comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
descriptione scedorum sempirae steris i amtecum ꝑsiocantabo : for¬
mosum teoptent generum rex &regina puellȩ terapiant: Quicquid
caelcaueristurosa fiat. Dabotumen conslium quib ab sconditis ponis
pulchrior apparere. Nasus nonuideatur in facie sermonon sona
adlo quendum acłq bt & formosus uideri poteris & disestis: XXXXXG¬

Expanded text:
descriptione foedorum semper irasceris, iam te cum Persio cantabo fordescriptione foedorum semper irasceris, iam te cum Persio cantabo formosum: te optent generum rex et regina, puellae te rapiant: quicquid calcaueris tu, rosa fiat. Dabo tamen consilium, quibus absconditis possis pulchrior apparere: nasus non uideatur in facie, sermo non sonet ad loquendum, atque ita et formosus uideri poteris et disertus. X
Abbreviated transcription (Latin):
tis: dico quosdam scelere. ꝑiurio. salsitate ad dignititem nescioquẽ
puenis& : quida te quiteintellegis in nocentem : Rideo aduocitũ
qui patrono egeat: qua drante dignam eloquentuam. nare sibsanno :
quid ate quidesertus es Volo innũ marios inuehi sacerdotes t̃uquidi¬
uises quidicasceris claudum cupiosiuis ignib: ardere uulcanum
Num quid hospesen es. autuicinus quod a delubris idoli nteris incen¬
dium sum mouere plac& mihi. delaruis de noctua debubone. denilia¬
cis ridere portentis: quic quid dictum fuerit intedictum putas: Inquod¬
cumq uitium stilimei mucro contorquitur teclamitas designari.
Consesta manu inius uocas & satiricum scriptorem in pros astulte arguis:
anideo tibi bellus uideris quiꝰ fausto uocaris Nomine quasinon & lucus
ideo dicatur qđ minimeluceat & parce abeo qđ nequaquam parcant.¬
& eumenides. furiae & uulgo a& hiopes uocentur argentei : quo d sun

Expanded text:
tis? dico quosdam scelere, periurio, falsitate ad dignitatem nescio quam tis? dico quosdam scelere, periurio, falsitate ad dignitatem nescio quam peruenisse: quid ad te, qui te intellegis innocentem? rideo aduocatum, qui patrono egeat; quadrante dignam eloquentiam nare subsanno: quid ad te, qui disertus es? uolo in nummarios inuehi sacerdotes: tu, qui diues es, quid irasceris? claudum cupio suis ignibus ardere Vulcanum: numquid hospes eius es aut uicinus, quod a delubris idoli niteris incendium submouere? placet mihi de laruis, de noctua, de bubone, de Niliacis ridere portentis: quicquid dictum fneritv in te dictum putas. in quodcumque uitium stili mei mucro contorquetur, te clamitas designari, conserta manu in ius uocas et satiricum scriptorem in prosa stulte arguis. an ideo tibi bellus uideris, quia fausto uocaris nomine? quasi non et lucus ideo dicatur, quod minime luceat, et Parcae ab eo, quod nequaquam parcant, et Eumenides Furiae et uulgo Aethiopes uocentur argentei. quodsi in
Abbreviated transcription (Latin):
Isuis merem plum apt iurtatis ficure poudus noneruabas tar in crede¬
oit atur i det apter inimicas gentes ubi oest asstrius & astra sunc
ster coreprimum humano: deinde bubulo panem daomni semente
conspersum edereiubetur & igxoris interitum siccis oculinuda:
Amor desumaria pellitur : Curquaeio fiempe ideo quia cirurgioi
spiritules secantes uitia peccatorum : ad paenitentiamcohorta¬
bantur, Paulus apłs inimicus in quiđuobis factus sumiueradicens:
& qui saluatoris dure uidebantur eloquae plurumi discipuloru
r&rorsum abierunt: Ypde non mirumest si& nosuitus d&crau¬
tes. offendimus plurimos: disposiuiNa sum secu refetentem
time agqui strumosus ẽ : uolo corniculaed& rahere garrient Rancidi¬
lã seintellexit cornix : Num quidunus in arbe romano est. quihabe
truncas in honesto uulnerenares : Numquidona sus segestanus cauas
uerbi & inuesi carum modumtumentia buccis trutinatur in fiq¬

Expanded text:
Esaias iii_exemplum captivitatis futurae nudus non erubescit incedeEsaias iii_exemplum captivitatis futurae nudus non erubescit incedemittitur, ut inter inimicas gentes, ubi est Assyrius et castra sunt stercore primum humano, dein bubulo panem de omni semente conspersum edere iubetur et uxoris interitum siccis oculis uidet; Amos de Samaria pellitur: cur quaeso? nempe ideo, quia chirurgici spiritales secantes uitia peccatorum ad paenitentiam cohortabantur. Paulus apostolus: inimicus, inquit, uobis factus sum uera dicens. et quia saluatoris dura uidebantur eloquia, plurimi discipulorum retrorsum abierunt. Unde non mirum est, si et nos uitiis detrahentes offendimus plurimos. disposui nasum secare fetentem: timeat, qui strumosus est. uolo corniculae detrahere garrienti: rancidulam se intellegat cornix. numquid unus in orbe Romano est, qui habeat truncas inhonesto uulnere naresPnumquidsolasOnasus Segestanus caua uerba et in uesicarum modum tumentia buccis trutinatur infla
Abbreviated transcription (Latin):
Eie& salutis ꝓlabore diuersa siegloria Eademdete testius potest
dicere & detestio rursum primus : Verum ipsi interse obnon ae¬
qualem laborem & uocationis spatia diuersa aequadem p̃miun
libenter accipiunt In nouissi mottnitum operario idestingen¬
tium selute discordant. & d nõ in uriam faciunt & subomnib:
parabolis arguuntur in uidiae. Non ambigo qumn incultigibi nrte
paruitatis uideaturoratio sed iaepecausatus sum ex colinonposse
sermonem puisiquem ꝓpria manus limauerit : Itaqignẽs cedolentib
uerba. sedensus idestpanib stuuta sustentandi nonfliquns ret ipr
Nieronimus marcellae÷ Medi ci quosuocant chirurgicos crude¬
uil nedes putantur & miserisunt : An nom estmseria alit hiis dolere
uuileribi emortius carnes dementisecare sorro fonhorrg e
cururtem quodhorr& ipsegui pacitur. & imimicum pitar  tu sc
natura hab& ut amaras igieritas. bandautia exist mentur

