comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃issuis sed amnatum & statuis s& eum ante iudiciũ sententan
que ꝓferebatur appellationem suspendere a qua sententia quia
iusta ꝓlata fuerit. apellare mim me debuissent in qua e um multa
id est quin quacginta libras argenti addictum fuiss&. dicitq
tam̃ summaipsius multe ñ fisco ꝓdẽẽ iussa sed pauperib: ero

Expanded text:
pis fuisse damnatum et studuisse eum ante iudicium sententiam, quae proferebatur, appellatione suspendere: a qua sententia, quia iuste prolata fuerat, appellare minime debuisse. In qua eum gravi multa, id est quinquaginta libras argenti addictum fuisse dicit: quae tamen summa ipsius multae non fisco prodesse iussa est, sed pauperibus ero
Abbreviated transcription (Latin):
cipit iut siquisq: uid&ꝰ iniustȩ causa uictus . repatis ante tercium
mense temporib: que appellatione uident᷑ fuisse concesse statim
hoc ipsum in coduersarii sui notitiam deducere ꝓcorent. & intra
temporaquȩ appdlactione constituta sunt. de hoc ipsone gotiohisq
neglexerit sententiam que aduersus lato fuerat ꝑseuer& & deta
tente adhoc apellationẽ mors int̃uenerit litigactoris apellantis
heredib ei quȩ apellauit . quattuor menses eicuius auctor mostius ẽ
ad tractandum negotium deberi presteere. Nec eũ debere ad dicondĩ
causam p̃cipitari nep̃ ignorantiã litis quã ñ integrum damnum¬

Expanded text:
cipit, ut, si quis videtur iniuste in causa sua victus, reparatis ante tertium mensem temporibus, quae appellationi videntur fuisse concessa, statim hoc ipsum in adversarii sui notitiam deducere procuret et intra tempora, quae appellationi constituta sunt, de hoc ipso negotio is qui  si facere neglexerit, sententia, quae adversus eum lata fuerat, perseveret et data ndente adhuc appellatione mors intervenerit litigatoris appellantis, heredibus eius qui appellavit quattuor menses ei, cuius auctor mortuus est, ad tractandum negotium debere praestari, nec eum debere ad dicendam causam praecipitari, ne per ignorantiam litis, quam non ad integrum
Abbreviated transcription (Latin):
tis curso contraui dice int̃positecẽ noscuntur & caga. Itscers¬
Poclexistae p̃cipit non deberi appellantẽ aut carceri custohia aut
cuiuis lib& iniuriã adflictionẽ constringi exceptis tam̃ criminalibus
causis in quib: similis accus antẽ & accusatũ condibone custodieq cons¬
tringi & eorũ appellationib: di c̃ deber& recipit siitec ut qui appella¬
uerit incustodia teneatur qđ urq: codaliumiudicẽ crimina ob iecta
ꝑueniant ut discussis ad integrum omnib: aut desolutionẽ autdedam¬

Expanded text:
decurso, contra judicem interpositae esse noscantur etc. decurso, contra judicem interpositae esse noscantur etc. oc praecipit, non debere appellantem aut carceris custodia aut cujuslibet injuriae afflictione constringi, exceptis tamen criminalibus caussis in quibus similis accusantem et accusatum conditio poenae custodiaeque constringit: et eorum appellationes dicit debere recipi, sed ita, ut qui appellaverit, in custodia teneatur, quo usque ad alium iudicem crimina obiecta perveniant, ut discussis ad integrum omnibus, aut de absolutione aut de dam
Abbreviated transcription (Latin):
ricorib denuo non qđutiltits publici fecgiciat seditficas est
amissa sicuriteqs maior p̃da nascatur. Decernib: enimitacq: ut qando
incste securtitetis ratiociuus publici continentur rursus ꝑinturi um
ex actoris deꝓuincicclib exercere utp: amissa securitats. iterum
publicicuius & securitas incipiunt postulceri quod ab his qđ nonpu¬
blicc utilitate fieri sed utsi securitatis inuenientẽ non fuerit
maior his ꝑdonascatur Idẽq ficctuit ut sis ecuritatis̃ atunis
publicis uł in publices & auctorum continentur Iterum ꝑcu¬
piditectis nequitiȩ nonp&antur:re. De apoellatiorib¬
tholixum palice . Mininie su st ut in ciule negotio libel
genus seu tormenta uł &iam contumelias ꝑferat appellitis
debent obtinere utp: ꝓuocattione incustodi ã ꝑseuerent ea custo dita
posuis se noscuntur aut &iã ante cansam examinatam & deruminatã
sedumuersonegotio ꝑemptoriã ꝑscriptionẽ finito ꝑcunctã membra

Expanded text:
on quod utilitas publica flagitat, sed ut, si casu est amissa securitas, maior praeda nascatur. Decernimus itaque, ut, quando insertae securitates ratiociniis publicis continentur, rursus per iniuriam issas securitates iterum polypticos et securitates incipiant postulare, quod ab his non pro publica utilitate fieri, sed ut, si securitates inventae non fuerint, maior eis praeda nascatur. Ideoque statuit, ut, si securitates ratiociniis publicis vel in polypticis exactorum continentur, iterum piditatis nequitia non petantur. DE ALItulinum.. Post alia: Minime fas est, ut in civili negotio libellgenus seu tormenta vel etiam contumelias perferat appellator; tamen statum debent obtinere, ut post provocationem in custodia perseverent. Ea custodita posuisse noscuntur aut etiam ante caussam examinatam et determinatam, sed universo negotio peremptoria praescriptione finito, vel per cuncta membra
Abbreviated transcription (Latin):
ciarum rectorib: obsecuntur aut militent uł quicgunt in diuer¬
sis officiis principatus uł quicumq: sub occansione publici actus
uidentur eẽ terribiles sirusti canum alicui necessi tatem seruicui
uelut sui iuris mancipium in posuerit. aut seruum ipsius siuebouem
in su ioperis utilitatem transtulerit ȩ siue exenia aut queliba
munera crediderint exigienda uł si oblata non recus auerit
ultimum exilio deputatus & rerum suarum admissionem damna

Expanded text:
oribus coniunguntur aut militant, vel qui agunt in diversis officiis principatus vel quicumque sub occasione publici actus videntur esse terribiles, si rusticano alicui necessitatem servitii velut sui iuris mancipio inposuerit aut servum ipsius sive bovem in sui operis utilitatem transtulerit sive exenia aut quaelibet munera crediderit exigenda vel si oblata non recusaverit, ultimo exitio deputatus et rerum suarum amissione da
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntitem morientis aut qđ lib &publicum documentum
scipserint & defidsttacte accusatur sipos sit ad primatos digni¬
tate sineces sefuerit sub datur exxamini. quise conuincitur
auria Non expellitur sicuriȩ dignitatis priuabitur id est utho¬
monaturam nom poss&s taebelio uero quia manuensis nundict
suerit. aut coniunctus subdatur examini ut ꝑipsum ꝑ qua con¬
&criminalit & ciuilit̃ agi. ciuilit̃ cum aliquis in quibus lib&
scripturis Non ad falsi crim̃ obiecert sedueritate scripture
querere se uelle sidic. Nlam &si adiudice uenerit accusat᷑ &
falsi crim̃ intendit iudicis tribuat acusatorispaciũ ut deli¬
ber& utrum criminalit̃ agere. anciuilit̃ uellit. Quisire uersis
adiudice in obiectus fedsitects crimine ꝑuenerint. inpotes¬
tate iudiciserit. utrum scriptione celebrare uellit anobiea¬
tum crim̃ sine dis criptione discitere: qnod cumiudex deob¬
iectione fulsit berit seuim scriptione habita sen
omis sa aut accusatum n falsitas adbatum aut in accu¬

