comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uam formam non potestex primere. ubi enimuis pa¬
tiendinon est. exastiua declinatione locum declina¬
tio passiua non hab&, temsialio patiente sub astu
speciȩ penes alium non sit administratio: Simili¬
ter ne utradicimus alterutrum Itaque unĩ formi¬
ter signicat agentem uel patientem: Agentom.
ut facio ambulo curro. pacientẽ ut ardeo uen
uapulo ex hacquoq: forma sunt & illa uerba inqui¬
bus nec agentis nec pacientis significatio plenadinosca¬
tor nec effectus ostenditur. ut sedeo sudo dormio iecio
sto algeo sitio esurio nescis enim agatquis anpatia¬
tur quȩ quidam supinadixerunt alia absoluti¬
ua appellant non nulli deposiua nominant
De MMU UI

Expanded text:
uam formam non potest exprimere. ubi enim uis pauam formam non potest exprimere. ubi enim uis patiendi non est, ex actiua declinatione locum declinatio passiua non habet. item si alio patiente sub actiua specie penes alium non sit administratio, similiter neutra dicimus. alterutrum itaque uniformiter significat, agentem uel patientem; agentem, ut facio ambulo curro; patientem, ut ardeo ueneo uapulo. ex hac quoque forma sunt et illa uerba in quibus nec agentis nec patientis significatio plene dinoscitur nec effectus ostenditur, ut sedeo sudo dormio iaceo sto algeo sitio esurio. nescis enim agat quis an patiatur. quae quidam supina dixerunt, alii absolutiua appellant, non nulli depositiua nominant. de communi
Abbreviated transcription (Latin):
insti cuimus uerum asturos repromittimus hȩc tempori¬
bus deincpsc& eraper sequemunue
Ncentur referimus ut enum in nominib: sunt genera qui¬
bus sexus exploratur. ita quoque sunt in uerbo quibus ef¬
soltim significatur ut rum neastuium sit anpssiuungene¬
rtum siorum siue sgnificationessint praue pelgrdcom
astiua & passiua ex hi senim nascuntur alia neutra com¬
muinis deponens itafiunt numero qtanque inpereti¬
idestcum atum nostrum cum alterius pacieutiase¬
nificat ut laudo: hȩc ita olittera terminatunuut
recipere possit &iam passiuam significationẽ
adietar dit tera : Itaque cum utraque per¬
sona const& indeclinatione uerbi ut tomadsi¬
cere quam ad fici quȩ at propriȩ dicitur asti¬
uum itemque possiuum
aminis tratio idest cum patientiam nostrrm
cum alterius astus signis. at ut laudor hecita or
silla ba terminatur ut recipere possit astiuam signisi¬
dicur sed R. litteramnum quam recepit. & obid passi¬

Expanded text:
instituimus, uerum acturos repromittimus. haec de temporiinstituimus, uerum acturos repromittimus. haec de temporibus; deinceps cetera persequemur. dicentur referemus. ut enim in nominibus sunt genera quibus sexus exploratur, ita quoque sunt in uerbo quibus effectus significatur, utrumne actiuum sit an passiuum. genera uerborum siue significationes sunt principales duo, actiua et passiua. ex his etiam nascuntur aliae, neutra communis deponens. ita fiunt numero quinque. inpersonid est cum actum nostrum cum alterius patientia significat, ut laudo. haec ita o littera terminatur ut recipere possit etiam passiuam significationem adiecta r littera. itaque cum utraque persona constet in declinatione uerbi, ut tam adficere quam adfici queat, proprie dicitur actiuum itemque passiuum.administratio, id est cum patientiam nostram cum alterius actu significat, ut laudor. haec ita or syllaba terminatur ut recipere possit actiuam signifiditur, sed r litteram numquam recipit et ob id passi
Abbreviated transcription (Latin):
cum quas pr&erise tempus ad firmamuis alio¬
qun coepimuis necperfeciinus quasi ł pebam
prenem & similia Inenim preposcio
pplenum que derueatiua : non numcstm ad¬
iestiuaitinalis patelit quoador utr ple
tum fgnifucat perfeltum & enim mpes dum
itenpisdedimus et quod egimos finitum est
Item prtrrdem plusquam ꝑfectum fun tem¬
pus iampridem ex actum de monit amus
qui cuderimus hec onim distat apor fecco quod
superioris temporis rocen suideripotest actus sequen¬
tis longa intercapelo. Ita enimgreci ypressiitilicon
nos p̃teritum plus quam perfectum dicimus idue¬
ro empus perfectum apud nos proaoristocepa
tĩ p̃ra instans quod& presenscum quid quod maxime
agimus pretertum in ꝑfectum siquod aginsus non
ꝑficimis & geredesinemus uinde nonnulli pacoati¬
lum tempus appellauer: ꝑ fectum cum uetumꝑ
ficimus & facer edesinemus : plus̃ quam ꝑ fectum quiod agi¬
mus tempore inueterauerit futurum cumnondum ager

Expanded text:
cum quasi praeterisse tempus adfirmamus; alioquin coepimus nec perfecimus, quasi legebam et scribebam et similia. in enim praepositio plerumque derogatiua, non numquam adiectiuactum significat. perfectum etenim tempus, cum tempus quo egimus eo quod egimus finitum est. item praeteritum plusquamperfectum, cum tempus iam pridem exactum demonstramus quo quid egimus. hoc enim distat a perfecto, quod superioris temporis recens uideri potest actus, sequentis longa intercapedo. id enim Graeci ὑπερσυντελικόν nos praeteritum plusquamperfectum dicimus. at uero tempus perfectum apud nos pro ἀορίστῳ καὶ nostri tempora, instans, quod et praesens, cum quid maxime agimus; praeteritum inperfectum, si quod agimus non perficimus et agere desinimus, unde non nulli inchoatiuum tempus appellauerunt; perfectum, cum actum perficimus et facere desinimus; plusquamperfectum, <cum> quod egimus tempore inueterauerit; futurum, cum nondum agere
Abbreviated transcription (Latin):
conpbensa si qundem potest conprehendi quo dnum qua
stab u elis poriuio &atis uolubile quod ineisuc iusut pat¬
onib patiens declinationẽ quod numerto ida usur pre¬
prelonri bas uerus ł empore principalistumc de
cum persein sereuoluatur & sit ꝑp&uo unitum ueruo
fqcimus aei ecimus aut factur sumus. hac exreii¬
empico aedepteria aponimus uar testemporis non
taperum suꝗdeoqitriatempor essedicimus instans
ducactum futerum̃ nistans quod  presens cumtui¬

