comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
asimilitudine humanarũ unguiũ dict̃e. Te¬
studo dictus coquod tegmine ceste sit adoꝑ¬
tus. in camerę modũ Sunt aũt quatuor ge¬
nera . terrestres. maritimę. lutarię. id est ince¬
no et paludibus uuentes. Quartũ genꝰ flu¬
uiales. quȩ in dulci aqua uiuunt. Tradunt
aliqui quod incredibile est. tardiꝰ ire naui¬
gia cestudinis pedem dextrum uchentia.
Icinus a terrestri icino nomen traxit. quẽ
uulgus iricium uocat Cuiꝰ cestula duplex
spinis aculeata in modũ castancarũ quan¬
do adhuc oꝑte de arboribus cadunt. Caro
eius mollis et minio similis. Uris tribꝰ mo¬
dis dicitur ut testudo. ac peloris. et conchilia.¬
Nam et quod edimus. et ubi caro inest. et u¬
trumq dicit᷑ pelorus. Ranę agarrulitate
uocate eo qͦd circa genitales strepunt palu¬
des et sonos uocis ĩportunis clamoribus red¬
dunt. Exiis quedam aquaticȩ dicunt᷑ quȩ¬
dam palustres. quedam rubete obid qͥa in

Expanded text:
a similitudine humanorum unguium dicti. 56. Tea similitudine humanorum unguium dicti. 56. Testudo dictus, eo quod tegmine testae sit adopertus in camerae modum. 85 Sunt autem quatuor genera, terrestres, maritimae, lutariae, id est, in coeno et paludibus viventes. Quartum genus fluviatiles, quae in dulci aqua vivunt. Tradunt quidam, quod incredibile est, tardius ire navigia testudinis pedem dextrum vehentia. 57. Echinus, a terrestri echino nomen traxit, quem vulgus hericium vocat. Hujus testula duplex, spinis aculeata in modum castanearum, quando adhuc opertae de arboribus cadunt. Caro ejus mollis, et minio similis. Et is tribus modis dicitur, ut testudo, ac peloris et conclNam et quod edimus et ubi caro inest utrumque dicitur peloris. Ranae a garrulitate vocatae, eo quod circa genitales strepunt paludes, et sonos vocis inportunis clamoribus reddunt. Ex his quaedam aquaticae dicuntur, quaedam palustres, quaedam rubetae, ob id, quia in
Abbreviated transcription (Latin):
humorẽ. cũ ũ in defectũ uenerit humores
minuuntur.
Cancros uocari. quia conchȩ sunt crura haben¬
tes inimica ostreis animalia. Foꝵ enĩ carm¬
bus unuunt miro ingemo. Nam quia ualidã
testam eiꝰ apire ñ potest: explorat quando os¬
trea claustra testarum aꝑiat. tunc cancer la¬
tenter lapillũ inicit. atq ĩpedita c̃clusione
ostreȩ carnes crodit. Tradunt quidã decem
cancris cum ocimi manipulo alligatis. om̃s
qui ibi sunt scorpiones ad eũ locum coituros.
Duo sunt aũt genera cancroꝵ. fluuiales et
marim Ostrea dicta est a testa quibiis molli¬
cies interior carnis munitꝰ Greci enĩ testam
ostrum uocant. Ostrea aũt neutro carnes eiꝰ
feminino genere dicunt᷑. Musculi sunt ut
prediximus cocleȩ. aquoꝵ lacte c̃cipiunt
ostrec Et dicti musculi quasi masculi. Edo
rides apcloro ꝓmuntorio siciliȩ ubi abũdant
cognominatę sunt. De quo uirgilius. E cce
aũtem boreas angusta a sede pelori. Ungues

Expanded text:
humorem; cum vero in defectum venerit, humores humorem; cum vero in defectum venerit, humores minuuntur; Cancros vocari, quia conchae sunt crura habentes: inimica ostreis animalia. Eorum enim carnibus vivunt miro ingenio; nam quia valida testa eius aperiri non potest, explorat quando ostrea claustra testarum aperiat, tunc cancer latenter lapillum inicit atque inpedita conclusione ostreae carnes erodit. Tradunt quidam decem cancris cum ocimi manipulo alligatis omnes qui ibi sunt scorpiones ad eum locum coituros. Duo sunt autem genera cancrorum: fluviales et marities interior carnis munitur. Graeci enim testam ostrea dicunt. Ostrea autem neutro, carnes ejus feminino genere dicuntur. Musculi sunt ut praediximus, cochleae, a quorum lacte concipiunt ostreae, et dicti musculi, quasi masculi. 54. Pelorides, a Peloro promontorio Siciliae, ubi abundant, cognominatae sunt. Unde Virgilius dicit: Ecce autem Boreas angusta ab sede Pelori. 55. Ungues,
Abbreviated transcription (Latin):
nem luliginum euocari ex aqua. ut etiam
naues dimergere possint Conchaȩ et codes
hac ex causa uocate. quia deficiente luna
cauantur id est cuacuant᷑ Omĩum enim
clausoꝵ maris animalium atq concha¬
rum. incremento lune membra turgesct̃:
defectu euacuantur᷑. Hoc enim fisicidicunt.
Conche autem prime positionis nomen.
cocleȩ uero ꝑ diminutionem quasi conculȩ
Concharum multa genera sunt. inter quas
et margariti sunt fere quȩ occeloc dicunt᷑.
In quarum carne preciosus calculus solida¬
tur. De quibus tradunt ii qui de animan¬
tium scripsere naturis eo quod nocturno
tempore litora appetunt et ex celesti rore
margaritum concipiunt. Unde et occeloe no¬
minantur. Murice coclea est maris. dicta ab
acumine et asperitate. quȩ alio nomine con¬
chiliũ nominat᷑ ꝓpter quod circũcisa ferro la
crimas purpurei coloris emittat. ex quibꝰ pur¬
pura tinguit᷑. Et inde ostrum appellatum¬
Q Luna enim cũ in augm̃to fuerit auget

Expanded text:
nem lulliginum evolare ex aqua, ut etiam nem lulliginum evolare ex aqua, ut etiam naves demergere possint. 48. Conchae, et cochleae hac ex causa vocatae, quia deficiente luna cavantur, id est, evacuantur. Omnium enim clausorum maris animalium atque concharum incremento lunae membra turgescunt, es minuuntur; hoc enim Physici dicunt. Conchae autem primae positionis nomen, cochleae vero per diminutionem, quasi conchleae. Concharum multa genera sunt; inter quas et margaritiferae, quae †oceloe† dicuntur, in quarum carne pretiosus calculus solidatur. De quibus tradunt hi qui de animantium scripsere naturis eo quod nocturno tempore litora appetant, et ex caelesti rore margaritum concipiunt; unde et †oceloe† nominantur. Murex cochlea est maris, dicta ab acumine et asperitate, quae alio nomine conchilium nominatur, propter quod circumciscrymas purpurei coloris emittat, ex quibus purpura tinguitur, et inde ostrum appellatum Luna enim cum in augmento fuerit, auget
Abbreviated transcription (Latin):
da habere certum .ẽ. Nam capite ꝑcusso uix
eam interimi: cauda statim ex animari. Con
pes id est multipes. plurimos enim nerus habit.
Iste ingemosus hamũ appecens. brachiis cõ¬
plectitur ñ morsu. nec prius dimittit quã
escam circũroserit. Torpedo uocata. co quod
corpus torpescere faciat. sicã quisq uiuen¬
tem tangat. Narrat plinius secundus ex in¬
dico mari corpedo ctiam ꝓcul et elonginqͦ
uel si hasta uirgaq attingat᷑. quãuis p̃uali¬
dos lacertos corpescere. quãlibet ad cursum
ueloces alligari pedes. Tanta cnum uis est
ut etiam aura corporis sui afficiat mẽbra.
sepia dicit᷑. quia sepibus interclusa faciliꝰ
capit᷑. In cocundo obscenum genus. Ore
enim concipit sicut et iupera. Cuiꝰ atͣmen¬
ti tanta uis est. ut lucerna addita ethiopas
uidere. ablato prioreͥ lumine quidã tͣdant.
Luligo tradunt in occeano mauritanię
non ꝑcul alixo flumine tantã multitudi¬