Expanded text:
licet salutis pro labore diuersa sit gloria. eadem de te tertius potest licet salutis pro labore diuersa sit gloria. eadem de te tertius potest dicere et de tertio rursum primus uerum ipsi inter se ob non aequalem laborem et uocationis\' spatia diuersa aequale praemium libenter accipiunt; in nouissimo tantum operario, id est in gentium salute, discordant et domino iniuriam faciunt et sub omnibus parabolis arguuntur inuidiae. Non ambigo, quin inculta tibi nostrae paruitatis uideatur oratio; sed saepe causatus sum excoli non posse sermonem, nisi quem propria manus limauerit. itaque ignosce dolentibus uerba, sed sensus, id est panibuONASO. Medici, quos uocant chirurgicos, crudeles putantur et miseri sunt. an non est miseria alienis dolere uulneribus et mortuas carnes clementi secare ferro? non horrere curantem, quod horret ipse, qui patitur, et inimicum putari? ita se natura habet, ut amara
Abbreviated transcription (Latin):
quamẽ quia ego bonussum: Vtde& aba postonsdlus iustus solusdicitur
inmortulis. Non quo & angeliiniusti sint & mostades sed quo ipsesit
Vt autem haceadem parabola quamnunc ꝓposuimus iniustitiamin
tellegas conductorum u adtende paulis ꝑ: qui prima hora conductus ie :
plus mer&ur abeo quihoratertia est missus aduineum : Rursum ho¬
raetertiae operarius. Sextehore o perarium antecedit & sextachorae:
Voñ ir horae uincit operarium : quomodo igitur nouissimo omnes iniu¬
dent & eandeminseiustitiũ non requirunt : Tuquihora nonacon¬
ductus es curin uidesoi qui undecimam horam est misstis inuineam:
Quod oumq responderis quanuis diuersum ad stueris laborem ut &
p̃imium mauis diuerso lubore merearis. eidem quã e apud sextam sen¬
tentiae subiacebis : &tuquihoru sexta conductuses. Nouissi moinui¬
des curtecum denarium id estaequalem consequatur sidutem o

Expanded text:
quam est, quia ego bonus eum? unde et ab apostolo solus iustus, solus dicitur quam est, quia ego bonus eum? unde et ab apostolo solus iustus, solus dicitur inmortalis, non quo et angeli iniusti sint et mortales, sed quo ipse sit 41. Ut autem in hac eadem parabola, quam nunc ptellegas conductorum, adtende paulisper. qui prima hora conductus est, plus meretur ab eo, qui hora tertia est missus ad uineam; rursum horae tertiae operarius sextae horae operarium antecedit et sextae horae nonae horae uincit operarium. quomodo igitur nouissimo omnes inuident et eandem in se iustitiam non requirunt? tu, qui hora nona conductus es, cur inuides ei, qui undecima hora est missus in uineam? quodcumque responderis, quamuis diuersum adserueris laborem, ut et praemium maius in diuerso labore merearis, eidem apud sextum sententiae subiacebis. et tu, qui hora sexta conductus es, nouissimo inuides, cur tecum denarium, id est aequalem consequatur salutem,
Abbreviated transcription (Latin):
mahora nostrisit suluatoris aduentus : Testis ẽ. Iohannĩ apostolusdi¬
cens : ftatres. nouissima horiẽ : & enim sicut uudistis quia antcristus
uenit & puncanti christi multi facti sunt : ꝓpt̃ qđ cognoscimus quia
nouissima horaẽ : Si haec displic& interp̃tatio sequor quocumqi dui¬
xeris. Itatamen ut eos qui uocati sunt primi iustos eẽ fatearis:
q uodcum obtinuero illudꝰ inferam : & quo modo iustimurindrauert
aduersus patrem familias dicentes hiquino ussimi uenerunt
& unanihora focerunt aequales illos nobis fecisti qui postaui¬
mus pondus diei & ardorem: Yidentur quidem iustedicere. non
aequidem debere esse Merte demeius quia prima hora adnoctem
us qua ȩ sudauerit. & eius qui in unahora sit in labor euersatus. sed
ipsu iustitia hab inseliuorem ꝓ Curalterius in uideant felicitati:
Deniq dñs ocuilum inẽis arguit in uidentem dicens : auto culustuus ne¬

Expanded text:
ma hora nostri sit saluatoris aduentus, testis estlohannes apostolus dima hora nostri sit saluatoris aduentus, testis estlohannes apostolus dicens: fratres, uouissima hora est. etenim, sicut audistis, quia antichristus uenit, nunc antichristi multi facti sunt, propter quod cognoscimus, quia nouissima hora est. si haec displicet interpretatio, sequor, quocumque duxeris, ita tamen, ut eos, qui uocati sunt primi, iustos esse fatearis. quod cum obtinuero, illud inferam: et quomodo iustimurmurauerunt aduersus patrem familias dicentes: hi, qui nouissimi uenerunt et una hora fecerunt, aequales illos nobis fecisti, qui portauimus pondus diei et ardorem? uidentur quidem iuste dicere non aequalem debere esse mercedem eius, qui a prima hora ad noctem usque sudauerit, et eius, qui una hora sit in labore uersatus, sed ipsa iustitia habet in se liuorem, cur alterius inuideat felicitati. denique et dominus oculum in eis arguit inuidentem dicens: aut oculus tuus ne
Abbreviated transcription (Latin):
penonsunt mundea in conspetuen. & contra ange lorsios ꝑuer sum quid
intellexit: &inpialmis dicitur. Noniusti ficabitur inconspectutuo
omins uiuens Nonat iusti fic abitur omnis homo. sedom nis ui uens
Io est noneuingelista. Nona postolus nomgphaa: admaiora conscendo
Nonangeli nonthroni Nondominationes Non potestates n caeq̃
uistutes: Solusdĩ inquem peccatum noncadit &c&era cum sint liberi
arbitrii uxta quod& homo adimaginem & similitudinem di factus
e. in utramq partem possuisuum flectere uoluntatem.: quodsihac
sententia non adduceris sultimillius a uctoritate parabale com¬
mouere in qua ꝑtotumdiem opercriimituntur aduineam & in pri¬
mahora uocatur adcm. abel seth : Intestiu noe. In sexta abraham
Innona morse inundecima gentium populirꝰ dicitur. quidhic statis
tota dieotiosi &illeres pondit nemonos conduxit : Quod aute mextre¬

Expanded text:
pe non sunt munda in conspectu eius et contra angelos suos peruersum quid intellexit et in psalmis dicitur: non iustificabitur in conspectu eius omnis uiuens. non ait \'non iustificabitur omnis homo\', sed comnis uiuens\', id est non euangelista, non apostolus, non propheta, - ad maiora conscendo - non angelus, non throni, non dominationes, non potestates ceteraeque uirtutes. solus deus est, in quo peccatum non cadit; cetera, cum sint liberi arbitrii, iuxta quod et homo ad imaginem et similitudinem dei factus est, in utramque partem possunt suam flectere uoluntatem. quodsi hac sententia non adduceris, saltem illius auctoritate parabolae commouere, in qua per totam diem operarii mittuntur ad uineam. et in prima hora uocatur Adam, Abel, Seth; in tertia Noe; in sexta Abraham; in nona Moyses; in undecima gentilium populus, cui dicitur: quid hic statis tota die otiosi? et ille respondit: nemo nos conduxit. quod autem extre
Abbreviated transcription (Latin):
errando laboruuerut : ut autem docetmur in scõs quoq: cadere posse
inuidicm & solidõ puram dementiam derelinqui : Filiorum ⁊ebedei
consideremus exemplum ꝓquib: cummater mottꝓn&atis affectu. ni¬
mis grandia postolass& : reliquidecem discipuli indignati surat : &itis
aduocans eos doxit. Scitis quia principesgentiũ dominantureorum &
quimaiores sunt. potestatem exercent in eis Nonituerit interuos sed
quicumq urm̃ uoluerit maioreẽ fiatuesterminister

