comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
prepositione sic̃ ꝑ egre rus q̃ nis se¬
uenus liricus aom̃star dixerit. Inst¬
ar aũt ẽ ad similituoinem. unͣ nõ
rustanrata seo instaurata dicuntꝰ
ȩ dificia ad antinam similituomem
facta E quinn de hoc equuo uapia
⁊̃ historiis lecta se ut hignins dicit
machinamentum bellicuia fuit uñ
est aut ħ in ñr̃os fabricata est ma¬
china muros. It alii poͬta quã tisa¬
tenor apunt equun pictum huĩsẜ
memorat᷑. Pel trete antenoris domꝰ
quo posset agnoseant eque stri prę¬
llo uicta est troya aut a monte
Ippio pestiiuẽ se absconderant grii
uñ alludit iñstar montis egnum aut
re nera hoc fuit qd uirgiłius seut̃
palladis arte aut ingenlose ant
dolose ac si ddiceret consilio irate
dee q̃ fuit inimica trorgnis edifi¬
tant tranilatio a namoni ut cice¬
ro nauem tibi eddificatam esse me¬
ssant Item in texeunt ut bisdenas
italo texamus robore nanis. Abre¬

Expanded text:
praepositione, sicut ‘peregre’, quamvis Sepraepositione, sicut ‘peregre’, quamvis Serenus lyricus «ad instar» dixerit. ‘Instar’ autem est ‘ad similitudinem’; unde non restaurata, sed instaurata dicuntur aedificia ad antiquam similitudinem facta. EQVVM de hoc equo varia in historiis lecta sunt. Vt Hyginus dicit, machinamentum bellicum fuit, unde est «aut haec in nostros fabricata est machina muros». Vt alii, porta quam eis Antenor aperuit equum pictum habuisse memoratur, vel certe Antenoris domus, quo posset agnosci. Aut equestri proelio victa est Troia. Aut a monte Hippio, post quem se absconderant Graeci, unde et adludit ‘instar montis equum’. Aut re vera hoc fuit, quod Vergilius sequitur. PALLADIS ARTE aut ‘ingeniose’, aut ‘dolose’, ac si diceret, ‘consilio iratae deae, quae fuit inimica Troianis’. AEDIFICANT translatio a navibus, ut Cicero «navem tibi aedificatam esse Messanae». Item INTEXVNT ut «bis denas Italo texamus robore navis». ABIE
Abbreviated transcription (Latin):
tur e suo ꝑe aliorun funguntur
ficio e memini preteritina est
Ieicimius cũ go memini uioere quo
ehor sum pamphilo ⁊memi me tñri¬
b altis coritium indisse senem qđ
si fit in uerbis in tegxis ut innat en¬
asisse tot urbes qͣnto magis in corru¬
ptis. Luctinq refugit pp ͦ metrum
ꝓ p̃senti p̃titum posint fracti bello
ĩ hoe libro dup̃ intentio est n ł tr¬
oye ꝙ uicta est ł enee turpe ideat᷑
Troili palladii conpuatione integro
sepulcro lanme dontis q̃đd in scea põ¬
ta fit ut in bachidibus lectim est.
rentur ut hcalis intessent sacipte
quas misit phuctetas cũ ip̃e nõ potu¬
isse aatere mõte puentus. Ductõr /
sonantiui est ꝗ̃ duces ut regnatorem
Asie qo heroum exunit carmen la¬
bentibus uelocibus nt labere hmpho
polo ꝙ labere p̃inis Cursus enim
larius celerior est instar nomẽ est
ineleci mabile. licit probuis in staris
de cl inauerit ut in estoris ꝙ care

Expanded text:
tur et suo et aliorum funguntur officio, ut ‘memini’ praeteritum est, legimus tamen et «memini videre, quo aequior sum Pamphilo» et «memini me turribus altis Corycium vidisse senem». Quod si fit et in verbis integris, ut «iuvat evasisse tot urbes», quanto magis in corruptis? REFVGIT propter metrum pro praesenti praeteritum posuit. FRACTI BELLO in hoc libro duplex intentio est: ne vel Troiae quod victa est, vel Aeneae turpe videatur Troili, Palladii conservatione, integro sepulcro Laomedontis, quod in Scaea porta fuit, ut in Bacchidibus lectum est; rentur; ut Herculis interessent sagittae quas misit Philoctetes, cum ipse non potuisset adferre morte praeventus. DVCTORES sonantius est quam ‘duces’, ut «regnatorem Asiae»; quod heroum exigit carmen. LABENTIBVS velocibus, ut «labere nympha polo» et «labere pinnis». Cursu enim lapsus celerior est. INSTAR nomen est indeclinabile, licet Probus ‘instaris’ declinaverit, ut ‘nectaris’, et caret
Abbreviated transcription (Latin):
filiũ uatem suscepit ꝙ rem dixisset
quadam die nasci p̃uerum ꝙ quẽ
morte uxo ꝙ eccuba q pͥami legi¬
tuna erat. Seo pͥamus ethi gnoete
filium uxoremq iussit occidi inde
ergo mie dic̃. Isoue dolo. quia iustã
cãhi proditionis hr̃e moebatur Alii
uolunt dolo quo om̃es decepti st Sic
fata feribant ut et eies contea
priãm sentirent. At capis quida
nõ pr̃ Anchise. Et uñ nec sel nec pa¬
trẽ. huio gsilio dicit in efuisse ꝓ qđ̵
int itusꝰ patere imiinebat uaꝗͣ en

Expanded text:
filium uatem suscepit; qui cum dixisset quadam nocte nasci puerum, per quem moetae uxor et Hecuba, quae Priami legitima erat. Sed Priamus Thymoetae filium uxoremque iussit occidi. Inde ergo nunc dicit ‘sive dolo’, quia iustam causam proditionis habere videbatur. Alii volunt ‘dolo’, quo omnes decepti sunt. SIC FATA FEREBANT ut etiam cives contra patriam sentirent. AT CAPYS quidam, non pater Anchisae. Et bene nec se nec patrem huic consilio dicit interfuisse, per quod interitu
Abbreviated transcription (Latin):
quales diomedis en nõ debennus tos
equo intellugerẽ quos enee sbstu¬
lit rheso qualei aũt dixit ac si dicẽt
nec sic feroces ut illi a quibus duce¬
bant oruginẽ diomedes enint reo
tracum huĩt equos ꝗ humanis car¬
nibus ices cebantur et hos ħcules occi¬
so ceuoeli tiramno aouxisse phibet᷑
de quibus dicunt᷑ supͣ memorati eq
origniem ducere sino age indit s̃p¬
ecibilia cito posse finiriͦ ⁊ contulit
se ad gñalitatem. Et a pͥma dic hospes
origine nobis Idẽ a raptii heline
qd quoem dido cupit set excusat ie¬
eneas & dicit riunam se troye be¬
euit esse dicturum hĩta ratiõne tẽ¬
poris ut sua dentq cadentia sidera
somnos. Insicias danaum hoe adtro¬
ianorum fauorem ne iudeantꝰ uir¬
tute esse superati. Casusꝑ tuorum
ut euentu troia corruerit nõ fati
necessitate. Exroresq tnqs Et respon¬
sio hune ordinem fequitur nam pr¬
imo dicit troye riunam: post eto¬
res suos Seꝑtima estas ꝑ estates ãnos

