comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nec defectum ac premortuum corpus esi. Plurimum enim resert uitã aliquis
extendat: an mortem. Atenim si inutile in ministeriis est corpus: qui ni oporteat
educere animam laborantem.& fortasse pauloante quem debet faciendum est:ne cũ
fieri debebit facere non possis: & magis periculum sit malc uiuendi quem cito mo¬
riendi. Stultus est qui non exigua temporis mercede aliena redimit: paucos lon¬
gissima senectus ad mortem sine iniuria pertulit. multis mers uita sine usu suiØ
iacuit. Quanto demde crudelius iudicas aliquid ex uita perdidisse:quis finienda
Noli me iuitus audire: tanquam ad tȩ iam pertineat ista sententia:sed quid dicã
xistima. Non relinquam senectutem si me totum mihi rescruabit:totum au
ab illa parte meliore.Atsi coeperit concutere mentem:si partes eius conuelle¬
re si mihi non uitam reliquerit: sed animam:prosiliam ex aedificio putrido ac

Expanded text:
nec defectum et praemortuum corpus est. Plurimum enim refert, vitam aliquis nec defectum et praemortuum corpus est. Plurimum enim refert, vitam aliquis extendat an mortem. At si inutile ministeriis corpus est, quidni oporteat educere animum laborantem ? Et fortasse paulo ante quam debet, faciendum est, ne cum fieri debebit, facere non possis. Et cum maius periculum sit male vivendi quam cito moriendi, stultus est, qui non exigua temporis mercede magnae rei aleam redimit. Paucos longissima senectus ad mortem sine iniuria pertulit, multis iners vita sine usu sui iacuit; quanto deinde crudelius iudicas aliquid ex vita perdidisse quam ius finiendae ? Noli me invitus audire, tamquam ad te iam pertineat ista sententia, et quid dicam aestima: non relinquam senectutem, si me totum mihi reservabit, totum autem ab illa parte meliore; at si coeperit concutere mentem, si partes eius convellere, si mihi non vitam reliquerit, sed animam, prosiliam ex aedificio putri ac
Abbreviated transcription (Latin):
Ideo magi. qui forte Athenis erant: immolauerunt defuncto amplioris fuisse for
tis: quem humane rati quot consumasset perfectissimum numerum: quem nouem
uies multiplicata componunt. Non dubito quin paratus esset: paucos dies exist¬
summa in sacrificium remittere. Potest frugalitas producere senectutem: quam ut
non puto concupiscendam: ita ne recuisandam quidem. Iucundum est secum esse
quem diuitissime. cum quis se dignum quo frueretur efficit. Itaq de illo ferams
sententiam anoporiet fastidire seneclutis extrema: & finem non operiri: sed
manu facere. Prope esta timente qui satum segnis expectat. sicut ille ultra mo-¬
dum deditus uino est qui amphoram exiccat: & fecem quoq exorbet. De hoc
tamen queramus pars summa uite:utrum ea fex sit an liquidissimum ac pu¬
rissimum quiddam. si modo mens sine inuria & integri sensus animumiuiiat

Expanded text:
Ideo magi, qui Ideo magi, qui tis quam humane rati, quia consummasset perfectissimum numerum, quem novem novies multiplicata componunt». 26 1 Ut apud Arissumma et sacrificium remittere. Potest frugalitas producere senectutem, quam ut non puto concupiscendam, ita ne recusandam quidem. Iucundum est secum esse quam diutissime, cum quis se dignum, quo frueretur, effecit. Itaque de isto feremus sententiam, an oporteat fastidire senectutis extrema et finem non opperiri, sed manu facere. Prope est a timente, qui fatum segnis expectat, sicut ille ultra modum deditus vino est, qui amphoram exiccat et faecem quoque exorbet. De hoc tamen quaeremus, pars summa vitae utrum faex sit an liquidissimum ac purissimum quiddam, si modo mens sine iniuria est et integri sensus animum iuvant
Abbreviated transcription (Latin):
tutore non aegent.Hec conseruat artifex fragilitatem materie ui sua uincens.
temnamus omnia quae adeo preciosa non sunt:ut an sint omnino dubium sit.
illud simul cogitemus: si mundum ipsum non minus mortalem: quem nos
sumus prouidentia periculis eximit.Porest tamen aliquatenus nostra quoq
prouidentia: longiorem prorogare huic corpusculo moram:si uoluptates qui¬
bus morum pars maior perit. potuerimus regere & coercere. Plato ipse se se ad
senectutem sic diligentia protulit:erat quidem corpus ualidum:ac forte sorti¬
tus: & illi nomen latitudo pectoris fecerat: sed nauigationes: ac pericula multũ
detraxerant uiribus. parsimonia tamen:& eorum quae auiditatem euocant mod
et diligens sui tutela produxit illum ad senectutem multis prohibentibus c.¬
sis. Nam hoc scis puto Platoni diligentia sue beneficio contigisse: quot natali
suo decessit: & annum unum atq octogesimum impleuit sine ulla deductĩone.

Expanded text:
tutore non egerent. Haec conservat artifex fragilitatem materiae vi sua vincens. tutore non egerent. Haec conservat artifex fragilitatem materiae vi sua vincens. Contemnamus omnia, quae adeo pretiosa non sunt, ut an sint omnino, dubium sit. Illud simul cogitemus, si mundum ipsum, non minus mortalem quam nos sumus, providentia periculis eximit, posse aliquatenus nostra quoque providentia longiorem prorogari huic corpusculo moram, si voluptates, quibus pars maior perit, potuerimus regere et coercere. Plato ipse ad senectutem se diligentia protulit Erat quidem corpus validum ac forte sortitus et illi nomen latitudo pectoris fecerat, sed navigationes ac pericula multum detraxerant viribus; parsimonia tamen et eorum, quae aviditatem evocant, modus et diligens sui tutela perduxit illum ad senectutem multis prohibentibus causis. Nam hoc scis, puto, Platoni diligentiae suae beneficio contigisse, quod natali suo decessit et annum unum atque octogensimum inplevit sine ulla deductione.
Abbreviated transcription (Latin):
est: eruere aliquid conor & utile efficere. Quid de istis capiam: que modo tr¬
clauimus. remotis a reformatione morum: quomodo meliorem me facere idee
Platonice possunt: Quid existis traham. quod cupiditates meas comprimai:
Uel hocipsum quot omma ista que sensibus seruiunt. que nos accendunt:.ir¬
ritant negat Plato ex bis esse que uere sint. Ergo ista imagmaria sunt & ad
tempus aliquam faciem ferunt: mhil horum stabile: ac solidum est:& nos tamen
cupimus: tanquam aut semper futura: aut semper habituri. Imbecilli Eliudiq in¬
rualla constituimus.Ad illa mittamus animum:quae aterna sunt.Miremur
in sublimi uolitantes rerum omnium formas: deumq inter illa uersantem: &
haec prouidentem. quemadmodum quae immortalia facere non potuit quia mare¬
ria prohibebat defendat a morte ac ratione uitium corporis uincat. Manent enim
cuncta non quia aeterna sunt: sed quia defenduntur cura regentis: immortalia

