comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uc ancclũ ⁊qd sit bonũ p̃f honestatẽ. ue¬
magnitudo. quas qstiones ꝓcul abora¬
toris offõ remotas facile os̃ ĩtssige exi¬
stimam̾. Nã ꝗb ĩ reb sũ ma ĩgenia pbi¬
losophoꝵ plurimio cũ labore ꝯsup̃ta ĩtelli

Expanded text:
 ecquid sit bonum praeter honestatem? vemagnitudo? quas quaestiones procul ab oratoris officio remotas facile omnes intellegere existimamus; nam quibus in rebus summa ingenia philosophorum plurimo cum labore consumpta i
Abbreviated transcription (Latin):
itas aluit aucdatiã. ut necessaric ĩu¬
ꝑiores illi ꝓꝑ ĩ uirias cuiũ tesistt au¬
dacib ⁊ opitulari sius ꝗsq necessariis
cogerẽt. Itaꝙ cũ ĩ dicẽdo sepe par non¬
stuictio sapiẽtic nchil sibi p̃f̃ elcĩtiã¬

Expanded text:
aciam, ut necessario superiores illi propter iniurias civium resistere audacibus et opitulari suis quisque necessariis cogeretur. itaque cum in dicendo saepe par, nonstudio sapientiae nihil sibi praet
Abbreviated transcription (Latin):
cinsalit᷑. Qui uo̾ ita se armat elcã¬
tia. ut ñ oppũgnare ꝯtricda patrie sed
ꝓhuis ꝓpugnare possit. is tͥ udetͦ ⁊ su¬
is ⁊ publicis ratioĩb utilissimꝰ. atq
amicissimꝰ ciuis fore uides̾. Ac si uolu¬
m̾ hꝰ rei q̃ uccat᷑ elcquẽtia siue artis¬
initiũ siũ studii siũ exertitatõnis cuiꝰ¬
dã siũ facultatis abnatura ꝓfecte
ꝯsiderare pͥncipiũ. repperimꝰ id ex hone¬
stissimus tiatũ atq optimis ratioĩb
ꝓfectũ. Nã fuit ꝙdã tẽpus cũ ĩagns
hoiẽs passi bestiaꝵ uł more nicdo na¬
gabãtur.⁊ sibi uictu ferino uitã ꝓpa

Expanded text:
civis alitur: qui vero ita sese armat eloqucivis alitur: qui vero ita sese armat eloquentia, ut non oppugnare commoda patriae, sed pro his pugnare possit, is mihi vir et suis, et publicis rationibus utilissimus, atque amicissimus civis fore videtur. 2. Ac si volus rei, quae vocatur eloquentia, sive artis sive studii sive exercitationis cuiusdam sive facultatis ab natura profectae considerare principium, reperiemus id ex honestissimis causis natum atque optimis rationibus profectum. nam fuit quoddam tem- pus, cum in agris homines passim bestiarum modo vagabantur et sibi
Abbreviated transcription (Latin):
EPE EC multũ
lat mecũ cogitam. boni¬
ne an iriali plus attu¬
letit hoĩb ⁊ ciuitatib
copia dicendi. ac sũmũ elcquẽtie
studiũ. nã cũ ⁊ nr̃e rei publice detͥ¬
tũ ueteres aĩo calamitate ᷤᷤ colligo.
nõ minim̃a iuideo ꝑ disertissimos
Cũ aũt res ab nra memoria ꝑꝑ ue
tustatẽ remotas/ ex licteraꝵ moni¬
mẽtis tepetere instituo. multas ur¬
bes restitutas. plurima bella restin¬
cta. firrrirssimas sotictates. scĩssim¬
as amicitias. ĩtelligotũ animi ra
tone. tũ facilius eloquẽtia ꝯpara¬
tas. Ac te ꝗdẽ diu cogitãtẽ ratio
ip̃a in hãc potissimũ sentẽtiã ducit.
ut extritie sapientiã sñ elcquẽtia
paꝵ predẽe ciuitatib. Elcquẽtiã
uero sñ sapientia nimiũ obẽe ple¬
rũq ꝑdesse nũꝙͣ. Quare siquis
obmissis rectissirtus atq honestis¬
simis studus rationis ⁊ officii ꝯsu¬
mit omẽm operã in exertitatõne
dicẽdi.is inutł sibi ꝑnutiosus patrie¬

Expanded text:
epe et multum hoc mecum cogitavi, bonine an mali plus attulerit hominibus et civitatibus copia di- cendi ac summum eloquentiae studium. nam cum et nostrae rei publicae detrtum vetervideo per disertissimos cum autem res ab nostra memoria propter vetustatem remotas ex litte- rarum monumentis repetere instituo, multas urbes constitutas, plurima bella restincta, firmissimas socie- tates, sanctissimas amicitias intellego cum animi ra- tione tum facilius eloquentia comparatas. ac me quidem diu cogitantem tiam ducit, ut existimem sapientiam sine elo- quentia parum prodesse civitatibus, eloquentiam vero sine sapientia nimium obesse plerumque, prodesse numquam. quare si quis omissis rectissimis atque honestissimis studiis rationis et officii consumit omnem operam in exercitatione dicendi
Abbreviated transcription (Latin):
q̃stionẽ eẽ ⁊ iudlicatt̃e. factũ ẽ. ñ ẽfcũ
factũ ne sit. quot aũt ĩ cã ꝯstituttẽs. aut
cãꝵ partes erũt. totidẽ necesse ẽ. q̃stiones
ratcẽs. uidicattẽs firmam̃ta. reperiri.
deniq sigule partes totiꝰ cae̾ de exordaa¬
ꝯñderãde sũt. Nã ñ ut ꝗdꝙ dicẽdũ ẽ Pri
mũ.ita pͥmũ aiãdułtẽ dũ uidet᷑. idõ qr illa
q̃ pͥma dicũt᷑. si uehem̃t̾ uelis ꝯgruere ⁊ co¬
hetere cũ cã. ex his lucas oportet q̃ post
dicẽda sũt. qrͣ cũ iudicatõ ⁊ ea q̃ ad iudi¬
cattẽ oportet argum̃ta ĩ uenire diligẽt
erũt artificio reꝑta. cura ⁊ cogitattẽ ꝑtra¬
ctata. tũc deniq ordinãde sũt cetere par¬
tes oratoĩs. ¶ee partes sex ẽc oĩo nob̾
uidẽt᷑ ex ordiũ. nartatõ. partitõ. ꝯfirma¬
tio tep̃bensio ꝯclusio. ¶ Nũc quõ exor

Expanded text:
stionem et iudicationem: factum est, non est factum, factumne sit? quot autem in causa constitutiones aut earum partes erunt, totidem necesse erit quaestiones, rationes, iudicationes, firma- menta reperire. denique sin- gulae partes totius causae considerandae sunt. nam non ut quidque dicendum priendum videtur; ideo quod illa, quae prima dicun- tur, si vehementer velis congruere et cohaerere cum causa, ex iis ducas oportet, quae post dicenda sunt. quare cum iudicatio et ea, quae ad iudicationem oportet argumenta inveniri, diligenter erunt artificio reperta, cura et cogitatione pertractata, tum denique ordinandae sunt ceterae partes orationis. eae partes sex esse om- nino nobis videntur: exordium, narratio, partitio, con- firmatio, reprehensio, conclusio. Nunc quoniam exo
Abbreviated transcription (Latin):
q̃dã praue̾ untutis mitatrpa sine ra
tionei offitii dicẽdicopiã ꝯsecuta ẽ. tu ĩ¬
grnio freta malitia ꝑ u̾te̾ urbes ⁊ iu¬
tas hom̃ labe factare assueuit. Atꝙ
Huiꝰ quaq ex ordiũ mrali qũo pͥncipiũ
bõi dixunꝰ explicem. Ueri mͥsiłimũ iu
det ᷑ qucdã tp̃e ne ⁊ ĩpublicis reb ĩfã¬
tes ⁊ ĩsipiẽtes hoiẽs solitos eẽ u̾san⁊
nec uõ ad pͥuatas cãs magnos ac di¬
ẜtos hoiẽs accede̾. s cũ asũ mis urris
maxime tes amĩstrare̾tur arbitro
alios fuisse ñ ĩcallidos hoiẽs ꝗ ad ꝑra¬
uas ꝯtrou̾sias priuatoꝵ acce derẽt.⁊

