunda supervolat hasta, et genua amplectens effatur talia supplex: Per patrios manis et spes surgentis Iuli te precor, hanc animam serves natoque patrique. Est domus alta, iacent penitus defossa talenta caelati argenti, sunt auri pondera facti infectique mihi. Non hic victoria Teucrum vertitur aut anima una dabit discrimina tanta. Dixerat. Aeneas contra cui talia reddit: Argenti atque auri memoras quae multa talenta, natis parce tuis. Belli commercia Turnus sustulit ista prior iam tum Pallante perempto.
Abbreviated transcription (Latin):
Euandro. qualẽ merutt pallanta remitto
Esqͥs honos tumuli qͥdqͥd solam̃ inunandi ẽ
Largior. haut illi stabunt ȩneia paruo
H ospitia. ⁊ leuo p̾ssit pede talia fatus
Cxamiiẽ rapiens uimania ponda baltei
Inp̃ssumq nefas. una sub uocte uigali
Cesa manus iuuenũ fede thalamiq cruenti
Auȩ olonus euritides multo celauerit auro
Q nunc turnus ouat spolio gaudetq potitus
Nescia mens hominum fati sortisq future
& seruare modum reb sublata secundis¬
C urno tempꝰ erit. magno cũ optauerif emptũ
Intactum pallanta. ⁊ cũ spolia ista diemq
Oderit. sotii multo gemitu lacrimisq
Impositũ scito referunt pallanta freq̃ntes
Odolor atq decꝰ magnũ rediture parenti
N eo te pͥma dies bello dedit. hȩc eadẽ aufert
Cũ tñ ingentis rutuloꝵ linqͥs a ceruos
Nec iam fama inali tanti s certior auctor
Aduolat enee. tenui discrimine leti
E sse suos. tempꝰ u̾sis succurrere teueris.

Expanded text:
Euandro; qualem meruit, Pallanta remitto. Euandro; qualem meruit, Pallanta remitto. Quisquis honos tumuli, quidquid solamen humandi est, largior. Haud illi stabunt Aeneia parvo hospitia. Et laevo pressit pede talia fatus exanimem, rapiens immania pondera baltei impressumque nefas, una sub nocte iugali caesa manus iuvenum foede thalamique cruenti, quae Clonus Eurytides multo caelaverat auro; quo nunc Turnus ovat spolio gaudetque potitus. Nescia mens hominum fati sortisque futurae et servare modum, rebus sublata secundis! Turno tempus erit, magno cum optaverit emptum intactum Pallanta et cum spolia ista diemque oderit. At socii multo gemitu lacrimisque impositum scuto referunt Pallanta frequentes. O dolor atque decus magnum rediture parenti haec te prima dies bello dedit, haec eadem aufert, cum tamen ingentis Rutulorum linquis acervos. Nec iam fama mali tanti, sed certior auctor advolat Aeneae, tenui discrimine leti esse suos, versis tempus succurrere Teucris.
Abbreviated transcription (Latin):
Tot nati cecidere dm̃. quin occidit una
S arpedon mea ꝓienies. & iam sua curnum
Cata uocant metas q̃ dati ꝑuenit eui.
Sic ait. atq ocłos rutuloꝵ reicit aruis
At pallas magnis entittit uirib hastam.
Saginaq caua fulgentem diripit eusem
Iua uolans hum̾is siuigunt qua tegniunia sũma
Iucidit. atq uiam clipei molita ꝑ oras
E andem oẽ magno struixit de corpore curni¬
N ic turiuis ferro p̾fixum robur acuto
In palianta diu librans iacit. atq ita fat
Aspice num magne sit nr̃m penecbile telũ¬
T pxerat. at clipeum tot ferri tͥga cot eris
Cum pellis tociens obeat circũdata tauri
Libranti cuspis medium transũba ictu
Loriceq moras ⁊ pectus ꝑforat ingens
Ille iapit calidum frustra de uuln̾e telum
Una eademq uia sanguis animꝰq secuntur
Corruit in uulnus. sonitũ suꝑ arma dedẽ
& t̾ram hostilem moriens petit ore cruento¬
A uẽ turnus suꝑ asistens
Areades hȩc inquit memores mea dicta referte