Expanded text:
QVALES DIOMEDIS EQVI non debemus eos QVALES DIOMEDIS EQVI non debemus eos equos intellegere quos Aeneae slit Rheso. ‘Quales’ autem dixit, ac si diceret: ‘anne sic feroces ut illi a quibus ducebant originem?’. Diomedes enim, rex Thracum, habuit equos qui humanis carnibus vescebantur. Hos Hercules occiso crudeli tyranno abduxisse perhibetur; de quibus dicuntur supra memorati equi originem ducere. IMMO AGE vidit specialia cito posse finiri, et contulit se ad generalitatem. ET A PRIMA DIC HOSPES ORIGINE NOBIS id est a raptu Helenae; quod quidem Dido cupit, sed excusat Aeneas. Et dicit ruinam se Troiae breviter esse dicturum, habita ratione temporis, ut «suadentque cadentia sidera somnos». INSIDIAS DANAVM hoc ad Troianorum favorem, ne videantur virtute esse superati. CASVSQVE TVORVM ut eventu Troia corruerit, non fati necessitate. ERRORESQVE TVOS et responsio hunc ordinem sequitur. Nam primo dicit Troiae ruinam, post errores suos. SEPTIMA AESTAS per aestates annos
Abbreviated transcription (Latin):
latine sicule a sico sie ergo
ait pliadas hiadas ut plimiruma
undosum Alii dicũt pliadas dc̃ãs
aby. littera uł a
filie e alii libori nutrices. Semin¬
osq triones Sȩptentriones bories s
aratorii. Non ergo in congene di¬
xit triones Quia septentridnes pla¬
ustra a nõ nullis dicuntur / Qnio
soles hibni ratio hec facit hiemis¬
perii qr hieme brenore sol utitꝰ
cirdilo.Tinger̃ demenger̃. solei
nõ ꝓ diebus posuit ut tris adeo ĩ¬
curto ceca calugine soles erramꝰ.
i estimi tarde uenientibus uł enim
disimictiua est conuinctio Aet pa¬
titur bis eandem rem. dixĩ ergo
hoc dixit q̃ cã est longorum dierũ¬
seo de hie ratio hemisperii ẽ In¬
rant audere peregimi. Iñ supra
axte poetita uititur ut premittat al¬
iquio quo sequens liber iudeatux esse
ꝯ iñctus quod in om̃ib yuat: Bibebat
amorem Adlinsit adginiuum Ssitp p¬
iamo de pͥamo nam eius p̃positione
officio fungitu pro qua ponitur ut supͣ.
qr unlcani armii uisus fuisse narrat

Expanded text:
Latine ‘suculae’ a suco. Sic ergo ait ‘pluviasque hyadas’, ut «Plemyrium undosum». Alii dicunt hyadas dictas vel ab y littera vel ἀfiliae, ut alii Liberi nutrices. GEMINOSQVE TRIONES septentriones, sunt boves aratorii. Non ergo incongxit 'triones', quia septemtriones plaustra a nonnullis dicuntur. Ad v. soles hiberni'. ratio hoc facit hemisphaerii, quia hieme breviore sol utitur circulo. tingvere demergere. soles vero pro diebus posuit, ut "tris adeo incertos caeca caligine soles erramus"id est aestivis, tarde venientibus; 'vel' enim disiunctiva est coniunctio, nec patitur bis eandem rem dici: ergo hoc dicit, Sed et hic ratio hemisphaerii est. INrant audere peregrini. Vnde supraarte poetica utitur, ut praemittat aliquid quo sequens liber videatur esse coniunctus; quod in omnibus servat. BIBEBAT AMOREM adlusit ad convivium. SVPER PRIAMO de Priamo. Nam eius praepositionis officio fungitur, pro qua ponitur, ut supraquia Vulcaniis armis usus fuisse narratur.
Abbreviated transcription (Latin):
fas mihi soauci sit Et bni a diis pe¬
ait ueniam ne iudeatur prodito Nã
g h q̃ d̾cũrus est tacuit añ ꝗ̃ uudi¬
ret nostꝰ eris Si enim uolimtate pro¬
deret sequadatur qo ait Cicero nimo
nõ incidat in sacramenti penaon qr
miltie teia st gña plerũq enim
enocat dicunt᷑ ge nõ st milites seo
neue ꝓmilite. Item ip̃e ab hii om̃es
enocatos & centiriones. Pleximq
cumultuarii hoe est qr ad unume
militant bellum plerunq sacra¬
m̃to rogato qr post elictionem in rẽ

Expanded text:
FAS MIHI subaudis ‘sit’. Et bene a diis petit veniam, ne videatur proditor. Nam et haec quae dicturus est tacuit, antequam audiret ‘noster eris’. Si enim voluntate proderet, sequebatur quod ait Cicero «nemo licet ut non incidat in sacramenti poenam: quia militiae tria sunt genera. Plerumque enim ‘evocati’ dicuntur, et non sunt milites, sed neve pro milite», item ipse «ab his omnes evocatos et centuriones»; plerumque ‘tumultuarii’, hoc est qui ad unum militant bellum; plerumque ‘sacramento rogati’, quia post electionem in rem
Abbreviated transcription (Latin):
recto ut sol sailicet ne incidat ⁊̃
centrum tre ge feequent patiatꝰ
ec lissim uicimis enim est enis ci¬
cului terre. Solisq labores canit
ꝑ em̃ia intellugamus planete sep¬
tem st sat᷑nus inppiter marsi
sol. Uenus mercurius luna seo
quinis contra munoum feruntur
ꝙ cũ mundo qñ retro graciuntur
ideo dix̃ solis labores laborat eñ¬
mentes ytea ueniẽtis spere nolu¬
bilitaten. Nec nos debet homeruis
mouer̃ q ait
enim edum dixit laborat̃ ses labos
non sentire. An hominum genus si
fabulam respicis a. promoteo intellige
uł deucalione & pira si aũt uer̾it¬
atem requnis uaria est opino pħi¬
losophorum. Alii enim de humore
dicunt alii de igni alii đatthonnis
Alii de quatuor elementis unde im¬
nascuntur de terre hanelitu q
nebula creat q̃ cũ altius fuerint
eleuate aut soas calore resolute
aut inuentorunt comp̃sse mittũt
lenes pluuias uł expͥmunt cõcita¬
tiores Et ignes scilicet exnubium
collisione dlam oniniun rerum

Expanded text:
incidat in centrum terrae et frequenter patiatur eclipsin; vicinus enim est eius circulus terrae. SOLISQVE LABORES ‘canit’ per omnia intellegimus. Planetae septem sunt, Saturnus Iuppiter Mars Sol Venus Mercurius Luna. Sed quinque et contra mundum feruntur et cum mundo quando retrogradi sunt, Ideo ergo dixit ‘Solis labores’; laborat enim nitens contra venientis sphaerae volubilitatem. Nec nos debet Homerus movere, qui aitenim eum dixit non laborare, sed laborem non sentire. VNDE HOMINVM GENVS si fabulam respicis, a Prometheo intellege, vel a Deucalione et Pyrrha; si autem veritatem requiris, varia est opinio philosophorum. Alii enim de umore dicunt, alii de igni, alii de atomis, alii de quattuor elementis. VNDE IMLucretium de terint elevatae, aut solis calore resolutae aut vi ventorum conpressae emittunt leves pluvias vel exprimunt concitatiores. ET IGNES scilicet ex nubium collisione. Nam omnium rerum
Abbreviated transcription (Latin):
fieret timens hippotes quidam
nobił filie egiste cum laumedontis
regis esiona lam esses orta sedicioñ
religata. Impositam eam naui mi¬
sit quo fors tulisse hec ad siciliam
delata actinso flumo quem nison.¬
uerio in uesiim uł canem compressa
edidit acesten qui ex matris nom¬
me Cinitatẽ tͦanis coidit q̃ lodie
segesta nomĩatut. Quas satan uẽti
iusta pecitio. Subduce̾ intram teahe.
Nebucrre añt in mat̃ mnittere. de de¬
Aucunt sotii naues Aꝑtꝗr̃ aptas legee
Stringere ermos aut defrondat aut
A gricole sceingunt fronoqi aut fea¬
toi stringer remosa li grr̃. Sotiis
et pege recepto silensis ꝓnumeros
ut huͦ illmi arma hie arextis fuit
sin absũcta s alui hoc ẽ si periit en¬
eas ꝗ troyanorum salus est. Nec
spesiam restat iuili heñ o Ascanio
spem dicĩt ꝑp xtatem Seiesq paratat
÷ pꝑ acestis tognationem. Regem
rus est Iatibus ylioneus aut so an¬
dis lo quebatin aut ex posteriorit
fremebat intelligis ore feemibant