Expanded text:
voluntatem morientis aut quodlibet publicum documentum scripserit, et de falsitate accusatur, seposita primitus dignitate, si necesse fuerit, subdatur examini: qui, si convincitur, a curia non expelletur, sed curiae dignitate privabitur, id est ut honoratus esse non possit. Tabellio vero, qui admanuensis nunc velfuerit aut convictus, subdatur examini, ut per ipsum, per quem conquibuslibet scripturis non falsi crimen obiecerit, sed veritatem scripturae quaerere velle se dicit. Nam si ad iudicem venerit accusator et falsi crimen intenderit, iudex tribuat accusatori spatium, ut deliberet, utrum criminaliter agere an civiliter velit. Qui si reversus ad iudicem in obiecto falsitatis crimine perseveret, in potestate iudicis erit, utrum inscriptionem celebrari velit an obiectum crimen sine inscriptione discutere. Quod cum iudex de obiectione falsitatis audierit, seu inscriptione habita seu omissa aut in accusatum, si falsitas adprobatur, aut in accu
Abbreviated transcription (Latin):
funciones id on eos eent mittendos. ltc ut sifidehis populi accusatio
ulla ꝓ csserit idessent quereladepositae fuerit . in eorumloco alii
diriguntur uthabita diligenti in quisitione su n dispendia ꝓa¬
cialium : desuꝑ & actionis crimine comuncipstuerint & cãpetidi
periculo subiaccunt & eorum facultictibus in quec d ruplum exx que

Expanded text:
de his populi accusatio ulla processerit, id est querella deposita fuerit, in eorum locum alii dirigantur, ut habita diligenti inquisitione, si in dispendia provincialium de superexactionis crimine convinci potuerint, et capitali periculo subiaceant, et ex eorum facultatibus in qu
Abbreviated transcription (Latin):
& uđs aã adꝓbueo stalex hoc p̃cipit ut inferendũ publicis
urcs tritico qđ debt̃pos sessor rorata cannonis seutrib: in¬
lationib: id est quaternis mensib singula debitorã partis aceleris
ut pannum sũmam debiticaennonis impl&. Erat aut̃ in ipsius arbȩ¬
trio siceleius petuerit debitec frum̃tto conuehȩre p¬
ii quileredis testacm̃to scriptis hereditcriorum agrorui omnis
idest tributum cogentur agnos cere qđsihereditatẽ sibi damnosit

Expanded text:
sta lex hoc praecipit, ut in inferendo publicis horreis tritico, quod debetur, possessor pro rata canonis sui tribus inlationibus, id est quaternis mensibus singulas debitorum partes adceleret, ut per annum summa debiti canonis inpleatur. Erit autem in ipsius arbitrio, si celerius potuerit debita frumenta conveherei, qui heredes testamento scripti sunt, hereditariorum agrorum onus, id est tributum cogentur agnoscere. Quod si hereditatem sibi damnosam
Abbreviated transcription (Latin):
&ardid aãa patno reto. Quicũq: mecallum dicens sub alienis
ed sicus quedib& saxa uł marmore effodienda credidert ut ꝑ eos
fundam̃torũ firmitas incipiat uacellare his quisicionis licenti a
dengam̃ nedum nobilioris lupidis sequere a serunt aut uindire
aut sub uestere aliena sund am̃ta p̃sumant. Exepho LiBer x¬

Expanded text:
retatio. Quicumque metallum dicens sub alienis aedificiis quaelibet saxa vel marmora effodienda crediderit, ut per eos fundamentorum firmitas incipiat vaccillare, his inquisitionis huius licentiam denegamus, ne, dum nobiliores lapides se quaerere adserunt, aut vendere aut subvertere aliena fundamenta praesumant. 424 Iul.
Abbreviated transcription (Latin):
Ci aliquis exhis mostuus suerit. a quos nominatim munificentia nr̃a
Sp̃cerstt & testacm̃ tum fecisse filios reliquis se cognoscitur placa
ut portione eius hiscũ quo pat̃ defunctus accepit. idem socids eus
cedquirat Merito enim socius enis p̃fertur ub in ullce fili ꝑsonc
interuenis se cognoscitur: uei. De auocatorisoi Imp̃ cnst

Expanded text:
i aliquis ex iis mortuus fuerit, ad quos nominatim munificentia nostra processit et nec testamentum fecisse nec filios reliquisse cognoscitur, placet, ut portionem eius is, cum quo pariter defunctus accepit, id est socius eius adquirat: merito enim socius praefertur, ubi nulla fili persona intervenisse cognoscitur. 348 Iun. 17. Imp. Const
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓsequimur ut di latoris ꝓuincicctus puniri gladio iusserimus
Quisquis in criminemagestictis inuentus fuerit &¬
ficculttib uelut munificentia iure audiat postulare. & si ali¬
qud contralegis creder& postulandum. nec id qđ p&it acci¬
diat & iuo lator legis habeatur Si quitam̃ nullo p&ente
exemplum omnium ꝓditorum seuerissima sententia subiugari

Expanded text:
tate persequimur, ut delatores pronuntiatos puniri gladio iusserimusQuisquis in crimine maiestatis deprehensus fuerit et facultatibus sibi velut munificentiae iure audeat postulare. Et si aliquit contra leges crediderit postulandum, nec id, quod petiit, accipiat, et violator legis habeatur. Si quit tamen nullo petente in exemplum omnium proditorum severissimae sententiae subiugari,
Abbreviated transcription (Latin):
sullus uid &x ugationem in debitam tribuat curiari : Nec eum
desuo officio studeat liberare: Nlam sutac tenuis cuiuscum que
curialis & & aua faccultas est ut & publici honeris necesrittes non cre
dantur ad principes iussit ꝑferrinotitiam. Ixip. Si quicum que¬
curialis deeam inquanatus ẽ ciuitatẽ ad aliam transire uoluerit:
conditionẽ curie debitam : Mullatenꝰ possit euadere. Necsi hoc ipsum
mergre interpositam supplicationẽ temptauerit. nec ullo argum̃to
necessi tocus aui seruicia ciutatissuȩ ꝓeo quodhabitactione sua mutare
uoluit possit euaedere : Namquicũq: hoc fecerit & inse alia cuu tate
transtulerit. hoc iub& in utraq seruiat ciuitate. hoc ẽ in una pro
cndicione n ascendi. in alia ꝓhabitcen di uoluntate deseruiat. Ixo.