Expanded text:
tot nati cecidere deum; quin occidit una tot nati cecidere deum; quin occidit una Sarpedon, mea progenies. Etiam sua Turnum fata vocant, metasque dati pervenit ad aevi. Sic ait atque oculos Rutulorum reicit arvis. At Pallas magnis emittit viribus hastam vaginaque cava fulgentem deripit ensem. Illa volans umeri surgunt qua tegmina summa incidit atque viam clipei molita per oras tandem etiam magno strinxit de corpore Turni. Hic Turnus ferro praefixum robur acuto in Pallanta diu librans iacit atque ita fatur: Adspice, num mage sit nostrum penetrabile telum. Dixerat; at clipeum, tot ferri terga, tot aeris, quem pellis totiens obeat circumdata tauri, vibranti cuspis medium transverberat ictu loricaeque moras et pectus perforat ingens. Ille rapit calidum frustra de volnere telum: una eademque via sanguis animusque sequuntur. Corruit in volnus, sonitum super arma dedere et terram hostilem moriens petit ore cruento. Quem Turnus super adsistens, Arcades, haec, inquit, memores mea dicta referte
Abbreviated transcription (Latin):
Aut spoliis ego iã raptis laudabor opimis
Aut leto inisignis sorti pat̾ equus utriq ẽ.
Colle minas. fatꝰ medium ꝓcedit in equor.
Frigidus arcadib cohit in p̾cordia sanguis
Desiluit turnus biuigis. pedes appara ire
Comminus. utq leo specula cũ uidit ab alta
S tare ꝓcul campis meditantẽ p̃lia taurum
Hunc uͥ contiguum misse fore credidit hastȩ
Ire pͥor pallas si qua fors adiuuet ausum
Uirib imparib. magnũq ita ad ethera fat̾
ꝑpatris hospitiũ ⁊ m̃sas quas aduena adisti
Te p̾cor alcide ceptis ingentib adsis
Cernat semineci sͥ me raꝑe arma cruenta
Uictorẽq ferant morientia luina turni
Audut alcides iuuenem. magnũq sub imo
Corde p̃mit genutum. lacͥmasq effundit inaneᷤ
Tum genicor natum dictis affatur anucis
Stat sua ciiq dies. breue ⁊ inreparabile tempꝰ
Om̃ib : uitę. s famam excendere factis
Noc iurtutis opus. troie sub inenib altis

Expanded text:
Aut spoliis ego iam raptis laudabor opimis Aut spoliis ego iam raptis laudabor opimis aut leto insigni: sorti pater aequus utrique est. Tolle minas. Fatus medium procedit in aequor. Frigidus Arcadibus coit in praecordia sanguis. Desiluit Turnus biiugis, pedes apparat ire comminus; utque leo, specula cum vidit ab alta stare procul campis meditantem in proelia taurum,Hunc ubi contiguum missae fore credidit hastae, ire prior Pallas, siqua fors adiuvet ausum viribus imparibus, magnumque ita ad aethera fatur: Per patris hospitium et mensas, quas advena adisti, te precor, Alcide, coeptis ingentibus adsis. Cernat semineci sibi me rapere arma cruenta victoremque ferant morientia lumina Turni. Audiit Alcides iuvenem magnumque sub imo corde premit gemitum lacrimasque effundit inanis. Tum Genitor natum dictis adfatur amicis: Stat sua cuique dies, breve et inreparabile tempus omnibus est vitae: sed famam extendere factis, hoc virtutis opus. Troiae sub moenibus altis
Abbreviated transcription (Latin):
Pars uigens belli sunt agnuna. pͥmꝰ aluntẽ
Oppositum interunit. pugne nodiunq mnotãq
St̾nit᷑ arcadie ꝓles. sternunt᷑ ehrusci
Agniuia concurrunt ducibq ⁊ uirib equis
Excremi addensant acies. nec turba moueri
Cela manusq sunt. hinc pallas instat ⁊ urget
Hinc contͣ lausus. nec multũ discrepat etas
Egregii forna. s quis fortuna negarit
In patriam reditꝰ. ipsos concurre passus
Haut tñ int̾ se magni regnator olunpi
Mex illos sua fata manent maiore sub hoste.
Int̾ea soror alma monet succurrere lauso
Curnum qͥ uolucri curru mediũ secit agnĩ
Ut uidit socios tempꝰ desistere pugne
S olus ego in pallanta feror. soli mͥ pallas
Debetur. cuꝑem ipse parens spectator adẽẽt
Hec ait. ⁊ sotii cesserunt equore uissi.
At ruculum ab cessu uiuenis tũ uissa suꝑlu
Miratur sturpet in turno. corpꝰq ꝑ ingens
Iununa uoluit. obitq truci ꝓcul omia usu
Calib & dictis it contra dicta tirnui