Expanded text:
fieret, timens Ippotes quidam nobilis filiae Acestae — cum Laomedontis regis filia iam esset, orta seditione, religata — impositam eam naui misit, quo fors tulisset. Haec ad Siciliam delata, a Crinisio fluuio, conuedidit Acesten, qui ex matris nomine civitatem Troianis condidit quae hodie Segesta nominatur. QVASSATAM VENTIS iusta petitio. SVBDVCERE in terram trahere. ‘Deducere’ autem in mare mittere, ut «deducunt socii naves». APTARE aptas eligere. STRINGERE REMOS aut ‘defrondare’, ut «agricolae stringunt frondes», aut ‘fractos stringere’, id est ligare. SOCIIS ET REGE RECEPTO syllepsis per numeros, ut «hic illius arma, hic currus fuit». SIN ABSVMPTA SALVS hoc est, si periit Aeneas, qui Troianorum salus est. NEC SPES IAM RESTAT IVLI bene de Ascanio ‘spem’ dicit propter aetatem. SEDESQVE PARATAS propter Acestis cognationem. REGEM 559 Talibus ilioneus aut subaudis 'loquebatur', aut ex posterioribus 'fremebant' intellegis. ore fremebant
Abbreviated transcription (Latin):
tatiti multi et dicebant ne sit ꝯ̃rium
canebant taciti. Bis quinos silet ille dis
dicimius e bisquimi sunt ille dieb.
Tectus aut mł canomi se sotraliens
aut ñge ꝵ natat tandem aut sepera
⁊ est exageratio asinonis abiit ex ce
rumpit uocen ħ est erumꝑit innocẽ
et dium est ꝓ contearuu / Nã si sile¬
tium est rũpẽte est loꝗ ut quid me alta¬

Expanded text:
taciti, multi etiam dicebant, ne sit contrarium ‘canebant taciti’. BIS QVINOS SILET ILLE DIES dicimus et ‘bis quinis silet ille diebus’. TECTVS aut multitudini se subtrahens aut iunge, et vacat 'tandem'; aut separa, et est exaggeratio a synonymis, ut "abiit excessrvmpit vocem hoc est erumpit in vocem, et dictum est per contrarium. nam si 'silentium rumpere' est lo
Abbreviated transcription (Latin):
spamensis senator ex proscriptis i
samo anthonius e infea / icciba
ẜtorii uersiꝰ. Et alt soriba macenas
nimio medius int̾ arguinium s
domũ ꝑpenam. Iam pat eneas re/¬
ligiosus qr pater proprie omniũ
deorum epiteton est ut ostenuit
ubiq uirgilius ostͦ ꝓ purpura
posuit uñ tingitur purpura / dãt
mantilia uillis tonsis iullis uel¬
minutis nel compositis constat eñ
maieres mappas hũisse nillosas
mantilia nõ a manibus quo mõ¬
gnta intus hoc est multe & ordi¬
ne longo id est dispositione ẜui lũ
llium ꝗ ĩ economicis dicit quid ubi
ponendum sit Nee enim debent un¬
mersa ꝯfundi. Cura penimi. Inter
penum ⁊ cellarim hoc interest
ꝓ cellarium est pautorum dierũ
uñ s cellam dicitut imperatum
Eeumentum penus uõ temporis lõn
Sane dicimus ⁊hie ꝙ ħ i hoc penus
seo a masculmo ⁊ a feminino gnẽ
quarta ẽ declinatio a/ nentro t̾tia

Expanded text:
spaniensis senator ex proscriptis, in spaniensis senator ex proscriptis, in summo Antonius et infra scriba Sertorii Versius, et alter scriba Maecenas in imo medius inter Tarquinium et dominum Perpernam». IAM PATER AENEAS religiosus, quia ‘pater’ proprie omnium deorum epitheton est, ut ostendit ubique Vergilius. OSTRO pro ‘purpura’ posuit, unde tingitur purpura. DANT MMANTELIA VILLIS ‘tonsis villis’ velminutis’ vel ‘compositis’. Constat enim maiores mappas habuisse villosas. ‘Mantelia’ vero a manibus, ginta hoc est multae. ordine longo id est dispositione, secundum Tullium, qui in oeconomicis dicit, quid ubi ponendum sit; nec enim debent universa confundi. cura penum strvere inter penum et cellarium hoc interest, quod cellarium est paucorum dierum, unde et in cellam dicitur imperatum frumentum, penus vero temporis longi. sane dicimus et hic et haec et hoc penus, sed a masculino et a feminino genere quarta est declinatio, a neutro tertia,
Abbreviated transcription (Latin):
st ꝙ pͥmu in aula athali regis afie
qui populimro. scripsit heredem
in uenta st ideo aũt ẽ in domib
tendebant᷑ aulea t imitatio ten¬
toriorum fieret ib quibus bellantes
hoc fari hodie quoꝵ conspicinnus. Ua¬
rõ tn dicit uela solere suspendi ad
accipiendum puluerem qr usus ca¬
met̃ riinorabat᷑. Unde Oratius in¬
terea sus pensa grauis aulea ruinas
ĩ patinam fecere trahentia pulueris
atri q̃ tum nõ aquilo campanis ex¬
atatoribus sciendum sane om̃ia
gerca nomnĩa in N. exeuntia cum
aditq superbim plumm aurea si¬
est sed sineresis fit e spondeus est
sponoa antiqui stipodia nõ halebãt
seo stratis tribus lectis epulabantur
uñ ꝙ triclinium stni dicitur sic
icero stni teiclinia ꝙ in foro stni
inbebat uñ apparet exrare eosꝗ
triclinium dicunt ip̃am basilicam
uł cenationem mediamq locanit
Ip̃e enim apuo maiores domini fu¬
erat locus ut aperte salustins do¬
cet igẽ discubuere ytorius inferiõ
in medio suꝑ enn Titius fabius hi¬

Expanded text:
tali regis Asiae, qui populum Romanum scripsit heredem, inventa sunt. ideo autem etiam in domibus tendebantur aulaea, ut imitatio tentoriorum fieret, sub quibus bellantes hoc fieri hodieque conspicimus. Varro tamen dicit vela solere suspendi ad excipiendum pulverem, quia usus camerae ignorabatur: unde Horatius "interea suspensa gravis aulaea ruinas in patinam fecere, trahentia pulveris atri, quantum non Aquilo Campanis excitat oris" . sciendum sane omnia Graeca nomina in η exeuntia, cumciditque superbum Ilium" est, sed synizesis fit, et spondeus est. SPONDA antiqui stibadia non habebant, sed stratis tribus lectis epulabantur; unde et triclinium sterni dicitur. Sic Cicero «sterni triclinia, et in foro sterni iubebat». Vnde apparet errare eos qui triclinium dicunt ipsam basilicam vel cenationem. MEDIAMQVE LOCAVIT ipse enim apud maiores domini fuerat locus, ut aperte Sallustius docet «igitur discubuere: Sertorius inferior in medio, super eum L. Fabius Hi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ antiqui coronabant posula & sic
libabant uñ est magniim cratera
coronã in ouit impleuitq mero fit
strepitus tritis .i. ad tecta ut it clamo
cxlo legitur aũt Et sit strepitus te¬
ctis. Atrĩa ut sup̃ uiximuis itangit
romanam historiam. Nam ut ait
Cato & in ato duomn fercuł epul¬
abantun antarui uno ait Iuuenalii
quis fercula septem seireto cenanit
auuis nbi et peciñas habebat unoe
et ꝗ honoratioỹs erant luminum
custodes ao hibebant ut ꝗ darddamo
anchise armiger inte fuit fidusq ao
lim̃a custos i̾di e alma erat unde
& aterum dcum est. Ateium enim
erat ex fimo lichini greto ẜmone
uius ne inle aliquio intro feret al¬