Expanded text:
ullus iudex vacationem indebitam tribuat curiali, nec eum de suo officio studeat liberare. Nam si ita tenuis cuiuscumque curialis et exhausta facdatur, ad principis jussit referri notitiam. DE CENSU SIVE curialis de ea, in qua natus est, civitate ad aliam transire voluerit, condicionem curiae debitam nullatenus possit evadere, nec si hoc ipsum mereri interposita supplicatione tentaverit, nec ullo argumento necessitates aut servitia civitatis suae pro eo, quod habitationem mutare voluit, possit evadere. Nam quicumque hoc fecerit et se in aliam civitatem transtulerit, hoc iubet, ut in utraque serviat civitate, id est in una pro condicione nascendi et in alia pro habitandi volunt
Abbreviated transcription (Latin):
alienum quicũq: dilator cuius lib& rei &xtterit in ipso ꝓditio¬
nis inicio auidice correptus. continuo eetrangul&sur. & eis in¬
cissa raedicitus lingua tollatur. uies. qui ꝓditurus est necccdum¬
nia nec uoxillius audiatur . Yp̃ Custo dientis nomem

Expanded text:
alienum. Quicumque delator cuiuslibet rei exstiterit, in ipso proditioalienum. Quicumque delator cuiuslibet rei exstiterit, in ipso proditionis initio a iudice loci correptus continuo stranguiletur et ei incisa radicitus lingua tollatur, ut si quis proditor futurus est nec calumnia nec vox illius audiatur. 335 Mart. 22. Idem
Abbreviated transcription (Latin):
ursis. INterp̃. Quicumq ab actore dominicorei
publice uł ad procuiratore fuerit alicuius in iuria in pro¬
bitate uexatus deorum calumnias uł dep̃dationib: ad prin¬
cipem conualere debebit queri si potuerit ad ꝓbare eos qui
cira ꝓuinci ccles tidia fucere ausi sunt placuit incendio
concremari. qui agrauiorem poenam principis constrtu
uoluerint: in eos quisui iurissunt. & sui debent custo dire
statiuss& cestissimum ut actoris domus domici nullis
neces sitatib turbarentur aut fiti garentur iniurias
quas ei frequenter rectoris ꝓuintiarum ꝑsuggessiones
principalium feccere consue uissent: cuius facti constitu¬
tionem in tantum rationcbile & necessaria iudicam : ut firmum
adudicii audienti ac ꝑ trahatur: sine cdiqua molestic possedentes
iussi sunt pulsatus uclect confirmare omnib:q: debacrei inter
ꝑfectus actafuerint ad nr̃am netitiam referendis ut & nr̃is in¬
dicuintur quia ut facultates ꝓdiunt aliences. aut caput inpediti

Expanded text:
RETATIO. Quicumque ab actore dominico vel procuratore fuerit alicujus injuriae improbitate vexatus, de eorum calumniis vel depraedationibus ad principem convolare debebit. Quae res si potuerit adprobari, eos, qui circa provinciales talia facere ausi sunt, placuit incendio concremari, quia graviorem poenam principes constitui voluerunt in eos, qui sui iuris sunt et sua debent custodire statuisse certissimum est, ut actores domus dominicae nullis necessitatibus turbarentur aut fatigarentur iniuriis, quas eis frequenter rectores provinciarum per suggestiones principalium facere consuessent. Cuius facti constitutionem in tantum rationabilem et necessariam iudicamus, ut firmam , ad judicii audientiam protrahatur, ut sine aliqua molestia possidentis jus suum pulsator valeat confirmare: omnibus, quae hac de re inter praefatos acta fuerint, ad nostram notitiam referendis, ut et nostris indicuntur, qui aut facultates prodiderint alienas aut caput inpetunt
Abbreviated transcription (Latin):
ad ꝓbuco pp̃o. Omnib curialib conducendorũmra
publice agrorum hac saltulicentiã deneg&. illo specialit᷑
obserucendo ut nullus curialis uł de extraneis ciuitatibus
agros autloca suprascripta sub qualib& condicione sus¬
cipiat nec sub hac occasione seruicia curiȩ debita non in¬

Expanded text:
curialibus conducendorum rei publicae agrorum ac saltuum licentia denegetur: illo specialiter observandum, ut nullus curialis vel de extraneis civitatibus agros ac loca supra scripta sub qualibet conductione suscipiat, ne sub hac occasione servitia curiae debita non in
Abbreviated transcription (Latin):
seriu & captiuos emptori &p: quin quenio sinep̃cio ingenuitatẽ
reddatur Quicumq: ad ꝓpria redierit omniasua integra & salua
racipiat. Si quis iec quihutã iuste p̃ceptionẽ resistere tẽpta uerit
nouerit se exilio deputandum. Siue possessorfuerit facultatem
sumn fisciuirib: ad dicendas Sane cp̃ianus qui redemptione
studere debent ꝓcaptiuos. his uolumꝰ eẽ solutos adcuria lis &iã solli¬
utudo ista ꝑtineat itaut om̃s uidices stiant decem libras aurifisco
se daturos quihuius legis p̃cepta neglexerint : VI. De in gexnis
ngenui qui thyramnotemporis dicti sunt seruituti in genui tate
redeantur guod siquidsciens hoc ordine ad dicto ingenuum
inseruitute tenuerit in selegibus iudicandum,. de expo
recenti porto sciente patre uł matre uł dño colligit. hac suo labore
edocauerit in illius a quo lectus ẽ pstestatẽ consistunt . seu ingenũ
Qui ex positũ puerũ uł puella scienti dño ułpa tronomiseđ colle¬

Expanded text:
serviat captivus emptori et post quinquennium sine pretio ingenuitati reddatur, qui, cum ad propria redierit, omnia sua integra et salva recipiat. Si quis itaque huic tam iustae praeceptioni resistere temptaverit, noverit se in exilio deportandum: si vero possessofisci viribus addicendam. Sane Christianos, qui redemptioni studere debent, pro captivis volumus esse sollicitos. Ad curiales etiam ista sollicitudo pertineat, ita ut omnes iudices sciant decem libras auri fisco se daturos, qui huius legis praecepta neglexerint. DE INGENVIS, ngenui, qui tyranni temporibus addicti sunt servituti, ingenuitati reddantur. Quod si quis sciens hoc ordine addictum ingenuum in servitute tenuerit, noverit in se legibus vindicandum. DE EXPOrecenti partu, sciente patre vel matre vel domino, collegerit, et suo labore educaverit, in illius a quo collectus est potestate consistat, seu ingenuum ui expositum puerum vel puellam sciente domino vel patrono, miserico
Abbreviated transcription (Latin):
itiuit dedotem quã marito uxor aut eius parentes obtulerant
& donationem quã ante nuptics ꝓconiuncuone ꝑciperat uac ore¬
teneat sibiq: uindic& ab onis ꝑscripte facultactis aliena. quic
mariti crimine uxor non potest obligare. hetp. Poncc eius
si quis in frabiennio ꝑscriptibona peuerit  qđ merueri
non uedebit quicc solitcmis erdia nrã pi&as commouent &
reddere quemerito comota iussit auferri: ogge uu deson