Expanded text:
conprehensa, si quidem potest conprehendi quod numquam stat, uel spatium aetatis uolubile {quod} in eisdem usurpationibus patiens declinationem, quod numero uidetur conprehendi. hactenus de tempore principali; nunc de cum per se in se reuoluatur et sit perpetuo unitum. uerum facimus aut fecimus aut facturi sumus, hac ex re indiuiduo tempori inponimus partes temporis, non ta gerimus, ideoque tria tempora esse dicimus, instans perfectum futurum; instans, quod et praesens, cum ad
Abbreviated transcription (Latin):
sciemus Sarcos mos est plena odio ad quehoftilis iris o ꝑ
figuram enuntiata ut est enagros & quambello troiane
p&isti hesperiam m&ire iacens. Astis mos est tropus mula¬
plȩ numerose que uirtutis namque aftismos puta tur
quia siquid simplicitate ruftica car& & fac& autsatis su¬
peruamtetie &politum & speties allegoriae cum urbanta¬
te muluplȩ ii est apud uirgilium quabauium nonoodit
aem& aia carmina m acui ad quaeidem iungat uulpes &
mulgeat hircos rem ut phylippus cum uellit persas in su¬
am potes tatem redigere & in hoc &ercitum misiss& scrib¬
bis milties a semissos quod comperiss& eos seditione uecari
& bonorum esse in talitempore subuenire omoeosis en
minus notae rei persimilituthnem eius resquȩ magis nota
taest demonfiratio &ignotaerei persimilitudinem eiusquȩ
mnagis nota est discriptio huius speties sum tres hei con¬
siue chrare carismos par abole para digma iconent des¬

Expanded text:
sciemus. sarcasmos est plena odio atque hostilis inrisio per sciemus. sarcasmos est plena odio atque hostilis inrisio per figuram enuntiata, ut est «en agros et quam bello, Troiane, petisti / Hesperiam metire iacens». astismos est tropus multiplex numerosaeque uirtutis. namque astismos putatur quidquid simplicitate rustica caret et faceta satis urbanitate expolitum est, species allegoriae cum urbanitate multiplex, ut est apud Vergilium «qui Bauium non odit amet tua carmina, Maeui, / atque idem iungat uulpes et mulgeat hircos»; item ut «Philippus cum uellet Persas in suam potestatem redigere et in hoc exercitum misisset, scripsit milites a se missos, quod conperisset eos seditione uexari, et bonorum esse in tali tempore subuenire». de homoeosi. homoeosis est minus notae rei per similitudinem eius rei quae magis nota est demonstratio et ignotae rei per similitudinem eius quae magis nota est dsiue characterismos, parabole, paradigma. icon est des
Abbreviated transcription (Latin):
sententia ꝑ occultam similitu dimem rerũ dictio obscurttate
allegoriae non intellegibiles aliudenim palam oftendte
aliud tegit per obscuram diuersitatem ut mater me ge¬
nun e ademmox. gignitur exme cum signific & & aqua
gl aciem concrescere & rursus in aquam resolui Itemut
mare concr&um incr&aligneo in campo ubi carohuma¬
na ossibus iudebat cumsignificare uult salem in salino fictili
fuisse qđ supermensamess& inquam anufialus ia¬
bat chrarientis mos est tropus quodur adictu gracius pro¬
seruntur dictio pere aque grata sunt auribus aliud segni¬
ficans itccum inerrogam uꝰ numquis nos quaesiuerit &
res pondetur bona salus uel fortuna quodintellegitur ne¬
minem nos quaesisse p arhaemia est uulgaris prouerb usur¬
patio rebuftem poribus que ad commodata cum aliud
significatur quamqumn dicitur ut aduersum stimulum
calces & ut cocta numerauimus & tacum signisic& & euentu

Expanded text:
sententia per occultam similitudinem rerum, dictio obscuritate sententia per occultam similitudinem rerum, dictio obscuritate allegoriae non intellegibilis. aliud enim palam ostendit aliud tegit per obscuram diuersitatem, ut «mater me genuit, eadem mox gignitur ex me»; cum significet ex aqua glaciem concrescere et rursus in aquam resolui: item ut «mare concretum in creta ligneo in campo, ubi caro humana ossibus ludebat»; cum significare uult salem in salino fictili fuisse, quod super mensam esset, in qua manus talos iactabat. charientismos est tropus quo dura dictu gratius proferuntur, dictio per ea quae grata sunt auribus aliud significans, ut cum interrogamus num quis nos quaesiuerit et respondetur: bona salus uel fortuna, quo intellegitur neminem nos quaesisse. parhoemia est uulgaris prouerbi usurpatio rebus temporibusque adcommodata, cum aliud significatur quam quod dicitur, ut «aduersum stimulum calces»; et ut cocta numerabimus exta, cum significet ex euentu
Abbreviated transcription (Latin):
tinguer& aequora plantas. DO ALLE GORIA
Allegor ia estoratio aliud dicens aliud significans persimili¬
tudinem aut contrariam ut apuduirgilium &iam tem¬
queuolans dauela patenti Nonenim auctor nauigati¬
onem quam quamdicit uult intellegi sed faborem
mecenatis ad carminum consum mationem fignificationem¬
hȩyronia anti frasis enigma charientis mos par ho emia
sarcasmos astismos yronia est oratio pronuntiationis gra¬
uitate in contrarium redigens sensum uerborum ut egre
nunti &ur nonuituperantis erit sed laudantis Itemme
duce dardanius spartam & pugnauit adulter hanc nisi
grauitas pronunti onis adiuuerit confiteri uidebitur
quodnegare contendit Anti frasis est dictio e contrario
significans ut bellum dicitur quod menimae estbonum
& lucus quodminime luce at & parce quo d minime parcant
aec abhrronia differt quod rronia pronuntiando
& adfectum mutat fignificationem. Anti frasis
uero diuersitatem reindminat. Enigna est obscura

Expanded text:
tingueret aequore plantas». de allegoria. tingueret aequore plantas». de allegoria. allegoria est oratio aliud dicens aliud significans per similitudinem aut contrarium, ut apud Vergilium «et iam temque uolans da uela patenti»; non enim auctor nauigationem quam dicit uult intellegi sed fauorem Maecenatis ad carminum consummationem. huius tironia antiphrasis aenigma charientismos parhoemia sarcasmos astismos. ironia est oratio pronuntiationis grauitate in contrarium redigens sensum uerborum, ut «egrenuntietur, non uituperantis erit sed laudantis: item «me duce Dardanius Spartam expugnauit adulter?»; hanc nisi grauitas pronuntiationis adiuuerit, confiteri uidebitur quod negare contendit. antiphrasis est dictio e contrario significans, ut bellum dicitur, quod minime est bonum, et lucus, quod minime luceat, et Parcae, quod minime parcant. haec ab ironia differt, quod ironia pronuntiando et adfectu mutat significationem, antiphrasis uero diuersitatem rei nominat. aenigma est obscura
Abbreviated transcription (Latin):
niparte confusum ut uinabonus cadisque dco ab td¬
nus acestes onerarat cadis & decrinacrio litore
abeuntibus dederat Iterũ tresnotus ab rectas in saxa¬
latentia torqu& & ceracuius recta conpositio est
tia quȩ itali aras uocant dor suminmane maris
summo
DEHVS TERO LOGIA
Irsto ologia est uelhustero proteron cũ id quod primun
essedebe secundo ponitur loco sensus ordo preposterus
soloriatur. Item &torrereparant flammis &
frangere saxoDEUPERBOLO
yperbolo est dictio fidemueritatis excidens siuesen¬
tetia augendi minuendi uegrauetia augendi ut
niuetandidior uelocior euro minuendi sicut tardior
testudine leuior que folis itemut ex tractã puteo situlã
qui ponit in orto ulterius standinon hab& ipselocũ item
ut est apuduirgilium illa uel in tactȩ segenim tis ꝑ sũma uola¬
r& graminane tenerascursulesiss& aristas uel mare ꝑ
mediũ fluctus sus pensa tumetis ferr& ÷ tercursu non

