comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
inde afferre mollior itaq glam̃ huãnam sic expetto utsciã ⁊ me
⁊ illam ẽẽ mor tales Aot hoc prudentͤ sit illud utilissiẽ quod p̃p̃
aurã manẽ eamq uc ipẽ asseris ꝑicui ã semꝑ mansura destitius
Raurequide de stituo ped for tassis differo EAt ꝙͣ ꝑ iculosa dila¬
cioest in tanca dubii celeritate tꝑĩs/ tantaq uite fuga Ad hec
em̃ uelim miclii ⁊ espondeas si ab eo forte qui solus uite mor tisq
metam statuit unus dũ taxat hodie p̃fixus foret annus inte¬
ger. uiuendi idq tidi sine ulla dubitacõne constai et qualis eẽ
inciperes huiꝰ annui tpĩs dispensator ¶ Equidem ꝑcissimus
acq diligentissimus summoq studio puidẽm/ ne quid insi ser ne
impender etu. uixqz aliquẽ tam uesanũ insolẽtemq rror. qui
non idem responsuius sit I despensũ ybo sed stuporem quẽ in
furor homi parit in hac re nõ modo meus sed nec om̃i qui uinꝙͣ

Expanded text:
im afferre molior. Itaque gloriam humanam sic expeto, ut sciam et me im afferre molior. Itaque gloriam humanam sic expeto, ut sciam et me et illam esse mortales. Ut hoc prudenter, sic illud insulsissime, quod propter auram inanem eamque, ut ipse asseris, perituram semper mansura destituis. Haud equidem destituo; sed fortassis differo. At quam periculosa dilatio est, in tanta dubii celeritate temporis, tantaque vite fuga! Ad hoc enim velim michi respondeas: si ab Eo forte, qui solus vite mortisque metam statuit, unus duntaxat prefixus hodie foret annus integer vivendi, idque tibi sine ulla dubitatione constaret, qualis esse inciperes huius annui temporis dispensator? Equidem parcissimus ac diligentissimus summoque studio providerem, nequid nisi seriis impenderetur, vixque aliquem tam vesanum insolentemque reor, qui non idem responsurus sit. Responsum probo, sed stuporem, quem michi furor hominum parit in hac re, non modo meus sed nec omnium, qui unquam
Abbreviated transcription (Latin):
ti uiꝰ exigui instar ẽẽ anñ unũ infmitis annoꝵmilib
constaro famã uero hoĩem nec pũctũ implẽ necanimum¬
Cetera q huiꝰ gnis quibus ab amore glie aiõs dehortant᷑
Sed queso si quid hes ualidius yfer./ h enĩ relatu magis
speciora ꝙ efficacia sum expertus/ neq em̃ deus fieri cogito
qui uel eternitatẽ hãm uel celum terrusq complectar hue¬
mana michi sacis est glia. ad illam suspir̃o ⁊ mortalis nõ¬
nisi mor talia cõcupisto ¶ O te si uera memoras in felicẽ
si nõ cupis ĩmortalia si t̾rena uero ⁊espicis totus ẽ terreꝰ
Actũ est de rebus tuis spei nichil est reliquũ ¶ saduertat
deus hanc in samã semꝑ me eternitatis amore ꝯflagrasse
testis est michi cuiaro meap mens constia. S hoc dixi
uel si forsican lapsus sum lioc dite uolebam mor talibus utor.
y mor talib/ nec ĩmodico uastoq desiderio nature ⁊ erũ¬

Expanded text:
ti unius exigui instar esse, annum unum infinitis annorum milibus ti unius exigui instar esse, annum unum infinitis annorum milibus constarceteraque huius generis, quibus ab amore glorie animos dehortantur. Sed, queso, siquid habes validius profer. Hec enim relatu magis speciosa quam efficacia sum expertus. Neque enim deus fieri cogito, qui vel eternitatem habeam vel celum terrasque complectar. Humana michi satis est gloria; ad illam suspiro, et mortalis nonnisi mortalia concupisco. O te, si vera memoras, infelicem! si non cupis immortalia, si eterna non respicis, totus es terreus. Actum est de rebus tuis; spei nichil est reliquum. Avertat Deus hanc insaniam! Semper eternitatis me amore conflagrasse testis est michi curarum mearum mens conscia. Sed hoc dixi vel, si forsitan lapsus sum, hoc dicere volebam: mortalibus utor pro mortalibus, nec immodico vastoque desiderio nature reru
Abbreviated transcription (Latin):
in rem exitus incerti tantos labores effundẽ Scio tñ quid
tibi ne ceptũ destituas blanditu. spes una ꝑagendi ꝙͣ qui
faale nisi fallor. extennare non possem dei bis eam ã plifica¬
re temptabo uceam uel sit longe imparem tantis laboribus
sor tune impedim̃ta omĩaq int̾rupto scribendi impetu sepe
ꝓperante calamũ auerterũt felicius tibi ⁊ supra uotũ cũcta
ꝑueniant quid tamẽ tam grande facturũ eẽ te iudicas Ep̃¬
clarũ nempe rariẽq opus ⁊ egregiũ Arrolo nimis oblucta¬
ri. p̃clarũ opus concedatur ac mͣto preclarioris impedñtũ
si cognosceres qd cupis horreres, hoc eñ dicẽ ausim uel in
primis anĩ tuuĩ ab om̃ib meliorib curis abstrahit adde
m hoc ip̃m preclarũ nec late patet nec in longũ porrigit᷑
locoꝵ q ac tempoꝵ angustiis crar tatur. EIntelligo istã
uetere ⁊ tritam iam int̾ phõs fabellam t̾ram omẽm pic¬

Expanded text:
in rem exitus incerti tantos labores effundere? Scio tamen quid in rem exitus incerti tantos labores effundere? Scio tamen quid tibi, ne ceptum destituas, blanditur: spes una peragendi, quam quoniam facile, nisi fallor, extenuare non possum, verbis eam amplificare tentabo, ut eam vel sic longe imparem tantis laboribus fortune impedimenta omnia, que, interrupto scribendi impetu, sepe properantem calamum adverterunt. Felicius tibi et supra votum cunta perveniant. Quid tamen tam grande facturum esse te iudicas? Preclarum nempe rarumque opus et egregium. Nolo nimis obluctari: preclarum opus, concedatur; at quanto preclarioris impedimentum si cognosceres, quod cupis horreres. Hoc enim dicere ausim: vel in primis animum tuum ab omnibus melioribus curis abstrahit. Adde quod hoc ipsum preclarum neque late patet, nec in longum porrigitur, locorumque ac temporum angustiis coartatur. Intelligo istam veterem et tritam iam inter philosophos fabellam: terram omnem punc
Abbreviated transcription (Latin):
deqz aluis scribens tui ipius obliuistens Et quidstis anutiaq¬
oꝑe iexpleto moru calamũ fatigatũ/e manib ⁊ apiat
acq ita dum in modice gliam petens genino calle festinas
neutio ꝑuenias adoptatũ ¶Timiui hoc fateor int̾ dum
gr aui mor by correptus uicmã mortẽ expaui nichil in eo
statu senciens molestiꝰ ꝙͣ qd africam ipam semiexpliatã
linquebam/ Itriq alienã de dignatus limã ignib eam ppͥis
mambus mandare deci euerum nulli amicoro sãtis se dens
qui post enuissiĩ spiñ id miclii p̃staret pp̃ea qd ungiliũ in ̃
ab ipẽ tacore tesare augusto hac mre sola nõ exauditu
esse memineram Caud te moror. parũ abfuit qñ afri¬
ta p̃t̾ uicini solis ardores quib et̾mĩ fubiatet ac p̃ter ro¬
manor faces quibus ter olii longe late q ꝓusta est meis
solutõnis dies sed nõ cassa racio est/ quid autẽ stuscius ꝙ