Expanded text:
est, eruere aliquid conor et utile efficere. Quid istis, quae modo trest, eruere aliquid conor et utile efficere. Quid istis, quae modo tractavimus, remotius a reformatione morum ? Quomodo meliorem me facere ideae Platonicae possunt? Quid ex istis traham, quod cupiditates meas conprimat ? Vel hoc ipsum, quod omnia ista, quae sensibus serviunt, quae nos accendunt et inritant, negat Plato ex his esse, quae vere sint. Ergo ista imaginaria sunt et ad tempus aliquam faciem ferunt, nihil horum stabile nec solidum escupimus, tamquam aut semper futura aut semper habituri. Inbecilli fluvidique inter vana constitimus ; ad illa mittamus animum, quae aeterna sunt. Miremur in sublimi volitantes rerum omnium formas deumque inter illa versantem et hoc providentem, quemadmodum quae inmortalia facere non potuit, quia materia prohibebat, defendat a morte ac ratione vitium corporis vincat. Manent enim cuncta, non quia aeterna sunt, sed quia defenduntur cura regentis; inmortalia
Abbreviated transcription (Latin):
admiror dementiam nostram quot tantopere amamus rem fugacissimams
rpus: timemusq ne quando moriamur: cum omne momentum mors prioris
habitus sit. Uis non timere: ne semel fiat: quod quotidie fit: De homine dixi flui¬
da materia et caduca & omnibus obnoxia causis. Mundus quoq aeterna res: et
inuicta: mutatur: nec idem manet: quãuis hec omnia in se habeat:que habuit.
aliter habet quem habuit: ordinem mutat. Quid inquis mihi ista subtilitas ꝓ¬
erii: Sime interrogas: nibil. Sed quemadmodum ille celator: oculos diu int¬
ios ac faugatos remittit: atq aduocat & ut dici solet pascit: sic nos animum aliqͣ¬
do debemiis relaxare:& quibusdam oblectamentis reficere. sed ipsa oblectamẽ¬
ta opera sint. Exhis quoq si obseruaueris inuenies quod possii fieri falutare Hoc
ego Lucili facere soleo ex omni natione: etiam si longissime a philosophia auer¬

Expanded text:
admiror dementiam nostram, quod tantopere amamus rem fugacissimam, admiror dementiam nostram, quod tantopere amamus rem fugacissimam, corpus, timemusque, ne quando moriamur, cum omne momentum mors prioris habitus sit. Vis tu non timere, ne semel fiat, quod cotidie fit! De homine dixi, fluvida materia et caduca et omnibus obnoxia causis; mundus quoque, aeterna res et invicta, mutatur nec idem manet. Quamvis enim omnia in se habeat, quae habuit, aliter habet quam habuit; ordinem mutat. "Quid ista," inquis, "mihi subtilitas proderit?" Si me interrogas, nihil. Sed quemadmodum ille caelator oculos diu intentos ac fatigatos remittit atque avocat et, ut dici solet, pascit; sic nos animum aliquando debemus relaxare et quibusdam oblectamentis reficere. Sed ipsa oblectamenta opera sint. Ex his quoque, si observaveris, sumes, quod possit fieri salutare. Hoc ego, Lucili, facere soleo: ex omni notione, etiam si a philosophia
Abbreviated transcription (Latin):
Idos in opere est. Idea extra opus est: nec tantum extra opus est: sed ante opus.
Quintum genus est eorum quae communiter sunt: hec incipiunt ad nos perti¬
nere: hec sunt omnia: homines pecora:res. Sextum genus est eorum que qua¬
si sunt tanquam mane: tanquam tempus:quacunq uidemus: aut tangimus.
Plato in illis non numerat: quae esse proprie putat. Nuunt enim: et in assidu
diminutione atq adiectione sunt. Nemo nostrum idem est in senectute:ꝗ fuit
iuiuenis. Nemo nostrum est mane: qui fuit pridie. Corpora nostra rapiuntur
fluminum more. Quicquid uides: currit cum tempore: nihil ex his que ui¬
demus manet. Egoipse dum loquor immutari ista: mutatus sum. Hoc est qdđ
ait Heraclitus in idem flumen bis descendimus & non descendimus.Mar
enim idem fluminis nomen. Aqua transmissa est. Hoc in amne manifestius
quem in homine. Sed nos quoq non minus uelox cursus praeteruehit. Erideo

Expanded text:
idos in opere est, idea extra opus nec tantum extra opus est, sed ante opus. idos in opere est, idea extra opus nec tantum extra opus est, sed ante opus. Quintum genus est eorum, quae communiter sunt; haec incipiunt ad nos pertinere; hic sunt omnia, homines, pecora, res. Sextum genus eorum, quae quasi sunt: tamquam inane, tamquam tempus. Quaecumque videmus aut tangimus, Plato in illis non numerat, quae esse proprie putat. Fluunt enim et in assidua deminutione atque adiectione sunt. Nemo nostrum idem est in senectute, qui fuit iuvenis; nemo nostrum est idem mane, qui fuit pridie. Corpora nostra rapiuntur fluminum more. Quicquid vides, currit cum tempore. Nihil ex iis, quae videmus, manet. Ego ipse, dum loquor mutari ista, mutatus sum. Hoc est, quod ait Heraclitus: " In idem flumen bis descendimus et non descendimus." Manet enim idem fluminis nomen, aqua transmissa est. Hoc in amne manifestius est quam in homine. Sed nos quoque non minus velox cursus praetervehit, et ideo
Abbreviated transcription (Latin):
quo capit aliquem habitum mens nostra:quem operi suo imponat.Ita illa que
me docet & instruit facies:a qua petitur imitatio:idea est.Talia ergo exempla¬
ria infinita habet rerum natura:hominum:piscium:arborum:ad que quocũ¬
q fieri ab illa debet exprimitur.Quartum locum habebitidos.Quid si hoc idos
tilitas. Pauloante Pictoris imagine utebatur.Ille cum reddere Uirgilium s¬
coloribus uellet.ipsum intuebatur.Idea erat Uirgilii facies: futuri operis ex¬
explar. Ex hac quod artifex trahit:&operi suo imposuit:idos est.Quid in¬
tersit queritur: Alterum exemplar est alterum forma ab exemplari sũpta
et operi imposita. alteram artifex imitatur: alteram facit habet aliquam faciem
statua: hec est idos. habet aliquam faciem exemplar ipsum quod intuens opifex
statuam sigurauit hec idea est. Etiam nunc si aliam desideras distinctionem

