comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ginib sacris. Siem festum
sacratissime uirginis celebre¬
mus. hinc psalmi resonent.
inde concrepent lectiones. Hĩc
populorũ turbe letentur. iñ
subleuentur pauperes xp̃i.
omnes eigo gratulemur ĩ
domino. et ad edificationem
uirginum. qualit̃ passa sit
beatissima agnes. ad memo¬
riam reuocemus. sertio deci¬
mo ecatis sue anno mortẽ
perdidit. ⁊ uitam inuenit.
quia solum uite dilexit auc¬
torem. In fantia quidem cõ¬
putahatur in annis. s erat
sorpore quidem iuuencula.
s animo cana. Pulcra fa¬
cie. s pulchrior fide. Dum¬
a scolis reuertitur. a prefecti¬
urbis filio ad amatur. cuiꝰ
parentes cum requisissent.
cepit offerre plurimam. et
ampliora ꝓmittere. Deniq
tetulerat secum pretiosissĩa
ornamenta. que a beata agne¬
te ueluti quedam stercora:
sunt recusata. Unde factũ ẽ.
ut iuuenis ille maiori per¬
urgeretur stimulo. ⁊ putãs
eam meliora uelle accipere
ornamenta. omnem lapidũ
pretiosorum secum defert glo¬

Expanded text:
ginibus sacris. 1. Diem festum sacratissimae virginis celebremus: hinc psalmi resonent, inde concrepent lectiones: hinc populorum turbae laetentur, inde subleventur pauperes Christi. Omnes ergo gratulemur in Domino, et ad aedificationem virginum qualiter passa sit agnis beatissima| ad memoriam . reuoluamus. Tercio decimo aetatis suae| anno mortem perdedit uitam inuenit Quia solum uitae| delexit auctorem infantia conputabatur in annis . sed| erat corpore quidem iuuencola . sed animo cana| Pulchra faciae sed pulcrior fide ab scholis revertitur, a praefecti filio adamatur: cujus parentes dum requisisset, coepit offerre plurima, et plura promittere; denique detulerat secum pretiosissima ornamenta quae a beata Agnete veluti quaedam stercora sunt recusata. Unde factum est ut juvenis majori perurgeretur stimulo, et putans eam meliora velle accipere ornamenta, omnem lapidem pretiosum secum defert et glo
Abbreviated transcription (Latin):
et palmites. Propt̃ qd̾
cum ẽẽt deus cuius natu¬
re non sumus: factus ẽ
homo: ut in illo ẽet uitis
humana natura: cuius ⁊
nos homines palmites eẽ
possemus. Quid ergo est.
ego sum uitis uera. Nũ¬
quid addens uera: hoc ad
eandem uitem retulit uñ
ista similitudo translata
est. sic enim dicitur uitis
psimilitudinem nõ per
proiͥetatem: quem ad mo¬
dum dicitur oius. agnus.
leo. petra. lapis angularis.
et cetera huius modi que
magis ip̃a sunt uera: ex
quib diciutur iste simi¬
litudines non propͥetates.
Sed cum dicit ego sum
uitis uera ab illa se utiq
discernit: cui dicitur. Quo¬
modo conu̾sa es in ama¬
ritudinem uitis aliena:
ñam quo pacto ẽ uitis ue¬
ra. que ex pectata est ut fa¬
ceret uuas÷ fecit autem
go sum inquit uitis ue¬
Fra: ⁊ pater meus agrico¬
la est. Omnem palmitem
in me non ferentem fruc

Expanded text:
et palmites: propter quod cum esset Deus, cujus naturae non sumus, factus est homo, ut in illo esset vitis humana natura, cujus et nos homines palmites esse possemus. Quid ergo est, Ego sum vitis vera? Numquid ut adderet vera, hoc ad eam vitem retulit, unde ista similitudo translata est? Sic enim dicitur vitis, per similitudinem, non per proprietatem; quemadmodum dicitur ovis, agnus, leo, petra, lapis angularis, et caetera hujusmodi, quae magis ipsa sunt vera, ex quibus ducuntur istae similitudines, non proprietates. Sed cum dicit, Ego sum vitis vera, ab illa se utique discernit cui dicitur, Quomodo conversa es in amaritudinem, vitis aliena ? Nam quo pacto est vitis vera, quae exspectata est ut faceret uvam, fecit autem go sum, inquit, vitis vera, et Pater meus agricola est. Omnem palmitem in me non
Abbreviated transcription (Latin):
comini iacohus: cognom̃¬
to iustus. Multi quidem
iacobi uocabantur. hic de
utero matris sue sanctus
fuit. uinum et siceram ñ
bibit. carnem nullam cõ¬
medit. Numquam atton¬
sus est. nec unctus unguẽ¬
to. nec usus balneo. huic
solitum erat in gredi sc̃a
sanctorum. Si quider ue¬
stibus lancis non utebat᷑.
sed lineis. Solus ingre¬
diebatur templum. et fie¬
ris genibus ꝓppło de p̃¬
cabuitur. intantum ut ca¬
melorum duritiem tran¬
sisse eius genua crederen¬