Expanded text:
pars ingens belli, sinit agmina: primus Abantem pars ingens belli, sinit agmina: primus Abantem oppositum interimit, pugnae nodumque moramque. Sternitur Arcadiae proles, sternuntur Etrusci Agmina concurrunt ducibusque et viribus aequis. Extremi addensent acies nec turba moveri tela manusque sinit. Hinc Pallas instat et urget, hinc contra Lausus, nec multum discrepat aetas: egregii forma, sed quis Fortuna negarat in patriam reditus. Ipsos concurrere passus haud tamen inter se magni regnator Olympi: mox illos sua fata manent maiore sub hoste. Interea soror alma monet succedere Lauso Turnum, qui volucri curru medium secat agmen. Ut vidit socios: Tempus desistere pugnae; solus ego in Pallanta feror, soli mihi Pallas debetur; cuperem ipse parens spectator adesset. Haec ait, et socii cesserunt aequore iusso. At Rutulum abscessu iuvenis tum iussa superba miratus stupet in Turno corpusque per ingens lumina volvit obitque truci procul omnia visu talibus et dictis it contra dicta tyranni:
Abbreviated transcription (Latin):
Ac uelud optata uentis estate cohortis
Disꝑsa inuuttit siluis incendia pastor
Correptis subito mediis ostendit᷑ uua
Horrida ꝑlatos acies uulcania campos
Ille sedens uictor fiãmas despectat ouante̾.
Non alit̾ sotium uirtꝰ coit omĩs in unum
Teq uiuat pallas . s bellis acer halesus
Cendit in adu̾sos seq in sua colligit arma
Hic mactat ladona pheretaq demodocũq
S trmonio dextram fulgenti diripit ense
Clatam inuigulum. saxo ferit ora thoantis
Ossaq disꝑsit cerebro ꝑmixta cruento
Fata canens insilius genitor celarat halesum
Ut senior leto canentia lumina soluit
I niecere manum parce telisq sacrarunt
Euandri. quẽ sic pallas petit añ p̃catus
Da nuinc tibri pat̾ ferro q missile libro
Fortunam atq uiã duri ꝑ pectꝰ halesi
H ec arma exiiuasq uiri tua q̃rcꝰ habebit.
Audut illa ds̃. dum cexit himona halesus
Archadio infelix celo dat pectus inhermum
At ñ cede uiri tanta ꝑterrita lausus

Expanded text:
Ac velut optato ventis aestate coortis Ac velut optato ventis aestate coortis dispersa immittit silvis incendia pastor, correptis subito mediis extenditur una horrida per latos acies Volcania campos; ille sedens victor flammas despectat ovantis: non aliter socium virtus coit omnis in unum teque iuvat, Palla. Sed bellis acer Halaesus tendit in adversos seque in sua conligit arma. Hic mactat Ladona Pheretaque Demodocumque, Strymonio dextram fulgenti deripit ense elatam in iugulum, saxo ferit ora Thoantis ossaque dispersit cerebro permixta cruento. Fata canens silvis genitor celarat Halaesum: ut senior leto canentia lumina solvit, iniecere manum Parcae telisque sacrarunt Evandri. Quem sic Pallas petit ante precatus: Da nunc, Thybri pater, ferro, quod missile libro, fortunam atque viam duri per pectus Halaesi. Haec arma exuviasque viri tua quercus habebit. Audiit illa deus: dum texit Imaona Halaesus, Arcadio infelix telo dat pectus inermum. At non caede viri tanta perterrita Lausus,
Abbreviated transcription (Latin):
Ille quidemi ħ sꝑans. nam pallas añ ruentẽ
Dum furit incautum crudeli morte sodalis
Excipit. atq ensẽ cumido in pulione rec̃dit.
Hĩc sthelenũ petit. ethroeti de gente uerusta
Anchemolũ. thalamos ausum incestare nou̾ce
Uos &ẽ gemini rutuli cedistis in agris
Daucia lauride chimberq simillima ꝓles
Indiscreta. suis gͣtusq parentib error
At ninc dura dedit uobis discrunina pallã
Nam tͥ thibre caput euandrus abstulit ensis
Tedecisa suũ laride dextera querit
Semianunesq incant digia ferrũq retractant
Archadas accensos mnonitu ⁊ p̾clara tuentis
Eacta uiri mixtꝰ dolor. ⁊ pudor armat in hostĩ
Tum pallas biuigis fugientẽ rethea pret̾
Traiecit. hoc spatiũ tantũq more fuit ilo
Ilo nãq ꝓcul ualidam direxerat hastam
Quã medius recheus int̾cipit optime teutra
Te fugiens fratrẽq tẏren curruq uolutꝰ
Cedit semianinis ruculoꝵ calcib arua.

