comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qui se nexu obligauit. ꝓfectu
eciam rectius in iudicio consu¬
lis designati is potissimũ dsul
qui consulem declauit auctor
esse debebit. Ac si ut non nullis
in ciuitacib fieri solet patronus
Hiuc cause publice constituẽtur
is potissimo honore adfecto de¬
fensor daretur. qui eodem Honore
p̃ditus non minꝰ ad ferret ad di¬
cendũ auctoritatis qm faculta¬
tis qd̾ si portus soluẽtib hii q
iam in portũ ex alto inuehũtur
preciꝑe sũmo scudio solent ei tẽ¬
pestatũ racionẽ et predonũ et
iocorũ qd̾ natura adfert ut eis
faueamꝰ qui eadem picula qͥb
nos ꝑfuncti sumꝰ ingrediantur.
Quo tandem me esse ammo opor¬
cet ꝓpe iam ex magna iactacio¬
ne t̾ram uidentem in hũc au iu¬
deo maximas reiꝑ. tempestates
esse subeũdas. Quare si est hom
consulis. non solũ uidere quida¬
gatur. uerũ eciam ꝓuidere quid
futurũ sit. ostendam alio loco qnͣ¬
tũ salutis cõmumõ intersit duos

Expanded text:
qui se nexu obligavit, profecto qui se nexu obligavit, profecto etiam rectius in iudicio consulis designati is potissimum consul qui consulem declaravit auctor esse debebit. ac si, ut non nullis in civitatibus fieri solet, patronus huic causae publice constitueretur, is potissimum summo honore adfecto defensor daretur qui eodem honore praeditus non minus adferret ad dicendum auctoritatis quam facultatis. quod si e portu solventibus ei qui iam in portum ex alto invehuntur praecipere summo studio solent et tempestatum rationem et praedonum et locorum, quod natura adfert ut eis faveamus qui eadem pericula quibus nos perfuncti sumus ingrediantur, quo tandem me esse animo oportet prope iam ex magna iactatione terram videntem in hunc cui video maximas rei publicae tempestates esse subeundas? qua re si est boni consulis non solum videre quid agatur verum etiam providere quid futurum sit, ostendam alio loco quantum salutis communis intersit duos
Abbreviated transcription (Latin):
ei mei qmͣ huiusce salutis de fen¬
sio s ut meo facto uobis ꝓbato
maiore aucͬte ab huiꝰ honore fa¬
ma fortumsq oĩbus nimicorũ
impetus ꝓpulsare possim: Et
primũ M. catoni uitam ad certa
racionis normã dirigenti et di¬
ligentissime perpendenti momẽ¬
ta officiorum oĩum de officio meo
respondebo: Negat fuisse rectũ
Cato me et consulem et legis am¬
bitus latorem et tam seuere ge¬
sto consulatu causam .l. mure¬
ne actingere cuiꝰ rep̃hensio me
uehementer mouet non solum
ut uobis iud̾. quib maxime de¬
beo. Uerũ eciam ut ipsi catoni
gͣuissimo atq integerrimo uiro
racionẽ facti mei probem.Ĩ quo
tandem M. cato est aequius cõ¬
sulem defendi qm̃ a consule quis
michi inrep. potest aut debet
esse cõuĩctior qͣ is cuires p. a.
menna traditur sustinenda ma¬
gnis meis laboribus et ꝑiculis
sustentata. Qd̾ si in hiis rebus
repetendis que mancipi sũt is
piculũ iudicii prestare de bet

Expanded text:
ci mei quam huiusce salutis defenci mei quam huiusce salutis defensio, sed ut meo facto vobis probato maiore auctoritate ab huius honore fama fortunisque omnibus inimicorum impetus propulsare possim. et primum M.Marco Catoni vitam ad certam rationis normam derigenti et diligentissime perpendenti momenta officiorum omnium de officio meo respondebo. negat fuisse rectum Cato me et consulem et legis ambitus latorem et tam severe gesto consulatu causam L.Lucii Murenae attingere. cuius reprehensio me vehementer movet, non solum ut vobis, iudices, quibus maxime debeo, verum etiam ut ipsi Catoni, gravissimo atque integerrimo viro, rationem facti mei probem. A quo tandem, M.Marce Cato, est aequius consulem defendi quam a consule? quis mihi in re publica potest aut debet esse coniunctior quam is cui res publica a me iam traditur sustinenda magnis meis laboribus et periculis sustentata? quod si in eis rebus repetendis quae mancipi sunt is periculum iudici praestare debet
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ .R. uolũtatib sufragiisq cõ¬
senciant eao res uobis p̾pli
ronano pacem tranquillitatẽ
ociũ concordiamq adferat. Qd
si illa sollẽnis comiciorũ prae¬
cacio consularib auspiciis con¬
secrata tantam hab̾e̾t in se uim
et religionẽ quãtam rei p. digni¬
tas postulat idem ego sum pre¬
catus ut eis quoq hõibus qui¬
bus hic consulatus me rogante
datus esset ea res fauste felicit
prospereq eueniret: Que cũ
ita sint Iud̾ et cũ oĩs deorũ im¬
mo̾rliũ potestas aut tralata
sit ad uos aut certe cõmunicata
uobis cum idem consul ei ur̃e fi¬
dei cõmendat qui antea diis im¬
moͬrlib cõmendauit ut eiusdem
hoĩs uoce et declaratus consul et
Et quonia in hoc officio studiũ
mee defensiomis ab accusatorib
atq eciam ipsa suscepcio cause
reprehensa est anteq̾ pro .l. mu¬
rena dicere instituo pro me ipso
pauca dicam. non quo michi po¬
cior hoc quidem in tempore sit offi¬

Expanded text:
 voluntatibus suffragiisque con voluntatibus suffragiisque consentiant, eaque res vobis populoque Romano pacem, tranquillitatem, otium concordiamque adferat. quod si illa sollemnis comitiorum precatio consularibus auspiciis consecrata tantam habet in se vim et religionem quantam rei publicae dignitas postulat, idem ego sum precatus ut eis quoque hominibus quibus hic consulatus me rogante datus esset ea res fauste feliciter prospereque eveniret. quae cum ita sint, iudices, et cum omnis deorum immortalium potestas aut translata sit ad vos aut certe communicata vobiscum, idem consulem vestrae fidei commendat qui antea dis immortalibus commendavit, ut eiusdem hominis voce et declaratus consul et et quoniam in hoc officio studium meae defensionis ab accusatoribus atque etiam ipsa susceptio causae reprensa est, ante quam pro L.Lucio Murena dicere instituo, pro me ipso pauca dicam, non quo mihi potior hoc quidem tempore sit offi
Abbreviated transcription (Latin):
stimoniũ laudũ daturũ esse ꝓ¬
fitetur. Isq est eo nũo qui sẽ¬
per apud om̃es sancti sunt ha¬
biti atq dicti. Sic in urãm
accipiatis fidem ut huanitate
ur̃a leuatus pociusqͣͣ acerbitate
molatus esse udeatur. Que de
causa pro mea consuetudine b̾¬
uiter limpliciterq dixi Iud̾. ea
confido probata esse oĩbus que
fir me a me iudicialiq consuetu¬
dine et de hoĩs ingemo et coĩter
de ipĩus studio locutus sum ca
Iud̃. a uobis spero esse in bonã
ꝑtem accepta. Ab eo qui iudi¬
cium ex̾cet certescio.
Ue deprecatus a diis mi¬
mõrlibus sum iudices
more inscitutoq maio¬
rum illo die quo auspicato co¬
miciis centurmis .l. murenam
consulem renũciaui ut ea res
michi fides magiseratuiq meo
populo plebiq romanae bene
atq feliciter eueniret. eadem
praecor ab isdem diis ĩmoͬrlib
ob eiusdem hoĩs consulatũ una
cũ salute obtinendũ. Et ut ue¬
strae mentes atq sentencie cũ¬

