comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pauꝑtatis appetens semper fui. nempe nullus melior. nullus
tranquillior. nullus demq tutior uĩte modus. hec mͥ hactenus
cõseriptorum patrum scõ iudicio negata est. cũ sepe diuicias
non negarint causam scio. ⁊deo q non miror. non me diuitem
uolũt. s uoti compotem nolũt. parebo. sortemqz meam letus
sequar. nam quis hõium nouit qͥd expediat. eo q me solabor ꝙ
eis uiuendi uotum i potenciamq largitur. cessent deinceps
orote laborũ. cessent repulsarũ cause. Scis uͥ. Scis qualitermon
optabam. Quidius. Si pauꝑ esse nequiuero diues ero. ꝙͣu̾ismn
mediis opibus pauꝑem sꝑitu ml aut uiuere ꝓhibeat. aut mon
que una pauꝑtas et hũti facilis et amabilis deo est. Et de nobis
hactenus. Cenobii ascensum letus audiui amo hoĩẽm. aman¬
q nos ab illo certus sum. Eratulor quidem sibi. nno non sibi sed¬
fortimne sue. seu uerius ne qui m̃ter tot non dei non hoĩum

Expanded text:
paupertatis appetens semper fui; nempe nullus melior, nullus paupertatis appetens semper fui; nempe nullus melior, nullus tranquillior, nullus denique tutior vite modus. Hec michi hactenus conscriptorum patrum sancto iudicio negata est, cum sepe divitias non negarint. Causam scio, ideoque non miror: non me divitem volunt, sed voti compotem nolunt. 23 Parebo, sortemque meam letus sequar; nam quis hominum novit quid expediat? eoque me solabor, qeis vivendi votum michi potentiamque largitur. Cessent deinceps, oro te, laborum, cessent repulsarum cause; scis ubi, scis qualiter mori optabam. 24 Quid vis? Si pauper esse nequivero, dives ero; quamvis in mediis opibus pauperem spiritu nil aut vivere prohibeat aut mori; que una paupertas et habendi facilis et amabilis Deo est. Et de nobis hactenus. 25 Zenobii ascensum letus audivi; amo hominem amarique nos ab illo certus sum. Gratulor quidem sibi, fortune sue seu verius nostre, qui inter tot non Dei non hominum
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ non ita. qui non sũt ut ait anstotiles pecumarã amatores. Cuo
apud eundem racio illa est quia nondũ indigenciam exꝑti sunt
An me forte. gͥ. his exemplis/ de quietissimo iuuene labonofissi¬
mum senem fien nultis. aut unũ ex his qui san iacent ettrẽ
ambulant. aut ex his qui totis diebus stertũt totis noctibus
fabulantur. Non sum ex hoc grege leli. cũ in oĩbus requiem q̃¬
siuerim sicut scriptum est. et tam ab annis teneris usq ad de¬
sidie suspiciõnem semꝑ amauerm. nũc penitus nichrl quero.
nichil amo aliud. sine qua nulla michi uite condicio non molesta
sit. Hanc cũ ꝓpe iam manibus apprehendisse uidear lectis q n¬
dentibus uela deposuisse rursus in fretum uocor. Nõ uos audiam
amici. s orabo pocius ut dextras ad hibeatis nauiũ subducere
molienti. Notum oĩbus desideriũ meum. Ante alios tibi. honeste

Expanded text:
vero non ita, qui non sunt, ut ait Aristotiles, pecuniarum amatores, cuius vero non ita, qui non sunt, ut ait Aristotiles, pecuniarum amatores, cuius apud eundem ratio illa est, quia nondum indigentiam experti sunt. 20 An me forte igitur his exemplis de quietissimo iuvene laboriosissimum senem fieri vultis, aut unum ex his qui sani iacent, egri ambulant, aut ex his qui totis diebus stertunt, totis noctibus fabulantur? Non sum ex hoc grege, Leli, cum “in omnibus requiem quesiverim”, sicut scriptum est, et eam ab annis teneris usque ad desidie suspitionem semper amaverim — nunc penitus nichil quero, 21 nichil amo aliud —, sine qua nulla michi vite conditio non molesta sit. Hanc cum prope iam manibus apprehendisse videar lectisque rudentibus vela deposuisse, rursus in fretum vocor. Non vos audiam, amici, sed orabo potius ut dextras adhibeatis navim subducere molienti. 22 Notum omnibus desiderium meum, ante alios tibi. Honeste
Abbreviated transcription (Latin):
dinis Illrus abcisum gladio et rubenti sanguine madidum capat
pdam. Crede mͥ si quid in tenis est ueni hoc uenĩ siue ut empha
post hac uł protali ul pro simili eã Laborem mutilem uł tuul
alii capiant amici. Neq uͦ se repulsis obiciant ꝓ eo qd si inge¬
rentur abicerem. qd qr si meministi aute annos duodecim qñ
et iumor et labons paccencior et dierum largior fui. et curce
status et pontificum nobis fauor alius oblatum amicis licet
iam semor. successor aliene solitudinis fier uelim. eoq aspirem
quo cum houestius tñ ꝓmpcius ꝑuenire tanto ante potuerim. qͥ
ue alter nũꝙͣ nͥ ego illi crederem ꝓuenisset. Sũt quidã fateor
ociosi ac tranquilli iiuenes occupati senes. Sicut multos quoq bi¬
dimus quorũ castissima fuit a dolescencia libidino et lasciuens
senectus. De auaricia notũ est. cõi senũ fere oĩum morbo. iuuenũ

Expanded text:
dinis illius, abscisum gladio et rubenti sanguine madidum caput dinis illius, abscisum gladio et rubenti sanguine madidum caput perdam. Crede michi: siquid in terris est veri, hoc verum, sive, ut emphatposthac vel pro tali vel pro simili causa laborem inutilem vel tu vel alii capiant amici, neque vero se repulsis obiciant pro eo quod si ingereretur, abicerem quodque, si meministi, ante annos duodecim, quando et iunior et laboris patientior et dierum largior fui, et curie status et pontificum nobis favor alius, oblatum, amicis licet iam senior successor aliene solicitudinis fieri velim, eoque aspirem quo cum honestius tum promptius pervenire tanto ante potuerim, quo ve alter nunquam, nisi ego illi cederem, pervenisset? Sunt quidam, fateor, otiosi ac tranquilli iuvenes, occupati senes, sicut multos quoque vidimus, quorum castissima fuit adolescentia, libidinosa et lasciviens senectus. 19 De avaritia notum est, comuni senum fere omnium morbo; iuvenum
Abbreviated transcription (Latin):
laduta est. agnosto leliũ meum Is est quẽ sꝑabam. uemꝑ decracto¬
res oderit. et sepe hoc ꝓditum tempus flebit. Nam socratem multo
ante noueram lamentis ac gemiitu tabescentem tuũꝙ dissidium
illud inter grauia iuite danna atq acenĩmas fortume miurias
numerantem. Totum qui sequitur epletue textũ sciens tran¬
seo. Credo oĩa. ino uͦ scio. Noui fidem tuam. et cimes mores noui.
S unũ uice u̾sa mͥ credi flagito qd ne mͥ neges caritas iubet.
Si quidem non modo laborem illũ magnũ ppetuũ ingłium te¬
diosum et ẜuitutem illam hõmin multorũ nulla mn ex parte
placenciũ. postremo fuccessiõnem calui illius parthenopei. boen
hois licet et soliciti et ut dicere solebat amiai mei nͨ literati tñ nec
famosi. s rubiciuidũ quoq pileum non dico ambiendũ precibus
ẜ ultro eciam oblatum si recipem ut modo res sunt et mores or¬

