comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Uile nefas. magnũq decꝰ ferroq petendũ
Plus patria potuisse sua: m̃suraq uiris
Uis erat hinc leges ⁊ plebis setaco actę.
Et cũ consulib turbantes iura tribun:
hinc rapti fasces pretio sectorq fauoris
Ipse sui populus. letalis que ambitus urbi¬
Annua uenali referens certamina campo . pet icibans¬
H inc usura uorax. auidũq in tẽpora fęnus
Et concussa fides. ⁊ multis utile bellum.
NIam gelidas cęsar cursu superauerat alpes.
Ingentesq animo motus. bellũq futurũ
C ȩperat ut uentũ .ẽ. parui rubieonis ad undas: ⁊¬
Ingens uisa duci patriȩ trepidantis imn ago.
C lara ꝑ obscurã uultu mestissima noctẽ
Turrigero canos effundens uertice erines.
Cesarie latera nudisq adstare lacertis.
Et gemitu ꝑmixta loqui quo tenditis ultra:
Quo fertis mea signa uiri: si uire uenitis.
Si cuues. huc usq licas. tum ꝑculit horror
Menbra duris. riguere comȩ. gressũq coherrens.
Languor in extrema tenuit uestigia ripa:

Expanded text:
ile nefas; magnumque decus, ferroque petendum, Plus patria potuisse sua; mensuraque iuris Vis erat: hinc leges et plebiscita coactae, Et cum consulibus turbantes iura tribuni: Hinc rapti fasces pretio, sectorque favoris Ipse sui populus; letalisque ambitus urbAnnua venali referens certamina Campo: Hinc usura vorax, avidumque in tempora foenus, Et concussa fides, et multis utile bellum. Iam gelidas Caesar cursu superaverat Alpes, Ingentesque animo motus, bellumque futurum Ceperat. Ut ventum est parvi Rubiconis ad undas, Ingens visa duci Patriae trepidantis imago Clara per obscuram vultu moestissima noctem, Turrigero canos effundens vertice crines, Caesarie lacera, nudisque adstare lacertis, Et gemitu permixta loqui: Quo tenditis ultra? Quo fertis mea signa, viri? Si iure venitis, Si cives, huc usque licet. Tum perculit horror Membra ducis; riguere comae, gressusque coercens Languor in extrema tenuit vestigia ripa.
Abbreviated transcription (Latin):
Pauꝑtas fugitur. totoq arcessitur orbe
Quogens queq perit. tunc longos iungere fines
Agrorũ. ⁊ quondã duro sulrata camilli
U omere. & antiquos curionũ passa ligones
Longa sub ignotis extendere rura colonis:
Non erat is popłus quẽ pax tranquilla iuuar&s.
Qũẽ sua lib̾tas in motis pascer& armis.
I nde irę fariles: ⁊ quod suasiss& egestas

Expanded text:
Paupertas fugitur, totoque accersitur orbe, Paupertas fugitur, totoque accersitur orbe, Quo gens quaeque perit. Tum longos iungere fines Agrorum, et quondam duro sulcata Camilli Vomere, et antiquos Curiorum passa ligones Longa sub ignotis extendere rura colonis. Non erat is populus, quem pax tranquilla iuvaret, Quem sua libertas immotis pasceret armis. Inde irae faciles; et, quod suasisset egestas
Abbreviated transcription (Latin):
Nomen erat. nec fama ducis. sed nescia uirtus
Stare loco. solusq pudor ñ uinrere bello¬
Acer ⁊ indomitꝰ. quo spes quoq ⁊ ira uocass&s
Ferre manũ. & nũꝙ temerando parcere ferro
Successus urgere suos. instare fauori uisitur ꝓocralit:¬
Numinis. inpellens quicquid sibi sũma petenti
Obstar&. gaudensq uiã fecisse ruina:¬
Aetheris inpulsi sonitu. mundiq fragore
e mieuit. rupitq diem. popłosq pauentes
Terruit. obliqua ꝑstringens lumina flãma
En sua templa furit. nullaq exire uetante
Materia. magnãq cadens magnãq reuertens
Dat stragẽ late. sparsosq recolligit ignes
Hae ducib cause suberant: sed publita belli
Semina. quȩ populos semꝑ mersere potentes:
Namq ut opes numas mundo fortuna subacto¬
Intulit. ⁊ reb mores cessere secundis.¬
Predaq ⁊ hostiles lipcũ suasere rapinȩ
N on auro tectisue modus. meisasq priores
A sꝑnata fames cultus gestare decoros
U ixnurib rapuere mares fecunda uiroꝵ.

Expanded text:
Nomen erat, nec fama ducis: sed nescia virtus Stare loco: solusque pudor, non vincere belloet indomitus; quo spes, quoque ira vocasset, Ferre manum, et numquam temerando parcere ferro: Successus urgere suos, instare favori Numinis: impellens, quidquid sibi, summa petenti, Obstaret, gaudensque viam fecisse ruinaAetheris impulsi sonitu mundique fragore Emicuit, rupitque diem, populosque paventes Terruit, obliqua praestringens lumina flamma. In sua templa furit: nullaque exire vetante Materia, magnamque cadens, magnamque revertens Dat stragem late, sparsosque recolligit ignes. Hae ducibus caussae suberant: sed publica belli Semina, quae populos semper mersere potentes. Namque ut opes mundo nimias fortuna subactoIntulit, et rebus mores cessere secundis,edaque et hostiles luxum suasere rapinae: Non auro tectisque modus: mensasque priores Aspernata fames: cultus, gestare decoros Vix nuribus, rapuere mares: foecunda virorum
Abbreviated transcription (Latin):
Ordo est Uumagne timis ne poua aeta co¬
saris obscurent utrares triuiphos tuos
quos scilirei habuit ex a frica dedomicia.
re his pau ac sertorit eusitilia d ꝑra¬
tis eeponto ale metrelate anfus¬

Expanded text:
Ordo est: tu Magne times, ne noua acta Caesaris obscurent ueteres triumphos tuos. Quos scilicet habuit ex Africa de Domitio, ex Hispania de Sertorio, ex Cilicia de piratis, ex Ponto de Mith>ridate. F
Abbreviated transcription (Latin):
Tu satis ad uires romana in carmina dandas:¬
Fert animꝰ causas tantarũ exꝓmere rerũ
Inm̃sũq apitur opus quid in arma furentẽ
Impulerit populũ. quid pacẽ excusserit orbi¬
Inuida fatorũ series. sumisq nogatũ
Stare diu. nimioq graues sub pondere lapsus
Nec se roma ferens. sio cũ conpage soluta
Secula tot mundi supp̃ma coegerit hora.
Antiquũ repetens iterũ chaos. om̃ia mixtis
Sydera syderib conturrent ugnea pontũ.
Astra petent. tellus extendere. littora no l&s
Excutusq fretũ fr̃i contrarga ꝑhebe unu asonta
Ibit. ⁊ obliquũ bigas agitare ꝑ orbẽ
I ndignata. diem posca. sibi. totaq discors
Machina. diuulsi turbabit fȩdera munidi:
I nse maggna ruunt: letis hunc numma reb
Crescendi posuere modũ nec gentib ullis
C õmodat in popłm terrȩ pelagiq potentẽ¬