Expanded text:
omini Jacobus cognomento Justus. Multi quidem Jacobi vocantur, hic de utero matris sanctus vocatus fuit, vinum et siceram non bibit, carnem nullam comedit, nunquam attonsus est, neque unctus est unguento, neque usus est balneo. Huic solitum erat ingredi sancta sanctorum. Siquidem vestibus laneis non utebatur, sed lineis, solusque ingrediebatur in templum, et fixis genibus pro populo deprecabatur. In tantum, ut camelorum duritiam contraxisse ejus genua crederen
Abbreviated transcription (Latin):
rigenda est nobis km̃i
ad ccum maior intentio
ut uerba sancti cuangłii
que modo in nr̃is aurib
sonuerunt. etiam mente
capere utcumq possimus.
Ait enuim dominus ilx xp̃c.
non turbetur cor ur̃um.
sreditis indeum. et in me
crechite. Ne mortem tan¬
quam homines timerẽt.
et ideo turbarentur. con¬
solatur eos. etiam deum
se eẽ contestans. srediti
inquit indeum. ⁊ in me
credite. Consequens est enĩ.
ut si indeum creditis. et
in me credere debeatis. Qt̃
non eẽt consequens. si xp̃c
non cẽt deus. Creditis in
dite. cui natura est non
rapina. cẽ cqualem deo.
Semetipsum enim ex in¬
aniuit. non tamen formã
dei amittens. s formam
serui accipiens. Mortẽ
timetis huic forme ẜui.
non turbetur cor ur̃um.
suscitabit illam forma
ed quid est qd̃ sequitũ.
Pindomo patris mei mã¬
siones multe sunt. nin¬

Expanded text:
enda est nobis, fratres, ad Deum major intentio, ut verba sancti Evangelii, quae modo in nostris auribus sonuerunt, etiam mente capere utcumque possimus. Ait enim Dominus Jesus: Non turbetur cor vestrum. Credite in Deum, et in me credite. Ne mortem tanquam homines timerent, et ideo turbarentur, consolatur eos, etiam se Deum esse contestans. Credite, inquit, in Deum, et in me credite. Consequens est enim ut si in Deum crein me credere debeatis. Quod non esset consequens, si Christus non esset Deus. Credite in dite, cui natrapina, esse aequalem Deo: semetipsum enim exinanivit; non tamen formam Dei amittens, sed formam servi accipiens . Mortem metuitis huic formae servi; non turbetur cor vestrum, suscitabit illam forma ed quid est quod sequitur, In domo Patris mei mansiones multae sunt, ni
Abbreviated transcription (Latin):
quorumq merita discẽnat:
et ꝓ nr̃orum qualitate facto¬
rum uidex uerus ⁊ uistus
aut supplicia decernat. aut
t tuam ip̃ius animam ꝑ trã¬
sibit gladius: nec littera do¬
cet nec hystoria. ex hac uita
mariam corporalis necis pa¬
ssione migrasse. Non enim
anima sed corpus mat̾iali
gladio transuerberatur. et itõ
prudentiam marie haut igna¬
ualidum. et accutius om̃i
gladio acutissimo penetrãs
usq ad diuisionem anime
ac sp̃c. arctuumq et medul¬
larum. cogitationes cordis
et secreta scrutatur animorũ:¬
dei omnia quem conscientie
secreta non fallunt. Prophe¬
tizauit itaq symcon: ꝓple¬
tizauerat copulata conuigio
ꝓphauerat uirgo. Uebuir
etiam uidua. ne qua aut
ꝓfessio de cẽt. aut sexus. et
ideo anna stipendiis uidui¬
tatis et morib talis indu¬
citur. ut digna plene fuisse
credatur: que redemptorem
omnium uenisse nuntiaret.
suius merita cum alibi de¬
scripserimus cum uiduas
hor taremur: hoc. loco qm̃
ad alia ꝓperamus: non pu¬

Expanded text:
quorumque merita discernat, et pro nostrorum qualitate factorum, judex verus et justus, aut supplicia decernat aut t tuam ipsius animam pertransiet gladius. Nec littera, nec historia docet ex hac vita Mariam corporalis necis passione migrasse. Non enim anima, sed corpus materiali gladio transverberatur. Et ideo prudentiam haud ignavalidum et acutum et omni gladio acutissimo, penetrans usque ad divisionem animae et spiritus, artuumque et medullarum, cogitationes cordis et secreta scrutatur animorufilio, quem conscientiae secreta non fallunt. prophetauit itaque Symeon, prophetauerat copulata coniugio, prophetauerat uirgo, debuit etiam uidua, ne qua aut professio deesset aut sexus. et ideo Anna et stipendiis uiduitatis et moribus talis inducitur, ut digna plane fuisse credatur, quae redemtorem uenisse omnium nuntiaret. cuius merita cum alibi descripserimus, cum uiduas hortaremur, hoc loco, quoniam ad alia properamus, non pu
Abbreviated transcription (Latin):
in quit domine. dimitte ser.¬
i dete iustum uelut corporee
carcere molis inclusum.
uelle ab solui: ut incipiat
ẽẽ cum xp̃o. Dissolui enim
est. Qui uult ergo dimitti.
ueniat intemplum: uenias
mini. Accipiat in manibus
uerbum domini: complecta¬
tur uelut. quib dam fidei sue
brachiis. Tunc dimittetur
ut non uideat mortem: qͥ
uiderit uitam. Nides uberẽ
in omnes gr̃am domini ge¬
nerationes diffusam: ⁊ ꝓphe¬
tiam incredulis negatam