Expanded text:
quo capit aliquem habitum mens nostra, quem operi suo inponat. Ita illa, quae quo capit aliquem habitum mens nostra, quem operi suo inponat. Ita illa, quae me docet et instruit facies, a qua petitur imitatio, idea est. Talia ergo exemplaria infinita habet rerum natura, hominum, piscium, arborum, ad quae quodcumque fieri ab illa debet, exprimitur. Quartum locum habebit idos. Quid sit hoc idos, tilitas. Paulo ante pictoris imagine utebar. Ille cum reddere Vergilium coloribus vellet, ipsum intuebatur. Idea erat Vergilii facies, futuri operis exemplar. Ex hac quod artifex trahit et operi suo inposuit, idos est. Quid intersit, quaeris ? Alterum exemplar est, alterum forma ab exemplari sumpta et operi inposita. Alteram artifex imitatur, alteram facit. Habet aliquam faciem statua; haec est idos. Habet aliquam faciem exemplar ipsum, quod intuens opifex statuam figuravit; haec idea est. Etiamnunc si aliam desideras distinctionem,
Abbreviated transcription (Latin):
sed cogitatur. Uidetur autem species eius: equus & canis. Secundum ex his quae
sunt ponit Plato:quod eminet & exuperat omnia.Hoc ait per excellentiam
esse. Poeta communter dicitur:omnibus uersus facientibus: hoc nomen est:sed
iam apud grecos in unius notam cessit.Homerum intelligas:cum audieris po¬
etam. Quid ergo: hoc est de his scilicet maior & potentior cunctis. Tertium ge¬
nus est eorum:quae propria sunt innumerabilia sunt haec: sed extra nostrum
posita conspectum. Quae sint interrogas: propria Platonis supellex est.El
ideas uocat: ex quibus omnia quae sunt:quaecunq uidemus fiunt: & ad quas
cuncta formantur.He immortales.:immutabiles: inuiolabiles sunt.Quid
sit idea. idest quid Platom esse uideatur: audi. Idea est eorum quae naturaliter
fiunt exemplar aeternum. Adiiciam diffinitioni interpretationem: quo tibi res
ertior fiat. Uolo imaginem tuam facere. Exemplar picturae tue habeo: ex

Expanded text:
; cogitatur. Videtur autem species eius, equus et canis. Secundum ex his, quae ; cogitatur. Videtur autem species eius, equus et canis. Secundum ex his, quae sunt, ponit Plato quod eminet et exsuperat omnia. Hoc ait per excellentiam esse. Poeta communiter dicitur, omnibus enim versus facientibus hoc nomen est, sed iam apud Graecos in unius notam cessit; Homerum intellegas, cum audieris poetam. Quid ergo hoc est ? Deus scilicet, maior ac potentior cunctis. Tertium genus est eorum, quae proprie sunt; innumerabilia haec sunt, sed extra nostrum posita conspectum. Quae sint, interrogas. Propria Platonis supellex est; ideas vocat, ex quibus omnia, quaecumque videmus, fiunt et ad quas cuncta formantur. Hae inmortales, inmutabiles, inviolabiles sunt. Quid sit idea, id est, quid Platoni esse videatur, audi: " Idea est eorum, quae natura fiunt, exemplar aeternum." Adiciam definitioni interpretationem, quo tibi res apertior fiat: volo imaginem tuam facere. Exemplar picturae te habeo, ex
Abbreviated transcription (Latin):
tantum animam. Aut sic. quedam impetum habent: incedunt: transeunt Ø¬
quedam solo affixa radicibus aluntur:crescunt. Rursus animalia: in quas spe¬
cies secos aut mortalia sunt aut immortalia. Primum genus stoicis quibusdam
idetur. Quod quare uideatur subiiciam. In rerum inquiunt natura:quaedam.
sunt: quaedam non sunt & haec autem quae non sunt rerum natura complectitur:
quae animo succurrunt:tanquam centauri:gigantes & quicquid aliud falsa cogi¬
tatione formatum:habere aliquam imaginem coepit:quamuis non habeat sub¬
stantiam. Nunc ad id quod tibi promisi: reuertor. quomdo quaecunq sunt in
sex modos Plato partiatur:primumid quod est:nec uisu: nec tactu: nec ullo
su comprehenditur:cogitabile est. Quod generaliter est:tanquam homo generalis
sub oculos non uenit: sed specialis uenit.Ut Cicero & Cato: animal non uidetur:¬

Expanded text:
tantum animam. Aut sic: quaedam inpetum habent, incedunt, transeunt,tantum animam. Aut sic: quaedam inpetum habent, incedunt, transeunt,quaedam solo adfixa radicibus aluntur, crescunt. Rursus animalia in quas species seco ? Aut mortalia sunt aut inmortalia. Primum genus Stoicis quibusdam videtur " quid." Quare videatur, subiciam: " In rerum," inquiunt, "natura quaedam sunt, quaedam non sunt. Et haec autem, quae non sunt, rerum natura conplectitur, quae animo succurrunt, tamquam Centauri, Gigantes et quicquid aliud falsa cogitatione formatum habere aliquam imaginem coepit, quamvis non habeat substantiam." Nunc ad id, quod tibi promisi, revertor, quomodo quaecumque sunt, in sex modos Plato partiatur. Primum illud " quod est" nec visu nec tactu nec ullo sensu conprenditur; cogitabile est. Quod generaliter est, tamquam homo generalis, sub oculos non venit; sed specialis venit, ut Cicero et Cato. Animal non videtur
Abbreviated transcription (Latin):
quod est. Aut corporale est: aut incorporale. Hoc ergo genus est primum et an¬
tiquissimum: et ut ita dicam: generale. Cetera quidem genera sunt:sed specia¬
lia: tanquam homogems est.Haber enim in se nationum species.Grecos. Ro¬
manos: Parthos: colorum: Albos: ñgros: flauos.Habet singulos:Catonem.Ci¬
ceronem. Lucretium.ltaq quod multa continet:in genus cadit: quod sub alio
est in speciem. illud gemis quod est generale supra se nihil habet:mitium rerum
est: omnia sub illo sunt. Stoici uolunt superponere huic: etiam nunc aliud genus
magis principale:de quo statim dicam:si prius genus: de quo locutus sum.
rito primum pomi docuero:cum sitrerum omnium capax: quod est. In has spe¬
cies diuido:ut sint corporalia:aut incorporalia:nihil tertium est.Corpus quo¬
modo diuido: Ut dicam. Aut ammantia sunt:aut inanimantia. Rursus ani¬
mantia quemadmodum diuido:Ut dicam. quedam animum habent: quedã