Expanded text:
sa. Tu satis ad dandas Romana in carmina Fert animus causas tantarum expromere rerum, Immensumque aperitur opus, quid in arma furentem Impulerit populum, quid pacem excusserit orbiInvida fatorum series, summisque negatum Stare diu; nimioque graves sub pondere lapsus; Nec se Roma ferens. Sic, quum, compage soluta, Saecula tot mundi suprema coegerit hora, Anticum repetent iterum chaos omnia; mixtis Sidera sideribus concurrent: ignea pontum Astra petent: tellus extendere litora nolet, Excutietque fretum: fratri contraria Phoebe Ibit, et, oblicum bigas agitare per orbem Indignata, diem poscet sibi: totaque discors Machina divulsi turbabit foedera mundi. In se magna ruunt: laetis hunc numina rebus Crescendi posuere modum. Nec gentibus ullis Commodat in populum, terrae pelagique potente
Abbreviated transcription (Latin):
Parthica romanos soluerunt dãpna furores
Pius ille uobis aciȩ ꝙ creditis actũ ÷
Arsaride bellũ uittis cuuile dedistis.
Diuiditur ferro regnũ: popłiq potentis
Quȩ mare. quȩ terras. quȩ totũ possid& orbẽ
Ton cepit fortuna duos nã pignora iuncti
S anguinis. ⁊ diro ferales omine tȩdas.
Abstulit admanes parcarũ iulia seua

Expanded text:
Parthica Romanos solverunt damna furores. Parthica Romanos solverunt damna furores. Plus illa vobis acie, quam creditis, actum est, Arsacidae: bellum victis civile dedistis. Dividitur ferro regnum: populique potentis, Quae mare, quae terras, quae totum continet orbem, Non cepit fortuna duos. Nam pignora iuncti Sanguinis, et diro ferales omine tedas Abstulit ad manes, Parcarum, Iulia, sa
Abbreviated transcription (Latin):
F acta trib dominis cõmunis roma. nec ũquã¬
In turbã missi feralia fȩdera regni
O male concordes nimiaq cupidine cęxi.
Q uos nuscere iuuat uires orbẽq tenere
In medio: dũ terra fretũ. terrãq leuabit
Aer. & longi uoluent titana labores.
Noxq diem cȩlo totidem ꝑ signa sequetur.
Nulla fides regni socus. om̃isq potestas
Impaciens consortis crit ner gentib ullis
UCredite. nec Conge fatorũ exempla petantur¬
Q rat̾no primi maduer̃ sanguine muri
Ner p̾ciũ tanti tellus pontusq furoris
Tunc erat exiguũ dominos cõmisit asylũ
Temporis angusti mansit concordia discos.
Paxq fuit ducũ ñ sponte: nã sola futuri
Crassus erat belli medius mora: qualit̾̃ unelas
Qui serat ngeminũ gracilis mare separat ist hmos
N ec patitur conferre fretũ. si terra recedat
I oniũ ęgeo frangit᷑ mare. six ubi sȩua
Arma ducũ diri mens miserando funere erassus.¬
Assirias latio maculauie sangiune charras

Expanded text:
Facta tribus dominis communis, Roma, nec umquIn turbam missi feralia foedera regni. O male concordes nimiaque cupidine caeci, Quid miscere iuvat vires, orbemque tenere In medio? Dum terra fretum, terramque levabit Aer, et longi volvent Titana labores, Noxque diem coelo totidem per signa sequetur, Nulla fides regni sociis, omnisque potestas Impatiens consortis erit. Nec gentibus ullis Credite, nec longe fatorum exempla petantur. Fraterno primi maduerunt sanguine muri. Nec pretium tanti tellus pontusque furoris Tunc erat: exiguum dominos commisit asylum. Temporis augusti mansit concordia discors; Paxque fuit non sponte ducum. Nam sola futuri Crassus erat belli medius mora. Qualiter, undas Qui secat et geminum gracilis mare separat Isthmos, Nec patitur conferre fretum; si terra recedat, Ionium Aegaeo franget mare: sic, ubi, saeva Arma ducum dirimens, miserando funere CrassusAssyrias Latio maculavit sanguine Carras,
Abbreviated transcription (Latin):
Inde moras soluit belli tumidũq ꝑ amnẽ
Signa tulit ꝓpere: sicut squalentib aruis
Aestifere libies uiso leo cõminus hoste
Subsedit dubius. totã dũ colligit irã
Mox ubi se sȩue uerberauit uerbere caudȩ

Expanded text:
Inde moras solvit belli, tumidumque per amnem Signa tulit propere: sicut squalentibus arvis Aestiferae Libyes viso leo comminus hoste Subsedit dubius, totam dum colligit iram; Mox ubi se saevae stimulavit verbere caud
Abbreviated transcription (Latin):
Et docilis rector monstrati belgaxe uinni:
Arueriiq ausi latus se fingere fis¬
I angunt ab iliaco populi nimiũq rebellis.
Neruius. ⁊ cęsi pollutus sanguine cottę
Et qui te laxis imitant᷑ sarmata bracis
Uangiones. batauiq trũces. quos grerecuruo

Expanded text:
Et docilis rector rostrati Belga covini: ique ausi Latios se fingere fraSanguine ab Iliaco populi; nimiumque rebellis Nervius, et caesi pollutus sanguine Cottae; Et qui te laxis imitantur, Sarmata, braccis, Vangiones: Batavique truces, quos aere recurvo
Abbreviated transcription (Latin):
Coperit ut regẽ casio se monte tenere¬
¶ leclit iter. nec pheb adhuc nec carbasa languent
Iani rapido speculator eques ꝑ littora cursu
Aospitis aduentu pauidã conpleuerat aulan:
Consilii uix tempus erat. tamen om̃ia monstra
Pelleę coiere domus inter acoreus
Iam placidus senio. fracaisq modestior annas:
Nune genuit eustos nili trescentis in arua¬
A enphis uana sacris. illo tultore dõrum.
Lustra su& plebis. non unus uixerat apis.
Consilii uox prima fuit: meritũq fidemq
Satraq defuncti iactauit pignora patris
Ied melior suadere malis. & nosse tyrannos
Ausus pompeium lęto dampnare potinus
Lus ⁊ fas multos faciunt prolomea uocentes
Dat poenas laudata fides. cũ sustinet. inquit
Quos fortuna p̃mit. fatis accede. deisq
Et cole felices. muiseros fuge. sydera terra
Ut distant. ⁊ flãma mari. sic utile recto
Sceptrorũ ius tota perit. si pendere ustã
Incipit. euertitq arces respeteus honesti

