comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cdanũ ut dirimꝰ ⁊ aliꝰ usus bace fuit apđ antiquos añ quã piꝑ
reperiret᷑. illa optinens uicẽ in quodã &iã obsonii generosi uo¬
mine inde tracto qđ &iã nunc myrtatũ uocat᷑ eadeq ou¬
gine aproꝵ sapor cõmendat᷑ plerũq ad intinctꝰ ad ditis myriꝰ
Arbor ipsa in europa citeriore celo qđ aceraunus montib inoͥ
primũ celteis in alpenoris cunulo iusa tradit᷑ gcũq ei nei
remance quo ꝑegrinã eẽ apparce. F uit ubi nunc roma ẽ.
iã cũ c̃deret᷑ qppe ita tradit᷑ myrtea uerbena romanos sabmosq
cũ ꝓpt̃ raptas uirgines dimicare uoluissent deposicis armis pug¬
natos in eo loco qͥ nune signã ueneris duacine haboe. ducre eñ
antiqui pugnare dicebat &e in ea quoq arbore suffimti genꝰ ha¬
bet̾ idõ tũ electa quo c̃iunctioni ⁊ hiuc arbori uenꝰ p̃est. h auso¬
anpͥmeua omiũ in locis publicis rome sata fati dico quidẽ inł
morabili augurio. Int̾ antiqͥssima naq de lubra habe̾ quirinb

Expanded text:
ae fuit apud antiquos ante quam piper reperiretur illam optinens vicem, in quodam etiam genere opsonii nomine inde tracto, quod etiam nunc myrtatum vocatur. eademque origine aprorum sapor commendatur, plerumque ad intinctus additis myrtis. xxxvi 119 Arbor ipsa in Europae citeriore caelo, quod a Cerauniis montibus incipit, primum Cerceis in Elpenoris tumulo visa traditur Gremanet, quo peregrinam esse apparet. fuit, ubi nunc Roma est, iam cum conderetur; quippe ita traditur, myrtea verbena Romanos Sabinosque, cum propter raptas virgines dimicare voluissent, depositis armis purgatos in eo loco qui nunc signa Veneris Cluacinae habet; cluere enim antiqui purgare dicebant. et in ea quoque arbore suffimenti genus habetur, ideo turn electa, quoniam coniunctioni et huic arbori Venus praeest, hauam omnium in locis publicis Romae sata, fatidico quidem et memorabili augurio. inter antiquissima namque delubra habetur Quirini,
Abbreviated transcription (Latin):
cum a fricã admon& &e africȩ adingens docum̃tũ usi eo pomo.
Lamq ꝑnitiali odio cartaginis flagrans nepotũq securitatis anxius
cũ clamarae om̃i senatui cartaginẽ delendã. actulit uno die in
curiã p̃cocẽ exea ꝓuntia ficũ. ostendensq patrib. Int̾rogo uos in¬
amȩnus habemꝰ hostẽ. statĩq suptũ ẽ. punicũ bellũ t̾ciũ. quo carta¬

Expanded text:
tum Africana admonet Africae ad ingens docimentum usi eo pomo. namque perniciali odio Carthaginis flagrans nepotumque securitatis anxius, cum clamaret omni senatu Carthaginem delendam, adtulit quodam die in curiam praecocem ex ea provincia ficum ostendensque patribus : Interrogo vos, ina moeris habemus hostem! statimque sumptum est Punicum tertium bellum, quo Cart
Abbreviated transcription (Latin):
aduentis similit᷑ deligi. ⁊ ex locis siccisꝰ añ ꝑfectã maturitatẽ ali¬
to ut lunã infra t̾ram sit uuas cũ malleolo sarmenti duro depes
forfice corruptiorib acinis in dolio picato recenti suspendi &
eluso om̃i austro oꝑcło ⁊ gipso. Sꝑe ⁊ sorba ac pira inlitis om̃iu
surfulis pice dolia ꝓculabaqua et̃. Quidã siccũ ut papniata
condt̃ capitib eiꝰ scillȩ infixis utrũq alũ ceiam uina habentd oi
dũ ne contingant eauuȩ. aliqui mala in patinis fictilib flutarto
Quo et mnes uutno od̃orẽ ad quiri putant. aliqui om̃a hec in mbs
uare malunti. Plera q̃ inserobe duũ pedũ alortuclins lurus¬

Expanded text:
ventis. similiter deligi et ex locis siccis et ante perfectam maturitatem, addiventis. similiter deligi et ex locis siccis et ante perfectam maturitatem, addito ut luna infra terram sit, uvas cum malleolo sarmenti duro, demptis forfice corruptoribus acinis, in dolio picato recenti suspendi, exclusa omni aura operculo et gypso. sic et sorva ac pira, inlitis omnium surculis pice. dolia procul ab aqua esse. 63 quidam sic cum palmite ipso condunt, capitibus eius scillae infixis utrimque, alii etiam vina habentibus doliis, dum ne contingant ea uvae, aliqui mala in patinis fictilibus fluitantia, quo genere et vino odorem adquiri putant. aliqui omnia haec in milio servari malunt, plerique vero in scrobe duum pedum altitudinis har
Abbreviated transcription (Latin):
quo nalib feuetris sotio die puarere austro peculuarib arale ⁊ plco¬
in eõdusos spiramtũ om̃e adimencdũ aut in quoqui melle ea mergis
oportere punica aqua marina uento indurari. mox triduo sole se¬
cata utane noctur no rore c̃tingant᷑. suspendi cũ libeat uti aqua a¬
ci ꝑlia. Ml. uarro ⁊ indoliis harenȩ seruari iubxe ⁊ immaturi &¬
rui t̾ra mollis fundo efracto s sp̃u ex cluso ac surculo pice in lid̃
sie de iã crescere amplitudine maiore quã possint inarhore aet᷑a ml
folus ficulus p̾t̃ quã cadiuis singula inuolui. cistisq fictilib c̃duel
cetra figlinar̃ in lini. Pira in uasis fictilib picatis inberbis obtu¬
int̃ scrobea tarentina serissime legiaciana seruari & in passo. Sori
quoq iserobib gipsato oꝑcło duũ pedũ t̾ra suꝑ inducta in locoꝵ
in uersis uasis ⁊ in dolus uuas cũ ramis suspendi. E ꝓarimis aue
usũ p̃ciput̃. decrescente luma pꝰ horã ceu t̃ciã celo sereno aut ses

Expanded text:
entrionalibus fenestris sereno die patere, austros specularibus arcin concluso spiramentum omne adimendum aut incoqui melle ea mergive oportere. Punica aqua marina fervente indurari, mox triduo sole siccata ita ne nocturno rore contingantur suspendi et, cum libeat uti, aqua dulci perlui. M. Varro et in doliis harenae servari iubet; et inmatura obrui terra in ollis fundo effracto, sed spiritu excluso ac surculo pice inlito: sic etiam crescere amplitudine maiore quam possint in arbore. cetera mala foliis ficulnis, praeterquam cadivis, singula convolvi cistisque vitilibus condi vel creta figulinarum inlini. — Pira in vasis fictilibus picatis inversis obrui scrobe. Tarentina serissima legi, Aniciana servari et in passo, sorva quoque et scrobibus gypsato operculo, duum pedum terra superiniecta, in loco aprico inversis vasis et in doliis uusum praecipiunt decrescente luna, post horam diei tertiam, caelo sereno aut siccis
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ eatone sumta qui ⁊ sementiua ⁊ mustea no¬
minãt. Pars hȩc uiteiam ꝓnidẽ ꝑuenit ad colu¬
men exptis cunste hominib Qiupe cũ uirgiliꝰ
insita nucib arbutũ malis platanum cenasis ulmũ
dicat net quicq̃uã amplius ex cogitare potast
nullũ certe pomũ nouum du iam inuerit᷑
nep om̃ie insitte misceri fts est sicut nec spinaᷤᷤ
oiseri quando fulgura expiari nõ queunt facile
Qoꝙ enara mnsita fuerunt tot fuigura unõ
bis serotina ad hiemem usq ad matre pendent
gelu maturefentio greca ampullacet laurea