Expanded text:
da habere certum est. Nam capite percusso vix da habere certum est. Nam capite percusso vix eam interimi, cauda statim exanimari. 44. C. . . Polypus, id est, multipes; plurimos enim nexus habet. Iste ingeniosus hamum appetens brachiis complectitur, non morsu; nec prius dimittit quam escam circumroserit. 45. Torpedo vocata, eo quod corpus torpescere faciat, si eam quisquam viventem tangat. Narrat Plinius Secundus, « ex Indico mari torpedo etiam procul, et e longinquo, vel si hasta virgaque attingatur, quamvis praevalidos lacertos torpescere, quamlibet ad cursum veloces pedes alligari. » Tanta enim vis ejus est, ut etiam aura corporis sui afficiat membra. 83 46. Sepia dicitur, quia sepibus interclusa facilius capitur. In coeundo obscenum genus, ore enim concipit, sicut vipera. Cujus atramenti tanta vis est, ut lucernae addito Aethiopes videri, ablato priori lumine, quidam tradant. 47. Lulligo, tradunt in Oceano Mauritaniae non procul a Lixo flumine tantam multitudi
Abbreviated transcription (Latin):
dinis pisciculos. sardas sardinasq uocari.
Allec pisciculus. ad liquorẽ salsamen¬
toꝵ idoneus. unde et nuncupat᷑. A forꝰ
pisciculus qui ꝓpter exiguitatẽ hamo
capi non potest. Anguillȩ. similitudo
anguis nomen dedit. Origo huiꝰ exlimo.
Unde et quando capit᷑ adco lenis est ut
quanto forcius presseris. tanto citiꝰ ela¬
bitur. Ferunt aũt orientis fluuũ gan¬
gen anguillas tricenis pedib gignere An¬
guillȩ umo necate. qui ex eobiberint te¬
diũ uini habent. Dracho marinus acule¬
os inbranchiis habet. ad caudã spectantes.
Quidum ꝑcusserit qua qua ferit uenenũ
fundit. Unde et uocat᷑. Murenã greci smi¬
rinam uocant. eo quod cõplicet sẽ in cir¬
culos. Hanc feminim tantũ sexus esse tra¬
dunt. et concipere a serpente. Ob id apis¬
catoribus tanquã a serpente sibilo cuoca¬
tur et capit᷑. Ictu aut̃ fustis. difficulter in
terimitur. Ecrula ꝓtinus animam in cau¬

Expanded text:
dinis pisciculos sardas sardinasque vocari. dinis pisciculos sardas sardinasque vocari. Allec pisciculus ad liquorem salsamentorum idoneus; unde et nuncupatus. Aphorus pisciculus, qui propter exiguitatem hamo capi non potest. Anguillae similitudo anguis nomen dedit. Origo huius ex limo; unde et quando capitur, adeo lenis est ut quanto fortius presseris, tanto citius elabitur. Ferunt autem Orientis fluvium Gangen anguillas tricenis pedibus gignere. Anguillae vino necatae, qui ex eo biberint taedium vini habent. Draco marinus aculeos in branchiis habet ad caudam spectantes, qui dum percusserit, quaqua ferit, venenum fundit unde et vocatus. Muraenam Graeci μύραιναν vocant, eo quod conplicet se in circulos. Hanc feminini tantum sexus esse tradunt et concipere a serpente: ob id a piscatoribus tamquam a serpente sibilo evocatur et capitur. Ictu autem fustis diffterimitur, ferula protinus; animam in cau
Abbreviated transcription (Latin):
des ceptrint. Hamio saxatilis. dextra sini¬
straq lateribus uirgis puniceis ꝓpetins ali¬
isq discꝗribus designatur. Dictiis hamio
quia ñ capitur nͥ hamo. Echenais paruus
at semmpedalis pisciculus nomen sũpsit qͦa¬
nauẽ adherendo retineat. Huant licet uen¬
t. licet seuiant ꝓcellȩ. nauis tamen quasi
radicata in maristare uidet᷑ nec moueri
non retinendo. sed tantũ modo adherendo.
hunc latini moron appellauerunt co qͦd¬
cogat stare nauigia. Uranoscopusuocat᷑
ab oculo quẽ incãpite habet. a quo semꝑ
supra intendit. Millago nominatꝰ. qͥa
cuolat suꝑ aquam. Quotiens aũt cernitur
ertra aquam uolitans. tempestates muta¬
re significat. Squatuis dictus qͦd sit squa¬
mis acutuis. Unde et eiꝰ cutt lignũ polit᷑.
Ciuitas sẏriȩ quȩ nunc tẏrus dicit᷑ olim
sarra uocabat᷑ apisce quodam qui illic
abundabat. quem lingua sua sar appel¬
lant ex quo diriuatum est huiꝰ similicu¬

Expanded text:
des coeperint. Hamio saxatilis dextra sinides coeperint. Hamio saxatilis dextra sinistraque lateribus virgis puniceis perpetuis aliisque discoloribus designatur; dictus hamio quia non capitur nisi hamo. Echenais, parvus et semnavem adhaerendo retinet. Licet ruant venti, licet saeviant procellae, navis tamen quasi radicata in mari stare videtur nec moveri, non retinendo, sed tantummodo adhaerendo. Hunc latini moram appellaverunt. cogat stare navigia. Uranoscopus vocatur ab oculo, quem in capite habet, a quo semper supra intendit. Millago nominatus, quia evolat super aquam. Quoties autem cernitur extra aquam volitans, tempestates mutari. Squatus dictus, quod sit squamis acutus. Unde et eius cute lignum politur. Civitas Syriae, quae nunc Tyrus dicitur, olim Sarra vocabatur a pisce quodam qui illic abundat, quem lingua sua 'sar' appellant; ex quo derivatum est huius similitu
Abbreviated transcription (Latin):
paret nisi tartum innubilo. Tim allus ge
flore nomen accepit. timus quippe Nos
appellatur. Nam dum sit specie gratus
et sapore iocundus. tamen sicut Nõs fragͣt.
et corpore oͣdores aspirat. Escaurus dictꝰ.
coquod solus ȩscam ruminare ꝑhibetur.
Oeniq alii pisces ñ ruminant. Tradunt
autem hunc ingeniosum esse. Namq indu¬
sum nassis. non fronte crumpere. nec intex¬
tis uiminibus caput inserere. sed auersum
caudę ictibus crebris laxare foras atquta
retrorsum redire. Quem luctatũ ciꝰ si forte
alius escaurus extrinsccus uideat. app̃hen¬
sa mordicus cauda. adiuuare nisus crũpen¬
tis. Sparus. alancea missile nomen trarit.
quod aiꝰdem figurȩ sit. Terrestria enim p̾
inuenta sunt quã marina. Nam sparus ẽ.
telum rusticanum. missile ab spargendo di¬
ctum: Australis piscis siuc quia aquarum
indam ore suscipit. siuc quia tunc hic pis¬
cis orit᷑. quo tempore tendere in occasũ plia¬