Expanded text:
quia antiqui coronabant pocula et sic quia antiqui coronabant pocula et sic libabant; unde est «magnum cratera corona induit, implevitque mero». IT STREPITVS TECTIS id est ad tecta, ut «it clamor caelo»; legitur autem et ‘fit strepitus tectis’. ATRIA ut supra diximus, tangit Romanam historiam; nam, ut ait Cato et in atrio et duobus ferculis epulabantur antiqui, unde ait Iuvenalis «quis fercula septem secreto cenavit avus?». Ibi etiam pecunias habebant; unde qui honoratiores erant liminum custodes adhibebantur, ut «qui Dardanio Anchisae armiger ante fuit, fidusque ad limina custos». Ibi et culina erat; unde et atrium dictum est, atrum enim erat ex fumo. LYCHNI Graeco sermone usus est, ne vile aliquid introferret. A l
Abbreviated transcription (Latin):
sse priorem peniteat/. Abolere siche¬
uni mapit deio nalis prius enim
est auellere inherentia gy post no¬
na inferre. Sic terrentins ut me¬
tum in quo mne ẽ adimam atq
expliam animum gaudio. Liuo am¬
ore aut uiui hominis aut fõte ne¬
hementi preuerter̃ ẜoicupar̃ propt
ianonom sine dubio. Resides pigi¬
os ⁊ ao amanonni in hertes. Iuran¬
erat enim nulli se ẽẽ impturam
uñ contra instantes dicimus in dust¬
rios Qiies epulis ꝑꝑ regalem afflu¬
entiam contra supra ait postꝗͣ exe¬
mpta fames cpulis menseq remote
licet sb extranea ꝑsona romanor
tn exeqintin morenr. apno quos due
mense erant una epularuni alta
atera dicit᷑. Unie persins tibi crat¬
eras argenti inclusaq pingui au¬
ro dona feram. Et uina foronãt
uina propoculis posuit s est tro pus
simidoche ut cererem dicimꝰ ꝓ fenm
Sic plautus uinum precennir Nam
hie deus presens est Coronant aũt
e aut impleant usq ad mãgiem aut

Expanded text:
sse priorem paeniteat». ABOLERE SICHAEVM INCIPIT ordo naturalis. Prius enim est avellere inhaerentia, et post nova inferre; sic Terentius «ut metum in quo nunc est adimam atque expleam animum gaudio». VIVO AMORE aut vivi hominis aut certe ‘vehementi’. PRAEVERTERE praeoccupare; propter Iunonem sine dubio. RESIDES pigros, ad amandum inertes; iuraverat enim nulli se esse nupturam. Vnde contra ‘instantes’ dicimus industrios. QVIES EPVLIS propter regalem affluentiam. Contra supra ait «postquam exempta fames». MENSAEQVE REMOTAE licet sub extranea persona, Romanorum tamen exsequitur morem, apud quos duae mensae erant: una epularum, alteratera’ dicitur, unde Persius «si tibi crateras argenti inclusaque pingui auro dona feram». ET VINA CORONANT ‘vina’ pro poculis posuit; et est tropus synecdoche, ut Cererem dicimus pro Sic Plautus «vinum precemur; nam hic deus praesens adest». ‘Coronant’ autem est aut ‘implent usque ad marginem’, aut
Abbreviated transcription (Latin):
uxori legata pemis quarte ãt
declinationis eẽ persiui docet ĩ
fraculorimi compositores e flã¬
mis adolere penates coleñ seo a do
is nõ adolentur aliqua sed cremã¬

Expanded text:
"uxori legata penus" . quartae autem declinationis esse Persius docet, ut in ferculorum conpositores. et flammis adolere penates colere. sed adolis non adolentur aliqua, sed crema
Abbreviated transcription (Latin):
Insidat legitur e infideat: At memõ
ille mr̃is hoc est p̃ceptorum mr̃is aci¬
dalie acidalia uenus dicitꝰ uł qr mi¬
at curas quas greci acidas dicunt uł
certe a. fonte acidalio ꝗ ẽ in orcho¬
metito bortie Cuntate inquo se gna¬
tiae lauant quai ueneri cẽ ꝯstat
sacratas ipũs enim ⁊ liberi filii se

Expanded text:
INSIDAT legitur et ‘insideat’. AT MEMOR INSIDAT legitur et ‘insideat’. AT MEMOR ILLE MATRIS hoc est praeceptorum matris. ACIIAE ‘Acidalia’ Venus dicitur vel quia inicit curas, quas Graeci ἄκιδας dicunt, vel certe a fonte Acidalio, qui est in Orchomeno Boeotiae civitate, in quo se Gratiae lavant, quas Veneri constat esse sacratas; ipsius enim et Liberi filiae sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
Et pocula ponant ẜm Antiquã
locutus est morem Miranturido¬
na eneę mirant᷑ inlũ. Ipc ad
sirios retulit flagrantisq dei iiltꝰ
ha ao poctam refertur/ Similatqͥ
uerba composita in Aseanii simł¬
ilitudine e hoc ad personam pot¬
te accipiendum pricipne infelix
eꝑ casum futurũ ut probant᷑
sequentia pesci deuota future/
Expleri mentem nequil irȩca
figura est tuendo dum intuel
et om̃is gerimdii modus tam ab
agentis ꝗͣ a patientis significatioe
similit profertur ut cantando
tu illimr i dum cantas et frigidꝰ
inpratis cantando rimipitur an¬
guis .i. dum ei cantatur. Ille
ubi postꝙͣ ut oratius nos nbi deci
diceret & ergo ubi interdum adm̃b¬
ium loci est interonni temporis.
Et magnum aroinm difficile est ei
imitari dierimi filii ad defectum Regi¬
nam petit nõ simpliciter dixit petit
nar petere est proprie mildiari. Gre¬
mio pouet sostinet ut ⁊ fotum gronio

Expanded text:
ET POCVLA PONANT secundum antiquum locutus est morem. MIRANTVR DONA AENEAE MIRANTVR IVLVM hoc ad Tyrios rettulit. FLAGRANTISQVE DEI VVLTVS hoc ad poetam refertur. SIMVLATAQVE VERBA composita in Ascanii similitudinem. Et hoc ex persona poetae accipiendum. PRAECIPVE INFELIX propter casum futurum, ut probant sequentia ‘pesti devota futurae’. EXPLERI MENTEM NEQVIT Graeca figura est. TVENDO dum intuetur. Et omnis gerundi modus tam ab agentis quam a patientis significatione similiter profertur, ut «cantando tu illum», id est ‘dum cantas’, et «frigidus in pratis cantando rumpitur anguis», id est ‘dum ei cantatur’. ILLE VBI postquam, ut Horatius «nos ubi deciddiceret. Ergo ‘ubi’ interdum adverbium loci est, interdum temporis. ET MAGNVM arduum; difficile est enim imitari verum filii adfectum. REGINAM PETIT non simpliciter dixit ‘petit’; nam ‘petere’ est proprie ‘insidiari’. GREMIO FOVET sustinet, ut et «fotum gremio».
Abbreviated transcription (Latin):
Baudis augumentum  Tua numi¬
na possibilitatem. Et notandum
deuin plura habere numina ut
supra diximus frat̾ ut eneas.
Conciliatio a qu alitate persone
Ut aũt est quẽ admodum qd̾ in pro¬
nuntiãtione ostenditur qñ temporis
nõ ẽ. Iactetur uacatq o diis Iumõĩs
iniꝗ̃ iusta ca petitionis oñditur. odi