Expanded text:
a Catone sumpta, qui et sementiva et mustea noa Catone sumpta, qui et sementiva et mustea nominat. Pars haec vitae iam pridem pervenit ad columen, expertis cuncta hominibus, quippe cum Vergilius insitam nucibus arbutum, malis platanum, cerasis ulmum dicat. nec quicquam amplius excogitari potest; nullum certe pomum novum diu iam invenitur. neque omnia insita misceri fas est, sicut nec spinas inseri, quando fulgura piari non queunt facile, quotque genera insita fuerint, tot fulgura uno iis serotina ad hiemes usque in matre pendent gelu maturescentia Graeca, ampullacea , laurea
Abbreviated transcription (Latin):
aetimianũ uocant de belliana longissimi pediculi pom¬
poniana cognomine maminosa li cerniana seuiana
e⁊i que ex his nata sunt tẏrraniana longitudie pediculi
distantia. E auoniana rubra paulo suꝑbis maiora latiana
aniciana post antiminalia acidulo sapore iocunda. Libiana
appellant᷑ que maxime tiberio principi placuere coloran¬
tur magis sole grandescunt que alioquin edẽ essent
que liceriana. Patrie nomina habent serissima om̃iũ
ameriana picentna minuta alexandrina numiniana
greca ⁊ esset in his tapentini ana signa quȩ alii colore¬
stacea appellant sicut onychina purpurea ab odore
myrra pia laurea nardina. Tempore hordiaria
collea ampullacea n coriolana bruta gentilitatis
cucurbitina acidula suci incerta numinũ causa
est barbaricis ueneriisq colorata dicunt regiis
que minino pediculo sessilia. P atricis uocimis uiri¬
dibus oblongisq preterea dixit uolema uirgiliꝰ

Expanded text:
decimianum vocant, Dolabelliana longissimi pediculi, Pomdecimianum vocant, Dolabelliana longissimi pediculi, Pomponiana cognomine mammosa, Liceriana , Seviana et quae ex iis nata sunt Turraniana , longitudine pediculi distantia, Favoniana rubra, paulo superbis maiora, Lateriana, Aniciana postautumnalia, acidulo sapore iucunda. Tiberiana appellantur quae maxime Tiberio principi placuere. colorantur magis sole grandescuntque, alioqui eadem essent quae Liceriana . patriae nomina habent serissima omnium Amerina, Picentina, Numantina , Alexandrina, Numidiana, Graeca et in iis Tarentina, Signina, quae alii a colore testacea appellant, sicut onychina, purpurea, ab odore myrapia, laurea, nardina, tempore hordearia , collo ampullacea, et Coriolana, Bruttia gentilitatis, cucurbitina, acidula suci. incerta nominum causa est barbaricis, Veneriis quae colorata dicunt, regiis quae minimo pediculo sessilia, patriciis, vocimis, viridibus oblongisque. praeterea dixit volema Vergilius
Abbreviated transcription (Latin):
gemelo folus folium unũ aliquando ⁊ geminũ erũpit¬
e latere medio celerrime in nugas marcescunt pannucea
stolide tument pulmonea est quib dã sanguineus color
orignie ex mori in sinu tracti cunctis uͦ quę fuere asole
partes rubent. Sunt n parua gr̃a saporis atq &iam
acutiora odore siluestria peculiare in probitatis acerbita¬
tis cõuitum ⁊ uis tunta ut aciem gladii ꝑstringat
datis farina uilissimis nom̃ quaquã primis aduentu decer¬
piq ꝓperantibꝰ. Cadẽ causa in pyris taxat᷑ suꝑbiȩ cogno¬
mine parua hȩc sed ocissima. Cunctis autẽ crustumia
gratissima. ꝓxima his falerna potu quando tanta ius
suci habundat lacte hoc uocatur in his quȩ alii colore
nigro donant. syrie reliquoꝵ nomina alit̃ in aliis atone
aliis locis appellantur sed cõfessis urbis uocabulis auctores
suos nobilitauere. Decimi ana ueo tractũ qđ speudo¬

Expanded text:
52 melofoliis folium unum, aliquando et geminum, eru52 melofoliis folium unum, aliquando et geminum, erue latere medio. celerrime in rugas marcescunt pannucea. stolide tument pulmonea. est quibusdam sanguineus colos origine ex mori insitu tracta. cunctis vero quae fuere a sole partes rubent. sunt et parva gratia saporis atque etiam acutiora odore silvestria. peculiare inprobaeiis acerbitatis convicium et vis tanta, ut aciem gladii praestringat. dat aliis farina vilissimis nomen, quamquam primis adventu decerpique properantibus. Eadem causa in piris taxatur superbiae cognomine ; parva haec, sed ocissima. e cunctis autem Crustumia gratissima, proxima iis Falerna potu, quoniam tanta vis suci abundat — lactere hoc vocatur —, in iisque alia colore nigro, dona Syriae. reliquorum nomina aliter in aliis atque aliis locis appellantur. sed confessis urbis vocabulis auctores suos nobilitavere Decimiana et ex eo tractum quod Pseudo
Abbreviated transcription (Latin):
i mallio. Itẽ scaudio quib catoriet insito ab appio
eclaudia gente appicna sunt cognominata odor est
his cotoneor magnitudoq sed audianis color rubens
ac. ne quis id ambitũ ualiusse claritatis e familia putet
sunt  sceptiana ab inuentore libertino insignia rotun¬
ditute. cato adicit quiriana  que tradit indoliis
cõdis cantiana. Omĩum aut̃ nuꝑrime adoptata sunt
parua gratissimi saporis que petisia nominant᷑ patriaᷤ
nobilitauere de meriana ⁊ grecula cȩterȩ causis traxe¬
re nom̃ germanitatis choerentia ⁊ gemellanũ quam
singula in fen colore sirica cognationes mel apia musta
a celeritate mitescendi quȩ nunc melimena dicuntur
a sapore melleo orbiculata a figura orbis in rotunditatẽ
circũacti. Hȩc in opiro primũ ꝑuenisse argumento sunt
greci qui epitorica uocant mammarũ effigie ortoniasthia¬
a cõditione castrati seminis quę spadonia appellant bel

