comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sed maxime hoc romanorũ militũ aster perier̃: ubiccdpugnã uentu ẽ
repente toto capo romani tribulos abiecer̃: In quos currentes quadri¬
ge cuincidissent delagͥut̃: Tribulus aut̃ ẽ exquat auior palis confixi
ꝓpugna culũ quoiquomodo abiestis trib pordis stat &eresto quałto
infestu e: elefanti in precliis magnitudine corporis barritus horrore
fopnȩ ipsius nouitate homines equos q conturbant: hor contra
romanũ exercitũ primur inlucana rex pyrrus edux̃. Postea
hannibal ina frica rex antiochus in oriente iugusta in no midia curquo¬
sor babuer: aduersus ques duersa resistendi excogitarunt generoc
armatorũ: turio inlucania gladio manũ quã promus cidem uocant
uni abscid&̃ & bini cata fresti ȩ qui iungebarur ad currũ quib insiden¬
tes diuanaris arisas hoc ẽ longissimos contos in elefantos dirigebant
sTan inunto ferro net a sagittaoris quos uehebant beluȩ ledebantur

Expanded text:
Sed maxime hac Romanorum militum arte perierunt: ubi ad pugnam ventum est, Sed maxime hac Romanorum militum arte perierunt: ubi ad pugnam ventum est, repente toto campo Romani tribulos abiecerunt, in quos currentes quadrigae cum incidissent deletae sunt. Tribulus autem est ex quattuor palis confixum propugnaculum quod quoquo modo abieceris tribus radiis stat et erecto quarto infestum est. Elephanti in proeliis magnitudine corporum, barritus horrore, formae ipsius novitate homines equosque conturbant. Hos contra Romanum exercitum primus in Lucania rex Pyrrus eduxit; postea Hannibal in Africa, rex Antiochus in Oriente, Iugurtha in Numidia copiosos habuerunt. Adversus quos diversa resistendi excogitata sunt genera. Nam et centurio in Lucania gladio manum, quam promuscidem vocant, unius abscidit, et bini catafrtes longissimos contos in elephantes dirigebant. Nam muniti ferro, nec a sagittariis quos vehebant bellve ledebantur
Abbreviated transcription (Latin):
& tolerpenda ẽ sit aptũ confurar &iã in puluere uento uas absqerrore
dirigere memoraetur: Cocerũ pter nouitatẽ si ab insolis uideat᷑ inefficax
bello ẽ cata fraste ȩquites ꝓpt̃ munimina quȩger̃ uulnerib tuti sed
ꝓpt̃ inpedim̃tũ &pondus asmorũ capi facile ẽ: alicc qehis frequent̃ ob¬
Noxũ conłroc disꝑsos pedites quã controc equites in cestamine. Melior e
tcm̃ aut ante legioner positi aut cum legionaris mixti quando conrininus
hocest manu admanũ pugnatur acier hostium sȩpe rumpunt
ꝯuocnodo quadracis falcatis uel elerantis paciȩ pos¬
SII OB SISTI
uadrigas falcates inbello antiochus & mitridats habuerunt:
quȩ ut primo magnũ intulere terrore : itc post modũ fuere
derisu. Nam difficile currur falcatos planũ semꝑ inuenit cãpũ
&leui ĩnpedim̃to r&en&ur unoq adflisto aut uulnerarto ȩquo decipit̃:

Expanded text:
et tolerandae siti aptum confusas etiam in pulvere vento vias absque errore et tolerandae siti aptum confusas etiam in pulvere vento vias absque errore dirigere memoratur, ceterum praeter novitatem, si ab insolitis videatur, inefficax bello est. Catafracti equites, propter munimina quae gerunt a vulneribus tuti sed propter impedimentum et pondus armorum capi faciles et laqueis frequenter obnoxii, contra dispersos pedites quam contra equites in certamine meliores, tamen aut ante legiones positi aut cum legionariis mixti, quando comminus, hoc est manu ad manum, pugnatur, acies hostium saepe perrumpuntOMODO QVADRIGIS FALCATIS VEL ELEPHANTIS IN ACIE POSSIT OBSISTI Quadrigas falcatas in bello rex Antiochus et Mitridates habuerunt. Quae ut primo magnum intulere terrorem, ita postmodum fuere derisui. Nam difficile currus falcatus planum semper invenit campum et levi impedimento retinetur unoque afflicto aut vulnerato equo decipitur.
Abbreviated transcription (Latin):
ne utriq pasti in itinere ad subsessas cõmunis occasio ẽ : Ncẽqui p̃cedit
opostums ucellib uel siluosis montib: qͥuas post se relĩquit insidias: in quas
cũ inciderit inimicus recurrit ipse & adiubãt suos : quiuero sequit᷑
Auersis semitis longe ante destinat expeditos & p̃cedentẽ ceduersariũ
arceat traensitu. deceptũq a fronte & a tergo conclud&: dormientibus
nostu ceduersariis & qui pcessit potest regredi & qui sequitur quantũ¬
uis intersit potest suꝑuenire ꝑ fracudem: In trans fr&atione fluuior
qui p̃cedit illãc pastẽ tẽptat opprimere quȩ prima troensiuerit dũreli¬
qui alueo separtenTur: Qui aut̃ sequit᷑ festinato itinere illos quin potu
amelos aliquante nationes apud u&eres in aciȩ ꝓduxer Q urelliam in¬
a fricã uel c&eri maze tes hodiȩ ent ꝓducunt: sed g̃enus animabũ arens

Expanded text:
ne utrique parti in itinere ad subsessas communis occasio est. Nam qui praecedit ne utrique parti in itinere ad subsessas communis occasio est. Nam qui praecedit oportunis vallibus vel silvosis montibus post se relinquit insidias, in quas cum inciderit inimicus, recurrit ipse et adiuvat suos; qui vero sequitur aversis semitis longe ante destinat expeditos et praecedentem adversarium arcet a transitu deceptumque a fronte et a tergo concludit. Dormientibus noctu adversariis et qui praecessit potest regredi et qui sequitur, quantumvis intersit, potest supervenire per fraudem. In transfretatione fluviorum qui praecedit illam partem temptat opprimere quae prima transierit dum reliqui alveo separantur; qui autem sequitur festinato itinere illos qui nondumAFRACTIS EQVITIBVS Camelos aliquantae nationes apud veteres in acie produxerunt et Urcilliani intra Africam vel ceteri Mazices hodieque producunt; sed genus animalium harenis
Abbreviated transcription (Latin):
ars plurimũ ꝓsit tam̃ ad offensione suã potest adcusare fostunã : Quiuero
suꝑuentũ in sidias subserrar passus ẽ culpa sua ñ potest excusare quia hec
uitare potuit & ꝑspeculatores id oneos ante cognoscere : cũ recedit᷑. Tclis
frerus fieri consacuit: resto itinere pauci ȩquites in secunt᷑: II. lida manus
occulte ꝑalia mit tełur locaubi adag mnimicorũ ꝑuenerint equites tẽp¬
tant leuit̃ atq dicedunt: Ille credit quicquid insidiarũ fuerat p̃terisse
& sine curoc resoluit᷑ ad neglegentiã : Tunc illa manus quȩ sec r&o itinere
destinata fuerat suꝑueniens opp̃mit ignorantes: mubt cũ abhoste disce¬
dunt siꝑ siluas ituris̃ p̃mittunt qui angusta uel abrupta occupent loca
ne ibidem patiant᷑ in sidias : xrursus postse p̃cisis arborib uias claudunt
quas concedas uocant ut aduers arus facultatẽ adȩmant ꝑsequendi &pe-¬