Expanded text:
lidata est. Agnosco Lelium meum; is est quem sperabam; semper detractolidata est. Agnosco Lelium meum; is est quem sperabam; semper detractores oderit et sepe hoc perditum tempus flebit. Nam Socratem multo ante noveram lamentis ac gemitu tabescentem tuumque dissidium illud inter gravia vite damna atque acerrimas fortune iniurias numerantem. 15 Totum qui sequitur epystole tue textum sciens transeo; credo omnia, imo vero scio; novi fidem tuam, et curie mores novi. Sed unum vice versa michi credi flagito, quod ne michi neges caritas iubet. Siquidem non modo laborem illum magnum perpetuum inglorium tediosum, et servitutem illam hominum multorum nulla michi ex parte placentium, postremo successionem Calvi illius Parthenopei, boni hominis licet et soliciti et, ut dicere solebat, amici mei, 16 nec literati tamen nec famosi, sed rubicundum quoque pilleum, non dico ambiendum precibus sed ultro etiam oblatum, si reciperem, ut modo res sunt et mores or
Abbreviated transcription (Latin):
tui amorem ul ad iuidiciũ tue u̾tutis accesserit multo tibi facilꝰ
fuent cogitando ꝙͣ in lequendo assequi ad sũmam saito. Cũ¬
multa ꝑ omem urtam michi gratissuna fecers ac dixens nichil ex
arsus imꝙ̃ gracius fuisse ꝙͣ ꝙ domitis affectibus tius radicitus ꝙ
õuulsis consilio meo fidolicet opĩoni tñ et sensil tuis adu̾so. tã¬
taaũ facilitate ac pietate tam subito panusti. ut qm̃ te amor u¬
gebat nulas q monis cantas dabat literis meis uix plectis. eas¬
qr ip̃as manu preferens nr̃i socratis in amplexus atq ostula. in
llome eciam complexurus ac deosculaturus irrueres. mltisꝙ tã
br̃is ꝙͣ astanciũ lacrimis que ubertim ꝑ ur̃os oculos de meis p̾cor¬
Dnis erumpebant fraternam in gram rediretis. Nũc quid in te possim
scio. qd̾ nec pͥus ignoraibam. s nouis exꝑimentis uetus noticia so¬

Expanded text:
tui amorem vel ad iudicium tue virtutis accesserit, multo tibi facilius tui amorem vel ad iudicium tue virtutis accesserit, multo tibi facilius fuerit cogitando quam michi loquendo assequi. 13 Ad summam scito, cumulta per omnem vitam michi gratissima feceris ac dixeris, nichil ex omnibus unquam gratius fuisse quam quod domitis affectibus tuis radicitusque convulsis, consilio meo, fido licet, opinioni tamen et sensibus tuis adverso, tanta animi facilitate ac pietate tam subito paruisti, ut quoniam te amor urgebat nullasque moras caritas dabat, literis meis vix perlectis easque ipsas manu preferens, nostri Socratis in amplexus atque oscula — in illo me etiam complexurus ac deosculaturus — irrueres, multisque tam vestris quam astantium lacrimis, que ubertim per vestros oculos de meis precordiis erumpebant, fraternam in gratiam rediretis. 14 Nunc quid in te possim scio, quod nec prius ignorabam, sed novis experimentis vetus notitia so
Abbreviated transcription (Latin):
quidem ait in rethoncis bñ dixisse nescio quos. ꝙ ira multodul¬
cior est melle. Quid hic dicam. nͥ ꝑgratum esse ꝙ mͥ gustus
hebecior sit qui hanc dulcedinem non sencio. mirarq me gustũ
hũc anstotelicũ uł illoiũ quicũqr p̾us id dixerint. Et si eĩ apes
ut auĩt mel dulcissimũ ex amanusculis quibusdam herbis
eliciant Ego tñ ut dixi hanc ire dulcedinem non gustaui. apd
quẽcũq uͦ melle dulcior apud me felle tristior est ir̃a. Itadico
si de sensu ꝓpno loqui uelim. C si anstotilis in uerba iurare
oportet et quitquid ille dixit quasi celeste oraculum amplecti
ut non solũ dulcis s multo eciam melle dulcion ir̃a sit. fecisti
tñ optime qui feram illam ĩanemq dulcedinem ac stomacono¬
aituram reiecisti. et segni situ contractam aĩ rubiginem de tersist.
y quo quantam tibi grãm habeam. quantũ q m uł ad p̾stmũ

Expanded text:
quidem ait in Rethoricis bene dixisse nescio quos, quod ira multo dulquidem ait in Rethoricis bene dixisse nescio quos, quod ira multo dulcior est melle. Quid hic dicam nisi pergratum esse quod michi gustus hebetior sit, qui hanc dulcedinem non sentio, mirarique me gustum hunc aristotelicum vel illorum quicunque prius id dixerint? 11 Etsi enim apes, ut aiunt, mel dulcissimum ex amariusculis quibusdam herbis eliciant, ego tamen, ut dixi, hanc ire dulcedinem non gustavi; apud quemcunque vero melle dulcior, apud me felle tristior est ira. Ita dico si de sensu proprio loqui velim. 12 Quodsi Aristotilis “in verba iurare” oportet et quicquid ille dixit quasi celeste oraculum amplecti, ut non solum dulcis sed multo etiam melle dulcior ira sit, fecisti tamen optime qui feram illam immanemque dulcedinem ac stomaco nocituram reiecisti, et segni situ contractam animi rubiginem detersisti. Pro quo quantam tibi gratiam habeam quantumque michi vel ad pristinum
Abbreviated transcription (Latin):
miratus sum ut putas potuisse tibi tam multis ingemis ꝑsuadei
nl detrahenciũ dolis inperuiũ. nl quo non palpitans et blanda
nox penetret. Illud pocius et mnor et laudo ꝙ tam cito iram tuam
longo decoctam spacio at digestam euomuisti. pro salite aĩ rem opti¬
niam. Quid et̃ leli ais. an te fauente austimn contra austotilem
niutire. Saculegio ꝓxinũ multis forte udebitur cũ forte pocus
illum ꝑtinaciter in oĩbus sequi uelle sacrilegiũ sit. Certe
cicero ip̃e uir tantus elegantissima urbanitate illa sua interdũ
culpam sibi tribuere maluit ꝙͣ uni huiꝰ enrorem manfeste refel¬
lere. quale est illud ꝙ cũ anstotiles om̃s ingemiosos melãcolicõs
esse dixisset. Cicero cui dictũ non placebat iocans ait. gratum
sibi ꝙ tardi esset ingenii. clare satis his u̾bis quid senturet
insiniuans. Sequaniur et nos ciceronis exemplum. Anstotiles