Expanded text:
Comperit ut regem Casio se monte tenereComperit ut regem Casio se monte tenere, Flectit iter: nec Phoebus adhuc, nec carbasa languent. Iam rapido speculator eques per litora cursu Hospitis adventu pavidam compleverat aulam. Consilii vix tempus erat: tamen omnia monstra Pellaeae colere domus: quos inter Achoreus, Iam placidus senio, fractisque modestior annis, Hunc genuit, custos Nili crescentis in arva, Memphis vana sacrit; illo cultore deorum Lustra suae Phoebes non unus vixerat Apis Consilii vox prima fuit; meritumque, fidemque, Sacraque defuncti iactavit pignora patris. Sed, melior suadere malis, et nosse tyrannos, Ausus Pompeium leto damnasse Pothinus: Ius et fas multos faciunt, Ptolemaee, nocentes. Dat poenas laudata fides, cum sustinet, inquit, Quos Fortuna premit. Fatis accede deisque, Et cole felices; miseros fuge. Sidera terra Ut distant, ut flamma mari, sic utile recto. Sceptrorum vis tota perit, si pendere iusta Incipit: evertitque arces respectus honesti.
Abbreviated transcription (Latin):
Tutelę cõmissa tu&e guis nominis umbrã
Norreat: innocua est atas. ne iura. fidemꝙ¬
A espectũq dm̃ ueteris speraueris aul&:
N il pudet adsuctos sceptris: mitissima sors est
Negnorũ sub rege nouo non plura lotutus
Inpulit huc animos: quantũ spes ultima rerũ
Libtatis habet. uicta est sententia magni
Tunc cilicũ liquere solũ. eyproq citatas
In misere rates. nullas cui pretulit aras
Ynde diua menior paphȩ. si numina nasci
C redimus. aut quẽquã fas ẽ. cepisse dorũ
N at abi deseruit pompeius littora. totos
E mensus eypri scopulos. quib exit in austrũ.
Inde maris uasti transiterso uertitur astu
Nec tenuit gratũ nochurno lumine montẽ
Infimaq agiꝑti pugnati littera uelo
Y IX tetigit. qua diuidui pars maxima nili
In uada decurrit pelisia. septimus amnis
Tempus erat quo libra pares examinat horas
Non uno plus aequa die noctiq rependit
A ux minor hib̾na. uerni solacia dampni:

Expanded text:
Tutelae commissa tuae. Quis nominis umbram Tutelae commissa tuae. Quis nominis umbram Horreat? Innocua est aetas: nec iura fidemque Respectumque deum veteris speraveris aulae. Nil pudet adsuetos sceptris: mitissima sors est Regnorum sub rege novo. Non plura locutus Impulit huc animos. Quantum spes ultima rerum Libertatis habet! Victa est sententia Magni. Tunc Cilicum liquere solum, Cyproque citatas Immisere rates, nullas cui praetulit aras Undae diva memor Paphiae, si numina nasci Credimus, aut quemquam fas est coepisse deorum. Haec ubi deseruit Pompeius litora, totos Emensus Cypri scopulos, quibus exit in Austrum, Inde maris vasti transverso vertitur aestu: Nec tenuit gratum nocturno lumine montem, Infimaque Aegypti pugnaci litora velo Vix tetigit, qua dividui pars maxima Nili In vada decurrit Pelusia septimus amnis. Tempus erat, quo Libra pares examinat horas, Non uno plus aequa die, noctique rependit Lux minor hibernae verni solatia damni.
Abbreviated transcription (Latin):
Ad parthos qui uicit eat: gens unica mundi est
De qua uesarei possunt gaudere trumphi.
Non tibi cũ primũ gelidũ transibis araxen
Umbra senis męsti scidncis consixa sagittis
Ingeret has uoces: tu quẽ post funera nr̃a
Ułtorẽ cinerũ. nude sperauimꝰ umbra
Ad focdus pact̃q uenis: tunc plurima cladis
Occurrent monimenta tibi: quȩ moenia trunci
Austrarunt ceruice duces. ubi nomina tanta
Obruit eufrates. nostra cadauera tigris
P etulit in terras ac reddidit ire ꝑ ista
Si potes in metha socerũ quoq magne sedentẽ
Thessalia placare potes. quin respitis orbẽ
Romanũ : si regna times ꝓiecta sub austro
Iufidũq iubam. petimus pharon. aruaq lagi
yrtibus hinc libicis tuta est egiptus. at uide
Gargite septeno rapidus mare submouet amnis
Terra suis contenta bonis. non indiga mertis:
A ut ioius. in solo tanta est fiducia nilo
Sceptra puer peolonitus habet tibi dedita magne

Expanded text:
Ad Partho, qui vicit, eat. Gens unica mundi est, Ad Partho, qui vicit, eat. Gens unica mundi est, De qua Caesareis possim gaudere triumphis. Non tibi, cum primum gelidum transibis Araxen, Umbra senis moesti Scythicis confixa sagittis Ingeret has voces? Tu, quem post funera nostra Ultorem cinerum nudae speravimus umbrae, Ad foedus pacemque venis? Tunc plurima cladis Occurrent monimenta tibi: quae moenia trunci Lustrarunt cervice duces, ubi nomina tanta Obruit Euphrates, et nostra cadavera Tigris Detulit in terras, ac reddidit. Ire per ista Si potes, in media socerum quoque, Magne, sedentem Thessalia placare potes. Quin respicis orbem Romanum? Si regna times proiecta sub Austro, Infidumque Iubam, petimus Pharon arvaque Lagi. Syrtibus hinc Libycis tuto est Aegyptus: at inde Gurgite septeno rapidus mare submovet amnis: Terra suis contenta bonis, non indiga mercis Aut Iovis: in solo tanta est fiducia Nilo. Sceptra puer Ptolemaeus habet, tibi debita, Magne,
Abbreviated transcription (Latin):
Parthorũ dominus quotiens sicsanguine mꝑcto
Nascitur arsacides. cui fas implere parentẽ
Quid rear. ẽẽ. nefas: ꝓles tã clara metelli
S tabit barbarico coniunx millesima letto.
Quãqũa non ulli plus regia magne uacabat
S euitia stimulata uenus. titulisq uirorũ.
N ã quo plura iuuent parchũ portenta fuisse
Nanc sci& ⁊ crassi. ceu pridẽ debita fatis
Assyrus trahitur cladis captiua uetustę
Nercat coȩ uulnus mistrabile sorais¬
U on solũ auxiliũ funesto ab rege petisse
Iedgessisse prius bellũ eiule pudebit.
Nam quod apud populos crimen soteriq tuũq¬
A aius erit. quã quod uob̃ mistentib arma
Grassoꝵ iundicta perit: incurrere cuncti
Debuerant in bactraduces. ⁊ nequa uacarent
Arina uł arttoũ dacis. rhtniq cateruis
Imperii nudare latus. dũ ꝑfida susis
In tumulos prolapsa ducũ. babilonq uacaret
Asfyrię paci finẽ fortuna p̃canuir
Et si thessalia bellũ ciuile ꝑactũ est

