comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dixit. In hoc dñe ita stupeo: ⁊ nemo
credit mͥ. s seqͥñĩ me ⁊ ostẽdã uob̃
socios meos. qͥ st̃ in mõte celion. ⁊
ip̃is credite. hoc .n. scio: qd a fatie de¬
tii ĩperatoris nos fugimꝰ. ⁊ ego sero
o est quã ds̃ uult oñd̾e ĩ uiuene i¬
sto. Perrexert̃ gͦ cũ eo ⁊ ciuitatis
plima młtitudo. ⁊ ĩgressus ⁊ primꝰ
maleus ad socios suos. ⁊ post eum
ep̃s ingrediẽs inuẽit int̾ lapides lit¬
teras sigillatas duob sigillis argẽ¬
teis. ⁊ cd̾uocato ppło legit eas ⁊ fiudi¬
entib ⁊ mirantib cũctis iudẽtibus
scõs sedẽtes in spelũca: et faties eorum
tãꝙͣ rosas florentes. procidẽtes głifi¬
cauert̃ deũ. Statĩq ep̃c et ꝓconsul mi¬
serũt ad theodosiũ ĩꝑatorem rogantes.
ut citoueĩret ⁊ mirabilia dei nuper
ostensa uderet. Qui ꝓtinꝰ surgens de
humo ⁊ sacco ĩ quo lugebat głificãs
deũ ueĩt a ꝯstãtinopolim ĩ ephesũ.
et obuãtib ei cũctis ascendert̃ simł

Expanded text:
«In hoc domine ita stupeo, et nemo michi credit. Sed sequimini me et ostendam uobis socios meos qui sunt in monte Celio et ipsis credite; hoc enim scio, quod a facie Decii imperatoris nos fugimus et ego seroo est quam deus uult ostendere in iuuene isto». Perrexerunt ergo cum eo et ciuitatis plurima multitudo; et ingressus est prius Malcus ad socios suos et post eum episcopus ingrediens inuenit inter lapides litteras sigillatas duobus sigillis argenteis; et conuocato populo legit eas audientibus et mirantibus cunctis; et uidentes sanctos sedentes in spelunca et facies eorum tamquam rosas florentes, procidentes glorificauerunt deum. Statimque episcopus et proconsul miserunt ad Theodosium imperatorem rogantes ut cito ueniret et mirabilia dei nuper ostensa uideret. Qui protinus surgens de humo et de sacco in quo lugebat, glorificans deum uenit a Constantinopoli in Ephesum. Et obuiantibus ei cunctis ascenderunt simul
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓcõsul qͥ nuꝑ ĩ urbẽ aduen̾at mãca¬
uert ciuib: ut eũ caute adduxerẽt.
⁊ argẽteos eiꝰ. Cũq a ministris tra¬
ubi thesauril incognitũ ĩneuisset.
at ille rendit: se nichil penitus iue¬
nisse. s de sacculo parentũ suorũ
huiꝰ auitatis sũ. si tñ hest cuutas
ephesior. ꝓconsul dixit. fac uenire
parẽtes tuos: ut testẽt ꝓte. Quos cũ
noĩasset ⁊ nullid̃ eos cognosceret.
dicebãt eũ fingere: ut aliqͦ mͦ euade
iuuenis us decipere sapiẽtes ⁊ senes
ephesi. Ictirco uleo te legib tradi. do¬
nec cõfitearis quidĩuenisti: Tũc ꝓci¬
dens malcus añ eos dixit. ꝓ deo dñi
dicite mͥ qd̃ uos ĩt̾rogo. et ego dicã uo¬
bis: qd̾ ẽ ĩ corde mõ. Decius ĩꝑator qui
fuit ĩ ista ciuitate ubi est: dixit ept̃.¬

Expanded text:
sul qui nuper in urbem aduenerat, mandauerunt ciuibus ut eum caute adducerent et argenteos eius. Cumque a ministris traubi thesaurum incognitum inuenisset. At ille respondit se nichil penitus inuenisse, sed de sacculo parentum suorum huius ciuitatis sum, si tamen hec est ciuitas Ephesiorum». Proconsul dixit: «Fac uenire parentes tuos ut testentur de te». Quos cum nominasset et nullus eos cognosceret, dicebant eum se fingere ut aliquo modo euaderiuuenis uis decipere sapientes et senes Ephesi. Idcirco iubeo te legibus tradi donec confitearis quod inuenisti». Tunc procidens Malcus ante eos dixit: «Pro deo, domini, dicite michi quod uos interrogo, et ego dicam uobis quod est in corde meo. Decius imperator qui fuit in hac ciuitate, ubi est?». Ep
Abbreviated transcription (Latin):
edificata. s aliã ciuitatẽ nescio ta
lem. Et cũ int̾rogasset. ⁊ audisset hãc
ẽẽ ephesũ. errare se u̾acit̾ putauit:
et redire ad socios cogitauit. Acces¬
sit ad eos qui panes uendebãt. et cũ
argẽteos protulisset: mirãtes uendito¬
res dicebãt adĩuicẽ. qd̾ ille iuuenis:
antiquũ thesaurũ iuenisset. Malcꝰ
t̾ritus rogauit eos ut se dimitterent
et panes et argenteos retinerẽt. Illiq
dica nob̃: ⁊ erimus socii tecũ. ⁊ celabi¬
mus te. qr alit̾ celari ñ potes. Malcus
u̾o non ĩueĩebat qͥd dicet ilł: pͥ pauo¬
re. Illi gͦ uidẽtes esi tacẽtẽ. misso fu¬
ne in collo eius trahebãt per uicos us
ad exitũ ciuitatis. Et exiit rumor
ad õs: ꝙ qͥdã iuuenis thesauros ĩue¬
nisset. Cõgregatis gͥ ad eũ uniuersis
⁊ cũ mirantib uoielat eis satifface

Expanded text:
aliam ciuitatem iuxta nescio». Et cum interrogans audisset hanc esse Ephesum, errare ueraciter se putauit et redire ad socios cogitauit. Accessit tamen ad eos qui panes uendebant et cum argenteos protulisset, mirati uenditores dicebant ad inuicem quod ille iuuenis antiquum thesaurum inuenisset. Malcuset territus rogauit eos ut se dimitterent et panes et argenteos retinerent. At illidica nobis et erimus socii tecum et celabimus te, quia aliter celari non potes». Malcus uero non inueniebat quid diceret illis pre pauore. Illi uero uidentes eum tacentem misso fune in collo eius trahebant eum per uicos usque ad medium ciuitatis; et exiit rumor ad omnes quod quidam iuuenis thesauros inuenisset. Congregatis ergo ad eum uniuersis et eum mirantibus, uolebat satisface
Abbreviated transcription (Latin):
ex t̾ra surrexerãt: ita eos dimitteret.
donec eos deus iterũ suscitaret ¶Ius¬
sit gͦ ĩꝑator locũ illã ĩ auratis lapidi¬
bus adornari. et õs ep̃os resurrectõ-¬
nem cõfitẽtes absolui. Qd̃. coc.¬
lxxuii. añis dormisse dicũt᷑. dubiũ
surrexert. Decius ã regnauit uno an¬
et ita ñ dormier̃t nͥ ãnis .c. nonagĩ

