comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mam inpuroq diu̾c̃ta atq cõ¬
muma: hoc unũ habet ꝓprium
ut ex urbe expulerit. relegant
ipso tempore una cũ senatu et
dicio aut edicto ex patria eos
eiecerit. Mlichil acerbius socii
reatim ferre soliti sunt: qmͣ si id
qd̾ ꝑ raro accidit ex urbe exire
a consulib iuberi atq illis ea
cũ reditus in suas ciuitates ad
suos lares famliaris: et in illo
cõmum incõmodo nulla in quẽ¬
qͣm propria ignominia noĩatim
cadebat. Hoc u̾o quid est : Exter
a.diliget quẽ uolet. dampnabit
atq eiciet noĩatim. Hic si unq
uos eos qui nũc estis in re p. fo¬
re putasset: si deniq imaginẽ
iudiciorũ aut simulacrũ aliquod
futurũ in cuutate reliquũ credi¬
disset unqͣ ausus esset senatũ
bertatẽq puertere: Et si me
actentissimis animis sũma cũ
benignitate audicis iudices: tñ
uereor ne quis forte urm mire¬
tur. quid hec mea oracio tam
longua aut tam alte repetita ue¬

Expanded text:
mani impuroque coniuncta atque commani impuroque coniuncta atque communia, hoc unum habet proprium, ut ex urbe expulerit, relegarit ipso tempore una cum senatu et dicio ut edicto ex patria consul eiecerit. nihil acerbius socii et Latini ferre soliti sunt quam se, id quod perraro accidit, ex urbe exire a consulibus iuberi: atque illis erat tum reditus in suas civitates, ad suos Lares familiaris, et in illo communi incommodo nulla in quemquam propria ignominia nominatim cadebat. hoc vero quid est? exterma? deliget quem volet, damnabit atque eiciet nominatim? hic si umquam vos eos qui nunc estis in re publica fore putasset, si denique imaginem iudiciorum aut simulacrum aliquod futurum in civitate reliquum credidisset, umquam ausus esset senatum bertatemque pervertere? etsi me attentissimis animis summa cum benignitate auditis, iudices, tamen vereor ne quis forte vestrum miretur quid haec mea oratio tam longa aut tam alte repetita ve
Abbreviated transcription (Latin):
uultu: qmͣ si amnis ante paucis
increditorũ cõuẽtũ incidisset.
Aduocat concionez. habet orõnẽ
talem cos: qualẽ nũq catilina
uictor habuisset. errare hoiẽs
si ecia tũ senatũ aliqͥd in R P.
posse arbitrarẽt: equites uo ro¬
manos daturos illius dici poe¬
nas: qui sine cõsule cũ gladiis
in diuo capitolino fuislent: ueĩs¬
se tempus His qͥ in timore fuissẽt¬
ꝯꝑatos uidelicet dicebat: ulciscẽ
di. Si dixisset hec solũ: oĩ suppli¬
cio eẽt dignus. ¶ lam orõ ip̃a cõsu¬
lis ꝑniciosa potest R p. labefacta¬
re. Qiuid fecerit uidete. Illũ iaz
qui cũ me ipm pro sũma famili¬
aritate que mͥ cũ frẽ cũ prẽ eius¬
unice diligebat: tũ ꝓre .p. uł mor
tem oppetere cupiebat: in con¬
cione teligauit. edicitq ut ab
Hoc hoĩe facias. aut quo ciuem
inportunũ. aut quo pocius hos¬
tem tam scełatũ reserues. Qui ut
omita ceta q̃ st̃ ei cũ collega im¬

Expanded text:
vultu quam si annis ante paucis vultu quam si annis ante paucis in creditorum conventum incidisset; advocat contionem, habet orationem talem consul qualem numquam Catilina victor habuisset: errare homines si etiam tum senatum aliquid in re publica posse arbitrarentur; equites vero Romanos daturos illius diei poenas quo me consule cum gladiis in clivo Capitolino fuissent; venisse tempus iis qui in timore fuissent—coniuratos videlicet dicebat—ulciscendi se. si dixisset haec solum, omni supplicio esset dignus; nam oratio ipsa consulis perniciosa potest rem publicam labefactare; quid fecerit videte. L. Lamiam, qui cum me ipsum pro summa familiaritate quae mihi cum patre eius erat unice diligebat, tum pro re publica vel mortem oppetere cupiebat, in contione relegavit, edixitque ut ab hoc homine facias, aut quo civem importunum aut quo potius hostem tam sceleratum reserves? qui, ut omittam cetera quae sunt ei cum conlega im
Abbreviated transcription (Latin):
frequens uestem pro mea salute
mutanda censuit. O diem illũ
mescicũ m̾orẽ grauem. ad posti¬
tatis memoria gloriosum. Quid
em̃ quisꝙͣ potest ex oĩ memoria
sumere inluscrius. qmͣ pro uno ci¬
ue et bonos oĩs priuato consẽsu.
et uniu̾sũ senatũ publico cõsilio
mutasse uestem: Que quidem
tũ mutacio nõ de p̃cacionis ẽ cã
facta. s luctus. Quẽ emĩ dep̃¬
carere. cũ omẽs essent sordidati
Cũ hoc satis esset sigin esse ĩpbũ
qui mutata ueste nõ esset. hacͦ mu¬
tacione uestis facta: tanto in luc¬
tu eiuitatis omicto. Quid ille tri¬
bumis oĩu rerũ diuinarũ Hua¬
narũq predo fecerit. qui ad esse
nobilissimos adulescentes hones¬
tissimos equites R. dep̃catores sa¬
lutis mee iusserit: cosq oꝑarũ
suarũ gladiis et lapidib obie¬
cerit. De consulibus loquor. quo¬
rũ fide Re P. mci debuit. Exa¬
minatus euolat ex senatu nõ
minus ꝑcurbato animo atq

Expanded text:
frequens vestem pro mea salute frequens vestem pro mea salute mutandam censuit. O diem illum, mesticum maerorem gravem, ad posteritatis memoriam gloriosum! quid enim quisquam potest ex omni memoria sumere inlustrius quam pro uno civi et bonos omnis privato consensu et universum senatum publico consilio mutasse vestem? quae quidem tum mutatio non deprecationis est causa facta, sed luctus: quem enim deprecarere, cum omnes essent sordidati, cumque hoc satis esset signi esse improbum, qui mutata veste non esset? hac mutatione vestis facta tanto in luctu civitatis, omitto quid ille tribunus omnium rerum divinarum humanarumque praedo fecerit, qui adesse nobilissimos adulescentis, honestissimos equites Romanos, deprecatores salutis meae iusserit, eosque operarum suarum gladiis et lapidibus obiecerit: de consulibus loquor, quorum fide res publica niti debuit. exanimatus evolat ex senatu, non minus perturbato animo atque
Abbreviated transcription (Latin):
incredibilis in capitoliũ multitudo
ex tota urbe cũctaq ytalia cõue¬
nisset. uestem mutandam oẽs me¬
q ecia oĩ racione pͥuato cõsilio
qm̃ publicis ducib R ꝑ. careret
defendendũ putarũt. Erat eodem
tempore senatus in ede concordie
qd̾ ipm̃ templũ rep̾sentabat me
consulatus mei: cũ flens umu̾sus
ordo cincinnatũ consulẽ orabat.
nam alter ille horridus et seue¬
rus consulto se domi concinebat
Qua tũ suꝑbia. cenũ illud ac
labes. amplissimi ordinis preces.
et clarissimorũ ciuium lacrimas
repudiauit : moipm ut cõtẽsit
helluo patrie. Nam quid ego pa¬
trimonii dicam qd̾ ille tũ quasi
quescũ faceret amisit. Uenilset
ad senacũ uos inqmͣ equites fe. et
oẽs bom ueste mucata. uosq pro
meo capite ad pedes lenonis ĩpu¬
rissimi ꝓiecistis. Cũ urĩs p̾cibus
ab latrone illo repudiatis. uir
incredibilis fide magnitudine
anmi constancia .l. niuinus ad
senatũ de re p. reculit: senatusq

