comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nes bonos colloqui amala ex his enim runt. qui peneqiant domos
st captiuar ducunt muliercusas honoratas peccatis. Illareapiunt
quae runt honeratȩ inpeccatis. Iinpunitatem illis acueniam pro¬
mittentes siue in firmas mentes quae peminis conparantes
Quae ducunt᷑ uariis deriderus noua semꝑ discere cupientes:
Semꝑ dircentes Et numquam adscientiam ueritatis perueniunt:
quia nihil dippinitum tenent quirq traditioner uult tenere
diuerras enim non ꝓbatasi. Ab uno enimdicta ab alio dirquuunt᷑
quem ad modum enim iamnes st mambres rertiterunt mospi.
ta st irti perirtunt ueritati sicut illi perimaice anter perqugi as
ita st in ꝑ arpgumentorum fallatiam rimulq ortendens moyyen
ueritats furre doctorem aduerrus obtrecta t̃ores ueceris terta¬
menti. hominer corrupti mente rȩꝓbi cinca pidem ⁊am morib
conpupti quam cinca pidem reprobi Sed ultria non ppicient:
De omnibur hereticis dicit red dehis quor tune cito nouerat inrp̃u

Expanded text:
nos colloquia prava. Ex his enim sunt qui penetrant domos, et captivas ducunt mulierculas oneratas peccatis. Illas capiunt, quae sunt oneratae peccatis: impunitatem illis ac veniam promittentes: sive infirmas mentes, quae feminis comparantur. Quae ducuntur variis desideriis. Nova semper discere cupientes. Semper discentes, et numquam ad scientiam veritatis pervenientes. Quia nihil definitum tenent, quisque traditiones vult tenere diversas, non probatas. Ab uno enim dicta, ab alio destruuntur. Quemadmodum autem Jamnes et Jambres restiterunt Moysi: ita et hi resistunt veritati. Sicut illi per magicae artis praestigias: ita et isti per argumentorum fallaciam. Simulque ostendit Moysen veritatis fuisse doctorem, adversus obtrectatores veteris Testamenti. Homines corrupti mente: reprobi circa fidem. Tam moribus corrupti, quam circa fidem reprobi. Sed ultra non proficient. De omnibus haereticis dicit: sed de his quos tunc cito noverat in spiritu
Abbreviated transcription (Latin):
siue axp̃o missur non sine dĩ uoluntate. Secundum promis¬
sionem urlȩ quas erse in xp̃o ihũ. Condignum exibens promis¬
rione seruitium : Timotheo carissimo filio. Carissimo idẽ
beneficia memorentur: Sratias agodõ dõ quinor talem in alter¬
utrium docuit caritatem : Cui reruio a progenitorib: inconscientia
emulatione uertabam:. Quam fine intermissionem habeam memo¬
riam tui inorationib meis die acnocte desiderans te uidere:
lr̃ caritatem ortendit Eriugiter orandi prebet exemplum :
Memor lacrimarum tuar̃ ut gaudio implear quar me ab eunde
profudirti ut lt me ad qurtitiã ꝑuocati quam tuo abopto p̃sen¬
tiam eleuaris. Necordatio accipiens fidȩi quae ẽ inte ñ picta
quae habirauit primum in auia tua ladide. Quae ueri
inte esse operibus comprobat. sicut iacobus diffimuit Eet quae
adre exauite succersiones inrtitutione quari heredtia nes

Expanded text:
sive a Christo missus, non sine Dei voluntate. Secundum promissionem vitae, quae est in Christo Jesu. Condignum exhibens promissione servitium. Timotheo charissimo filio. Charissimo, id est, beneficia memorentur. Gratias ago Deo meo. Deo qui nos talem in alterutrum docuit charitatem. Cui servio a progenitoribus meis in conscientia habeam tui memoriam in orationibus meis, nocte ac die desiderans te videre. Et charitatem ostendit, et jugiter orandi praebet exemplum. Memor lacrymarum tuarum, ut gaudio implear. Quas pro me abunde profudisti, ut et me ad tristitiam provocares: quas tua adopto praesentia revelari. Recordationem accipiens ejus fidei, quae est in te non ficta: quae et habitavit primum in avia tua Loida. Quae vere te esse in operibus comprobat: sicut Jacobus definivit: et quae ad te ex avitae successionis institutione, quasi haereditario
Abbreviated transcription (Latin):
Hon enim quaero que ur̃a runt red uori salutem urãm deri¬
dero non munena : necenim debent pilii parentib: therauri¬
⁊ are sedparentes filuis Iego magisrihaberem uobis dare
deberem Tego autem libentissime inpendam &e suꝑ inpendar
e plur quam porrũ inpend añ perpecta enim dilectio ñ polũ
tocum sedhabet gratis inpenditꝰꝓedetiam ipra libenter
ruꝑinpenditur sine cepre es sedesto egouos nongrauaui
ped cumerrem astutus dolouor coepis num quia ꝑ aliquẽ torũ
quos misi aduos circum ueniuos ꝓom̃a sepurgat iprorũ
remꝑ conrcientiam testem inuocanfrimuls a quo modo re
abillis porrint cauere demonscrans rogauititũ a mipi
cumillo fratrem snum quidtitur uorcircum uenit pul quid
aliquid uobis adme abrculit. ꝑ ferendum : Nonne eo de rp̃ũ
anibulamurs non ne irdem uertiguisinonne unorp̃u om̃a
gerimur IOlim putatis quod excurpemus nos apuduor:

Expanded text:
Non enim quaero quae vestra sunt, sed vos. Salutem vestram desiNon enim quaero quae vestra sunt, sed vos. Salutem vestram desidero, non munera. Nec enim debent filii parentibus thesaurizare, sed parentes filiis. Ego magis si haberem, vobis dare deberem. Ego autem libentissime impendam, et superimpendaet plusquam possum impendam. Perfecta enim dilectio non solum totum, quod habet, gratis impendit, sed etiam ipsa libenter superimpenditur si necesse est. Sed esto. Ego vos non gravavi, sed cum essem astutus, dolo vos cepi. Numquid per aliquem eorum quos misi ad vos, circumveni vos? Per omnia se purgat, ipsorum semper conscientiam testem invocans: simul et quomodo se ab illis possint cavere demonstrans. Rogavi Titum, et misi cum illo fratrem. Numquid Titus vos circumvenit? Numquid aliquid vobis abstulit ad me perferendum? Nonne eodem spiritu ambulavimus? Nonne eisdem vestigiis? Nonne uno spiritu omnia gerimus? Olim putatis, quod excusemus nos apud vos.
Abbreviated transcription (Latin):
bam propter qđ placeo mihi in in firmitatib: In contume lus
sut sola caura iuptitiae patia murlpetro similiter adtertante
Cum enim in firmor tunc potens factursu Imaxima potentiaẽ
enss inripientem erpe dicit aliquem re in laborib: iactane
uel uirtutib: Vos me coegirtis ego enim debui a uob̵ cominen¬
daris nihil enim minus fui abhir quirunt ruꝑ modũ aportoli.
Sedhoc uos coegistis quicum aluis deme ratisfacere deberetis
qđ nihilminus fuerim a magnis a portolis iterũ opus
habetis uob̵ ut denuo conmendemus stam̃ &e rinihilrũ
apos tolatus rua in uobis signa monstrauitꝰ hoc ẽ patientia
inmoribus & ꝓdigia in rignir quid ẽ enim quodminus
habuistis p̃ceteris apostolis nisi quod ipre ñ grauauiuos
donatemihi hanciniuriam quib: aliia portoli praedicarunt :¬
crin. De integritate aportoli & reueritate acceptae potertatis
Adño ineis qui penitentiam negarunt: contaminati. ecce
tentio hoc paraturrum uenire aduos &t ñero uobis grauis:

Expanded text:
bam. Propter quod placeo mihi in infirmitatibus meis, in contumeliis. ut sola causa justitiae patiamur, Petro similiter id attestante. Cum enim infirmor, tunc potens sum. Maxima potentia esens. Insipientem esse dicit, aliquem se in laboribus jactare, vel virtutibus. Vos me coegistis. Ego enim a vobis debui commendari. Nihil enim minus feci ab his, qui sunt supra modum Apostoli. Sed hoc vos coegistis, qui cum aliis de me satisfacere deberetis, quod nihil minus fuerim a magnis Apostolis: iterum opus habetis, ut vos denuo commendemus. Tametsi nihil sum: apostolatus sua in vobis signa monstravit. hoc est, patientiam in moribus, et prodigia in signis. Quid est enim, quod minus habuistis prae caeteris Ecclesiis, nisi quod ego ipse non gravavi vos? Donate mihi hanc injuriam. Quibus alii Apostoli praedicaverunt. De integritate Apostoli et severitate acceptae potestatis a Domino, in eos qui poenitentiam negarunt, agit. Ecce tertio hoc paratus sum venire ad vos: et non ero gravis vobis.
Abbreviated transcription (Latin):
Ne forte contentioner emulationes :animoritatis dippen¬
rioners detractionen rurrurationep inflatione sredicio ner
rint interuos In eiterum cum uenero humiliet. me dr̃ apud
uorsrepropter haec re dicebat seue rissime uindicare quid
faceret sfinor tres temporib: aduenerit quibi ad compana¬
tionem aliorum cruminum irta neputantur eẽ peccata:
R lugeam multos ex his qui ante peccauerunti &e non ere¬
runt poenitentiam suꝑ in munditias Ex p̃o contra nouitianor
poenitentiae negatores fsienim luget poenitentia ñ agentes¬
por nicatione quari monstruora turpitudospicut ille ftera¬

Expanded text:
ones, animositates, dissensiones, detractiones, susurrationes, inflationes, seditiones sint inter vos. Ne iterum cum venero humiliet me Deus apud vos. Propter haec se dicebat severissime vindicare. Quid faceret si nostris temporibus adinveniret, quibus ad comparationem aliorum criminum, ista ne putantur quidem esse peccata? Et lugeam multos ex his, qui ante peccaverunt, et non egerunt poenitentiam. Hoc est conpoenitentiae negatores: si enim luget poenitentiam nfornicatione, quasi monstruosa turpitudo: sicut ille fe
Abbreviated transcription (Latin):
metuentia p̃renti eogebantur ut peras nos uero p̃mus inui¬
ta mur ut liber is& illiquarirerui prȩter mortalia p̃cepta
etiam diuerris operibus prae mebanturs nobir autẽ quari
pilus mortalibur monitis ad impletirs peruilia honera aupe¬
runturse illira cerdotib: suis ex debito seruiente ptributa etia
reddere cogebanturs nos prȩter caritatem nihil debenter
santestites nr̃os uoluntaria honoramus ¶uae ert agar:
Cuius tipum habuit synagoga IIII. Sina enim mons ert in
arabia quae con iunctus estei quae nunc est hie ruralẽ¬

Expanded text:
metu praesentium cogebantur, ut ferae: nos vero praemiis invimetu praesentium cogebantur, ut ferae: nos vero praemiis invitamur ut liberi, et illi quasi servi praeter moralia praecepta, etiam diversis operibus premebantur: nobis autem quasi filiis, moralibus monitis adimpletis, servilia onera auferuntur. Sed illi sacerdotibus suis ex debito servientes, tributa etiam reddere cogebantur: nos praeter charitatem nihil debentes, antistites nostros voluntarie honoramus. Quae est Agar. Cujus typum habuit synagoga. Arabia, quae coniuncta est huic quae nunc est Hierusale
Abbreviated transcription (Latin):
alligoriãe dictum sque quidem runt ꝑ alligoriae dicta
hocere alia ex alus figuratal dedit aute regulã hoc loco
a poptolus intellegendi alligorias rationepi pcilicet ut manenti
hiscoriae ueritates figuras testamenti ueteris exponamus
Namcum dixisret habraham duas uxores uerirrime haburpe
÷postea quam ꝑfigurauerint de monstrauit a hoc iprud ibi
pecit subialiqua sc̃orum honesta gertareferunturs non
ubi peccata notantur & ceterum delicta dicere misteria
aut in porsibilitatis aut ignorantiae dm̃ ert criminare
squiaut aliter sua monstrare non porerit sacramenta aut.
certe nesciens ribi quorum dam peccata necersaria priur
illo generaliter condemnared sed & portea reprȩ hendendo
at que uindicando ortendit illa non re propter rua mirteria
pieri uoluisseprae cepta uero difficile inuemens apotolũ
taliter exponentem ne eorũ uiderecur eneruare shaec enim
runt duo testamenta. Vecus et nouum ƿingulos populorgenenantu¬
¶IIIIINum quidem a monte rina inreruit ute generans siudaes

Expanded text:
Quae quidem sunt per allegoriam dicta: hoc est, alia ex aliis figurata. Dedit autem regulam hoc loco Apostolus intelligendi allegoricas rationes, scilicet ut, manente historiae veritate, figuras veteris Testamenti exponamus. Nam cum dixisset, Abraham duas uxores verissime habuisse, postea quid praefiguraverint, demonstravit: et hoc ipsum ibi fecit, ubi aliqua sanctorum honesta gesta referuntur: non ubi peccata notantur. Caeterum delicta dicere per mysteria, aut impossibilitatis, aut ignorantiae Deum est criminari. Qui autem aliter sua monstrare non poterit sacramenta: aut certe putans sibi quorumdam peccata necessaria, prius illa generaliter condemnet, sed et postea reprehendendo atque vindicando ostendat, illa non propter sua mysteria fieri voluisse: praecepta vero difficile inveniet Apostoli, taliter exponentis, ne eorum vitam videretur enervare. Haec enim sunt duo Testamenta: Vetus et novum, singulos populos generantia. Unum quidem in monte Sina, in servitutem generans. Judaei
Abbreviated transcription (Latin):
nullt reruit cum pilus eius cũ pilus hieruralẽ gentib perust.
silla autem quae rurrum ert hieruralẽ libera ẽsquȩ ẽ mat̃ nr̃ a¬
spicut rerabtum ert ꝓNecte dicit aportolus hieruralem cȩlestẽ rterelem
epre zenerationem filiorũ a uia non illic generat: filiuss Sed hic
ypidem renatos inxp̃os Portea suscepitꝰ steorum quos susceperat.
mater efficiturꝰ hocautem ualet contra dogma eorum quidicuns¬
iprius animas incaelo per peccatum. Postea interra dimitti
e naycentibus corporib infundis Nuod autem ait ianultĩ piliis¬