Expanded text:
miratus sum, ut putas, potuisse tibi tam multis ingeniis persuaderi; miratus sum, ut putas, potuisse tibi tam multis ingeniis persuaderi; nil detrahentium dolis impervium, nil quo non palpitans et blanda vox penetret. Illud potius et miror et laudo quod tam cito iram tuam longo decoctam spatio ac digestam evomuisti: pro salute animi rem optimam. 9 Quid enim, Leli, ais an te favente ausim contra Aristotilem mutire? sacrilegio proximum multis forte videbitur, cum forte potius illum pertinaciter in omnibus sequi velle sacrilegum sit. Certe Cicero ipse, vir tantus, elegantissima urbanitate illa sua interdum culpam sibi tribuere maluit, quam viri huius errorem manifeste refellere, quale est illud quod, cum Aristotiles “omnes ingeniosos melancholicos esse” dixisset, Cicero cui dictum non placebat, iocans ait gratum sibi quod “tardi” esset ingenii, clare satis his verbis quid sentiret insinuans. 10 Sequamur et nos Ciceronis exemplum. Aristotiles
Abbreviated transcription (Latin):
dicã tu qui in gallus quoq tũc eras mira celeritate ꝓsecutus
familiantatem eius arctissimam moribus et ingenio merusti.
amũ inꝙͣ illũ. hic presens gelu equauit. muib uicit. Sed
quid ago. Nũ suꝑuacuas aucupari uideor qui neccessarie strip¬
ciom modo imparem me dicebam. has delectacio nires habet
ut fugus estum ꝙ non senciat. et laborem amet. et lassitudiuẽ
aspnetur. Demq ml recuset qd̾ diu illam exoptata in opacione
detineat. Ette dum te alloquor et fatigacionis et brume et
cepti ĩmemor factus eram. S ut domũ reu̾sus . d yem redeam
fideli nũcio p̾ter spem reꝑto. et si ualde ꝓperet nullo modo pati poau
eum sine meis ad te literis abire. Et festmacionem eius. et occipu¬
cionem meam et hiemis asꝑitatem uicit amor tui iam in prime
totam frater ex ordine tue suspiccionis hystoniam intellexi. neq

Expanded text:
dicam?, tu qui in Galliis quoque tunc eras, mira celeritate prosecutus, dicam?, tu qui in Galliis quoque tunc eras, mira celeritate prosecutus, familiaritatem eius arctissimam moribus et ingenio meruisti — annum, inquam, illum hic presens gelu equavit, nivibus vicit. 6 Sed quid ago? Num supervacuas aucupari videor, qui necessarie scriptioni modo imparem me dicebam? Has delectatio vires habet, ut frigus estumque non sentiat et laborem amet et lassitudinem aspernetur, denique nil recuset quod diu illam exoptata in operatione detineat. Ecce dum te alloquor et fatigationis et brume et cepti immemor factus eram. 7 Sed ut domum reversus ad rem redeam, fideli nuntio preter spem reperto, etsi valde properet, nullo modo pati potui eum sine meis ad te literis abire; et festinationem eius et occupationem meam et hiemis asperitatem vicit amor tui. 8 Iam in primis totam, frater, ex ordine tue suspitionis historiam intellexi, neque
Abbreviated transcription (Latin):
uon sũt ad scubendũ instrumenta nͨ aũis. hebes calanus. atra¬
mentũ glaciale. papirus squalida. manus rigens. tẽpus intracta¬
bile sine exemplo qd̾ usq ad religionem ut dicitur et hondrem
cersum amũ fecit in signem. nũꝙͣ eĩ in memona hõium inter
alpes et apenninũ tanta uis nimium incubuit. Magna nostiis
in urbibus domonĩ. magna in agrs arborum strages. Magne
utrobiq mortaliũ querele. quas nũꝙͣ tñ aut uer floreũ. aut
fiugifera estas. aut uĩuifer antũnus om̃ibus nature delicus
atq ubertate sedauent. Ceterũ ãnus hic annum retro quartum
hoc est sexte etatis mllesimi trecentesimi quĩquagesimi quarti
finem et sequẽtis micium quibus nichil algẽcius fieri posse. et
ut sic dicam nichil hiemãcius iudebatur. qñ hic in ambrosu
bafilica/ cesar nr̃ a deptus fenram coronam ad rome ꝑcipiendũ
aureum dpadema yfectus est. Cuiꝰ ad urbem iter an cursum

Expanded text:
3 Non sunt ad scribendum instrumenta nec animus: hebes calamus, atra3 Non sunt ad scribendum instrumenta nec animus: hebes calamus, atramentum glaciale, papirus squalida, manus rigens, tempus intractabile sine exemplo, quod usque ad religionem, ut dicitur, et horrorem versum, annum fecit insignem; nunquam enim in memoria hominum inter Alpes et Apenninum tanta vis nivium incubuit. 4 Magna nostris in urbibus domorum, magna in agris arborum strages, magne utrobique mortalium querele, quas nunquam tamen aut ver floreum aut frugifera estas aut vinifer autumnus omnibus nature delitiis atque ubertate sedaverit. 5 Ceterum annus hic annum retro quartum, hoc est sexte etatis millesimi trecentesimi quinquagesimi quarti finem et sequentis initium, quibus nichil algentius fieri posse et ut sic dicam, nichil hiemantius videbatur, quando hic in Ambrosii basilica Cesar noster adeptus ferream coronam ad Rome percipiendum aureum dyadema profectus est — cuius ad Urbem iter, an cursum
Abbreviated transcription (Latin):
oculis leges qd̾ nec ego possim dictare. nec cicero. Uale. Medi¬
lam .iiiͦ. kl. augusti. prima face.
Ad eundem leta gratulacõ ꝙ consilio precibq siuis steterit. ⁊cͣ .xiiͦ¬
Restens occupacio de crescente uĩta facit ut solito tardior
ad seubendum sun ac ne forte aliam suspiceris ocupacie
Illa uetus s assidue repullulans studiorũ meorum in quã non
seuiliter tepesto ẜ iuuemiliter mardesto. anrũ. Cũ mͥ omma
fastidio sint illa una sine tedii sensu noua mͥ in dies oblecta¬
menta cõgeminat. hodie pmũ michi uideor cepisse. Impletur
doliteram in me quod ait ille uir sapiens. Cũ cõsumauent homo
tũe incipiet. et cum quieuent tũc oꝑabitur. accessit absencia
longior. Magna siquidem parte brume huiꝰ et pataui et in an¬
quls benetonĩ ut luui u̾bo utar. moram traxi. hoc ip̃o die et
hat hora Mediolanũ redii fessus. et bentis ac frigonbus adustus