Expanded text:
quaedam, prava virtutis imitatrix, sine ra- tione officii dicendi copiam consecuta est, tum ingenio freta malitia pervertere urbes et vitas hominum labe- factare assuevit. Atque huius quoque exordium mali, quoniam princi- pium boni diximus, explicemus. veri simillimum mihi videtur quodam tempore neque in publicis rebus infantes et insipientes homines solitos esse versari nec vero ad privatas causas magnos ac disertos homines accedere, sed cum a summis viris maximae res admini- strarentur, arbitror alios fuisse non incallidos homines, qui ad parvas controversias privatorum accederent.
Abbreviated transcription (Latin):
tima naustagia ficbãt. Quib reb
tãtũ hacłii atꝙ ĩ uiclĩ susscepit elcq̃ti¬
a: ut hoiẽs ĩgeniosissimi qͣ ex aliqua
turbida tẽpestate ĩportũ sic ex seditio¬
sa ac tumultuosa uita se ĩstuliũ aliꝗd
traderẽt ꝗetũ. qͣr mͥ uide̾t᷑ postea cetera
studia recta atꝙ honesta. ꝑenĩ c̃teleb
tata ab optimis enituisse. ħ̾ uõ aple¬
risq etor deẜ tũ olisosoluisse tp̃e quo
młto uehem̃tĩ erat retinẽd̃i ⁊ studi¬
osiꝰ ad augẽdũ.Nã quo ĩa diguꝰ rẽ po

Expanded text:
ima naufragia fiebant. quibus rebus tantum odii atque invidiae suscepit eloquentia, ut homines in- geniosissimi, quasi ex aliqua turbida tempestate in por- tum, sic ex seditiosa ac tumultuosa vita se in studium aliquod traderent quietum. quare mihi videntur postea cetera studia recta atque honesta per otium concele- brata ab optimis enituisse, hoc vero a plerisque eorum desertum obsolevisse tempore, quo multo vehementius erat retinendum et studiosi
Abbreviated transcription (Latin):
rent. quã asis. ⁊ forir pocius quã mõ. Quid cassius mea
mea familia natus. que nõ mõ dñatũ. S ne potẽtia quide
cuiusꝙ fere potuit. me auctorẽ credo desideranit. ꝗ et siñ
hiic clarissinus niris hane rẽ ĩciliciĩ ad hostiũ fluis cydiu
ꝯfeciss. sic ille. ad eã riꝑã quã ostituerit. nõ ad ꝯteariã nains ap

Expanded text:
rent quam a suis et foris potius quam domo? quid? C. Cassius in rent quam a suis et foris potius quam domo? quid? C. Cassius in ea familia natus quae non modo dominatum, sed ne potentiam quidem cuiusquam ferre potuit, me auctorem, credo, desideravit: qui etiam sine his clarissimis viris hanc rem in Cilicia ad ostium fluminis Cydni confecisset, si il
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯscilia fuerunt. que si ualuissent. res.p. staret tutius flagi¬
tus egestate. infunia concidisses. Set hec netera. illud uͦ
neq turpissimum est preuaricatorem michi apposuisse ui¬
dear. qui me nõ solum meis laudibus ornaret. Set etiam ⁊¬
honeraret alienis. Quis enim meum in istius facti cõ¬
sciencia gloriosissimi nomini audiuit. Cinus autẽ ꝗ meo
numero fuisset nomẽ est. occultatũ dico. cuius nõ statim di¬
nulgatũ. cicius dixerim iactasse se aliquos ut fuisse mista
sccietate inderentur. socii nõ fuissẽt.ꝙͣ. ut qsꝙͣ cellare uellet.
loscentib. neminẽ accultãtib. meũ nom̃ latẽ potuisse. Et en̾
si iuctores ad lib̾.indã ꝑatͥa desiderarẽtur. nł metorib bruto
ego impellerẽ. quoꝵ nt̾q .l. bruti ymaginẽ cotidie uidẽt alt̾
et halie. Hiis igitur maiorib orti ab alienis pociꝰ ꝯscilui pete¬

Expanded text:
consilia fuerunt. quae si valuissent, res publica staret, tu tuis flagiconsilia fuerunt. quae si valuissent, res publica staret, tu tuis flagitiis, egestate, infamia concidisses. sed haec vetera, illud vero cripti, ne, quod turpissimum est, praevaricatorem mihi apposuisse videar, qui me non solum meis laudibus ornaret sed etiam oneraret alienis. quis enim meum in ista societate gloriosissimi facti nomen audivit? cuius autem qui in eo numero fuisset nomen est occultatum? occultatum dico? cuius non statim divolgatum? Citius dixerim iactasse se aliquos ut fuisse in ea societate viderentur, cum conscii non fuissent, quam ut quisquam celari vellet lescentibus neminem occultantibus meum nomen latere potuisse? etenim si auctores ad liberandam patriam desiderarentur illis actoribus, Brutos ego impellerem, quorum uterque L. Bruti imaginem cotidie videret, alter etiam Ahalae? hi igitur his maioribus ab alienis potius consilium pete
Abbreviated transcription (Latin):
termissi quãtum tacere nuitiq potui qui pompenim acesa¬
ris ꝯuractione iuxarõ. in quo cesir fuit felicioi. ipse enim
pompeius amea familiaritate disiuuxit. Postea uero quam
se totum pompenus cesari tradidit. Quid ergo illum habeo
distrabere conarer. Stulti erat spectare suadere impudentis
Duo tñ tempori inaiderunt. quibus aliquid contra cesarem
pompeio suẜim ea uelim reprebendas si potes. Uiiiii met
quinqueni imperiũ cesari prorogirem. Aiterũ ne patere¬
tur fieri ut abscentis eius ritio haberetur. quorum si utͫ¬
sarem detulisset seroq eamdem sentiret cepisset que egon
multo ante pronideram. inferciq patrie bellum nefiriu
niterem pacis concordie conpositonis auctor esse dextraque
mea illa nor est nota multis. Utinã eum pompeium. cũ cu
cesare societatem. Aut nĩquam cobisses. aut numꝙ̃ diri¬
misses. Suit alterum grauitatis. alterum ꝑudentie tue.
h̾. mea .M. Antonii semper. et de pomprio. ⁊ de republica⁊

Expanded text:
quantum facere enitique potui, quin Pompeium a Caesaris coniunctione avocarem. in quo Caesar felicior fuit. ipse enim Pompeium a mea familiaritate diiunxit. postea vero quam se totum Pompeius Caesari tradidit, quid ego illum ab eo distrahere conarer? stulti erat sperare, suadere impudentis. duo tamen tempora inciderunt quibus aliquid contra Caesarem Pompeio suaserim. ea velim reprehendas, si potes: unum ne quinquenni imperium Caesari prorogaret, alterum ne pateretur ferri ut absentis eius ratio haberetur. quorum si utromani Pompeius ad Caesarem detulisset, seroque ea sentire coepisset quae multo ante provideram, inferrique patriae bellum viderem nefarium, pacis, concordiae, compositionis auctor esse non destiti, meaque illa vox est nota multis: ‘Vtinam, Cn. Pompei, cum C. Caesare societatem aut numquam coisses aut numquam diremisses! fuit alterum gravitatis, alterum prudentiae tuae.’ haec mea, M. Antoni, semper et de Pompeio et de re publica
Abbreviated transcription (Latin):
ac ꝓpͥu mane̾ potuiss. Qd̾ si &. metellus¬
ĩ illo tp̃r ꝯsul fuss nrimicus dubitatis
ĩ restituendo auctorem fuisse ac scͥptorẽ¬
tes anguste hũiles pͣue opolite tenebriᷤᷤ
mercatores proiuntiaꝵ ac uenditores
nr̃e dignitatis quoꝵ alt̾ ame catelmã
matͣcũ suũ multis audientib. alt̾ cethe