Expanded text:
ni parte confusum, ut «uina bonus cadis quae deindni parte confusum, ut «uina bonus cadis quae deindnus Acestes onerarat cadis et de Trinacrio litore abeuntibus dederat: item tris notus abrelatentia torquet» et cetera; cuius recta conpositio est tia, quae Itali aras uocant, dorsum inmane mari summo. de hysterologia hysterologia est uel hysteroproteron cum id quod primum esse debet secundo ponitur loco, sensuum ordo praeposterus sol oriatur: item «et torrere parant flammis et frangere saxo». de hyperbole. hyperbole est dictio fidem ueritatis excedens siue sententia augendi minuendiue gratia: augendi, ut niue candidior, uelocior euro: minuendi, sicut tardior testudine leuiorque foliis; item ut «extractam puteo situlam qui ponit in horto / ulterius standi non habet ipse locum»; item ut est apud Vergilium «illa uel intactae segetis per summa uolaret / gramina nec teneras cursu laesisset aristas, / uel mare per medium fluctus suspensa tumentis / ferret iter, cursu non
Abbreviated transcription (Latin):
perbatonest ineadem sensu ꝑ longam dictionis dilatio
& trans gressio quȩ dam uerborum ordinem tur¬
bans sed hictrom pus generalis est huius enims pecres
sunt quinque anas trophe dia cope uel ut quidam
thenesis de alisis siue paranthesis srnche sis histerologia
Anas tropheost In uersio dictionum contrarec tum
or dinem opi orationis & duorũ uerborũ ordo
preposterus nullo interposito extrinsecus uerbo ut trans¬
tnepe &remos estenimordo pertranstraiam
lupiceui dia copeest siue meisis diductio composite
dictionis interposito extrinsecus uerbo ut septem
subiecta trioni cumiungidebeat septem trioni dr alii¬
sis siue parenthesis est interposita ratiocinatio
diuisȩ sententiȩ ut tum socios namque omnis enim¬
cum stipata tenebat turba ducum sic incipiens or¬
tatur ouantes cum sit ordo tum socios hortatur ouan¬
tes nam que cum stipata tegebat Item aeneas nequo
enimpatrius consistere mertem passus amor Ra pa
achaten supehes est nꝑbaton obscurum hocest exom¬

Expanded text:
perbaton est in eodem sensu perlonga dictionis dilatio et transgressio quaedam uerborum ordinem turbans. sed hic tropus generalis est. huius enim species sunt quinque, anastrophe, diacope uel, ut quidam, tmesis, dialysis siue parenthesis, synchysis, hysterologia. anastrophe est inuersio dictionum contra rectum ordinem orationis et duorum uerborum ordo praeposterus nullo interposito extrinsecus uerbo, ut «transtra per et remos»; est enim ordo per transtra: item «lupi ceu». diacope est siue tmesis diductio conpositae dictionis interposito extrinsecus uerbo, ut «septem subiecta trioni», cum iungi debeat septemtrioni. dialysis siue parenthesis est interposita ratiocinatio diuisae sententiae, ut «tum socios, namque omnis eum stipata tegebat / turba ducum, sic incipiens hortatur ouantes»; cum sit ordo tum socios hortatur ouantes, namque eum stipata tegebat: item «Aeneas, neque enim patrius consistere mentem / passus amor, rapiAchaten. synchysis est hyperbaton obscurum, hoc est ex om
Abbreviated transcription (Latin):
xert eripede cosua sic& aut erimanti placar nemora. Criped ẽ ꝓ aeripedc̃
⁊̃ etͣsillabũ posuit ꝓpentasillabo. S ⁊dictio duudit᷑. Ut si dicã respublica
felix ẽ.⁊ res felix ẽ publiea. Magist̃ milttũ ẽ fortis. militũ fortis magist̃ c̃.
Uirgł in.iii geong̃.: Seprẽ subiecta trioni ꝓ septerr ioni subiecti. Ecia di¬
u ien pess cuĩgi ut malefida argiletũ. huimodi malesana. Sionibꝰ similit᷑
fcrit citi serrũ. date tela. mpellite remos. idẽ in qͣrto. slatẽ tͣnsini¬

Expanded text:
mora», aeripedem pro aëripedem, tetrasyllabum protulit pro pentasyllabo. sed etiam dictio diuiditur, ut si dicam: res publica felix est et res felix est publica; magister militum fortis, militum fortis magister. rgicon : «septem subiecta trioni», pro septemtrioni subiecta. etiam diuisa possunt coniungi, ut malefida, argiletum, huiusmodi, malesana. orationibus similiter ferte citi ferrum, date tela, impellite remos!» idem in IIII. literae tran
Abbreviated transcription (Latin):
grecuinteriectionẽ non ad numerant: De GΕΑCRΙBΩΥΝΟ
I enera nominũ sunt principaliatria masculinũ femininũ
neutrũ masculinum est cui numero singulari casuno¬
minatiuo pronomen prȩponitur hic ut hic cato: femininũ
est cuinumero singulari cusu nominatiuo pronomen prȩpo¬
nitur hec ut hec iulia : Neutrum est cui numero sing ulari
ca sunominatiuo pronomen prȩponitur hoc ut hoc templũ:
ex his quartum genus commune nascitur. quod fit duolius
modis: sunt enim communia duum generũ ex masculi no
& femino ut hic& hec homo & hic & hȩcsacerdos. Itemtriũ
generũ ex masculino & seminino & neutro ut hic & hȩc & hoc
felix: est & quintũ genꝰ quod grece eps non dicitur latini
ꝓmiscuũ uel sub commune uocant quod aut specie mascu¬
linigeneris declinatur & simulsignificant &iam femini¬
nũgenꝰ ut passer: aut declinatur spocie generis feminin