Expanded text:
 ita eos dimitteret donec deus eos iterum resuscitaret. Iussit ergo imperator locum illum in auratibus lapidibus adornari et omnes episcopos resurrectionem confitentes absolui. Quod CCCLXXII annis dormisse dicuntur, stare surrexerunt. Decius autem regnauit uno anet ita non dormierunt nisi annis
Abbreviated transcription (Latin):
uisset. At ille rendit. Sic ut dixi ĩ sero:
q̃siti sumꝰ ut ydolis ĩmolemꝰ. Ecce¬
quid de uob̃ cogitat ĩperator. Endit
maximianꝰ. ⁊ deus scit: qd̃ nos non
saicrificabimꝰ. Cũq socios ꝯfortasset.
iussit malcho ut ẽpturus panes ad
urlem descẽd̾et: et ples ꝙͣ heri panes
afferens. qͥd iussisset ĩꝑator: rediẽs nũ¬
tiaret. ¶Colles gͦ malcus qͥn solidos.
de spelũca exiuit. Et uidẽs lapides mi¬
ratus ÷: s aliud cogitãs. parũ de lapi¬
dib cogitabat. ¶ Ueniens gͥ timidꝰ
ad portã ciuitatis: ualde miratus ẽ
uidens sr̃ põtẽ signũ crucis. Uñ pergẽs
ad alt̾am portã ciuitatis. dũ idẽ sigñ
inuenit: ultra modũ mirat᷑z. Uidens¬
õs portas. signo crucis apposito. ⁊ mu¬
nitã ciuitatẽ. signãsq se. ad pͥmã
portã rediit: se existimans sõpuiare
Unde se confirmãs ⁊ ꝯfortãs. ⁊ uultũ
operiens. urbẽ ingreditur. ⁊ ueniens
cid uẽditores panũ: audurit hoĩes lo¬

Expanded text:
ndit: «Sicut dixi sero, quesiti sumus ut ydolis immolemus, et ecce de nobis cogitat imperator». Respondit Maximianus: «Deus scit quod non sacrificabimus». Cumque socios confortasset, iussit Malco ut empturus panes ad urbem descenderet et plures quam heri panes afferens, quid iussisset imperator rediens nuntiaret. Tollens ergo Malcus quinque solidos de spelunca exiit et uidens lapides miratus est. Sed aliud cogitans parum pro lapidibus cogitauit. Veniens ergo timidus ad portam urbis, ualde miratus est uidens superpositum signum crucis. Vnde pergens ad aliam portam, dum idem signum inuenit, ultra modum admiratus omnibus portis signo crucis apposito et mutata ciuitate, signans se ad primam portam rediit, se extimans sompniare. Inde se confirmans et uultum operiens urbem ingreditur et ueniens ad uenditores panum audiuit homines
Abbreviated transcription (Latin):
eos accusauert: ⁊ diuitias suas
expendisse pauperib ꝯq̃sti st̃. Tũc
cogitãs q̃ͥd de eis fac̾et. nutu dei
nissit õs spelũce aditꝰ lapidib ob¬
strur. ut ibi morerẽt᷑ fame. ⁊ ĩopia
eorũ mrũ describentes caute inter
lapides posuert̃. ¶ Mortuo gͥ decio
et tota illa gn̾atione post annos
.ccc. lxxuii. anno .xxx. ĩperii theodo¬
sii pululauit hesis eoꝵ qͥ negabãt
resurrectionẽ mortuoꝵ. Uñ ꝯtrista¬
tus theodosius xͥanissimꝰ ĩperator
qui ficẽ tã ĩpie agitari uidebat:
indutꝰ cilitio sedẽs in int̾iori loco
per sĩgłos dies flebat. Ctõ uidens
misericors deꝰ cõsolari lugentes et
con firmare spem de resurrectõe mor¬
tuorũ uoluit. et thesaurũ sue pieta
uit. Misit in cor cuiusdã burgensis
ephesi ut in illo mõte edificaret sta-¬
bula pastorib sus. cementariis ergo
speluncã aperientib surrexerist . s. scĩ
et se ĩuicẽ salutãtes putabãt se una

Expanded text:
er accusauerunt et diuitias suas expendisse pauperibus conquesti sunt. Tunc cogitans quid de eis faceret, nutu dei iussit os spelunce lapidibus obstrui ut ibi morerentur fame et inopia eorum martyrium describentes caute inter lapides posuerunt. Mortuo igitur Decio et tota illa generatione post annos CCCLXXII anno XXX imperii Theodosii pullulauit heresis eorum qui negabant resurrectionem mortuorum. Vnde tristatus Theodosius christianissimus imperator quia fidem tam impie agitari uidebat, indutus cilicio sedens in interiori cubiculo per singulos dies flebat. Quod uidens misericors deus consolari lugentes et confirmare spem de resurrectione mortuorum uoluit et thesaurum sue pietatuit. Misit siquidem in cor cuiusdam burgensis Ephesi ut in illo monte edificaret stabula pastoribus suis. Cementariis ergo speluncam aperientibus, surrexerunt sancti et se inuicem salutantes putabant se una
Abbreviated transcription (Latin):
aut morz cõpelleret. tãtus penarũ ter¬
ror cũctis merat ꝙ amicus amicũ
et filiũ pr. ⁊ prem filiꝰ ab negabat.
¶Tunc in illa urbe ĩuẽti st̃ .uii. xͥa
tinus. qui ħ uidentes nimis dole¬
bant. ⁊ cũ eeñt pͥmi palatii sacrifi¬
cia yoloꝵ spernẽtes in domo sua se
celabant. ⁊ ibi ieiuniis et oronib
uacabãt. accusati gͥ añ deciũ statuũ¬
resipiscendi spatio: us ad reditũ de

Expanded text:
t mori compelleret, tantus penarum terror cunctis inerat, quod amicus amicum et filium pater et patrem filius abnegabat. Tunc in illa urbe inuenti sunt septem chtinus. Qui hec uidentes nimis dolebant et cum essent primi palacii sacrificia ydolorum spernentes in domo sua se celabant et ibi ieiuniis et orationi uacabant. Accusati igitur ante Decium statuunresipis
Abbreviated transcription (Latin):
secretius decreuert̃. ¶Dui gͦ sic laten¬
tib: unꝰ eor sꝑ ministrabat᷑. ⁊ quotiẽs
intrabat urlem figurat semẽdici et
hĩtu uestiebat. ¶ Cũ gͦ deciuis ĩ urtẽ
redisset: et eos ad sacrificandũ per¬
quir iussisset. Malcus ministere¬
dũ tercitꝰ ad socios eoꝵ redit: ⁊ eis
furorẽ speratoris ĩdicauit. Qui cũ
grauit terrerẽt: malcus tñ allatos
panes eis apposuit. ut cibo cõfortati
fortiores ad p̾liũ recd̾ent᷑. Postꝙͣ eui¬
tem cenauerũt sedetes ⁊ colloquẽtes
qsiti ĩuei̾ri nõ possẽt. et declꝰ doleret
s tales iuuenes perdidisset. accu¬
sati st ꝙ huc us ĩ mõte celion la¬
tuissent. et sua xͥanis pauperib ero¬
gantes ĩ suo ꝓposito ꝑmanerent.¬
¶ Iussit gͦ decuus ut parentes eoꝵ
adessent. et ꝯminatꝰ zeis mortẽ

Expanded text:
ecii decreuerunt. Diu igitur hic latentibus unus eorum semper ministrabat et quotiens intrabat urbem figura mendici et habitu se uestiebat. Cum ergo Decius in urbem redisset et eos ad sacrificandum perquiri iussisset, Malcus minister eorum territus ad socios rediit et eis furorem imperatoris innotuit. Qui cum grauiter terrerentur, Malcus tamen allatos panes eis apposuit ut cibo confortati fortiores ad prelium redderentur. Postquam autem cenati sunt sedentes et colloquentes quesiti inueniri non possent et Decius doleret quod tales iuuenes perdidisset, accusati sunt hucusque in monte Celio latuisse et sua christianis pauperibus erogantes in suo proposito permanere. Iussit ergo Decius ut parentes eorum adessent, et comminatus e
Abbreviated transcription (Latin):
sz ip̃i de inimicis suis se ulcisci potert
si irascantur. Tunc demostenes patri
pergẽs in uicũ leꝓsoꝵ. ut ibidẽ pp̃ furorẽ
gentilul ⁊ iudeorũ latitaret. a paganis
insecutus estusq ad mortẽ diutissime
cesus. ubi per .uii. dies superuiuens. et

Expanded text:
sed ipsi de inimicis suis se uindicent si possunt». Tunc Demostenes patricpergens in uicum leprosorum, ut ibi propter furorem gentilium latitaret a paganis insecutus usque ad mortem cesus est; et ibi VII dies superuiuens et
Abbreviated transcription (Latin):
uentus dicens. In scło isto magno qͥd
abundet nͥ nasci. laborare ⁊ mori. hec
st̃ m̾cimonia regionis nr̃e. ⁊ ad tales
m̾ces m̾cator ille descendit. ⁊ qr oĩs m̾¬
resurg̾e ⁊ ineternũ regnare. ¶Itẽ uẽĩt