Expanded text:
et Mallio, item Scaudio ; quibus cotoneo insito ab Appio et Mallio, item Scaudio ; quibus cotoneo insito ab Appio e Claudia gente Appiana sunt cognominata. odor est iis cotoneorum, magnitude quae Scaudianis, color rubens . ac ne quis sic ambitum valuisse claritatis e familia putet, sunt et Sceptiana ab inventore libertino, insignia rotunditate . Cato adicit Quiriniana et quae tradit in doliis condi Scantiana. omnium autem nuperrime adoptata sunt parva gratissimi saporis, qunobilitavere Amerina et Graecula. cetera e causis traxere nomen: 51 germanitatis cohaerentia gemella, numquam singula in fetu, colore syrica, cognatione melapia, mustea a celeritate mitescendi, quae nunc melimela dicuntur a sapore melleo, orbiculata a figura orbis in rotunditatem circumacti — haec in Epiro primum provenisse argumento sunt Graeci, qui Epirotica vocant —, mammarum effigie orthomastia, condicione castrati seminis quae spadonia appellant Belgae.
Abbreviated transcription (Latin):
arbore diximꝰ. medica aũ g̾ei uocant patria noiẽ. eque
ꝑegrina st̃. Zizipha ⁊⁊ tuberes. q̃ ⁊ ipsa ñ pͥdẽ uenere in
italiã. Hȩc ex affrica illa exsyria. sexpapinus quẽ consu¬
lem uidimꝰ primꝰ utraq attalit diui augusi nouissimis
tẽporibꝰ incastris sata. bacis similiora quã malis s generibꝰ
p̃cipua decora qm̃ ⁊ intecta iã silue̾ scandunt. Tuberũ
Sunt inuno italiȩ agro ueronensi nascentia q̃ latata
appellant᷑. lanugo oa obducit struteis qͥdẽ ꝑsicisq pluri
mis. tam̃ peculiare nom̃ dedit nulla alia cõmendatione
insignis. Religua cur pigeat nominatĩ indicare cũ condi¬
toribꝰ suis ęt̾nam ꝓpagauerint memoriã tãquam ob
egregiũ aliqđ inuita factũ nisi fallor apparebit exes inge¬
nium inserendi nichilq tam paruum esse qd nõ głam
parere possit. Ergo habent originẽ amatio gestioq

Expanded text:
arbore diximus, Medica autem Graeci vocant patriae nomine. aeque arbore diximus, Medica autem Graeci vocant patriae nomine. aeque peregrina sunt zizipha et tubures, quae et ipsa non pridem vela ex Syria. Sex. Papinius, quem consulem vidimus, primus utraque attulit Divi Augusti novissimis temporibus in castris sata, bacis similiora quam malis, sed aggeribus praecipue decora, quoniam et in tecta iam silvae scandunt. tuburum sunt in uno Italiae agro Veroniensi nascentia quae lanata appellantur; lanugo ea obducit, strutheis quidem Persicisque plurima, iis tamen peculiare nomen dedit, nulla alia commendatione insignibus. Reliqua cur pigeat nominatim indicare, cum conditoribus suis aeternam propagaverint memoriam, tamquam ob egregium aliquod in vita factum? nisi fallor, apparebit ex eo ingenium inserendi nihilque tam parvum esse quod non gloriam parere possit. ergo habent originem a Matio Cestioque
Abbreviated transcription (Latin):
ubiq nasci certũ ẽ. qͦ mag̾ miror huiꝰ pomi mentionem
acatone ñ habitã. p̃sertĩ cum condenda demonstraret q̃dã
⁊ siluestria. Nam ꝑsice arbores sero ⁊ eũ difficultate transi¬
re: ut quȩ in rodo nichił ferant qđ pͥmũ ab egipto icarũ fu¬
erat hospitiũ. falsum ẽ uenenata cũ cruciatu imp̃ssis gig¬
ni ⁊ pęnarũ causa aregibꝰ translata in ȩgyptũ t̾ra mitigata.
ib enĩ deꝑsea diligentiores tradunt q̃ intotũ alia ẽ mxx¬
tis rubentibꝰ similis. nec extͣ orientẽ nasci uoluit eã qͦq
eruditiores negauer̃ exꝑside ꝓpt̾ supplicia translatã. s a
ꝑseo memphi satã ⁊ obid alexandrũ illa corona uictore¬
sibi instituisse honorẽ ataui sui. Sẽꝑaut̃ folia ht̃ ⁊ poma
sub nascentibꝰ aliis. s prana qͦ omĩa pꝰ catonẽ cepisse ma¬
nifestũ erit. Malorũ plura st̃ genera. Decityreis cũ sua

Expanded text:
ubique nasci certum est, quo magis miror huius pomi mentionem ubique nasci certum est, quo magis miror huius pomi mentionem a Catone non habitam, praesertim cum condenda demonstraret quaedam et silvestria. 45 nam Persicae arbores sero et cum difficultate transiere, ut quae in Rhodo nihil ferant, quod primum ab Aegypto earum fuerat hospitium. falsum est venenata cum cruciatu in Persis gigni et poenarum causa ab regibus tralata in Aegyptum terra mitigata. id enim de Persea diligentiores tradunt, quae in totum alia est, myxis rubentibus similis, nec extra orientem nasci voluit. 46 eam quoque eruditiores negaverunt ex Perside propter supplicia tralatam, sed a Perseo Memphi satam, et ob id Alexandrum illa coronari victores ibi instituisse in honorem atavi sui. semper autem folia habet et poma subnascentibus aliis. sed pruna quoque omnia post Catonem coepisse manifestum erit. xiv 47 Malorum plura sunt genera. de citreis cum sua
Abbreviated transcription (Latin):
p̃tium q̃ iã singłis triceni nũmi fuere nulliꝰ maiore ꝗt mi¬
rem᷑. qͥa ñ aliud fagatiꝰ longissima nãq decerptio bidui
rum uersicolor nigra candida hordearia appellata a comi¬
tatu. fruges eiꝰ alia eodẽ colore seriora. maioraq asini¬
na cognominata uilitate s acnigra. ac laudatiora cerina
atq purpurea. Necñ ab ext̾na gente armeniaca q̃ sola et
odore cõmendantur peculiari. Impudentia nucibꝰ insitorũq
faciẽ parentis sucũq adoptionis exhibent appellata ab u
tri aut uue cadis condita usq adalia nascentia etatẽ sibi
ꝓrogant. reliqͦꝵ uolae ias eito mitescentiuĩ transuolat.
Nuꝑ inꝑeticã malinã appellari cȩper̃ malis insita ⁊ abia myg̃¬
dalina. Amigdalis his intꝰ inligno nudeus amygdalȩ est.
lia nascentia grandiore quã quã ligno ⁊ exiliore carne nec
ũquã inruga siccata qm̃ soles sui desunt. simul dici possũt

Expanded text:
pretiumque iam singulis triceni nummi fuere, nullius maiore, quod mipretiumque iam singulis triceni nummi fuere, nullius maiore, quod miremur, quia non aliud fugacius. longissima namque decerpto bidui rum: versicoloria e nigro candicant, hordearia appellata a comitatu frugis eius; alia eodem colore seriora maioraque, asinina cognominata a vilitate. sunt minora, at laudatiora cerina atque purpurea, nec non ab externa gente Armeniaca, quae sola et odore commendantur. peculiaris inpudentia est nucibus insitorum, quae faciem parentis sucumque adoptionis exhibent, appellata ab uttria ut uvae cadis condita usque ad alia nascentia aetatem sibi prorogant, reliquorum velocitas cito mitescentium transvolat. nuper in Baetica malina appellari coeperunt malis insita et alia amygdalina amygdalis. his intus in ligno nucleus amygdalae est, lia nascentia, grandiore quamquam ligno et exiliore carne nec umquam in rugas siccata, quoniam soles sui desunt. simul dici possunt
Abbreviated transcription (Latin):
mala q̃ uocamꝰ cotonoa ⁊ gre eidonea exereta insula a duceta
incuruatos tranuint ramos ꝓhibentq erescere parentẽ. Plura coꝵ
genera. Ehr isomela in cisuris aistincta colore ab aurũ inclinato qͥ
canadior nr̃acia cognominata odoris p̃stantissimi. Est ⁊ neapo¬
litanis suus honor minora ex eodẽ genera strutia odor atiꝰ iubrat̃
serotino ꝓuentu. Precoci uͦ mustea struteis aũ cotonea insita suũ
genꝰ fecere miliuanũ. q̃ sola exhis uł cruda manduit᷑. Omĩa
iã exiurorũ salutatorus cubilibꝰ. melausa sunulachris noctium
contus imposita. St̃ p̃tea parua siluestria strateis odoratissoma
tice intꝰ illis lignũ incorpore. Necñ ⁊ quȩdã epiris libraria
appellata amplitudinẽ sibi pondis nomine asser. S ꝑsicoꝵ
pabna dturatinis nationũ habent cognom̃ gallica ⁊ asiatica¬
perta: ⁊ pͥmo de narus singła uenundata. Suꝑnatiȩ sabinis
ueniunt popularia undiq pomũ innocuũ expecit᷑ egris