Expanded text:
" quod est" aut corporale est aut incorporale. Hoc ergo est genus primum et an" quod est" aut corporale est aut incorporale. Hoc ergo est genus primum et antiquissimum et, ut ita dicam, generale. Cetera genera quidem sunt, sed specialia. Tamquam homo genus est. Habet enim in se nationum species: Graecos, Romanos, Parthos. Colorum: albos, nigros, flavos. Habet singulos: Catonem, Ciceronem, Lucretium. Ita qua multa continet, in genus cadit; qua sub alio est, in speciem. Illud genus " quod est " generale, supra se nihil habet; initium rerum est; omnia sub illo sunt. Stoici volunt superponere huic etiamnunc aliud genus magis principale; de quo statim dicam, si prius illud genus, de quo locutus sum, merito primum poni docuero, cum sit rerum omnium capax. " Quod est" in has species divido, ut sint corporalia aut incorporalia. Nihil tertium est. Corpus quomodo divido ? Ut dicam: aut animantia sunt aut inanima. Rursus animantia quemadmodum divido ? Ut dicam: quaedam animum habent, quaedam
Abbreviated transcription (Latin):
ur ad primum. Homo species est:ut Aristoteles ait. Equus species est. Canis
species est. Ergo commune aliquod quaerendum est:his omnibus uinculum. quod
illa complectatur & sub se habeat. hoc quid est: animal. ergo genus esse coepit
horum omnium quae modo retuli: hominis:equi: canis:animal. Sed sunt quedã¬
quae animam habent:nec sunt animalia. Placet enim satis & arbustis animam
locum: quia & animalia in hac forma sunt & sata. Sed quaedam anima carent:Ø
ut saxa. liaq erit aliquid animantibus antiquius corpus.Sed hoc sic diuidã
ut dicam. Corpora omnia: aut animata esse. aut inanimata:etiam nunc est aliꝗd
superius quem corpus.Dicimus enim quedam corporalia esse: quȩdam incor¬
poralia esse. Quiderit ergo ex quo haec deducantur illud cui nomen modo parũ
proprium imposuimus:quod est.Sic enim in species secabitur:ut dicamus.s

Expanded text:
mur ad primum. Homo species est, ut Aristoteles ait; equus species est; canis mur ad primum. Homo species est, ut Aristoteles ait; equus species est; canis species est; ergo commune aliquod quaerendum est his omnibus vinculum, quod illa conplectatur et sub se habeat. Hoc quid est ? Animal. Ergo genus esse coepit horum omnium, quae modo rettuli, hominis, equi, canis, animal. Sed quaedam animam habent nec sunt animalia. Placet enim satis et arbustis animam locum, quia et animalia in hac forma sunt et sata. Sed quaedam anima carent, ut saxa. Itaque erit aliquid animantibus antiquius, corpus scilicet. Hoc sic dividam, ut dicam corpora omnia aut animantia esse aut inanima. Etiamnunc est aliquid superius quam corpus. Dicimus enim quaedam corporalia esse, quaedam incorporalia. Quid ergo erit, ex quo haec deducantur ? Illud, cui nomen modo parum proprium inposuimus," quod est." Sic enim in species secabitur, ut dicamus:
Abbreviated transcription (Latin):
ti.Nihilominus dabo operam:ut ius ate datum: parcissime exerceam:fortassec¬
tentus ero mihi licere.Quid proderit facilitas tua:cum recte id nullo modo latine
exprimere possim: propter quod linguae nostrae conuitium feci. Magis damnabis
angustias romanas si scieris unam syllabam esse quam mutare non possum q̃
sit hac quaeris toor duri tibi uideor ingenii in medio positam sic posse trãsserre:
ui dicam quod est. Sed multum interesse uideo. Cogor uerbum pro uocabulo po¬
nere: sed id necesse est ponam: quod est: sex modis hoc a Platone dici. Amicus noster
homo eruditissimus hodierno die dicebat:omnes tibi exponam:si ante indicauero
esse aliquid genus & speciem. Nunc autem illud genus primum querimus: ex quo
cȩtere species suspense sunt:a quo nascitur omnis diuisio: quo uniuersa compre¬
hensa sunt: Inuenietur autem si cocperimus singula retro legere. Sic enim perduce¬

Expanded text:
uti. Nihilominus dabo operam, ut ius a te datum parcissime exerceam; fortasse conuti. Nihilominus dabo operam, ut ius a te datum parcissime exerceam; fortasse contentus ero mihi licere. Quid proderit facilitas tua, cum ecce id nullo modo Latine exprimere possim, propter quod linguae nostrae convicium feci ? Magis damnabis angustias Romanas, si scieris unam syllabam esse, quam mutare non possum. Quae sit haec, quaeris ? τὸ ὄν. Duri tibi videor ingenii; in medio positum, posse sic transferri, ut dicam " quod est." Sed multum interesse video; cogor verbum pro vocabulo ponere. Sed si ita necesse est, ponam "quod est." Sex modis hoc a Platone dici amicus noster, homo eruditissimus, hodierno die dicebat. Omnes tibi exponam, si ante indicavero esse aliquid genus, esse et speciem. Nunc autem primum illud genus quaerimus, ex quo ceterae species suspensae sunt, a quo nascitur omnis divisio, quo universa conprensa sunt. Invenietur autem, si coeperimus singula retro legere; sic enim perduce
Abbreviated transcription (Latin):
illius uerbi usus amissus est.Dicebant antiqui:si iusso:idest si iussero. Hoc nolo
mihi credas: sed fide Uirgilio. Catera qua iusso:mecum manus inferat arma. Non
id ago nunc hac diligenna:ut ostendam quantum tempus apud grammaticum
perdiderim: sed ut ex hoc intelligas:quantum apud Ennium & Actium uerbo¬
rum situs occupauerit. cum apud hunc quoq: qui quotidie excutitur:aliqua
nobis subducta sint.Quid sibi inquis ista preparatio uult: quo spectat: non cela¬
bote. Cupio si fieri potest:propitiis auribus tuis quid sentiam dicere:siminus di¬
cam & iratis. Ciceronem auctorem huius uerbi habeo:puto locupletem.si recen¬¬
tiorem queris. Fabianum disertum & elegantem:orationis etiam ad nostrum fa¬
stidium nitide. Quid enimfiet mi Lucili: quomodo dicetur: ouoia res necessaria
natura continens fundamentum omnium. Rogo itaq permittas mihi hoc uerbo

Expanded text:
illius verbi usus amissus est. Dicebant antiqui " si iusso," id est iussero. Hoc nolo illius verbi usus amissus est. Dicebant antiqui " si iusso," id est iussero. Hoc nolo mihi credas, sed eidem Vergilio: Cetera, qua iusso, mecum manus inferat arma. Non id ago nunc hac diligentia, ut ostendam, quantum tempus apud grammaticum perdiderim, sed ut ex hoc intellegas, quantum apud Ennium et Accium verborum situs occupaverit, cum apud hunc quoque, qui cotidie excutitur, aliqua nobis subducta sint. " Quid sibi," inquis, " ista praeparatio vult ? Quo spectat ? " Non celabo te; cupio, si fieri potest, propitiis auribus tuis " essentiam " dicere; si minus, dicam et iratis. Ciceronem auctorem huius verbi habeo, puto locupletem. Si recentiorem quaeris, Fabianum, disertum et elegantem, orationis etiam ad nostrum fastidium nitidae. Quid enim fiet, mi Lucili ? Quomodo dicetur οὐσία res necessaria, natura continens fundamentum omnium ? Rogo itaque permittas mihi hoc verbo
Abbreviated transcription (Latin):
UANTA NOBIS UERBORU N pauper¬
tas:immo egestas sit:nunquam magis quem ho¬
dierno die intellexi.Mille res inciderunt:cumfor¬
te de Platone loqueremur:que nomina desideraret:
nec haberent. Quedam uero cum habuissent fasti¬
dio nostro perdidissent.Quis autem ferat in egesta¬
te fastidium hunc quem greci cestrum uocant. pe¬
cora peragentem :& totis saltibus dissipantem: asilii
nostri uocabant. Hoc Uirgilio lieet credas. Est lo¬
cus silari circa ilicibusq uirentem. Plurimus alburnum uolitans: cui nomen a¬
silo Romanum est oestrum graeci uertere uocantes. Asper acerba sonans: quo tota
exterrita siluis.Diffugiunt armenta. Puto intelligi istud uerbum interiisse:ne
e longe differam. Quaedam simplicia in usu erant: sicut cernere ferro:inter se d
bantur. Idem Urgilius hoc probabit tibi: Ingentis genitos diuersis partibus or¬
his. Inter se consse uiros:& cernere ferro. Quod nunc decernere dicimus:simplicis

