comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
theatra erronum porticus. erronũ quicꝗd
ubiq publici est. Alii m foro ne considere
neue altercari quidem uoce paulo elatiori
audebunt. & censoria ueriti patrum suꝑ¬
cilia publico ita uersant᷑: ut nihil sine lege:
& more nihil prouoluntate & arbitrio au¬
deant. Tuerro transuerso foro prostratus
iacebis: libere conclamitabis: faciesq ex aĩ
libidine quẽq collibuerint. Duris tpribus
ceteri mesti mutiq tabescent: tu saltabis
cantabis: Malo regnante principe alii dif¬
fugient errabuntq exilio : tu arcẽ tyranni
concelebrabis Hostis uictor insblescet. tu
solus tuoꝵ intrepidus coram a dstabis. Et
quod quisq summo labore : capitisq periculo
sibi accumularit tu illius quasi debitas tibi
dari primitias expostulabis. est & illud qđ
ad rem egregie faciat: ut cum nemo sic ui¬
uenti iuideat: tum & ip̃e nullis inuideas
qñ quidem in aliis cernas nihil: quod non
facile possis assequi dum uelis: Adde his

Expanded text:
theatra, erronum porticus, erronum quicquid theatra, erronum porticus, erronum quicquid ubique publici est. Alii in foro ne considere neve altercari quidem voce paulum elatiori audebunt, et censoria veriti patrum supercilia publico ita versantur ut nihil sine lege et more, nihil pro voluntate et arbitrio audeant. Tu, erro, tranverso foro prostratus iacebis, libere conclamitabis, faciesque ex animi libidine quaecumque collibuerint. Duris temporibus ceteri moesti mutique tabescent, tu saltabis, cantabis. Malo regnante principe alii diffugient errabuntque exilio, tu arcem tyranni concelebrabis. Hostis victor insolescet, tu solus tuorum intrepidus coram adstabis. Et quod quisque summo labore capitisque periculo sibi accumularit, tu illius quasi debitas tibi dari primitias expostulabis. Est et illud quod ad rem egregie faciat, ut cum nemo sic viventi invideat, tum et ipse nullis invideas, quandoquidem in aliis cernas nihil quod non facile possis assequi, dum velis. Adde his
Abbreviated transcription (Latin):
iniuria: non epr̃um mniquitas metuenda
est. Hic nullum congenis capital. preter
egestatẽ. rogandiq impudentiã oporeet.
ac tua ut perdas: aliena ut roges. nihil
plus negotii est: ꝗͣ ut uelis idita merer de
te. Adde ꝙ alioꝵ isudore et uigiliis erro
pastitur: suo quantum lubeat otio abutit᷑:
Nogat libere: negat impune. capit & ꝗbi
nam & miseri ultro offerunt & beati non
denegant. eorumũ quid refera lib̾eatẽ
atq solutam uiuendi licentiã: Ridesim¬
pune. arguis impune: obiurgas. garris
tuo quodamiure impune. quod illi ad de¬
decus ignominiãq deputant uerbis cũ erone
contendere: quod illi statiuĩt flagitio manũ
impotenti infere. id ad regni quasdam con¬
ditiones. & leges facit. Posse que uelis: et
nullos hr̃e dictoꝵ factorumq censores: ea
demũ regnandi suffragia: et presidio sunt.
Neq illud concedam regibus. ut diuitiarum
usli magis ꝗͣ errones fruant᷑ Erronum

Expanded text:
iniuria, non temporum iniquitas metuenda iniuria, non temporum iniquitas metuenda est. Hic nullum congeras capital praeter egestatem rogandique impudentiam oportet, ac tua ut perdas, aliena ut roges nihil plus negotii est quam ut velis ita mereri de te. Adde quod aliorum sudore et vigiliis erro pascitur, suo quantum lubeat otio abutitur, rogat libere, negat impune, capit a quibusque, nam et miseri ultro offerunt et beati non denegant. Eorum vero quid referam libertatem atque solutam vivendi licentiam? Rides impune, arguis impune, obiurgas, garris tuo quodam iure impune. Quod illi ad dedecus ignominiamque deputant verbis cum errone contendere, quod illi statuunt flagitio manum impotenti inferre, id ad regni quasdam conditiones et leges facit. Posse quae velis et nullos habere dictorum factorumque censores, ea demum regnandi suffragia et praesidia sunt. Neque illud concedam regibus ut divitiarum usu magis quam errones fruantur: erronum
Abbreviated transcription (Latin):
utilem uacuã in cõmodis: plenam libeatis
ac uoluptatis: quam remita eẽ multa cũ
festiuitate momus cum plerisq: aliis argu¬
mentis tum his racionibus demonstrabat :
Et enim sic inquit. Dicunt ꝗđ geometre:
queq uersent marte sua eque tenen a
quauis nidi discipulo : atq ab eruditissimo
modo semel ea percepta sint. Idem ferme
ip̃m in hac erronum arte euenit. ut uno
temporis momento ꝑspecta. planeq tognita
atq imbuta sit: sod in hoc differunt ꝙ¬
geo metra instructiore. qui fucurus est geo
exercendi industriam: a gendiue quendã
diffinitũ : destriptumq: modum : Item
adminicula instrum̃ta : & pleraq istius¬
modi exigunt: atq desiderant: que hac
una marte minime requinint᷑ Vna
hec arcium est incuria negligentia. mo¬
piaq rerum oiũim : quas aliis in rebus ducũt
eẽ necellarias: sacisfulta atq tuta. Nic
non uehiculis : non naui. tabernaue opus
est: hic non de coctoris ꝑfidia . non raptoris

Expanded text:
utilem, vacuam incommodis, plenam libertatis utilem, vacuam incommodis, plenam libertatis ac voluptatis, quam rem ita esse multa cum festivitate Momus cum plerisque aliis argumentis, tum his rationibus demonstrabat: "Etenim sic" inquit "dicunt quidem geometrae, quaeque versentur in arte sua aeque teneri a quovis rudi discipulo atque ab eruditissimo, modo semel ea percepta sint. Idem ferme ipsum in hac erronum arte evenit, ut uno temporis momento perspecta planeque cognita atque imbuta sit. Sed in hoc differunt, qgeometra instructore qui futurus est geomexercendi industriam, agendive quendam definitum descriptumque modum; item adminicula, instrumenta et pleraque istiusmodi exigunt atque desiderant, quae hac una in arte minime requiruntur. Una haec artium est incuria, negligentia inopiaque rerum omnium, quas aliis in rebus ducunt esse necessarias, satis fulta atque tuta. Hic non vehiculis, non navi tabernave opus est, hic non decoctoris perfidia, non raptoris
Abbreviated transcription (Latin):
unius utaris opera: non sufficias: & alioꝵ
si utaris opera: casibus id: atq periculis
refertissimum sit. negligere uoͣ qued
sit officii: cum ad dedecus. & ignominã:
tum ad calamitatẽ: exitiumq redundet.
Deniq si remsatis spectaris : quod isti imꝑiũ
nuncupant. id profecto publicam. & ĩtolerabile¬
ẽẽ quandam fugiendaꝵ renum seruitutem
intelliges. ceterum nũ mularias cetenas
questuosasq artes de facultates ultro abdi¬
catas ab se ẽẽ uoluisse: ꝙ uel sacietatem
ex copia: uel fastidium ex usu. uel tedium
ex questu prebeant: uel si tandem cupidi¬
tate adducaris: ut tibi plura eẽ uelis. ꝗͣ
oporteat. fore. ut sordidam. illiberalissi¬
mamq solicitudinẽ afferant. Postremo
nullum genus uite se aiebat comperisse. qđ
quidem omni ex parte eligibilius. appetebi¬
liusq sit ꝗͣ eorum qui quidem uulgo men¬
dicant quos errones nuncupant. Nane
ẽẽ quidem oiũm unam facilẽ artẽ in prõptu

