comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rant. & tleor &̃ opes adhibuerãt: ritu quodã sacramẽti uetusto
uelut iniciatis militib delectu per omne samniũ hĩto: noua lege:
ut qui iunior non cõueniss& ad imꝑatoꝵ edictũ: quiq ĩiussu
abiiss& caput ioui sacratũ erat. Tũ exercitus oĩs aquilonia est
indictus. Ad .xl. milia militũ: quod roboris in samnio erat: conue¬
nerũt. Ibi mediis fere castris locus est conseptus cratibus pluteisq
& lintheis contectus patens ad ducẽtos maxĩe pedes in oẽs ꝑiter ꝑtels
lbi ex libro uetere lintheo lecto satrificatũ sacerdote pactio quodã
hoĩe magno natu: qui se id sacri affirmabat petere ex uetusta sã¬
nitiũ religione: qua quondã usi maiores eor fuissẽt: cũ adimẽdae
etruscis capua clandestinũ cepissent. consiliũ. Sacrificio ꝑfecto per
uiatorẽ imꝑator acciri iubebat nobilissimũ quẽq genere factisque:

Expanded text:
rant; et deorum etiam adhibuerunt opes ritu quodam sacramenti uetusto rant; et deorum etiam adhibuerunt opes ritu quodam sacramenti uetusto uelut initiatis militibus, dilectu per omne Samnium habito noua lege, ut qui iuniorum non conuenisset ad imperatorum edictum quique iniussu abisset caput Ioui sacraretur. tum exercitus omnis Aquiloniam est indictus. ad sexaginta milia militum quod roboris in Samnio erat conuenerunt. ibi mediis fere castris locus est consaeptus cratibus pluteisque et linteis contectus, patens ducentos maxime pedes in omnes pariter partes. ibi ex libro uetere linteo lecto sacrificatum sacerdote Ouio Paccio quodam, homine magno natu, qui se id sacrum petere adfirmabat ex uetusta Samnitium religione, qua quondam usi maiores eorum fuissent cum adimendae Etruscis Capuae clandestinum cepissent consilium. sacrificio perfecto per uiatorem imperator acciri iubebat nobilissimum quemque genere factisque;
Abbreviated transcription (Latin):
anni parz constans est memoria. Postumiũ auctor est claudius
in samnio captis urbib aliqt: in apulia fusũ fugatũq : saucium
ipm̃ cũ paueis luceriã cõpulsũ. Ab actilio in etruria res gestas eũ¬
que triũ phasse. Fabius ambos consules in samnio & ad luceriam
res gessisse scripsit: traductũq in etruriã exercitũ: sed ab utro con¬
sule non adiecit: & ad luceriã utrinq multos occisos. In qua pugna
iouis statoris aedem uotã: ut Romulus ante uouerat. Sed tñ idẽ locus
iuber& bis eiusdẽ uoti damnata res.p. in religionẽ uenit. Seꝗtꝰ
hunc annũ & consul insignis L. papirius Cursor: qua paterna glo¬
ria: qua sua & bellũ ingens uictoriaq: quantã de samnitib nẽo
ad eam diẽ praeter L. Papiriũ prẽm consulis pepererat. Et forte eodẽ
conatu apparatuq õĩ opulentia in signiũ armor bellũ ad ornaue.¬

Expanded text:
anni parum constans memoria est. Postumium auctor est Claudius anni parum constans memoria est. Postumium auctor est Claudius in Samnio captis aliquot urbibus in Apulia fusum fugatumque saucium ipsum cum paucis Luceriam compulsum: ab Atilio in Etruria res gestas eumque triumphasse. Fabius ambo consules in Samnio et ad Luceriam res gessisse scribit traductumque in Etruriam exercitum —sed ab utro consule non adiecit—et ad Luceriam utrimque multos occisos inque ea pugna Iouis Statoris aedem uotam, ut Romulus ante uouerat; sed fanum tantum, iiuberet bis eiusdem uoti damnata re publica in religionem uenit. sequitur hunc annum et consul insignis, L. Papirius Cursor , qua paterna gloria, qua sua, et bellum ingens uictoriaque quantam de Samnitibus nemo ad eam diem praeter L. Papirium patrem consulis pepererat. et forte eodem conatu apparatuque omni opulentia insignium armorum bellum adornaue
Abbreviated transcription (Latin):
samnio in etruriã transisset: ꝑtĩ suos inimicos: ꝑtĩ collegae amicos ad so¬
maiestatis meminero: ut me consulẽ obliuistar. Eodẽ iure imꝑii quo
bella gessi: bellis feliciter gestis: samnio atq etruria subactis: uictoĩa
& pace parta triũphabo. Ita senatũ reliꝗt. Inde inter tribunos plebis
contẽtio orta. Pars intercessuros: ne nouo exẽplo triũphar& aiebat: ꝑs
auxilio se aduersus collegas triũphãti futuros. lactata res ad ppłm est.
Uocatusq eo consul. Et cũ l. horatiũ M. Ualeriũ consules E. Martiũ
Rutiliũ nuꝑ prẽm eius qui tũ censor esses: non auctoritate senatꝰ. sed
iussu ppłi triũphasse dicer&: adiitiebat qͦ se latuꝵ fuisse ad ppłm
niscir& mancipia nobiliũ tribunos.p. legẽ impelituros. Uoluntatẽ
sibi ac fauorẽ ppłi consentientis pro oĩb uissis esse ac futur. postero¬

Expanded text:
Samnio in Etruriam transisset, partim suos inimicos, partim collegae amicos ad soSamnio in Etruriam transisset, partim suos inimicos, partim collegae amicos ad sos conscripti, uestrae maiestatis meminero ut me consulem esse obliuiscar. eodem iure imperii quo bella gessi, bellis feliciter gestis, Samnio atque Etruria subactis, uictoria et pace parta triumphabo.' ita senatum reliquit. inde inter tribunos plebis contentio orta; pars intercessuros ne nouo exemplo triumpharet aiebat, pars auxilio se aduersus collegas triumphanti futuros. iactata res ad populum est uocatusque eo consul cum M. Horatium L. Ualerium consules, C. Marcium Rutulum nuper, patrem eius qui tunc censor esset, non ex auctoritate senatus sed iussu populi triumphasse diceret, adiciebat se quoque laturum fuisse ad populum, ni sciret mancipia nobilium, tribunos plebis, legem impedituros; uoluntatem sibi ac fauorem consentientis populi pro omnibus iussis esse ac futura; postero
Abbreviated transcription (Latin):
ria belli deerat: etruriã traducto exercitu: primũ puastauerat uolscini¬
ensẽ agrũ. Deĩ cũ egressis ad tuendos fines haud procul maenib ipor
pinꝗtas urbis tutata erat. In rosellanũ exertitus traductus. Ibi nõ a¬
gri tm̃ uastati: sed & oppidũ expugnatũ. Eapta ãplius duo milia ho¬
minũ: minus duo milia circa muros caesa. Pax tñ clarior maiorq. ꝗͣ
bellũ in etruria eo anno fuerat: parta est. Tres ualidissimae urbes etru¬
ria capta. Uolscinũ. perusia. Aretiũ. Pacẽ petiere uestimentis militũ
frumentoq pacti cũ consule ut mitti romã oratores licer&: Induci¬
as in .xl. annos ĩpetrauerunt. Mulcta praesens ꝗngentũ miliũ aeris
singulis ciuitatib ĩposita. Ob hasce res gestas: consul cũ triũphum
ab senatu moris magis tã: ꝗͣ spe imperrandi impetrandi petiss&: ui¬
der&q alios: quod tardius urbe exiss&: alios qđ iniussi senatus ex