Expanded text:
ac proprium manere potuisset. quod si Q. Metellus illo tempore consul fuisset inimicus , dubitatis  cum in restituendo auctorem fuisse adscriptoremtes angustae humiles pravae, opplemercatores provinciarum, ac venditores vestrae dignitatis. Quorum alter, a me Catilinam amat
Abbreviated transcription (Latin):
deniq alia młta. It falsa enuatio ẽ
tus. cupiditas. egtitudo. Oatis eñi
fucrat dyisse. metũ. cupiditatẽ qm̃
egritudinẽ. cũ uttaq re ꝯiũctã ẽẽ ne¬
cesse ẽ It uitiosa expoĩtõ est q̃ nimi¬
ũ lõge repetitur. h̃ mõ. Ouĩ maloꝵ
stultitia mat̾ ẽ atq materies. ea
parit ĩ m̃sas cupiditates. Inm̃se por¬
ro cupiditates ĩfinite ĩmoderate
sũt. he pariũt auariã. auaritia porro
hoĩe ad ꝙ uis male fitiũ ĩpellit.er¬
go auaritia ĩcducti adu̾sarii nrĩ hoc
ise facinꝰ adiiẜũt. hic id ꝙ exite¬
mũ dictũ est satis fuit expone re.
abiegne ad c̾cã trabes neue ĩnaues
pessẽ ĩaum tã arietis colchis ĩꝑio re¬
gis pelie ꝑ dolũ. na nũ ꝙͣ hera erras
mea metea offeret pellẽ colo. Nãhic
satis erat dicere sud mõ quo satis es¬
set curassẽt pocte. ucinĩa ne ea errãs
mea efferet pedẽ domo medea aiõ er¬

Expanded text:
denique alia permulta?» Item falsa enumeratio est, tus, cupiditas, aegritudo.» Satis enim fuerat dixisse metum, cupiditatem, quoniam aegritudinem cum utraque re coniunctam esse necesse est. Item vitiosa expositio est, quae nimium longe repetitur, hoc modo: «Omnium malorum stultitia est mater atque materies. Ea parit inmensas cupiditates. Inmensae porro cupiditates infinitae, inmoderatae sunt. Haec pariunt ‹avaritiam.› Avaritia porro hominem ad quod vis maleficium impellit. Ergo avaritia inducti adversarii nostri hoc in se facinus admiserunt.» Hic id, quod extremum dictum est, satis fuit exponere, nabiegnae ad terram pellem inauratam arietis / Colchis igis Peliae, per dolum: Nam numquam ‹era› errans mea ‹domo› efferret pedem. Nam hic satis erat dicere, si id modo, quod satis esset, curarent poetae: Utinam ne era errans mea domo efferret pedem. Medea animo ae
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑiora ꝙ ĩ eis max̃e ꝑfectio atqi
solutio iudicat᷑. Nam u̾sus eq pͥ¬
ia ⁊ media atq ext̾ma pars at¬
tenditur. quis dẽbilitat᷑ ĩ quatũqꝙ
ẽ parte titubatũ est In or̃one at¬
q̃ qm̃ apgarẽt ci intelligũt᷑ uanian¬
da fũt lne aut aĩoꝵ in diciis repu¬
dienf aut auriũ sacietate. Duoi
eĩ autus fere sũt ext̾mi ꝑuan¬
oꝑtebit aut inpeane ulo pose
quẽ aristories ꝓbati aut q p
tico hoꝵ uiislturines efficiẽs t
re meministi solutꝰ ẽ n̾s̃us ex ame¬
tros alios q uarus modis atq nu¬
meris sundere ⁊ ip̃e tantũq hoĩs
ingeniosi atq memoris ualuit ex

Expanded text:
od in eis maxime perfectio atque od in eis maxime perfectio atque absolutio iudicatur. Nam versus aeque prima et media et extrema pars attenditur, qui debilitatur, in quacumque est parte titubatum; in oratione autm apparent et intelleguntur, varianda sunt, ne aut animorum iudiciis repudientur aut aurium satietate. Duo enim aut tres fere sunt extremi servanoportebit aut in paeane illo posteriore, quem Aristoteles probat, aut ei ptico. Horum vicissitudines efficient, ut le, meministi, solitus est versus hexametros aliosque variis modis atque numeris fundere ex tempore tantumque hominis ingeniosi ac memoris valuit ex
Abbreviated transcription (Latin):
acerrima norma dirigenda ef¬
figienda ẽ illud mõ nobis ne
fluat oro ne uaget᷑. ne insistat
interrius. ne incuirat longui.
ut m̃bris distinguat᷑ꝰ. ut ꝯu̾siontͤ
hãł absolutas. neq sẽꝑ utẽdu
boꝵ. s sepe capienda u̾bis minu¬
numeris uĩcienda. n uos pean
aut herous ille ꝯturb ip̃i occur¬
rent orõni ip̃i ĩquaz se offerent
⁊ respondẽbũt nõ uocati. Consu¬
etudo mõ illa sit scribendi atq
dicendi ut sentencie u̾bis fini-¬
ant̾ eoꝵq u̾boꝵ iũctio nascatur
ac ꝓteris nuis ac liberis maxẽ
nerco aut peane priore aut cre¬
tico. s uarie distincteq ꝯsib̾¬
rat. Netat᷑ ẽ maxe siłitudo inꝰ
quie scẽt o ⁊ si pͥmi ⁊⁊ post̾mi sunt¬
peles ĩ hac rõne ẜuati medii pos¬
sũr latere mc̃ mc ciituitꝰ ip̃e u̾¬
boꝵ sit aut breuior ꝙͣ autes ex¬
pectẽt /aut longior ꝙͣ uires aiꝙ
aĩa patiatur. Clan sulas aũt dili¬

Expanded text:
acerrima norma dirigenda; efacerrima norma dirigenda; efficiendum est illud modo nobis, ne fluat oratio, ne vagetur, ne insistat interius, ne excurrat longius, ut membris distinguatur, ut conversiones habeat absolutas. Neque semper utendum rborum, sed saepe carpenda membris minunumeris uincienda. Neque uos paean aut herous ille conturbet: ipsi occurrent orationi, ipsi -inquam- se offerent et respondebunt non uocati. Consuetudo modo illa sit scribendi atque dicendi, ut sententiae uerbis finiantur eorumque uerborum iunctio nascatur a proceris numeris ac liberis, maxime heroo aut paeane priore aut cretico, sed uarie distincteque considat: notatur enim maxime similitudo in conquiescendo. Et si primi et postremi pedes sunt hac ratione seruati, medii possunt latere, modo ne circuitus ipse uerborum sit aut breuior quam aures expectent, aut longior quam uires atque anima patiatur. Clausulas autem dili
Abbreviated transcription (Latin):
nullus ẽ. distinctio ⁊ eqͣliũ aut se¬
pe uarioꝵ int̾ualloꝵ ꝑcussio uu¬
meꝵ ꝯficit quẽ ĩcadentib guttis
multo est aptior ac iocũdior si est
articulis m̃brisq distincta qĩ ꝯtinu¬
ata ac ꝓducta m̃bra illa modifica¬
ta eẽ debent. Que si ext̾mo breui¬
ora s̃ infringĩtur ille qĩ u̾boꝵ am¬
bitus sic eĩ has or̃ones ꝯu̾sionis
gͥci nõiant. qr aut pͥma eẽ debẽt
post̾iora suꝑiorib c⁊ extͣma pͥmis
crimen effugiam. Quarũ tandẽ inꝗt
catulus aut ꝗt disputatõne ista af¬
ferri potest ellegantius aut omĩno
dici subtilius. at eĩ uereor in ꝗt tͣs¬
sus ne ħ aut difficiliora istis ad ꝑ¬
sequẽclũ cẽ uidantur aut qr nõn
tradũtur ininilgari ista displina
ne ea maiora ac difficiliora uidei̾
ni iã que negarã ĩ eo quẽ sps
lubello me ĩuerisse  loquẽte. s eo
limat formanda nob̾ or̃o ẽ. n tam̃
ĩ ħ tanti laboris c̃ quatũ uidet᷑. n
sunt ħ rithimicoꝵ aut musicoꝵ

