comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
gemis ẽ. nõ solum ño luey ⁊̃ gn̾e ip̃o¬
delectu no uõ de se compleri eius ac sinu
quos peyo capullo nitidos aut nberbes
aut bene barbatos uidetis manicatis⁊
talarib ⁊ t̾tis tuncis uelis amictꝰ nõ togiᷤᷤ
quor om̃is industa inte. ⁊ ingilandi labce
mañ lucans cenis expͥm t̾. In hus gͥgib
om̃es alentores. om̃es adulti om̃es impun
impudiciq u̾santar. Hii puen tam lepidi
ac delicati qui nõ sołirmddo amare ⁊ caãni
neq cantare ⁊ saltare.s ẽ sicas iubrare
e sparg̾e uenena didicerunt. qui nͥ exe¬
unt ñ peunt ẽ si catilma ꝑierit scito¬
te hoc mn r .p. seminarũi uel catilinanũ
futurũ. uerũtñ quid sͥ isti inrelices uolłut.
Nonͣ suas secum mulierculas in castra sũt¬
ducturi: Quẽ admodum aut illis carẽ
potuerũt. ħus p̃sertim iam noctib Ce
autem pacto appeninũ atq illas prumas
ac mues ꝑf̾entur ⁊ lisi idcirto facilius

Expanded text:
genus est non solum ngenus est non solum ndilectu, immo vero de complexu eius ac sinu; quos pexo capillo, nitidos, aut imberbis aut bene barbatos videtis, manicatis et talaribus tunicis, velis amictos, non togis; quorum omnis industria vitae et vigilandi labor in antelucanis cenis expromitur. in his gregibus omnes aleatores, omnes adulteri, omnes impuri impudicique versantur. hi pueri tam lepidi ac delicati non solum amare et amari neque saltare et cantare sed etiam sicas vibrare et spargere venena didicerunt. qui nisi exeunt, nisi pereunt, etiam si Catilina perierit, scitote hoc in re publica seminarium Catilinarum futurum. verum tamen quid sibi isti miseri volunt? num suas secum mulierculas sunt in castra ducturi? quem ad modum autem illis carere poterunt, his praesertim iam noctibus? quo autem pacto illi Appenninum atque illas pruinas ac nivis perferent? nisi idcirco se facilius
Abbreviated transcription (Latin):
mciderunt ut si salui ẽẽ uelit. silla sit
hus al inferis excitandus. Ce etiam no uł¬
los aggresteo fomes tenues atq egentes
i eandem illam spem rapmaꝵ ueteꝵ ĩpules̃
Quos ego utrosqi o quirites in eodem gl̾e
pdator direptorq pono.s eos hoc moneo
desmant fure ⁊ ꝓseptõnes ac dictaturas¬
cogitare. Gantus enim illo⁊ tp̃m dosor m¬
uictꝰ est cuntati ut iam ista nõ mõ hoies
Quartum genꝰ ẽ sane uariũ ⁊ mixtum
⁊ turbusentum qui iamp̾dem p̃minitur
qui nimꝙ em̾gunt qui partim mertia
partun in mase g̾endo negõ partim sũ¬
uadimomis iudiciis ꝓstptõnib bonorum
desatigati ꝑ musti ⁊ ex urbe ⁊ ex agns se
m illa castra conferre dñt. hoste ego nõ ta
corruant. s ita ut nõ modo cuntatis. s
nec uicim quidem ꝓrnm sentiant. Nam
sorum quos ego. Catilia nõ reuoto. sła
neq diuelli ab eo possunt. Et ꝑeant sane
in latrocimo. qm̃ s̃ ita musti ut catcer¬
eos caꝑe non possit/ Postremum autem

Expanded text:
elint, Sulla sit eis ab inferis excitandus: qui etiam non nullos agrestis homines tenuis atque egentis in eandem illam spem rapinarum veterum impulerunt. quos ego utrosque in eodem genere praedatorum direptorumque pono, sed eos hoc moneo, desinant furere ac proscriptiones et dictaturacogitare. tantus enim illorum temporum dolor inustus est civitati ut iam ista non modo hominquartum genus est sane varium et mixtum et turbulentum; qui iam pridem premuntur, qui numquam emergunt, qui partim inertia, partim male gerendo negotio, partim vadimoniis, iudiciis, proscriptione bonorum defetigati permulti et ex urbe et ex agris se in illa castra conferre dicuntur. hosce ego non tam conruant, sed ita ut non modo civitas sed ne vicini quidem proximi sentiant. nam sorum. quos ego a Catilina non revoco; nam neque ab eo divelli possunt et pereant sane in latrocinio, quoniam sunt ita multi ut eos carcer capere non possit. postremum autem
Abbreviated transcription (Latin):
atq hoc donicłtu clanssimi imꝑii. fortu¬
natissimam pultrimamq urbem hodier¬
no die deon ĩmortasiũ summo erga uos¬
amore laborib consisus ꝑicusisq meis ex
flam̃a atq ferro ac pene ex faucib cati
ereptã ⁊ uob̾ conseruatam ac restitutã
indetis. Et si non nimꝰ uob̾ iocundi atq
illustreᷤ sunt hu dies quib consuam̃ q̃ illi
quib nastim̃ qd sasutis certa leticia est.
nastenda icerta condicõ ⁊ ꝙ sine sensu
nastim᷑. cum uoluntate seruamur ꝓfecto
quo modo illum qui hñc urbem condidit
famaq sustulimꝰ eẽ apud uos posteros ꝙ
nrõs in honore debebit qui eandem hanc
urbem condatam amplificata ꝑ seruauit
lam totius urbis templis. delubris tectis
ac menib om̃ib subiectĩs ꝓpe iam iam igno̾
cutundatosq ⁊ stͥximus. Itemq gladios m
⁊ p. distrctos retrudimus mucnesq eon

Expanded text:
atquehocdomicilium clarissimi impeni, fortunatissimam puicherrimamque urbem, hodierno die, Deorum immoralium summoerga vosamore. laboribus, confiliis, periculisque meis, ex flamma, atque ferro, acpene ex faucibus fati ereptam, et vobis conservatam, acrestitutam videtis. Et, sinon minus vobisiucundi, atque inlustres sunt ei dies quibus conservamur quam illi quibus nascimur, quod salutis certa laetitia est, nascendi incerta condicio et quod sine sensu nascimur, cum voluptate servamur, profecto, quoniam illum qui hanc urbem condidit famaquesustulimus: esse apud vos, posterosque verstros in honore debebir dies is, qui candem hanc urbem conditam amplificatamque servavit: nam rotius urbis templis, delubris, tectis ac moenibus subiectos prope iam ignes, cireumdatosque restrinximus: iidemque gladios in rempubl. districto
Abbreviated transcription (Latin):
manis consiliis fretus polliceor nobis o
quirites. S multis ⁊ non dubus deoꝵ
m̃ortałiu significatonib quib ego ducib
iam nõ procul ut qͣndam solebant ab est̾¬
no hoste atq longinquo ẜ hic p̃sentes
suo nmime atq auxilio sua templa atq
urb tecta ues defendent. Quos nos pre¬