Expanded text:
errando laborauerat. Ut autem doceamur in sanctos quoque cadere posse errando laborauerat. Ut autem doceamur in sanctos quoque cadere posse inuidiam et soli deo puram clementiam derelinqui, filiorum Zebedei consideremus exemplum, pro quibus cum mater mota pietatis affectu nimis grandia postulasset, reliqui decem discipuli indignati sunt. et Iesus aduocans eos dixit: scitis, quia principes gentium dominantur eorum et, qui maiores sunt, potestatem exercent in eis. non ita erit inter uos, sed quicumque uestrum uoluerit maior esse, fiat uester minister
Abbreviated transcription (Latin):
tus salutepeccatoris & intantum iracundia repleatur ut nec fratrismi¬
sericordia. nec patris p̃cib: nec totius domus iocunditate super&ur:
d quod breuiter respondebimus. omnem mundiistius iustitic̃ addĩ
comparationem : Non es seiustitiam .: Quo modo enim expectatis hrłm
sodoma iustificatur Non quodipsa sit iusta sed quo maiorib: delictis
fiant minora delicta : Iustitiaeltaq & hominumuni uersa iustitia
non estdõ conlata iustitia : Deniq paulus quidixerat. quot quo dergo
& sapientiae & scient icedĩ quam scrutabilidiudiciei & inuestigabiles
me liberidut decorpore mortis huius ex quib omnib: edocemur disolius
ꝑfectam esse iustitiam. qui solem suum prire facit suꝑiustos & iniustos
datpluuiam serotehiam & matutinam merentib: pariter & non meren¬
tibi quideuicif angulis & plateis inuitat ad nuptias. & ouem quae adex¬
emplum filipenitentis redire ipsa non poterat uel nolebat : quae¬
rit& inuenit & inuentum suisumeris repostut  Multum enim

Expanded text:
tus saluti peccatoris inuideat et in tantum iracundia repleatur, ut nec fratris misericordia nec patris precibus nec totius domus iocunditate superetur. ad quod breuiter respondebimus omnem mundi istius iustitiam ad dei conparationem non esse iustitiam. quomodo enim ex peccatis Hierusalem Sodoma iustificatur, non quo ipsa sit iusta, sed quo maioribus delictis fiant minora delicta iustitia, ita et hominum uniuersa iustitia hon est, deo conlata, im sapientiae et scientiae dei, quam inscrutabilia iudicia eius et inuestigabiles me liberabit de corpore mortis huius? ex quibus omnibus edocemur dei solius perfectam esse iustitiam, qui.solem suum oriri facit super iustos et iniustos et dat pluuiam serotinam et matutinam merentibus pariter et non merentibus, qui de uicis, angulis et plateis inuitat ad nuptias et ouem, quae ad exemplum filii paenitentis redire ipsa non poterat uel nolebat, quaerit et inuenit et inuentam suis umeris reportat. multum enim
Abbreviated transcription (Latin):
enim in ea natumẽ. despũ scõ est Ecce inquiđ habes dispositam
non commendatam ut dicitis. &utiq non obaliud disponsatam ni¬
siquandoq: nupturam : Neq enimde conuenturis euangelis tadixissa

Expanded text:
est in ea, de Spiritu sancto est . Ecce, inquit, habes desponsatam, non commendatam, ut dicis, et utique non ob aliud desponsatam, nisi quandoque nupturam. Neque enim de non conventuris Evangelista dixiss
Abbreviated transcription (Latin):
decem mensib: in habitator fuit : ab omni concubitus suspicione tueati
ipsequoqi ds̃ paterẽ in p̃dicandus. ut matrem fili sui uirginemosten¬
dat fuis se post pastume Quae fuit mater antequam nubta: Noncam¬
pum rechorioi desideroemus eloquii : pondialecticorum tendicola
& aristotelis spinaa conquirimus. ipsa scripturarum uerba ponen¬
da sunt. Ipsis quibus aduersumnos usus est testimoniis. reuincatur
essa desponiata matereius mariaa ioseph. prius quam conuenir&

Expanded text:
decem mensibus inhabitator fuit, ab omni concubitus suspicione tueatur. Ipse quoque Deus Pater est imprecandus, ut matrem Filii sui, virginem ostendat fuisse post partum, quae fuit mater antequam nupta. Non campum rhetorici desideramus eloquii, non Dialecticorum tendiculas, nec Aristotelis spineta conquirimus: ipsa Scripturarum verba ponenda sunt: ipsis quibus adversum nos usus est testimoniis, revincatur, esset desponsata mater ejus Maria Joseph, priusquam convenirent,
Abbreviated transcription (Latin):
Iuꝑ nogitus a fratrib: ut aduersus lib ellũ cuiusdam hel uidurer¬
ponderem facere distuli Non quo difficile fuerit hominemrus¬
ticanum &iux primis quoq inbutum litteris suꝑ ueria dsercione
conuincere : sed nerespondendo dignus fuerit qui uincereturi
uc accedebat quod puehomo turbulentus & solus inuniuer somun¬
dosibi & laicus & sacerdos : qui ut ait ille. loquacitatem facundiã
tratur. accepta materia disputandi. amplius inciper& blasphe¬
Mare : & qua si desublim floco in cotumorbem ferresententiam:
tam uistaesilentii causae obscandalum fratrum. quia deius rabiem mo¬
uebantur. iustiori sine cessarunt. Iam adradices infructuosȩ arboris
cuangelii securis est ad mouenda. &cumin fecunditacte foliorum traden¬
da flamiis : ut discat aliquando reticere : qui numquam didicit

Expanded text:
 rogatus a fratribus, ut adversus libellum cujusdam Helvidii responderem, facere distuli: non quod difficile fuerit, hominem rusticanum, et vix primis quoque imbutum litteris, super veri assertione convincere; sed ne respondendo dignus fieret, qui vinceretur. Huc accedebat quod homo turbulentus, et solus in universo mundo sibi et laicus et sacerdos qui, ut ait ille, loquacitatem facundiam tratur accepta materia disputandi, amplius inciperet blasphemare, et quasi de sublimi loco in totum orbem ferre sententiam: tam justae silentii mei causae, ob scandalum fratrum, qui ad ejus rabiem movebantur, justiori fine cessarunt, jam ad radices infructuosae arboris Evangelii securis est admovenda , et cum infecunditate foliorum tradenda flammis, ut discat aliquando 206 reticere, qui numquam didicit
Abbreviated transcription (Latin):
quas dediueriis proum cuis coneregartt tam nabiles
qua medu & in fimi teneris Intresturm smon¬
alcunatum. quo sig nouo cabantur ad collectam