Expanded text:
ars plurimum prosit, tamen ad defensionem suam potest accusare fortunam; qui vero ars plurimum prosit, tamen ad defensionem suam potest accusare fortunam; qui vero superventum insidias subsessas passus est, culpam suam non potest excusare, quia haec evitare potuit et per speculatores idoneos ante cognoscere.Cum receditur, talis fraus fieri consuevit. Recto itinere pauci equites insequuntur, valida manus occulte per alia mittitur loca; ubi ad agmen inimicorum pervenerint equites, temptant leviter atque discedunt; ille credit quicquid insidiarum fuerat praeterisse et sine cura resolvitur ad neglegentiam; tunc illa manus quae secreto itinere destinata fuerat superveniens opprimit ignorantes. Multi, cum ab hoste discedunt, si per silvas ituri sunt, praemittunt qui angusta vel abrupta occupent loca, ne ibidem patiantur insidias; et rursus post se praecisis arboribus vias claudunt, quas concaedes vocant, ut adversariis facultatem adimant persequendi. Et pae
Abbreviated transcription (Latin):
armatura p̃mit tebat̃ ad colles ad qͦs subito tdtiesre uocarelur exercitus :¬
& si hostes insequi uoluis sent aleui armature quȩ ante occupa ueraent
locũ additis ȩqui tib fundebãtur : Nibil eni periculasius existimant
quasi in consulte in sequentib abbus qui in subsessa fuerint uel quiante sepͥarto¬
uerint obserueur. hoc tecopus ẽ. quo oporrune collocaptur isidiȩ
Qcua aduerisus faciertes maior audacia eraeor cura estx
ecessario aut̃ amplior securitas grauius sol& habere discrimen: ĩnpa¬
Sractis cibum capientib in itinere lacrsis equossuos pascentib hac nihil
tede suspicanib suꝑuentos adsolent fieri qđ & nob uitandũ ẽ & hosti in eius:¬
modi occasionib ꝑncies inferenda: hocenĩ casu oppressis nec uistus potest
nec multitudo ꝓderse: quiã in aciȩ publica uncour pugna Lic& & tibi

Expanded text:
armatura praemittebatur ad colles ad quos subito totus revocaretur exercitus, earmatura praemittebatur ad colles ad quos subito totus revocaretur exercitus, et si hostes insequi voluissent, a levi armatura, quae ante occupaverat locum, additis equitibus fundebantur. Nihil enim periculosius existimant quam si inconsulte insequentibus ab his qui in subsessa fuerint vel qui ante se paraverint obvietur. Hoc tempus est quo oportune collocantur insidiae, quia adversus fugientes maior audacia et minor cura est. Necessario autem amplior securitas gravius solet habere discrimen. Imparatis, cibum capientibus, in itinere lassis, equos suos pascentibus ac nihil tale suspicantibus, superventus adsolent fieri, quod et nobis vitandum est et hosti in eiusmodi occasionibus pernicies inferenda. Hoc enim casu oppressis nec virtus potest nec multitudo prodesse. Qui in acie publica vincitur pugna, licet et ibi
Abbreviated transcription (Latin):
Verũ quia hoc sȩpius necesse ẽ euenire quib: modir & possit fieri decla¬
paendũ ẽ: primũ ut tui nesciant. Ideo terecedere quia declin&r inire
conflistũ. sed eredant aste aliqua ideose reuocari ut cdopostuniore
locũ inuiteur hostis aut facilius supereur. autceste in sequentib aduer¬
sariis secr&iores conlocentur insidiȩ : Nã ced fugã parttĩ quiducẽ suũ
sentiunt des perorre: Illud quoq uitandũ ẽ ne hostes te recedere sen¬
tiant & stcctim inruant: Propterea pleriq ante pedites suos equates
posuer ut dis currentes aduersarior uidere ñ sinerent quẽ ted modũ
pedites abscedebant: Item pasticulati incipientes a primis singulas acies
subducebant. s&roq reuocabant in gradusuo manentib reliquis quos
sensim postea cersimq adillos iungebant quos subduxerent primurdi
ali quanti ploptetĩ itinerib nostu cũ exercitu recedebant ut hostes die
hosta cũ intellexis sent ñ possent conp̃bendere ꝓcedentes: Prexer ealeus

Expanded text:
Verum quia hoc sepius necesse est evenire, quibus modis tute possit fieri, deliberandum est. Primum, ut tui nesciant ideo te recedere, quia declinas inire conflictum, sed credant arte aliqua ideo se revocari, ut ad oportuniorem locum invitetur hostis ac facilius superetur aut certe insequentibus adversariis secretiores collocentur insidiae; nam ad fugam parati sunt qui ducem suum sentiunt desperare.Illud quoque vitandum est, ne hostes te recedere sentiant et statim inruant. Propterea plerique ante pedites suos equites posuerunt, ut discurrentes adversarios videre non sinerent quemadmodum pedites abscedebant. Item particulatim incipientes a primis singulas acies subducebant retroque revocabant, in gradu suo manentibus reliquis, quos sensim postea cessimque ad illos iungebant quos subduxerant primum. Aliquanti exploratis itineribus nocte cum exercitu recedebant, ut hostes die orta cum intellexissent non possent comprehendere praecedentes. Praeterea levis
Abbreviated transcription (Latin):
militer inutroq cornu parit᷑ proeliũ deb& incipere. Qui quartus est
modur quileuem armatunr̃ optimã regit utnrt̃q alc̃ hostir inuadat
ferentariis ante aciem constitutis. ui quintur est modis: Qui
nec numero militum necuirtute confid&̧  si depugnaturur est
dedextri sua sinistrã alã hostĩu pulr& reliquirsuir porrectir
insimilitudinem ueri Quisextur est modus : Qui pautiorer infirmiore¬
quachabere senouit. septimo modo eximo later aut montem
aut cuuitaitem autmare aut fluuiũ aliquod deb& habere subsidiũ
Qui confidit equitatũ ciptiora locaquerit ciequitib & remmagis
om̃s adtentoriasua ꝑdiem redre iubebantur : & statim dep̃hendit̃
explorator : Cũ consiliũ tuum cognoueris caduersariis ꝓditũ
dispositionem mutare tȩconuenit: Quidfieridebeat trcctato