Expanded text:
deque aliis scribens, tui ipsius oblivisceris. Et quid scis an, utroqdeque aliis scribens, tui ipsius oblivisceris. Et quid scis an, utroque inexpleto opere, mors calamum fatigatum e manibus rapiat, atque ita, dum immodice gloriam petens gemino calle festinas, neutro pervenias ad optatum? Timui hoc, fateor, interdum. Gravi enim morbo correptus viciniam mortis expavi, nichil in eo statu sentiens molestius quam quod Africam ipsam semiexplicitam linquebam. Itaque, alienam dedignatus limam, ignibus eam propriis manibus mandare decreveram, nulli amicorum satis fidens, qui post emissum spiritum id michi prestaret; proptereaquod Virgilium nostrum ab imperatore Cesare Augusto hac in re sola non exauditum esse memineram. Quid te moror? Parum affuit quin Africa preter vicini solis ardores, quibus eternum subiacet, ac preter Romanorum faces, quibus ter olim longe lateque perusta est, meissolutionis dies, sed non cassa ratio est. Quid autem stultius quam
Abbreviated transcription (Latin):
memorie angustias obicio/ S qd ex lyuis que legas flor idio¬
ra in sodaliũ delicias r efruasti/ ⁊ uelut ex ingenti a cer uo
in usus amiroꝵ eleganciora consignasti q totũ manis gliẽ
lenociniũ ẽ/ Et tãdem cotidiana occupacione nõ contẽtus q̃
magna licet tpĩs impẽsa nõ nisi pñtis eui famã ymittebat
cegita bõnesq tuas in longinquo tranfinitrens famã int̾
posteros concepisti Ideoq maniĩ ad maiora non porugẽs librũ
historiarũ a rege romulo in titũ cesarem opus ĩmensum
tpĩeq ⁊ laboris capacissimũ aggiefsus es/ Eoq nõdum ad
exitum ꝑducto tantis gliẽ stimlis ui geharis ad africam
poetito quedã nauigio ti rinsmisisti. Et nũc in p̃fatos a fi.¬
ce libros sie diligent᷑ incũbis ut alios nõ r elinquas Ita ro¬
tam uitã lnis duabus curis ut int̾ciurentes alias ĩmime¬
⁊ris sileam ydigus p̃ciosissime n i eꝑablisq rei tribuis

Expanded text:
memorie angustias obicio; sed quod ex his, que legeras, floridiomemorie angustias obicio; sed quod ex his, que legeras, floridiora in sodalium delitias reservasti, et velut ex ingenti acervo in usus amicorum elegantiora consignasti, quod totum inanis glorie lenocinium est. Et tandem quotidiana occupatione non contentus, que magna licet temporis impensa nonnisi presentis evi famam promittebat, cogitationesque tuas in longinqua transmittens, famam inter posteros concupisti. Ideoque manum ad maiora iam porrigens, librum historiarum a rege Romulo in Titum Cesarem, opus immensum temporisque et laboris capacissimum, aggressus es. Eoque nondum ad exitum perducto tantis glorie stimulis urgebaris! ad Africam poetico quodam navigio transivisti; et nunc in prefatos Africe libros sic diligenter incumbis, ut alios non relinquas. Ita totam vitam his duabus curis, ut intercurrentes alias innumeras sileam, prodigus preciosissime irreparabilisque rei, tribuis,
Abbreviated transcription (Latin):
petus studioꝵ Respondebis forsican ut uite tue yfucura cõ¬
discas at uero iam pridem uite simił et mor tis necessaria
didicisti Errit g᷑ pocius ꝙadmodum in actum illa yducẽs ex¬
ꝑiendo temptandũ ꝙͣ in laboriosa cognicõne ycedendũ ubi
noui semꝑ recessus ⁊ maccesfe la tebre et in quisi cõmĩ nullꝰ
est t̾minus Addeꝙ in huis q̃ pplo plac̾ent studiosius elabora¬
sti hus ipĩs placẽ sa cagens qui tibi pre om̃ib displicebant
hunic poematũ Illinc historiaꝵ deniq om̃ĩs eloquẽtie flosclos
car pens, quibus aures audienciũ demulceres Eparce q̃ so
h ͨ tacitus audire non possum nuĩꝙͣ ex quo puericiã excesfi
sciãꝵ flosclis delectatus sum/ multa enĩ adu̾sus lrãꝵ lacerai¬
tores elegant̾ accersione dcã notaui et a seneca illud ĩ p̾mis
uii o captare flosculos tiupe est ⁊ notissis se fulcrre uocibus
ac memoria stare Nrec egodum hoc dico lignauiã tibil

Expanded text:
petus studiorum? Respondebis forsitan, ut vite tue profutura conpetus studiorum? Respondebis forsitan, ut vite tue profutura condiscas. At vero iam pridem vite simul et morti necessaria didicisti. Erat igitur potius quemadmodum in actum illa produceres experiendo tentandum, quam in laboriosa cognitione procedendum, ubi novi semper recessus et inaccesse latebre et inquisitionum nullus est terminus. Adde quod in his, que populo placerent, studiosius elaborasti, his ipsis placere satagens, qui tibi pre omnibus displicebant; hinc poematum, illinc historiarum, denique omnis eloquentie flosculos carpens, quibus aures audientium demulceres. Parce, queso, hoc tacitus audire non possum. Nunquam, ex quo pueritiam excessi, scientiarum flosculis delectatus sum; multa enim adversus literarum laceratores, eleganter a Cicerone dicta notavi, et a Seneca illud in primis: "Viro captare flosculos turpe est, et notissimis se fulcire vocibus ac memoria stare". Nec ego, dum hec dico, vel ignaviam tibi vel
Abbreviated transcription (Latin):
in pacriam uel in om̃e genus hom̃i mutatoꝵ famã qd ĩ uno
Stis autẽ quid fit fama El rion occiurrit id quid ad pñs
⁊ ignota in mediũ ꝓferie metuo Ideoq qdeẽ uerius opinor
siluisse maluerim A Prudencer ħ unũ ⁊ modeste nã in
om̃i ẜimone giaui p̃scim ⁊ ambigno non tam qd dicatur ꝙͣ
qd̵ non dicatur accendendũ est neq enĩ par ex bene dc̃is laus
⁊ ex male dãs rep̃hensio est/ Seito gͥ famã ml eẽ aliud ꝙy sei¬
monẽ de aliquo uulgatũ ac sparsum ꝑ ora multoꝵ ¶llaudo seu
diffucõem seu descriptõem dici maus ¶ Est g̃ flatus quidam
atq aura uolublis ⁊ qdegriꝰ feras flacus est hom̃i plĩmorum
Scio cui loquor, mulliꝰ ꝙͣ ediosior es eẽ uulgi mor es at gesta ꝑx̃¬
dũ taxat nec meis tue feliatatis apicẽ collotasses/ Quo em̃
spectãt labor iste ꝑpetuus continne q uigilie ac uehemens im¬