Expanded text:
Parthorum dominus quoties sic sanguine mixto Parthorum dominus quoties sic sanguine mixto Nascitur Arsacides! Cui fas implere parentem, Quid rear esse nefas? Proles tam clara Metelli Stabit barbarico coniux millesima lecto: Quamquam non ulli plus regia, Magne, vacabit Saevitia stimulante Venus, titulisque virorum. Nam quo plura iuvent Parthum portenta, fuisse Hanc sciet et Crassi: ceu pridem debila fatis Assyriia, trahitur cladis captiva vetustae. Haereat Eoae vulnus miserabile sortis; Non solum auxilium funesto a rege petisse, Sed gessisse prius bellum civile pudebit. Nam quod apud populos crimen socerique tuumque Maius erit, quam quod, vobis miscentibus arma, Crassorum vindicta perit? Incurrere cuncti Debuerant in Bactra duces, et ne qua vacarent Arma, vel Arctoum Dacis Rhenique catervis Imperii nudare latus, dum perfida Susa In tumulos prolapsa virum, Babylonque iacerent. Assyriae paci finem, Fortuna, precamur: Et, si Thessaliae bellum civile peractum est,
Abbreviated transcription (Latin):
Exarmant. uaruaq iubent remeare pharetra¬
A ulla manus illis. fiducia tota ueneni est
Credis magne uros. quos indiscrimina belli
Cũ ferro misssse parũ est. temptare pudendũ
Aixxliũ tanti.ẽ. : toto diuisus ut orbe
A terra moriare tua: tibi barbara tellus
Incũbat. te parua tegant. & uilia busta
I nuidiosa tamen crasso querente sepulerũ.
S ed tua sors melior. qm̃ mors ultima poena est.
Nec metuenda uiris at non cornelia loctum
Infando sub rege timet. nũ barbara nobis
Est ignota uenus: quȩ ritu caeta ferarũ
Polluit in numeris leges & foedera tedȩ
Coniugibus. thalamiq patent secreta nefandi
Inter mille nurus. epulis uesana meroq
Negia. non ullis exteptos legib audit
C oncubitus. tot femineis conplexibus unũ
N on lassat nox tota marẽ. iacuere sorores
In fratrũ thalamis sacrataq pignora matres.
Dampnat apiuł gentes. sceleris nonsponte ꝑacti
Sedipodionias inselix fabula thebas.

Expanded text:
Exarmant, vacuaeque iubent remeare pharetraExarmant, vacuaeque iubent remeare pharetrae. Nulla manus illis fiducia, tota veneni est. Credis, Magne, viros, quos in discrimina belli Cum ferro venisse parum est? Tentare pudendum Auxilium tanti est, toto divisus ut orbe A terra moriare tua? tibi barbara tellus Incumbat? te parva tegant ac vilia busta, Invidiosa tamen, Crasso quaerente sepulchrum? Sed tua sors levior, quoniam mors ultima poena est, Nec metuenda viris. At non Cornelia letum Infando sub rege timet. Num barbara nobis Est ignota Venus, quas ritu caeca ferarum Polluit innumeris leges et foedera tedae Coniugibus? thalamique patent secreta nefandi. Inter mille nurus epulis vesana meroque Regia non ullos exceptos legibus horret Concubitus: tot femineis complexibus unum Non lassat nox una marem. Iacuere sorores In fratrum thalamis, sacrataque pignora matrum. Damnat apud gentes sceleris non sponte peracti Oedipodionias infelix fabula Thebas:
Abbreviated transcription (Latin):
I llic n laxas uestes. ⁊ flixa uirorũ
Uelamenta uides parthus ꝑ media rura
Sarmaticos inter campos effusaq plano
Tigridis arua solo. nulli superabilis hosti est
Rib̾tate fuge sed non ubi terra tumebit
Aspera eonscendet montis iuga. ner ꝑ oparas
S ella geret tenebras. incerto debilis arcu
N ec franget nando uolenti uerticis annẽ
N ec totũ in pugna ꝑfusus sanguine menbra
E aiget aestiuũ calido sub puluere solem:
N on aries illis. non ulla est machina belli
A ut fossas inplere ualent. parthoq sequenti
urus erit. quod cũq potest obstare sagittȩ:
Pugna leuis. bellũq fugax. turmaeq uagantes
Et melior cessisse loco quã pelle tre miles:
Illita tela lolis. nec martẽ cõminus usquã
Ausa pati uirtus. sed longe tendere neruos.
Et quo ferre uelint ꝑmittere uulnera uentis:
Ensis habet uires. & gens quȩcũq uirorũ
Della gerit gladiis nã mȩdos proelia prima

Expanded text:
Illic et laxas vestes, et fluxa virorum Illic et laxas vestes, et fluxa virorum Velamenta vides. Parthus per Medica rura, Sarmaticos inter campos, effusaque plano Tigridis arva solo, nulli superabilis hosti est Libertate fugae: sed non, ubi terra tumebit, Aspera conscendet montis iuga; nec per opacas Bella geret tenebras incerto debilis arcu, Nec franget nando violenti vorticis amnem, Nec tota in pugna perfusus sanguine membra Exiget aestivum calido sub pulvere solem. Non aries illis, non ulla est machina belli: Haud fossas implere valent: Parthoque sequente Murus erit, quodcumque potest obstare sagittae. Pugna levis, bellumque fugax, turmaeque vagante, Et melior cessisse loco, quam pellere, miles. Illita tela dolis, nec Martem cominus umquam Ausa pati virtus, sed longe tendere nervos, Et, quo ferre velint, permittere vulnera ventis. Ensis habet vires, et gens quaecumque virorum est, Bella gerit gladiis; nam Medos proelia prima
Abbreviated transcription (Latin):
Se simul & romã põpeio supplite mensus.
N il aninus fatisq tuis effabere dignũ
Exiget ignorans lati&e cõmertia linguae
Ut lacrimis se magne roges. patimurite pudoris
Noc uulnus. clades ut parthia undicet ante
N esperias qũa roma suas: cuulib armis.
Elegit te nempe dicẽ quid uulnera nostra
In serthicos spargis populos. cladesq latentes:
Quid parthos transire doces: solatia tanti
ꝑdit roma mali. nullos adnuttere reges
Ded ciui seruire suo uiuat ire ꝑ orbẽ
Aucentẽ sauas romana in moenia gentes.
Signaq ab eufrate cũ crassis capta sequentẽr
Qui solus regũ. fato celante fauorẽ
defuit emathię. nunc tantas ille lacesset
Auditi uictoris opes. aut iungere fata
Terũ magne uolet: non haec fiducia genti est
Omnis in arctois populus quicũq pruinis
Nascitur. indomitus bellis. ⁊ mortis amator
Quic quid ad eoos tractus mundiq teporẽ
Ibitur. emollit gentes clementia caeli.