Expanded text:
stimonium laudis daturum esse pstimonium laudis daturum esse profitetur, quique est ex eo numero qui semper apud omnis sancti sunt habiti itaque dicti, sic in vestram accipiatis fidem ut humanitate vestra levatus potius quam acerbitate violatus esse videatur. quae de causa pro mea consuetudine breviter simpliciterque dixi, iudices, ea confido probata esse omnibus; quae a foro aliena iudicialique consuetudine et de hominis ingenio et communiter de ipso studio locutus sum, ea, iudices, a vobis spero esse in bonam partem accepta, ab eo qui iudicium exercet certo scio.e precatus a dis immortalibus sum, iudices, more institutoque maiorum illo die quo auspicato comitiis centuriatis L.Lucium Murenam consulem renuntiavi, ut ea res mihi fidei magistratuique meo, populo plebique Romanae bene atque feliciter eveniret, eadem precor ab isdem dis immortalibus ob eiusdem hominis consulatum una cum salute obtinendum, et ut vestrae mentes atque sententiae cu
Abbreviated transcription (Latin):
que gerebam iam tum in gerẽdo
spargere me ac disseminare ar¬
bitrabar in orbis terre memori¬
am sempiterna. Hec uo̾ suic a
in eo sensu post mortem ab fu¬
tura sunt suie ut sapientissimi
hoiẽs putauerũt ad aliquam
anmi mei ꝑtem ꝑtinebit. Nũc
quidem certe cogitacione qua¬
dam speq delector. Quare
seruate Iud̾. Hoiẽm pudore eo
quẽ amicorum uidetis cõꝓbari
cum dignitate tum eciam uemi¬
state Ingenio autẽ tanto qͣnto
id cõuenit extimari. Quod sũ¬
morũ hoĩum ingenis expeti¬
tum esse iuideatis. causa uero
eiusmodi que beneficio legis
a ucͣte municipii testiõnio lucul¬
li cabulis metelli cõprobetur.
Que cum ita sint petimꝰ a uo¬
bis Iudices si qua non modo hu¬
mana uerũ eciam diuina in
tantis negociis comendacio de¬
bet esse. ut eũ qui uos qui uros
impatores qui ppꝰͥ .r. res ges¬
tas semꝑ ornauit. qui eciam
hiis recentib nris urĩsq do¬
mescicis ꝑiculis eternũ se te¬

Expanded text:
quae gerebam iam tum in gerendo quae gerebam iam tum in gerendo spargere me ac disseminare arbitrabar in orbis terrae memoriam sempiternam. haec vero sive a meo sensu post mortem afutura est, sive, ut sapientissimi homines putaverunt, ad aliquam animi mei partem pertinebit, nunc quidem certe cogitatione quadam speque delector. qua re conservate, iudices, hominem pudore eo quem amicorum videtis comprobari cum dignitate, tum etiam vetustate, ingenio autem tanto quantum id convenit existimari, quod summorum hominum iudiciis expetitum esse videatis, causa vero eius modi quae beneficio legis, auctoritate municipi, testimonio Luculli, tabulis Metelli comprobetur. quae cum ita sint, petimus a vobis, iudices, si qua non modo humana verum etiam divina in tantis ingeniis commendatio debet esse, ut eum qui vos, qui vestros imperatores, qui populi Romani res gestas semper ornavit, qui etiam his recentibus nostris vestrisque domesticis periculis aeternum se te
Abbreviated transcription (Latin):
uite spaciũ circũsq̃tum est. eis¬
dem omẽs cogitaciones termina¬
ret suas nec tantis se laborib
frangeret. neq tot curis uigi¬
liisq auge̾tur. nec tociens de
ipsa uita dimicaret. Nunc insi¬
det quedam in optimo quoq u̾tꝰ
que noctes ac dies animũ glorie
scimulis concitat atq admonz
non cũ uite tempore esse dimit¬
tendam cõmemoracionẽ noĩs
nr̃i. s cũ oĩ posteritate adequã¬
dam. An uo̾ tam parui ammi
uideamur esse omẽs qui ĩ re p
atq in hiis uite ꝑiculis laboribus¬
q u̾samnur ut cũ usq ad extremũ
spaciũ nuillũ tranquillũ atq ocio¬
sum spũm duxerimꝰ. nobiscũ si¬
mul moritura oĩa arbitremur
An statuas et ymagines non am¬
morũ simulacra s corporũ scu¬
diose multi sũ hoĩes reliq̃rũt.
Consiliorũ relinquere ac u̾tutũ
nr̃arum effigiem nõne multo
malle debemꝰ sũmis ingeniis ex¬
pressam et politam. Ego uo̾ oĩa

Expanded text:
vitae spatium circumscriptum est, isvitae spatium circumscriptum est, isdem omnis cogitationes terminaret suas, nec tantis se laboribus frangeret neque tot curis vigiliisque angeretur nec totiens de ipsa vita dimicaret. nunc insidet quaedam in optimo quoque virtus, quae noctes ac dies animum gloriae stimulis concitat atque admonet non cum vitae tempore esse dimittendam commemorationem nominis nostri, sed cum omni posteritate adaequandam. an vero tam parvi animi videamur esse omnes qui in re publica atque in his vitae periculis laboribusque versamur ut, cum usque ad extremum spatium nullum tranquillum atque otiosum spiritum duxerimus, nobiscum simul moritura omnia arbitremur? an statuas et imagines, non animorum simulacra, sed corporum, studiose multi summi homines reliquerunt; consiliorum relinquere ac virtutum nostrarum effigiem nonne multo malle debemus summis ingeniis expressam et politam? ego vero omnia
Abbreviated transcription (Latin):
cissumꝰ sui carminibus temploꝵ
ac momimentorũ aditus exorna¬
uit suorum. Iam uo̾ ille qui cum
echoł ennio comite bellauit ful¬
uius. non dubitauit martis ma¬
nubias musis consecrare Qͣre
in qua urbe imꝑatores ꝓpe arma¬
ti poetarũ nomen et mmusarũ de¬
lubra coluerũt In ea non debent
togati iudices a musarum hono¬
re et a poetarũ salute ab horrere
Atq ut id libencius faciatis iaz
me uobis Iud̾. indicabo et de me¬
o quodam amore glorie nmis a¬
cri fortasse uerũ tamẽ honesto
uobis confitebor Nam quas res
atq inchoauit. Quibus auditis
qd̾ michi magna res et iocũda
uisa est. Hũc ad ꝑficiendũ hor¬
taui. Nulla enim u̾tus aliam
mercedem laborũ piculorũq de¬
siderat.p̃ter hanc laudis et glo¬
rie. Qua quidem detracta. Iud̾.
Quid est ꝙ in hoc exiguo tam
curriculo et tam breui tantis
nos in laboribus ex̾ceamus. Cer¬
te si nichil anmꝰ p̃sentiret im
posterũ et si quibus regiomib