Expanded text:
unius utaris opera non sufficias, et aliorum unius utaris opera non sufficias, et aliorum si utaris opera casibus id atque periculis refertissimum sit; negligere vero quid sit officii cum ad dedecus et ignominiam, tum ad calamitatem exitiumque redundet. Denique, si rem satis spectaris quod isti imperium nuncupant, id profecto publicam et intolerabileesse quandam fugiendarum rerum servitutem intelliges. Ceterum nummularias ceteras quaestuosasque artes et facultates ultro abdicatas ab se esse voluisse, quod vel satietatem ex copia, vel fastidium ex usu, vel taedium ex quaestu praebeant, vel si tandem cupiditate adducaris ut tibi plura esse velis quam oporteat, fore ut sordidam illiberalissimamque sollicitudinem afferant. Postremo nullum genus vitae se aiebat comperisse quod quidem omni ex parte eligibilius appetibiliusque sit quam eorum qui quidem vulgo mendicant, quos errones nuncupant. Hanc esse quidem omnium unam facilem artem, in promptu
Abbreviated transcription (Latin):
condistant. Neq enimullum interris ui¬
gere animans: quod ip̃m sit hoĩe contra
seruitutẽ magis contumax. Contra item
homine ip̃o fingi posse nibil ad mansuetudi¬
nem. tractabilitatẽq propensius. Sed stire
imꝑium agere artis eẽ minime uulgaris
qđ si pecudes brutaq : & que ad feritatem
agrestem naca sunt: usu domita regunt᷑.
et cerea quadam disciplina continent᷑. quid
& ratione: qñ quidem iusta et recta impe¬
rantibus. ue uidere licet. sponte uleroq ob¬
temperet. Sed imperium postꝗͣ adeptum
partumue est: rem eẽ proculdubio difficil¬
limã imꝑantibus asserebat. Nam eo cum
sis adductus loco: ut tua negligere: aliena
curasse oporteat: cumitem tua unius cura
& solicitudine multoꝵ otium. & tranquilli¬
tatem tueri: ac seruare opus sit: quid põt
inuita difficiliusdan : atq: laboriosius :
His addebat publica eẽ negotia omĩa penitus
ardua: atq impeditissima: inꝗua si tua

Expanded text:
condiscant. Neque enim ullum in terris vicondiscant. Neque enim ullum in terris vigere animans quod ipsum sit homine contra servitutem magis contumax; contra item homine ipso fingi posse nihil ad mansuetudinem tractabilitatemque propensius. Sed scire imperium agere artis esse minime vulgaris, quod si pecudes, brutaque et quae ad feritatem agrestem nata sunt usu domita reguntur et certa quadam disciplina continentur, quidet ratione, quandoquidem iusta et recta imperantibus, ut videre licet, sponte ultroque obtemperet? Sed imperium postquam adeptum partumve est rem esse procul dubio difficillimam imperantibus asserebat. Nam eo cum sis adductus loco ut tua negligere, aliena curasse oporteat, cum item tua unius cura et sollicitudine multorum otium et tranquillitatem tueri ac servare opus sit, quid potest in vita difficilius dari atque laboriosius? His addebat publica esse negotia omnia penitus ardua atque impeditissima, in quibus si tua
Abbreviated transcription (Latin):
Item magnifice habitare . honori ficentissime
progredi: laute ac splendide conuiuari
& concelebran. Principio quidem ueritu
ne id sibi foret arduum assequi: atq difficile
qm̃ multos uidebat ea una mre nanciscenda
frustra maximis laboribus: et ultimo distri¬
mine contendisse: ꝑ paucos attigisse. sed
aĩ aduertisse duas ad principatum patere
uias. breues & haud quaꝗ difficiles Vna
ꝗdem: que factionibus et conspirationibus
muniatur. Hanc teneri expilando: uexã¬
do: collebestictando sternendoq quid quid
tuis curiculis obiectum ad interpellandum
offenderis. Altera uͦ ad imperium uiam
bonaꝵ eẽ artium peritia: bonoꝵq morum
cultu ac uirtutum ornam̃tis deductã atq
aptam: qua quidem te ita compares: ita ex¬
hibeas hominũ gni oportet.: ut te gratia
et bnĩuolentia dignum deputent: unum
te in siuis aduersis rebus adire: tuis potissi¬
mum assuescere consiliis. et stare sentẽtiis

Expanded text:
item magnifice habitare, honorificentissime item magnifice habitare, honorificentissime progredi, laute ac splendide convivari et concelebrari. Principio quidem veritum ne id sibi foret arduum assequi atque difficile, quoniam multos videbat ea una in re nanciscenda frustra maximis laboribus et ultimo discrimine contendisse, perpaucos attigisse; sed animadvertisse duas ad principatum patere vias breves et haudquaquam difficiles: unam quidem, quae factionibus et conspirationibus muniatur, hanc teneri expilando, vexando, collabefactando, sternendoque quicquid tuis curriculis obiectum ad interpellandum offenderis, alteram vero ad imperium viam bonarum esse artium peritia, bonorumque morum cultu ac virtutum ornamentis deductam atque aptam, qua quidem te ita compares, ita exhibeas hominum generi oportet, ut te gratia et benivolentia dignum deputent, unum te in suis adversis rebus adire, tuis potissimum assuescere consiliis et stare sententiis
Abbreviated transcription (Latin):
nosteq subumbra & diuo obire oporteat
sed illud non preterete ꝙ inter sanguinis
uites sue prodigos alieni cupidos impuros
impios diritate imanitateq teterri¬
mos. infece et sentina ꝑditissimoꝵ. &
a suis patris sedib perpetratis flagicss pro¬
fligatoꝵ interruentium temploꝵ stnagem
fragorẽ fumum cmerẽq uersandum esfet
ut tota illa mrebellica nihil se muenisse
momius deieraret . quad satis delectaret
preterid : qđ interdum stuleo et uesano
furore conciti: turme atq manipuli ar¬
matoꝵ mutuum in ferrũ precipites ruerẽt
Opero quidem pretiũ esse coram intuenpor¬
tenta illa impurissima : & pestes hominũ
properantium m mortẽ : suiq similium
scdere e manibus conerucidari: Volu¬
isse d regem fien se ꝙ proxnme ad deor
maiestatẽ regium imperium arbitraret
ac magni quidem duxisse olim ueren: ob¬
seruariq se & multitudine: eamq presto
adeẽ: pendere ad obsequiũ : parere dictis

