comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
riũ in de alciꝰ euectũ demũ ult̾ ad solitudiem ⁊edure. Qd si
ita ẽ ⁊ iudiciũ eiꝰ ext̾mũ patet ⁊ in unũ exẽplũ solitudinis
geĩnĩ decꝰ coit q̃ tales uiros sclõ ꝯmodat eod q fic recpte
auditis ad memoriã reuoco. du̾isis ille q̃dẽ tẽꝑib ⁊ alio atꝙp
alio uite stati edite. quaꝵ in aliis ut mͥ uid᷑ occupat ꝰ arnibhe
otii requiẽ suspirac. in aliis ociosus t̾ñ sacti negocii ĩ quietudie¬

Expanded text:
rium, inde altius evectum, demum ultro ad solitudinem rediisse. Quod si rium, inde altius evectum, demum ultro ad solitudinem rediisse. Quod si ita est, et indiciiros saeculo commodat, eosdemque sic recipit. auditis, ad memoriam revoco, diversis illae quidem temporibus, et alio atque alio vitae statu editae: quarum in aliis, ut mihi videtur, occupatus amissi otii requiem suspirat; in aliis otiosus transacti negotii inquietudi
Abbreviated transcription (Latin):
stio di᷑ qd ip̃e cõstiux̾at. ⁊ nͣ añ uiginti ãnos morit̾um se
p̾dixerat. seu ad hospituĩ festus uiator ad uesꝑã ꝓperauit atq
ibi tãdẽ pꝰ longissiõs labor es exactos felicitꝰ ⁊ equieuit ⁊ qd
nescio an de alio ꝙͣ de paulo pͦ hẽmita legerĩ solitariã uitã soli¬
taro fmne ꝯclufit. ultimã eĩ ⁊ diei illiꝰ ⁊ iute suelyorã fẽties
adeẽ fũb qui aderãt egred iussis ⁊ mane yxiõ ⁊euti pia illas
fiaude decipiẽs. ut qui solitarie xͦ ẜuierat solitarius ad xp̃m
⁊i hiꝰ agẽciũ discordia mlta fit. ꝙ eũ alii e solitudis
q negocioꝵ ad dciosi silencii patẽ trahũc. ut᷑q uite huiꝰ ꝯme¬
fastigio p̃feriet᷑. alii rẽ ꝑmistẽt᷑. nãcũ exactiꝰ uero q̃res usꝙ
ad cenobiũ ubi is floruit mifissẽ. q̃ michi ꝯꝑta oiã reportã¬
⁊ ẽt̃ religiosoro loci illiꝰ asẜcõne didici fuisse eũ pͦ quidẽ solita¬

Expanded text:
stro dicitur, quod ipse construxerat, et ubi ante viginti annos moriturum se predixerat, ceu ad hospitium fessus viator ad vesperam, properavit. Atque ibi tandem post longissimos labores exactos feliciter requievit et, quod nescio an de alio quam de Paulo primo heremita legerim, solitariam vitam solitario fine conclusit. Ultimam enim et diei illius et vite sue horam sentiens adesse, fratribus qui aderant egredi iussis et mane proximo reverti, pia illos fraude decipiens, ut qui solitarie Cristo servierat solitarius ad Cristri huius agentium discordia multa sit, quod eum alii e solitudinique negotiorum ad otiosi silentii pacem trahunt: utraque vite huius commefastigio praeferretur. Alii rem permiscent. Nam, cum exactius verum quaerens usque ad coenobium, ubi is floruit, misissem. qui mihi comperta omnia reportarent; religiosorum loci illius assertione didici, fuisse eum primo quidem solita
Abbreviated transcription (Latin):
Siguit eu fateoi i cales ⁊ temeraria fides mea. q̃ fuma ecia
ꝑflare nõ metuit. Eocusat se ⁊ eccẽ iurafre seuuat, ne ãplius ꝙͣ unũ
diem ⁊ ome age̾t/ O infamẽdiẽ. o pudendũ fed̾ꝰ o suꝑi en iusuir ad.
en religio. en pietas. Romanꝰ põtifex ita romã suã deẜuit ut eã
nolit ab alio fi eĩp̃tar i. ⁊⁊ de hoccum romano imꝑatore pacistit᷑. Qͥd
hic loquar. nestio. ⁊ fi stirẽ tacẽ cõfiliũ ẽ. unũ ẽ qd me tacitores lo¬
quat᷑. qm̃ qui ħĩtatorẽ urbi eripit. aratorẽ si posset ĩduce̾t. qd̾ ꝙͣ
uste uelit uiderit. Ger mania nlaliud stud ꝙͣ stependiar ios latro¬
nes in rei pus ͭͤ exiciũ armare. ⁊ e suis milib ĩ nrũs t̾ras iugẽ
f̾reũ ĩbrem pluit. dignũ nõ inficior qr uolentib accidit. Italia
suis ipã se uirib ꝯficit. ⁊ si qñ respirat auri amor. xͥ amore po¬

Expanded text:
Arguit eum, fateor, illa calens et temeraria fides mea, que summa etiam Arguit eum, fateor, illa calens et temeraria fides mea, que summa etiam perflare non metuit; excusat se, et ecclesie iurasse se iurat ne amplius quam unum diem Rome ageret. O infamem diem, o pudendum fedus! o superi, en iusiurandum, en religio, en pietas! Romanus Pontifex ita Romam suam deseruit, ut eam nolit ab alio frequentari et de hoc cum romano imperatore paciscitur. Quid hic loquar nescio, et, si scirem, tacere consilium est. Unum est quod me tacito res loquatur: quoniam qui habitatorem urbi eripit, aratorem si posset induceret; quod quam iuste velit viderit. Germania nil aliud studet quam stipendiarios latrones in reipublice exitium armare, et e suis nubibus in nostras terras iugem ferreum imbrem pluit, dignum, non infitior, quia volentibus accidit. Italia suis ipsa se viribus conficit, et siquando respirat, auri amor Cristi amore po
Abbreviated transcription (Latin):
guis ĩuidie ꝯsecͣtur. Hispanꝰ ille maior. hẽt ⁊ ꝑ ncͣniã sunt
ĩtͣ suos fiẽs ꝓhpudor. ãgusto ĩ scopło maiestatẽ xͥ nefarie bla¬
femari. hic u qui littora nr̃ĩ maris ĩcolit nl pret̾ auro uene¬
toꝵ ac sanguiẽm Iamiẽsiũ sicit ⁊ cogitat. auariciẽ ĩꝑio illoꝵ
sacelles hoꝵ hostis ab illis auo ĩctꝰ ab hiis ferro uictus. Ille
auc̃ ext̾mꝰ regũ sonoris ac refluis occeani fluctib obsuiduit
ut de tã lõginqꝭ suspiria nrã nõ audiat ⁊⁊ in occidente ultiõ se¬
pultus quid agat oriens nõ curet. Cesar hic nr̃ rapto dia¬
demate ĩ germaniã abiit. patris lacebris ⁊ noĩe ꝯtẽtꝰ ĩpii
cuiꝰ exc̾ia mẽbra ꝯplecti᷑. capͭ spnes ꝙ̃ recuꝑatur ꝑdica sꝑa
bamꝰ suũ ẜuare nõ audet. ullõq fugies̃ ꝑseꝙ̃ce spõse sacros
ãplexꝰ ⁊ pulcre façiẽ horret Italie. tãꝙͣ sub celo a̾ͥd sit pulcriꝰ