Expanded text:
cissimi sui, carminibus templorum cissimi sui, carminibus templorum ac monumentorum aditus exornavit suorum. iam vero ille qui cum Aetolis Ennio comite bellavit Fulvius non dubitavit Martis manubias Musis consecrare. qua re, in qua urbe imperatores prope armati poetarum nomen et Musarum delubra coluerunt, in ea non debent togati iudices a Musarum honore et a poetarum salute abhorrere. atque ut id libentius faciatis, iam me vobis, iudices, indicabo et de meo quodam amore gloriae nimis acri fortasse, verum tamen honesto vobis confitebor. nam quas res atque inchoavit. quibus auditis, quod mihi magna res et iucunda visa est, hunc ad perficiendum adornavi. nullam enim virtus aliam mercedem laborum periculorumque desiderat praeter hanc laudis et gloriae; qua quidem detracta, iudices, quid est quod in hoc tam exiguo vitae curriculo et tam brevi tantis nos in laboribus exerceamus? certe, si nihil animus praesentiret in posterum, et si, quibus regionibus
Abbreviated transcription (Latin):
sculis. statim ex hiis rebus quas
cunc uendebat iubere ei p̃miũ tri¬
bui sub ea condicione ne quid po¬
stea scriberet. Qui sedulitatem
mali poete duxerit aliquo tñ p̃mio
dignam. cuus ingenum et u̾tutem
in scribendo. et copiam non expetis¬
set Quidaq. metello pio familia¬
rissimo suo qui ciuitate multos do¬
nauit. neq ꝑ se neq ꝑ lucullos
impetrauisset qui p̾lertim usq
eo de suis rebus scribi cuꝑet: ut ea¬
am cordube natis poetis pingne
quiddam sonantibus atq ꝑegͥnum
tñ aures suas dederet Neq em̃ est
Hoc dissimulandũ quod obscurari
non potest. s pre nob̾ ferendum
trahim᷑ om̃es studio laudis et
optimus quisq maxime gloria
ducitur. Ipsi illi philosophi eci¬
am illis libellis quos de contep̃¬
nenda gloria scribunt nomen
suũ in scribũt in eo ipso in quo
p̃dicacione nobilitatẽq despi¬
ciĩt predicari de se ac noĩari
nolunt. Dicimꝰ quidem brutus
sũmus uir et oꝑator. Accii ami¬

Expanded text:
sculis, statim ex eis rebus quas sculis, statim ex eis rebus quas tum vendebat iubere ei praemium tribui, sed ea condicione ne quid postea scriberet. qui sedulitatem mali poetae duxerit aliquo tamen praemio dignam, huius ingenium et virtutem in scribendo et copiam non expetisset? quid? a Q. Metello Pio, familiarissimo suo, qui civitate multos donavit, neque per se neque per Lucullos impetravisset? qui praesertim usque eo de suis rebus scribi cuperet ut etiam Cordubae natis poetis pingue quiddam sonantibus atque peregrinum tamen auris suas dederet. neque enim est hoc dissimulandum quod obscurari non potest, sed prae nobis ferendum: trahimur omnes studio laudis, et optimus quisque maxime gloria ducitur. ipsi illi philosophi etiam in eis libellis quos de contemnenda gloria scribunt nomen suum inscribunt; in eo ipso in quo praedicationem nobilitatemque despiciunt praedicari de se ac se nominari volunt. Decimus quidem Brutus, summus vir et imperator, Acci, ami
Abbreviated transcription (Latin):
quorũ rebus sctibitur hec ampla
sunt. cũ his certe qui de uita glorie
causa dimicant hoc maximũ et
magnus ille alexander secum ha¬
buisse dicitur. Atq is tñ cũ in di¬
geo ad achilł tumulũ ascitisset. O
fortunate in quit adolescens qui
extitisset. idem tumulus qui cor¬
pus eius contexerat nomẽ ecia
obruisset. Quid noster hic ma¬
gnus qui cũ ũtute fortuna ade¬
quauit nõne theophanẽ mitilene¬
um scriptorem rerũ suarum in
concione militũ ciuitate donauit
et nr̃i illi fortes urĩ s rustia ac
milites dulcedine quadam glorie
cõmoti quali ꝑticipes eiusdem lau¬
dis. Magno illũd damore apꝓbaue¬
rũt. Itaq credo si ciuis romanus
archias legibus non esset ut ab
aliquo imꝑatore ciuitate donaret
ꝑficere non potuit. Silla cũ hispa¬
nos et gallos donaret credo hunc
petentem repudiasset. Quẽ nos in¬
lus pocta de populo subie sset
qd̃ epygrama in eum fecisset tm̃
modo alterius uersibus longiu¬

Expanded text:
quorum rebus scribitur haec ampla quorum rebus scribitur haec ampla sunt, tum eis certe qui de vita gloriae causa dimicant hoc maximum et magnus ille Alexander secum habuisse dicitur! atque is tamen, cum in Sigeo ad Achillis tumulum astitisset: 'o fortunate,' inquit, 'adulescens, quilla exstitisset, idem tumulus qui corpus eius contexerat nomen etiam obruisset. quid? noster hic Magnus qui cum virtute fortunam adaequavit, nonne Theophanem Mytilenaeum, scriptorem rerum suarum, in contione militum civitate donavit, et nostri illi fortes viri, sed rustici ac milites, dulcedine quadam gloriae commoti quasi participes eiusdem laudis magno illud clamore approbaverunt? itaque, credo, si civis Romanus Archias legibus non esset, ut ab aliquo imperatore civitate donaretur perficere non potuit. Sulla cum Hispanos et Gallos donaret, credo, hunc petentem repudiasset; quem nos lus poeta de populo subiecisset, quod epigramma in eum fecisset tantum modo alternis versibus longiu
Abbreviated transcription (Latin):
Hec ferũtur ab hiis populi .R fama
celebrat᷑: Carus fuit africano su¬
ꝑiori noster enmul. Itaqz eciam
in sepulchro Scipionũ putatur it
esse conltitutus et marmoratis lau¬
dibus certe non solum ipsi qui lau¬
dantur. s eciam populi R nomẽ
ornatur. In celũ Huiꝰ ꝓ auus cato
tollitur. Magnus honos populi s
Marcelli fuluii non sine cõmuni
oĩum nr̃m laude decorantur. Ergo
illũ qui hec fecerat rudem tamen
hoĩem maiores nri in ciuitate rece¬
perũt. Nos hunc heradiensem mł¬
tis ciuitatibus ex pecitũ. in hac au¬
cem legib ꝯscicutũ. de nr̃a ciuitate
eiciemꝰ. Nam si quis minorẽ fru¬
ꝑcipi qͣ ex latinis uehemẽter er¬
rat. propterea ꝙ greca legũtur ĩ
oĩbus fere gentib. latina᷑ suis fim¬
bus exigius sane ꝯtinentur. Qua
re si tes hee quas gessimꝰ orbis t̾re
regionibus defimunt᷑ cuꝑe debemꝰ
uenerint: eodem. gloriam famãq
penetrare. Qd̾ cũ ipĩs populis de