Expanded text:
paret, nisi tantum in nubilo. Thymallus ex paret, nisi tantum in nubilo. Thymallus ex flore nomen accepit: thymum quippe flos appellatur: nam dum sit specie gratus et sapore iucundus, tamen sicut flos fraglat et corpore odores aspirat. Escarus dictus, eo quod solus escam ruminare perhibetur: denique alii pisces non ruminant. Tradunt autem hunc ingeniosum esse; namque inclusum nassis non fronte erumpere nec infestis viminibus caput inserere, sed aversum caudae ictibus crebris laxare fores atque ita retrorsum redire; quem luctatum eius si forte alius escarus extrinsecus videat, adprehensa mordicus cauda adiuvare nisus erumpentis. Sparus a lancea missile nomen traxit, quod eiusdem figurae sit. Terrestria enim prius inventa sunt quam marina. Nam sparus est telum rusticanum missile, ab spargendo dictum. Australis piscis, sive quia aquarum undam ore suscipit, sive quia tunc hic piscis oritur quo tempore tendere in occasum Pleia
Abbreviated transcription (Latin):
greci fagͣrum ideo nuncupant. quod duros
dentes habet. ita ut ostreis in mari alat᷑. De
dicitur. Lepus. asimilitudine capitis nuncu¬
patur. Lupum ut dictum est auiditas ao¬
pellauit. piscem incaptura ingemosũ. De¬
q rete circundatus fatur ar enas arare ca¬
da. atq ita conditus transire rete. Mullus
uocatiis quod mollis sit. atq tenerrimus cu¬
ius cybo tradunt libidinem in hiberi. ocu¬
lorum aũt aciem ebctari. Homines uero qͥb̾
sepe pͥastĩs pisce molent. mullus inuino ne
catus. ii qui inde biberint. tediũ uini habat.
Mugilis nomen habet. quod sit multũ agi
lis. Nam ubi dispositas senserit piscatoꝵ in¬
sidias. confestim retrorsum rediens. ita tran¬
silit rete ut uolare piscem uideas. Mela¬
nur eo quod nigram caudam habeat et
pennas ngras. et in corpore lincas nigras.
Melan enuĩ greci nigrũ uocant. Glaucis
acolore dictũs. quod̾ albus sit. Greci enim
album gleucon dicunt. Hic estate raro ap¬

Expanded text:
Graeci φάγρον ideo nuncupant, quod duros Graeci φάγρον ideo nuncupant, quod duros dentes habeat, ita ut ostreis in mari alatur. 23dictus. Lepus, a similitudine capitis nuncupatus. 24. Lupum, ut dictum est, aviditas appellavit, piscem in captura ingeniosum; denique reti circumdatus fertur arenas arare cauda, atque ita conditus transire rete. 25. Mullus vocatus, quod mollis sit, atque tenerrimus, cujus cibo tradunt libidinem inhiberi, oculorum autem aciem hebetari; homines vero, a quibus saepe pastus est, piscem olent. Mullus in vino 80 necatus iis qui inde biberint taedium vini affert. 26. Mugilis nomen habet, quod sit multum lis. Nam ubi dispositas senserit piscatorum insidias, confestim retrorsum rediens ita transilit rete ut volare piscem videas. Melanurus, eo quod nigram caudam habeat et pinnas nigras et in corpore lineas nigras; μέλαν enim Graeci nigrum vocant. Glaucus a colore dictus, quod albus sit; Graeci enim album γλαυκὸν dicunt. Hic aestate raro ap
Abbreviated transcription (Latin):
ocimi manipulo alligatis. om̃s qui ibi sunt
scorpiones ad cũ locũ congregari. Aranea
genus piscis. dictus quod aure feriat. Habet
enĩ stimulos equibus ꝑcutit. Crocodrillus.
a croceo colore dictus. Dignit᷑ in nilo Ani¬
mal quadrupes in terra et in aquis ualers.
Longitudine plerũq iginti cubitoꝵ. den¬
tium et unginũ ĩmanitate armatũ. tan¬
taq cutis duricia. ut quãus forciũ ietꝰ lapi¬
dum tergo reꝑcussus non senciat: nocte in
aquis. diẽ in humo quiescit. Oua in t̾ra fo¬
uet Masculus et femina uices scruant. Hunc
pisces quidam serratam habentes cristam.
tenera uentriũ desecantes interimunt. Solꝰ
ex animalibus suꝑiorẽ maxillã mouere di¬
citur. Ippopotamus uocatus quod sit equo
similis dorso. iuba et huinitu. rostro resupi¬
nato. aprinis dentibus cauda tortuosa :im¬
gulis binis. Die in aquis cõmorat᷑. nocte sig¬
tes depascit᷑. et hunc nilus giginit. Pagrũ qͥn

Expanded text:
ocimi manipulo alligatis omnes qui ibi sunt ocimi manipulo alligatis omnes qui ibi sunt scorpiones ad eum locum congregari. Aranea genus piscis, dictus quod aure feriat; habet enim stimulos e quibus percutit. Crocodillus, a croceo colore dictus, gignitur in Nilo, animal qulongitudine plerumque viginti cubitorum, dentium et unguium immanitate armatum, tantaque cutis duritia, ut quamvis fortium ictus lapidum tergo repercussus non sentiat. 20. Nocte in aquis, die humi quiescit; ova in terra ovet; masculus et femina vices servant. Hunc, pisces quidam serratam 79 habentes, cristam tenera ventrium desecantes, interimunt. Solus ex animalibus superiorem maxillam movere dicitur. 21. Hippopotamus vocatus, quod sit equo similis dorso, juba et hinnitu, rostro resupinato, aprinis dentibus, cauda tortuosa ungulis bifidis. Die in aquis commoratur; nocte segetes depascitur, et hunc Nilus gignit. 22. Pagrum, quem
Abbreviated transcription (Latin):
preludunt influctibus. et undarum se mo¬
libus saltu precipiti feriunt tempestatessi
gnificare uident᷑. li ꝓprie simones nominã¬
tur. Est et delfinum genus in mlo. dorso ser¬
rato. qui corcodrillos tenera uentriũ secan¬
tes interimunt. Porci marini qui uulgouo¬
cantur suilli. quia dum escam querunt.
more suisterram sub aquis fodiunt. Circa
guttur enim habent oris officium. et nisi
rostrum arenis ĩmergant. pastũ ñ colligant.
Corui a cordis uoce dicti. quia grunniunt
pectore. suaq uoce ꝓditi capiunt᷑. Tmnigͦ¬
cum nomen habent. Ii ingrediunt᷑ ueris
tempore. intrant dextro latere. leuoq exe¬
unt. Hoc inde credunt᷑ quod dextris ocubs
acutiꝰ uideant quam sinstris. Gladiꝰ dicit᷑
eo quod rostro mucranato sit. obhoc na¬
ues ꝑfossas mergit. Serra nuncupata: qͥa
serratam cristam habit. et subternatans
nauem secat. Scorpio dictus. quia ledit dũ
manu collit᷑. Tradunt decem cancris cum