Expanded text:
milites in utroque cornu pariter proelium debet incipere, qui quartus est milites in utroque cornu pariter proelium debet incipere, qui quartus est modus. Qui levem armaturam optimam regit utramque alam hostis invadat ferentariis ante aciem constitutis, qui quintus est modus. Qui nec numero militum nec virtute confidit, si depugnaturus est, de dextra sua sinistram alam hostium pulset reliquis suis porrectis in similitudinem veri, qui sextus est modus. Qui pauciores infirmioresque habere se novit septimo modo ex uno latere aut montem aut civitatem aut mare aut fluvium aut aliquod debet habere subsidium. Qui confidit equitatu aptiora loca quaerat equitibus et rem magis omnes ad tentoria sua per diem redire iubentur, statim deprehenditur explorator. Consilium tuum cum cognoveris adversariis proditum, dispositionem mutare te convenit. Quid fieri debeat tractato
Abbreviated transcription (Latin):
potestatir habere quã uirtus : In sollicitandir suscipiendis ꝗtachostib¬
sicum fide ueniant magna fidutia est : quia aduersarium amplius fran¬
gunt. trans fuge quam perempti: melius est postciciem plurao seruare
p̃sidia quã latiur militem expargere : Difficile uincitur ciuiuere potest
desuir &deaduerscrii copus uindicare: amplius iubat uirtur quã
multitudo : ampliur ꝓdest locur saepe quã uurtur : Paucos uiros
fortes natura ꝓcreat bona institutione plurer reddit industria:
Exercitus labore ꝓficit otio consenescit : Nũquã adcertamen publicũ
ꝓduxeris militem nisicũ eum uiderir spenere uictoriã: subita
conterrent hostes usitata uilescunt : Quidis pernis: suis in consulte
sequitur quam ipse acceperat aduersario uult dare uictoriam :
quifrumtũ necersaria que non p̃panent uincitur sine ferro: Quimul¬
titudine & urtute p̃ceda quadata dimic& fronte : Qui primur:ẽ

Expanded text:
potestatis habere quam potestatis habere quam si cum fide veniant, magna fiducia est, quia adversarium amplius frangunt transfugae quam perempti. Melius est post aciem plura servare praesidia quam latius militem spargere. Difficile vincitur qui vere potest de suis et de adversarii copiis iudicare. Amplius iuvat virtus quam multitudo. Amplius prodest locus saepe quam virtus. Paucos viros fortes natura procreat, bona institutione plures reddit industria. Exercitus labore proficit, otio consenescit. Numquam ad certamen publicum produxeris militem nisi cum eum videris sperare victoriam. Subita conterrent hostes, usitata vilescunt. Qui dispersis suis inconsulte sequitur quam ipse acceperat adversario vult dare victoriam. Qui frumentum necessariaque non praeparat vincitur sine ferro. Qui multitudine et virtute praecedit quadrata dimicet fronte, qui primus est
Abbreviated transcription (Latin):
repanenda necoportunitus defit. cũ pfelicitate suꝑuis & incautius
menter efferantur humanȩ: siquis hunc casum ultimum putat
cogit& euentos omnium procliorum interinitia contrar illor
magis fuirse quib uictoria debebatur: XXUIII.
Regulȩ Bellorum GEuerales.¬
quod tibi ꝓdest aduersarium noceat quodillum cediubat
tibi semꝑ officiat Nũquã ergo cdillius arbitrium aliquid
facere aut dissimulare debemur sedidsolum agere quod nobis
utile iudicamus: Contrarte enim esse incipit sumiterir quod fecit
ille ꝓse & rursum quicquidꝓtua parte tempta ueris contrax illũ
erit si uoluerit imitari .XXUIIII. IxBello quiplus iXxaCRarus
uicilauerit plus ixexercordo anlite latorauerit
Mixus periculum SuStIXeBIT
ũ quam miler in acie ꝓducendus est . cuius ante ȩa experim̃tac
non coeperis: aut in opia aut suꝑuentib: aut terrorem
meliur: hostem domare quã proclio in quo amplius sol& fortuna

Expanded text:
reparanda. Nec oportunitas defit, cum pro felicitate superbius et incautius reparanda. Nec oportunitas defit, cum pro felicitate superbius et incautius mentes efferantur humanae. Si quis hunc casum ultimum putat, cogitet eventus omnium proeliorum inter initia contra illos magis fuisse quibus victoria debebatur. XXVI REGVLAE BELLORVM GENERALESquod tibi prodest adversario noceat, quod illum adiuvat tibi semper officiat. Numquam ergo ad illius arbitrium aliquid facere vel dissimulare debemus, sed id solum agere quod nobis utile iudicamus; contra te enim esse incipit si imiteris quod fecit ille pro se, et rursum quicquid pro tua parte temptaveris contra illum erit si voluerit imitari. In bello qui plus in agrariis vigilaverit, plus in exercendo milite laboraverit, minus periculum sustinebit. Numquam miles in acie producendus est cuius antea experimenta non ceperis. Aut inopia aut superventibus aut terrore melius est hostem domare quam proelio, in quo amplius solet fortuna
Abbreviated transcription (Latin):
discerserit. Quod sialiqͦ casu omnis inacie fundatur exercitur
perniciora dadertam̃ reparationir multis fortuna non defuit
& medicina quaerenda est: Dux ergo ꝓuidus subea cautela publico
deb& marte confligere ut siquid ꝓuariaaite bellorũ uł conditionis
bumane secus acciderit absq graui decrim̃to liber& uictor: Nam
siuicini coller fuerint siposterga munitio sic&eris abscedentib for¬
tissimi quiq restiterint sesuos ꝗae seruabunt: frequenter iã fusa
acies disꝑsor ac passim sequentis reparatis uirib interemit: nũquã
exultantib: maiussol& euenire discrimen quãcum exub&ti
ferocia in formidinẽ cõmutantur: sed quocũq euentur sunt¬
colligendi sunt superstiter bello erigendi cdhortationib: cangruis :¬
Tsarmorum instaunrtione refouendi Tunc houi dilectũ nouci
quaeruntur auxilia : Et quod ampliur. ꝓdest occupcitis occasionib
in ipsos uictores perocculttr insidiar impacos faciendor acsi audatia