Expanded text:
erris istis, in saeculo isto maligno, quid abundat nisi nasci laborare et mori? Haec sunt mercimonia regionis nostrae. Ad tales merces mercator ille descendit, et quia omnis meresurgere et in aeternum regnare. O bone mercat
Abbreviated transcription (Latin):
sreniti ⁊ nsyera i̾i te u̾sentis arretere
a du̾sa deuiare. opprobria fug̾e. głam
sequi. uenit int̾ eos incarnatus dñs
adusa appetẽs. ꝓspera sperãs. opprobria
amplectens. głam fugiens ¶ It̃ xp̃s ex¬

Expanded text:
geniti prospera vitae praesentis appetere, adversa devitare, opprobria fugere, gloriam sequi. Venit inter eos incarnatus Dominus adversa appetens, prospera spernens, opprobria amplectens, gloriam fugiens. Nam cum
Abbreviated transcription (Latin):
Oꝙͣ anguste erũt tc̃ uie reꝓbis. superiꝰ
erit udex iratus. ĩ ferius horrẽdũ chaõ.
a dextris pcc̃a accusantia. a sinistris:
infinita demonia ad supplicul trahẽ¬
tia. intus conscĩa urens. foris mũdꝰ

Expanded text:
anguste tunc erunt uie reprobis! Superius erit iudex iratus, inferius horrendum chaos, a dextris peccata accusantia, a sinistris infinita demonia ad supplicium trahentia, intus conscientia mordens, foris mundus
Abbreviated transcription (Latin):
a fornicatione abstinerẽt. quartꝰ.
ut se ab auaritia temperarent.
quĩtus: ut gulam restringerent.
sextus: ut penitentiam tenerent. se¬
ptimus: ut ĩ hiis perseuerarẽt. octa¬

Expanded text:
fornicationem cauerent; quartum ut auaricie temperarent; quintum ut gulam restringerent; sextum ut penitentiam tenerent; septimum ut in hiis perseuerarent; octa
Abbreviated transcription (Latin):
non ecc̃asticus respuit tanꝙͣ uere atz
sinc̾e acceptant᷑. saltẽ ibi hr̃e cogunt᷑.¬
dextrã: p̾be illi ⁊ sinistrã. Posset eẽ in
p̾paratõnẽ cordis. ⁊ si nõ exibeat᷑ gestus
corporis et exp̃ssione u̾boꝵ. qñ quidem
apłs palma percussus: post dnm̃ rogail
ut ĩiurioso hõi in fut᷑o scło parceretur.
ĩ p̾senti a illa ĩiuria ñ ĩulta reluq̃ret᷑.
quã uł p̾buit ferienti alterã partẽ. aut
iterũ feriret admonuit. ¶Tenebat cer¬
te interius dilectionis affectũ: ⁊ ext̾uiᷤ
requirebat correctõis exẽplũ. siue hoc ue-¬
rũ fisit. siue cõfictũ. cur uoluit crede a
tali aĩo famulatũ. d̾ moysen ydoli fa-¬
bricatores ⁊ adoratores gladio ꝓsiluis
las cõparamꝰ. Quid siłe sit ferro ĩteri¬
crimis reos bestiis sb̃rigi iubentur ꝙͣ¬

Expanded text:
non ecclesiasticus respuit, tamquam uerae atque non ecclesiasticus respuit, tamquam uerae atque sincerae acceptantur, saltem hinc coguntdexteram, praebe illi et sinistram, posse esse in praeparatione cordis, etiamsi non exhibeatur gestu corporis et expressione uerborum, quandoquidem apostolus palma percussus potius deum rogauit. ut iniurioso homini in futuro saeculo parceretur, in praesenti autem illa iniuria non inulta relinqueretur, quam uel praebuit ferienti alteram partem aut ut iterum feriret admonuit. tenebat certe interius dilectionis adfectum et exterius requirebat correctionis exemplum. siue hoc uerum sit siue confictum, cur nolunt credere tali animo famulum dei Moysen idoli fabricatores sas conparemus. quid simile ferro intericriminis reos bestiis subrigi quam
Abbreviated transcription (Latin):
scio a quib sutorib fabularũ sõ apłoꝵ
noĩe scriptarũ. ꝙ suoꝵ scriptorũ tp̃ib
ĩ auctoritatẽ sc̃e ecle recipi merentur.
si sc̃i ⁊ docti hoĩes qui tũc ĩ hac uita erãt.
⁊ exaĩare alia poterant. eos u̾a loquu-¬
tos eẽ cognoscerent. ibi tñ legũt aplm̃
thomã. Cũ eẽt ĩ quocã nuptiarũ cõui¬
uio peregrinus ⁊ prorsus ĩ cognitus: a
quodam ministro palia percussũ. ĩpe¬
tratũ fuisset hõi continuo iũdictam.¬
Nã cũ egressus eẽt ad fõtẽ: unde aquam
cõuiuentibꝰ ministraret. eũ leo irru¬
ens ĩt̾emit. manũq eiꝰ qua capt̃ apłi
leui ictu ꝑcusserat a corpore auulsain
petrantis canis ĩtulit: mensis ĩ qͥbus
isdem discũbebat apłs ¶Quid h uidi
seculo petiuit. fc̃a ⁊ cõpensatõbeneficii
hanc uitã qñq fimendã ĩet̾nũ consu¬
leret᷑. Utrũ illa uera sit. anconficta sit.¬
Narratõ nichil ĩ ea nc̃ int̾est. ¶ Certe .n.
manichei a quibꝰ ille scripte quas ca¬

Expanded text:
 sutoribus fabularum sub apostolorum nomine scriptas: quae suorum scriptorum temporibus in auctoritatem sanctae ecclesiae recipi mererentur, si sancti et docti homines, qui tunc in hac uita erant et examinare talia poterant, eos uera locutos esse cognoscerent. ibi tamen legunt apostolum Thomam, cum esset in quodam nuptiarum conuiuio peregrinus et prorsus incognitus, a quodam ministro palma percussum inprecatum fuisse homini continuamnam cum egressus fuisset ad fontem, unde aquam conuiuantibus ministraret, eum leo inruens interemit manumque eius, qua caput apostoli leui ictu percusserat. a corpore auulsam sprecantis canis intulit mensis, in quibus ipse discumbebat apostolus. quid hoc uideri futuro petiuerit, facta est conpensatio beneficii hanc uitam quandoque finiendam in aeternum consuleretur. utrum illa uera sit aut conficta narratio, nihil mea nunc interest. certe enim Manichaei, a quibus illae scripturae, quas ca
Abbreviated transcription (Latin):
uio cũ mr̃ib ĩ sultaret. Infantulus
mr̃is q̃ ib aderat cũctis audientibus
exclamanit. audi lucẽti. audi luc̃.
Occidisti ac ĩualuisti: ecce datus es
in possessionẽ inimici. Statĩq lucẽ¬
tius timens ac trem̃s a demone ar¬
ripitur ⁊ per tres horas adeoz uexa¬
tus. ut ĩ ip̃o cõtinuo moreret᷑. Qd¬

Expanded text:
ans martyribus insultaret, infantulus mio matris sue cunctis audientibus exclamauit dicens: «Audi Lucreti: occidisti et inuasisti. Ecce, datus es in possessionem inimici». Statim Lucretius timens et tremens a dyabolo arripitur et per tres horas ita uexatus est ut in ipso conuiuio moreretur.
Abbreviated transcription (Latin):
octo etates ¶ Prima ab adã usq ad
noe. S̾cd̃a a noe usq ad abraham.
Tercia ab abrahã usq ad moysen
Quarta a moyse usq ad dd̃. Quĩta
resurgẽtiũ. Uel per octo dies ĩtelligunt᷑

Expanded text:
t aetates mundi: prima, ab Adam usque ad Noe; secunda, a Noe usque ad Abraham; tertia, ab Abraham usque ad Moysen; quarta, a Moyse usque ad David; quinta, r
Abbreviated transcription (Latin):
nĩ ita ire ĩpetũ cohilet. suꝑbie tumo¬
rem sedat. sanat liuoris nulnus.
restringit luxurie fluxũ. extĩguit li¬
bidĩs flãmã. sitim tẽperat. auari¬
tie ac totiꝰ ĩdecoris fugat pruriginẽ.