Expanded text:
ria belli deerat, <in> Etruriam transducto exercitu, primum peruastauerat Uolsiniria belli deerat, <in> Etruriam transducto exercitu, primum peruastauerat Uolsiniensem agrum; dein cum egressis ad tuendos fines haud procul moenibus ipsoas urbis tutata est. in Rusellanum agrum exercitus traductus; ibi non agri tantum uastati sed oppidum etiam expugnatum; capta amplius duo milia hominum, minus duo milia circa muros caesa. pax tamen clarior maiorque quam bellum in Etruria eo anno fuerat parta est. tres ualidissimae urbes, Etruriae capita, Uolsinii, Perusia, Arretium, pacem petiere; et uestimentis militum frumentoque pacti cum consule, ut mitti Romam oratores liceret, indutias in quadraginta annos impetrauerunt. multa praesens quingentum milium aeris in singulas ciuitates imposita. ob hasce res gestas consul cum triumphum ab senatu moris magis causa quam spe impetrandi petisset uideretque alios quod tardius ab urbe exisset, alios quod iniussu senatus ex
Abbreviated transcription (Latin):
uictoria fuit. Recensente tonsule biduo acceptã cladẽ: amissoꝵ militũ
nus relatus .uii. miliũ & ducentoꝵ. Dũ haec in apulia gerebantur:
altero exercitu samnites interamnã coloniã romanã: quae uia lati¬
na est: occupare conati: urbẽ non tenuerunt.Agros depopulati:cũ prȩ¬
dã aliã inde mixtã hominũ pecudũq colonosq captos agerẽt in uicto¬
rẽ incidũt consulẽ ab Luceria redeuntẽ. Nec praedã solũ amittũt: sed
ipĩ longo atq impedito agmine in cõpositi caedunt᷑. Consul interãniã
edicto dnis ad res nostendas accipiendasq uocatis: & exercitu ibi re¬
licto: comitior cã romã est profectus. Cui de triũpho agenti negatus
honos est: & ob amissa tot milia militũ: & qđ captiuos sine pactione
sub iugũ misiss&. Consul alter postumius: quia in samnitib mate¬

Expanded text:
uictoria fuit; recensente consule biduo acceptam cladem amissorum militum uictoria fuit; recensente consule biduo acceptam cladem amissorum militum numerus relatus septem milium octingentorum. dum haec in Apulia gerebantur, altero exercitu Samnites Interamnam, coloniam Romanam, quae uia Latina est, occupare conati urbem non tenuerunt; agros depopulati cum praedam aliam inde mixtam hominum atque pecudum colonosque captos agerent, in uictorem incidunt consulem ab Luceria redeuntem nec praedam solum amittunt sed ipsi longo atque impedito agmine incompositi caeduntur. consul Interamnam edicto dominis ad res suas noscendas recipiendasque reuocatis et exercitu ibi relicto comitiorum causa Romam est profectus. cui de triumpho agenti negatus honos et ob amissa tot milia militum et quod captiuos sine pactione sub iugum misisset. consul alter Postumius, quia in Samnitibus mate
Abbreviated transcription (Latin):
nus ad calũ tollens uoce clara ita ut exaudiretur:tẽplu ioui statori uo¬
uit. si constitiss& a fuga romana acies: redintegratoq bello cecidiss&:
uicisseq legiones samnitiũ. Omnes undiq annixi ad restituendum
pugnã duces milites. peditũ: equitũq uis. Numẽ &̃ deor respexisse
nomẽ romanũ usũ: adeo facile inclinata res repulsiq: a castris hostes
moꝵ & redacti ad eũ locũ in quo pugna cõmissa erat. Ibi obiacente sar¬
cinar cumulo quas coniecerant in mediũ hesere ĩpediti. Deinde. ne
diripentur res: orbẽ armator sarcinis circũdant. Tũ uo eos ab fronte
urgere pedites: ab tergo cirtũ uecti equites ita in medio caesi captique:
Captiuor nũs fuit .uii. miliũ atq ducentor: qui om̃s nudi sub iugu
missi. Caesos retulere ad.iiii.milia octingẽtos. Nec romanis ꝗđ laeta

Expanded text:
nus ad caelum attollens uoce clara, ita ut exaudiretur, templum Ioui Statori uonus ad caelum attollens uoce clara, ita ut exaudiretur, templum Ioui Statori uouet, si constitisset a fuga Romana acies redintegratoque proelio cecidisset uicissetque legiones Samnitium. omnes undique adnisi ad restituendam pugnam, duces, milites, peditum equitumque uis. numen etiam deorum respexisse nomen Romanum uisum; adeo facile inclinata res repulsique a castris hostes, mox etiam redacti ad eum locum in quo commissa pugna erat. ibi obiacente sarcinarum cumulo, quas coniecerant in medium, haesere impediti; deinde, ne diriperentur res, orbem armatorum sarcinis circumdant. tum uero eos a fronte urgere pedites, ab tergo circumuecti equites; ita in medio caesi captique. captiuorum numerus fuit septem milium octingentorum, qui omnes nudi sub iugum missi; caesos rettulere ad quattuor milia octingentos. ne Romanis quidem laeta
Abbreviated transcription (Latin):
sul equo praeuectus ad portas castroꝵ: ac statione equitũ ibi opposita :e¬
dictoq ut quicũq ad uallũ tender&: siue ille romanus siue samnis ess&
pro hoste hrẽtur. Haec ip̃ẽ minitans obstitit: profuse tendentib suis in
castra. Qui ꝑgis inꝗt miles: & hic arma & uiros inuenies. nec uiuo
consule tuo. nisi uictor castra intrabis. Proinde elige cũ ciue an cum¬
hoste pugnare malis. Haec dicẽte consule: eꝗtes infestis cuspidib circũ¬
fundũtur: ac peditẽ in pugnã redire iubent. Non uirtus solũ consulis. s
fors & adiuuit: ꝗđ non institerunt samnites: spatiũq circũ agendi signa
uertendiq atiẽ ab castris in hostẽ fuit. Tũ alii alios hortari. ut repeterã
pugnã. Centurionesq ab signiferis rapta signa inferre: & ostendẽ sius.
paucos & ordinib incõpositos effuse uenire hostes. Inter haec consul ma¬