Expanded text:
guis invidie consecratur. Hispanus ille maior heret et per ignaviam sinit guis invidie consecratur. Hispanus ille maior heret et per ignaviam sinit infra suos fines, proh pudor, angusto in scopulo maiestatem Cristi nefarie blasfemari; hic vero, qui litora nostri maris incolit, nil preter aurum Venetorum ac sanguinem Ianuensium sitit et cogitat, avaritie imperio illorum satelles horum hostis: ab illis auro vinctus, ab his ferro victus. Ille autem extremus regum sonoris ac refluis Occeani fluctibus obsurduit, ut de tam longinquo suspiria nostra non audiat, et in occidente ultimo sepultus quid agat oriens non curet. Cesar hic noster, rapto dyademate, in Germaniam abiit, patriis latebris et nomine contentus imperii, cuius extrema membra bamus, suum servare non audet, nulloque fugiens persequente, sponse sacros amplexus et pulcre faciem horret Italie, tanquam sub celo aliquid sit pulcrius.
Abbreviated transcription (Latin):
ris in ĩ gliam sꝑnẽtes nram querimꝰ. nec redit in mẽtẽ his olĩ
morib celo cecidisse lucifeꝵ. quib nos celũ hodie spamꝰ astẽdere.
Q̾ si as credendũ u̾bis es cardior. utiq reb credes q̃ mẽtiri ut
dr̃ nõ solẽt. Cnicũspice oro ⁊ ꝑciure yuĩtias ⁊ quere q̃d agat᷑¬
apud nos. Gallus ⁊ britãnꝰ licigãt quĩq iã lusti a uoluũt᷑ ex qͦ
nõ xp̃c ⁊ maria. s mars ⁊ bellona int̾ illos reges ⁊ egnãt. ꝯq
iã ferrũ ut̾nq lencestat nch ferrei aĩ moluĩt᷑. nͨ dũ imiber
sang̾neꝰ tãtos naꝵ leuit ardores. Itaq tã ⁊ si qd iõpiãblẽ
apicd̃nos apud auos ac yauos mauditũ erat. huc mͦ lõge nr oꝵ
regũ max ͫ młto ĩpar hostis in uinelã craxerit. nec fõr tuã
p̾genito capti regis arma retẽtãte. uñ ut uides. m̃c maxiie
bellũtonat. nuĩc ex ĩtegͦ regii coeũt ex̃atus. ⁊ xͦ refũdẽ̾dꝰ fan

Expanded text:
ris nostri gloriam spernentes nostram querimus, nec credit in mentem hiis olim moribus celo cecidisse luciferum, quibus nos celum hodie speramus ascendere. Quodsi ad credendum verbis es tardior, utique rebus credes, que mentiri, ut dicitur, non solent. Circumspice, oro, et percurre provincias et quere, quid agatapud nos. Gallus et Britannus litigant; quinque iam lustra volvuntur, ex quo non Cristus et Maria, sed Mars et Bellona inter illos reges regnant, cumque iam ferrum utrinque lentescat, nichil ferrei animi molliuntur, necdum imber sangapud nos, apud avos atque proavos inauditum erat, hunc modo longe nostrorum regum maximum multo impar hostis in vincula traxerit; nec fortuna amm finis primogenito capti regis ‹arma› retentante. Unde, ut vides, nunc maxime bellum terret, nunc ex integro regii coeunt exercitus et
Abbreviated transcription (Latin):
digna ẽ. quippe q̃ dñi suũ qui sb̾ ueste huili eã saluare destẽ¬
derat mt̾tis licet ⁊ magͥs de mibe tarnis miracłoꝵ fulgori¬
b corustãtẽ ausu saci ilego ⁊ ꝯfẽsu nefario trucifixit᷑. Ea
ꝙͣius ĩpietas sibi pestilens mudo utilis foret dũ in trucẽ
accũ qͣsi dte loco albore ador ã dũ gẽtib demr̃ãut.  io ꝓ ꝑpli prũ
qualib audenda st̃ omĩa ꝙͣꝙͣ qui ausi st̃ ml̃tis ad celũ laudib
dãt᷑ decii. fabi i. cornelii ꝙ sãgiũẽm suũ y prĩa effudert̃. lau¬
dãtui. ⁊ exc̾i. siuił .n. u̾tꝰ nõ dissilem̃ laudẽ mẽt᷑. Codrũ at te¬
miscochlen a thene laudãt. lacedeõni leonidã. Epaminõaĩ the¬
be Car thago philenes frẽs. alieqz ui bes tiues auos, de q̃bz oĩsz
bunicii. nõ secessioẽs plebis/ nõ senatꝰ ĩsolẽcia. nõ inuidia sił¬
tatũ nõ bella ciuilia. nõ ext̾na ꝑturbat y qͣ q̃squis sãguiem̃

Expanded text:
est, quippe deum suum, qui sub veste humili eam salvare descenderat, multis licet et magnis de nube carnis miraculorum fulgoribus choruscantem ausu sacrilego et consensu nephario crucifixit. Ea quamvis impietas sibi pestilens mundo utilis foret, dum in crucem arcum quasi de loco alciori adorandum gentibus demonstravit. Non pro patria qualibet audedantur Decii, Fabii, Cornelii, quod sanguinem suum pro patria effuderunt, laudantur et exteri, similis enim virtus non dissimilem laudem meretur. Codrum ac Themistidem Athene laudant, Lacemodon, Leonidam, Epaminondam Thebe, Carthago Filenes fratres, alieque urbes cives alios. De quibus omnibus, bunicii, non secessiones plebis, non senatus violencia, non invidia simultatum, non bella civilia, non externa perturbant, pro qua quisquis sanguinem
Abbreviated transcription (Latin):
ẜo uocatõnis om̃i gẽciũ libro/ ⁊ post eũ duigustinꝰ ipẽ in pcͦ q̃nto
⁊ nonage ͫ ꝰ opĩane fidei lacõres ꝙͣ roͣm imꝑii fies ponũt. nec
ꝑuenire potuisse iugũ ppliferio ⁊ egnãtis quo regnãtis a ligno
ꝑuerceric fides xͥ. Id si de uo ĩꝑio loqui eos ꝯstat nõ de isto qd
uerũ eẽt. yfecto nõ tota ĩsaniret affrica nõ ꝑsis/ nõfiria nõ
egiptus/ nõ afia fere oĩs nõ deniq qd ẽ grauiꝰ maxiã ꝑs euro¬
pe. Romano .n. ĩꝑio illi ãtigͦ ut p̃elari cestãt᷑ autores nichil
om̃i de fuit nͥ modicã oriẽtis. ⁊ rob̃ heu ꝓpe oiã desut insi mo¬
dicũ occidentis. Quib tã ꝑ se singlis tã simil oĩb in hac ipã que¬
rimoiã ꝙͣta in sic auct᷑as ac fides neiem̃ tã ĩfidelẽ tãq hebetẽ
puco eẽ qui nõ senciat. Quicquid tñ lii os̃ dicuc̃ ⁊ ppls aliquid

Expanded text:
o Vocationis omnium gentium libro, et post eum Augustinus ipse in Psalmo quinto et nonagesimo cristiane fidei latiores quam Romani imperii fines ponunt, nec pervenire potuisse iugum populi ferro regnantis, quo regnantis a ligno pervenerit fides Cristi. Id si de vero imperio loqui eos constat, non de isto, quod erum esset! Profecto non tanta insaniret Affrica, non Persis non Siria non Egiptus, non Asia fere omnis, non denique, quod est gravius, maxima pars Europe. Romano enim imperio illi antiquo et preclaro, testantur auctores, nichil omnium defuit nisi modicum orientis – nobis, heu, prope omnia desunt nisi modicum occidentis! Quibus, cum per se singulis, tum simul omnibus in hac ipsa querimonia quanta insit auctoritas ac fides, neminem tam infidelem tamque hebetem puto esse, qui non senciat. Quidquid tamen hii omnes dicunt et plus ali
Abbreviated transcription (Latin):
cuas ⁊ ineptas tuires in nouissiã babiloe ꝯstruimꝰ ũt cele¬
tenꝰ standat ruitura suꝑbia hũĩlimã xp̃i sedẽ nõ ẽ qͥ tueat᷑
aut iũdicet. deniq dũ frĩb nrĩs infidiam᷑ impiis hostibus
ĩcustoditũ ⁊ mermo latꝰ obtulimꝰ. adicũq p̾buimꝰ ĩ thala¬
mũ regis ñ. Crimẽ ingẽs ⁊ nrãꝵ fronciũ pudor et̾nus
quib xp̃i uexillũ impudẽt᷑ affigimꝰ. ut tã magͥfice xͥ ĩi
rias ulcistam᷑. qͣs ipẽ mitu quid posset ulcisti. ⁊ fortassis
ulcistit᷑ secrecõre iusticia. ex alto tam̃ int̾ea ⁊ espiciẽs fidem
nram̃. ⁊ros autẽ uł torpemiꝰ Rardemꝰ aĩõꝵ estib. Etre nunt
ut ĩ explecta cupidiẽ ⁊ flãmãte odio de ꝓphane seu barbarice¬