Expanded text:
tinctio et aequalium aut saepe variorum intervallorum percussio numerum conficit, quem in cadentibus guttis, multo est aptior atque iucundior, si est articulis membrisque distincta, quam si continuata ac producta, membra illa modificata esse debebunt; quae si in extremo breviora sunt, infringitur ille quasi verborum ambitus; sic enim has orationis conversiones Graeci nominant. Qua re aut paria esse debent posteriora sineptiarum crimen effugiam.' 'Quarum tandem?' inquit Catulus 'aut quid disputatione ista adferri potest elegantius aut omnino dici subtilius?' 'At enim vereor,' inquit Crassus 'ne haec aut difficiliora istis ad persequendum esse videantur aut, quia non traduntur in vulgari ista disciplina, nos ea maiora ac difficiliora videri ni iam, quem negaram in eo, quem scripsi, libello me invenisse eloquentem. Sed eo limat, formanda nobis oratio est. Neque tamen hoc tanti laboris est, quanti videtur, nec sunt haec rhythmicorum aut musicorum
Abbreviated transcription (Latin):
dicioꝵ. Nicħ̾ ẽ antonii. nicħ cocte
nicħ sulpicii. dicebat meliꝰ ꝙͣ scͥpsit
ortensius. Uerũ ħ uis quã querimꝰ
mus. aut si exempla seꝯmur demo¬
stenẽ suminamꝰ. Eꝗde ⁊ ꝑ petue
dictõnis exeo loco uñ ĩ. tesiphon¬
maior eloquentia ne requirat᷑ ꝗde.
S ia forma restat ⁊ caratt̃ illi qͥ
dicit᷑ qui quał eẽ debeat ex his q̃
quibꝰ sic habũdabit. ut u̾bis uxorẽ
nuslũ nͥ an elegans aut gͣue exeat.
Ex om̃iq genẽ frequentissime re
ferũt aĩos ⁊ referũt ac mouent
hue ⁊ illue. Qui motus ꝯgnitõns
celeris agitatur ꝑ se ipe delectat. Et
reliq̃ ex collatõe u̾boꝵ que sumũtur
qĩ lumina magnũ afferũt ornanĩ¬
tũ or̃oni. Sũt eĩ similia ilł q̃ ĩ am¬
plo ornatu scene aut fori applłat᷑
insignia nõ qr sola ornãt s ꝗͣ excellãt.
Eade rõ ẽ hoꝵ que sũt orõnis lu¬
mina ⁊ quodam mõ ĩ singnia cum

Expanded text:
diciorum, nihil Antoni, nihil Cottae, diciorum, nihil Antoni, nihil Cottae, nihil Sulpici; dicebat melius quam scripsit Hortensius. verum haec vis, quam quaerimus, mus, aut si exempla sequimur, a Demosthene sumamus et quidem perpetuae dictionis ex eo loco unde in Ctesiphonmaior eloquentia ne requiratur quidem. sed iam forma ipsa restat et xarakth\r ille qui dicitur; qui qualis esse debeat ex his quaquibus sic abundabit, ut verbum ex ore nullum nisi aut elegans aut grave exeat, ex omnique genere frequentissimaeferunt animos et referunt ac movent huc et illuc, qui motus cogitationis celeriter agitatus per se ipse delectat. Et reliqua ex conlocatione verborum quae sumuntur quasi lumina magnum adferunt ornatum orationi; sunt enim similia illis quae in amplo ornatu scaenae aut fori appellantur insignia, non quia sola ornent, sed quod excellant. eadem ratio est horum quae sunt orationis lumina et quodam modo insignia: cum
Abbreviated transcription (Latin):
cũ ꝓmouenda ẽ qua nos ita dolẽt᷑
uti solemꝰ ut puerũ ĩfantẽ in ma¬
nib ꝑ orantes tenuerimꝰ. ut alia
incã excitare obnobili sublato etiã
filio paruo pla gore clam̃tatione
scatur iudex mitiget᷑ ⁊ ĩuidat faue¬
at ⁊ ꝯtẽpnat. admiret᷑ ocderit. dili¬
gat. cupiat. ted̾at. speret metuat le¬
tetur doleat. Qua inuaretate du¬
noꝵ accusario suppeditabit. exẽpla
mitioꝵ defensiones mee Iullo eĩ
moro aĩmus audientis aut incita
naut liniri põt. ꝯ modus ame ñ
tẽptatꝰ sit/ dicerẽ ꝑfectuᷤ si ita iudi
care/ nec ĩueritate crim̃ arogãtie i¬
ꝑtimescere. S ut supͣ dixi nulla
me ingenii s magna uis aĩ ĩflã¬
mar ut me ip̃e nõ tenea. Nec ũꝙͣ
is ꝯ audiret incede̾t̾. nͥ ardẽs ad eũ
ꝑueniret oro. u terer exemplis dome¬
sticis nͥ ea legisses. Uterer alienis ꝑ
latinis si ulla repire. uel g̾cis si de¬
ceret. S cͣssi ꝑ pauca sũt. nec ea iu¬

Expanded text:
cum permovenda est —qua nos ita dolenter uti solemus ut puerum infantem in manibus perorantes tenuerimus, ut alia in causa excitato reo nobili, sublato etiam filio parvo, plangore et lamentatione scatur iudex mitigetur, invideat faveat, contemnat admiretur, oderit diligat, cupiat fastidiat, speret metuat, laetetur doleat; qua in varietate duriorum accusatio suppeditabit exempla, mitiorum defensiones meae. nullo enim modo animus audientis aut incitari aut leniri potest, qui modus a me non temptatus sit,—dicerem perfectum, si ita iudi- carem, nec in veritate crimen arrogantiae extimescerem; sed, ut supra dixi, nulla me ingeni sed magna vis animi inflammat, ut me ipse non teneam; nec umquam is qui audiret incenderetur, nisi ardens ad eum perveniret oratio. Vterer exemplis domesticis, nisi ea legisses, uterer alienis vel Latinis, si ulla reperirem, vel Graecis, si deceret. Sed Crassi perpauca sunt nec ea iu
Abbreviated transcription (Latin):
ba u̾ su ĩcludere ut nicħ sit ne sp̃n
ꝗds minimo b̾uius aut longius
ꝙͣ necesse ẽ. lib̾ior ẽ orõ ⁊ plane
ut dr᷑ sic ẽ uere soluta nõ ut fu¬
giat. tñ aut terreat. s ut sine uĩ¬
culis sibi ip̃a moderet᷑. Na ego il¬
lud assentior theophrastro qui pu¬
tat orõne q̃ quide sit polita atq
fracta quoda mõ ñ astricte. s remiᷤᷤ¬
sius nuõsa eẽ oportere. Et eĩ sic̃
ille suspicat᷑ ⁊ exͣ istis modis quib
ħͥ usitatꝰ u̾sus efficit᷑ post anapes¬
tus ꝓcrior ꝗda nũs efloruit inde
iom̃i locupleti orõne diffusa. ⁊
si nuosu est in oĩb sonis atq uo¬
tiri possumꝰ in t̾uallis eqͣlib rec¬
te genꝰ ħ numeroꝵ dũ mõ ne ꝯ¬
tinui sĩt ĩ orõnis laudc ponitur.
nam si rudis ⁊ impolita putanda