Expanded text:
oculis leges quod nec ego possim dictare nec Cicero. Vale. Medioculis leges quod nec ego possim dictare nec Cicero. Vale. Mediolani, III Kal. Augustas, prima face. 14 Ad eundem, leta gratulatio quod consilio precibusque suis steterit. 1 Crescens, occupatio decrescente vita facit ut solito tardior ad scribendum sim; ac ne forte aliam suspiceris, occupatio illa vetus sed assidue repullulans studiorum meorum, in quam non seniliter tepesco sed iuveniliter inardesco. Mirum: cum michi omnia fastidio sint, illa una sine tedii sensu nova michi in dies oblectamenta congeminat. Hodie primum michi videor cepisse; impletur ad literam in me quod ait ille vir sapiens: «cum consummaverit homo tunc incipiet, et cum quieverit tunc operabitur». 2 Accessit absentia longior; magna siquidem parte brume huius et Patavi et in «angulo Venetorum», ut Livii verbo utar, moram traxi; hoc ipso die et hac hora Mediolanum redii, fessus et ventis ac frigoribus adustus.
Abbreviated transcription (Latin):
sas. hot p̾cor hoc satis est. Cõuenite modo. distractos qr aĩos
uultus ꝙ contrahite. ne ue alterutrũ qd ualde amastis horresate
et insi me nultis in lacrĩs ac dolore seuescere. redite in id ip̃m. neu
nistera mea camibus lamauda discerpite. Nũc uidebo si me diligis
ut fama est. quitquid aliud scribes insi faccum esse quod postulo
carus tibi diu falso sicm̃ creditus. Sin conuenisse uos audiam uon
certus euasero. ut quem tibi amicum abstulit aliẽna ꝑfidia resti¬
tuat fides mea. nuillas susurronũ uoces nullas irarã reliquias
timebo. mũlta inter absentes audet inuidie murmur. Magna
autem mntermissi congressus e fficacia est. hac̃ solam precor.
hoc bnũ acco. Id si mͥ prestiteris de reliquis non laboro quid te
ag̾e oporteat et quid loqui. piẽtas ip̃a et tam longi amoris
recordacio simul amĩci frons conspecta monstrabit. In Illuis

Expanded text:
sas. 27 Hoc precor, hoc satis est. Convenite modo distractosque animos sas. 27 Hoc precor, hoc satis est. Convenite modo distractosque animos vultusque contrahite neve alterutrum, quod valde amastis, horrescite, et nisi me vultis in lacrimis ac dolore senescere, redite in id ipsum, neu viscera mea canibus lanianda discerpite. Nunc videbo si me diligis, ut fama est; quicquid aliud scribes, nisi factum esse quod postulo, carus tibi diu falso sum creditus; 28 sin convenisse vos audiam, voti certus evasero, ut quem tibi amicum abstulit aliena perfidia, restituat fides mea. Nullas susurronum voces, nullas irarum reliquias timebo; multa inter absentes audet invidie murmur, magna autem intermissi congressus efficacia est: hanc solam precor, hoc unum ago; id si michi prestiteris, de reliquis non laboro. Quid te agere oporteat et quid loqui, pietas ipsa et tam longi amoris recordatio, simul amici frons conspecta monstrabit; in illius
Abbreviated transcription (Latin):
fuit unꝙͣ aut esse potest. uel si hoc parum est ꝑ memoriam Ilus
mͨͦ gliosissimi ducis ñi qui licet os exnuam uereq cesaream ai
magnitudiẽm iulius cesar dici meruisset a nobis. uera tñ patrie
pietate camillus nr̃oꝵtpr̃m fuit. aut Scipio ꝑq illustris sed
heu miniũ Caduce familie natoꝵ eius mĩ dũ deo placuit amar¬
tissimorum nobisq p̾dulcium et carorũ pignorũ. et suꝑ om̃ia
ꝑ semꝑ mͥ flendi semꝑ memorabilis Ascami mr̃ prsus herostã
uere qr nobilem aĩam. que festino abitu non mr̃am modo s rome
s italie spem fefellit. et florem prisce milicie renascentis acerba
lum qui me p̾mit uit torquet et cruciat michi ꝙͣprmũ eximas
et si me diligis aut inꝙͣ dilexiste illico anteꝙͣ he litere e manib
tĩus abcesserint Socratem ipsum minaculo tance huius tue nu¬
taciõnis acconitũ et fortue nũc iratum sue uł adeas uł acter¬

Expanded text:
fuit unquam aut esse potest, vel si hoc parum est, per memoriam illius fuit unquam aut esse potest, vel si hoc parum est, per memoriam illius modo gloriosissimi ducis nostri, qui licet ob eximiam vereque cesaream animi magnitudinem Iulius Cesar dici meruisset a nobis, 25 vera tamen patrie pietate Camillus nostrorum temporum fuit aut Scipio, perque, illustris sed heu nimium caduce familie, natorum eius, nostri dum Deo placuit amantissimorum nobisque predulcium et carorum pignorum, et super omnia per semper michi flendi, semper memorabilis Ascanii nostri prorsus heroycam vereque nobilem animam, que festino abitu non nostram modo, sed Rome sed Italie spem fefellit, 26 et florem prisce militie renascentis acerba,lum, qui me premit urit torquet et cruciat, michi quamprimum eximas, et si me diligis aut unquam dilexisti, illico, antequam he litere e manibus tuis abscesserint, Socratem ipsum miraculo tante huius tue mutationis attonitum et fortune nunc iratum sue, vel adeas vel accer
Abbreviated transcription (Latin):
uł officio decessisse. te promotorem te ꝑpetuum aduitorem uo¬
cat mearum rerum. te solum esse cuiꝰ fides illa coĩa temporis
et absencie damna non senciat. de his et horũ sumlibus et
antiquas et nouas illius literas habeo. huiꝰ ego sibi sum testis.
Si furcifer Ille his contrari̾as literas uidit nestio. S hoc stio
ꝙ adme litere non uenerũt. Tu quidem eui pocuis fide̾ habeas
an accusator falso et neꝙͣ an fideli et uero excusaton ipse
uideris. Sꝑo tñ apud te non ultinũ fidei locũ habiturum
esse suspirum neum. O amantissime leli qd̾ tibi ꝓ tot
terrs et ꝑ medĩa alpiũ iutra pios affectus meos / et has
anxias ac solicitas uoces ꝑfert. Audiẽs me mi leli. et infi
in te fallor exaudiẽs. rogo g̾. obsecro obtestor adiuro ꝑ ami¬
cicie fidem. ꝑ mutuam caritatem qua nulli usꝙͣ cedere ude¬
bamur ꝑ qͣtqͥs inter nos piũ sc̃m fidũ iocũdum amabile