Expanded text:
discesserit. Quod si aliquo casu omnis in acie fundatur exercitus, perniciosa clades; tamen reparationis multis fortuna non defuit, et medicina quaerenda est. Dux ergo providus sub ea cautela publico debet Marte confligere ut si quid pro varietate bellorum vel condicionis humanae secus acciderit absque gravi detrimento liberet victos. Nam si vicini colles fuerint, si post terga munitio, si ceteris abscedentibus fortissimi quique restiterint, se suosque servabunt. Frequenter iam fusa acies dispersos ac passim sequentes reparatis viribus interemit. Numquam exultantibus maius solet evenire discrimen quam cum ex subita ferocia in formidinem commutantur. Sed quocumque eventu colligendi sunt superstites bello, erigendi adhortationibus congruis et armorum instauratione refovendi. Tunc novi dilectus, nova quaeruntur auxilia, et, quod amplius prodest, captatis occasionibus in ipsos victores per occultas insidias impetus faciendus ac sic audacia
Abbreviated transcription (Latin):
cũ multis. uiduero facturur sis cum pauersimis acfidelis simir uł
potus ipse tecũmiliter timor & poera in sediebus corrig& in expedi¬
tione spes ac pͥma faciunt meliores : Boniducer publico certamine
nũ quam nisiex occasione autnima necessitate confligunt : magna
dispostio est hostem fame magis urguer quã ferro : Deequitatis
multa p̃cepta sedcum haec pcirs militae usu exercitui armorũ
genere equorum nobilitate ꝓficerit exibrir nihil crbitror colligen¬

Expanded text:
cum multis, quid vero facturus sis cum paucissimis ac fidelissimis vel potius ipse tecum. Milites timor et poena in sedibus corrigit, in expeditione spes ac praemia faciunt meliores. Boni duces publico certamine numquam nisi ex occasione aut nimia necessitate confligunt. Magna dispositio est hostem fame magis urgere quam ferro. De equitatu sunt multa praecepta; sed cum haec pars militiae usu exercitii, armorum genere, equorum nobilitate profecerit, ex libris nihil arbitror colligen
Abbreviated transcription (Latin):
hominer extroiana ꝓsupia inmorer barbaror effenrti adexaltero
pcste perligurum honm in narbonen sem ꝓuintiam pergit inqua
focenses quondam fugati ꝑsarum aaduentu massiliam urbem
manu forsis inuitauit. mare pernitiosamq feruentis rhodani na¬
uigationem tempentuit Quiamnis p̃cipitatus clbib primo
perbeluetios ruit occursantium aquarum acmina secum hnehi
autuq magno ipso qiuodinuadit frero turbolentior nisi quod
fr&um uentis excitatur rhodanur facuit &cumserenum ẽ atq
ideo int̃ tres europȩ maximus fluuius & hunc computantur.
a que quoc sextiliae coloci claruerunt quodam hiberna consclis
postea excultae moenib: quarum calor olrm acrior exalatus
ꝑtempore uaponruit. ueciã pars est fame prioris¬
Sigecas cogtemus praestat ntspicent ltus tannanũ unde ayimentuorio
euodastami a brgun uecant. achua destran tib eitisima muigatio est¬
icdendus h nestillus ẽ tertatum uocant aluac alengu mestet ooco¬

Expanded text:
homines ex Troiana prosapia in mores barbaros efferati. At ex altera homines ex Troiana prosapia in mores barbaros efferati. At ex altera parte per Ligurum oram in Narbonensem provinciam pergit, in qua Phocaënses quondam fugati Persarum adventu Massiliam urbem manu fossis invitavit mare, perniciosamque ferventis Rodani navigationem temperavit: qui amnis praecipitatus Alpibus primo per Helvetios ruit, occursantium aquarum agmina secum trahens, auctuque magno ipso quod invadit freto turbulentior, nisi quod fretum ventis excitatur, Rodanus saevit et cum serenum est: atque ideo inter tres Europae maximos fluvios et hunc computant. Aquae quoque Sextiae illic obclaruerunt, quondam hiberna consulis, postea excultae moenibus: quarum calor olim acrior exhalatus per tempora evaporavit nec iam par est famae priorisGraecias cogitemus, praequod Acran Iapygiam uocant, Achaiam destinantibus citissima nauigatio estus hinc stilus est: terrarum uocant aliae, et longum est,
Abbreviated transcription (Latin):
caelim& tentur exitus uł ingrersus aditus quidemittit ad pastus
in hortum distinatur qiuiexcipit reuertenter uersur occasui est udin
amonenter excita & receptui nondeneg&ur Leuaturte clarum
aduersis flatib subuolant ciuib: ꝓluuies longius auferrtur. Iudi¬
cant int̃aduenar ciui grecus est ꝓpriur accedunt & quantum intel¬
legidatur ut ciuemblandius adulantur siquis eritgentis alterius
ix uolant &impugnant. Aedem sacram omnidiae celebrtent studic
eius modiaquis imbuunt pluma salisq: inpendioma defactis con¬
fluunt robulente it aeadem excursa umore purificant tunc pin¬
nulir suꝑ plaudunt inde disceditur quasi ꝑacta relegione
hoc credunt diomedir socior auerfactor sanae ante aduentũ x ho
ducis nom̃ diomede non habebant indenic dictesunt It clicus ex¬
cursur perliburnos qiuaegens asiatica est ꝓcedit indalmatiae ped
almatiam inlimitem illiricum in quo sinu dardanis sederhabent

Expanded text:
caeli metentur exitus uel ingressus; aditus qui dimittit, ad pastus caeli metentur exitus uel ingressus; aditus qui dimittit, ad pastus in ortum destinatur, qui excipit reuertentes uersus occasui est, ut lux et morantes excitet et receptui non denegetur. Leuaturae aluum aduersis flatibus subuolant, quibus proluuies longius auferatur. Iudicant inter aduenas: qui Graecus est propius accedunt et quantum intellegi datur ut ciuem blandius adulantur, si quis erit gentis alterius, inuolant et inpugnant. Aedem sacram omni die celebrant studio eiusmodi: aquis imbuunt plumas alisque inpendio madefactis confluunt rorulentae; ita aedem excusso umore purificant; tunc pinnulis superplaudunt, inde disceditur quasi peracta religione. Ob hoc ferunt Diomedis socios aues factos. Sane ante aduentum Aetoli ducis nomen Diomedeae non habebant, inde sic dictae. Italicus excursus per Liburnos, quae gens Asiatica est, procedit in Dalmatiae pedem, Dalmatia in limitem Illyricum, in quo sinu Dardani sedes habent,
Abbreviated transcription (Latin):
candi cantib: In sula quae apuliae ortr̃ uidee tumulo acdelubrd dio¬
medis insignis est aedio medias ab essolar nutrit Nam hocgenur alitis
p̃ter quamibinus quã genitus est ida. solum potenat memorabile
iudi carinisi accederent non omittenda forma illir poene quae fulcir
color candidir ignei oculi onrdentata congreger uolitant nec sine
ratione pergendiducer duor̃ quiregunt cursum alter agmen ante¬
id alt̃ insequitur ille ut ducticertum it̃ dirigat hic ut instantia
urguae ad tarditatem. haec in meantib: dirciplina est cũ f&icum
ad est tempus rostros crouer excabant. Deinde surculir in uersũ
suꝑposi tir imitantur texta cratiũ si contegunt subt̃ cauata & ne
operim̃ta desint si forte lignorũ uenti carsa auferent. hanc struicẽ
comprimunt terra quam egresserant cum puteos excitassen
sic nidurmoliuntur bifori accessu nec fortuitu adeo ut adplagas