Expanded text:
incredibilis in Capitolium multitudo incredibilis in Capitolium multitudo ex tota urbe cunctaque Italia convenisset, vestem mutandam omnes meque iam omni ratione, privato consilio, quoniam publicis ducibus res publica careret, defendendum putarunt. erat eodem tempore senatus in aede Concordiae, quod ipsum templum repraesentabat memoriam consulatus mei, cum flens universus ordo cincinnatum consulem orabat; nam alter ille horridus et severus consulto se domi continebat. qua tum superbia caenum illud ac labes amplissimi ordinis preces et clarissimorum civium lacrimas repudiavit! me ipsum ut contempsit helluo patriae! nam quid ego patrimoni dicam, quod ille tum cum quaestum faceret amisit? venistis ad senatum, vos, inquam, equites Romani et omnes boni veste mutata, vosque pro meo capite ad pedes lenonis impurissimi proiecistis, cum, vestris precibus ab latrone illo repudiatis, vir incredibili fide, magnitudine animi, constantia, L. Ninnius, ad senatum de re publica rettulit, senatusque
Abbreviated transcription (Latin):
uellẽt. Ea lege si ipsi prius TR
tradidissent. Id autẽ foedus meo
sangiũe ictũ: sanciri posse dicebãt.
Qua re patefacta neq emĩ dissimu¬
lare tantũ scelus pot̾at nec latere.¬
ꝓmulgant᷑ uno eodẽo tempore
rogaciones ab eodem tribuno de
mea ꝑnicie. et de ꝓuinciis cõsulũ
nominatim. Hic tum senatus solli¬
citus nos equites .R excitati: ita¬
generũ atͦq ordimĩ ciues sũma e
re .p. a consulib atq a sũmo
imꝑio petendũ esse auxiliũ arbi¬
trabant᷑. cũ illi soli essent p̾ter
furiosũ illũ tribunũ duo rei .p.
turbines: qui nõ inͦ p̾cipitanti pa¬
trie non lubuenirent. s eam
nmiũ tarde concidere mererẽt.
flagitabat᷑ ab his cotidie cũ que¬
rellis bonorũ om̃. cũ ecia p̃cib
senatus: ut meaz causa susciꝑẽt.
agerent. aliquid demq ad senatum
referrent: non mͦ uegando s eciar
in ridendo amplissimũ quẽq illius
ordinis in seq̃bant᷑. Hic subito cũ

Expanded text:
vellent, ea lege, si ipsi prius tribuno vellent, ea lege, si ipsi prius tribuno tradidissent: id autem foedus meo sanguine ictum sanciri posse dicebant. qua re patefacta—neque enim dissimulari tantum scelus poterat nec latere—promulgantur uno eodemque tempore rogationes ab eodem tribuno de mea pernicie et de provinciis consulum nominatim. hic tum senatus sollicitus, vos, equites Romani, excitati, Itagenerum atque ordinum cives summae rei publicae a consulibus atque a summo imperio petendum esse auxilium arbitrabantur, cum illi soli essent praeter furiosum illum tribunum duo rei publicae turbines, qui non modo praecipitanti patriae non subvenirent, sed eam nimium tarde concidere maererent. flagitabatur ab his cotidie cum querelis bonorum omnium tum etiam precibus senatus, ut meam causam susciperent, agerent aliquid, denique ad senatum referrent: non modo negando, sed etiam inridendo amplissimum quemque illius ordinis insequebantur. hic subito cum
Abbreviated transcription (Latin):
cionez in om̃i uita non comodi ẽẽ
ducendum. Adeunda ꝓ patria ꝑi¬
cula. uulnera excipienda. Mortẽ
obpetenda. uaticmari atq insa¬
nire dicebat. Ex hil assidius ei¬
us cotidiamsq sermonib et qd̾
uideba quib cũ hominib int̾io¬
re ꝑte in ediũ uiueret. et qd ita
domus ipã fumabat ut multa er̃
sermonis iudicia redolerẽt: sta¬
tuebam sic. Hom nichil ab illis
migis expectandũ. Mali quidẽ
certe nichil ꝑtimescendũ. S ita
est iudices ut si gladiũ ꝑuo puero.
aut si in becillo sem aut̃ debili de¬
deris iple impetu suo nemini no¬
ceat. Smn ad nudũ uł fortissimi ui¬
ri corpus accesserit: possit a cie
ip̃a et feruorib uulnetati. cum
hominib eneruatis atq ex sã¬
giub consulatus tãq gladius es¬
set datus. qui ꝑ le pungere nemi
dus fecerũt cũ .R p.l. palam. ut
ab eo ꝓiũcias acciperent quas ip̃i
uellent: exercitũ et pecuma qnͣtã

Expanded text:
tionem in omni vita, non commodi esse tionem in omni vita, non commodi esse ducendam, adeunda pro patria pericula, vulnera excipienda, mortem oppetendam, vaticinari atque insanire dicebat. ex his adsiduis eius cotidianisque sermonibus, et quod videbam quibuscum hominibus in interiore parte aedium viveret, et quod ita domus ipsa fumabat ut multa eius consortionis indicia redolerent, statuebam sic, boni nihil ab illis nugis exspectandum, mali quidem certe nihil pertimescendum. sed ita est, iudices, ut, si gladium parvo puero aut si imbecillo seni aut debili dederis, ipse impetu suo nemini noceat, sin ad nudum vel fortissimi viri corpus accesserit, possit acie ipsa et ferri viribus vulnerare: cum hominibus enervatis atque exsanguibus consulatus tamquam gladius esset datus, qui per se pungere nemindus fecerunt cum tribuno plebis palam, ut ab eo provincias acciperent quas ipsi vellent, exercitum et pecuniam quantam
Abbreviated transcription (Latin):
re p. sensi. Nũqͥ putaui neqͣ esse ho¬
minẽ et leuem: et falsa opimone
errore hominũ ab adulescẽçia co¬
mẽdatũ sciebam. Et enĩ animus er̃
uultu: flagicia parietibus tegebã¬
tur. S hec obstructio nec dutur¬
na est: neq obducta. ita ut curio¬
sis oculis ꝑspici nõ possit. Uideba¬
mus genus iute. de sidiã mercia.
indusas eius libidines qui pau¬
lo ꝓpius accesserãt intuebant᷑.
Demq ecia sermonis ansas dabat.
quibꝰ condicos eius sensus tenere
possemus. laudabat homo doctus
philo sophos nesçio quos. neq co¬
rũ tamẽ noĩa pot̾at dice̾. S tñ eos
laudabat maxime: qui dicuntur
p̃ter ceteros esse auctores et lau¬
datores uoluptatis. Quo uis et
poris deuorat. Eosdẽq p̃clare di¬
bene sanũ nõ oportere: nichil eẽ
p̾stabilius ociosa uita plena et
cõferta uoluptatib. Eos aute
qui dicerent dignicati elle seruiẽ¬