Expanded text:
s polliceor vobis, Quirites, sed multis et non dubiis Deorum immortalium, significationibus: quibus ego ducibus iam non procul, ut quondam solebant, ab extero hoste atque longinquo, sed hic praesentes suo numine, atque auxilio, sua templa, atque urbis tecta defendunt. Quos vos
Abbreviated transcription (Latin):
cõmoi̾t cuiꝰ ego ñ mõ factũ s ne ince¬
ptũ ulsum conatũue qͣ prĩam dep̃hendoᷤ
sentiet. in hac urbe consules ugilantes
eẽ egregios magistratus.ẽẽ fortem sena¬
tũ esse arma ẽẽ carerẽ quem undicem
nefurior ac manfestor steleꝵ maiores nr̃i¬
T uoluerunt Ełtq hec om̃ia si agent̃
quitites ut res maxnie inmino motu
picula sũma nullo tumultu bellũ intesti
num ac domesticum p̾t om̃num memoño
crudehiisimũ mayimũ nie uno togato
duce ⁊ imꝑatoro sedet. Quod ego sic am¬
mint strabo quirites ut si ullo modo fic̃i
pot̾it ne improbus quidem quist in hac
urbe penam su stele̾is suffãt. E si uis ma¬
infeste audacie si impendens peie ꝑicułu
me nectio de hac anmi uoluntate dedi

Expanded text:
commoverit, cuius ego non modo sactum, sed inceptum ullum, conatumve contra patriam deprehendero: sentiet in hac urbe esse Consules vigilantes, esse egregios magistratus, essefortem Senatum, esse arma, esse carcerem: quem vindicem nefariorum, ac manifestorum scelerum maiores nostriesse voluerunt. Atque haec omnia sic agentur, Quirites, ut res maximae minimo motu, pericula summa nullo tumultu, bellum innum ac domesticum post hominum memoriam crudelissimum et maximum me uno togato duce et imperatore sedetur. quod ego sic administrabo, Quirites, ut, si ullo modo fieri poterit, ne improbus quidem quisquam in hac urbe poenam sui sceleris sufferat. sed si vis manifestae audaciae, si impendens patriae periculum me necessario de hac
Abbreviated transcription (Latin):
aut ⁊ se reges pant faturos. Non indest
d se cuꝑe q si adepti sunt fugitiuo alicui
aũ gladiatori concedi sit necc̃e / Tertium gen̾
est erate iam affectum s en exctatõne robu¬
stum quo ex gne ẽ iste mallius cui mine
catilma sue cedit. hu sunt hõmes ex eis

Expanded text:
reges sperant futuros? non vident re quod, si adepti sint, fugitivo alicui aut gladiatori concedi sit necesse? Tertium genus est aetate iam adfectum, sed tamen exercitatione robustum; quo ex genere iste est Manlius cui nunc Catilina succedit. hi sunt homines ex eis
Abbreviated transcription (Latin):
occidentem fuent ad orientẽ comi̾te̾. ac se
sꝑare die̾unt en illud figuũ quod indetis sol
ut neqi a suꝑioub consulib neq a nobis
ante hodiernũ diem collocaret᷑. hic quis p̾¬
esse qͣur̾ tam adou̾sus a uõ.tam p̃ceps tam
mente captꝰ. qui neget hec om̃ia que iudemꝰ
p̃cipneq hanc urbem deoꝵ ĩmortalũ mita
ac pocestate ãministam. Etenm cum essat
ita responsum. cedes incendia int̾itumq r
que tũ ꝓpt̾ magnitudiẽm scelum nõ uulsi

Expanded text:
orientem convertere; ac se sperare dixerunt, si illud signum quod videtis solis ut neque superioribus consulibus neque nobis ante hodiernum diem conlocaretur. hic quis potest esse tam aversus a vero, tam praeceps, tam mente captus qui neget haec omnia quae videmus praecipueque hanc urbem deorum immortalium nutu ac potestate administrari? etenim cum esset ita responsum, caedis, incendia, interitum rei quae tum propter magnitudinem scelerum non nulli
Abbreviated transcription (Latin):
tem ex urbe ues eiecimꝰ uel emisimꝰ ues
ip̃m egredientem uerbis ꝓsequuti simus.
Abnt excessit euasit erupit Nulla iam
ꝑncies a moustro illo atz ꝓdigio memb
ip̃is intra menia comꝑabit᷑. At hũc eqͥd̾
unũ hiꝰ belli domestici ducẽ sñ cõcrou̾sia
uicimus. Nlon eĩ iã int̾ sat̾a nr̃a ficca illã
u̾sabit᷑. Non in campo nõ in foro. nõ m
utle sus. palam iam cu hoste rapͣ
diente bellũ iustũ gemꝰ. Oie dubio ꝑ dinus
ssomẽ. magnificeq uicmmiꝰ. cũ ilłsu eꝵ occulti¬

Expanded text:
tem ex urbe vel eiecimus vel emisimus vel ipsum egredientem verbis prosecuti sumus. abiit , excessit, evasit, erupit. nulla iam pernicies a monstro illo atque prodigio moenibus ipsis intra moenia comparabitur. atque hunc quidem unum huius belli domestici ducem sine controversia vicimus. non enim iam inter latera nostra sica illa versabitur, non in campo, non in foro, non in depulsus. palam iam cum hoste nullo impediente bellum iustum geremus. sine dubio perdidimus hominem magnificeque vicimus, cum illum e
Abbreviated transcription (Latin):
mortẽ multasse fere ut ei socios muidia op¬
p̃st ꝓsequi non possem rem. huc edrei ut tu
illud moleste fero. qd ex urbe paꝵ cõmitatus
Tongillũ uõ me eduxit ꝙͣ amare in p̃testa
całupma ceꝑat publicio s munitũ quon es
alienũ contͣitum in popm̃a miłłũ r .p. motũ

Expanded text:
morte multassem, fore ut eius socios invidia oppressus persequi non possem, rem huc deduxi ut tum egatis, quod etiam illud moleste fero quod ex urbe parum comitatus Tongilium mihi eduxit quem amare in praetexta coeperat, Publicium et Minucium quorum aes alienum co
Abbreviated transcription (Latin):
statorẽ huiꝰ urbis atq imꝑii uẽ nõamus
hũc e huiꝰ socios a tius arĩs cet̾isq templi
a tectis urbis ac menb auita fortumsq
ciuiũ om̃ium arcebis. ⁊ om̃es imimicos
bonoꝵ hostes priẽ latrones italie scelerũ
fede̾ int̾ se ac nefana societate cõm̃ctos
et̾ms suppsicus unuos mortuosq mactabł

Expanded text:
statorem huius urbis, atque Imperii vere nominamus: statorem huius urbis, atque Imperii vere nominamus: hunc, et huius focios a tuis aris, ceterisque templis, a tectis urbis, ac moenibus, a vita, fortunisque civium omnium arcebis: et omnes inimicos bonorum, hostes patriae, latrones Italiae, et scelerum federe inter se, ac nefaria societare coniunctos, aeternis supplicis
Abbreviated transcription (Latin):
tã adusta rei ꝑ pestis ueꝵ etiam stups a
semen maloꝵ om̃ium. Et emm iamdiu ꝓ
c in hus ꝑiculis comuratõnis insidiaq
uersam̃. Sed nestio quo pacto oñũ steser
ac uet̾is furoris s andacie matinitas m
m̃i consulatꝰ tp̃s empp. Quod si ex tanto
latrocimo iste tinus tossetur uidebimur
fortasse ad breue quoddam tp̃c cura me
dam bibit pͥmo reseuari indent᷑ dende
multo grautꝰ uehementiq afffictantur.
Sic hic morbus qui est in .r.p. releuatꝰ
istius pena uehemẽtius resiquis inius m¬
grauescit quare pc secedant inꝓbi se cer
ram. Malseolos o faces ad incendendam uba
nob̾ hoc p .c. tantam in nob̾ confulibus
uobis consensionẽ ut catiline ꝓfectõne oi¬
a patesacta ilsustrata ospssa uindicata eẽ
indeatis. histe om̃bus catisma cũ sũma r
p. safute ⁊ cum tua peste ac ꝑicie cũq
coꝵ exitio qui se tecũ om̃n scele pat̾cidioq
iuux̾unt ꝓficest̾e̾ ad impiũ bellũ ac nefa¬
riũ Tum cu supit᷑ qui isdem quil hec