Expanded text:
ille quidem hoc sperans: nam Pallas ante ruentem, ille quidem hoc sperans: nam Pallas ante ruentem, dum furit, incautum crudeli morte sodalis excipit atque ensem tumido in pulmone recondit. Hinc Sthenium petit et Rhoeti de gente vetusta Anchemolum, thalamos ausum incestare novercae. Vos etiam, gemini, Rutulis cecidistis in agris, Daucia, Laride Thymberque, simillima proles, indiscreta suis gratusque parentibus error; at nunc dura dedit vobis discrimina Pallas: nam tibi, Thymbre, caput Evandrius abstulit ensis; te decisa suum, Laride, dextera quaerit semianimesque micant digiti ferrumque retractant. Arcadas accensos monitu et praeclara tuentis facta viri mixtus dolor et pudor armat in hostis. Tum Pallas biiugis fugientem Rhoetea praeter traicit. Hoc spatium tantumque morae fuit Ilo; Ilo namque procul validam direxerat hastam, quam medius Rhoeteus intercipit, optime Teuthra, te fugiens fratremque Tyren, curruque volutus caedit semianimis Rutulorum calcibus arva.
Abbreviated transcription (Latin):
Archadas insuctos acies inferre pedestris
Et iuidit pallas latio dare terga sequaci
Asꝑa aqͥs natura loci dimittere quando
Suasit equos. unũ ꝙ reb restat egenis
Nunc p̃ce nc̃ dictis uirtutẽ accendit amaris
Quo fugitis sotii: ꝑ uos ⁊ fortia facta
ꝑducis euandri nom̃. deuictaq bella
Spemiq meam. patͥȩ quȩ nc̃ subit emula laudi
Fidite ne pedib. ferro rũpenda ꝑ hostes
Est uia. qua glob ille uirũ densissimꝰ urget
Hac uos ⁊ pallanta ducem patria alta reposcit
Numina nulla p̃munt. mortali urgeñ ab hoste
Mortales cotidem nobis. anuneq manusq.
Sece maris magna claudit nos obice pontꝰ
Ueest iam t̾ra fuge. pelagꝰ croiam ue petamꝰ
Dec ait. ⁊ medius densos ꝑrumpit in hostes
buius huic pͥmum fatis aoductꝰ iniquis
Intorto figit telo discrimina costis
ꝑmedium qua spina dedit hastãq receptar
Ossib herentem quẽ ñ suꝑ occubat histbon

Expanded text:
Arcadas insuetos acies inferre pedestris Arcadas insuetos acies inferre pedestris ut vidit Pallas Latio dare terga sequaci aspera quis natura loci dimittere quando suasit equos, unum quod rebus restat egenis, nunc prece, nunc dictis virtutem accendit amaris: Quo fugitis, socii? Per vos et fortia facta, per ducis Evandri nomen devictaque bella Opemque meam, patriae quae nunc subit aemula laudi, fidite ne pedibus. Ferro rumpenda per hostis est via. Qua globus ille virum densissimus urget, hac vos et Pallanta ducem patria alta reposcit. Numina nulla premunt, mortali urgemur ab hoste mortales, totidem nobis animaeque manusque. Ecce, maris magna claudit nos obice pontus, deest iam terra fugae: pelagus Troiamne petemus? Haec ait et medius densos prorumpit in hostis. Obvius huic primum, fatis adductus iniquis, intorto figit telo, discrimina costis per medium qua spina dabat, hastamque receptat ossibus haerentem. Quem non super occupat Hisbo,
Abbreviated transcription (Latin):
Aenea petit: s non effigere contra
Est licitum. magniq fem᷑ ꝑstruixit achate
Hic curib fidens primeuo corpore lausus
Aduenit. ⁊ rigida driopẽ ferit eminꝰ hasta
Sub m̃tum grauit̾ p̾ssa. parit̾q laq̃ntis
Uocem animãq rapit tiecto guiture. at ille
Fronte ferit t̾ram. & crassũ uomit ore cruorẽ
Tris quoq treitios boreȩ de gente sup̃ma
Itris quos idas pat̾ &̾ patria ismara muitit
Puarios sternit casus. occurrit halesus
Arunceq manus. subit ⁊ neptunia ꝓles
Insignis mẽsapꝰ equis. expelle cendunt
Nc̃ hii nunc illi. certat᷑ lanine in ipso
Ausonie. magno discordes ȩthere uenti
Plia ceu tollunt animis ⁊ uirib equis
Ñipsi int̾ se. ñ nubila. ñ mare cedit.
Anceps pugna dui. stant obnoxia cont̃
Haut alit̾ croiane acies aciesq latine
Concurrunt. heret pode pes. densq uiro uir.
At parte exalia qua saxa rotantia late
Intulerat torrens. arbustaq deruta ripis

