comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
matris morientis ex eblue̾ manimã ad rapẽtẽ¬
fecit infantẽ intessigit᷑ ꝙ sentire mat̾ et timere
ne emortue  sanguinẽ lambatr quã tabulã
alexander. magnus tũstulerat pellã in patriã
sũam. Ide in prxit p̃liũ cũ ꝑsis. centũ homines
tabula ea cõplexus. ꝓ actus q in sungulos
ninas deuas a iyranno flauẽtiũ me nahene pmp¬
ꝯtieti currente s quadrigas et supplicãtue pene cũ¬
uoçe et benatores. cũ captura. ⁊ leontõne pitr¬
turi᷑. et anaꝑauomenẽ ꝓpterfratris amorẽ Itẽ¬
liberũ et arͭanẽ spectatos rome in ede cereis. Tra¬
gedũ et puerũ in apollinis. cuis tabule grã inte¬
riit pictoris iscitia. cui tergendã eam mãdaue¬
rat. in inus precor sub die ludorũ appollina¬
riũ. spectata ẽ in ede fidei in capitolio ymago senis
cũ hra puerũ docencis. pmxit et egrũ sine fine
laudatũ. qua arte baluit. ut attalus rex bnami

Expanded text:
matris morientis ex volnere mammam adrepematris morientis ex volnere mammam adrepens infans, intellegiturque sentire mater et timere, ne emortuo e lacte sanguinem lambat. quam tabulam Alexander Magnus transtulerat Pellam in patriam suam. idem pinxit proelium cum Persis, centum homines tabula ea conplexus pactusque in singulos mnas denas a tyranno Elatensium Mnasone . pinxit et currentes quadrigas et supplicantem paene cvoce et venatores cum captura et Leontion Epicuri et anapauomenen propter fratris amoreLiberum et Ariadnen spectatos Romae in aede Cereris, tragoedum et puerum in Apollinis, cuius tabulae gratia interiit pictoris inscitia, cui tergendam eam mandaverat M. Iunius praetor sub die ludorum Apollinarium. spectata est et in aede Fidei in Capitolio senis cum lyra puerum docentis. pinxit et aegrum sine fine laudatum tantumque arte valuit, ut Attalus rex unam
Abbreviated transcription (Latin):
In equo. dianã sac̾ficãtiũ uirginũ choro mixtã.¬
⁊ quibus bicisse homeri uersus bidet᷑ id ipm de scri¬
Sbentis. puixit et que pugi nõ possuͭ tonitrua.
fulgetra. et fulgora que bronite nastrapen
ceranobettan. appellant. Inuẽta eius et cetis
ꝓ fuere in arte. bnũ mutari nemo potuiti
quod absoluta oꝑa attramẽto illmebat ita
tonu ut id ipsum reꝑcussu claritates colorũ
eꝓatareti. custodiretis a puluere et sordid.
td manũ intuenti demũ apparet᷑. sed̃ et̃
tũ ratõne magna ne claritas cołorũ ac ã¬
em offende̾t beluti ꝑ lapidẽ specularem
intuentib e longniquo. Sadem res nimis
ploritis coloribus aust̾itate  oͦc ui tͭ ͤ daret.
qualis eius fuit ariscides thebamis. Is om̃i
pͥmus am̃i piuxiti et sensus om̃s exp̃ssiti
q̃uos uocans greci erhe I dein ꝑt̾batõnes. durior
panso in coloribus. huꝰ pictura opido capto ad

Expanded text:
in equo et Dianam sacrificantium virginum choro mixtamin equo et Dianam sacrificantium virginum choro mixtam, quibus vicisse Homeri versus videtur id ipsum describentis. pinxit et quae pingi non possunt, tonitrua, fulgetra fulguraque; Bronten, Astrapen et Ceraunobolian appellant. — 97 Inventa eius et ceteris profuere in arte; unum imitari nemo potuit, quod absoluta opera atramento inlinebat ita tenui, ut id ipsum, cum repercussum claritatis colorum omnium excitaret custodiretque a pulvere et sordibus, ad manum intuenti demum appareret, sed et luminum ratione magna, ne claritas colorum aciem offenderet veluti per lapidem specularem intuentibus et e longinquo eadem res nimis floridis coloribus austeritatem occulte daret. 98 Aequalis eius fuit Aristides Thebanus. is omnium primus animum pinxit et sensus hominis expressit, quae vocant Graeci ἤθη, item perturbationes, durior paulo in coloribus. huius opera . . . . . oppido capto ad
Abbreviated transcription (Latin):
Ĩtem ançeũ alexandrie uorgostenẽ tragedũ.
rome castorẽ et pollicẽ pollucẽ cũ uictaria et
asexasidro magno Item beli y magnẽ p̾scrictis
berrimis ꝑtibus dicauerat: simplicitatẽ ino¬
serate Suius claudius plura eristmanite
sitrisip eycisa alexandri facie. duui aug̾r pma¬
gmer s̃ dedere. Eisdem arbitrãt manu eẽ
etim antonie templo. herculẽ auersũ. ut ud̾
d diffiallimũ faciẽ eus eius ostendĩt berius
pictura quã ꝓmittiq ꝑmxit et̃ hereõ nudũ
ean pictura naturã ipsã ꝓuocauiti. Est et
equus eius. siue fuit pictꝰ in certamine qd̾
indicĩ admtas quadrupedes ꝓuo cauit as
om nibus nãq ambitu p̃ualere enu los sen
tiens. singuloꝵ picturas inductis equis ostẽ¬
dit Apellis tantũ eqno ad himuere. idq et
pfas. Archelaum cũ byore et filia. autigonũ
thoracatũ cũ equo incedentẽ. ꝑiciores artis
p̃ferũt om̃ñib euis oꝑib euntẽ regẽ. sedẽtẽ

Expanded text:
Antaeum; Alexandreae Gorgosthenen tragoedum; Romae Castorem et Pollucem cum Victoria et Alexandro Magno, item Belli imaginem restrictis berrimis partibus dicaverat simplicitate moderata ; divus Claudius pluris existimavit utrisque excisa Alexandri facie divi Augusti imagines addere. eiusdem arbitrantur manu esse et in Dianae templo Herculem aversum, ut, quod est difficillimum, faciem eius ostendat verius pictura quam promittat. pinxit et heroa nudum eaque pictura naturam ipsam provocavit. est et equus eius, sive fuit, pictus in certamine, quo iudicium ad mutas quadripedes provocavit ab hominibus. namque ambittiens singulorum picturas inductis equis ostendit: Apellis tantum equo adhinnivere, idque et Persas, Archelaum cum uxore et filia, Antigonum thoracatum cum equo incedentem. peritiores artis praeferunt omnibus eius operibus eundem regem sedentem
Abbreviated transcription (Latin):
dicina ad prlos tancũ alendos habet. mar¬
iieq in paĩpebris.
a untͥ eciam nũc nouicii duo cołores.
et uͣͣlissimi. huride qd appianũ bocat᷑.
et crysdcollã m̾tit᷑. Ceu ꝓarũ multa dicta
sint mẽtucia eius. Fit et creta siridi. escima¬
tũ sestortiis in libras.
nilare qd̾ socant candidũ estiapio
muliebres pieture illummnãt fit ipm
et creta animiptis sitreis et regiis ge̾mis.
e ebłgi en anusis. inde ⁊ amilare dictũ¬