Expanded text:
inquit dimitte seride iustum uelut corporeae carcere molis inclusum uelle dissolui, ut incipiat esse cum Christo; dissolui enim sed qui uult dimitti ueniat in templum, ueniat mini, accipiat in manibus uerbum dei et conplectatur quibusdam fidei suae bracchiis. tunc dimittetur, ut non uideat mortem, qui uiderit uitam. uides uberem in omnes gratiam domini generatione diffusam et prophetiam incredulis negatam
Abbreviated transcription (Latin):
fore disputandum. nisi
surrexerĩt talia. que ad huc
non sunt manifesta. Si
corum autem statuta nõ
habueriti mittite fidelissi¬
mos scriptores. qui hec co¬
ram fidelib testibus exci¬
pere. uobisq reportare sb̾
stipulatione ualeant. Ce¬
terum ut satisfaciam con¬
sultis tuis. de uerbo incã¬
nationis et ueritatis. qui¬
cumq illi sunt ita ob ce¬
cati. et a lumine ueritatis
alieni. ut u̾bi dei a tempore
incarnationis de negent
ueritatem ostendant in
quo sibi xͥanum nomen
usurpent. et cum euange¬
lio ueritatis equa ratione
concordent. super uirginis
partum. aut caro sine dei¬
tate. aut deitas est orta
sine carne. Sicut enim ne¬
gari non potest euangeli¬
sta dicente. qd̾ uerbum ca¬
ro factum est. ⁊ habitauit
in nobis. ita negari non
potest. brato paulo apło
predicante. Qd deus erat
in xp̃o. mundum reconci¬
lians sibi. Que autem re¬
conciliatio cẽ posset. qua
humano generi repropi¬
tiarctur deus. si hominis
causam mediator dei ho¬

Expanded text:
fore disputandum, nisi si fore disputandum, nisi si surrexerint talia, quae adhuc non sunt manifesta. Si eorum autem statuta non habueritis mittite fidelissimos scriptores, qui haec coram fidelibus testibus excipere, vobisque reportare sub stipulatione valeant. IV. Caeterum, ut satisfaciam consultis tuis de verbo incarnationis et veritatis, quicumque illi sunt ita obcaecati, et a lumine veritatis alieni, ut Verbi Dei a tempore incarnationis denegent veritatem, ostendant in quo sibi christianum nomen usurpent, et cum Evangelio veritatis qua ratione concordent, si beatae Virginis partu, aut caro sine deitate, aut deitas est orta sine carne. Sicut enim negari non potest, evangelista dicente, quod Verbum caro factum est, et habitavit in nobis , ita negari non potest beato apostolo Paulo praedicante, quod Deus erat in Christo, mundum reconcilians sibi . Quae autem reconciliatio posset esse qua humano generi repropitiaretur Deus, si hominis causam mediator Dei ho
Abbreviated transcription (Latin):
erit. nouerit docenda pro¬
bationib monstranda do¬
cumentis se debere in ferre.
Siquis ergo circa huius¬
modi ꝑsonas non ꝓban¬
da detulerit auctoritate.
huius sanctionis intelliga
se iacturam infamie susti¬
nere. ut dampno pudoris
estimationis dispendio dis¬
cat sibi aliene uerccundie
impune in si diari. saltem
decetero non licere . Nam
qualiter ad concilium ue¬
niatur. aut qualit̃ de suis
rebus expoliatus. uł eiect
asedibus propriis. aut qͥ
accusatores sint recipiendi.
qui ue non sint. aut qua¬
liter ciectis ⁊ expoliatis fĩt
omnna legibus re integnͣ¬
da. que eis ablata sunt.
quia priusquam haoc fac¬
tum fucrit. nullum crim̃
staurationem. aniuersarie
uł sex mensium inclugen¬
de sint. ⁊ qualiter sua oĩa
licenter. ⁊ pacifice absq
ullius graui impedimẽto
disponere . ⁊ suorum ami¬
corum eccłiasticorum pa¬
trum consilus uti debeãt.
sufficienter ab apłis suoꝵ
tamus. Super his autẽ
non reor amplius nunc

Expanded text:
it, noverit docenda proit, noverit docenda probationibus, monstranda documentis se debere inferre. Si quis ergo circa huiusmodi personas non probanda detulerit, auctoritate huius sanctionis intelligat se iacturam famae propriae sustinere; ut damno pudoris, existimationis dispendio discat sibi alienae verecundiae impune insidiari saltem de cetero non licere. Namqualiter ad concilium veniatur, aut qualiter de suis rebus expoliati , vel ejecti a sedibus propriis, aut qui accusatores sint recipiendi, quive non sint, aut qualiter ejectis et expoliatis sint omnia legibus redintegranda, quae eis ablata sunt: et quia priusquam hoc factum fuerit, nullum crimenstaurationem anniversariae, vel sex mensium, indulgendae sint, et qualiter sua omnia licenter et pacifice, absque ullius gravi impedimento disponere, et suorum amicorum et ecclesiasticorum patrum conciliis uti debeant, sufficienter ab apostolis, tamus. Super his autem non reor amplius nunc
Abbreviated transcription (Latin):
hiis in eccłia. que tue gu¬
bͥnationi deo auxiliante
commissa est. nec dum ple¬
na luce claruerit. ad cundẽ
fontem d̾qͦ illa salutaris
narrat lympha recurris.
Sed est qd̃ debita caritate
sumus amplexi. quia fi¬
ducialiter de his unde apd̃
cos obẜuantiam ẽẽ dixisti
ambiguam. nr̃a uolusti
responsione firmari. Qua¬
ꝓpter dilectionem tuam ĩ
domino salutantes desin¬
gulis qd̾ iuxta catholicã
disciplinam teneat apłice
sedis auctoritas subiectis
aliquib etiam sanctarũ
capitulis regularum. te cre¬
dimus instruendum. Pri
mum quidem scias paga¬
nos ⁊ hereticos non posse xͥa¬
nos accusare. aut uocem in¬
famationis inferre. De mñ
nemo unquam cp̃m. apd̃
iudices seculares. aut reliqͦs
cłicos accusare p̃sumat. Et
a qualibet ꝑsona que rite
recipienda est. fuerint accu
sati. quicumq fuerit. siue
ille sublimis uir honoris.
siue ullius alterius digni¬
tatis. qui hoc genus in lau¬
dabilis intentionis arripu¬