Expanded text:
sul equo praeuectus ad portam castrorum ac statione equitum ibi opposita esul equo praeuectus ad portam castrorum ac statione equitum ibi opposita edictoque ut quicumque ad uallum tenderet, siue ille Romanus siue Samnis esset, pro hoste haberent, haec ipse minitans obstitit profuse tendentibus suis in castra. 'quo pergis' inquit, 'miles? et hic arma et uiros inuenies nec uiuo consule tuo nisi uictor castra intrabis; proinde elige cum ciue an hoste pugnare malis.' haec dicente consule equites infestis cuspidibus circumfunduntur ac peditem in pugnam redire iubent. non uirtus solum consulis sed fors etiam adiuuit, quod non institerunt Samnites spatiumque circumagendi signa uertendique aciem a castris in hostem fuit. tum alii alios hortari ut repeterent pugnam; centuriones ab signiferis rapta signa inferre et ostendere suis paucos et ordinibus incompositis effuse uenire hostes. inter haec consul ma
Abbreviated transcription (Latin):
quisq ordinib instruũt aciẽ. lã exignũ inter duas aties erat spatui.
& stabãt expectantes dũ ab hostib prius ĩpetus. prius clamor inciper&.
Neutris aĩus ad pugnãdu. diuersiq integri atq intacti abiissẽt ni ce¬¬
dente altero ĩstatur alteꝵ timuiss&. Sua sponte inter inuitos tergiuer¬
santesq signis. pugna clamore incerto atq ĩpari ccepit. nec uestigio ꝗs¬
quã mouebat᷑. Tũ consul romanus ut rẽ excitar&:. eꝗtũ paucas turmas
bati ex samnitũ atie ad opprimẽdos eos qui ceciderãt: & ad suos tu¬¬
endos ab romanis procursũ est. Inde paululũ irritata pugna est. Sed
aliqͣnto impigre magis. et plures procurrerũt samnites. & turbatus e:¬
ques sua ipẽ subsidia territis equis proculcauit. Hĩc fuga ccepta totã a¬¬
uertit atiẽ romanã. łãq interga fugientiũ samnites pugnabãt. Tũ con¬

Expanded text:
quisque ordinibus instruunt aciem. iam exiguum inter duas acies erat spatium, quisque ordinibus instruunt aciem. iam exiguum inter duas acies erat spatium, et stabant exspectantes, dum ab hostibus prius impetus, prius clamor inciperet. neutris animus est ad pugnandum, diuersique integri atque intacti abissent, ni cedenti instaturum alterum timuissent. sua sponte inter inuitos tergiuersantesque segnis pugna clamore incerto atque impari coepit; nec uestigio quisquam mouebatur. tum consul Romanus, ut rem excitaret, equitum paucas turmas bati et a Samnitium acie ad opprimendos eos qui ceciderant et ad suos tuendos ab Romanis procursum est. inde paulum inritata pugna est; sed aliquanto et impigre magis et plures procurrerant Samnites et turbatus eques sua ipse subsidia territis equis proculcauit. hinc fuga coepta totam auertit aciem Romanam; iamque in terga fugientium Samnites pugnabant, cum con
Abbreviated transcription (Latin):
sul indignũ facinus esse uociferari: tantã cõtumeliã ignominiãque
ab ignauissimo accipi hoste. Etiã ne circũ sedebimur in ꝗt in castris
Dii bene uerterent facerẽtq: quod se dignũ quisquã ducer&. Cõsulẽ
sulis legati tribuniq & cẽs turmae eꝗtũ & centuriones primor ordi-¬
nũ approbauere.Tũ pudore uictus miles segniter arma capit: segniter
e castris egreditur lõgo agmine nec concinẽti. incesti ac prope uicti
procedunt aduersus hostem nec spe nec aĩo fortiorẽ. Itaq simul cõspe¬
cta sunt romana signa: extẽplo a primo samnitiũ agnuĩe ad nouissimũ
fremitus profert᷑. exire id qđ timuerĩt ad ĩpediendũ iter romanos. nlla
inde ne fugae quid patere uiã. illo loco aut cadendũ esse: aut stratis ho¬¬
stib ꝑ corpora eoꝵ euadendũ. in medio sarcinas cõiitiũt. armati suis t¬

Expanded text:
sul indignum facinus esse uociferari tantam contumeliam ignominiamque sul indignum facinus esse uociferari tantam contumeliam ignominiamque ab ignauissimo accipi hoste. 'etiamne circumsedebimur' inquit 'in castris, ur?' facerent—quod di bene uerterent—quod se dignum quisque ducerent; consulem sulis legati tribunique et omnes turmae equitum et centuriones primorum ordinum approbauere. tum pudore uictus miles segniter arma capit, segniter e castris egreditur longo agmine nec continenti; maesti ac prope uicti procedunt aduersus hostem nec spe nec animo certiorem. itaque simul conspecta sunt Romana signa, extemplo a primo Samnitium agmine ad nouissimum fremitus perfertur exire, id quod timuerint, ad impediendum iter Romanos; nullam inde ne fugae quidem patere uiam; illo loco aut cadendum esse aut stratis hostibus per corpora eorum euadendum. in medium sarcinas coniciunt; armati suis
Abbreviated transcription (Latin):
a fuga contineri: alioꝗn pro uictis esse. Quae ubi consul accepit:sibim&:
ip̃i cirtũ eundos alloquẽdosq ratus: ut ad quosq uenerat: cũ tãtes
arma capere increpabat. Quid cessarẽt tergiuersarent᷑q. hostẽ in ca-¬
stra uenturꝵ: ni ipĩ extra castra exissẽt. et pro tentoriis suis pugnatu¬¬
ros: si pro uallo nollent.Armatis ac dimitãtib haud dubiã uictoriã
esse. Qui nudus atq inermis hostẽ maneat: ei aut mortẽ aut seruitu¬
tẽ patiendã. Haec uirganti increpãtiq respondebant: cõfectos se pu¬
gna externa esse: nec uiriũ quicꝗͣ nec sanguinis suꝑesse: maiorẽ mul¬
titudinẽ hostiũ apparere ꝗͣ pridie fuerit. Inter haec appropĩquabat
agmẽ. &iã breuiore interuallo certiora intuẽtes uallũ secũ portare sã-¬
nitẽ affirmãt: nec dubiũ ꝗn castra circũ uallaturi essent. Tũc uo con¬