Expanded text:
cuas / et ineptas turres in novissima Babilone construimus, ut celotenus scandat ruitura superbia, humillimam Christi sedem non est qui tueatur aut vendicet. Denique dum fratribus nostris insidiamur, impiis hostibus incustoditum et inerme latus obtulimus aditumque prebuims Cristi vexillum impudenter affigimus, ut tam magnifice Cristi iniurias ulciscamur, quas ipse nutu quidem posset ulcisci, et fortassis ulciscitur secretiore iustitia, ex alto tamen interea prospiciens fidem nostram. Nos autem vel torpemus vel ardemus animorum estibus. Ecce nunc ut i
Abbreviated transcription (Latin):
fugiedas iitãdas ꝙ demĩcio. qd qͥ neglexit nouit se nõaliã ob cãm
e pria solitu ͫ pellẽdũ ꝙͣ e ꝑadiso uoluptacis p̃mꝰ hom̃i pulsꝯ fuit.
hec int̾ratꝰ ad abrosiũ ⁊ eũtor. Qui illã ad sabimĩ eplam̃ ꝯcludẽs
liq̃t ĩquit exhis qr soli cũ sumꝰ tc̃ nos offermmꝰ dõ. tc̃mẽtẽ ei
nram aꝑimꝰ. tũc amictũ si audis exumꝰ. Quib dc̃is p̾moiteꝵ¬

Expanded text:
exerit, norit se non aliam ob causam e paradiso solitudinis pellendum, quam e paradiso voluptatis primus hominum pulsus fuit. Hec interfatus ad Ambrosium revertor, qui illam ad Sabinum epystolam concludens: «Liquet» inquit «ex his quia soli cum sumus tunc nos offerimus Deo, tunc mentem ei nostram aperimus, tunc amictum fraudis exuimus»; quib
Abbreviated transcription (Latin):
quis luis potens, que fent hee sagitte qui sint tarbones Et
ter te nemo porens insi cui dcm̃ est scio quia omnĩa potes ⁊
nulla te latet trgitatõ. Et ab alio quodã / multũ ualere tibi
soli suꝑerat semꝑ et uituci braclin tui quis resister qm̃¬

Expanded text:
quis hic potens, que sint he sagitte, qui sint hi carbones. Et quis hic potens, que sint he sagitte, qui sint hi carbones. Et certe nemo potens, nisi cui dictum est: «Scio quia omnia potes et nulla te latet cogitatio», et ab alio quodam: «Multum valere tibi soli supererat semper, et virtuti brachii tui quis resistet? q
Abbreviated transcription (Latin):
suasores non de erut, uel sermones hom̃i uel tacite cogitaties
qdꝰ sibi contĩgere posse quis miretur. cũ contĩgerit augustiõ
Qd̾ ex confessiomibus suis constat / et iã contigisfet antonio.
tam diui ꝓpoĩti ⁊ tam solide uirtutis acfidei uiro/ qd anasta¬
nius orõnis cli peo / her hostis tela ⁊ epellite/. Si quidẽ dyabolite¬
lum est quidquid loquitur ĩpioꝵ os/ multa gͥ tela iaculantia.
multas ⁊ enĩ lingas ht̃ seu totidẽ armẽta/ quibus hostilia¬
sed manus ⁊ brachia ⁊ pedes/ deniq sicutiusti caã sedes est
xpĩ sit impii aiã sedes est dyaboli. et fitut aiẽ sic ⁊⁊ in aĩa p̃¬
detur. aut quid apponatur uobad lingã dolosam/ Si hoc q̃r icis
desblatorais/ O ingentis mali ⁊emediũ opportunit atq effi¬
cax. Quo gn̾e ẜmonis alibi utitur ꝓpħã idem sicut sagitte
in mami potentis ita filii excussors dunde nõ ã m̾ito lnic qri solet

Expanded text:
suasores non deerunt, vel sermones hominum, vel taciti cogitatus, suasores non deerunt, vel sermones hominum, vel taciti cogitatus, quod sibi contingere posse quis miretur, cum contigerit Augustino, quod ex Confessionibus suis constat, et iam ante contigisset Antonio, tam duri propositi et tam solide virtutis ac fidei viro, quod Athananius orationis clipeo hec hostis tela repellite, siquidem dyaboli telum est quicquid loquitur impiorum os. Multa igitur tela iaculatur, multas etenim linguas habet, ceu totidem amentamanus habet et brachia et pedes: denique, sicut iusti anima sedes est Cristi, sic impii anima sedes est dyaboli et sicut anime, sic et anima predetur aut quid apponatur nobis ad linguam dolosam? Si hoc queritis carbonibus desolatoriis». O ingentis mali remedium oportunum atque efficax! Quo genere sermonis alibi utitur propheta idem: «Sicut sagitte in manu potentis, ita filii excussorum». Unde non immerito queri solet
Abbreviated transcription (Latin):
sane celicole/ nos hũana tractennus/ ⁊ for tasse consulci fu̾i̾t
non ingredi iter hoc arduũ preruptũq ꝙͣ medio calle desi¬
stere / et hac saltem uita dum adest fiui ꝙͣ spe int̾ti certum
ꝑdere/ ueniet alter. eo ꝑiclõsior/ quo yxinnor uero qui et
rectas xpĩ semittas ⁊ scã iussa facebitur. et has ꝑuias. et
hec possibliã nõ negabit d difficultatẽ ⁊erũ nram q mollicã
multo q maxime m̃e etatis decus desꝑanis ac ꝑditis mor abus
mnthil a quoꝙͣ satis ue ditam nimnam dici p̃t uerb̾is exaggerãs
feruenti ppoĩto qdd diffibencie frigus aspexerit, aut forte fari¬
lia preditans, differenda toneludet, posse em̃ tum libuerit
impleri dandã quoq ꝑtem tꝑĩs huic iute tuꝰ muneribus
aut dubie sit apcõi. iurens etas uetera sumõ cõmittenda y
maturiorib oppor tunũ consilus sit Accomẽ ra aorẽ de acc̃a