Expanded text:
Aenean petiit; sed non et figere contra Aenean petiit; sed non et figere contra est licitum, magnique femur perstrinxit Achatae. Hic Curibus fidens primaevo corpore Clausus advenit et rigida Dryopem ferit eminus hasta sub mentum graviter pressa pariterque loquentis vocem animamque rapit traiecto gutture; at ille fronte ferit terram et crassum vomit ore cruorem. Tres quoque Threicios Boreae de gente suprema et tris, quos Idas pater et patria Ismara mittit, per varios sternit casus. Accurrit Halaesus Auruncaeque manus, subit et Neptunia proles, insignis Messapus equis. Expellere tendunt nunc hi, nunc illi; certatur limine in ipso Ausoniae. Magno discordes aethere venti proelia ceu tollunt animis et viribus aequis; non ipsi inter se, non nubila, non mare cedit; anceps pugna diu, stant obnixa omnia contra: haud aliter Troianae acies aciesque Latinae concurrunt; haeret pede pes densusque viro vir. At parte ex alia, qua saxa rotantia late impulerat torrens arbustaque diruta ripis,
Abbreviated transcription (Latin):
P̃ buit ecce paro uoces dũ iactat inertes
Intorquens iaculũ flãmantis sistit in ore
Tu quoq fiauentes pͥma lamigine malas
Dum seq̃ris glituim infelꝑx ut noua gaudia cidon
Dardania stratꝰ dęxtra securiis amorum
Q ui uuienũ tͥ sẽꝑ erat miserande iaceres
Hifratrũ stipata chohors for&e obiua forci
P ienes septũ nimero septenaq tela
Conitiunt. parcun galea clipeoq resultant
Irrita. deflexit partim stringentia corpus
Alma uenus. fidũ ęneas affitur achatem
Suggere tela mͥ ñ ullum dextera frustra
Torserit in rutilos. steterantq in corpore gͣiũ
Iliacis campis. tũ magnã corripitꝰ hastam
Iiacit. illa uolans clipei transuerberit era
Meonis. & toraca simul cum pectore rumpit
Huic fr̃ subit alcanor. fratremq ruentem
Sustentat dęxtͣ. traiecto missa la certo
ꝓtuius hasta fugit. seruatq oruenta tenorẽ
Dexteriq exhumero neruis moribundai pependit
Cum numitor iaculo frĩs de corpore rapto

Expanded text:
praebuit. Ecce Pharo, voces dum iactat inertis, praebuit. Ecce Pharo, voces dum iactat inertis, intorquens iaculum clamanti sistit in ore. Tu quoque, flaventem prima lanugine malas dum sequeris Clytium infelix, nova gaudia, Cydon, Dardania stratus dextra, securus amorum, qui iuvenum tibi semper erant, miserande iaceres, ni fratrum stipata cohors foret obvia, Phorci progenies, septem numero, septenaque tela coniciunt; partim galea clipeoque resultant inrita, deflexit partim stringentia corpus alma Venus. Fidum Aeneas adfatur Achaten: Suggere tela mihi: non ullum dextera frustra torserit in Rutulos, steterunt quae in corpore Graium Iliacis campis. Tum magnam corripit hastam et iacit: illa volans clipei transverberat aera Maeonis et thoraca simul cum pectore rumpit. Huic frater subit Alcanor fratremque ruentem sustentat dextra: traiecto missa lacerto protinus hasta fugit servatque cruenta tenorem, dexteraque ex umero nervis moribunda pependit. Tum Numitor iaculo fratris de corpore rapto
Abbreviated transcription (Latin):
Spumantesq rates ariuis inferre latius
Donec rostra tenent siccum. ⁊ sed̾e carine.
Om̃s innocue s ñ puppis tua tarchon
Naniq inflicta uadis dorso dũ pendet uuqͦ
Anceps sustenta du fluctusq fatigat
Soluit᷑. atq uiros mediis exponit in undis.
Fragmina remoꝵ quos & fluitantia transtra
Impediunt. retrahitq pedes sinul unda relabens
Nec curnum segnis retinet mora. s rapit acer
Totam aciem in teueros. ⁊ contͣ in littore sistit
Signa canunt. primꝰ turmas inuasit agrestis
Aeneas. om̃ pugnę strauitq latinos.
Occiso therone. uirum qui maximꝰ ultro
Aeneam petit. huic gladio ꝑq erea suta
ꝑtunicam squalentẽ auro latꝰ haurit aꝑtũ
Itͥ phebe sacrum. casus euadere ferri
Q đ licuit paruo nec longe cissea durum
Innianemq gian sternentes agmuna claua
Deiecit leto nichil illos herculis arma
Nec ualide iuuere manꝰ. genitorq melampꝰ
Alcide comes usq gͣnis dũ terra labores