Expanded text:
servit. Illa autem quae sursum est Jerusalem, libera est: quae est mater nostra. Recte dicit Apostolus, Jerusalem coelestem sterilem esse generatione filiorum, quia non illic generat filios: sed hic per fidem renatos in Christo, postea suscipit, et eorum quos susceperit, mater efficitur. Hoc autem valet contra dogma eorum qui dicunt, animas de coelo propter peccatum, in terras demitti, et nascentibus corporibus infundi
Abbreviated transcription (Latin):
nunturs libenter enim quod delectat auditor & orpenđ
omne qđ nolumus ita enim a hi diligere coeperant ƿabba¬
tibtio đ dierum festorũ epulas p̃dicantes contra aportolũ
quiomnem continentiam suo illis exemplo monstrabat :¬
ped ex cludene uor uolunt ut illor emulemini s ae mulus
& imitator potert & in imicus intellegilsic ñ bene ae mulator
qui ut alium deiciat : ñ ut ipre ꝓficiat sae mulaturꝰ. Emula¬
mini autẽ uni meliora carismata bonũ autẽ inemulam ins
in bono sempers  non solum cumpraesenssum apuduos:
uolite illos emulari red bonum ƿemꝑ emulamini. non in

Expanded text:
runtur. Libenter enim quod delectat, auditur: et offendit runtur. Libenter enim quod delectat, auditur: et offendit omne quod nolumus. Ita enim et hi diligere coeperant sabbati otia, et dierum festorum epulas praedicantes contra Apostolum, qui omnem continentiam suo illis exemplo monstrabatsed excludere vos volunt, ut illos aemulemini. Aemulus, et imitator potest et inimicus intelligi. Sic non bene aemulatur, qui ut alium dejiciat, non ut ipse proficiat, aemulatur. Aemulamini autem meliora charismata. Bonum autem aemulamini in bono semper, et non tantum cum praesens sum apud vos. Nolite illos aemulari, sed bonum semper aemulamini, non in
Abbreviated transcription (Latin):
Is iuir sc̃s aut in firmeturs aut in pune ledatur sre dideo hoc¬
ista pati ꝑmittitur adõ sut uirtutem ꝑ in firmitatẽ ꝑ ficiat
Ier ut corruptionem hanc sentientes in corruptam uitam ma¬
iori studio & amore ꝑ quirant Sed picut angelũ dĩ excepis¬
tirme scumse angelum conparatum gauded ꝓbat angelus
hominibus erre maiores. Sicut xp̃m ihm Inon solũ ut angelũ.¬
I ubiest ergo beatitudo ur̃a quȩ nunc taliter purce pistis:¬
I Testimonium enim ꝑ hibeo uobis quia pipieri posrit oculos
ur̃os eruissetis & de dispetis mihil Ordendit quanta eum
caritatem dilexerint: st quomodo retotus eiur doctrinae
tra didernt sutique carisrimarunt. corporirrui me bra
eidem tradere cupieranthanc polum euangeli co lumini
dignamerre ui cirritudinem arbitrantes ƿisua lumina
red didirpent : Ergo inimicur uobisfacturrum uerũ dicens
uobis Thaec ẽ conditio ueritatis ut ea mremꝑ inimititiae
sequanturs sicut per adolatione ꝑnitiora amititiae conqui¬

Expanded text:
une laedatur. Sed ideo ista pati permittitur a Deo, ut virtutem per infirmitatem perficiat: et ut corruptionem hanc sentientem, incorruptam vitam, majori studio, et amore perquirant. Sed sicut angelum Dei excepistis me. Cum se angelis comparatum gaudet, probat angelos hominibus esse majores. Sicut Christum Jesum. Non solum, ut angelum. Ubi est ergo beatitudo vestra? Quam nunc taliter suscepistis. Testimonium enim perhibeo vobis: quia si fieri potuisset, oculos vestros eruissetis, et dedissetis mihi. Ostendit quanta eum charitate dilexerint, et quomodo se totos ejus doctrinae tradiderint. Utique charissima corporis sui membra eidem tradere cupierant, hanc solam Evangelico lumini dignam esse vicissitudinem arbitrantes, si sua lumina ei reddidissent. Ergo inimicus vobis factus sum, verum dicens vobis? Haec est conditio veritatis, ut eam semper inimicitiae sequantur: sicut per adulationem perniciosam, amicitiae conqui
Abbreviated transcription (Latin):
uintutem fidei eius intellegit e in quo om̃s conuepratio eius
ex primicur sa t̃que defingitur suellim autem eẽ apud uos
modo : Nuia quanta uos audire mire mini scribere tanta
non porrum a mutare uocem meams Vocemblandimentis
patius iniugone magistri ueteri arguentes quõ confun¬
dar inuobin detrimentũ dircipulorũ conpurio ept magistrs
picut ꝓfectus eorum est gloria praeceptoriss confunditure
autem quia iam filu facti: Nursum serui esse cuƿiebant:
Dicite mihi qui sub lege uultis esse legem non legistis : p¬
Ecriptum est enim qm̃ habraham duosfilios habuit upũ
de an cilla at unum delibera ss ed quide ancilla recundũ

Expanded text:
tio ejus exprimitur atque depingitur. Vellem autem esse apud vos modo. Quia quanta vos audire meremini, scribere tanta non possum. Et mutare vocem meam. Vocem blandientis patris, in rigorem magistri veteris mutare. Quoniam confundor in vobis. Detrimentum discipulorum confusio est magistri: sicut profectus eorum, est gloria praeceptoris. Confunditur autem, quia jam filii facti, rursum servi esse cupiebant. Dicite mihi, qui sub lege vultis esse. Legem non legistis? Scriptum est enim, quoniam Abraham duos filios habuit, unum de ancilla, et unum de libera. Se
Abbreviated transcription (Latin):
runt ꝑ secunturs unde mirũ nonest. sid modo carnes
ae reculares homines sc̃oꝰ tribulent sa apfligant s inmo in¬
de cognoscendirunt iurti essessia talibus opprimantur
sꝑ sequebatur eum qui secundũ rp̃m Ingeneri quida hoc
scriptũ est squia inlurerat cum issaac. isma hellsed