Expanded text:
sane celicole, nos humana tractemus, et fortasse consultius fuerit sane celicole, nos humana tractemus, et fortasse consultius fuerit non ingredi iter hoc arduum preruptumque, quam medio calle desistere, et hac saltem vita dum adest frui, quam spe incerti certum perdere. Veniet alter, eo periculosior quo proximior vero, qui et rectas Cristi semitas et sancta iussa fatebitur et has pervias et hec possibilia non negabit, sed difficultatem rerum nostramque mollitiem multoque maxime nostre etatis, de cuius desperatis ac perditis moribus nichil a quoquam satis ne dicam nimium dici potest, verbis exaggerans ferventi proposito quoddam diffidentie frigus asperserit, aut forte facilia predicans differenda concludet: posse enim cum libuerit impleri, dandam quoque partem temporis huic vite, cuius muneribus hauddubie sit apertior virens etas; cetera senio committenda, quod maturioribus oportunum consiliis sit, ac tum maxime de altera
Abbreviated transcription (Latin):
S qd ĩmẽsum grẽ est ꝑ temꝑale gaudiũ ad eterna tonstendẽ
In hoc culmẽ scandite unde ascendendĩ alcius est uia et in huiꝰ
ocii arre confistite hic nullostrepitu auribus, nullo puluer e
rerũ transeunciũ obstante oclis om̃s hostis dolos tendiculasq
diditerint/. Quidquid aꝑte uero dissonũ est illito tam̃ otultus
dyabolicũ murm̃ ex ore impii tauẽdũ qui apperenter melior.
sed decerior. existenter. xpm̃ laudando impedire togitet ui iñ
iter. quo ad xp̃m ꝑuenitur. Iste quidẽ aget hoc modo sc̃m̃ fate¬
or. quidquid xpũs iubet sed implere ỹcepta dei supͣ hoiẽm est
Itaq si in reꝵ humanaꝵ exctucõne laboramꝰ usq adeo ut
sepe nos tepto impares agnostamꝰ atq ideo meliore cõsilio de¬
sistamus. Quid de diuinis est sperandũ linquanius it̾ illa an¬
gelis quoꝵ excellentissimi eciamn sub ponde corruerut̃. Celesti

Expanded text:
sed, quod immense gratie est, per temporale gaudium ad eterna conscendere. sed, quod immense gratie est, per temporale gaudium ad eterna conscendere. In hoc culmen scandite, unde ascendendi altius est via, et in huius otii arce consistite: hic nullo strepitu auribus, nullo pulvere rerum transeuntium obstante oculis, omnes hostis dolos tendiculasquedidicerunt quicquid aperte dissonum vero est, illud tamen occultius dyabolicum murmur ex ore impii cavendum, qui apparenter melior sed deterior existenter, Cristum laudando impedire cogitet vestrum iter, quo ad Cristum pervenitur. Iste quidem aget hoc modo: Sanctum fateor quicquid Cristus iubet, sed implere precepta Dei supra hominem est; itaque si in rerum humanarum executione laboramus usqueadeo, ut sepe nos cepto impares agnoscamus atque ideo meliore consilio desistamus, quid de divinis est sperandum? Linquamus illa igitur angelis, quorum excellentissimi etiam sub pondere corruerunt: celestia
Abbreviated transcription (Latin):
sum dñs non ociũ desidie sedotiũ cogitacõnis ue a lotis
ac temꝑib uacet/ O. ꝓfundũ ⁊ salubre consiliũ frẽe ꝙ ad
⁊ uolublĩtatis / constantẽ unitatẽ uidere nõ sinũt. Loca offe¬
runt qd amemꝰ temꝑa subripiũt qd amanius ⁊ relinqũt
in aiõ tiuibas fantasmatũ quibus in aliud atq aliud cupidi¬
tas incitatur/ ira ficinquietus et crimmosus animꝰ et fru¬
stra tene̾ in quibus tenetur exoptans uorat᷑ gͦ ad ocium
id est ut ista nõ diligat que diligi sine la bore nõ pñt liec¬
ocum doto hor postulo. Becheitor. hec ebsecio agite ocium et dãtate
ambo em̃ optiã ĩmo equidẽ unũ sunt fitut ⁊ que seqũtur agnoste¬
tis quia egosum dñs/ et uide bicis quia ego sum deus dultis uia
felix terminꝰ uacate ⁊ uidete ociũ agere ⁊ agnoscere/ et nõmodo
ꝑ breuisfimuc̃ laborẽ ad longeuã requiem ꝙ ip̃m ꝑoptablẽ erat

Expanded text:
Dominus: non otium desidie, sed otium cogitationis, ut a locis Dominus: non otium desidie, sed otium cogitationis, ut a locis ac temporibus vacet». O profundum et salubre consilium, fratres, et volubilitatis, constantem unitatem videre non sinunt. Loca offerunt quod amemus, tempora surripiunt quod amamus, et relinquunt in anima turbas phantasmatum, quibus in aliud atque aliud cupiditas incitetur. Ita fit inquietus et aerumnosus animus, frustra tenere a quibus tenetur, exoptans. Vocatur ergo ad otium, id est, ut ista non diligat, quae diligi sine labore non otium voco, hoc postulo, hoc hortor, hoc obsecro: agite otium et vacate. Ambo enim optima, imo equidem unum sunt sicut et que secuntur: «agnoscetis quia ego sum Dominus» et «videbitis quia ego sum Deus». Dulcis via, felix terminus; vacare et videre, otium agere et agnoscere, et non modo per brevissimum laborem ad longevam requiem, quod ipsum peroptabile erat,
Abbreviated transcription (Latin):
tilior multo est Abstidistis equidẽ mũdi nodes negotioꝵ lad̃os
uinclã ⁊ero mdi ⁊ liberi multis e/ tempestatibus enatastis
ubi quiestere lireat ⁊ uacare. Itaq ad illus eximiũ salutis
scudiũ cui uni neglectis om̃ib aliis intenditis nccio ocio ha¬
bundances hoctaiñ magno. licet paucis tognito dei dono uti¬
mini parte sobrie sollicite/ ne qua uob̃ exocio ut fit tuml¬
tuosior. occupacio renastatur. Ocio teneri estopus/ nõ reso¬
luto ĩ er ti atq eneruante aiõs Sedstrenuo ⁊ qd maxĩe urm̃
est religioso ⁊ pio/ hor gͦ fres agito hoc as salm̃ tramnte ꝑ¬
gite millus rectior nullus tucior. atq ideo bociens hoc
a uob hodie postulo ut uaretis ubi enĩ Iheronimiana tnͣsla¬
cio ht̃ uacate uetustior. hẽbat ociũ agite tui ihe̾ns augꝰ¬
ilit unũcerte q̃r imꝰ quo nichil est simpliciꝰ / ergo simpliͭ ͤ
cordis queramus illũ Agite inquit ⁊ agnostetis quia ego

Expanded text:
cilior multo est. Abscidistis quidem mundi nodos, negotiorum laqueos, cilior multo est. Abscidistis quidem mundi nodos, negotiorum laqueos, vincula rerum; nudi et liberi multis e tempestatibus enatastis, ubi quiescere liceat et vacare. Itaque ad illud eximium salutis studium cui uni, neglectis omnibus aliis, intendistis, necessario otio abundantes, hoc tam magno licet paucis cognito Dei dono utimini parce, sobrie, solicite, nequa vobis ex otio, ut fit, tumultuosior occupatio renascatur: otio etenim est opus non resoluto et inerti atque enervante animosest, religioso et pio. Hoc ergo, fratres, agite, hoc ad salutem tramite pergite: nullus rectior, nullus est tutior atque ideo totiens hoc a vobis hodie postulo, ut vacetis. Ubi enim ieronimiana translatio habet: «Vacate», vetustior habebat: «Otium agite», cui inherens Augit: «Unum certe querimus, quo nichil est simplicius; ergo simplicitate cordis queramus illud. Agite otium, inquit, et agnoscetis quia ego
Abbreviated transcription (Latin):
osior. eo clarior. sic accepcior.q duci nrõ/ Loquitur ille
multa intus in aiã que quisq urnñ tacitus nõ sine gram
ex̃cicio suo fert / ualde autẽ prouidendi cauẽd q sũt lxstes
quos intra muros ut ita dixerim ita familiarib ĩsidus
⁊ lingas ⁊ uacẽ/ et quas oro dicat aliquis/ nẽpe lingas m¬
pior honñ uocem uulgi. Si quid ⁊ tot lingius una tocius
ppłi uox est laudat uoluptatẽ uirtatẽ despicit xpi uã
uel ambiguã uel in accessiblem̃ saltẽ dicitr atros uer icas
testes. lirͣ int̾ her uiuimus ⁊ hanc tẽpoꝵ ꝑticlam̃ collect
sumꝰ hiis moribus nõ utẽdũ dico sed refistendũ. Quis
uobis miseris quibus adhuc incus scli fluctus ancepe
nauigacio agitu. laboriosũ longe q iter. difficile dixerĩ
Nam ⁊ estu Rapimiu ⁊ eꝵ temporalium nec plus ocii obti¬
uobis uero iã por tus tuca tenentib ci tũspectio ꝓuisioq fa¬