Expanded text:
his in Ecclesia, quae tuae guhis in Ecclesia, quae tuae gubernationi Deo auxiliante commissa est, necdum plena luce claruerit, ad eumdem fontem, de quo illuc salutaris manaverat lympha, recurritis. Hinc est, quod debita charitate sumus amplexi, quia fiducialiter de his unde apud eos observantiam esse dixistis ambiguam, nostra voluistis responsione firmari. Quapropter dilectionem tuam in Domino salutantes de singulis, quid juxta catholicam disciplinam teneat apostolicae sedis auctoritas, subjectis aliquibus etiam sanctarum capitulis regularum te credidimus insmo quidem scias paganos et haereticos non posse Christianos accusare, aut vocem infamationis inferre, deinde nemo unquam episcopum apud judices saeculares aut alios clericos accusare praesumat. Et a qualibet persona, et quae rite recipienda est fuerint asati, quicumque fuerit sive ille sublimis vir honoris, sive ullius alterius dignitatis, qui hoc genus inlaudabilis intentionis arripu
Abbreviated transcription (Latin):
plectissimo fri felici ep̃o.
gaius. Directas ad nos
catholice in quisitionis so¬
llicitudine gratanter acce¬
pimus. benedicentes dei no¬
stri clementiam. quia ta¬
les in extremis mundi par¬
tibus dignatur suis ouib
proudere pastores. ꝑ quoᷤᷤ
et pascuis ualeant saluta¬
ribus abundare. et ab ini¬
qui lupi rapacitate serua¬
ri. ut insidias nequeant
cius subreptionis incurrẽ.
unde certum est. quia ꝓ¬
misse uos beatitudinis
gratia subsequatur. quã¬
do a uobis celestium per¬
fectio dotrinarum tam
re ꝑ quiritur. S cnptum ẽ.
enim. Beati ꝙ scrutantur
testimonia eius in toto cor
de ex quirunt eum. Hoc igͥ
tractantes. de te quoq pro¬
uenire confidimus. qui re¬
gulam catholice fidei his¬
dem studes tenere uestigiis.
quib eam in apłica sede
cognoscis ẽẽ fundatam. Et
quamuis sonus eorum to¬
to orbe diffusus. ⁊ usq
ad finem orbis terre u̾ba
corum distensa dilectiõis
tue corda xp̃o pro lauer̃t
ẽẽ fidelia tamen siquid ex

Expanded text:
lectissimo fratri Felici episcopo Caius. Directas ad nos catholicae inquisitionis sollicitudine, gratanter accepimus, benedicentes Domini nostri clementiam: quia tales ab extremis mundi partibus dignatur suis ovibus providere pastores, per quos et pascuis valeant salutaribus abundare, et ab iniqui lupi rapacitate servari, ut insidias nequeant ejus subreptionis incurrere. Unde certum est, quia promissae vos beatitudinis gratia subsequatur, quando a vobis coelestium perfectio doctrinarum, tam rquiritur. Scriptum est enim: Beati qui perscrutantur testide exquirunt eum. Hoc igittractantes, de te quoque provenire confidimus, qui regulam catholicae fidei iisdem studes tenere vestigiis, quibus eam in apostolica sede cognoscis esse fundatam. Et quamvis sonus eorum toto orbe diffusus, et usque ad fines orbis terrae verba eorum distensa dilectionis tuae corda Christo praebuerint esse fidelia; tamen si quid ex
Abbreviated transcription (Latin):
Iex patre gordiano pbr̃o.¬
tus sui. libellos a nathema¬
tis quos inuidie dolo ex¬
contra dioscorum. in me¬
dio eccłie congregatis õi¬
bus incendio consump¬
sit. ⁊ absoluit totam eccła te
ĩuidu ꝑfidorum. hic miss¬