Expanded text:
praeludunt in fluctibus, et undarum se mopraeludunt in fluctibus, et undarum se molibus saltu praecipiti feriunt, tempegnificare videntur. Hi proprie simones nominantur. Est et delphinum genus in Nilo dorso serrato, qui crocodillos tenera ventrium secantes interimunt. Porci marini, qui vulgo vocantur suilli, quia dum escam quaerunt, more suis terram sub aquis fodiunt. Circa guttur enim habent oris officium, et nisi rostrum arenis inmergunt, pastum non colligunt. Corvi a cordis voce dicti, quia grunniunt pectore, suaque voce proditi capiuntur. Thynni Graecum nomen habent. Hi ingrediuntur veris tempore, intrant dextro latere, laevo exeunt. Hoc inde creduntur quod dextris oculis acutius videant quam sinistris. Gladius dicitur eo quod rostro mucronato sit: ob hoc naves perfossas mergit. Serra nuncupata, quia serratam cristam habet, et subternatans navem secat. Scorpio dictus, quia laedit dum manu tollitur. Tradunt decem cancris cum
Abbreviated transcription (Latin):
pite constat ut solea quod sit instar calci¬
amentoꝵ solus. A sexii. ut musculus. qͦd sit
ballene masculus. Eiꝰ enim coitu c̃cipere
hçobelua phibet᷑. Hinc et musculi codea¬
rum. quoꝵ lacte c̃cipiunt ostreę. B allenc
aũt sunt ĩmense magnitudinis bestiȩ ab
emittendo et fundendo aquas uocate Cȩ¬
teris cium bestiis maris altiꝰ iaciunt undas.
Sunt enim ingentia genera bluarũ et eqͣ¬
lia montiũ corpora. Qualis cetus exceꝑit io¬
nam. cuiꝰ aliius tantę magnitudinis fuit.
ut instar obtineret inferni. dicente ꝓpħa.
rini quod prima parte equi sunt: postre
ma soluunt᷑ in pisccm. Bocas dicunt esse
boues marinos quasi boocas. Cerulci aco¬
lore appellati. Nam cerulum est uiride cũ
nigro ut ẽ mare. Delfines certu habent
uocabulum. quod uoces hominũ sc̃quant᷑.
uel quod ad simphoniam gregatim c̃ueni¬
unt. Nichil in mari uelocius ñtis. nã plerũq
salientes naues transuolant. Quando aũt

Expanded text:
pite constat; ut solea, quod sit instar calcipite constat; ut solea, quod sit instar calciamentorum soleis. A sexu: ut musculus, quod sit ballenae masculus; eius enim coitu concipere haec bellua perhibetur. Hinc et musculi coclearum, quorum lacte concipiunt ostreae. Ballenae autem sunt inmensae magnitudinis bestiae, ab emittendo et fundendo aquas vocatae; ceteris enim bestiis maris altius iaciunt undas; em. Sunt enim ingentia genera beluarum et aequalia montium corpora; qualis cetus excepit Ionam, cuius alvus tantae magnitudinis fuit ut instar obtineret inferni, dicente Propherini, quod prima parte equi sunt, ma solvuntur in piscem. Bocas discunt esse boves marinos, quasi boacas. Caerulei a colore appellati: nam caeruleum est viride cum nigro, ut est mare. Delfines certum habent vocabulum, quod voces hominum sequantur, vel quod ad symphoniam gregatim conveniunt. Nihil in mari velocius istis: nam plerumque salientes naves transvolant. Quando autem
Abbreviated transcription (Latin):
mi. hoc est equifluuiales. Recoribus aũt et
bestuis et uolatilibus antea homines nomina
imposuerunt quam piscibus. quia priꝰ usa
et coginta sunt. Pisciũ uero postea paulatĩ
cogñitis generibus nomina instituta sunt
aũt ex sim̃ilitudine terrestrium animaliũ.
aut exspecie ꝓpria siue moribus scu colore.
uel figura aut sexu. Ex similitudine terre¬
strium ut ranę et uituli. et leones et ingri
meruli. et paui diuerso colore dorso et collo
picti et turdi albo uarii. et cetera quȩ sibi uix¬
ta species terrestriũ animaliũ nomina uen¬
dicauerunt. Ex moribus terrestriũ ut ca¬
nesmmari. a terrenis canibus nuncupati
quod mordẽant. et lupi qͦd imꝑba uoraci¬
tate alios ꝑscquant᷑. A colore ut umbrę.
quia colore ũbre sunt. Et auratę quia i
capite auri colorem habent. Et uarii. aua¬
rictate. ques uulgo tructas uocant Afigu¬
ra ut orbis. quia rotundus est. totusq in ca¬

Expanded text:
mi, hoc est equi fluviales. Pecoribus autem et mi, hoc est equi fluviales. Pecoribus autem et bestiis et volatilibus antea homines nomina inposuerunt quam piscibus, quia prius visa et cognita sunt. Piscium vero postea paulatim cognitis generibus nomina instituta sunt aut ex similitudine terrestrium animalium, aut ex specie propria sive moribus seu colore, vel figura, aut sexu. Ex similitudine terrestrium: ut ranae et vituli et leones et nigri meruli et pavi diverso colore, dorso et collo picti, et turdi albo varii, et cetera quae sibi iuxta species terrestrium animalium nomina vindicaverunt. Ex moribus terrestrium: ut canes in mari a terrenis canibus nuncupati, quod mordeant; et lupi, quod inproba voracitate alios persequantur. A colore: ut umbrae, quia colore umbrae sunt; et auratae, quia in capite auri colorem habent; et varii a varietate, quos vulgo tructas vocant. A figura: ut orbis, quia rotundus est totusque in ca
Abbreviated transcription (Latin):
ci. appellata quia urit. Nam ubi momor¬
derit adeo locus ardet. ut ibi uesicę fiant.
Cimex de similitudine cuiꝰdam herbȩ uo¬
catus. cuiꝰ ittorem habet. Proprie aũt u̾mis
in carne putrida nascit᷑. Tinca in uestimen¬
tis eruca inolere teredo in ligno tarmꝰ i
lardo. Vermis ñ ut serpens aꝑtis passibus
ud squamarum nisibus repit quia ñ est
illi spine rigor ut colubri. sed indirectũ cor¬
pusculi sui partes gradatim porrigendo ẽ¬
tractas contrahendo porrectas motũ expli
isces dicti unde et pecus. apas¬
cendo scilicet. Reptilia ideo dicuntur
hec quȩ natant eo quod reptandi habe̾ant
speciem et naturam. Quãuis se in ꝓfundũ
ĩmergant. tamen innatando repunt. Un
Anfiuia st̃ quedam genera pisciũ. dicta co
quod ambulandi iñ terris usum et natan¬
di in aquis officium habeant. Anfi ciũ grare
utrumq dicit᷑. id est quia et in terris ẽt ma
quis uiuunt. ut focae. corcodrilli. ippopota¬