Expanded text:
noctuque sub imbre et divo obire oporteat; noctuque sub imbre et divo obire oporteat; sed illud non praeterire, quod inter sanguinis vitaeque suae prodigos, alieni cupidos, impuros, impios, diritate immanitateque teterrimos, in fece et sentina perditissimorum et a suis patriis sedibus perpetratis flagitiis profligatorum, inter ruentium templorum stragem, fragorem, fumum cineremque versandum esset, ut tota illa in re bellica nihil se invenisse Momus deieraret quod satis delectaret praeter id, quod interdum, stulto et vesano furore conciti, turmae atque manipuli armatorum mutuum in ferrum praecipites ruerent. Operae quidem pretium esse coram intueri portenta illa impurissima et pestes hominum properantium in mortem, suique similium scelere et manibus contrucidari. Voluisse et regem fieri se, quod proxime ad deorum maiestatem regium imperium arbitraretur ac magni quidem duxisse olim vereri observarique se a multitudine, eamque praesto adesse, pendere ad obsequium, parere dictis;
Abbreviated transcription (Latin):
cuisse dassem: suos uidisse titulos iuctoriaꝵ
ꝗͣ plurimos. excepisse frequentissimos ciuiũ
plausus: et congratulationes. sed breui
odisse castra. uexilla: arma. classica: om¬
nemq uiroꝵ strepitum fremitumq Non
id quidem sacietate aut fastido qued am
iterate glorie: sed uixta. rectaq minime
insolentis uiri ratione: qñ quidem in his
om̃ibus rebus: que ad arma spectent nihil
mueniri intelligeret. quod saperet eꝗtatẽ:
quod non eẽt alienum a iustitia: qñ item
monini illa armatoꝵ multitudine intue¬
returnihil: quod quidem ad humanitatẽ:
aut pietatẽ spectaret. omnia cerneret
ad utilitatem: ad animi libidmẽ: ad reꝵ
uim nefasq referri. Nulla fortibus certa
aut merita referri premia. omĩa imꝑiti
uulgi uidicio & opmione pensari. res cõ¬
siliaq euentu putari. premia nõ uirtute
sed audacie et temeritati refemi. Sinere se
pericula & labores. quos m sble. et puluere

Expanded text:
cuisse classem, suos vidisse titulos victoriarum cuisse classem, suos vidisse titulos victoriarum quamplurimos excepisse frequentissimos civium plausus et congratulationes; sed brevi odisse castra, vexilla, arma, classica, omnemque virorum strepitum fremitumque: non id quidem satietate aut fastidio quodam iteratae gloriae, sed iusta rectaque, minime insolentis viri, ratione, quandoquidem in his omnibus rebus quae ad arma spectant nihil inveniri intelligeret quod saperet aequitatem, quod non esset alienum a iustitia, quando item in omni illa armatorum multitudine intueretur nihil quod quidem ad humanitatem aut pietatem spectaret, omnia cerneret ad utilitatem, ad animi libidinem, ad rernem per vim nefasque referri, nulla fortibus certa aut merita referri praemia, omnia imperiti vulgi iudicio et opinione pensari, res consiliaque eventu putari, praemia non virtuti, sed audaciae et temeritati referri. Sinere se pericula et labores quos in sole et pulvere,
Abbreviated transcription (Latin):
euaderet in egregium artificẽ. Nullam
tam̃ ita didicisse: ue sibi satis instructus
uideret᷑. tam comperisse omnes artes euis¬
modi. ut quo plura: que ad peritiã faciãt
usu de doctrina sis assecutus: eoplura di¬
sternas tibi deesse ad cognitionem. Sed eas
omnes: que apud homines inter egregias
heãnt᷑. uiuendi artes. reperisse eius modi
ẽẽ: ut sint longe minus utiles : minusq
cõmode ad bene: & beate uiuendum: ꝗͣ
sapientis hoĩs cogitata ratio postulet. Ae ꝗ
ut a primariis et honoratissimis incipiat.
auliciam sibi iprimis uisam ꝑ commodam
id quidem cum alias obres: tum ꝙ ꝑ eam
uiroꝵ principes reddant᷑ potentatus
nanciscant᷑: posteritatisq fructũ assequãt᷑
Accedebat eo: ut arma sibi potissimum
eligenda duceret. ꝙ se ab armoꝵ periculo
iimortalitate inmunẽ meminisset: ac
fuisse quidem militẽ se: beneq rem gessisse
manu. & animi uiribus. postremo ducti¬
tasse exerctum instruxisse aues exer¬

Expanded text:
evaderet in egregium artificem; nullam evaderet in egregium artificem; nullam tamen ita didicisse ut sibi satis instructus videretur, tam comperisse omnes artes huiusmodi ut quo plura quae ad peritiam faciant usu et doctrina sis assecutus, eo plura discernas tibi deesse ad cognitionem. Sed eas omnes quae apud homines inter egregias habeantur vivendi artes reperisse eiusmodi esse, ut sint longe minus utiles minusque commodae ad bene et beate vivendum quam sapientis hominis cognita ratio postulet; atqui, ut a primariis et honoratissimis incipiat, militiam sibi inprimis visam percommodam, id quidem, cum alias ob res, tum quod per eam virorum principes reddantur, potentatus nanciscantur, posteritatisque fructum assequantur. Accedebat eo ut arma sibi potissimum eligenda duceret quod se ab armorum periculo immortalitate immunem meminisset, ac fuisse quidem militem se beneque rem gessisse manu et animi viribus, postremo ductitasse exercitum, instruxisse acies, exer
Abbreviated transcription (Latin):
sitis omnes dii oportet puellaꝵ gr̃a. siquude
una sola in puella pro eius animi sma ton¬
struenda : quicquid ubiq est artis artificiiq
consumitur. froh de que ora: d ques
uultus domo afferunt. Hmo exhilaratꝰ
iupiter non tam momi salibus: ꝗͣ gestus in¬
sipiditate. qui dedita opera. et studio se ri¬
diculum exposuerat: arrisit: ꝑmde eos ꝗ
tum illic aderant: deos: imprimisq motiũ
ridendi cupidus uocauit: ut secum eẽt in
cena Ridebis atq admiraberis iouemq:
momumq. nammcena non faciledici
pẽt ꝗͣ inter epulas preter oiũm opimonem
iocosum se momus exhibuerit : multa referẽs:
que suum ꝑ exilium ꝑtulerat: cum ridicula:
tum & digna memoratu. Interque illud
fuit: ut referret: omnes quidem se uoluisse
houim uiuendi rationes : & artes experiri:
quo reperta cõmodiore acquiesceret. In
singulis quidem elaborasse: ut studio et
diligentia coniuncta exeratatione.et usli