Expanded text:
dicina ad pilos tantum alendos habet maxdicina ad pilos tantum alendos habet maximeque in palpebris. novicii duo colores e vilissimis: viride est quod Appianum vocatur et chrysocollam mentitur , ceu parum multa dicta sint mendacia eius; fit e creta viridi, aestimatum sestertiis in libras. anulare quod vocant, candidum est, quo muliebres picturae inluminantur; fit et ipsum e creta admixtis vitreis gemmis e volgi anulis, inde et a
Abbreviated transcription (Latin):
b hoc maxima aucͣce indico. Ex in¬
dia senit arundinũ spum᷑ adherescẽte
limo. cũ cernat᷑ ingrũ. at in diluendo mixtu¬
rã purpiur ceruliq mirabilem reddit. Alc̾m
genus eius est in p̃mpurariis officins inua¬
taus cortinis. et c̃ purpure spuma. Qui
aduscerant sͦ iuducũt tinguunt scercora co¬
sñbma. aut cretã silenusiam uel anuilariũ
ust᷑ inficuĩs ulcro. ꝓbas carbone. reddit¬
emm qdͥ suncerũ ẽ flamam excellentis put¬
pur: et dum fumat odorem maris obid
quidẽm e scopusis id cossigi putane. Pciũ
mdicũ .xx.d̾. in libras. In medicia indiciũ
appellatur. lapis ẽ hic quoq crysocol¬
le modo infectus. opĩmus q ẽ qd̾ marime bi¬
cmꝰ est cõmunicato colore cũ ceruleo. so¬
lebant libre eius tricenis numinis carari.
Inuẽta ꝑ hyspanias harena ẽ. simi lẽ curã
recipiens. itaq ad denarios senos uilitas
rediit. Distat a ceruseo candore medico qͥ
teneriorẽ huns efficib colorem. Usus in me¬

Expanded text:
b hoc maxima auctoritas Indico. ex India venit harundinum spumae adhaerescente limo. cum cernatur, nigrum, at in diluendo mixturam purpurae caeruleique mirabilem reddit. alterum genus eius est in purpurariis officinis innatans cortinis, et est purpurae spuma. qui adulterant, vero Indico tingunt stercora columbina aut cretam Selinusiam vel anulariam vitro inficenim quod sincerum est flammam excellentis purpurae et, dum fumat, odorem maris. ob id quidam e scopulis id colligi putant. pretium Indico 𐆖 XX in libras. in medicina Indicum mine appellatur. lapis est, hic quoque chrysocollae modo infectus, optimumque est quod maxime vicinum et communicato colore cum caeruleo. solebant librae eius trecenis nummis taxari. inventa per Hispanias harena est similem curam recipiens; itaque ad denarios senos vilitas rediit. distat a caeruleo candore modico, qui teneriorem hunc efficit colorem. usus in me
Abbreviated transcription (Latin):
ammi et ita. ut becustate ei pauci cõparent̾.
Coturns ei et grauitas artis multũ a zenxid
et apelle abesq appellis discplus ꝑseus: adquẽ
de hac arte sepͥserit. huia fuat etatis ariscid̾s
thebam discipulus Fuerũt ⁊ filiniceros et aristõ
cuiꝰ ẽ sacyrus cũ scypho coronatus. Discipuli co¬
fuerũtantorides et enplranor de quibus mox dicemus
ce sebres in penicillo e quibz fuit. preicus
camẽ sũmã adeptus ẽ głau Tõsermas sutri¬
nas q pnirit et açellos et obsonia ac sumilia.
as hec cegnominat᷑ ryparo gra phos. in hiis cõ.¬
summate beluptatis. imppe ⁊a r eae
picturis benire. quã marĩe¬

Expanded text:
 ita, ut venustate ei pauci conparentur; cothurnus et gravitas artis multum a Zeuxide et Apelle abest. — Apellis discipulus Perseus, ad quem de hac arte scripsit, huius fuerat aetatis. — Aristidis Thebani discipuli fuerunt et filii Niceros et Ariston, cuius est Satyrus cum scypho coronatus, discipuli Antorides et Euphranor, de quo mox dicemus.celebres in penicillo, e quibus fuit Piraeicus tamen summam adeptus est gloriam. tonstrinas sutrinasque pinxit et asellos et obsonia ac similia, ob haec cognominatus rhyparographos, in iis csummatae voluptatis, quippe eae pluris veniere quam maxi
Abbreviated transcription (Latin):
narganciũ. traꝙ sissas adeunciũ. asessis ã geli¬
cusis. iami piscantes aucupantesq aut senãtes
cuit seciam. Eiidemiances. Sũt in euis exempla¬
nbus nobiles palustri accessu fez anuissȩ sue col¬
satis sponsione nulieribus. lab̾antes. trepides
mis ałis item subsidialib marituas urbes.

Expanded text:
navigantium terraque villas adeuntium asellis aut vehinavigantium terraque villas adeuntium asellis aut vehiculis, iam piscantes, aucupantes aut venantes aut etiam vindemiantes. 117 sunt in eius exemplaribus nobiles palustri accessu villae, succollatis sponsione mulieribus labantes, trepidis mi salis. idem subdialibus maritimas u
Abbreviated transcription (Latin):
aptime ꝑmrit e hoĩem ping̾e̾ nõ potius Contͣ
dyonisus nichil aliud quã hoĩes ꝑ inxit ob id
Namq et hesionã nobilem pimpit et alexandrũ
et phylippimi cũ minerua. qui sũt in echoła in oc¬
taie partiaidus Et in philippis librũ patrẽ a ler¬
aundrũ pnni. hypolitũ tauro emisso enpaut Ĩ¬
unscẽten: In pompeia  ca dinũ et europedite
locosis noĩo e grillum dĩridiculi habitus ꝑmpit
uid hic gemis̃ picture grissi socant᷑. I.pse i
tũ. ibi et a mine qd̾ in ip̃a picturi estohis
der sl as Digins digna loco ꝑiture cõdeco a¬
reus plausas martus dol tasialata cẽ oriundus¬
que m̃e ⁊ pose semꝑ obarter sanc ardea fai¬
dat. ea que sũt sc̃pta aintiguus sittis satime nõ de¬
fraudando E ⁊ ludio diui angusa etate. qupdma
instituit amenissimã parietũ picturã piuirit sil
las et portus ac topiaria oꝑa. sucos. nemora
cosses piscmas: euripes. anmnes. licoria qualla
quis optaet bai̾a sibi ob ambulãciũ speties a

Expanded text:
optime pinxit, sed hominem pingere non potuit. contra Dionysius nihil aliud quam homines pinxit, ob idnamque et Hesionam nobilem pinxit et Alexandrum ac Philippum cum Minerva, qui sunt in schola in Octaviae porticibus, et in Philippi Liberum patrem, Alexandrum puerum, Hippolytum tauro emisso expavescentem, in Pompeia vero Cadmum et Europen. idem iocosis nomine Gryllum deridiculi habitus pinxit, unde id genus pictura grylli vocantur. ipse in tur ibi et carmine, quod est in ipsa pictura his versibus: Dignis digna. Loco picturis condecoraumPlautius Marcus, duet Asia lata esse oriundus,quem nunc et post semper ob artem hanc Ardea laudat, eaque sunt scripta antiquis litteris Latinis, non fraudanda et Studio divi Augusti aetate, qui primus instituitlas et porticus ac topiaria opera, lucos, nemora, colles, piscinas, euripos, amnes, litora, qualia quis optaret, varias ibi obambulantium species aut
Abbreviated transcription (Latin):
Sisũ esfpgientes. ant̃ egregia multorũ oꝑa mam¬
smulem et eo ipro allicie ntem. ominiq oꝑe nobiliorẽ
Aipells fuit alioqum ꝑpetua cõsuetudo. ñꝙͣ
Etam occupatũ diem agentii ut ñ lineã ducẽdo