Expanded text:
re publica sensi, numquam putavi. nequam esse hore publica sensi, numquam putavi. nequam esse hominem et levem et falsa opinione errore hominum ab adulescentia commendatum sciebam; etenim animus eius vultu, flagitia parietibus tegebantur. sed haec obstructio nec diuturna est neque obducta ita ut curiosis oculis perspici non possit. videbamus genus vitae, desidiam, inertiam; inclusas eius libidines qui paulo propius accesserant intuebantur; denique etiam sermo nobis ansas dabat quibus reconditos eius sensus tenere possemus. laudabat homo doctus philosophos nescio quos, neque eorum tamen nomina poterat dicere, sed tamen eos laudabat maxime qui dicuntur praeter ceteros esse auctores et laudatores voluptatis; cuius etporis devorarat; eosdemque praeclare dibene sanum non oportere, nihil esse praestabilius otiosa vita, plena et conferta voluptatibus; eos autem qui dicerent dignitati esse servien
Abbreviated transcription (Latin):
strorũ ac stuprorũ: uino ganeis
lenocinis adulteriisq cõfectum:
cũ is p̃ter spem in altissimo gͣdu
alienis opibus positus esset᷑: qͥ
nõ mͦ tempestatem impendẽtem
intueri temulentul. s ne lucem
quidem in solitam aspicere pos¬
set: Alter multos plane in oĩs pra¬
tis fefellit. Erat enĩ hominũ opi¬
moni nobilitate ipã blanda con¬
ciliatricula cõmẽdatus. Omnes
boni semꝑ nobilitati fauemus.
Et qr utile est re p. nobiles hoĩes
esse dignos a maiorib suis. et
qr ualet apud uos claroꝵ hoũis
et senex de re p. m̾itorũ memoria
ecia mortuorum: qr triltẽ lemper.
qr caaturnũ. qr lub horridũ atq
incultũ uidebant. et qd̾ erat eo no¬
mine: ut in generata tamilie tru¬
galitas iuderetut: fauebãt. gau¬
debant. et ad integritate maiorũ
spe sua hoiem uocabant: matermn
generis obliti. Ego autẽ uere dicã
iudices cantũ esse in homine sceleris.
audacie. crudelicatis. qnͣtũ ipse cũ

Expanded text:
strorum ac stuprorum, vino, ganeis, strorum ac stuprorum, vino, ganeis, lenociniis adulteriisque confectum? cum is praeter spem in altissimo gradu alienis opibus positus esset, qui non modo tempestatem impendentem intueri temulentus, sed ne lucem quidem insolitam aspicere posset. alter multos plane in omnis partis fefellit; erat enim hominum opinioni nobilitate ipsa, blanda conciliatricula, commendatus. omnes boni semper nobilitati favemus, et quia utile est rei publicae nobilis homines esse dignos maioribus suis, et quia valet apud nos clarorum hominum et bene de re etiam mortuorum, quia tristem semper, quia taciturnum, quia subhorridum atque incultum videbant: et quod erat eonomine, ut ingenerata familiae frugalitas videretur: favebant, gaudebant, et ad integritatem maiorum spe sua hominem vocabant, materni generis obliti. Ego autem vere hoc dicam iudices,— tantum esse in homine sceleris, audaciae, crudelitatis, quantum ipse cum
Abbreviated transcription (Latin):
ginis ornãde caula diuiniuirati
gerebat. sepius iam sublaurus
uide̾tur. Ulam quid ego de suꝑo¬
illo dicam. qd̾ cũ hoĩbus nõ suꝑ¬
ciliũ s pignus rei p. uidebatur.
tanta erat gͣuitas in oculo: tan¬
ta contractio frontis. ut illo su¬
ꝑcilio mantuus ille niti tãꝙͣ ui
deret᷑. Erat hic oiu sermo: est
tamẽ Re p. magnũ firmũq subsi¬
diũ. habeo que opponã labi illi
atq ceno uiltu medius fidius col¬
lege sui libidinez leuitatezq fran¬
get: habebit senatus in hũc an¬
nĩ quẽ lequat᷑. non deerit auctor
et dux bonus. Hichi demq hoĩes
p̃cipue gͣtulabant᷑ qd̾ habiturus
essem contra T. pl. furiosum
et audacem: cũ amicũ et affinez
tũ ecia fortem et grauẽ consule
Acq eorũ alter fefellit nemine.
Quil enĩ clauũ tanti imꝑii tene
et gubernacula rei .ꝑ. tractare
in maximo cuesu ac fluctib pos¬
se arbittaret: homine em̾sum
subito ex diuturins tenebris lu¬

Expanded text:
ginis ornandae causa duumviratum ginis ornandae causa duumviratum gerebat, Seplasiam sublaturus videretur. nam quid ego de supercilio dicam, quod tum hominibus non supercilium, sed pignus rei publicae videbatur? tanta erat gravitas in oculo, tanta contractio frontis, ut illo supercilio annus ille niti tamquam vade videretur. erat hic omnium sermo: est tamen rei publicae magnum firmumque subsidium; habeo quem opponam labi illi atque caeno; vultu me dius fidius conlegae sui libidinem levitatemque franget; habebit senatus in hunc annum quem sequatur; non deerit auctor et dux bonis. mihi denique homines praecipue gratulabantur, quod habiturus essem contra tribunum plebis furiosum et audacem cum amicum et adfinem tum etiam fortem et gravem consulem. atque eorum alter fefellit neminem. quis enim clavum tanti imperi tenere et gubernacula rei publicae tractare in maximo cursu ac fluctibus posse arbitraretur hominem emersum subito ex diuturnis tenebris lu
Abbreviated transcription (Latin):
rent mentib urĩs. si ora ip̃a o¬
culis ꝓposueritis. Alt̾ unguẽtis
affluens calamistratra coma.
despiciens conscios scuprorũ ac
ueteres uexatores etatulȩ sue
putcali. et feneratorũ gregib
inflatus acq cõpulsus olim ne
scilleo illo aeris aliem. infreto
ad colũpnã ad heresceret: in tri¬
bunatus portũ ꝑfugerat. Con¬
tempnebat equites Re minica¬
batur senatiu: uenditabat se
oꝑis atq ab his se ereptũ ne de
ambitu causam dic̾e̾t. p̃dicabat.
Ab hisdẽq se ecia inuito sena¬
tu ꝓiũcia sꝑare dicebat: eãq
nisi adeptus esset se incolumẽ
nullomͦ fore arbitrat. Alt̾ o di
boni qm teter incedebat. qmͣ
crudulentus. qmͣ terribilis as¬
pectu: unũ aliquẽ te ex barba¬
tis illis exemplũ imꝑii ueteris
ymagine antiqͥtatis. columẽ
rei p. dice̾s intueri. Uo̾stitus as¬
pere nr̃a hec purpura plebeia
ac pene fusca: capillo ita horri¬
do. ut capua in qua ipse tũ ima¬