Expanded text:
sitis omnes dii oportet puellarum gratia, siquidem sitis omnes dii oportet puellarum gratia, siquidem una sola in puella pro eius animi sententia construenda quicquid ubique est artis artificiique consumitur. Proh et quae ora et quos vultus domo afferunt!". Hinc exhilaratus Iuppiter non tam Momi salibus quam gestus insipiditate, qui dedita opera et studiose se ridiculum exposuerat, arrisit; perinde eos, qui tum illic aderant deos, inprimisque Momum, ridendi cupidus vocavit ut secum esset in coena. Ridebis atque admiraberis Iovemque Momumque, nam in coena non facile dici potest quam inter epulas praeter omnium opinionem iocosum se Momus exhibuerit, multa referens quae suum per exilium pertulerat cum ridicula, tum et digna memoratu. Inter quae illud fuit, ut referret omnes quidem se voluisse hominum vivendi rationes et artes experiri, quo reperta commodiore acquiesceret; in singulis quidem elaborasse ut studio et diligentia coniuncta exercitatione et usu
Abbreviated transcription (Latin):
ultimũ exitium: atq excidium flagitarent
Sed anceps ac duitma fuit deliberatio cũ cta¬
ne uota celo exterminarent: atq reicerẽt
consulerent. Nunc hoc successit in comodi
exdusis uotis. ut mulea uotis poscere mor¬
tales assueti. uotis uotadum non audiant᷑ :
addere non cessant. quo fit ut icredibili
uotoꝵ ui ethera occupent᷑. uotis phebo uia
int̾rluditur: uotis uinonis area ꝯsternet᷑
ip̃i deniq interse dii uotoꝵ gratia graue ini¬
recertamen parati sint. Ergo tumome
histuis muentis omnẽ celum: om̃es celicolas
exertes. Hanc mercurii orationẽ momus
audiens: non potuit ip̃m se continere: quin
pre animi letitia in maximũ cachinnum
irrumperet. ita ut oiũmora in se conuer¬
teret. Ac rogatus quid ita mepte ridendo
insaniret. Illico uersi pellis se recipiens i¬
quit. sane rideo mercuri. ꝙ auebas mortales
uotis poscere : ut indecentes & male dolatos
uultus suos recõcinaretis. Enim fabri

Expanded text:
ultimum exitium atque excidium flagitarent. ultimum exitium atque excidium flagitarent. Sed anceps et diutina fuit deliberatio cunctane vota caelo exterminarent atque reiicerentconsulerent. Nunc hoc successit incommodi, exclusis votis, ut multa votis poscere mortales assueti, votis vota dum non audiuntur addere non cessent, quo fit ut incredibili votorum vi aethera occupent, votis Phoebo via interpelletur, votis Iunonis area consternatur, ipsi denique inter se dii votorum gratia grave inire certamen parati sint. Ergo tu, Mome, his tuis inventis omne caelum, omnes caelicolas exerces". Hanc Mercurii orationem Momus audiens non potuit ipsum se continere quin prae animi laetitia in maximum cachinnum irrumperet ita ut omnium ora in se converteret. At rogatus quid ita inepte ridendo insaniret, illico versipellis, se recipiens, inquit: "Sane rideo, Mercuri, quod aiebas mortales votis poscere ut indecentes et male dolatos vultus suos reconcinnaretis. Etenim fabri
Abbreviated transcription (Latin):
tum ꝙ plena uenirent meptiaꝵ. ut erant
aspernanda ita aspernabant. eade re
iupiter diiq omnes uisserant. ab his celicolaꝵ
sedibus expurgari. atq: excludi Ut maiora
omitam: in uotoꝵ nuo erant. que nasum
aduncum oculoq ꝑturgidos. strumam ue
informẽ emandari expostularent: eoq de¬
uenerat res: ut q longe fastidias acu. aut
fuso amisso. uotis deos poscere audebant : sed
hec erant leuia. illud erat grauius: ꝙ quo
erant uota ip̃a pleraq: omnia referta ocdiis
metu. ira. dolore: & huiusmodi putidis
corruptisq pestibus : que hoũim pectoribus im¬
merse haerent: eo aulas omnesceli obscena
tetraq odoris feditate. & nausea complenãt
Illudq mprimis superi ab horrebant : atq exe¬
crabant᷑: ꝙ & interuota compenebant
que parentũ: que frũm que liberoꝵ. uiriq
mprimis uos necem atq interitum exposce¬
bant. quid & qđ magis oderis. uota aude¬
bant facere: quibus urbium prouinciarũq

Expanded text:
tum quod plena venirent ineptiarum, ut erant tum quod plena venirent ineptiarum, ut erant aspernanda ita aspernabantur. Ea de re Iuppiter diique omnes iusserant ab his caelicolarum sedibus expurgari atque excludi. Ut maiora omittam, in votorum numero erant quae nasum aduncum oculosque perturgidos strumamve informem emendari expostularent, eoque devenerat res ut, quod longe fastidias, acu aut fuso amisso votis deos poscere auderent. Sed haec erant levia: illud erat gravius, quod quo erant vota ipsa pleraque omnia referta odiis, metu, ira, dolore et huiusmodi putridis corruptisque pestibus quae hominum pectoribus immersae haerent, eo aulas omnes caeli obscena tetraque odoris foeditate et nausea complerant. Illudque inprimis superi abhorrebant atque exsecrabantur, quod inter vota comperiebantur quae parentum, quae fratrum, quae liberorum virique inprimis necem atque interitum exposcebant. Quid et quod magis oderis? Vota audebant facere quibus urbium provinciarumque
Abbreviated transcription (Latin):
consilia. & gesta pensites : atq: corrigas
Interea que tua flen causa uoles. & iuno
& coniux ious audiente. uolenteq asseq̃re.
Itaq hec iupiter: & in ea re consulto como¬
tior uiden multo uoluit: ꝗͣ esset . id quidem
cum ut coniugis uebementiã retunderet tũ
ut palladi pro non executo in legatione imꝑio
honestius succenseret: ac fuit quide eade re
indicendo usus uoce ita elata: ut & corona
deoꝵ : qui tum semon ad stabant exaudiret᷑
Missa abs se iunone uaria secum ip̃e de uxore
repetens conticebat. ceteri dii ueluti actoniti
ob regis in iocunditatẽ obmutuerant. Sed
tulit casus ut momi quodam facto insperato
uipiter unaq dii omnes ad nsum excitarent᷑
nanq: uinone apud iouẽ que recensuimus di¬
sputante : momus de mercuno interrogarat
quidnam idita eẽt. cur phebum ad iouem
salutandum proficistentẽ uota int̾pellarint
cui mercurius in huno modum respondenat:
Mortalium quidem uota cum multis de causis