Expanded text:
mala quae vocamus cotonea et Graece cydonea, e Creta insula advecta. incurvatos trahunt ramos prohibentque crescere parentem. plura eorum genera: chrysomela incisuris distincta, colore ad aurum inclinato, qui candidior nostratia cognominat, odoris praestantissimi. est et Neapolitanis suus honos. minora ex eodem genere struthea odoratiusvibrant, serotino proventu,. praecoci vero mustea. strutheis autem cotonea insita suum genus fecere Mulvianum, quae sola ex iis vel cruda manduntur , iam et virorum salutatoriis cubiculis inclusa ac simulacris noctium consciis inposita. sunt praeterea parva silvestria, e strutheis odoratissima et tice intus, illis lignum in corpore. nec non et quaedam e piris libralia appellata amplitudinem sibi ponderis nomine adserunt. sed Persicorum palma duraperta et primo denariis singula venumdata. supernatia e Sabinis veniunt, popularia undique. pomum innocuum expetitur aegris,
Abbreviated transcription (Latin):
maiora st̃ p̃tia preposteris. Omĩa aut̃ celeriꝰ senescunt p̾fecun¬
da quin ⁊ ꝓtinꝰ moriunt᷑. aliqͣ cęlo fecunditatẽ om̃em eblandꝰ
qđ maxime uitibꝰ euenit. Contͣ morus tardissime senescit fre¬
acer populꝰ.⁊ subarata ocius senescunt. Siluestria aũ tirdiss¬
me atq in totũ om̃is cura fertilitatẽ adicit. fertilitas senati.
Idõ ⁊ p̃florent alia ⁊ p̃germinant tota p̃cocia fiunt. qñ as
infirmitas cȩlo magis oboccidit. Multȩ plura gignunt ut
diximꝰ inglandiferis int̃ quę laurus uuas suas. maximeq
sterilis quȩ ñgignit aliud. ob id aquibꝰdã mas existimat᷑. Fert̃
⁊ auellane uilos cõpactili callo adnichil utilis. Plurima uꝰ bixͥ
nã ⁊ semen suũ ⁊ granũ qd grataegũ uocant. ⁊ aseptentriont¬
de

Expanded text:
maiora sunt pretia praeposteris. omnia autem celerius senescunt praefecunmaiora sunt pretia praeposteris. omnia autem celerius senescunt praefecunda. quin et protinus moriuntur aliqua caelo fecunditatem omnem eblandito, quod maxime vitibus evenit. 119 contra morus tardissime senescit, fruacer, populus. et subarata ocius senescunt, silvestria autem tardissime. atque in totum omnis cura fertilitatem adicit, fertilitas senectam. ideo et praeflorent talia et praegerminant, in totum praecocia fiunt, quoniam omnis infirmitas caelo magis oboedit. lii 120 Multae plura gignunt, ut diximus in glandiferis, inter quas laurus uvas suas maximeque sterilis, quae non gignit aliud; ob id a quibusdam mas existimatur. ferunt et abellanae iulos compactili callo, ad nihil utiles, plurima vero ilices, nam et semen suum et granum, quod crataegum vocant, et a septentrione
Abbreviated transcription (Latin):
apđ matrẽ antriferã ⁊ malũ in agro c̃sentina. Hoc aũ euenit pa¬
petuo inuenesia price agro. de qͦ pluralia se est soli fertilitas.
Trifera ẽ. ⁊ cupressꝰ nãq bace eiꝰ colligunt᷑ m̃se ianuario i mab.
ribꝰ. eẽ honustis peculiaris differentia. Sũma sui parte fertilior ĩ.
arbutus quercꝰ inferiore iuglandes fici mariscȩ om̃s qͥ mag̾ send¬
cunt hoc maturiꝰ fer̃. ⁊ in apricis locis nec pingui t̾ra siluestrel
om̃a tardiora. q̃dã exhis oĩno nec maturescunt. Itẽq subarant
aut quȩ ablaqueant᷑ celeriora neglectis bacȩ q fertiliora et
lissimȩ ut ⁊ glandifere ⁊ quoddã genꝰ ficorũ cetã eiꝰ uniuero
tardiꝰq maturantes qđ maxime notat᷑ inuitibꝰ. Uetustiori
enĩ uina meliꝰ nouellis copiosiꝰ celerrime uͦ senescit. ⁊ insena¬
ta det̾ĩorẽ fructũ gignit. Malꝰ nãq & minora poma ꝓueniuit

Expanded text:
apud Matroon triferam et malum in agro Consentino. hoc auteapud Matroon triferam et malum in agro Consentino. hoc autes. trifera est et cupressus. namque bacae eius colliguntur mense Ianuario et Maio  ipsis arboribus etiam onustis peculiaris differentia. summa sui parte fertiliores arbutus, quercus, inferiore iuglandes, fici mariscae. omnes quo magis senescunt, hoc maturius ferunt, et in apricis locis nec pingui terra. silvestria omnia tardiora. quaedam ex his omnino nec maturescunt. item quae subarantur aut quae ablaqueantur celeriora neglectis. haec et fertiliora. llissimae, ut et glandiferae et quoddam genus ficorum, ceterae in iuventa tardiusque maturantes, quod maxime notatur in vitibus. vetustioribus enim vinum melius, novellis copiosius. celerrime vero senescit et in senecta deteriorem fructum gignit malus. namque et minora poma proveniunt
Abbreviated transcription (Latin):
sterilitatt̃ gigiantiũ aũ quȩdã ⁊ lat̾ibꝰ ramorũ ⁊ cacumintꝰ fer̃.
⁊ pirꝰ punica ficus myrtꝰ cetã eadẽ matura quȩ frugibꝰ. nãq ꝙ in
eis spica in eacumine nascit᷑ legumina in lat̾ibꝰ. Palma solaut dicũ
ẽ. in spathis ht̃ fructũ racemis ꝓpendentẽ. Reliqͥs sub folio ponũ
ut ꝓtegant᷑ excepta fico cui foliũ maximũ umbrissimũq cpido sp̃
id pomũ ei demũ ferius foliũ nascit᷑. quã pomũ insigne ꝓdit᷑ it
qͦdã genere cilicie cypris helladis ficos sub folio grofsos ũ pꝰ folun
nasei ficꝰ ⁊ p̃coces ht̃. qͣs athenis ꝓdromos uocant. in liconico ge
eiꝰ fructũ pꝰ arcturũ in apricis maxime. Uites qͥdẽ ꝙ trifere suit
qͣs obid infra sanas uocant. qñ inhis alia maturescunt. aliatur.¬
gescunt. alia florent. M. uarro auetor ẽ. uitẽ fuisse smyrr