Expanded text:
 ita irae impetum cohibet, superbiae tumorem sedat, sanat livoris vulnus, restringit luxuriae fluxum, exstinguit libidinis flammam, sitim temperat avaritiae, ac totius indecoris fugat pruriginem.
Abbreviated transcription (Latin):
ens cõfortaris quotiẽs recordaris.
Qiuid eq̃ mentẽ cogitantis ĩpugnat.
qͥdita ex̾citatos reparat sensus. uir¬
tutes roborat. uegetat bonos mores.
atz honestos: castas fouet affectoẽs.¬

Expanded text:
es confortaris, quoties recordaris? Quid aeque mentem cogitantis impinguat? quid ita exercitatos reparat sensus, virtutes roborat, vegetat mores bonos atque honestos, castas fovet affectiones
Abbreviated transcription (Latin):
ad hebreos. Respicis curas xp̃i. Uide
parit̾ ⁊ celũ uagiãtẽ In p̾sepe ĩtueris
infantẽ. S angłos sił asculta lau¬
dantes: herodes persequitur. sz adorãt
magi. ignorãt phisei: s stella demõ¬
strat baptizatur a seruo: s uox dei
desr̃ tonantis audit᷑. aqͥs ĩmergitur.
sed coluba descendit ĩmo sp̃s sanctꝰ¬

Expanded text:
a. Respicis cunas Christi: vide pariter et coelum. Vagientem in praesepe intueris infantem: sed angelos simul ausculta laudantes. Herodes persequitur, sed adorant Magi . Ignorant Pharisaei, sed stella demonstrat. Baptizatur a servo: sed vox desuper Dei intonantis auditur . Aquis mergitur: sed columba descendit, immo Spiritu
Abbreviated transcription (Latin):
o magi. ꝙͥ facitis lactãtẽ puerum
adoratis in tugurio uili. ĩ pãnis i¬
ꝙ aurũ cõfertis. gͦ rex est iste. ⁊ nbi
au la regia. ubi thronus. ubi curie
regalis frequentia ¶Nũꝙͥ aulaz
stabulum ⁊ thronus presepumi
curie frequẽtia Ioseph ⁊ Maria.¬
sapientes. De ħ ⁊̃ sic̃ dic hylarius ĩ¬
partus a dõ est. infans uagit lauda¬
tes angłi audiũt᷑. pãni sordẽt. deus
adoratur. Itaz potestatis dignitas ñ
admittit᷑: dũ carnis hũilitas p̾dicał¬

Expanded text:
o Magi? Quid facitis? Lactentem puerum adoratis, in turgurio vili, in vilibus pquod et aurum offertis? Ergo rex est ipse? Et ubi aula regia, ubi thronus, ubi curiae regalis frequentia? Nunquid aula est stabulum, thronus praesepium, curiae frequentia Joseph et Mariasipientes partus a Deo est. Infans vagit, laudantes angeli audiunt. Pannis sordet, Deus adoratur. Ita potestatis dignitas non amittitur, dum carnis humilitas adora
Abbreviated transcription (Latin):
laciabar in illis diebz dulcedĩe: De¬
biis  ꝯsiderare altitudinẽ ꝯsilii dõ
sr̃ salutem gn̾is hũani. Quantũ
fleuz in hymnis et cãcicis suis su¬
aue sonantib ecc̃e uocib cõmotꝰ

Expanded text:
satiabar in illis diebus dulcitudine mirabili, considerare altitudinem consilii tui super salute generis humani. quantum fleui in hymnis et canticis tuis suaue sonanti
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ excelsus es in excelsis: ⁊ ꝙͣ ꝓfũdus
in profundis: et nũꝙͣ recedis. et uix¬
recedimus aͦ te. Age dñe ⁊ fac. ⁊ excita
et reuoca nos. Accede et rape: et fragͣ¬
pulchritudo tã antiqua. et tã nona:
sero te amani: intus eras: ⁊ ego forã
et ibi te q̃rebã. et in ista formosa q̃ fecisti.
deformis irruebam. mecũ eras ⁊ tecũ
surditatẽ meã. choruscasti. ⁊ spłedui¬
sti. ⁊ fugasti cecitatẽ meã. fragrasti:
et durũ spm̃ exhanelo tͥ. gustaui ⁊ esu¬
rio ⁊ siciote: tenigisti meꝰ ⁊ exarsi ͬ pa¬
cem tuã. ¶Cũ ã amarissie fleret: au¬

Expanded text:
 excelsus es in excelsis, et quam profundus in profundis! et nuredimus ad te. Age, domine, fac excita et reuoca nos, accende et rape, fragrpulchritudo tam antiqua et tam noua, sero te amaui! et ecce intus eras et ego foris, et ibi te quaerebam et in ista formonsa quae fecisti deformis irruebam; mecum eras, et tecusurditatem meam; coruscasti, splenduisti, et fugasti caecitatem meam; fragrasti, et duxi spiritum et anhelo tibi; gustaui, et esurio et sitio; tetigisti me, et exarsi in pacem tuam. Cum
Abbreviated transcription (Latin):
amat dictis ab ser tum rodere uitã.
hanc m̃sã ĩdignã nou̾it eẽs. Nã
et aliqñ cũ quidã sͥ familiarissi
coep̃i ad detractionẽ linguã lassas¬
sentiadro dure eos redarguit ut di
leret aut a m̃sa reced̾et. ¶Quadam¬

Expanded text:
sentum rodere vitam, hanc mensam indignam noverit esse sibi. Nam et aliquando, cum quidam sibi familiarissimi coepiscopi ad detractionem linguam laxassent, adeo dure eos redarguit, ut dileret aut a mensa recederet.
Abbreviated transcription (Latin):
Sc̃s augꝰ. ep̃c acer ĩgenio. suauis elo¬
quio. scl̾aris littature peritus. i ecc̃a¬
sticis laboribz operosus. ĩ cotidianis
disputationib clarus. et ĩ om̃i sua
acutus. ĩ ꝯuĩcendis h̾eticis cirtuspectꝰ.¬
scriptis canõicis cautus. Bꝰ. qͦ sic de co

Expanded text:
si aquila, vir acer ingenio, suavis eloquio, secularis literature peritus, in ecclesiasticis laboribus operosus, in quotidianis disputationibus clarus, in omni sua acutus, in revincendis haereticis circumspectuScripturis canonicis cautus; ipse ergo
Abbreviated transcription (Latin):
qui fueram latrator amarus. ⁊ ce¬
cus adu̾sus lr̃as de melle celi mel¬
latas. et de liu̾e tuos luminosas.
est fcm̃ carere silauitatib nugaꝵ¬
meax. ⁊ q̃s admittere metus filat:
iam dimittere gaudiũ erat. Eici¬
ebas .n. eas a me. tiã tu sũma sua-¬
uitas ei ciebas et intrabas pro eis
oĩ uoluptate dulcior s ñ carni
et sanguini. oi luce clarior s om̃i
secreto interior. oĩ honore sublimi¬

Expanded text:
is, latrator amarus et caecus adversus Litteras de melle coeli melleas, et de lumine tuo luminosas: factum est carere suauitatibus nugarum, et quas amittere metus fuerat, iam dimittere gaudium erat. eiciebus enim eas a me, uera tu et summa suauitas, eiciebus et intrabas pro eis omni uoluptate dulcior, sed non carni et sanguini, omni luce clarior, sed omni secreto interior, omni honore sublimi
Abbreviated transcription (Latin):
anthonio. Hic eram. sed expectabam
uid̾e certamen tuũ. Nũcautẽ qr uiri¬
lit̾ dimicasti: in toto orbe te faciam
ĩperator xͥ xpĩanos quos occideret
ip̃e mrͣes sequebatur. ut cũ eo mͣrtyr
fieri m̾eret᷑. ⁊ uehem̃ter tristabatur