Expanded text:
in patriam vel in omne genus hominum meritorum famam" in patriam vel in omne genus hominum meritorum famam" Scis autem quid sit fama? Non occurrit id quidem ad presens et ignota in medium proferre metuo. Ideoque, quod esse verius opinor, siluisse maluerim. Prudenter hoc unum et modeste. Nam in omni sermone, gravi presertim et ambiguo, non tam quid dicatur, quam quid non dicatur attendendum est. Neque enim par ex bene dictis laus et ex male dictis reprehensio est. Scito igitur famam nichil esse aliud quam sermonem de aliquo vulgatum ac sparsum per ora multorum. Laudo seu diffinitionem, seu descriptionem dici mavis. Est igitur flatus quidam atque aura volubilis et, quod egrius feras, flatus est hominum plurimorum. Scio cui loquor; nulli usquam odiosiores esse vulgi mores ac gesta perduntaxat, nec in eis tue felicitatis apicem collocasses! Quo enim spectat labor iste perpetuus continueque vigilie ac vehemens im
Abbreviated transcription (Latin):
mor bodcã fũt ad alia transeanus restat ulcimũ malit̃ qd
in te cuiare nũt agrediar ¶ Age pater mitiffiẽ namxeliquis
⁊ si mĩdũ plene liber atũ magna tam̃ ex ꝑte me leuatũ sentio
Agliam̃ nom̃ ⁊ ĩmortalitatẽ noĩs plus debito tupis E face¬
or plane neq hunc appetitũ ullis ⁊ emediis si enare queo-
Hat male metuendũ est ne optata nimiũ hec inans ĩmor.¬
tasitas nature ĩmor talitatis iter obstruxerit ¶Tireo quide
h̾dnũ int̾ cet̾a s quibus ar tibus tutus sim a te potentissimũ
diores funt/ uerũ qd esse gliam̃ ⁊ eris quã tantoꝑe expetis edi¬
fsere A rrescio an diffinitõnem exigas at ea tui nocior e
ꝙͣ tibi. A tibi uero nomẽ glie notum ⁊ es ip̃a ut ex actibus colli¬
gitu. eẽ uidetur morgnita/ muĩꝙͣ enĩ tam ardencer. si nostes
optares/ Certe siue illustiem ⁊ ꝑuagatã uel in suos tiues ul

Expanded text:
morbo dicta sunt, ad alia transeamus. Restat ultimum malum quod morbo dicta sunt, ad alia transeamus. Restat ultimum malum quod in te curare nunc aggrediar. Age, pater mitissime, nam reliquis etsi nondum plene liberatum, magna tamen ex parte me levatum sentio. Gloriam hominum et immortalitatem nominis plus debito cupis. Fateor plane, neque hunc appetitum ullis remediis frenare queo. At valde metuendum est, ne optata nimium hec inanis immortalitas vere immortalitatis iter obstruxerit. Timeo equidem hoc unum inter cetera; sed quibus artibus tutus sim a te potissimum diores sunt. Verum quid esse gloriam reris, quam tantopere expetis? Edixere. Nescio an diffinitionem exigas. At ea cui notior est quam tibi? Tibi vero nomen glorie notum, res ipsa, ut ex actibus colligitur, esse videtur incognita; nunquam enim tam ardenter, si nosses, optares. Certe, sive "illustrem et pervagatam vel in suos cives vel
Abbreviated transcription (Latin):
Pauci enĩ sũt qui ex quo seml uirus illud illecebrose uolup¬
tatis ĩbiber ut feminei coipis feditatẽ de qua loquor. sat
uiriliter. ne dicam satis constanter. exammẽt̃ facile rela¬
buncur animi ⁊ uigente nacuia meam potissime ꝑtem
reaidunt in quã diutissime ꝑpenderunt Id ne accidat sũ¬
nio studio ꝓuidendũ est pelle enĩ pt̾itaꝵ memoriã curaꝵ
omĩem cogitatũ qui transacti temꝑis admonet ⁊ ut auĩt¬
ad petram ꝑuulos tuos allide/ ne si creuer int ip̃i te teno
subruant/ Inr̾ hec celũ deuotis orõmb pulsandũ Aures
⁊ egis etherei pus precibus fatigande milla dies nulla nox
sine laciimosis obseci a cõmbus tr ansigenda est si for te
mseratus omipo fẽ laboribus tantis im pone̾t hec agenda tibi
cauendaq st̃ que diligentius obfuanti aderit S̃mĩ auxiliũ ut
nc̃itate tua pauca ꝙ y breuitate aut̃ tpĩs satis multa de uno

Expanded text:
Pauci enim sunt qui, ex quo semel virus illud illecebrose volupPauci enim sunt qui, ex quo semel virus illud illecebrose voluptatis imbiberint, feminei corporis feditatem, de qua loquor, sat viriliter, ne dicam satis constanter, examinent. Facile relabuntur animi et urgente natura in eam potissimum partem recidunt, in quam diutissime pependerunt. Id ne accidat summo studio providendum est: pelle omnem preteritarum memoriam curarum; omnem cogitatum, qui transacti temad petram parvulos tuos allide ne, si creverint, ipsi te ceno subruant. Inter hec celum devotis orationibus pulsandum; aures Regis etherei piis precibus fatigande. Nulla dies nulla nox sine lacrimosis obsecrationibus transigenda est, si forte seratus Omnipotens finem laboribus tantis imponeret. Hec agenda tibi cavendaque sunt; que diligentius observanti aderit divinum auxilium, ut pro necessitate tua pauca quidem, pro brevitate autem temporis satis multa de uno
Abbreviated transcription (Latin):
illius addens ꝙͣtũ uite tue ille subtraxerit ꝙ tũ Setu de illius
nom̃e solliatus. ꝓͣcũ illa de statu tuo semꝑ negligens fuadt
Cogita ꝙ cũ ꝑ illã obamorẽ dei elongacus in ꝙͣtas mifias
corriusti/ quas stiens sileo ne inuidear. a quoꝙͣ si quis forte
aurẽ in hos sei mones nrõs intuler it / Cogita ꝙͣ multe occupa¬
ciones te undiq cucũstent / quibus ⁊ ucilius ⁊ honestius in¬
cumberes. Cogita ꝙͣ multa int̾manus inexpletu sunt oꝑa
quibus ius suũ reddere multo equius foret nectam iniquis
por cõmbus h breiis pũctũ tpĩs partiri/ Postiemo cogita
quidid est qd̵o tam ardenter. expetis uerũ hoc aa iter. unilr¬
q cogitandũ est ne fugiendũ for sitan ar tius isligeris qd
multis sepe contigit dum extioris for me dulcedo ꝑ angũ¬
stas nestio quas rimlas subut ⁊ masũ remedus alitii