Expanded text:
sterilitatem. Gignentium autem quaedam et lateribus ramorum et cacuminibus ferunt, sterilitatem. Gignentium autem quaedam et lateribus ramorum et cacuminibus ferunt, ut pirus, punica, ficus, myrtus. cetero eadem natura quae frugibus. namque et in eis spica in cacumine nascitur, legumina in lateribus. palma sola, ut dictum est, in spathis habet fructum, racemis propendut protegatur, excepta fico, cui folium maximum umbrosissimumque, et ideo supra id pomum. eidem uni serius folium nascitur quam pomum. insigne proditur in quodam genere Ciliciae, Cypri, Helladis, ficos sub folio, grossos vero post folium nasci. ficus et praecoces habet, quas Athenis prodromoeius fructus post arcturum, in apricis maxime. 115 vites quidem et triferae sunt, quas ob id insanas vocant, quoniam in his alia maturescunt, alia turgescunt, alia florent. M. Varro auctor est vitem fuisse Zmyrnae
Abbreviated transcription (Latin):
neq serunt᷑ uiquã neq fructũ fer̃. Cremutiꝰ auetor ẽ. nũꝗ uote¬
re arborẽ exqͣ pyllis se suspendit. Quȩ gũmim gignunt pꝰ gerni¬
ficꝰ amigdala malꝰ pirus. Itẽ punica q̃ ̾̃ roribꝰ nimus ⁊ prtuiisflos
amittit. q̃ decausa inflectunt ramos eiꝰ. ne subrepti humor ẽ ensas¬
tum excipiant atq c̃tineant pyrꝰ ⁊ amigdala ꝙ̃ si ñ pluat s fit
austrinũ cęlũ aut nubilũ. amittunt florẽ ⁊ pͥmos fructꝰ sicũ de¬
Noruere tales dies fuerint. Ocissime aũ salix amittit scm̃ antaiĩ
oĩno maturitatẽ sentiat. o iddicta homero frugifer die secuta¬
ȩtas scelere suo int̾p̃tata ẽ hanc sententiã. qͣndo sem̃ salicis mulierd
centi ⁊ depacto surculo incuriosiꝰ sem̃ dedit. Una tam̃ ꝓdit aani
turitatẽ ꝑferre solita in creta insula ipso descenso iouis spelunes
torũ. ligneũq magnitudine ciceris. Fint uͦ quedã loci uitio
infruetuosa sic̃ inparosilua cende q̃ nichił fert. ꝑsicȩ arbores in

Expanded text:
neque seruntur umquam neque fructum ferunt. Cremutius auctor est numquam virere arborem, ex qua Phyllis se suspenderit. quae cummim gignunt, post germificus, amygdala, malus, pirus, item punica, quae etiam roribus nimiis et pruinis florem amittit. qua de causa inflectunt ramos eius, ne subrecti umorem infestum excipiant atque contineant. pirus et amygdala, etiam si non pluat, sed fiat austrinum caelum aut nubilum, amittunt florem et primos fructus, si, cum defloruere, tales dies fuerint. ocissime autem salix amittit semen, antequam omnino maturitatem sentiat, ob id dicta Homero frugiperdia. secuta aetas scelere suo interpretata est hanc sententiam, quando semen salicis mulieri centi et depacto surculo incuriosius semen dedit. una tamen proditur ad maturitatem perferre solita in Creta insula ipso descensu Iovis speluncae durum ligneumque, magnitudine ciceris. Fiunt vero quaedam loci vitio infructuosa, sicut in Paro silva Cende quae nihil fert. persicae arbores in
Abbreviated transcription (Latin):
iurȩ cura mollit̾ semina collocandi. Harũ genꝰ alterũ
Dentine digitis fragili putamine auiũq furto in arbore.
ĩtium appine picea satiua nucleorũ cute ueriꝰ quã puta¬
une ad eo molli ut simul mandont᷑. Quartũ pythidia
locent epmastreis singłaris remedii aduersꝰ tussĩ imes
decoctos nucleos taurinia qͥ celos uocant. Piea corona
liedoies apt istu ceronant᷑ his arima amplitudine

Expanded text:
naturae cura molliter semina conlocandi. harum genus alterum naturae cura molliter semina conlocandi. harum genus alterum Tarentinae digitis fragili putamine aviumque furto in arbore. et tertium sappini e picea sativa, nucleorum cute verius quam putamine adeo molli, ut simul mandatur. quartum pitydia vocant e pinastris, singularis remedii adversus tussim in melle decoctis nucleis. Taurini ravicelos vocant. pinea corona victores apud Isthmum coronan
Abbreviated transcription (Latin):
& contra teredines ac naxia animalia amurca asꝑgi semina
fregũ ꝑfundi morbis quadrupedũ. arborũ qͦ illa medendũ
fficaci adilcera intĩora. humani qͦ horis lora &ẽ ⁊ coria ora
lcalciamina axesq decocta ungui atq eram̃ta contͣ erugi¬
nem colorisq grã elegantioris ⁊ totã suppellectilẽ ligneã
c uasa fictilia inquis ficũ aridũ libeat seruare. aut si folia
lacasq inurgis myrti aliudue qđ genꝰ simile. postremolig¬
na macerata amurca nulli fumi tedio arłe. Oleam si lam¬
endo capara lingua attigerit depaueritq pͥmo germinatũ
terilescere. Auctor ẽ. M. uarro ⁊ hactenꝰ de olea atq oleo.
Belĩ arborũ fructꝰ uix specie figuraue ñ mͦ saporibꝰ sucisq
dotiens ꝑnurtis atq insitis enumerari gueunt. Grandissimis
pmeis nucibꝰ altissimeq suspensis. intꝰ exiles nucleos lacu¬
anis includit oris uestitos alia ferruginis. tunica mira

Expanded text:
etiam contra teredines ac noxia animalium amurca aspergi, semina etiam contra teredines ac noxia animalium amurca aspergi, semina frugum perfundi. morbis quadripedum, arborum quoque, illa medendum, efficaci ad ulcera interiora humani quoque oris. lora etiam et coria omnia et calceamina axesque decocta ungui atque aeramenta contra aeruginem colorisque gratia elegantioris et totam supellectilem ligneam ac vasa fictilia, in quis ficum aridam libeat adservare, aut si folia bacasque in virgis myrti aliudve quod genus simile. postremo ligna macerata amurca nullo fumi taedio ardere. oleam si lambendo capra lingua contigerit depaveritque primo germinatu, sterilescere auctor est M. Varro. et hactenus de olea atque oleo. Reliqui arborum fructus vix specie figurave, non modo saporibus sucisque totiens permixtis atque insitis, enumerari queunt. Grandissimus pineis nucibus altissimeque suspensus . intus exiles nucleos lacunatis includit toris, vestitos alia ferruginis tunica, mira
Abbreviated transcription (Latin):
elilio ⁊ alibi fit sub diuo sole luna pruina maceratũ suis her¬
iis cõponunt. Int̾ cappadotiã ⁊ galatiã qđ se leticũ uocant
ieruis admodũ utile. sic̃ initalia egu uini. Epice fit qđ
pismũ appellant cũ coquit᷑ uelleribꝰ supͣ halitũ eiꝰ expansis
at ita exp̃ssis. ꝓbatũ maxime ebruttia. Est enĩ pinguissima
resina sissima color oleo fulus. Sponte nascit᷑ insyrie
maritimis qđ oleomeli uocant. manat ex arboribꝰ. pingue
erassiꝰ melle resina tenuis sapore dulci ⁊ hoc medicis. Ueteri
eodeo usus ẽ. ad q̃dã genera morborũ existimat᷑ ⁊ ebori uin¬
liando acarie utile eẽ. Certe simulachrũ saturni rome in¬
dearia cados quȩ illa imbui nebibant oleũ amurca subiei
atas torrendis messibꝰ. ut formica rimȩq absint. qͥn ⁊ lutũ
arietũ ac tectoria ⁊ pauim̃ta horreorũ frum̃ti. uestiariũ