Expanded text:
Graeci interiectionem non adnumerant. de uerbo de genGraeci interiectionem non adnumerant. de uerbo de generibus nominum genera nominum sunt principalia tria, masculinum femininum neutrum. masculinum est cui numero singulari casu nominatiuo pronomen praeponitur hic, ut hic Cato. femininum est cui numero singulari casu nominatiuo pronomen praeponitur haec, ut haec Iulia. neutrum est cui numero singulari casu nominatiuo pronomen praeponitur hoc, ut hoc templum. ex his quartum genus commune nascitur, quod fit duobus modis. sunt enim communia duum generum ex masculino et feminino, ut hic et haec homo et hic et haec sacerdos; item trium generum ex masculino et feminino et neutro, ut hic et haec et hoc felix. est et quintum genus, quod Graece epicoenon dicitur, Latini promiscuum uel subcommune uocant, quod aut specie masculini generis declinatur et simul significat etiam femininum genus, ut passer, aut declinatur specie generis feminin
Abbreviated transcription (Latin):
primendȩ cogitationis ꝑ ossermonẽ que rationabiliter agita¬
tur hocenim suo magnoqinatura beneficio ex pressa ration
sermonis Nosc&eris seperatos animalib: sola hominis sate¬
turatq de monstrao haidigitur demus totius opusculs
non in merito principatũ cuius ialis hab&ur uaria definicio
ratio est structura uerboru conposito exituade lau¬
sulã terminita quidã siceã definiunt oratio est conpo¬
sito dictionũ consummans sententiã remq ꝑfectã signisi¬
cansscaurvssic. Oratio estoremissa & ꝑdictio ne sordino¬
ta pnuntiatio: Oratio autẽ uid&ur diea quasioris ratio
uel agreco origine aΠΟΤΟ VΟΡΙZΕIN hoc est sermo¬
oratio est sermo contextus adclausulã tendens clausula
ẽ composiuo uerborũ plausibilis structure exitu torminato¬
Apastic ipra aoiis sunt ocio nomen pronomen uerbum
clinabiles sunt sequentes indeclinabiles: latini articulũ

Expanded text:
primenda cogitationis per os sermonemque rationabiliter agitaprimenda cogitationis per os sermonemque rationabiliter agitatur. hoc enim suo magnoque natura beneficio, expressa ratione sermonis, nos ceteris separatos animalibus sola homines fatetur atque demonstrat. huic igitur demus totius opusculi non inmerito principatum, cuius talis habetur uaria definitio. de oratione oratio est structura uerborum composito exitu ad clausulam terminata. quidam sic eam definiunt, oratio est conpositio dictionum consummans sententiam remque perfectam significans. Scaurus sic, oratio est ore missa et per dictiones ordinata pronuntiatio. oratio autem uidetur dicta quasi oris ratio, uel a Graeca origine, ἀπὸ τοῦ ὀαρίζειν, hoc est sermooratio est sermo contextus ad clausulam tendens. clausula est conpositio uerborum plausibilis structurae exitu terminatapartes orationis sunt octo, nomen pronomen uerbum clinabiles sunt, sequentes indeclinabiles. Latini articulum,
Abbreviated transcription (Latin):
uniuersi sermonis membra contin&: Alteranor
solũ obseruationes quȩ artigramaticȩ accedero
solent sed&iã structurã pedestrisorationis uber¬
rime planeq: de monstrat: Tertia pedũ qualitatẽ
poematũ genera m &rorumq ĩ ractatus plenissime
doc&: suꝑes ut singulare colendo memoria tena
mandentur ne frustracũ tempore euaniscat labor
quanto maximȩ rudib: prȩstare cognuscimur
quirusticitanis enormitate incultiq ser monisordino
sauciantimmode formant ex amnissim nor matã orationis
integritatẽ politũq: lumen eiu sinfuscant exartẽprolatum
sumqi sumser. quidã enimabi psaarte cooper alii ab
elisi as nel alit terismulta casiblis pleriq a partib ora¬
uonis non nulliauo ce paucia nominũ dediintaone
Nesuero abi psaoratione auspicimur hȩc enim secre
pectoris argutia uerberato palato que sensim paulatimq puł¬
sato uelud internuntius ac ꝓditor humanȩ gentis ad inditia ex¬

Expanded text:
uniuersi sermonis membra continet; altera non uniuersi sermonis membra continet; altera non solum obseruationes quae arti grammaticae accidere solent sed etiam structuram pedestris orationis uberrime planeque demonstrat; tertia pedum qualitatem, poematum genera metrorumque tractatus plenissime docet. superest ut singula recolendo memoriae tenaci mandentur, ne frustra cum tempore euanescat labor, quo tanto maxime rudibus praestare cognoscimur, qui rusticitatis enormitate incultique sermonis ordine sauciant, immo deformant examussim normatam orationis integritatem politumque lumen eius infuscant ex arte prolatum, sumque sumpserunt. quidam enim ab ipsa arte coeperunt, alii ab elementis uel a litteris, multi a casibus, plerique a partibus orationis, non nulli a uoce, pauci a nominum declinatione; nos uero ab ipsa oratione auspicemur. haec enim secretre uicino aere pectoris argutia uerberato palatoque sensim paulatimque pulsato uelut internuntius ac proditor humanae mentis ad indicia ex
Abbreviated transcription (Latin):
omedis a thanasiosalitẽ dicit . artẽ merelatini¬
tatis pureq: eloquentiȩ magistrã sub incude
litceraria docili t̃ ꝓcudendo formatã humanȩ
solerdȩ cdaritas expuliuit hanccũ
cogno uissem excellentem facundiam
tuã plurimifateri desideriatuo liben¬
ter indulgens sum mostudio quantum medio¬
cris ad modum ingenu mei qualitas capere
padiebatur: trimodi gestam libello dilucide¬
q: expepidam tensui esse mittendam. quia ipsos
auriũ meatus audita scientia conplere absentia
denegatumest: sane ne qui dess& in cognitum
uitanda fuit nimium constricta breuitas est
enĩ lucubrauonis industriastudi quȩ collatio
triperata ut secundum trinitatis gradatim
legentum spatia lestio probabiliter ordinata
crimen ꝓlixitatis euadat: tediumq permulcoa
quȩ quidem in trib: diuisionib: quãuis patula sit
tamen in singulis sud̃ contin& breui tatem : quã obre
ut meafer topinio spero tibi aliisq: legentib: mag¬
no usui fore: Igitur totius corporis prima pars