Expanded text:
Se simul, et Romam, Pompeio supplice, mensus? Se simul, et Romam, Pompeio supplice, mensus? Nil animis fatisque tuis effabere dignum: Exiget ignorans Latiae commercia linguae, Ut lacrimis se, Magne roges. Patimurne pudoris Hoc vulnus, clades ut Parthia vindicet ante Hesperias, quam Roma suas? Civilibus armis Elegit te nempe ducem. Quid vulnera nostra In Scythicos spargis populos, cladesque latentes? Quid Parthos transire doces? Solatia tanti Perdit Roma mali, nullos admittere reges Sed civi servire suo. Iuvat ire per orbem Ducentem saevas Romana in moenia gentes, Signaque ab Euphrate cum Crassis capta sequentem? Qui solus regum, fato celante favorem. Defuit Emathiae, nunc tantas ille lacesset Auditi victoris opes, aut iungere fata Tecum , Magne, volet? Non haec fiducia genti est. Omnis in Arctois populus quicumque pruinis Nascitur, indomitus bellis, et mortis amator. Quidquid ad Boos tractus mundique teporem Labitur, emollit gentes dementia coeli.
Abbreviated transcription (Latin):
Et nr̃is miscere malis: cũ caesaris arma
Concurrent medis. aut me fortuna necesse est
U indiret aut crassũ si fatus murmure sensit
Tonsiliũ dampnasse uiros. quos lentulus omnes
U irtutis stimulis. & nobilitate dolendi
P rccessit. dignasq tulit modo consule uoces:
S itine thessalite mentẽ fregere ruinę
na dies mundi dampnauit fata: secundũ
I mathiã lis tanta datur: iatet om̃e eruenti
Y ulneris ayaliũ. solos tibi magne reliquit
P arthorũ fortuna pedes: quid transfuga mundi
Terrarũ totos tractus. calũq ꝑosus
Auersosq polos. altenaq sidera quȩris
Chaldeos culture focos & barbara sacra
Parthorũ famulus: quid causa obtenditur artus
L ibtatis amor: nuserũ quid decipis orbe
S i seruire potts: te quem romana regentẽ
Norruit auditu. quẽ captos ducere reges
U idit ab hirtanis iudoq alittore silius
Iciectũ fatis. humilẽ. fractũq uidebit.
Extolletq animos latiũ uesanus in orbẽ

Expanded text:
Et nostris miscere malis? Cum Caesaris arma Et nostris miscere malis? Cum Caesaris arma Concurrent Medis, aut me Fortuna necesse est Vindicet, aut Crassos. Sic fatus, murmure sentit Consilium damnasse viros: quos Lentulus omnes Virtutis stimulis et nobilitate dolendi Praecessit, dignasque tulit modo consule voces: Siccine Thessaliae mentem fregere ruinae? Una dies mundi damnavit fata? secundum Emathiam lis tanta datur? iacet omne cruenti Vulneris auxilium? solos tibi, Magne, reliquit Parthorum Fortuna pedes? Quid transfuga mundi Terrarum totos tractus coelumque perosus, Adversosque polos alienaque sidera quaeris, Chaldaeos culture deos, et barbara sacra, Parthorum famulus? Quid caussa obtendtur armis Libertatis amor? Miserum quid decipis orbem, Si servire potes? Te, quem Romana regentem Horruit auditu, quem captos ducere reges Vidit ab Hyrcanis, Indoque a litore, silvis, Deiectum fatis, humilem, fractumque videbit, Extolletque animos Latium vesanus in orbem,
Abbreviated transcription (Latin):
U ulnera parua nocent. fatũq in sanguine sũmo est:
Cutinã non tanta michi fiducia saius
Esset in arsacidis. fatis nimis emula nr̃is
Tata. mouent medos. multũq ingente deorũ ẽ
Effundã populos alia tellure reuulsos.
Excitosq suis inmittã sedib hortus:
Quod si nos eoa fides. & barbara fallunt
Focdera. uulgati supra cõmertia mundi
Naufragiũ fortuna ferat: non regna precabor
Quae feci. sat magna ferã solatia mortis
Orbe iaceris alio. nichilhaet inmenbra cruente
N il socerũ fecisse pie. sed cuncta reuoluens
Uitae fata meȩ. semꝑ uenerabilis illa
Orbis parte fui quantus meotida supra
Quantus apud tanaim. toto conspectus in ortu:
Quas magis in terras nostrũ felicib actis
Nomen abit. aut unde redit maiore triumpho:
A õma faue ceptis. quid enĩ tibi lȩtius unquã
Prestiterint superi. quã si ciuilia partho
M ilite bella geras. tantã consumere gentẽ

Expanded text:
Vulnera parva nocent, fatumque in sanguine summo est O Vulnera parva nocent, fatumque in sanguine summo est O utinam non tanta mihi fiducia saeviis Esset in Arsacidis! Fatis nimis aemula nostris Fata movent Medos, multumque in gente deorum est Effundam populos alia tellure revulsos, Excitosque suis immittam sedibus ortus. Quodsi nos Eoa fides et barbara fallunt Foedera, vulgati supra commercia mundi Naufragium Fortuna ferat. Non regna precabor, Quae feci; sed magna feram solatia mortis Orbe iacens alio, nihil haec in membra cruente, Nil socerum fecisse pie. Sed cuncta revolvens Vitae fata meae, semper venerabilis illa Orbis parte fui: quantus Maeotida supra! Quantus apud Tanaim toto conspectus in ortu! Quas magis in terras nostrum felicibus actis Nomen abit, aut unde redit maiore triumpho? Roma, fave coeptis: quid enim tibi laetius umquam Praestiterint superi, quam, si civilia Partho Milite bella geras, tantam consumere gentem,
Abbreviated transcription (Latin):
N amq menor generis cartaginis impia proles
Imminet hesperi&. multusq in pectore uano est
N annibal. obliquo matulat qui sanguine regnũ
Et numidas contingit auos ia supplice uaro
Intumuit. uiditq. loco romana secundo.
Quare agite eoum comites ꝓperemus in orbẽ.
Iuudit eufrates ingentẽ gurgite mundũ
Caspiaq umensos sedurunt claustra recessus
Et polus assyrias alter noctesq diesq
Uertit. & abrutũ est nr̃o mare discolor unda
ceanusq suus. regnandi sola uoluntas
Celsior in campo somipes. & fortior artus.
N ec puer aut senior lȩtales tendere neruos
S egnus. & a nulla mors est incerta sagita
Primi pellras artu fregere sarlsas.
Bractaq medorũ sedẽ. murisq suꝑbam
A ssyrias babylona domos. nec pila timentur
Nostra nimis parthis. audentq in bella uenire
E xpti scrtitas crasso pereunte pharetras:
Spicula nec solo spargunt fudentia ferro
Itridula sed multo saturantur tela uereno.

Expanded text:
Namque memor generis Carthaginis impia proles Namque memor generis Carthaginis impia proles Imminet Hesperiae, multusque in pectore vano est Hannibal; obliquo maculat qui sanguine regnum, Et Numidas contingit avos, iam supplice Varo Intumuit, viditque loco Romana secundo. Quare agite, Eoum, comites, properemus in orbem. Dividit Euphrates ingentem gurgite mundum, Caspiaque immensos seducunt claustra recessus, Et polus Assyrias alter noctesque diesque Vertit, et abruptum est nostro mare discolor unda, Oceanusque suus. Regnandi sola voluntas. Celsior in campis sonipes, et fortior arcus; Nec puer aut senior letales tendere nervos Segnis, et a nulla mors est incerta sagitta. Primi Pellaeas arcu fregere sarissas, Bactraque Medorum sedem, murisque superbam Assyrias Babylona domos. Nec pila timentur Nostra nimis Parthis, audentque in bella venire, Experti Scythicas, Crasso pereunte, sagittas. Spicula nec solo spargunt fidentia ferro; Stridula sed multo saturantur tela veneno.
Abbreviated transcription (Latin):
Atq instar patriȩ quãuis in littore nudo
In cilicũ terra. nullis circũdatus armis
Consułtẽ. rebq meis exordia quaeram.
Ingentis prestate animos. non om̃is in aruis
E mathus eecidi: nec sic mea fata premuntur
Ut nequeam releuare caput. cladesq rereptas
Oxtutere. anlibirȩ mariũ potuere runȩ
T rigere in fasces. & plenis reddere fatis:
Me pulsũ leuiore manu fortuna tenebit.
M ille me& graio uoluuntur in aquore puppes¬
N ille duces sparsit potius pharsalia nostras
Qua subuertit opes sed me uł sola iliuere
Fama potest rerũ. toto quas gessimus orbe
Et nomen quod mundus amat uos pendite regna
U̾ iribus. atq. fide. lybiam. parthosq pharonq
Quẽ non romanis deceat sucrurrere rebus:
Ast ego curarũ ꝓetres archana mearũ
ł xponã. mentisq mea quo pondera uersagi
A etas tuliari nobis suspetta teranni est
Ardua quippe fides robustos exigit annos:
Ninc anceps dubii terret sollertia mauri