Expanded text:
uanta verborum nobis paupertas, immo egestas sit, numquam magis quam hodierno die intellexi. Mille res inciderunt, cum forte de Platone loqueremur, quae nomina desiderarent nec haberent, quaedam vero, quae cum habuissent, fastidio nostro perdidissent. Quis autem ferat in egestate fastidium ? Hunc quem Graeci oestron vocant pecora peragentem et totis saltibus dissipantem, asilum nostri vocabant. Hoc Vergilio licet credas: Est lucum Silari iuxta ilicibusque virentem Plurimus Alburnum volitans, cui nomen asilo Romanum est, oestrum Grai vertere vocantes, Asper, acerba sonans, quo tota exterrita silvis Diffugiunt armenta. Puto intellegi istud verbum interisse. Ne te longe differam, quaedam simplicia in usu erant, sicut " cernere ferro inter se " dicebant. Idem Vergilius hoc probabit tibi: Ingentis genitos diversis partibus orbis Inter se coiisse viros et cernere ferro. Quod nunc decernere dicimus. Simplicis
Abbreviated transcription (Latin):
ditus: sic animo qui ad huc tenuior est igne per omne corpus fuga est.Itaq
de illo querendum est:an possit immortalis esse.Hocquidem certum habe: si
superstes est corpori propter illud nullo genere mori posse: ꝓpter quod non perit
quoniam nulla immortalitas cum exceptione est nec ꝗeꝗͣ noxiũ aeterno est. Uale.

Expanded text:
ditus, sic animo, qui adhuc tenuior est igne, per omne corpus fuga est. Itaque ditus, sic animo, qui adhuc tenuior est igne, per omne corpus fuga est. Itaque de illo quaerendum est, an possit immortalis esse. Hoc quidem certum habe: si superstes est corpori, praeteri illum nullo genere posse, propter quod non perit, quoniam nulla immortalitas cum exceptione est nec quicquam noxium aeterno est. VALE.
Abbreviated transcription (Latin):
uedam magis aut minus timeremus:cum omnium idem finis esset.Quiden
interest:utrum supra aliquem iugularium ruat:aut mons: Nihil inuemes.
erunt tamen qui hanc ruinam magis timeant: quãuis utraq mortifera eque sit
adeo non effectus: sed efficatiam timor spectat. Nunc me putas de Stoicis dice¬
re. qui existimant animam hominis magno pondere extriti permanere non Ø¬
osse:& statim spargi: quia non fuerit ei exitus liber.Ego uero non facio:ꝗ ho
dicunt uidentur mihi errare. Quemadmodum enim flamma non potest op¬
primi:nam circa id diffugit quo urgetur:quemadmodum aer uerbere:ac ictu
non leditur: nec scinditur quidem:sed circa id cui cessit: refundinur.sic animus
qui ex tenuissimo constat:deprehendi non potest:nec intra corpus affligi. sed
eneficio subtilitatis su& per ipsa quibus premitur:erumpit.Quomodo fu¬
mini etiam cum latissime percurrerit ac fluxit: per exiguum foramen est re¬

Expanded text:
quaedam magis aut minus timeremus, cum omnium idem finis esset. Quid enim quaedam magis aut minus timeremus, cum omnium idem finis esset. Quid enim interest, utrum supra aliquem vigilarium ruat an mons ? Nihil invenies. Erunt tamen, qui hanc ruinam magis timeant, quamvis utraque mortifera aeque sit; adeo non effectus, sed efficientia timor spectat. Nunc me putas de Stoicis dicere, qui existimant animam hominis magno pondere extriti permanere non posse et statim spargi, quia non fuerit illi exitus liber ? Ego vero non facio; qui hoc dicunt, videntur mihi errare. Quemadmodum flamma non potest obprimi, nam circa id effugit, quo urgetur; quemadmodum aer verbere atque ictu non laeditur, ne scinditur quidem, sed circa id, cui cessit, refunditur; sic animus, qui ex tenuissimo constat, deprehendi non potest nec intra corpus effligi, sed beneficio subtilitatis suae per ipsa, quibus premitur, erumpit. Quomodo fulmini, etiam cum latissime percussit ac fulsit, per exiguum foramen est re
Abbreviated transcription (Latin):
absum sed de illo in quem fortuna ius perdidit. Huius quoq ferietur animus.
muiabitur color. Quedam enim mi Lucili. nulla effugere uirtus porest admonet
illum natura mortalitatis suc. Iiaq & uultum adducet ad tristitiam. & in horres¬
cet ad subita: & caligabit si uastam altitudinem in crepidine eius constitutus de¬
spexerit. Non est hoc timor sed naturalis affectio: &caligabit inexpugnabilis
ratiom liaq fortes quidam & paratissimi fundere suum sanguinem: alienum ui¬
dere non possunt. Quidam ad uulneris noui. Quidam ad ueteris & purulentio
tractationem. inspectionemq succindunt. ac liquuntur animo. Alii gladium fa¬
cilius recipiunt quem uident: Sensi ergo ut dicebam quandam. non quidem
perturbationem: sed mutationem. Rursus ad primum conspectum reddite lucis
alacritas redit incogitata & iniussa. illud deind mecum loqui coepi:quem inepte