Expanded text:
rent mentibus vestris, si ora ipsa orent mentibus vestris, si ora ipsa oculis proposueritis. alter unguentis adfluens, calamistrata coma, despiciens conscios stuprorum ac veteres vexatores aetatulae suae, puteali et faeneratorum gregibus inflatus, a quibus compulsus olim, ne in Scyllaeo illo aeris alieni tamquam in fretu ad columnam adhaeresceret, in tribunatus portum perfugerat, contemnebat equites Romanos, minitabatur senatui, venditabat se operis atque ab iis se ereptum ne de ambitu causam diceret praedicabat, ab isdemque se etiam invito senatu provinciam sperare dicebat; eamque nisi adeptus esset, se incolumem nullo modo fore arbitrabatur. alter, o di boni, quam taeter incedebat, quam truculentus, quam terribilis aspectu! unum aliquem te ex barbatis illis, exemplum imperi veteris, imaginem antiquitatis, columen rei publicae diceres intueri. vestitus aspere nostra hac purpura plebeia ac paene fusca, capillo ita horrido ut Capua, in qua ipsa tum ima
Abbreviated transcription (Latin):
auspiciis. Alligatam more maioꝵ.
constrictam legũ sacratarũ cathe¬
nis soluit subito legũ curia cõsul
uł ut ego arbitror exoratus. uł
ut nõ nemo putaret miratus:
ignarus quide certe et ĩprudẽs
inpendenciũ tantorũ scelerũ et
malorũ. Qui TR pl. felix in
eu̾tenda R.p. fuit nullis suis ue¬
rius. Qui enim in eiusmodi ui¬
ta nerui potuerũt esse hoĩs. fra¬
ternis flagiciis. sororis stupris.
oĩ maudita libidine insani: S
quid dicam consules. hocine ut
ego noĩe appellem eu̾sores huiꝰ
imꝑii. ꝓditores urẽ dignitatis.
hostes bonorũ oĩu qui ad delen¬
dum senatũ. affligendũ equestrẽ
ordinez. extinguendo oĩa iura
atq instituta maiorũ. se illis fa¬
scibus cet̾isq in signibus sũmi
honoris atq imꝑii. ornatos esse
arbitrabant. Quorũ ꝑ deos ĩ¬
mortalis. si nõdũ scelera uuln̾a
uultũ ator incensũ animi in tue¬
mini. facilius eorũ facta occur¬

Expanded text:
auspiciis, adligatam more maiorum, auspiciis, adligatam more maiorum, constrictam legum sacratarum catenis, solvit subito lege curiata consul, vel, ut ego arbitror, exoratus vel, ut non nemo putabat, mihi iratus, ignarus quidem certe et imprudens impendentium tantorum scelerum et malorum. qui tribunus plebis felix in evertenda re publica fuit nullis suis nervis—qui enim in eius modi vita nervi esse potuerunt hominis fraternis flagitiis, sororiis stupris, omni inaudita libidine exsanguis?—cisceretur—quid dicam? consules? hocine ut ego nomine appellem eversores huius imperi, proditores vestrae dignitatis, hostis bonorum omnium, qui ad delendum senatum, adfligendum equestrem ordinem, exstinguenda omnia iura atque instituta maiorum se illis fascibus ceterisque insignibus summi honoris atque imperi ornatos esse arbitrabantur? quorum, per deos immortalis, si nondum scelera vulneravultum atque incessum animis intuemini: facilius eorum facta occur
Abbreviated transcription (Latin):
lectanter: quo ad ferri poterint
ꝑferemus. Neq quẽqͣ offendat
orõ mea: nisi qui se ita obtulerit
ut in eũ nõ inualille l incucurril¬
se uideam᷑. S necelse est anteqͣ
de tribunatu ꝑ. sesci incipiã dice̾
me totũ suꝑioris amu in re p.
naufragiũ expon̾e̾. In quo colli¬
gendo ac reficienda salute comu¬
in oĩa repꝑient᷑ p. sesci facta di¬
ta consilia uersata. fuerat ille ã¬
ad plebem furibũdi hoĩs ac ꝑdi¬
ci. michi iraci. s multo acrius o¬
cii et cõmunis salutis immici. Hũc
uir cdarissimus michiq multis re¬
pugnantib amicissimꝰ. Ch. põ¬
peius omni caucione foedere exe¬
cracione deuiuxerat nichil in tri¬
bunatu contra me esse factutũ.
Qd̾ ille nefarius ex oĩũ scelerum
colluuione nãtus: parũ se foedo
uolaturu arbitratus. insi ip̃m
cauaorem aliem ꝑiculi sius pro¬
priis ꝑiculis terruisset. hanc
tetram ĩmanẽq beluã ĩctam

Expanded text:
sectantur, quoad ferri poterunt, sectantur, quoad ferri poterunt, perferemus, neque quemquam offendet oratio mea nisi qui se ita obtulerit ut in eum non invasisse sed incucurrisse videamur. sed necesse est, ante quam de tribunatu P. Sesti dicere incipiam, me totum superioris anni rei publicae naufragium exponere, in quo conligendo ac reficienda salute communi omnia reperientur P. Sesti facta, dicta, consilia versata. fuerat ille anad plebem furibundi hominis ac perditi, mihi irati, sed multo acrius oti et communis salutis inimici. hunc vir clarissimus mihique multis repugnantibus amicissimus, Cn. Pompeius, omni cautione, foedere, exsecratione devinxerat nihil in tribunatu contra me esse facturum: quod ille nefarius ex omnium scelerum conluvione natus parum se foedus violaturum arbitratus est, nisi ipsum cautorem alieni periculi suis propriis periculis terruisset. hanc taetram immanemque beluam, vinctam
Abbreviated transcription (Latin):
quodãmͦ ab sorbet orõnẽ meã. cõ¬
tendo ltudio cursuq ueniamus.
De quo quidem tribunatu ita di¬
ctũ . a.q. hortensio. ut eius orõ
nõ defensionẽ mͦ uide̾tur criminũ
continere: s eciaz memoria digna
uti rei .p. capessende auctoritatẽ
disciplinãq p̾scribere. S tamẽ
qm̃ tribunatus totus p. lescii in¬
chil aliud nili meũ nomen cau¬
samq suscinuit: ne cessario mͥ
de isdem rebꝰ esse arbitror si nõ
subtilius dilputandũ. Ac certe
dolencius deplorandũ. Qua ĩ orõ¬
ne si asꝑius in quosda hoiẽs ĩ¬
uehi uellem. quis nõ ꝯcede̾t ut eos
quorũ sceleris furore uiolatus
ellem: uocis libertate p̃stringe¬
rem.: S uc qmͣ moderate et hu¬
ic pocius tempori serula qm do¬
lori meo. si qui occulte a salute
nr̃a dissenciũt lateant. Si qui fe¬
cerũt aliquid aliquando atq idẽ
nũc cacent et quiescũt: nol quoq
simꝰ obliti. Si qui se offerũt in¬