Expanded text:
consilia et gesta pensites atque corrigas. consilia et gesta pensites atque corrigas. Interea quae tua fieri causa voles, et Iuno, et coniunx, Iove audiente volenteque assequere". Itaque haec Iuppiter, et in ea re consulto commotior videri multo voluit quam esset id quidem cum ut coniugis vehementiam retunderet, tum ut Palladi pro non executo in legatione imperio honestius succenseret; ac fuit quidem ea de re in dicendo usus voce ita elata ut a corona deorum, qui tum semoti astabant, exaudiretur. Missa ab se Iunone, varia secum ipse de uxore repetens conticebat; ceteri dii velut attoniti ob regis iniocunditatem obmutuerant. Sed tulit casus ut Momi quodam facto insperato Iuppiter unaque dii omnes ad risum excitarentur. Namque Iunone apud Iovem quae recensuimus disputante, Momus de Mercurio interrogarat quidnam id ita esset, cur Phoebum ad Iovem salutandum proficiscentem vota interpellarint. Cui Mercurius in hunc modum responderat: "Mortalium quidem vota cum multis de causis,
Abbreviated transcription (Latin):
ubi splendide. lauteq habites : ni & nouas
tibi arces construas: Sed uince coniux. habe
tibi uota aurea. cape ab obstinato frustra¬
tore que imperas: tu modone nobis istas
leges imposuisse prosequare : ut que facta
uelim: tu reddere infecta cures. pone
tuas istas malo suspitiones dicere: ꝗͣ simul¬¬
tates. deq ioue posthac sperato meliora
Neq enim ad eonie iouẽ esse oblitus sum
ut non prius que facto opus sut mediter.
ꝗͣ facta uelim : tum & que me deceant. ita
prospicio: ut nusꝗͣ mei me peniteat cõsilii
Negligentis potius eẽt. atq inconsulti leuiũ
suspitionum occursu: quibus omĩa referta
sunt: ab instituto deici. Non tamen hinc
est: ut me admoneri abste feram moleste.
sed defatigari delationum ambagibus. ut¬
cunq: id fiat stomator. Tu contra eque
uino admonentẽ iouem ne despice. Hoc
est. quod abste impetrasse uelim: quod ite
frustra eternum petiui: ut cum parere
didiceris iuno tum eoꝵ: qui imperent

Expanded text:
ubi splendide lauteque habites, ni et novas ubi splendide lauteque habites, ni et novas tibi arces construas? Sed vince, coniunx, habe tibi vota aurea, cape ab obstinato frustratore quae imperas. Tu modo ne nobis istas leges imposuisse prosequare, ut quae facta velim tu reddere infecta cures. Pone tuas istas malo suspiciones dicere quam simultates, deque Iove posthac sperato meliora. Neque enim adeo me Iovem esse oblitus sum ut non prius quae facto opus sint mediter quam facta velim, tum et quae me deceant ita prospicio ut nusquam mei me poeniteat consilii. Negligentis potius esset atque inconsulti levium suspicionum occursu, quibus omnia referta sunt, ab instituto deici. Non tamen hinc est ut me admoneri abs te feram moleste, sed defatigari delationum ambagibus, utcumque id fiat, stomachor. Tu contra, Iuno, aeque admonentem Iovem ne despice; hoc est quod abs te impetrasse velim, quod item frustra aeternum petivi, ut cum parere didiceris, Iuno, tum eorum qui imperent
Abbreviated transcription (Latin):
admonuisse. tua presertim causa: ut uideas
quos ad te recipias. quibus credas: cui com¬
mutas teq remq : maiestatemq imperii tui
Nunc tu momum si satis noris. etiam atq
etiam que cõmonefeci. pensitabis. Hec
iuno cumq unas: & item altenas lachri¬
mulas tenui uelo abstertisset. queq de momi
animo erga iouem uereretur. subtexuit:¬
& omni dicendi qua poterat arte grauissi¬
mos infigere aculeos suspitionum elaborauit.
subinde iterato ad uota expostulanda ora¬
tionẽ deflexit. Cui iuipiter. esse & ego
quid hoc dicam cause inquit o coniux ꝙ
nunꝗͣ te non iratam offendo: dolet me
tui. & curaꝵ tuarum : quas nimirum eẽ
alioquin leues. sed adte solicitandam plus
satis graues intueor. Et quid agis iuno
semꝑne sic noua̾ res aucupaberis. et captabis
quo me uexes. Quid est qđ me tibi purgẽ
Aurea dixti uelle hr̃e uota. ut coedificares
An parum tibi apud nos suppeditat edium:

Expanded text:
admonuisse tua praesertim causa, ut videas admonuisse tua praesertim causa, ut videas quos ad te recipias, quibus credas, cui committas teque remque maiestatemque imperii tui; hunc tu Momum si satis noris, etiam atque etiam quae commonefeci pensitabis". Haec Iuno, cumque unas et item alteras lacrimulas tenui velo abstersisset, quaeque de Momi animo erga Iovem vereretur subtexuit et omni dicendi qua poterat arte gravissimos infigere aculeos suspicionum elaboravit, subinde iterato ad vota expostulanda orationem deflexit. Cui Iuppiter "Esse et ego quid hoc dicam causae" inquit "o coniunx, quod nunquam te non iratam offendo? Dolet me tui et curarum tuarum, quas nimirum esse alioquin leves, sed ad te sollicitandam plus satis graves intueor. Et quid agis, Iuno? Semperne sic novas res aucupaberis et captabis, quo me vexes? Quid est quod me tibi purgem? Aurea dixisti velle habere vota ut coaedificares. An parum tibi apud nos suppeditat aedium
Abbreviated transcription (Latin):
sum. Et quid iuiuat eternum poscere
quod semꝑ negetur: ni forte studeas: ut
continuo aliquid curarum ad ueterem
dolorẽ accũmules: Non regabo : non
profecto prosequar: ut qua inre tibi sum
rogando. Tu sequere nagando: & asper¬
nandoiam: que ulero erat officii eradere
Sedsi ꝑte licet agedum. num illud opor¬
tuit cum alioꝵ cõmmodis etiam insimoꝵ
tam multa contulisses: hoc etiã aĩaduer¬
tere. ne indecentius uxor: ꝗͣ celicolaꝵ
infima pliebe habitaret: et quanti erat
elargiri uxori & ioue optimo ee maximo
non sine ladirimis precanti. quod indi¬
gnissimis ultro erogasti: quid si maiora
expestulauissem: tululo enimplus roga¬
bamus dari ꝗͣ ut ad ediũ nr̃aꝵ ornatũ
uota mortaliũ : que essent aurea cõmodares:
idq tamdiu supplex orans obtextans cõiux tãde
abste haud potero exorare: Mi uir semꝑ¬
ne eris inuinonẽ durus: o site mea in
causa nequeo flectere: at miuir illud liceit

