comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ille fuisse. Themistocdes ad quem quidam doctus
homo atq in primis conditis accessisse dicitur. Ei¬
q artem memorie que tunc prinium proferebatur
pollicitum esse se traditurum. Cum ille quesisset
quid nam illa ars efficere posset dixisse illum doc¬
torem ut omnia meminisset. Et ei themstoden gra¬
tius sibi illum esse facturum si se obliuisci que uel¬
let ꝙ si meminisse dociusset. Uides ne que uis in
honuine acerrimi ingenii ꝙ potens & quanta menl
fuerit qui ita responderit uit intelligere possemus
Sihil ex illius animo quod semel esset infiissum
Umqͣ effluere potiusse cum quidem ei fuerit optabiliꝰ
obliuisci posse potius quod meministe uolet esꝰ quod
semel iudisset. uidesset ne meminisse sed neq prop¬
ter hoc Themistodi responsum memorie nobis
opera danda non est. neq illa mea cautio & tirndi¬
tas in causis propter prestantem prudentiam Cras¬
si neggligenda est Utriq enim istorum non mihi

Expanded text:
ille fuisse Themistocles; ad quem quidam doctus ille fuisse Themistocles; ad quem quidam doctus homo atque in primis eruditus accessisse dicitur eique artem memoriae, quae tum primum proferebatur, pollicitus esse se traditurum; cum ille quaesisset quidnam illa ars efficere posset, dixisse illum doctorem, ut omnia meminisset; et ei Themistoclem respondisse gratius sibi illum esse facturum, si se oblivisci quae vellet quam si meminisse docuisset. Videsne quae vis in homine acerrimi ingeni, quam potens et quanta mens fuerit? Qui ita responderit, ut intellegere possemus nihil ex illius animo, quod semel esset infusum, umquam effluere potuisse; cum quidem ei fuerit optabilius oblivisci posse potius quod meminisse nollet quam quod semel audisset vidissetve meminisse. Sed neque propter hoc Themistocli responsum memoriae nobis opera danda non est neque illa mea cautio et timiditas in causis propter praestantem prudentiam Crassi neglegenda est; uterque enim istorum non mihi
Abbreviated transcription (Latin):
bum qui faceret. Nunc si tibi uidetur Antoni demõs¬
tres. quare tu hoc ita magnum putes nihil ni causa
mali facere ut nihil tibi in oratore mauis esse ui¬
deatur
Icam equidem Celar inquit quid intelligam
sed & tu & uos hoc omes inquit memen¬
tote non me de perfecti oratoris diuinitate
quadam loqui Sed de exercitationis & consuetudĩ¬
nis mee meoliocritate Crassi quidem responsum ex¬
cellentis cuiisolam est ingenii ac singularis cui
quidem portenti simile uisum est esse. est posse ali¬
quem in ueniri oratorem qui aliquid mali faceret
dicendo & obesset ei quem defenderet fecit enun de
se coniecturam ciuus tanta ius ingenii est ut ne¬
mnem nisi consulto putet quod contra se ipsum
sit diceres Sed ego non de prestanti quadain &
exhimia sed prope de uulgari & comuni prudentia
disputo.Ut apud grecos fertur incredibilli qua¬
dam magnitudine consilii atq ingenii atheniensis

Expanded text:
bum, qui faceret. Nunc, si tibi videtur, Antoni, demonsbum, qui faceret. Nunc, si tibi videtur, Antoni, demonstres velim, qua re tu hoc ita magnum putes nihil in causa mali facere, ut nihil tibi in oratore maius esse videatur.' 'Dicam equidem, Caesar,' inquit 'quid intellegam, sed et tu et vos hoc omnes,' inquit, 'mementote, non me de perfecti oratoris divinitate quadam loqui, sed de exercitationis et consuetudinis meae mediocritate. Crassi quidem responsum excellentis cuiusdam est ingeni ac singularis; cui quidem portenti simile esse visum est posse aliquem inveniri oratorem, qui aliquid mali faceret dicendo obessetque ei, quem defenderet; facit enim de se coniecturam; cuius tanta vis ingeni est, ut neminem nisi consulto putet, quod contra se ipsum sit, dicere; sed ego non de praestanti quadam et eximia, sed prope de vulgari et communi vi nunc disputo. Ita apud Graecos fertur incredibili quadam magnitudine consili atque ingeni Atheniensis
Abbreviated transcription (Latin):
an hec ut sunt contempnenda contempuitis
Minime inquit ille sed cesar de isto ipso quidã
uelle dicere uidebatir.me uero lubente inquit d¬
tonius dixerit siue refellendi suie querendi.
is fui. qui de te oratore sic predicarem
unum te iicendo mihi uideri rectissimũ
proprium hoc esse laudis tue. Nihil a te uniqͣ es¬
se dictum quod ab esset er pro quo diceres. idq
nicmoria tenco cum mihi serino cum hoe ipso tra¬
so multis audientibus esset de te institutus Cras¬
sus q plurimis uerbis eloquentiam laudaret tu¬
am dixisse me cum ceteris tius laudibus hanc
esse uel maximam/ quod non solum quod opus
esset diceres sed etiam quod non opus esset non di¬
ceres Tum illuad mihi respondere memini cetera
in te summe esse laudanda Illua uero improbi
esse hominis et ꝑfidiosi dicere quod alienum eẽt.
or noceret ei pro quo quisq diceret. Quare non sibi
eum disertum quid id non faceret uideri. sed impr&¬

Expanded text:
An haec, ut sunt contemnenda, contemnitis?' An haec, ut sunt contemnenda, contemnitis?' 'Minime,' inquit ille 'sed Caesar de isto ipso quiddam velle dicere videbatur.' 'Me vero libente' inquit Antonius 'dixerit sive refellendi causa sive quaerendi.' is fui, qui de te oratore sic praedicarem, unum te in dicendo mihi videri tectissimum propriumque hoc esse laudis tuae nihil a te umquam esse dictum, quod obesset ei, pro quo diceres; idque memoria teneo, cum mihi sermo cum hoc Crasso, multis audientibus, esset institutus Crassusque plurimis verbis eloquentiam laudaret tuam, dixisse me cum ceteris tuis laudibus hanc esse vel maximam quod non solum quod opus esset diceres, sed etiam quod non opus esset non diceres; tum illum mihi respondere memini, cetera in te summe esse laudanda, illud vero improbi esse hominis et perfidiosi, dicere quod alienum esset et noceret ei, pro quo quisque diceret; qua re non sibi eum disertum, qui id non faceret, videri, sed impro
Abbreviated transcription (Latin):
ad nostram coner traduceͬ deniq illa que facillima
uidemur qrioniam que difficiliora sunt non possurri
mihi pro meo uire sũmo unum ut molesto aut
difficili arguniento ut loco non munqua oninino
nuhi respondeam. Quod forsitan aliquis inre
miserit quis emin est qui id facere non possit
Sed tamen ego de mea nunc non de aliorum fa¬
cultate disputo Confiteorq me si que premet res
uehementius ita concedere solere ut non modo no
abicero sed ne ruecto quidem scuto fugere udear
Sed adhibere quadam in dicendo spetiem atqr
pompam & prigne similẽ fugam consistere ue¬
ro in meo presidio sicut non fugiendi hostis sed
capiendi loci causa cessisse uidear. Alterum est il
causis elaborare soleo ꝙͣ ut ne quil obsim non
qrun euitendum sit in utroq Sed tamen multo
est turpius oratori nocuisse uideri cause ꝙͣ non
profiusse sed quid hoc loco uos inter nos catule