Expanded text:
candicantibus. Insula quae Apuliae oram uidet tumulo ac delubro Diocandicantibus. Insula quae Apuliae oram uidet tumulo ac delubro Diomedis insignis est et Diomedeas aues sola nutrit; nam hoc genus alitis praeterquam ibi nusquam gentium est, idque solum poterat memorabile iudicari, nisi accederent non omittenda. Forma illis paene quae fulicis, color candidus, ignei oculi, ora dentata; congreges uolitant nec sine ratione pergendi; duces duo sunt, qui regunt cursum: alter agmen anteit alter insequitur; ille ut ductu certum iter dirigat, hic ut instantia urgeat tarditatem. Haec in meantibus disciplina est. Cum fetificum adest tempus, rostro scrobes excauant, deinde surculis inuersum superpositis imitantur texta cratium; sic contegunt subtercauata et ne operimenta si desint, forte lignorum cassa uenti auferant, hanc struicem premunt terra quam egesserant cum puteos excitarent. Sic nidos moliuntur bifori accessu, nec fortuitu, adeo ut ad plagas
Abbreviated transcription (Latin):
Ligusti cummare fruticer ꝓcreat qui quantis ꝑfuerent in aquarum
oofundi fluxisunt tactuꝓpe camulento deinde ubiin supente ad
tolluntur natunelib: saxir derogati lapider fiunt nec solum qiulitur
illir sed& color uertitur. Nampuniceo ꝓtinur erubercunt Ramulir
qualis arborir uisimur ad semi pedem frequentiur longinxrum est
oedaneos dep̃hendi excluduntur ex illis multa gestamina. hab&
enim ut roro astrer aidmateria haec quandã potestatem acꝓpt̃ ei
quid quid indesit ducitur int̾ralutaria. Curalium alias dicunt
nãm& hrodorur gurgiant nominat idem quodresistat trfonib: & ful¬
minib: ad firmant. Eruitur gemina in parte lucamae faciae cadeo
iocunda ut languenter intrinsctur stillar & subnubilo renidentis
syrtites uocatur. Est &uelentana alo codicta cuinigricolor facier
ppria quam ad gratiam uariaatir limites albi inersecant notis

Expanded text:
Ligusticum mare frutices procreat, qui quantisper fuerint in aquarum Ligusticum mare frutices procreat, qui quantisper fuerint in aquarum profundis, fluxi sunt tactu prope carnulento; deinde ubi in supera tolluntur natalibus derogati saxis lapides fiunt; nec solum qualitas illis sed et color uertitur; nam puniceo protinus erubescunt. Ramuli sunt, quales arboris uisimus, ad semipedem frequentius longi; rarum est pedaneos deprehendi. Excluduntur ex illis multa gestamina. Habet enim, ut Zoroastres ait, materia haec quandam potestatem, ac propterea quidquid inde sit, ducitur inter salutaria. Curallium alias dicunt: nam Metrodorus gorgiam nominat. Idem quod resistat typhonibus et fulminibus adfirmat. Eruitur gemma in parte Lucaniae facie adeo iucunda, ut languentes intrinsecus stellas et sub nubilo renidentes Syrtitis uocatur. Est et Veientana a loco dicta, cui nigricolor facies propria, quam ad gratiam uarietatis limites albi intersecant notis
Abbreviated transcription (Latin):
reꝑtas aegre carner mandere coeperint ubi quid casu respiciant
obliuiscuntur & in memore p̃sentis copiae eunt quaesitum quam
relin quenant saci&atem. In hoc animalium genere nominantur
& irncer quarum urinas coure induritiem p̃tiosi calculi fatentur
ꝑsenti scire hoc docum̃to ꝓbatus quod aegestum liquore milico
harenarum tumulur quantum ualent contegunt inuide scilicas
n& alis negerier traenseat in nr̃m usum: Vt theo fractus ꝓhibst
lapidisti ahuccidum color est parit̃ spiritu ad trehit ꝓpinquanin
dolorer renumplacat medocur regio morbolm curium dicit᷑
icadȩ apud regincis mutae necusqiuam alibi cicade quã regio¬
mute quodsilentium mineculo est nec in merito cum uicinae
quae sunt locorensium ultra c&eras sonent. Causas granius
tradit. cum obmor murarent illic herculi qui escenti deum ius¬
sisse nestreperent it aq: & exeo coeptum silentiũ ꝑmanere

Expanded text:
repertas aegre carnes mandere coeperint, ubi quid casu respiciant repertas aegre carnes mandere coeperint, ubi quid casu respiciant obliuiscuntur, et inmemores praesentis copiae eunt quaesitum quam reliquerint satietatem. In hoc animalium genere numerantur et lynces, quarum urinas coire in duritiem pretiosi calculi fatentur persentiscere hoc documento probatur, quod egestum liquorem ilico harenarum tumulis quantum ualent contegunt, inuidia scilicet ne talis egeries transeat in nostrum usum. Vt Theophrastus perhibet. lapidi isti ad sucinum color est, pariter spiritu adtrahit propinquantia, dolores renum placat, medetur regio morbo, lyncurium Graece dicitur. Cicadae apud Reginos mutae, nec usquam alibi; quod silentium miraculo est, nec inmerito, cum uicinae quae sunt Locrensium ultra ceteras sonent. Causas Granius tradit, cum obmurmurarent illic Herculi quiescenti, deum iussisse ne streperent; itaque ex eo coeptum silentium permanere.
Abbreviated transcription (Latin):
lacte riguabos ẽ eiur se uberib innectit suctuq continuo sagmata
longo in seculo
ta fellebri saciaate ultimo extuberatur ut obsistere magnitudua
eiur nullauir queat & postremo depopulatir animantib: regione
quas obsidere cogit adinuastitatem. Diuo claudio principe ub
uaticanur ciger est in albo occiseboȩ spectatus est solidus infans
tclia lupor hab& quod cum c&eris simile nonsit homoquem prius
uiderit conticescit & anticipatus obtutu aspectur nocentis lic&
clamandi uoluntatem habeat non habae uicis ministeriũ. Sciens
delupis multai p̃tereospestatissimum illud est caude animalir
huius uillur amatorib: in est perexigus quem spontiuo damno amnit¬
tit cum capim&uit nechab& potentiam nisi uiuenti da rechatur
ocunt lupi toto anno non amplius dies duod ecim uercuntur in fame
terram. Athicor ceruarior dicimur quamuis postlongam ieiunia