Expanded text:
a fuga contineri, alioqui pro uictis esse. quae ubi consul accepit, sibimeta fuga contineri, alioqui pro uictis esse. quae ubi consul accepit, sibimet ipsi circumeundos adloquendosque milites ratus, ut ad quosque uenerat, cunctantes arma capere increpabat: quid cessarent tergiuersarenturque? hostem in castra uenturum nisi illi extra castra exissent, et pro tentoriis suis pugnaturos si pro uallo nollent. armatis ac dimicantibus dubiam uictoriam esse; qui nudus atque inermis hostem maneat, ei aut mortem aut seruitutem patiendam. haec iurganti increpantique respondebant confectos se pugna hesterna esse; nec uirium quicquam nec sanguinis superesse; maiorem multitudinem hostium apparere quam pridie fuerit. inter haec appropinquabat agmen; et iam breuiore interuallo certiora intuentes uallum secum portare Samnitem adfirmant nec dubium esse quin castra circumuallaturi sint. tunc enimuero con
Abbreviated transcription (Latin):
plus uulnerꝵ ac caedis fuiss&. Itaq is terror in castris ortus: qui si pugnͣ¬
tes accepiss&: insignis accepta clades for&. Tũ q solicita fuit nox: iã
inuasur castra samnitẽ credentib: aut prima luce cũ uictorib conse¬¬
rendas manus.minus cladis: caeter nõ plus aĩoꝵ ad hostes erat. Ubi
primũ illuxit: abire sine certamĩe cupiũt.Sed uia una & ea ip̃a preter
hostes erat.Qua ingressi prebuere spẽm recte tendentiũ ad castra oppu¬
gnãda. Consul arma capere milites iub&: & sequi se extra uallũ. Lega¬
tis tribunis. praefectis. sotior imꝑat: ꝗd apud quẽq opus est. Om̃s af¬
firmãt se quiđ oĩa facturos: sed militũ iatere aĩos. Tota nocte inter
uulnera & gemitus morientiũ uigilatũ esse. Si ante lucẽ ad castra uẽ¬¬
tũ ess&: tm̃ pauoris fuisses: ut relicturi signa fuerint. Nũc pudore

Expanded text:
plus uolnerum ac caedis fuisset. itaque is terror in castris ortus, qui si pugnaplus uolnerum ac caedis fuisset. itaque is terror in castris ortus, qui si pugnantes cepisset, insignis accepta clades foret; tum quoque sollicita nox fuit iam inuasurum castra Samnitem credentibus aut prima luce cum uictoribus conserendas manus. minus cladis, ceterum non plus animorum ad hostes erat. ubi primum inluxit, abire sine certamine cupiunt. sed uia una et ea ipsa praeter hostes erat; qua ingressi praebuere speciem recta tendentium ad castra oppugnanda. consul arma capere milites iubet et sequi se extra uallum; legatis, tribunis, praefectis sociorum imperat quod apud quemque facto opus est. omnes adfirmant se quidem omnia facturos sed militum iacere animos; tota nocte inter uolnera et gemitus morientium uigilatum esse; si ante lucem ad castra uentum foret, tantum pauoris fuisse ut relicturi signa fuerint; nunc pudore
Abbreviated transcription (Latin):
in oẽs ꝑtes prospectus ess& longe lateq silentiũ ac solitudinem uidisse:
consul extẽplo cohortes expeclitas in urbẽ induxit. Ceteros interĩ castͣ
cõmuniri iussit. Ingressi milites refractis forib paucos graues aetate aut
inualidos inueniũt: relictaq quae migrati difficilia essẽt. Ea dire¬
pta. Et cognitũ ex captiuis est coĩ consilio aliqtͦ circa urbes cõscisse fu-¬
gã. Suos prima uigilia profectos. Credere eandẽ in aliis urbib soli¬
tudinẽ inuenturos. Dictis captiuor fides extitit. Desertis oppidis cõsul
pontur. Alteri consuli .M. attilio nequaꝗͣ tam facile bellũ fuit. Cũ ad
luceriã ducer& legiones: quã oppugnari ab samnitib audierat. ad fi¬
nẽ lucerinã ei hosfis obuius fuit. Ibi ira uires aequauit. Proeliũ uariũ
& anceps fuit.Tristius tñ euentu romanis. Et quid insueti erãt uinci.
& quia digrediẽtes magis: ꝗͣ in ip̃o certamine senserũt: qͣntũ in sua ꝑte

Expanded text:
in omnes partes circumspectus esset longe lateque silentium ac solitudinem uidisse, extemplo consul cohortes expeditas in urbem induxit, ceteros interim castra communire iussit. ingressi milites refractis foribus paucos graues aetate aut inualidos inueniunt relictaque quae migratu difficilia essent. ea direpta; et cognitum ex captiuis est communi consilio aliquot circa urbes conscisse fugam; suos prima uigilia profectos; credere eandem in aliis urbibus solitudinem inuenturos. dictis captiuorum fides exstitit; desertis oppidis consul potitur. alteri consuli M. Atilio nequaquam tam facile bellum fuit. cum ad Luceriam duceret legiones quam oppugnari ab Samnitibus audierat, ad finem Lucerinum ei hostis obuius fuit. ibi ira uires aequauit; proelium uarium et anceps fuit, tristius tamen euentu Romanis, et quia insueti erant uinci et quia digredientes magis quam in ipso certamine senserunt quantum in sua parte
Abbreviated transcription (Latin):
dum non cupientib essent. Bellum haud memorabile fuit. Uno atq eo
fatili prcelio eaesi ad antium hostes. Uictor exercitus depopulatus uol¬
scum agrum: castellum ad latum facinũ expugnatum atque in eo tria
milia hominũ capta. Caeteris uolscis intra moenia compulsis. nec defen¬
dentib agros: dictator bello ita gesto:ut tm̃ non defuisse fortunae ui¬
deretur felititate ꝗͣ gloria maiore in urbem rediit. magr̃ãtuq se abdi¬
cauit. Tribuni militũ mentone nulla comitior consulatiũ habita.
credo ob iram dictatoris creati. tribunor militum comitia edixerunt.
Tum uo grauior cura patribus incessit: quippe cum prodi cãm ab suis
cernerent. Itaque sicut priore anno per indignissimos plebeis caudi

Expanded text:
dum non cupientibus essent. bellum haud memorabile fuit. uno atque eo dum non cupientibus essent. bellum haud memorabile fuit. uno atque eo facili proelio caesi ad Antium hostes; uictor exercitus depopulatus Uolscum agrum. castellum ad lacum Fucinum ui expugnatum, atque in eo tria milia hominum capta, ceteris Uolscis intra moenia compulsis nec defendentibus agros. dictator bello ita gesto ut tantum non defuisse fortunae uideretur, felicitate quam gloria maior in urbem redit magistratuque se abdicauit. tribuni militum, mentione nulla comitiorum consularium habita, credo, ob iram dictatoris creati, tribunorum militum comitia edixerunt. tum uero grauior cura patribus incessit, quippe cum prodi causam ab suis cernerent. itaque sicut priore anno per indignissimos ex plebeiis candi
Abbreviated transcription (Latin):
ab populo eripi honorem disseruere. Tum Hala Seruilius tribunus i¬
militum tacuisse tam diu ait: non quia incertus sententie fuerit: quẽ
.Ni. bonũ ciuem secernere sua ab publitis consilia: sed quia maluerit colle¬
gas sua sponte tedere auctoritati senatus: ꝗͣ tribunitiã potestatem aduer¬
sus se implorari paterentur:Tum quoque si res sineret: libenter se acdactu¬
rum tempus his fuisse ad receptum nimis ꝑtinacis sententiae: sed cum
belli necessitas non expectent humana consilia. potiorem sibi collegar
gratia rem .p. fore: &si maneat in sententia senatus dictatorem nocte
proxima dictuꝵ. At siquis intercedat senatus com. auctoritate se fore cõ¬
ientum. Quo facdo haud ĩmeritam laudem gratiãq tapud am̃ ẜ tuli
D ictatore ꝑ t. ornelio dicto: ipẽ ab eo magr equituꝰ breattif. extraplo suit
collegis: cumque intuentib: ꝗͣ gratiaratque honos oportunora inter¬