Expanded text:
nquit, «hic eram, sed expectabam uidere certamen tuum. Nunc autem quia uiriliter dimicasti, in toto orbe faciam imperator christianos occideret, ipse martyres secutus ut cum eis martyr fieret sitiebat et uehementer tristabatur
Abbreviated transcription (Latin):
seꝙti nocte uox uocauit eũ dicens.
Surge. exi: et uide. Et ecce uidit ꝙ dã
longu et fribile caput usq ad nuleᷤs
tollentem. qui quosdã pẽnatos ad ce¬
lũ uolare cupiẽtes extensis maĩb
prohibebat. et alios lib̾e ꝑuolentes re¬
tin̾e ñ pot̾at. ⁊ maximũ gaudiuin
Et intellexit aĩaꝵ illũ ẽẽ consensũ ⁊
dyabolũ ꝓhibẽtẽ qui qͣstã obnoxias
retinent. et de scõrũ uolatu qͦs retin̾e¬

Expanded text:
tonium uox uocauit, dicens: «Surge, exi et uide!». Et ecce uidit quendam longum et terribilem et caput usque ad nubes tollentem qui quosdam pennatos ad celum uolare cupientes extensis manibus prohibebat et alios libere peruolantes retinere non poterat; et maximum gaudium Et intellexit animarum illum esse conscensum et dyabolum prohibentem, qui sibi obnoxios retineret et de sanctoru
Abbreviated transcription (Latin):
argenteus discus. ubi hoĩm uestigi¬
a nulla uidentur: Si .n. miatori ce¬
cidisset. utiq pre sui magnitudine
lat̾e ñ posset. hoc dyabole arti ficium
ĩmutare. et ħ̾ dicẽs: discus ut fumꝰ

Expanded text:
argenteus discus ubi hominum uestigia nulla uidentur? Si enim uiatori cecidisset utique pre sui magnitudine latere non posset. Hoc dyabole artificium ». Et hec eo dicente discus ut fumus
Abbreviated transcription (Latin):
ueste fulgẽti ex auro argentoq mi¬
rabłr contexta ĩdutꝰ. ĩcipiente die ꝓ-¬
cedit ad theatrũ. ubi cũ pͥmo solis
repcusso splendore duplicatã spectã¬
tib lucẽ fulgor metalli uibranti
esfudit. ut inituentib perstrĩgeret
atiem t̾ror aspectus. ⁊ per hoc plus
filiqͥd de eo ꝙͣ hisane nature est arti¬
sor arrogantia m̃tiret᷑. Ilico adu¬
lantis uulgi cõcrepãt uoces dicc̃tis.¬

Expanded text:
este fulgenti ex auro argentoque mirabiliter contexta, incipiente die, procedit ad theatrum, ubi cum primos solirepercusso splendore, duplicatam spectantibus lucem fulgor metalli vibrantis effudit, ut intuentibus perstringeret aciem terror aspectus, et per hoc plus aliquid de eo quam humanae naturae est artifex arrogantia mentiretur; illico adulantis vulgi concrepant voces
Abbreviated transcription (Latin):
cachenas quas de irlm̃ ꝓtulet. ⁊ popło¬
gina protinus statuert. ut qd̃ ho¬
minũ indiscreta religio faciebat gẽ¬
tili dampnato. mutata in meliꝰ fa¬
ceret apłoꝵ principi petro ¶ ỹa igit᷑¬

Expanded text:
cathenas quas de Ierosolimis attulerat. Papgina protinus decreuerunt ut quid hominum indiscreta religio faciebat gentili dampnato mutata in bonum faceret apostolorum principi Petro. Si
Abbreviated transcription (Latin):
peneõs cõsũpti fu̾ant. ut nõ pluscͣ
qͥu ad refectõnis horã fr̃ĩb ĩuenire po¬
tuisset. Cũq eos uen̾abił pr̃ ꝯtrista¬
tos cern̾et eoꝵ pusillanmitatẽ stu-¬
duit modesta increpatõe corrige. ⁊ rur¬
sũ promissione subleuare dicens.
Quare de panis ĩopia ur̃ animꝰ con¬
tristatur hodie qͥ dẽ mins: s die crastĩa.
abũdant̾ hẽbitis ¶ Sequẽti aũ die
ducenti farine modii añ fores celle
ĩ saccis inuenti sunt. qd̃ op̃s d̃s qͥb¬

Expanded text:
ant, ut non plus quam quinque ad refectionis horam fratribus inveniri potuissent. Cumque eos venerabilis Pater contristatos cerneret, eorum pusillanimitatem studuit modesta increpatione corrigere, et rursum promissione sublevare, dicens: Quare de panis inopia vester animus contristatur? Hodie quidem minus est, sed die crastina abundanter habebitis. Sequenti autem die ducenti farinae modii ante fores cellae in saccis inventi sunt, quos
Abbreviated transcription (Latin):
ret. monachꝰ quidã filiꝰ defensoris
spm sr̃bie intra se cogitare cepit.
Quis ẽ iste cui ego manducãti assi¬
sto. lucnã teneo. seruitiũ ĩpento.
sati uir de ait. Signa cor tuũ fr̃¬

Expanded text:
lius defensoris pit intra se cogitare dicens: «Quis est hic cui ego manducanti assisto, lucernam teneo, seruitium impendo? statim sanctus ait: «Signa cor tuum, fr
Abbreviated transcription (Latin):
lampadib a cella scĩ benedc̃r: u̾sus o¬
rientem a usq ad celũ iã tẽdentem.
Cui uen̾ando hĩtu uir desuꝑ clarus
assistens. cuiꝰ eẽt uia quã cernerẽt ĩ¬
quisiuit. Qui cũ nescire se drẽnt: ait¬

Expanded text:
am a cella sancti Benedicti uersus orientem usque ad celum tendentem. Cui uenerando habitu uir desuper cellam adsistens, cuius esset uia quam cernerent inquisiuit. Qui cum nescire se dicerent:
Abbreviated transcription (Latin):
dum feruido spũ cũ peru̾se m̃tis ĩsa¬
nia fuisset ĩtuitꝰ. eo tp̃e qͦ cõsueuerat
acturũ se extimans magis cepit uo¬
cib clamare dicẽs. Surge surge: ⁊ res
istius rustici redde. Ad cuiꝰ uocẽ uir dei
ꝓtinꝰ eleuauit a lcõe. eũq intuitꝰ. mox
⁊ rusticũ qͥ ligatus tenebat᷑ ascẽdit.
ad cꝰ brachia dũ oculos deflexisset mi¬
ro mͦ tãta se celeritate cepert̃ illigata
brachia lora dissolu̾e. ut dissolui ara¬
tã cõscite nulla hoĩm festinatõe potu¬
isset. ¶Cũq is qͥ ligatus uen̾at cepis¬
set subito cõstare solutus ad tãte po¬
tostatis uim tremefc̃s. zalla ad fra
corruit ⁊ ceruicẽ crudelitatis rigide ad
minime surrexit. s uocatis frib eũ
introrsus tolli: ut benedictõnẽ acci¬
peret p̾cepit. ꝙ̃ ad se reductũ ut a tã-¬
ta crudelitatis ĩsania quiesc̾e deberet
admonuit. qui refert recedens nichil
ultersꝰ repet̾e a rustico presũpsit. quẽ
uir dei ñ tangẽdo s respiciendo solu̾at