Expanded text:
lacte rigua bos est, eius se uberibus innectit, suctuque continuo saginata lacte rigua bos est, eius se uberibus innectit, suctuque continuo saginata longo in saeculo ita fellebri satietate ultimo extuberatur, ut obsistere magnitudini eius nulla uis queat, postremo depopulatis animantibus regiones quas obsederit cogit ad uastitatem. Diuo Claudio principe, ubi Vaticanus ager est, in aluo occisae boae spectatus est solidus infans. Italia lupos habet quod cum ceteris simile non sit, homo quem prius uiderit conticescit, et anticipatus obtutu nocentis, licet clamandi uotum habeat, non habet uocis ministerium. Sciens de lupis praetereo multa: spectatissimum illud est. Caudae animalis huius uillus amatorius inest perexiguus, quem spontiuo damno abicit, cum capi metuit; nec habet potentiam, nisi uiuenti detrahatur. Coeunt lupi toto anno non amplius dies duodecim. Vescuntur in fame terram. At hi quos ceruarios dicimus, quamuis post longa ieiunia
Abbreviated transcription (Latin):
sibi sciunt seruitium uenenorũ Ideo uenena contempnunt. C
Caelius accȩ tres filias dicit anguitiã mediã circen circen circelur in se¬
disse montes carminum maleficus uaricir imaginum faciermen¬
tientem Anguitia uicina fucina occupauisse ibiq sclubriscientia
aduersos morbos resistentem cũ dedirsa hominẽ uiuere deam habitã
Nediam abiasone huthroti sepultam filiumq: eius marsis impe¬
nasse. sed quamuis itclia habeat hoc p̃sidium familiare a serpentib:
nom penitus libera est Deniq: amunclar quas amiclar ante greci
condidenent serpenter fugauere illi frequens uipera insanabili
morsu breuior haecc&eris quas in aliir aduertimus orbis partib
ac ꝓpt̃ eadum dispectui est facilius noc&. Ealabria chelydris
frequentissima & boam gignit quemanguẽ ad messam molem
ferunt conualescere captat primo greger bubolus &que plurimo

Expanded text:
sibi sciunt seruitium uenenorum; ideo uenena contemnunt. C. sibi sciunt seruitium uenenorum; ideo uenena contemnunt. C. Coelius Aeetae tres filias dicit Angitiam Medeam Circen; Circen Circeios insedisse montes, carminum maleficiis uarias imaginum facies mentientem; Angitiam uicina Fucino occupauisse ibique salubri scientia aduersus morbos resistentem, cum dedisset homines uiuere, deam habitam; Medeam ab Iasone Buthroti sepultam filiumque eius Marsis imperasse. Sed quamuis Italia habeat hoc praesidium familiare, a serpentibus non penitus libera est. Denique Amunclas, quas Amyclas ante Graeci condiderant, serpentes fugauere. Illic frequens uipera insanabili morsu; breuior haec ceteris quas in aliis aduertimus orbis partibus ac propterea, dum despectui est, facilius nocet. Calabria chersydris frequentissima et boas gignit, quem anguem ad inmensam molem ferunt conualescere. Captat primo greges bubulos et quae plurimo
Abbreviated transcription (Latin):
A interiuga alpium gremio suo fundit uisendo fonte ialigurum
finib unde seprimum padus ꝓruit submersur que coniculo rursus
in agro uiuo uensi extollitur nulli amnium inferior claritate
agrecis dictur eridinus intumerc& exhortu cannis tabefactir niuib:
& liquentib brumae pruinir auctus: aquarum accessione triginta
fiumina in adriaticum defest mare Eme monabilib: inclitum & in¬
signiter ꝑomnium uulgatum onr quod ꝑ pauce familiaer in agrs
falis corum quos hirpos uocant. hiis acrificiũ annuũ ad montẽ
sonrctir apollini faciunt idoperantes gesticulationib: relegiosis
impune in sult anturdentib: lignorum struib: in honorẽ diuinȩ
rei flamis parentib: cuius deuotionis ministerium munificentia
renatus honortta hirpis ꝑp&ua consulto omniũ numerum ua¬
cationem dedit. Iq entem marsorum serpentib: inlȩra messe
nihilmirum acirce filio higenus dicunt &deauita potentia deberi

Expanded text:
s inter iuga Alpium gremio suo fundit, uisendo fonte in Ligurum s inter iuga Alpium gremio suo fundit, uisendo fonte in Ligurum finibus, unde se primum Padus proruit summersusque cuniculo rursus in agro Vibonensi extollitur, nulli amnium inferior claritate, a Graecis dictus Eridanus. Intumescit ex ortu canis tabefactis niuibus et liquentibus brumae pruinis auctusque aquarum accessione triginta flumina in Adriaticum defert mare. Memorabilibus inclutum et insigniter per omnium uulgatum ora, quod perpaucae familiae sunt in agro Faliscorum quos Hirpos uocant. Hi sacrificium annuum ad Soractis montem Apollini faciunt; ad operantes gesticulationibus religiosis impune exultant ardentibus lignorum struibus, in honorem diuinae rei flammis parentibus. Cuius deuotionis mysterium munificentia senatus honorata Hirpis perpetuo consulto omnium munerum uacationem dedit. Gentem Marsorum serpentibus inlaesam esse nihil mirum; a Circae filio genus ducunt et de auita potentia deberi
Abbreviated transcription (Latin):
ut ucustar fabulataest regini saltur praestanȩ ualle sirenum saxu
amoenis simus campaniae trarctur flegrei campi circaedomus tarra¬
cina insula ante circum flua inm̃somari nuncacuo nectente aaddita
continenti diuersamo fortunam areginir experta quor fraum mediũ
a siculir .Vi abscidit formȩ&iam lestrigonib: habitate multa pt̃ea
pollentis simis ixgeni sedi sertata quacp̃ter inte quam inferius exequitor
erumitaliac longitudo quac ab augusta p̃toria purbem capuã¬
mum .cxXXV. artissima est ad portum qiuem annibalis castra dicut
tino hab& in solidum spatium circuitur uni uersi uicier quachaegies
no uiercentenas in quo ambitu aduersa loerensium frdntehortus
agadib finitur. Euro pae sinus primus nam secundur olacinio
auspicatus in acrocenr unio m&ahab&.
dhaec itadiae padoclanr est quemmons uesulus superentis simꝰ¬