Expanded text:
t et dotem, quam marito uxor aut eius parentes obtulerunt, et donationem, quam ante nuptias pro coniunctione perceperat, uxor retineat sibique vindicet a bonis proscriptae facultatis aliena, quia mariti crimine uxor non potest obligari. 399 Dec. 1. Si quis vero intra biennium proscripti bona petierit, quod meruerit, non valebit, quia solita misericordia nostra pietas commoveri et reddere, quae merito commota
Abbreviated transcription (Latin):
pmissa cuiuscumq: criminis reum accusare uoluerit ab eo die
quodinescripsit intra annum ꝑcogat ꝓposites actionis. quisi dis¬
tulerit in famis in effectus bonorum suorum queqrtam pasten multa
bitur ixterp̃ Iudicis qui in scriptione ꝑmissa criminalia negotia
audire coeperint adie inscriptionis inducices aut accusator aut
reus p&ierit intra annum prestare debebunt ut hȩc actio intra
anni circulum finiatur ut accusator intra annum que posuit ꝓbcre
distulertt ab solutus eõpoeram suscipiat lege superiore conprebensan
quod sttlis ꝑsonasit ad cuius deformiate in famia non ꝑtineat
ex alio deportantur Tamensunter accusactore & reũ &iudice p̃senti
conuenerit ut ꝓ instruttone utriusq paftes anni int tegri induciȩ
iribu&ur deb& codiudicen on negcere futurom ut paers que si
induccas fuerit superata districtione sententia feriatur. seg eni¬

Expanded text:
praemissa cuiuscumque criminis reum accusare voluerit, ab eo die, quo inscripsit, intra annum peragat propositam actionem. Qui si distulerit, infamis effectus, bonorum suorum quarta parte multai dandis. Judices qui inscriptione praemissa, criminalia negotia audire coeperint, a die inscriptionis, si inducias aut accusator, aut reus petierit, intra annum praestare debebunt, ut haec actio intra anni cirdistulerit, absoluto reo poenam suscipiat lege superiori conprehensam. Quod si talis persona sit, ad cuius deformitatem infamia non pertineat, exsilio deputabitur. Tamen si inter accusatorem et reum ita iudice praesente convenerit, ut pro instructione utriusque partis anni integri indutiae tribuantur, debet a iudice non negari: futurum, ut pars, quae post indutias fuerit superata, districtiori sententia feriatur. DE
Abbreviated transcription (Latin):
dicabunt:U. depost limixium. Idẽ de p captiui tatem
Rianun ducta. Quicumq necessitate captiuitatis duci¬
sunt & non sua uoluntate. sed hostilidep̃datione ad adug¬
sarios transierunt guecumq in agris uł inm ancipiis antea te¬
nuer̃ siue ad fiscopossideantur uł aliquid exhis princaipen
cuicumq donatum est sine ullius contradictione ꝑsons trr
quo redierint uindicent ac p̃sũmant. Si tam̃ cum adue¬
sarium non sucuoluntatẽ fuerint sed cuptiuitate se tempta
uł cduictum uł aduestitũ aliquid acceper̃ cum redire asppnd
uoluerint minime aliquid ꝓeoꝵ requiratur expensis sito¬

Expanded text:
in captivitatem sit. Quicumque necessitate captivitatis ducet non sua voluntate, sed hostili depraedatione ad adversarios transierunt, quaecumque in agris vel in manciplis ante tenuerunt, sive a fisco possideantur, sive aliquid ex his per principem cuicunque datum est, sine ullius contradictione personae, tempore quo redierint, vindicent ac praesumant; si tamen cum adversariis non sua voluntate fuerint, sed captivitate se detentos vel ad victum vel ad vestitum aliquid acceperunt, cum redire ad propria voluerint, minime aliquid pro eorum requiratur expensis. Ta
Abbreviated transcription (Latin):
iato Necuideus xp̃iana nec xp̃ianus iudeam ducat uxorm
quod sifecerit cuius lib& accusationis uelut in adulterib ui
muli ebriter constitutum aliene sexus damnare pacientia
nihil enimdis cr&um uidentur hcbere cumfeminis huius modi
scelus expensante populo flammis uindicibus expiabunt:¬
intp. Cum cedulterium maritus accusator obiecerit dotis aq
donationis repaitio conquiescat. qui aciuilem rep&itionen
misceri criminali accusatione non opost&. litt̃o ouiinuo¬
ulterium accusantur. & sȩꝓpinquitatis aut amiciarit accusatine
defenderint si fortasse quodlib& tempr̃ secr&um crim puilia
coniunctione ꝓdiderint eos uelut manifestus adultero purri

Expanded text:
io. Nec Iudaeus Christianam nec Christianus Iudaeam ducat uxorem. Quod si fecerit, cuiuslibet accusatione velut in adulteros vindcorpus muliebriter constitutum alieni sexus damnare patientia, nihil enim discretum videntur habere cum feminis, huius modi scelus spectante populo flammae vindicibus expiabuntio. Cum adulterium maritus accusator obiecerit, dotis aut donationis repetitio conquiescat, quia civilem repetitionem misceri criminali accusationi non oportet. ulterio accusantur et se propinquitatis aut amicitiarum excusatione defenderint, si fortasse quolibet tempore secretum crimen publica coniunctione prodiderint, eos velut manifestos adulteros puni
Abbreviated transcription (Latin):
rib aliquid apponatur & filuom̃s legitimi hcbeuntur : xx¬
dõ sacrata uirginem uł uiduamfortasse rapuerit sipostra eis
iungindi causee sacratas uirgines uł inutatas sub fuerit. capra¬
le sententia puniatur toci alegem inliam papauad

Expanded text:
ribus aliquid opponatur et filii omnes legitimi habeantur. ribus aliquid opponatur et filii omnes legitimi habeantur. vel sacratam deo virginem vel viduam fortasse rapuerit, si postea eis iungendi causa sacratas virgines vel viduas ausus fuerit, capitali senten
Abbreviated transcription (Latin):
Nicum parentib: pu ellem hil quae quam antedifimat itc eon suo
siraptoris puella consentiat parit pumniantur:: Si quis ugo e am¬
tis uł familia aut fontarse nutrices puellȩ consilium raptis dede¬
datur dequac ostapita sceleris mihistratee noscuntiur . Ille uero
quiraepiunt inuite quin onuetib: suis deraptore clamauerint
ut uicinorum ul parentum solatio cedutt liberripossent pantnat
suorum ei sub cexsio denegatur raptori conuncto appellcrinon
licet Sedstatimint̃ ipsa discussionis inicia cediudice punatu
tus ulcio parentum silentio fuerit p̃t̃missa. si seruus iste de ule¬
pet latinam precipiat lib̵ tatem Silactinus suerit cius fut rona¬
nus parerts uero puelle quiraptori onac paste consorserint gela
depuetentur: Quiuero raptori solcctiẽ prebuer̃ siue uiri siue fe¬
mine sent ignibus concrementur. hat̃s. Si accusatione reptus¬
ił pin&ũ uł ꝑuoluntate⁊ ꝑ quinquenio accusandi ultra nonha¬
beat potestatem sedp: quinquenio nec d&ali coniunctionẽ rapto¬