Expanded text:
a populo eripi honorem disseruere, tum Ahala Seruilius , tribunus a populo eripi honorem disseruere, tum Ahala Seruilius , tribunus militum, tacuisse se tam diu ait, non quia incertus sententiae fuerit—quem enim bonum ciuem secernere sua a publicis consilia?—, sed quia maluerit collegas sua sponte cedere auctoritati senatus quam tribuniciam potestatem aduersus se implorari paterentur. tum quoque si res sineret, libenter se daturum tempus iis fuisse ad receptum nimis pertinacis sententiae; sed cum belli necessitates non exspectent humana consilia, potiorem sibi collegarum gratia rem publicam fore, et si maneat in sententia senatus, dictatorem nocte proxima dicturum; ac si quis intercedat senatus consulto, auctoritate se fore contentum. quo facto cum haud immeritam laudem gratiamque apud omnes tulisset, dictatore P. Cornelio dicto ipse ab eo magister equitum creatus exemplo fuit collegas eumque intuentibus, quam gratia atque honos opportuniora inter
Abbreviated transcription (Latin):
neliũque ferunt: magnoque certamine animor rem actam: cũ pri¬
mores parrum nequicquã tonquesti non esse in auctoritate senatus tri¬
biinos militum. Postremo & tribunosp. appellarent: & consulibus
quoque ab ea potestate ium suꝑ tale re inhibitam referrent: tribuni p¬
laen discordia patr nihil esse in his auxilii licerent quib nõ ciuium
non denique hominũ numero essent:si qñ promiscui honores cõmu¬
nitata res.p. ess&x: tum se anim aduersuros: ne qua suꝑbia magr̃atiũ
irrita senatus consulta essent. Interim patritii soluti legum magratuũ
que uerecundia. per se quoq tribunitiam potestatem agerent. Naec
contentio minime idoneo tpre cum tantum belli in manib ess& occupa¬
uerat cogitationes hominũ: donec diu alternis iulius forneliusq cum
ad id bellum ip̃i satis idonei dutes essent: non esse equũ mandatũ sibi

Expanded text:
neliumque ferunt, magnoque certamine animorum rem actam, cum prineliumque ferunt, magnoque certamine animorum rem actam, cum primores patrum, nequiquam conquesti non esse in auctoritate senatus tribunos militum, postremo etiam tribunos plebi appellarent et consulibus quoque ab ea potestate uim super tali re inhibitam referrent, tribuni plebi, laeti discordia patrum, nihil esse in <se> iis auxilii dicerent, quibus non ciuium, non denique hominum numero essent: si quando promiscui honores, communicata res publica esset, tum se animaduersuros ne qua superbia magistratuum inrita senatus consulta essent: interim patricii soluti legum magistratuumque uiu<erent> uerecundia, per se quoque tribuniciam potestatem agerent. haec contentio minime idoneo tempore, cum tantum belli in manibus esset, occupauerat cogitationes hominum, donec ubi diu alternis Iulius Corneliusque cum ad id bellum ipsi satis idonei duces essent, non esse aequum mandatum sibi
Abbreviated transcription (Latin):
& uolscos seu caruentana arx retenta in spẽ seu uerugine amissũ
praesidiũ ad iram compuliss&: fama affertur. sũma ui ad bellum
coortos.: caput rer Anciates esse: eoꝵ legatos utriusq gentis poplõs
cirtũisse: castigantes que ignauiã: quod abditi intra muros. popu¬
labundos in agris uagare romanos priore anno & opprimi uerugi¬
nis praesidium passi essent. Iam non exercitus mõ armatos: sed co¬
lonias & in suos fines mitti: nec ip̃os mõ romanos sua diuis ahr̃e: sed fe¬
rentinũ &iam de se captum hernitis donasse. Ad haec cum inflamare¬
tur. Ita omĩum populoꝵ iuuentus antium coniracta. Ibi castris posi¬
tis hostem operiebantur. Quac ubi tumultu maiore & ꝗͣ res erat nũ¬
tiantur romam: senatus extemplo: quod in reb trepidis ultimũ con¬
silium erat dictatorem dicere iussit. Quam rem aegre passos iuliũ cor¬

Expanded text:
et Aequos, seu Carventana arx retenta in spem seu Verrugine amissum et Aequos, seu Carventana arx retenta in spem seu Verrugine amissum praesidium ad iram cum impulisset, fama adfertur summa vi ad bellum coortos; caput rerum Antiates esse; eorum legatos utriusque gentis populos circumisse castigantes ignaviam, quod abditi intra muros populabundos in agris vagari Romanos priore anno et opprimi Verruginis praesidium passi essent. iam non exercitus modo armatos sed colonias etiam in suos finis mitti; nec ipsos modo Romanos sua divisa habere, sed Ferentinum etiam de se captum Hernicis donasse. ad haec cum inflammarentur. ita omnium populorum iuventus Antium contracta; ibi castris positis hostem opperiebantur. quae ubi tumultu maiore etiam quam res erat nuntiantur Romam, senatus extemplo, quod in rebsilium erat, dictatorem dici iussit. quam rem aegre passos Iulium Cor
Abbreviated transcription (Latin):
tus petere consulatũ insimulabãt. Tum delectus hr̃i bellumque
omium ordinũ consensu apparari coeptum. Caeteꝵ consulum
benda substiterit: incertum diuersi auctores fatiunt. Illa pro certa
henda in quib non dissentiunt.Ab arte caruentana: cum diu neꝗc¬
quã oppugnata ess&: recessum. Ueruginem in uolscis eodẽ exercitu
receptam:populationesq & praedas & in equis & in volsto agro in¬
gentes factas. Romae sicut plebis uictoria fuit in eo ut quae mallẽt
comicia hr̃entur:ita euentu comitioꝵ pres uicere.Nanq tribuni
militũ consulari potestete contra spem omĩum tres patritii creati sunt
E: Tullus .P. Cornelius Fossus E. Seruilius nala. Artem adhibitam
ferunt ab patriciis.Cuius eos icilii tum quoq insimulabant: quod
turbam indignoꝵ candidatoꝵ intermiscendo dignis tedio sordiũ
in quibusdam inscium popłm ab plebeis auertissent. Equos deinde