Expanded text:
e lilio et alibi fit sub diu sole, luna, pruina maceratum . suis here lilio et alibi fit sub diu sole, luna, pruina maceratum . suis herbis componunt inter Cappadociam et Galatiam quod Selgiticum vocant, nervis admodum utile, sicut in Italia Iguvini . e pice fit quod pissinum appellant, cum coquitur, velleribus supra halitum eius expansis atque ita expressis. probatum maxime e Bruttia; est enim pinguissima et resinosissima. color oleo fulvus. sponte nascitur in Syriae maritimis quod elaeomeli vocant; manat ex arboribus pin- 5 gue, crassius melle, resina tenuius, sapore dulci, et hoc medicis. veteri quoque oleo usus est ad quaedam genera morborum; existimaturque et ebori vindicando a carie utile esse: certe simulacrum Saturni Romae intibus Cato. dolia olearia cadosque illa imbui, ne bibant oleum; amurca subigi areas terendis messibus, ut formicae rimaeque absint; quin et lutum parietum ac tectoria et pavimenta horreorum frumenti, vestiaria
Abbreviated transcription (Latin):
nũ ⁊ eglande egiptia ut fieret odorũ causa dictũ ẽ inde ecasta¬
neis ac sesima atq coriza facere dicunt᷑. lethio facie piscibꝰ. Ino¬
pia cogit aliqͣndo luminũ causa ⁊ eplatani baccis fieri aqͣ ⁊ sale
maceratis. R oenantinũ fit deipsa oenante dictũ ẽ inunguen¬
ts. Glacucino mustũ incoquit᷑ uapore lento ab aluis sine igni
eircũdatis unaceis diebꝰ.atxii. bis singłis ꝑmixtũ confumiturq
mistũ oleo. Alii qͥ non iã sucũ tantũ admiscent. s ꝙ̃ p̃tiosio¬
n odoram̃ta. nã ingypnasis qͦ condit᷑ odoribꝰ s uilissimis. Fit
uice samsuco helenio einnamomi radice om̃iũ fucis in oleo ma¬
cratis expressisq Sic ⁊ rhodinũ erosis uincinũ eiunco qđ ẽ
rosaceo simillimũ. Itẽ hiosiamo ⁊ lupinis narcisso. Plurimũ
uit̾ inegypto eraphani semine aut gramine herbȩ qđ cor¬
nnon uocant. Itẽ esesama ⁊ urtica qđ onetinũ appellãt.

Expanded text:
inum et e glande Aegyptia ut fieret odorum causa dictum est. Indi e castainum et e glande Aegyptia ut fieret odorum causa dictum est. Indi e castaneis ac sesima atque oryza facere dicuntur, Ichthyophagi e piscibus. 29 inopia cogit aliquando luminum causa et e platani bacis fieri aqua et sale maceratis. et oenanthinum fit; de ipsa oenanthe dictum est in unguentis. gleucino mustum incoquitur vapore lento, ab aliis sine igni circumdatis vinaceis diebus XXI bis singulis permixtum, consumiturque mustum oleo. aliqui non sampsuchum tantum admiscent, sra odoramenta ,ut in gymnasiis quoque conditur odoribus, sed vilissimis . fitnace, sampsucho, helenio, cinnamomi radice, omnium sucis in oleo maceratis expressisque. sic et rhodinum e rosis, iuncinum e iunco, quod et rosaceo simillimum, item hyoscyamo et lupinis, narcisso. plurimum autem in Aegypto e raphani semine aut gramine herba quod chortinon vocant, item e sesima et urtica quod cnidinum appellant.
Abbreviated transcription (Latin):
inatansq oleũ tollit᷑. At inȩgipto ubi habund̾at sine igni ⁊
iq sale asꝑsũ exprimit᷑ cibis fȩdũ lucernis exile. Amigdalinũ
qd ali qͥ neopũ uocant ȩx amaris nucidꝰ arefactis ⁊ in offã contu¬
ss asꝑsum aqͣ iterũq tusis expͥmit᷑. Fit ⁊ elauro admixto ã rap
arĩ deo. qͥdãq ebacis expͥmunt tantũ aliis fobis. mͦ aliqͥ folio &
iortice bacarũ necñ styracẽ add̾unt aliosq odores. optima laurꝰ
quunt᷑. Alia folioꝵ mollissima decoquunt in oleo ⁊ expͥmunt
ili deiecta ea moleũ pͥꝰ sole maturant. Eadẽ ratio ⁊ insatiua
myrto s p̃fert᷑ siluestris minore semine. quã qͥdã oxymyrsi¬
nen. alii cama lemyrsine uocant. Alii qͥa corona similitudi¬
nem. est enĩ breuis fruticosa. Eit ⁊ ecypro cupresso nuaibus
uglandis qđ carsinũ uocant malis cedri qđ bissileon. egra¬
no qͥppe gnidio purgato semine ⁊ tuso. Item lentisco nã ⁊ cypͥ¬

Expanded text:
innatansque oleum tollitur. at in Aegypto, ubi abundat, sine igni et aqua sale adspersum exprimitur, cibis foedum, lucernis exile. amygdalinum, quod aliqui neopum vocant, ex amaris nucibus arefactis et in offam contusis adspersam aqua iterumque tusis exprimitur. fit et lauru admixtoarum oleo, quidamque e bacis exprimunt tantum, alii foliis modo, aliqui folio et cortice bacarum, nec non styracem addunt aliosque odores; optima laurus quuntur. alii foliorum mollissima decoquunt in oleo et exprimunt, alii deiecta ea in oleum prius sole maturant. eadem ratio et in sativa myrto, sed praefertur silvestris minore semine, quam quidam oxymyrsinen, alii chamaemyrsinen vocant, aliqui acoron a similitudine; est enim brevis, fruticosa. 28 fit et e citro, cupresso, nucibus iuglandibus quod caryinum vocant, malis, cedro quod pisselaeon, e grano quoque Cnidio purgato semine et tunso, item lentisco. nam cypr
Abbreviated transcription (Latin):
gend̾a. ut quã maxune pura sinceritas constet. Postea u¬
uentũ ut lauarent᷑ utiq feruenti aqua ꝓtinꝰ prelo subae¬
rent᷑ solide. Ita enĩ amurca exprimit᷑. mox trapetis fract
p̃muntur. Iterũ premi płꝰ quã centenos modios ñ ꝓbant
erattum ticticiũ oleum. idõq arbitror niħil a catored¬
tum. nc̃ eiꝰ genera plura. Primũq ꝑsequemͣ ea q̃a d
boribꝰ fuint. ⁊ int̾ illas ante oñs ex oleastro tentie pmal¬
toq amariꝰ quã oleȩ tantũ admedicam̃tũ utile. Sinibs
huic ẽ. exchamelea frutice saxoso ñ altiere pabmno folis a¬

Expanded text:
rgendas, ut quam maxime pura sinceritas constet. postea irgendas, ut quam maxime pura sinceritas constet. postea inventum ut lavarentur utique ferventi aqua, protinus prelo subicerentur solidae — ita enim amurca exprimpremerentur iterum. premi plus quam centenos modios non probant: erat tum ficticium oleum, ideoque arbitror de eo nihil a Catone dictum. nunc eius genera plura, primumque persequemur ea quae ex arboribus fiunt, et inter illas ante omnes ex oleastro. tenue id multoque amarius quam oleae et tantum ad medicamenta utile. simillimum huic est ex chamelaea, frutice saxoso, non altiore palmo, foliis ole
Abbreviated transcription (Latin):
s pandisiie alio qui minimo siteo i in egypto dano¬
sisimis dlei exiguũ. De capoli uero syrie ꝑ quã pario
net apari maiores carne tamen cõmendant qur
oleo iuncant᷑. Et i ipsa italia ceteris piscene. sibu¬