Expanded text:
efferuntur, ab eis populi Romani fama efferuntur, ab eis populi Romani fama celebratur. carus fuit Africano superiori noster Ennius, itaque etiam in sepulcro Scipionum putatur is esse constitutus ex marmore. at eis laudibus certe non solum ipse qui laudatur sed etiam populi Romani nomen ornatur. in caelum huius proavus Cato tollitur; magnus honos populi RoMarcelli, Fulvii non sine communi omnium nostrum laude decorantur. ergo illum qui haec fecerat, Rudinum hominem, maiores nostri in civitatem receperunt; nos hunc Heracliensem multis civitatibus expetitum, in hac autem legibus constitutum de nostra civitate eiciamus? nam si quis minorem glopercipi quam ex Latinis, vehementer errat, propterea quod Graeca leguntur in omnibus fere gentibus, Latina suis finibus exiguis sane continentur. qua re, si res eae quas gessimus orbis terrae regionibus definiuntur, cupere debemus, ervenerint, eodem gloriam famamque penetrare, quod cum ipsis populis de
Abbreviated transcription (Latin):
marius exinne .l. plociũ dilexit.
cuiꝰ ingenio pucabat ea que ges¬
serat posse celebrari. Hitridaticũ
u̾o bellũ magnũ atq difficile et ĩ
multa uarietate terra mariq u̾¬
satũ totũ ab hoc ex pressũ est qͥ
libri nõ modo l. lucullũ fortissimũ
et clarissimũ uirũ uerũ eciam po¬
puli Re nomen illustrant. popu¬
lus enm Re aꝑuit lucullo impe¬
rante pontũ. et regiis quondam
opibus et ipsa nature regione
uallatũ populi R̾ ex̾citus eodem
duce non maxima manu ĩmĩa¬
biles armeniorũ copias fudit ppͥ
r. laus est urbem amicissimã ci¬
zicenorũ eiusdem consilio ex oĩ
impetu regio ac tocius belli ore
ac faucibus ereptam esse atq ⁊
seruatam. nr̃a semꝑ feret᷑ et p̃dica¬
bitur .l lucullo dimicante cum
interfectis ducib. depressa hosti¬
um classis et incredibilis apud
chenedum pugna illa uauilis.
nr̃a sunt trophea. nr̃a momimẽtã
nri triũphi. quia quorũ ingeniis

Expanded text:
Marius item eximie L. Plotium dilexit, Marius item eximie L. Plotium dilexit, cuius ingenio putabat ea quae gesserat posse celebrari. Mithridaticum vero bellum magnum atque difficile et in multa varietate terra marique versatum totum ab hoc expressum est; qui libri non modo L. Lucullum, fortissimum et clarissimum virum, verum etiam populi Romani nomen inlustrant. populus enim Romanus aperuit Lucullo imperante Pontum et regiis quondam opibus et ipsa natura et regione vallatum, populi Romani exercitus eodem duce non maxima manu innumerabilis Armeniorum copias fudit, populi Romani laus est urbem amicissimam Cyzicenorum eiusdem consilio ex omni impetu regio atque totius belli ore ac faucibus ereptam esse atque servatam; nostra semper feretur et praedicabitur L. Lucullo dimicante, cum interfectis ducibus depressa hostium classis est, incredibilis apud Tenedum pugna illa navalis, nostra sunt tropaea, nostra monumenta, nostri triumphi. quae quorum ingeniis
Abbreviated transcription (Latin):
tũt. i los inscituti reb optimis
non poetarũ uoce moueam᷑. ho¬
merũ colophonii ciuiẽ esse suuĩ
dicũt Chii suũ uendicant. Sala¬
minii repetũt. Smirin u̾o luũ
esse confirmãt. Itaq eaam delu¬
brũ eius in opido dedicauerunt.
ꝑmulti alii p̾terea pugnant int
se acq ꝯtendunt Ergo illi alieñ
qr poeta fuit post mortem eciam
expetũt. Nos hũc uiuũ et qui uo
luntate et legibus noster est repu¬
diamus. p̃sertim cũ omẽ olimi stu¬
dium atq ome ingenium ꝯtulerit
archias ad populi R gloriam lau¬
demq celebranda. nam et emmbri¬
cas res adolescens attigit. et ipsi illi
C.mario: qui durior ad hec studia
uidebatur iocundus fuit. neq eĩ
non mandari u̾sibus et̾nũ suorũ
laborũ facile p̾coniũ paciatur.
De mistodem illũ sũmũ athenis ui¬
rum dixisse auĩt. cũ ex eo queret
qd̾ ac Roaua aut cuiꝰ uocem li¬
bentissime audiret: eius a quo sua
u̾tus optime p̃dicaretur. Itaqz ille

Expanded text:
tunt: nos instituti rebus optimis tunt: nos instituti rebus optimis non Poetarum voce moveamur? Homerum Colophonii civem esse dicunt suum, Chii suum vendicant, Salaminii repetunt, Smyrnaei vero suum esse confirmant: itaque etiam delubrum eius in oppido dedicaverunt: permulti alii praeterea pugnannnt inter se, atque contendunt: ergo illi alienum, quia Poeta fuit, post mortem etiam expetunt: nos hunc vivum, quia et voluntate, et legibus noster est, repudiabimus? praesertim cum omne olim studium, atque omneingenium contulerit Archias ad Populi Rom. gloriam laudemque celebrandam. Nam et Cimbricas res adolescens attigit, et ipsi illi C. Mario qui duriot ad haec studia videbatur, iucundus fuit. Neque enis, qui non mandari versibus aeternum suorum laborum facile praeconium patiatur. Themistoclem illum, fummum Athenis virum, dixisse aiunt, cum ex eo quaereretur, quod acroama, aut cuius vocem libentissvirtus optime praedicaretur.' itaque ille
Abbreviated transcription (Latin):
quociens ego hũc uidi cũ lrãm
scripsisset nilla magnũ numetũ
optimorũ u̾suũ de Hiis ipĩs rebus
que tum agerent dicere ex tempo¬
re. quociens reuocatũ eandem rẽ
dicere. cõmutatis uerbis atq sen¬
tenciis Que uo̾ accurate cogitateq
scripsisset. ea sic uidi ꝓbari. ut ad
ueterũ scriptorum laudem ꝑuemi¬
rent. Hũc ego non diligam: non
ad mirer. non oĩ rõne defendẽdũ
putem. At qui lic a lũmis hoĩ¬
bus eruditissimisq accepimus.
cet̾arũ rerũ studia et doctrina et
p̾ceptis et arte constare. poetã
natura ipsa ualere. et mẽtis uiri¬
bus excitari et quasi duuino quo¬
dam spũ inflari. Quare suo uire
noster ille ennius sanctos appel¬
lat poctas ꝙ quasi deorũ aliquo
dono acq mune comẽdati nob
esse uideantur. Sit g̾ Iud̾. sc̃m̃ a
pud uos hũa inssimos hoĩes. hoc
poete nomen qd̾ nuilla inqͣ bar¬
baria uiolauit. Saxa et solitudi¬
nes uoce respondent. bestie sepe
ĩmanes cantu flectũtur atq ꝯsis¬