Expanded text:
absum, sed de illo, in quem fortuna ius perdidit. Huius quoque ferietur animus, absum, sed de illo, in quem fortuna ius perdidit. Huius quoque ferietur animus, mutabitur color. Quaedam enim, mi Lucili, nulla effugere virtus potest; admonet illam natura mortalitatis suae. Itaque et vultum adducet ad tristia et inhorrescet ad subita et caligabit, si vastam altitudinem in crepidine eius constitutus despexerit; non est hoc timor, sed naturalis adfectio inexpugnabilis rationi. Itaque fortes quidam et paratissimi fundere suum sanguinem alienum videre non possunt. Quidam ad vulneris novi, quidam ad veteris et purulenti tractationem inspectionemque succidunt ac linquuntur animo. Alii gladium facilius recipiunt quam vident. Sensi ergo, ut dicebam, quandam non quidem perturbationem, sed mutationem. Rursus ad primum conspectum redditae lucis alacritas rediit incogitata et iniussa. Illud deinde mecum loqui coepi, quam inepte
Abbreviated transcription (Latin):
m bais deberem Neapolim repetere: facile credidi tempestatẽ
esse. ne iterum nauem experirer: & tantum luti tota uia fuit ut
possim uideri. nihi lominus nauigasse. Totum athletarum fatũ
n illo die perpetiendum fuit aceromate nos haphe excepit i
chryptã Nea positana mhil illo carçere longius mhil illis faucibus obscurius q̃
nobis prestant non ut nos per tenebras uideamus. sed ut ipsas. Ceterum etiam
si locus haberer lucem: puluis auferret: In aperto quoq res res grauis & molesta
quid illic ubi in se uolutatur.: & cum sine ullo spiramento sit inclusus: in ipsosa
quibus excitanuis est recidit. Duo incommoda inter inter se contraria simul per¬
tulimus. eadem uia: eodem die & luto & puluere laborauimus. Aliquid tamenØ
illa mibi obscuritas quod cogitarem dedit. Sensi quendam ictum animi. et sine
metu mutationem: quam in solite rei nouitas simulac fceditas fecerat. Non de
me nunc tibi loquor tecum: qui multum ab homine tolerabili nedum aperfect

Expanded text:
 Bais deberem Neapolim repetere, facile credidi tempestatem esse, ne iterum navem experirer; et tantum luti tota via fuit, ut possim videri nihilominus navigasse. Totum athletarum fatum mihi illo die perpetiendum fuit; a ceromate nos haphe excepit in crypta Neapolitana. Nihil illo carcere longius, nihil illis facibus obscurius, quae nobis praestant non ut per tenebras videamus, sed ut ipsas. Ceterum etiam si locus haberet lucem, pulvis auferret, in aperto quoque res gravis et molesta; quid illic, ubi in se volutatur et, cum sine ullo spiramento sit inclusus, in ipsos, a quibus excitatus est, recidit ? Duo incommoda inter se contraria simul pertulimus: eadem via, eodem die et luto et pulvere laboravimus. Aliquid tamen mihi illa obscuritas, quod cogitarem, dedit; sensi quendam ictum animi et sine metu mutationem, quam insolitae rei novitas simul ac foeditas fecerat. Non de me nunc tecum loquor, qui multum ab homine tolerabili, nedum a perfecto
Abbreviated transcription (Latin):
interfuit: secreta perspexit. Obseruauit illum:an ex formula sua uiueret. Plato et
Aristoteles & omnis indiuersum itura sapientium turba:plus ex moribus quẽ
x uerbis Socratis traxit. Methodorum & Hermacum & Pohiȩnum: magnos i¬
ros non schola Epicuri:sed contubernium fecit.Nec in hoc te accerso tantum:ut ꝓ¬
ficias: sed ut prosis.Plurimum enim alter alteri conferemus. Interim quonias di¬
urnam tibi mercedulam debeo.quid me apud Hecatonem delectauerit dicam:que¬
ris inquit:quid profecerim: Amicus esse mihi coepit.Multum proficit:qui nũꝗͣ
erit solus: scito hunc amicum omnibus esse. Uale.

Expanded text:
interfuit, secreta perspexit, observavit illum, an ex formula sua viveret. Platon et interfuit, secreta perspexit, observavit illum, an ex formula sua viveret. Platon et Aristoteles et omnis in diversum itura sapientium turba plus ex moribus quam ex verbis Socratis traxit; Metrodorum et Hermarchum et Polyaenum magnos viros non schola Epicuri sed contubernium fecit. Nec in hoc te accerso tantum, ut proficias, sed ut prosis; plurimum enim alter alteri conferemus. Interim quoniam diurnam tibi mercedulam debeo, quid me hodie apud Hecatonem delectaverit dicam. "Quaeris," inquit, " quid profecerim ? Amicus esse mihi coepi." Multum profecit; numquam erit solus. Scito hunc amicum omnibus esse. VALE.
Abbreviated transcription (Latin):
Mitte inquis & nobis ista. que tanta efficacia expertus es. Ego uero cupio in teoĩa
transfundere: & in hoc gaudeo aliquid discere: ut doceam.Nec me ulla res delectabit:
icet eximia sit & salutaris:quam mihi uni sciturus sum:si cum hac exceptione c
sapientia:ut illam inclusam teneam: nec enunciem:reiiciam.Nullius boni sine
socio iucunda possessio est. Mittam itaq ipsos tibi libros: & ne multum opere im¬
pendas: dum passim profutura sectaris: imponam notas: ut ad ipsa protinus quae
probo & miror accedas. Plus tamen tibi & uiua uox & conuictus: quem oratio ꝓ'¬
lerit.In rem praesentem uenias oportet.Primum quia homines amplius ocul
auribus credunt. Deinde quia longum iter est per precepta: breue & efficax per ex¬
empla. Tenonem Cleantes non expressisset:si eum tantummodo audisset. uitae eius

Expanded text:
Mitte," inquis, "et nobis ista, quae tam efficacia expertus es." Ego vero omnia in te cupio Mitte," inquis, "et nobis ista, quae tam efficacia expertus es." Ego vero omnia in te cupio transfundere, et in hoc aliquid gaudeo discere, ut doceam. Nec me ulla res delectabit, licet sit eximia et salutaris, quam mihi uni sciturus sum. Si cum hac exceptione detur sapientia, ut illam inclusam teneam nec enuntiem, reiciam. Nullius boni sine socio iucunda possessio est. Mittam itaque ipsos tibi libros et ne multum operae inpendas, dum passim profutura sectaris, inponam notas, ut ad ipsa protinus, quae probo et miror, accedas. Plus tamen tibi et viva vox et convictus quam oratio proderit. In rem praesentem venias oportet, primum, quia homines amplius oculis quam auribus credunt; deinde, quia longum iter est per praecepta, breve et efficax per exempla. Zenonem Cleanthes non expressisset, si tantummodo audisset; vitae eius
Abbreviated transcription (Latin):
Ntelligo Lucili: non emendari me tantum:sed transsigurari. nec
hoc promitto iam aut spero:nhil in me superesse: quod mutan¬¬
dum sit. Quid ni quot multa habeam quae debeant corrigi: que extenuari: quae at¬
tolli: Et hoc ipsum argumentum est in melius translati animi: quot uitia sua quae
ad huc ignorabat uidet. Quibusdam aegris gratulatio fit cum seipsos egros esse sense¬
re. Cuperem itaq tecum communicare: tam subitam mei mutationem. Tunc ami'¬
citie nostrae certiorem fiduciam habere coepissem: illius uere quam non spes non
timor: non utilitatis sue cura diuellit: illius cum qua homines moriuntur: ꝓq
moriuntur. Multos tibi dabo qui non amico: sed amicitia caruerunt. hoc non põt
accidere cum animos in societatem honesta cupiendi par uoluntas trahit.Quid ni
non possit: Sciunt enim ipsos omnia habere communia: & quidem magis aduersa.
Concipere animo non potes quantum momenti afferre mihi singulos dies uideã.