Expanded text:
visum effugientes visum effugientes similem et eo ipso allicientem omnique opere nobiliorem. 84 Apelli fuit alioqui perpetua consuetudo numquam tam occupatum diem agendi, ut
Abbreviated transcription (Latin):
appelles. arrepto ꝙ penicillo lineam ex colore dux
is sũme tenuitatis ꝑ tabulam. et reuerso ꝓtegem
que gesta erant anus indicauit. Feruno artificem
ꝓtinus cõcẽplatũ subtilitatẽ dixisse appellẽ benis¬
se. nõ cade̾ in aliũ tã absolutũ opus ipsũ q tũc
alio colore tenuiorẽ lineam in ip̃sam Q peni¬
cillo duxisse. abemntẽq p̃cepisse si redisset ile ostẽ¬
deret. adic̾etq hũc ẽẽ quẽ quere̾t. itã atq euenit.
reuerti ͭ emm apelles. s benci erubescens. t̾cio
colore lieas secuit. nuillũ relinquẽs ampliꝰ subci¬
acati lacũ. at ꝓtogenes bictũ se cõfessus ĩ portũ
deuolauit. hospitem querens. placuitq sic eam
tabulam posteris tradi. om̃i quidem. s artificũ
p̃cipuo miraculo. cõsumptã eã pͥore cõstat intẽ¬
dio. cesaris domus in ꝓalatio auide spͨtatã a no
bis⁊⁊ spatõsoo nichil alud ꝯt̾mẽtẽ ꝙͣ lineas

Expanded text:
ApApit summae tenuitatis per tabulam. Reverso Protogene quae gesta erant anus indicavit. Ferunt artificem protinus contemplatum subtilitatem dixisse, Apellem venisse, non cadere in alium tam absolutum opus; ipsumque alio colore tenuiorem lineam in ipsa illa duxisse abeuntemque praecepisse, si redisset ille, ostenderet adiceretque hunc esse quem quaereret. atque ita evenit. revertit enim Apelles et vinci erubescens tertio colore lineas secuit nullum relinquens amplius subtilitati locum. at Protogenes victum se confessus in portum devolavit hospitem quaerens, placuitque sic eam tabulam posteris tradi omnium quidem, sed artificum praecipuo miraculo. consumptam eam priore incendio Caesaris domus in Palatio audio, spectatam Rhodi ante, spatiose nihil aliud continentem quam lineas
Abbreviated transcription (Latin):
dicebat. quã greci charitã bocanq cet̾a omia
e actigisse. s hoc solo sibi neminẽ parẽ Et aliam
głam ssurpauit cũ ꝓtogenis opus bimisi la¬
Eboris ac cure supͣ modũ anxie miraret᷑. dixit
enim om̃ia sͥ cum illo paria eẽ. aut illi meliora.
sed unaͦ se p̃sta̾e̾. quod manũ tabule de tabula
sciret tollere memorabili p̃cepto noc̾e sepe in¬
miam diligẽciã. Fuit autẽ nõ minoris simplici¬
tatis ꝙͣ artis. nec amphio in dispotõne cedebat¬
nec ascͥepiodoro de mẽsuris. hoc ẽ quanto quid
quod accidit. ilłe rodi inigebat uiuebat. qͥs cũ
appe:lles aduauigasseti auidus cog¬
noscendi oꝑa eius. fama tantũ. s cogniti cõti¬
mio officinã petit. aberas ipse. S tabulã ample
magnitudinis in machina aptatã ꝑicture. bna
custodiebat anus. hec foris eẽ ꝓtogenẽ res¬
pondio. int̾roganito a quo quesitũ dice̾t aib hoc ĩqͥuis

Expanded text:
dicebat, quam Graeci χαριτα vocant; cetera omnia dicebat, quam Graeci χαριτα vocant; cetera omnia contigisse, sed hac sola sibi neminem parem. 80 et aliam gloriam usurpavit, cum Protogenis opus inmensi laboris ac curae supra modum anxiae miraretur; dixit enim omnia sibi cum illo paria esse aut illi meliora, sed uno se praestare, quod manum de tabula sciret tollere, memorabili praecepto nocere saepe nimiam diligentiam. fuit autem non minoris simplicitatis quam artis. Melanthio dispositione cedebat, Asclepiodoro de mensuris, hoc est quanto quid quod accidit. ille Rhodi vivebat, quo cum Apelles adnavigasset, avidus cognoscendi opera eius fama tantum sibi cogniti, continuo officinam petiit. aberat ipse, sed tabulam amplae magnitudinis in machina aptatam una custodiebat anus. haec foris esse Protogenen respondit interrogavitque, a quo quaesitum diceret. ab hoc, inquit
Abbreviated transcription (Latin):
oĩa autigraphitẽ hoc ẽ picturã in buro docerẽ¬
tur. recipet̾ q ars ea in pͥmũ gradũ liberaliũ.
Semꝑ quid ei Ronos fuit ut ingenui eã exerce¬
rent. Mox ut honesci. ꝑpetuo int̾dicto ne seruicia
docerent᷑. Ideo neq in hac arte neq in corẽtice̾.
ollius qui seruierit oꝑa colebrant̾ Clari et¬
cẽtesmmia septima clympiade ercitere. ecͥion ac
chermmiacus. Etionis sũs nobiles picture liber
patͥ. Item tragedia et comedia Semeramis es ¶¬
ancilla regnũ adipiscens. Anis lamꝑadas p̃fẽns.
et noua impta berecũdia nocabilis U̾ erũ et¬
oñs pͥus genitos futoͬsq postea suꝑauit
apelles coris. o se mpuade cẽtesnua duodecima ꝓicture
plura solus ꝓꝑmauit quã ceti om̃s cõtuliti. bolu¬
minibus eciam edicis. que doct̾nã eã ꝯtmẽt. papua
eius in arte benusta ᷤᷤ fuit. cum eadem etate max¬
nni picto̾e̾s eẽt eeñc quorũ oꝑa cũ ãmiraretur:
om̃ib collaudatis. de esse hais illam bnã uene̾m¬

Expanded text:
est picturam in buxo, docerentur recipereturque ars ea in primum gradum liberalium. semper quidem honos ei fuit, ut ingenui eam exercerent, mox ut honesti, perpetuo interdicto ne servitia docerentur. ideo neque in hac neque in toreutice ullius, qui servierit, opera celebranton ac Therimachus. Aetionis sunt nobiles picturae Liber pater, item Tragoedia et Comoedia, Semiramis ex ancilla regnum apiscens, anus lampadas praeferens et nova nupta verecundia notabilis. 79 Verum omnes prius genitos futurosque postea superavit Apelles Cous olympiade centesima duodecima. picturae plura solus prope quam ceteri omnes contulit, voluminibus etiam editis, quae doctrinam eam continent. praecipua eius in arte venustas fuit, cum eadem aetate maximi pictores essent; quorum opera cum admiraretur, omnibus conlaudatis deesse illam suam vene
Abbreviated transcription (Latin):
siuitas. corpora enim ꝑmgere et media rerũiẽ
qmidi magni epis. oz in quo multi głam tulerinc
extrenia corꝑm fac̾e̾ et desmẽtis pucture modũ
intludẽ. rarũ in successu artis inuenit᷑. amone
tat asia ⁊ost s. ostendat ꝰ eciam que oceuscai. ãc
ei glam cõcessere antigonꝰ et renocrates. qui
tẽtes alia mulca. Grapͥidis bestigia ertanti in
bus expͥmẽdis. Pmnpit dẽmonẽ achemensuñ. ar¬
gumẽto qͦq ingeniose. debebat nãꝙ bariũ ira¬