Expanded text:
dum fervido spiritu cum perversae mentis insania fuisset intuitus, eo terrore quo consueverat, acturum se existimans, magnis coepit vocibus clamare, dicens: Surge, surge, et res istius rustici redde quas accepisti levavit a lectione, eumque intuitus, mox etiam rusticum qui ligatus tenebatur, attendit: ad cujus brachia dum oculos deflexisset, miro modo tanta se celeritate coeperunt illigata brachiis lora devolvere, ut dissolvi tam concite nulla hominum festinatione potuissent. Cumque is qui ligatus venerat, coepisset subito adstare solutus, ad tantae potestatis vim tremefactus Zalla ad terram corruit, et cervicem crudelitatis rigidae ad minime surrexit, sed vocatis fratribus, eum introrsus tolli, ut benedictionem acciperet, praecepit. Quem ad se reductum, ut a tantae crudelitatis insania quiescere deberet, admonuit. Qui fractus recedens, nil ulterius petere a rustico praesumpsit, quem vir Domini non tangendo, sed r
Abbreviated transcription (Latin):
cor tp̃ĩb ꝯͣ sacholice ecc̃e religiosos
uiros ardre ĩmanissie crudelitatiͤ
exarsit. ita ut quisqͥs ei clicꝰ monachꝰ¬
ue. añ eiꝰ fatiẽ uenisset: ab eiꝰ maĩb
uiuus nullo mͦ exiret. ¶Quada uero
die auaririe estu succensus ĩ rapina
rerũ inhians dũ quendã rusticũ cru¬

Expanded text:
contra catholicae Ecclesiae religiosos viros ardore immanissimae crudelitatis exarsit; ita ut quisquis ei clericus monachusve ante faciem venisset, ab ejus manibus vivus nullo modo exiret. Quadam vero die avaritiae suae aestu succensus, in rapinam rerum inhians, dum quemdam rusticu
Abbreviated transcription (Latin):
ualeat ꝓice. ¶Tunc cornus aperto
ore expansis alis circa eũ dũ panem ce
pit discurrere atqz crocitare. ac si aper¬
te dic̾e ⁊ obedire se uelle: ⁊ tñ iussa ĩ¬
plere nõ posse ¶Cui sc̃s iterũ atz pre¬

Expanded text:
possit inveniri. Tunc corvus aperto ore, expansis alis circa eumdem pit uolitare et crocitare, ac si aperte diceret et obedire se uelle, sed iussa implere non posse. Cui sanctus iterum
Abbreviated transcription (Latin):
m̃dasse ꝓfessusz. ⁊ dũ ħ a torq̃te credit᷑
suspensa iter cru delitate ad iutã hore
raperẽt᷑ ¶ Tũc itẽ zalla cessauit torm̃
tis rusticũ afflig̾e. s eiꝰ brachia loris
fortib astringẽs: añ equũ suũ cepit
ĩpellere ut qͥs eẽt ibi bñdc̃s. qͥ eius res
susciperet demonstraret. quẽ ligatis bͣ¬
chiis: rusticus ascẽdes duxit ad scĩ uiri¬

Expanded text:
est, ut dum hoc a torquente creditur, suspensa interim crudelitate ad vitam horae raperentur. Tunc idem Zalla cessavit rusticum tormentis affligere, sed ejus brachia loris fortibus astringens, ante equum suum coepit impellere, ut quis esset Benedictus qui ejus res susceperat demonstraret. Quem ligatis brachiis rusticus antece
Abbreviated transcription (Latin):
res sͥ pponi in sacͥs ordinibz cernet.
u̾ba uiri dei.q. ex longo tp̃e oblitus.
post posuit: atz ad sacrũ ordinẽ acces-¬
sit. Quẽ mox is qͥ resĩq̃rat: dyabolus
tenuit. eslq uexare qͦus aĩam eiꝰ ex¬

Expanded text:
et superponi in sacris ordinibus cerneret, verba viri Dei quasi ex longo tempore oblitus postposuit, atque ad sacrum ordinem accessit: quem mox is qui reliquerat diabolus tenuit, eumque vexare quousque animam ejus ex
Abbreviated transcription (Latin):
monũ multitudo tãꝙͣ uicta euanu
quendam põtem sr̃ ꝙ̃ eũ trãsire o¬
portebat. qui qͥdẽ erat scrictissimus
ad instar gladii politus ⁊ lubricus. sb
quo fluuus ingens sulfureus ⁊ ig

Expanded text:
monum multitudo tanquam uicta euanuiquendam pontem supra quem eum transire oportebat qui quidem erat strictissimus et instar glaciei politus et lubricus, sub quo fluuius sulphureus et ig
Abbreviated transcription (Latin):
qui cũ aliis militib cruci do
astans iussu pilati latus dñi lã cea¬
perforauit. ⁊ uidẽs signa q̃ fiebãt. so¬
lem .s. obscuratũ ⁊ terre motũ ĩ xp̃o¬
credidit. maxĩe ex eo qd̃ qͥdã dicunt

Expanded text:
qui cum aliis cruci domini astans iussu Pilati latus domini lanceauit. Et uidens signa que fiebant, solem obscuratum et terre motum, credidit maxime, ut quidam dicunt
Abbreviated transcription (Latin):
¶Tercia u̾o nocte sc̃s leonardus
peregrinũ accipiõs extra opidũ de¬
duxit. Statĩq turris cũ media ꝑ¬
te castri corricens. oppressis pli̾b
solũ prĩcipẽ ad sui confusionem cõ-¬
fractis crurib reseruanit ¶Miles¬

Expanded text:
Tertia ergo nocte sanctus Leonardus peregrinum arripiens extra oppidum deduxit; et statim turris cum media parte castelli corruens oppressis plurimis solum principem ad sui confusionem fractis cruribus reseruauit
Abbreviated transcription (Latin):
pars eminẽtior urbis rome diuino
dotes ad alexandrũ imꝑatorẽ uenert̃¬
petẽtes. ut dii irati sacrificiis placarẽ
¶ Audiens ã palmatius ꝯsul ꝙ cali¬
xtus cũ sius cl̃icis trans tyberim la¬

Expanded text:
pars eminentior urbis Rome et in tdotes ad Alexandrum imperatorem petentes ut dii irati sacrificiis placarent Audiens autem Palmatius consul quod Calixtus papa cum suis clericis trans Tyberim la
Abbreviated transcription (Latin):
mũ. Oe mãdatũ tuum sicut cau¬
teriũ ĩpressũ tenebo. ⁊ si urit caute¬
riũ mandati: tñ putrefc̃a carnis
exurit. ne ad uiciũ usurpet ꝯtagio
et si mordet: medicam̃tũ tñ ultimis¬
to dũ incideris occultas latẽtes. et¬
uarias possones. a perito uulnꝰ ne
noxiꝰ in serpat humor. ⁊ mũda õe
qd̃ fetidũ est peregrino lauacro. hoc¬

Expanded text:
m. Omne mandatum tuum sicut cauterium impressum tenebo. Et si urit cauterium mandati; tamen putrefacta carnis exurit, ne ad vivum serpat contagio: et si mordet medicamentum, tamto incidens occultas et latentes uarias passiones, aperito uulnus, ne noxius serpat umor. emunda omne quod faetidum est peregrino lauacro.
Abbreviated transcription (Latin):
ples cũ gregib ⁊ armentis occidens.
maxiam mortalitatẽ ĩ tota ãtyo¬
chia futurã ꝑ demoniaces p̾dica¬
bat: nͥ iustina ꝯiugio ꝯsentiret.
¶Qua pp tota ciuitas morbo lan¬
guens ad ianuã parẽtũ iustine¬

Expanded text:
s cum gregibus et armentis occidens maximam mortalitatem in tota Antiochia futuram per demoniacos predicebat nisi Iustina coniugio consentiret. Tunc pene tota ciuitas morbo languens ad ianuam parentum Iustin
Abbreviated transcription (Latin):
cũ cet̾is uurginib ꝯcremaret. Apł̾s
ã eiscẽ apparens omnẽ ignẽ ab eius
domo excussit. qͥ erũpens regis pala¬
tium inuasit. ⁊ solo rege cum unico
filio uix euadente: cũ cta ꝯsũpsit. Sta¬
timq filius eius arreptꝰ a demonio:
prĩs crimina ꝯfitẽs ad sepłcrũ apl̃i