Expanded text:
quas e diuersis prouinciis congregarat, tam nobiles quam medii et infimi generis, in tres turmas monst alleluiae cantatum, quo signo uocabantur ad collectam,
Abbreviated transcription (Latin):
mortem & mordemrucis ut nossua pasione seuar&. sobni¬
sices tass& etuicisset bi prodio Noraccepde corͦnam iufti¬
tie r urauds se acdĩo. Patisine aliter tibilocutum quam
ut parcros iustus b cuti dicunt᷑ ineuu angelio quipersacutioner
patiuntur propterlustitram secura sic consoeria quod
non propter peccata patiamor & af flictio in seculo
matera pecemiorum ÷ : siquando procitior fuss & onimi¬
cos Etusq ad uerborum iurga prosiliss& : Illudpsalte¬

Expanded text:
mortem et mortem. crucis, ut nos sua passione seruaret? Iob, nimortem et mortem. crucis, ut nos sua passione seruaret? Iob, nisi certasset et uicisset in proelio, non accepisset coronam in stitiae nec audisset a domino: putas me aliter tibi locutum, quam ut appareres iustus? beati dicuntur in euangelio, qui persecutionem patiuntur propter iustitiam. secura sit conscientia, quod non propter peccata patiamur; et adflictio in saeculo materia praemiorum est. si quando procacior fuisset inimicus et usque ad uerborum iurgia prosilisset, illud Psalte
Abbreviated transcription (Latin):
coller t & qua si quodis tnmuilo carnissepius adinonelbat
Uemagnitu dine uis dutuͥ altius sapor& & alarumutus femi¬
narum se in excelio crederet cons titutam : Ego aiclu liorł
ee cedendum & dindum bn sancȩlacuo quod fcrisree iacobinfiaere
suo esau Et diuid in perdina cissimo inimicorum sãuł quorõ
alter meso potamiam fugerit : Alter scalo philis tradiderisĩ
malers hostib: quam in uidis sub lacere : Acilla iufleres pondedat
hocdicre si dubolis cofira sorues di & anollas Nonibi quepig¬
nar& &id omnia loca fugreNdes preaeder& : &sinonscorumlo¬
corum amore retineror ebelcom in caminalia reporire possm
puste torrarum : Cur enim nom patieNia liuorem sipercr
Cur non humilitate ftangam suꝑbiam. & percotiorb mexil¬
lam altoram offeram malam. DicenTer audo uincite inbono
malion : Nonnea postol gloriabaNlur quando prodr̃o
suNt passi conum eliam : Non nei peesaluator humilauit
se formam seruaccipions & factus oboediens pera usq ad

Expanded text:
uasi quodam stimulo carnis saepius admonebat, ne magnitudine uirtutum altius saperet et aliarum uitiis feminarum se in excelso crederet constitutam. ego aiebam liuori esse cedendum et dandum insaniae locum, quod fecisset Iacob in fratre suo Esau et Dauid in pertinacissimo inimicorum Saul, quorum alter Mesopotamiam fugerit, alter se allophylis tradiderit malens hostibus quam inuidiis subiacere. at illa: \'iuste\', respondebat, \'hoc diceres, si diabolus contra seruos dei et ancillas non ubique pugnaret et ad omnia loca fugientes praecederet, si non sanctorum locorum amore retinerer et Bethleem meam in alia repperire possem parte terrarum. cur enim non patientia liuorem superem? cur non humilitate frangam superbiam et percutienti maxillam alteram offeram malam dicente Paulo: uincite in bono malum ? nonne apostoli gloriabantur, quando pro domino sunt passi contumeliam ? nonne ipse saluator humiliauit se formam serui accipiens et factus , oboediens patri usque ad
Abbreviated transcription (Latin):
& gratadĩ conuorsati sumus inmundo & dnm̃ dicentoni
ada postolos: id eo mundus odtuos quia non estis demundo
sionum esiets domundo aimaretutiq mundus qd suumerat:
& d dipium dm̃ uorba ueridat : Tunosticordis abscon¬
dta & hec om̃a uenorue ĩ supernos & non sumuscblititui
nabhuf gimus intestimentum tuum. necaduer sum :
renoisum cornostrum: & prorteste moslificamur
to ladio reputati sumus utouis occusionis: Sed dñ sau¬
giliator ncis Nonti mebo quid facio mibihomo : fege rat
enip. fili honora dim̃ & confostaberis & &taillum

Expanded text:
in gratia Dei conversati sumus in mundo . Et Dominum dicentem ad Apostolos: Ideo mundus odit vos, quoniam non estis de mundo. Si enim essetis de mundo, amaret utique mundus quod suum erat . Et ad ipsum Dominum verba vertebat: Tu nosti cordis abscondita. Et, Haec omnia venerunt super nos, nec sumus obliti tui, nec inique egimus in testamento tuo, nec aversum est retrorsum cor nostrum . Et, Propter te mortificati sumus tota die, reputati sumus ut oves occisionis . Sed Dominus auxiliator meus, non timebo quid faciat mihi homo . Legit enim: Fili honora Dominum, et confortab
Abbreviated transcription (Latin):
pus & am si humane in patientiȩ tardum uidiatur quidi
ftatim selatur auxilium diconas Tem poreo portiro exui¬
duuite & bidie salutis auxi liaius sumtui : Necda losa labia ce
longnas inimicorum et m&uendas cum dño adiutorelete¬
mur & ipod audere debcamus mononton: porpatientiam
uesbam possi debitis animas uestras eonon sunt condignepa¬
siones proes enisecul: ad faturam gloriã quotudabtum in nob:

Expanded text:
deatur, quin dei sequatur auxilium dicentis: tempore oportuno exaudiui te et in die salutis auxiliatus sum tui. nec dolosa labia et linguas iniquorum esse metuendas, cum domino adiutore laetemur et ipsum audire debeamus monentem: per patientiam uestram possidebitis animas uestras et: non sunt condignae passiones praesentis saeculi ad f uturam gloriam, qu
Abbreviated transcription (Latin):
Siomos illitł uis tute comolessec turbatasum & non sum lo¬
cuta bihee uerba prorupti Quamo silium aut
filam suꝑme non esi medignu : & orinsal bnt̃nlo
nem quendam qued genos hominum ł pernicio sinꝰme mr
quasi beniuelum nundarie qđ pronimio seruore uistu¬
tu quib uedam uideretur in sana. ecerebrum
llius eliarem consoundum ÷ Cuulla respondihe
atur facti sumus mudo & ãngdis & hrornib¬