Expanded text:
ps ac semem malorum omnium. Eten im iam diu P. C. in his periculis coniurationis, insidiisque versamur: sed nescio, quo pacto omnium scelerum, ac veteris furoris, et audaciae maturitas in nostri consulatus tempus erupit. Quod si ex tanto latrocinio iste unus tolletur: videbimur fortasse ad breve quoddam tempus cura, dam biberint; primo relevari videntur: deinde multo gravius, vehementiusque afflictantur: sic hic morbus, qui est in republ. relevatur istius poena vehementius, vivis reliquis ingravescet. Quare P. C. secedant improbi, secernriam, malleolos ad incendendam urbevobis hoc P. C. tantam in nobis Coss. bonis consensionem, ut Catilinae profectione omnia patefacta, inlustrata, oppressa, vindicata esse videatis. hisce ominibus, Catilina, cum summa rei publicae salute, cum tua peste ac pernicie cumque eorum exitio qui se tecum omni scelere parricidioque iunxerunt, proficiscere ad impium bellum ac nefarium. tu , Iuppiter, qui isde
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ ꝑcussas cum simulacra dora im̃intałũ¬
de pulsa s̃ s statue uet̾um hõminu deiecte
illi qui hanc urbĩ condicit romulus quẽ in¬
aurata capitosio paruũ atq lagidemu
berib lupimia inhiantem fuisse meministis
Quo quidẽ tꝑa cum auruspices ex tota etrum¬
a comiẽissent cedes atq incendia ⁊ legñ int̾it
bellum ciuile ac domesticũ ⁊ toti urbis at
imꝑn occasũ appinquare dixet̃. n dii itoc¬
tales om̃i rõne placati suo nunue ꝓpe facta
ip̃a flexissent. Itaq illoꝵ responsis tum ⁊ lud
ꝑ decem dies fact funt neq res ulla que ad

Expanded text:
esse percussas, cum et simulacra desse percussas, cum et simulacra dtatuae veterum hominum deiectae ille qui hanc urbem condidit Romulus, quem inauratum in Capitolio, parvum atque lactantem, uberibus lupinis inhiantem fuisse meministis. quo quidem tempore cum haruspices ex tota Etruria convenissent, caedis atque incendia et legum interitum et bellum civile ac domesticum et totius urbis atque imperi occasum appropinquare dixerunt, nisi di immortales omni ratione placati suo numine prope fata ipsa flexissent. itaque illorum responsis tum et ludi per decem dies facti sunt neque res ulla quae ad
Abbreviated transcription (Latin):
affuit om̃ib eius consilus occum atq ob¬
stititã ut leuissime dicam druncandum
nobͣ cum illo fuisset. neq nos iꝙͣ dum
ille in urbe hostis eẽt tantis ꝑiculis rẽ p.
tanta pace. tanto otio tanto silentio sibaᷤ¬
ad ministrata ut deoꝵ inimortałiũ mi tu
atq consilio ⁊ gesta : ꝓmissa ẽẽ uideant᷑.
Idꝙ cum comectura consequi possumꝰ. qued
uix coidetur humanis consisiis tantam mole
reꝵ gubernatio consequi potusse. Tũm nõ
ita p̃sentes hus tꝑibus opem ⁊ auxiłiũ nob
tulerunt ut eos penas oculis inder possemꝰ
Nam nt illa cimitam uisas nocturno tꝑ̃e
ab occidente faces ardoremq celi ut fubmũ
iaictus ⁊it temotus xelinqͣm ut omuta cet̾a
que tam multa nob̾ consulib facta sunt ut
hec que nũc fiunt dei ĩm̃crtales can̾e inde¬
rentur. hoc certe quir̾ quod dicturꝰ sum.
neq p̃t̾mictendimi ẽi neq relinq̃ndum est
Nam ꝓfecto memoria tenetis qͦcta ⁊ terq̃to
consulib cum plures in capitolio res de cel

Expanded text:
fuit, omnibus eius consiliis occurri atque obstiti, tamen, ut levissime dicam, dimicandum nobis cum illo fuisset, neque nos umquam, cum ille in urbe hostis esset, tantis periculis rem publicam tanta pace, tanto otio, tanto silentio libeadministrata ut deorum immortalium nutu atque consilio et gesta et provisa esse videantur. idque cum coniectura consequi possumus, quod vix videtrerum gubernatio consequi potuisse, tum vero ita presentes his temporibus opem et auxilium nobis tulerunt ut eos pene oculis videre possemus. 68 Nam ut illa omittam, visas nocturno tempore ab occidente faces ardoremque caeli, ut fulminum iactus, ut terrae motus relinquam, ut omittam cetera quae tam multa nobis consulibus facta sunt ut haec quae nunc fiunt canere di immortales viderentur, hoc certe, Quirites, quod sum dicturus neque praetermittendum neque relinquendum est. nam profecto memoria tenetis Cotta et Torquato consulibus compluris in Capitolio res de caelo
Abbreviated transcription (Latin):
hu de te sentiant. Egrede̾ ex urbe. Catisma li
b̾a.r .p. metu. In exiłiu si hanc uocem exp̾tas
proficistere. Ced est enim. Catilma. quid atten¬
dis e quid madu̾tis hor stilentiũ patiuntur
hinc adalestenti optimo .p. sestio si fortissimo
uiro .m. marcello dixissem iam i consuli
hoc ip̃o nn templo uire optimo senatus uimi
e manꝰ nitusissent. De te aut. Catisma cũ
quiestunt probant. compatiunt᷑ decernunt.
Cum tacent clamant. neq hu sołu quoꝵ tibi
auͣt᷑. est coidelicet cara uita uilissima s ẽ ilłi
quietes .ro. honestissimi at optum um cet̾iq
⁊ tu et srequentiã indere ⁊ studia ꝓspicere

Expanded text:
hi de te sentiant. egredere ex urbe, Catilihi de te sentiant. egredere ex urbe, Catiliam metu, in exsilium, si hanc vocem exspectas, proficiscere. quid est? ecquid attendis, ecquid animadvertis horum silentium? patiuntur,huic adulescenti optimo P. Publio Sestio, si fortissimo viro M. Marco Marcello dixissem, iam mihi consuli hoc ipso in templo senatus iure optimo vim et manus intulisset. de te autem, Catilina, cum quiescunt, probant, cum patiuntur, decernunt, cum tacent, clamant, neque hi solum quorum tibi auctoritas est videlicet cara, vita vilissima, sed etiam illi equites Romani, honestissimi atque optimi viri, ceterique um tu et frequentiam videre et studia
Abbreviated transcription (Latin):
mee te asseruarem rogasti. Cum a me quoq
id responsum tulisses me nullo modo posse isae
ꝑientib tuto ẽe tecum qui magna in ꝑicuso
eem ꝙ isdem menib continerem̃. ad quintũ
metessum p̃iorem  uenisti.⁊ quo repudiatus
ad sodalem tuũ uirum optimũ .m. marcellũ
de migrasti. que tu uidel ⁊ ad custediendũ te
diligentissimũ ⁊ ad suspicandum sagacissimũ
⁊ ad uindicandũ fortissimũ fore putasti. Sed
ꝙͣ longe uidet̾ a carce at a uintulis al esse
debere qui se ip̃m dignũ custedia uidicauerit.
que cum ita s̃. Cantisma dubitas si equo aĩo
hiic moran nõ potes abire r aliquas t̾ras ⁊
uitam istam multis supplicus iustis debitis ꝓ
ereptam fuge solitudiniq mandare. Refert
inqͥs ad senatum d emm postulas. Et si hic
ordo sͥ platere decreũt te ire in exiłiu optem¬
ꝑatum te ẽẽ dicas. Non referam id q abhorret
a meis morib si tam̃ faciam ut intelligas qd