Expanded text:
rba versu includere, ut nihil sit ne spiritu rba versu includere, ut nihil sit ne spiritu quidem minimo brevius aut longius, quam necesse est. Liberior est oratio et plane, ut dicitur, sic est vere soluta, non ut fugiat tamen aut erret, sed ut sine vinculis sibi ipsa moderetur. Namque ego illud adsentior Theophrasto, qui putat orationem, quae quidem sit polita atque facta quodam modo, non astricte, sed remissius numerosam esse oportere. Etenim, sicut ille suspicatur, et ex istis modis, quibus hic usitatus versus efficitur, post anapaestus, procerior quidam numerus, effloruit, inde in omni locupleti oratione diffusa; et, si numerosum est in omnibus sonis atque votiri possumus intervallis aequalibus, recte genus hoc numerorum, dum modo ne continui sint, in orationis laude ponitur. Nam si rudis et impolita putanda
Abbreviated transcription (Latin):
siones eoꝵ numeroꝵ ⁊ minuti pe¬
des. qr pͥmũ adhertũ nos ꝯaetilici
⁊ anapesti spondei pede ĩ uitat ĩqͦ
impune egredi licet duos dũ taxił
gemine ꝗb hii tres heroi pedes in
cadũt. ꝓbat᷑ aũt ab eode illo maxõ
pean qui ẽ duplex nã aut alõga
orit᷑ ꝙͣ tres breues ꝯsequũt it ut ħ
u̾ba desinite. ĩ cipite ꝯpͥmite. aut
breuibus de inceps trib extͥma ꝓ¬
ducta atq lõga sic̃ illa sũt. domuc¬
rant sonipedes. atq philopho ora¬
tori placet a suꝑiore pcane postice
finire. ẽ aũt pe a ħͥ post̾ior nõ silłaꝵ¬
nuoͣ s auriũ m̃sura ꝙ ẽ acrius iudi¬
quar / quo ue nc̃. aquo iisc̃ exorsꝰ
ẽ famius siquirites minas illiꝰ. hc̃
ille clausilis aptiore putat quas
uult longa płuq sisliᷝ ͤ t̾minari. n¬
uo̾ ħꝰ tam acre cura diligẽtiãq d̾¬
siderãt ꝙͣ ẽ illa poetaꝵ quos necnͣ¬
tas cogit ⁊ ip̃i niu̾ ac modi sic u̾¬

Expanded text:
siones eorum numerorum et minuti pedes. Quare primum ad heroum nos, dactylici et anapaesti et spondei pedem, inuitat, in quo inpune progredi licet duo dumtaxat geminae quibus’; hi tres heroi pedes in cadunt. Probatur autem ab eodem illo maxime paean, qui est duplex: nam aut a longa oritur, quam tres breues consequuntur, ut haec uerba: desinite, incipite, comprimite; aut a breuibus deinceps tribus, extrema producta atque longa, sicut illa sunt: domuerant, sonipedes. Atque illi philosopho ordiri placet a superiore paeane, posteriore finire. Est autem paean hic posterior non syllao, sed aurium mensura, quod est acrius iudiquar? Quoue nunc‘; a quo numero exorsus est Fannius, ‛si, Quirites, minas illius’. Hunc ille clausulis aptiorem putat, quas uult longa plerumque syllaba terminari». igentiamque desiderant, quam est illa poetarum; quos necessitas cogit et ipsi numeri ac modi sic ve
Abbreviated transcription (Latin):
s ĩ ip̃is numeris sedatior. Gorgias
ei auidior ẽ gmͣs eiꝰ ⁊ his festiuita¬
tib. sic eĩ ip̃e censet ĩ selentius abu¬
titur. Quas isccͣtes tñ cũ audiuits
adolescẽs intessalia senem iã gorgi¬
am mot̾atius tr̃ꝑauit. quin c̃ĩ sepe
tantũ ꝙͣtũ etate p̃cedebat ꝓpe eĩ ct̃¬

Expanded text:
sic in ipsis numeris sedatior. Gorgias sic in ipsis numeris sedatior. Gorgias autem avidior est generis eius et his festivitatibus—sic enim ipse censet—insolentius abutitur; quas Isocrates tamen, cum audivisset adulescens in Thessalia senem iam Gorgiam, moderatius temperavit. Quin etiam se ipse tantum quantum aetate procedebat—prope enim cen
Abbreviated transcription (Latin):
diders̃t. An his ꝯtẽti ẽẽ q̃ ab illis⁊
dicta sũt possumus : S quid quero.
uelis ne: cũ lict̾is tuis eruditissime
scͥptis te idł max̃e uelle ⁊ spgxerĩ.
pͥmũ gͦ origo de inde cã/ fͦt naru¬
ra. tũ ad extremũ ufus ĩe ex plicet᷑
iscc̾ren maxẽ mitãt᷑ ħ ĩ orĩus sum¬
mis laudib ferũt ꝙ u̾b solutis ⁊¬
nũos pmũ adiũxeit. Cũ eĩ uideret
oratores cũ ẜuitate audiri poetas
ucet cũ uoluptate. Tũ dicit᷑ nu¬
meros secutus quib ⁊̃ ĩ orõne ute¬
ret᷑ tũ iocũditatis cã tam ut uari¬
etatis ccturrẽt sacietati. Ꝙ ab his
neͣ quada exꝑte nõ totũ dicitur.
Nam nemine ĩ eo gnͣe scientius
ĩueniendi fuit tͣsimachus eiꝰ omĩa
nimis ⁊̃ extãt scͥpta nñose. nã ut
paulo añ dixi paria parib adiũcta
mũ ĩuenit. S his est intẽperãtiũ
etate p̃currit. ut eos ille moderatõe
ñ ĩuentõe uicerit. Est eĩ ut ĩ ttͣis¬
ferendis faciendisq u̾bis tnͣquilior

Expanded text:
diderunt, an his contenti esse quae ab illis dicta sunt possumus? sed quid quaero velisne, cum litteris tuis eruditissime scriptis te id vel maxime velle perspexerim? primum ergo origo, deinde causa, post natura, tum ad extremum usus ipse explicetur Isocraten maxime mirantur hoc in eius summis laudibus ferunt, quod uerbis solutis numeros primus adiunxerit. cum enim uideret oratores cum seueritate audiri, poetas autem cum uoluptate, tum dicitur numeros secutus, quibus etiam in oratione uteremur, cum iucunditatis causa, tum ut uarietas occurreret satietati. Quod ab his uere quadam ex parte, non totum dicitur: nam neminem in eo genere scientius inueniendi fuit Thrasymachus, cuius omnia nimis extant scripta numerose. Nam, ut paulo ante dixi, paria paribus adiuncta mus inuenit, sed iis est usus intemperantius. aetate praecurrit, ut eos ille moderatione, non inventione vicerit. Est enim, ut in transferendis faciendisque verbis tranquillior
Abbreviated transcription (Latin):
ide sentiũt m̃tib pauca respond̾bo.
Ego si hoc optimũ factu iudicarẽ
p.e. catelina morte mulctari. unius
usura hore gladiatori isti aduiuen¬
dũ nõ dedisse. Et eĩ si sũmi uiri q
cdarissimi ciues sat̾tuni. ⁊ gͣchorii
⁊ flacci. ⁊ suꝑioꝵ quã płiũ sangui¬
ne nõ mõ se nõ ꝯtaminauerunt
s etia honestat᷑. Certe mͥ uerend̾
nc̃ etat. nequid ħ particida ciuiu
int̾fecto inuidie mͥ ĩ posteritatem
redũdaret. Quod si ea ĩuidia michi
maxĩe inpendẽt. tũ ħ aĩo sempfui
ĩuidia putare. Quãquã nulli sũt
ĩ hoc ordine. qui ap̃ ea q̃ s̃minent
nõ uideant. aut ea q̃ uident dissinui¬
ient. qui sp̃e cateline mollib sẽtẽ¬
tiis aluerũt. ꝯiurationeq nascẽte
ñ credendo corroborauetũt. quoru
auctoritate secuti multi ñ solum
oiceromi. Psic intelligo si iste quo ĩ¬
tendit in maliana castra puenerit
nemine tam stultũ fore qui nõ ui¬