Expanded text:
iae, grandissimae alioqui, minimo suco. et in Aegypto carnoiae, grandissimae alioqui, minimo suco. et in Aegypto carnosissimis olei exiguum, Decapoli vero Syriae perquam parvae, nec cappari maiores, carne tamen commendantur. oleo vincantur, et in ipsa Italia ceteris Picenae
Abbreviated transcription (Latin):
humorẽ pugnaces obidq minime licinia comina
cõtia sergia quã sabmi regiẽ uocant nõ ante fla¬
uonii ad flatũ ingrescentis hoc est ad ui. iã feb̃ri
tunc arbitrunt᷑ eas maturescere. Et quomꝰ ꝓbatis¬
simũ ex his ficit oleũ accedere &iã ratio prauitati
uidet᷑. feruntq frigore sterelitate fieri sic̃ copia
maturitatẽ. cũ sit illa bonitas nõ temporis sed gene¬
ris tarde putrescendi in amurcam. Similis pror
collectũ seruandi in tabulatis ne prnis quã sudet
p̃mendi cũ om̃ hora oleũ aecrescat a murea au¬
geatur. Ituq uulgo nõ ampłis senas librts singu¬
lis modiis exprimi dicunt a murce mensurã nemo
agit quanito en copiosior reꝑiatur in eadẽ gene¬
re dieb adiectis omnio in uictu error ⁊ publicus
tumore oluue crescere oleum ex istimantium pre¬
sertim cũ ingn̾tudine copitamn olei cõsitire inditio
sint guo regie uocent̃ alis maiorma ⁊ ab alus bans¬

Expanded text:
umorem pugnaces ob idque minimae, Licinia, Cominia, umorem pugnaces ob idque minimae, Licinia, Cominia, Contia, Sergia, quam Sabini regiam vocant, non ante favonii adflatum nigrescentes, hoc est a. d. VI id. Feb. 14 tunc arbitrantur eas maturescere, et quoniam probatissimum evidetur feruntque frigore austeritatem fieri, sicut copiam maturitate, cum sit illa bonitas non temporis, sed generis tarde putrescentium in amurcam. similis error collectam servandi in tabulatis nec prius quam sudet premendi, cum omni mora oleum decrescat, amurca augeatur. itaque vulgo non amplius senas libras singulis modiis exprimi dicunt. amurcae mensuram nemo agit, quanto ea copiosior reperiatur in eodem genere diebus adiectis. 15 omnino invictus error et publicus tumore olivae crescere oleum existimandi, cum praesertim nec magnitudine copiam olei constare indicio sint quae regiae vocantur, ab aliis maiorinae, ab aliis babb
Abbreviated transcription (Latin):
oleũ absumitur. nͥ c̃secuta serenitate quȩ corpꝰ extenuet.
Om̃ino enĩ ut the ophrasto placet ⁊ olei causa calor qͣre
decidat oliua. qͥ mediũ temꝑam̃tũ inhoc seruant ꝑticis
decutiunt cũ iniuria arborũ. sequentisq anni damno.
& ppe oluantibꝰ lex antiqͥssima fuit oleã ne siringito
neue uerberato. Qͥ cautissime agunt harundinc leui
ictu neo aduersos ꝑcutiunt ramos. sic quoq alternare
fructus cagit᷑ decussis germinib nec minus sit expectetur
ut cadat herendo enĩ ultra suũ tẽpus absumuit ue¬
nientib alimentũ ut derinent locũ argumentũ est qd̃
nsi ante fauomũ collecte nouas uires resumunt &ꝰ
difficilis cadunt. Prima gͦ ab autimino colliguntur
uitio oꝑe nõ natura posse acui pluyimũ carnis mox
orchites cii olei post regias has enĩ ossissime occupat
estas quic sunt tenerrime amurca cogit decidere.
Differunt᷑ uͦ &iam in martiũ mense callose cõtra

Expanded text:
oleum absumitur nisi consecuta serenitate quae corpus extenuet. oleum absumitur nisi consecuta serenitate quae corpus extenuet. omnino enim, ut Theophrasto placet, et olei causa calor est, decidant olivae. qui medium temperamentum in hoc servant, perticis decutiunt cum iniuria arborum sequentisque anni damno. quippe olivantibus lex antiquissima fuit: oleam ne stringito neve verberato. 12 qui cautissime agunt, harundine levi ictu nec adversos percutiunt ramos. sic quoque alternare fructus cogitur decussis germinibus, nec minus si expectetur ut cadant; haerendo enim ultra suum tempus absumunt venientibus alimentum et detinent locum. argumentum est qnisi ante favonium collectae novas vires resumunt et difficilius cadunt. Primae ergo ab autumno colliguntur vitio operae, non naturae, posia cui plurimum carnis, mox orchites cui olei, post radius. has enim ocias, quia sunt tenerrimae, amurca cogit decidere. differuntur vero etiam in Martium mensem callosae, contra
Abbreviated transcription (Latin):
in messibꝰ fec̃. reli qͣ erroris plena quȩ innulla parte uite nu¬
merosiorẽ eẽ docebimꝰ oliue constant nudeo oleo carne a¬
murca. Sanies hec est eiꝰ amara fit exaqͥs. idõ siccitaniꝰ mi¬
nima riguis copiosa. suus qͥdẽ oliue sucꝰ oleũ ẽ. Idq p̾cipie
ex immaturis intelligimꝰ sic̃ omphatio dociumꝰ. Auget᷑ oleũ
ad arcturi erortũ. ad xxui. ħ octͦ. postea nuclei increseut᷑.¬
& caro cum siti ⁊ imbres copiosi accessere. uitiat᷑ oleũ ui
amurca. hitiꝰ color oluiã cogit nigrescere. Idõq incipien¬
te nigritia in imũ amurcȩ ante eã nichil ⁊ error homunũ
falsus existimantiũ maturitatis initiũ qđ est uitu ꝓari¬
mum. deinde qđ oleũ crescere oliuȩ carnȩ arbitram. cũ
sucꝰ om̃is incorpꝰ habeat lignũq intꝰ grandescat. Ergo
tũ maxime rigant᷑. qđ ibi cura multa siue mibribꝰ accidit

Expanded text:
in messibus fecit. reliqua erroris plena, quem in nulla parte vitae nuin messibus fecit. reliqua erroris plena, quem in nulla parte vitae numerosiorem esse docebimus. 9 Oliva constat nucleo, oleo, carne, amurca. sanies haec est eius amara; fit ex aquis, ideo siccitatibus minima, riguis copiosa. suus quidem olivae sucus oleum est, idque praecipue ex inmaturis intellegitur, sicut in omphacio docuimus. augetur oleum ab arcturi exortu in a. d. XVI kal. Oct., postea nuclei increscunt et caro. tum si etiam copiosi imbres accessere, vitiatur oleum in amurcam. huius color olivam cogit nigrescere, ideoque incipiente nigritia minimum amurcae, ante eam nihil est. 10 error hominum falsus existimantium maturitatis initium quod est vitii proximum, deinde quod oleum crescere olivae carne arbitrantur, cum sucus omnis in corpus abeat lignumque intus grandescat. ergo tum maxime rigantur; quod ubi cura multisve imbribus accidit,
Abbreviated transcription (Latin):
torcularibꝰ fiat᷑. anramis rigua fuerit arbor. hanc suo tantũ
baca suco niebilq aliud quã rores celi bib̾it. Uetustas oleo tediũ
affert ñ item ut uino płurimũq etatis anniuo est ꝓiuida si
libeat intelligere. Hatura qͥppe temulentiȩ nascentibꝰ umis uti
necesse non ẽ. qͥn imnio inuitat ad seruandũ blanda int̃ uete¬
rati caries oleo noluit parci fecitq ueteratica necessitate pro¬
miscuũ ⁊ uulgo. pͥncipatũ inhoc quoq bono optinuit italia
toto orbe matime agroa frano ciꝰq parte q̃ luciniarũ
pabna dedere accomodatu ipsis odorẽ dedit ⁊ palatũ. deli¬
catiore sententia. Decet̃o bacas licinie nulla auis appetit
reliquũ certam̃ uit̾ histrię t̾rã ⁊ betice parẽ. ceterã fert
uicina boritas ꝓiuntiis excepto affricę frugifero solo. Cen̾s to
tũ id natͥa c̃cessit oleũ ac uinũ ñ inuidit tantũ satisq głe