Expanded text:
spumantisque rates arvis inferre Latinis, spumantisque rates arvis inferre Latinis, donec rostra tenent siccum et sedere carinae omnes innocuae, sed non puppis tua, Tarchon. Namque inflicta vadis dorso dum pendet iniquo, anceps sustentata diu fluctusque fatigat, solvitur atque viros mediis exponit in undis fragmina remorum quos et fluitantia transtra impediunt, retrahitque pedem simul unda relabens. Nec Turnum segnis retinet mora, sed rapit acer totam aciem in Teucros et contra in litore sistit. Signa canunt. Primus turmas invasit agrestis Aeneas, omen pugnae, stravitque Latinos occiso Therone, virum qui maximus ultro Aenean petit: huic gladio perque aerea suta, per tunicam squalentem auro latus haurit apertum. pta et tibi, Phoebe, sacrum: casus evadere ferri quo licuit parvo? Nec longe Cissea durum immanemque Gyan, sternentis agmina clava, deiecit Leto: nihil illos Herculis arma nec validae iuvere manus genitorque Melampus, Alcidae comes usque gravis dum terra labores
Abbreviated transcription (Latin):
Qđ uotis optastis adẽ. ꝑstringere dextra
In manib mars ipse uiris. nc̃ cõuigis esto
Ausq sue tectiq memor: nc̃ magna referte
Facta patrum laudes. ultͦ oceurramꝰ ad undã
Dum crepidi egressiq labant uestigia pͥma
Audentes fortuna iuuat.
Hec ait. ⁊ secum u̾sat quos ducere contͣ
Uł quib obsessos possit concredere murõ.
Interea ęneas sotios de puppib altis
Pontib exponit multi seruare recurs
Languentis pelagi. ⁊ breuib se crede salcu
Premos alii. speculatus littora tarchon
Qua uada ñ spint. noc fracta remm᷑at unda
S mare uiosfensũ crescenti allabitur estu
Adũtit subito ꝓras. sotiosq p̃catur
Nunc o lecta manꝰ ualidis uicũbite remis
Collite ferte rates uuimicam funidite rostris
Hãc t̾ram. sulcũq sͥ p̃mat ipsa carina
Frangere nec tali puppim stacione recuso
Arrepta tellure semel. que talia postꝙͣ
Effatꝰ tarchon: sotus consurgere tonsis

Expanded text:
Quod votis optastis, adest, perfringere dextra; Quod votis optastis, adest, perfringere dextra; in manibus Mars ipse viris. Nunc coniugis esto quisque suae tectique memor, nunc magna referto facta, patrum laudes. Ultro occurramus ad undam, dum trepidi egressisque labant vestigia prima. Audentis Fortuna iuvat, haec ait et secum versat, quos ducere contra vel quibus obsessos possit concredere muros. Interea Aeneas socios de puppibus altis pontibus exponit. Multi servare recursus languentis pelagi et brevibus se credere saltu, per remos alii. Speculatus litora Tarchon, qua vada non sperat nec fracta remurmurat unda, sed mare inoffensum crescenti adlabitur aestu, advertit subito proram sociosque precatur: Nunc, o lecta manus, validis incumbite remis; tollite, ferte rates; inimicam findite rostris hanc terram, sulcumque sibi premat ipsa carina. Frangere nec tali puppim statione recuso arrepta tellure semel. Quae talia postquam effatus Tarchon, socii consurgere tonsis
Abbreviated transcription (Latin):
Atq animos aptent armis. pugneq parant se.
Iamq in conspectu teueros ht̃. ⁊ sua castra
Stans celsa inpuppi. clipeum cũ dem̃ sinistͣ
Extulit ardentẽ. clamorem ad sidera tollunt
Dardanidę emuris. spes addita suscitat iras.
Tela manus iacuint. quał sub nubib atris
Strimoniȩ dant signa grues. atq ethera tͣnanant
Cum sonitu fugiuntq nochos clamore scđo
At rucilo regi ducibq ea mira uideri
Ausoniis. nlonec uersas ad lutora puppes
Respitiunt. totum allabi dassib equor
Artiet a pex capiti. cristisq au̾tice flamina
Funditur. ⁊ uastos umbo uomit aureꝰ ignis.
Non secus acliquida si ꝙͣdo uocte comite
S anguinei lugubre rubent. aut siruis ardor
Ille sitim morbosq ferens mortalib egris
Nascit᷑. ⁊ leuo contristat lumine cęlum
Haut tñ audaci curno fiducia cessit
Iitidra p̃ciꝑe. & uenientis pellere t̾ra
Ultro animos tollit dictis atq increpat ult᷑