Expanded text:
ad nostram conor deducere. Duo denique illa, quae facillima ad nostram conor deducere. Duo denique illa, quae facillima videntur, quoniam quae difficiliora sunt, non possum, mihi pro meo iure sumo: unum, ut molesto aut difficili argumento aut loco non numquam omnino nihil respondeam, quod forsitan aliquis iure inriserit; quis enim est, qui id facere non possit? sed tamen ego de mea nunc, non de aliorum facultate disputo confiteorque me, si quae premat res vehementius, ita cedere solere, ut non modo non abiecto, sed ne reiecto quidem scuto fugere videar, sed adhibere quandam in dicendo speciem atque pompam et pugnae similem fugam; consistere vero in meo praesidio sic, ut non fugiendi hostis, sed capiendi loci causa cessisse videar; alterum est illcausis, elaborare soleo, quam ut ne quid obsim; non quin enitendum sit in utroque, sed tamen multo est turpius oratori nocuisse videri causae quam non profuisse. Sed quid hoc loco vos inter vos, Catule?
Abbreviated transcription (Latin):
beat queq causa bon qui mali Hulla enim fere
res potest in dicendi disceptationem aut cortro.¬
uersiam uocari quo non habeat utrunq sed quan¬
tum habeat id refert. Mea autem ratio in dicendo
hec esse solet ut boni quod habeat id amplectar. exor¬
nem. exagerem. ib commorer. ib habitem. ibi he¬
ream Amalo autem uitioq cause ĩta recedam nõ
ut me de fugere appareat sol ut totum bono illo or¬
nando augendo dissimilatum obruatur Et si cau¬
sa est in argumentis fumissima. queq maxime tu¬
cor. siue plura sunt suie aliquado unum Sĩnau¬
tem in conciliatione aut in priuatione causa csi
ad eam me potissuum partemq maxume mo¬
uere animos hominum potest confero. summa
deniq huius goneris hec est ut si in refellendo
aduersario firnnor esse oratio ꝙͣ in confirman¬
dis nostris rebus potest omnia in illum conferã
sunt abducere animos a contraria defensione &

Expanded text:
beat causa quaeque boni, quid mali; nulla enim fere beat causa quaeque boni, quid mali; nulla enim fere potest res in dicendi disceptationem aut controversiam vocari, quae non habeat utrumque, sed, quantum habeat, id refert; mea autem ratio haec esse in dicendo solet, ut, boni quod habeam, id amplectar, exornem, exaggerem, ibi commorer, ibi habitem, ibi haeream; a malo autem vitioque causae ita recedam, non ut me id fugere appareat, sed ut totum bono illo ornando et augendo dissimulatum obruatur; et, si causa est in argumentis, firmissima quaeque maxime tueor, sive plura sunt sive aliquod unum; sin autem in conciliatione aut in permotione causa est, ad eam me potissimum partem, quae maxime movere animos hominum potest, confero. Summa denique huius generis haec est, ut si in refellendo adversario firmior esse oratio quam in confirmandis nostris rebus potest, omnia in illum tela confsunt, abducere animos a contraria defensione et
Abbreviated transcription (Latin):
deri solent Sed iam tu Antoni qui hoc diuersiorio
sermorus tui libenter ad quieturum esse te dixistitam¬
ꝙͦ impontinũ deuerteris Neq a menum neq sa¬
lubrem locum censeo ut satis diu te putes requiesse
et iter reliquum conficere pergas
So uero atq hilare quidem a te acceptus
in quit & cum doctior tum etiam audatior
factus sum ad iocandum. Non enmi uercor
ne quis me misto genere leuiorem iam putet Quo¬
niam quidem tu fabritios mihi auctores & affrica¬¬
nos. maximos Cathonos lepidos protulisti. Sed habe¬
tis ca que uoliustis ex me audire de quibus qui denꝑac¬
curatius dicendum et cogitandum fuit. Nam cetera
faciliora sunt. atq ex his que iam dicta sunt relioria
nascuntur omnia. Ego enim cum causam sum aggres¬
sus arq omma cogitando. quoad facere potui persecu¬
tus cum ad argmenta cause & eos locos quibris ani¬
mi uidicum conciliantur & illis quibris permo¬
uentur uidi atq cognoui cum constituo quiol ha¬

Expanded text:
deri solent. Sed iam tu, Antoni, qui hoc deversorio deri solent. Sed iam tu, Antoni, qui hoc deversorio sermonis mei libenter acquieturum te esse dixisti, tamquam in Pomptinum deverteris, neque amoenum neque salubrem locum, censeo, ut satis diu te putes requiesse et iter reliquum conficere pergas.' 'Ego vero, atque hilare quidem a te acceptus,' inquit 'et cum doctior per te, tum etiam audacior factus iam ad iocandum; non enim vereor ne quis me in isto genere leviorem iam putet, quoniam quidem tu Fabricios mihi auctores et Africanos, Maximos, Catones, Lepidos protulisti. Sed habetis ea, quae vultis ex me audire, de quibus quidem accuratius dicendum et cogitandum fuit; nam cetera faciliora sunt atque ex eis, quae dicta sunt, reliqua nascuntur omnia. Ego enim cum ad causam sum adgressus atque omnia cogitando, quoad facere potui, persecutus, cum et argumenta causae et eos locos, quibus animi iudicum conciliantur, et illos, quibus permoventur, vidi atque cognovi, tum constituo quid ha
Abbreviated transcription (Latin):
modestissimus frugalissimus esse me istorum inquit.
nihil crede. colliguntur a grecis alia non nulla. exercita¬
tiones amirationes. minationes. Ded &t hac ipsa
nimis mihi uideor multa ingenera descripsisse. Nam
illa que uerbis ratione & in continentur certa fere
& definita sunt que plerumꝙ ut ante dixi laudari
magis ꝙͣ rideri solent Hec autem que sunt in ne¬
& in ipã sententia partibus sunt in numerabilia ge¬
neribus pauca exspectationibus enim decipiendis
& naturis aliorum irridendis ipõrum ridicule indi¬
candis & similitudine turpioris & dissimulatione &
suba surda dicendo & stulta reprehendendo risu moꝵ¬
uentur Ĩtaq imbuendus est is qui iocose uult dicere
quasi natura quadam apta ad hoc genera & mori¬
bus ut ad cuuisq modi genus ridiculi uultus etiam
accomodetur. Quiquidem quo seuerior est oe tris¬
tior ut in te Crasse hoc illa que dicuntur salsiora ui¬