Expanded text:
vel officio decessisse; te promotorem, te perpetuum adiutorem vovel officio decessisse; te promotorem, te perpetuum adiutorem vocat mearum rerum; te solum esse, cuius fides illa comunia temporis et absentie damna non sentiat. 23 De his et horum similibus et antiquas et novas illius literas habeo: huius ego sibi sum testis. Si furcifer ille his contrarias literas vidit, nescio; sed hoc scio, quod ad me litere non venerunt. Tu quidem cui potius fidem habeas, an accusatori falso et nequam an fideli et vero excusatori, ipse videris. Spero tamen apud te non ultimum fidei locum habiturum esse suspirium meum, o amantissime Leli, quod tibi per tot terras et per media Alpium iuga pios affectus meos et has anxias ac solicitas voces perfert. 24 Audies me, mi Leli, et nisi in te fallor, exaudies. Rogo igitur, obsecro obtestor adiuro, per amicitie fidem, per mutuam caritatem, qua nulli usquam cedere videbamur, per quicquid inter nos pium sanctum fidum iocundum amabile
Abbreviated transcription (Latin):
issimo durum hostem faceret. Da ueniam frator non debiuet
hot actidere posse me uiuo. ut non modo sine causa ẜ ꝙͣtalibet
quoq cum causa tanta distractio fie̾ret aĩõrum quos et apno
amore cõuĩctos et iisto mee recordacionis inseꝑabiles arbitra¬
bar Nũc quid agam frater nestio. et deum testor ad suspnã¬
Sum ne dicã lacrimandum ꝓmor sum ꝙͣ ad loquendũ. ita me
ꝑtubatio ur̃a pturbat et concutit. loquar tñ ut cũq qd̾ m aio
est. possem sacramentis paginam implere. Sz quia sepe minꝰ
creditur multa iurantibus simplici u̾bo meo si mereor. et si
tibi placuerẽt fidem dabis. Nũꝙͣ sociates de te mali aliquid
loutus est mͥ. bona autem sic multa sepissime. multas adhuc
literas digitis suis scuĩptas si diligenter excuterem inuenire
possem in quib aꝑtissime ꝓfitetur me alium amicur m̃
curra non hre n te unũ. Reliquos qui fuerint uł uita uł patria

Expanded text:
issimo durum hostem faceret? Da veniam, frater; non debuit issimo durum hostem faceret? Da veniam, frater; non debuit hoc accidere posse me vivo, ut non modo sine causa, sed quantalibet quoque cum causa tanta distractio fieret animorum, quos et proprio amore coniunctos et visco mee recordationis inseparabiles arbitrabar. 21 Nunc quid agam, frater, nescio, et Deum testor, ad suspirandum ne dicam lacrimandum pronior sum quam ad loquendum; ita me perturbatio vestra perturbat et concutit. Loquar tamen utcunque quod in animo est; possem sacramentis paginam implere, sed quia sepe minus creditur multa iurantibus, simplici verbo meo, si mereor et si tibi placuerit, fidem dabis. 22 Nunquam Socrates de te mali aliquid locutus est michi, bona autem sic multa sepissime. Multas adhuc literas digitis suis scriptas, si diligenter excuterem, invenire possem, in quibus apertissime profitetur me alium amicum in curia non habere, nisi te unum; reliquos qui fuerint vel vita vel patria
Abbreviated transcription (Latin):
corrupti cauere uenem in sidias monebatur. Literas quidem
legit. ac rem pressit. donec qui accusabatur ꝓ ministeno exe¬
quendo in cubiculum regis ingresso. illico rex assurgens et leua
literas tenens dextra poculũ ĩcũtanter ampuit. atq hausit
intrepide. Legendas qr mox literas ĩnocenti scupentiq medico
dedit. Dignus ob hoc ip̃m qui ut tũc sic semꝑ suorũ ab insi¬
duis tutus ẽẽt. huc itaq rem deduco. Ut amici cumen audire
uelle turpe sit credere uͦ posse turpissimũ. et quisqͥs ĩ amici
uĩta fidem delatoris examinat ip̃e iam lese amicicie reus est
Sz heu me miserum ꝙͣ difficile quentur oĩs uite delectatio ꝙͣ
facile ꝑditur. In sola quidem amicicia parũ faustus socratĩs
in qua ut marime felio esset et amicicie studiũ et uite interrẽ¬
tas merebatur. Gigiũti octo amnis et amplius a mauitte qd p̾ter
te biũ neno me melius nouit ut ums nebulo una hora paie¬

Expanded text:
corrupti cavere veneni insidias monebatur, 18 literas quidem corrupti cavere veneni insidias monebatur, 18 literas quidem legit ac rem pressit donec qui accusabatur, pro ministerio exequendo in cubiculum regis ingresso, illico rex assurgens et leva literas tenens dextra poculum incuntanter arripuit atque hausit intrepide, legendasque mox literas innocenti stupentique medico dedit, dignus ob hoc ipsum qui ut tunc sic semper suorum ab insidiis tutus esset. 19 Huc itaque rem deduco, ut amici crimen audire velle turpe sit, credere vero posse turpissimum; et quisquis in amici vita fidem delatoris examinat, ipse iam lese amicitie reus est. Sed heu, me miserum, quam difficile queritur omnis vite delectatio, quam facile perditur! In sola quidem amicitia parum faustus Socrates, in qua ut maxime felix esset, et amicitie studium et vite integritas merebatur. 20 Viginti octo annis et amplius amavit te, quod preter te unum nemo me melius novit, ut unus nebulo una hora pau
Abbreviated transcription (Latin):
sentencia .nͨ amando odium cogitare. s sic amare ut odisse neque¬
as si uelis. magna quedam et diuina res est amicicia s simpler
magne consultacionis egens s unus. anteꝙͣ diligas eligendum
est. cum elegens diligendum. post dilectionem/ eleccio sera est.
accum agere ueten ꝓuerbro ꝓhibenur nullus exinde suspicciom¬
bus, nullus odio locus. nichil deniqz reliqui est nͥ amare. quomo¬
do uͦ illum ames hodie quem cogites cras odisse. Iure gͥ et respõ
sum illud platoni cũ laudatur cuius supra mencio est et factũ
illud qd̾ qm̃ ualde probo sepe cõmemioro. Alexandir macedonis.
qui licet in reliquis tementate p̾cipiti in hoc uno constanciatãta
fuit ꝙ cum eger ab amico medico temperatum poculum accepturꝰ
interim non cuiuscũq hõis ẜ magni alterius amici literas acce¬
pisset quibus medici illius in necem suam multo auro ab hoste

Expanded text:
sententia, nec amando odium cogitare, sed sic amare ut odisse nequesententia, nec amando odium cogitare, sed sic amare ut odisse nequeas si velis. 16 Magna quedam et divina res est amicitia sed simplex, magne consultationis egens sed unius: antequam diligas, eligendum est; cum elegeris, diligendum; post dilectionem electio sera est; “actum agere veteri proverbio” prohibemur; nullus exinde suspitionibus, nullus odio locus, nichil denique reliqui est nisi amare. Quomodo vero illum ames hodie, quem cogites cras odisse? 17 Iure igitur et responsum illud platonicum laudatur, cuius supra mentio est, et factum illud, quod quoniam valde probo, sepe commemoro, Alexandri Macedonis, qui licet in reliquis temeritate precipiti, in hoc uno constantia tanta fuit quod cum eger ab amico medico temperatum poculum accepturus, interim non cuiuscunque hominis sed magni alterius amici literas accepisset, quibus medici illius in necem suam multo auro ab hoste
Abbreviated transcription (Latin):
careat necesse est. Nunꝙͣ ex quo semel de amico decreuens
de amicicia dubitandum erit. alioqͥn ꝑpetuo nuitabit amĩcicie
fundamentum fides. Itaq consiliũ biantis aualeno laudatum
quo moneniur sic amare ut aliqñ osurr in meretricio forsan
amore locum habeat. abamicicia relegetur quã cum nͥ inter
bonos esse non posse oĩum nobilium iudicũ sentencus diffinitum sit
oĩs inde malanĩ fraus arciũ oĩs degener et indecora uafriciẽs ex¬
cludenda est. nulla iam diffidencia ulls metus. Cũ eĩ amicitae
glutino iungantur aĩ. et eduob ut dicitur bnũ fiat par est
ut quã quisq de se ip̃o eaudem de amico spem concipiat. multos
meliuis multoq iustius apud Tulliũ lelius consilium illudet raco¬
nis ope et scipionis aucoritate redarguit. Cuius ut noĩs sicte
morum et amicicie successorem eadem qua illa fuit decet esse