Expanded text:
sunt persequuntur. Unde mirum non est, si modo carnei sunt persequuntur. Unde mirum non est, si modo carnei et saeculares homines sanctos tribulent, et affligant; immo inde cognoscendi sunt justi esse, si a talibus opprimantur. Persequebatur eum, qui secundum spiritum. In Genesi quidem hoc scriptum est. Quia illuserat Isa
Abbreviated transcription (Latin):
pina gogam iudaeorum picut dicente opee prophetae mons¬
cate : quia ipra non uxor mea a ego nonuir eius. Item ecclepa¬
quȩ materest: tam gentilium quam credentiũ quã et iam
iudaeorul cuiꝰ filii perui eẽ non porsunt : si ideo & mediator
nouitestamenti decȩlo aduenit pontifex & euangeliũ non
bat meliorem nos quam iudeos matrem habere : erumpe
Et clama quȩ non parturis : clamor prophetia ponitur in
hoc loco : quia multĩfilis deferte magir. hoc p̃figurabati
anna quȩ dixitꝰ. Sterelis peperit septem a fecora inpilus
in firmata ert squam eius quȩ habet uirũ : que uirum habere¬
reputans defecunditate gloria turs a ut quia habebit uirum
ante quam eiceretur cumfilio suos Nos autem fr̃s secundũ
irraac ꝓmisrionis filu rumus  quo modo deirya aelita e nob̵
ert abria hae repmisrum quod scilicet in eo bene dicende
eprent omnergenters ged quo modo tunc qui recundum capneꝰ
natus fuerat ssemper carnales homines eos quispirita les

Expanded text:
daeorum testatur, sicut Osee propheta monscate, quia ipsa non uxor mea, et ego non vir ejus. Item Ecclesia mater est tam gentilium credentium, quam etiam Judaeorum, cujus filii servi esse non possunt. Et ideo et mediator novi Testamenti de coelo advenit Pontifex: et Evangelium non bat meliorem nos, quam Judaeos, matrem habere. Erumpe et clama, quae non parturis. Clamor, pro prophetia ponitur in hoc loco. Quia multi desertae magis. Hoc praefigurabat Anna, quae dixit: Sterilis quae peperit septem, et fetosa in filiis infirmata est. Quam ejus, quae habet virum. Quae virum habere putans, de fecunditate gloriatur. Aut quia habebat virum, antequam ejiceretur cum filio suo. Nos autem fratres secundum Isaac promissionis filii sumus. Quomodo de Isaac, ita et de nobis est Abrahae repromissum, quod scilicet in eo benedicendae essent omnes gentes. Sed quomodo tunc is, qui secundum carnem natus fuerat. Semper carnales homines, eos qui spiritualiter
Abbreviated transcription (Latin):
mereri prȩ inium a malitiam habere rubplicium: Sci¬
mus enim qm iudicium diꝰ egt secundun ueritatem
in eos quitalia aqunt: ex estimas autem hoc o hono
om̃s qui iudicas eos quitalia acunt Et facis ea quia tu
effucies iudicium lis ƿecundum ueritatem erit iudi¬
cium quo iudicabuntur huiusmodi qui condemnare in
aliis potuerunt quȩ ipsi committere ñtimuerunt pi
enimtu peccator peccatorem cibi rimilem iudicap quan¬
tomagis dỹiurtus te iudicabipiniustum: Ne illimala pla¬
iucere d displicere bona porpitan uide anturs quippe quem

Expanded text:
mereri praemium, et malitiam habere supplicium. Scimereri praemium, et malitiam habere supplicium. Scimus enim quoniam judicium Dei est secundum veritatem, in eos qui talia agunt. Existimas autem hoc, o homo omnis, qui judicas eos, qui talia agunt, et facis ea: quia tu effugies judicium Dei? Secundum veritatem erit judicium, quo judicabantur hujusmodi, qui non condemnare in aliis potuerunt, quae ipsi committere non timuerunt. Si enim tu, peccator, peccatorem tibi similem judicas, quanto magis Deus justus te judicabit injustum! ne illi mala placere, et displicere bona forsitan videantur: quippe quem
Abbreviated transcription (Latin):
inquo & ipre alium hominem peccantem iudicat atq
condemnat : Item cum exeo sibi quisque displicet malũ.
dĩ iurtitiam cognouisse dicitur: Non intellexerunt
tales abeo & sinon in prȩsenti łamen futuros esse
puniendos: pienim intellexisƿent utiq talia comiit¬
tere timuissent: non solum qui ea faciunt sed
Et qui consentiunt facientibus: nequis diceret haec
non omnia se fecisre ad didit qui conrentiunt facien¬
tibus sed & qui iniptis ñ conrensit : qui iudicabant hu¬
ius modi tamen idolatriã conpentiendo quȩ omnium
horum caput & caura ept : omnib: conƿensis se uide
batur, propter qđ inex cusabilis es õ homo. ocñs
conclemnas: eadem enim agis quȩ iudicas. Omnes
huiusmodi diudicabant maximȩ tamen a is quiha
bent in reprȩhendendo iudicium iudicer & domini conue¬
niuntursnaturale enim iudicium dignã factis ꝓfert unus¬
quisque sententiam. omnis que nouerunt a in nocentiam

Expanded text:
in quo et ipse alium hominem peccantem judicat atque in quo et ipse alium hominem peccantem judicat atque condemnat. Item cum ex eo sibi quisque displicet, quod fecerit malum, Dei justitiam cognovisse dicitur: non intellexerunt tales ab eo, et si non in praesenti, tamen in futuro esse puniendos. Si enim intellexissent, utique talia committere timuissent. Non solum qui ea faciunt, sed etiam qui consentiunt facientibus. Ne quis diceret, haec non omnia se fecisse: addidit, qui consentiunt facientibus. Sed et qui in istis non consensit, qui judicabant hujusmodi: tamen idololatriae consentiendo, quae omnium horum caput et causa est, omnibus consensisse vide Propter quod inexcusabilis es, o homo omnis, condemnas. Eadem enim agis, quae judicas. Omnes hujusmodi, qui dijudicabant, maxime tamen hi qui bent in reprehendendo judicium judices et domini conveniuntur. Naturali enim judicio dignam factis profert unusquisque sententiam: omnesque noverunt, et innocentiam
Abbreviated transcription (Latin):
inuentores malorum quia remꝑ superbia ex cogitat
& inuenit mala picut auctor ruꝑbiae per elationem
ruam inuenit ribimalum qđ ante non ꝑuenat : elatur
autẽ dicitur : quieprertur ruꝑ menrurar suas: ƿaren
tibus non obedientibus: ueri panente prunt : quipem¬
ꝑ ƿemen uerbi generant in lucem pilios aduitam aeter¬
nam: insipientes in compogitos: quia fonte rapientiȩ¬
recesserunt necesre ert ut in ordinate perantur : gine
affectione abeque federe : affectioert : adimpletio
caritatis: sine mise ricordia: quo modo aliis poterant
mirererẽ : qui in se mise cordes espe noluerunt : Haec
omnia ꝑordinem de gerta peccata de illi s dicuntur
qui derel inquentes dm̃ ab eo uicisim sunt derelicti :
Cauea musergo a nos ne quod malum ex his habentes
ƿimiliter relin quamur: qui cum iustitiam clĩ cocno¬
uissent : ñ intellexerunt qm qui talia acunt lic¬
nigunt morte :: hic ostendit quõ unus quisque homi¬
num scit re adõ recundum actus pro prios iudicandũ