Expanded text:
laudis augmentum. TVA NVMIlaudis augmentum. TVA NVMINA possibilitatem. Et notandum unum deum plura habere numina, ut supra diximus. FRATER VT AENEAS conciliatio a qualitate personae. ‘Ut’ autem est ‘quemadmodum’, quod in pronuntiatione extenditur, quando temporis non est. IACTETVRQVE vacat ‘que’. ODIIS IVNONIS INIQVAE iusta causa petitio
Abbreviated transcription (Latin):
statum qualitate formatur. Nate
mee unreo aut qr uenirea noluptas
exerciri sine amore nõ potest aut
ẜm symonidem ꝗ dicit cupiomẽ ex
uenene tantũ ẽẽ progenitum q̃ ꝗͣ
alii dicant ex ip̃a amãte. Alii exipa
⁊ uulcano Alii uõ chai & prime
solui nate. ꝗ ionis contemnis fulm¬
ma que olis iteris solent tẽ terori
ꝑatrii sũmi.Nũc quidem de Ione ꝓpe
olixit sciendum en proqualitate
uerum ul ꝑsonarum sumum deũ
dici uł patrem. Nam unusquisq eũ
sũmuni putat esse quem eolit. ut
sunme deum sancti custos sora¬
ctis Ripollo. Tiphoea multi ti foya
Legunt ut clrealia s cerea¬
lea. Tifoya añt dixit. nõ qui¬
bus ⁊ iphens nsus est sed qũbuo
Iuppiter in Tipheum spoliio .i.¬
Littute/ a uictoria epithetõ
posuit/ ut scipio Africanus
⁊ nactellus Crechicus. Temmo
afferesis est pro contemnis. Hac
antẽ Laude  hoc agit facile euz
contenunt & Iouem. Adte confu¬
gio personarum ratio facit

Expanded text:
statum qualitate formatur. NATE MEAE VIRES aut quia Veneria voluptas exerceri sine amore non potest, aut secundum Simoniden qui dicit, Cupidinem ex Venere tantum esse progenitum; quamquam alii dicant ex ipsa et Marte, alii ex ipsa et Vulcano, alii vero Chai et primae SOLVS NATE ‘qui Iovis contemnis fulmina’, quae diis ceteris solent esse terrori. PATRIS SVMMI nunc quidem de Iove proprie dixit. Sciendum tamen pro qualitate rerum vel personarum ‘summum’ deum dici vel patrem; nam unusquisque eum summum putat esse quem colit, ut «summe deum, sancti custos Soractis Apollo». TYPHOEA multi ‘Typhoia’ legunt, ut ‘cerialia’ et ‘cerealia’. ‘Typhoea’ autem dixit non quibus Typhoeus usus est, sed quibus Iuppiter in Typhoeum; a spoliis et victoria epitheton posuit, ut Scipio ‘Africanus’ et Metellus ‘Creticus’. TEMNIS aphaeresis est pro ‘contemnis’. Hac autem laude hoc agit, facile eum contemnit et Iovem. AD TE CONFVGIO personarum ratio facit
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ sopo t somnis sed mõ sopitu
Cipri nemus est in quo opidum
brene ut panlo post ydalie lucos.
item y dalium nenii sacratase¬
q̃at ut feequenter dixmus ne¬
auis in oportunus in congrnuis. Tu
faciem illa faciem ꝓmultu po¬
suit Nullus enim faciem alteriꝰ
potest accipere sed uultũ ꝗ prone¬

Expanded text:
est ‘sopor’ et ‘somnus’, sed modo ‘sopitum’ est ‘sopor’ et ‘somnus’, sed modo ‘sopitum’ Cypri nemus est, in quo oppidum breve, ut paulo post «Idaliae lucos», item «Idaliumque nemus». SACRATA SEvacat, ut frequenter diximus. MEDIVS inportunus, incongruus. TV FACIEM ILLIVS ‘faciem’ pro vultu posuit. Nullus enim faciem alterius potest accipere, sed vultu
Abbreviated transcription (Latin):
inem dic̾it ubi habitabat iuno tit
certe ħ ipñm uercor quod enre cã¬
tago in hospitium patint ut est tim¬
eo danaos ⁊ oona ferentes hano
intantum quioem hoc est in articio
Quo cirta qua pꝑ meditõ mente
ꝑtracto Nequo se nmmine muret
quo uel uacãt uel ꝑ nomen est Et
bene suppenuit nomen iimonis ne
cius frequenti cõmendatione/ cupi¬
dinẽ tereat Magis enim uult eñ
intelliger̃ q̃ audire Iunonem aut
certe adiur̃biu est ut sit iimeo
ne se numine dido aliquam cõmu¬
odum ego ałr a. matre eneas alit̾
amatur a diuone quo a quo mõ
accipere audi ut contra ut dic dã
da nõ
Inuebita posco ꝙ da litire nobis
mentem dispositionem consiliu
acgitu enocationt & est quarte
decimationis Uxbem sidoniam quã
regnum. it alie romanũ tellus
debent᷑ Et ubiq aseaniuis maxi¬
ma cura uenreis inteodncitut ut
neneris instissima cura Item hũe
tegere es dir ualeam so ducere.
pine. sopitim soño unum ꝗdẽ

Expanded text:
inem dicit, ubi habitabat Iuno, ut certe ‘hoc ipsum vereor, quod Aeneae Carthago in hospitium patuit’, ut est «timeo Danaos et dona ferentes». HAVD ine est’, hoc est in articulo. QVOCIRCA quapropter. MEDITOR mente pertracto. NE QVO SE NVMINE MVTET ‘quo’ vel vacat vel pronomen est. Et bene supprimit nomen Iunonis, ne eius frequenti commemoratione Cupidinem terreat; magis enim vult eum intellegere quam audire Iunonem. Aut certe adverbium est, ut sit ‘timeo ne se numine Dido aliquam commuodum ego’; aliter a matre Aeneas, aliter amatur a Didone. QVA id est quomodo. ACCIPE audi; ut contra ‘dic’ ‘da’, ut «da, non indebita posco» et «da, Tityre, nobis». MENTEM dispositionem, consilium. ACCITV evocatione. Et est quartae declinationis. VRBEM SIDONIAM quam regnum Italiae Romanaque tellus debentur»; et ubique Ascanius maxima cura Veneris introducitur, ut «Veneris iustissima cura», item «hunc tegere et dirae valeam subducere pugnae». SOPITVM SOMNO unum quidem
Abbreviated transcription (Latin):
biguam ĩ qua hĩtat mutabilis femina
ut uaruim ꝙ mutabile semꝑ femĩa
tem iuno ĩ quãto suspectas huisse dom¬
os cartagmis alte. bilingues fallates.
Nee enim ad linguam retulit s aom¬
entem/ Et sb noctem eura recursat ã¬
ca noctem. Seo sciendum ꝙ cũ tp̃o sugn¬
ificat᷑ so pposicio accusats cuhers ut

Expanded text:
IGVAM in qua habitat mutabilis femina, ut «varium et mutabile semper femina»; item Iuno in quarto «suspectas habuisse domos Carthaginis altae». BILINGVES fallaces; nec enim ad linguam rettulit, sed ad mentem. ET SVB NOCTEM CVRA RECVRSAT circa noctem. Et sciendum quia, cum tempus significa
Abbreviated transcription (Latin):
in uoce s resistit Alatus aut̃ ideo
qr amantib nee leunis aliq nec
mritabilius in uenit᷑ ut in ip̃a pro¬
batur didone. Nam đ eiis intitu
cogitat ciuus panlo añ amore de¬
peribat ut nõ potus ab reptũ di¬
nellet cũꝑni s agiptas uo ideo gestat̃¬