Expanded text:
ns ego hunc vidi, cum litteram scripsisset nullam, magnum numerum optimorum versuum de eis ipsis rebus quae tum agerentur dicere ex tempore, quotiens revocatum eandem rem dicere commutatis verbis atque sententiis! quae vero accurate cogitateque scripsisset, ea sic vidi probari ut ad veterum scriptorum laudem perveniret. hunc ego non diligam, non admirer, non omni ratione defendendum putem? atque sic a summis hominibus eruditissimisque accepimus, ceterarum rerum studia ex doctrina et praeceptis et arte constare, poetam natura ipsa valere et mentis viribus excitari et quasi divino quodam spnoster ille Ennius sanctos appellat poetas, quod quasi deorum aliquo dono atque munere commendati nobis esse videantur. Sit ergo, iudices, sanctum apud vos, humanissimos homines, hoc poete nomen, quod nulla unquam barbaria violarit, saxa et solitudines voci respondent: bestiae saepe immanes cantu flectuntur, atque consis
Abbreviated transcription (Latin):
in adolescencia collegam ĩ questu¬
ra cõmemorabat fuisse Multa me
amse. nõ nulla eciam sua in meꝓ
ferebat officia. Quib ego rebus
Iudices ita flectebar aĩo ato frã¬
gebar ut ecia ex memoria quas
michi ip̃i fecat insidias deponetẽ.
ut iam ĩmissum ab eo esse C. corne¬
liũ qui me in sedib meis in cõspectu
uxoris mee ac liberorũ meorũ tru¬
cidaret obliusc̾e̾r. Que si de uno
me cogitasset. qua mollicia sum a¬
nini ac leuitate nuĩqͣ me hercuł
illius lacͥmis ac p̾cib restitissem
D cũ michi prĩe tũ ur̃orũ piculoꝵ¬

Expanded text:
in adulescentia, conlegam in quaestuin adulescentia, conlegam in quaestura commemorabat fuisse; multa mea in se, non nulla etiam sua in me proferebat officia. quibus ego rebus, iudices, ita flectebar animo atque frangebar ut iam ex memoria quas mihi ipsi fecerat insidias deponerem, ut iam immissum esse ab eo C. Cornelium qui me in meis sedibus, in conspectu uxoris ac liberorum meorum trucidaret obliviscerer. quae si de uno me cogitasset, qua mollitia sum animi ac lenitate, numquam me hercule illius lacrimis ac precibus restitissem; sed cum mihi p
Abbreviated transcription (Latin):
cri equidẽ sermone et cõgressu cõ¬
iũgetur Illũ allobroges maxima¬
rũ rerũ uerissimi iudices illũ nił¬
corũ lictere ac nũcii coarguerũt. dpl¬
lam. Int̾ea nemo in simulauit ne¬
mo noĩauit. postremo eiecto siue
emisso iam exurbe catilina illa ar¬
ma misit. cornua tubas falces si¬
gna legiones. Ille relictus intus
expectatus foris lentuli pena cõ¬
pressus du̾tit se aliqñ ad timorẽ nũ¬
qͣ ad sanitatẽ. Hic contra ita qͥeuit
ut eo tempore oĩ neapoli fuerit.
ubi neq hoĩes fuisse putant᷑:. huiꝰ
affines suspicionis et locus est iple
Non tam ad inflãmĩados calamitoso¬
rum ammos qͣ ad ꝯsolandos accõ¬
modatꝰ ꝓpter hanc g̾ tantã dissi¬
militudinẽ Hõium atq causarũ
dissiłem me in utroq p̃bui. uenie¬
bat eĩ ad me et sepe uemebat an¬
tromus multis cũ lacrimis suꝑ¬
plex ut se defenderẽ et se meũ con¬
discipulũ in puericia familiarẽ

Expanded text:
cri quidem sermone et congressu concri quidem sermone et congressu coniungeretur. illum Allobroges, maximarum rerum verissimi indices, illum multorum litterae ac nuntii coarguerunt; Sullam interea nemo insimulavit, nemo nominavit. postremo eiecto sive emisso iam ex urbe Catilina ille arma misit, cornua, tubas, fascis, signa, legiones, ille relictus intus, exspectatus foris, Lentuli poena compressus convertit se aliquando ad timorem, numquam ad sanitatem; hic contra ita quievit ut eo tempore omni Neapoli fuerit, ubi neque homines fuisse putantur huius adfines suspicionis et locus est ipse non tam ad inflammandos calamitosorum animos quam ad consolandos accommodatus. propter hanc igitur tantam dissimilitudinem hominum atque causarum dissimilem me in utroque praebui. veniebat enim ad me et saepe veniebat Autronius multis cum lacrimis supplex ut se defenderem, et se meum condiscipulum in pueritia, familiarem
Abbreviated transcription (Latin):
gladiatorũ ac fugitiuorũ tumul¬
tu. Dende id qd̾ uidimꝰ omes lapi¬
dacione atq cõcursu. Sylla si sibi
suus pudor ac dignitas nõ ꝓdess
nullũ auxiliĩ requisunt. Ille dã¬
natus ita se g̾ebat. non solũ consiliis
et sermonibus uerũ eciam aspectu
atq uultu ut imimicus esse amplis¬
simis ordinib infestus bonis õibus
Hostis prĩẽ uide̾tur. Hic se ita frac¬
tũ illa calamitate atq afflictum
putauit. ut nichil sibi ex pͥstina
dignitate suꝑesse arbitraret᷑ nisi
qd̾ modestia retinuisset. Hac uero
in cõiuracione. quid tam cõiĩctũ
qmͣ ille cũ catilina cũ lentulo. Que
tanta societas ullis inter se rerum
optimarũ qnͣta ei cũ illis sceleris.
libidinis audacie. Quad flagiciũ
lentulus non cũ antronio ꝯcepit
qd̾ sine eodem illo catilina facinꝰ
admisit. Cũ interim Sylla cũ eis¬
dem illis non solũ noctem solitudi¬
nemq non quereret. s ne medio¬

Expanded text:
gladiatorum ac fugitivorum tumulgladiatorum ac fugitivorum tumultu, deinde, id quod vidimus omnes, lapidatione atque concursu; Sulla, si sibi suus pudor ac dignitas non prodesset, nullum auxilium requisivit. ille damnatus ita se gerebat non solum consiliis et sermonibus verum etiam aspectu atque voltu ut inimicus esse amplissimis ordinibus, infestus bonis omnibus, hostis patriae videretur; hic se ita fractum illa calamitate atque adflictum putavit ut nihil sibi ex pristina dignitate superesse arbitraretur, nisi quod modestia retinuisset. hac vero in coniuratione quid tam coniunctum quam ille cum Catilina, cum Lentulo? quae tanta societas ullis inter se rerum optimarum quanta ei cum illis sceleris, libidinis, audaciae? quod flagitium Lentulus non cum Autronio concepit? quod sine eodem illo Catilina facinus admisit? cum interim Sulla cum isdem illis non modo noctem solitudinemque non quaereret sed ne medio
Abbreviated transcription (Latin):
beri quorũ testes esse possemꝰ
uterq nr̃m id sibi suscipiendũ
putauit de quo aliquid scire ipe
atq existimare potuisset. Et
cionis hortensiũ diligenter audi¬
stis. de hac cõuiracione que me
consule facta est. Hoc p̾mũ atten¬
dite. Multa cum essem consul.
de sũmis rei p. pieulis audiui.
Multa quesiui. Multa cognoui.
Nullius ũqͣm de sylla nũcuis ad
me nullũ iudiciũ nulle lictere ꝑ¬
uenerunt. nulla suspicio. Nul¬
cũ hec uox fortasse debet ualere eiꝰ
hõĩs qui consul insidias reiꝑ. cõ
silio inuestigasset uitate apuiss
magnitudine amini uindicasset
cũ ipse nichil audisse de p. sylla
nichil suspicatũ esse diceret. S
ego non dũ utor hac uoce ad hũc
defendendũ ad purgandũ me po¬
cius utor ut mirari. Torquatus
desinat me qui antromo ab fue¬
rim Syllam defendẽ. que enĩ an¬
tronis fuit causa que sylle eit: Il¬
le ambitus iudiciũ tollere ac dis¬
turbare. pͥmũ conflato uoluit