Expanded text:
illius addideris, quantum vite tue illa subtraxerit; quantum ve tu de illius illius addideris, quantum vite tue illa subtraxerit; quantum ve tu de illius nomine solicitus, quantum illa de statu tuo semper negligens fuerit. Cogita quantum per illam ab amore Dei elongatus in quantas miserias corruisti, quas sciens sileo, ne audiar a quoquam, siquis forte aurem in hos sermones nostros intulerit. Cogita quam multe occupationes te undique circumstent, quibus et utilius et honestius incumberes. Cogita quam multa inter manus tuas inexpleta sint opera, quibus ius suum reddere multo equius foret, nec tam iniquis portionibus hoc brevis punctum temporis partiri. Postremo cogita quid id est, quod tam ardenter expetis. Verum hoc acriter viriliterque cogitandum est, ne fugiendo forsitan arctius illigeris, quod multis sepe contigit, dum exterioris forme dulcedo per angustas nescio quas rimulas subit et malum remediis alitur.
Abbreviated transcription (Latin):
equare possit. Cogita mortẽ cer tissimã/ atq horãmortis
ambiguã om̃i tꝑẽ/ om̃ib lotis ĩpendẽtẽ. Cogita in hoc uno
falli hoies quam differendũ putant qd disferi nõ potest
Nremo em̃ tam sui ipiũs ĩmenior est / quin int̾ rogatus
se qñqz moriturũ eẽ respondeat, Itaqz ne te spes uite longi¬
oris ludat obsecio ꝙͣ ĩmimablẽs cu tũuenit ꝙͣ pocius uelu:
ex telesti quod orriclo prolatũ carnẽ amplectere/ Omem
trede diẽ tibi diluxisse supp̃mũ. Quis enĩaut sũmꝰ est aut
ꝓfecto sũmo ꝓxinus om̃is qui mortalib illuxit dies Ad
huc ⁊ illus togita ꝙͣ tui pe fit digito mõstiari. ⁊ in iulgi
fablam̃ eẽ conuersũ/ Cogira ꝙͣtũ yfessio tua distor.det a
mor ibus/ Cogita ꝙͣ illa tibi nocuerit aiõ/ corꝑi for tune
Cogita ꝙ mulca ꝓpter. illã nulla utilitate ꝑpessus es/ Co¬
gita quotiens elusuis/ quociens cõtemptus neglectus de fis

Expanded text:
equare possit. Cogita mortem certissimam, atque horam mortis equare possit. Cogita mortem certissimam, atque horam mortis ambiguam, omni tempore, omnibus locis impendentem. Cogita in hoc uno falli homines, quod differendum putant quod differri non potest. Nemo enim tam sui ipsius immemor est, quin interrogatus se quandoque moriturum esse respondeat. Itaque ne te spes vite longioris ludat obsecro, que innumerabiles circumvenit; quin potius, velut ex celesti quodam oraculo prolatum, carmen amplectere: omnem crede diem tibi diluxisse supremum. Quid enim? Aut supremus est, aut profecto supremo proximus, omnis qui mortalibus illuxit dies. Ad hec et illud cogita, quam turpe sit digito monstrari, et in vulgi fabulam esse conversum; cogita quam professio tua discordet a moribus: cogita quantum illa tibi nocuerit animo, corpori, fortune; cogita quam multa propter illam nulla utilitate perpessus es. Cogita quotiens elusus, quotiens contemptus, quotiens
Abbreviated transcription (Latin):
ueroeo fedius quo amandi mõr est materia/ pudcar ei gopudeat
animũ mĩꝙͣ mutar i cũ cor pus mutetui affidue ⁊ ħ est qd de
ponde dicendũ tempus obtulerat Cet̾um qr ut ti cerom placet ualde
est absonũ cũ in locũ rõns pudor fuccedit ab ip̃o fonte remedioꝵ
id est ab ip̃a rõne auxiliũ imploremus Idq intenta cogitacõ
piestabit/ quã extridus aninuĩ ab amore det̾rẽtib ultimã
collocaui/ nũc autẽ ad illã artem te uocaai⁊ noueris in qua so¬
la tutus eẽ potes ab incu sibus passionũ/ ut ꝑ quã hõ diceris
Cogita gͣ in p̃mis aĩ noblĩtatem que tanta est ut si de ea-
ueli disfere̾ liber in reger. michi retexendus sit/ cogita fia¬
gilitatẽ siuił ac feditatẽ corꝑis/ de qua nõ minꝰ copiosa ma¬
teria est/ Cogita breuitatem uite/ de qua magnoꝵs hom̃i
libri extant/ Cogita fugam tꝑĩs quã nemo est qui uer bis

Expanded text:
vero eo fedius, quo amandi minor est materia. Pudeat ergo, pudeat vero eo fedius, quo amandi minor est materia. Pudeat ergo, pudeat animum nunquam mutari, cum corpus mutetur assidue. Et hoc est quod de pudore dicendum tempus obtulerat. Ceterum quia, ut Ciceroni placet, valde est absonum cum in locum rationis pudor succedit, ab ipso fonte remediorum, idest ab ipsa ratione, auxilium imploremus; idque intenta cogitatio prestabit, quam ex tribus animum ab amore deterrentibus ultimam collocavi. Nunc autem ad illam arcem te vocari noveris, in qua sola tutus esse potes ab incursibus passionum, et per quam homo diceris. Cogita igitur in primis animi nobilitatem, que tanta est ut, si de ea velim disserere, liber michi integer retexendus sit. Cogita fragilitatem simul ac feditatem corporum, de qua non minus copiosa materia est. Cogita brevitatem vite, de qua magnorum hominum libri extant. Cogita fugam temporis, quam nemo est qui verbis
Abbreviated transcription (Latin):
fueris, quid sis aliqñ tir tũ spite neu tibi frustra ꝓpoĩtũ spe¬
cl m̃ arbiti ar e memĩto quid in qomb natui alibus scuptũ
est Ad hoc eñ inuẽta st̃ specula/ ut homo ip̃e se noster et mł¬
ti ex hoc consecuti sũc/ pͥmo quidẽ sui noticiã deinde eciã cõsi¬
liuĩ aliqd̃ for mosus ut uicaret in franniã deformis ut scirec
deponẽt ⁊ de mor te aliud cogitar et E ayemini semꝑ ex quo
pimmũ legi/ memoratu enim digna res est sanũq confiliũ
Quid uel le gisse uel memiiisse yfuit excusablius erat
ignorancie clipeũ posse p̃tende̾ nonne enĩ pudet hoc scienti
canos iul mutatõnis a trulisse/ pudet piget ⁊⁊ penieet sed ul¬
tia non ualeo/. Stis autẽ quid micli hic solacii est ꝙ illa metũ
senestit A Inhefit credo tibi uox iulei cesaris augusti filiẽ
liuie, illa prĩs monitus elu sit facetissimo responso, Et lini

Expanded text:
fueris; quid sis aliquando circumspice. Neu tibi frustra propositum spefueris; quid sis aliquando circumspice. Neu tibi frustra propositum speculum arbitrere. Memento quid in Questionibus naturalibus scriptum est. Ad hoc enim "inventa sunt specula, ut homo ipse se nosceret. Multi ex hoc consecuti sunt primo quidem sui notitiam; deinde etiam consilium aliquod: formosus ut vitaret infamiam; deformis ut sciret deponeret, et de morte aliquid cogitaret". Memini semper, ex quo primum legi. Memoratu enim digna res est sanumque consilium. Quid vel legisse vel meminisse profuit? Excusabilius erat ignorantie clipeum posse pretendere. Nonne enim pudet hoc scienti canos nil mutationis attulisse? Pudet, piget et penitet, sed ultra non valeo. Scis autem quid hic michi solatii est? Quod illa mecum senescit. Inhesit, credo, tibi vox Iulie, Cesaris Augusti filie, t ut Livie, illa patris monitus elusit facetissimo responso: "Et hi
Abbreviated transcription (Latin):
cia quidẽ fugit sed ut ait seneca puerilitas remanet ⁊ tumͥ¬
ci ede non adeo/ ut tibi iuderis for fican puer. es maior. ꝑs
houñs hant quã tu tegis etatẽ non atingit pudeat ergo sene
amatorem dici pudeat eẽ tamdiu uulgi fablã et si te nec uerum
glie decus alliat ut dec̾ret ignonnã alieno tam̃ pudori uite tue
mutacio fuccurrat ⁊ enĩ fame ꝯsulendũ ꝓprie n falłor et¬
si obaliud nichil ac saltem utamiti liberencur ab infamia mẽ¬
ciendi qd cum om̃ib pr ouidendũ sit tibi aliꝙͣto diligencius cui
tantus de te loquẽciũ ppłs absoluendus ẽ magnus eni labor.
est magne custodia fame hec siscipioni tuo tiuculentissim¬
ui hostem confulentẽ facis in a frice tue libris, patere nũt
exore pri prĩs idem tibi tonsiliũ ꝓde fre iepcias pueriles
abice/ adolestencie flãmas extingue/ noli semꝑ cogitare quid