Expanded text:
iniat, ut eam suo si raptori puella consentiat, pariter puniantur. Si quis vero ex amicis aut familia aut fortasse nutrices puellae consilium raptus dededatur, de qua hortamenta sceleris ministrata noscuntur. Illae vero, quae rapiuntur invitae, quae non vocibus suis de raptore clamaverint, ut vicinorum vel parentum solatio adjutae liberari possent, parentum suorum eis successio denegetur. Raptori convicto appellare non liceat, sed statim inter ipsa discussionis initia a judice puniatur. t raptus ultio parentum silentio fuerit praetermissa, si servus ista detulerit, latinam percipiat libertatem, si Latinus fuerit, civis fiat Romanus. Parentes vero, qui raptori in ea parte consenserint, exilio deputentur. Qui vero raptori solatia praebuerint, sive viri sive feminae sint, ignibus concrementur. SI QUIS Eie raptus expleto quinquennio accusandi ultra non habeat potestatem, sed post quinquennium nec de tali coniunctione rapto
Abbreviated transcription (Latin):
& traordinaria p&imur indicionẽ deposci caueat Igiaur
mugnificat auctoritastua nep̃ tereat quim an su&udine nrã
potuerit indictatem uiorum honorẽ suncione Ut siquis
usurpatur. atemeritate amplius aliquid fuerit. conatus &i¬
gere obnoxius. quadrupli rep&itione teneatur. gueseue¬
sttas iussionis ad ordinarium iudicium. officiorumq troren
debebit excufrere ut si eorum uł gractiosa conuenentia uel genobl
dissimulcctione temeritas admiserit curialis eosquoque damni

Expanded text:
extraordinaria patimur indictione deposci. Caveat igitur magnifica auctoritas tua, ne praeter ea, quae a mansuetudine nostra patuerit indicta, tenuiorum oneret functionem; ut, si quis usurpatoria temeritate amplius aliquid fuerit conatus exigere, obnoxius quadrupli repetitione teneatur. Quae severitas iussionis ad ordinariorum iudicum officiorumque terrorem debebit excurrere, ut, si eorum vel gratiosa coniventia vel ignobili dissimulatione temeritas admiserit curialis, eos quoque damni
Abbreviated transcription (Latin):
apuganua irct̃p. : Iabernae domina hoc ẽ uxor
tab̵ narii si inuenta fuerit in adulterio accusare potist
Siuero eius ancilla uł quiminis teriũ tab̵nȩ p̃buit in adulte¬
rium fuerit dep̃ hensa ꝓutilitatem dimittit᷑. Sed & ipsa tab̵¬
narii uxor tam uilis ministerii officium egerit in adulteriũ
ro extranea muliere nullus accus&i sed ꝓpinqui ad quorum
notam ꝑtin&. hocẽ frat̃ germanꝰ frat̃ patruelis patruus. &
consobrinus quitam̃ ante inscriptionem siaccusata ad quirtt
possunt ꝑsatis factionũ ueniam ꝓmereri. reliqui ab accusatio¬
nem phibent᷑ maritus sane &iam osuspicione accusare

Expanded text:
PRETATIO. Tabernae domina, hoc est uxor tabernarii, si inventa fuerit in adulterio, accusari potest: si vero ejus ancilla, vel quae ministerium tabernae praebuit, in adulterio fuerit deprehensa, pro vilitate dimittetur. Sed et ipsa tabernarii uxor si tam vilis ministerii officium egerit, et in adulterio rio extraneam mulierem nullus accuset, sed propinqui, ad quorum notam pertinet, hoc est frater germanus, frater patruelis, patruus et consobrinus, qui tamen ante inscriptionem, si accusata adquieverit, possunt per satisfactionem veniam promereri. Reliqui ab accusatione prohibentur. Maritis sane etiam ex suspicione accusare
Abbreviated transcription (Latin):
slubere. Dereliquo hec lexp̃termittenda ẽ quia in quarto
ro est sub titulo uii undeuiq: tam̃ temporib: posterior
confessi ał conuinct fuerint uiolentiȩ cõmisse addictistor¬
nntis& grauibus puniuntur. Siuero inuentib dñi est
uiolentiȩ crimen admiserut. dni qui inlicita ꝑciper notatr¬

Expanded text:
 potuisset excipere. De reliquo haec lex praetermittenda est, quia in quarto libro sub titulo Unde vi, quae tamen temporibus posterior confessi vel convicti fuerint violentiam commisisse, addicti tormentis gravibus puniantur. Si vero iubentibus dominis violentiae crimen admiserint, domini qui inlicita praeceper
Abbreviated transcription (Latin):
adcadio lixium Iudex orimino sum disuitiens non ante sen¬
tentiam ꝓferat capitalenȩ¬
aut conuinctus ꝑuinocentes testes . uł ꝑ conscios criminissui. ueł¬
tugomicidium aut adulterium autmalesicum comisisse ma¬
psonȩ aut alicuius dignititis uiro uocantur orcriminale ui¬
de adrerum dnm resferat: ut dehũi modi ꝑsonis quid figri debeat
dominorum ꝑceptio iustec constituat Imp orataꝵ ualext¬
cumq graui accusatione comotus quemquam occidi p̃cepe¬
nt nonstitim aiuidicib: quȩ abirato principe iustas compleant

Expanded text:
ATIO. Judex criminosum discutiens non ante sententiam proferat capitalaut convictus vel per innocentes testes vel per conscios criminis sui aut homicidium aut adulterium aut maleficium commisisse mapersonae aut alicuius dignitatis viri vocantur in crimine, iudex ad rerum dominos referat, ut de huius modi personis quid fieri debeat, dominorum praeceptio iusta constituat. 367 cumque gravi accusatione commotus quemquam occidi praeceperit, non statim a iudicibus, quae ab irato principe iussa sunt, conpleant
Abbreviated transcription (Latin):
patre lic& filus ressuas aquib cũq ꝑsonis siue uindite siuedonat
filiorum defuncta pat̃ itapossideat usum fructum dehis habeat
sed quantum autquam diuhabeat. lexnouella constituit dis¬
trahendi tam̃ autdonan di dehis nullam patrẽ habeat potestatẽ
sane si filium mortuam atre emancipauerit. debonis maternis
id est demancipatifilii. porcionem ipsi filius nonerit. Causam
demat̾nis bonis terciã offerat portionẽ. quȩ tam̃ in ipsius ꝓprie¬
tatẽ mansura ẽ. ltcut cam pat̃ bonis uiris diuidentib consequatir
sitantũ patris nom̃ dehoc addiẽ psterit aut renfiliorum impiam¬