Expanded text:
osior eo clarior sit acceptiorque duci nostro. Loquitur ille osior eo clarior sit acceptiorque duci nostro. Loquitur ille multa intus in anima, que quisque nostrum tacitus non sine gravi exercitio suo fert. Valde autem providendi cavendique sunt hostes, quos intra muros, ut ita dixerim, familiaribus insidiis  linguas et vocem: et quas, oro? dicat aliquis. Nempe linguas impiorum hominum, vocem vulgi, siquidem e tot linguis una totius populi vox est. Laudat voluptatem, virtutem despicit, Cristi viam vel ambiguam vel inaccessibilem saltem dicit. Raros veritaimus; in hanc temporum particulam coniecti sumus: his moribus non utendum dico, sed resistendum. Quod nobis miseris, quibus adhuc inter seculi fluctus anceps navigatio agitur, laboriosum longeque difficile dixerim; nam et estu rapimur rerum temporalium, nec plus otii contiVobis vero iam portus tuta tenentibus circumspectio provisioque fa
Abbreviated transcription (Latin):
nout/ cũ sepe hoẽs laceant humana confilia quis sit an fit
an idcu cop̾cipiat ut excitet aut ideo minetur ut terreat ut
inplenti memor. iniudicio sit precepti futuiꝰ ĩ memor. negles¬
ti ¶Contra hanc impiã atqr fliloquã suggestionẽ frẽs me
clamemus singlĩ clamemꝰ om̃s ad dñm ⁊ exaudiet nos/ et
incroibit in aures eius iustus clamor. distat quisq maxiẽ¬
aiẽ ui su pt̃ ⁊ uocem lacriiis si datiu asꝑgat frangar q
suspirns, nuilla melodia deo suauior est uult iste amari
nult de se sperari nulctũ gemitib orar ditat quiso dnẽ¬
libera aiam meam a labus iniquis ⁊⁊ alinga dolosa/ spũs
quidẽ carnẽ ⁊ ofra non lit̃ lingãuocẽq nõliab quib igi᷑
instrum̃tis loquitur. O utinã deforent ⁊ instium̃tai ꝑi¬
culis q mĩs illius ex ar matõne succuisũ eẽt qs fortasse
ideo non fit ut aduer sus huc hostẽ nr̃a milicia quo labori¬

Expanded text:
novit, cum sepe homines lateant humana consilia? Quis scit novit, cum sepe homines lateant humana consilia? Quis scit an idcirco precipiat, ut excitet; ideo minetur, ut terreat, ut impleti memor in iudicio, sic precepti futurus immemor neglecti? Contra hanc impiam atque falsiloquam suggestionem, fratres mei, clamemus singuli, clamemus omnes ad Dominum et exaudiet nos et intonabit in aures eius iustus clamor; dicat quisqueme potest et vocem lacrimis, si datur, aspergat frangatque suspiriis: nulla melodia suavior Deo est. Vult ille amari, vult de se sperari, vult cum gemitibus orari. Dicat aute lingua dolosa». Spiritus quidem carnem et ossa non habet, linguam vocemque non habet: quibus igitur instrumentis loquitur? O utinam deforent instrumenta periculisque nostris illius exarmatione succursum esset! Quod fortasse ideo non fit, ut adversus hunc hostem nostra militia quo labori
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmnlgata est ueritas ut millũ fere uirus mor tisea dogma¬
tis latere aut fallere ca cholitũ gustum q̃ac om̃a passim
in ocłio atq in mambus sunt fiustra iam pns forib ob¬
uer satur, cir tulator hereticus fiustra inusiblis hostĩs
acringitur. patescunt doli. artesq om̃s ti anslucẽt pastor.
luĩc horridus hunc ferat nules durus fossor⁊ in upnis
mertacor./ nauta uagus/ deniq hunc fedelis sꝑner anr¬
mula. Et si enĩ explicite fedei ar ticlõs de fessionẽ q non
nouerit assuete taĩ aiues pie ueris dogmatib ⁊ opplete
diuinoꝵ atq celestiũ fragore tonitiuoꝵ contͣ ome facrile¬
gũ ⁊ simplicitate tõfessionis ⁊ fidei fu mitate uallantur.
dicet/ Esto fit deus xp̃s quis illi obedier, quis implebit
imꝑia tam dura si saluari hoiẽs uellet aut plus uiriũ
anret/ aut leuiora p̾ciꝑet. Rursum / Et quis consiliũ dei

Expanded text:
pervulgata est veritas, ut nullum fere virus mortiferi dogmapervulgata est veritas, ut nullum fere virus mortiferi dogmatis latere aut fallere catholicum gustum queat; omnia passim in oculis atque in manibus sunt; frustra iam piis foribus obversatur circulator hereticus; frustra invisibilis hostis accingitur; patescunt doli omnes artesque translucent: pastor hunc horridus, hunc ferratus miles, durus fossor, insomnis mercator, nauta vagus, denique hunc fidelis spernet anicula, et si enim expliciter fidei articulos defensionesque non noverit, assuete tamen pie aures veris dogmatibus et opplete divinorum atque celestium fragore tonitruorum contra omne sacrilegium et simplicitate confessionis et fidei firmitate vallantur. Dicet: Esto, sit Deus Cristus; quis illi obediet? quis implebit imperia tam dura? si salvari hominem vellet, aut plus virium daret, aut leviora preciperet. Rursum: Et quis consilium Dei
Abbreviated transcription (Latin):
ne cessatibus mĩs obnoxius/ Et ut paucie absoluã/ ueruie at
ꝑstũs homo ⁊ a uerbo filio dei patriq cõsubstanciali et
coeter no in deũ atq in unitatẽ ꝑsone ineffablĩ affũptus
duas in se naturas mira ⁊ eꝵ pror sus ĩpariã aggrega¬
home adiuesẽt. Eoduict soquo nõ magis deprim meliari q di¬
enã ꝑter peocin omĩa passinũ mor tale tor pus q in dueresa cĩ
qus ui qi ad ustimas contumelias ad dei beias as paspone ac
mortem mor tẽ autem ciucis prosalute aipta li gmhiã¬
Rata destendẽt. Que q tammagna tam q sus intellem̃ ei ãc
utea cape ingenia dura ⁊ suꝑba non possent quippe que no
ingeno sed fide capiũtur fecerũc sibi he̾see in mimer ato r̃
hom̃em ⁊ non dm̃ decepta contendũt. Cecerũ utiiusq dura¬
ties ut reliquaꝵ om̃i uere fidei malleis contusra si delidus
cautionẽ fuis actoribus intericũ sempit̾inĩ peꝑit Iamꝙ ado