Expanded text:
tus petere consulatum insimulabant. tum dilectus haberi bellumque tus petere consulatum insimulabant. tum dilectus haberi bellumque omnium ordinum consensu apparari coeptum. consules benda substiterit, incertum diversi auctores faciunt; illa pro certo habenda, in quibus non dissentiunt, ab arce Carventana, cum diu nequiquam oppugnata esset, recessum, Verruginem in Volscis eodem exercitu receptam, populationesque et praedas et in Aequis et in Volsco agro ingentes factas. Romae sicut plebis victoria fuit in eo ut quae mallent comitia haberent, ita eventu comitiorum patres vicere; namque tribuni militum consulari potestate contra spem omnium tres patricii creati sunt, C. iulius lulius Iulus P. Cornelius Cossus C. Servilius Ahala. artem adhibitam ferunt a patriciis, cuius eos Icilii tum quoque insimulabant, quod turbam indignorum candidatorum intermiscendo dignis taedio sordium in quibusdam insignium populum a plebeiis avertissent. Volscos deinde
Abbreviated transcription (Latin):
erant & omnes acerrimi uiri: generosique iam ut inter plebeios. Duo
singuli singulos sibi consules seruandos sibi assidua oꝑa desumunt.
Uni contionib data nunc detinenda nunc contienda plebes: nec de¬
lectum consules: nec comitia quae petebant tribuni expediebant.
Inclinante se dem̃ fortuna ad causam plebis nuntii ueniũt arcem
caruentanã dilapsis ad praedã militib qui in praesidio erant eqͦs
interfectos. paucis custodib arcis inuasisse: alios recurrẽtes in arcẽ
alios palantes in agris caesos. Ea aduersa ciuitans res uires tribuni¬
tae actioni adiecit. nequicꝗͣ .ii. tentati ut tum deniq desisterẽt
impeliendo bello. Postꝗͣ non cessere: nec publice intẽpestati: nec
suae inuidiae peruincunt ut senatus con. fiat de tribunis militum
treandis: certo tñ pacto: ne cuius ranio hr̃etur:qui eo ãno tribu¬
dubie icilios denotante senatu: quos mercedẽ seditioni tribuna¬¬

Expanded text:
erant, et omnes acerrimi uiri generosique iam, ut inter plebeios. duo erant, et omnes acerrimi uiri generosique iam, ut inter plebeios. duo singuli singulos sibi consules adseruandos adsidua opera desumunt; uni contionibus data nunc detinenda, nunc concienda plebs. nec dilectum consules nec comitia quae petebant tribuni expediebant. inclinante deinde se fortuna ad causam plebis, nuntii ueniunt arcem Caruentanam, dilapsis ad praedam militibus qui in praesidio erant, Aequos interfectis paucis custodibus arcis inuasisse; alios recurrentes in arcem, alios palantes in agris caesos. ea aduersa ciuitati res uires tribuniciae actioni adiecit. nequiquam enim temptati ut tum denique desisterent impediendo bello, postquam non cessere nec publicae tempestati nec suae inuidiae, peruincunt ut senatus consultum fiat de tribunis militum creandis, certo tamen pacto ne cuius ratio haberetur qui eo anno tribunudubie Icilios denotante senatu, quos mercedem seditiosi tribuna
Abbreviated transcription (Latin):
que alios in possessione dignitatis suae salii flaminesq nusꝗͣ alio ꝗͣ ad
sacrificandũ pro populo sine imꝑiis ac potestatib relinquãtur. Irri¬
tatis utriusq partis animis: cum & spiritus plebs sumpsiss&. et tres
ad popularẽ causam celeberrimi nominis hrẽt dutes. patres omnia
questoriis comitiis ubi utrunque plebei licer& similia fore cernentes
tendere ad consulũ comita quae non dũ promiscua essent. Icilii cõtra
tribunos militũ creandos dicerã: & tandem aliqñ in partieado plebi
honores. Sed nulla erat consularis actio: quae impediendo id quod
petebant exprimer&: cũ mira oportunitate uolscos & equos praeda¬
tum extra fines exisse in agr latinũ hernicũque affertur. Ad quod
bellum ubi ex se. con. consules delectũ hr̃e occipiunt: obstare tunc
enixe tribuni sibi plebique eam fortunã oblatam memorantes. Tres

Expanded text:
que alios in possessione dignitatis suae, salii flaminesque nusquam alio quam ad que alios in possessione dignitatis suae, salii flaminesque nusquam alio quam ad sacrificandum pro populo sine imperiis ac potestatibus relinquantur. inritatis utriusque partis animis cum et spiritus plebs sumpsisset et tres ad popularem causam celeberrimi nominis haberet duces, patres omnia quaestoriis comitiis ubi utrumque plebi liceret similia fore cernentes, tendere ad consulum comitia quae nondum promiscua essent: Icilii contra tribunos militum creandos dicere et tandem aliquando impertiendos plebi honores. sed nulla erat consularis actio quam impediendo id quod petebant exprimerent, cum mira opportunitate Uolscos et Aequos praedatum extra fines exisse in agrum Latinum Hernicumque adfertur. ad quod bellum ubi ex senatus consulto consules dilectum habere occipiunt, obstare tunc enixe tribuni, sibi plebique eam fortunam oblatam memorantes. tres
Abbreviated transcription (Latin):
uno patritio ł. fabio ambusto relinqueret᷑ locus:tres plebei q.Sileius.
& P. pipius clarissimaꝵ familiar iuuenib praeferentur. Auctores fu¬
isse tam liberi populo suffragii icilios accipio ex familia infestissima pa¬
trib. Tres in eum annũ tribunos .p: creatos. Hi multar magnar que
rerz molem auidissimo adeo populo ostentãtes cum affirmassẽt nil se
moturos sine quaestoriis quiđ comiciis: quae sola promistua plebi pa¬
trib que reliquiss& senatus.satis cum populo ess& ad id quod tã du
uellent: & per leges licer&. Pro ingenti itaque uictonia plebi affuit
quaesturã nanq eam non honoris ipius fine aestimabant: sed patefa¬
ctus ad consulatũ actriũphos locus noms homĩb uidebatur.Pa¬¬
tres contra non pro cõmunicatis sed pro amissis honorib fremere ne¬
gare si ea ita sint: liberos tollendos esse:qui pulsi maior, loco. cernẽtes¬

Expanded text:
uni patricio, K. Fabio Ambusto , relinqueretur locus, tres plebeii, Q. Siliusuni patricio, K. Fabio Ambusto , relinqueretur locus, tres plebeii, Q. Silius P. Aelius P. Papius , clarissimarum familiarum iuuenibus praeferrentur. auctores fuisse tam liberi populo suffragii Icilios accipio, ex familia infestissima patribus tres in eum annum tribunos plebis creatos, multarum magnarumque rerum molem auidissimo ad ea populo ostentantes, cum adfirmassent nihil se moturos si ne quaestoriis quidem comitiis, quae sola promiscua plebei patribusque reliquisset senatus, satis animi populo esset ad id quod tam diu uellent et per leges liceret. pro ingenti itaque uictoria id fuit plebi, quaesturamque eam non honoris ipsius fine aestimabant, sed patefactus ad consulatum ac triumphos locus nouis hominibus uidebatur. patres contra non pro communicatis sed pro amissis honoribus fremere; negare, si ea ita sint, liberos tollendos esse, qui pulsi maiorum loco cernentes
Abbreviated transcription (Latin):
congesta erant: fuit aliquantũ uenditum sub hasta. Consul in aerariũ
redigere quaestores iussit.Tum praedicans pticipem praedae fore exerti'¬
tum cum militiam non abnuisses. Auctae inde plebis acmilitum in con¬¬
sulem irȩ: Itaque cum ex senatus eon. urbem ouans introir& alterius
in conditi uersus militari licentia iactati: quib consul increpitus Mene¬
nii celebre nomen laudib fuit.Cum ad omnem mentionẽ tribuni fa¬
uor circũstantis populi plauisuq & assensit cum uoce militum certar&
plusq ea res ꝗͣ prope solẽniis militum lasciiua in consulem turae prib
iniecit: & tanꝗͣ haud dubius in tribunos militũ honos Menenii si pete¬
r&x. consularib comiciis est exclusus. Creati consules sunt M. Torneli¬
us tossus .l. furius Medulmus iteꝵ. Non alias aegrius plebs tulit tribu¬¬
est: Tunc primũ plebeis quaestorib ereatis: ira ut in quatuor creandis