Expanded text:
ut uetustas fabulata est, Regini saltus, Paestanae ualles, Sirenum saxa, ut uetustas fabulata est, Regini saltus, Paestanae ualles, Sirenum saxa, amoenissimus Campaniae tractus, Phlegraei campi, Circae domus Tarracina insula ante circumflua inmenso mari, nunc aeuo nectente addita continenti diuersamque fortunam a Reginis experta, quos fretum medium a Siculis ui abscidit, Formiae etiam Laestrygonibus habitatae, multa praeterea pollentissimis ingeniis edissertata, quae praeterire quam inferius exequi tutius duximus. Verum Italiae longitudo, quae ab Augusta Praetoria per urbem Capuamnimum centum triginta sex; artissima est ad portum quem Hannibalis castra dicunttino habet. At in solidum spatium circuitus uniuersi uicies centena quadraginta nouem sunt. In quo ambitu aduersa Locrensium fronte ortus a Gadibus finitur Europae sinus primus; nam secundus a Lacinio auspicatus in Acroceraunio metas habet. Ad haec Italia Pado clara est, quem mons Vesulus superantissimu
Abbreviated transcription (Latin):
riũmaris multo ante p̃monuit quã id accederit. Itacũ ana
testio fuisse posthasloco ipsa eui series ꝓbat. Ergo italia inquã
latium anticum antea atrberur hostiis adusq lirimam nemꝑtinebat
uniuersa consurgit. aiugir alpium porrecta ad reginum uerticem
& litor abrutiorum quo in maria meridiae uersus ꝓtendit᷑ Inde ꝓcedens
paulatim se appenni montir dorso attulit extenta int̃tus cum & ha¬
driaticum id est inter supernũ mare & inferum similir quernae folio
scilic& ꝓceritate amplior quam latitudine ubi longius abuit incor¬
nuaduo scinditur quorum alterum ioniũ respectat uequor alterũ
siculum Int̃quas ꝓminentias non uno marginẽ accersum insinuati
fr&i recepit sed linguis ꝓiectis sepius acꝓcurrentib: distinctũ ꝓmon¬
turiis pelagur accepit Ibi ut sparsim notemus arcer tarentinae
scyllacea regiocumscrllȩ oppido a crate deflumine scyllematiȩ

Expanded text:
rium maris multo ante praemonuit quam id accideret. Ita Cumanam rium maris multo ante praemonuit quam id accideret. Ita Cumanam tertio fuisse post has loco ipsa aeui series probat. Ergo Italia, in qua Latium antiquum antea a Tiberis ostiis ad usque Lirim amnem pertinebat, uniuersa consurgit a iugis Alpium, porrecta ad Reginum uerticem et litora Bruttiorum, quo in maria meridiem uersus protenditur. Inde procedens paulatim se Appennini montis dorso attollit, extenta inter Tuscum et Adriaticum, id est inter supernum mare et inferum, similis querneo folio, scilicet proceritate amplior quam latitudine. Vbi longius abiit, in cornua duo scinditur, quorum alterum Ionium spectat aequor, alterum Siculum; inter quas prominentias non uno margine accessum insinuati freti recipit, sed linguis proiectis saepius ac procurrentibus distinctum promunturiis pelagus accipit, ibi, ut obuia sparsim notemus, arces Tarentinae, Scylacea regio cum Scyllaeo oppido et Crateide flumine Scyllae matre,
Abbreviated transcription (Latin):
ab eo acceptir quod de functo sumam biennio adeptur apud numicũ
parere desuit: Anno septimo patrisq: indig&is ei nom̃datum. Deinde
constituta abascanio longa alba fide neariciano atrris abeu boensib:
Cumae ibidem sibyllȩ sacellum est sed eius quȩreb: romanis quinqua¬
sima olimpiade interfuit cuiusq librum ad cornelium usq syllã
pontifices nr̃i consulebant. Tuncenim un acũcapitolio igni ad¬
sumptus est. Nampriores duotarquinio superuo pastiius
pr&iũ offerente quã postulaibatur ipsa exusserat huius sepul¬
chrum insicilia adhuc man&. Delphicam aut sebillam ante
troiana bella uaticinatã bocis autumat. Cuius plurimtis uersus
operi suo homerem inseruis se manifestat hanchero filia herythrea
annis aliquod intcedentib: insecutaest sybillaq apellataẽ de
scientiae parilitate quae int̃ alia magnificaler bior amissers Impe¬

Expanded text:
ab eo acceptis; quo defuncto summam biennio adeptus apud Numicium ab eo acceptis; quo defuncto summam biennio adeptus apud Numicium parere desiit anno septimo. Patris Indigetis ei nomen datum. Deinde constituta ab Ascanio longa Alba, Fidenae, Aricia; Nola a Tyriis, ab Euboensibus Cumae. Ibidem Sibyllae sacellum est, sed eius quae rebus Romanis quinquagesima olympiade interfuit cuiusque librum ad Cornelium usque Sullam pontifices nostri consulebant; tunc enim una cum Capitolio igni absumptus est; nam priores duo, Tarquinio Superbo parcius pretium offerente quam postulabatur, ipsa exusserat. Huius sepulcrum in Sicilia adhuc manet. Delphicam autem Sibyllam ante Troiana bella uaticinatam Bocchus autumat, cuius plurimos uersus operi suo Homerum inseruisse manifestat. Hanc Herophilen Erythraea annis aliquot intercedentibus insecuta est Sibyllaque appellata est de scientiae parilitate, quae inter alia magnifica Lesbios amissuros impe
Abbreviated transcription (Latin):
absoluit gallorum u&erũ ꝓpaginem. Vmbros eẽ .m̃. antonius
referthos eosdem quod tempore caquos ecladis imbrib: suꝑfuerin
umbrios grecenominator liciniano plac& a messapo greco
messa piae datam originem uersam postmodum in nomen calabrie
qua in exordio oenotri frert̃ peucetiur peucetiã nominauerat
gubernatore aeneae appellatum palimurum atubicinȩ miserum
a consobrinale ocotiam insulam int̃omner ꝓmiscuae conuenit
anutrice gal&a gig&am ab uxore lauinum quod post trsiae excidiũ
sicuticos conius perhib& Quarto anno ex tructum est nec omissũ sit
ileneam aestate abilio capto secunda italicis. litorib ad pulsir uthe¬
mina tracdit socus non amplius sescentir in agro laurenti posuis se
castrar ubidum simulachrum quod secum ex sicilia aduexerat dedicat
ueneri matrique fructur dicitur Addiomede palladium suscepit
trib: ꝙ mox annis cũ latino regnat sotia potestate. Quingentir iugerib

Expanded text:
absoluit. Gallorum ueterum propaginem Vmbros esse M. Antonius absoluit. Gallorum ueterum propaginem Vmbros esse M. Antonius refert; hos eosdem, quod tempore aquosae cladis imbribus superfuerint, Vmbrios Graece nominatos. Liciniano placet a Messapo Graeco Messapiae datam originem, uersam postmodum in nomen Calabriae, quam in exordio Oenotri frater Peucetius Peucetiam nominauerat. A gubernatore Aeneae appellatum Palinurum, a tubicine Misenum, a consobrina Leucosiam insulam inter omnes perspicue conuenit; a nutrice Caietam, ab uxore Lauinium, quod post Troiae excidium, sicuti Cosconius perhibet, quarto anno extructum est. Nec omissum sit Aenean aestate ab Ilio capto secunda Italicis litoribus adpulsum, ut Hemina tradit, sociis non amplius sescentis, in agro Laurenti posuisse castra; ubi dum simulacrum, quod secum ex Sicilia aduexerat, dedicat Veneri matri quae Frutis dicitur, a Diomede Palladium suscepit, tribusque mox annis cum Latino regnat socia potestate, quingentis iugeribus
Abbreviated transcription (Latin):
fortuitos inuenerunt ut fama est digidiorum sororer notum est aphiloci¬
tete p&iliã constitutam. Apos &uene uentum adiomede patauiũ
ab antenore mati pontum a prliis scyllaceum abateniensib sub¬
arimatry zenir &ciscigaria iacis locrifilio sallentino sallectur.
Anconam asiculir gabios agalato & bro siculis fractrib: abenrcli dis
tarentum insulam tensam abionib: prestum ad orensib: amis cello
acheo crotonam regium abchalchidensib: cauloniã & terinam acroto¬
niensib: anaricus. locror her&um agrecis in honorem here. sic
enim iunonem greciuocant. Aritiam ab archi loco siculo unde
&no: m̃ ut haeminȩ plac& tractum hoc in loco horestis onxculo
monitur simulachrũ scrticȩdiane quod decaurica ex tulerat
prius quam argos pater& consecracuit: At anclensib: maourum
locatum a locrensib: m&a pontum quod nunc uibo đr̃ bocchus