Expanded text:
torcularibus fiat an ramis, rigua fuerit arbor an suo tantum torcularibus fiat an ramis, rigua fuerit arbor an suo tantum baca suco nihilque aliud quam rores caeli biberit. Vetustas oleo taedium adfert, non item ut vino, plurimumque aetatis annuo est, provida, si libeat intellegere, natura, quippe temulentiae nascentibus vinis uti necesse non est, quin immo invitat ad servandum blanda inveterati caries: oleo noluit parci fecitque ea necessitate promiscuum et vulgo. principatum in hoc quoque bono obtinuit Italia e toto orbe, maxime agro Venafrano eiusque parte quae Licinianum palmam dedere accommodato ipsis odore, dedit et palatum delicatiore sententia; de cetero bacas Liciniae nulla avis adpetit. relicum certamen inter Histriae terram et Baeticae par est. cetero fere vicina bonitas provinciis excepto Africae frugifero solo: Cereri id totum natura concessit, oleum ac vinum non invidit tantum satisque gloriae
Abbreviated transcription (Latin):
Leam theophrastus eceleberri¬
mis grecorũ auctoribꝰ. urbis rome
anno cireit̃. ccccxl. negauit nisi
intra cri. P. ab mari nasci. Fenes¬
tella uͦ oĩno ñ fuisse inttalia hispa¬
niaq affrica. tarquinio pͥsco reg¬
nante abannis ppłi romani. chaxxiii
quȩ nc̃ ꝑuenit trans alpes qͦ ⁊ in
gallias hispaniasq medias urbis qͥdẽ anno .du. apio clau¬
do ceci nepote.I. uinio consul. olei librȩ duodene assibꝰ
ueniere. ꝙ mox anno. de xrx .m. seuifif. edili cori

Expanded text:
leam Theophrastus e celeberrimis Graecorum auctoribus urbis Romae anno circiter CCCCXL negavit nisi intra XXXX passuum ab mari nasci, Fenestella vero omnino non fuisse in Italia Hispaniaque aut Africa Tarquinio Prisco regnante, ab annis populi Romani CLXXIII, quae nunc pervenit trans Alpis quoque et in Gallias Hispaniasque medias. urbis quidem anno DV Appio Claudio Caeci nepote L. Iunio cos. olei librae duodenaedenis assibus veniere, et mox
Abbreviated transcription (Latin):
Hãq ⁊ hȩc necessitas uitiũ comitat᷑ uim bibendi c̃suetudo au¬
geat auiditatẽ. scitũq est scytarũ legati qͣnto plus bib ͥnt
tantomag̾ sitire parthos. Est & occidentis popłis sua ebrietas
fruge madida. pluribꝰ modis ꝑgallias hispaniasq nominibꝰ.
aliis s ratione eadẽ. hispania ꝙ̃ ⁊ uetustatẽ ferre ea genera
docuer̃. E gyptꝰ qͦ efruge sibi potꝰ similes excogitauit. nul¬
laq in parte mundi cessat ebrietas. Meros qͥppe hauriunt
tales sucos nec diluendo ut uina mitigant᷑. Heu mira uitioꝵ¬
sollertia inuentũ est quẽ admodũ aqua qͦq in ebriarent.
Puo st̃ liquores humanis corporibꝰ grauissimi intꝰ uini foris
olei. arborũ egenere ambo p̃cipu. s olei necessariꝰ. nec seg-¬
niter uita in eo elaborauit. quanto tam̃ in potu ingenio¬
tioribꝰ olei deqͦ sequenti uolumine dicemus. PLINII SCđI

Expanded text:
namque et haec necessitas vitium comitatur , ut bibendi consuetudo aunamque et haec necessitas vitium comitatur , ut bibendi consuetudo augeat aviditatem, scitumque est Scytharum legati, quanto plus biberint, tanto magis sitire Parthos. Est et occidentis populis sua ebrietas fruge madida , pluribus modis per Gallias Hispaniasque, nominibus aliis, sed ratione eadem. Hispaniae iam et vetustatem docuerunt. Aegyptus quoque e fruge sibi potus similes excogitavit, nullaque in parte mundi cessat ebrietas, meros quippe hauriunt tales sucos nec diluendo ut vina mitigant. at Hercusollertia! inventum est quem ad modum aquae quoque inebriarent. 150 Duo sunt liquores humanis corporibus gratissimi, intus vini, foris olei, arborum e genere ambo praecipui, sed olei necessarius; nec segniter in eo vita elaboravit. quanto tamen in potu ingeniocioribus olei, de quo sequenti volumine dicemus. Liber XV i
Abbreviated transcription (Latin):
iberet matutinas obisse uigilias plurimũ hausisse uno potu.
plurimũ aliis minoribꝰ ad didisse optima fide ñ respirasse in hau-¬
riendo neq expusse. nichilq adelidendũ in pauim̃tis somnũ ex
uino reliquisse diligenti scito legũ contͣ bibendũ fallacias. Ter¬
gilla ciceroni. Me. binos congios simul haurire solitũ ipsi o-¬
bicit marcoq atemulento sciphum inpactũ. Renĩ hec sunt
ebrietatis oꝑa. S nimirũ hanc głam auferre cicero uoluit int̃¬
fectori patria sua. M. antonio. is enĩ ante eũ auidissime
adp̃hendat. hanc palmã edito ꝙ̃ uolumine desua ebrietate¬
qͥ patrocinari s ausus approbauit plane ut equidẽ arbutror
qͣnta mala ꝑtemulentiã t̾rarum orbi intulisset. Eriguo
tempore ante p̾lium actiacũ id uolum̃ euomuit. qͦ facile
intelligat᷑ ebrius iã sanguine ciuiũ. ⁊ tantomag̾ eũ sitiens.

Expanded text:
biberet, matutinas obisse sine iniuria vigilias, plurimum hausisse uno potu, biberet, matutinas obisse sine iniuria vigilias, plurimum hausisse uno potu, plurimum praeterea aliis minoribus addidisse, optima fide non respirasse in hauriendo neque expuisse nihilque ad elidendum in pavimentis sonum ex vino reliquisse, diligenti scito legum contra bibendi fallacias . Tergilla Ciceronem M. F. binos congios simul haurire solitum ipsi obicit Marcoque Agrippae a temulento scyphum inpactum. etenim haec sunt ebrietatis opera. sed nimirum hanc gloriam auferre Cicero voluit interfectori patris sui M. Antonio. is enim ante eum avidissime adprehenderat hanc palmam edito quo patrocinari sibi ausus adprobavit plane, ut equidem arbitror, quanta mala per temulentiam terrarum orbi intulisset. exiguo tempore ante proelium Actiacum id volumen evomuit, quo facile intellegatur ebrius iam sanguine civium et tanta magis eum sitiens.