Expanded text:
tilitas. corpora enim pingere et media rerum est tilitas. corpora enim pingere et media rerum est quidem magni operis, sed in quo multi gloriam tulerint; extrema corporum facere et desinentis picturae modum includere rarum in successu artis invenitur. 68 tat alia et post se ostendatque etiam quae occultat. hanc ei gloriam concessere Antigonus et Xenocrates, qui tentes; et alias multa graphidis vestigia exstant in bus exprimendis. 69 pinxit demon Atheniensium argumento quoque ingenioso. ostendebat na
Abbreviated transcription (Latin):
i et monocromatas exalbo. Equales enis eti
emuli fuere tymanthes androgides. eupõpus
parrathasius. Descẽ disse hic in certamẽ cum
zenpbide tͣdie. et cũ ille decusisset Ouas pictas
tanto successu us in scenã auesntd no l affentaral
ipse detulisse lite ũ ꝙpictũ ita si̾tate repñtata.
uts zeuxis alitũ iudicio tiens. flagicarenitã¬
dom mee remoto łiiteo ostendi picturã. atu
intessecto errore ꝯcede̾t palmã in genuo ꝓn¬
autõ scrartif icẽ fertur ũt postea zeus pinpisse
puerũ buas fentem ad quas cã ad uolassẽt auĩs.
eadẽ int genuitate ꝓcessit iratus opi. et dixiti
unas melius ꝓmxi ꝙͣ puerũ. nã si et soc cosũ¬
massenr. auĩs timere debuerãt. feciti et figlina
aꝑa que pola in ambracharelita sũ. cũ mde mu¬
sas fusuiuis nobilior romã tũsfreti Senredie ma¬
nit rome qglena ẽ in philuppi porticibus et in cõ
mis. palmã adeptus. hec ẽ i p ictua sũma sub¬

Expanded text:
it et monochromata ex albo. aequales eius et it et monochromata ex albo. aequales eius et aemuli fuere Timanthes, Androcydes, Eupompus, Parrhasius. 65 descendisse hic in certamen cum Zeuxide traditur et, cum ille detulisset uvas pictas tanto successu, ut in scaenam aves advolarent, ipse detulisse linteum pictum ita veritate repraesentata, ut Zeuxis alitum iudicio tumens flagitaret tandem remoto linteo ostendi picturam atque intellecto errore concederet palmam ingenuo puautem se artificem. 66 fertur et postea Zeuxis pinxisse puerum uvas ferentem, ad quas cum advolassent aves, eadem ingenuitate processit iratus operi et dixit: uvas melius pinxi quam puerum, nam si et hoc consumassem, aves timere debuerant. fecit et figlina a, quae sola in Ambracia relicta sunt, cum inde Musas Fulvius Nobilior Romam transferret. Zeuxidis manu Romae Helena est in Philippi porticibus, et in Conmis palmam adeptus. haec est picturae summa sup
Abbreviated transcription (Latin):
ipĩs ablatani. zcuxam facere ferre secũ. opes
quoq tantas acĩsitut ut in ostẽtatõne earũ
olympie aureis lit̾ĩs in palliorũ tesseris inser¬
tũ nomẽ suũ oscẽtarea. Postea donare oꝑa sua
institiut. qd̾ ea nulło p̃cio sacia digno ꝑmutari
posse dice̾t sicuti amena agrigẽtimis. pauarg.¬
helao feciq. et penalo ꝑen in qua pinxisse amo¬
ies bifet᷑. et ãchlan tã. deo. qnͣm illo s̾ placuit
ut uersũ subsc̾be̾t celebrẽ. ex eo in bisurũ aliꝙ̃
facilus ꝙͣ mitaturũ. magnificus ẽ iupit̾ eius
in chrono ascãtibus diis. Et hercules infans
dracones strãgulãs. agmena matre coram pa¬
uẽte et amphitrione. dep̃ hendit̾ tamẽ gensis qnͣ¬
dior in capitib articulisq. aliogi tancꝰ diligẽ¬
cia ut agͣgantinis factur tabulã quã ĩ tẽplo¬
iunonis lacie publice dicarẽt inspererit
ogmes carũ midas. et quinq elegerit ut qd
in quaq laudatissimũ eẽ pictura redderetiꝑinx¬

Expanded text:
is ablatam Zeuxim ferre secum. opes quoque tantas adquisivit, ut in ostentatione earum Olympiae aureis litteris in palliorum tesseris intextum nomen suum ostentaret. postea donare opera sua instituit, quod nullo pretio satis digno permutari posse diceret, sicuti Alcmenam Agragantinis, Pana Archelao. 63 fecit et Penelopen, in qua pinxisse mores videtur, et athletam adeoque in illo sibi placuit, ut versum subscriberet celebrem ex eo, invisurum aliquem facilius quam imitaturum. magnificus est et Iuppiter eius in throno adstantibus diis et Hercules infans dracones II strangulans Alcmena matre coram pavente et Amphitryone. 64 reprehenditur tamen ceu grandior in capitibus articulisque, alioqui tantus diligentia, ut Agragantinis facturus tabulam, quam in templounonis Laciniae publice dicarent, inspexerit virgines eorum nudas et quinque elegerit, ut quod in quaque laudatissimum esset pictura redderet. pinx
Abbreviated transcription (Latin):
esos. cestroids biricuso donee classes ꝑ mgi
dore hoc etiũ accessio resesucie igni carie
pẽmiaitio otendi. que pictura nambus nec solen
rn nerrp besa. postꝙͣ actriuere issin entes nõ colo¬
rib s colorem sorbẽtib medicamẽtio. Hoe cũ

Expanded text:
donec classes pingi coepere. hoc tertium accessit resolutis igni ceris penicillo utendi, quae pictura navibus nec sole n vela, postquam attrivere, inlinentes non coloribus, sed colorem sorbentibus medicament
Abbreviated transcription (Latin):
sus ornaco fraude enmilorũ plano regio. aui¬
⁊ tatus ad cenã uenit indignãtiq ꝓcholomeo et
docatoes suos ostendenci nõ dicet aquo corũ
muitatus eẽt arrepto carbone extincto e focuso
excogitata ratõne bicia cõdendi. obliquã nãq sẽ¬
detur. lainiũq eam ꝑtem a facie oscendiq̃ quã
tota poterat ostendere Sut̃ int̾ oꝑa eiꝯ expirã¬
ciũ ymagines. Que autẽ nobilissima sũt nõ ẽ

Expanded text:
subornato fraude aemulorum plano regio invisubornato fraude aemulorum plano regio invitatus, ad cenam venit indignantique Ptolemaeo et vocatores suos ostendenti, ut diceret, a quo eorum invitatus esset, arrepto carbone extincto e foculo excogitata ratione vitia condendi; obliquam namque federetur, tantumque eam partem a facie ostendit, quam totam poterat ostendere. sunt inter opera eius et exspirantium imagines. quae autem nobilissim
Abbreviated transcription (Latin):
Magmus animo aaior imꝑio sui. nec minor hoc
facto. quam bictoria aliqua quippe se bicit. nec
thorũ cantũ suũ. s eciam affectũ donauit artifici
ne dilectae quidꝰ r̾spectu mota cũ mod regis
ea fuisset modo pictoris eẽt. Sug̃ qui ben̾em a¬
nad pomone ibło pictam ebemplari pucẽt̃. Appel¬
les et in emulis benignus ꝓtogeni dignaconem
pͥmus rodi cõstituis. sordebat ille suis. ut pleriũꝵ
domescica. ꝑ cõtantiq quãti lice̾t oꝑa effecta
paruum nescio quid dixerat at ille qu̾q uagenis
talentis poposcit. famãq disꝑsit se emere. ut ꝓ
suis Benderet/. ea res cõciauit rodios ad intelli¬
gẽdũ artificẽ. frec nisi angẽtib p̃ciũ cessit
Imagniẽ adeo similicudims indiscrete pipit
uti a credibile dictu appio grãmaticus scͥptũ
reliquerit quendã ex facie hominẽ adiuinantẽ
quos mecocopos bocanti ex his diisse aut
regnãto alexandriam si tẽpestatis expussus.