Expanded text:
patre licet filiis res suas a quibuscumque personis, sive venditae sive donatpatre licet filiis res suas a quibuscumque personis, sive venditae sive donatfiliorum, defuncta uxore, pater ita possideat, ut usumfructum de his habeat: sed quantum aut quamdiu habeat, lex Novella constituit: distrahendi tamen aut donandi ex his nullam pater habeat potestatem. Sane si filium, mortua matre, emancipaverit, de bonis maternis, id est, de emancipati filii portione ipse filius muneris caussa de maternis bonis tertiam offerat portionem: quae tamen in ipsius proprietate mansura est ita, ut eam pater, viris bonis dividentibus, consequatur. Si tamen tantum patris nomen ad hoc adduci potuerit
Abbreviated transcription (Latin):
& mat̃nis ꝯexieris & creatiorie sublata. imp const aa
egib: istius reliquaparr in aliis legib: continã hoc tantum
dereliquis legib: plushab& ut patres qui filiarum resgubnare
iussisse negotia eorũ sũmostudio & integriticte agerecurent
Nihil ꝑ neglegentiã earum filiis pereat sed fructus rerũ mat narũ
sine aliquam neglegentiam redigi uł uindifaciant. ut extep̃re
comp&entis sic̃ lexnouelladic̃ portiones suar filus sine aliqua
deminutione ꝑcipiants. Res filiorum patrib: alienare ñ liceat
hoc ẽ necuendere necdonare qQuod sifortasse p̃sumpserint
emptor uł qui donator accesserit grandi sesollicitudine
& cura custodiat: Nec filiorum res ad patre comparatas aut
donatas accipiant autscientes. aut &iamscientes sedcom¬
pdlant patrem quiuenditor uł uł donator sugrit & filioꝵ res inue
possit abstrgere sideuissore ad patreunditoris ꝑcipiant qui
obligatione rerum suarum damniemptori non faciat quia difinca

Expanded text:
ET MATERNI GENERIS ET CRETIONE SUBLATA. Imp. Constantegis istius reliqua pars in aliis legibus continetur: hoc tantum de reliquis legibus plus habet, ut patres, qui filiorum res gubernare iussi sunt, negotia eorum summo studio et integritate agere procurent, nihil per neglegentiam eorum filiis pereat, sed fructus rerum maternarum sine aliqua neglegentia redigi vel vendi faciant, ut ex tempore conpetenti, sicut lex novella dicit, portiones suas filii sine aliqua inminutione percipiant, res filiorum patribus alienare non liceat, hoc est nec vendere nec donare. Quod si fortasse praesumpserint, emptor vel qui donator accesserit grandi se sollicitudine et cura custodiant, ne filiorum res a patre conparatas aut donatas accipiant aut scientes aut etiam nescientes, sed conpellant patrem, qui venditor vel donator fuerit et filiorum res in possit abstergere, fidejussore a patre venditore percipiat, qui obligatione rerum suarum damnum emptori non faciat: quia defuncto
Abbreviated transcription (Latin):
plareratixis pp̃o lxt̃p. Siquis populo adseditionem conci¬
tauerit dapinis grauissimis subiacebit:: xxnii. depaemo¬
Initer̃p̃ Quifamosa casta ad coniugum qui in iuriam
amacula conscripserit insecr&o & inpublico ad fixerit
inuenendãq piecerit illum contraq: ꝓposita ẽ castola non no¬
cebi: Ne fameei aliquid derogauit sed siuenire potuerit qui huic¬
modi ccerto lam fecit constringatur ut ꝓb& que conscripsit quisi
& quiscripsit ꝓbare non potuerit fustig&ur qui in famare

Expanded text:
pretatio. Si quis populum ad seditionem concitaverit, damnis gravissimis subiacebit. DE FAMOio. Qui famosam chartam ad cuiuscumque iniuriam et maculam conscripserit in secreto aut in publico adfixerit inveniendamque proiecerit, illum, contra quem proposita est chartula, non nocebit nec famae eius aliquid derogabit. Sed si inveniri potuerit qui huiusmodi chartulam fecit, constringatur, ut probet quae conscripsit: qui si etiam quae scripsit probare potuerit, fustigetur, qui infamare
Abbreviated transcription (Latin):
tam̃ accusati quam accusatoris dignitas estim&ur &¬
in unum quemq: ante discisionem ltciud ex faciat custo dit
& eorum nec tedes aut dignitas patiuntur sane his qui crimo
nusuic inquisitione confessisunt de aliis sidicere uoluerinit
adiudice non credatur. Quia iure & legib: constratum est
ut expontanea ꝓfessione reus non faciat neq: illi de altero
credatur qui se criminosum eẽ confessus est. ñ.de

Expanded text:
tam accusati quam accusatoris dignitas aestimetur tam accusati quam accusatoris dignitas aestimetur et unumquemque ante discussionem ita iudex faciat custodiri, ut eorum natales aut dina sua in quaestione confessi sunt, de aliis si dicere voluerint, a judice non credatur; quia jure legibus constitutum est, ut spontanea professione reus reum non faciat; neque illi de altero credatur, qui se criminosum esse confessus est. » Ite
Abbreviated transcription (Latin):
de omiadium er im̃ periculo sa uł capitale obiectione pulsauerit
Nonprius ad iudicib: audiatur: quã sesimile poenã qua mreo intendit
conscripserit subiturum & siseruus alienus accus udus ẽẽ crediderit
sesimilem inscriptione conftringat futurum ut supplicia in nocentim
seruorum apũd poenam capiti sui aut feccultate admissione cop¬
nullus accus& nec ꝑscriptum principis hocpetuerit inperure¬
sed ipsiqui crimen intendit p̃sens ꝑse accus& inscriptionem per¬
missa iudicis aut priniendis & damnandum officium si fortussse
tacuerint nocentem nisi ꝑmissa inscriptionem subdendumor¬
diderit questioni Iriteñp Reinon multo tempore in carene
ał incustodia teneantur . sed clerit aut binocentes absoluant
autsi conuictisuerint criminosi sententia puniatur . Intẽp¬
Ante inscriptione nemo efficiatur criminosus Nam inscriptio¬
ne pordine facta tunc adiudice suscipiendum eẽ reus &cus¬
todie cum accusatore tradendus ẽẽ. Eatam̃ rationemut