Expanded text:
idem sentiunt, mentibus, pauca respondebo. Ego si hoc optimum factu iudicarem. P. C. Catilinam morte multari: unius usuram horae gladiatori isti ad vivendum non dedissem. Etenim, si summi viri, et clarissimi cives, Saturnini, et Gracchorum, et Flacci, ne non modo se non contaminarunt, sed etiam honestarunt: certe verendum mihi non erat, ne quid, hoc particida civium interfecto, invidiae mihi in posteritatem redundaret. Quod si ea mihi maximeimpenderet: tamen hoc animo semper fui, invidiam putarem. Quamquam nonnulli sunt in hoc ordine, qui aut ea, quae imminent, non videant: aut ea, quae vident dissimulent: qui spem Catilinae mollibus sententiis aluerunt, coniurationemque nascentem non credendo corroboraverunt. Quorum auctoritatem secuti multi, non soludicerent. Nunc intelligo, si iste, quo intendit, in Manliana castra pervenerit, neminem tam stulrum fore, qui non vi
Abbreviated transcription (Latin):
iste uiꝰ tollet. uidebit᷑ fortasse ad
brene quoda tp̃s.cura ⁊ metu ẽẽ
releuati.ꝑiculũ aũt residebit ⁊ erit
gͣui cũ estũ febriq iartant᷑. siaquã
gelida biberĩt pͥmo releuari uidẽ¬
tur. de iñ młto gͣuius uehem̃tiuꝰq
cedant imꝓbi sc cernant se abonis.
unũ in locũ ꝯg̾gent᷑. muid deniq
sinant ĩ sidiari domi sile ꝯsuli cutõ¬
stare tͥbunal p̾toris urbani. obside̾
cũ gladiis curia mał eolos ⁊ faces
ad ĩflamandũ urbẽ ꝯpare. Sit deni
am. tantã in nob̾ auctoritate. tantã
ineꝗtib romanis uͥ̾tute. tantã ĩ oĩb
bõis ꝯsensione. ut catiline ꝓfectõe
cira patefacta illustrata. opp̃ssa uin¬
ecita ẽẽ iudeatis. hisce oĩb catili¬
na cũ sũma .r p. salute. ⁊ cũ tua peste
as ꝑnicie cũq eoꝵ exitio. qui se tecũ
om̃i scelere patricidis uiux erũt ꝓfi¬
sce̾ ad inpiũ bellũ ac nefariũ. Tum
tu iupit̾ qui hiisdez quib ħ urbs au¬

Expanded text:
iste unus tolletur: videbimur fortasse ad breve quoddam tempus cura, et metu esse relevati: periculum autem residebit, et erit gravi, cum aestu febrique iactantur, si aquam gelidam biberunt, primo relevari videntur, deinde multo gravius vehementiusque cedant improbi, secernant se a bonis, unum in locum congregentur, muro denique, sinant insidiari domi suae consuli, circumstare tribunal praetoris urbani, obsidere cum gladiis curiam, malleolos et faces ad inflammandam urbem comparare; sit deniqam, tantam in vobis auctoritatem, tantam in equitibus Romanis virtutem, tantam in omnibus bonis consensiomnia patefacta, illustrata, oppressa, vindicata esse videatis. Hisce omnibus, Catilina cum summa reipublicae salute, et cum tua peste, ac pernicie, cumque eorum exitio, qui se tecum omni scelere parricidioque iunxerunt, proficiscere ad impium bellum, ac nefarium. Tum tu, Iupiter, qui iisdem, quibus haec urbs. au
Abbreviated transcription (Latin):
tu. bellũ intestinũ ac domesticũ. pꝰ
hõiu mẽoria crudelissimũ. ⁊ maxi¬
mũ me uno togato duce cuĩ ꝑatore
scdet᷑. Quod ego sic amĩstrabo.q. r.
suferat. S siuis maĩfeste audatie
si inpendens pat̾e ꝑiculũ me nocͣio

Expanded text:
ac domesticum, post hominum memoriam crudelissimum, et maximum, me uno togato duce et imperatore, sedetur. Quod ego sic administrabo, Quirites, sufferat. Sed si vis manifestae audaciae, si impendens patriae periculum me necessario
Abbreviated transcription (Latin):
tõ. tũ distributio. tũ correptio ł añ ł p̾ꝙͣ
imitatio ł ĩꝑsonis ł sine illis mag¬
aĩos ꝯciliandos ł in axẽ seꝑt aũt ⁊̃¬
ad ꝯmouẽdos ꝑsonaꝵ ficta ĩductio. ꝑ¬
⁊ gͣuissimũ lum̃ augẽdi d̾ scriptio.
erroris inductio. adilaritatẽ.impul¬
sio aut occupatio. tũ duo illa qut ma¬
xime mouent similitudo ⁊ exeplu
digestio ĩ t̾pellatõ ꝯtẽtio. reticẽtia.¬
tio agẽdi cã.iracũdia. obiuigatio.
ꝓmissio.d̾ p̃catio. obsecͣtio. declinatõ
b̾ius aꝓpositõ ñ ut suꝑior illa digͥt¬
sio nurgatio. ꝯciliatio. lesi oꝑtati o
atq obsertio.his fere luminibus
illuscrãt or̃one sũtentie./ Orõrs ãt

Expanded text:
tio, tum distributio, tum correctio vel ante vel imitatio vel in personis vel sine illis, maganimos conciliandos vel maxime, saepe autad commovendos; personarum ficta inductio vel gravissimum lumen augendi; descriptio, erroris inductio, ad hilaritatem impulsio, anteoccupatio; tum duo illa, quae maxime movent, similitudo et exemplum; digestio, interpellatio, contentio, reticentiatio augendi causa; iracundia, obiurgatio, promissio, deprecatio, obsecratio, declinatio brevis a proposito, non ut superior illa digressio, purgatio, conciliatio, laesio, optatio atque exsecratio. His fere luminibus inlustrant orationem sententiae. Orat
Abbreviated transcription (Latin):
mi posse Qd̾ si se uecerit secũq suo
cruxt e eode cet̾os undiq collec¬
me nausragos ag̾gauerit ex tin¬
guetur atq delebitur nõ modo
stirps ac sem̃ maloꝵ om̃iũ. Et eĩ iã
diu.p.c. inhiis ꝑiculis ꝯiuratioĩs
in sidiis q u̾samur. S nescio quo

Expanded text:
posse. Quod fi se eiecerit, secumque suos eduxerit, et eodem ceteros undique collectos naufragos aggregaverit: exstinguetur, atque delebitur non modo stirps ac semem malorum omnium. Eten im iam diu P. C. in his periculis coniurationis, insidiisque versamur: sed nescio, quo
Abbreviated transcription (Latin):
no uido. p matcello iise iam
timo senatꝰ uim ⁊ mañ ĩtulisset.
de te aũt catelina cũ quiescũt. ꝓ¬
bant. cũ patiunt᷑ dec̾nũt. cũ tace̾nt.
clamant. Neq hii solũ quoꝵ tͥ auc¬
toritas ẽ. iudelicet nõ cara. uita i¬
tissimi atq optimi uiri cet̾iq for¬
tissimi ciues qui cutũdant senatũ.
quoꝵ tu ⁊ frequẽtia uidere ⁊ stu¬
dia ꝑspicere. ⁊ uoces paulo añ ex¬
audire potuisti. quoꝵ ego uix ab¬
ste iam dui manꝰ actela ꝯtinuo e¬
te usq ad portas ꝓsequant᷑. Quã¬
qua quid loquor te ut ulla res
frangat. tu ut umquã te corrigas:
tu ut ulla fugam meclitere:t̾u
ut ullum exiliũ cogites: ytinam
tibi ista mente diu inmortal es

Expanded text:
mo viro M. Marcello dixissem, iam ptimo senatus vim, et manus intulisset, de te autem, Catilina, cum quiescunt, probant; cum patiuntur, decernunt; cum tacent, clamant. Neque hi solum, quorum tibi auctoritas est videlicet cara, vita tissimi atque optimi viri, ceterique fortissimi cives qui circumstant senatum, quorum tu et frequentiam videre et studia perspicere et voces paulo ante exaudire potuisti. quorum ego vix abs te iam diu manus ac tela contineo, etem usque ad portas prosequantur. quamquam quid loquor? te ut ulla res frangat, tu ut umquam te corrigas, tu ut ullam fugam meditere, tu ut ullum exsilium cogites? Vtinam tibi istam mentem di immortales
Abbreviated transcription (Latin):
terpellatore coheiteat. ut aliꝗd re¬
ticere se dicat ut denũciet ꝗd caue¬
at ut liberius ꝗd audeat qde irasca¬
tut ⁊̃. ut obiurgi aliquãdo. ut dep̃¬
cetur. ut dep̃cet᷑. ut supplicet ut int
diatur. ut aꝓpoĩto delinet aliꝙͣtum.
ut obtet. execret᷑. ut fiat his ap̃ qͦs
dicat familiaris atq alias ⁊̃ dicẽdi
quasi uͥtutes seqͣt᷑ breuitatẽ. si res
petet. Sepe ⁊̃ re dicẽdo subiciet
sit significatõ. sepe res maior ꝙͣi
or̃o. sepe hylaritas. sepe uite natu¬
uides om̃is eluceat oportet eloqñ¬
tie magnitudo. s ħ nͥ collocata et
quasi structa ⁊ nexa uͥb̾ ad eã laui¬
de quã uolumꝰ aspirare nõ posst̃.
d̾ quo cũ mͥ deinceps uid̾ret᷑ eẽ i¬