Expanded text:
ci, appellata quia urit; nam ubi momorci, appellata quia urit; nam ubi momorderit, adeo locus ardet ut ibi vesicae fiant. Cimex de similitudine cuiusdam herbae vocatus, cuius foetorem habet. Proprie autem vermis in carne putre nascitur; tinea in vestimentis; eruca in holere; teredo in ligno; tarmus in lardo. Vermis non ut serpens apertis passibus vel squamarum nisibus repit, quia non est illi spinae rigor, ut colubri, sed in directum corpusculi sui partes gradatim porrigendo contractas, contrahendo porrectas motum explicpiscibus . Pisces dicti unde et pecus, a pascendo scilicet. Reptilia ideo dicuntur haec quae natant, eo quod reptandi habeant speciem et naturam; quamvis se in profundum inmergant, tamen in natando repunt. UndAmphibia sunt quaedam genera piscium, dicta eo quod ambulandi in terris usum et natandi in aquis officium habeant. Ἀμφὶ enim Graece utrumque dicitur, id est quia et in aquis et in terris vivunt: ut phocae, corcodilli, hippopota
Abbreviated transcription (Latin):
pigrisq morsibus uniuersa c̃sumit. Teredo¬
nas greci uocant lignoꝵ uermes qͦd terendo
edant. Hos nos termites dicimꝰ. Ita enĩ apꝰ
latinos ligni uermes uocant᷑ quos tempo¬
re importuno cese arbores gignunt. Tinca
uestimentoꝵ uermis. dicta quod tencat. et
co usq insidat quo erodat. inde et ꝑtinax
quod incandem rem identidẽ urgeat. Uer¬
mes carmum. emigranc̾us. luimbricus. asca¬
ride. costi. peduculi. pulices lendex. tarmꝰ.
ricinus. usia. cimex. Emigrancͥus. uermiis
capitis uocatus Lumbrĩcus uerinis inte¬
stinoꝵ dictus. quasi lumbicus. quia labit᷑.
culi uermes cutis. apedibus dicti. Vnde et
peduculosi dicunt᷑ quibus peduculi in cor¬
pore efferuescunt. Pulices uero uocatȩ st̃.
quod ex puluere magis nutriant᷑. Lendex
Tarmus.
uermis est lardi. Ricinus uermis est canis.
uocatus co quod heret inauribus canũ. Cę¬
nos enim grece canisẽ. Vsia est uerinis por¬

Expanded text:
pigrisque morsibus universa consumit. Teredopigrisque morsibus universa consumit. Teredonas Graeci vocant lignorum vermes, quod terendo edant. Hos nos termites dicimus. Ita enim apud Latinos ligni vermes vocantur, quos tempore inoportuno caesae arbores gignunt. Tinea vestimentorum vermis, dicta quod teneat, et eo usque insedat quo erodat. Inde et pertinax, quod in eandem rem identidem urgeat. Vermes carnium: hemicranius, lumbricus, ascaridae, costi, peduculi, pulices, lendes, tarmus, ricinus, usia, cimex. Hemicranius vermis capitis vocatus. Lumbricus vermis intestinarum, dictus quasi lumbicus, quia labitur, i . . . Peduculi vermes cutis a pedibus dicti. Unde et peducosi dicuntur quibus peduculi in corpore effervescunt. Pulices vero vocati sunt quod ex pulvere magis nutriantur. Lendes . . . Tarmus vermis est lardi. Ricinus vermis est canis, vocatus eo quod haeret in auribus canum; κύων enim Graece canis est. Usia est vermis por
Abbreviated transcription (Latin):
re uenenu̾m dñfundat. Fropriũ est aũt scor¬
pionis quod manus palmã ñ feriat. C an¬
tarida uermis terrenus. qui humano corpo¬
ri statim ut fuerit applicatus sui adustoo
ne uesicas efficit plenas humore. Multipes
uermis terrenus ex multitudine pedũ uoca¬
tus. qui contractus inglobũ complicat᷑. Nas¬
citur sub petris ex humore et terra. Limar
uerinis limi dictus quod in limo u delimo
nascatur unde et sordida semꝑ et ĩmun¬
da habit᷑. Bombocis frondium uerinis excu¬
ius textura bombociniũ conficit᷑ Appella¬
tus aũt hoc nomine ab eo quod cuacutur
dum fila egerat. et aer solus in eo remancat
Eruca frondium uermis molere uel pam¬
pino inuoluta. ab erodendo dicta. Dequa
meminit plautus. Imitatus nequã bestiã
et malcficam inuolutam in pampino. lm¬
plicat se idem nec auolat. ut locusta ut huc
illucq discurrens semipasta dimittat. sed ꝑ¬
manet perituris frugibus. Et tardo laplu

Expanded text:
re venena diffundat. Proprium autem est scorre venena diffundat. Proprium autem est scorpioni, quod manus palmam non feriat. 5. Cantharis, vermis terrenus, qui humano corpori statim ut fuerit appne vesicas efficit plenas humore. Multipes vermis terrenus, ex multitudine pedum vocatus, qui contactus in globum conplicatur. Nascitur sub petris ex humore et terra. Limax vermis limi, dictus quod in limo vel de limo nascatur; unde et sordida semper et inmunda habetur. Bombyx frondium vermis, ex cuius textura bombycinum conficitur. Appellatus autem hoc nomine ab eo quod evacuetur dum fila generat, et aer solus in eo remaneat. Eruca frondium vermis in holus, vel in pampino involuta, ab erodendo dicta. De qua meminit Plautus Cist. 728: Imitatus nequam bestiam et maleficam involutam in pampino inplicat se. Idem nec advolat, ut locusta, ut huc illucque discurrens semipasta dimittat, sed permanet perituris frugibus et tardo lapsu
Abbreviated transcription (Latin):
tur aũt qͦd serpens hominẽ nudũ ñ sit ausus
contingere. M:
ud de ligno. uel de quacũq re terrtnasi¬
ne ullo concubitu gignit᷑. Licet non nunqͣm
et de ouisnascantur sicut scorpio. Sunt aũt
uermes aut terre. aut aquę. aut acris. aut car¬
nium aut frondium. aut lignoꝵ aut uestim̃¬
torum. Aranca uerinis aeris. ab acris nut¬
imento cognominata. quę exiguo corpore lon¬
ga fila deducit. et tels semꝑ intenta nunqͣn
desinit laborare. ꝓpetuum sustinens in sua ar¬
te suspendium. Sangilisugia uermis aquati¬
lis dicta quod sanguinem sugit potantibuseñ
inũdiat᷑. Cũq illabit᷑ faucibus ud ubi uspã
adherescit. sanguinem haurit. et cũ nimiotru¬
ore maducrit. euomit qͦd hausit ut recenti¬
orem denuo sugat. Scorpio uermis terrenus.
qui potius utrinibus asscribit᷑ ñ serpentibꝰ.
animal armatũ aquuleo. et ex eo grece uoca¬
tum quod caudam figat. et arcuato uulrxe¬