Expanded text:
quodam modo absorbet orationem meam, conquodam modo absorbet orationem meam, contento studio cursuque veniamus. de quo quidem tribunatu ita dictum est a Q. Hortensio ut eius oratio non defensionem modo videretur criminum continere, sed etiam memoria dignauti rei publicae capessendae auctoritatem disciplinamque praescribere. sed tamen, quoniam tribunatus totus P. Sesti nihil aliud nisi meum nomen causamque sustinuit, necessario mihi de isdem rebus esse arbitror si non subtilius disputandum, at certe dolentius deplorandum. qua in oratione si asperius in quosdam homines invehi vellem, quis non concederet ut eos, quorum sceleris furore violatus essem, vocis libertate perstringerem? sed agam moderate et huius potius tempori serviam quam dolori meo: si qui occulte a salute nostra dissentiunt, lateant; si qui fecerunt aliquid aliquando atque eidem nunc tacent et quiescunt, nos quoque simus obliti; si qui se offerunt, in
Abbreviated transcription (Latin):
in re militari extitilset. neq ad¬
iutor ei p. sestius ad excitãdũ
anthoniũ cohortandũ. accusan¬
dum. in pellendũ fuisset datus. il¬
lo in bello esset hiemi locus. Ne¬
q unqͣ catilma cũ e priuna ap¬
pennini atq e inuibz illis em̾¬
sillet: acq eltatem integrã na¬
ctus. Italie callis et pastoru
st abuli p̃clara crepisset: sine
multo sanguẽ ac line tocius y¬
talie uastitate miserrima concidis¬
let. Hunc gͣ animũ abstulit ad tri¬
bunatũ p. sescius: ut questurã
macedome relinquã et aliqnͣdo
auquãdo nõ est omittenda singu¬
iaris illa integritas ꝓ iũcialis.
quoius ego nuꝑ. in macedonia ui¬
di uestigiã nõ pressa leuiter. ad
exigui p̾dicacione temporis: sed
fixa ad memoria illius ꝓiũcie sẽ¬
piterna. Uerũ hec ita p̃tereanr̾.
ut tamẽ incuentes et respectãtes
relinquamus ad tribunatũ quia
ipse ad sese iam dudũ uocat: et

Expanded text:
in re militari exstitisset, neque adin re militari exstitisset, neque adiutor ei P. Sestius ad excitandum Antonium, cohortandum, accusandum, impellendum fuisset, datus illo in bello esset hiemi locus, neque umquam Catilina, cum e pruina Appennini atque e nivibus illis emersisset atque aestatem integram nanctus Italiae callis et pastorum stabula praeoccupare coepisset, sine multo sanguine ac sine totius Italiae vastitate miserrima concidisset. hunc igitur animum attulit ad tribunatum P. Sestius, ut quaesturam Macedoniae relinquam et aliquando amquam non est omittenda singularis illa integritas provincialis, cuius ego nuper in Macedonia vidi vestigia non pressa leviter ad exigui praedicationem temporis, sed fixa ad memoriam illius provinciae sempiternam. verum haec ita praetereamus ut tamen intuentes et respectantes relinquamus: ad tribunatum, qui ipse ad sese iam dudum vocat et
Abbreviated transcription (Latin):
tiũ capua arcessiui cũ illo ex̾a¬
tu quẽ tũ secũ habebat. Quib
hic lrĩs lectis. ad urbẽ cõfestim
in credibili celeritate aduolauit.
Atq ut illius temporis atroci
extremis diebus cõsulatus mei
res eas quas gesseram uexare cu¬
piebãt. reliqueq cõuiracionis
impetus et conacus sũt retarda¬
ti. ac postea qmͣ est in tellectũ ca
senatũ populũq R sme militũ
p̃sidio tueri facile maiestatẽ suã.
dignitatẽ eorũ. qͥ salutẽ cõmunẽ
piculo suo defendissent: sestius
cũ illo ex̾citu sũma celeritate ẽ
antoniũ ꝯlecutus. Hic ego quid
p̾dicem Quib hic reb cõsulẽ
ad rem gerenda excitarit. quot
scimulos ad mouerit homini
scudioso fortassis uictorie. s ta¬
mẽ inmiũ cõ munẽ martẽ. belli
cosũq metuẽti. longũ est ea di¬
cere. s hoc breue dii cassi .in. pe¬
trei non exceliens animus et
p. uirtus. nõ sũma auctoritas
apud milites. nõ mirificus usus

Expanded text:
tium Capua arcessivi cum illo exertium Capua arcessivi cum illo exercitu quem tum secum habebat; quibus hic litteris lectis ad urbem confestim incredibili celeritate advolavit. atque ut illius temporis atrocitrum, qui tum extremis diebus consulatus mei res eas quas gesseram vexare cupiebant, reliquaeque coniurationis impetus et conatus sunt retardati. ac postea quam est intellectum, M. senatum populumque Romanum sine militum praesidio tueri facile maiestate sua dignitatem eorum qui salutem communem periculo suo defendissent, Sestius cum illo exercitu summa celeritate est Antonium consecutus. hic ego quid praedicem quibus hic rebus consulem ad rem gerendam excitarit, quos stimulos admoverit homini studioso fortasse victoriae, sed tamen nimium communem Martem belli casumque metuenti? longum est ea dicere, sed hoc breve dicam: si M. Petrei non excellens animus et publica virtus, non summa auctoritas apud milites, non mirificus usus
Abbreviated transcription (Latin):
pue qui propter salutẽ illius ur¬
bis consulatu conseruata meo
me unũ patronũ adoptauit: hu¬
ic apud me.p. sestio maximas
grãs egit: et hoc tempore eidem
homines noĩe cõmutato. coloni
decurionesq fortissimi acq op¬
timmi uiri beneficiũ p. sescii testi¬
monio declarant ꝑiculũ decreto
luo dep̃cant᷑. Recita quelo .p.¬
sesti quid decrerĩt capue decu¬
effectura esse uideat. Decurio¬
nũ decreta. Non recito decretũ
officio. aliqͣ expressũ uicmitatis
aut clientele aut hospicui publig
auc ambicionis. Aut cõmẽdaciõĩs
gracia. s recito memoria ꝑfũcti
ꝑiculi. p̃dicacionẽ amplissum be¬
neficii. iicẽ officii pñtis teltĩoni¬
um p̾teriti temporis. Atqz illis
temporib isdem cũ iam capuam
metu lestius liberasset urbem.
senatus atq omẽs bomi dep̃hẽsis
atq oppressis domesticis hosti¬
bus me duce ex ꝑiculis maxi¬
mis extraxillent. ego lrĩs p. ses¬

Expanded text:
puae, qui propter salutem illius urpuae, qui propter salutem illius urbis consulatu conservatam meo me unum patronum adoptavit, huic apud me P. Sestio maximas gratias egit, et hoc tempore eidem homines nomine commutato coloni decurionesque, fortissimi atque optimi viri, beneficium P. Sesti testimonio declarant, periculum decreto suo deprecantur. recita, quaeso, L.Sesti, quid decrerint Capuae decueffectura esse videatur. Decvrionvm decreta. non recito decretum officio aliquo expressum vicinitatis aut clientelae aut hospiti publici aut ambitionis aut commendationis gratia, sed recito memoriam perfuncti periculi, praedicationem amplissimi benefici, vocem offici praesentis, testimonium praeteriti temporis. atque illis temporibus eisdem, cum iam Capuam metu Sestius liberasset, urbem senatus atque omnes boni deprehensis atque oppressis domesticis hostibus me duce ex periculis maximis extraxissent, ego litteris P. Ses
Abbreviated transcription (Latin):
do sedare uoluisse. In quo collega
sultinendo atqz moderando si meã
in illũ indulgencia cõiunctam cũ
sũma custodia Re .p. laudare ue
solebatis: par ꝓpe laus .p. ses¬
cii esse debet : qui ita suũ consulẽ
obseruauit. ut et illi questor bo¬
nus et uobis omĩbus optimus
cuuis uidetur. Idem cũ illa con¬
iuracio ex latebris ato extene¬
bris erupisset: palamq arma¬
ta uolitaret: uenit cũ ex̾citu ea¬
puã. quã urbem propter pluri¬
mas belli oportumtates. ab illa
impia et scelata manu tempta¬
ri suspicabam .C. me uulcanũ
Ta militũ. autonii capua p̾cipi¬
tem eiecit: hominez ꝑditũ et nõ
obscure pisauri et in aliis agri
gallici ꝑtibus in illa cõiuracio¬
ne u̾satũ: idemq .c. marcellũ cũ
is nõ capuã solũ uenisset. uerũ
ecia se quasi armorũ studio in
maximã familia cõiecisset: ex¬
terminandu ex illa urbe curauit.
Qua de causa et tũ cõuẽtus ille ca¬