Expanded text:
omedes Athanasio salutem dicit. artem merae Latinitatis puraeque eloquentiae magistram sub incude litteraria dociliter procudendo formatam humanae sollertiae claritas expoliuit. hanc cum cognouissem excellentem facundiam tuam plurimi facere, desiderio tuo libenter indulgens summo studio, quantum mediocris admodum ingenii mei qualitas capere patiebatur, trino digestam libello dilucideque expeditam censui esse mittendam, quia ipsos aurium meatus audita scientia conplere absentia denegatum est. sane, ne quid esset incognitum, uitanda fuit nimium constricta breuitas. est enim lucubrationis industria studiique collatio tripertita, ut secundum trina aetatis gradatim legentium spatia lectio probabiliter ordinata crimen prolixitatis euadat taediumque permulceat. quae quidem in tribus diuisionibus quamuis patula sit, tamen in singulis suam continet breuitatem. quam ob rem, ut mea fert opinio, spero tibi aliisque legentibus magno usui fore. igitur totius operis prima pars
Abbreviated transcription (Latin):
mamtotius operis impleuit o udessa po&ica & quibus offi¬
cus ligeratur tractabimus DEPOΟTICA
o&icaest ficteuere uen arrationis congruent rith¬
mo acpede composita m&rica structura adutiliatem
uo luptatem que accomodata distat autem ꝓo&ica a
pomate & pcesi quod podicȩ ars ipsa ars imellegitur. poe¬
ma autem pars operis ut tragoedia poesis intexctis&con¬
pustotius opers effect. utilias odrssia a ene is
DERITH MO

Expanded text:
mam totius operis implebit, quid sit poetica et quibus offimam totius operis implebit, quid sit poetica et quibus officiis digeratur tractabimus. de litteris de poetica poetica est fictae ueraeue narrationis congruenti rythmo ac pede conposita metrica structura ad utilitatem uoluptatemque accommodata. distat autem poetica a poemate et poesi, quod poetica ars ipsa intellegitur, poema autem pars operis, ut tragoedia, poesis contextus et corpus totius operis effecti, ut IliasOdyssiaAeneis. de rythmo
Abbreviated transcription (Latin):
tribgahis udmodos suf uel pirrichinsũ anapestus erits tructun
qu uł del umbis uelflux e qe molus dicitur quausus
ad officium obseruatonis grammaticae ftrueturae¬
ue ꝯtionis prose probabilemꝰ cognitionem spectat pru¬
dentiaetuȩ sensibus interim & planasse sufficiat in hoc
uero tertio libro qui summam totius operis impleuit
maraquae sunt tortuosis obscuritatibus implicata acmul¬
tarum quȩstionum numeros a diuefsitate perplexa quibus
pedum qualitatibus compositione suȩm &ricȩ obferuiti¬
onibus regnantur certisrationibus edocebo quae quidẽ
omnia siquis pro fundis sensibus intimar& ac sincera mentis
intentione perspexerit & compererit fiudiodligentri
quae seruauerit nontantum in pangenda uersificatione
pollebit uerum eiam de aliorum carminibus quotes
libitum fuerit iuftis rationibus & in reprehensbili trac¬
tatu sententia i dic abit Ninetertio quoque libro gus m¬

Expanded text:
tribrachys uel molossus uel pyrrichius uel anapaestus, erit structura tribrachys uel molossus uel pyrrichius uel anapaestus, erit structura quae uel delumbis uel fluxa uel mollis dicitur; qua usus ad officium obseruationis grammaticae structuraeue orationis prosae probabilem cognitionem spectat prudentiae tuae sensibus interim explanasse sufficiat. in hoc uero tertio libro, qui summam totius operis implebit, metra quae sunt tortuosis obscuritatibus implicata ac multarum quaestionum numerosa diuersitate perplexa, quibus pedum qualitatibus conpositionisue metricae obseruationibus regantur, certis rationibus edocebo. quae quidem omnia siquis profundis sensibus intimarit ac sincera mentis intentione one pollebit uerum etiam de aliorum carminibus, quotiens libitum fuerit, iustis rationibus et inreprehensibili tractatu sententia iudicabit. nunc tertio quoque libro, qui sum
Abbreviated transcription (Latin):
qu sirespirandispatium & proligario adea arma pro¬
fectus sum quae erant suscepta contrae roidem quidau¬
tem contra aliud egimus tuuero nisi ut hoc quod hic potest nospos¬
suem es hec omnia non ohaleris seduiribus seructa sunt nec ulla
recicero gloriosior est quam quod ad summam arusistius
laudem mira artis dissimulatione peruęnit feliciter
tructur ae qualitates uariis uocabulis traduntur
statu enclum quo que est quo quam que
carum nomine apellemus Sip enultimus
fuertt pirrichius optime succedit peion pri¬
mus & era structura qua drata ⁊ sipenul¬
timus fuerit spondeus & suc cesserte tribrachis
uel prrrichius eritfiructura incisa Si penul¬
timo fuerit tribrachi uel pirrichius & poenes suc¬
ces serint primus & nouis simus erit antiqua structu¬
ra quaedicitur confragosa quausus est cato. Simpen¬
ultim ot ribrachis fuerit uel dactilus uel prrrichius & successerit uel

Expanded text:
quasi respirandi spatium. et pro Ligario«ad ea arma proquasi respirandi spatium. et pro Ligario«ad ea arma profectus sum quae erant suscepta contra te»; ibidem «quid autem contra aliud egimus, Tubero, nisi ut hoc quod hic potest nos possemus?». haec omnia non phaleris sed uiribus structa sunt, nec ulla re Cicero gloriosior est quam quod ad summam artis istius laudem mira artis dissimulatione peruenit. de tructurae qualitates uariis uocabulis traduntur. statuendum quoque est quo quamque earum nomine appellemus. si paenultimus fuerit pyrrichius, optime succedit paeon primus, et erit structura quadrata. si paenultimus fuerit spondeus et successerit tribrachys uel pyrrichius, erit structura incisa. si paenultimus fuerit tribrachys uel pyrrichius et paeones successerint primus et nouissimus, erit antiqua structura, quae dicitur confragosa; qua usus est Cato. si in paenultimo tribrachys fuerit uel dactylus uel pyrrichius, et successerit uel
Abbreviated transcription (Latin):
ut quid firictum quideffusum quid gracile quidubertũ
quid durum quid feminatum sit aeftiment plerũ¬
que etam nimiȩ artis opinia fugiendare
& inter ponenda simplicitas rudis atquȩ imperite dic¬
tionis non propter hoc solum quod inomnibus rebus ni¬
mium leno cinium o dio dignum est sed quod plerum que
acribus sensibus maior est sina tult aliter proferaiur
nisi forte marcus tullius inftructura defecerat cumde
appiauia & clodio caede loqueretur quȩ or uentata ante¬
accede honesti adque in nocentis uiri sileuatur cadem
non crebo usurpator postea quam latrones & parricido
sanguinae in latia est ibidem olederas enim in qui el quam
comtemnis popula res in sania su iadulescentia documenta
maxima nempe enim parricidac sanguincerueutata melius
struebatur & maxima documenta melius sonat sedor a¬
tor acerrimus uim a duirtutem loquendi sequtus con¬
temp sit ornatum deditque auribus a continuo cultu