Expanded text:
atque animos aptent armis pugnaeque parent se. atque animos aptent armis pugnaeque parent se. Iamque in conspectu Teucros habet et sua castra, stans celsa in puppi; clipeum cum deinde sinistra extulit ardentem. Clamorem ad sidera tollunt Dardanidae e muris, spes addita suscitat iras, tela manu iaciunt: quales sub nubibus atris Strymoniae dant signa grues atque aethera tranant cum sonitu fugiuntque notos clamore secundo. At Rutulo regi ducibusque ea mira videri Ausoniis, donec versas ad litora puppes respiciunt totumque adlabi classibus aequor. Ardet apex capiti cristisque a vertice flamma funditur et vastos umbo vomit aureus ignes: non secus ac liquida siquando nocte cometae sanguinei lugubre rubent aut Sirius ardor, ille sitim morbosque ferens mortalibus aegris, nascitur et laevo contristat lumine caelum. Haud tamen audaci Turno fiducia cessit litora praecipere et venientis pellere terra. ultro animos tollit dictis atque increpat ultro
Abbreviated transcription (Latin):
Archas eques. medias illis opponere turmnas
Nec castris se uingant certa ẽ. sententia turuo
Surge age. ⁊ aurora sotios ueniente uocari
Primus marma iube. ⁊ clipeum cape quẽ dedit ipse
Inuictum ignuxtens. atq oras ambiit auro
Crastina lux mea si ñ irrita dicta putaris
Ingentis rittilę spectabit cedis aceruos
Dixerit. ⁊ dextra discedens inpulit altam
H aut ignami modi puppim. fugit illa ꝑ undis
Otior ⁊ iaculo & uentos equante sagtaia.
Inde aliȩ celerant cursus. stupet inscius ipse
Cros anchisiades. animos cñ omine tollit
Cum breuit̾ suꝑ aspectans conuexa p̾catur
Alma parens idea dm̃ cui dindima cordi
Currigereq urbes. biuigiq ad frena leones
Tu michi nunc pugnę pruceps cu rite ꝓpinq̃s
Augurium phrigibq adsis pede diua scđo
Cantium effatꝰ. ⁊ intea reuoluta ruebat
Matura iã luce dies. noctẽq fugarat.
Principio sociis in̾dicit signa ut seqͣntur

Expanded text:
Arcas eques: medias illis opponere turmas, Arcas eques: medias illis opponere turmas, ne castris iungant, certast sententia Turno. Surge age et Aurora socios veniente vocari primus in arma iube et clipeum cape, quem dedit ipse invictum Ignipotens atque oras ambiit auro. Crastina lux, mea si non inrita dicta putaris, ingentis Rutulae spectabit caedis acervos. Dixerat, et dextra discedens impulit altam haud ignara modi puppim: fugit illa per undas ocior et iaculo et ventos aequante sagitta. Inde aliae celerant cursus. Stupet inscius ipse Tros Anchisiades; animos tamen omine tollit. Tum breviter super adspectans convexa precatur: Alma parens Idaea deum, cui Dindyma cordi turrigeraeque urbis biiugique ad frena leones, tu mihi nunc pugnae princeps, tu rite propinques augurium Phrygibusque adsis pede, diva, secundo. Tantum effatus. Et interea revoluta rubebat matura iam luce dies noctemque fugarat: principio sociis edicit, signa sequantur
Abbreviated transcription (Latin):
Atq illi medio in spatio chorꝰ ecce suarum
Occurrit comitũ. nimphe quas alma cibele
N um̃ hr̃e maris nimphasq e nauib ẽẽ.:
Iusserat. innabant parit̾ fluctqͦ secabant
Auot pͥus erate stecerant aolttora prore.
Agnoscunt longe regem: lustrantq choreis
Quarum quę fandi doctissima cymodocea
Pone sequens dextͣ puppĩ tenet. ipsaq dorso
Eminet: ac leua tacitis subremigat undis
Eunc sic ignarum allaquit᷑. uigilas ne dm̃ gens
Aenea. ungila ⁊ uelis inmitte rudentes
Nos fumius idee sacro de uertice puuis
N unc pelagi uimphe. classis cua. ꝑfidꝰ ut nos
p̃ cipites ferro rutilus flammaq p̃mebat.
Rupimꝰ ininte tua uincula. ceq ꝑ equor
Querimꝰ. hanc genitrix faciẽ miserata refecit
I dedit ẽẽ. dãs. euumq agitare sub undis.
At puer aschaniꝰ muro fossisq tenetur
Ceda int̾ media. atq orrentes marte latinos
Iam loca uissa tenet. forti ꝑmixtꝰ etrusco