Expanded text:
tia quidem fugit; sed, ut ait Seneca, puerilitas remanet. Et tu, mitia quidem fugit; sed, ut ait Seneca, puerilitas remanet. Et tu, michi crede: non adeo, ut tibi videris forsitan, puer es. Maior pars hominum hanc, quam tu nunc degis, etatem non attingit. Pudeat ergo senem amatorem dici; pudeat esse tam diu vulgi fabula; et, si te nec verum glorie decus allicit nec deterret ignominia, alieno tamen pudori vite tue mutatio succurrat. Est enim fame consulendum proprie, ni fallor, etsi ob aliud nichil, at saltem ut amici liberentur ab infamia mentiendi. Quod, cum omnibus providendum sit, tibi aliquanto diligentius, cui tantus de te loquentium populus absolvendus est; magnus enim labor est magne custodia fame. Hoc si Scipioni tuo truculentissimum hostem consulentem facis in Africe tue libris, patere nunc ex ore pii patris idem tibi consilium prodesse. Ineptias pueriles abice; adolescentie flammas exstingue; noli semper cogitare quid
Abbreviated transcription (Latin):
decurre̾ uelox ¶ Flosculus anguste misere qz breuiffima uite¬
¶ Porcio dum dibimus dum certa unguẽta puellas ¶ Posti¬
mus obr epit non intellecta senectus/ hanc tu gͣ ut ad ppofitũ
re deam obrepentẽ ⁊ iam foribus insultantẽ temptas excludẽ
causaris non ẜuatis nacure gradibus ante diem festmarre
giatusq tibi est quisquis non senex occiurit qui teifantłiñ
uidisse testetur/ p̃ẜicim si more toĩs ser moĩs id heri aut midis
tercuis sese iudisse contendat nec aduertis idem ⁊ deciepito
cuilib dici poffe. Quis enĩ non heri ĩmo uero quis non hodie¬
dabo tibi puer ⁊ est non agenarus pueros uidemus paffi
de rebus uili ssimis alt̾tantes puĩlia q̃qͣnũt eciã sectantes stu¬
dia/ dies nempe fugiũt corpus defluit animꝰ nõ mutatui.
putrestant li cet onña/ ad matiuitatẽ suã ille nõ ꝑuenit/ uerũ¬
q est qd uulgo ferunt / amm̃ uiuĩ corꝑa multa cõsume̾ pueri¬

Expanded text:
– decurrere velox flosculus anguste misereque brevissima vite– decurrere velox flosculus anguste misereque brevissima vite portio; dum bibimus, dum serta, unguenta, puellas poscimus, obrepit non intellecta senectus. Hanc tu igitur, ut ad propositum redeam, obrepentem et iam foribus insultantem, tentas excludere? Causaris non servatis nature gradibus ante diem festinasse: gratusque tibi est quisquis non senex occurrit, qui te infantulum vidisse testetur; presertim si, more comunis sermonis, id heri aut nudius tertius se se vidisse contendit; neque advertis idem et decrepito cuilibet dici posse. Quis enim non heri, imo vero quis non hodie puer est? Nonagenarios pueros videmus passim de rebus vilissimis altercantes, pueriliaque nunc etiam sectantes studia. Dies nempe fugiunt, corpus defluit, animus non mutatur. Putrescant licet omnia, ad maturitatem suam ille non pervenit, verumque est quod vulgo ferunt, animum unum corpora multa consumere. Pueri
Abbreviated transcription (Latin):
ictu otłi ꝑpe siml euanestunt. ⁊ ruꝑ erat genitus modo for¬
mosissumus infans Iam iuuenis iam uide uide ꝙͣto uer¬
boꝵ impetu subtilisfimus poeta lapsum uite fugientis e xp̃ssit
nec quic quid g̾ laxare nitimini qd̾ lex natiue omñpai entis angu¬
stat Sedm̃ est ꝙ int̾ iotos ⁊ flã gaudia senescitis. Itaq si ec̃
tioianos qui suppremã noctem int̾ talia transduxerũt latuit
dum fatalis equus saltu suꝑ ai dua uenit ꝑgama ⁊ ar macum
peditem gi auis acculit aluo Sic nos senectutẽ que secũ ar matã
et indomitã mortẽ affert incustoditi corpꝑis mema ti anscendẽtẽ
non sentitis insi tamẽ demir̃ qñ demissi ꝑ funẽ hostes inuadũc
uibem sõpno uinoq sepultã nõmiꝰ enĩ uos ⁊ mole corꝑũ et
dulcedinẽ ⁊ eꝵ temꝑaliũ sepulti istis ꝙͣ illos sũpno umoq se¬
peliuit maro hĩc satiricus non melegant̾ festinat ait

Expanded text:
ictu oculi prope simul evanescunt. Nuper erat genitus, modo forictu oculi prope simul evanescunt. Nuper erat genitus, modo formosissimus infans, iam iuvenis, iam vir. Vide quanto verborum impetu subtilissimus poeta lapsum vite fugientis expresserit! Necquicquam igitur lapsare nitimini quod lex nature omniparentis angustat. Secundum est, quia inter iocos et falsa gaudia senescitis. Itaque sicut Troianos, qui supremam noctem inter talia transduxerunt, latuit dum fatalis equus saltu super ardua venit Pergama et armatum peditem gravis attulit alvo, sic vos senectutem, que secum armatam et indomitam mortem affert, incustoditi corporis menia transcendentem non sentitis, nisi tum demum quando dimissi per funem hostes invadunt urbem serum temporalium sepulti estis, quam illos somno vinoque sepelivit Maro. Hinc Satyricus non ineleganter festinat – ait
Abbreviated transcription (Latin):
est pp̃ qd nec aduentantẽ metuas fenectutẽ nec pñtem oderis
quicquid uero nõ eẽ senectutẽ huiꝰ lucis exitũ suggerit nec
de morte cogicandũ sũmoꝵe detestor. acq execror, Rursus
p̃apitatã equo aĩõ tollerare taniciẽ bone indolis indiciũ est
legitime autẽ senecturi morulas nectere annos etati subducẽ
cunos nimie celeritatis argue̾/ eosq uel occultare uel uellere
demẽcia qͣnus coĩs tamẽ ingens est ⁊ron uidetis o ceci ꝙͣta
uelocitate uoluũtur. sidora/ quoꝵ fuga breuissime uite tempus
deuorat atq cõsumit ⁊ miramini senectutẽ aad uos uenire
quẽ dioꝵ om̃i ⁊ apidissimus cui sus uehit duo st̃ que inepcias
in has cogũt / pͥmũ qd̾ angustissĩam etatẽ alii in quatuor
alii in rex ꝑticlas aliiq in plures eciam distribiuĩt itarẽ
minimã qr ꝙtitate non licet ño temptãtis extendẽ. Quid
autẽ sectio ista conferr finge quotlibet porriũculas om̃s m