Expanded text:
diano pres18. Hic libellos anathematis quos invidiae dolo excontra Dioscorum in medio ęcclesię congregatis omnibus incendio consumpsit et absolvit totam ecclesiam de invidia perfidorum. Hic
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃uᷤ sapienter. idest uerbu
illorum si exdeo sunt. Scͥ¬
ptum est enim in hicrẽia.
probatorem dedite in ppło
meo robustum. et scies et
probabis uiam eorum. Mł¬
tum namq nobis neces¬
saria est uigilantia tanti¬
cretionis. que occulta tene¬
hrarum reuelat ad requi¬
sitionem huius modi rei.
et scrutationem. Quoniã
latet quodam moto ⁊ ab¬
sconditur. uixq compre¬
henditur dolosa existens
malitia. proeo qd sibi pi¬
ctatem callide blandiatur.
ut ualeat scrutantium mẽ¬
tem latere. Qd̃ utiq sciẽs
lxatus apłs ait. Nam hus¬
modi ꝑseudo apłi oparii
sub doli transfigurant se ĩ
nas transfigurat se uelud
rum finis secundum ope¬
ra corum. Sed et dominꝰ
in hoc premonens nos ait.
attendite a falsis propħis
qui ueniunt ad uos inue¬
stimentis ouium. intrinse¬
cus autem sunt lupi rapa¬
ces. a fructibus eorum co¬
gnoscetis. Ergo in idip̃m
ex toto corde referentes ant
omnia spirituali questicẽ
de predicatione. ⁊ dicentes
cum dauid. Reuela oculõ

Expanded text:
s sapienter, id est, verba eorum, si ex Deo sunt. Scriptum est enim in Jeremia: Probatorem dedi te in populo meo robustum, et scies, et probabis viam eorum . Multa namque nobis necessaria est vigilantia; et tantmatio, quae occulta tenebrarum revelat, ad requisitionem hujusmodi rei et scrutationem, quoniam latet quodam modo et absconditur, visque comprehenditur dolosa existens malitia, pro eo quod sibi pietatem callide blandiatur, ut valeat scrutantium mentem latere. Quod utique sciens beatus Apostolus ait: Nam hujusmodi pseudoapostoli et operarii subdoli, transfigurant se in nas transfigurat se sicut rum finis secundum opera eorum. Sed et Dominus in hoc praemuniens nos, ait: Attendite a falsis prophetis, qui veniunt ad vos in vestimentis ovium, intrinsecus autem sunt lupi rapaces. A fructibus eorum cognoscetis eos . Ergo in idipsum ex toto corde referentes ante omnia super tali quaestione deprecationem, et dicentes cum David: Revela oculos
Abbreviated transcription (Latin):
qui post annos un decim
cum gabino fr̃e suo pro¬
pter filiam gabinii pbri.
nomine susannam. mar̃.
coronatur. Qui sepultus
est incimiterio calixti uia
appia. decimo lełas mãi.
et cessauit ep̃atus dies xi.¬

Expanded text:
qui post annum undecimum cum Gaviniano fratre suo propter filiam Gavini presbyteri, nomine Susannam, martyrio coronatur. Qui etiam sepultus est in coemeterio Calixti, via Appia, X Kalendas Maii. Et cessavit ep
Abbreviated transcription (Latin):
augustus gaudio repletus.
humiliauit se sedi apłice.
et adorauit beatissimumi
agapitum papam. Eodẽ
tempore ciecit anthemiũ
a communione . ⁊ expulit
in exilium. Func pii¬
stus. rogabat beatissimũ
papam ut in loco anthe
mine mendam. Qui uero
agapitus papa omnia op¬
tinuit ex qua causa direc¬
tus fuerat. Post dies uero
aliquot egritudine cõmo¬
tus. defunctus est constan¬
mãi. cuiꝰ corpus in loculo
plumbro translatum. et¬
usq in basilicam beati pe

Expanded text:
augustus Iustinianus gaudio repletus augustus Iustinianus gaudio repletus humiliavit se sedis apostolicae et adoravit beatissimum Agapitum papam. Eodem tempore erexit Anthemium a communionem et expulit in exilio. Tunc piiinus rogans beatissimum papam Agapitum, ut in loco Anthemmine Mennam. Qui vero Agapitus papa omnia optinuit, ex qua causa directus fuerat. Post dies vero aliquantos aegritudini commotus, defunctus est ConstanMai. Cuius corpus in loculum plumbeum translatum usque i
Abbreviated transcription (Latin):
pitus cp̃c constantissime
adei apłorum. responsu
hor est duas naturas in ino
xp̃o. Et cum intentio age¬
retur. ita dominus affuit.
ut ep̃m constantino polita¬
num nommne anthemiũ
inueniret hereticum. Et
cum intentio uerteretur cũ
augusto ⁊ agapito pp̃. laec
dixit ci imperator iustinia¬
nus. aut consenti nobis.
aut erilio te de portari fa¬
cio. Tunc beatissimus aga¬
pitus papa respondens cũ
gaudio. dicit ad imperato¬
rem. Ego quidem peccator
ad iustinianum imperato¬
rem xͥanissimũ uenire de¬
sideriui ego nunc autem
dioclitianum inueni. qui
tamen minas tuas non
ꝑtimesco. Et dixit ei ite¬
rum agapitus. uencrabił
papa tamen ut scias te y¬
doneum non ẽẽ religioni
precepto augusti accersi¬
to ep̃o constantino polita¬
no nomine anthemo.
et discussione facta. num¬
quam uoluit confiteri do
ctrinam catholice respon¬
sionis ad interogationẽ
beati pape agapiti duas
mus papa agapitus. et¬
glorificatus est ab omnibꝰ
xp̃ianis. Tunc piissimus