Expanded text:
necessitatibus nostris obnoxius et, ut paucis absolvam, verus ac necessitatibus nostris obnoxius et, ut paucis absolvam, verus ac perfectus homo, et a Verbo filio Dei Patrique consubstantiali et coeterno in Deum atque in unitatem persone ineffabiliter assumptus, duas in se naturas mira rerum prorsus imparium aggregahomo Deus esset? Ex adverso quonam magis deprimi declinarique dieter peccatum omnia passurum mortale corpus indueret, cum quo usque ad ultimas contumelias, ad verbera, ad passionem ac mortem, «mortem autem crucis», pro salute assumpti hata descenderet? Que quia tam magna tamque supra intellectum erant, ut ea capere ingenia dura et superba non possent, quippe que non ingenio sed fide capiuntur, fecerunt sibi hereses innumeras et hominem et non Deum decepta contendit. Ceterum utriusque durities, ut reliquarum omnium, vere fidei malleis contusa fidelibus cautionem, suis auctoribus interitum sempiternum peperit. Iamque adeo
Abbreviated transcription (Latin):
plato nesciuit ut ait il xroiꝰ. hoc demostenes eloquẽs̃ ignora¬
uit. Quor pͥmus dixisse fertur nillus deus miscetur. lõib
at qui ul fr̃m hoc plõ dixisti uł flõ tibi sentẽtie huiꝰ ĩuidia
data est ¶Quãto melius harin ꝑte seneca/ ait enĩ deus ad
hoiẽs uenit nulla sine deo mens bona est. Cer te deus nr̃. ad
bat qd̃q prorsus ignotũ erat hom̃i nsi cui forte deitas re¬
uelasset ĩmota lege diuini consilii ab ec̾no atollenda erat
humanitas inclinanda diuinitas utrũq parit̾ fem̃/ et
salubris celebrata cõiũctio est sine qua egra semꝑ ⁊ languẽs
humanitas ia cuisser/ neucrũ absq altero potuic fieri/ aut
ꝑ aliuĩ fieri ꝙͣ ꝑ eũ qui inclinac celos suos ⁊ descendit/ qui
respict terrain ⁊ facit eãtremere, per illũ itaq nec per
aliũ stm̃ est/ O memimor ablẽ sacram̃tũ/ nam quo alcius
humanitas attolli patat ꝙͣ ur hõ ex aia rõnali ⁊ huma¬
na tarne subfistens. homo mor talis casibus siibiectus talib

Expanded text:
Plato nescivit», ut ait Ieronimus, «hoc Demosthenes eloquens ignoravit»; quorum primus dixisse fertur «nullus Deus miscetur hominibus». Atqui vel falsum hoc, Plato, dixisti, vel falso tibi sententie huius invidia data est. Quanto melius hac in parte Seneca! Ait enim: «Deus ad homines veniet, nulla sine Deo mens bona est». Certe Deus noster ad bat, quodque prorsus ignotum erat homini, nisi cui forte divinitas revelasset, immota lege divini consilii ab eterno attollenda erat humanitas, inclinanda divinitas; utrunque pariter factum et salubris celebrata coniunctio est, sine qua egra semper et languens humanitas iacuisset. Neutrum sine altero potuit fieri, aut per alium fieri, quam per Eum qui «inclinat celos suos et descendit», qui respicit terram et facit eam tremere, per illum itaque nec per alium factum est. O inenarrabile sacramentum! Nam quo altius humanitas attolli poterat, quam ut homo ex anima rationali et humana carne subsistens, homo mortalis casibus, periculis,
Abbreviated transcription (Latin):
qualẽ putemus eẽ aliis quibus ne iuita quidẽ ipã suꝑ cotidi¬
ano labore ymittitur. Sz in uita lxmnes hec audiut quibus
deflectere ⁊ ea sibi finge̾ que delectent nõ q̃ crucient. Itaq cũ
medus in ei ũpnis senuerunt ad huc iã a tergo relicte uite
felicitatẽ spondere nõ desinũt tanta uotoꝵ ꝑtinacia est uc
denter aduertere. Qua in re ĩmimer ables̃ fallũtui. fiueut
uer ius dicam scientes ⁊ uolentes delectablem̃ in ei iorẽ madũt¬
⁊ sese fallendi scudio ulcio inherent/ nec insi flentes ⁊ coacti
a placitis ditet falsie opimombus euellũtur q̃ sunt multe
Sy om̃i sũma est illa a titerone posita in tustulano ꝙ metelli
peiat sidi quiso for tunã Illa maior ꝑitulosior ꝙ demencia
opnec conditõnẽ nature nec tot asfidius exemplis inducim᷑
ut de mor ce dogitemus non credo qr yr sus mor talitatis ⁊
imberillitatis oblici sumus

Expanded text:
qualem putemus esse aliis, quibus ne vita quidem ipsa sine quotidiqualem putemus esse aliis, quibus ne vita quidem ipsa sine quotidiano labore promittitur? Sed inviti homines hec audiunt, quibusdeflectere et ea sibi fingere que delectent, non que crucient. Itaque cum mediis in erumnis senuerunt, adhuc sibi iam a tergo relicte vite felicitatem spondere non desinunt; tanta votorum pertinacia est, utdenter advertere. Qua in re innumerabiles falluntur, sive, ut verius dicam, scientes et volentes delectabilem in errorem incidunt et se se fallendi studio ultro inherent, nec nisi flentes et coacti a placitis, licet falsis, opinionibus avelluntur, que sunt multe, sed omnium summa est a Cicerone posita in Tusculano, quod «Metelli sperat sibi quisque fortunam». Illa maior periculosiorque dementia, quod nec conditione nature nec tot assidue exemplis inducimur ut de morte cogitemus, non credo quia prorsus mortalitatis et imbecillitatis obliti simus,
Abbreviated transcription (Latin):
homi notorũ dum ueniunt sãtungines dum instar spar fa
cermĩtiu. dum q osfa suis mota sedibus cõsũpte nares tõ¬
uulsi dentes/ ocłoꝵ spetus limo obsicum ceno cona eta cesa¬
raee Et o bone Ihũ ꝙͣto ꝑiculosius est qd latet. Quis enim
talis cor ꝑis qualis est aia, et quali insi mi ẜicor diã ĩuene¬
cur io sissimus lrãꝵ quid de aiẽ reredentis itme for miauec. pui¬
tis expressit/ que placet inserere ut ⁊ sinam tanti pr incipis
⁊ affectum iudicent qui sub extrenñ uite spiritũ dum alii plo¬
rant dictet/ ⁊ qñ nuillus est fingendi locus aut dubie sic loq̃t᷑
ut in aiõ est animã enĩ ip̃e suã in morte alloquens sitait Ani¬
in loca pallidula ⁊ igida nudula nec ut soles dabis iocos/ Pa
rũ ne quess ꝑspicue quid sentiret ⁊ quid timer et aperuit ꝙ
si pͥncipib talis est mũdus nõ duac, Et si talis est exitus

Expanded text:
hominum notorum, dum verminum scaturigines, dum viscera sparsa hominum notorum, dum verminum scaturigines, dum viscera sparsa cernuntur, dumque ossa suis mota sedibus, consumpte nares, convulsi dentes, oculorum specus limo obsitum, ceno concreta cesaries et, o bone Iesu, quanto periculosius est quod latet! Quis enim novit talis corporis qualis est anima, et quali nisi misericordiam invenecuriosissimus literarum quid de anime recedentis itinere formidaret paucis expressit, que placet inserere, ut et sententiam tanti principis et affectum indicent, qui sub extremum vite spiritum, dum alii plorant, dictet, et quando nullus est fingendi locus hauddubie sic loquatur ut in animo est. Animam enim ipse suam in morte alloquens ait sic: Aniin loca pallidula rum ne, queso, perspicue quid sentiret et quid timeret aperuit? Quod si principibus talis est mundus, dum durat, et si talis est exitus,
Abbreviated transcription (Latin):
culus, et stellances digituli spolus indici lictoris, ⁊ sculptorũ
igemis Ad posti emu ubi cõiux imꝑiosa ubi felii si cuc nouelle
plantaciones. ⁊ filie tu tũor nate ut siilitudo templi que nu ꝑ
cebant. Ofleblis ⁊ infelix ti ansfoi macio/ omĩa in uermes in q
serpentes oñã tãdem in inchilum abiere ¶ Hec equidẽ nsi
de legibus ci cero meninit ubiait sibi delectables non tamathe
fateor ad ingeniũ excitandũ habet enĩ enuilacio calor ingẽs
iuuatq magnanimũ ⁊ precedentibus ⁊ sequẽtib se cõser¬
re/ maxiͫ quẽdã ⁊ paulomĩꝰ ĩ comꝑablem̃ uiũ Is dixirre
leginius maxime cui istudaccidere ar̃o tertũ se habere uc
se nõ cum pñtib modo sed cum om̃is eui claris iuris cõpa¬
ret ¶ Illud aliũs spectacliñ horrendũ red efficacissi ͫ ad salm¬
aptio. s. sepultrorum precipue q recentiũ/ eoq magĩs sisic