Expanded text:
er quod nec adventantem metuas senectutem, nec presentem oderis; quicquid vero non esse senectutem huius lucis exitum suggerit nec de morte cogitandum, summopere detestor atque execror. Rursus precipitatam equo animo tolerare canitiem bone indolis inditium est; legitime autem senectuti morulas nectere, annos etati subducere, canos nimie celeritatis arguere eosque velle occultare vel vellere dementia, quamvis comunis, tamen ingens est. Non videtis, o ceci, quanta velocitate volvuntur sidera, quorum fuga brevissime vite tempus devorat atque consumit, et miramini senectutem ad vos venire, quam dierum omnium rapidissimus cursus vehit! Duo sunt, que vos in has ineptias cogunt: primum, quod angustissimam etatem alii in quattuor, alii in sex particulas, aliique in plures etiam distribuunt; ita rem minimam, quia quantitate non licet, numero tentatis extendere. Quid autem sectio ista confert? Finge quotlibet particulas; omnes in
Abbreviated transcription (Latin):
ducis aut philipi macedonũ regis tlipeo usus eem̃ Si furda¬
strum marci ci assi si taloris impaciẽtẽ alexandi macedonis
longũ est ꝑcũcta discuirẽ sed ex hus tetera colligis IAꝑte
quidẽ neqz suppellex ħ exemploꝵ displicet/ modo nõ segniciẽ

Expanded text:
ducis aut Philippi Macedonum regis clipeo usus essem. Si surdaducis aut Philippi Macedonum regis clipeo usus essem. Si surdastrum, Marci Crassi; si caloris impatientem, Alexandri Macedonis. Longum est per cunta discurrere; sed ex his cetera colligis. Aperte quidem nec supellex hec exemplorum displicet
Abbreviated transcription (Latin):
quii finis est Tu uero cum ad eaniciẽ iubeo respice̾ canoro
re dicer es hẽr es quoro exemplo taniciẽ non times/ Que¬
si tibi caluiriũ obietifsem puto iuliũ cetarẽ ꝓtulisses in
mediẽ E⁊ ion aliũ ꝓfecto quid enĩ illustrius potiussẽ
est aut̃ insi fallor grande solaciũ tam claris septũ essi
conitib/ itaq fateor. taliũ exemploꝵ uelut cotidiane.
su ꝑlectilis upum non retcio Iuuat em̃ modo nõ m hñs in¬
cumodis que michi uel natura tir buit uel tafus redm hnis
etiam que tribue̾ pospent hẽ aluid in ꝓmptu ꝙ quo me
doler. quo consequi non porfum insi del rõne uiiaci uel
enĩ hec michi non ultiã causa laui ee disigende/ ꝙ ar borẽ hac̃
non fulminari tradicur. respondi frem Augustũ cesat ẽ eodem
morbo labor are si tecum dixisses/ et idem uerũ foret apii ceci
⁊ homeri poetaꝵ principis, Si monocli hambalis penorum

Expanded text:
quii finis est. Tu vero, cum ad canitiem iubeo respicere, canorquii finis est. Tu vero, cum ad canitiem iubeo respicere, canorsse diceres, haberes quorum exemplo canitiem non timeres. Quodsi tibi calvitiem obiecissem, puto Iulium Cesarem protulisses in medium. Non alium profecto. Quid enim illustrius potuissem? Est autem, nisi fallor, grande solatium tam claris septum esse comitibus; itaque fateor talium exemplorum, velut quotidiane supellectilis, usum non reicio. Iuvat enim non modo in his incommodis, que michi vel natura tribuit vel casus; sed in his etiam, que tribuere possent, habere aliquid in promptu quo me soler; quod consequi non possum, nisi vel ratione vivaci, vel enim hec michi non ultima causa lauri diligende quod arborem hanc non fulminari traditur, respondissem Augustum Cesarem eodem morbo laborasse. Si cecum dixisses, et id verum foret, Appii Ceci et Homeri poetarum principis; si monoculus, Hanibalis Penorum
Abbreviated transcription (Latin):
ulla exparte cor ꝑis conspecta mutacio ¶ Concussic utiq fed
non mutauit ¶¶ Quid autẽ tibi nũc aĩ fuit aut quid dixistĩ¬
L Quid asud putas ꝙͣ illud domiciam pi mapis sorti aiõfero
comã in adolescencia senestentẽ tanto g exemplo pautlos ta¬
nos meos ip̃e solatus sitm tesar eo q reg̃i adiũxi ⁊rnnia
quid̃ pompiliꝰ qui scdm̃ int̾ romanos reges diadema fortitꝰ
est ab adolestencia tanus treditur fuisse/ nec poeticũ de fuut
stiipsisse eũ constat sub ꝑsona pastoris de serpõ loquens
ait, Candior postꝙͣ tondenti bar ba ca debat ¶ngens t
exemploꝵ topia est/ tanta ut eor que cogitationẽ mortis
inge̾rent / hec enĩ que canos apindͣitis testes senecturis
mor tis q p̃m̃cios diffilãre docent/ exempla non apobo
quid em̃ aliud fuadent ꝙͣ lapsum etatis neglige̾ ⁊ sicp̃mi
temꝑis obliuisti cuiꝰ ut semꝑ meminerie totius nĩ collõ¬

Expanded text:
ulla ex parte corporis conspecta mutatio? Concussit utique, sed ulla ex parte corporis conspecta mutatio? Concussit utique, sed non mutavit. Quid autem tibi tunc animi fuit aut quid dixisti? Quid aliud, putas, quam illud Domitiani principis: "Forti animo fero comam in adolescentia senescentem"? Tanto igitur exemplo pauculos canos meos ipse solatus sum; cesareoque regium adiunxi: Numa quidem Pompilius, qui secundus inter romanos reges dyadema sortitus est, ab adolescentia canus creditur fuisse. Nec poeticum defuit escripsisse eum constat, sub persona pastoris de se ipso loquens ait: candidior postquam tondenti barba cadebat. Ingens tibi exemplorum copia est; tanta utinam eorum, que cogitationem mortis ingererent. Hec enim, que canos appropinquantis testes senectutis mortisque prenuntios dissimulare docent exempla, non approbo. Quid enim aliud suadent quam lapsum etatis negligere et supremi temporis oblivisci? cuius ut semper memineris, totius nostri collo
Abbreviated transcription (Latin):
cu tũspicit E uide nimirũ multoq aun dolore disti ahor. tam
diuer fis affectibus, ita enĩ alc̾ius horis infultant ut modo huc
modo illuc turbine mentis agiter ꝙͣ trto sequar. impetu nõdum
certus ¶ dic precor. bona cum uenia iudisti ne nuꝑ in speclo¬
¶ quid hec qõ sibi nult ut soleo quidem Autinam neq crebrius
neqz curiosius ꝙͣ sat est q̃ro autẽ ex te Nonne uultũ tuũ uari¬
ari in dies singlos ⁊ int̾ mucances ⁊ pĩbus canos aiãduei tisti¬
¶ Pucabam te singulare aliquid uelle dicẽ Ista uero toĩa st̃
om̃ib qui nascuntur. adolestẽ senestẽ int̾lie animauerti
in me qd̾ in cretaneis meis fere om̃ibus/ ⁊ restio enĩ quomodo
senestunt hoñes hodie ticius ꝙͣ soiebãt ANeq enĩ alioro se¬
nectus iuuencutẽ tibi neq alioꝵ mors ĩmortalitatẽ ti ibu¬
et/ Ceceris gͥ omiss ad te : edeo: quid ergo mutauit ne am̃