Expanded text:
scopus constantissimae fidei apostolorum responsum hoc est duas naturas in uno Christo. Et dum intentio verteretur, ita Dominus adfuit, ut episcopum Constantinopolitanum nomine Anthemum inveniret hereticum. Et cum intentio verteretur cum augusto et Agapito papa, hoc dixit ei imperator Iustinianus: 'Aut consenti nobis, aut exilio te deportari faciam'. Tunc beatissimus Agapitus papa respondens cum gaudio, dicens ad imperatorem: 'Ego quidem peccator ad Iustinianum imperatorem christianissimum venire desideravi; nunc autem Diocletianum inveni. Scias tamen, quod minas tuas non pertimesco'. Et dixit ei iterum Agapitus venerabilis papa: 'Tamen, ut scias te idoneum non esse religioni o'. Tunc ex precepto augusti accersito episcopo Constantinopolitano nomine Anthemo, et discussione patefacta, numquam voluit confiteri in doctrina catholicae responsionis ad interrogationem beati papae Agapiti duas nctus papa Agapitus, glorificatus est ab omnibus christianis. Tunc piissimus
Abbreviated transcription (Latin):
aius natione dalmatinꝰ
exgenere dioclitiani im¬
peratoris ex patre gaio. se¬
dit annos undecim. men¬
ses quatuor. dies duodecĩ
fuit autem temporib ca¬
kałas Ianuarii. a consula
et constantino secundo.
hic constituit. ut omnes
ordines in eccłia sic ascen
tur. hic regiones diuisit
diaconibus. hic fugiens
ꝑ secutionem dioclitiani
incriptis habitando mar

Expanded text:
aius, natione Dalmata, ex genere Diocletiani imperatoris, ex patre Gaio, sedit annos undecim, menses quatuor, dies novem. Fuit autem temporibus Cari et Calend. Januarii, a consulatet Constantio secundo. Hic constituit ut ordinationes omnes in Ecclesia sic ascendtur. Hic regiones divisit Euaristus. Hic fugiens persecucionem Dyocleciani in criptis habitando mart
Abbreviated transcription (Latin):
et ualles. siluas ⁊ campos
die nactuq uagabatur. ibi¬
q tantum modo quies ce¬
bat. ubi kanc quiescere la¬
ssitudo coegisset. Quadam
uero die dum uaga nimi¬
um erraret. ad beati uiri be¬
nedicti patris specum deue¬
mansit. facto autem mane.
ita sanato sensu egressa ẽ.
ac si cam unquam insa¬
nia capitis nulla tetigiss.
que ⁊ omni uite sue tp̃re
in eadem quam acceperat
salute ꝑmansit. In annũ

Expanded text:
et valles, silvas et campos et valles, silvas et campos die noctuque vagabatur; ibique tantummodo quiescebat, ubi hanc quiescere lassitudo coegisset. Quadam vero die dum vaga nimium erraret, ad beati viri Benedicti specum devemansit. Mane autem facto ita sanato sensu egressa est, ac si eam nunquam insania capitis ulla tenuisset; quae omni vitae suae tempore in eadem quam acceperat salute permansit.
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃m inter uerba orationis
de eo fratrib. uni incella
commoranti alteri autem
longius posito. reuelatio
unius atq in dissimilis
uisionis apparuit. Niderũt
namq quia strata palliis
atq uniuersis chorusca lã¬
padib. uia orientis trami¬
te ab cius cella in ce.um
usq tendebatur. cui reue¬
rendo habitu uir de super clarꝰ
existens. cuius ẽet uia quã
cerrierent inquisiuit. Illi
autem se nes cire ꝓ fessi sũt.
Quibz ipse ait. Hec est uia
qua dilectus domino bene¬
Tunc itaq sancti iuir obi¬
tum sicut presentes discipu¬
li uiderunt. ita et ab sentes
ex signo qd̾ predictum cis¬
fuerat agnouerunt. Sepul¬
tus uero ẽ in oratorio sci
io hanis bap̃te. qd̾ destructa
ara. apollinis ip̃e construx̃.
Qui et in eo specu in quo
prius sublacus habitauit.
nunc usq si petentium fi¬
tes exigat. miraculis cho¬
res gesta quam narro. qͥa
quedam mulier mente ca¬
pta dum sensum fundi¬
tus ꝑdidisset. per montes