Expanded text:
ut quid structum, quid diffusum, quid gracile, quid ubertum, ut quid structum, quid diffusum, quid gracile, quid ubertum, quid durum, quid feminatum sit aestiment. plerumque etiam nimiae artis opinio fugienda est et interponenda simplicitas rudis atque inperitae dictionis, non propter hoc solum, quod in omnibus rebus nimium lenocinium odio dignum est, sed quod plerumque acribus sensibus uis maior est, si naturaliter proferantur. nisi forte Marcus Tullius in structura defecerit, cum de Appia uia et Clodii caede loqueretur, «quae cruentata antea caede honesti atque innocentis uiri silebatur, eadem nunc crebro usurpatur, posteaquam latronis et parricidae sanguine inbuta est»; ibidem «dederas enim 'inquit' quam contemneres populares insanias ab adulescentia documenta maxima». nempe enim parricidae sanguine cruentata melius struebatur, et: maxima documenta melius sonat. sed orator acerrimus uim ac uirtutem loquendi secutus contempsit ornatum deditque auribus a continuo cultu
Abbreviated transcription (Latin):
uideretur & suamanus ororem interfectam essesate re¬
reur simileest hortensus perorauit &illepes quiuo catꝰ
onieus inaor siruit clausulam constatque sellabis longs
du abus le breuibus duabuscuram sollicitudmnem qlepons¬
te linde est ilud quorum igitur impunitas ergr Qe per¬
mentiae laus est eorumte adcrudelitatem acur&atio
sed& illa uerba quae quinquesrllabis confiant fluxiore
structuram faciunt reprehendeus arbitremini
in uenireus eum magissis& syllabis habeant & cogi¬
tareus anbitremini interro gauerunt desider auerunt
& simlia hiace a nobis nonidei cotractatas unt utcorun¬
toris plenam fluentem que libero imp& facuitatem
his semper uinculis: allegaremus Niam compositio
uerborum non ex labore antio uenia sedusu atque&
ert itatone perpetua fluat magis que oles aduribus iucsi¬
cetur qu auelut arbitrem compositionis esse debent

Expanded text:
uideretur et «sua manu sororem interfectam esse fatereuideretur et «sua manu sororem interfectam esse fateretur». simile est: Hortensius perorauit. et ille pes qui uocatur ionicus maior struit clausulam constatque syllabis longis duabus et breuibus duabus, curam sollicitudinemque deponite. unde est illud, «quorum igitur inpunitas, Caesar, tuae clementiae laus est, eorum te ad crudelitatem acuit oratio». sed et illa uerba quae quinque syllabis constant fluxiorem structuram faciunt, reprehendetis arbitremini inueniretis; eo magis, si sex syllabas habeant, excogitaretis arbitraremini interrogauerunt desiderauerunt et similia. haec a nobis non idcirco tractata sunt, ut oratoris plenam fluentemque libero impetu facultatem his semper uinculis alligaremus. nam conpositio uerborum non ex labore anxio ueniat sed usu atque exercitatione perpetua fluat magisque de ea auribus iudicetur, quae uelut arbitrae conpositionis esse debent,
Abbreviated transcription (Latin):
clamores que maximos preuestra salute neglexi. Haec
decri syllabis ceterum quattuor syllab arum non multi
ad clausulas aptisunt & quibus paucareferimus uideatur
hobeatur & similia pedem habent pȩna tertium gduabus
bre uibus & longa & breui. temporum quin que ante
quam breuis feresyllaba conlocanda est utesseuideatur
facere uideatur fortis habeatur sic tullius produentio¬
quantum difficultatis & quantum laboris sithabitura
incatilinam cumomnibus potius quam soli perire
uoluerunt ftruimus & dithrocheo diceremaluerunt
ausus est consiteri crimina detullirent & paene tertio¬
exertnum compararunt nuntio pertuler uniindeep li¬
gario autleuum grecorum autinmanium barbaro rum
& promilone prosalute bonorum contra amentiam perdito¬
rum ille quo quepes quemantis patum uocant &bre &
longis duabus & br euibenein clausula ponitur utiur opuimus

Expanded text:
«clamoresque maximos prae uestra salute neglexit». haec «clamoresque maximos prae uestra salute neglexit». haec de trisyllabis. ceterum quattuor syllabarum non multi ad clausulas apti sunt, ex quibus pauca referemus. uideatur, habeatur et similia pedem habent paeona tertium ex duabus breuibus et longa et breui temporum quinque, ante quem breuis fere syllaba conlocanda est, ut esse uideatur, facere uideatur, fortis habeatur. sic Tullius pro Cluentio«quantum difficultatis et quantum laboris sit habitura», et in Catilinam«cum omnibus potius quam soli perire uoluerunt». struimus et ditrochaeo, dicere maluerunt, ausus est confiteri, crimina detulerunt, et paeone tertiexercitum conpararunt, nuntium pertulerunt. inde est pro Ligario«aut leuium Graecorum aut inmanium barbarorum», et pro Milone«pro salute bonorum contra amentiam perditorum». ille quoque pes quem antispastum uocant ex breui et longis duabus et breui bene in clausula ponitur, ut uir optimus
Abbreviated transcription (Latin):
hincest illud tullianum & pristinum morem iuhciorum
requirunt & neminem preponendum mihiesse actorem
putauit & ingilium eiciebam quem in gressum iaminbellum
uidebam & contra cesarem est congressus armatus &i am
anapestus clausulis conuenit sed mollis &ruens arque
in rithmis modum pro fluens trocheo ante posito ubierit
imperii nomen & dignitas cr&icus eum paulo fortiorem
facit ut nobiles homines Bacchius clausulis aptior spondio
ante cedente causas agebas c& eris pedibus nonfere conue¬
nitpalin bacchis osstabiles clausulas reddit ut cicero incati¬
linam sistius furorem: ac tela uitemus & nullum idrursus liberus
mpanitum cẽtrico utuicisse quamquam plurimos resposci¬
mus deditos & mollos orure nutritos esses anatos Iamenim
depedibus qui preponendi sint parcius loquemur &amphe¬
bracris primus aedem refeci causam probaui & promilone¬