Expanded text:
circumspicit. Video nimirum, multoque cum dolore distrahor tam circumspicit. Video nimirum, multoque cum dolore distrahor tam diversis affectibus; ita enim alternis horis insultant, ut modo huc modo illuc turbine mentis agiter; quem toto sequar impetu nondum certus. Dic, precor, bona cum venia. Vidisti ne te nuper in speculo? Quid hoc, queso, sibi vult? Ut soleo quidem. Utinam neque crebrius neque curiosius quam sat est! Quero autem ex te: nonne vultum tuum variari in dies singulos et intermicantes temporibus canos animadvertisti? Putabam te singulare aliquid velle dicere. Ista vero comunia sunt omnibus qui nascuntur: adolescere, senescere, interire. Animadverti in me quod in coetaneis meis fere omnibus. Nescio enim quomodo senescunt homines hodie citius quam solebant. Neque aliorum senectus iuventutem tibi, neque aliorum mors immortalitatem tribuet. Ceteris igitur omissis ad te redeo. Quid ergo? mutavit ne animum
Abbreviated transcription (Latin):
dilrẽrei non sacietatẽ modo sed fastidiũ ⁊ nauseam posse subriꝑe
uerũ qr comptum habeo ut hoc ti amite frustra initi ꝙ ⁊ si sacieta¬
tem fore possiblẽ ⁊ ubiarfit amorẽ negare concendas/ abar dẽtisfiõ
tamen desider io tuo ꝙͣ longissime hanc aberre contendens egoq
ip̃e consenciã suꝑest ut deduobus reliquis a trĩgam hoc modo
sicut ar bitror. non negab ingeniũ quẽs ⁊ pudor ẽfiue animũ tibi
tribiurre nacuram E⁊isi myyria cã fallor. usqz fallor usq adeo
id uerum ẽ ut sepe gi auiter. tribert̃ tuler ĩ ꝙnet sexu satis cõuenirẽ
nec sclõ in quo ui uides impudenciũ st̃ omna honores spes opesa
quibus ⁊ un tus cedit ⁊ fortuna A⁊ ron uides gͬ ꝙͣtum int̾re ista
discordent amor. et pudor. dum ille animũ u gethec tohibet Ille
calcrrr. incucit. hec fiem̃ stringit ille mchil accendit hec umũsa

Expanded text:
dilecte rei non satietatem modo, sed fastidium et nauseam posse subrepere. dilecte rei non satietatem modo, sed fastidium et nauseam posse subrepere. Verum quia compertum habeo, me hoc tramite frustra niti, quod etsi satietatem fore possibilem et ubi adsit amorem necare concedas, ab ardentissimo tamen desiderio tuo quam longissime hanc abesse contendes, egoque ipse consentiam; superest ut de duobus reliquis attingam. Hoc michi, sicut arbitror, non negabis: ingenuum quendam et pudorosum animum tibi tribuisse naturam. Nisi in propria causa fallor, usque adeo id verum est, ut sepe graviter tulerim, quod nec sexui satis convenirem nec seculo in quo, ut vides, impudentium sunt omnia; honores, spes, opesque, quibus et virtus cedit et fortuna. Non vides igitur quantum inter se ista discordent amor et pudor? Dum ille animum urget, hic cohibet; ille calcar incutit, hic frenum stringit; ille nichil attendit, hic universa
Abbreviated transcription (Latin):
quĩ ut ait seneca nichil eque sanitatẽ impedit ꝙͣ remediorũ
crebra mutatio ne uenit uulmis ad cicatuicẽ in quomedicam̃¬
ta temptantur. sed ut altero infelicit᷑ succedente ad aliquid recur¬
ratur Itaq ꝙͣus multa ⁊ uaria morbihuiꝰ medicam̃ta suit
panca tam̃ inseruisse contẽtus ero eaq potissimũ q̃ tib magis
ex om̃ib ꝓfucura confido non ut aliud noui te doceam seduc
ex notis ⁊ uulgatis om̃ibus quid michi efficacius uideatur. in¬
telligas, tria sunt utat ticero q̃ ab amore hom̃ ext̾rent sacie¬
tas pudor. cogitacio. possent plura possent ⁊ paucior a nu¬
merari. Sz ne a tanto auctore disgiediar tria eẽ fateannu
de p̃mo fuꝑuacuũ est loqui qm̃ impossiᷝ ͤ iudicabis tibi uc res¬
se habet sacietate amoris ullam posse continge̾ ac si appetitus rõm
creder et ⁊ ex preteritis fucura pensar et facile faceris ꝙͣtalibet

Expanded text:
quoniam, ut ait Seneca: "Nichil eque sanitatem impedit quam remediorum quoniam, ut ait Seneca: "Nichil eque sanitatem impedit quam remediorum crebra mutatio; nec venit vulnus ad cicatricem, in quo medicamenta tentantur"; sed ut altero infeliciter succedente, ad aliud recurratur. Itaque quamvis multa et varia morbi huius medicamenta sint, pauca tamen inseruisse contentus ero; eaque potissimum que tibi magis ex omnibus profutura confido; non ut aliquid novi te doceam, sed ut, ex notis et vulgatis omnibus, quid michi efficacius videatur intelligas. Tria sunt, ut ait Cicero, que ab amore animum exterrent: satietas, pudor, cogitatio. Possent plura, possent et pauciora numerari; sed, ne a tanto auctore digrediar, tria esse fateamur. De primo supervacuum est loqui, quoniam impossibile iudicabis tibi, ut rse habet, satietatem amoris ullam posse contingere. At si appetitus rationi crederet, et ex preteritis futura pensaret, facile fatereris quantumlibet
Abbreviated transcription (Latin):
cubentissime cecinisti cuius ego dulcedine interĩdũ tͣanes delecta¬
bor. Stupebamq quid ita medias int̾ aĩ ycellas exore in sam tam
dulcisonũ carmẽ erumꝑet autquis amor. musas tohibẽt, ne a
consueto domicilio tantis tur bimibus offense tantaq hospitis
alienacione diffugant nam qdait plo frustra poeticas foros
compos sui pepulit ꝙq eius succefror. aristotiles nullũ magͣ
ingeniũ sme mixtura demencie aliospectat nec ad istas in sam¬
as referendũ est sedde ħ al E Egoita eẽ fateor. sedme dulce
auc tibi iure placiturũ aliquid cetinifse non putadã nĩc amare
car mẽ illud incipio. Si quid autẽ alc̾lus remedii hẽs ero ne sub¬
tiahas egenti ¶Oma q̃ noris explicare ostentãtis se pocius
ꝙ amico crnsulentis est/ ⁊req enĩ tam multa remedioꝵ genã
int̾ius ⁊ ext̾ius morbis inuenca sut utin quolib cũcta tẽptẽt᷑