Expanded text:
modestissimus, frugalissimus esset, "me istorum" inquit modestissimus, frugalissimus esset, "me istorum" inquit "nihil credere." Conliguntur a Graecis, alia non nulla, exsecrationes, admirationes, minationes; sed haec ipsa nimis mihi videor in multa genera discripsisse; nam illa, quae verbi ratione et vi continentur, certa fere ac definita sunt; quae plerumque, ut ante dixi, laudari magis quam rideri solent; haec autem, quae sunt in re ipsa et sententia, partibus sunt innumerabilia, generibus pauca; exspectationibus enim decipiendis et naturis aliorum inridendis ipsorum ridicule indicandis et similitudine turpioris et dissimulatione et subabsurda dicendo et stulta reprehendendo risus moventur. Itaque imbuendus est is, qui iocose volet dicere, quasi natura quadam apta ad haec genera et moribus, ut ad cuiusque modi genus ridiculi vultus etiam accommodetur; qui quidem quo severior est et tristior, ut in te, Crasse, hoc illa, quae dicuntur, salsiora vi
Abbreviated transcription (Latin):
si algebis tremes. & alia permulta Sepe etiam faceͣ
concedas aduersario id ipsum quod tibi ille detra¬
hit. Ut .G. lelius cum ei quidam malo genere na¬
tus diceret indignum esse sius maioribus At her¬
cule inquit. tu tius dignus Sepe etiam sententiosse
ridicula dicuntur. ut .in. cintius quod ei legem
de donis &s muneribus tulit. cum.g. cento prodil¬
set & satis contumeliose quid fers. Cinciole quesil¬
set ut cinas inquit. Gn. si un uelis Sepe etiam salle
que fieri non possunt optantur.ut .m. lepidus cum
ceteris in campo exercentibus in herba ipse recirbri¬
isset uellem hoc esset laborare Salsum est etiam querenti¬
bus & quasi perconctantibus lente respondere quod uel¬
lent ut censor lepidus cum.m.antistio pigensi equu
ademisset amici que cum uociferarentur & quererent
quid ille patri suo responderet cur ademptum sibr
equum diceret cum optimus collonus parcissimus

Expanded text:
si algebis, tremes" et alia permulta. Saepe etiam facete si algebis, tremes" et alia permulta. Saepe etiam facete concedas adversario id ipsum, quod tibi ille detrahit; ut C. Laelius, cum ei quidam malo genere natus diceret, indignum esse suis maioribus, "at hercule" inquit "tu tuis dignus." Saepe etiam sententiose ridicula dicuntur, ut M. Cincius, quo die legem de donis et muneribus tulit, cum C. Cento prodisset et satis contumeliose "quid fers, Cinciole?" quaesisset, "ut emas," inquit "Gai, si uti velis." Saepe etiam salse, quae fieri non possunt, optantur; ut M. Lepidus, cum, ceteris se in campo exercentibus, ipse in herba recubuisset, "vellem hoc esset," inquit "laborare." Salsum est etiam quaerentibus et quasi percontantibus lente respondere quod nolint; ut censor Lepidus, cum M. Antistio Pyrgensi equum ademisset amicique cum vociferarentur et quaererent, quid ille patri suo responderet, cur ademptum sibi equum diceret, cum optimus colonus, parcissimus,
Abbreviated transcription (Latin):
re eius depasso agros publicos dicerent. Non est
inquit luculi pecus illud erratis defendere luculum
udebatur ego liberum puto esse. qua lubet pascitu
placet ctiam nithi illud Scipionis illius qui trib.
Gracchum pertulit. cum ei .m. flaccus multis pro¬
bis obiectis .p. mutium iudicem tulisset ei uero in¬
quit inicus est. cum esset ad murmuratum. a in¬
quit patres conscripti. non ego mihi illum inicum
eiero. uerum ommbus Ab hoc uero Crasso ni hil
facetius cum lesisset testis silus pysonem quod se
in eum audisse dixisset potest fieri inquit Syle
ut his nucle te audisse dices iratus dixerit Annuit
sylus. potest etiam ut tu non recte intellexeris Id qͦ¬
q totõ capite annuit ut se crasso daret Potest etia
fieri inquit ut omnino quod te audisse dicis nunqͣ
audieris Nocita preter exspectationem accidit.
Ut testem omnium usus obrueret Huius geneis
est plenus nouius est locus est familiaris sapiens

Expanded text:
re eius depasci agros publicos dicerent, "non est" re eius depasci agros publicos dicerent, "non est" inquit "Luculli pecus illud; erratis";—defendere Lucullum videbatur—"ego liberum puto esse: qua libet pascitur." Placet etiam mihi illud Scipionis illius, qui Ti. Gracchum perculit: cum ei M. Flaccus multis probris obiectis P. Mucium iudicem tulisset; "eiero," inquit "iniquus est"; cum esset admurmuratum, "ah," inquit "P. C., non ego mihi illum iniquum eiero, verum omnibus." Ab hoc vero Crasso nihil facetius: cum laesisset testis Silus Pisonem, quod se in eum audisse dixisset, "potest fieri," inquit "Sile, ut is, unde te audisse dicis, iratus dixerit." Adnuit Silus. "Potest etiam, ut tu non recte intellexeris." Id quoque toto capite adnuit, ut se Crasso daret. "Potest etiam fieri," inquit "ut omnino, quod te audisse dicis, numquam audieris." Hoc ita praeter exspectationem accidit, ut testem omnium risus obrueret. Huius generis est plenus Novius, cuius iocus est familiaris "sapiens
Abbreviated transcription (Latin):
Sceuola gauderet neq intelligeret contra suas
tabulas esse iudicatum Hurc similis est etiam am¬
monitio n consilio dando familiaris. ut cum patro¬
no malo cum uocem indicendo obtudisset suade¬
bat Erauius ut mulsum frigidum biberet simul
ac donium redissem. perdam inquit uocem si id
fecero. melius est inquit ꝙͣ reum. bellum ctiam est
cum quid cuiq sit consentaneum dicitur ut cum
Scaurus non ullam haberet inuidiam Ex co qd
prigionis pompeii locupletis hominis bona sine
testamento possederat sederet q aduocatus reo beine
cum funus quoddam duceretur Accusator.G. me¬
nius uide inquit Scaure mortuus rapitur si por¬
tes esse possessor Sed ex his omnibus nihil magis¬
ridetur ꝙͣ quod est pretor exspectationem cuius
in numerabilia sunt exempla uel apii maioris illius
qui cum in senatu agerent de agris publicis & de
lege xhoria & premeretur luculus qui a preto¬

Expanded text:
Scaevola gauderet neque intellegeret contra suas Scaevola gauderet neque intellegeret contra suas tabulas esse iudicatum. Huic similis est etiam admonitio in consilio dando familiaris, ut, cum patrono malo, cum vocem in dicendo obtudisset, suadebat Granius, ut mulsum frigidum biberet, simul ac domum redisset, "perdam" inquit "vocem, si id fecero": "melius est" inquit "quam reum." Bellum etiam est, cum quid cuique sit consentaneum dicitur; ut, cum Scaurus non nullam haberet invidiam ex eo, quod Phrygionis Pompei, locupletis hominis, bona sine testamento possederat, sederetque advocatus reo Bestiae, cum funus quoddam duceretur, accusator C. Memmius "vide," inquit "Scaure, mortuus rapitur, si potes esse possessor." Sed ex his omnibus nihil magisridetur, quam quod est praeter exspectationem, cuius innumerabilia sunt exempla, vel Appi maioris illius, qui in senatu, cum ageretur de agris publicis et de lege Thoria et peteretur Lucullus ab eis, qui a peco
Abbreviated transcription (Latin):
preter arcam etiam stulticie salsa reprehensio ut ille
siculus cui pretor scipio patronum cause dabat
hospitem suum hominem nobilem Sed ad modum
stultum. queso inquit pretor aduersario meo do
istum patronum. demde mihi neminem dederis.
mouent illa etiam que coniectura explanantu. lon¬
ge aliter atq sunt. sed acute atq continue ut cum
scaurus accusaret rutilium Ambitus cum ipẽ con¬
sul esset factum illam repulsam tulisset &e in eius
tabulis ostenderet litteras.ã.f. p.r. ⁊dq diceret
esse actum fide .p. rutulii. Nutilius autem ante fac¬
adesset exclamat neutrum illis litteris declarari
Quid ergo in quit Scaurus Enuilius fecit. plecti¬
tur rutilius. Ridemur etiam discrepantia. quid hic
abest nisi res & uirtus belli etiam est familiaris
reprehensio quasi errantis Ut cum obiurgauit al¬
bius grauius quoa cum eus tabullis quiddam
ab albutio probatum iideretur & ualde absoluto

Expanded text:
praeter arcam." Est etiam stultitiae salsa reprehensio, ut ille praeter arcam." Est etiam stultitiae salsa reprehensio, ut ille Siculus, cui praetor Scipio patronum causae dabat hospitem suum, hominem nobilem, sed admodum stultum, "quaeso," inquit "praetor, adversario meo da istum patronum, deinde mihi neminem dederis." Movent illa etiam, quae coniectura explanantur longe aliter atque sunt, sed acute atque concinne; ut, cum Scaurus accusaret Rutilium ambitus, cum ipse consul esset factus, ille repulsam tulisset, et in eius tabulis ostenderet litteras A. F. P. R. idque diceret esse, actum fide P. Rutili; Rutilius autem, ante facadesset, exclamat, neutrum illis litteris declarari: "quid ergo?" inquit Scaurus; "Aemilius fecit, plectitur Rutilius." Ridentur etiam discrepantia: "quid huic abest nisi res et virtus?" Bella etiam est familiaris reprehensio quasi errantis; ut cum obiurgavit Albium Granius quod, cum eius tabulis quiddam ab Albucio probatum videretur, et valde absoluto
Abbreviated transcription (Latin):
me ad famosas metuit. Macer acredere. Salsa
sunt etiam que habent Suspitionem ridiculi abscon¬
datam. Quo ingenere est illud siculi cui cum familia
ris quereretur quod dixerat uxorenr suam suspen¬
disse se de ficu. amabo te inquit da mihi ex ista a¬
bore quos seruaui surculos. In codem genere est
quod Canilus dixit cuidam oratori. malo qui cum
in eprlogo mi sericorcham se mouisse pritarer. post¬
quia assedit rogauit hunc uideretur ne miscric or¬
diam mouisse. ac magnam quidem inquit. Hemi¬
nem enim prito esse tam durum cui non oratio tua
Non tum amorosa dicuntur. tum cum non sal sed
natura ridetrr. In que ut mihi uidetur. persalsum il¬
lud est apud nouium. quid ploras pater. mirum
uicantem condempnatus sum Hiuc generi qiͣ
contrarium est ridiculli genus patientis ac lenti
Ut cum Cato percussus esser ab eo qui arcam fere¬
bat. cum ille diceret. rogauit num quid aliud ferr

Expanded text:
me ad famosas vetuit mater accedere." Salsa me ad famosas vetuit mater accedere." Salsa sunt etiam, quae habent suspicionem ridiculi absconditam, quo in genere est Siculi illud, cui cum familiaris quidam quereretur quod diceret uxorem suam suspendisse se de ficu, "amabo te," inquit "da mihi ex ista arbore quos seram surculos." In eodem genere est, quod Catulus dixit cuidam oratori malo: qui cum in epilogo misericordiam se movisse putaret, postquam adsedit, rogavit hunc videreturne misericordiam movisse, "ac magnam quidem," inquit "neminem enim puto esse tam durum, cui non oratio tua non cum a moroso dicuntur; tum enim non sal, sed natura ridetur; in quo, ut mihi videtur, persalsum illud est apud Novium: "quid ploras, pater?" "Mirum ni cantem: condemnatus sum." Huic generi quasi contrarium est ridiculi genus patientis ac lenti, ut, cum Cato percussus esset ab eo, qui arcam ferebat, cum ille diceret "cave," rogavit "num quid aliud ferret
Abbreviated transcription (Latin):
tello cum excusationem oculoriun a me non acci¬
peret & dixisset. tu igitur nihil uides Ego uero in¬
quam a porta ex quilia uideo uillam tuani ut
illu uasice qui cum ad poctam Ennium uenisset
eiq ab hostio querenti Ennium ancilla dixisset
domi non esse. Nasica sensit illam dominu uissu dixis¬
se & illum intus esse. paucis post diebus cum ad na¬
sicam uenisset Ennius & eiun alamia quereret. ex¬
clamat nasica se domi non esse. Tum emiius: qud
ego non cognosco uocem inquit tuam Hic nasica
homo est impudens ego cum te quererem ancille
tue credidi te domi non esse. tu non cre mihi credis
ipĩ. Est bellum illud quoq ex quo is qui dixit
irridetur in eo ipõ genere quod dixit ut cum ꝗntꝰ
opimius consularis qui adulescentulus male audis¬
set festiuo honum egilio qui uderetur mollior nec es¬
set dixisset. Quid tu egilia mea. quando ad me uenis
cum tua colu & lana. Non pol inquit audeo. nam

Expanded text:
tello, cum excusationem oculorum a me non accitello, cum excusationem oculorum a me non acciperet et dixisset "tu igitur nihil vides?" "ego vero" inquam "a porta Esquilina video villam tuam;" ut illud Nasicae, qui cum ad poetam Ennium venisset eique ab ostio quaerenti Ennium ancilla dixisset domi non esse, Nasica sensit illam domini iussu dixisse et illum intus esse; paucis post diebus cum ad Nasicam venisset Ennius et eum ad ianuam quaereret, exclamat Nasica domi non esse, tum Ennius "quid? ego non cognosco vocem" inquit "tuam?" Hic Nasica "homo es impudens: ego cum te quaererem ancillae tuae credidi te domi non esse, tu mihi non credis ipsi?" Est bellum illud quoque, ex quo is, qui dixit inridetur in eo ipso genere, quo dixit; ut, cum Q. Opimius consularis, qui adulescentulus male audisset, festivo homini Egilio, qui videretur mollior nec esset, dixisset "quid tu, Egilia mea? quando ad me venis cum tua colu et lana?" "Non pol" inquit "audeo, nam
Abbreviated transcription (Latin):
enm recepissem nisi tu perdidisses. Sunt etiam
sub asurda sed ex ip̃o nomine sepe ridicula non so¬
lum minis per apposita. Sed etiam quodam modo
nobis homo fatuus postꝙͣ rem habere cepit est
mortuus. quid est tibi ista mulier uxor similis
meduisfidius ꝙͣ dui ad aquas fuit. nunquam est
mortuus. Genus hoc leuius & ut dixi mimicum
Sed habet non nunquam aliquid etiam apud nos
roci. ut uel non stultus quasi scultus cum sale dicat
aliquid ut tibi antoni mantia eum audisset te cen¬
sorem a. M. duronio de ambitu postulatum ali¬
quando inquit. tibi tuum negotium agere licebat
Ualde hec ridentur. & hercule oninia que a pru¬
dentibus quasi per dissimulationem non intelligẽ¬
di sub asurde saise dicuntur Ex quo genere est eti¬
am non uideri intelligere quod intelligas Aut
pontidius qualem existimas qui in adulterio de¬
prehenditur tardum OUt ego quui in dilectu cum m¬

Expanded text:
enim recepissem, nisi tu perdidisses." Sunt etiam illa enim recepissem, nisi tu perdidisses." Sunt etiam illa subabsurda, sed eo ipso nomine saepe ridicula, non solum mimis perapposita, sed etiam quodam modo nobis: homo fatuus, postquam rem habere coepit, est emortuus. Et quid est tibi ista mulier? Uxor. Similis me dius fidius. Et quamdiu ad aquas fuit, numquam est emortuus. Genus hoc levius et, ut dixi, mimicum, sed habet non numquam aliquid etiam apud nos loci, ut vel non stultus quasi stulte cum sale dicat aliquid: ut tibi, Antoni, Mancia, cum audisset te censorem a M. Duronio de ambitu postulatum, "aliquando" inquit "tibi tuum negotium agere licebit." Valde haec ridentur et hercule omnia, quae a prudentibus quasi per simulationem non intellegendi subabsurde salseque dicuntur. Ex quo genere est etiam non videri intellegere quod intellegas, ut Pontidius "qualem existimas, qui in adulterio deprehenditur?" "tardum!" ut ego, qui in dilectu Me
Abbreviated transcription (Latin):
ta ponuntur per mihi scutum uidetur. gͥ. publitium
solitum dicere.pͥ. mũmium quidius tempori homi¬
nem esse Sic profecto se res habet nullum ut sit
iute tempus in quo non deceat leporem humani¬
tatem q u̾sari. Sed redeo ad cetera. est hiuc finiti¬
mum dissimilationi cum honesto uerbo uitiosa
res appellatur ut cum affricanus censor tribu m¬
uebat enun centurionem qui in pauli pugna non
affuerat cum ille se custolie diceret in castris re¬
mansisse querereq cur ab eo notaretur. non non
amo inquit mimium diligentes Acutum etiam
illud est cum ex alterius oratione aliud excipias.
atq ille uult ut salmatori maximus cum te Taren¬
te amisso. artem tamen liuius Iulius retinuisset
multa q ex ea prelia preclara fecisset cum aliquos
post annos maxinus ad opidum recipisset. roga¬
ret qr tum salinator ut meminisset opera sua se Ta¬
rentum recopisse: quid inquit meminerim unꝙͣ

Expanded text:
nulla ponuntur—per mihi scitum videtur, C. Publicium nulla ponuntur—per mihi scitum videtur, C. Publicium solitum dicere "P. Mummium cuiusvis temporis hominem esse," sic profecto se res habet, nullum ut sit vitae tempus, in quo non deceat leporem humanitatemque versari. Sed redeo ad cetera. Est huic finitimum dissimulationi, cum honesto verbo vitiosa res appellatur; ut cum Africanus censor tribu movebat eum centurionem, qui in Pauli pugna non adfuerat, cum ille se custodiae causa diceret in castris remansisse quaereretque, cur ab eo notaretur, "non amo" inquit "nimium diligentis." Acutum etiam illud est, cum ex alterius oratione aliud excipias atque ille vult; ut Salinatori Maximus, cum Tarento amisso arcem tamen Livius retinuisset multaque ex ea proelia praeclara fecisset, cum aliquot post annis Maximus id oppidum recepisset rogaretque eum Salinator, ut meminisset opera sua se Tarentum recepisse, "quidni" inquit "meminerim? Numquam
Abbreviated transcription (Latin):
Crassus sed cum toto genere orationis seuere ludas
cum aliter sentias ac loquare ut noster sceuola sep¬
tu multio illi arragnino cui. P. gͦ. grecci capite etat
aurum repensum rogant ut si masiam profectum
cluceret Quid tibi iuis inquit in sane tanta malfa¬¬
rorum est multitudo ciuium. ut tib hec ego confir¬
mem si rome manseris te paucis annis ad maximas
pecinas esse uenturum Tu hoc genere fannius n
annalibus sius affricanum hunc enulianum dicit
ferunt qui melirs hoc norunt Socratem ut opinor
in hac ipiunia dissimulantia que longe lepore & hi¬
manitate omnibus prestitisse genus est perlegans
& cum grauitate salsum. cumq oratori is dictionĩ¬
bus tum urbanis sermonibus accomodatum Et he¬
cule omna hec que a me de facetiis disputantur. non
maiora forensium actionum ꝙͣ omnium sermonũ
condumenta sunt. Nam quod aprod Cathonem est¬
qui multa retulit ex quibus a me exempli causa mul

Expanded text:
Crassus, sed cum toto genere orationis severe ludas, Crassus, sed cum toto genere orationis severe ludas, cum aliter sentias ac loquare; ut noster Scaevola Septumuleio illi Anagnino, cui pro C. Gracchi capite erat aurum repensum, roganti, ut se in Asiam praefectum duceret "quid tibi vis," inquit "insane? tanta malorum est multitudo civium, ut tibi ego hoc confirmem, si Romae manseris, te paucis annis ad maximas pecunias esse venturum." In hoc genere Fannius in annalibus suis Africanum hunc Aemilianum dicit na; sed, uti ei ferunt, qui melius haec norunt, Socratem opinor in hac ironia dissimulantiaque longe lepore et humanitate omnibus praestitisse. Genus est perelegans et cum gravitate salsum cumque oratoriis dictionibus tum urbanis sermonibus accommodatum. Et hercule omnia haec, quae a me de facetiis disputantur, non maiora forensium actionum quam omnium sermonum condimenta sunt. Nam sicut quod apud Catonem est—qui multa rettulit, ex quibus a me exempli causa non
Abbreviated transcription (Latin):
magnum mẽnium ut in forum discedens caput
ad fornicem fabii dimitteret Ex quo genere etiam
illud est quod scipio apud numantiam cum stonia¬
carctur cum .G. metello dixisse dicitur si quĩ tum
pararet mater eius asinum fuisse parituram Argu¬
ta enam significatio est cum parua re & sepe uerbo
res obscura & latens illustratur ut cum .G. fabritio.p.
cornelius homo ut existimatur auarus & furax seo
egregie fortis & bonus imperator gratias ageret
ꝙ se homo inimicus consulem fecisset bello preserti
catius obitienti lustrum illud in felix noli inquit
is enim qui te ex erariis exenit lustrum condidit¬
& aurum immolauit tanta susprtio est ut religio¬
ne ciuitatem obstrinxisse uideatur mũmium qđ
asellum ignominia leuarit. urbana etiam dissimu¬
latio est cum alia dicuntur ac sentias non illo ge¬
nere de que ante dixi tum contraria dicas ut lamie

Expanded text:
magnum videri Memmium, ut in forum descendens caput magnum videri Memmium, ut in forum descendens caput ad fornicem Fabianum demitteret"; ex quo genere etiam illud est, quod Scipio apud Numantiam, cum stomacharetur cum C. Metello, dixisse dicitur: "si quintum pareret mater eius, asinum fuisse parituram." Arguta etiam significatio est, cum parva re et saepe verbo res obscura et latens inlustratur; ut, cum C. Fabricio P. Cornelius, homo, ut existimabatur, avarus et furax, sed egregie fortis et bonus imperator, gratias ageret, quod se homo inimicus consulem fecisset, bello praesertim canus obicienti lustrum illud infelix, "noli" inquit is enim, qui te ex aerariis exemit, lustrum condidit et taurum immolavit." Tacita suspicio est, ut religione civitatem obstrinxisse videatur Mummius, quod Asellum ignominia levarit. Urbana etiam dissimulatio est, cum alia dicuntur ac sentias, non illo genere, de quo ante dixi, cum contraria dicas, ut Lamiae
Abbreviated transcription (Latin):
set datam. idꝙ scaurus temĩtate magi redargueret
erras inquit. Scaure. Ego enim magium non con¬
seruasse dico Sed tamquam nudus nuces legaret
muentrem abstulisse. ut illud in Cicero senex huiui
uiri optimi nostri familiaris pater nostros homines
esse nequissimum Ualde autem ridentur etiam ꝙ¬
magines que fere in deformitatem aut in aliquod
uitium corporis ducuntur cum similitudine tur¬
pioris ut meum illud in helinum mantiam iam
ostendam cuiusmodisis Cum ille. ostende queso.
demonstraui digito pictum gallum in mariano
scuto cimibrico sub nodis distortum ciecta lingua
buccis fluentibus. risus est commotus. Nihil tam
mantie simile uisum est. ut cum testio penario mẽ¬
tum in dicendo in torquenti tum ut diceret si ꝗd
uellet si micem fregisset Etiam illa que minuendi
aut augendi causa ad incredibilem ammiratione
efferuntur uelut tu Crasse in contione. ita sibi ipsu

Expanded text:
set datam idque Scaurus tenuitate Magi redargueret, set datam idque Scaurus tenuitate Magi redargueret, "erras," inquit "Scaure; ego enim Magium non conservasse dico, sed tamquam nudus nuces legeret, in ventre abstulisse"; ut illud M. Cicero senex, huius viri optimi, nostri familiaris, pater, "nostros homineesse nequissimum." Valde autem ridentur etiam imagines, quae fere in deformitatem aut in aliquod vitium corporis ducuntur cum similitudine turpioris: ut meum illud in Helvium Manciam "iam ostendam cuius modi sis," cum ille "ostende, quaeso"; demonstravi digito pictum Gallum in Mariano scuto Cimbrico sub Novis distortum, eiecta lingua, buccis fluentibus; risus est commotus; nihil tam Manciae simile visum est; ut cum Tito Pinario mentum in dicendo intorquenti: "tum ut diceret, si quid vellet, si nucem fregisset." Etiam illa, quae minuendi aut augendi causa ad incredibilem admirationem efferuntur; velut tu, Crasse, in contione: "ita sibi ipsum
Abbreviated transcription (Latin):
res suos & dixisser libo quandam. tandem Galba de
triclinio tuo exibis cum tu inquit de cubiculo alieno
A quo genere ne illud quidem plurimum distat
glantia metello uillam in tribute habes cohortem
in palatio. Ac uerborum quilem genera que es¬
sent faceta dixisse me puto Ferum plura sunt Ea¬
q magis ut ante dixi ridentur in quibus est nar¬
ratio res sane difficilis Exprimenda enim sunt &¬
ponenda ante oculos ca que uidcantur uerisimilia
quod est proprium narrationis. & que sunt quod
ridiculum proprium est subturpia cuiuis exemplu
Ut breuissimum sit sane illud quod ante posiu gras¬
si de mẽmio Et ad hoc genus asscribamus etiam
esse diceret multos in quit Antonius possum tuos a¬
iaces cileos nominare Est etiam ee similitudine
que aut collationem habet aut tamꝙ ymagmem
collationis. Ut ille gallus olim testis in pysonem
cum innumerabilem magio prefecto pecumam dixis¬

Expanded text:
ris suos et dixisset Libo "quando tandem, Galba, de ris suos et dixisset Libo "quando tandem, Galba, de triclinio tuo exibis?" "cum tu" inquit "de cubiculo alieno." A quo genere ne illud quidem plurimum distat, quod Glaucia Metello "villam in Tiburti habes, cortem in Palatio." Ac verborum quidem genera, quae essent faceta, dixisse me puto; rerum plura sunt, eaque magis, ut dixi ante, ridentur; in quibus est narratio, res sane difficilis; exprimenda enim sunt et ponenda ante oculos ea, quae videantur et veri similia, quod est proprium narrationis, et quae sint, quod ridiculi proprium est, subturpia; cuius exemplum, ut brevissimum, sit sane illud, quod ante posui, Crassi de Memmio. Et ad hoc genus ascribamus etiam esse diceret, "multos" inquit Antonius "possum tuos Aiaces Oileos nominare." Est etiam ex similitudine, quae aut conlationem habet aut tamquam imaginem: conlationem, ut ille Gallus olim testis in Pisonem, cum innumerabilem Magio praefecto pecuniam dixis
Abbreviated transcription (Latin):
inquit ex translatione autem ut cum scipio ille ma¬
ior chornithiis statuam pollicentibus eo loco ubi
esset imperatorum turmales dixit displicere inuertunt᷑
autem uerba ut Crassus apud .in. perpennam uidicem
pro aculoene cum diceret aderat contra aculeonem gra¬
diano lhelenius lamia deformis ut nostis qui cum
interpellaret odiose. audiamus inquit pulchellum pu¬
erum Crassus cum esset arrisum non potui mihi inquit
lamia formam ipẽ fingere ingenium potui Tum
hic auliamius inquit disertun multo etiam arrisum
est uehementius Sunt etiam illa uenusta ut in gra¬
uibus sententiis sic in facetis dixi enim dudum mia¬
teria alia esse ioci.aliam seueritatem. Generum au¬
tem & iocorum unam esse rationem Ornant igit᷑
in primis orationem uerba relata contrarie quod
idem genus est sepe etiam facetum Ut seruus ille g¬
Galba cum uidices.L scribonio . tr. płe. ferret familia¬

Expanded text:
inquit. Ex translatione autem, ut, cum Scipio ille mainquit. Ex translatione autem, ut, cum Scipio ille maior Corinthiis statuam pollicentibus eo loco, ubi essent imperatorum, turmalis dixit displicere. Invertuntur autem verba, ut, Crassus apud M. Perpernam iudicem pro Aculeone cum diceret, aderat contra Aculeonem Gratidiano L. Aelius Lamia, deformis, ut nostis; qui cum interpellaret odiose, "audiamus" inquit "pulchellum puerum" Crassus; cum esset arrisum, "non potui mihi" inquit Lamia "formam ipse fingere, ingenium potui"; tum hic "audiamus" inquit "disertum": multo etiam arrisum est vehementius. Sunt etiam illa venusta ut in gravibus sententiis, sic in facetiis— dixi enim dudum rationem aliam esse ioci, aliam severitatis, gravium autem et iocorum unam esse materiam—ornant igitur in primis orationem verba relata contrarie, quod idem genus saepe est etiam facetum, ut Servius ille Galba cum iudices L. Scribonio tribuno plebis ferret familia
Abbreviated transcription (Latin):
suscitari & tu certe negaras te molestum futurum
Ex codem hoc uetus illud est quod aiunt malugi¬
nensem. illum .in. Scipronem Cum ex centuria sua
renuntiaret. Audimini consulem precoq lixisset
dic de lucio manlio uirum bonum inquit egregium¬
ꝙ ciuem esse arbitror. ridicule ctiam illua .l. porticus
nasica censori catoni cum ille ex tui animi seutentia
uxorem habes. non hercule inquit ex mei animi sen¬
tentia Nec aut fugida suntlaut cum salsa cum a¬
liud est exspectatum. Natura enim nos ut ante dixi
noster delectet error Ex quo cum quasi decepti su¬
mus exspectatione ridemus. In uerbis etiam illa sut
que aut ex immutata oratione ducuntur aut nuis
uerbi translatione aut ex niuersione uerborium Ex
immutatione ut olun rusca cum legeni ferret aimna¬
lem dissuasor.m. seruilius dic mihi inquit .in. pri¬
uari num si contra te olissero mihi maledicturus
es ut ceteris fecisti ut sementem feciris ita mert

Expanded text:
"suscitari?" Et tu "certe negaram te molestum futurum." "suscitari?" Et tu "certe negaram te molestum futurum." Ex eodem hoc vetus illud est, quod aiunt Maluginensem illum M. Scipionem, cum ex centuria sua renuntiaret Acidinum consulem praecoque dixisset "dic de L. Manlio": "virum bonum" inquit "egregiumque civem esse arbitror." Ridicule etiam illud L. Porcius Nasica censori Catoni; cum ille "ex tui animi sententia tu uxorem habes?" "Non hercule" inquit "ex mei animi sententia." Haec aut frigida sunt aut tum salsa, cum aliud est exspectatum. Natura enim nos, ut ante dixi, noster delectat error; ex quo, cum quasi decepti sumus exspectatione, ridemus. In verbis etiam illa sunt, quae aut ex immutata oratione ducuntur aut ex unius verbi translatione aut ex inversione verborum. Ex immutatione, ut olim Rusca cum legem ferret annalem, dissuasor M. Servilius "dic mihi," inquit "M. Pinari, num, si contra te dixero, mihi male dicturus es, ut ceteris fecisti?" "Ut sementem feceris, ita metes"
Abbreviated transcription (Latin):
sanc etiam ad causam utile fuit Tum illuim Antoni
cum ille a se peccumam profectam diceret testis:
Et haberet filium delicatiorem abcunte iam illo. sen¬
tim senem esse tactum .xxx. minis In hoc genus co¬
itiuntur. prouerbia ut illud scipionis tuniasellis om¬
omnis prouintias stipendia merentem peragrasset
gloriaretur agas asellum & cetera Quare ca quoq
quomam mutatis uerbis non possum retinere cande
uenustatem non in te sed in uerbis posita ducantur
Est etiam in uerbo positum non insulsum genus ex
co cum aduerbum non ad sententiam rem accipere
iudicare. Ex quo genere imo totus est tutoriminus
uetus oppido ridiculis Sed ab eo a minus tantum ge¬
nus hiuius ridiculi in signi. aliqua & nota re uotari
uolo. Ese autem ee hoc genere illud quod tu crasse
nuper ei qui te rogasset unde tibi molestus esset si fu¬
turus si ad te bene ante lucem uenisset Tu uero
in quisti molestus non eris iubebis igitur te inquit