Expanded text:
Inventores malorum. Quia semper superbia excogitat et invenit mala: sicut auctor superbiae per elationem suam invenit sibi malum quod ante non fuerat. Elatus autem dicitur, qui se jactat super mensuram tibus non obedientes. Veri parentes sunt, qui per semen verbi generant in lucem filios ad vitam aeternam. Insipientes, incompositos. Qui a fonte sapientiarecesserunt, necesse est ut inordinate ferantur. Sine affectione, absque foedere. Affectio est adimpletio charitatis. Sine misericordia. Quando aliis poterant misereri, qui in se misericordes esse noluerunt? Haec omnia per ordinem digesta peccata, de illis dicuntur, qui derelinquentes Deum, ab eo vicissim sunt derelicti. Caveamus ergo et nos, ne quod malum ex his habentes, similiter relinquamur. Qui cum justitiam Dei cognovissent, non intellexerunt: quoniam qui talia agunt, digni sunt morte. Hic ostendit quomodo unusquisque hominum sit a Deo secundum actus proprios judicandus:
Abbreviated transcription (Latin):
illum in prȩsente habens peccare non audet Tradi¬
dit eos cls inre probum sefisum: non reprobandisuns
traditi in re probum sensum: ut faciantea quae nori
conueniunt. homini facere: repletus omnimalitia:
uitiorum esse: pornicationem auasitiam : pornica
poene idolatria conparantur nequitiae : plenus inui¬
clia. homicidio: pulchre inuidiam homicidio sociauit
quia prima huius criminis: ipra materia ert Conten¬
cione : contentio ert ubi ñ ratione aliquid red animȩ
ꝑtinatia defenditur: & ubi nontam ueritar que nitun
red intentio fatigatur: dolo occulta malitia blandip
sermonibus adornata : malignitate : malitiȩ uo¬
cum uel opusma lignitas appellatur: Sugur pones:
Mur moratores riue ñ in facie riue in aure loquente
de tractores dõ odibiles: nihil ert enim tam odible
dõ quam idola qua: cui ꝑrimilitudinem epadi candipena
detractionis reripta coniungitur: contum eliogos:

Expanded text:
illum in praesenti habens, peccare non audet. Tradiillum in praesenti habens, peccare non audet. Tradidit illos Deus in reprobum sensum. Non reprobandi sunt traditi in reprobum sensum. Ut faciant ea, quae non conveniunt. Homini facere. Repletos omni iniquitavitiorum esse. Fornicatione, avaritia, nequitia. pene idololatria comparatur nequitiae. Plenos invidia, homicidiis. Pulchre invidiam homicidio sociavit: quia prima, hujus criminis ipsa materia est. Contentione. Contentio est, ubi non ratione aliquipertinacia defenditur; ubi non tam veritas quaeritur, sed intentio sermonibus adornata. Malignitate. Malitiae votum, vel opus, malignitas appellatur. Susurrones. Murmuratores, non in faciem, sed in aurem loquentes. Detractores, Deo odibiles. Nihil est enim tam odibile Deo, quam idololatria: cui per similitudinem eradicandi poena detractionis scripta conjungitur. Contumeliosos.
Abbreviated transcription (Latin):
num : picut ipre manet in ȩternum: propter ea tradidil
iLlos ds̃ in passione ig nominiae: propter cauras superi¬
us memonatas in his flagitus sunt de mirri Nam feon¬
nae eorum inmutauerunt naturalem usum in eũ
usum. qui est contra naturam: omnia ƿer uertert̃
in dm̃ per uer ƿineque enim ordinem naturae serua¬
rent quina turde derelique runt auctorem : in fandorũ
enim idolorum culturȩ omnis mali causa est initium
a pinis: Sion liser autem mascula relicto naturali
usufeminae: ex arserunt incle siderus suis in inuicem.
Masculi in masculos. turpitudinem operapites:
ef franata libido modum ser uare ñ nouit: Et merce¬
dem quam oportuit erroris sui ingemet iƿsisreci¬
pientes: Sic cucurrit ordo : ut qui dĩ oblitierant nec re¬
ipros agnorcenent : Et sicut non probauerunt clm̃ habe¬
re in notitiam: Nonnes cierunt : red minime ꝓbauerunt :
il le enim probat dm̃ habere in notitiam. qui semper

Expanded text:
num: sicut ipse manet in aeternum. Propterea tradidit num: sicut ipse manet in aeternum. Propterea tradidit illos Deus in passiones ignominiae. Propter causas superius memoratas, in his flagitiis sunt dimissi. Nam feminae eorum immutaverunt naturalem usum in eum usum, qui est contra naturam. Omnia perverterunt in Deum perversi. Neque enim ordinem naturae servaverunt: qui naturae dereliquerunt auctorem. Infandorum enim idolorum cultura, omnis mali causa est, initium et finis. Similiter autem et masculi, relicto naturali usu feminae, exarserunt in desideriis suis in invicem masculi in masculos turpitudinem operantes. Effrenata libido modum servare non novit. Et mercedem, quam oportuit, erroris sui in semetipsis recipientes. Sic cucurrit ordo, ut qui Dei obliti erant, nec seipsos agnoscerent. Et sicut non probaverunt, Deum habere in notitia. Non nescierunt, sed minime probaverunt. Ille enim probat se Deum habere in notitia, qui semper
Abbreviated transcription (Latin):
item tnadere in pcripturas dicitur dr̃ cum ñ retinet delin
quentes propter arbitris libertatem picut in pralmo
dic̃ : & dimisi eosrecundum derideria condireonũ ecetgia
in in munditia : quȩ ert inturpibus minirte ruir idolosũ
ut contumeliis afficiant corporaua dum ribi
in pacra mentis eorum : cauteria & conburtiones in¬
fligunt: insemet ipsis : ut qua riamentas ipriinre¬
uq suorum rint uindices delictorum: qui commutaue¬
runt uerita tem in mendatium : commuta uenit̃
uere dĩ cultum inmendatio idolorũ quȩ palro ꝓdigus
coluerunt a: quodam modo stultir mentiuntur erre
qđ non punt: Et coluerunt et seruierunt er eatu¬
pae potius quam ereatori: ñ rolum dilexerunt.
ped etiam peruierunt : sed quicumque alicuius creaturȩ
cupiditate uincitur ipsiseruit : a quo enim quisque ru¬
penatus ept huius e peruusest: qui est benedictus
potuipsent: qui enim fecerit uoluntatem dĩmanet in ȩter¬