Expanded text:
 periculosa vel capitali obiectione pulsaverit, non prius a iudicibus audiatur, quam se similem poenam, quam reo intendit, conscripserit subiturum: et si servos alienos accusandos esse crediderit, se simili inscriptione constringat: futurum ut supplicia innocentum servorum aut poena capitis sui aut facultatum amissione connullus accuset, nec ssed ipse, qui crimen intendit, praesens per se accuset in scriptione praemissa. Judices autem puniendi sunt, et damnandum officium, si forte tacuerint, si innocentem, nisi praemissa inscriptione, subdendum cretatio. Rei non multo tempore in carcere vel custodia teneantur, sed celeriter aut innocentes absolvantur aut, si convicti fuerint, criminosi sententia puniantur. Ante inscriptionem nemo efficitur criminosus: nam inscriptione per ordinem facta tunc a iudice suscipiendus est reus et custodiae cum accusatore tradendus est, ea tamen ratione, ut
Abbreviated transcription (Latin):
mum puelle sab tutore uiuentes Mannos ꝑueneront nupudle
quicumq p&ttor accesserit non prius puella iungctur
nisiuirginitur illius qđ atutore seruata sit fuerit ad ꝓbatũ
Nanisi ab ipso titore conuncitur uiolata eiꝰ uirginitus
statim exilio deputetur n& ris illius omnes fiscus usurpa¬
a adsplx  Siqua in genuamulier seruo ꝓprio seocculte mis¬
uerit capitalit̃ puniatur. Seruus &iam quiin adulterio domina
amunctus fuert ignibus eocuratur i potestate habeat huiur
modi crimen quicumq: uoluerit accusare Seriu atam aut ancille
liuerunt libtite consequantur si fefellerint puniantir. hereditis
mulieris qui setale crimen maculauereit uł filii sint exruretis

Expanded text:
mum puellae sub tutore viventes ad annos pervenerint nuptiales, et quicumque petitor accesserit, non prius puella jungatur, nisi virginitas illius, quod a tutore servata sit, fuerit approbata; nam si ab ipso tutore convincitur ejus violata virginitas, statim exilio deputetur, et res illius omnes fiscus usur Si qua ingenua mulier servo proprio se occulte miscuerit, capitaliter puniatur. Servus etiam, qui in adulterio dominae convictus fuerit, ignibus exuratur. In potestate habeat hujus modi crimen quicumque voluerit accusare. Servi etiam aut ancillaebaverint, libertatem consequantur, si fefellerint, puniantur. Haereditas mulieris, quae se tali crimine maculaverit, vel filiis, si sunt ex marito
Abbreviated transcription (Latin):
reus sugierit. ab eo cui est traditus requiratur. quisieum nen
petuerit pienare nouerit se neglegens custus illius sea
aut damnum aut poenam fugierit subiturum Ixteĩp¬
Omnib dominicis diebus iudices subfida custodia dean¬
cerib reos cdducnt. & eis cd xp̃ianis uł codsac dotibus
substantiam p̃beantur & balneum p̃dictis dieb subcustodie
religionis contemplatione duccentur. Siquis udices hocim

Expanded text:
reus fugerit, ab eo cui est traditus requiratur: qui si eum non potuerit praesentare, noverit neglegens custos illius se aut damnum aut poenam qui fugerit subiturumOmnibus dominicis diebus iudices sub fida custodia de carceribus reos educant, ut eis a Christianis vel a sacerdotibus substantia praebeatur et ad balneum praedictis diebus sub custodia religionis contemplatione ducantur. Si qui
Abbreviated transcription (Latin):
acipẽlam adicentib ꝑtin& uelut interiora templi p̃cipimꝰ
cisto dire ut reos timoris necessitas ñ constringat circa altaria
manere & loca ueneratione dignac polluere sanosiqui adlo ca
cã consugierint apmasi quec secum portauerint mox deponat
necesse astimã magis armorum presidio quac sedorum locaue
utiune difendi quoe sideponere arma noluerant &sacerdotes
Tecclesus non crediderint sciantse armatorum uirib: extra¬
endos si uero estradiere locissci quem liberum quacũ ꝓratio

Expanded text:
clesiam adiacentibus pertinet, velut interiora templi praecipimus custodiri, ut reos timoris necessitas non constringat circa altaria manere et loca veneratione digna polluere. Sane si qui ad loca sancta confugerint, arma si qua secum portaverint, mox deponant, nec se existiment magis armorum praesidio quam sanctorum locorum veneratione defendi. Quod si deponere arma noluerint et sacerdoti vel clericis non crediderint, sciant se armatorum viribus extrahendos. Si vero extrahere de locis sanctis quemlibet reum quacumque ratio
Abbreviated transcription (Latin):
contra aut testam̃tum aut translatione filiis reuer sus paus
uenire ꝑmittitur. sane cumredierit pat filium uiuum in uois¬
rit . filium inliuius summa pectna potestate recipiat
C&tram qđ dereb ꝓprus ab sute patre filius cessit reuersus
pater reuocare non poterit quicquid uero filii in anno¬
in minoribus consatuit fecrit id penitus non ualebit quit
si pro&ate uł ꝓ absentia patris aut tutoris aut curatoris us¬
perit reuersus pat̃ filius repulsis curatorib ueltitoribis
cum onnni faccultate recipiat ecc conditionem ut ren
filiorum ltiministrat hac regit ut non solum daronoie
nonsentiant sed studio patris res uel fecculteues psia
filiorum quod sipater. aut ꝓdigus autnegens aut uersor
aut libidini deditus eẽ conuincitur & filiorum res impiȩ
hacdem̃ter nastare acde labidare cognoscitur filu
tdispatris tm quã eomortuo subidure aut curatorem con¬
nstunt quisic̃ ꝓquum ẽ ut bonum & utilis patrem filiorum

Expanded text:
contra aut testamentum, aut transactionem filii reversus pater venire permittitur. Sane cum redierit pater, si filium vivum invenerit, filium in jus suum paterna potestate recipiet. Caeterum quod de rebus propriis absente patre filius gessit, reversus pater revocare non poterit. Quicquid vero filii in annis minoribus constituti fecerint, penitus non valebit: qui tamen si pro aetate vel absentia patris aut tutores aut curatores acceperint, reversus pater filios, repulsis curatoribus vel tutoribus, cum omni facultate recipiet: ea tamen conditione, ut rem filiorum ita administret ac regat, ut non solum detrimenta non sentiant, sed studio patris res et facultas proficiat filiorum. Quod si pater aut prodigus aut negligens aut eversor aut libidini deditus esse convincetur, et filiorum res impie ac dementer vastare ac dilapidare cognoscetur, filii talis patris, tanquam eo mortuo, sub tutore aut curatore consistant: quia sicut aequum est, ut bonus et utilis pater rem filiorum
Abbreviated transcription (Latin):
iat̃p. Siquis filius donatione matris aliquid fuerit consecutis
&iã postmodũ leserit ꝓbatis iniudiciolesionis causas donauont
mat̃ si uoluerit in in tegrum reuocabit. quod mat̃ qui filio donuut
occansione ueniendi ullã habeat potestitem. seruatis dereliquo
legitimis qui sub titulo ad secundis nuptus continentur. Ims̃¬