Expanded text:
terpellatorem coerceat; ut aliquid reterpellatorem coerceat; ut aliquid reticere se dicat; ut denuntiet quid caveant; ut liberius quid audeat; ut irascatur etiam, ut obiurget aliquando; ut de precetur, utdeatur; ut a proposito declinet aliquantum; ut optet, ut exsecretur; ut fiat eis apud quos dicet familiaris. atque alias etiam dicendi quasi virtutes sequetur: brevitatem, si res petet; saepe etiam rem dicendo subiciet sit; significatio saepe erit maior quam oratio; saepe hilaritas, saepe vitae natuvides—omnis eluceat oportet eloquentiae magnitudo. sed haec nisi conlocata et quasi structa et nexa verbis ad eam laudem quam volumus aspirare non possunt. De quo cum mihi deinceps viderem e
Abbreviated transcription (Latin):
qͣs cũ tubrute tenes. qd attineti
nõib uti anexẽplis. tm̃ mõ notet᷑
locus. Sic gͥ dicet ille quẽ expetimꝰ
ut u̾set sepe multi modis eande
tatq sñiani. ut ꝓponat quid dicturus
sit / ut cũ tnͣsegerit ia aliqd defim¬
at. ut se ip̃e reuocet. ut ꝙ dixit ite¬
ret. ut argum̃tũ rõne ꝯcludat. ut
ĩt̾rogando urgeat. ut rursus ad ĩ
cipiat. sentiri uelit. Iut addubitet
eo ꝙ pocius aut comõ dicatsot di¬
uidat ĩ pares /ut aliquid relinquat
ut neglegat. ut ante p̃muniat
ut ĩ eo ip̃o ĩ quo rep̃hẽdatur cuł
ĩ ad u̾san̾iũ ꝯferat. ut sepe cũ his a
sudiũt ñ unꝙͣ ⁊ cũ adu̾sario ꝯĩ⁊¬
liberet ut hoĩũ ẜmones moresq
descͥbat. ut muta queda loqñtia ĩ¬
ducat. ut abeo ꝙagcit᷑ ad u̾tat aĩos
ut sepe ĩhilaritatẽ nsũue ꝯu̾tat ut
añ occupet ꝙ putat opponi. ut ꝯpa¬
ret similitudines. utatur exem pliꝰ
ut aliud alii tribuẽs disꝑciat ut in¬

Expanded text:
 Brute, teneas, quid attinet nominibus uti aut exemplis? tantum modo notetur locus. sic igitur dicet ille, quem expetimus, ut verset saepe multis modis eadem ntentiam; ut proponat quid dicturus sit; ut, cum transegerit iam aliquid, definiat; ut se ipse revocet; ut quod dixit iteret; ut argumentum ratione concludat; ut interrogando urgeat; ut rursus quasi cipi et sentiri velit; ut addubitet ecquid potius aut quo modo dicat; ut dividat in partis; ut aliquid relinquat ac neglegat; ut ante praemuniat; ut in eo ipso in quo reprehendatur culpam in adversarium conferat; ut saepe cum eis qui audiuntdeliberet; ut hominum sermones moresque describat; ut muta quaedam loquentia inducat; ut ab eo quod agitur avertat animos; ut saepe in hilaritatem risumve convertat; ut ante occupet quret similitudines; ut utatur exemplis; ut aliud alii tribuens dispertiat; ut in
Abbreviated transcription (Latin):
motũ  ũ cussũt pulse. nã uoces
ut corde sũt nitenteq ad quẽq tas¬
tũ respõdeãt acuta gͣuis: cita. tar¬
ẽ suo queq gnͣe mediocris. atq
⁊̃ illa sũt abhis delapsa pła gnͣa

Expanded text:
quoque sunt pulsae. Nam voces ut chordae sunt intentae, quae ad quemque tactum respondeant, acuta gravis, cita tarest suo quoque in genere mediocris, atque etiam illa sunt ab his delapsa plura
Abbreviated transcription (Latin):
in ꝯdita antiquoꝵ dicendi ꝯsuctudi¬
ne delectatõnis atq auriũ cã quẽ
admodũ deseͥbit discipułm ciꝰ naut᷑¬
tem numeris astringeret. nãq hec
duo musici ꝗ erant quõda eidẽ poe¬
te machinati ad uolũtatẽ sũmuid¬
sũ atq cantũ ut u̾boꝵ numero et
uotũ mõ delectatione uincerẽt au¬
riũ satietate. ħ gͥ duo uocis dico mo¬
deratione ⁊ u̾boꝵ ꝯclusionc quo ad
or̃onis seueritas pati poss ⁊ apocti¬
ca ad eloqñtia traducẽcla dixerũt. In

Expanded text:
inconditam antiquorum dicendi consuetudinem delectationis atque aurium causa, quem ad modum scribit discipulus eius Naucrates, numeris adstringeret. Namque haec duo musici, qui erant quondam item poetae, machinati ad uoluptatem sunt, uersum atque cantum, ut et uerborum numero et uocum modo et delectatione uincerent aurium satietatem. Haec igitur duo -uocis dico moderationem et uerborum conclusionem- quoad orationis seueritas pati possit, et a poetica ad eloquentiam traducenda duxerunt. In
Abbreviated transcription (Latin):
ponit᷑. Aut cũ similit᷑ ł cadũt u̾ba
ł desinũt aut cũ sũt contrariis
relata ctͣia aut cũ gͣdutĩ sursu
u̾sus reditur. Aut cũ dẽptis ꝯm̃c¬
tionib dissolute pła dicũt᷑. Aut
cũ aliquid p̃tereñtes cut id faciamꝰ
ostendimꝰ aut cũ corrie̾mꝰ nos met¬
ipõs q̃i rep̃hendentes. an si c̃ aliqͣ¬
exclamatio ad mirationis ł questio¬
nis Aut cũ eiꝰde noĩs casus sepius
cõmitant᷑. S sentẽtiaꝵ ornam̃ta
maiora sũt. ꝗb qr freqñtissime de¬
mostenes utitur sũt ꝙ putẽt idcͥco
ei eloquẽtia max̃e ẽẽ laudabilem.
Et uẽ nullus fere ab eo locus sine
quada formatõe snĩe dicit᷑. nec ꝗtꝙͣ¬

Expanded text:
ponitur: aut cum similiter vel cadunt verba, vel desinunt: aut multis modis contrariis relata contraria: aut cum gradatim sursum versus tenditur: aut cum demptis convictionibus dissolute plura dicuntur; aut cum aliquid praetereuntes, cur id faciamus, ostendimus: aut cum corrigimus nosmetipsos qmatio vel admirationis vel questionis; aut cum eiusdem nominis casus saepius commutantur. sed sententiarum ornamenta maiora sunt; quibus quia frequentissime Demosthenes utitur, sunt qui putent idcirco eius eloquentiam maxime esse laudabilem. Et vero nullus fere ab eo locus sine quadam conformatione sententiae dicitur; nec
Abbreviated transcription (Latin):
ẜuau̾i. nũquã tu ñ mõ otiũ s ne bel¬
lũ quide nͥ nefariũ cupisti. Natis
exp̃dictis. atq ab oĩ ñ mõ fortuna.
uerũ ⁊̃ spe derelictis. ꝯflata ĩꝓbo¬
rũ mañ. hic tu qͣ leticia ꝑfruere.
quib gaudiis exultab̾. quãta in
uoluptate hac he̾. cũ ĩtanto nuo¬