Expanded text:
hinc est illud Tullianum, «et pristinum morem iudiciorum hinc est illud Tullianum, «et pristinum morem iudiciorum requirunt» et «neminem praeponendum mihi esse actorem putabit» et «in exilium eiciebam quem ingressum iam in bellum uidebam» et «contra Caesarem est congressus armatus». etiam anapaestus clausulis conuenit, sed mollis et fluens atque in rythmi modum profluens trochaeo anteposito, ubi erit imperii nomen et dignitas. creticus eum paulo fortiorem facit, ut nobiles homines. bacchius clausulis aptior spondeo antecedente, causas agebas: ceteris pedibus non fere conuenit. palimbacchius stabiles clausulas reddit, ut Cicero in Catilinam«si istius furorem ac tela uitemus», et «nullum id rursus liberum inpunitum». creticus, ut uicisse quamquam plurimos, reposcimus deditos; et molossus, rure nutritos, esse sanatos. iam enim de pedibus qui praeponendi sunt parcius loquemur. et amphibrachys primus, aedem refecit, causam probauit, et pro Milone
Abbreviated transcription (Latin):
fide a seipso pretorrente bona fide cr&ico prospera
fide Nunc trisyllabos pedes intrisyllabis partibus oratio¬
num consideremus. Singulis enim partibus orationis
singulos pedes dabimus Dactilus inclausula fortis est
trocheo antecedente iure fecimus pyrrichius esse dicitur
spondio caus as audiat ciues dicimus iuste fecimus
& trocheo uota fecerat &i ambo fidedicitur & tribrachs
quoque dactlum beneprecedit re colenomina apestus¬
repetes cetera unde est gaudiũ
nobis ab ipsis purrigi
legibus & palinbacchius sepone c&era & mollossus quaerebat᷑
dicere facit &iam tribrachis ad clausulam precedente cr&icoutsi
dicas dec&eris agite de proelioredeo delitteris dubito ceterũ
pedibus ante positis in rithinum labitur amphibrachis
quo que recte ponetur in clausula spondio fere ante ceden¬
te ludos hab&e rectelocutus & trocheo iuftam quaerellam

Expanded text:
fide, et se ipso praecurrente, bona fide, cretico, prospera fide, et se ipso praecurrente, bona fide, cretico, prospera fide. nunc trisyllabos pedes in trisyllabis partibus orationis consideremus. singulis enim partibus orationis singulos pedes dabimus. dactylus in clausula fortis est trochaeo antecedente, iure fecimus, pyrrichio, esse dicitur, spondeo, causas audiat, ciues dicimus, iuste fecimus, et trochaeo, uota fecerat, et iambo, fide dicitur. et tribrachys quoque dactylum bene praecedit, recole nomina, et anapaestusrepetes cetera; unde est «gladium nobis ab ipsis porrigi legibus»; et palimbacchius, sepone cetera, et molossus, quaerebas dicere. facit etiam tribrachys ad clausulam praecedente cretico, ut si dicas de ceteris agite, de proelio redeo, de litteris dubito: ceteris pedibus antepositis in rythmum labitur. amphibrachys quoque recte ponitur in clausula spondeo fere antecedente, ludos habete, recte locutus, et trochaeo, iustam querellam.
Abbreviated transcription (Latin):
ob seruaium sedhȩc obseruatio duplex est alter a quȩ
ad pede srefertur Atera quae ad conprehensionem
quaerpse efficiuntur & pedibus itemnepr aece dentis
uebi & trema uocalis uocalem primam indicat uerbi se¬
quertus ut sidicas aere emit illi in cũbit foreomna &
similia hiatenim iunctura quae structior plenior¬
quefier& si c onsonantes uoc alibus applicarentur ae
remercatur illitotus incũ uit fore c&era. Magis
aanem structura pat& cuminse longae uocales in ci¬
dunt ut haebae aegrptiȩ profugo aene ae sedhabem
quendã canorem pronuntiationis quasinegle gentẽ
decorem longa magis cum breui iungitur aereemit
illi in cubuitꝰ quam sidue breues iringantur aere &utus
arm a abiecit pluri mum uero auctoritatis & ponde¬
ris habem longa celerita tibreues qua̧ sic miscentur quibusda
longs curruntꝰ sic omminuantur & ultant deres quae
& breuibus a longas insurgunt leuiores que alongis

Expanded text:
obseruatum. sed haec obseruatio duplex est, altera quae obseruatum. sed haec obseruatio duplex est, altera quae ad pedes refertur, altera quae ad conprehensiones, quae ipsae efficiuntur ex pedibus. item ne praecedentis uerbi extrema uocalis uocalem primam inlidat uerbi sequentis, ut si dicas: aere emit, illi incumbit, fore omnia et similia. hiat enim iunctura, quae structior pleniorque fieret, si consonantes uocalibus adplire mercatur, illi totus incumbit, fore cetera. magis autem structura patet, cum in se longae uocales incidunt, ut Thebae Aegyptiae, profugo Aeneae. sed habent quendam canorem pronuntiationis, quasi neglegentem decorem. longa magis cum breui iungitur: aere emit, illi incubuit, quam si duae breues iungantur: aere exutus, arma abiecit. plurimum uero auctoritatis et ponderis habent longae, celeritatis breues, quae si miscentur quibusdam longis, currunt; si continuantur, exultant. acres quae ex breuibus ad longas insurgunt, leniores quae a longis
Abbreviated transcription (Latin):
ut theotiste . ł ti nr̃ doctor leg̃ ł loge. Uirgl ĩ.x. Uigilasne dm̃ gẽs enea : uigila.
Obliqͥ tñ estructiõẽ u̾boꝵ q̃ fut intͣnsitiue c̃ ntis: excipuit tͣnsitiue nͥ sit u̾ba ab

Expanded text:
ut Theoctiste uel tu noster doctor legis uel lege. Virgilius in X: «uigilasne deum gens / Aenea? uigila». obliqui tamen constructionem uerborum, quae fit intransitiue cum nominatiuis, excipiunt transitiue, nisi sint uerba ab
Abbreviated transcription (Latin):
tur ut puppim turrim: pluralem uero melius inis ut has
puppisturris horum multa cernimus consu&udine conmu¬
tata quȩ a superioribus discrepant : Item communia ut
ciuis contra hanc regulã inuenitur canis: Quartaquoq:
eorũ species quȩ ab latiuum ꝑilitterã habent & sunt trium
generum & gen&iuum pluralẽ sine dubio ꝑ iumter mi¬
ab hoc & ab hac & ab hoc facile horũ & harũ & horũ facilium
Itemab hoc & abhac & ab hãc nouili horũ&harũ & horũ no¬
uiliũ & c&era : Similiter ex hacitem regula est saluta¬
ris& felix facitenimabhoc salutari horum salutarium
ab hoc felice horum felicium sed in his tamen nominib: ob¬
seruabimus hȩc quȩ dum taxat fuerint appellatiua tunc
ablatiuo .÷ littera terminantur: Namsiꝓpria fuerint
nomina t̃unc ablatiuo elitterã oportit habere ut ab hocse¬
lice & ab hoc salutare : Nihilominus tam̃ pluralẽ gen&uũ