Expanded text:
locuta, in haec uerba prorupit: qui amat filium aut filiam supra me, non est me dignus, et orans ad dominum nem quendam — quod genus hominum uel perniciosissimum est — quasi beniuolum nuntiasse, quod prae nimio feruore uirtutum quibusdam uideretur insana et cerebrum illius dicerent confouendum. cui illa respondit: \'theatrum facti sumus mundo et angelis et hominib
Abbreviated transcription (Latin):
comiensie fuit ut pioy emensuram excederit & debilitatem
corporis nimus lelunus laclabore conaher & quȩ excep¬
tis festis dieb: utx oleũ icibo acceperit ut ex hociono estone¬
tur quid deuino & liquamine & piscib: & lacte aomelleouis
& reliquis quȩ gustu suaua sinT iudicari:  in quib: sumen dis
quidion se abstmeNis nimos puraNt & sibisueNTrem in gorgi¬
taueri Ni toram udiciam suspicaNur : Sempor uisRutes
sequitur inuida ferioNł quȩ simimo fulgoramores Necmi¬
rum si hoc dehominib: loquor cum&tã dii noslerlurse¬

Expanded text:
continentiae fuit, ut prope mensuram excederet et debilitatem corporis nimiis ieiuniis ac labore contraheret, quae exceptis festis diebus uix oleum in cibo acceperit, ut ex hoc uno aestimetur, quid de uino et liquamine et piscibus et lacte ac melle et ouis et reliquis, quae gustu suauia sunt, iudicarit. in quibus sumendis quidam se abstinentissimos putant et, si his uentrem ingurgitauerint, tutam pudicitiam suspicantur. Semper uirtutes sequitur inuidia feriuntque summos fulgura montes. mirum, si hoc de hominibus loquar, cum etiam dominus
Abbreviated transcription (Latin):
tatt spom sape spon ahacpusllum prortermalitam labio¬
rum. Oropter linguam alienam & scripture teslimonũ
bn consolationen suam diseredar ab lacta torũ ẽt & corum
qrua durile etatom peruensseNł tribulationon super
tribolietionom sustenere ut so supor speriimncre renTur

Expanded text:
m et adhuc pusillum, propter malitiam labiorum, propter linguam alien am et scripturae testimonium in consolationem suam disserebat: ablactatorum esse — eorum, qui ad uirilem aetatem peruenissent — tribulationem super tribulationem sustinere, ut spem su
Abbreviated transcription (Latin):
animamea & quare conturbasme : s porabidm̃ qm̃ con¬
sttebor ili salita reuultus iei ds mcus : i pericub lo¬
quelatur : qui uult uenire pofimeꝵ iegaiscipsum
&tollit crucem suam & sequatur me. &iterum qui
memix uncabatur Qiebu a uadenim t pro desslionin
sitotum inuuadum lucri firent aminuinsi am der

Expanded text:
anima mea, et quare conturbas me? Spera in Deoin periculis loquebatur:I qui uult uenire post me, neget se ipsum et tollat crucem suam et sequatur me et iterum: qui imonii nuntiabatur, aiebat: quid enim prodest homini, si totum mundum
Abbreviated transcription (Latin):
bnsaphirum et tinangdum & uspidom e& cercras gemnus ce
sta undeloquturabim Poslamista lobs ubstanuam pest
cuersan domum postliberos bitor fectos conumproco¬
rio omnia queh abuerthomo dibit proanima sia sad gxconde
manam tuam & tange ossa & carne sci toininstiebone ditcerit

Expanded text:
in sapphirum et smaragdum et iaspidem et ceteras gemmas esse sita. unde loquitur ad dominum post amissam Iob substantiam, post euersam domum, post liberos interfectos: corium pro corio, omnia, quae habuerit, homo dabit pro anima sua. sed extende manum tuam et tange ossa et carnes eius, nisi in
Abbreviated transcription (Latin):
rem agerent Nuptiarum inuentuẽ habens inutero : Inuenta autem
a nullo alio pisiaioseph. qui sponsȩ uterõtumentem peneiamiacentiu
maritali &curiosis oculis dep̃hendit. Non tamen sequitur ut priorib
do cumus demolis cum cum maria onuenis se pose pastumne cuiuircon¬
ue mendi dender iumsuteri conceptione iblatume: Susra us tenin se¬
nis dicitur adiosepb : cimeis acciperemarum ioxoremtiamiaruer
aebellata : spona es sede sierite sume rebunc scripturae diuinae consu¬
nomie st oeienus. ut sponsas appella igxores Sicutsaquentib deutero

Expanded text:
rem agerent nuptiarum, inventa est habens in utero. Inventa est autem rem agerent nuptiarum, inventa est habens in utero. Inventa est autem a nullo alio, nisi a Joseph, qui sponsae uterum tumentem pene jam licentia maritali, et curiosis oculis deprehendit. Non tamen sequitur, ut prioribus docuimus exemplis, eum cum Maria convenisse post partum, cujus conveniendi desiderium, uteri conceptione sublatum est. Quod autem in somnis dicitur ad Joseph: Ne timeas accipere Mariam uxorem tuam. Et appellata, sponsa esse desierit, cum hanc esse Scripturae divinae consuetudinem noverimus, ut sponsas appellet uxores: sicut in sequentibus Deutero
Abbreviated transcription (Latin):
nauuigaui. Non possit scaresententia nis ei in portu quandoq prendendũ
sit: aut siuelimus dicere paulusa postolus antequam a dis panias ꝑger& :
rome inuincula coniectus ẽ : Autceste illud heluidius ante quam peniten¬
tiam ager& : mortep̃uentus ẽ : Statimut paulo postiuncula adspani¬
as sit eundum : aut heluidio paenitentia agenda post mortem
Cum scripturadicat. in inferno autem quis confitebi turtibi : Ac non po¬
tius sic intellegendum quod antep̃positio. lic& saepe& consequentia
indic&. tamen nonnumquam eatantum quae prius cogitabantur
ostendat. Nec necessesit ut cogitata fiant : Cum ideo aliud interuenerit
neea quae cogitacta sunt fierent: Igitur cum euangelista dicit. prius¬
quam conuenirent. ꝓximum nuptiarum tempis ostendit & in eo
iam rem fuisse. ut quȩprius iamsponsa fuerat : esseuxor inciper& :
quas idixerit: antequam oscula amplexus que miscerent : ante quam