Expanded text:
resistit». Alatus autem ideo est, quia amantibus nec levius aliquid nec mutabilius invenitur, ut in ipsa probatur Didone; nam de eius interitu cogitat cuius paulo ante amore deperibat, ut «non potui abreptum divellere corpus». Sagittas vero ideo gesta
Abbreviated transcription (Latin):
cturus est aut abscessu cupiomis
aut aduentum ascanii pueri puer
argumentum a facili. Regales ũ
mensas epulas intemperantes inꝗd
castitas rara est s facilii amorit
occasio. Uñ est sine cerer e bacho
feuet uenus laticemq lieun la¬
figurate ponetis principalitatem
ꝓ deriuatione Occultum inspires
ignem diffinitio amoris amor e¬
iq̃nis occultui. Ieneno uenenin
dcum qd̾ ꝑ uenas eat. paret amõ
ut supra pro cupiaine amorem
ponit. Et alas exuit laus ingẽs
Ascanii ꝑtransitum siquidẽ alis
tantũ depositis ascanius fuit pla¬
cidam ꝑ membra quietem aut
Epitheton ẽ quietis aut ideo pla¬
⁊dam dixit qr ẽ quies que põt
sb latum. Amaricus hic puer ye.¬
quii umquentarius fuit ꝗ casu
Capsus dum ferret ungnenta ma¬
iorem ex ꝯfusione odorem ertau¬
it uñ optima unguenta amaraci¬
na oicim̃tur hic postea in hbam
sanisucam usus est quam nẽ etiã
amaracũ dicunt iamq ibat cum
Uix uemis ista dixisset sane neq

Expanded text:
cturus est aut abscessum Cupidinis aut adventum Ascanii. PVERI PVER argumentum a facili. REGALES INTER MENSAS epulas intemperantes, in quibus castitas rara est et facilis amoris occasio; unde est «sine Cerere et Libero friget Venus». LATICEMQVE LYAEVM ‘layaeium’ dixit, figurate ponens principalitatem pro derivatione. OCCVLTVM INSPIRES IGNEM definitio amoris est ‘ignis occultus’. VENENO venenum dictum quod per venas eat. PARET AMOR ut supra, pro Cupidine amorem ponit. ET ALAS EXVIT laus ingens Ascanii per transitum, siquidem alis tantum depositis Ascanius fuit. PLACIDAM PER MEMBRA QVIETEM aut epitheton est quietis, aut ideo ‘placidam’ dixit, quia est quies quae potest sublatum. AMARACVS hic puer regius unguentarius fuit, qui casu lapsus dum ferret unguenta maiorem ex confusione odorem creavit; unde optima unguenta amaracina dicuntur. Hic postea in herbam sampsuchum versus est, quam nunc etiam ‘amaracum’ dicunt. IAMQVE IBAT cum vix Venus ista dixisset. Sane neque
Abbreviated transcription (Latin):
qt cmĩs it gñis. e̾xanimis añt
est mõtiuis ilt yie moicat locus ex¬
animatus nõ timens/ ut exaĩata se¬
quens mpĩgeret agmina murii
uendebat. Ingenti dirte usus ẽ nec¬
oĩs nam hoe loco qr pnui potuit prĩs
tempus posuit Supdeins qr pungi nõ
potuit s referri ꝑficto usus ẽ temp¬
ore dicendo raptanerat nõ raptabat
Tumi nõ ingenten gemitum Iam eñ
superini enra lacrimasse dixerat hoc
cego addit ꝑꝑ insũ hectoris corpus
nt et grauiter gemeret. It cãrimi
quo tractus estͦ amici aũt pluĩ est
ꝗ si hectoras diceret alibi parĩq pr̃i
tenoebat iulum cũ potint dicẽ migi.
Manus inhermes aut sine sceptro ant
supplices ut oix̃tias tenoamus in her¬
mes q̃o tactim s õ iinstoria ꝗ enĩ
se uident in ermes supplicant: aut
re uera in etmis tuc ꝯͣ pirhum eñ
ꝓcessit armatus. Sane ꝑ transicum
historiam tetrgit qr constat pamius¬

Expanded text:
. exanimis autem est mortuus, ut hic indicat locus, exanimatus vero timens, ut "exanimata sequens inpingeret agmina muris" . vendebat ingenti arte utitur verbis: nam hoc loco, quia pingi potuit, praesens tempus posuit, superius, quia pingi non potuit, sed referri, perfecto exsecutus est tempore dicendo 'raptaverat', non 'raptabatTVM VERO INGENTEM GEMITVM iam enim superius eum lacrimasse dixerat. Hoc ergo addidit visum Hectoris corpus, ut etiam graviter gemeret. VT CVRRVS quo tractus est. AMICI AVTEM plus est quam si ‘Hectoris’ diceret. Alibi «parvumque patri tendebat Iulum», cum potuerit dicere ‘mihi’. MANVS INERMES aut sine sceptro aut supplices, ut «et dextras tendamus inertes». Quod tractum est de historia; qui enim se dedunt inermes supplicant. Aut re vera ‘inermes’ tunc; contra Pyrrhum enim processit armatus. Sane per transitum historiam tetigit, q
Abbreviated transcription (Latin):
gẽmam ͦ aut margaritam . Et gẽmas
uolunt dici auisi coloris margaritas
uõ albas e gẽmas in tegrai margar¬
itas ꝓtusas duꝑlicem aut latm
aut duylia aptantur demptalia dõso.
tẽ duplex agit᷑ ꝑlũmos spͥma aut
creti re uera duplicẽ gẽmis ꝙ anro
EITEREA ab insula q̃ nuo tantu

Expanded text:
 et gemmas volunt dici diversi coloris, margaritas vero albas; vel gemmas integras, margaritas pertusas. DVPLICEM aut latam, ut «duplici aptantur dentalia dorso», item «at duplex agitur per lumbos spina»; aut certe re vera duplicem gemmis et auro. CYTHEREA ab insula quae numero tantum
Abbreviated transcription (Latin):
enas int bella seiissima ꝟgmes lib¬
auit quam obcãm mibentes eiꝰ in uo¬
cant nom qi libatoris xginitatis hine
⁊̃ ãp romanos thalasio inuocat᷑ cũ
enim in raptu sabinarum plebeius
ꝗdam raptam pulchẽrimã duce̾t ne
ei auferret᷑ ab aliis thalasionis eã
duas nobilis cẽ simulauit cuiꝰ nodẽ
fuit puelle tuta xoiinitas. Matris

Expanded text:
issima virgines liberavit; quam ob causam nubentes eius invocant nomen quasi liberatoris virginitatis. Hinc etiam apud Romanos Thalassio invocatur; cum enim in raptu Sabinarum plebeius quidam raptam pulcherrimam duceret, ne ei auferretur ab aliis, Thalassionis eam ducis nobilis esse simulavit; cuius nomine fuit puellae tuta virginitas. MATRIS
Abbreviated transcription (Latin):
ut ex echiopia est usq ħ Exepta labo¬
rat᷑ hor ẜmone probare ab tnea nõ ẽẽ
ꝑditam prĩam si ornatus heleñ cũ
Antenore troyam ꝓdidisse maĩfestũ
ẽ exincendio eripuit bellorum caũ
nõ ꝓ p̾mio proditionis accepit signis
auroq .a. signis aureis ut moledq
ge mõtes. pallam regentem durã.