Expanded text:
sum. Et quid iuvat aeternum poscere sum. Et quid iuvat aeternum poscere quod semper negetur, ni forte studeas ut continuo aliquid curarum ad veterem dolorem accumules? Non rogabo, non profecto prosequar, ut qua in re tibi sumrogando. Tu sequere negando et aspernando iam quae ultro erat officii tradere. Sed, si per te liceat, agedum: num illud oportuit, cum aliorum commodis etiam infimorum tam multa contulisses, hoc etiam animadvertere, ne indecentius uxor quam caelicolarum infima plebes habitaret? Et quanti erat elargiri uxori ab Iove optimo et maximo, non sine lacrimis precanti, quod indignissimis ultro erogasti? Quid si maiora expostulavissem? Nihilo enim plus rogabamus dari quam ut ad aedium nostrarum ornatum vota mortalium quae essent aurea commodares; idque tamdiu supplex orans, obtestans, coniunx, tandem abs te haud usquam potero exorare? Mi vir, semperne eris in Iunonem durus? Quod si te mea in causa nequeo flectere, at, mi vir, illud liceat
Abbreviated transcription (Latin):
Lautissimas illi edes incolunt. at & quinã
uercurius deoꝵ sturra. & temulentus mars:
& pellex uenus. infelix uno. despecta uno
onos miseras & nr̃i coniugis beneficentia ex¬
cludimur. Adde ꝙ & nr̃as sedes. quas hic̃
reiecte incolebamus: cum eẽnt nulla re alia
preterpuritatẽ : & sordium uacuitatem
honeste tu amantissime: tu coniux replesti
fedissimoꝵ uotoꝵ obscenitate. Me dignam
profecto hac mea inte perhem fide. et con¬
stantia : in quam istaꝵ purgam̃ta reicias.
Sed liceat deorum regi ornare quos uelit: ac
uelit quidem publicum odium istum nefariũ.
& consceleratissimum momũ ad se recapere
regni consortẽ facere : sui & suoꝵ oblitus :
aulas uxons ita fedare uotoꝵ illuuie pa¬
tiatur: ut uel ium̃ta phebi subisse respuãt.
ac pro fecore horrescant. Sed non hic com.¬
mittam amplius: ut frustra apud ostinatũ
insꝑatorẽ graues meas iniurias deplorem
Satis obtudi aurestuas iupiter: satis stustrata

Expanded text:
Lautissimas aedes illi incolunt, at et quinam? Lautissimas aedes illi incolunt, at et quinam? Mercurius deorum scurra et temulentus Mars et pellex Venus, infelix Iuno, despecta Iuno! O nos miseras, a nostri coniugis beneficentia excludimur! Adde quod et nostras sedes, quas hinc reiectae incolebamus, cum essent nulla re alia praeter puritatem et sordium vacuitatem honestae, tu amantissime, tu coniunx, replesti foedissimorum votorum obscenitate: me dignam profecto hac mea in te perenni fide et constantia, in quam istarum purgamenta reiicias! Sed liceat deorum regi ornare quos velit, ac velit quidem publicum odium, istum nefarium et consceleratissimum Momum ad se recipere, regni consortem facere, sui et suorum oblitus, aulas uxoris ita foedari votorum illuvie patiatur ut vel iumenta Phoebi ea subisse respuant ac pro foetore horrescant. Sed non hic committam amplius ut frustra apud obstinatum aspernatorem graves meas iniurias deplorem; satis obtudi aures tuas, Iuppiter, satis frustrata
Abbreviated transcription (Latin):
tens toruo aspectu. atq illic habere ꝗdem
se inquit quippiam: quod de rebus maximis
cupiat conferre: a motisq arbitris sic orsa
est Et quid nam eẽ cause dicam mi cõux
ut fierite in dies etiam maioribus in reb
negligentẽ intuear Piget ne te iouẽ ẽẽ:
pudet ne te haberi regem: & omĩa licere
ex arbitrio  qui tibi paratum imperii emu¬
lum induxisti. Uel quidnam fuit cause:
ut quam tu rem fastidias: eius tu rei aũcstorẽ
improbum & factiosum probes: Inimicos
eosdemq abiectissimos ornabis : tuos uero
quo ad inte sit: oiũm eẽ indecentissime
acceptos uoles : Extorres. proscriptos.
pessimeq de deoꝵ gn̾e meritos et̃ inuitos
in celum accersiri ibes: me uõ : que te:
que iuno: measq preces respuis: Tu edes
auro tufores tecta gnaidusq auro : aureas
columnas: aurea epistilia . panietos auro
gẽmisq pictos: ac redimitos: quibus uisum
est condonasti: uxore preterita & neglecta.

Expanded text:
tens, torvo aspectu, atque illic habere quidem tens, torvo aspectu, atque illic habere quidem se inquit quippiam quod de rebus maximis cupiat conferre, amotisque arbitris sic orsa est: "Et quidnam esse causae dicam, mi coniunx, ut fieri te in dies etiam maioribus in rebus negligentem intuear? Pigetne te Iovem esse, pudetne te regem haberi et omnia licere ex arbitrio, qui tibi paratum imperii aemulum induxisti? Vel quidnam fuit causae ut quam tu rem fastidias, eius tu rei auctorem improbum et factiosum probes? Inimicos eosdemque abiectissimos ornabis, tuos vero, quoad in te sit, omnium esse indecentissime acceptos voles? Extorres, proscriptos, pessimeque de deorum genere meritos et invitos in caelum accerseri iubes, me vero quae te quae Iuno measque preces respuis. Tu aedes auro, tu fores, tecta, gradusque auro, aureas columnas, aurea epistylia, parietes auro gemmisque pictos ac redimitos quibus visum est condonasti, uxore praeterita atque neglecta.
Abbreviated transcription (Latin):
tibi spondeam pro accepto abs te br̃ficio. eã
queq imperaris mea presertim eã: mature
sũma fide et sũma diligentia executuram
Habuit momo gratias. eam ob commonefactio¬
nem & pollicitationẽ iupiter. ergo monꝰ
hoc pro beneficio inquit: si bñsicium pociꝰ ꝗͣ
officium id supplici. & calamitoso momo pu¬
tandum est: peto abste benignissime iupie
ut siqua in illa procreanda forte uidear
amoꝵ culpa obnoxius eam erepte barbe do¬
lorbus compenses. Risere atqre cognita
indulsere. Hunc risum intercepit irate
uinonis aduentus : nam dum apudiouẽ
sic confabularent᷑. euenit ue pallas mi¬
neruaq se se e corona subriperent : ui nomiq
ut gratificarent᷑ abscederẽt. & iunonem
ꝙ inmoniũ eẽ infestam uetere contumelia
meminissent : qua de causa saerum deoꝵ
ignem inclusum gẽma. reddere momo desti¬
tissent. edocuere. Illis ea dere collaudatis
iuno ad iouẽ irrupit ardua iraꝵ impo¬