Expanded text:
careat necesse est; nunquam ex quo semel de amico decreveris, careat necesse est; nunquam ex quo semel de amico decreveris, de amicitia dubitandum erit; alioquin perpetuo nutabit amicitie fundamentum, fides. 14 Itaque consilium Biantis a Valerio laudatum, quo monemur sic “amare ut aliquando osuri”, in meretricio forsan amore locum habeat, ab amicitia relegetur; quam cum “nisi inter bonos esse non posse” omnium nobilium iudicum sententiis diffinitum sit, omnis inde malarum fraus artium, omnis degener et indecora vafrities excludenda est. 15 Nulla iam diffidentia, nullus metus; cum enim amicitie glutino iungantur animi et e duobus, ut dicitur, unum fiat, par est ut quam quisque de se ipso, eandem de amico spem concipiat. Multo ergo melius multoque iustius apud Tullium Lelius consilium illud et rationis ope et Scipionis autoritate redarguit; cuius ut nominis sic te morum et amicitie successorem, eadem qua ille fuit, decet esse
Abbreviated transcription (Latin):
Duo estis quibus oĩa crederem nͥ hoc unũ si scilicẽt alter alterum
accusaret. p̾cipue ꝙ de crie contra me aut famam. aut statum
cuiꝰ audeo Sicere. n ͨ tibi n ͨ alii uł teniussima suspicio uuꝙͣ fuit au¬
Aeret add tribinal in festum trahere. cõspicue fame reum. quẽ u̾itas
extusaret iudex nec instrumenta nec testes expectaturus absolu̾et.
uñde sibi mlpenitus p̾ter accusatoris nomen atq iniudiam sup¬
esset. possunt mleli possunt dici ista. est eĩ effrene os luãnum
Cum nullũ eque aĩal freno egeat. dici oĩa possunt. credi omĩa
non debent. dicam qd̾ sencio. nec audm. uen amici in quibus cla¬
rissimu semp et maximũ lebi nomen fuit surdas delatonbus
aures habent. atq oĩa respuũt. que uere amicitie sunt ad u̾sa.
neq eĩ satis est falsa respuere. hac una in re uen falsiq discre¬
cio inhonesta est. quitquid adu̾sus amĩci fidem dicitur fide

Expanded text:
duo estis quibus omnia crederem nisi hoc unum, si scilicet alter alterum duo estis quibus omnia crederem nisi hoc unum, si scilicet alter alterum accusaret, precipueque de crimine contra me aut famam aut statum cuius, audeo dicere, nec tibi nec alii vel tenuissima suspitio unquam fuit — auderet ad tribunal infestum trahere conspicue fame reum, quem veritas excusaret, iudex nec instrumenta nec testes expectaturus absolveret, unde sibi nil penitus preter accusatoris nomen atque invidiam superesset? 12 Possunt, mi Leli, possunt dici ista — est enim effrene os humanum, cum nullum eque animal freno egeat — dici omnia possunt, credi omnia non debent; dicam quod sentio, nec audiri. Veri amici, in quibus clarissimum semper et maximum Lelii nomen fuit, surdas delatoribus aures habent atque omnia respuunt que vere amicitie sunt adversa. 13 Neque enim satis est falsa respuere; hac una in re veri falsique discretio inhonesta est. Quicquid adversus amici fidem dicitur, fide
Abbreviated transcription (Latin):
quid unũ habeat intende. Si fixeris aũĩm si omem iracũat
motum mibem q ꝓpuleris. si ante oculos tuos totũ ad hans
diem non modo concorditer. s una ꝓpe aĩa nob̾is accum bite tempus
adugens. uidebis uno uerbo tra magna mandacia nullũ colorem
eritatis habencia. Quib aĩadu̾sis ip̃a ueritas pro m̃nocentiã ꝑtes
ugret. ip̃a me tacito tua conscĩa ꝑorabit. et amicus apud amicum
accusatus. absentis amici patrocinio non egebit. Crede mͥ leli. imo
equidemꝰ tlbi crede. qui aĩos mores q oĩum nr̃m non aliterꝙͣ pprĩos
tuos nosti. et fortassis eo amplius quo profundius et incorruptius
aliẽna cognoseiius ꝙ̃ nostra. Tibi crede non alii. ueritati crede tecũ
intus m aĩo colloquenti non iñ auribus obstrepenti ꝑfidiẽ delatont̃.
Trede inꝙͣ et ut spero iam credis ꝙ nec socrates de quoꝙͣ male scrĩbe̾t.

Expanded text:
quid virium habeat intende. 8 Si fixeris animum, si omnem iracundie quid virium habeat intende. 8 Si fixeris animum, si omnem iracundie motum nubemque propuleris, si ante oculos tuos totum ad hanc diem non modo concorditer sed una prope anima nobis actum vite tempus adduxeris, videbis uno verbo tria magna mendacia nullum colorem veritatis habentia; quibus animadversis, ipsa veritas pro innocentia partes aget, ipsa, me tacito, tua conscientia perorabit, et amicus apud amicum accusatus absentis amici patrocinio non egebit. 9 Crede michi, Leli, imo equidem tibi crede, qui animos moresque omnium nostrum non aliter quam proprios tuos nosti, et fortassis eo amplius quo profundius et incorruptius aliena cognoscimus quam nostra; tibi crede non alii, veritati crede tecum intus in animo colloquenti, non in auribus obstrepenti perfidie delatorum; crede, inquam — et ut spero iam credis — quod nec Socrates de quoquam male scriberet,
Abbreviated transcription (Latin):
amico nestio cui. s utriusq ut arbitror et qd̾ certe scio uentatis
mimico credere potiusti. O miiũ p̾ceps et prona credulitas
que mille olim euertit amicicias. uellem tempus habere ad
seribendum. ut aĩum habeo. multa hic dicerem que silebo. In
sũma tñ amcicie beneuũ suspicio est. que quidem in generoso
et alto corde non habitat. qualiterq nũc in tuũ pectus obrep¬
sert miror. Ergo socrates tuus de te male locutus est. Cur
queso. aut qua spe. Quid tu illi feceras. aut quid ille luciatꝰ
non erat tantus furor credibilis de hoĩe tam discreto. Licet
em extra orbem Italicum natus sit. nemo tñ aiõ et uolũtate
magis italicus uiuit. qd̾ ut ita esset nos duo ante om̃s mor¬
tales fecinius. et ꝓpudor inprudens obtrectator non enbuit
dicere Sotratem male mͥ scupsisse de lelio. Rũc tu uiro sapiẽ¬
tissimo atq optimo stulti et mniqui hoĩs cumen oppositum