Expanded text:
culentissime cecinisti; cuius ego dulcedine, interim dum caneres, delectaculentissime cecinisti; cuius ego dulcedine, interim dum caneres, delectabar, stupebamque quod ita medias inter animi procellas ex ore insani tam dulcisonum carmen erumperet, aut quis amor Musas cohiberet, ne a consueto domicilio, tantis turbinibus offense tantaque hospitis alienatione, diffugerent. Nam quod ait Plato: "frustra poeticas fores compos sui pepulit", quodque eius successor Aristotiles: "nullum magnum ingenium sine mixtura dementie", alio spectat, nec ad istas insanias referendum est. Sed de hoc alias. Ego ita esse fateor, sed me dulce aut tibi mire placiturum aliquid cecinisse non putabam; nunc amare carmen illud incipio. Siquid autem alterius remedii habes, oro ne subtrahas egenti. Omnia que noris explicare, ostentantis se potius quam amico consulentis est. Neque enim tam multa remediorum genera internis et externis morbis inventa sunt, ut in quolibet cunta tententur;
Abbreviated transcription (Latin):
eram / Taidiu cauendã tibi solitudinẽ scito donec sencias morbi
tui nillas suꝑeẽ reliquias ubi enĩ rusticatõnes nichil yfui
sse tibi memorasti mĩme mirari decuit/ Quidremedii que so
inrure selitario acreposto reperire crederes/ faceor sepe dum
solus eo fuger es suspn ans iu bemqz respectans nrisi ex alto
⁊ dixi mecũ. En ue huic misero letheã amor. intulit caligniẽ
⁊ pueris om̃ibus notissimoꝵ uer fuũ abstulit memoriã morbũ
fugiens/ currit admortem E Recte tu quide sed quoꝵ uer suũ
mentionẽ facis ARra sonis sunt ¶ Cauisquis amat loca sola
nocent loca sola cauetr ¶Quo fugis in ppło tucior. eẽ potes E
Recorder. equidẽ ab infancia pene michi familiaricer. noti
erant AQuid multa nosse yfuit si ea ncc̃itatib tuis a ceo¬
medare nestiusti/ Ego quid̃ eo magis in sectanda libidine
es ꝙcũ mulcis in locis tũ in eo p̃sertim poemate qd̾ de statu tuo lu¬

Expanded text:
eram. Tam diu cavendam tibi solitudinem scito, donec sentias morbi eram. Tam diu cavendam tibi solitudinem scito, donec sentias morbi tui nullas superesse reliquias. Ubi enim rusticationes nichil tibi profuisse memorasti, minime mirari decuit. Quid remedii, queso, in rure solitario ac reposto reperire crederes? Fateor, sepe dum solus eo fugeres suspirans urbemque respectans, irrisi ex alto, et dixi mecum: "En ut huic misero letheam Amor intulit caliginem, et pueris omnibus notissimorum versuum abstulit memoriam! Morbum fugiens currit ad mortem!". Recte tu quidem; sed quorum versuum mentionem facis? Nasonis sunt: Quisquis amas, loca sola nocent, loca sola caveto. Quo fugis? In populo tutior esse potes. Recordor optime: ab infantia pene michi familiariter noti erant. Quid multa nosse profuit, si ea necessitatibus tuis accomodare nescivisti? Ego quidem eo magis in sectanda solitudine es; quod, cum multis in locis, tum in eo presertim poemate, quod de statu tuo lo
Abbreviated transcription (Latin):
in p̾mis ytaliam prate̾ ⁊ nacalie soli ĩ fitam eẽ dulcẽdinẽ nec in¬
merito ¶ Nani ne que medoꝵ silue dicissima ter ra ¶ ⁊lec pulchei
gauges arqz auro tur bidus her mis ¶Laudibus ytalie cer tent
non bacia neq indi ¶ Totaq thuia enus panchaia pinguis a
ad amicum sci ipto poemate lacius extendisti/ ytaliãgͣ suadeo
ꝙ moribus incolaꝵ celoq ⁊ cirtũ fus maris ambitu / et inter.¬
fecantis oras appẽnini collibus ⁊ om̃i locoꝵo fitu milla usꝙͣ statio
curis tuis oppor tunior. futura sit Nd unũ uero eius anglin
te ar tare uoluerĩ .I. modo felix quocũq te fert aĩꝰ .I. securus
⁊ ppera/ nec in tergũ deflex̃is preceritoꝵ obliuistens in ante¬
riora contende/ ⁊ rimis diui iam ⁊ a prĩa ⁊ a te rpõ exulasti
tempus est reuer tend// aduesꝑastit enĩ ⁊ nox est annica p̃¬
dombus uer bis tuis te cõmones Restac unũ qd̵ pene iam oblitꝰ

Expanded text:
in primis Italiam placere et natalis soli insitam esse dulcedinem, nec imin primis Italiam placere et natalis soli insitam esse dulcedinem, nec immerito: nam neque Medorum silve, ditissima terra, nec pulcer Ganges, atque auro turbidus Hermus laudibus Italie certent, non Battra neque Indi totaque thuricremis Panchaia pinguis arad amicum scripto poemate latius extendisti. Italiam igitur suadeo, quod moribus incolarum celoque et circumfusi maris ambitu et intersecantis oras Apennini collibus et omni locorum situ, nulla usquam statio curis tuis oportunior futura sit. Ad unum vero eius angulum, te arctare noluerim. I modo felix, quocunque te fert animus. I securus et propera, nec in tergum deflexeris; preteritorum obliviscens, in anteriora contende. Nimis diu iam et a patria et a te ipso exulasti. Tempus est revertendi, "advesperascit enim et nox est amica predonibus". Verbis tuis te commoneo. Restat unum; quod pene iam oblitus
Abbreviated transcription (Latin):
Sepe fatigatũ leuis motus impulit/ qui uir ibus integiũ nõ
mouifset ꝙͣ minima st̃ int̾ dũ que am̃i ein̾gentẽ in fũmas
miserias reĩpellut/ Conspcã in alt̾ius tergo pu pura ambi¬
tionẽ renouat uisus mĩmoꝵ a cernulus auariciã integrãt
Spectata torꝑis spes luxuriã incendit leuis ocłoꝵ flexus amo¬
r em dor mitantẽ excicat hee nimirũ pestes facile maiãs ipter
facilius ⁊ euer tũtur. que cum ita suit/ non tñ locus pestipei.
relinquendus Sed quicꝙͣ in p̃t̾itas curas ami retorquet sũ¬
ma tibi diligentia fugiendũ est ne forte tum or pheo ab in fe¬
ris rediens ⁊ etroqz ⁊ espiciens ⁊ecuꝑatam ꝑdas euriditem
h̾ mĩ consilii sũma est Mmplector. ⁊ gras ago/ Sencio eĩ
langori meo con sencaneũ eẽ remediũ/ fugamqz iam medi¬
tor. / fed quo potissimũ cui sum dirigam incertus sum Nml̃¬
te tibi undiq pacent uie multi portus in cu tuitu Ecio tibi

Expanded text:
sepe fatigatum levis motus impulit, qui viribus integrum non sepe fatigatum levis motus impulit, qui viribus integrum non movisset. Quam minima sunt interdum que animum emergentem in summas miserias reimpellunt! Conspecta in alterius tergo purpura ambitionem renovat; visus nummorum acervulus avaritiam integrat; spectata corporis species luxuriam incendit; levis oculorum flexus amorem dormitantem excitat. He nimirum pestes facile in animas, prfacilius revertuntur. Que cum ita sint, non tantum locus pestifer relinquendus, sed quicquid in preteritas curas animum retorquet, summa tibi diligentia fugiendum est; ne forte cum Orpheo ab inferis rediens retroque respiciens recuperatam perdas Euridicem. Hec nostri consilii summa est. Amplector et gratias ago. Sentio enim languori meo consentaneum esse remedium; fugamque iam meditor, sed quo potissimum cursum dirigam, incertus sum. Multe tibi undique patent vie, multi portus in circuitu. Scio tibi