Expanded text:
culus et stellantes digituli spoliis indici litoris et sculptorum culus et stellantes digituli spoliis indici litoris et sculptorum ingeniis; ad postremum, ubi coniunx imperiosa, ubi «filii sicut novelle plantationes et filie circumornate ut similitudo templi», que blacebant? O flebilis et infelix transmutatio! Omnia in vermes inque serpentes, omnia tandem in nichilum abiere. Hec equidem, nisis II De legibus Cicero meminit, ubi ait sibi delectabiles Athenas «nofateor, ad ingenium excitandum: habet enim emulatio calcar ingens iuvatque magnanimum et precedentibus etiam ere. Maximum quendam et paulominus incomparabilem virum id dixisse legimus: «maximo cuique id accidere animo certum se habere, ut se non cum presentibus modo, sed cum omnis evi claris viris comparet». Illud aliud spectaculum horrendum sed efficacissimum ad salium eoque magis si sint
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ tituli alcissoni s manes quos qui legis obstupeas/ sz subsiste
obsecio dum limẽ extreme domus panditur. noua subeunt
spertatula nouus stupor./ Heu ꝙ̃ uel cims exiguus uel inigens
copia seu uermiũ seu serpentũ. Omopina mutatõ o ml¬
tum dispolor rerũ frons/ ubi mĩc fritellites armati ubi puel¬
laro greges ubi ganme des regius ad pocl̾m̃ depucatus ubi co¬
quine trtifices ⁊ calidi sectores altiliũ/ ubi piu piuea uestis
mpedes auiea frena mandentes ubi supellex cur iõfior. et
uasa corichia ⁊ damastenoꝵ labor artifitũ. ⁊ aiałia inda¬
fis aureis extancia ubi caoniũ atq abaci est q̃itus ⁊ cleiette¬
acq derio trustato domut ubi spectaciã ⁊ cantus ⁊ epule fle
pelagi qͥ discendi crute. Et yma alio ptula solo dementia ubi tt
lenõtima uoluptatũ. luteiq uor pustuli tantus ornatus Et uer¬
tex diademate raidians/ et baltheo rucilance succintus uentii¬

Expanded text:
et tituli altisoni sed inanes, quos qui legis obstupeas; sed subsiste, et tituli altisoni sed inanes, quos qui legis obstupeas; sed subsiste, obsecro, dum limen extreme domus panditur nova subeunt spectacula, novus stupor: heu quam vel cinis exiguus vel ingens copia seu verminum seu serpentium! O inopinata mutatio, o multum discolor rerum frons! Ubi nunc satellites armati, ubi puellarum greges, ubi Ganimedes regium ad poculum deputatus, ubi coquine artifices et callidi sectores altilium, ubi purpurea parietumnipedes aurea frena mandentes, ubi suppellex curiosior et vasa corinthia et damascenorum labor artificum et animalia in vasis aureis extantia, ubi triclinium atque abaci et cupresso atque hebeno crustate domus, ubi spectacula et cantus et epule terre pelagique visceribus erute et vina alio procul a sole venientia, ubi tot lenocinia voluptatum luteique corpusculi tantus ornatus et vertex dyademate radians et balteo rutilante succinctus ventri
Abbreviated transcription (Latin):
ũbi succeffor es eius quos yculdubio uidimꝰ Iohes̃, benedictus
lus patiiqz similimis qui eidem ex or dine successerũt / tã ĩ matõ
mors rapuit/ ut om̃i. non tam uita uideatur fuisse ꝙͣ sũpniũ
Ubi phiũs alter regis huiꝰ pater alio filio fortunatior. ꝙ illũ
tumls hs̃ hũctarcer ubi lyspanie Rex sarracenoro modo ter¬
et ytalie or namẽtum diculus Rex Robertus sub cuius tẽpali
regimie ecer no regi seruientes ꝙͣ suauicer quieuistis, in se¬
cute labor indicant ꝓcole ¶ Et sileo nõ tantum ⁊ eggio pastigio
mĩores sed plimos quoqz regũ ne sum longior. Querite uero
de istis ubi hĩtant ostendencur uob exigua sepultra exor nata
ingemis ar tificum / ferte eciã gẽmis auroq micancia ut est
ambiciosa nõ modo uita hom̃i. S mors/ uiuẽt ĩ pario lapide yma¬
re uultus/ S ipi q̃so ubi sunt epigramata quoq magnifica

Expanded text:
ubi successores eius, quos proculdubio vidimus, Iohannes, Benedictus ubi successores eius, quos proculdubio vidimus, Iohannes, Benedictus liis patrique simillimis, qui eidem ex ordine successerunt, tam immatura mors rapuit, ut omnium non tam vita videatur fuisse, quam somnium? Ubi Philippus alter regis huius pater, eo filio fortunatior, quod illum tumulus habet, hunc carcer? Ubi Hispanie rex, Saracenorum modo terlliarum decus et Italie ornamentum siculus rex Robertus, sub cuius temporali regimine eterno regi servientes quam suaviter quievistis insecute laborum indicant procelle? Et sileo non tantum regio fastigio minores, sed plurimos quoque regum, ne sim longior. Querite vero de istis ubi habitant. Ostendentur vobis exigua sepulcra exornata ingeniis artificum, forte etiam gemmis auroque micantia, ut est ambitiosa non modo vita hominum, sed mors. Vivent in pario lapide imare vultus»; sed ipsi, queso, ubi sunt? Epygrammata quoque magnifica
Abbreviated transcription (Latin):
mor tuus fui̾t midatus atq cõsũptus ubi q̃so est desponde¬
aut amatores seli ubi sũt prẽs eoꝵ. Si tacuerint iob ipẽ res
pondeat/ quomodo si recedant inq̃t aq̃ de mari. et fluuius ua¬
cueftũs arestat sic homo eũ dormierit nõ resiuget, Cecerũ
ratur celum non euigilabit nec dõsur ger de suĩpno suo/ In¬
terra frẽs irredici abeunc huiꝰ terree domus hĩtatores Ita¬
qz delecta hxstia p̃terira quos ibi reliquistis inquirite ignoti
hospitis su ꝑciliũ occiuret in limine/ horror. comas er iget
herebit q uox faucibus cũ audientis more suo de opibus for.¬
tunã suis mortẽ lusisse mortalibus. Et ut in aque methapho¬
ra ꝑseuerẽ pulsabit añi illudeiusd iob frẽs mei pterierut̃
me sicut torrens qui ⁊ aptim transit in cõuallibus, Crede in
exꝑto dilcẽ olim ciuitates hodie sui odiũ ⁊ horiorẽ in cuterẽt̃
a deo mutata omĩa/. ⁊ inclul eor que ualde placuerat̃ tale est