Expanded text:
spiritum inter verba orationis spiritum inter verba orationis de eo fratribus, uni in cella commoranti, alteri autem longius posito, revelatio unius atque indissimilis visionis apparuit. Viderunt namque quia strata palliis atque innumeris corusca lampadibus via recto orientis tramite ab ejus cella in coelum usque tendebatur. Cui venerando habitu vir desuper clarus assistens, cujus esset via quam cernerent, inquisivit. Illi autem se nescire professi sunt. Quibus ipse ait: Haec est via qua dilectus Domino coeTunc itaque sancti viri obitum sicut praesentes discipuli viderunt, ita absentes ex signo quod eis praedictum fuerat, agnoverunt. Sepultus vero est in oratorio beati Joannis Baptistae, quod destructa ara Apollinis ipse construxit. Qui et in eo specu in quo prius Sublacus habitavit, nunc usque si petentium fides exigat, miraculis cores gesta quam narro; quia quaedam mulier mente capta, dum sensum funditus perdidisset, per montes
Abbreviated transcription (Latin):
iam. dis cretione precipuam.
sermone luculentam. Curꝰ
siquis uelit subtilius more̾
uitamq cognoscere. potest
in cadem institutione regu¬
le omnes magisterii illius
accus inuenire. quia sanct̾
uir nullo modo potuit ali¬
ter docere quam uixit.
hac uita erat exiturus. qͥbꝰ¬
dam discipulis secum con¬
uersantib. quibzdam disa¬
longe manentib sanctissi¬
mi sui obitus denuntiauit
diem. presentib indicens
ut audita ꝑsilentium te¬
gerent. ab sentib indicans
qd̾ uł quale eis signum
fieret. quando eius anima
de corpore eriret. Ante sextũ
riri sibi sepulturam iubet.
Qui mox correptus febri¬
bus. acri cepit ardore fa¬
tigari. sumq ꝑ dies sin¬
gulos languor ingraue¬
sceret. sexto die portari se
in oratoriũ a discipulis fe¬
cit. ibiq exitum suum
dominici corporis et sangͥ¬
nis ꝑceptione muniuit.
atq inter discipulorum
manus imbecillia menbra
sustentans. erectis incelũ
manibus stetit. et ultimũ

Expanded text:
lam, discretione praecipuam, lam, discretione praecipuam, sermone luculentam. Cujus si quis velit subtilius mores vitamque cognoscere, potest in eadem institutione regulae omnes magisterii illius actus invenire: quia sanctus vir nullo modo potuit aliter docere quam vixit. hac vita erat exiturus, quibusdam discipulis secum conversantibus, quibusdam longe manentibus, sanctissimi sui obitus denuntiavit diem: praesentibus indicens ut audita per silentium tegerent; absentibus indicans quod vel quale eis signum fieret quando ejus anima de corpore exiret. Ante sextum riri sibi sepulturam jubet. Qui mox correptus febribus, acri coepit ardore fatigari. Cumque per dies singulos languor ingravesceret, sexta die portari se in oratorium a discipulis fecit, ibique exitum suum dominici corporis et sanguinis perceptione munivit, atque inter discipulorum manus imbecillia membra sustentans, erectis in coelum manibus stetit, et ultimum
Abbreviated transcription (Latin):
uc subito suꝑna gr̃a
respectus. ad semet ip̾m
reuersus est. atq urticarũ
et uepnum iuxta densa su¬
ctrescere frutecta conspiciẽs.
exutus indumento quo in¬
dutus erat. nudum se milł
spinarum aculeis et urtica¬
rum incendiis proiecit. Ibi¬
qr diu uolutatus. toto ex
Eet sic per cutis uulnera edu¬
xit acorpore uulnus mẽtis.
quia uoluptatem carnis¬
traxit in dolorem. Cumq
intus. iicit itaq peccatũ.
quia mutauit incendiũ.
Ex quo uidelicet tp̃r sicut
post discipulis ꝑ hibeluat
tio uoluptatis edomita.
ut tale inse aliquid mi
nime sentiret. seperunt pꝰ¬
modum multi iam mun¬
dum relinquere. atq ad
cius magisterium festina¬
re. liber quippe atemptatio¬
nis uitio iure iam factus
es uirtutum magiscer. li¬
re. sed quedam eius studi¬
ose preterco. quia ad alio¬
rum gesta uoluenda festi¬
oc autem nols te lateat.
qd̾ uir dei inter tot miracu¬
la quibus in mundo cla¬
ruit. doctrine quoqz uerbo
non mecdiocriter fulsit. nã
scripsit monachorum regu¬

Expanded text:
um subito superna gratia respectus, ad semetipsum reversus est, atque urticarum et veprium juxta densa succrescere fruticeta conspiciens, exutus indumento quo vestitus erat, nudum se in illos spinarum aculeis et urticarum incendiis projecit: ibique diu volutatus, toto ex et per cutis vulnera eduxit a corpore vulnus mentis; quia voluptatem traxit in dolorem. Cumquet. Vicit itaque peccatum, quia mutavit incendium. Ex quo videlicet tempore, sicut post discipulis ipse perhibebat, tio voluptatis edomita, ut tale aliquid in se minime sentiret. Coeperunt postmodum multi jam mundum relinquere, atque ad ejus magisterium festinare. Liber quippe a tentationis vitio, jure jam factus est virtutum magister. Ure: sed quaedam ejus studiose praetereo, quia ad aliorum gesta evolvenda festioc autem nolo te lateat, quod vir Dei inter tot miracula, quibus in mundo claruit, doctrinae quoque verbo non mediocriter fulsit. Nam scripsit monachorum regu
Abbreviated transcription (Latin):
homines sunt. qui uõ di¬
uinitatem illius intellig̃t.
non homines set dii ap¬
pellantur. At illi dixerunt.
Alii iohanem baptistam.
alii baeliam. alii uõ ieremi¬
Lam. aut unum ex ꝓpħis.¬
int̾ pretes causas errorũ
in quirere singulorũ. et dis¬
putationem longissimam
texere. quare dominum iħ̾ &.¬
alii iohãnem putauerũt.
alii heliam. alii ieremiam.
aut unum exꝓphis. cum
sic poterant errare in helya
et ieremia. quomo herccies
errauit in iołx dicens. quẽ
ego decollaui iohanem ip̃e
surrexit amortuis. et ideo¬
uirtutes operantur in eo.