Expanded text:
tibi spondeam pro accepto abs te beneficio: eam tibi spondeam pro accepto abs te beneficio: eam quaeque imperaris, mea praesertim causa, mature summa fide et summa diligentia executuram". Habuit Momo gratias eam ob commonefactionem et pollicitationem Iuppiter. Ergo Momus "Hoc pro beneficio," inquit "si beneficium potius quam officium id supplici et calamitoso Momo putandum est, peto a te, benignissime Iuppiter, ut si qua in illa procreanda forte videar amorum culpa obnoxius, eam ereptae barbae doloribus compenses". Risere atque re cognita indulsere. Hunc risum intercepit iratae Iunonis adventus: nam dum apud Iovem sic confabularentur evenit ut Pallas Minervaque sese e corona subriperent Iunonique ut gratificarentur abscederent; quod Iunonem et in Momum esse infestam et veterem contumeliam meminissent, qua de causa sacrum deorum ignem inclusum gemma reddere Momo destitissent edocuere. Illis ea de re collaudatis, Iuno ad Iovem irrupit ardua, irarum impo
Abbreviated transcription (Latin):
sic de me ip̃o testor sũma fide adduci: ut
hec referam. Tibi quidem orerũ conditor
iupiter. omnia probe. et precdare fore
constituta sentio que quidem ad miperii
decus & ornamentum faciant. ni forte
ullud quantum uidere licet. desit. qđ que
apud mortales agant᷑ habes neminem:
qui ad te referat. et eam gentẽ mihi gre¬
de minime neglexisse oportet. Cum
Hec dixisset. iupiter secum ipe suspensus
innuens affirmauit uni se huic rei cupere
prouidisse: sed intanto suoꝵ nuo egre ferre
ꝙ haberet neminẽ ex animi sui sm̃a : quem
uolentẽ & ad rem exequendam non meptum
possit mutere. At habes quidem inquit momꝰ
cui recte ac tuto eam demandes prouinciam.
ut promptiorẽ. accõmodatiorẽq dari si optes
nunꝗͣ alibi muenias. habes enim ex me nata
famam oium ꝑuigilem & quod ad reni
conferat: celerem pedibus. et ꝑnicibus alis
ut nihil supra. Tum est illa quidem mei
cupidissima : aeq obseruantissima. ut hoc

Expanded text:
sic de me ipso testor, summa fide adduci ut sic de me ipso testor, summa fide adduci ut haec referam. Tibi quidem o rerum conditor, Iuppiter, omnia probe et praeclare fore constituta sentio quae quidem ad imperii decus et ornamentum faciant, ni forte illud, quantum videre licet, desit, quod quae apud mortales agantur habes neminem qui ad te referat, et eam gentem, mihi crede, minime neglexisse oportet". Cum haec dixisset, Iuppiter, secum ipse suspensus, innuens affirmavit uni se huic rei cupere providisse, sed in tanto suorum numero aegre ferre quod haberet neminem, ex animi sui sententia, quem volentem et ad rem exequendam non ineptum possit mittere. "At habes quidem" inquit Momus "cui recte ac tuto eam demandes provinciam, ut promptiorem accommodatioremque dari si optes, nunquam alibi invenias. Habes enim ex me natam Famam, omnium pervigilem et, quod ad rem conferat, celerem pedibus et pernicibus alis ut nihil supra; tum est illa mei quidem cupidissima atque observantissima, ut hoc
Abbreviated transcription (Latin):
deuenit : ut quasi non exproposito . sed
ip̃a re admonitus in id maderet: ut en ar¬
raret irrupisse proceres in templum: tu¬
multu exterritos ad alescentulos deos a
matre. restitisse: uariasq: in formas uer¬
sos sibi & consceleratoꝵ temeritate. et
audacia cauisse. Subinde annectebat se
quoq grauissimis miuriis affectum: et me¬
dia deperdita barba diffugisse. Itaꝙ his
ad modũ rationibus nihil pretermisit ꝙ uda
ad odium uersus homines excitandum
ineeoq omnẽ iim orationis exposuit: ut
indignissime factum id dii statuerent:
Confabellantẽ momum iupiter audiens:
& in. qui aderant dii nimirũ cõmoue¬
bantur: cum ceteras obres: tum ob iniquã
indignãq uirtutis dee calamitatẽ : alia
exparte non poterant non facere: quin
in cachinniũ irrumperent: ridiculos
momi casus intelligentes: quos cum ita
uidisset affectos monus : quantum ista
inre inquit: quam dicturus sum: ualeã
prudentia ur̃m erit iudicium. ego uͦ

Expanded text:
devenit ut quasi non ex proposito, sed devenit ut quasi non ex proposito, sed ipsa ex re admonitus in id incideret, ut enarraret irrupisse proceres in templum, tumultu exterritos adolescentulos deos a matre restitisse variasque in formas versos sibi a consceleratorum temeritate et audacia cavisse. Subinde annectebat se quoque gravissimis iniuriis affectum, et media deperdita barba diffugisse. Itaque his admodum rationibus nihil praetermisit quod valeret ad odium adversus homines excitandum, in eoque omnem vim orationis exposuit, ut indignissime factum id dii statuerent. Confabulantem Momum Iuppiter audiens et ii qui aderant dii nimirum commovebantur cum ceteras ob res, tum ob iniquam indignamque Virtutis deae calamitatem alia ex parte non poterant non facere quin in cachinnum irrumperent ridiculos Momi casus intelligentes. Quos cum ita vidisset affectos Momus "Quantum ista in re" inquit "quam dicturus sum valeam prudentia, vestrum erit iudicium: ego vero
Abbreviated transcription (Latin):
tenet. qui quidem non ĩurria deaꝵ pul¬
cherrimam uirtutẽ unice amet: et dulces
amores tuos omerturi ꝗͣ diusines abste
abesse: Hic mercurius cum adrisissẽt
asseuerauit seq iouẽq. deosq reliquos
omnes adeo fuisse hac una uotoꝵ tura per-¬
peditos: ut nullis rebus preterꝗͣ uotis uacare
occupatissimis diis licuerit: & putarese
quidem optime consultam deam & tantis
rerum agendaꝵ molestiis secessisse. Momus
hac dere iterato recreari: iterato efferri
incredibiligaudio: et cum uirtutẽ deam
uideret apudiouẽ. deosq desiderari : ut erat
miriis admodum redditus ueterator. elegãti
uocis. uultus. gestusq artificio totum sesẽ
ad fingendum comparat: & superiorem
illam: quam recensuimus: instoriã refert
de suis perpessis rebus: sed ita. ut dum
mortalium expromeret scelera: tũ ꝗdem
maxime hoiim causam tueri. et erratis
uelle uemã impetrare diceres. Et enim
aliis ex fabulis insinuatione adducta eo