Expanded text:
meae te adservarem rogasti. cum a me quoque meae te adservarem rogasti. cum a me quoque id responsum tulisses, me nullo modo posse isdem parietibus tuto esse tecum, quia magno in periculo essem quod isdem moenibus contineremur, ad Q. Quintum Metellum praetorem venisti. A quo repudiatus ad sodalem tuum, virum optimum, M. Marcum Metellum demigrasti, quem tu videlicet et ad custodiendum te diligentissimum et ad suspicandum sagacissimum et ad vindicandum fortissimum fore putasti. sed quam longe videtur a carcere atque a vinculis abesse debere qui se ipse iam dignum custodia iudicarit? quae cum ita sint, Catilina, dubitas, si emori aequo animo non potes, abire in aliquas terras et vitam istam multis suppliciis iustis debitisque ereptam fugae solitudinique mandare? ‘refer’ inquis ‘ad senatum’; id enim postulas et, si hic ordo placere sibi decreverit te ire in exsilium, obtemperaturum te esse dicis. non referam, id quod abhorret a meis moribus, et tamen faciam ut intellegas quid
Abbreviated transcription (Latin):
atq odissent tui neq issos ulla rõne pla
nichil de te diuidicat nsi de panadio suo
cogitare. suiꝰ tu ueq auctoritatem u̾ebere
nec iuidiciũ sequere necͣ ꝑtimestes. Que¬
cĩus extitit nͥ ꝑ te. nussum fłagitiũ sñ
te. Tibi un mustor cunum noces tibi
ueratio. direptoq socioꝵ impiita funt
ac libera. Tu non solun ad negligendas
leges ac questiones ueu atiam ad uumcen¬
das ꝑfrigendasq comiastusti. Suꝑiora illa
qͣp̾ perferenda non fuerant tñ ut po
tin tusi. ⁊lunc uõ totam me ẽe in metu
ꝓpt̾ te unũ quicquad increpunit. satilm̃a
miri pesse q a tuo scelere abhorreat nõ est
ferendum ꝙobrem discede atq hunc mͥ tino¬
ut dixi pr̃ia loquat non me impetrare de¬
beat etiam si uim abnbere no possit quid
quid tu te ip̃e in custidiam dedisti. Quid
uitande suspĩtoms causa apud. in sepidũ
te uesse Rabitare dixisti. Aquo nõ receptus
etiam a me uenire ausua es. Atq ut doiu

Expanded text:
atque odissent tui neque eos ratione ulla atque odissent tui neque eos ratione ulla nihil te iudicat nisi de parricidio suo cogitare: huius tu neque auctoritatem verebere nec iudicium sequere nec vim pertimesces? qucte; tibi uni multorum civium neces, tibi vexatio direptioque sociorum impunita fuit ac libera; tu non solum ad neglegendas leges et quaestiones verum etiam ad evertendas perfringendasque valuisti. superiora illa, quamquam ferenda non n metu propter unum te: quicquid increpuerit, Catilinam inire posse, quod a tuo scelere abhorreat; non est ferendum: Quamobrem discede, atque hunc mihi timout dixi, patria loquatur, nonne impetrare debeat, etiam si vim adhibere non possit? quid, quod tu te in custodiam dedisti, quod vitandae suspicionis causa ad M'. Manlium Lepidum te habitare velle dixisti? A quo non receptus etiam ad me venire ausus es, atque ut domi
Abbreviated transcription (Latin):
tur. uenisti paulo añ in senatũ quiste
ex hac tanta frequentia tot ex tins a¬
micis ac nc̃caruis salutaint. Si hoc p̾t
om̃nũ memorrã contigit nemim cuocis
expectas contumełia cum sis guissimo ui¬
dicio tacituritãs op̃pssus quid quod ab¬
aduentu tuo ista subsessia nacua st̃a st
quod om̃es consulares qui t ꝑsepe ad
cddem constituti fuerũt simuł atq asse¬
disti partem istam subsellion nudã atq
mañẽ resiquerunt. quo tandam aĩo
hec t̾ ferendum putas. Serui me her¬
cule mei si me isto pacto metuerunt¬
atq odissent ut te metuunt om̃es
ciues tin domũ meam relinquendã
arbitraris. Et si me meis ciub ĩun̾a
suspectum tam grauit̾ atq offq̃n ui¬
derem carere me a conspectu ciuiũ
ꝙͣ infestis oculis om̃ium conspici mas¬
lẽ. Tum cum conscientiã steleꝵ tuou
aguostas. odium om̃ium iustũ etiam
diu t̾ debitũ dubitas quon mentes
sensus q uuln̾as eor aspectum p̃senti¬
amq iuitare. Si te ꝑentes timerent

Expanded text:
tur. venisti paulo ante in senatum. quis te ex hac tanta frequentia, tot ex tuis amicis ac necessariis salutavit? si hoc post hominum memoriam contigit nemini, vocis exspectas contumeliam, cum sis gravissimo iudicio taciturnitatis oppressus? quid, quod adventu tuo ista subsellia vacuefacta sunt, quod omnes consulares qui tibi persaepe ad caedem constituti fuerunt, simul atque adsedisti, partem istam subselliorum nudam atque inanem reliquerunt, quo tandem animo tibi ferendum putas? servi mehercule mei si me isto pacto metuerent ut te metuunt omnes cives tui, domum meam relinquendam arbitraris? et si me meis civibus iniuria suspectum tam graviter atque offensum viderem, carere me aspectu civium quam infestis omnium oculis conspici mallem: tu, cum conscientia scelerum tuorum agnoscas odium omnium iustum et iam diu tibi debitum, dubitas quorum mentis sensusque volneras, eorum aspectum praesentiamque vitare? si te parentes timerent
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ qui te nõ metuat qui te nnedit qĩ
ei adolestentulo. ꝙ̃ corruptelaꝵ illecebeis
mretitus es. non aut ad audaciã ferrũ
aut libidinẽ facẽ p̃culisti quid uero nu¬
ꝑ cũ morte suꝑioris uxoris nouis nupti
is domũ uacuam fecisses non ne etiam
cħo incredibłi stelere hoc scelus cumulasti
euitate tanti facmoris ĩmanitas aut
extitisse aut nõ iundicata uideat᷑ p̃tunt
nemo que nõ ad pͥnatam ĩomiam
intior tuor nõ ad domesticam tuã fo¬
difficultater ac turpitudinẽ s ad simĩa

Expanded text:
minum qui te non metuatminum qui te non metuattu adulescentulo quem corruptelarum inlecebris inretisses non aut ad audaciam ferrum aut ad libidinem facem praetulisti? quid vero? nuper cum morte superioris uxoris noviis, domum vacuam fecisses, nonne etiam aliquo incredibili scelere hoc scelus cumulasti?eri, ne in hac civitate tanti facinoris immanitas, aut extitisse, aut non vindicata esse videatvenio quae non ad privatam ignominiam vitiorum tuorum, non ad domesticam tuam difficultatem ac turpitudinem, sed ad summa
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃i ioui stattei antiquissimo custodi huiꝰ
urbis gr̃ã ꝙ hanc tom tetram tam hoe¬
ribilem tamq infestam rei ꝑ pestẽ totie
ño publicõ me p̃sidio s puata diligentia
defendi. cum pemus comitus consularib
me consulem mͣ campo. et competitores
titos int̾fic̾e uoliusti.cop̃si conatꝰ tuos
nesarios amicos p̃sidio ⁊ copus nullo tu¬
mustu pubsice concitato. Demq quot
mimortałiu tecta ui b untam oñũ cum¬
ui. italiam demq totam ad exirui ae
uastitatem nocas. Qrͣ qm̃ id quod ẽ pr¬
mũ. ⁊ quod hiꝰ imꝑi distilineq maioꝵ¬
ꝓpͥum ẽ fat̾e nundumm audo̾ faciam id ꝗ
est ad se u̾itatem seinus. a coẽm sabutẽ
utisiꝰ Nlam si te int̾sici uissero residebit.
in re .p. reliqͣ comuratoꝵ manus. Sin
tu quod te iam dudũ hortor exiẽis er
quod tu iam tua sponte façiebas. Exrre
ab urbe iubet consus hostem Int̾rgas
iam in hac urbe uel desectari pessit in qͣ

Expanded text:
ipsi Iovi Statori, antiquissimo custodi huius ipsi Iovi Statori, antiquissimo custodi huius urbis, gratia, quod hanc tam taetram, tam horribilem tamque infestam rei publicae pestemnon publico me praesidio, sed privata diligentia defendi. Cum proximis comitiis consularibus me consulem in campo et competitores tuos interficere voluisti, compressi conatus tuos nefarios amicorum praesidio et copiis nullo tumultu publice concitato; denique, quimmortalium, tecta urbis, vitam omnium civium, Italiam totam ad exitium et vastitatem vocas. qua re, quoniam id quod est primum, et quod huius imperi disciplinaeque maioe nondum audeo, faciam id quod est ad severitatem lenius, ad communem salutem utilius. nam si te interfici iussero, residebit in re publica reliqua coniuratorum manus; sin tu, quod te iam dudum hortor, exieris, equod iam tua sponte faciebas? exire ex urbe iubet consul hostem. interrogiam in hac urbe delectare possit? in qua
Abbreviated transcription (Latin):
at a deo orbis t̾raꝵ cxitio cogitẽt.
Hoste ego ind̾o consulet dẽ re. ꝑ sentẽ¬
tiam rego: Et quos trucidan ferro oꝑ¬
tebat eos nũdum uoce uulnero fuisti
ꝑtes italie statusti quo quẽq profici¬
sti placẽt. delegisti quos rome relmq̃¬
res quos tec̾um educ̾es. Destpsisti ur¬
bis partes ad incendia. Confirmasti
inx dum etiam cetu nr̃o dimisso cõ¬
ꝑi. Bomũ mẽa maiorib p̃sidus
mumi at firmaui. Eectusi eos quos tu
uitis ad me io cin uenturos ẽẽ pre¬
dix̾am. Que cũ ita sunt catisma ꝑge
quo cepisti. Egrode̾ asiqũ o utee patent
porte ꝓficist̾ nimiũ diu te imꝑaterem
illa tua molliana cast̃ desidant. Educ
tecum etiam om̃es tuos si miiꝰs ꝙͣ płun¬
mos Purga urbem m agno me metu si¬
berabis. Dum moda int̾ me ⁊ te murus
int̾sit. Nobiscum u̾sari iam diutiꝰ non
potes non f̾am non patiar nõ siam.
Magna dus ĩmortalib habenda ẽ at huic

Expanded text:
atque adeo de orbis terrarum exitio cogitent. atque adeo de orbis terrarum exitio cogitent. hos ego video consul et de re publica sententiam rogo, et quos ferro trucidari oportebat, eos nondum voce volnero! fuistipartis Italiae, statuisti quo quemque proficisci placeret, delegisti quos Romae relinqueres, quos tecum educeres, discripsisti urbis partis ad incendia, confirmasti ia vixdum etiam coetu vestro dimisso comperi; domum meam maioribus praesidiis munivi atque firmavi, exclusi eos quos tu viris ad me id temporis venturos esse praedixeram. quae cum ita sint, Catilina, perge quo coepisti: egredere aliquando ex urbe; patent portae; proficiscere. nimium diu te imperatorem tua illa Manliana castra desiderant. Educ tecum etiam omnis tuos, si minus, quam plurimos; purga urbem. Magno me metu liberaveris, modo inter me atque te murus intersit. nobiscum versari iam diutius non potes; non feram, non patiar, non sinam. Magna dis immortalibus habenda est atque huic
Abbreviated transcription (Latin):
incredibisis ueꝵ id quod multoniazis ẽ
admirandum dies. Cie ego in senar
cedem ce optimatum contulise inãne
U fł nouembriũ tũ cum multi pͥncipe̾
ciuitatis rome nõ tam sui conẜuandi ꝙ̃
tuor consihoꝵ repm̃odoꝵ causa p̃fugerũt.
Nr inficiari potes te illo ip̃o die meis
ip̃is nonembrib occupaͣtũ nocturno im¬
patitum eẽ confide̾s. Sensisti ne illam
colomam meo ussu meis p̃sidus custo¬
dus cigisusq esse munitam. Nichil
agis nichil mossiris nchil cogitas ꝙ
sentiam. Eecognosce mecũ tandem no¬
ctem ilłom suꝑiorẽ. Imi intelliges młto
me mugisare acͥus ad salutem qũa te
nisse int̾ fastarios nõ agam obsture
inmarcilecte domuni conuenisse code
coim plures eiusdem amentie scelensꝙ
socios. Non negare audes quid taces.
Conum̃cã si n̾egas uideo enmi ẽe hic in
senatu quosdam qui tecũ una fuerunt.
t̾re scisrimo grauissimeq confilio qui
di oñnum nr̃m int̾itu qui de huiꝰ n̾bis

Expanded text:
incredibilis, verum, id quod multo magis est incredibilis, verum, id quod multo magis est admirandum, dies? dixi ego idem in senatu caedem te optimatium contulisse in ante ncipes civitatis Roma non tam sui conservandi quam tuorum consiliorum reprimendorum causa profugerunt. num infitiari potes te illo ipso die meis ipsis Novembribus occupaturum nocturno impetu esse confideres, sensistin illam coloniam meo iussu meis praesidiis, custodiis, vigiliis esse munitam? nihil agis, nihil moliris, nihil cogitas qusentiam. recognosce mecum tandem noctem illam superiorem; iam intelleges multo me vigilare acrius ad salutem quam te nisse inter falcarios — non agam obscure — in M. Marci Laecae domum; convenisse eodem compluris eiusdem amentiae scelerisque socios. num negare audes? quid taces? convincam, si negas. video enim esse hic in senatu quosdam qui tecum una fuerunt. terrae sanctissimo gravissimoque consilio, qui de nostro omnium interitu, qui de huius urbis
Abbreviated transcription (Latin):
merus. Coꝵ ã adeo in senatu uidemꝰ inte¬
ent uerendum mͥ ne nõ potius hoc oẽs
bõi serius a me ꝙͣ quisq crudesius factu
ẽẽ dicant. ueꝵ ego hoc ꝙ iampͥdem factũ
ẽẽ oꝑtuit certa de causa nũdum adducat
nemo tam impbua tam ꝑditus tem tui
simisis muẽm potent qui id nen iure fa¬
ctum ẽẽ fateat. Quãdu quis ent qui
te desendere audeat/ uiues. Et nues ita
sicut adhuc fec̾unt specululiunt᷑ atq
stodient. Et enim ꝯuid ẽ Catilia a iã
amplius expertes. Si neqi nor tenebei
obsturara ceptus ne fanas ne pͥuat lom¬
potest. Si illustrant᷑ si crumpunt oñ
muta iam istam mentem. anchi ere
olliuist̾e credis atq incendioꝵ tenis un¬
metum licet recognostas. meministi ne
dicẽ in senatu fore in armis certo die
qui dies fut᷑us ẽẽt maũ diem .uiii.ꝑl.
nouembriũ g. malliũ audacie satessiti
at ad ministrum tue. nã ue fenliit
Catilma nõ m̃o res tanta tam atrox t