Expanded text:
magnus animo, maior imperio sui nec minor hoc magnus animo, maior imperio sui nec minor hoc facto quam victoria alia, quia ipse se vicit, 87 nec torum tantum suum, sed etiam adfectum donavit artifici, ne dilectae quidem respectu motus, cum modo regis ea fuisset, modo pictoris esset. sunt qui Venerem anadyomenen ab illo pictam expari putent. Apelles et in aemulis benignus Protogeni dignationem primus Rhodi constituit. 88 sordebat suis, ut plerumque domestica, percontantique, quanti liceret opera effecta, parvum nescio quid dixerat, at ille quinquagenis talentis poposcit famamque dispersit, se emere, ut pro suis venderet. ea res concitavit Rhodios ad intellegendum artificem, nec nisi augentibus pretium cessit. Imagines adeo similitudinis indiscretae pinxit, ut — incredibile dictu — Apio grammaticus scriptum reliquerit, quendam ex facie hominum divinantem, quos metoposcopos vocant, ex iis dixisse aut regnante Alexandriam vi tempestatis expulsus,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfcũ oꝑa ꝓponebat in ꝑgusa tũseũtib atꝙ ipse
post tabulã latens nicia gͣ notarent᷑. ausculta¬
bãt wlgũ diligẽtiorẽ iudicẽ qmͣ se p̃ferens.
ferucq rep̃hensum a sutore qd in creꝑ dim sũt.
pautõres intus facisset ausas. eodem postero die¬
suꝑ bocẽ et emẽdatõnẽ pristine ammonitõis cauil¬
lante. circa crus. indignatũ ꝑspexisse domĩci antem
ue supͣ crepidam sutor iudicaret. qd̾ es ipsũ in ꝓuer¬
Ibiũ uenit. Fuit enĩ et comitas illi ꝓpt̾ quã gͣcioi
alexandro magno frequẽte in officiam uentitãti.
Nes ut iam dixina ab alio se pnigi decuerat edicto
s in officina inꝑite multa disserẽteͥ. silenciũ comiter
suadebat. rideri eum dicens a pueris qui colores
rem ei clarissimo ꝑ̃buit exemplo. namq cũ dilec¬
tam sibi e pallatis suis p̃cipue noĩe campaspem midã
paigi. ob ãmiratõnẽ forme ab apelle iussisset. eũ q ei
Suin pares captũ amore sensisset dono deduic ean

Expanded text:
oponebat in pergula transeuntibus atque, ipse post tabulam latens, vitia quae notarentur auscultabat, vulgum diligentiorem iudicem quam se praeferens; feruntque reprehensum a sutore, quod in crepidis una pausuperbo emendatione pristinae admonitionis cavillante circa crus, indignatum prospexisse denuntiantem, ne supra crepidam sutor iudicaret, quod et ipsum in proverbium abiit. fuit enim et comitas illi, propter quam gratior Alexandro Magno frequenter in officinam ventitanti — nam, ut diximus, ab alio se ingi vetuerat edicto —, sed in officina imperite multa disserenti silentium comiter suadebat, rideri eum dicens a pueris, qui colores rem ei clarissimo perhibuit exemplo. namque cum dilectam sibi e pallacis suis praecipue, nomine Pancaspen, nudam pingi ob admirationem formae ab Apelle iussisset eumque, dum paret, captum amore sensisset, dono dedit ei,
Abbreviated transcription (Latin):
bula. cuiꝰ eciã sic magnitudinẽ expͥm̾e cupiẽt
ꝓnixit iuxta satiros digitis pollicẽ eiꝰ meciẽtes.
acq in unius eiꝰ oꝑibus incelligit̾ plus semꝑ¬
ͥ quã puigit᷑. et cũ sit ars sũma ingenũ tamẽ¬
ultra artẽ est. Pixit et herras ab so lutissimi
oꝑis. arte ipsa cõplerus uires pingendi. qd
opus nũc rome in tẽpło pacis ẽ. Enxinicͣ᷑as hac eadem¬
etate docuit aristidem p̃clarũ artificẽ. Sipom¬
pus pamphilum appellis p̃ceptorẽ. Est eu¬
phompi bictor certamine cyminico palriã tenẽs.
pĩus auctͣs tanca fuit. ut diuiseris pictu¬
ras in gen̾a. que ante eũ duo fuere. helladi¬
ꝓpt̾ hnc qui fueraͭ sicromus. Siuiso hellandico tria
facta sũt ionicũ. sycionicũ acticũ. Pamphili pic¬
tura ẽ cognatio et p̃łiũ ad philunntẽ ac bictoi̾a
acheniensiũ. Item ulixes in rate ipse macedo natõ¬

Expanded text:
bella, cuius et sic magnitudinem exprimere cupiens bella, cuius et sic magnitudinem exprimere cupiens pinxit iuxta Satyros thyrso pollicem eius metientes. atque in unius huius operibus intellegitur plus semper quam pingitultra artem est. pinxit et heroa absolutissimi operis, artem ipsam complexus viros pingendi, quod opus nunc Romae in templo Pacis est. 75 Euxinidas hac aetate docuit Aristiden, praeclarum artificem, Eupompus Pamphilum, Apellis praeceptorem. est Eupompi victor certamine gymnico palmam tenens. ipsius auctoritas tanta fuit, ut diviserit picturam: genera, quae ante eum duo fuere — Helladipropter hunc, qui erat Sicyonius, diviso Helladico tria facta sunt, Ionicum, Sicyonium, Atticum. 76 Pamphili cognatio et proelium ad Phliuntem ac victoria Atheniensium, item Ulixes in rate. ipse Macedo natio
Abbreviated transcription (Latin):
usus sit gła̾ artis. namq et cognomina bsurpa¬
uis habrodietum se appellando. aliisq berbis
pu̾cipem artis. et eam adse cõsũmacã. suꝑ omĩa
appollmnis se radice ortũ. et herculem qui ẽ luidi
talem a se pietũ quale sepe in qui ete uidisset. Ex¬
⁊ go magnis suffragiis suꝑatus a thimante esti.
sami. in aiace armorũ q iudicio. herois noĩe se
moleste ferre dicebat. qd̃ it̾um ab indigno uicta
eẽti piuxit et minoribus tabulis libtdines eo
gen̾e̾ petulãtib locis se refiaieus. rã chimãci
plurmiũ affuit ingeniis. Cuis enim ẽ ephige᷑¬
ma oratorũ laudibus celebrata. qua scante ad
aras ꝑicura cũ mestos pinxisset ouĩs p̃apue
pacrem cũ tristicie omem ymaginẽ cõsup̃sisset
patris ip̃ius loltũ belauit. quẽ digne nõ po¬
terat oscendere Sunt et alia ingenii eius erem¬
plaria. beluci cyclops dormiens in paruuila ta¬