Expanded text:
Atque instar patriae, quamvis in litore nudo, Atque instar patriae, quamvis in litore nudo, In Cilicum terra, nullis circumdatus armis Consultem, rebusque novis exordia quaeram, Ingentes praestate animos: non omnis in arvis Emathiis cecidi, nec sic mea fata premuntur, Ut nequeam relevare caput, cladesque receptas Excutere. An Libyae Marium potuere ruinae Erigere in fasces, plenis et reddere fastis: Me pressum leviore manu Fortuna tenebit? Mille meae Graio volvuntur in aequore puppes, Mille duces: sparsit potius Pharsalia nostras, Quam subvertit, opes. Sed me vel sola tueri Fama potest rerum, toto quas gessimus orbe, Et nomen, quod mundus amat. Vos pendite regna Viribus atque fide, Libyen, Parthosque, Pharonque, Quaenam Romanis deceat succurrere rebus. Ast ego curarum, proceres, arcana mearum Expromam, mentisque meae quo pondera vergant. Aetas Niliaci nobis suspecta tyranni est: Ardua quippe fides robustos exigit annos. Hinc anceps dubii terret sollertia Mauri:
Abbreviated transcription (Latin):
Ipse per icarie scopulos. ephesũq relinquens
Et placidi colaphona maris. spumantia paruę
R adit saxasami spirat de litore choo
Aura fluens. nidon inde fugit clarãq reliquit
Sole rhodon. magnosq sinus telmesidos undę
C onpensat melio pelagi: pamphilia puppi
Occurrit tellus nec se cõmittere muris
A usus adhue ullis. te primũ parua phaselis
m agnus adit nam te metui uetat in cola rarus
Exhausteq domus populis: mauorq carinȩ
Quã tua turba fuit. tendens hic carbasa rursus.
Iam taurũ. tauroq uidet dipsonta catdentẽ
Crederet hoc magnus. parẽ cũ prestiat undis.
Et sibi consultũ. cilicũ ꝑ littora tutus
Parua puppe fugit. sequitur pars magna senatus
Ad profugũ collecta ducẽ. paruisq sinedris.
Q uo portu mittitq rates. recipitq silinis.
In procerũ coetu tandẽ mesta ora resoluit
Uocibus his magnus comites belliq fugęq

Expanded text:
Ipse per Icariae scopulos, Ephesumque relinquens, Ipse per Icariae scopulos, Ephesumque relinquens, Et placidi Colophona maris, spumantia parvae Radit saxa Sami: spirat de litore Coo Aura fluens: Gnidon inde fugit, claramque relinquit Sole Rhodon, magnosque sinus Telmessidos undae Compensat medio pelago. Pamphylia puppi Occurrit tellus: nec se committere muris Ausus adhuc ullis, te primum, parva Phaseli, Magnus adit. Nam te metui vetat incola rarus. Exhaustaeque domus populis; maiorque carinae, Quam tua, turba fuit. Tendens hinc carbasa rursus Iam Taurum, Tauroque videt Dipsunta cadentem. Crederet hoc Magnus, pacem cum praestitit undis Et sibi consultum. Cilicum per litora tutus Parva puppe fugit: sequitur pars magna senatus Ad profugum collecta ducem: parvisque Celendris, Qua portu mittitque rates recipitque Selinus, In Procerum coetu tandem moesta ora resolvit Vocibus his Magnus: Comites bellique fugaeque,
Abbreviated transcription (Latin):
Et sequerer duros aeterni martis alanos.
Passus achemenus late decurrere campis
In tutã trepidos numqũa babilona coegi
Arua suꝑ cyri chaldeiq ultima regna:
Qua rapidus ganges. & qua niseus h laspes
Accedunt pelago. phebi surgentis ab igne.
Iam ꝓpior quã ꝑsis eram: tamen omnia iuncens
Iustinui nr̃is uos tantũ de esse triumphis
Solusq e numero regũ telluris eoȩ
Ix aequo me parthus adit nec munere magni
I tant semel arsacide: quis enĩ post uulnera cladis
Assriȩ. iustas latii cõpescuit iras.
Tot meritis obstritta meis nunc parthia. ruptis
Exxedat claustris. uetitã ꝑ scła ripam
Eeumaq pelleũ. põpeio uincite parthi.¬
U̾ inci roma uolet regem parere iubenti
Ardua non piguit. positisq insignib aulȩ
Egreditur famulis. rtiptos indutus amictus: A fimuloraipois¬
In dubus tutũ est iopẽ simulare tiranno.
Quanto uritur mundi dominis securius auũ
Perus pauper agit. demisso in littore rege

Expanded text:
Et sequerer duros aeterni Martis Alanos, Et sequerer duros aeterni Martis Alanos, Passus Achaemeniis late discurrere campis, In tutam trepidos numquam Babylona coegi. Arva super Cyri, Chaldaeique ultima regni Qua rapidus Ganges et qua Nysaeus Hydaspes Accedunt pelago, Phoebi surgentis ab igne Iam propior, quam Persis, eram: tamen omnia vincens Sustinui nostris vos tantum deesse triumphis: Solus et e numero regum telluris Eoae Ex aequo me Parthus adit. Nec munere Magni Stant semel Arsacidae. Quis enim post vulnera cladis Assyriae iustas Latii compescuit iras? Tot meritis obstricta meis, nunc Parthia ruptis Excedat claustris vetitam per saecula ripam, Zeugmaque Pellaeum. Pompeio vincite, ParthiVinci Roma volet. Regem parere iubenti Ardua non piguit, positisque insignibus aulae Egreditur, famuli raptos indutus amictus. In dubiis tutum est inopem simulare tyranno. Quanto igitur mundi dominis securius aevum Verus pauper agit! Dimisso in litora rege,
Abbreviated transcription (Latin):
O stendit terras titan. & sidera texit
S parsus ab emathia fugit quicũq ꝓcella
Ad sequitur magnũ primusq a littore lesbi
Occurrit natus. ꝓcerũ mox turba fidelis:
N am neq deiect̾o fatis. acieq fugato
Abstulerat magno reges fortuna ministros
Terrarũ dominos. ⁊ sceptra eoa tenentes
I xil habet comites. ubet ire in driua mundi
Ierotarũ. qui sparsa ducis uestigia legit:
Q uando ait emathiis amissus cladib orbis
Qua romanus erat. suꝑ est fidissime regũ
Eoam temptare fidẽ. populosq bibentes
E ufraten. & adbuc seturũ a caesare tigrin.
N e pigeat magno quȩrentẽ fata. remotas
M edorũ penetrare domos. stithicosq recessus
It totũ mutare diem. uocesq suꝑbo
Arsaude ꝑferre meas. si foedera nobis
P risca manent. michi ꝑ latiũ iurata tonantẽ
ꝑur̃os ad stricta magos. implete pharetras
Armeniosq arcus geticis intendite neruis.
Si uos o parthi. peterẽ cũ caspia regna