Expanded text:
atio. Si quis filius donatione matris aliquid fuerit consecutus et eam postmodum laeserit, probatis in iudicio laesionis causis donationem mater, si voluerit, in integrum revocabit. Quod si mater haec quae filoccasionem veniendi nullam habeat potestatem, servatis de reliquo legibus, quae sub titulo de secundis nuptiis continentur.
Abbreviated transcription (Latin):
uxoris excludant. Sed si ꝓpinqui omnino defuerint tunesib
inuicem exduso fircomaritus uł uxor succedant: Iñ
lapino pr̃o Sicurialis intestatus moriens neque filias
neq ꝓocimos derelinquat curia acuius ordinom subducitur
quic quid relinquerit uindi cabit . uta ut nullus audeat ea quasi
bona cuduca a principib: postulare qđ sifecerit ñ ualebit Nam
ustam̃ts faciendi curialib: lexista tribuit potestatem P au¬

Expanded text:
uxoris excludant. Sed si propinqui omnino defuerint, tunc sibi uxoris excludant. Sed si propinqui omnino defuerint, tunc sibi invicem excluso fisco maritus vel uxor succedant. DE ATIO. Si curialis intestatus moriens neque filios neque proximos derelinquat, curia, cujus ordini subducitur quicquid reliquerit, vindicabit, ita ut nullus audeat ea quasi bona caduca a principibus postulare. Quod si fecerit, non valebit: nam testamentum faciendi curialibus lex ista tribuit potestatem.
Abbreviated transcription (Latin):
ut desiderio suo quisquam subuenerit deferat quodinterdum
ita sens oleuiore concipitur ut antiq: neqđ ex traneis ac̃ sepe
ignotis in donationibus successionib:q: tribuit᷑ . coniugibus
concesserint rep̃mendã . inthoe potius ut in loco ancipiti
quã incitatum fauore motuum arbitrati. Nerum lex alia que
pridem tollimus ut matrimonis auxilium imp&r& deficient
hocto tum credidit arbitrio dimittendo . Nuncuõ parentibus
& statib uł ppinquis ab intestato uenire cõiugis ꝓhibimur t
nulla mentio prioris legissit. Si qua hoc medio breuiq: tẽpre
deponen da nisulle casus emerserit. Vt nemo deꝓpinquis
successionem mostui uindicare possint ex lege cumfisconr̃o
qualis cumq iura matrimonii p̃ponamꝰ & c&era. Ixts¬
Declex constituit ut om̃s ꝓpinqui uxorem ab intestat mar
successionem ꝓhibeant & maritũ similit̃ a successionẽ intestat

Expanded text:
ut desiderio suo quisquam subvenire differat, quod interdum ut desiderio suo quisquam subvenire differat, quod interdum ita sensu leviore concipitur, ut antiqui nec quod extraneis ac saepe ignotis in donationibus successionibusque tribuitur coniugibus concesserint, reprimendum inter hos potius, ut in loco ancipiti, quam incitandum favorem mutuum arbitrati. Verum lex alia, quam pridem tulimus, ut matrimoniis auxilium inpertiret, deficientis hoc totum credidit arbitrio permittendum. Nunc vero parentibus extantibus vel propinquis ab intestato venire coniuges prohibemus. Itaque nulla mentio prioris legis sit, si qua hoc medio brevique tempore deponendam, nisi ille casus emerserit, ut nemo de propinquis successionem mortui vindicare possit ex lege, cum fisco nostro qualiscumque iura matrimonii praeponamus. Et cetera. Datex id constituit, ut omnes propinqui uxorem ab intestati mariti successione prohibeant et maritum similiter a successione intestatae
Abbreviated transcription (Latin):
filos non habuerit cumfiliab: equadis sorte succedat : hoc ẽ ut
mater mediam & filii quanti suerint mediam uindicent porcio¬
nem: Itcut si alium maritum non acceperit portionẽ quã con¬
secutu est facien dide ea quod uoluerint habeant potestatẽ
Siuero aliũ maritum acceperit. quicquid filioruł silia mortui
alum de ad quisitum relinquerint. mat̃ ꝑp̃ &uo iure uindica
bebonis uero prioris mariti portionem quã exberedita tem
filii morientis fuerit consecuta sororis mortuo fratrum sibi
p: matris obitum uindicubunt. Quodsifilius ułfilia quimo¬
runtur . matremius liberorum hubentem suꝑ fatem dimiserit
&sororis sed tam̃ filios habeant. filii eorum in integram patris
uł matris hereditate succedant. Itautmat̃ uł sororis ab hac
latam constititionis pars qued am abse anda st ne ulis pares¬
tibus autꝓpinquis quos natura legis quȩ parit̃ p̃rogatiua desond¬
inpiendi incapiendi. ab intestato hereditatib: p̃ferant᷑ conugs

Expanded text:
filium non habuerit, cum filiabus aequali sorte succedat, hoc est ut mater mediam et filiae, quantae fuerint, mediam vindicent portionem: ita ut, si alium maritum non acceperit, portionem, quam consecuta est, faciendi de ea quod voluerit habeat potestatem; si vero alium maritum acceperit, quidquid filius vel filia mortui aliunde adquisitum reliquerint, mater perpetuo iure vindicet, de bonis vero prioris mariti portionem, quam ex hereditate filii morientis fuerit consecuta, sorores mortuorum fratrum sibi post matris obitum vindicabunt. Quod si filius vel filia qui moriuntur matrem ius liberorum habentem superstitem dimiserint et sorores, sed tamen filios habeant, filii eorum in integra patris vel matris facultate succedunt, ita ut mater vel sorores ab hac latae constitutionis pars quaedam abroganda est, ne ullis parentibus aut propinquis, quos naturae legisque pariter praerogativa defendit, in capiendis ab intestato hereditatibus praeferantur coniuges
Abbreviated transcription (Latin):
gauerint rei omicidia tineantur: Ixtp̃. Quotiens ad
faciendam rapinam aliquis aue hac agentem aut domus
cuus liba nocturnus dispoliatur ad greditur huius modipro¬
nis quiuim sus tin& & damnus &iam cum armis licenta iteps
la tronis ipsius anime nonrequiratur:  deparacibio¬
patrem matrem fratem sororem filium filiã uł alius
propinquis occiderit remotum omnium aliorum genere
torm̃torum. facto decorus sacco qui collens nominatum
in quo conmissus fuertt cuip&iã serpentes claudantur.
&simare uicinum ñ fuerit in qđ lib& gurgite ꝓiciatur
ut tali poenad amnatus nullo tem̃pr obtincat sepultura

Expanded text:
Quoties ad faciendam rapinam aliquis aut iter agentem aut domum cuiuslibet nocturnus spoliator agdreditur, huius modi personis, quae vim sustinent, damus etiam cum armis licentiam resilatronis ipsius a nemine requiratur. patrem, matrem, fratrem, sororem, filium filiam aut alios propinquos occiderit, remoto omnium aliorum genere tormentorum, facto de coriis sacco, qui culeus nominatur, in quo cum missus fuerit, cum ipso etiam serpentes claudantur et, si mare vicinum non fuerit, in quolibet gurgite projiciatur, ut tali poena damnatus nullo tempore obtineat sepultura