Expanded text:
fortuitos inuenerunt, ut fama est, Digoidiorum sorores. Notum est a Philocfortuitos inuenerunt, ut fama est, Digoidiorum sorores. Notum est a Philoctete Petiliam constitutam, Arpos et Beneuentum a Diomede, Patauium ab Antenore, Metapontum a Pyliis, Scylaceum ab Atheniensibus, Sybarim a Troezeniis et a Sagari Aiacis Locrii filio, Sallentinos a Lyctiis, Anconam a Siculis, Gabios a Galatio et Bio Siculis fratribus, ab Heraclidis Tarentum, insulam Tempsam ab Ionibus, Paestum a Dorensibus, a Myscello Achaeo Crotonam, Regium ab Chalcidensibus, Cauloniam et Terinam a Crotoniensibus, a Nariciis Locros, Heretum a Graecis in honorem Herae sic enim Iunonem Graeci uocant, Ariciam ab Archilocho Siculo, unde et nomen, ut Heminae placet, tractum. Hoc in loco Orestes oraculo monitus simulacrum Scythicae Dianae, quod de Taurica extulerat, prius quam Argos peteret consecrauit. A Zanclensibus Metaurum locatum, a Locrensibus Metapontum quod nunc Vibo dicitur, Bocchus
Abbreviated transcription (Latin):
tenas intulerunt abhaleso argiuo ophalis cam a falerio argiuo
falerios. fescenninum quoq ab argiuis portum partheniũ
aforicenib trbur sicut cato facit testimonium acatillo arcadao psato
darsis cuandri sicut sextiur a bargiua iuuentute. Catlis
enim amphirai. filiur post ꝓdigialem patris apud tebar interitum
oeclei auiiussu cũomni fo&u uersacrum missur trer liberos initaba
ꝓcreauit tiburtum coram cathillum quidepulns ex oppido sicilie
u&erib: sicanis a nomone tiburti frxtris natum maximi ur bem
uocauerunt. Moxintibustii sabulixe extrustum templũ mineruȩ
insula lincea apellata abiccto ibicorpore sirenir ita nominate
parte no pis a partheno pe sirenir sepulchr quã augustus postea ne¬
apolim cẽ maluit. Praeneste ut tenodostur a praeneste ulexi nepor
latini filio ut praenestim sonant. libria caeculo quem iuxtaigner

Expanded text:
teras intulerunt; ab Haleso Argiuo Faliscam; a Falerio Argiuo teras intulerunt; ab Haleso Argiuo Faliscam; a Falerio Argiuo Falerios; Fescenninum quoque ab Argiuis; portum Parthenium a Phocaensibus; Tibur, sicut Cato facit testimonium, a Catillo Arcade praefecto classis Euandri; sicut Sextius, ab Argiua iuuentute. Catillus enim Amphiarai filius, post prodigialem patris apud Thebas interitum, Oeclei aui iussu cum omni fetu uer sacrum missus tres liberos in Italia procreauit, Tiburtum Coram Catillum, qui depulsis ex oppido Siciliae ueteribus Sicanis a nomine Tiburti fratris natu maximi urbem uocauerunt. Mox in Bruttiis ab Vlixe. extructum templum Mineruae. Insula Ligea appellata ab eiecto ibi corpore Sirenis ita nominatae; Parthenope a Parthenopae Sirenis sepulcro, quam Augustus postea Neapolim esse maluit; Praeneste, ut Zenodotus, a Praeneste Vlixis nepote Latini filio; ut Praenestini sonant libri, a Caeculo, quem iuxta ignes
Abbreviated transcription (Latin):
tib: gremmiis commertio. orbis accomodatis. Uerum nepror sur
in tacta uideatur in eaquaeminus tritas̃ animum intendere
haud obsordum uidur & partiur depauita leuib uestigus inuiare
N ãquis ignonat uł dictam uł conditam aiano ianiculũ a saturno
latium atq saturniam adanae ardeam a commotib: herculis
poledem abipso incam paniã pompeios quauictor ex his paniu
dompam bouum duxenat. Inliguria quod: lapidarios cãpos qđ
ibi eodimicante creduntur pluuissescixa. Regionem lonicam
abionen aulochi filia quam ꝓcacit̃ insidentẽ uias herculer ut fer
int̃emit: Arcippenam arsia regem lrdorũ quodhiatu t̃rge
haustum dissolutũ est in lacũ fucinum. Abiasone templum
iunonis argiue apelopidispisas cicleo laomino is filio daunios
iapigas abiapie dedalifilio. Tyrreno a trrrheno lrdiae rege
cortẽ ad ardanis. Agillam apelagis qui primi in latium lit¬

Expanded text:
tibus gremiis commercio orbis adcommodatas. Verum ne prorsus tibus gremiis commercio orbis adcommodatas. Verum ne prorsus intacta uideatur, in ea quae minus trita sunt animum intendere haud absurdum uidetur et parcius depasta leuibus uestigiis inuiare. Nam quis ignorat uel dicta uel condita a Iano Ianiculum, a Saturno Latium atque Saturniam, a Danae Ardeam, a comitibus Herculis Polyclen, ab ipso in Campania Pompeios, qua uictor ex Hispania pompam boum duxerat? In Liguria quoque lapidarios campos, quod ibi eo dimicante creduntur pluuisse saxa; regionem Ionicam ab Ione Aulochi filia, quam procaciter insidentem uias Hercules ut ferunt interemit; Archippen a Marsya rege Lydorum, quod hiatu terrae haustum dissolutum est in lacum Fucinum; ab Iasone templum Iunonis Argiuae; a Pelopidis Pisas; a Cleolao Minois filio Daunios; Iapygas ab Iapyge Daedali filio; Tyrrhenos a Tyrrheno Lydiae rege; Coram a Dardano; Agyllam a Pelasgis, qui primi in Latium lit