Expanded text:
tenet, qui quidem non iniuria dearum pultenet, qui quidem non iniuria dearum pulcherrimam Virtutem unice amet; et dulces amores tuos, o Mercuri, quamdiu sines abs te abesse?". Hic Mercurius cum arrisisset asseveravit seque, Iovem deosque reliquos omnes adeo fuisse hac una votorum cura perpeditos, ut nullis rebus praeterquam votis vacare occupatissimis diis licuerit, et putare se quidem optime consultam deam a tantis rerum agendarum molestiis secessisse. Momus hac de re iterato recreari, iterato efferri incredibili gaudio, et cum Virtutem deam videret apud Iovem deosque desiderari, ut erat mirus admodum redditus veterator, eleganti vocis, vultus gestusque artificio totum se ad fingendum comparat, et superiorem illam quam recensuimus historiam refert de suis perpessis rebus, sed ita ut dum mortalium expromeret scelera, tum quidem maxime hominum causam tueri et erratis velle veniam impetrare diceres. Etenim aliis ex fabulis insinuatione adducta eo
Abbreviated transcription (Latin):
in sua profectione aliudnhil respondere :¬
preterunum id : cuius gratia proficisce¬
rentur: ac satis quidem se suꝑq habuisse
negotii ununo momo ꝑuestigando: quãdo
ut miferi. calamitosiq faciunt an solitu¬
die: & squalore abditus latitaret. Cepit
ergo iupiter de momo sciscitari uirtutẽ¬
ne apud mortales uiderit. hic momus
dura suspitione ꝑculsus. nequid ea inter¬
rogatio ad factum ab se uitium spectet ͤ spal¬
luerat: & obmutuerat. sed breui sese
colligens obducta ad sp̃em comiter fidentis
fronte subridens. nũ tu o dignissime deor
princeps. que apud mortales in dies gerãt
inquit ignoras: Mitte inquit iupiter que
norimus. dic quod rogare. Tum monius
iterato titubare. de quo ea spectent uerba
dubius expauescere: sed iterato ab ioue
admonitus ut responderet: sui memor
ad belle initas artes dissimulandi rediit
atq hic inquit mercurius. qui oium soler¬
tissimus est: siquid eum noui. ubi ea cõsideat

Expanded text:
in sua profectione aliud nihil respondere in sua profectione aliud nihil respondere praeter unum id, cuius gratia proficiscerentur, at satis quidem se superque habuisse negotii in uno Momo pervestigando, quando ut miseri calamitosique faciunt, in solitudine et squallore abditus latitaret. Caepit ergo Iuppiter de Momo sciscitari Virtutemne apud mortales viderit. Hic Momus, dura suspicione perculsus ne quid ea interrogatio ad factum ab se vitium spectet, expalluerat et obmutuerat; sed brevi sese colligens, obducta ad speciem comiter fidentis fronte, subridens "Num tu, o dignissime deorum princeps, quae apud mortales in dies gerantur" inquit "ignoras?". "Mitte" inquit Iuppiter "quae norimus, dic quod rogare". Tum Momus iterato titubare et quo ea spectent verba dubius expavescere, sed iterato ab Iove admonitus ut responderet, sui memor, ad belle initas artes dissimulandi rediit atque inquit: "Mercurius, qui omnium solertissimus est, si quid eum novi, ubi ea consideat
Abbreviated transcription (Latin):
immani quadam uotoꝵ phalange obiecta
intpediri : quominus ad regiam iouis arcẽ
pro uetere more & consuetudine. ut assolẽt
dii. singulis diebus regem consultatũ: et
ueneratum ascenderet hic iupiter remissa
frontis seuertate in monũ uersus. Nos
inquit uota istec tua mome. ni monus ad¬
hbeatur: obruent. dictisq paululũ cõticuit.
At momo id iouis dictum illico in aiũm in¬
duxit. ut faceret coniesturam se aliquid
curbarum sius uotis conciuisss. idq cupi¬
dissimo rerum nouarum tam fuit uoluptati.
ut non potuerit non obliuisci meroris sui:
conceptamq aĩo letitiam nequiuit non pro¬
palare. Secundo enim optatissimoq flagi-¬
tioꝵ suoꝵ successu gestiebat. At que intra
se peream aiebat. ut lubet. mado ꝙ uidere
uideor. hic aliquid leserim. Interea iupiter
ad mineruam. pallademq uersus inquit:
quinni: & uitutẽ uobiscum una reduxi¬
stis: quid ea quid rerumagit: Nic dee
se quidem prouetere legatoꝵ more curasse.

Expanded text:
immani quadam votorum phalange obiecta immani quadam votorum phalange obiecta interpellari quominus ad regiam Iovis arcem pro vetere more et consuetudine, ut assolent dii, singulis diebus regem consalutatum et veneratum ascenderet. Hic Iuppiter remissa frontis severitate, in Momum versus "Nos" inquit "vota isthaec tua, Mome, ni modus adhibeatur, obruent", dictisque paululum conticuit. At Momo id Iovis dictum illico in animum induxit ut faceret coniecturam se aliquid turbarum suis votis concivisse, idque cupidissimo rerum novarum tam fuit voluptati ut non potuerit non oblivisci moeroris sui, conceptamque animo laetitiam nequivit non propalare. Secundo enim optatissimoque flagitiorum suorum successu gestiebat atque intra se "Peream" aiebat "ut lubet, modo, quod videre videor, hic aliquid laeserim". Interea Iuppiter ad Minervam Pallademque versus inquit: "Quidni et Virtutem una vobiscum reduxistis? Quid ea? Quid rerum agit?". Hic deae se quidem, pro vetere legatorum more, curasse
Abbreviated transcription (Latin):
regis genua amplexatus: ueniamq pacemq
compositis uerbis deprecatus. non uti concu¬
pisset. exceptus excitit bnĩgne ab ious. Nã
aduersus phebum factus iratior iupiter in¬
tumuerat: & ad redarguendi phebi ꝗͣ ad
salutandi momi causam erat occupatior
At misermonius rerum istarum ignarus suas
rationes malo miri apud superos exordio
interptet̾atus penitus concidit: Et quo se
uerteret non inueniens quasi indicta ad
iudices dis. reum se accitum. atq adductũ
putare. Et pro capite causam meditari.
quo dicendi gne eulpã ab se suoꝵ steleꝵ
a moueret: quibusue deprecationis. et com¬
misenationis locis iouem mitigaret. secum
ip̃e cõmentari occeperat. Interea qui ab ioue
scrutatum missus fuerat mercurius rediens
refert phebum ip̃m illico affuturum. neq ꝙ
inimici calumniis insimularant aut auro¬
re illecebris. & amoribus deemen: aut suã
ꝑ suꝑbiam exequi officium dedignari. ueꝵ

Expanded text:
regis genua amplexatus veniamque et pacem regis genua amplexatus veniamque et pacem compositis verbis deprecatus, non, uti concupisset, exceptus exstitit benigne ab Iove. Nam adversus Phoebum factus iratior Iuppiter intumuerat et ad redarguendi Phoebi quam ad salutandi Momi causam erat occupatior. At miser Momus, rerum istarum ignarus, suas rationes malo iniri apud superos exordio interpretatus, penitus concidit, et quo se verteret non inveniens, quasi indicta ad iudices die reum se accitum atque adductum putare et pro capite causam meditari quo dicendi genere culpam ab se suorum scelerum amoveret, quibusve deprecationis et commiserationis locis Iovem mitigaret secum ipse commentari occeperat. Interea qui ab Iove scrutatum missus fuerat, Mercurius rediens refert Phoebum ipsum illico affuturum, neque, quod inimici calumniis insimularant, aut Aurorae illecebris et amoribus detineri aut suam per superbiam exequi officium dedignari, verum