Expanded text:
homines sunt: qui vero dihomines sunt: qui vero divinitatem ejus intelligunt, non homines, sed dii appellantur. At illi dixerunt: Alii Joannem Baptistam, alii autem Eliam, alii vero Jeremiam, aut unum ex pinterpretes causas errorum inquirere singulorum, et disputationem longissimam texere, quare Dominum alii Joannem putaverint, alii Eliam, alii Jeremiam, aut unum ex prophetis: cum sic potuerint errare in Elia et Jeremia, quomodo Herodes erravit in Joanne, dicens: Quem ego decollavi Joannem, ipse surrexit a mortuis, et virtu
Abbreviated transcription (Latin):
Pilippus iste est pb̃r.¬
frater herodis. de quo supͣ
diximus tetrarcha ituree
et traconitidis regionis.
qui in honorem tyberii ce¬
saris cesaream phylippi q̃
nunc paneas dicitur appe¬
uauit. et est in ꝓuintia p¬
henicis. imitatus herodem
patrem qui in honorem all¬
gusti cesaris applłauit ce¬
saream que prius turris ⁊¬
stratonis uocabatur. et ex no¬
mine filie cius libiadem
transiordanem extruxit. Iste
duos fontes. unũ nõieior. et
alterum dan. qui simul uĩc¬
ti iordanis nomen efficiũt.
Et int̾rogabat discipulos
suos dicens. Quem dicũt
hommes c̃ẽ filium homĩs.
Non dicit quem me dicũt
ẽẽ homines. set filium ho¬
minis. ne iactanter de se q̃¬
rere uideatur. et nota qd̃
ubicumq scriptum est in
ueteri testam̃to filius ho¬
minis. in hebreo scriptum
lii hominum usq quo gͣ¬
ui corde. in hebreo dicitur
filii adam. Pulcre aũt int̾¬
rogat. quem dicunt hoĩes
ẽẽ filium hominis. quia qͥ
de filio hominis locuntur

Expanded text:
ilippus iste est frater Herodis, de quo jam supra diximus, tetrarcha Itureae et Trachonitidis regionis, qui in honorem Tiberii Caesaris, Caesaream Philippi, quae nunc Paneas dicitur, appellavit. Et est in provincia Phoenicis imitatus Herodem patrem, qui in honorem Augusti Caesaris appellavit Caesaream, quae prius Turris Stratonis vocabatur: et ex nomine filiae ejus Juliadem trans Jordanem exstruxit. Iste duos fontes, unum nomine Jor, et alterum Dan, qui simul mixti, Jordanis nomen efficiunt. Et interrogabat discipulos suos, dicens: Quem dicunt homines esse Filium hominis? Non dixit, quem me dicunt esse homines, sed Filium hominis: ne jactanter de se quaerere videretur. Et nota, quod ubicumque scriptum est in veteri Testamento, filius hominis, in Hebraeo positum lii hominum usquequo gravi corde , quod in Hebraeo dicitur, filii Adam. Pulchre autem interrogat: Quem dicunt 123 homines esse Filium hominis? quia qui de Filio hominis loquuntur,
Abbreviated transcription (Latin):
dei uiui. Prudens lector at¬
tende. qd̃ ex consequentib
textuq sermonis. apłi ne¬
quaquam hommes s dii
appellantur. Cum enim di¬
xisset quem dicunt hõies
c̃ẽ filium hominis. subiecit.
llos aũt quem me ẽẽ dici¬
tis: Illis qui homines sũt
humana oppinantib. uos
existimatis. Petrus ex ꝑsõa
omnium apłorum ꝓfitet᷑.
Tu es xp̃c filius dei uiui. De¬
um uiuum applłat. ad dis¬
tinctiorem corum deorum
qui putantur dii s mõtui
sunt. saturnum. iouem. ue
hertulem. et cetera ydolorũ
portenta significans nec

Expanded text:
Dei vivi. Prudens lector, attende, quod ex consequentibus textuque sermonis, apostoli nequaquam homines, sed dii appellantur. Cum enim dixisset: Quem dicunt homines esse Filium hominis, subjecit: Vos autem quem me esse dicitis? Illis quia homines sunt, humana opinantibus; vos existimatis? Petrus ex persona omnium apostolorum profitetur: Tu es Christus Filius Dei vivi. Deum vivum appellat, ad distinctionem eorum deorum, qui putantur dii, sed mortui sunt: Saturnum, Jovem, VenHerculem, et caetera idolorum portenta significans. Re
Abbreviated transcription (Latin):
unt: ut et nos in xp̃o et
xp̾̃c in nobis sit. Est ergo
ip̃e in nobis per carnem.
Quod autem in eo per sa¬
cram̃tum cõmunicate car¬
nis ⁊ sanguinis simus:
ip̾e testatur dicens. uos x
uos inme. et ego in uo¬
bis. Si uoluntatis tantũ¬
gradum quendam atq
ordinẽ consumande uni¬
tatis exposuit. nisi ut ille
inpatre ꝑ haturam diui¬
nitatis. nos contra ineo ꝑ
corꝑalem eius natiuitatẽ
⁊ ille rursus in nobis per
sacram̃toꝵ in cẽ misteriũ
crederetur: Ac sic ