comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
In medium seu stabit iners. seu profiuet humor
Transuersas salices. et grandia connice saxa
Pontibus ut crebris possint consistere et allas
Pandere ad estiuum solemisi forte morantes
S parserit aut preceps nepnino inmerserit eurus
¶Hec cricum cassie uirides. et olentia Late
¶I psa autem seu corticibus nbi suta cauatis¬
d eu lento fueunt alueaia uimine texta
A ngustos habeant addinis. nam fugore mella
Choit hiems/ eademq calor li quefacta remint
U traq uix apibus parater menienda neq ille
Ne quicq̃ in tectis certatim tenuia cera
S puamenta sucolinuunt. et floribus oras
Explent. collectumq hec ipsa ad munera glutem
Et uisto et fugie seruant pice Lentius idem
Sepe enam eftosis si uera ẽ fama Latebris
Sub teria fodere Larem peninisq reperte
P unicibusq cauis. exesseq arboris antro
T utamen et leui rimosa cubinila lamo
U nque fouens ciicum et raras supermce frondes
Neu proprius tectis tarum sine ne ue iubentes

Expanded text:
In medium, seu stabit iners seu profluet umor, In medium, seu stabit iners seu profluet umor, transversas salices et grandia conice saxa, pontibus ut crebris possint consistere et alas pandere ad aestivum solem, si forte morantes sparserit aut praeceps Neptuno immerserit Eurus. Haec circum casiae virides et olentia late Ipsa autem, seu corticibus tibi suta cavatis, seu lento fuerint alvaria vimine texta, angustos habeant aditus: nam frigore mella cogit hiems, eademque calor liquefacta remittit. Utraque vis apibus pariter metuenda; neque illae nequiquam in tectis certatim tenuia cera spiramenta linunt fucoque et floribus oras explent collectumque haec ipsa ad munera gluten et visco et Phrygiae servant pice lentius Idae. Saepe etiam effossis, si vera est fama, latebris sub terra fovere larem, penitusque repertae pumicibusque cavis exesaeque arboris antro. Tu tamen et levi rimosa cubilia limo ungue fovens circum et raras superinice frondes. Neu propius tectis taxum sine, neve rubentes
Abbreviated transcription (Latin):
Admiranda nbi leuium spectacula ierum
Magnanimosq duces ronusq ex ordine gentis
Mor̃es et studia et populos et prelia dicam
Intenui labor at tenuis non gloria. si quem
N umina leuci sinunt auditq uocatus appolo
Cuncipio sedes apibus. stanoq petenda
Quo neq sit uents aditus nam pabula uenti
Terre domum prohibent neque oues. ediq penila
Floubus insultent. aut errans buccula campo
Decunat iorem. et surgentes acterat herbas
Absint et picti pallentia terga lacerti
P inguibus astabulis meropes q alieq uolueres
Et manibus progne pectus signata eruentis
O mnia nam Late uastant ipsasq uolantes
O re ferunt dulcem nidis ĩminbus escam
CAt liquidi fondes et stagna uirentia musco
Adsint et tenius sugiens per gramina ruis
Palmaque uestibum aut migens oleaster obumbret
U t cum prima noui ducent exanuna reges
U ere suo ludetq ftuus emissa iuuentus¬
U icina inuitet decedere ripa calori
O buiaq hospinis teneat frondentibus arbos

Expanded text:
Admiranda tibi levium spectacula rerum magnanimosque duces totiusque ordine gentis mores et studia et populos et proelia dicam. In tenui labor; at tenuis non gloria, si quem numina laeva sinunt auditque vocatus Apollo. Principio sedes apibus statioque petenda, quo neque sit ventis aditus—nam pabula venti ferre domum prohibent—neque oves haedique petulci floribus insultent aut errans bucula campo decutiat rorem et surgentes atterat herbas. Absint et picti squalentia terga lacerti pinguibus a stabulis meropesque aliaeque volucres et manibus Procne pectus signata cruentis; omnia nam late vastant ipsasque volantes ore ferunt dulcem nidis immitibus escam. At liquidi fontes et stagna virentia musco adsint et tenuis fugiens per gramina rivus, palmaque vestibulum aut ingens oleaster inumbret, ut, cum prima novi ducent examina reges vere suo ludetque favis emissa iuventus, vicina invitet decedere ripa calori, obviaque hospitiis teneat frondentibus arbos.
Abbreviated transcription (Latin):
Quid delubra uiuant ⁊ est molis flama medulas
Interca. et tacitum uiuit sub pectore uulnus.
¶Uritur infelix dido. tataq uagatur
Uebe furens. ¶Qualis comecta ceruasaigita
Quam procul incautam nemora inter cresiafixit
Pastor dgens tellis. linquitq uolatile ferrum

Expanded text:
quid delubra iuvant? Est mollis flamma medullas quid delubra iuvant? Est mollis flamma medullas interea, et tacitum vivit sub pectore volnus. Uritur infelix Dido, totaque vagatur urbe furens, qualis coniecta cerva sagitta, quam procul incautam nemora inter Cresia fixit pastor agens telis, liquitque volatile ferrum
Abbreviated transcription (Latin):
E exmaniq minas:
Diis equidem auspicibus reor : et sunone secunda
Hunc curesum yliacas uento tenuisse carinas.
Quam tu irebem soror hanc cernes. que surgere regna
Coniuigio tali. teucrnm comitantibus armis:
Punicti se quantis attolet gloria rebus.
Tu modo posce deos ueniam. sacrisq littatis
Indulge hospitio. causasq in necte morandi
Dum pelago deseuit hyems: et aquosus Orion
Quassateq rates / dum non tractabile celum.
¶His dictis incensum animum inflamauit amore.
Spemiq dedit dubie menti. soluitq pudorem.¬
¶ Principio delubra Adeunt pacemq per aras
Exquirunt. et mactant lectas de more bidentes
Legifexe cereri phebo patriq lyeo.
Iunoni ante omnes cui uincla iugalia cure.
Upsa tenens dextra patheram pulcherrima Dido
Candentis uacee media intex cornua sũdit.
Aut ante ora deum pingues spcitiantur ad aras
Insttiurantq diem dinis. pecudumq reclusis
Pectoribus ĩhyans spixantia consulit esta.
¶Neu uatum ignaxementes. quid uota furentem.

Expanded text:
germanique minas? germanique minas? Dis equidem auspicibus reor et Iunone secunda hunc cursum Iliacas vento tenuisse carinas. Quam tu urbem, soror, hanc cernes, quae surgere regna coniugio tali! Teucrum comitantibus armis Punica se quantis attollet gloria rebus! Tu modo posce deos veniam, sacrisque litatis indulge hospitio, causasque innecte morandi, dum pelago desaevit hiemps et aquosus Orion, quassataeque rates, dum non tractabile caelum. His dictis incensum animum inflammavit amore, spemque dedit dubiae menti, solvitque pudorem. Principio delubra adeunt, pacemque per aras exquirunt; mactant lectas de more bidentis legiferae Cereri Phoeboque patrique Lyaeo, Iunoni ante omnis, cui vincla iugalia curae. Ipsa, tenens dextra pateram, pulcherrima Dido candentis vaccae media inter cornua fundit, aut ante ora deum pinguis spatiatur ad aras, instauratque diem donis, pecudumque reclusis pectoribus inhians spirantia consulit exta. Heu vatum ignarae mentes! quid vota furentem,
Abbreviated transcription (Latin):
Solus hic inflexit sensus. animumey labantem
Impulit. agnosco ueteris uestigia flamme.
Sed mihi uel tellus optem prius yma deiscat¬
U el pater omnipotens adigat me fulmine torto
Palentes umbras herebi. noctemq presundam
Ante pudor qͣ te uiolem/ aut tua uixa resoluam.
Ille meos primus qui me sibi iunxit. amores
Abstulit. ille habeat secum. seruetq Sepulero.
Sic efftita sinum lacrimis impleuit abortis.
¶Anna reffert. o luce magis dilectasorori
Sola ne perpetua merens carpere iuuenta.
Nec dulces natos ueneris nec premͥa noris.
Id cinerem. aut manes credis curare sepultos.
Esto egram milli quondam fleere mariti
Non lybie non ante tyro despectus hycrlbas
Huctoresq cilii. quos affrica terra triunphis
Hiues alit . placito nec iam pugnabis amori
¶Num uenit in mentem quoꝵ consederis aruis:
Hinc getule uebes genus insuperabile bello.
Et numide infrem cingtnt. et ĩ hospita Syrtis.
Hinc deẜta sili regio. lateq furentes
Barcei. Quid bella tyrosurgentia dicam:

Expanded text:
solus hic inflexit sensus, animumque labantem impulit: adgnosco veteris vestigia flammae. Sed mihi vel tellus optem prius ima dehiscat, vel Pater omnipotens adigat me fulmine ad umbras, pallentis umbras Erebi noctemque profundam, ante, Pudor, quam te violo, aut tua iura resolvo. Ille meos, primus qui me sibi iunxit, amores abstulit; ille habeat secum servetque sepulchro. Sic effata sinum lacrimis implevit obortis. Anna refert: O luce magis dilecta sorori, solane perpetua maerens carpere iuventa, nec dulcis natos, Veneris nec praemia noris? Id cinerem aut Manis credis curare sepultos? Esto: aegram nulli quondam flexere mariti, non Libyae, non ante Tyro; despectus Iarbas ductoresque alii, quos Africa terra triumphis dives alit: placitone etiam pugnabis amori? Nec venit in mentem, quorum consederis arvis? Hinc Gaetulae urbes, genus insuperabile bello, et Numidae infreni cingunt et inhospita Syrtis; hinc deserta siti regio, lateque furentes Barcaei. Quid bella Tyro surgentia dicam,
Abbreviated transcription (Latin):
Que scelerum fanes o uirgo effare quibus ue
F rgennir pennis. quis tantus plangor ad curas.
¶ um uates sie orsa loqui dux inelite theucrum¬
H ulli fas casto sceleratum insistere limen
S ed me cum lucis echate echate prefecit auernis
I psa mihi pennas docuit perq onnia duxit.

Expanded text:
Quae scelerum facies, O virgo, effare; quibusve Quae scelerum facies, O virgo, effare; quibusve urguentur poenis? Quis tantus plangor ad auras? Tum vates sic orsa loqui: Dux inclute Teucrum, nulli fas casto sceleratum insistere limen; sed me cum lucis Hecate praefecit Avernis, ipsa deum poenas docuit, perque omnia duxit.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ox ruit ȩnea. nos flendo ducimus horas¬
Hic locus ẽ. partes ubi se uia scĩdit in ambas
D extera. quȩ ditis magni sub menia tendit
Hac iter helisium nobis hac leua malorum
E xercet posnas. et ad impia tartara mitnt
¶Deiphebus contra. ne seui magna sacerdos
Discedam. eyplebe numeium reddarq tenebris
Idecus .I. nostrum. melioribus utere fatis
Tantũ effatus in uerbo uestigia rorsit.
RRespitit eneas sulito sub rupe sinistra:
Menia lata uidet triplici circuncata muro.
Que rapidus flamis ambit torrentibus amnis
Tartareus flegeron torquetq sonanta saxa
Porta aduersa ingens solidoq adamante columne
Uis uit nulla uirum non ipsi excindere ferio
Cellicole uallent stat fe̾rea nirris ad ciuras
Tesiphoneq sedens palla sucinta eruenta¬
U estibulum exsomnis seruat noctesq diesq
Cinc exaudiri gemitus. et sceua sonare uerbera¬
U erbera tum stridor ferri tracteq catene:
¶Constint eneas stiepitumq exterritus hausit

Expanded text:
ox ruit, Aenea; nos flendo ducimus horaHic locus est, partes ubi se via findit in ambas: dextera quae Ditis magni sub moenia tendit, hac iter Elysium nobis; at laeva malorum exercet poenas, et ad impia Tartara mittit. Deiphobus contra: Ne saevi, magna sacerdos; discedam, explebo numerum, reddarque tenebris. I decus, i, nostrum; melioribus utere fatis! Tantum effatus, et in verbo vestigia torsit. Respicit Aeneas subito, et sub rupe sinistra moenia lata videt, triplici circumdata muro, quae rapidus flammis ambit torrentibus amnis, Tartareus Phlegethon, torquetque sonantia saxa. Porta adversa ingens, solidoque adamante columnae, vis ut nulla virum, non ipsi exscindere bello caelicolae valeant; stat ferrea turris ad auras, Tisiphoneque sedens, palla succincta cruenta, vestibulum exsomnis servat noctesque diesque. Hinc exaudiri gemitus, et saeva sonare verbera; tum stridor ferri, tractaeque catenae. Constitit Aeneas, strepitumque exterritus hausit.
Abbreviated transcription (Latin):
Nec tam adnersus equos tiria sol iũgit ab nrbe.
Deu nos hesperiam magnam saturnia ꝙ arna¬
D iue Ericis fines regemꝙ optatis Acestem
Auxilio tutos dimittam opillsq uuale.
U ultis et his mecum pariter considere regns.
Erbem quam statuo uestra est subducite naues
Tros sirius ꝙ mihi millo descrimine agetire.

Expanded text:
nec tam aversus equos Tyria Sol iungit ab urbe. Seu vos Hesperiam magnam Saturniaque arva, sive Erycis finis regemque optatis Acesten, auxilio tutos dimittam, opibusque iuvabo. Voltis et his mecum pariter considere regnis; urbem quam statuo vestra est, subducite navis; Tros Tyriusque mihi nullo discrimine agetur.
Abbreviated transcription (Latin):
Heu nimium de te uatez miscene locuta est.
¶Uix ca fatus erat gemine cum forte rolumbe
Ipsa sub ora uiri cȩlo uenere uolantes
Et uiridi sedere solo tune maximus heros

Expanded text:
heu nimium de te vates, Misene, locuta est. Vix ea fatus erat, geminae cum forte columbae ipsa sub ora viri caelo venere volantes, et viridi sedere solo. Tum maximus heros
Abbreviated transcription (Latin):
Incubat. illum absens absentem auditq uidetq¬
Aut gremio aschanium genitoris ymagine capta¬
Detinet: insandum si fallexe posset amorem.
¶Lon cepte assurgunt urbes. non arma uientus
E xftrcet. portus ueaut propugnacula bello

Expanded text:
incubat, illum absens absentem auditque videtqaut gremio Ascanium, genitoris imagine captadetinet, infandum si fallere possit amorem. Non coeptae adsurgunt turres, non arma iuventus exercet, portusve aut propugnacula bello
Abbreviated transcription (Latin):
itides multa nastabat cede exuentus
A rcdentes ꝙ au̾tit eqͣnes in castra priusꝗ
L abula gusitissent troię xanctumꝙ bibissent.
¶Parte alia fugiens amissis troylus armis

Expanded text:
ides multa vastabat caede cruentus, ardentisque avertit equos in castra, prius quam pabula gustassent Troiae Xanthumque bibissent. Parte alia fugiens amissis Troilus armis
Abbreviated transcription (Latin):
Non me carminibus uincet nec tracius orpheus
Nec linus huic mater ꝙ̃uis atq huic pater adsit
O rpheo Caliopea. Lino formosus apolo
Pan enam arcadia mecum si iudice certet
Pan enam arcadia dicet se iudice uictum¬
¶ Incipe parue puer usu cognosere matrem
M atri longa decem tullerant fastidia menses
Incipe parue puer. eur non risere parentes
Nec deus hunc menta. dea nec dignata cubilli ẽ¬

Expanded text:
Non me carminibus vincet nec Thracius Orpheus, Non me carminibus vincet nec Thracius Orpheus, nec Linus, huic mater quamvis atque huic pater adsit, Orphei Calliopea, Lino formosus Apollo, Pan etiam, Arcadia mecum si iudice certet, Pan etiam Arcadia dicat se iudice victum. Incipe, parve puer, risu cognoscere matrem, matri longa decem tulerunt fastidia menses. Incipe, parve puer, cui non risere parentes, nec deus hunc mensa, dea nec dignata cubili e
Abbreviated transcription (Latin):
Alter erit tu typhis. et altera que uehat argo
Delectos heroas. quoq erunt enam altera bella
Atq iterum ad troyam magnus mittetur achiles
¶Hie ubi iam firmata uirum te fecerit etas
Cedet. et ipse mari uector nec mautica pinus
Mutabit merces. omnis feret omnia tellus
Non rastros patietur humus non uinea falcem
Robussis quoque iam tauris iuga soluet mator
Hec uarios discet mentiri Lana colores
Ipse sed in ipratis aries suaue rubenti
Murice iam croceo mutabit uellera luto
S ponte iua sandix pascentes uestiet agnos
¶alia secla suis dixerunt cinrere susis
Concordes stabuli fatorum numine parce
¶Aggiedere o magnos. caderit iam tempus honores
Cara deuum soboles. magnum iouis incrementum
Aspice conuexo mutantem pondere mundum
Terias q tractusq maris. celumq prosundum
Aspice uenturo letentur ut omnia mundo
¶O mihi tam longa maneat pars ultima uite
Spiritus et quantum sat erit tua dicere tacta

Expanded text:
alter erit tum Tiphys, et altera quae vehat Argo alter erit tum Tiphys, et altera quae vehat Argo delectos Heroas; erunt etiam altera bella, atque iterum ad Troiam magnus mittetur Achilles. Hinc, ubi iam firmata virum te fecerit aetas, cedet et ipse mari vector, nec nautica pinus mutabit merces: omnis feret omnia tellus: non rastros patietur humus, non vinea falcem; robustus quoque iam tauris iuga solvet arator; nec varios discet mentiri lana colores: ipse sed in pratis aries iam suave rubenti murice, iam croceo mutabit vellera luto; sponte sua sandyx pascentis vestiet agnos. Talia saecla, suis dixerunt, currite, fusis concordes stabili fatorum numine Parcae. Adgredere o magnos—aderit iam tempus—honores, cara deum suboles, magnum Iovis incrementum! Aspice convexo nutantem pondere mundum, terrasque tractusque maris caelumque profundum! Aspice, venturo laetentur ut omnia saeclo! O mihi tam longae maneat pars ultima vitae, spiritus et quantum sat erit tua dicere facta!
Abbreviated transcription (Latin):
Te duce. si qua manent sceleris uestigia nostii
Iuuita peipenia soluent formidine terras
Iue deuum uitam accipiet diuisq uidebit
Permistos heroas. et iple uidebitur illis
Paccatumq ieget patriis uirtutibus orbem/
¶At tibi prima puer. nostro muniuscula cultu
Enantes hederas passim cum baccare tellus
Mistaqi ridenti colocasia sundet acanto
Ipse lacte domum referent distenta capelle
U uera. nec magnos metuent armenta leones
Ipsa tibi blandas fundent cunabula flores
O ccidet et serpens. et falax herba uenenum
O ccidet asyrium uulgo nascetur amonium
¶At simul heroum laudes et facta parentis
Iam legere et que sit poteris cognoscere uirtus
Moli paulatun flauescet campus arista
Incultisq rubens. pendebit sentibus una
Et dure quereus sudabunt roscida mella
¶Pauca tamen suberunt prisce uestigia fraudis
Que tentare tetim ⁊atibus. que cingere muris
Oppida. que iubeant telluri infundere sulcos

Expanded text:
te duce, si qua manent sceleris vestigia nostri, te duce, si qua manent sceleris vestigia nostri, inrita perpetua solvent formidine terras. ille deum vitam accipiet, divisque videbit permixtos heroas, et ipse videbitur illis, pacatumque reget patriis virtutibus orbem. At tibi prima, puer, nullo munuscula cultu errantis hederas passim cum baccare tellus mixtaque ridenti colocasia fundet acantho. Ipsae lacte domum referent distenta capellae ubera, nec magnos metuent armenta leones; ipsa tibi blandos fundent cunabula flores, occidet et serpens, et fallax herba veneni occidet, Assyrium volgo nascetur amomum. at simul heroum laudes et facta parentis iam legere et quae sit poteris cognoscere virtus, molli paulatim flavescet campus arista, incultisque rubens pendebit sentibus uva, et durae quercus sudabunt roscida mella Pauca tamen suberunt priscae vestigia fraudis, quae temptare Thetim ratibus, quae cingere muris oppida, quae iubeant telluri infindere sulcos:
Abbreviated transcription (Latin):
¶Feu heu quam pingui mater ẽ mihi tauros ĩ aruo
Idem amor exitium pecori ẽ. pecoris q magistro
¶His certe neq amor causa ẽ uix ossibus herent
Nescio quis teneros oculus mihi faseiat agnos
¶Dic quibus in terris et eris mihi magnus apolo
Tris pateat celi spatium non amplius ulnis
Et uinila tu dignus, et hic. et quis quis amores
Nut metuat dulces. aut experietur amaros
Claudite iam riuos pueri sat prata biberunt.¬
ICILID ES muse paulo maiora canamus
Non omnes arbusta uiuant: humilesq mirice.
Si canimus siluas, silue sint consule digne
¶ltima cumei uenit iam carminis etas.
Magnus ab integro seculorum nascitur ordo.
Lamredit et uirge: redeunt saturnia iegna.
Iam noua progenies cels dimittitur alto.
Tu modo nasoenti puero quo ferea primum
Desinet ac toto surget gens aurea mundo.
Casta faue lucina. tuus iam iegnat apollo.
¶Teque adeo decus hoc cui te consule in ibit
Polio. et incipient magni procedere menses

Expanded text:
Heu, heu, quam pingui macer est mihi taurus in ervo! Idem amor exitium est pecori pecorisque magistro. His certe neque amor causa est; vix ossibus haerent. nescio quis teneros oculus mihi fascinat agnos. Dic, quibus in terris—et eris mihi magnus Apollo— tris pateat caeli spatium non amplius ulnas.Et vitula tu dignus, et hic, et quisquis amores aut metuet dulces, aut experietur amaros. Claudite iam rivos, pueri, sat prata biberunt.icelides Musae, paulo maiora canamus! Non omnis arbusta iuvant humilesque myricae; si canimus silvas, silvae sint consule dignae. Ultima Cumaei venit iam carminis aetas; magnus ab integro saeclorum nascitur ordo: iam redit et Virgo, redeunt Saturnia regna; iam nova progenies caelo demittitur alto. Tu modo nascenti puero, quo ferrea primum desinet ac toto surget gens aurea mundo, casta fave Lucina: tuus iam regnat Apollo. Teque adeo decus hoc aevi te consule inibit, Pollio, et incipient magni procedere menses.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Dixit. et ante nillit gressum. camposq uitentes
D esuiper oñtat/ dehine suma cacumina linquit
¶At pater anchisses penitus conualle uirenn

Expanded text:
Dixit: et ante tulit gressum, camposque nitentes Desuper ostentat; dehinc summa cacumina linquunt. At pater Anchises penitus convalle viren
Abbreviated transcription (Latin):
A Thenodo tacitę per cimica silentia lune
Lictora nota petens. flamas cum rregiapupis
Extulerat. fatisq deum defensus iniquis
Inclusos utero danaos/ et ꝑinea furetim
Laxcit claustra Synon. ¶Illos patefactus ad auras
Neddit equus. lȩtiq eauo se robore promunt
Tessandrus Stelemisq duces et dixus ulixes
Demissum lapsu per funem. ¶Achamasq trasq
P elidesq Heptolomus primusq Machaon
Et menelaus et ipse doli fabricaror Epeus
Inuadunt urbem somno uinoq sepultam.
¶Ceduntur uigiles. portisq patentibus omnes
Accipiunt sonos. atq agmina conscia iungunt.
T empus erat quo pennaquies mortalibus egris
I ncipit. et dono duum geatissima serpit.
In somnis ecce ante oculos mestissimus hector
U isus est adesse mihi largosq effundere flgtus
Raptatus bigis/ ut quondam aterq cruento
Puluere/ perque pedes traiectus lora tumentes.
Hey mihi qualis ercit. qͣtum muttitus ab illo
Hectore qui redit exuiuas indutus Achillis¬

Expanded text:
a Tenedo tacitae per amica silentia lunae a Tenedo tacitae per amica silentia lunae litora nota petens, flammas cum regia puppis extulerat, fatisque deum defensus iniquis inclusos utero Danaos et pinea furtim laxat claustra Sinon. Illos patefactus ad auras reddit equus, laetique cavo se robore promunt Thessandrus Sthenelusque duces, et dirus Ulixes, demissum lapsi per funem, Acamasque, Thoasque, Pelidesque Neoptolemus, primusque Machaon, et Menelaus, et ipse doli fabricator Epeos. Invadunt urbem somno vinoque sepultam; caeduntur vigiles, portisque patentibus omnis accipiunt socios atque agmina conscia iungunt. Tempus erat, quo prima quies mortalibus aegris incipit, et dono divom gratissima serpit. In somnis, ecce, ante oculos maestissimus Hector visus adesse mihi, largosque effundere fletus, raptatus bigis, ut quondam, aterque cruento pulvere, perque pedes traiectus lora tumentis. Ei mihi, qualis erat, quantum mutatus ab illo Hectore, qui redit exuvias indutus Achilli
Abbreviated transcription (Latin):
nitans.
O patria uersus enman sane
exclamatio eo ꝑtinet qđ tãta
fuorat uis consetrationis ut ẽt
post profanationem ab ingressu
hostes uetaret. nam nonimusse¬
pulchio lao medontis quod suꝑ
portam sieam fuerat tuta fuisse
tata troiana.
Sacrei canunt. funemq maun contingere gaudent.
Illa subit. medięq minans illabitur urbi:
O patria o diuum domus ylion inclita bello
Noenia dardanidum. quater ipse limite portȩ
Substitit. atq utero sonitum quater arma dedere.
Instamus tamen ĩmemores ceciq furore.
Et monstrum infelix sacrata sistimus crrce.
Lunc etiam fatis aperit Casandra futuris
Ora dei iussu non unq credita iheueris
¶Nos delubra deum miseri quibus ultemus esset
Ille dies. festa uelcmus fronde perurbem.
UExtitur interea çelum. et ruit occeano nox
Inuoluens umbra magna terramq polumq
Mirmidonumq dolos. AFusi per mornia Tentri
Conticuere. sopor fassos complectitire cretus.
Et iam argiua falanx instructis nanibus ibrit

Expanded text:
nitans’. O PATRIA versus Ennianus. Sane exclamatio eo pertinet, quod tanta fuerat vis consecrationis ut etiam post profanationem ab ingressu hostes vetaret. Nam novimus sepulcro Laomedontis, quod super portam Scaeam fuerat, tuta fuisse fata Troiana.sacra canunt, funemque manu contingere gaudent. Illa subit, mediaeque minans inlabitur urbi. O patria, O divom domus Ilium, et incluta bello moenia Dardanidum, quater ipso in limine portae substitit, atque utero sonitum quater arma dedere: instamus tamen inmemores caecique furore, et monstrum infelix sacrata sistimus arce. Tunc etiam fatis aperit Cassandra futuris ora, dei iussu non umquam credita Teucris. Nos delubra deum miseri, quibus ultimus esset ille dies, festa velamus fronde per urbem. Vertitur interea caelum et ruit oceano nox, involvens umbra magna terramque polumque Myrmidonumque dolos; fusi per moenia Teucri conticuere, sopor fessos complectitur artus: et iam Argiva phalanx instructis navibus ibat
Abbreviated transcription (Latin):
Tartaieum ille manu custodem in uint la petiuit¬
Ipsius cisolio regis trahxitq trementer
Hii dominam ditis thalanno deducere adorsi.

Expanded text:
Tartareum ille manu custodem in vincula petivitipsius a solio regis, traxitque trementem; hii dominam Ditis thalamo deducere adorti
Abbreviated transcription (Latin):
U mbrarum hic locus ẽ. somni noctisq sopore
Corpora uiua nephas sagia uectare carina.
¶Hec uero Alcidem et me sum letatus euntem
Accepisse lacu nec tesea peritohumes.
Diis qͣq genin atq inuicti uiribus essent.

Expanded text:
Umbrarum hic locus est, Somni Noctisque soporae: Corpora viva nefas Stygia vectare carina. Nec vero Alcidem me sum laetatus euntem Accepisse lacu, nec Thesea, Pirithoumque, Dis quamquam geniti, atque invicti viribus essent.
Abbreviated transcription (Latin):
I mposuit. regemiq dedit qui federe certo
Et premere. et loxas sciret dare iussus habena.
¶Ad quem luno tum supplex his nocibus usa est.
¶E ole namq tibi diuum pater citq hominum rex
Et mulcere dedit fluctus et tollexe uento.
¶Eens inimica mihi thyereum nauigat eqͥnor
Ulium in ltaliam portans uictosq penates.
Incute uira uentis: submersasq obrue pupes.
Aut age diuersos: et disscͥe crxpora ponto.
Sunt mihi bisseptem prestanti corpore nimphe
Quarum quȩ forma pulcherrnma deyoperam
Omnes ut tecum meritis protalibus aunos un
Exigat. et pultra te faciet prole pareentem. i pului¬
E olus hec contra. cuus o regina quid optes up niuit¬
E xplorare labor: mihi inssa capessere sas est.e
Iu mihi quod cumq hoc regni tu sceptra lonemq¬
C oncilias. tu das epulis accumbere diuum.
N imboꝵꝙ sticis tempesttitumq potentem.
HIec ubi dicta. cauium conuersa cuspide montem

Expanded text:
imposuit, regemque dedit, qui foedere certo et premere et laxas sciret dare iussus habenas. Ad quem tum Iuno supplex his vocibus usa est: Aeole, namque tibi divom pater atque hominum rex et mulcere dedit fluctus et tollere vento, gens inimica mihi Tyrrhenum navigat aequor, Ilium in Italiam portans victosque Penates: incute vim ventis submersasque obrue puppes, aut age diversos et disiice corpora ponto. Sunt mihi bis septem praestanti corpore nymphae, quarum quOmnes ut tecum felices exigat annos. exigat, et pulchra faciat te prole parentem. Aeolus haec contra: Tuus, O regina, quid optes explorare labor; mihi iussa capessere fas est. Tu mihi, quodcumque hoc regni, tu sceptra Iovemqconcilias, tu das epulis accumbere divom, nimborumque facis tempestatumque potentem. Haec ubi dicta, cavum conversa cuspide montem
Abbreviated transcription (Latin):
uale mamis addunt ebori decus. aut ubi flano
xgentum parius ue lapis cireundoitus anxo.
am sic reginam alloquitur. Cuntis ꝙ repente
Improuisus cut. coram quem quęxitis ad sum
Iroyus Eneas libitis ereptus abundis.
¶O sola infandos teoye miser̃ta labores.
Que nos reliquias dananm terrȩq marisꝙ
Omnibus exhaustos ic casibus omnium egenos
Urbe domo sotias ¶Errates persoluere dignas
Non opis est nr̃e dido. nec quicquid ubiq est
Centis dardame. magnunqͥ sparsa per erbem.
Dii tibi si qua pios respectant iminasi quio
U sqͣ iustitiȩ est et mens sibi conseia recti .Et a stoicos ꝗ dñt ip̃a

Expanded text:
uale manus addunt ebori decus, aut ubi flauo / argentum Pariusue lapis circumdatur auro. Tum sic reginam adloquitur, cunctisque repente improvisus ait: Coram, quem quaeritis, adsum, Troius Aeneas, Lybicis ereptus ab undis. O sola infandos Troiae miserata labores, quae nos, reliquias Danaum, terraeque marisque omnibus exhaustos iam casibus, omnium egenos, urbe, domo, socias, grates persolvere dignas non opis est nostrae, Dido, nec quicquid ubique est gentis Dardaniae, magnum quae sparsa per orbem. Di tibi, si qua pios respectant numina, si quid usquam iustitia est et mens sibi conscia recti, praemia digna ferant. Quae
Abbreviated transcription (Latin):
neas. c neq enim patrius consistere mentem
assus amor. rapidunicidnanes premitit Achatem
Ascamio. ferat hȩc. ipsumq ad menia ducat.
Omnis in aschanio stat cari cura parentis.
¶Munera prȩtera yliaicis erepta ruinis
Ferre iubet. palam signis airoq rigentem

Expanded text:
neas neque enim patrius consistere mentem passus amor rapidum ad navis praemittit Achaten, Ascanio ferat haec, ipsumque ad moenia ducat; omnis in Ascanio cari stat cura parentis. Munera praeterea, Iliacis erepta ruinis, ferre iubet, pallam signis auroque rigentem
Abbreviated transcription (Latin):
Ulmus opaca ingens quam sedem somnia uulgo
U ana tenere ferunt. foliisq sub omnibus herent.
¶Multaq preterea uariaꝵ monstra ferarum

Expanded text:
ulmus opaca, ingens, quam sedem Somnia volgo vana tenere ferunt, foliisque sub omnibus haerent. Multaque praeterea variarum monstra ferarum
Abbreviated transcription (Latin):
¶Nec tibi diua parens generis nec dardanus auctor
Perfide sed duris genuit te cautibus horrens
Cauicasus hyrcaneq admorunt ubera tigres.

Expanded text:
Nec tibi diva parens, generis nec Dardanus auctor, perfide; sed duris genuit te cautibus horrens Caucasus, Hyrcanaeque admorunt ubera tigres.
Abbreviated transcription (Latin):
Excitum ruit ad portus. et littora complent
Cernimus astantes nec quieꝗͣ lumine teruo
Ethencos fratres eelo capita alta ferentes

Expanded text:
excitum ruit ad portus et litora complent. Cernimus adstantis nequiquam lumine torvo Aetnaeos fratres, caelo capita alta ferentis
Abbreviated transcription (Latin):
Detrudunt naues scopulo. leuatipse tridenti.
Et uastas aperit. Syrtes & temperat eqnor.
A tapotis sũmas leuibus perlalitur mdas.¬
¶Ac ueluti magno in populo cohorta est
Ium pietate grͣanem ac meritis. Si forte nxum quem
Conspexere. silent. aͬrectisq auribus astant.
Ille regit dictis ammos. et pectora mulcet.¬
D ic cnnctus pelagi cecidit fragor. equora postꝗͣ
rospiciens gentor celoq innectus aperto
Flectit equos. currnq uolans dat lora secmido¬
¶ Deffessi Encade quȩ protima littora euesu

Expanded text:
detrudunt navis scopulo; levat ipse tridenti; et vastas aperit syrtis, et temperat aequor, atque rotis summas levibus perlabitur undas.Ac veluti magno in populo cum saepe cotum, pietate gravem ac meritis si forte virum quem conspexere, silent, arrectisque auribus adstant; ille regit dictis animos, et pectora mulcet,— sic cunctus pelagi cecidit fragor, aequora postquam prospiciens genitor caeloque invectus aperto flectit equos, curruque volans dat lora secundo. Defessi Aeneadae, quae proxima litora, cursu
Abbreviated transcription (Latin):
PUIA uirumq cano troye qui primus ab oris
Ytaliam fato profugus lauinaq uenit
Lutora. multum ille et terris iactatus et alto
Ui supernm seue memorem lunomis obiram.
Multa qͦ & bello passus dñm conderet urbem
Inferretq deos latio. genns unde latimim
Allamq patres atq alte menia rome.
¶Mnsa mihi cansas memora. quo imine lȩso
Quid ue dolens regina denm tot uolnere casus
Iñsignem pietate uirum tot adure labores

Expanded text:
a virumque cano, Troiae qui primus ab oris Italiam, fato profugus, Laviniaque venit litora, multum ille et terris iactatus et alto vi superum saevae memorem Iunonis ob iram; multa quoque et bello passus, dum conderet urbem, inferretque deos Latio, genus unde Latinum, Albanique patres, atque altae moenia Romae. Musa, mihi causas memora, quo numine laeso, quidve dolens, regina deum tot volvere casus insignem pietate virum, tot adire labores
Abbreviated transcription (Latin):
Prodigiis aen celestib ossa piabunt. pentum ocaculum sigmi¬
Et statuent nimulum/ et inmulo solemnia mittent¬
Eternumq locus palimini nomen habebit.
¶Lis dictis cure emote pulsusq. parumper¬
Corde dolor tusti gaudet ognonuine terie.

Expanded text:
prodigiis acti caelestibus, ossa piabunt, et statuent tumulum, et tumulo sollemnia mittenrnumque locus Palinuri nomen habebit. His dictis curae emotae, pulsusque parumpercorde dolor tristi: gaudet cognomine terrae.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Ast ego que diuum incedo regina lonisq
Et soror & conimyx una enin gente tot cumos
Bella gero. & quisꝗͣ imen lionis adoret :

Expanded text:
Ast ego, quae divom incedo regina, Iovisque et soror et coniunx, una cum gente tot annos bella gero! Et quisquam numen Iunonis adoret
Abbreviated transcription (Latin):
Prelia. uunꝗͣ omnes hodie moriennie inulti.
M mc ferro acingor. rursus elipeoꝙ simstram
Insextabam aptans. meq extrai tecta ferebam.¬
¶ E cce antemcomplexa pedes in limine coniunx
Perebat. paruumq patei tendebat yulum. sgndedut. affeastas

Expanded text:
proelia: Numquam omnes hodie moriemur inulti. Hinc ferro accingor rursus clipeoque sinistram insertabam aptans, meque extra tecta ferebam. Ecce autem complexa pedes in limine coniunx haerebat, parvumque patri tendebat Iulum: Si periturus a
Abbreviated transcription (Latin):
Post mihi non simili poena cõmissa lnetis.
Maturate fugram regiq hec dicite uestro.n. rob¬
N on illi imperiam pelagi. seunmq tridentem
Sed mihi sorte datum. Tenet ille ĩmania sꝯia¬
U estras Eure domos. Illa se iactet in anla
Eolns. et clanso uentornm carcere regnet.
¶Sic ait. et dicto citus timnida eqnora placat.
Colectasq fugat mbes. Solemq redncit
Cymothec simnl et triton anxns acuto e

Expanded text:
Post mihi non simili poena commissa luetis. Maturate fugam, regique haec dicite vestro: non illi imperium pelagi saevumque tridentem, sed mihi sorte datum. Tenet ille immania saxa, vestras, Eure, domos; illa se iactet in aula Aeolus, et clauso ventorum carcere regnet. Sic ait, et dicto citius tumida aequora placat, collectasque fugat nubes, solemque reducit. Cymothoe simul et Triton adnixus acuto
Abbreviated transcription (Latin):
Flebant et cineri ingrato suprema ferebant.
Principio pinguem tedis/ et robore secto
Ingentem struxere piram. cui frondibus atris

Expanded text:
flebant, et cineri ingrato suprema ferebant. Principio pinguem taedis et robore secto ingentem struxere pyram, cui frondibus atris
Abbreviated transcription (Latin):
Hic portus alii effoduiñt. hic altatecitri¬
Fundamenta locant. Alii iminanes ꝙ colum nas
Rupibus excidunt scenis decora alta futuris.

Expanded text:
hic portus alii effodiunt; hic alta tfundamenta locant alii, immanesque columnas rupibus excidunt, scenis decora alta futuris.
Abbreviated transcription (Latin):
Hauo ignota loquor. superis concessit ab oris
Afflictus uitam in tenebris luctuq trahebam.
Et casum insontis mecnn indignabar amia.
Nec tacui demens. et me sors si qua tulisset
Si patrios unꝗͣ remeassem uictor ad ageos
xomissi ultorem. et uerbis odia aspera moui.
inc mihi prima mali labes. hinc semper ulixes

Expanded text:
haud ignota loquor—superis concessit ab oris, adflictus vitam in tenebris luctuque trahebam, et casum insontis mecum indignabar amici. Nec tacui demens, et me, fors si qua tulisset, si patrios umquam remeassem victor ad Argos, promisi ultorem, et verbis odia aspera movi. inc mihi prima mali labes, hinc semper Ulixes
Abbreviated transcription (Latin):
Ultoris brun fascesq uidere receprosue seue¬
Consulis imperium hie primus sceuasq secures
Accipiet narosq pater noua bella mouentes

Expanded text:
ultoris Bruti, fascesque videre receptos? Consulis imperium hic primus saevasque secures accipiet, natosque pater nova bella moventes
Abbreviated transcription (Latin):
Ium rauea asiduo longe sale saxa sonabant.
Cum pater anusso fl uitantem etrare magr̃o
Sensit et ipse ratem nocturuis rexit in undii¬
Multa gemens. casiiq aninium concussus aruisi
Ominium celo et pelago consige lereno
N udus in ignota palimure iacebis arena/.¬

Expanded text:
tum rauca adsiduo longe sale saxa sonabant: tum rauca adsiduo longe sale saxa sonabant: cum pater amisso fluitantem errare magistro sensit, et ipse ratem nocturnis rexit in undimulta gemens, casuque animum concussus amici O nimium caelo et pelago confise sereno, nudus in ignota, Palinure, iacebis harena
Abbreviated transcription (Latin):
Pone caput fessosq oculos furare labori
Ipse ego paulisper pro tua munera inbo.¬
¶ Cui uix atrollens palimurus lumina fatur
¶ene salis placidi uultum fluenisq quieros
Iguorare uibes. me ne hiuie considere monstio
Eneam credam quid enim falacibus austus
Et celli rotiens deceptus fruide sereni
Calia dicta dabat clauumq afixus et herens
Nusꝙ̃ amitebat oculosq sub astra tenebat¬
¶ Ecce deus ramum  rore madentem¬
Uiq soporanim sngia super utraq quassat
Iapora contannꝙ bectantia lunuina soluit.
¶U ix primos inopina quies lassauerat artus
Et super urcumbens eum pupis parte reuulsa
Cumq gubernaculo liquidas proiecit in undas
Precipitem. ae sonos necquicꝗͣ sepe uocantem.
Ipse uolans tenues se substlit ales adaurcis
¶Cu̾it iter ninuim non segnius equore classis
P romissisq patris nepnmi interritafertir
Namq adeo scopulos sirenum adducta subibat
D ificiles quondam mulrorumq ossibus albos

Expanded text:
Pone caput, fessosque oculos furare labori: Pone caput, fessosque oculos furare labori: ipse ego paulisper pro te tua munera inibo. Cui vix attollens Palinurus lumina fatur: Mene salis placidi voltum fluctusque quietos ignorare iubes? Mene huic confidere monstro? Aenean credam quid enim fallacibus auris et caelo, totiens deceptus fraude sereni? Talia dicta dabat, clavumque affixus et haerens nusquam amittebat, oculosque sub astra tenebat. Ecce deus ramum Lethaeo rore madentemvique soporatum Stygia, super utraque quassat tempora, cunctantique natantia lumina solvit. Vix primos inopina quies laxaverat artus, et super incumbens cum puppis parte revolsa, cumque gubernaclo, liquidas proiecit in undas praecipitem ac socios nequiquam saepe vocantem; ipse volans tenues se sustulit ales ad auras. Currit iter tutum non secius aequore classis, promissisque patris Neptuni interrita fertur. Iamque adeo scopulos Sirenum advecta subibat, difficiles quondam multorumque ossibus albos,
Abbreviated transcription (Latin):
Trironesq eiti forniq ex citus omnis
Leuatenet tetis et inelite panopeia uirgo
Niseeq spioq taliaq cimodoceq
¶Nie patris Enee suspensam blanda uieisim
Q audia pretemptunt mentem iubet onus omnis
A trolli malos intendi brachia uellis
U na ommes fecere pedem/ pariterq sinistros
N une destios soluere sinus una ardua torquent
Cornua derorquent ferunatq sua flamina classem
P rinceps ante omnes densum ante omnes agebat
Agnien ad hunc alii cursum contendere iuissi
¶Iamq fere mediam celi nox humida metam
Contingerat. placidamq lassabãt membra quietem
Subremis fusi sub dira sedilia naute.
Cum leius ethereis dilapsus somnus ab asteis
Aerȩa dimouit cenebrosum et dispulit umbras
Te palimure petens, nbi somnia tristia portans
I nsonti pupiq deus insedit in alta
Forbanti simul funditq has ore loquellas
Iaside palmiure ferunt ipsa equora pupem
E quate spirant aure datin hora quien

Expanded text:
Tritonesque citi, Phorcique exercitus omnis; Tritonesque citi, Phorcique exercitus omnis; laeva tenent Thetis, et Melite, Panopeaque virgo, Nisaee, Spioque, Thaliaque, Cymodoceque. Hic patris Aeneae suspensam blanda vicissim gaudia pertemptant mentem: iubet ocius omnes attolli malos, intendi brachia velis. Una omnes fecere pedem pariterque sinistros, nunc dextros solvere sinus; una ardua torquent cornua detorquentque; ferunt sua flamina classem. Princeps ante omnes densum Palinurus agebat agmen; ad hunc alii cursum contendere iussi. Iamque fere mediam caeli Nox humida metam contigerat; placida laxabant membra quiete sub remis fusi per dura sedilia nautae: cum levis aetheriis delapsus Somnus ab astris aëra dimovit tenebrosum et dispulit umbras, te, Palinure, petens, tibi somnia tristia portans insonti; puppique deus consedit in alta, Phorbanti similis, funditque has ore loquelas: Iaside Palinure, ferunt ipsa aequora classem; aequatae spirant aurae; datur hora quieti.
Abbreviated transcription (Latin):
Nec minor in terris. x antum simoontaq feq testor
E cce mili cura nu cumtroya achilles
Exanimata sequens impingeret cgmina muris
Milia multa darent/ lero gemerentq replen
Amnec nec reperire uiam atq euoluere passim
In mare se xantus/ pellide uine ego fort
Congressum eneam nec diis nec uiribus equis
S tueta meis manibus periure meniatroye/
N une quoq mens eadem perstat mihi pelle ninorem
Tutus quos optus portus accedet auerni.
U nus erit tamen amissum quem gurgite queret.
U num pro multis dabitur eaput.
¶His ubi leta dee peruulsit pectora diens
Iungit equos genitor curri spumantiaq addit
F rena feris manibuesq onmes esfĩdit habenas
Ceruleo per sũma leus. uollat equora curru
Subsidunt unde tumidumq sub axe ronanti
S peruitur equor aquis sugiunt uasto ethere nimbi.
Cum uarie comitum faties/ inmania cete
Et senior glauei chorus. Ionusq palemon

Expanded text:
Nec minor in terris, Xanthum Simoëntaque testor, Nec minor in terris, Xanthum Simoëntaque testor, Aeneae mihi cura tui. Cum Troia Achilles exanimata sequens impingeret agmina muris, milia multa daret leto, gemerentque repleti amnes, nec reperire viam atque evolvere posset in mare se Xanthus, Pelidae tunc ego forti congressum Aenean nec dis nec viribus aequis e ab imo structa meis manibus periurae moenia Troiae. Nunc quoque mens eadem perstat mihi: pelle timores. Tutus, quos optas, portus accedet Averni. Unus erit tantum, amissum quem gurgite quaeres; unum pro multis dabitur caput. His ubi laeta deae permulsit pectora dictis, iungit equos auro genitor, spumantiaque addit frena feris, manibusque omnes effundit habenas. Caeruleo per summa levis volat aequora curru; subsidunt undae, tumidumque sub axe tonanti sternitur aequor aquis; fugiunt vasto aethere nimbi. Tum variae comitum facies, immania cete, et senior Glauci chorus, Inousque Palaemon,
Abbreviated transcription (Latin):
C unonis nephune ira et insaturabile pectus
Cogunt me neptime p̃ces descendere in omnes
Quam nec longa dies. pietas nec metigat ulla
Hec iouis imperio fatis nec infracta quiescit
Hec media de gente frigum exedisse nefandis
U rbem odiis satis ẽ pennam transise per omnem
Reliquias troye cineres atq ossa perempte
Insequitur casus tantisciat illa furoris.
Ipse mihi testis libieis tum nuper in undio
Quam molem excierit subito/ maria omnia celo
Misu̾it. coliis nec quicq̃ fieta procellis
In regnis hoc ciusa tuis.
Pio scelus. ecce enam troyanis matribus actis
Exussit fede pupes/ et elasse subegit ami¬
A missa sotios ignote linquere terre.
Q uod superest oro liceat dare nita per undas
Bella tibi liceat laurentem attingere tibrim.
Si concessa pero si daunt hec menia parce.
¶um saturnius hec domitor maris edidit alti
Fas omne ẽ citarea meis/ te fidere regnis
Unde genus dueis/ meruiquoey sepe finores
Cempressi et rabiem tantam celiq marisq

Expanded text:
unonis gravis ira nec exsaturabile pectus cogunt me, Neptune, preces descendere in omnes; quam nec longa dies, pietas nec mitigat ulla, nec Iovis imperio fatisque infracta quiescit. Non media de gente Phrygum exedisse nefandis urbem odiis satis est, nec poenam traxe per omnem: reliquias Troiae, cineres atque ossa peremptae insequitur: causas tanti sciat illa furoris. Ipse mihi nuper Libycis tu testis in undis quam molem subito excierit: maria omnia caelo miscuit, Aeoliis nequiquam freta procellis, in regnis hoc ausa tuis. Per scelus ecce etiam Troianis matribus actis exussit foede puppes, et classe subegit amissa socios ignotae linquere terrae. Quod superest, oro, liceat dare tuta per undas vela tibi, liceat Laurentem attingere Thybrim: si concessa peto, si dant ea moenia Parcae. Tum Saturnius haec domitor maris edidit alti: Fas omne est, Cytherea, meis te fidere regnis, unde genus ducis: merui quoque; saepe furores compressi, et rabiem tantam caelique marisque.
Abbreviated transcription (Latin):
Diis genin poniere tenent media omuia siluę
Cõcitusq simi labens circunuenit atro
¶S ed si tantus amor menti. si tanta cupido ẽ
B is stigios innare lacus bis nigra uidere
Tcrrtara et insamo uiuat indulgere labori.

Expanded text:
dis geniti potuere. Tenent media omnia silvae, Cocytusque sinu labens circumvenit atro. Quod si tantus amor menti, si tanta cupido est, bis Stygios innare lacus, bis nigra videre Tartara, et insano iuvat indulgere labori
Abbreviated transcription (Latin):
I dem orans mandata cabat natiq patrisq
A lma preçor miserere potes namq onnua/ necte
N ec quicꝗͣ lucis chate porfecit auernis¬
¶S i potuit manes arcessere conugis orphilisireas¬
Trayna fietus citara fidibusq canoris.
Si fratiem polux alterna morte redemit¬
Itq red itq uiam tonens. quid tesea magnum¬
Quid memorem alchidem et mi genus a ioue sũmo
¶Talibus orabat dieno arasq tenebat᷑
Cum sic orsa loqui uates sate sanguine diuum
Iros anchis ade. facilis desensus auerni
Noc tescitq dies patet atri ianua oitis
Sed reuocorre gradum superasq euadere ad auras
Hoc opus hic labor ẽ pauci quos equus amauit
Iuppiter. aut aridens enecxit ad ꝑtre a uienis

Expanded text:
idem orans mandata dabat. Gnatique patrisque, idem orans mandata dabat. Gnatique patrisque, alma, precor, miserere;—potes namque omnia, nec te nequiquam lucis Hecate praefecit Avernis;— si potuit Manes arcessere coniugis Orpheusa fretus cithara fidibusque canoris, si fratrem Pollux alterna morte redemite reditque viam totiens. Quid Thesea, magnumquid memorem Alciden? Et mi genus ab Iove summo. Talibus orabat dictis, arasque tenebat, cum sic orsa loqui vates: Sate sanguine divom, Tros Anchisiade, facilis descensus Averno; noctes atque dies patet atri ianua Ditis; sed revocare gradum superasque evadere ad auras, hoc opus, hic labor est. Pauci, quos aequus amavit Iuppiter, aut ardens evexit ad aethera virtus
Abbreviated transcription (Latin):
Exterinq iterum talami
Tu ne cede malis/. sed contra euidentior ito
Quam nia te fortunasinet/ uia prima salutio
Quod nunime reris/ graya pendennir ab urbe¬
¶ alibus ex adito dictis cumea sibiłã.
Horrendas canit ambages antioq remugit
Obscuris uer a inuoluens ea fręna furent
Contunt/ et sumalos sub pectore uernt apolõ.
¶Ut primum cessit sicror et rabida ora quierunt
I napit Eneas heios non ullalaborum
O uirgo noua mi fanes. in opĩa ue surgit
O mnia prẽcepi atq animo mecumante peregi
U num oro qñ hie inferni ianuaregis
Dicitur et tenebrosa palus acaronte resuso
Ire ad conspectum cari genitoris. et ora
C ontiugat/ doceas iter et saera hostia pandas.
Clum ego per flamas et mille sequenna tella
E ripui his humeris medioq ex hoste recepi
Ille meũ comitatus iter maria omuia circum.
Atq omnis pelagi minas. celiq ferebat
Inualidus uries ultia. sortemq senectę.¬
¶ Quin ut te supplex peterem et tua limuna adnem

Expanded text:
externique iterum thalami. Tu ne cede malis, sed contra audentior ito, qua tua te Fortuna sinet. Via prima salutis, quod minime reris, Graia pandetur ab urbe. Talibus ex adyto dictis Cumaea Sibylla horrendas canit ambages antroque remugit, obscuris vera involvens: ea frena furenti concutit, et stimulos sub pectore vertit Apollo. Ut primum cessit furor et rabida ora quierunt, incipit Aeneas heros: Non ulla laborum, O virgo, nova mi facies inopinave surgit; omnia praecepi atque animo mecum ante peregi. Unum oro: quando hic inferni ianua regis dicitur, et tenebrosa palus Acheronte refuso, ire ad conspectum cari genitoris et ora contingat; doceas iter et sacra ostia pandas. Illum ego per flammas et mille sequentia tela eripui his umeris, medioque ex hoste recepi; ille meum comitatus iter, maria omnia mecum atque omnes pelagique minas caelique ferebat, invalidus, vires ultra sortemque senectae. Quin, ut te supplex peterem et tua limina adirem,
Abbreviated transcription (Latin):
Nec prins asistit. qͣ septem ingentia inctor
Corpora fundat humi. et iimerum en nonaibus eq
¶Mine portum petit. et sotios partitur in omnes
Uina bonusq deinde cadis onercircit Acestes.
Lutore trinacrio dederatq abennitibus heros
Dindit. et dictis merentia pectora mulcet.
O sotii neq enim ignari simins añte malorm.
O passi grainiora. dabit dens his quoq finem.

Expanded text:
nec prius absistit, quam septem ingentia victor corpora fundat humi, et numerum cum navibus aequet. Hinc portum petit, et socios partitur in omnes. Vina bonus quae deinde cadis onerarat Acestes litore Trinacrio dederatque abeuntibus heros, dividit, et dictis maerentia pectora mulcet: O socii—neque enim ignari sumus ante malorum— O passi graviora, dabit deus his quoque finem.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Quo fessum ⁊ apitis fabii ni maximus ille es
Unus qui nobis eunctando restinus rem¬
¶E xeudent alii spiranna s puannamolius eia

Expanded text:
 quo fessum rapitis, Fabii? Tu Maxumus ille es, unus qui nobis cunctando restituis reExcudent alii spirantia mollius a
Abbreviated transcription (Latin):
Nec qui pampineis uieror uiga flectit habenis
Liberagens celso nise de uernice tigres
Et dubitamus adhuc iurnitem extendere fãtis
A ut metus ausonia prohibet consistere terra.

Expanded text:
nec, qui pampineis victor iuga flectit habenis, Liber, agens celso Nysae de vertice tigres. Et dubitamus adhuc virtute extendere vires, aut metus Ausonia prohibet consistere terra