Expanded text:
tur autem quod serpens hominem nudum non sit ausus tur autem quod serpens hominem nudum non sit ausus contingere. CAPvel de ligno, vel de quacunque re terrena sine ullo concubitu gignitur, licet, nonnunquam et de ovis nascantur, ut scorpio. Sunt autem vermes, aut terrae, aut aquae, aut aeris, aut carnium, aut frondium, aut lignorum, aut vestimentorum. 2. Aranea, vermis aeris, ab aeris nutrimento cognominata, 73 quae exiguo corpore longa fila deducit, et telae semper intenta nunquam desinit laborare, perpetuum sustinens in sua arte suspendium. 3. Sanguisuga, vermis aquatilis, dicta, quia sanguinem sugit. Potantibus enim insidiatur, cumque illabitur faucibus, vel ibi uspiam adhaerescit, sanguinem haurit; et cum nimio cruore maduerit, id evomit quod hausit, ut recentiorem denuo sugat. 4. Scorpio, vermis terrenus, qui potius vermibus ascribitur, non serpentibus: animal armatum aculeo, et ex eo Graece vocatum, quod cauda figat, et arcuato vulne
Abbreviated transcription (Latin):
cruribus innitunt᷑. Unde si in qualibet cor¬
poris parte ab aluo usq ad caput ictu aliqͦ
collidat᷑. debilis reddita cursũ habere ñpos¬
sit. quia ubicũq illi ictus inciderit spinam
soluit. ꝑ quam costarum pedes et motꝰ cor¬
poris agebantꝰ. Serpentes aũt diu uiuere di¬
cuntur. adeo ut deposita uitere tunica se¬
nectutem deponere. atq in uuentutẽ redi¬
re ꝑhibeant. Tunicę serpentũ exuiuę nun¬
cupant᷑ eo qͦd iis quando senescunt sese cru¬
unt Quibꝰ exuti in iuuentã redeunt. Dicun¬
tur enim ęxuiuȩ et induinę qͥa cxuunt᷑ et
induunt᷑. Pitagoras dicit de medulla homi¬
nis mortui quę inspina est serpentẽ creari.
quod etiam ouidius in metamorphoseoꝵ li¬
bris cõmemorat. dicens. Sunt qui cũ clauso
putrefacta spina sepulchro mutari credant
humanas angue medullas Quod si creditur.
merito euemit. ut sicut ꝑserpentẽ mors ho¬
minis. ita et ꝑ hominis mortem serpens. Eꝙ¬

Expanded text:
cruribus innituntur. 72 46. Unde si in qualibet corcruribus innituntur. 72 46. Unde si in qualibet corporis parte, ab alvo usque ad caput, ictu caput aliquo collidatur, debilis reddita cursum habere non possit, quia ubicunque ictus ille inciderit, spinam solvit, per quam costarum pedes et motus corporis agebantur. Serpentes autem diu vivere dicuntur, adeo ut, deposita vetere tunica, senectutem deponere atque in juventam redire perhibeantur. 47. Tunicae serpentum exuviae nuncupantur, eo quod iis quando senescunt, sese exuunt, quibus exuti in juventam redeunt. Dicuntur autem exuviae et induviae, quia exuuntur et induuntur. 48. Pythagoras dicit de medulla hominis mortui, quae in spina est, serpentem creari, quod etiam Ovidius in Metamorphosis libris commemorat, dicens: Sunt qui cum clauso putrefacta est spina sepulcro, Mutari credant humanas angue medullas. Quod si creditur, merito evenit ut sicut per serpentem mors hominis, ita per hominis mortem serpens. Fer
Abbreviated transcription (Latin):
tionabilibus animantibus uidemus esse cõ¬
munia. uiuacitate quadam sensus serpens
excellit unde et legitur in genesi S erpens aũt
erat sapientior omĩbus pecoribus t̾rȩ. Dicit
autem plimus si credit᷑. quod serpentis capͭ
etiam si cum duobus euaserit digitis nichi¬
lominus uiuit. Unde et totũ corpus obicit ꝓ¬
capite ferientibus Anguibus uniuersis he¬
bes uisus est. raro in aduersum contuentur.
nec frustra. cum oculos ñ infronte habeant
sed in timporibus. ad co ut citiꝰ audiant. qm
aspiciant. Uullũ aũt animal intanta cele¬
ritate linguam mouet ut serpens. adeco ut
triplicem linguam habere uideat᷑ cũ una
sit. Serpentum udã sunt corpora. adeo ut
quocũq cunt uiã humore designent. Uesti¬
gia serpentum talia sunt. ut cũ pedibus ca¬
rere udeant᷑ costis tamen et squamarũ ni¬
sibus repant. quas asũmo gutture usq ad
umam aluum parili modõ dispositas habent
Squamis enim quasi unguibus costis quasi

Expanded text:
tionabilibus animantibus videmus esse comtionabilibus animantibus videmus esse communia, vivacitate quadam sensus serpens excellit. Unde et legitur in Genesi 3, 1: 'Serpens autem erat sapientior omnibus pecoribus terrae.' Dicit autem Plinius, si creditur, quod serpentis caput etiam si cum duobus evaserit digitis, nihilominus vicapite ferientibus. 44. Anguibus universis hebes visus est. Raro in adversum contuentur, nec frustra, cum oculos non in fronte habeant, sed in temporibus, adeo ut citius audiant quam aspiciant. Nullum autem animal in tanta celeritate linguam movet ut serpens, adeo ut triplicem linguam habere videatur, cum una sit. 45. Serpentium uda sunt corpora, adeo, ut quacunque eunt, viam humore designent. Vestigia serpentium talia sunt, ut cum pedibus carere videantur, costis tamen, et squammarum nisibus repant, quas a summo gutture, usque ad imam alvum parili modo dispositas habent. Squammis enim, quasi unguibus, costis, quasi
Abbreviated transcription (Latin):
dite elefantię. camedracontes. postremo qͣn¬
tus nominum. tantus mortiũ numerus. Oms
autem serpentes natura sua frigidę st̃. nec ꝑ¬
cutiunt nisi quando calescunt. Nam qͣndo
sunt frigide nullum tangunt. Unde et ue¬
nena coꝵ plus die quã nocte nocent. Tor¬
pent enim noctis algore: et merito. qͥa frigi¬
dę sunt nocturno rore. In se enim adduct
uaporem corporis gelidę pestis. et nat᷑a frigi¬
ds̨. Unde et hieme in nodis corpent. estate
ubi in illo calefactũ ipsũ uirus exarserit. sta¬
tim homincm extinguit. Uenenũ aũt dic¬
tum. eoqͦd ꝑuenas uadit. Infusa cnĩ pestis
eius ꝑuenas uegetatione corporis aucta dis
currit. et animã exigit. Unde ñ posse uene¬
num nocere. nisi hominũ cetigerit sanguinẽ.
Lucanus. Noxia scrpentũ ẽ. admixtõ san¬
guine pestis. Om̃e aũt uenenũ frigidũ est. et
ideo anima quę iogiea est fugit uenenũ frici¬
dum. Innaturalibus bonis quȩ nobis et irra¬