Expanded text:
do sedare voluisse. in quo conlega do sedare voluisse. in quo conlega sustinendo atque moderando si meam in illum indulgentiam coniunctam cum summa custodia rei publicae laudare vere solebatis, par prope laus P. Sesti esse debet, qui ita suum consulem observavit ut et illi quaestor bonus et nobis omnibus optimus civis videretur. idem, cum illa coniuratio ex latebris atque ex tenebris erupisset palamque armata volitaret, venit cum exercitu Capuam, quam urbem propter plurimas belli opportunitates ab illa impia et scelerata manu temptari suspicabamur; C. Mevulanum, tribunum militum Antoni, Capua praecipitem eiecit, hominem perditum et non obscure Pisauri et in aliis agri Gallici partibus in illa coniuratione versatum; idemque C. Marcellum, cum is non Capuam solum venisset, verum etiam se quasi armorum studio in maximam familiam coniecisset, exterminandum ex illa urbe curavit. qua de causa et tum conventus ille Ca
Abbreviated transcription (Latin):
fectus est. ut socerũ uidere conso
in maiorũ suorũ uestigiis stare o¬
portebat et ad eũ filia eius ad¬
duxit ut ille insꝑato aspectu cõ¬
plexuq. si nõ omẽm. at aliquã
ꝑtem meroris lui deponeret. et
nam quoad iuix̃. et filie solitu¬
dinez lultentauit. Possũ młta
dicere de liberalitate. de domes¬
ticis officiis. de tribunatu mili¬
cari. de ꝓiũciali in eo magrãtu
abstmẽcia. s mͥ ante oculos ob¬
u̾satur rei .p. dignitas que me
ad sese rapit. Hec minora relin¬
quere hortat. Questor hic
.c. antonii college mei iuidices
fuit sorte. s societate ꝯsilioꝵ
meul. Impedior nõ nullius of¬
ficii: ut ego inter p̃tor religi¬
one quominus expona qmͣ
ante ꝓuiderit. Atq ego de
antomo nicħ dico preter unũ
nũqͣ illũ illo sũmo timore ac
ꝑiculo societatis neq comu¬
nẽ metũ oĩum noc ꝓpriã nõ
nullorũ de ipso suspicione: aut
inficiando tollere. aut dissimulã¬

Expanded text:
fectus est, ut socerum videre consolfectus est, ut socerum videre consolin maiorum suorum vestigiis stare oportebat, et ad eum filiam eius adduxit, ut ille insperato aspectu complexuque si non omnem at aliquam partem maeroris sui deponeret, et nam, quoad vixit, et filiae solitudinem sustentavit. possum multa dicere de liberalitate, de domesticis officiis, de tribunatu militari, de provinciali in eo magistratu abstinentia; sed mihi ante oculos obversatur rei publicae dignitas, quae me ad sese rapit, haec minora relinquere hortatur. quaestor hic C. Antoni, conlegae mei, iudices, fuit sorte, sed societate consiliorum meus. impedior non nullius offici, ut ego interpretor, religione quo minus exponam quam ante providerit. atque ego de Antonio nihil dico praeter unum: numquam illum illo summo timore ac periculo civitatis neque communem metum omnium nec propriam non nullorum de ipso suspicionem aut infitiando tollere aut dissimulan
Abbreviated transcription (Latin):
est a fortuna ip̃a conlocatus:
non adgrediar ad illa maxima
atq amplissima: priusqͣ docue¬
ro quib miciis ac fundamẽtis.
he tante sũ mis in reb laudes
excitate sint. Parente .p. sestuil
natul est. iudicel homine ut ple¬
riq memiiscis et lapiente et
sancto et seuero. Qui cũ. Tr.
temporib optimis fcũs ellet:
reliquis honorib nõ tam uti
uoluit qm dignus uideri. Eo an¬
ctore dux̃. honestissimi et specta¬
tissimi uiri .c. albim filia: ex
qua hic est puer et nupta iam
iuris sic ꝓbatus fuit utq eorũ ut
et carus max ͤ et iocundus esset.
Ademit ab ino ceterũ nomẽ mors
filie. s caritatem illius necessitu¬
dinis et beniuolencie nõ ademit.
hodie sic hunc diligit ue uos facil¬
lime potestis ex hac uł assiduita¬
te eius uł sollicitudine et molesti¬
a iudicare. Duxit uxorem prẽ
uiuo. optium et calamitolissim
uiri filia .l. scipionis. Clara in
hoc p. sesti pietal extitit et oĩb
grata: qd̾ et massilia scatim pro¬

Expanded text:
est a Fortuna ipsa conlocatus, non adgrediar ad illa maxima atque amplissima prius quam docuero quibus initiis ac fundamentis haec tantae summis in rebus laudes excitatae sint. parente P. Sestius natus est, iudices, homine, ut plerique meministis, et sapiente et sancto et severo; qui cum tributemporibus optimis factus esset, reliquis honoribus non tam uti voluit quam dignus videri. eo auctore duxit honestissimi et spectatissimi viri, C. Albini, filiam, ex qua hic est puer et nupta iam viris sic probatus fuit ut utrique eorum et carus maxime et iucundus esset. ademit Albino soceri nomen mors filiae, sed caritatem illius necessitudinis et benivolentiam non ademit: hodie sic hunc diligit ut vos facillime potestis ex hac vel adsiduitate eius vel sollicitudine et molestia iudicare. duxit uxorem patre vivo optimi et calamitosissimi viri filiam, L. Scipionis. clara in hoc P. Sesti pietas exstitit et omnibus grata, quod et Massiliam statim pro
Abbreviated transcription (Latin):
scelus mimicorũ munere et
popularis impetus populari
pͥsidio ꝓpulsare possem ꝙͣuis
excipete fortuna subire uim
atq ĩiuriam malui. qmͣ aut a
urĩs sanctissimis mencib dissi¬
dere aut de meo statu declinare.
S non solũ is gͣtus debec esse
qui accepit beneficiũ: uerum
eciam is ciu potestas acapien

Expanded text:
re et popularis impetus populari praesidio propulsare possem, quamvis excipere fortunam, subire vim atque iniuriam malui quam aut a vestris sanctissimis mentibus dissidere aut de meo statu declinare. sed non is solum gratus debet esse qui accepit beneficium, verum etiam is cui potestas accipie
Abbreviated transcription (Latin):
accepi. non quo alienũ me a
dignitate arbitrarẽ s ꝙ tantũ
rei p. sceleris ĩpendere a ꝯsuli¬
bus ꝓximuis non suspicabar.
Ergo adhuc magis est m̾ uerẽ¬
diuum ne mea suꝑbia in illius
liberalitate. qmͣ ne illius ĩiuri
Ecce illa tempestas caligo bo¬
norũ et subita atq ĩꝓuisa for¬
mido tenebre rei p. riuna atq
incendiũ cuutatis. terror ĩiectꝰ
cesari de eius actis. metus ce¬
dis bonis oĩbus: consulũ scelus