Expanded text:
Ostendit terras Titan, et sidera texit. Ostendit terras Titan, et sidera texit. Sparsus ab Emathia fugit quicumque procella, Adsequitur Magnum: primusque a litore Lesbi Occurrit natus, procerum mox turba fidelis. Nam neque deiecto fatis, acieque fugato Abstulerat Magno reges Fortuna ministros: Terrarum dominos et sceptra Eoa tenentes Exsul habet comites. Iubet ire in devia mundi Deiotarum, qui sparsa ducis vestigia legit. Quando, ait, Emathiis amissus cladibus orbis Qua Romanus erat, superest, fidissime regum, Eoam tentare fidem, populosque bibentes Euphraten, et adhuc securum a Caesare Tigrim. Ne pigeat Magno quaerentem fata remotas Medorum penetrare domos, Sythicosque recessus, Et totum mutare diem, vocesque superbo Arsacidae perferre meas: Si foedera nobis Prisca manent, mihi per Latium iurata Tonantem, Per vestros obstricta magos, implete pharetras, Armeniosque arcus Geticis intendite nervis: Si vos, o Parthi, peterem cum Caspia claustra,
Abbreviated transcription (Latin):
In sirie portus tendet ratis inde canopos
Excipit australi calo contenta uagari
S tella timens borean. illa quoq ꝑge finistra
Trans fdron. in medio tanget ratis equore syrtim:
Sed quo uela dari. quonunc pede carbasa tendi
Nostra iubes: dubio contra cui pettore magnus¬
N oc solũ toto respondit in aequore serua
Ut sit ab emathiis semꝑ tua longius horis
Puppis. ⁊ hesperiã pelago. caloq relinquas
Caetera dauentis. comitẽ pignusq recepi
Depositũ tunc certus erã quę littora uellẽ
Nunt portus fortuna dabit sirfatur. atille
Iusto uela modo pendentia cornib &quis
Torsit. ⁊ in leuũ puppĩ dedit. utq secaret
Q uas asinȩ cautes. & quas chios asperat undas
Nos dedit in prorã. tenet hos inpuppe rudentes:
Aequora senserunt motus. ałteqͣ. serante
Iam pelagus rostro. nec idem spectante carina
Mutauere sonũ: non sic moderator equorũ
Dexteriore rota leuũ cũ circuit ꝯxem
Cogit in offensȩ currus accedere metę:

Expanded text:
In Syriae portus tendit ratis. Inde Canopos Excipit, Australi coelo contenta vagari Stella, timens Borean: illa quoque perge sinistra, Trans Pharon, in medio tanget ratis aequore Syrtes. Sed quo vela dari, quo nunc pede carbasa tendi Nostra iubes? Dubio contra cui pectore Magnus, Hoc solum toto, respondit, in aequore serva, Ut sit ab Emathiis semper tua longius oris Puppis, et Hesperiam pelago coeloque relinquas: Cetera da ventis. Comitem pignusque recepi Depositum: tunc certus eram, quae litora vellem; Nunc portum Fortuna dabit. Sic fatur: at ille Iusto vela modo pendentia cornibus aequis Torsit, et in laevum puppim dedit, utque secaret, Quas Samiae cautes et quas Chios asperat, undas, Hos dedit in proram, tenet hos in puppe rudentes. Aequora senserunt motus, aliterque secante Iam pelagus rostro, nec idem spectante carina, Mutavere sonum. Non sic moderator equorum, Dexteriore rota laevum cum circuit axem, Cogit inoffensae currus accedere metae.
Abbreviated transcription (Latin):
Pulueris exigui sparget ñ longa uetustas
Congtriẽ: bustũq cadet. mortisq peribunt
A rgumenta tu&: ueni& felicior atas
Quasit nulla fides saxũ monstrantib illud:
Atq erit agiptus popłis fortasse nepotũ
Tam mendax magni tumulo. quã preta tonantis

Expanded text:
Pulveris exigui sparget non longa vetustas Pulveris exigui sparget non longa vetustas Congeriem, bustumque cadet, mortisque peribunt Argumenta tuae. Veniet felicior aetas, Qua sit nulla fides saxum monstrantibus istud: Atque erit Aegyptus populis fortasse nepotum Tam mendax Magni tumulo, quam Creta Tonantis
Abbreviated transcription (Latin):
Forsitan aut sulto sterili cũ poscere finẽ
A superis. aut roma uolet feralib austris
Ignib aut nimiis. aut terre tecta mouenti
Consilio iussuq dm̃ transibis in urbẽ
Nagne tuã sũ musq feret tua busta sacerdos:
Nam quis ad exustã cancro torrente sienẽ
Ibit. ⁊ imbrifera siccas sub pliade thebas
Spectator nili. quis rubri stagna ꝓfundi
A ut arabũ portus mercis mutator eoȩ
Magne petet. quẽ non tumuli uenerabile saxuĩ
Et cinis in sũmis forsan turbatus harenis
Auertit : manesq tuos placare libebit
Et casio p̃ferre ioui. nil ista nocebunt
Famȩ busta tuȩ. templis auroq sepultus
U ilior umbra fores. nunc es ꝓ numine sũmo¬
B. oc tumulo fortuna iacens. augustius aris
U ictoris: libico pulsatur in aquore saxũ
Tarpeiis qui sepe deis sua thura negarunt
Inclusũ tusco uenerantur cespite fulmen:
ꝓ derit hoc olim. qđ non mansura sepulcri
Ardua marmoreo surrexit pondere moles