Expanded text:
beri quorum testes esse possemus, beri quorum testes esse possemus, uterque nostrum id sibi suscipiendum putavit de quo aliquid scire ipse atque existimare potuisset. et tionis Hortensium diligenter audistis, de hac coniuratione quae me consule facta est hoc primum attendite. multa, cum essem consul, de summis rei publicae periculis audivi, multa quaesivi, multa cognovi; nullus umquam de Sulla nuntius ad me, nullum indicium, nullae litterae pervenerunt, nulla suspicio. multum haec vox fortasse valere deberet eius hominis qui consul insidias rei publicae consilio investigasset, veritate aperuisset, magnitudine animi vindicasset, cum is se nihil audisse de P. Sulla, nihil suspicatum esse diceret. sed ego nondum utor hac voce ad hunc defendendum; ad purgandum me potius utar, ut mirari Torquatus desinat me qui Autronio non adfuerim Sullam defendere. quae enim Autroni fuit causa, quae Sullae est? ille ambitus iudicium tollere ac disturbare primum conflato voluit
Abbreviated transcription (Latin):
go istius ꝯiuracionis crimẽ
defensũ ab eo est qui int̾fuit
qui cognouit qui ꝑticepl et
consilii urĩ fuit et tnnoris ciuꝰ
in hoc cͥmine ꝓpullando cum
esset copiolissima atq orna¬
tissima oracio tũ nõ minꝰ me¬
rat auctoritatis mn ea qͣm fa¬
cultatis. Illius g cõiuraciõis
que facta contrã uos delata
ad uos a uobis ꝓlata esse dicit᷑.
ego testis esle non potui . nec
modo eñ nicħ comꝑi. s uix ad
aures mead istiis suspicionis
fama puenit. Qui uobis in
ꝯsilio fuerũt. qui uobiscũ illa
cognorũ. quib ipsis piculũ
tuͣ ꝯflari putabatur. qui an¬
tronio nõ affuerũt qui in illũ
testiõma gͣuia dixerũt. Hũc de¬
fendũt. Huic allũt in huiꝰ ꝑi¬
culo declarãt se non cͥmine cõ¬
iuracionis. ne adessent ceteris.
s hoĩu maleficio det̾ritos esse
Mei consulatus autem tẽpus
et cͥmen maxime cõuiraciõis
tem̾e facta. S cũ iuideremus
eorũ cͥminũ nõs patronos adhi¬

Expanded text:
go istius coniurationis crimen go istius coniurationis crimen defensum ab eo est qui interfuit, qui cognovit, qui particeps et consili vestri fuit et timoris; cuius in hoc crimine propulsando cum esset copiosissima atque ornatissima oratio, tamen non minus inerat auctoritatis in ea quam facultatis. illius igitur coniurationis quae facta contra vos, delata ad vos, a vobis prolata esse dicitur, ego testis esse non potui; non modo animo nihil comperi, sed vix ad auris meas istius suspicionis fama pervenit. qui vobis in consilio fuerunt, qui vobiscum illa cognorunt, quibus ipsis periculum tum conflari putabatur, qui Autronio non adfuerunt, qui in illum testimonia gravia dixerunt, hunc defendunt, huic adsunt, in huius periculo declarant se non crimine coniurationis, ne adessent ceteris, sed hominum maleficio deterritos esse. mei consulatus autem tempus et crimen maximae coniurationis temere facta; sed cum videremus eorum criminum nos patronos adhi
Abbreviated transcription (Latin):
diũ ad defendendas causas uerũ
opĩonis aliquid et auctoritatis
afferre qua et moderate ego u¬
tar Iud̃. et oĩno non uterer si
ille me non coegilset. Due ꝯiu¬
esse dicit᷑. Altera que me consu¬
le harũ in utraq syllam dicis
fuisse prĩs tii fortissimi uiri at¬
q optimi dsulis. scis me ꝯsi¬
liis non interfuisse. scis me cũ
michi sũmus tecũ usus esset.
cũ illorũ exꝑtem tẽporũ et ẜ¬
monũ fuisse. Credo ꝙ nõdum
penitus in re ꝑ. u̾sabar qd̾
non dum ad ꝓpositũ michi fi¬
nemi honoris ꝑuenerã. qd̾ me¬
a ambicio et forensis labor ab
oĩ illa cogitacione abstrahebat.
Qiis gͦ intererat uxĩs consiliis.
om̃s ħn quos uides Huic ad esse.
et in p̾mis ꝙ. hortenlius. Qui
cũ propter honorem ac dig̾ta¬
tem atq animũ eximiũ m rẽ¬
p tũ propter sũma familiari¬
tatem sũmũq Honorẽ in prẽ
tuũ cũ coĩbus. tũ p̃cipius prĩs
tui ꝑiculis cõmouebatur. Er¬

Expanded text:
dium ad defendendas causas verum etiam dium ad defendendas causas verum etiam opinionis aliquid et auctoritatis adferre; qua ego et moderate utar, iudices, et omnino non uterer, si ille me non coegisset. duae coniuesse dicitur, altera quae me consule; harum in utraque Sullam dicis fuisse. Patris tui, fortissimi viri atque optimi consulis, scis me consiliis non interfuisse; scis me, cum mihi summus tecum usus esset, tamen illorum expertem temporum et sermonum fuisse, credo quod nondum penondum ad propositum mihi finem honoris perveneram, quod me ambitio et forensis labor ab omni illa cogitatione abstrahebat. quis ergo intererat vestris consiliis? omnes hi quos vides huic adesse et in primis Q. Hortensius; qui cum propter honorem ac dignitatem atque animum eximium in re familiaritatem summumque amorem in patrem tuum cum communibus tum praecipuis patris tui periculis commovebatur. er
Abbreviated transcription (Latin):
est bonorũ oĩum causa. Nich̾
erit qd̾ admirere post Hac si
mea ꝑte in qua hos ammad¬
u̾teris me iuidebis. nulla est
Tempus agendi fuit magis michi
ꝓpriũ qͣm ceteris doloris uero et
timoris et ꝑiculi fuit illa causa
si esse alii comites uoluissent. Qͥ
re necelle est ꝙ michi consuli
p̾cipuũ fuit p̃ter alios id iam
p̾uato cũ ceteris esse cõmue. ne¬
q ego hoc ꝑciende in uidie sed
cõmunicande laudis causa loqͦr
oneris mei ꝑtem nemim im¬
ꝑcio glorie bonis oĩb. In an¬
tromu testimo nũ dixisti in¬
quit Syllam defendis hoc totũ
eiusmodi elt Iud̾. ut si ego sim
in conscans ac leuis nec testio¬
mo fidem tribui cõuenerit. n ͨ
defensioni auctoritatem. Smn
ẽ in me racio rei ꝑ. religio pͥua¬
ti officu studiũ retinendẽ uolũ¬
tatis bonorũ. Hlichil minꝰ ac¬
cusator debet dicere ꝙͣ a me de¬
fendi Sillã. tesciõmo lesum esse
antroniũ uideor enĩ nõ solũ scu¬