Expanded text:
Item tradere in Scripturis diciItem tradere in Scripturis dici sicut in Psalmo dicit: Et dimisit eos secundum desideria cordis eorum. In immunditiam. Quae est in turpibus ministeriis idolorum. Ut contumeliis afficiant corpora sua. Dum sibi in sacramentis eorum, cauteria et combustiones infligunt. In semetipsis. Ut quasi amentes ipsi in se, suorem sint vindices delictorum. Quia commutaverunt veritatem Dei in mendacium. Commutaverunt veri Dei cultum in mendacium idolorum, quae falso prodigiis coluerunt: et quodammodo stultis mentiuntur esse, quod non sunt. Et coluerunt, et servierunt creaturae potius quam creatori. Non solum dilexerunt, sed etiam servierunt: sed quicumque alicujus creaturae cupiditate vincitur, ipsi servit. A quo enim quisque superatus est, hujus et servus est. Qui est benedictus potuissent. Qui enim fecerit voluntatem Dei, manet in aeter
Abbreviated transcription (Latin):
recedentes alumine ueritatis: clicentes enim se es¬
se rapientes : quari qui in uenis rent quo modo inui¬
ribilis dr̃ ꝑrimula crum ui ribile coleretur Stul¬
tifactisunt st mutaue runt croria in corrup¬
tibilis clĩ in simili tuclinem. Non intellegenta:
unul lamrimilitudinem habere mortuum in mortalis¬
d incorruptibilis sempiterni : Imnacinis corruptibilis
hoonis et uoluerum st qua cdrupeclum et sespentiũ¬
iim nec hominis rolum redienaginis hominis : E ñ hoc tantum
ped etiamanimalium : hic iouiscultores appellat qui eum
propter amores foe diprimos inirta ayrerunt trans por¬
minatum & idcirco reilli talesimagines conrecrane inqui¬
bus libidim fatisfecit: Propter qcł trachelit illos cłs
inde side rioc corchs eorum: in hoc qđ dr̃ tradidispe di¬
nicitur ꝓprus deriderus peccatorum ortendit non quod ippe
pit caura red qđ per longanimitatem & patientiam ñ
inducendo uindictam patitur eor secundum cordirrui argie
uoluntatem: hoc pac̃ : uolenreos ad poenitentia conuenti

Expanded text:
centes enim se esse sapientes. Quasi qui invenissent quomodo invisibilis Deus, per simulacrorum visibile coleretur. Stulti facti sunt. Et mutaverunt gloriam incorruptibilis Dei in similitudinem. Non intelligentes nullam similitudinem habere mortale immortalis, et corruptibile sempiterni. Imaginis corruptibilis hominis, et volucrum, et quadrupedum, et serpentium. Non hominis solum, sed imaginis hominis: et non hujus tantum, sed etiam animalium. Hic Jovis cultores appellat, qui cum propter amores foedissimos in ista asserunt transformatum, et idcirco se illi tales imagines consecrasse, in quibus libidini satisfecit. Propter quod tradidit illos Deus in desideria cordis eorum. In hoc quod Deus tradidisse dicitur propriis desideriis peccatores, ostendit non quod ipse sit causa, sed quod per longanimitatem, et patientiam non inducendo vindictam, patitur eos secundum cordis sui agere voluntatem: hoc facit volens eos ad poenitentiam converti.
Abbreviated transcription (Latin):
a morte redemptis gratis peccata dimittered redetiã nobis¬
tantam rapientiam donaret uoluntatis eius occulta myptenia
legisa natura ꝓphecarul quȩ trans actarunt rept aurane
om̃a in xp̃o quȩ incelis a que in terrasunt in ipso multisuper
hacre diuerra dixerunt : nam quidam aiunt. caelor animar
terram corpora accipienda :alii cȩlos iudaeos quae cȩlestia
p̃cepta habuer antsterram eẽ gentiles ad firmant Alii ueno
INuirẽ irtȩ rex glorie e docentur dñm eum esse uirtutũl sed q̃m
rertaurari non dicitꝰ nisi lapsum IMelius ẽ pieorũ zaudium insa¬
lute hominum restauratum ẽȩ dicamus quod habuerant ante quaꝰ
homines aiurtitia poenitur declinarent. IInt̃ria uero nerta unasu
genur hominum perx p̃m nullus ignorat : inqua et iam ponte
noruocati rumus . Norqui ex iudeis credimus exporitio prȩ¬
dirt inauits ꝑfidem riue p̃ cogniti secundum ꝓporitum eius
quod ꝓporuidomã rerta urare sred primo ouesper ducas¬
itas

Expanded text:
a morte redemptis gratis peccata dimitteret, sed etiam tantam nobis sapientiam donaret, ut voluntatis ejus occulta mysteria legis et naturae Prophetarumque transacta est. Instaurare omnia in Christo, quae in coelis, et quae in terra sunt in ipso. Multi super hac re diversa dixerunt. Nam quidam aiunt coelos, animas, terram, corpora accipienda. Alii coelos, Judaeos, qui coelestia praecepta habuerant: terram esse gentiles affirmant. Alii vero Quis est iste rex gloriae? Et docentur Dominum eum esse virtutum. Sed quoniam instaurari non dicitur nisi lapsum, melius est, si eorum gaudium in salute hominum instauratum esse dicamus: quod habuerant antequam homines a justitia penitus declinarent. In terra vero instauratum genus hominum per Christum, nullus ignorat. In quo etiam nos sorte vocati sumus. Nos qui ex Judaeis credimus. Praedestinati. Per fidem, sive praecogniti. Secundum propositum ejus. Proposuit omnia restaurare, sed primo oves perditas
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃italia ꝓmisra nisispitalib: oculis ꝑ uidentur IVt rciatis
quae sit rpes uocationis eiusq: diuitiae gloriae hereditate
eius inscĩpi Sisciretis ad quantam ppem uocati eptis omnẽ
spem rȩculi facile contempnitirs et pidiuitias hereditatis
dĩ uideritis omnis terrena uob̵ orrebit here ditar nemo
enim regnum cum oribus suis sperans curator esre aemedi¬
ocrem subrtantiam pospidere dignat uri et quae rit ruper¬
eminens magnitudo uirtutis in nos quicredimus recundum
operationem potentiae uirtutiseius quã operatus ert inxp̃o
ruscitans illum amortuir omnem magnitudine uirtutũ
dĩ in natura ł lege ruꝑeminet quod prertitit xp̃ianis:
ł pilioruo neparcerit uteum caput nr̃m factum adruam
dȩxteram incelertibus conlocaret: & conrtituens add extena
puam incȩlertibus hic dex detera ꝓhonone ponitun ut dr̃
corporeus eẽ credatur pam a pater ad dextuirerpe reus¬

Expanded text:
sa non nisi spiritualibus oculis pervidentur. Ut sciatis, quae sit spes vocationis ejus, et quae divitiae gloriae haereditatis ejus in sanctis. Si sciretis ad quantam spem vocati estis, omnem spem saeculi facile contemneretis, et si divitias haereditatis Dei videretis, omnis terrena vobis horrebit haereditas. Nemo enim regnum cum opibus suis sperans curator esse, et mediocrem substantiam possidere dignatur. Et quae sit supereminens magnitudo virtutis ejus in nos, qui credimus secundum operationem potentiae virtutis ejus, quam operatus est  magnitudo virtutum Dei, in natura, vel lege supereminet, quia praestitit Christianis, ut Filio suo non parceret: ut eum caput nostrum factum, ad suam dexteram in coelestibus collocaret. Et constituens ad dexteram suam in coelestibus. Hic dextera pro honore ponitur: ne Deus corporeus esse credatur. Nam et pater a dextris esse scri
Abbreviated transcription (Latin):
addecipiendos diuersis ƿeccatis homines diueserit potestatem:
qui nunc operatur infilus dipfidentiae opera tur ruarione ñui.
sineor qui non credunt : illi autem disperant atque dippiduns
de ꝓmippione dĩ dicuntur pilii dipfidentiae ricut filu ine
pec cando inderideriis carnis nostrȩ facientes uosuptatem
carnis e cogitationũ I quando mens nostra rebus terrenis
Ee carnalbus in aerebat non solum derideransl re det faciens
quaecum quȩ mala cogitatioriggꝗsis ret :de eramus natura fihi
irae sicut et cecȩri sta nos fraternae traditionis consuecudo
possiderat Nt om̃s adam nationem nasci ui deremurs dr̃ autem
quidiues ẽ. in mireri cordia misericors hominũ qui a omnia poet¬
diligis omniaquȩ cre art q̃ nec enim odiens aliquid constituirti prop¬
ter nimiam caritatem sam qua dilexit nor nimia caritapẽ
rebellis reruos quari filor disigere fnde conpiderandũ ert

Expanded text:
ad decipiendos diversis peccatis homines, dives erat potestate. ad decipiendos diversis peccatis homines, dives erat potestate. Qui nunc operatur in filios diffidentiae. Operatur suasione, non vi, in eos qui credunt. Illi autem qui desperant atque diffidunt de promissione Dei, dicuntur filii diffidentiae, sicut filii irae, aei peccando. In desideriis carnis nostrae, facientes voluntatem carnis et cogitationum. Quando mens nostra rebus terrenis et carnalibus inhaerebat: non solum desiderabant, sed et faciebant quaecumque mala cogitatio suggessisset. Et eramus natura filii irae, sicut et caeteri. Ita nos paternae traditionis conspossederat, ut omnes ad damnationem nasci videremur. Deus autem, qui dives est in misericordia. Misericors hominibus: quia omnia diligis, quae creasti: nec enim odiens aliquid constituisti. Propter nimiam charitatem suam, qua dilexit nos. Nimia charitas est, rebelles servos qu
Abbreviated transcription (Latin):
Supra omne principatum lt potestatem er uintutẽ &e dominationẽ
quia unum ẽ iam cumdõ adsumptus homo qui suscitatus ẽs lromne
nomen quod nominatur ñsolum in hoc raeculo sed eta in futuno
Ipicut ẽ aliud . Et om̃a subiecit sub pedib: eius it ipsum dedit caput.
ruꝑ om̃as eccleria. Quae ẽ corpus eius st plenitudo eius Eccleria
omnium plenitudo membror̃ equa om̃a in omnibus adimpletur
quando om̃s crederentstunc erit corpus eius effectus in omnibus
mandatorum ex contemplatione donate indultentiȩ auidiuis
concitentur Mortiu enim erant : peccatis facientib: pic̃ adam
Rr uidua in dilicus uiuensł In quib aliquando ambulartir potandũ
quod inpeccatis ambulasre illos non ambulare dixerit Secundum
saeculum mundi huiurł Saeculi hominib: simisis requentes diaboli
uoluptatem . Secundum principem potestatis aeris huius pp̃s.
Secundum prancipem illius potertatis quae hoc aere satellitibus suis

Expanded text:
Super omnem principatum, et potestatem, et virtutem, et dominationem. Quia unum est jam cum Deo assumptus homo, qui suscitatus est. Et omne nomen quod nominatur: non solum in hoc saeculo, sed etiam in futuro. Si quod est aliud. Et omnia subjecit sub pedibus ejus. Et ipsum dedit caput super omnem Ecclesiam, quae est corpus ipsius, et plenitudo ejus. Ecclesia omnium plenitudo membrorum est. Qui omnia in omnibus adimpletur. Quando omnes credent, tunc erit corpus ejus effectus in omnibus mandatorum, ex contemplatione donatae indulgentiae avidius concitentur. Mortui enim erant peccatis facientibus, sicut Adam et Eva in deliciis viventes. In quibus aliquando ambulastis. Notandum quod in peccatis ambulasse illos, non ambulare dixerit. Secundum saeculum mundi hujus. Saeculi hominibus similes sequentes diaboli voluptatem. Secundum principem potestatis aeris hujus spiritus. Secundum principem illius potestatis, qui hujus aeris satellitibus suis
Abbreviated transcription (Latin):
omni sp̃ui credere  a ñ ante ꝓbationẽ nobis iudicare p̃cipitur :
sdon querpo gra tias agens ꝓ uobis memoria uñi faciens in orationib
meis:¬
÷ Non ut quidam in ii cunditate conuiuimihi autem nihil oratione
tatem habentib: papientiã ad ño p̃dicatur i nouerat enim
aduit nicem eẽ uirtutum in agnitione eiurs uo modo optat ut
agnorcant dm̃ que murq: ad eo noue rant sut ei credentes omnes
ꝓpter iprum diligerent scõr red hoc petit ut ꝑfectae agnos¬
cant magnitudinem eius atque uirtutẽ qua potert̃ ꝓmisra
p̃mia uel poenas implere magnitudines qui cũ ubiquerit nihil
eum potert omnino latere : qui enim ꝓcerto cognouerit nullo
poterit in loco peccare nam qui humanũ testimoniũ erubescet
multo magis diuinũ poterit neuereri sunde filii cũ pace rdotiꝰ
errent dm̃ nescirse dicuntur quia p̃rentiam & potentia eiur¬

Expanded text:
nem nobis judicare praecipitur. Non cesso gratias agens pro vobis, memoriam vestri faciens in orationibus meis. Non ut quidam in jucunditate convivii: mihi autem nihil oratione tatem habentibus, sapientia a Domino praedicatur: noverat enim adjutricem esse virtutum. In agnitionem ejus. Quomodo optat ut agnoscant Deum, quem usque adeo noverant: ut ei credentes, omnes propter ipsum diligerent sanctos? Sed hoc petit, ut perfecte agnoscant magnitudinem ejus atque virtutem, qua potest promissa praemia, vel poenas implere magnitudinem: qui cum ubique sit, nihil eum potest omnino latere: qui enim pro certo cognoverit, nullo poterit in loco peccare; nam qui humanum testimonium erubescit, multo magis divinum poterit revereri. Unde filii Eli cum sacerdotes essent, D
Abbreviated transcription (Latin):
conpiliũ uolunta tissuae : Non recundum merita nr̃as ut rimus
in laudem gloriae eius ut ꝑ conuerratione nrãm ƿigna quȩ
facimus decurgloria dĩ spos qui ante sperauimus in xp̃o
nos a portoli uel iudaei qui priores credimus xp̃o piue ex lege
exspectauimus in quo đ uos cum audissetis uerbum ueritatis
euangeliũ salutis urãe in quo etiam uobisgentib: ad nuntiata ẽ
salur in quo credenter inquo euangelio siue xp̃o. Signatiertis
ppu ꝓmipsionis sc̃o quiestpignus hereditatis nr̃es hinc cognos¬
cimini unum eẽs qui eundem pp̃m accepistis cuiusrigna arra
runt hereditatis futurae  Siergo mortuos ruscitare arra ẽ
quanta erit irta possesrio. Pignus uero ꝓmisris fidẽ operađ
rp̃u ꝓ misrionis qui non carni promisrurẽ ꝓ iohel inredem p¬
tionis ad qui pitionis in laudem gloriae ipriur quos redimendo
puo sanguine ad quiriuit iut etiam in hoc laudemus gloria eius
quã pirmiter teneatis fide ihũ & dilectione inomnes scos