Expanded text:
t, ut puppim turrim, pluralem uero melius in is, ut has t, ut puppim turrim, pluralem uero melius in is, ut has puppis turris. horum multa cernimus consuetudine conmutata quae a superioribus discrepant. item communia, ut ciuis. contra hanc regulam inuenitur canis. quarta quoque eorum species est quae ablatiuum per i litteram habent et sunt trium generum et genetiuo plurali sine dubio per ium termiab hoc et ab hac et ab hoc facili horum et harum et horum facilium; item ab hoc et ab hac et ab hoc nobili horum et harum et horum nobilium et cetera similiter. ex hac item regula est salutaris et felix. facit enim ab hoc salutari horum salutarium, ab hoc felici horum felicium. sed in his tamen nominibus obseruabimus haec quae dumtaxat fuerint appellatiua, quod tunc ablatiuo i littera terminantur. nam si propria fuerint nomina, tunc ablatiuo e litteram oportet habere, ut ab hoc Felice ab hoc Salutare. nihilo minus tamen pluralem genetiuum
Abbreviated transcription (Latin):
dentium demens a mens nocens ex hac item regula est parens
parentiũ monsfrons Altera eorũ quȩ feminina & disillaba sunt
& intramodũ positionis continentur Dumtaxat numero
singulari &iam nominatiuo es ꝓducta ex eunt precedente
alia consonanti qua mablatiuo ecorrepta finiuntur ut est hȩc
nubes & ab hac nube hȩcrubes hec clades hec sedes: horumq
genetiuus pluralis ad crescente una sillaba emittitur & per
ium ex it ut nubium & c&era: eertia identidem eorumquȩ
disillaba sunt nominatiuo casu singulari is terminantur
siue masculina & feminina siue communi a sint & similem nom
ex eunt masculina ut orbis ignis ab hoc catholico recedit panis
seminina turris puppis nauis ratis peluis sed hecablatiuum
duplicem interdum habent & ꝑ i & pelitterã correptam ꝓ¬
feruntur ut hȩc regula accusatiuum singularẽ in semini no
genere dumtaxat simpliciter ꝑ ilitteram interdum ꝓfer¬

Expanded text:
dentium, demens amens nocens. ex hac item regula est parens dentium, demens amens nocens. ex hac item regula est parens parentium, mons frons. altera eorum quae feminina et disyllaba sunt et intra modum positionis continentur dumtaxat numero singulari et tam nominatiuo es producta exeunt praecedente alia consonante quam ablatiuo e correpta finiuntur, ut est haec nubes {et} ab hac nube, haec rupes haec clades haec sedes, horumque genetiuus pluralis adcrescente una syllaba emittitur et per ium exit, ut nubium et cetera. tertia itidem eorum quae disyllaba sunt <et> nominatiuo casu singulari is terminantur, siue masculina siue feminina siue communia sint, et similem nominaexeunt. masculina, ut orbis ignis. ab hoc catholico recedit panis. feminina, <ut> turris puppis nauis ratis peluis. sed haec ablatiuum duplicem interdum habent et per i et per e litteram correptam proferuntur. et haec regula accusatiuum singularem in feminino genere dumtaxat simpliciter per i litteram interdum profer
Abbreviated transcription (Latin):
quãmfemino ut eneas eneȩ latona latonȩ Secundagene¬
tiuum facitini. in omnigenere ut puerpueri laurus lau¬
ri cȩlum cȩli: Teruaest quȩ gen&iuo .i. geminata
gener& antũ masculino & neutro terminatur masculinũ
ut uirgilius uirgilii neutrũ ut ingeniũ ingenii: Quar¬
ta in omnigenere in is ut orator oratoris oratio orationis
sidussideris quinta inus masculino dumtaxat genere &
feminino masł ut portus fem̃i ut porticus. sexta in ei simi¬
liter dumtaxat generis mascũł & feminini ut dies diei
aciesaciei : septima in u genere tantũ neutro ut genucor nu
& huius modi nomina neutra numero singular tantum
monoptota sunt. Greca nomina grecȩdeclinationis: egulã
seruant &gen&iui trifari᷑ ꝓferuntur quorũ nominatiuis hi¬
es.i sosine sut thisbe tdnsbes ei terpe eiter pes phince. phen¬
cesi tatamen ut nominatiuus uocaduus ablatiuus paressint

Expanded text:
quam feminino, ut Aeneas Aeneae, Latona Latonae. secunda genequam feminino, ut Aeneas Aeneae, Latona Latonae. secunda genetiuum facit in i in omni genere, ut puer pueri, laurus lauri, caelum caeli. tertia est quae genetiuo i geminata genere tantum masculino et neutro terminatur; masculino ut Vergilius Vergilii, neutro, ut ingenium ingenii. quarta in omni genere in is, ut orator oratoris, oratio orationis, sidus sideris. quinta in us masculino dumtaxat genere et feminino; masculino, ut portus, feminino, ut porticus. sexta in ei similiter dumtaxat genere masculino et feminino, ut dies diei, acies aciei. septima in u genere tantum neutro, ut genu cornu; et huius modi nomina neutra numero singulari tantum monoptota sunt. Graeca quoque nomina Graecae declinationis regulam seruant et genetiuo trifaries us os: in es, ut Thisbe Thisbes, Euterpe Euterpes, Phoenice Phoenices, ita tamen ut nominatiuus uocatiuus ablatiuus pares sint
Abbreviated transcription (Latin):
salibus satio seruos pane saturo tepulmento abdico filiũ
domo sub illo milite sustineome arte mea fraudo latronẽ
deposito priuo malam dignitatẽ orbo crudelem filiis reg¬
noi nurbe imperogentib: & frequentatiuum imperito
euacuo culpa uacuomilitia uacuo scribtura sacrificouicti¬
ma communicocum illo tempero meuino postulo aiudico
ex ulto uictoria fragro amore comn uni cotecum furto
ex postulo tecum ex equo tecum d&eriorecum paro cum
deo pugnacum riuali certocum aemulo certoautem tibi
litancumamica ardeo cupiditate careo tedio prohiboote
bimine absteneo mecibo tependo sed melius tependeo
egeolaide &u indigeo impleoteuino pre in cumprepsto¬
one ablatiuumea sum trahunt hecita abhorreo aepis
discedo apeulante desisto abhacre discrepo abignauo
disientio abequitate Iteo Voepa¬
ponto eido s exafisifalon ginquos ab achaia diuerfusa

Expanded text:
salibus, satio seruos pane, saturo te pulmento, abdico filium salibus, satio seruos pane, saturo te pulmento, abdico filium domo, sub illo milito, sustineo me arte mea, fraudo latronem deposito, priuo malum dignitate, orbo crudelem filiis, regno in urbe, impero gentibus et frequentatiuum imperito, uaco culpa, uaco militia, uaco scriptura, sacrifico uictima, conmunico cum illo, tempero me uino, postulo a iudice, exulto uictoria, flagro amore, conmunico tecum furtum, expostulo tecum, exaequo te cum deteriore, conparo te cum deo, pugno cum riuali, certo cum aemulo; certo autem tibi: litigo cum amica, ardeo cupiditate, careo taedio, prohibeo te limine, abstineo me cibo, te pendeo; sed melius ex te pendeo: egeo laude et indigeo, impleo te uino. item cum praepositione ablatiuum casum trahunt haec ita, abhorreo ab illo, discedo a petulante, desisto ab hac re, discrepo ab ignauo, dissentio ab aequitate. item nomina, ut oriundus ex Africa, longinquus ab Achaia, diuersus a