Expanded text:
Atque illi medio in spatio chorus ecce suarum Atque illi medio in spatio chorus ecce suarum occurrit comitum: nymphae, quas alma Cybebe numen habere maris nymphasque e navibus esse iusserat, innabant pariter fluctusque secabant, quot prius aeratae steterant ad litora prorae. Agnoscunt longe regem lustrantque choreis, quarum quae fandi doctissima Cymodocea pone sequens dextra puppim tenet ipsaque dorso eminet ac laeva tacitis subremigat undis, tum sic ignarum adloquitur: Vigilasne, deum gens, Aenea? Vigila et velis immitte rudentis. Nos sumus, Idaeae sacro de vertice pinus, nunc pelagi nymphae, classis tua. Perfidus ut nos praecipitis ferro Rutulus flammaque premebat, rupimus invitae tua vincula teque per aequor quaerimus. Hanc Genetrix faciem miserata refecit et dedit esse deas aevumque agitare sub undis. At puer Ascanius muro fossisque tenetur tela inter media atque horrentis Marte Latinos. Iam loca iussa tenent forti permixtus Etrusco
Abbreviated transcription (Latin):
Ille cẽ patriis agm̃ ciet cignus ab oris¬
Fatidice mantos ⁊ tusci filius armis
Qui muros matrisq dedit tͥ inantua nom̃
Mantua diues auis. s ñ genus omib urum
Cens illi criplex. popłi sub gente quat̾ni
Ipsa caput popłis tusco de sanguine uires
Hinc quoq quingentos inse merentiꝰ armat.
Quos patre benaco uelatꝰ harundine glauea
Mintius infesta ducebat in equora pimi
It gͣuis auletes. centenaq arbore fuctum
Serberat adsurgens. spumant uada marmore u̾so
Hunc uehit in manis criton ⁊cerula concha
Exterrens freta. cui laterum tenꝰ hispiaa nanti
P rons hominẽ p̃fert. in pistim defunt aliuis
S pumea semifero sub pectore murmurat unda
Cot lecti ꝓceres terdenis nauib ibant.
Subsictio troie ⁊ campos salis ere secalunt
Iamq dies celo concesserat. almaq curru
Noctiuago phebe medium pulsabat olimpũ
Aeneas neq enĩ m̃bris dat cura quietem
Ipse sedens cdauumq gerit. uelisq ministrat

Expanded text:
Ille eIlle e/ fatidice Mantos et Tusci filius amnis, / qui muros matrisque dedit tibi, Mantua, nomen, / Mantua, dives avis; sed non genus omnibus unum: gens illi triplex, populi sub gente quaterni, ipsa caput populis, Tusco de sanguine vires. Hinc quoque quingentos in se Mezentius armat, quos patre Benaco velatus harundine glauca Mincius infesta ducebat in aequora pinu. It gravis Aulestes centenaque arbore fluctum verberat adsurgens, spumant vada marmore verso. Hunc vehit immanis Triton et caerula concha exterrens freta, cui laterum tenus hispida nanti frons hominem praefert, in pristim desinit alvus: spumea semifero sub pectore murmurat unda. Tot lecti proceres ter denis navibus ibant subsidio Troiae et campos salis aera secabant. Iamque dies caelo concesserat almaque curru noctivago Phoebe medium pulsabat Olympum: Aeneas neque enim membris dat cura quietem ipse sedens clavumque regit velisque ministrat.