Expanded text:
uo alienum mea dignitate arbitrarer, sed quod tantum rei publicae sceleris impendere a consulibus proximis non suspicabar. ergo adhuc magis est mihi verendum ne mea superbia in illius liberalitate quam ne illius iniuria ecce illa tempestas, caligo bonorum et subita atque improvisa formido, tenebrae rei publicae, ruina atque incendium civitatis, terror iniectus Caesari de eius actis, metus caedis b
Abbreviated transcription (Latin):
amiciciam amaremꝰ. Consul
ille egit eas res quarũ me ꝑti¬
cipem esse uoluit. quibꝰ ego
si minus assenciebar: canien
illius mͥ iudiciũ gratũ esse de¬
bebat. Me ille ut qnq uiratũ
accipem rogauit: me in tribus
sibi cõiĩctissimis consularibus
esse uoluit: michi longacionẽ

Expanded text:
remus. consul ille egit eas res quarum me participem esse voluit; quibus ego si minus adsentiebar, tamen illius mihi iudicium gratum esse debebat. me ille ut quinqueviratum acciperem rogavit; me in tribus sibi coniunctissimis consularibus esse voluit; mihi
Abbreviated transcription (Latin):
clarissiniorũ ac potentissimoꝵ
aut honorẽ minuero aut scudi¬
um erga hũc ordinẽ repudiaro.
Ilam ut G. iulius õibus a sena¬
tu eximiis aut nouis rebus orna¬
tus. ꝑ manus hanc ꝓiũcia tra¬
dat ei cui minime uos uelitis: ꝑ
quẽ ordinẽ ipse amplissimã sit
gloriam consecutus. ei ne liber¬
tatem quidem relinquat addu
ci ad suspicandũ nullo mͦ possũ.
Postremo quo quisq aiõ futu¬
rus sit nelcio. quid sperem iuideo.
pͤscare hoc senator debeo qnͣtũ
possũ: ne quis uit clarus aut
potens Huic ordimi uire itasa
posse iuideatur. Atq hec si mi¬
iicissimꝰ essem G. cesari: sen

Expanded text:
otentissimorum aut honorem minuero aut studium erga hunc ordinem repudiaro. nam ut C. Iulius omnibus a senatu eximiis aut novis rebus ornatus per manus hanc provinciam tradat ei cui minime vos velitis, per quem ordinem ipse amplissimam sit gloriam consecutus, ei ne libertatem quidemsuspicandum nullo modo possum. postremo quo quisque animo futurus sit, nescio: quid sperem, video. praestare hoc senator debeo, quantum possum, ne quis vir clarus aut potens huic ordini iure irasci posse videatur. atque haec, si inimicissimus essem C. Caesari, sen
Abbreviated transcription (Latin):
cũ illo que frĩ meo. q̃ c. uarro
ulescencia fuit p̾termitto. Post¬
ea quã sũ penitus in remp. in
gressus: ita dissensi ab illo ut in
disiũctione sentencie ꝯiũcti tam̃
amiciciam amaremꝰ. Consul
ille egit eas res quarũ me ꝑti¬
cipem esse uoluit. quib ego

Expanded text:
cum illo, quae fratri meo, quae C. Varroni, ulescentia fuit, praetermitto. postea quam sum penitus in rem publicam ingressus, ita dissensi ab illo ut in disiunctione sententiae coniuncti tamen amicitia maneremus. consul ille egit eas res quarum me participem es
Abbreviated transcription (Latin):
tos claruisse. ex innos honores
G. cesari et ꝓpe singulari qd̾
ita meritus erat: gratis eciam
ut qm ꝯũictissimus Huic ordi¬
ii esset sapientes ac duum fui¬
scis. Neminẽ unqͣ est hic ordo
cõplexus honorib et beneficiis
suis qui ulla dignitatem p̾lta¬
biliorem ea quã ꝑ uos esset ad¬
eptus pucarit. Nemo ũqͣ huic
potuit esse princeps qui malu

Expanded text:
onores C. Caesari et prope singularis. si quod ita meritus erat grati, sin etiam ut quam coniunctissimus huic ordini esset, sapientes ac divini fuistis. neminem umquam est hic ordo complexus honoribus et beneficiis suis qui ullam dignitatem praestabiliorem ea quam per vos esset adeptus putarit. nemo umquam hic potuit esse princeps qui malu
Abbreviated transcription (Latin):
qm de signatus elt decreta ꝓuin¬
cia. Sorcietut an nõ: ł lam et
non sortiri absordũ est: et qd̾
sortitus sis non habere. Profi¬
ciscitur paludatus quoqͦ pue¬
nire ante certam diem nõ lice¬
bit. iamiario februario ꝓiũci¬
am nõ habebit . Rł. ei demq ma¬
riis nascetur repente ꝓuĩcia.
ac tamẽ his sentenciis piso in

Expanded text:
 decreta provincia. sortietur an non? nam et non sortiri absurdum est, et quod sortitus sis non habere. proficiscetur paludatus? quo? quo pervenire ante certam diem non licebit. Ianuario, Februario provinciam non habebit: Kalendis ei denique Martiis nascetur repente provincia. ac tamen his sententiis P
Abbreviated transcription (Latin):
tos clariusse. ex innos honores
G. cesari et ꝓpe singulari qd̾
ita meritus erat: gratis eciam
ut qm ꝯũictissimus Huic ordi¬
ni esset saꝑientes ac duum fui¬
stis. Neminẽ unqͣ est hic ordo
cõplexus honorib et beneficiis
sus qui ulla dignitatem p̃sta¬
biliorem ea quã ꝑ uos esset ad

Expanded text:
eximios honores C. Caesari et prope singularis. si quod ita meritus erat grati, sin etiam ut quam coniunctissimus huic ordini esset, sapientes ac divini fuistis. neminem umquam est hic ordo complexus honoribus et beneficiis suis qui ullam dignitatem praestabiliorem ea q
Abbreviated transcription (Latin):
dictũ est. S te id qd̾ multi ĩui¬
deant multiq expectãt insci¬
tia sũt in quit postulare. Si¬
ui laborem sũma cũ cura effe¬
ras. nullũ. Idem alio loco dixit
qd̾ exciꝑent ĩ ꝓbi ciues. oderint
dum mẽtuãt: p̃clara em̃ illa p̃¬
cepta dederat iuuẽtuti. S tamẽ
Hec iua. Hec racio rei p. capes¬
sende: olim erat magis ꝑtimes¬
cenda. cũ multis in rebus mul¬
titudinis scudiũ ad populi cõ¬
modũ ab utilitate rei p. discre¬
pabat. Tabellaria lex ab .i.
cassio ferebatur. populus lib̾¬
catem agi putabat suam. Dis¬
senciebant principes et in salu¬
te optimatiũ temeritatẽ mul¬
titudimis et cabelle licẽcias ꝑti¬
mescebant. Agrariã . T. graechꝰ
legem ferebat. grã erat pop̾ulo.