Expanded text:
navigavi, non possit stare sententia, nisi ei in portu prandendum quandoque navigavi, non possit stare sententia, nisi ei in portu prandendum quandoque sit. Aut si velimus dicere: Paulus apostolus antequam ad Hispanias pergeret, Romae in vincula conjectus est. Aut certe illud: Helvidius antequam poenitentiam ageret, morte praeventus est: statim aut Paulo post vincula ad Hispanias sit eundum: aut Helvidio poenitentia agenda post mortem; cum Scriptura dicat: In inferno autem quis confitebitur tibi ? Ac non potius sit intelligendum, quod, ante, praepositio, licet saepe consequentiam indicet, tamen 208 nonnumquam ea tantum quae prius cogitabantur, ostendat. Unde nec necesse sit ut cogitata fiant, cum aliud ideo intervenerit, ne ea quae cogitata sunt, fierent. Igitur cum Evangelista dicat: priusquam convenirent, proximum nuptiarum tempus ostendit, et in eo jam rem fuisse ut, quae prius sponsa fuerat, esse uxor inciperet. Quasi dixerit: Antequam oscula amplexusque miscerent; antequam
Abbreviated transcription (Latin):
Prius quam conuenirent . quia nemodenon pransurodicit : antequam pran¬
der&: Deinde ad nõ uxorem appellatam. ađq: coniunctam : Audia¬
mus nuncquid scriptura ꝓnuntiat : & surgens inquiđ iosephasomno
fecit sicct p̃ceperat erangetus diũ &accepituxorem suamt &noncognoui
donec peperit filium, Curramus ꝑsingula & impi&atem insdem quib¬
in gressa est uestigiis ꝑsequentes: pugnantes intersedixisse doccamus l¬
sponsatam consitetur & statimuxorem uultesse : quam confessus est sponse
sur sumꝰ aorem nominat : Dicit nonobaliud dis potam : nis quandoqr ꝑ nuptiu¬
ram: & ne parum hoc arbitremur: habes inquiđ desponsatã non comienda¬
tam id est necdum uxorem. Necdum maritaliuinculo copulatam: In eo
uero quodait Neq enim denon conuenturis euangelistadixissa: prius¬
quam conuenirent . quia nemodenon pransurodicat Ante quam pran¬
der& : doleã Neanrideam nescio. Imperitia e arguam. antemeritatis
accusem: Quasi siquis dixerit : ante quam inportu pranderem: Adafricum

Expanded text:
Priusquam convenirent: quia nemo de non pransuro dicit, antequam pranderet. Deinde ab Angelo uxorem appellatam et conjunctam. Audiamus nunc quid Scriptura pronuntiet: Exsurgens, inquit, Joseph a somno, fecit sicut praeceperat ei Angelus Domini: et accepit uxorem suam, et non cognovit eam, donec peperingressa est, vestigiis persequentes, pugnantia inter se dixisse doceamus. Desponsatam confitetur: et statim uxorem vult esse quam confessus est sponsam. Rursum quam uxorem nominat, dicit non ob aliud desponsatam, nisi quandoque nupturam. Et ne parum hoc arbitremur: « Habes, inquit, desponsatam, et non commendatam, id est, necdum uxorem, necdum maritali vinculo copulatam. In eo vero quod ait, Neque enim de non conventuris Evangelista dixisset: Priusquam convenirent: quia nemo de non pransuro dicit, antequam pranderet, doleamne, an rideam, nescio. » Imperitiae arguam, an temeritatis accusem? Quasi si quis dixerit: Antequam in portu pranderem, ad Africam
Abbreviated transcription (Latin):
Sopliomas speculator & areha norũ dm̃ cognitar : duditdamorẽ
arer tapisium e ciulacũ a setundac icontritionẽ a collibusa ndicit
queque ululatum habitatoribus pͥrlae. quia conticuit ormis
pepulus canian disperierunt uniuersi quiinuolutie runtargento

Expanded text:
 cognitor, audit clamorem a porta piscium et eiulatum a secunda et contritionem a collibus. indicit quoque ululatum habitatoribus Pilae, quia conticuit omnis populus Chanaan, disperierunt uniuersi, qui inuoluti erant argento
Abbreviated transcription (Latin):
stantẽ dñm suꝑmurũ litũ & amantinũ & uncinũ pomori
trabentẽ supplicia peccatoribus & fimem interrã
Non famemipinis neque sitqmaquȩ sed audiendi uerbũ dm̃: abdias
quuinterptatur seruu s dñ ꝑtonatcontra dedom & sanguine ũ¬
terrenũ que fratres quo quera cob sem pr ae mulũ hasta ꝑcutit
spiritali: Ionas columba pulcerrima naufragiosuo passionom
dñ p̃figurans mundum ad poenitentiã retiocat & sub nomine
uastationõ ad nunciat filiaelatronis & obsidionẽ ponit contra
eã quiam axillã pcusserit iudicisisrł. Naum consolator
arbis increpit cuuitatẽ sanguiem & posteuersi ont̃ illius laquit᷑
ecesipmonte pedes euangelitantes &adnuntiantispacen ÷¬

Expanded text:
um litum uel adamantinum et uncinum pomorum adtrahentem supplicia peccatoribus et famem in terram: non famem panis neque sitim aquae, sed audiendi uerbum domini. Abdias, qui interpretatur seruus dterrenumque hominem; fratris quoque Jacob semper aemulum hasta percutit spiritali. JONAS, columba pulcherrima, naufragio suo passionem Domini praefigurans, mundum ad poenitentiam revocat, et sub nomine uastationem adnuntiat filiae latronis et obsessionem ponit contra eam, quia maxillam percusserit iudicis Israhel. Naum, consolator orbis, increpat ciuitatem sanguinum et post euersionem illius loquitur: ecce super montes pedes euangeli
Abbreviated transcription (Latin):
di interpretati sumus mundus prohis qui in
mundo sunt accipisol& eodẽ paulo dicentẽ.
Ds erat in ap̃o mundũ reconcili anssibi &in
euuangelio &mundus pereũ factus est. &
iundus eũ non cognouit. Quidam etiam hi
illa liberius euagantur. ut quia lex umbram
hab& futurorũ bonorum requirant utrum
malio mundo. dequo saluator ait: Ego non sũ
demundo isto: Primum par uuli simus & sub
elementis iniciorũ constituti. paulatim pro¬
cedamus ad summũ &re cipias adoptionis¬
y locum. quem quondã amisimus. Atubi uenit
plenitudo temporis misit ds̃ filiũ suum. fac¬
tum ex muliere. factũ sublege ut eos qui¬
is sublege erant redimer& ut ad optionem
filiorum reciperemus: diligenter ad ten¬
dite quod non dixerit factum per mulie¬
rem quod marcion & ceterȩ hereses uoluaũ
quȩ putati uã xp̃i carnẽ simulant. sed&x mu¬
liere ut non perillã sed exillanatus essecre