Expanded text:
moenia atque adeo in senatu videtis inteerit verendum mihi ne non hoc potius omnes boni serius a me quam quisquam crudelius factum esse dicat. verum ego hoc quod iam pridem factum esse oportuit certa de causa nondum adducor  cum iam nemo tam improbus, tam perditus, tam tui similis inveniri poterit qui id non iure factum esse fateatur. quam diu quisquam erit qui te defendere audeat, vives, et vives ita sicut adhuc fecerunt, speculabuntur atque custodient. etenim quid est, Catilina, quod iam amplius exspectes, si neque nox tenebris obscurare coetus nefarios nec privatpotest. si illustrantur, si erumpunt omnia? muta iam istam mentem: mihi crede? obliviscere caedis, atque incendiorum. teneris unmecum licet recognoscas. meministine dicere in senatu fore in armis certo die, qui dies futurus esset ante diem vi Kal. Novembris, C. Gaium Manlium, audaciae satellitem atque administrum tuae? num me fefellit, Catilina, non modo res tanta tam atrox tamque
Abbreviated transcription (Latin):
n atqi appiri uib quas s a seutulo ad catisi¬
nam datas ẽẽ dicebat. Qtq ibi uchem̃tissime
ꝑturbatus lentus tñ et̃ signum ⁊ maniur
suam ẽẽ cognouit. Erunt aũ stͥpte sine nõiẽs
ita alis sim. Scies ex eo que ad te misi. cura ut
uirsis ⁊ cogita quem in lecum sic progrerrꝰ
uide ⁊ quid tͥ iam sit necte. ⁊ cura ut omiũ
set. Md extremũ nełis en hus que drlsi insi¬
mulabant negnuit. Nt quidem mͥ quitescũ
illa certissima uisa sunt argum̃ta. qua tada
ultus. taciturnitas. Sic eͥ obstipuem̃t sic d̾ã
intuebant᷑. sic furtim nõnunꝙ int̾ sest aspicie¬
bant ut non tam ab aliis indicm. & indicue¬

Expanded text:
 atque aperiri iubet quas sibi a Lentulo ad Catilinam datas esse dicebat. atque ibi vehementissime perturbatus Lentulus tamen et signum et manum suam cognovit. erant autem sine nomine, sed ita: ‘quis sim scies ex eo quem ad te misi. cura ut vir sis et cogita quem in locum sis progressus. vide ecquid tibi iam sit necesse et cura ut omnium coepisset, ad extremum nihil ex eis quae Galli insimulabant negavit. ac mihi quidem, Quirites, cum illa certissima visa sunt argumenta atque indvoltus, taciturnitas. sic enim obstupuerant, sic terram intuebantur, sic furtim non numquam inter sese aspiciebant ut non iam ab aliis indicari sed indic
Abbreviated transcription (Latin):
e ora nultusqi mouerunt. Paterene¬
me: tua consisia non sentis. Constrictam
iam oiñium in conscientia teneri comu¬
rntionem tuam nõ uides. Quid prorua
nud suꝑiore nocte egeris ubi fueris quos
cõuocaueris quid consilii ceꝑis que nr̃m
ignorare arbitraris. o tp̃a o mores. Senatꝰ
h intessig̃. consus uidet. hic tamen inuit.
uiuit Inmo uo etiam in senatum uenit.
sit publici consilii particeps. notat ⁊ designõ
istui mrcrem ac tela intemus. Ad mor¬
tem te Cateliam duc uissu consulis iam
pedem oportelat in te confiteri pestem istam
quam tu ii nos om̃es iam diu machmaris.
In u̾o uir amplissimꝰ.ꝑ. scipio pontifer mar¬
labefactentem statum rei. p. pͥuatꝰ int̾ficit.
Catelinam uõ cebem t̾re cede atz incendus
uastare cupientem nos consules ꝑferemus:
Nam illa minis antiqua p̃t̾eo. qͣ᷑ se̾uiliꝰ

Expanded text:
 ora, vulrusque moverunt? patere tua consilia non sentis? constrictam iam omnium horum conscientia reneri coniurationem tuam non vides quid proxima, quid superiore nocte egeris, ubi fuelis, quos convocaveris, quid consilii coeperis, quem nostrum ignorare arbitraris? O tempora! ô mores! Senatus haecintelligit, Confulvidet: hic tamen vivit. Vivit? immovero ctiam in Senatum venit: fit publici consilii particeps, nocat: et designasi istius furorem, ac tela viremus. Admortemte, Catilina, duci, iussu consulis, iam pridem oportebar: inte conferripestem istam, quam tu in nos omnes iam diu machinaris. An vero vir amplissimus, P. Scipio, Pontifex maxlabefactantem statum reipubl. privatus interfecit: Catilinam orbem terrae caede, atqueincendiis vastare cupientem, nos consules perferemus? nam illa nimis antiqua praetereo, quod Q. Servilius
Abbreviated transcription (Latin):
Catisma aut huiꝰ ceb sp̃s esse iocundꝰ cũ
stias ẽe ħoꝵ nemiem qui nestiat te p̃die
ks iañ lepido a tullio consulib stecitissei
cõmitio cumi telo manũ consulũ ⁊ puci¬
pumi ciuitatis int̾ficiendon cã ꝑauisse. ste¬
sen ac furori tuo nõ mtẽ aliqͣm aut ti¬
Ic iam ues illa omito neq ilła sunt au
olstura aut nõ multo p̾t cõmissa. Cet¬
me consulem int̾ficẽ uoliusti. Quet
ego tuas petitones ita comectatas. ut
uitari posse nõ uide̾nt. ꝑua quadam de
nl quotiens uõ excidit casu aliꝙ elapsa
ẽ. tñ ea carẽ diutiꝰ nõ potes. Que quid
quib abste nutiata est sac̾s ac deuota sir¬

Expanded text:
Catilina, aut huius caeli spiritus esse iucundus, cum scias, horum esse neminem, qui nesciat, te pridie kalendas Ian. Lepido, et Tullo, Coss. stetisse in comitio cum telo? manum, Consulum, et Principum civitatis interficiendorum causa, paravisse? sceleri, ac furori tuo non mentem aliquam, aut tAc iam illa omitto. neque enim sunt aut obscura, aut non multo post commissa. me Consulem interficere voluisti? Quot egotuas petitiones ita coniectas, ut vitari posse non viderentur, parva quadam decnibus? quoties vero excidit casu aliquo, et elapsa est? tamen ea carere diutius non potes: quae quidem, quibus abs te initiata sacris, ac devota si
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑatorem in cast̾s sostium sentis auctorem
abs te nõ emissus ex urbe s ĩissus i
ursem esse uideatur. Nonie sit ⁊ in un¬
cusa duci nõ ad mortẽ rapi non sũmo suppl¬
cio mactan imꝑabis. Qd tandem impedit
te. cesne maioꝵ At ꝑsepe ⁊ puati i hac¬

Expanded text:
peratorem in castra hostium sentis, auctoremperatorem in castra hostium sentis, auctoremabs te non emissus ex urbe, sed immissus in urbem esse videatur? nonne huncin vincula duci, non ad mortem rapi, non summo supplicio mactari imperabis? Quid tandem impedit te? mosne maiorum? At persepe etia
Abbreviated transcription (Latin):
tͥ hec affert dolorem ẜ quandam incredibilem
uosuptatem. Ad hanc te am̃tĩã natura peperi.
sti.Nactus es exꝑditis at ab om̃ nõ mod
fortuna uerũ etiam spe derelictio conflacta
mplor manũ. h tu q̃ leticia ꝑfruere quibi
gudus exustabis quanta in uosuintat bues&are
um meditati ilłi s̃ qui ferunt᷑ labores tuiła¬
tere humi. Non mõ adosidendum stupiu ue
pacientiam famis frigoris mopie rerũ õiũ
quib te breui tp̃e confectum esse senties.
Tantũ ꝓroseci tu cum te a consulatu repusi
ut exus petiꝰ temptare ꝙͣ consus uexare r p
posses.atq ut id quod esset a te scelerate fu¬
steptũ latrociniũ potiꝰ ꝙ bessum ñcaret᷑ stũ¬
ut a me p.c quandam ꝓpe iustam patrie
m inta mea musto est carice s cuncta uta¬
ha si om̃es .⁊ p. soquatur co tulłi quida¬
gis. Gn ne eum quem ẽẽ hostem cõꝑsti quo
ducem belli futim uides: quem exptari m¬

Expanded text:
im tibi haec res adfert dolorem, sed quandam incredibilem im tibi haec res adfert dolorem, sed quandam incredibilem voluptatem. ad hanc te amentiam natura peperit,sti. nactus es ex perditis atque ab omni non modo fortuna verum etiam spe derelictis conflatam improborum manum. hic tu qua laetitia perfruere, quibus gaudiis exsultabis, quanta in voluptate bacchabere, um meditati illi sunt qui feruntur labores tui, iacere humi non solum ad obsidendum stuprum vepatientiam famis, frigoris, inopiae rerum omnium quibus te brevi tempore confectum esse senties. tantum profeci, cum te a consulatu reppuli, ut exsul potius temptare quam consul vexare rem publicam posses, atque ut id quod esset a te scelerate susceptum latrocinium potius quam bellum nominaretuut a me P. C. quandam prope iustam propriae vita mea multo est charior: si cuncta Italia, si omnis Respublic. loquatur, M. Tulli, quid agis? tune eum; quem esse hostem comperisti: quem ducem belli futurum vides: quem exspectari Im
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃a recenti memoria sceleꝵ tuor ac in posto¬
ut te aut pudor a turpitudme aut metus a
ꝑicuso aut rõ a furore reuocaiñt. E mobrem
ut sepe iam dixi pficiscere. Et si i niimto¬
si id fec̾is. uix mole mindie istiꝰ si in exilium
portima steleratoꝵ tuou manu conserte ad
mallum. Concita ꝓditos ciues. Se cerne te a
boms Infer peie bellum. Exusta mipio latro¬
cimo ut a me nõ eiectꝰ ad alienos s muitatꝰ
ad tuos isse uideans. Ccꝙͣ quid ego te muite
a quo iam scia ẽẽ p̃missos quid te ad forũ au¬
resium pstolarent᷑ armati. Cum scĩa ut partã
et constitutam cum massio diem a quo ẽ aqͥt
illam argentẽa qͣm t̾ ac tuis om̃iba ꝑmcies
esse confido ac funestam futuram. Cui dom
tue sacranũ tuoꝵ sceleu constitutũ fuit scĩa
neran ad cedem ꝓficstẽs solelas. Elb cui astan¬
bus sepe istam dext̾am ad nece cunũ tnstulistr
ibis tandem aliq̃n quo te iampdem tua ista cu¬
piditas effrenata ac furiosa rapiebat. Neq em̃

Expanded text:
pus recenti memoria scelerum tuorum, at in posteut te aut pudor a turpitudine aut metus a periculo aut ratio a furore revocarit. quam ob rem, ut saepe iam dixi, proficiscere ac, si mihi inimsi id feceris, vix molem istius invidiae, si in exsilium mportuna sceleratorum manu, confer te ad Manlium, concita perditos civis, secerne te a bonis, infer patriae bellum, exsulta impio latrocinio, ut a me non eiectus ad alienos, sed invitatus ad tuos isse videaris. quamquam quid ego te invitem, a quo iam sciam esse praemissos qui tibi ad forum Aurelium praestolarentur armati, cui sciam pactam et constitutam cum Manlio diem, a quo etiam aquilam illam argenteam quam tibi ac tuis omnibus confido perniciosam ac funestam futuram, cui domi tuae sacrarium sceleratum constitutum fuit, sciam nerari ad caedem proficiscens solebas, a cuius altaribus saepe istam impiam dexteram ad necem civium transtulisti? ibis tandem aliquando quo te iam pridem tua ista cupiditas effrenata ac furiosa rapiebat; neque en
Abbreviated transcription (Latin):
greciam et postea nñ de meo cursu rer p.
quietus fue cuiꝰ tanta est non in solentia nani e
uideni uulgare uiciũ est sed ñnanitat non modout
uotem Sed ne uultũ quidem liberim possit ferre tie¬
iisam̃ itaq mihi marime trire est noude men quidẽ
uita cu satie feci uel etãte uel facetis uel si quid eti¬
aui ad hec id reui ꝑtiuet głia Sed me patria sollicitat
in pͥmisꝙ me plante expectatio consulatus tua aire
itona est ut optandũ sit yt possimꝰ ad id rertp̃¬

Expanded text:
Graeciam et, postea quam de medio cursu rei p. quietus fui ; cuius tanta est non insolentia nam id quidem vulgare vitium est sed immanitas, non modo ut vocem sed ne vultum quidem liberum possit ferre cuiusquam. itaque mihi maximae curae est non de mea quidem vita cui satis feci vel aetate vel factis vel, si quid etiam hoc ad rem pertinet, gloria, sed me patria sollicitat in primisque, mi Plance, exspectatio consulatus tui, quae ita longa est, ut optandum sit ut possimus ad id temp
Abbreviated transcription (Latin):
mino fortiores essetis nisi uos fortiores cognos¬
cem qm̃i ꝙͣ ꝙͣ uirũ et tñ eusmnodi spero negocia
esse ut et nos istit cõmo dissime speren esse me
aliquando cum similibus nostri remi ꝑ. d fensi¬
ros ut pͥmũ̃ ualetudinẽ uelmo cures Denia si
tibi uidebitur uillis his uter que iougissime ab¬
et a milicib fundo arpinati bene pot̾is cũ fami¬
lia urbana si ãuona carior fuerit Cicero bellissiq̃
tibi Salutẽ plurimã dicit etiã acq cciã uale S¬
Ualeo. Ualecudinẽ tuã uelimi gures diligeritis¬
sue Nam mihi et scriptũ et mĩciatũ est te in
febrem subito incidisse qd celerit᷑ me fecisti de ce¬
sarie irĩe certiorem fecisti mihi gratũ. Item post¬
hac siquid opus erit si quid accideritinom faci¬
es ut scian cura ut ualeas uale D mni noñ Iyni.
rias accessit dolor et dolabelle uale tudine et de
tullie om̃o de oĩb reb nec qͥd consilii capiã nec quid