Expanded text:
 bonorum est omnium causa. nihil  bonorum est omnium causa. nihil erit quod admirere posthac, si in ea parte in qua hos animum adverteris me videbis. nulla est tempus agendi fuit mihi magis proprium quam ceteris, doloris vero et timoris et periculi fuit illa causa si esse alii comites noluissent. qua re necesse est, quod mihi consuli praecipuum fuit praeter alios, id iam privato cum ceteris esse commune. neque ego hoc partiendae invidiae, sed communicandae laudis causa loquor; oneris mei partem nemini impertio, gloriae bonis omnibus. 'in Autronium testimonium dixisti,' inquit; 'Sullam defendis.' hoc totum eius modi est, iudices, ut, si ego sum inconstans ac levis, nec testimonio fidem tribui convenerit nec defensioni auctoritatem; sin est in me ratio rei publicae, religio privati offici, studium retinendae voluntatis bonorum, nihil minus accusator debet dicere quam a me defendi Sullam, testimonio laesum esse Autronium. videor enim iam non solum stu
Abbreviated transcription (Latin):
copia quondam habũdarat. Nõ
Hii omẽs qui sũt in re p. prin¬
cipes defuerũt uno eciam testi¬
monio pleriq lelexũt. Statue¬
rant tantũ illud esse maleficiũ
quod non modo non occultari
ꝑse s eciam apꝑiri illustrari¬
q deberet. Quã obrem quid ẽ.
quid mirere si tũ iisdem me in
hac causa uides adesse cũ qͥbus
in ceteris intelligis affiuisse. Nisi
u̾o me unũ uis ferũ p̃ter cet̾os
me asperũ. me in hũanũ existi¬
mari. me singulari ĩmanitate
et crudelitate̾ preditũ. Hanc
michi tu li propter res meas
gescas imponis in oĩ uita mea
tria nec nã esse uoluit. Dem¬
qz istam ipsam ꝑsona uehe¬
mentem et a crem quã michi
tũ tempus et res p. imposuit
iam uolũtas et nã ipsa detra¬
xit. Illa enĩ ad breue tempus
seueritatem postulauit. Hec
desiderat. Quare nichil est
qd̾ ex tanto comitatu uirorũ
amplissimorũ me unũ abstra¬
has simplex officiũ atq una¬

Expanded text:
copia quondam abundarat, non copia quondam abundarat, non hi omnes qui sunt in re publica principes defuerunt? immo etiam testimonio plerique laeserunt. statuerant tantum illud esse maleficium quod non modo non occultari per se sed etiam aperiri inlustrarique deberet. quam ob rem quid est quod mirere, si cum isdem me in hac causa vides adesse cum quibus in ceteris intellegis afuisse? Nisi vero me unum vis ferum praeter ceteros, me asperum, me inhumanum existimari, me singulari immanitate et crudelitate praeditum. hanc mihi tu si propter meas res gestas imponis in omni vita mea, tria nec natura esse voluit; denique istam ipsam personam vehementem et acrem quam mihi tum tempus et res publica imposuit iam voluntas et natura ipsa detraxit. illa enim ad breve tempus severitatem postulavit, haecnitatemque desiderat. qua re nihil est quod ex tanto comitatu virorum amplissimorum me unum abstrahas; simplex officium atque una
Abbreviated transcription (Latin):
ato in hanc celsissimã cedem
dignitatis atq honoris Multis
meis ac magnis laboribus et
ꝑiculis ascendissem. Atq ut
intelligas torquate quẽ accuses.
si te id offendit ꝙ ego qui hoc
ic uides intelliges et de hoc et
de ceteris iudiciũ meũ et horũ
par ato unũ fuisse Quis nrm̃
affuit uargant eio nemo: ne
hic quidem q. hortensius pre¬
sertimi qui illũ solus antra de
ambitu de fendislet non enm
iam se ullo officio cũ illo ꝯiũctũ
arbitrabat. cũ ille tanto scelere
cõmisso oĩum officiorũ societa¬
tem diremisset. Quis nr̃m seruiũ
Syllam. Quis publiũ. Quis i.
leccã. quis corneliũ defendendũ
putauit. Quis hiis horũ affu¬
it: nemo. Quid ita quia ceteris
in causis ecia nocentes uiri bo¬
in si necessarii sunt defendendos
esse non putant. In hoc crimi¬
ne non solum leuitatis est culpa
uerũ ecia quedam cõtagio sce¬
leris si defendas eũ quem obstri
sui. nõ ueteres amici: quorũ ille

Expanded text:
atque in hanc excelsissimam sedem atque in hanc excelsissimam sedem dignitatis atque honoris multis meis ac magnis laboribus et periculis ascendissem? atque ut intellegas, Torquate, quem accuses, si te forte id offendit quod ego, qui in hoc ic vides; intelleges et de hoc et de aliis iudicium meum et horum par atque unum fuisse. quis nostrum adfuit Vargunteio? nemo, ne hic quidem Q. Hortensius, praesertim qui illum solus antea de ambitu defendisset. non enim iam se ullo officio cum illo coniunctum arbitrabatur, cum ille tanto scelere commisso omnium officiorum societatem diremisset. quis nostrum Serv. Sullam, quis Publium, quis M. Laecam, quis C. Cornelium defendendum putavit, quis eis horum adfuit? nemo. quid ita? quia ceteris in causis etiam nocentis viri boni, si necessarii sunt, deserendos esse non putant; in hoc crimine non solum levitatis est culpa verum etiam quaedam contagio sceleris, si defendas eum quem obstricsui, non veteres amici, quorum ille
Abbreviated transcription (Latin):
esse uideatur. Ita inquit. Tu enĩ
inuestigasti. ta pacefecilti diu¬
racionez. Qd cum dicit non attẽ¬
dit eum qui patefec̾it hoc curas¬
se ut id omẽs uiderent qd̾ antea fu¬
isset occultũ. Quare ista diura¬
cio si patefacta ꝑ me est tam pa¬
tet hortensio ꝙͣ michi quẽ cum
uideas honore hoc auctoritate
uirtute consilio preditũ nõ dubi¬
tasse qͥn innocentem p. sillam de¬
fenderet. Quero cur qui aditus ad
causam hortensio patuerit michi
interclusus esse debuerit. Que ro
illud eciam si me qui defendo re
ris et clarissimis ciuib quorũ
scudio et dignitate celebrari hoc
iudicio. ornari causam defendi
huiꝰ mocentis uides. Non enm
una est racio defensionis ca
que posita est in orõne. omẽs
qui assunt. qui laborant qͥ saluũ
uolũt pro sua ꝑte atq aucͣte
defendũt.An uero in quib sub¬
selliis Hec ornamẽta ac luĩa rei
p. uiderem in hiis me appar̾e
nollem quorũ ego illũ in locũ