Expanded text:
 sed ne bellum quidem, nisi nefarium concupisti. Nactus es ex perditis, atque ab omni non modo fortuna, verum et spe derelictis conflatam improborum manum. Hic tu qua laetitia perfruere? quibus gaudiis exsultabis? quanta in voluptate bacchabere, cum in tanto nu
Abbreviated transcription (Latin):
celebrata quib utinã similibqr
rebus disputari quã de ꝯueribus
his u̾boꝵ tñslatõnib maluisset .s.
Uerũ ut ĩ u̾su uulgꝰ si ẽ peccatu
uidet / sic siquid ĩ nrã or̃one clau¬
dicat sentit. Si poete nõ ignoscit
nob̾ ꝯcedit. tacit. tñ om̃s nõ eẽ illd̾
ꝙ diximꝰ aptũ ꝑfectũq cernũt Ita¬

Expanded text:
celebrata. Quibus utinam similibusque de rebus disputari quam de puerilibus his verborum translationibus maluissetis! uerum ut in uersu uulgus, si est peccatum, uidet, sic, siquid in nostra oratione claudicat, sentit, sed poetae non ignoscit, nobis concedit; taciti tamen omnes non esse illud, quod diximus aptum perfectumque cernunt
Abbreviated transcription (Latin):
matẽ ̃ ꝯtẽpniendus ille eĩ sumis¬
sim e ꝙ acute ⁊uẽtatorie discit.
sanus iuderi solet. Qui eĩ nicħ põt
del distincte face̾ diceͣ p̃ẜtim cũ cause
ꝑtim tote sint ineo mõ. ꝑtĩ aliq̃ ex ꝑ¬

Expanded text:
t contemnendus. Ille enim summissus, quod acute et veteratorie dicit, sanus videri solet. Qui enim nihil potest te distincte facete dicere, praesertim cum causae partim totae sint eo modo partim aliqua ex p
Abbreviated transcription (Latin):
gata cũ sit argẽtũ õẽ legatũ. Bitq
huiꝰ mõi argum̃tacõ si nõ ẽ mułri
legata peciũa nũãta tũ ei sit ar¬
gentũ õe legatũ. Nõ est argentu
nũãta petuĩa. Atqui ẽ argẽtum nu

Expanded text:
gata, cum ei sit argentum omne legatum; eritque hujusmodi argumentatio: Si non est mulieri legata pecunia numerata, cum ei sit argentum omne legatum, non est argentum numerata pecunia; atqui est argentu
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. In quo si ẜ ad sepius p̃missa plui¬
misq exemplis suꝑius enodata
lectoris animꝰ reu̾tat᷑ hano argu¬
m̃tatoẽ inp̾́mo mõ ab añçeden¬
tib ẽẽ ꝯpoĩtã nõ ignorabit. Acon¬
nia nõ ẽ legata mułri cũ sit argẽ¬
tũ õe legatũ nũata pecuĩa nõ ẽ ar

Expanded text:
. In quo si ad saepius praemissa plurimisque exemplis superius enodata lectoris animus revertatur, hanc argumentationem in primo modo ab antecedentibus esse compositam non ignorabit; a connia non est legata mulieri cui sit argentum omne legatum, numerata pe
Abbreviated transcription (Latin):
scribendũ potissimũ ꝯfera. Tibi uõ
frater ncqhortante deero n rogã¬
te. Nam neq autoritate quisꝙͣ ap̃d¬
me plus uale̾ te põt neq uolũta¬
te. Ac mͥ repetenda est uctͣis custo¬
dia memorie nõ satis explicata
recordatõ. s ut arbitror apta ad id
ꝙ̾ requiris ut cognoscas q̃ uiri oĩ¬
um clarissimi eloquẽtissimiq sen¬
serĩt de oĩ ratõe dicẽdi. uis eĩ ut
mͥ sepe dixisti qm̃ que pueris aut
adoloscentulis nob̾ aut ex cõm̃tari¬
oł nr̃is in choata ac rudia excideit̃¬
uislac etate digͣ ⁊ ħ usu quẽ exi
cãĩs quas diximꝰ tot tãtisq cõse¬
cuti sumꝰ. aliqd usde de reb
politius anobis ꝑfectiusq ꝓfer¬
ri. solesq nõ nũꝙͣhac de re ame
indisputatoĩb nrĩs dissentire qd̾
go prudentissimoꝵ hõiu ãtib
eloquẽtia ꝯtineri statua. tu aũt
illa ab elegãtia doctrine seg̾gan

Expanded text:
scribendum potissimum conferam. Tibi vero, frater, neque hortanti deero, neque roganti. Nam neque auctoritate quisme plus valere te potest neque voluntate. Ac mihi repetenda est veteris cuiusdam memoriae non sane satis explicata recordatio, sed, ut arbitror, apta ad id, quod requiris, ut cognoscas quae viri omnium eloquentissimi clarissimique senserint de omni ratione dicendi. Vis enim, ut mihi saepe dixisti, quoniam, quae pueris aut adulescentulis nobis ex commentariolis nostris incohata ac rudia excideac aetate digna et hoc usu, quem ex causis, quas diximus, tot tantisque consecuti sumus, aliquid eisdem de rebus politius a nobis perfectiusque proferri; solesque non numquam hac de re a me in disputationibus nostris dissentire, quod ego eruditissimorum hominum artibus eloquentiam contineri statuam, tu autem illam ab elegantia do
Abbreviated transcription (Latin):
me uestitꝰ pallia laurata ĩdutꝰ cũ cla¬
mide purpura colorib uarĩs ĩtesta
⁊cũ corona aurea magnis fulgẽtib
gẽmis illiũatti. citharã tenẽs exor¬
natissiã auro. ⁊ ebore ãistĩctã. ip̃e p̃

Expanded text:
me vestitus, palla inaurata inductus, cum clamyde purpurea variis coloribus intexta, et cum corona aurea, magnis fulgentibus gemmis inluminata, citharam tenens exornatissimam auro et ebore distinctam, ipse p
Abbreviated transcription (Latin):
quietis ⁊ tnͣquilitatis plenꝰ sĩ fore ⁊¬
uidebatur in co maxime molestia¬
n ⁊ turbulentissime tempestates
extiterunt. Neq uoͣ nobis cupien¬
tib atq ex õꝑ tantib fructus ocii ⁊¬
datus estlad eas artes quib apue¬
ris dediti fuimus celebrandas int̾
nosq recolendas. Nam pͥma ctate
incidimꝰ in ip̃a ꝑturbatõne disci¬
pline ueteris. ⁊ ꝯsulatu deuenimꝰ
in mediũ reꝵ oĩũ c̾tam̃ atq discii

Expanded text:
nquillitatis plenissimus fore videbatur, in eo maximae molestrarum, et turbulentissimae tempestates exstiterunt. Neque vero nobis cupientibus, atque exoptantibus fructus otii datus est ad eas artes, quibus a pueris dediti fuimus, celebran das, interque nos recolendas. Nam prima aetate incidimus in ipsam perturbationem disciplinae veteris: et consulatu devenimus in medium rerum omnium certamen. atque dis
Abbreviated transcription (Latin):
sit tricliniũ stratũ plut accedit ẜuulus
dic̃ hõ clare dñ iã uẽtuꝵ si uelit exire. Ita¬
ogo illi obuiã ꝑgã. uos ad decimã ueĩtote.
hospites discẽ dĩ. iste semet ñ domũ suã ꝯ¬
sest. uidẽt hoĩe p̾tera dic narãt. ce postu¬
lãt. accusãt. Ait iste eos siłitudĩe loci de¬
ceptes. ãgiporto toto d̾errasse. secũt᷑ uãli¬
tudiẽ suã ad ncctẽ młtã expectasse. Qm¬
moni puẽo negotiũ d̾derat. ut uasa uesti

Expanded text:
sit triclinium stratum: probat. Accedit servulus; dicit homini clare, dominum iam venturum, si velit exire. «Itaego illi obviam pergam; vos huc decuma venitote.» Hospites discedunt. Iste se raptim domum suam csese. Vident hominem posteri die; narrant, expostulant, accusant. Ait iste eos similitudine loci deceptos angiporto toto deerrasse; contra valetudinem suam ad noctem multam expectasse. Sannioni puero negotium dederat, ut