Expanded text:
amico, nescio cui, sed utriusque, ut arbitror, et quod certe scio, veritatis amico, nescio cui, sed utriusque, ut arbitror, et quod certe scio, veritatis inimico credere potuisti? O nimium preceps et prona credulitas, que mille olim evertit amicitias! Vellem tempus habere ad scribendum ut animum habeo; multa hic dicerem que silebo. In summa tamen, amicitie venenum suspitio est, que quidem in generoso et alto corde non habitat, qualiterque nunc in tuum pectus obrepserit miror. 6 Ergo Socrates tuus de te male locutus est? cur, queso, aut qua spe? quid tu illi feceras, aut quid ille lucratusNon erat tantus furor credibilis de homine tam discreto. 7 Licet enim extra orbem italicum natus sit, nemo tamen animo et voluntate magis italicus vivit; quod ut ita esset, nos duo ante omnes mortales fecimus. Et proh pudor!, impudens obtrectator non erubuit dicere Socratem male michi scripsisse de Lelio. Nunc tu viro sapientissimo atque optimo stulti et iniqui hominis crimen oppositum,
Abbreviated transcription (Latin):
ut in tanta mutacione aĩ iñ addicando tali amico tam fideli tã betert
tam ꝓbato non fuerim ul ꝑ licteras requirendus. ul si id non mereo
saltem post factum ꝑ littera edocendus. p̾sertim cũ mali tocius ut dr̃
Causa sim. Audio eñ iuperam illam linguam que tibi indictnũ illud
uirus in fudent. ml aliud ip̃i socratiobicere insi ꝙ ille mͥ contrate
scrpsent. Qd̾ quidem si sapĩa illa tua que ab adolescencia tecum
erat. et cũ tempore creuisse debuerat/ cogitare oĩa et circũspicere
uoluisset. ab oĩ parte falsum prorsus, et mopinabile cognouisset
Occunisset utmã tibi platonis hpͥstona qui accusatorem xenocra¬
tis amici sui qui sibi tũc ut ñc uocrates tibi detraxisse ferebatur
respuit et abiecit. rem impossibilem dicens tam dillectũ amicũ
et tam carũ uices amons fibi non reddere. Tu uͦ tam facile de

Expanded text:
ut in tanta mutatione animi, in abdicando tali amico, tam fideli tam veteri ut in tanta mutatione animi, in abdicando tali amico, tam fideli tam veteri tam probato, non fuerim vel per literas requirendus vel, si id non mereor, saltem post factum per literas edocendus, presertim cum mali totius, ut dicitur, causa sim? Audio enim vipeream illam linguam, que tibi indignum illud virus infuderit, nil aliud ipsi Socrati obicere, nisi quod ille michi contra te scripserit. 4 Quod quidem, si sapientia illa tua, que ab adolescentia tecum erat et cum tempore crevisse debuerat, cogitare omnia et circumspicere voluisset, ab omni parte falsum prorsus et inopinabile cognovisset. Occurrisset utinam tibi Platonis historia, qui accusatorem Xenocratis amici sui, qui sibi tunc, ut nunc Socrates tibi, detraxisse ferebatur, respuit et abiecit, rem impossibilem dicens tam dilectum amicum et tam carum vices amoris sibi non reddere. 5 Tu vero tam facile de
Abbreviated transcription (Latin):
Ad emndem exhortatio querula ad reditum ĩ gr̃am cũ amico .xiii.
nimi tui statum ex literis intelligens et cause nescius hor¬
tabar ut tranquillitatem solitam seruares. et mortalia
ista contenneres. q̃ transeũt et ad non esse festinant. postea
uͦ non sine graui aĩ mei uulnere. causa mn tue turbatiõnis inno¬
cuit ꝙ nestio cuiꝰ s ꝓfecto maledici oribus flatibus accensus
contra tuum ac meum socratem exarsisses. tuũ inꝙͣ socratem antẽꝙͣ
uoluisse/ nũc intelligo. hĩc maxiie ꝙ rem tantam tam q
atiocem non ex te s aliũde didicerim. o quid dicam. aut unde
ondiar. qui oĩno nichil p̾ter meros dolores aut cogitare ualeã
Aut loqui. sic et aĩum strauit. et solitum uocis iter obftuxit meror. Et
o utinam nichil unꝙͣ letius illi accidat qui discidio ur̃o et dolor̃ meo
causam dedit. gͦego fratertam exigu. tam nullius preciĩ sum apiddte

Expanded text:
13 Ad eundem, exhortatio querula ad reditum in gratiam cum amico. 1 13 Ad eundem, exhortatio querula ad reditum in gratiam cum amico. 1 Animi tui statum ex literis intelligens et cause nescius, hortabar ut tranquillitatem solitam servares et mortalia ista contemneres, que transeunt et ad non esse festinant. Postea vero non sine gravi animi mei vulnere causa michi tue turbationis innotuit, quod nescio cuius, sed profecto malidici oris flatibus accensus, contra tuum ac meum Socratem exarsisses, tuum, inquam, Socratem antequamvoluisse nunc intelligo, hinc maxime quod rem tantam tamque atrocem non ex te sed aliunde didicerim. 2 O quid dicam aut unde ordiar, qui omnino nichil preter meros dolores aut cogitare valeam aut loqui? sic et animum stravit, et solitum vocis iter obstruxit meror. Et o utinam nichil unquam letius illi accidat, qui discidio vestro et dolori meo causam dedit! 3 Ergo ego, frater, tam exigui, tam nullius precii sum apud te,
Abbreviated transcription (Latin):
ncertum. Tnduo ante mortem solito tristior quĩtũ atq octogesimu
annos ad iuiuendũ habeo breue tempus. Ad hec ego subridens. ne
Subita inꝙͣ triginta complebis. his letiõr bene ht̃ inquit satis
est. et hec dicens abnt. nec deinde hoĩem iudi. neq eĩ aut monturꝰ
apparebat aut morbo alio ꝙͣ semo laborabat donec die tertio dolẽ¬
tis mirantisꝙ sub oculis eccłie inferetur more gentis ad uesꝑam
sepeliendus in crastinũ. hec tam multa iocose in histona tam bugu¬
bri. ut in memoria sens mĩ lugeas simul et ndeas. Ille quidem his
morib michi taliũ inter grauiores curas auidissimo iam nõ cõui
ua tm̃ creber ut solebat. sed prope continuus factus erat. deniq
senectutem eius nuno sam ac labentem omni qua licuit ope susti¬
nui. quod extremũ potui abeũtem ad sepulcri limen humẽtibus
oculis prosecutus sum. Uale mediolam . lil̃. maias.