Expanded text:
usus sit gloria artis, namque et cognomina usurpausus sit gloria artis, namque et cognomina usurpavit habrodiaetum se appellando aliisque versibus principem artis et eam ab se consummatam, super omnia Apollinis se radice ortum et Herculem, qui est Lindi, talem a se pictum, qualem saepe in quiete vidisset, et,cum magnis suffragiis superatus a Timanthe esset Sami in Aiace armorumque iudicio, herois nomine se moleste ferre dicebat, quod iterum ab indigno victus esset.—Pinxit et minoribus tabellis libidines, eo genere petulantis ioci se reficiens.— Nam Timanthi vel plurimum adfuit ingenii. eius enim est Iphigenia oratorum laudibus celebrata, qua stante ad aras peritura cum maestos pinxisset omnes praecipueque patruum et tristitiae omnem imaginem consumpsisset, patris ipsius voltum velavit, quem digne non poterat ostendere. sunt et alia ingenii eius exempla, veluti Cyclops dormiens in parvola ta
Abbreviated transcription (Latin):
misedẽm glosũ excelsũ humilem ferocẽ fugic̾as
et om̃ia pariter oscondere. Idem ꝑmoit chesea qͥ
rome in capitosio fuit: et nauaptũ thoracatũ et
in uria cabula que ẽ rodi meleagrũ heraile. ꝓsea.
Het ibi ter fulmine ambusta neq oblicteracar
hoc ipso miraculũ auget. piuxit et archigallũ
quã preturã amauit eyberius pn̾ceps atiy ab aue¬
core duplo. ge .lx. estimatã cubilo suo inclusiti
ꝑnixit et tressam nut̾tem infancẽq in manibr
puis et philiscũ et liberũ patrem astãte u̾tu¬
to a pueros duos in quibꝯ spectat᷑ securitas et¬
etatis simplicitas I tẽ sac̾dotẽ ascantẽ ꝑuero cũ
aicerra et corona. Sũc et due picture ei nobi¬
rissime ħopsitites in certamine ita deciurẽs uo
sisane deeati alcl arua deponẽ s ut q aue lare
senciatur. Landatur et eneas. castorq ac possux
in eadem cabula Itẽ thelepns achilles aganemnon
Iulixes. fecundũs artifex. S quo nemo insolẽcius

Expanded text:
sum ...., excelsum humilem, ferocem fugacemque et omnia pariter. idem pinxit et Thesea, quae Romae in Capitolio fuit, et nauarchum thoracatum, et in una tabula, quae est Rhodi, Meleagrum, Herculem, Persea; haec ibi ter fulmine ambusta neque obliterata hoc ipso miraculum auget. pinxit et archigallum, quam picturam amavit Tiberius princeps atque, ut auctor est Deculo, HS |LX| aestimatam cubiculo suo inclusit. pinxit et Thressam nutricem infantemque in manibus eius et Philiscum et Liberum patrem adstante Virtute, et pueros duos, in quibus spectatur securitas aetatis et simplicitas, item sacerdotem adstante puero cum acerra et corona. sunt et duae picturae eius nobilissimae, hoplites in certamine ita decurrens, ut sudare videatur, alter arma deponens, ut anhelare sentiatur. laudantur et Aeneas Castorque ac Pollux in eadem tabula, item Telephus, Achilles, Agamemnon, Ulixes. fecundus artifex, sed quo nemo insolentius
Abbreviated transcription (Latin):
herere expositõ debeat festmaus ad lumina
artis
n quibus pͥmis refuisio apollodorus ache¬
mensis xcm ͭͣ olympiade. hic pͥnius spẽs
expͥmere istitius. pͥmus ꝙ głia̾m pẽm cillo ure
cotusit Ciis ẽ pac̾dos adorans. et aris fulm¬
ne nctcẽsus. qui ꝑgami spectat᷑ hodie neq ante
eum tabula uilius oscendit᷑. qmͤ teneat̾ ocu¬
soo ab hoc artis fores aꝑtas zeuxis heracle¬
otes intrauit olympiadis ucu ͭ ͤ anno urͣto
audentẽ ꝙ iam aliqͥs pemcillũ: de hoc enĩ adhuc
loqͥmur. ꝗd magnã głi̾am ꝑ duxit. A qͥbusdã
feulso in lorbini olympiado T̃positus. cũ fife

Expanded text:
haerere expositio debeat festinans ad lumina haerere expositio debeat festinans ad lumina artis, in quibus primus refulsit Apollodorus Atheniensis LXXXXIII olympiade. hic primus species exprimere instituit primusque gloriam penicillo iure contulit . eius est sacerdos adorans et Aiax fulmine incensus, quae Pergami spectatur hodie. neque ante eum tabula ullius ostenditur, quae teneat oculos. Ab hoc artis fores apertas Zeuxis Heracleotes intravit olympiadis LXXXXV anno quarto, audentemque iam aliquid penicillum—de hoc enim adhuc loquamur—ad magnam gloriam perduxit, a quibusdam falso i
Abbreviated transcription (Latin):
q om̃i c̾tauit cũ tymoͬgora calchy dense. suꝑato
ab eo pythis. qd̾ et ip̃ius tymagore Etonie cai¬
rmine
detusto apparet. cronicorũ errorenõ dubis. ali
quoꝵ post hos cłari fuere. anteͣ s lompiadẽ sicuc
posygnotus thasuis. qui pmus mulieree du¬
tidu seste pmrit. capite̾ eaꝵ mitris ue cb̃ cosi¬
ribus oꝑuit. plurimũ picture pͥmus cõtusit
si quid nsticuit os ad aꝑue dentes stende.
fustũ cid autiquo rigort baiare. huiꝰ ẽtabulsa
in porticu pompen. que ante curia eiae fuag
i qua dubicatur ascẽdentẽ cũ cħpeo ponud¬
iit an descẽdentẽ. hic delphis edem ꝑ moĩt
hic. et atfenis porticũ que peda Bocat᷑ gtuico
cã pte n ⁊ mnaiot quie alucto. siquiden ampbie¬
tyones qd ẽ ꝓmbsicũ grecie cõciłiũ ⁊ h ospisia ei
gtuita decreuere. Fuit et aliue micon qui mi¬
oph an cephr sodorus frislus. euenor ꝑ arob¬
parrasi es p̃ceptor⁊ maxim pictoris de quo suis
am̃o dicemus oms ͥ illustres nõ camẽ ĩ quibo

Expanded text:
 certavit cum Timagora Chalcidense, superatus ab eo Pythiis, quod et ipsius Timagorae carmine vetusto apparet, chronicorum errore non dubio. Alii quoque post hos clari fuere ante LXXXX olympiadem, sicut Polygnotus Thasius, qui primus mulieres tralucida veste pinxit, capita earum mitris versicoloribus operuit plurimumque picturae primus contulit, siquidem instituit os adaperire, dentes ostendere, volutem ab antiquo rigore variare. 59 huius est tabula in porticu Pompei, quae ante curiam eius fuerat, in qua dubitatur ascendentem cum clupeo pinxerit an descendentem. hic Delphis aedem pinxit, hic et Athenis porticum, quae Poecile vocatur, gratuito, ret. vel maior huic auctoritas, siquidem Amphictyones, quod est publicum Graeciae concilium, hospitia ei gratuita decrevere .—Fuit et alius Micon, qui miophon, Cephisodorus , Erillus, Euenor, pateParrhasii et praeceptor maximi pictoris, de quo suis annis dicemus, omnes iam inlustres, non tamen in quibus
Abbreviated transcription (Latin):
q egre tulisse frem̃ africanĩ tradunt. haud
inmerito iratum quando filius eiꝰ illo p̃lio
captus fuerat. Non dissmulem offensionẽ
et emiliano subiitr. l. hosciliꝰ mancius qͥ p̾ma¬
carth agmẽ irruperat sicũ eius oppugna tõnes