Expanded text:
esse videatur? 'ita,' inquit; 'tu enim esse videatur? 'ita,' inquit; 'tu enim investigasti, tu patefecisti coniurationem.' quod cum dicit,non attendit eum qui patefecerit hoc curasse, ut id omnes viderent quod antea fuisset occultum. qua re ista coniuratio, si patefacta per me est, tam patet Hortensio quam mihi. quem cum videas hoc honore, auctoritate, virtute, consilio praeditum non dubitasse quin innocentiam P. Sullae defenderet, quaero cur qui aditus ad causam Hortensio patuerit mihi interclusus esse debuerit; quaero illud etiam, si me, qui defendo, reris et clarissimis civibus, quorum studio et dignitate celebrari hoc iudicium, ornari causam, defendi huius innocentiam vides. non enim una ratio est defensionis ea quae posita est in oratione; omnes qui adsunt, qui laborant, qui salvum volunt, pro sua parte atque auctoritate defendunt. an vero, in quibus subselliis haec ornamenta ac lumina rei publicae viderem, in his me apparere nollem, cum ego illum in locum
Abbreviated transcription (Latin):
si mea solũ interellet. Multis enĩ
mͥ loas et data facultas est et sepe
dabitur de mea laude dicendi. S
ut ille iud̾. qͣnͣtũ de mea auͣcte
deripuisset tantũ se de huiꝰ p̃sidiis
diminuturũ putauit sic hoc ego
sencio si mei facti rõne uobid cõ¬
scanciamq Huiꝰ officii ac defensi¬
onis ꝓbaro. caulam quoq me
P. sille probaturũ. Ac pͥmũ a¬
sce illud .l. torquate quero cur me
a ceteris clarissimis uiris ac prin¬
cipibus ciuitatis in hoc officio at
in defensioms uire secernas. Quid
enin est quãobrem absteq. Hor¬
tensii factũ daxissimi uiri atos
ornatissimi uiri non rep̾hendat᷑.
reprehendat᷑. meũ. nã si mitum
catis. Huiꝰ extinguẽdi imperii. de¬
lende urbis michi maiorem he
res dolorem ꝙͣ ꝙ. hortenlio. mͥ maiꝰ
odiũ afferre debent. meũ deniq gͣ¬
uius else iudiciũ qui adiuuãdus
in hiis caulis. qui oppugnãdus
qui defendendus. qui de serendul

Expanded text:
si mea solum interesset; multis enim si mea solum interesset; multis enim locis mihi et data facultas est et saepe dabitur de mea laude dicendi; sed, ut ille vidit, quantum de mea auctoritate deripuisset, tantum se de huius praesidiis deminuturum, sic hoc ego sentio, si mei facti rationem vobis constantiamque huius offici ac defensionis probaro, causam quoque me P. Sullae probaturum. ac primum abs te illud, L. Torquate, quaero, cur me a ceteris clarissimis viris ac principibus civitatis in hoc officio atque in defensionis iure secernas. quid enim est quam ob rem abs te Q. Hortensi factum, clarissimi viri atque ornatissimi, non reprehendatur, reprehendatur meum? nam, si urbis, exstinguendi imperi, delendae civitatis, mihi maiorem hae res dolorem quam Q. Hortensio, mihi maius odium adferre debent, meum denique gravius esse iudicium, qui adiuvandus in his causis, qui oppugnandus, qui defendendus, qui deserendus
Abbreviated transcription (Latin):
Axime uellem Iud̾. ut p.
silla et antea dignitatis su¬
e splendorem optineret
et post calamitatem acceptam
festus ut amplissimo in honore
cũ cõmum ambiconis in uidia
tũ singulari auctonii odio eu̾te̾t᷑
et in hiis p̾stine fortune reliquiis
miseris et afflictis tñ habe̾t qͦsda
quorũ aiõs ne supplicacio quidẽ
luo sociare posset. qmꝙͣ ex huiꝰ in¬
cõmodis magna aĩo molestiam
capio. Tamen in ceteris malis fa¬
rent improbi ac ꝑditi ciues re¬
domiti atq uicti p̃cipitante R
p. uehementẽ me fuisle atq for¬
tem conẜuata mitem ac mmiẜicor¬
dem faterent. Et qm̃ l. torquatus
meul familiaris ac necessarius iud̃.
existimauit si urãm in acculacio¬
ne sua necessitatẽ familiaritatẽq
uiolasset aliquid se de aucte mee
defensionis posse detrahere. cũ hu¬
ius ꝑiculi ꝓpulsacione ꝯiũgam
defensionẽ officii mei. Quod qͥdẽ
gen̾e̾ non ut̾er orõnis Iud̾. hoc tpre

Expanded text:
axime vellem, iudices, ut P. axime vellem, iudices, ut P. Sulla et antea dignitatis suae splendorem obtinere et post calamitatem acceptam festus ut in amplissimo honore cum communi ambitionis invidia tum singulari Autroni odio everteretur, et in his pristinae fortunae reliquiis miseris et adflictis tamen haberet quosdam quorum animos ne supplicio quidem suo satiare posset, quamquam ex huius incommodis magnam animo molestiam capio, tamen in ceteris malis farent, improbi ac perditi cives domiti atque victi praecipitante re publica vehementem me fuisse atque fortem, conservata mitem ac misericordem faterentur. et quoniam L. Torquatus, meus familiaris ac necessarius, iudices, existimavit, si nostram in accusatione sua necessitudinem familiaritatemque violasset, aliquid se de auctoritate meae defensionis posse detrahere, cum huius periculi propulsatione coniungam defensionem offici mei. quo quidem genere non uterer orationis, iudices, hoc tempore,
Abbreviated transcription (Latin):
Hat. nõ ego meis ornatũ benefi¬
ciis a uobis dep̾cor. Iud̾. s custodẽ
salutis mee non opibꝰ ꝯtendo.
simul miserrimꝰ et optimꝰ ob¬
testatur parens et pro uno filio
inimias meil his p̃sertim quos
ego pro urã salute suscepi dare
licenciam. gloriantibus uos ia
oblitos mei salutis eius. a quo
mea salus conseruata est. hos¬
tes extitisse. Nolite animũ meũ
debilitare cũm luctu tũ eciã me¬
tu cõmutare urẽ uoluntatis erga
me. Dinite me quod uobis fretus
huic sepe ꝓmili id a uobis ei ꝑ sol¬
uere. Teq C. flaui oro et obtestor
qui meorũ ꝯsiliorũ in cõsulatu
conẜues eũ ꝑ quẽ me tibi et hiis
conseruatũ uides. Plura ne dicã
tue me eciaz lac̾me impediũt. ue¬
screq iud̃. non solũ mee Quibus
ego magno in metu meo subito
inducor in spem uos eosdem in hoc
Ibuando futuros qui fueritis in
me. Qm̃ istis urĩs lacrimis de ill
recordor quas pro me sepe et inl¬
tũ ꝓfudistis.

Expanded text:
ahat. Non ego meis ornatum benefiahat. Non ego meis ornatum beneficiis a vobis deprecor, Iudices, sed custodem salutis meae: non opibus contendo, simul miserrimus et optimus obtestatur parens, et pro uno filio inimicis meis, iis prae sertim, quos ego pro vestra salute suscepi, dare laetitiam gloriantibus, vos iam oblitos mei salutisque eius, a quo mea salus conservata est, hostes extitisse: nolite animum meum debilitaretum luctu, tum etiam metu commutatae vestrae voluntatis erga me: sinite me, quod vobis fretus huic saepe promisi, id a vobis ei persolvere. Teque C. Flavioro, et obrestor, qui meorum consiliorum in consulatu conserves cum, per quem me tibi, et his conservatum vides. Plura ne dicam, tuae me etiam lacrimae impediunt, vestraeque, Iudices, non solum meae: quibus ego magno in metu meo subito inducor in spem, vos eosdem in hoc conservando futuros, qui fueritis in me: quoniam istis vestris lacrimis, de illis recordor, quas pro me saepe. et multum profudistis.