Expanded text:
incertum. 9 Triduo ante mortem solito tristior ad me venit, incertum. 9 Triduo ante mortem solito tristior ad me venit, annos ad vivendum habeo; breve tempus». Ad hec ego subridens: «Ne dubita» inquam, «triginta complebis». His letior: «Bene habet» inquit, «satis est». 10 Et hec dicens abiit, nec deinde hominem vidi; neque enim aut moriturus apparebat aut morbo alio quam senio laborabat; donec die tertio dolentis mirantisque sub oculis ecclesie inferretur, more gentis ad vesperam, sepeliendus in crastinum. 11 Hec tam multa iocose in historia tam lugubri ut in memoria senis nostri lugeas simul et rideas. Ille quidem his moribus michi talium inter graviores curas avidissimo, iam non conviva tantum creber, ut solebat, sed prope continuus factus erat; denique senectutem eius ruinosam ac labentem omni qua licuit ope sustinui; quod extremum potui, abeuntem ad sepulcri limen humentibus oculis prosecutus sum. Vale. Mediolani, Kal. Maiis.
Abbreviated transcription (Latin):
fluentibus u̾bis et nũꝙͣ de ficiente maten̾a. Sepe eũ uelut ad¬
mirans ꝑcontabar. bb̃inã libnĩ sui essent. aut iide tanta illa rerũ
scĩa tam multarum. Ipẽ autem frontem digito contingens hic hic
dicebat et scĩam et libros habeo. libn enĩ humane fragilitatis
emendicata suffragia/ nõ nͥ ꝓpter defectũ memone sunt ĩuenti
nescio ꝙͣ feliciter ac letissime sibi erat. Nil iam fere nͥ grãmatice
loquebatur. Cũ tñ illo Loquente iñchil nuꝙͣ presciano nichil aristar¬
o turum esset galeatis licet tantis barbarismis ac solocisinis arma¬
tus in bellũ ibat. deniq nuꝑ libium scribere sub tuo noĩe ceꝑat. quẽ
itinam cõsũmasset. relicturus nobis hanc uelut ingenii sui ꝓlem
e an in expletum birgilii exemplo Rlaminis danmnauerit. an uͦ
uimã pompilium secutus humo infodent. an quid de eo aliud egent

Expanded text:
fluentibus verbis et nunquam deficiente materia. 7 Sepe eum velut adfluentibus verbis et nunquam deficiente materia. 7 Sepe eum velut admirans percontabar, ubinam libri sui essent, aut unde tanta illa rerum scientia tam multarum. Ipse autem frontem digito contingens: «Hic hic» dicebat, «et scientiam et libros habeo; libri enim humane fragilitatis emendicata suffragia, nonnisi propter defectum memorie sunt inventi»nescio quam feliciter ac letissime sibi erat. 8 Nichil iam fere nisi grammatice loquebatur, cum tamen illo loquente nichil unquam Prisciano, nichil Aristarcho tutum esset, galeatis licet: tantis barbarismis ac soloecismis armatus in bellum ibat. Denique nuper librum scribere sub tuo nomine ceperat, quem utinam consummasset, relicturus nobis hanc velut ingenii sui prolem; sed an inexpletum Virgilii exemplo flammis damnaverit, an vero Numam Pompilium secutus humo infoderit, an quid de eo aliud egerit,
Abbreviated transcription (Latin):
nobilis, s non diues. supremo honore non caruit. Iacet in ip̃o
ambrosii nestibulo familiẽ sue busto saxeo ac uetusto. Dilexi ho¬
minem a quo diligi nos sciẽbam cuiꝰ in ore tu p̾cipue multus
eras. hoĩem ꝓpe iam ad infanciam redactum. cuiꝰ oracio nsum
ul merentibus extorqueret. disputabat assidue mecũ et cum
oĩbus quos mecum depͥhendisset de rebus ad phĩam/ aut ad ca¬
tholicam fidem spectantibus. copia argumentorũ erat inextima¬
bilis. nulli hoĩum p̾ter me ũnũ cedere dignabatur. in quo tñ nõ
tam raciom uł ingemio ꝙͣ amucicie suctũbebat. Ingens ei sciencie
fiducia merat. oẽs hoĩes s in p̾mis religiosos questiũculis agitabiat
nec raciombus uiici poterat n ͨ clamoribus fatigani. Quẽcumq
uerbis aggrederetur p̾us interrogabat an literas nosset. qui si
in medium iactabatur. et quitquid Ille dixisset midebatur af¬

Expanded text:
nobilis sed non dives, supremo honore non caruit; iacet in ipso nobilis sed non dives, supremo honore non caruit; iacet in ipso Ambrosii vestibulo familie sue busto saxeo ac vetusto. 5 Dilexi hominem a quo diligi nos sciebam, cuius in ore tu precipue multus eras, hominem prope iam ad infantiam redactum, cuius oratio risum vel merentibus extorqueret. Disputabat assidue mecum et cum omnibus quos mecum deprehendisset, de rebus ad philosophiam aut ad catholicam fidem spectantibus; copia argumentorum erat inextimabilis; nulli hominum preter me unum cedere dignabatur, in quo tamen non tam rationi vel ingenio quam amicitie succumbebat. 6 Ingens ei scientie fidutia inerat; omnes homines sed in primis religiosos questiunculis agitabat, nec rationibus vinci poterat, nec clamoribus fatigari. Quemcunque verbis aggrederetur, prius interrogabat an literas nosset; qui si in medium iactabatur, et quicquid ille dixisset, irridebatur af
Abbreviated transcription (Latin):
sepe inter ip̃os aĩ motus ad ip̃m qd̃ mulcebat aut angebat qdꝙul mi¬
batur ul blandiebatur effluxent. et intermedios apparatus euanu¬
erit. Omña hec frater ul leta ul tristia in ictu oculi more somnii tan¬
sibũt. ut pudeat exꝑrectos de nichilo doluisse. seu letatos esse manes
p̾terea spes aut metus de nichilo concepisse. cesset gͥ dolor quesi
Cõquiescat motus oĩs graurtate tua indignus. et si dolendi causa
est cui ꝑ me possit occurii quitquid id est iube parebitur. nõ
sum hodie tibi aliud scripturus nisi ꝙ mediolanẽsis amicus nr̃
qui me patrem et te filiũ uocabat cũ et tu me semor sis et ip̃e paiꝰ
esse posset amborũ senex iocũdissimus ad et̾nam leticiam nõsme
aliquali mea tristicia ꝓfectus est. licet em̃ maturus eiu ualde emt
tñ adhuc mͥ et curis meis gratum familiare solaciũ. uĩr bonus et

Expanded text:
sepe inter ipsos animi motus id ipsum quod mulcebat aut angebat quodque vel misepe inter ipsos animi motus id ipsum quod mulcebat aut angebat quodque vel minabatur vel blandiebatur effluxerit et inter medios apparatus evanuerit. 3 Omnia hec, frater, vel leta vel tristia in ictu oculi more somnii transibunt, ut pudeat experrectos de nichilo doluisse seu letatos esse, inanes preterea spes aut metus de nichilo concepisse. Cesset igitur dolor, queso, conquiescat motus omnis gravitate tua indignus, et si dolendi causa est, cui per me possit occurri, quicquid id est, iube: parebitur. 4 Non sum hodie tibi aliud scripturus, nisi quod mediolanensis amicus noster, qui me patrem et te filium vocabat, cum et tu me senior sis et ipse proavus esse posset amborum, senex iocundissimus, ad eternam letitiam non sine aliquali mea tristitia profectus est. Licet enim maturus evi valde, erat tamen adhuc michi et curis meis gratum familiare solatium. Vir bonus et