Expanded text:
dytae, elephantiae, chamaedracontes. Postremo quandytae, elephantiae, chamaedracontes. Postremo quantus nominum, tantus mortium numerus. Omnes autem serpentes natura sua frigidae sunt; nec percutiunt nisi sunt frigidi, nullum tangunt. Unde et venena eorum plus die quam nocte nocent, torpent enim noctis algore, et merito, quia frigidi sunt nocturno rore. In se enim adducunt vaporem torporis gelidae pestis et natura frigidae. Unde et hieme in nodos torquentur, aestubi in illo calefactum ipsum virus exarserit, statim hominem exstinguit. Venenum autem dictum quia per venas vadit. Infusa enim pestis ejus per venas, vegetatione cocurrit et animam exigit. Unde non posse venenum nocere, nisi hominis tetigerit sanguinem. Lucanus 9, 614: Noxia serpentium est admixto sanguine pestis. Omne autem venenum frigidum est, et ideo anima, quae ignea est, fugit venenum frigidum. In naturalibus bonis, quae nobis et inra
Abbreviated transcription (Latin):
cendia ualeat. Cuiꝰ inter omĩa uenenata uis
maxima est. Cetera enim singulos feriunt. Hȩc
plurimospariter interimit. Nam si arbori
irrepserit. omĩa poma inficit ueneno. et eos
qui ederint occidit. Quȩ etiam si uel in pu¬
teo cadat. uisuenem eiꝰ portantes interficit.
Ista contra incendia repugnans. ignes. sola a¬
nimaliũ extinguit. Uiuit enim in mediis flã¬
missine dolore et consũmatione. et ñ solũ qͥa
non urit᷑. sed extinguit incendium. Saura
lacertus. qui quando senescit cecant᷑ oculi eiꝰ.
et intrat inforamen parictis aspicientis con¬
tra orientem. et ortum solis intendit et illu¬
minatur. Stellio de colore inditũ nom̃ ha¬
bet. Est enim tergo repictus. lucentibus gut
colori nomen habet uariis stellatus corpore
quitis. Hic aũt scorpionibus ad co contrariꝰ
tradit᷑. ut uiso co pauorem iis asferat et corpo¬
rem. Sunt et alia serpentiũ genera ut admo¬

Expanded text:
incendia valeat. Cuius inter omnia venenata vis incendia valeat. Cuius inter omnia venenata vis maxima est; cetera enim singulos feriunt, haec plurimos pariter interimit. Nam si arbori inrepserit, omnia poma inficit veneno, et eos qui ederint occidit; qui etiam vel si in puteum cadat, vis veneni eius potantes interficit. Ista contra incendia repugnans, ignes sola animalium extinguit; vivit enim in mediis flammis sine dolore et consummatione, et non solum quia non uritur, sed extinguit incendium. Saura lacertus, qui quando senescit, caecantur oculi eius, et intrat in foramen parietis aspicientis contra Orientem, et orto sole intendit et inluminatur. Stellio de colore inditum nomen habet; est enim tergore pictus lucentibus gutt, 461: aptumque colori Nomen habet, variis stellatus corpore guttis. Hic autem scorpionibus adeo contrarius traditur ut viso eo pavorem his adferat et torporem. Sunt et alia serpentium genera; ut ammo
Abbreviated transcription (Latin):
alis quȩ sirenȩ uocant᷑ quȩ plus currunt ab
equis. sed etiam et uolare dicunt᷑ qͦꝵ tan¬
tum uirus est. ut morsum ante mors in seqͣt᷑
quam dolor. Obites dicta quod colorẽ arcne
indiscritus arenis. admoditus. Scps exiguã
serpens. quȩ ñ solum corpus sed et ossa uene¬
no consumit. cuiꝰ p̾octa sic memunt. Ossaq
pens tante exiguitatis fert᷑ ut cũ calcatꝰ ñ
uideat᷑ Cuiꝰ uenenum ante ext nguit quã
sentiatur. ut facies preuenta morte nec tri
Signiferum iuuenũ tirrem sanguinis aulũ
cota caput retro dipses calcata momordit
uix dolor aut sensus dentis fuit. Salpica ser¬
pens est quȩ ñ uidet᷑. Cecula dicta ꝓpt̾ qͦs
parua sit. et ñ habeat oculos. Centupeda
a multitudine pedum dicta. Laccrtꝰ repti¬
le genusost uocatusita qͥa brachia habcat.
Genera laccrtoꝵ plura. ut. botrar. salaman¬
dria. saura. stellio. Botraca dicta qͦd ranȩ fa¬
cant. Salamandriã uocata quod contram

Expanded text:
alis, quae sirenae vocantur, quae plus currunt ab alis, quae sirenae vocantur, quae plus currunt ab equis, sed etiam et volare dicuntur; quorum tantum virus est ut morsum ante mors insequatur quam dolor. Ophites dicta, quod colorem arenae indiscretus arenis ammodytes. Seps exiguus serpens, qui non solum corpus sed et ossa veneno consumit. Cuius poeta sic meminit Lucan.pens tantae exiguitatis fertur ut cum calcatur, non videatur. Cuius venenum ante extinguit quam sentiatur, ut facies praeventa morte nec trisan. 9, 737: Signiferum iuvenem Tyrrheni sanguinis Aulum torto capite retro dipsas calcata momordit: vix dolor aut sensus dentis fuit. Salpuga serpens est quae non videtur. Caecula dicta, propter quod parva sit et non habeat oculos. Centupeda a multitudine pedum dicta. Lacertus reptile genus est, vocatus ita quod brachia habeat. Genera lacertorum plura: ut botrax, salamandra, saura, stellio. Botrax dicta, quod ranae hacant. Salamandra vocata, quod contra
Abbreviated transcription (Latin):
te chelidri. Semꝑ aũt directus ambulat Na
si corserit sedum currit: statim crepat. Hina¬
trix serpens aquam ueneno inficiens. In qͦcq
enim fonte fuerit: cũ ueneno ĩmiscet. De
quo lucanus. Hinatrix uiolator aquȩ Cen¬
cris serpens inflexuosa. quȩ semꝑ rectũ iter
efficit. De qua lucanus. Et sc̃ꝑ recto lapsu¬
rus limite cencris. Parias serpens quȩ semꝑ
incauda ambulat. et sulcum facere uidetur.
De qua idem lucanus. Quo contemptꝰ iter
cauda sulcare parias. Boas anguis italiȩ
immensa mole ꝑsequit᷑ greges armentoꝵ
et bubalos et plurimo lacte riguis se ubcri¬
bus innectit. et sugens interunit. atq inde
aboum depopulatione boas nomen accepit.
Iaculus. serpens uolans. de quo lucanꝰ. lacu
liq uolucres. Exiliunt enim in arboribus.
cc dũ aliquod animal obuium fuerit. iac¬
tant se suꝑ cum et ꝑimunt. Unde et iaculi
dicti sunt. In arabia aũt serpentes sunt cũ