Expanded text:
sane etiam ad causam utile fuit tuum illud, Antoni, sane etiam ad causam utile fuit tuum illud, Antoni, cum ille a se pecuniam profectam diceret testis et haberet filium delicatiorem, abeunte iam illo, sentin senem esse tactum triginta minis? In hoc genus coniciuntur etiam proverbia, ut illud Scipionis, cum Asellus omnis se provincias stipendia merentem peragrasse gloriaretur: "agas asellum" et cetera; qua re ea quoque, quoniam mutatis verbis non possunt retinere eandem venustatem, non in re, sed in verbis posita ducantur. Est etiam in verbo positum non insulsum genus ex eo, cum ad verbum, non ad sententiam rem accipere videare; ex quo uno genere totus est Tutor, mimus vetus, oppido ridiculus. Sed abeo a mimis; tantum genus huius ridiculi insigni aliqua et nota re notari volo; est autem ex hoc genere illud, quod tu, Crasse, nuper ei, qui te rogasset, num tibi molestus esset futurus, si ad te bene ante lucem venisset, "tu vero" inquisti "molestus non eris." "Iubebis igitur te" inquit
Abbreviated transcription (Latin):
Etẽmn cauendum est ne arcessitum dictun prite/¬
tur. permulta tamen acute dicomius. Aterum genus
quod habet paruam uerbi immutationem. Quod in
rem Cato. aut idem cum quidam dixisset camus
deambulatum. & ille quid opus fuit de ĩmo uerum
uero inquit quid opus fuit re aut cuisdem responsio
illa. si tu ot aduersus & aduersus impudicus es eti¬
am interpretatio nominis habet acumen cum ad r¬
diculum conuertas. quam obrem ⁊ta quis uocetur
ut ego nuper nummum diuersorun ut neoptole¬
mum ad troyam sic illum in campo martio nomei
inuenisse Atq hec omma uerbo continentur Sepe
etiam uersus facere impontur uelut est uel paululuz
immutatus. aut aliqua pars uersus ut satius scau¬
ro stomachanti. ex quo sunt non nulli qui tuam le¬
gem de ciuitate nate Crasse dicant si tacere quid
hoc clamoris quibus mater nec pater sit tanta con¬
fidennia aufert ista.C.n. superbiam. Nam n celio

Expanded text:
—est enim cavendum, ne arcessitum dictum pute—est enim cavendum, ne arcessitum dictum putetur—permulta tamen acute dicemus. Alterum genus est, quod habet parvam verbi immutationem, quod in rem" Cato; aut, ut idem, cum cuidam dixisset "eamus deambulatum" et ille "quid opus fuit de?" "Immo vero" inquit "quid opus fuit te?" Aut eiusdem responsio illa "si tu et adversus et aversus impudicus es." Etiam interpretatio nominis habet acumen, cum ad ridiculum convertas, quam ob rem ita quis vocetur; ut ego nuper Nummium divisorem, ut Neoptolemum ad Troiam, sic illum in campo Martio nomen invenisse; atque haec omnia verbo continentur. Saepe etiam versus facete interponitur, vel ut est vel paululum immutatus, aut aliqua pars versus, ut Stati a Scauro stomachante; ex quo sunt non nulli, qui tuam legem de civitate natam, Crasse, dicant: st, tacete, quid hoc clamoris? Quibus nec mater nec pater, tanta confidentia? Auferte istam enim superbiam. Nam in Caelio
Abbreviated transcription (Latin):
ceteri accipiant posse ducere Sed amnurationem
magis ꝙͣ risum mouent nisi si quando incidit in
alio quoq genus ridiculi que genera per curram
equidem Sed scitis esse notissimum ridiculum ge¬
ror risum mouet quo si amistum est ctiam ambigu¬
um fit salsius ut apud neuium uidetur esse miseri-¬
cors ille qui iudicatum duai uidet percontatur ita
quanti adictus nulle nunimum si addi disset tan¬
tum modo ducas licet esset genus aliuol ridiculli
preter exspectationem. Sed quia addidit mihi ad¬
do ducas licet addito altero ambiguo genere ridi¬
culi fuit ut mihi quidem iudetur salsissimus. Hoc
totum ese uenustissimum cum in alteratione arripitꝰ
ab aduersario uerbum. & ex co ut a catulo in philip¬
pum in eum ipsum aliquid qui lacessiuit infligitur
Sed cum plura sint anibigua genera de quibus est
doctrma quedam subtilior attendere & aucupari uer¬
ba oportebat in quo ut ca que sint frigidiora uitemul¬

Expanded text:
ceteri accipiant, posse ducere; sed admirationem ceteri accipiant, posse ducere; sed admirationem magis quam risum movet, nisi si quando incidit in aliud quoque genus ridiculi, quae genera percurram equidem. Sed scitis esse notissimum ridiculi geror risum movet: quod si admixtum est etiam ambiguum, fit salsius; ut apud Novium videtur esse misericors ille, qui iudicatum duci videt: percontatur ita: "quanti addictus?" "Mille nummum." Si addidisset tantummodo "ducas licet"; esset illud genus ridiculi praeter exspectationem; sed quia addidit "nihil addo, ducas licet"; addito ambiguo altero genere ridiculi, fuit, ut mihi quidem videtur, salsissimus. Hoc tum est venustum, cum in altercatione arripitur ab adversario verbum et ex eo, ut a Catulo in Philippum, in eum ipsum aliquid, qui lacessivit, infligitur. Sed cum plura sint ambigui genera, de quibus est doctrina quaedam subtilior, attendere et aucupari verba oportebit; in quo, ut ea, quae sint frigidiora, vitemus,
Abbreviated transcription (Latin):
ut ante diuisi posite uidentur esse Aut in uerbo. n¬
Nam quoa qui briscunq uerbis dixeris facetun⁊
tamen est re continetur Quod imutatis uerbis sa¬
lem anittit. in uerbis habet leporem omnem. Am¬
bigua sunt in primis acuta atq in uerbo posita non
in re sea non sepe magnum risum mouent. magi
ut belle & licterate dicta laudandtur. ut in illum ti¬
cium qui cum studiose pila luderet a idem signa
sacra noctu frangere pritaretur. Gragalesq eum
in campum non uenisse requirerent excusauit. Uas¬
pa terrentius quod eum brachium fregisse dĩceret
ut illud affricani quod est apud lucilium. quid de¬
cius iniculam an confixum ius facere inquit.Ut
tuus amicus Crasse Granius non esse sex tantis &
si queritis is qui appellatur dicax hoc genere maxime
ixcellit.sed risus mouent alia maiores Ambiguum
per se ipsum probatur id quidenut ante dixi uel max¬
ime ingemosi enim uidetur uim uerbi i aliud atq

Expanded text:
ut ante divisi, positae videntur esse aut in verbo; nut ante divisi, positae videntur esse aut in verbo; nam quod, quibuscumque verbis dixeris, facetum tamen est, re continetur; quod mutatis verbis salem amittit, in verbis habet omnem leporem. Ambigua sunt in primis acuta atque in verbo posita, non in re; sed non saepe magnum risum movent; magis ut belle, ut litterate dicta laudantur; ut in illum Titium, qui cum studiose pila luderet et idem signa sacra noctu frangere putaretur gregalesque eum, cum in campum non venisset, requirerent, excusavit Vespa Terentius, quod eum bracchium fregisse diceret; ut illud Africani, quod est apud Lucilium Quid Decius? Nuculam an confixum vis facere? inquit: ut tuus amicus, Crasse, Granius, "non esse sextantis." Et si quaeritis, is, qui appellatur dicax, hoc genere maxime excellet; sed risum movent alia maiorem. Ambiguum per se ipsum probatur id quidem, ut ante dixi, vel maxime; ingeniosi enim videtur vim verbi in aliud, atque