Expanded text:
di interpretati sumus, mundus pro his qui in di interpretati sumus, mundus pro his qui in mundo sunt, accipi solet, eodem Paulo dicente: Deus erat in Christo, mundum reconcilians sibi . Et in Evangelio: Et mundus per eum factus est, et mundus eum non recipit . Quidam etiam in illa liberius evagantur: ut quia Lex umbram habet futurorum bonorum, requirant utrum in alio mundo, de quo Salvator ait: Ego non sum de mundo isto , primum parvuli simus, et sub elementis initiorum constituti, paulatim procedamus ad summum, et recipiamus adoptionis locum quem quondam amisimus. At ubi venit plenitudo temporis, misit Deus Filium suum factum ex muliere, factum sub Lege: ut eos qui sub Lege erant, redimeret, ut adoptionem filiorum reciperemus. Diligenter attendite quod non dixerit, factum per mulierem: quod Marcion et caeterae haereses volunt, quae putativam Christi carnem simulant: sed ex muliere, ut non per illam, 449 sed ex illa natus esse cre
Abbreviated transcription (Latin):
in herebant. Scribit in epła adhȩbrȩos apłs
& enim cum deberetis esse magistri propter
tempus rursum necesse habetis ut doceamini
quȩ sint elementa principii sermonum d: Econ¬
trario nobis obici potest. quod ad colo senses pau¬
lus apłs scribens elementa mundi ali anuncupa¬
ret. Videte dicens nequis uos de prȩdetur per
traditionem hominum & inanẽ deceptionẽ
ostendit non eadẽ elementa ad colo senses &
adgalathas nominari. ab his qui ppe elemen
recepimus filiorum ab illis uero nichiltale di¬
citur quid sequatur. sed simpliciter elemen¬
ta prolitteris accipiuntur. Potest igitur ut di¬
ximus movsi lex & propheta proesementis
accipi littefarum Quodpereas syllabȩ iungant᷑
& nomina & non tam sui quã alterius cause
utilitate discantur ut possimus orationẽ lege¬
re contextã. in qua sensus magis &ordo uerbo¬
rum quam litterarum principia considerant᷑
Quod autẽ legẽ & prophetas elementa mun¬

Expanded text:
inhaerebant, scribit in Epistola ad Hebraeos Apostolus: inhaerebant, scribit in Epistola ad Hebraeos Apostolus: Etenim cum deberetis esse magistri propter tempus, rursum necesse habetis ut doceamini quae sint elementa principii sermonum Dei . Econtrario nobis objici potest, quod ad Colossenses Paulus apostolus scribens, elementa mundi alia nuncuparit: Videte, dicens, ne quis vos depraedetur per traditionem hominum, et inanem deceptionem, ostendit non eadem elementa ad Colossenses et ad Galatas nominari. Ab his quippe elementrecipimus filiorum. Ab illis vero nihil tale dicitur quid sequatur; sed simpliciter elementa pro litteris accipiuntur. Potest igitur, ut diximus, Moysi Lex et prophetae pro elementis accipi litterarum, quod per eas syllabae jungantur et nomina, et non tam sui, quam alterius rei utilitate discantur: ut possimus orationem legere contextam, in qua sensus magis et ordo verborum quam litterarum principia considerantur. Quod autem Legem et prophetas, elementa mun
Abbreviated transcription (Latin):
sidibus constituti. quia necdum dĩ filii capere
adnos poteramus aduentum erudieba mur
inmundo: non nulli eos esse angelos arbitran¬
tur. qui quattuor mundi elementis prȩside¬
ant terrȩ ui de lic& aquȩ igni & aeri : & ne¬
cesse esse ut prius quã quiscredat inxp̃o illis
arbitratis gubernetur: elementa mundicȩ¬
lum & terram & eaquȩ intra hȩc sunt ple¬
riq appellata putant. Quod uidelic& solem
lunam. maria siluarũ & monciũ deos& sapi¬
entes grȩciȩ. & barbarȩ nationes romaniq
omnium superstitionum sentina uenerent᷑¬
a quibus cum xp̃s uenerit. liberamur. intelli¬
gentes eacrearuras esse non nomina : Alii
elementa mundi legẽ interpretantus me¬
Vsi & elo quia prophetarum. quod perhȩc qui¬
si initia & exordia litterarum di timorem
qui sapientiȩ principiũ est suscipiam us. deniq
ad eos quilam deberent esse per fecti. & ueri¬
tate neglecta. adhuc disciplinarũ principis

Expanded text:
sidibus constituti, quia necdum Dei Filii capere sidibus constituti, quia necdum Dei Filii capere ad nos poteramus adventum, erudiebamur in medio. Nonnulli eos esse angelos arbitrantur, qui quatuor mundi elementis praesideant: terrae videlicet, aquae, igni, et aeri: et necesse esse, ut priusquam quis credat in Christo, illis arbitris gubernetur. Elementa mundi coelum et terram, et ea quae intra haec sunt, plerique appellata putant: quod videlicet solem, lunam, maria, silvarum, et montium deos, et sapientes Graeciae, et Barbarae nationes, Romanique, omnium superstitionum sentina, venerentur: quibus cum Christus venerit, liberamur, intelligentes ea creaturas esse, non numina. Alii elementa mundi, Legem interpretantur Moysi et eloquia prophetarum: quod per haec quasi initia et exordia litterarum, Dei timorem, qui sapientiae principium est, suscipiamus. Denique ad eos qui jam deberent esse perfecti, et veritate neglecta, 448 adhuc disciplinarum principiis
Abbreviated transcription (Latin):
adoptionis accipere: ȩ tas enim infantiȩ ad pec¬
cata formidat pedagogum metuit̃ non con¬
fidit esse seliberã lic&per naturã domina
sit & secundum utramq: intelligentiã. quo
tuto res & actores uel profetas uel angelos
diximus paruulus iste tam diu sub actori¬
bus est atq. tutoribus donec legitimum
perfecti uiri tempus impleuerit legiti¬
mũ autẽ tempus. sic̃ romanis legibuꝰs iugin¬
tiquinq annorum spatio terminꝰatur
ita adhumani generis perfectionẽ xp̃ire
putatur aduentus statim ut ille uenerit
& om̃s in uirum perfectumi creuerimus. peda¬
gogus a nobis tutorq discedunt. tunc auctori¬
tate dñi & hereditatis possessio ne perfruimur
inquȩ prius nati quo dam modo putabamurab¬
eni: Ita & noscum essemus par uuli subelemer
tis mundi eramus seruientes: & elementa
mundi eos de quos supra tutores & actores di¬
xerat appellauit. quod sub ipsis primum prȩ¬