Expanded text:
Forsitan, aut sulco sterili cum poscere finem Forsitan, aut sulco sterili cum poscere finem A superis, aut Roma volet feralibus Austris, Ignibus aut nimiis, aut terrae tecta moventi, Consilio iussuque deum transibis in urbem, Magne, tuam, summusque feret tua busta sacerdos. Nunc quis ad exustam Cancro torrente Syenen Ibit, et imbrifera siccas sub Pleiade Thebas, Spectator Nili: quis rubri stagna profundi, Aut Arabum portus mercis mutator Eoae, Magne, petet, quem non tumuli venerabile saxum, Et cinis in summis forsan turbatus arenis Advertet, manesque tuos placare iuvabit, Et Casio praeferre Iovi? Nil ista nocebunt Famae busta tuae. Templis auroque sepultus Vilior umbra fores: nunc est pro numine summo, Hoc tumulo Fortuna iacens. Augustius aris Victoris Libyco pulsatur in aequore saxum. Tarpeiis qui saepe deis sua tura negarunt, Inclusum fusco venerentur cespite numen. Proderit hoc olim, quod non mansura sepulcri Ardua marmoreo surrexit pondere moles.
Abbreviated transcription (Latin):
C autũ. ne nili pelusia tangeret ora
T espius miles. ripasq estate tumentes:
Quid tibi saua p̃cer tanto ꝓcrimine tellus.
U ertat aquas nilus. qͦ nascitur orbe retentus
Et steriles egeant hib̃nis imbrib agri
Totaq in athopũ putres soluaris harenas
Nos in templa tuã romana accepimꝰ isim
Semideosq canes. & sistra iubentia luc tus
Et que tu plangens hominẽs testaris osirim:
Tu nr̃os cgipte tenes in puluere manes
Tu quoq cũ saeuo dederis iã templa tiranno
N ondũ pompei cineres o rona petisti
Exul adhuc iacet umbra ducis. si secula prima
T utoris timuere minas. nunc excipe saltem
Ossa tui magni. si nondũ subruta fluc tu
Inuisa tellure sedent: quis busta timebit:
Quis sacris dignã mouisse uerebitur umbrã
Imper&. hoc nob̃ utinã scelus. & uelit uti
Nr̃o roma sinu. satis o nimiũq beatus
Si michi contingat manes transferre reuulsos
Ausonia. si tale ducis uiolare sepulchrũ.

Expanded text:
Cautum, ne Nili Pelusia tangeret ora Cautum, ne Nili Pelusia tangeret ora Hesperius miles, ripasque aestate tumentes. Quid tibi saeva precer pro tanto crimine tellus? Vertat aquas Nilus, quo nascitur orbe, retentus, Et steriles egeant hibernis imbribus agri, Totaque in Aethiopum putres solvaris arenas. Nos in templa tuam Romana accepimus Isin, Semicanesque deos, et sistra iubentia luctus, Et quem tu plangens hominem testaris Osirin: Tu nostros, Aegypte, tenes in pulvere Manes. Tu quoque, cum saevo dederis iam templa tyranno, Nondum Pompeii cineres, o Roma, petisti: Exsul adhuc iacet umbra ducis. Si saecula prima Victoris timuere minas: nunc excipe saltem Ossa tui Magni, si nondum subruta fluctu Invisa tellure sedent. Quis busta timebit? Quis sacris dignam movisse verebitur umbram? Imperet hoc nobis utinam scelus, et velit uti Nostro Roma sinu: satis o nimiumque beatus, Si mihi contingat manes transferre revulsos Ausoniam, si tale ducis violare sepulchrum.
Abbreviated transcription (Latin):
Rura tenere potest. si nullo cespite nomen
Neserit erremus populi. cinerũq tuorũ
Magne metu. nullas nili calcemus harenas:
Q uod si tam sacro dignaris nomine saxũ
Adde actus tantos. moninteaq maxima rerũ
Adde trucis lepidi motus. alpinaq bella
Armaq sertorii reuocato consule uicta.
Et currus. quos egit eques. c̃õmertia tuta
Gentib. ⁊ pauidos crlicas maris. adde subactã
H arbariem. gentesq uagas. & quicquid in euro
A egnoꝵ boreaq iacet dic semꝑ ab armis
Limłe repetisse togã. ter currib actis
Auis capit haec tumulus: surgit muserabile bustũ
Non ullis plenũ titulis. ñ ordine tanto
ł astoꝵ. folitũq legi suꝑ alia dẽx
Culmina. & extructos spolus hostilib arcus.
Haudd ꝓtul .ẽ. ima põpei nem̃ harena:
I tp̃ssũ tumulo. qđ ñ ltgat aduena rectus
Q uod nisi mosistratũ romanꝰ transeat hospes
Noxia ciuili tellus ẽgiptia fato
Haud equidẽ ĩ merito cumane carmin&e uatis

Expanded text:
Arva tenere potest, si nullo cespite nomen Arva tenere potest, si nullo cespite nomen Haeserit. Erremus populi, cinerumque tuorum, Magne, metu nullas Nili calcemus arenas. Quodsi tam sacro dignaris nomine saxum, Adde actus tantos, monimentaque maxima rerum: Adde truces Lepidi motus, Alpinaque bella, Armaque Sertori, revocato consule, victa, Et currus, quos egit eques: commercia tuta Gentibus, et pavidos Cilicas maris. Adde subactam Barbariem, gentesque vagas, et quidquid in Euro Regnorum Boreaque iacet. Dic semper ab armis Civilem repetisse togam: ter curribus actis Quis capit haec tumulus? Surgit miserabile bustum Non ullis plenum titulis, non ordine tanto Fastorum: solitumque legi super alta deorum Culmina, et exstructos spoliis hostilibus arcus, Haud procul est ima Pompeii nomen arena, Depressum tumulo, quod non legat advena rectus, Quod, nisi monstratum, Romanus transeat hospes. Noxia civili tellus Aegyptia fato, Haud equidem immerito Cumanae carmine vatis
Abbreviated transcription (Latin):
Quo te fama lo quax om̃s accepit in annos:
Condita laudabit magni soter impius ossa
I modo securus ueniȩ. fassusq sepulcrũ
Posce caput cogit pietas inponere finẽ
Offitio semiusta rapit. resolutaq nondũ
Ossa satis neruis. ⁊ inustis plena medullis.
Aequorea restinguit aqua. congestaq in unũ
Parua dusit humo tunc ne leuis aura retectos
Auferret cineres. saxo cõpressit harenã
Nautaq ne bustũ religato fune moueret.
I nseripsit sacrũ semiusto stipite nomen:
N ic situs est magñ: plac&s hoc fortuna sepulc̾rũ
Ditere põpei. quo condi maluit illũ
Quã terra caruisse soter: te meraria dextra
Cur obicis magno tumulũ. manesq uagantes
Includis: situs est qua terra epetrema refuso
Pendos in oceano. romanũ nom̃ ⁊ om̃e
Imꝑiũ. magno tumuli: ẽ. modus: obrue saxa
Crimine plena dm̃. si tota .c̃. herculis oete.
Et iuga tota uarant bromio niseia: quare
U nus in aegipto magna ÷ lapis: omia lagi

Expanded text:
Quo te fama loquax omnes accepit in annos Quo te fama loquax omnes accepit in annos Condita laudabit Magni socer impius ossa: I modo securus veniae, fassusque sepulchrum Posce caput. Cogit pietas imponere finem Officio. Semiusta rapit resolutaque nondum Ossa satis, nervis et inustis plena medullis Aequorea restinguit aqua, congestaque in unum Parva clausit humo. Tunc, ne levis aura retectos Auferret cineres, saxo compressit arenam: Nautaque ne bustum religato fune moveret, Inscripsit sacrum semiusto stipite nomen: HIC SITUS EST MAGNUS. Placet hoc, Fortuna, sepulchrum Dicere Pompeii, quo condi maluit illum, Quam terra caruisse socer? Temeraria dextra, Cur obicis Magno tumulum, manesque vagantes Includis? Situs est, qua terra extrema refuso Pendet in Oceano. Romanum nomen et omne Imperium Magno est tumuli modus. Obrue saxa, Crimine plena deum. Si tota est Herculis Oete, Et iuga tota vacant Bromio Nyseia, quare Unus in Aegypto Magno lapis Omnia Lagi