Expanded text:
congesta erant, fuit aliquantum. uenditum sub hasta consul in aerarium congesta erant, fuit aliquantum. uenditum sub hasta consul in aerarium redigere quaestores iussit, tum praedicans participem praedae fore exercitum cum militiam non abnuisset. auctae inde plebis ac militum in consulem irae. itaque cum ex senatus consulto urbem ouans introiret, alternis inconditi uersus militari licentia iactati quibus consul increpitus, Meneni celebre nomen laudibus fuit, cum ad omnem mentionem tribuni fauor circumstantis populi plausuque et adsensu cum uocibus militum certaret. plusque ea res quam prope sollemnis militum lasciuia in consulem curae patribus iniecit; et tamquam haud dubius inter tribunos militum honos Meneni si peteret consularibus comitiis est exclusus. creati consules sunt Cn. Cornelius Cossus L. Furius Medullinus iterum. non alias aegrius plebs tulit tribuest tunc primum plebeiis quaestoribus creatis, ita ut in quattuor creandis
Abbreviated transcription (Latin):
bus quicꝗd ab hostibus cladis ignominiaeq aut iam acceptum essa
aut ĩminer&: culpam penes meneniũ fore: quod delectum impedir&
Menenio contra uotiferante:si iiusti dnĩ possessione agri publici ce¬
derent semoram delectui non facere. Detreto interposito noue tri¬¬
buni sustulerunt certamen: pronuntiaueruntq ex tollegii sententia.
E Ualerio consuli se damnũ aliam que coertionẽ aduersũ intercessionẽ
collegae delectus causa derrectantibus militiã ferenti auxilio suturos
Loc decreto consul armatus cum paucis appellantibus tribunũ collũ
torsiss& metu caeteri satramento dixere.Ductus exertitus ad caruẽ¬
tanam artem ꝗͣꝗͣ inuisus infestusque consuli erat: impigre primo
statim aduentu: deiectis qui in praesidio erant: artem recepit. Praeda¬
tores ex praesidio per negligentiam delapsi occasionẽ apperuere ad in¬
uadendum.Praedae ex assiduis populationibr:quod omnia in locum

Expanded text:
ibus quidquid ab hostibus cladis ignominiaeque aut iam acceptum esset ibus quidquid ab hostibus cladis ignominiaeque aut iam acceptum esset aut immineret culpam penes Menenium fore qui dilectum impediret, Menenio contra uociferante, si iniusti domini possessione agri publici cederent, se moram dilectui non facere, decreto interposito nouem tribuni sustulerunt certamen pronuntiaueruntque ex collegii sententia: C. Ualerio consuli se, damnum aliamque coercitionem aduersus intercessionem collegae dilectus causa detractantibus militiam inhibenti, auxilio futuros esse. hoc decreto consul armatus cum paucis appellantibus tribunum collum torsisset, metu ceteri sacramento dixere. ductus exercitus ad Caruentanam arcem, quamquam inuisus infestusque consuli erat, impigre primo statim aduentu deiectis qui in praesidio erant arcem recipit; praedatores ex praesidio per neglegentiam dilapsi occasionem aperuere ad inuadendum. praedae ex adsiduis populationibus, quod omnia in locum tutum
Abbreviated transcription (Latin):
nonaque nihil eo biennio intestini externiue: incomodi fuit.At ubi
hae solitudines discessere omnia quibus turbari solita erat ciuitas do¬
mi discordia foris hellum exortum M.Emilio Iualetio potito consu¬¬
libus: bellum equi parabant. Uolstis ꝗͣꝗͣ non publico consilio capescẽ¬
tib arma uoluntariis mercede secutis militiam. Ad quor fama ho¬
stium.: iam .n. in latinum hernicũq transcenderant agꝵi delectum
habentem ualerium consulem:Mmenenius tribunus p. legis a¬
grariae lator cum impedir& auxilioq tribimi nemo inuitus sacra¬
mento diter&:: repente nuntiatur artem caruentanam ab hostibus
occupatam esse. Ea ignominia accepta: tum apud prẽs in uidiae Me¬
nenio fuit: tum caeteris tribunis iam ante praꝑatis intercessorihus le¬
gis agrariae prebuit iustiorem cãm resistendae collegae. Itaq: cum res
diu ducta per altercationem ess&: consulib deos hominesq testanu¬

Expanded text:
nonaque nihil eo biennio intestini externiue incommodi fuit. at ubi nonaque nihil eo biennio intestini externiue incommodi fuit. at ubi eae sollicitudines discessere, omnia, quibus turbari solita erat ciuitas, domi discordia, foris bellum exortum. M. Aemilio C. Ualerio Potito consulibus bellum Aequi parabant, Uolscis, quamquam non publico consilio capessentibus arma, uoluntariis mercede secutis militiam. ad quorum famam hostium—iam enim in Latinum Hernicumque transcenderant agrum—dilectum habentem Ualerium consulem M. Menenius tribunus plebis legis agrariae lator cum impediret auxilioque tribuni nemo inuitus sacramento diceret, repente nuntiatur arcem Caruentanam ab hostibus occupatam esse. ea ignominia accepta cum apud patres inuidiae Menenio fuit, tum ceteris tribunis, iam ante praeparatis intercessoribus legis agrariae, praebuit iustiorem causam resistendi collegae. itaque cum res diu ducta per altercationem esset, consulibus deos hominesque testant
Abbreviated transcription (Latin):
domũ curãque corpor nutriendor auertit. Minusque eã damnosã
fuisse: ꝗ seditio futura fuerit credunt. Defuncta ciuitate plurimor
morbis per paucis funtribus pestilentem inopia annũ frugur̃ neglecto¬
cultu agror ut plerz que fit accepit. M.Papirio aitracino En. Nautio
Autilio consulib iam fames ꝗͣ pestilentia tristior erat: ni dimissis circa
omnes populos legatis:qui etruscum mare: quique tyberim accolũt.
ad frumentum mercandum annonae foret subuentum. Superbe ab
samnitib qui capuam hebant:Cumasque legati prhibiti cõmertio
sunt. Contra ea benigne ab siculor tyrãnis adiuti: maximos cõmeatꝰ
sũmo etruriae studio iyberis deuexit.Solicitudinẽ in ciuitate aegra ex¬
perti consules sunt:cum in legationes non plus singulis senatorib mis¬
sis in ueientes coacti sunt:binos equites adietere. praeter ꝗͣ a morbo an¬