Expanded text:
dictum est; sed te íd quod multi invídictum est; sed te íd quod multi invídeant multique éxpetant inscítiast, inquit, póstulare, nísi laborem súmma cum cura écferas. nollem idem alio loco dixisset, quod exciperent improbi cives, óderint, dum métuant; praeclara enim illa praecepta dederat iuventuti. sed tamen haec via ac ratio rei publicae capessendae olim erat magis pertimescenda, cum multis in rebus multitudinis studium aut populi commodum ab utilitate rei publicae discrepabat. tabellaria lex ab L. Cassio ferebatur: populus libertatem agi putabat suam; dissentiebant principes et in salute optimatium temeritatem multitudinis et tabellae licentiam pertimescebant. agrariam Ti. Gracchus legem fereba
Abbreviated transcription (Latin):
mine. ulla ĩiuidia labefecit. Aut
qualisq metellus patruus mr̃is
tue. qui cũ florentẽ hoiẽ in po¬
pulari racione .l. saturninũ cẽ¬
sor notasset: cũq insitinũ grac¬
chũ contra uim multitudinis
incitate censu ꝓhibuisset. cũq
in eam legem quam nõ iure ro¬
gatam iudicarat iurare unus
noluisset: de ciuitate maluit quã
de sentencia demoueri. aut ut ue¬
tera exempla quorũ est copia
digna huiꝰ imꝑii gloria relin¬
quam: ne ue eorum aliquem
qui uiuũt nominẽ. qualis mi¬
perq catulus fuit quẽ neq
ꝑiculi tempestas neq honoris
aura potuit ñqͣz de suo curlu.
aut spe. aut metu demouere.
Hec imitamini ꝑ deos ĩmoͬrlis
qui digtatem. qui laudem. qui
gloriam qͣritis. Hec ampla sũt
Nec diuina. hec ĩmoͬrlia. Hec
fama celebrant. monimẽtis an¬
naliũ mandant᷑. prosperitati
ꝓpagantur. Est labor nõ ne¬
go. Picula magna: fateor. Mł¬
te insidie sunt bonis: uerissiẽ

Expanded text:
minae, ulla invidia labefecit; aut minae, ulla invidia labefecit; aut qualis Q. Metellus, patruus matris tuae, qui cum florentem hominem in populari ratione, L. Saturninum, censor notasset, cumque insitivum Gracchum contra vim multitudinis incitatae censu prohibuisset, cumque in eam legem quam non iure rogatam iudicarat iurare unus noluisset, de civitate maluit quam de sententia demoveri; aut, ut vetera exempla, quorum est copia digna huius imperi gloria, relinquam, neve eorum aliquem qui vivunt nominem, qualis nuper Q. Catulus fuit, quem neque periculi tempestas neque honoris aura potuit umquam de suo cursu aut spe aut metu demovere. haec imitamini, per deos immortalis, qui dignitatem, qui laudem, qui gloriam quaeritis! haec ampla sunt, haec divina, haec immortalia; haec fama celebrantur, monumentis annalium mandantur, posteritati propagantur. est labor, non nego; pericula magna, fateor; múltae insidiae súnt bonis verissime
Abbreviated transcription (Latin):
ac mẽbra esse dixi: ten̾e̾ cursum
possint et caꝑe ocii illũ portum
et dignitatis. Hac̃ ego uiam ui¬
dices si aut asꝑam atq ardua.
aut plena esse ꝑiculorũ aut in¬
sidiarũ negẽ: menciar. Preẜtĩ
cũ id nõ mͦ intellexexim semper
s ecia p̾ter ceteros senserim.
Maioribus p̾̃sidiis et copiis
diti nutu impellũt᷑ et ipĩ ecia
sponte sua contra fe p. incitã¬
tur. Bom nescio quomodo tar¬
diores sunt et principiis rerũ
neglectis: ad extremũ ipã dem¬
q necessitate excitant ita ut
nõ nũqͣ cunctacione ac tardita¬
te dum ociũ uolunt eciam sine
dignitate retinere: ipĩ utrũq
amictũt. Propugnatores aute
R P. qui esse uoluerũt. si leuio¬
res sũt descistũt. Si timidiores
desunt. Permanẽt illi soli acq
tales qualis pater tuus.M.
staure fuit : qui a c. gracco us¬
q ad quarium sediciosis oĩbus
restitit: quẽ nũq ulla uis. ulle

Expanded text:
ac membra esse dixi, tenere cursum ac membra esse dixi, tenere cursum possint et capere oti illum portum et dignitatis. hanc ego viam, iudices, si aut asperam atque arduam aut plenam esse periculorum aut insidiarum negem, mentiar, praesertim cum id non modo intellexerim semper, sed etiam praeter ceteros senserim. maioribus praesidiis et copiis diti nutu impelluntur et ipsi etiam sponte sua contra rem publicam incitantur, boni nescio quo modo tardiores sunt et principiis rerum neglectis ad extremum ipsa denique necessitate excitantur, ita ut non numquam cunctatione ac tarditate, dum otium volunt etiam sine dignitate retinere, ipsi utrumque amittant. propugnatores autem rei publicae qui esse voluerunt, si leviores sunt, desciscunt, si timidiores, desunt: permanent illi soli atque qui sunt tales qualis pater tuus, M. Scaure, fuit, qui a C. Graccho usque ad Q. Varium seditiosis omnibus restitit, quem numquam ulla vis, ullae
Abbreviated transcription (Latin):
ociũ qd̾ ab horret a dignitate.
Huius autem ociole dig̾tatis
Hec fundamẽta sunt hec mẽbͣ
que tuenda prinapib et uł ca¬
pieis ꝑiculo defendenda sunt:
religiones. auspicia potestates
magistratuũ: senatus auctori¬
tas. legis mos. maiorũ iudicia.
uirisdictio. fides ꝓu̾cie. socui m¬
perii laus: res militatis. erari¬
um. Harũ rxerũ tot atq tanta¬
rum esse defensorem et patronũ.
magmi anmi est. magni ingenii.
magneq ꝯstancie. Et em̃ ĩ tãto
cuuũ nuo magna multitudo ẽ.
anmi furorem discordiis ciuium
ac sedicione pascant: Aut qui
propter implicacionẽ rei fami¬
liaris cõmumi incendio maluit
qͣz suo de flagrare. Qui cũ tu¬
tores sunt et duces. suorũ studioꝵ
uicioꝵq nacti. in Re p. fluctus
excitant ͥ: ut iugilandũ sit his
qui sibi gub̾nacula patrie de¬
poscerunt: euitendũq oĩ scienci¬
a ac diligencia ut ꝯseruatis his
que ego paulo ante fundamẽta

Expanded text:
otium quod abhorreat a dignitate. otium quod abhorreat a dignitate. huius autem otiosae dignitatis haec fundamenta sunt, haec membra, quae tuenda principibus et vel capitis periculo defendenda sunt: religiones, auspicia, potestates magistratuum, senatus auctoritas, leges, mos maiorum, iudicia, iuris dictio, fides, provinciae, socii, imperi laus, res militaris, aerarium. harum rerum tot atque tantarum esse defensorem et patronum magni animi est, magni ingeni magnaeque constantiae. etenim in tanto civium numero magna multitudo est animi furorem discordiis civium ac seditione pascantur, aut qui propter implicationem rei familiaris communi incendio malint quam suo deflagrare. qui cum tutores sunt et duces suorum studiorum vitiorumque nacti, in re publica fluctus excitantur, ut vigilandum sit iis qui sibi gubernacula patriae depoposcerunt, enitendumque omni scientia ac diligentia ut, conservatis iis quae ego paulo ante fundamenta