Expanded text:
que aegre tulisse fratrem Africanum tradunt, haut que aegre tulisse fratrem Africanum tradunt, haut inmerito, quando filius eius illo proelio captus fuerat. non dissimilem offensionem et Aemiliani subiit L. Hostilius Mancinus, qui pCarthag
Abbreviated transcription (Latin):
glia̾scene. postea nõ ẽ spectata honestis ma¬
nibus insi forte quis turpiliũ equitẽ romanũ¬
nr̃e etatis euenetia. belle refreͣ puleris eus
hodieq oꝑibus berone extãcibus. Leua is ma¬
nu puxit. quod de nulla aͥrte memorat᷑. par¬
nis glabat᷑ tabellis. extinctis nuꝑ in longa
senecta srtedius ab eo p̃torius eciã cõpolatu
ꝑuincie barbonensis fũ
nepos .ii. pedii cõ sularis t̾umphalieq et a ce¬
sare dictatoro coheredis angusto dati nõ natura
mutus ẽẽt In eo messala orator ex cuiꝰ familia
pueri auia fueratr picturã docendũ cẽsuit udo
etiã diius. ano ͤ comꝑbauit puer magni ꝓfectꝰ
an ea arte obiit. dignatio autẽ p̃cipua rome in¬
crruit ut exiscimo a. m. ualeriano maximo
quo carchagmes et iheronẽ in sicilia bicerat.
gposuit in latere curie hostilie anno ab urbe
cõdita. cccc.xl. fecit hoc id et l saipio tab̾ulã¬
qp sictorie sue asyatice in capitolio posuit id¬

Expanded text:
gloria scaenae. 20 postea non est spectata honestis magloria scaenae. 20 postea non est spectata honestis manibus, nisi forte quis Turpilium equitem Romanurae aetatis velit referre, pulchris eius operibus hodieque Veronae exstantibus . laeva is manu pinxit, quod de nullo ante memoratur . parvis gloriabatur tabellis extinctus nuper in longa senecta Titedius Labeo praetorius, etiam proconsulatu provinciae Narbonensis funcnepos Q. Pedii consularis triumphalisque et a Caesare dictatore coheredis Augusto dati, natura mutus esset. in eo Messala orator, ex cuius familia pueri avia fuerat, picturam docendum censuit, idque etiam divus Augustus comprobavit ; puer magni profectus in ea arte obiit. dignatio autem praecipua Romae increvit, ut existimo, a M'. Valerio Maximo quo Carthaginienses et Hieronem in Sicilia vicerat, proposuit in latere curiae Hostiliae anno ab urbe condita ccccxc. fecit hoc idem et L. Scipio tabulamque victoriae suae Asiaticae in Capitolio posuit, id
Abbreviated transcription (Latin):
eqͥdẽ nulla sequi nuror. tam longo euo durã¬
tes in orbitate tecti. be luti recentes. Similit̾
laniͭͣun ubi atħ lante̾ et helena cominus picte
sunt mide ab eodem artifice. bcͣa excellentissima
forma. sed alta̾ ut birgo. ne ruinis quidẽ tẽpli
libidmne accensus. si tecti natura ꝑmisset. dñra
nere antiqͥores et ipse. fatebit᷑q quisquis eas
diligenter escimauerit nullã arciũ celerus cõ¬
sũmatam cũ yliacis temꝑoibus nõ fuisse eã ap
pud romanos quoq honol nͣa / pareͣt.¬
ture huic ara contigit. siquidem cogno¬
mina ex ea pictoꝵ traberũt. fabie clarissimegẽ-¬
t̾is pn̾cers.^ / eius cognõis ipẽ edem salutis puix¬
it anno urbis condite. ecccł. que pictura dura¬
uit ad uram memoriam. mẽdea claudii pu̾¬
cipatu exusta. proyime celebrata ẽ in foro erei
herculis pacuoi poete pictura emui sorore geni¬
tus. hic fuit. Clarioremis cam artẽ rome fecit

Expanded text:
equidem nullas aeque miror, tam longo aevo duranequidem nullas aeque miror, tam longo aevo durantes in orbitate tecti veluti recentes. similiter Lanivi, ubi Atalante et Helena comminus pictae sunt nudae ab eodem artifice, utraque excellentissima forma, sed altera ut virgo, ne ruinis quidem templi libidine accensus, si tectorii natura permisisset. durant et Caere antiquiores et ipsae, fatebiturque quisquis eas diligenter aestimaverit nullam artium celerius consummatam, cum Iliacis temporibus non fuisse eam appud Romanos quoque honos mature huic arti contigit, siquidem cognomina ex ea Pictorum traxerunt Fabii clarissimae gentes, princepsque eius cognominis ipse aedem Salutis pinxit anno urbis conditae CCCCL, quae pictura duravit ad nostram memoriam aede ea Claudi principatu exusta. proxime celebrata est in foro boario aede Herculis Pacui poetae pictura. Enni sorore genitus hic fuit clarioremque artem eam Romae fecit
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑis quescio est Egiptii fex milibus ãnoꝵ
apud ipsos muẽtam pͥus ꝙͣ in greciã tnͣsiret
aff̾mant bana p̃dicatõne ut palam est
reci autẽ alii asicyone. alii apud corucheos
circũducta. Itaq pͥmam talem. secundam si¬
gusis coloribus et monocroniaton dictam. postͫ¬
ꝙͣ opͦ ior inuẽta erat. Suratui talis eciam
nũc inuentã liniarem limaurẽ a filecle egyp¬
exer cuerũt ar̃dites cornithus telephanes ⁊ serdices¬
ẜcionius. sine ullo et̃ nũc hii colore. iã tamẽ¬
spargences lineas intus. ideo et ͤ ques piugere¬
& ad scribere institutum
rimus inuenit eõs ͤ colores ut ferunt.
aratus elephancus cornichius. hũc eodi
noĩe aliũ fuisse. quẽ tͣdit cornelius nepos se¬
cucũ in italiã Damaratũ tarquum prisci regis
romani patrem fugientẽ a cornichio tyrauni
am enim absoluta erat pictura eciam in
italia. ertant terte hodieq anciqͥores
urbe picture ardee m edibus sacris . qͣnibus

Expanded text:
o est. Aegyptii sex milibus annorum aput ipsos inventam, priusquam in Graeciam transiret, adfirmant, vana praedicatione, ut palam est; Graeci autem alii Sicyone, alii aput Corinthios circumducta, itaque primam talem, secundam singulis coloribus et monochromaton dictam, postquam operosior inventa erat, duratque talis etiam nunc. 16 inventam liniarem a Philocle Aegypexercuere Aridices Corinthius et Telephanes Sicyonius, sine ullo etiamnum hi colore, iam tamspargentes linias intus. ideo et quos pinxere adscribere institutum. primus inlevit eas colore testae, ut ferunt, tritae Ecphantus Corinthius. hunc eodem nomine alium fuisse quam tradit Cornelius Nepos secutum in Italiam Damaratum, Tarquinii Prisci regis Romani patrem, fugientem a Corintho tyranni . vi 17 Insula enim absoluta erat pictura etiam in Italia. exstant certe hodieque antiquiores urbe picturae Ardeae in aedibus sacris, quibus
Abbreviated transcription (Latin):
tura marem feminã duscreuerit Eumarum
etiã arhemensem figuras om̃s imitai̾ ausũ.
quiq ĩuẽta eis excosuerit cynomonẽ leo¬
neum hic catagrapha ĩuenit hoc ẽ gͦsiqͣs
pmagmes. et bane sormae solgus resipien¬
ces susti pie̾ntes ues despicientes. articłio enã
mẽbra discmxit. benas pͣtulit. p̃terꝙͣ in beste
rugas et sinus inuouit. Paneus quid pie frꝰ¬
tar phydie. eciam p̃liũ atheniensiũ adu̾sus
ꝑsas apud maratonẽ factũ prtit. Adeo uẽ¬
ian cosorũ bsus increbrueras. adeoq ars
pfca citat. ut in eo p̃lio miconicos duces pmit¬
isse tradat᷑. athemiensiũ iytridatẽ. Cally¬
machum cnnegirũ. barbarorũ datian ꝗ ra¬