Expanded text:
ut «ex Aethiopia est usque haec». EREPTA laborat hoc sermone probare ab Aenea non esse proditam patriam, si ornatus Helenae, quam cum Antenore Troiam prodidisse manifestum est, ex incendio eripuit bellorum casu, non pro praemio proditionis accepit. SIGNIS AVROQVE signis aureis, ut «molemque et monte
Abbreviated transcription (Latin):
argentarii q producit᷑ nalitee sed
inderiuatiome mutatur dipthoniõ¬
us namq est cilata in auroi see¬
ies ordo conex per eot diicta uiros
a belo primo fiege assiriorum
ut ab antiquo durantia çinam ab¬
elo usq ad belum prẽm didonis
& ip̃e assixius fuit hĩe est quã bet
xom̃es abcio soliti cũ int prem

Expanded text:
ed in derivatione mutatur; diphthongus namque est, ‘caelataque in auro’. SERIES ordo conexus. PER TOT DVCTA VIROS a Belo, primo rege Assyriorum, ut «ab antiquo durantia cinnama Belo», usque ad Belum, patrem Didonis, qui et ipse Assyrius fuit. Hinc est «quam Belus et omnes a Belo soliti», cum inter
Abbreviated transcription (Latin):
io est peno entia ut g celi con¬
uexa ꝑ auras uł ẽ suspensa pla¬
nutas que intelluuntutust nõ st
fixi sed in aere feruntur. pasti
antemiuguis marins sidera i
ignes celestes phisici docent. secinto¬
iiii quos ait lucanus acq̃ unde

Expanded text:
ia, ut «et caeli convexa per auras», id est suspensa, planetasque intellegunt, quia non sunt fixi, sed in aëre feruntur. ‘Pasci’ autem aquis marinis sidera, id est ignes caelestes, physici docent, secundum quos Lucanus ait «atque undae
Abbreviated transcription (Latin):
mĩatiuum licet in compositione di¬
camus conditio. proceres aũt iodto
ẜm uarronem principes eiuitaus
dicunt᷑ qr enunent in ea sicut:
edifitiis cantuli quidam hoc est ca¬
pita tabium que proceres nomĩa¬
ntur. Ermitus yoꝑas aut puieruͥ
intellige aut imitabatue a polinis
litum docere potuit qui didonis
exat temporibus. seo docuit hercu¬
lem uñ dicit athlantẽ celum sb̾¬
samusse susceptum ꝑꝑter celi sciẽ¬
tiam traditam. Constat enim
ħ culem fuisse philosophum Et e
Nam ennis dic̃ niimiu melonẽ
uocari athlantem nõ a thelamõem
hie cuĩt bñ philosophica in troducit
cantilena in conuinio regine ad¬
hue caste Contra int nimphas
ait nuilcani martisq dolos ge du

Expanded text:
minativum, licet in conpositione diminativum, licet in conpositione dicamus ‘condicio’. Proceres autem ideo secundum Varronem principes civitatis dicuntur, quia eminent in ea, sicut in aedificiis mutuli quidam, hoc est capita trabium, quae proceres nominantur. CRINITVS IOPAS aut puerum intellege, aut imitabatur Apollinis quem’, nec enim istum docere potuit qui Didonis erat temporibus. Sed docuit Herculem; unde et dicitur ab Atlante caelum sustinuisse susceptum, propter caeli scientiam traditam. Constat enim Herculem fuisse philosophum, et est nam Ennius dicit Nilum Melonem vocari, Atlantem vero Telamonem. HIC CANIT bene philosophica introducitur cantilena in convivio reginae adhuc castae; contra inter nymphas, ait «Vulcani Martisque dolos et d
Abbreviated transcription (Latin):
uino nisi sacrorum cã cetis dieb
bibit cicisa est a marito mẽtin¬
ius absolutus id enim nomen ma¬
lito sic granuis licimanius caeñ
sue. Tunc sitie pertransitum pe¬
norum ducum nomĩa intro duc̃.
Nam bitias classis prinicee fuit
prefectus ut docet liuius Tõpas nõ
kex afcorum unus de ꝓcis didors
ut punica tistatur historia In¬
crepitans in clamans. Ut estat¬
es intrepitans seram ant certe
anguens familiariter segnitie
caros accipientis nñ esss amo
in bibendo Nausit mõ accepit
nec possimiꝰ intelligere bibit cũ
hoc sequatur et pleno se proluit
auro. Alibi uidit ut hausit ce¬
lum mentẽq recepit alibi audi¬
nni ut nocemq his auribus hausi
alib uulnerat ut latus haurit
ap tum s multa alia pro loco sugn¬
ificut post alii proceres t̾rgo sb
tis unui est de proceribus ham ex¬
oche sine simalicuine nunqͣ fit sañ
nebat Nam nec hoc in usu ht no¬

Expanded text:
vino nisi sacrorum causa certis diebus. vino nisi sacrorum causa certis diebus. bibit occisa est a marito. Mecennius absolutus; id enim nomen marito. Sic Granius Licinianus Cenae Suae. TVM BITIAE per transitum Poenorum ducum nomina introducit. Nam Bitias classis Punicae fuit praefectus, ut docet Livius, Iopas vero rex Afrorum, unus de procis Didonis, ut Punica testatur historia. INCREPITANS inclamans, ut «aestatem increpitans seram», aut certe arguens familiariter segnitiem tarde accipientis, cum esset avidus in bibendo. HAVSIT modo ‘accepit’, nec possumus intellegere ‘bibit’, cum hoc sequatur ‘et pleno se proluit auro’; alibi ‘vidit’, ut «hausit caelum mentemque recepit»; alibi ‘audivit’, ut «vocemque his auribus hausi»; alibi ‘vulnerat’, ut «latus haurit apertum». Et multa alia pro loco significat. POST ALII PROCERES ergo et Bitias unus est de proceribus; nam exoche sine similitudine numquam fit. Sane nebat»; nam nec hoc in usu habet no
Abbreviated transcription (Latin):
rõne a satiis y sol. hospitibus nã
te dar iura locũtur scilitet gempo
licaonis qui cum hospites susceptos hos¬
pitio necaret a suscepto Ioue pestã
ei epulas humanas apposuit uruo
inlupum ostendit hospitii iura nõ
Sie enim eicunt uolens propinuisq
Sii Adsit letitie bachus datõ Alii
a dsis legunt ẜm quos bachus aut an¬
ptitosis eit saut anturniius nocattiuus¬
ut eitut socer arma latinis ha¬
beto. Dator bene aut adidit dator
leticie qr ast ꝙ dator furoris. Et
troyanis ut sis bonus o felix ꝙ tuis
aut mag̃ bona celestis est eru 4
ferna lit zimoni nĩferne dictus sac
Laticum libauit honorem mure sa¬
corum ꝙ tangit ritum romanoꝵ
⁊ panicias sacuatasq mensas ha¬
bebant inquas libabant ut est
heus iam mensas ꝯsumimꝰ mit
Iulus libato delibato. Atturit are
s uerecimoiam regine oñdit ꝙ
morem romanum Nam apnel
maiores nr̃os frmine nõ utebant

Expanded text:
one et Saturnus et Sol. HOSPITIBVS NAM TE DARE IVRA LOQVVNTVR scilicet exemplo Lycaonis, qui, cum hospites susceptos hospitio necaret, a suscepto Iove, postquam ei epulas humanas adposuit, versus in lupum ostendit hospitii iura non sic enim dicunt ‘volens propitiusque sis’. ADSIT LAETITIAE BACCHVS DATOR alii ‘adsis’ legunt, secundum quos ‘Bacchus’ aut antiptosis est, aut antiquus vocativus, ut «socer arma Latinus habeto». Bene autem addidit ‘dator laetitiae’, quia est et dator furoris. ET on irata Troianis, ut «sis bonus o felixque tuis», aut magis ‘bona’ ‘caelestis’; est enim et inferna, ut «Iunoni infernae dictus sacer». LATICVM LIBAVIT HONOREM more sacrorum; et tangit ritum Romanorum, qui panicias sacratasque mensas habebant, in quas libabant, ut est «heus etiam mensas consumimus, inquit Iulus». LIBATO delibato. ATTIGIT ORE et verecundiam reginae ostendit et morem Romanum; nam apud maiores nostros feminae non utebantur
Abbreviated transcription (Latin):
añt missa alios ꝙiã ad usũ dici luxu
mͦ abmidãtia alibi luxurie et notan¬
dũ qr affluetiã nbĩq extis gẽtibus
dat Romanis feugalitatẽ ꝗ e duob
tm̃ cibis utebantut eĩ ãtuiis seue¬
bant edentes uñ iuuenalis qo fẽcu¬
la septẽ secreto cenauit auus Et uig̃i¬