Expanded text:
ntelligo, Lucille, non emendari me tantum sed transfigurari, nec hoc promicto iam autem spero, nichil in me superesse quod mutandum sit. Quidni quod multa habeam que debebunt colligi, que extenuari, que attolli? Et hoc ipsum argumentadhuc ignorabat, videt. Quibusdam aegris gratulatio fit, cum ipsi aegros se esse senserunt. Cuperem itaque tecum communicare tam subitam mutationem mei; tunc amicitiae nostrae certiorem fiduciam habere coepissem, illius verae, quam non spes, non timor, non utilitatis suae cura divellit, illius, cum qua homines moriuntur, pro qua moriuntur. Multos tibi dabo, qui non amico, sed amicitia caruerunt. Hoc non potest accidere, cum animos in societatem honesta cupiendi par voluntas trahit. Quidni non possit? Sciunt enim ipsos omnia habere communia, et quidem magis adversa. Concipere animo non potes, quantum momenti adferre mihi singulos dies videam. "
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Meretq quod magna pars sue foclicitatis exclusa: corporis angustiis ces¬
sat. Nunquid enim mi Lucilli hoc furor est: quod nemo nostrum mortalem
se cogitat: ꝙ nemo imbecillum in illo: ꝙ nemo nostrum unum esse se cogitat:
Aspice culinas nostras: & conuersantes inter tot ignes coquos nostros. Unum ui¬
deri putas uentrem:cui tanto tumultu comparatur cibus.Aspice ueterari.
stra & plena multorum saeculorum uindemiis horrea. Unum putas uideri
uentrem: cui tot consulum:regionumq: uina cluduntur.Aspice quot locis
uertatur terra:quot milia colonorum arent fodiant.Unum putas uideri uẽ
trem:cui & in Sicilia: & inAfrica seritur.Sanierimus.& modica concupisce¬
mus:si unusquisq: se numeret:metiatur simul corpus.Sciat quẽ nec m¬
tum capere nec diu posse. Nihil tam eque tibi profuerit ad temperantiã om¬
nium rerum:quem frequens cogitatio breuis.aui:& huius incerti.Quicꝗd

Expanded text:
tatur, maeretque, quod magna pars suae felicitatis exclusa corporis angustiis cestatur, maeretque, quod magna pars suae felicitatis exclusa corporis angustiis cessat. Numquid enim, mi Lucili, in hoc furor est, quod nemo nostrum mortalem se cogitat, quod nemo imbecillum ? In illo, quod nemo nostrum unum esse se cogitat ! Aspice culinas nostras et concursantis inter tot ignes cocos; unum videri putas ventrem, cui tanto tumultu comparatur nostra et plena multorum saeculorum vindemiis horrea; unum putas videri ventrem, cui tot consulum regionumque vina cluduntur ? Aspice, quot locis terra vertatur, quot millia colonorum arent, fodiant; unum videri putas ventrem, cui et in SieiliaSicilia et in Africa seritur ? Sani erimus et modica concupiscemus, si unusquisque se numeret, metiatur simul corpus, sciat, quam nec multum eaperecapere nec diu possit. Nihil tamen aeque tibi profuerit ad temperantiam omnium rerum quam f
Abbreviated transcription (Latin):
perseuerabo. Anmus noster modo rex est:modo tyrannus.Rex cum hone¬
sta intuitur. Salutem sibi commissi corporis curat:& nihil imperat turpe:ni¬
hil sordidum. Ubi uero tamẽ impotens cupidus delicatus est:transit in no
detestabile ac dirum:& fit tyrannus.Tunc illum excipiunt affectus impotetes
instantq qui mitio quidem gaudent:ut solet populus largitione nocitura e¬
frustra plenus: & quae non potest haurire contractat. Cum uero magis ac ma¬
gis uires morbus excedit:& in medullas neruosq descendere delitie comsp¬
tum eorum: quibus se nimia auiditate inutilem reddidit letus prorsus uolup¬
tatibus:habet alienarum spectaculum subministrator libidinum:testisq::qua¬¬
rum sibi usum ingerendo abstulit.Nam nec illi tam gratum est abundare iu¬¬
cundis: qui firmum ad quod non omne illum apparatum per gulam uentrẽ¬
q transmittit.Non cum omni exoletorum:foeminarumq: turba conuolu¬

Expanded text:
perseverabo: animus noster modo rex est, modo tyrannus. Rex, cum honeperseverabo: animus noster modo rex est, modo tyrannus. Rex, cum honesta intuetur, salutem commissi sibi corporis curat, et illi nihil imperat turpe, nihil sordidum. Ubi vero inpotens, cupidus, delicatus est, transit in nomen detestabile ac dirum et fit tyrannus; tunc illum excipiunt adfectus inpotentes et instant, qui initio quidem gaudent, ut solet populus largitione nocitura frustra plenus, et quae non potest haurire, contrectat. Cum vero magis ac magis vires morbus exedit et in medullas nervosque descendere deliciae, conspectu eorum, quibus se nimia aviditate inutilem reddidit, laetus, pro suis voluptatibus habet alienarum spectaculum, sumministrator libidinum festisque, quarum usum sibi ingerendo abstulit. Nec illi tam gratum est abundare iucundis quam acerbum, quod non omnem illum apparatum per gulam ventremque transmittit, quod non cum omni exoletorum feminarumque turba convolu
Abbreviated transcription (Latin):
Nolunt uel reprehendi dum conspici.Talis est oratio Moccenatis omniumq:
aliorum qui non casuerrant: sed scientes: uolentesq hoc amagno animi malo
oritur. Quomodo in uino non ante lingua titubat ꝗͣ mens cessit oneri:& incli¬
nata uel predita est.Ita ista oratio:quid aliud q̃ ebrietas: Nulli molesta ẽ nisi
animus labatur.Iõ ille curetur:ab illo sensus:abillo uerba exeunt:ab illo¬
bis est habitus. uultus. incessus illo sano ac ualente: oratio quoq robustaØ
fortis uirilis est.Si ille procubuit. & cetera sequuntur ruinam. Rege incolumi
mens omnibus una est:amisso rupere fidem.Rex noster est animus.Hoc inco¬
lumi caetera manent:in officio parent:ohtemperant.Cum ille paulum uacilla
simul dubitant. Cum uero cessit uoluptati:artes quoq eius:actusq marcent:
et omnis ex languido fluxeq conatus est. Quomam hec similitudine usus su