Expanded text:
tura marem a femina discreverit, Eumarum Atheniensem, figuras omnes imitari ausum, quique inventa eius excoluerit, Cimonem Cleonaeum. hic catagrapha invenit, hoc est obliquas imagines, et varie formare voltus, respicientes suspicientesve vel despicientes; articulis membra distinxit, venas protulit, praeterque in vestibus rugas et sinus invenit. 57 Panaenus quidem frater Phidiae etiam proelium Atheniensium adversus Persas apud Marathona factum pinxit. adeo iam colorum usus increbuerat adeoque ars perfecta erat, ut in eo proelio iconicos duces pinxisse tradatur, Atheniensium Miltiadem, Callimachum, Cynaegirum, barbarorum Datim, Ar
Abbreviated transcription (Latin):
ruptã qui refic̾e̾t nõ potuit iuenire. berm
ipsa cessis iiuria in gla̾m artificis. cõseuuit
het tabula carie. aliamq ꝑ ea substituit
aero pu̾aipatu suo. dorothei manu. Appelles incho¬
auerati et aliam uen̾em cui suꝑaturꝰ eciã illã
suã pͥorẽ muidicmors ꝑacta ꝑte nec qͥ suc¬
cedẽt oꝑi. ad p̃scpͥta limaniẽta muẽtꝰ est.¬

Expanded text:
ruptam qui reficeret non potuit reperiri, verum ipsa iniuria cessit in gloriam artificis. consenuit haec tabula carie, aliamque pro ea substituit Nero in principatu suo Dorothei manu. 92 Apelles inchoaverat et aliam Venerem Coi, superaturus etiam illam suam priorem. invidit mors peracta parte, nec qui succede
Abbreviated transcription (Latin):
tercia fuisse fi m̃ eius paneũ qui clypeum¬
nitus ꝑmxit elid̾e miuerue. quaͣm fecenit coͣ¬
bularchi pictoris tabulam in qua erat mag̃¬
uetũ p̃lm̃. aͣ caudaule rege. Spie herachi¬
darũ nouissimo. qui et myrsilis bocitatus
intriit candauses⁊ ut qui dam t dũt eod ãmno
quo romuisus isi fallor malfesta iam tune¬
a efaritate artis. adeo ab se suciore. qd̾ si ꝑo¬
pitur necesse est ut simul otpareat multũ

Expanded text:
tertia fuisse ftertia fuisse fintus pinxit Elide Minervae, quam fecerat Col perinde est Bularchi pictoris tabulam, in qua erat Magnetum proelium, a Candaule, rege Lydiae Heraclidarum novissimo, qui et Myrsilus vocitatus iade interiit Candaules aut, ut quidam tradunt, eodem anno quo Romulus, nisi fallor, manifesta iam tunc claritate artis, adeo absolutione. 56 quod si recipi necesse est, simul apparet multo
Abbreviated transcription (Latin):
pedum. luites incognitũ ad hoc tempus.
ea pictura cũ ꝑ acta eẽt in maianis hortis ac¬
censa fulmine. cũ optima hortoꝵ ꝑte cõfla¬
grauit libtus eius cũ daret tanti. mums
gladiatoriũ publicas porticus occupauicie¬
tiua. ut ꝯstat gladiatorũ ministrorũ q om̃iͣ
uiris ymaginibus. reddicis. hic multis iam
seculis sũmus animꝰ in pictura pnigi autẽ
gladiatoria munera atq inpublico exponi
cezta a .s. terencio luçano. Ie auo suo a quo
acoptatus fuerat trignita paria in foro
brenitate ꝑcurram. neq em̃ inscicuti
su et abioꝵ mẽtõne obiter moiasse catis erit.
exteptis oꝑum cdaritatibus qui et osacõuemeti
attingi siue extant siue intercidere. nõ ꝯstat
sibi in hac ꝑte grecorũ diligẽtia. mustas ⁊ ost
ahimpiades celebrando pictores nuã statuarios
actores ꝑ mũq olympiade xc̃ cũ et ꝓhidian
npm mitio pictorẽ fuisse c̾dat᷑ clypeũꝙ acbenis

Expanded text:
pedum linteo, incognitum ad hoc tempus. pedum linteo, incognitum ad hoc tempus. ea pictura, cum peracta esset in Maianis hortis, accensa fulmine cum optima hortorum parte conflagravit. 52 libertus eius, cum daret Anti munus gladiatorium, publicas porticus occupavit pictura, ut constat, gladiatorum ministrorumque omnium veris imaginibus redditis. hic multis iam saeculis summus animus in pictura, pingi autem gladiatoria munera atque in publico exponi coepta a C. Terentio Lucano. is avo suo, a quo adoptatus fuerat, triginta paria in foro brevitate percurram, neque enim instituti su et in aliorum mentione obiter nominasse satis erit, exceptis operum claritatibus quae et ipsa conveniet attingi, sive exstant sive intercidere. Non constat sibi in hac parte Graecorum diligentia multas post olympiadas celebrando pictores quam statuarios ac toreutas, primumque olympiade LXXXX, cum et Phidian ipsum initio pictorem fuisse tradatur clipeumque Athenis
Abbreviated transcription (Latin):
mẽtlẽ apianũ cerussa cere Tinguuntui.
hiisdem coloribus. ad illas pictiuas que
issi mot ałienaͣ parietibus gͥen̾e̾. sed clas¬
sibus famiuiari Iam gͦ et onerariis nambꝰ.
s ip̃m et ꝑicula expingimus. Requis miret᷑
et rogos pnigi. iuatis pugnatores ad mor¬
tem: aut certe cedem behi spetõ se qͣ cõtẽp la¬
tõne tot colorũ canta bariecata subut auti¬
quitatẽ mirari. cqets¬
uatuor coloribus solis ĩmerta lia
illa oꝑa fecere. ex albis melius ex
silatiis eflits actico. ex rubrie smopo̾te
pontica. ex nigris actͣmẽto. appelles. et̾ion.¬
ion melanchiꝰ. nichonato. ciarissimi pictoes.
cum tabule eorum singule opidorũ dene̾¬
rent opibus. nũ es uia peus in parietes
migrantibus. et india conferente. flumi¬
nuilla nobilis pictura ẽ. Omĩa gͦ meliora
tũc fuere cum muiuor copia. ita est qm̃ ut
supͣ diximia rerũ ũ animi p̃ciis excubat᷑¬
.xxxiii.
et nr̃e etatis insaniam in pictura nõ omittam.
ero puceps iusserati colossum pingi. cxx.

Expanded text:
tum, Appianum, cerussa. cerae tinguntur isdem his coloribus ad eas picturas, quae inuruntur, alieno parietibus genere, sed classibus familiari, iam vero et onerariis navibus, quoniam et pericula expingimus, ne quis miretur et rogos pingi, iuvatque pugnaturos ad mortem aut certe caedem speciose vehi. Qua contemplatione tot colorum tanta varietate subit antiquitatem mirari. xxttuor coloribus solis inmortalia illa opera fecere — ex albis Melino, e silaciis Attico, ex rubris Sinopide Pontica, ex nigris atramento — Apelles, Aetion, Melanthius, Nicomachus, clarissimi pictores, cum tabulae eorum singulae oppidorum venirent opibus. nunc et purpuris in parietes migrantibus et India conferente fluminulla nobilis pictura est. omnia ergo meliora tunc fuere, cum minor copia. ita est, quoniam, ut supra diximus, rerum, non animi pretiis excubatxxxiii strae aetatis insaniam in pictura non omittam. Nero princeps iusserat colosseum se pingi CXX