Expanded text:
nimo fortiores essetis, nisi vos fortiores cognosnimo fortiores essetis, nisi vos fortiores cognossem quam quemquam virum. et tamen eius modi spero negotia esse, ut et vos istic commodissime sperem esse et me aliquando cum similibus nostri rem p. defensuros. tu primum valetudinem tuam velim cures ; deinde, si tibi videbitur, villis iis utere quae longissime aberunt a militibus. fundo Arpinati bene poteris uti cum familia urbana, si annona carior fuerit. Cicero bellissimus tibi salutem plurimam dicit. etiam atque etiam valevaleo. valetudinem tuam velim cures diligentissime. nam mihi et scriptum et nuntiatum est te in febrim subito incidisse. quod celeriter me fecisti is de Caesaris litteris certiorem, fecisti mihi gratum. item posthac, si quid opus erit, si quid acciderit novi, facies ut sciam. cura ut valeas. vale. D. iiii Non. rias accessit dolor et de Dolabellae valetudine et de Tulliae. omnino de omnibus rebus nec quid consili capiam nec quid
Abbreviated transcription (Latin):
ex tuis irĩe quas prorime accepi cognoni ꝑdiũ
nullũ uenire potuisse Quare uideatis uelum quo
ego non miror te mereri ut ea tibi merito tuo
gracias agere possit pollicem si adhuc nõ est
pro fectus Quã pͥmũ fac extrudas cura ut uale
molestias et sollicitudines quib et te mi¬
serrimã habui id quod mihi molestissimũ est
Tuliolam que nobis nostra uita dielcior est de¬
posun et eieci quid cause autẽ fui postridien
intellexi qui a nobit discessi xoannak paton.
noctu cieti statim ita sum leuatus ut in deus
aliquis medicinã fecisse uideatur Cui quidem
tu deo quẽ admodũ soles pie et caste petas fa¬
cias idem apollini et esculapio nauim nos spero
uald bonã habere meani simulatq crescindo
hoc scripsero deinde constribam ad nrõs frimili¬
ares multas epłas quibus te et tullio laui nrãn
diligentissime cõmendabo hortarer uos quo a¬

Expanded text:
ex tuis litteris, quas proxime accepi, cognovi praedium ex tuis litteris, quas proxime accepi, cognovi praedium nullum venire potuisse. qua re videatis velim quo ego non miror te mereri ut ea tibi merito tuo gratias agere possit. Pollicem, si adhuc non est profectus, quam primum fac extrudas. cura ut valeas. molestias et sollicitudines quibus et te miserrimam habui, id quod mihi molestissimum est, et Tulliolam, quae nobis nostra vita dulcior est, deposui et eieci. quid causae autem fuerit postridie intellexi quam a vobis discessi. xolh\n a/kraton noctu eieci ; statim ita sum levatus, ut mihi deus aliquis medicinam fecisse videatur ; cui quidem tu deo, quem ad modum soles, pie et caste satis facies id est Apollini et Aesculapio. navem spero nos valde bonam habere. in eam simul atque conscendi, haec scripsi. deinde conscribam ad nostros familiaris multas epistulas, quibus te et Tulliolam nostram diligentissime commendabo. cohortarer vos quo a
Abbreviated transcription (Latin):
et uicesimo die sane strẽnne accepi tuar lrãs
quib intellexi te uereri ne suꝑiores mriddite
non essent omnes sunt red dite diligentissiẽq
simi ad miratꝰ hanc epłam quã uccstur actulas¬
brenẽ fuisse iau enĩ me ip̃m expectas siue nos
et si inqͣm rem p uenimꝰ intellego eggnoni
enim ex multoꝵͦ amicor̾ itĩs iiut̾ utͭ uelitre
acastus adarmarẽ spectare ut mbucũ dedioro
dissimulare non liceat quid sen tiaxra dedam
subennda fortuma est eo citiuo dobimsibermo
hereditate pͥciana que quidem mihi eorbeebo
dolori est Ulde enim illud amanaizedihotide¬
luu cũres si auctio inte meũ aduand ca futi
Pro fecta eru trmnẽ curabue uthodotefibi m
nõr si dis adiunabũt nrcit᷑ Id Norrabetu
Italia speramn fore nos mea suauissima et a¬
tuna terencia si nos amagis curate ut ualea¬
sRis S. d. Nic sepe est cui lrãs demꝰ net
Nrem habenius ullani quan stribere uelmius

Expanded text:
et vicesimo die sane strenue. accepi tuas litteras, et vicesimo die sane strenue. accepi tuas litteras, quibus intellexi te vereri ne superiores mihi redditae non essent. omnes sunt redditae diligentissimeque sum admiratus hanc epas sive nos etsi in quam rem p. veniamus intellego. cognovi enim ex multorum amicorum litteris, quas attulit Acastus, ad arma rem spectare, ut mihi, cum venero, dissimulare non liceat quid sentiam. sed quoniam subeunda fortuna est, eo citius dabimus operam hereditate Preciana quae quidem mihi magno dolori est valde enim illum amavi sed hoc velim cures, si auctio ante meum adventum fiet, profecta eris, tamen curabis ut hoc ita fiat. nos, si dii adiuvabunt, circiter Idus Nov. in Italia speramus fore. vos, mea suavissima et optatissima Terentia, si nos amatis, curate ut valeaK. Novemb. nec saepe est cui litteras demus nec rem habemus ullam quam scribere velimus.
Abbreviated transcription (Latin):
nestissime uirimꝰ flornimꝰ nor ut pacũ rnos¬
trum sed uirtus nostra non afflieit pora millũ
mus sed si hoc fuit lib̾ie nr̃is gratiue nos uureꝰ
te confirmo ipse me nõ possim cloaonũ ꝓbile¬
cherũ qd ualetudine oculor̾ impediebat᷑ honi¬
nẽ fide̾lem remisi salustiꝰ osficio uincet oñis
pestennius est ꝓ beninolus nobis quemt semꝑ
spero tui fore obẜuantẽ sicut dixerat se mecũ
fore sed brundisio discessit cura quod poten
ut ualeas et sit existimes᷑ me ire uehementiur
tua imiẜia qui niea cõmoueri mea terencianfi¬
dissima atq optuna cirtusq et mea carefene
filiola et sper ⁊eliqua nr̃a cicero ualete pr
R Mar brundisio¬
lux nr̃a ualetis Ego et suauissint dicero
ualemus Poridie Idus octobris athenar uera¬
nuus cum sane aduersus uentis ysi essenꝰ tar¬
deq et nitõmode nauigassemus se naui ere¬
mitib nobis acastus cum lnĩs presto fuit. uno

Expanded text:
nestissime. viximus, floruimus ; non vitium nosnestissime. viximus, floruimus ; non vitium nostrum sed virtus nostra nos adflixit ; peccatum eentis amisimus. sed si hoc fuit liberis nostris gratius nos vivere, te confirmo, ipse me non possum. Clodium Philhetaerum, quod valetudine oculorum impediebatur, hominem fidelem, remisi. Sallustius officio vincit omnis. Pescennius est perbenevolus nobis ; quem semper spero tui fore observantem. Sicca dixerat se mecum fore sed Brundisio discessit. cura, quod potes, ut valeas et sic existimes, me vehementius tua miseria quam mea commoveri. mea Terentia, fidissima atque optima uxor, et mea carissima filiola et spes reliqua nostra, Cicero, valete. Pr. K. Mai. Brundisiolux nostra, valetis, ego et suavissimus Cicero valemus. Pr. Idus Oct. Athenas venimus, cum sane adversis ventis usi essemus tardeque et incommode navigassemus. de nave exeuntibus nobis Acastus cum litteris praesto fuit uno