Expanded text:
cum ceteris virginibus concremaret. Apostolus autem eidem apparens omnem ignem ab eius domo excussit. Qui erumpens regis palatium invasit et, solo rege cum unico filio vix evadente, cuncta consumpsit. Statimque filius eius areptus a demonio, patris crimina confitens, ad sepulcrum apostoli
Abbreviated transcription (Latin):
xisse probat. s qr sponsã dñi sui acci-¬
piens eius matrimoniũ uiolasse ꝯ¬
iuĩcitur. et tu rex sciens effigeniã re-¬
mine ꝯsecratã. quo potis sponsam
potentiori te toslere. ⁊ tuo insimoĩo

Expanded text:
xisse probatur, sed quia, sponsam domini sui accipiens, eius matrimonium violasse convincitur. Ita et tu, rex, sciens Ephygéniam remine consecratam, quomodo poteris sponsam potentioris te tollere et tuo matrimonio
Abbreviated transcription (Latin):
ihm̃ xp̃m: ut ⁊ confessorib suis fõ¬
tẽ in isco loco ac uenas aperiat. ⁊
qui percussit petrã ĩ deserco syna.
et fluxert aq̃ ĩ abũdãtia. ip̃e nobis
laticẽ affluentẽ ĩparciat᷑. ut de eiꝰ¬
fc̃a hinc inde circũspicerent: uidit

Expanded text:
 ut confessoribus suis fontis in isto loco venas aperiat; et qui percussit petram in monte Sina, et fluxerunt aquae in satietatem, ipse nobis laticem affluentem aperiat. Cumqueta hinc inde circumspicere
Abbreviated transcription (Latin):
ut lapides adorem. ⁊ deu̾ celi qui me sa¬
gi. ⁊ sb̃ testis carbones ignitos ĩmitti.
cũ fieret: ecce t̾re motus nimins fc̃s
3: qͥ totã ciuitatẽ ita cõcussit: in ꝑs
corruens ⁊ õs consiliarios qͥntiani
cõclamans. ꝙ pp̃ ĩiustũ agathe cru
nus ex una parte t̾re motũ. ex alia

Expanded text:
t lapideas adorem et deum celi qui me sagi et carbones ignitos submitti cum fieret, ecce, subito terre motus nimius factus est. Qui totam ciuitatem ita concussit ut pars muri corruens duos consiliarios Quintiani conclamans quod propter iniustum Agathe crucnus ex una parte terre motum et ex a
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ elegi dduiuere: qui me potest de tus
manib libare. ¶ Tũc iussit p̾ses liga¬
rs ⁊ clauos lmẽib ac pedib figi. eiq
dirit. Tandiu siceris: donecnob̾ cõ¬
senseris. qui dũ letouultu persist̾et.

Expanded text:
tuis manibus liberare». Tunc iussit eum preses ligari et clauos manibus et pedibus infigi et dixit ei: «Tamdiu hic eris, donec nobis consenseris». Et cum adhuc leto uultu persisteret,
Abbreviated transcription (Latin):
tas nr̃a. Sed q̃so uix sẽe nob̾ aliꝙͥ de
hoc certamĩe nr̃o ꝯueniat. ut si ñ qd̃
dicitis itaz. sit ita qr dicitis. Uocabu¬
la ⁊̃ qr iactãtiã uł uanitatẽ sonan¬
tia oĩtio respuebat. Uñ eulogio pr̃ĩar¬
che alexandrino qui cũ uniu̾salẽ me
ppͣm. uocau̾at ita scribit. ĩ p̾fatione
mere curauistis. ꝙ peto dulcissĩa scitã
ur̃a ultra ñ faciat. qr uob̃ subtrahitur
qd̾ alt̾i plusꝙͣ ratõ exigat p̾betur. ¶Ego
.n. u̾bis ꝓsperari nõ qro. s morib: nec
honorem ẽẽ deputo. ĩ quo fres honorẽ
suũ perd̾e cognosco. Recedãt gͦ nerba
q̃ uanitatẽ inflant. caritatẽ uulne
qui contͣ statuta eurigelica cõtͣ ca¬
nom̃ usurpare p̾sumit. Utinã uł sine
a meo audituremou̾i. qr scio qui sũ. ⁊
qui estis. loco .n. uñ mͥ frẽs estis morib
prẽs. ¶Insr̃ ob nuniã hũilitatẽ qͣ erat
preditus. uolebat ꝙ matrone se ancillaᷤ

Expanded text:
vestra. Sed queso, vir sancte, nobis aliquid de vestra. Sed queso, vir sancte, nobis aliquid de hoc certamine nostro conveniat, ut, si non quod dicitis ita est, sit ita, quia dicitis». Vocabula etiam iactantiam et vanitatem sonantia omnino respuebat. Unde Eulogio patriarche Alexandrino, qui eum universalem papam vocaverat, ita scribit: «In prephatione rimere curavistis; quod, peto, dulcissima sanctitas vestra ultra non faciat, quia vobis subtrahitur quod alteri, plus quam ratio exigit, prebetur. Ego verbis prosperari non quero, sed moribus, nec honorem esse deputo in quo fratres honorem suum perdere cognosco. Recedant ergo verba, que vanitatem inflant, caritatem vulnerqui contra statuta evangelica, contra canomen usurpare presumit? Utinam vel sinea meo auditu removeri, quia scio qui sum et qui estis: loco enim michi fratres estis, moribus patres». Insuper, ob nimiam humilitatem qua erat preditus, nollebat quod matrone se ancillas suas
Abbreviated transcription (Latin):
gregꝰ. extitit. ut se landari a nullo
permitt̾et. Nã stephõ ep̃o qui eũ ĩ suᷤ
epłis laudauerat ita scribit. Multũ
michi ⁊ ultra ꝙͣ audire debui ĩdignꝰ
fauorẽ in nr̃is lrĩs demonstratis. ⁊
cũ scriptũz. Ne laudes hoĩem ꝙͣ diu
uiuit. tñ et si audire talia ĩdignu
ciar. ut si bona nõ ĩ me dixistis qr
ñ st̃: iõ sint qr dixistis. ¶Itẽ ĩ epła
ad narsiũ patriciũ ꝙ cause ⁊ noĩs
sili̾tudinẽ faciẽdo per scripturar̃ clau¬
sulas declarationesq formatis.
osos sepe catulos. pardos ul tygres
uocamus. ¶Itẽ in epła ad anasta¬
multis ꝓdesse. multis q posse lucete
prohibetis. exi stimationẽ mͥ meã fa¬
teor ĩ dubitationẽ maxĩam ꝓduxi¬
stis. Consico nãz qr qͥs sũ ⁊ nichil in
me ex hꝰ boni signo dep̾hendo. ¶Consi¬
dero aũt qui estis ⁊ uos m̃tiri posse ñ
arbitror. cũ gͦ credẽ uolo qd̃ dicitis: gtͣ¬
dicit mͥ ĩfirmitas mea cũ dispucare¬

Expanded text:
Gregorius extitit, ut se laudari nullo modo permitteret. Nam Stephano episcopo, qui eum in suis epistolis laudaverat, ita scribit: «Multum michi et ultra quam audire debui indignus favorem in vestris epistolis demonstratis, et inde scriptum est: 'Ne laudes hominem, quamdiu vivit'. Tamen, et si audire talia dignus nciar, et ut, si bona ideo in me dixistis, quia non sunt, ideo sint, quia dixistis». Item in epistola ad Narsum patricium: «Quod cause et nominis similitudinem faciendo per scripturas clausulas declamationesque formatis, osos sepe catulos, pardos vel tygrides vocamus». Item in epistola ad Anastamultis prodesse multisque posse lucere perhibetis, extimationem michi meam, fateor, in dubitationem maximam perduxistis. Considero namque qui sum, et nichil in me ex huius boni signo deprehendo. Considero autem qui estis, et vos mentiri posse non arbitror. Cum ergo credere volo quod dicitis, contradicit m
Abbreviated transcription (Latin):
me misc̾e uoluissem. hodie longo¬
bardorũ gens nec regẽ. nec ducem.
nec comites hrẽt. atz ĩ suã confusi¬
onem eẽt. s qr deũ timed ĩ mortem
cuiuslz hoĩs me misc̾e formido
cũ eẽt sũmꝰ pontifex ĩꝑatoris se suñ
nocabat: ⁊ dnm̃ suũ eũ appellalat.