Expanded text:
volunt vel reprehendi, dum conspici. Talis est oratio Maecenatis omniumque volunt vel reprehendi, dum conspici. Talis est oratio Maecenatis omniumque aliorum, qui non casu errant sed scientes volentesque. Hoc a magno animi malo oritur. Quomodo in vino non ante lingua titubat quam mens cessit oneri et inclinata vel prodita est, ita ista orationis quid aliud quam ebrietas nulli molesta est, nisi animus labat ? Ideo ille curetur; ab illo sensus, ab illo verba exeunt, ab illo nobis est habitus, vultus, incessus. Illo sano ac valente oratio quoque robusta, fortis, virilis est; si ille procubuit, et cetera ruinam sequuntur. Rege incolumi mens omnibus una est; Amisso rupere fidem. Rex noster est animus. Hoc incolumi cetera manent in officio, parent, optemperant; cum ille paulum vaccillavit, simul dubitant. Cum vero cessit voluptati, artes quoque eius actusque marcent et omnis ex languido fluidoque conatus es. Quoniam hac similitudine usus sum,
Abbreviated transcription (Latin):
et alio loco: Inde sexaginta onerarias leues praeter militem:& necessarios nau¬
tarum hyemantes aquilone misit. Non desinit omnibus locis: hoc uerbũ
infulcire. Quodam loco Salu. dicit.Inter arma ciuilia equi boni famas
tit. Aruntius non temperauit quominus prĩo statim libro poneret ingẽtes
esse famas de Regulo. Hec ergo & huiusmodi uitia: quae alicui impressits
mutatio: non sunt iudicia luxuriae:nec animi corrupti.Propria enim eẽ de¬
bent: & ex ipso nata: ex quibus tu existimes alicuius affectus. Iracundi ho¬
minis iracunda oratio est.Commoti nimis incitata:delicata:tenera: & fl¬
xa. Quod uides istos sequi:qui aut uellunt barbam:aut intelligunt: qui
labra pressius tondent:& abradunt:seruata & submissa cetera parte:qui la¬
cernas coloris improbi sumunt:qui perlucentem togam. Qui uolunt facere
quicqͣ: quod hominum oculis transire liceat: irritant illos: & in se auertunt.

Expanded text:
Et alio loco: " inde sexaginta onerarias leves praeter militem et necessarios nauEt alio loco: " inde sexaginta onerarias leves praeter militem et necessarios nautarum hiemante aquilone misit." Non desinit omnibus locis hoc verbum infulcire. Quodam loco dicit Sallustius: " inter arma civilia aequi bonique famas petit." Arruntius non temperavit, quo minus primo statim libro poneret ingentes esse " famas " de Regulo. Haec ergo et eiusmodi vitia, quae alicui inpressit imitatio, non sunt indicia luxuriae nec animi corrupti; propria enim esse debent et ex ipso nata, ex quibus tu aestimes alicuius adfectus. Iracundi hominis iracunda oratio est, commoti nimis incitata, delicati tenera et fluxa. Quod vides istos sequi, qui aut vellunt barbam aut intervellunt, qui labra pressius tondent et adradunt servata et summissa cetera parte, qui lacernas coloris improbi sumunt, qui perlucentem togam, qui nolunt facere quicquam, quod hominum oculis transire liceat; inritant illos et in se advertunt;
Abbreviated transcription (Latin):
tius rare uir frugalitatis:qui historias belli punici seripsit:fuit Saluftianus.&
in illud genus: nitens est apud Salustium exercitum argento fecit idest pecu¬
nia parauit.Hoc Aruntius amare ecepit.Posuit illud omnibus paginis.
Dicit quodam loco fugam nostris facere. Alio loco iero rex Syracusano¬
rum bellum fecit.Et alio loco que audita Panormitanos debere Roman
facere. Gustum tibi dare uolui.Totus his contexitur liber.Quae apud Sa'¬
lustium rare fuerunt: apud hunc crebra sunt: & pene continua: nec sine cã
ille enim in haec incidebat.Atille illa quaerebat. Uides autemquid sequat᷑:
ubi alicui uitium pro exemplo est:Dixit Salu. aliquis hyemantibus.A
runtius in prĩo lib. belli pumciait.Repente hyemauit tempestas.et alio¬
co: cum dicere uellet frigidum annum fuisse ait.Totus hyemauit annus.

Expanded text:
tius, vir rarae frugalitatis, qui historias belli Punici scripsit, fuit Sallustianus et tius, vir rarae frugalitatis, qui historias belli Punici scripsit, fuit Sallustianus et in illud genus nitens. Est apud Sallustium: " exercitum argenta fecit," id est, pecunia paravit. Hoc Arruntius amare coepit; posuit illud omnibus paginis. Dicit quodam loco: " fugam nostris fecere." Alio loco: " Hiero, rex Syracusanorum, bellum fecit." Et alio loco: " quae audita Panhormitanos dedere Romanis fecere." Gustum tibi dare volui; totus his contexitur liber. Quae apud Sallustium rara fuerunt, apud hunc crebra sunt et paene continua, nec sine causa; ille enim in haec incidebat, at hic illa quaerebat. Vides autem, quid sequatur, ubi alicui vitium pro exemplo est. Dixit Sallustius: " aquis hiemantibus." Arruntius in primo libro belli Punici ait: " repente hiemavit tempestas." Et alio loco cum dicere vellet frigidum annum fuisse, ait: " totus hiemavit annus."
Abbreviated transcription (Latin):
dam prefractam & asperam probant:disturbant de industria siquid placidi¬
us effluxit: nolunt sine salebra esse iuncturam uirilem putant & fortem:q̃
autem in equalitate percutiat.Quorũdam non est compositio:modulatio
expectata uix ad clausulas redeunt.Quia m exitu lenta:qualis Ciceronis ẽ
deuexa: & molliter detinens: nec aliter quem solent:admorem suum pedẽq
respondens. Non tantum in genere sententiarum uitium est.Si autem pu'¬
sillae sunt: & pueriles: aut improbe: & plus ause quem pudore saluo licet:si
floride sunt:& nimis dulces:si in uanum exeunt:& sine affectu:nihilam
quem sonant. Hec uitia unus aliquis inducit: sub quo tunc eloquentia est
Ceteri imitantur:& alter alteri tradunt. Sic Salustio uegente amputate senten¬
tie et uerba ante expectatum cadentia: & obscura breuitas fuere procultu.Arũ¬

Expanded text:
idam praefractam et asperam probant; disturbant de industria, si quid placidiidam praefractam et asperam probant; disturbant de industria, si quid placidius effluxit. Nolunt sine salebra esse iuncturam; virilem putant et fortem, quae aurem inaequalitate percutiat. Quorundam non est compositio, modulatio expectata vix ad clausulas redeunt ? Quid illa in exitu lenta, qualis Ciceronis est, devexa et molliter detinens nec aliter quam solet, ad morem suum pedemque respondens ? Non tantum in genere sententiarum vitium est, si aut pusillae sunt et pueriles aut improbae et plus ausae quam pudore salvo licet, si floridae sunt et nimis dulces, si in vanum exeunt et sine effectu nihil amplius quam sonant. Haec vitia unus aliquis inducit, sub quo tunc eloquentia est, ceteri imitantur et alter alteri tradunt. Sic Sallustio vigente anputatae sententiae et verba ante exspectatum cadentia et obscura brevitas fuere pro cultu. L. Arrun