Expanded text:
mortuus fuerit, nudatus atque consumptus, ubi est, queso?». Respondeant amatores seculi, ubi sunt patres eorum: si tacuerint, Iob idem ipse respondeat: «Quomodo si recedant» inquit «aque de mari et fluvius vacuefactus arescat, sic homo cum dormierit non resurget». Ceterum, ratur celum non evigilabit nec consurget de somno suo». Interea, fratres, irredituri abeunt huius terree habitatores domus. Itaque dilecta hostia pretervecti quos ibi reliquistis inquirite: ignoti hospitis supercilium occurret in limine, horror comas eriget herebitque vox faucibus, cum audieritis more suo de opibus fortunam, de suis mortem lusisse mortalibus, et ut in aque methaphora perseverem pulsabit animum illud eiusdem Iob: «Fratres mei preterierurit me sicut torrens qui raptim transit in convallibus». Credite michi experto: dilecte olim civitates hodie sui odium et horrorem vobis incuterent, adeo mutata omnia et nichil eorum que valde placuerant tale est
Abbreviated transcription (Latin):
pnt᷑ quoe uingiliuo in diroãtia de alio loqueõ ant ⁊ c̃am
re dit ⁊⁊ ungo redennit facurma ⁊ egna ¶Iam nona y gemes
telo dimittitiu. alto ¶ Et in eneyde de augusti imꝑio agens
sub quo upm̃ natum supi a diximus aic ¶ Nuiꝰ in aduẽtu
iam nue ⁊⁊ caspia regna ¶Responsis biorrent dinũ et
meotida tellus ¶ Et genũ tuibant tepida hostia ili/ Que
quidã ⁊ eligiosus ⁊ pius lector⁊ ꝙͣuis de tesare dc̃a ad celestẽ
porius trahet imꝑatorẽ ciuꝰ aduẽtũ toto orbe signa pre¬
tefrerant. Que audiens poeta neq altius spnas ad mipe¬
ratorẽ romani quo nl maius nouerat reflexit aduẽtum
illi qui urar a deo ĩmeritas nos dilexit ¶ Hec onña sine ul¬
lis erter ns testibus clara sunt ⁊ ita se oclis fideliuĩ dĩne
lucis radii infanditnt. ut nemo tam cecus sit qui nõ usti¬
cie solem xpm mẽte yspitiat EEt ꝙͣuis ab ipa ueritate ue¬
rissime dcm̃ sit deati ocli qui uidet q̃ uos uidetis ¶ Ego

Expanded text:
oquens ait: Iam redit et Virgo, redeunt saturnia regna, iam nova progenies celo demittitur alto. Et in Eneyde de Augusti imperio agens, sub quo Cristum natum supra diximus, ait: Huius in adventum iam nunc et Caspia regna responsis horrent divum et Meotida tellus et septem gemini turbant trepida hostia Nili. Que quidem religiosus et pius lector, quamvis de Cesare dicta, ad celestem potius trahet imperatorem, cuius in adventum toto orbe signa precesserant, que audiens poeta neque altius aspirans ad imperatoris romani, quo nil maius noverat, reflexit adventum,illi qui usqueadeo immeritos nos dilexit, hec omnia sine ullis externis testibus clara sunt et ita se oculis fidelium divine lucis radii infundunt, ut nemo tam cecus sit qui non «iustitie solem» Cristum mente perspiciat; et quamvis ab ipsa veritate verissimum dictum sit «Beati oculi
Abbreviated transcription (Latin):
suuĩ ⁊ inchil inuenerunt om̃s uiri diuitiaꝵ in manbus suis.
ab intrepacõne tua deus ia cob dor mitauer ũt qui ascender t̃ equos
tu terriblis es ⁊ quis resistet tibi, Et illud eq̃ terrificum alceriꝰ
ꝓphẽ/ si exaltatus fuds ut aquilla ⁊ si int̾e̾s ydera posueris
indic̃tuũ inde te detraham dixit dns ¶ Dicitur mediocritate
non contẽtis/ mendicitatẽ ⁊ diuicias ne dedeuis michi sedtri¬

Expanded text:
suum, et nihil invenerunt omnes viri divitiarum in manibus suis. Ab increpatione tua, Deus Jacob, dormitaverunt qui ascenderunt equos. Tu terribilis es, et quis resiprophete: «Si exaltatus fueris ut aquila, et si inter sidera posueris nidum tuum, inde te detraham, dicit Dominus». Dicitur mediocritate non contentis: «Mendicitatem et divitias ne dederis michi; tri
Abbreviated transcription (Latin):
um. lotux sordiũ purgat̾x scelero. ꝯaliat̾x dei ⁊ hom̃i. ⁊iunar
⁊ inũabłium ĩ staurat̾x. uita ꝯtẽpt̾x torꝑũ. cult̾x ĩgenioꝵ. mo¬
dãt̾x p̃cipitũ. torpẽciũ excitat̾x. appetituũ genitrix noblium
alma u̾tutũ initrix. uicior domitrix ꝑemptxqz. palestra luc¬
tantiũ. arena currẽciũ. cũpus pugnãtiũ. artꝰ triũphãcium

Expanded text:
um, lotrix sordium, purgatrix scelerum, conciliatrix Dei et hominum, lotrix sordium, purgatrix scelerum, conciliatrix Dei et hominabilium instauratrix. Vita contemptrix corporum, cultrix ingeniorum, moderatrix precipitum, torpentium excitatrix, appetituum genitrix nobilium, alma virtutum nutrix, vitiorum domitrix peremptrixque; palestra luctantium, arena currentium, campus pugnantium, arcus triumphantium
Abbreviated transcription (Latin):
sibi casulas ipe fluẽta iordanis ⁊ tiubis ⁊ urbib delictis polẽta
at. bonũ ẽ uiro ꝯ portau̾it iugũ dñ ab adolescẽtia sua ⁊⁊ qͤsi
ħ nͥ in solicu ͤ nõ fierꝰ posse diffiniens ꝯħ dixisset adiecit. sedebit
solitarius ⁊ tacebit. qr leuauit se fupͣse. En audio felicẽ paciãm ex¬
pectãtis. audio lib̾tate qͣl meliorẽ dñci iugi colerãciã. audio ele¬
uacõem aĩ audio quietẽ sessionis ⁊ nõ semł. s in p̾ncipio poĩtũ
⁊ in fine filenciũ. Cũcta tñ audio incra unã solitu ͥ ͤ ꝯtiner. o
uere uita pacisica. celestiq filĩma. o uita melior. suꝑ uitas. uica
labor uacua. bonoroq tantoro capax. ubi expt̃a᷑ salus. suaue
iugũ dñi portã tatetur ⁊⁊ sedetur. ⁊ sedẽdo ꝯfurgit᷑. uita saluta¬
id uite genus ingressos cã młtis ⁊ tã uariis tẽptacõnũ gn̾ibus
ĩfestarẽt. uita reformatrix aĩe. reꝑatrix mors. ĩnouat̾x afstũ¬

Expanded text:
sibi casulas prope fluenta Iordanis, et turbis et urbibus derelictis, polenta  bonum est viro cum portaverit iugum Domini ab adolescentia sua». Et quasi hec nisi in solitudine non fieri posse diffiniens, cum hec dixisset, adiecit: «Sedebit solitarius et tacebit, quia levavit se super se». En audio felicem patientiam expectantis; audio, libertate qualibet meliorem, dominici iugi tolerantiam; audio elevationem animi; audio quietem sessionis et non semel sed in principio positum et in fine silentium; cunta tamen audio intra unam solitudinem contineri. O vere vita pacifica celestique simillima! O vita melior super vitas, vita laborum vacua bonorumque tantorum capax, ubi expectatur salus, suave iugum Domini portatur, tacetur et sedetur, et sedendo consurgitur. Vita salutaid vite genus ingressos tam multis et tam variis temptationum generibus infestarent. Vita reformatrix anime, reparatrix morum, innovatrix affectu