Expanded text:
me miscere voluissem, hodie Longobardorum gens nec regem, nec comites haberet atque in sua confusione esset. Sed quia Deum timeo, in mortem cuiuslibet hominis me miscere formido». cum esset summus pontifex, imperatoris se servum vocabat et dominum suum eum a
Abbreviated transcription (Latin):
pontifice mansionem sibi sperare
nerationẽ reciperet. qui tantis mũ
suspirãdo cõferret. Alia nocte audi
Cur audes paupertatẽ tuã gregorii
diuitiis cõparare. qui mag̃ catã illã
quam hs̃ quotidie palpando dilig̾e
as quas ñ amando s cõtempnendo
meritum suũ decreuisse putauit.

Expanded text:
pontifice mansionem sibi praeparamansionem reciperet qui tantis mundsuspirando conferret, alia nocte quiescur audes paupertatem tuam Gregorii divitiis comparare, qui magis illam gattam quam habes, quotidie palpando, nulliquas non amando, sed contemnendo, meritum suum decrevisse putaverat,
Abbreviated transcription (Latin):
qͣndo in tiuis scͥptis ĩueniã pͥmus ĩ sui
epłis se seruũ seruoꝵ denoiauit. ⁊ ĩ alios
nõiari. Institurt libros suos dũ ad¬
huc uiu̾et ob nimiã huilitatẽ publi-¬
cari. Uolebat ⁊ inaliorũ ꝯparationẽ
suos nichil ualere existinabat. uñ
innocẽtio p̾fecto affrice sic scribit. ꝙ¬
cioio cupitis pabulo saginari beati
augustini cõpatote nr̃i opuscula le¬
gite. ⁊ ad cõparatõem illiꝰ siłaginis
nr̃m furẽ non q̃ratis. ¶ Neq .n. uolo
dũ in hͣc crͣne sũ siq̃ dixisse me conti¬
git ea facile hõib ĩnotesci. Legit᷑
quoꝵ ĩ quodã libꝰ de greco ĩ latinũ

Expanded text:
is tuis inveniam». Primus in suis litteris se servum servorum Dei nominavit et alios nominari instituit. Libros suos, dum adhuc viveret, ob nimiam humilitatem publicari nolebat et in aliorum comparatione suos nichil valere extimabat. Unde Innocentio prefecto Affrice sic scribit: cioso cupitis pabulo saginari, beati Augustini patriotae vestri opuscula legite, et ad comparationem siliginisnostrum furfurem non queratis. Neque enim volo, dum in hac carne sum, si qua dixisse me contigit, ea facile hominibus innotesci». Legitur quoque in quodam libro de Greco in Latinum
Abbreviated transcription (Latin):
lix animꝰ meus occupatõis sue pulsa¬
tus uuln̾e meminit qͣl aliqũ in mo¬
nastĩo fuit. quõ ei labentia cũcta sb̃t̾¬
erant. ꝙͣtũ rebus oĩb q̃ uoluũtur e¬
minebant. ꝙ nulla nͥ celestia cogita¬
re consueuerat. qd ⁊̃ retẽtus corpore.

Expanded text:
uit «animus meus, occupationis sue pulsatus vulnere, meminit qualis aliquando in monasterio fuit, quomodo ei labentia cunta subtererant, quantum rebus omnibus que volvuntur eminebat, quod nulla nisi celestia cogitare consue
Abbreviated transcription (Latin):
negotia patitur. ⁊ post tã pulchrã
quietis sue spem terreni actus płu̾e
fedat᷑. ¶Perpendo itaz qd̃ tollero.
perpendo qd̃ amisi. dũq ĩtueor illd̃
qd̃ perdidi fit ħ grauiꝰ qd porto. Ecce
ñc. Ecce .n. nc̃ magni maris flucti¬
bus quatior. atz in naui uentis
tẽpestatis ualide procellis illidor ⁊
cũ prioris uite recolo qd̃ post tergũ
ductis oculis uiso lictore suspiro.

Expanded text:
negotia patitur; et post tam pulchram quietis suae speciem, terreni actus pulvere foedatur. Perpendo itaque quod tolero, perpendo quod amisi. Cumque intueor illud quod perdidi, fit hoc gravius quod porto. Ecce etenim nunc magni maris fluctibus quatior, atque in navi mentis tempestatis validae procellis illidor, et cum prioris vitae recolo, quasi post tergum reductis oculis, viso littore suspiro;
Abbreviated transcription (Latin):
tõnis alta describitis ruine mee
mͥ ĩgemitũ reuocatis qr audiui
qd intus perdidi. dũ foras ad cul-¬
men reginũs ĩmeritꝰ ascẽdi. Tanto
aũt me ꝑcussũ merore cognoscite.
ut uix loqui sufficiã. Nolite gͦ me

Expanded text:
nem alte describitis, ruinae meae mihi gemitum renovastis, quia audivi quid intus perdidi, dum foris 493 ad culmen regiminis immeritus ascendi. Tanto autem me percussum moerore agnoscite, ut vix loqui sufficiam, oculos e
Abbreviated transcription (Latin):
nione pͥuatus. qd̃ ille molestissime
ferens. s auctem tanti pontificis e¬
uacuare ñ ualẽs: magoꝵ suffragi-
diu caballus pontificis uexaretur.
quousq cũ cessore suo ꝑiclitaretur.¬

Expanded text:
ione privatus. Quod ille molestissime ferens, et auctoritatem tanti pontificis evacuare non praevalens, magorum suffragia diu caballus pontificis vexaretur quousque cum sessore suo periclitaretur
Abbreviated transcription (Latin):
est p̾sẽtari. Affuit aũt et sathã ex ad¬
u̾so: ĩprobat eũ accusatõnib płsans.
ubi u̾o ille oĩa fu̾at ꝓsecutus. ⁊ iuro d̾i
ꝓ sua fuit parte dd̃. nichil turbatꝰ aut
t̾ritus ait. Fateor ñ sũ dignꝰ ego. nec
ꝓpriis possũ m̾itis obtin̾e regnũ celoꝵ¬

Expanded text:
athan ex aduerso, improbis eum accusationibus pulsans. Vbi uero ille omnia fuerat prosecutus et uiro dei pro sua fuit parte dicendum, nichil territus aut turbatus ait: «Fateor non sum dignus nec propriis possum meritis obtinere regnum celo
Abbreviated transcription (Latin):
sem totius diei itine ꝑgẽs peĩtus eũ ñ
sero fcõ de eodem lacu socii loq̃rẽt᷑. ĩt̾ro¬
gauit eos: ubi nã lacus ille eẽt. Qd̃
se reputãs. et ꝙ̃ sͥ õs ip̃e se nemini p̾
puũ suspicatꝰ. ubi ñ ĩt̾ sĩpliciores fr̃ẽs

Expanded text:
sem totius diei itinere pergens, penitus non vespere facto de eodem lacu socii colloquerentur, interrogabat eos, ubi lacus ille esset, et se reputans: et quem sibi omnes, ipse se nemini pranium suspicatus. Ubi vero simpliciores ei
Abbreviated transcription (Latin):
menter exacͥlatus: amarissimam ei-
scripsit epłam. ĩ prĩcipio ita dicẽs. Sa¬
me uelle scio. p̾sertĩ prĩcipi ppłi mei.
endo sexcentũ marchas argenti eidẽ
donib sb̃lataz. Quo audito: nichil
aliud dixit. nͥ bñdc̃s d̃s. qͥ nob pepercit
ab honere s et ill inqͥt. Qui tuler̃t:

Expanded text:
menter exacerbatus amarissimam ei rescripsit epistolam, in principio ita dicens: ‘Sauelle me scio, presertim principi populi mei. ei sexcentas marcas argenti; amissa est. Quo audito nichil aliud dixit, nisi: «Benedictus deus qui nobis pepercit ab onere. Nam illis», inquit, «qui tulerunt