Expanded text:
domum curamque corporum nutriendorum avertit; minusque eam damnosam domum curamque corporum nutriendorum avertit; minusque eam damnosam fuisse, quam seditio futura fuerit credunt. defuncta civitate plurimorum morbis, perpaucis funcultu agrorum, ut plerumque fit, excepit, M. Papirio Atratino C. Nautio Rutulo consulibus. iam fames quam pestilentia tristior erat, ni, dimissis circa omnes populos legatis qui Etruscum mare quique Tiberim accolunt ad frumentum mercandum, annonae foret subuentum. superbe ab Samnitibus qui Capuam habebant Cumasque legati prohibiti commercio sunt, contra ea benigne ab Siculorum tyrannis adiuti; maximos commeatus summo Etruriae studio Tiberis deuexit. solitudinem in ciuitate aegra experti consules sunt, cum in legationes non plus singulis senatoribus inuenientes coacti sunt binos equites adicere. praeterquam ab morbo an
Abbreviated transcription (Latin):
Tunc haec ip̃a indignitas angebat animos non in retinendis mõ publicis
agris. quos ut tener& perninacem nobilitatem esse: sed ne uacuũ quid̃
agrum nuper ex hostib captum plebi diuidere: mox pautis ut cetera
futur praeda. Eo anno aduersus uolstos populantes hernicor: sines
ducta ab furio consule legiones: cum hostem ibi non inueniss&̃: seren¬
tinum: quo magna multitudo uolscoꝵ se contulerar cepere. Minus
praeda ꝗͣ sperauerant fuit: quod uolsci postꝗͣ spes tuendi exigua erat:¬
sublatis rebus nocte oppidum reliquerant.Postero die prope desertum
capitur. Nernicis ipẽ ager dono latur. Annũ modestia tribunorum
quietum excepit tribunus p. lucilius. & fabio Ambusto .t. furio perilio
consulib. Is cum principio statim anni uelut pensum nõis familiaeque
pnitiosior: cogitationes hominũ ab foro tertaminib que publicis ad

Expanded text:
tunc haec ipsa indignitas angebat animos: non in retinendis modo publicis tunc haec ipsa indignitas angebat animos: non in retinendis modo publicis agris quos ui teneret pertinacem nobilitatem esse, sed ne uacuum quidem agrum, nuper ex hostibus captum, plebi diuidere, mox paucis, ut cetera, futurum praedae. eodem anno aduersus Uolscos populantes Hernicorum fines legiones ductae a Furio consule cum hostem ibi non inuenissent, Ferentinum quo magna multitudo Uolscorum se contulerat cepere. minus praedae quam sperauerant fuit, quod Uolsci postsublatis rebus nocte oppidum reliquerunt; postero die prope desertum capitur. Hernicis ipsum agerque dono datus. annum modestia tribunorum quietum excepit tribunus plebis L. Icilius Q. Fabio Ambusto C. Furio Paculo consulibus. is cum principio statim anni, velut pensum nominis familiaeque,perniciosior, cogitationes hominum a foro certaminibusque publicis ad
Abbreviated transcription (Latin):
sules creati sunt A. Cornelius tossus .t. furius Medulinus. Nis consulib
principio anni senatus con. factum est:ut de quaestione postumianae
caedis tribum primo quoq: tp̃re ad plebem ferrent: plebes que praefice¬
r& quaestioni quem uella:. Ab plebe consensti populi consulib nego¬
tium mandatur. Qui sũma moderatione ac lenitate per paucor sup¬¬
plitium: quos sibimet ipõs conscisse mortem satis creditũ est. Transacta
re nequiuere tñ consequi ut non aegerrime id plebs serr&: iacere tã
diu irritas sanctiones quae de sius comodis ferrentur:cum interim
de sanguine & supplitio suo latam legem confestim exerceri & iam tũ
uim hr̃e. Aptissimũ tempus erat uindicatis seditionib delinimentum
animis: uolani agri diuisionem obiici: quo facto minuissent desideriũ
agrariae legis. Qua possessio per iniuriam agro publico parres pellebat.

Expanded text:
sules creati sunt A. Cornelius Cossus L. Furius Medullinus . his consulibus sules creati sunt A. Cornelius Cossus L. Furius Medullinus . his consulibus principio anni senatus consultum factum est, ut de quaestione Postumianae caedis tribuni primo quoque tempore ad plebem ferrent, plebesque praeficeret quaestioni quem uellet. a plebe consensu populi consulibus negotium mandatur; qui, summa moderatione ac lenitate per paucorum supplicium, quos sibimet ipsos conscisse mortem satis creditum est, transacta re, nequiuere tamen consequi ut non aegerrime id plebs ferret: iacere tam diu inritas actiones quae de suis commodis ferrentur, cum interim de sanguine ac supplicio suo latam legem confestim exerceri et tantam uim habere. aptissimum tempus erat, uindicatis seditionibus, delenimentum animis Bolani agri diuisionem obici, quo facto minuissent desiderium agrariae legis quae possesso per iniuriam agro publico patres pellebat;
Abbreviated transcription (Latin):
is. Postremo cum motum irae nullum facer& ad uociferationem eor qͦs
necari sub trate iusserat: concursu facto: ip̃e ad interpellantis poenas ue¬
cors de tribunali decurrit. Ibi quom submouentes passim lictores centu¬
rionesq uexarent turbam: eo indignatio erupit: ut tribunus militum
ab exerciti suo lapidib cooperiretur. Quod tam atrox facinus postꝗͣ est
romam nuntiatũ. tribuniss militum de morte collegae per senatũ quaesti¬
onem ternentib: tribun.p. intercedebant. Sed ea contentio ex certamĩt
alio pendebat: quod cura incesserat pr̃es ne metu quaestionum plebs ira¬
ta tribunos militum ex plebe crear&: tendebatque sũma ope: ut consules
ercarentur: cum senatus consultũ fieri tribuni non paierentur: idem incer¬
tederent consularib comitiis:res ad interregnum rediit.Uictoria de¬
inde penes patres fuit:M. fabio lubilano interrege comitia habente: cõ¬¬

Expanded text:
is. postremo cum modum irae nullum faceret, ad uociferationem eorum quos is. postremo cum modum irae nullum faceret, ad uociferationem eorum quos necari sub crate iusserat concursu facto, ipse ad interpellantes poenam uecors de tribunali decurrit. ibi cum submouentes passim lictores centurionesque uexarent turbam, eo indignatio erupit ut tribunus militum ab exercitu suo lapidibus cooperiretur. quod tam atrox facinus postquam est Romam nuntiatum, tribunis militum de morte collegae per senatum quaestiones decernentibus tribuni plebis intercedebant. sed ea contentio ex certamine alio pendebat quod cura incesserat patres ne metu quaestionum plebs iraque tribunos militum ex plebe crearet, tendebantque summa ope ut consules crearentur. cum senatus consultum fieri tribuni plebis non paterentur, iidem intercederent consularibus comitiis, res ad interregnum rediit. uictoria deinde penes patres fuit. Q. Fabio Uibulano interrege comitia habente con