Expanded text:
adoptionis accipere. Aetas enim infantiae ad pecadoptionis accipere. Aetas enim infantiae ad peccata formidat, paedagogum metuit, non confidit esse se liberam. Licet per naturam dominus sit. Et secundum utramque intelligentiam qua tutores et actores, vel prophetas, vel angelos diximus, parvulus iste tamdiu sub actoribus est atque tutoribus, donec legitimum perfecti viri tempus impleverit. Legitimum autem tempus, sicut Romanis legibus, viginti quinque annorum spatio terminatur, ita ad humani generis perfectionem Christi reputatur adventus. Statim ut ille venerit, et omnes in virum perfectum creverimus, paedagogus a nobis tutorque discedunt. Tunc auctoritate Domini et haereditatis possessione perfruemur, in qua prius nati quodammodo putabamur alieni. Ita et nos, cum essemus parvuli, sub elementis hujus mundi eramus servientes. Elementa mundi, eosdem quos supra tutores et actores dixerat, appellavit: quod sub ipsis primum prae
Abbreviated transcription (Latin):
in patribus & illi gr̃a saluentur infilus. iste
intellectus eccłȩ catholi cȩ conuenit. Quȩ
& ueteris & noui testamenti unam adserit
prouidentiã nec distinguit intempore quos
dissi pans. Inimiciciã utriusq populi insua carne
destruxit & antiquȩ legis difficultatẽ euumn¬
gelicorum dogmatum integritate muta¬
uit uere inxpo om̃sunus panis sumus &
duo consensimus super terrã. & quomodo
nos superprophetas fundati sumus. Ita & pa¬
triarchae iapostolorũ funda mine consti¬
terunt tutores autẽ & actores possunt &
prophetȩ accipi quorum uerbis cottidie i
aduentum saluatoris erudie bamur. sic̃pe¬
da goga mosei lex supra edisserta est & an¬
geli par uulorum : qui cottidie uident faciẽ
patris & in terpellant ꝓ eis. de quibus dictum
est Inmitt& angelus dñi in circuitu timen
tium eum & eru& eos. Recte hi sub tutoribus
& actoribus esse dicuntur : Qui habentes sp̃m
timoris nec dũ meruerunt sp̃m libertatis &

Expanded text:
in patribus: et illi gratia salventur in filiis. Iste in patribus: et illi gratia salventur in filiis. Iste intellectus Ecclesiae catholicae convenit, quae et veteris et novi Testamenti unam asserit providentiam: nec distinguit in tempore, quosarietem dissipans, inimicitiam utriusque populi in sua carne destruxit, et antiquae Legis difficultatem, Evangelicorum dogmatum integritate mutavit . Vere in Christo omnes unus panis sumus, et duo consensimus super terram. Et quomodo nos super prophetas fundati sumus: ita et patriarchae in apostolorum fundamine constiterunt. Tutores autem et actores, possunt et prophetae accipi, quorum verbis quotidie in adventum Salvatoris erudiebamur: sicut paedagoga Moysi Lex supra disserta est; et angeli parvulorum qui quotidie vident faciem Patris, et interpellant pro eis. De quibus dictum est: Immitttempus a patre. Recte hi sub tutoribus et actoribus esse dicuntur, qui habentes spiritum timoris, necdum meruerunt spiritum libertatis et
Abbreviated transcription (Latin):
i missiones & seminieius: hoc est xp̃o iħu. Repro¬
missiones pluraliter ponit: Quando uero de his
nloco. ergo abrahȩ semenestis secundum promis
issionem heredes decens quippeerat ut quod in
xp̃o unopluraliter dicebatur. id inmultis ho¬
minibus singulariter poneretur : Sequitur¬
5I Dico autẽ quanto tempore heres paruulus¬
I est nichil differt a seruo cum sit dñs omnium
sed sub tutoribus est & actoribus usq ad prȩ¬
finitum tempus a patre: Heres iste pariuilus
qui nichil differt a seruo cum sit dñs omnium.
sed sub tutoribus & actoribus est usq ad prȩfi¬
nitum tempus apatre: Totum humanũ genus
usq ad aduentum xp̃i. & ut amplius dicã usq
admundi consum mationẽ significat: quo¬
modo enim om̃s i protoplasto adam necdũ
natimoriuntur. Ita om̃s etiã hi qui ante ad¬
uentum xp̃i nati sunt in secundo ad am uiuifi¬
cantur atq lta fit ut & nos legiser iuerimus

Expanded text:
missiones et semini ejus, hoc est, Christo Jesu, repromissiones et semini ejus, hoc est, Christo Jesu, repromissiones pluraliter ponat. Quando vero de his nissionem haeredes. Decens quippe erat ut quod in Christo uno pluraliter dicebatur, id in multis hominibus singulariter poneretur. Sequitur: Dico autem, quanto tempore haeres parvulus est, nihil differt a servo, cum sit Dominus omnium, sed sub tutoribus est et actoribus usque ad praefinitum tempus a patre. Haeres iste parvulus, qui nihil differt a servo cum sit Dominus omnium, sed sub tutoribus et actoribus est, usque ad praefinitum tempus a patre, totum humanum genus usque ad adventum Christi, et, ut amplius dicam, usque ad mundi consummationem significat. Quomodo enim omnes in protoplasto Adam, necdum nati moriuntur: ita et omnes etiam hi, qui ante adventum Christi nati sunt, in secundo Adam vivificantur. Atque ita fit, ut et nos Legi servierimus
Abbreviated transcription (Latin):
rem uir inreligionẽ prȩuertat. cum autẽ ita
seres habeat & tota diuersitas generis condicio¬
nis & corporum xp̃i baptis mate & indumento
illius auferatur : om̃s unum sumus inxp̃o ihuut
quo modo pater & filius unum sunt : Ita & nos
in ipsis unum simus: Sia utẽ uos xp̃i. ergo abra¬
hȩ semen estis: secundum promissionẽ heredes:
Quia re promissiones ad abraham & adsemen
eius factȩ sunt . quod est xp̃s sħs. consequenter hii
qui xp̃i filii id est semen eius sunt: semen quoq: di¬
cuntur abraham. cuius sunt semen &x semine
nominatur. corporaliter sentiendum est : quo d
exeius stirpe generatur . Quotiens autẽ nos qui
saluatoris sermone suscepto credidimus in eum:
& nobilitatem generis abra hȩ adquem est pro¬
missio facta sus cepimus tuncspiritaliter semen
fide & prȩdicationis accipere debemus de¬
inde etiã hoc considerandum. quod quando
I de dño loquitur: Abrahȩ autem dictȩ suntpro¬

Expanded text:
rem vir in religione praecedat. Cum autem ita rem vir in religione praecedat. Cum autem ita se res habeat, et tota diversitas generis, conditionis et corporum, Christi baptismate, et indumento illius auferatur, omnes unum sumus in Christo Jesu: ut quomodo Pater et Filius in se unum sunt, ita et nos in ipsis unum simus. Si autem vos Christi: ergo Abrahae semen estis, secundum promissionem haeredes. Quia repromissiones ad Abraham et ad semen ejus factae sunt, quod est Christus Jesus, consequenter hi qui Christi filii, id est, semen ejus sunt, semen quoque dicuntur Abraham, cujus sunt semen ex semine.Abrahae nominatur, corporaliter sentiendum est, quod ex ejus stirpe generetur. Quoties autem nos, qui Salvatoris sermone suscepto, credidimus in eum, et nobilitatem generis Abrahae, ad quem est promissio facta, suscepimus: tunc spiritualiter semen fidei et praedicationis accipere debemus. Deinde etiam 446 hoc considerandum, quod quando de Domino loquitur: Abrahae autem dictae sunt pro