Expanded text:
ra. Ut simus in laudem gloriae ejus. Ut per conversationem nostram, et signa quae facimus, detur gloria Deo. Nos qui ante speravimus in Christo. Nos apostoli, vel Judaei, qui priores credidimus Christo, sive ex lege exspectavimus. In quo et vos cum audissetis verbum veritatis, Evangelium salutis vestrae. In quo etiam vobis gentquo Evangelio, sive Christo. Signati estis spiritu promissionis sancto, qui est pignus haereditatis nostrae. Hinc cognoscimini unum esse, quia eumdem spiritum accepistis: cujus signa, arrha sunt haereditatis futurae. Si ergo mortuos suscitare arrha est, quanta erit ista possessio! Pignus vero promissis fidem operatur spiritu promissionis, qui non carni promissus est. In redemptionem acquisitionis, in laudem gloriae ipsius. Quos redimendo suo sanguine acquisivit, ut etiam in hoc laudemus gloriam ejus. Quam firmiter reneatis f
Abbreviated transcription (Latin):
iriue in maculatos diligit dr̃ prae diptinauit nos in adop¬
tionem piliorũ hoc p̃dirtinauit ut haberet potestatem
lo que batur uerbum cum piducia omni uolenti credene ꝑihm
suȩ s non recundum merita nr̃a : in laudem gloriae gnatiae
ruae ut laudemus gloriam gratiae eiur. in qua gratificauit
nos in dilecto pilio suo: in qua gratia gratur fecit nopribi inx p̃a
qin quo habemus redemptionem ꝑsanguine eius remiprionẽ
peccatorum  Non rolum redemit ƿed etiã peccata remipit:

Expanded text:
sive immaculatos diligit Deus. Qui praedestinavit nos in adopsive immaculatos diligit Deus. Qui praedestinavit nos in adoptionem filiorum. Hoc praedestinavit, ut haberent potestatem Loquebantur verbum cum fiducia omni volenti credere. Per suae. Non secundum merita nostra. In laudem gloriae gratiae suae. Ut laudemus gloriam gratiae ejus. In qua gratificavit nos in dilecto Filio suo. In qua gratia gratos fecit nos sibi in Christo. In quo habemus redemptionem, per sanguinem ejus in remissionem peccatorum,
Abbreviated transcription (Latin):
aulxs aposiolus xp̃i ihu peruoluntatem ũi ponmeis
meritis rcĩs a fide libus somnes rc̃i pideles non omnes
pideles sc̃is quia posrunt etiam cathe cumini ex eo quod xp̃o
qre dunt pideles dici ñ tamen sc̃ĩ funt squia non ƿunt ꝓbaptis¬
mũ pc̃ipicati ssiue sic intellegendum quod rcribat fidelit̃
obreruabimus Trinihil eiusbonitate uel iustitia : de inceps
uerit inpra scripta : quibenedixit nor in omnibe nedictione
spinitalis non aliquantisredomnib: rp̃italib: gratiae bene¬
dictionibus :ut quo mođo in nobis nihilde est ex illo ita uolun¬
tatie ius nihil derit ex nobis incae leptibus non in carnali
prorperitate nec interrena abundantia in xp̃o. Incapite
om̃a membra bene dixit : picut elegit nos inipro ante mundi
conptitutionem ut esse mus sc̃i & inmaculati. Iquia ni hil
nouum est. apud quem om̃a erant ante quam fierent
non ut quide heretici pomniant animas antea incȩlo fuisse
re:regatar: in conspectueius ñ hominũ In caritate hoc fecit

Expanded text:
Paulus apostolus Jesu Christi, per voluntatem Dei. Non meis meritis. Omnibus sanctis. Omnes sancti, fideles: non omnes fideles, sancti. Quia possunt etiam catechumeni ex eo quod Christo credunt, fideles dici: non tamen sancti sunt, quia non per baptismum sanctificati. Sive sic intelligendum, quod scribat fideliterobservabimus: si nihil ejus bonitati, vel justitiae deinceps verit infra scripta. Qui benedixit nos in omni benedictione spirituali. Non aliquantis, sed omnibus spiritualibus gratiae benedictionibus: ut quomodo in nobis nihil deest ex illo, ita voluntati ejus nihil desit ex nobis. In coelestibus. Non in carnali prosperitate, nec in terrena abundantia. In Christo. In capite omnia membra benedixit. Sicut elegit nos in ipso ante mundi constitutionem: ut essemus sancti et immaculati. Quia nihil novum est ei, apud quem omnia erant, antequam fierent; non ut quidam haeretici somniant, animas antea in coelo fuisse segregatas. In conspectu ejus. Non hominum. In charitate. Hoc fecit,
Abbreviated transcription (Latin):
dimipparunt sut e gomundo morire rst ille mihis inx p̃oenim
ihũ. neque circum cirio aliquiduale neque p̃putiũ sed noua
cre aturas hoc tempore solum hoc prodert :piquis renatur
inxp̃o noua conuerratione utatur ut ꝓpheta aits in nouate
uobis nouam mente Ia nese minauerit inspinis scir cũcidite
uos dõ uños Et cir cum cidite p̃putiũ cordisur̃is quicũque hane
negulam secutii pax ruꝑillos a mirericordias quia in pola fide
rpes conlocatur animarũ ÷ & ruꝑ irrahel qdĩ est ergo isrł¬
non dĩ non enim om̃s quirunt ex irra hel hu runt ex ispahelitae
dubitans quia omnem exposui ueritatem sego enimrigna
& caracterir non circũ cisionis isedcrucis & parsionis incor¬
fñss Subscriptio talisert apostolisoptat aute ut gratia
cum eis dñi non legis opera committentur ƿimulsa adtende
squia cum sp̃u ur̃o dixerit non cum carne incuius cincũ cirione
gloriantur sear nales autem uos sp̃italit̃ conuerramini
ut rp̃i talitericircum cipis finit epirtola ad galathas

Expanded text:
t ille mihi. In Christo enim Jesu, neque circumcisio aliquid valet, neque praeputium, sed nova creatura. Hoc tempore solum hoc prodest, si quis renatus in Christo, nova conversatione utatur, ut Propheta ait: Innovate uos nouitatem et ne seminaueritis in spinis. circumcidite uos deo uestro et circumcidite praeputium cordis uestri, nent, pax super illos, et misericordia. Quia in sola fide spes collocatur animarum. Et super Israel Dei. Dei est ergo Israel: Non enim omnes qui sunt ex Israel, hi sunt Israelitae. dubitans: quia omnem exposui veritatem. Ego enim signa et characteres, non incircumcisionis, sed crucis et passionis in corn. Subscriptio talis est Apostoli. Optat autem ut gratia eos Domini, non legis opera comitentur. Simul et attende, quia cum spiritu vestro dixerit, non cum carne: in cujus circumcisione gloriantur carnales; vos autem spiritualiter conversamini, ut spiritualiter ci