Expanded text:
aliqua etiam ad usum diei. LVXV modo ‘abundantia’, alibi ‘luxuria’. Et notandum quia affluentiam ubique exteris gentibus dat, Romanis frugalitatem, qui et duobus tantum cibis utebantur et in atriis edebant sedentes; unde Iuvenalis «quis fercula septem secreto cenavit avus?» et
Abbreviated transcription (Latin):
tm p̃positĩo eñim cum ad ꝯpositiõnẽ
transierit ant uim suam reting
ut moico autmutat ultimam łraz
ut sufficio aut ꝑdit ut ut coemo.
Dardanio anchise bñ anchise addidit
Cum mltis enim uenus ꝯcabuit. Sci
enoum anchisem pastorem finsse
⁊ cũ eo amato uenerem ꝯcubuisse

Expanded text:
ad conpositionem transierit aut vim suam retinet, ut ‘indico’, aut mutat ultimam litteram, ut ‘sufficio’, aut perdit, ut ‘coemo’. DARDANIO ANCHISAE bene Anchisen addidit, cum multis enim Venus concubuit. Sed sciendum Anchisen pastorem fuisse et cum eo amato Venerem concubuisse.
Abbreviated transcription (Latin):
cum colchos iret perdito hila post pe¬
ragratam misiam troyam uerusse
ascuinis põtu cũ eun laumedon ar¬
ceret occisus est ⁊ aus filiã hesione
belli ure so lata comiti talamoni tra¬
dita est qui primus ascenderat mu¬
Aiacem ex alia constat eẽ procreatũ.
Tune hcules p amum qͦ redemꝑ tum
a uicinis hostibus in pat̾no regno

Expanded text:
cum Colchos iret perdito Hyla, post peragratam Mysiam nauibus Troiam uenisse. A cuius portu cum eum Laomedon arceret, occisus est et eius filia Hesiona belli iure sublata comiti Telamoni tradita est, qui primus ascenderat muAiacem ex alia constat esse natum. Tunc Hercules Priamum quoque redemptum a uicinis hostibus in paterno regno
Abbreviated transcription (Latin):
E pleonas mos sic̃ uocem q his aurib
hansi. Eins te nate dea. Eius qualis ad¬
mirantis enim ẽ nõ introgantis ut
quis globus o cines nõ enimꝰ introgat
ille fui nĩctiat hoc aut dido po̾st
moicat ix thencri naratione togno¬
uit Qucius qualis in manibus ocis
Ut saluitui mare senũ importnosu.¬

Expanded text:
nasmos, sicut «vocemque his auribus hausi». QVIS TE NATE DEA ‘quis’, ‘qualis’; admirantis enim est, non interrogantis, ut «quis globus, o cives!». Non enim interrogat ille qui nuntiat. Hoc autem Dido, ut post indicat, ex Teucri narratione cognovit. QVAE VIS qualis. INMANIBVS ORIS ut Sallustius «mare saevum, inportuosu
Abbreviated transcription (Latin):
iuntiami mr̃is p̃y orontis muritũ
Ommũ egenos ł egro honestiusge¬
int̾o Iunritur q̃ ablatio cui uĩs¬
it utero ut eiget ille senatu
Item a contea Uinilius quorum
indiget psus. Urbe domo sonas
hoc est publico e prinato digna¬
cisi hospio. Non opis est nr̃e
tantum plũi᷑ diuitras significãt
ut irozanas ut opes. Aime au
fer opem sua me obsecro ab utras
possibilitatem. Net qucqind ub ug
est meminit historie multi enim post
⁊ cioium troie orbuie diusa tenue¬
eunt ut helemis epirum anchenor
lenetiam. Alii sardiniam sin salu

Expanded text:
ntis interitum. OMNIVM EGENOS ‘egeo’ honestius genetivo iungitur quam ablativo, cui iungit Cicero, ut «eget ille senatu». Item contra Vergilius «quorum indiget usus». VRBE DOMO SOCIAS hoc est ‘et publico et privato dignaris hospitio’. NON OPIS EST NOSTRtantum plurali divitias significant, ut «Troianas ut opes», numero fer opem, serva me obsecro" , ab utroque possibilitatem. nec quicquid ubique est meminit historiae. multi enim post excidium Troiae orbis diversa tenuerunt, ut Helenus Epirum, Antenor Venetiam, a
Abbreviated transcription (Latin):
mus plionens rebusꝰ om̃ibus maxime
nec enim aliquis adoolit ꝑ nõ siñ
causa ipr̃m ubiq inducit loquentẽ
ut enim homerus dicit phorbas pr̃
ylionei semꝑ mẽcurio de oeloquentie
fauente pugnauit ut Oratius mer¬
curi facunde nepos achlantis mẽito
rego huit dat eloquentiam ÷ placido
sic pectore cepit more suo uno ꝓmo¬
ne/ habitum futur brationis ep̃

Expanded text:
ONEVS rebus omnibus maximus; nec enim aliquid addidit. Et non sine causa ipsum ubique inducit loquentem; ut enim Homerus dicit, Phorbas, pater Ilionei, semper Mercurio deo eloquentiae favente pugnavit, ut Horatius «Mercuri facunde nepos Atlantis». Merito ergo huic datur eloquentia. PLACIDO SIC PECTORE COEPIT more suo uno sermone habitum
Abbreviated transcription (Latin):
⁊e nõ. aut simulaceum q aur¬
enm fuit & numen ꝓ simulacͦ
posuit ut Cicero se se iã ne de¬
os quidem ad quos qngerent habeẽ
aut nult ostendere plenum esse:
p̃sentia nuiminis templum Aerea
aerea ideo in qd es mag̾ uẽteres
ĩ usu habebant uł qđ religioni ap¬
ta est hee matrries Deniq flam¬
en dialis acreis culteii tendedat᷑¬
ꝑ ant cirte aerca secula sunifi¬
cantur nam ut hesiodus dicit tp̃ie
quo h gesta se acreum seculmn
fuit foribus forei proprie dicũt᷑
q̃ foras apermintꝰ / sie aꝑuo ueter̃s
fuit ualue aut̃ st ut dic̃ irro
q̃ reuoluit᷑ & se uelant ianna
aũt est pͥmus domus ingresus.
dcã qr ano consecratum est om̃e
printintum/ Cetera. intra ianu
nis ad sua ritulit tempora/ Cautũ
aꝑta hostia om̃ib indicare. hoe pͥmũ
ĩ luco Secuta st enim ꝙalia que
detrahere formidinem possit Timo¬

Expanded text:
E aut simulacrum quoque aureum fuit, et ‘numen’ pro simulacro posuit, ut Cicero «sese iam ne deos quidem ad quos confugerent habere»; aut vult ostendere plenum esse praesentia numinis templum. AEREA ‘aerea’ ideo vel quod aes magis veteres in usu habebant vel quod religioni apta est haec materies; denique flamen Dialis aereis cultris tondebatur. Aut certe aerea saecula significantur; nam, ut Hesiodus dicit, tempore quo haec gesta sunt aereum saeculum fuit. FORIBVS ‘fores’ proprie dicuntur quae foras aperiuntur, sicut apud veteres fuit. Valvae autem sunt, ut dicit Varro, «quae revolvuntur et se velant». Ianua autem est primus domus ingressus, dicta quia Iano consecratum est omne principium. Cetera intra ianuaNIS ad sua rettulit tempora. Cautum aperta ostia omnibus indicare. HOC PRIMVM IN LVCO secuta sunt enim et alia quae detraxere formidinem