Expanded text:
te chelydri. Semper autem directus ambulat; nam te chelydri. Semper autem directus ambulat; nam si torserit se, dum currit, statim crepat. Natrix serpens aquam veneno inficiens; in quocumque enim fonte fuerit, eum veneno inmiscit. De quo Lucanus 9, 720: Natrix violator aquae. Cenchris serpens inflexuosa, quae semper rectum iter efficit. De qua Lucanus 9, 712: Et semper recto lapsurus limite cenchris. Parias serpens quae semper in cauda ambulat et sulcum facere videtur. De quo idem Lucanus 9, 721: Quo contentus iter cauda sulcare parias. Boas, anguis Italiae inmensa mole, persequitur greges armentorum et bubalos, et plurimo lacte riguis se uberibus innectit et sugens interimit, atque inde a boum depopulatione boas nomen accepit. Iaculus serpens volans. De quo Lucanus 9, 720: Iaculique volucres. Exiliunt enim in arboribus, et dum aliquod animal obvium fuerit, iactant se super eum et perimunt; unde et iaculi dicti sunt. In Arabia autem sunt serpentes cum
Abbreviated transcription (Latin):
procedens. De qua idem lucanus. Et gͣuis
ingeminum uergens caput anfiuena: C uiꝰ
oculi lucent ueluti lucernȩ. Emdris coluber
in aqua uiuens. Greci enĩ aquã idros uocant.
Iaros aquatilis serpens. a quo icti obturges¬
cunt. Cuiꝰ quidam morbum boam dicunt.
eo quod fimo bouis remedict᷑. Idra. draco
multoꝵ capitum. qualis fuit inlerna pa¬
lude ꝓiunciȩ arc̾adiç. Hȩc latine excedra
dicitur. quod uno ceso tria capita excresce¬
bant. sed hoc fabulosum est. Nam constat
idram locum fuisse euomentẽ aquas. uas¬
tantes uicinam ciuitatem. in quo uno inca¬
tu clauso multi erumpebant. Quod hertu
sit meatus. Nam idra ab aqua dicta est. Che
lidros serpens qui et cersidros dicit᷑ quasi ce¬
rim. qui et in aquis et in terris morat᷑. Nã
cerson dicunt greci terram. idros aquã. Hic
per quam labitur terrã fumare facit. Quã
sic macer describit Seu terga expirant spu¬
mantia uirus. seu terra fumat qua teter la¬

Expanded text:
procedens. De qua idem Lucanus: Et gravis procedens. De qua idem Lucanus: Et gravis in geminum vergens caput Amphisbaena. Cujus oculi lucent veluti lucernae. 21. Enhydris, coluber in aqua vivens. Graeci enim ὕδωρ aquam vocant. 22. Hydros, aquatilis serpens, a quo icti obturgescunt, cujus quidam morbum Boam dicunt, eo quod fimo bovis remedietur. 23. Hydra, draco multorum capitum, qualis fuit in Lerna palude provinciae Arcadiae; haec Latine excetra dicitur, quod uno caeso, 68 tria capita excrescebant, sed hoc fabulosum est. Nam constat ydram locum fuisse euomentem aquas, uicinam uastantem ciuitatem. In quo uno meatu clauso multi erumpebant, quod Herculsit meatus. Nam ydra ab lydros serpens, qui et chersydros, quasi †cerim†, quia et in aquis et in terris moratur; nam χέρσον dicunt Graeci terram, ὑδωρ aquam. Hic per quam labitur terram, fumare facit: quam sic Macer describit 8: Seu terga expirant spumantia virus, seu terra fumat, qua teter la
Abbreviated transcription (Latin):
ut liquef̾iat totus. nore serpentis. Cerastes
aspis dictus. eo quod in capite cornua ha¬
beat. similia arictum. Cerasta enim grai.
cornua uocant. Sunt enim illi quadrige¬
mina cornicula. quoꝵ ostentatione uelut
esca illiciens sollicitata animalia perimit.
Totum enim corpus tegit arenis. nec ullum
indicium sui prebet nisi ex ea parte qua in¬
uitatas aues uel animalia capit. Est autom
fexuosiis plusquam alii serpentes. ita ut spi¬
nam ñ habere uideat᷑. Scitalis serpens. uoca¬
ta quod tanta prefulget tergiuarietate
ut notarum gr̃ã aspicientes retardet et qͥa
reptando pigrior est quos assequi ñ ualet
miraculo sui stupentes capit. Tanti aũt fer¬
uoris est: ut etiam hiemis cempore exum¬
as corporis feruentes exponat. de quo luca
nus. Et scitalis sparsis ętiam nc̃ sola prui¬
suo. alterum in cauda. currens ex utroq ca¬
pite.tractu corporis circulato. Hȩc sola ser
pentium frigori se cõmittit. prima omĩum

Expanded text:
ut liquefiat totus in ore serpentis. Cerastes ut liquefiat totus in ore serpentis. Cerastes serpens dictus, eo quod in capite cornua habeat similia arietum; κέρατα enim Graeci cornua vocant: sunt autem illi quadrigemina cornicula, quorum ostentatione, veluti esca, inlice sollicitata animalia perimit. Totum enim corpus tegit arenis, nec ullum indicium sui praebet, nisi ex ea parte qua invitatas aves vel animalia capit. Est autem flexuosus plus quam alii serpentes, ita ut spinam non habere videatur. Scytale serpens vocata, quod tanta praefulget tergi varietate ut notarum gratia aspicientes retardet; et quia reptando pigrior est, quos adsequi non valet, miraculo sui stupentes capit. Tanti autem fervoris est ut etiam hiemis tempore exuvias corporis ferventis exponat. De qnus: Et scitalis sparsis etiam nunc sola pruisuo, alterum in cauda, currens ex utroque capite, tractu corpopentium frigori se committit, prima omnium
Abbreviated transcription (Latin):
et species. et dispares effectus ad nocendum
Fertur aũt aspis cum ceperit pati incanta¬
torem qui cam quibusdam carminibus ꝑ¬
priis cuocat. ut cam de cauerna ꝓducat: illa
cum exire nolucrit. unam aurem in terra
premit. alteram cauda obturat et oꝑit at¬
q ita uoces illas magicas ñ audiens. ñ exit
ad in cantantem. Dipsa aũt genus aspidis
qui latine situla dicit᷑ quia quẽ momorde¬
rit siti perit. Ipnalis genus aspidis. dicta qͦd
somno necat. Hanc sibi clcopatra apposu¬
it. et ita morte quasi somno soluta. ẽ Emo¬
rois aspis nuncupatus quod sanguem
sudet. qui ab co morsus fucrit ita ut dissolu¬
tis uenis. quicquid uitę est ꝑsangumem
euocet. Grece enim sanguis ematħ dicitur.
Prester aspis. semꝑ ore patenti et uaporan¬
quem ꝑcusserit distenditur. en ormiq cor¬
pulencia necatur. Extuberatũ enĩ putre¬
do sequitur. Spectabificus aspis qui dũ mo¬
morderit hominem statĩ eũ consumit. ita

Expanded text:
et species, et dispares effectus ad nocendum. et species, et dispares effectus ad nocendum. Fertur autem aspis, cum coeperit pati incantatorem, qui eam quibusdam carminibus propriis evocat ut eam de caverna producat: illa, cum exire noluerit, unam aurem in terram premit, alteram cauda obturat et operit, atque ita voces illas magicas non audiens non exit ad incantantem. Dipsas, genus aspidis, qui Latine situla dicitur, quia quem momorderit siti perit. Hypnalis, genus aspidis, dicta quod somno necat. Hanc sibi Cleopatra adposuit, et ita morte quasi somno soluta est. Haemorrhois aspis nuncupatus quod sanguinem sudet qui ab eo morsus fuerit, ita ut dissolutis venis, quidquid vitae est, per sanguinem evocet. Graece enim sanguis αἷμα dicitur. Prester aspis semper ore patenti et vaporanquem percusserit distenditur, enormique corpulentia necatur; extuberatum enim putredo sequitur. Seps, tabificus aspis, qui dum momorderit hominem, statim eum consumit, ita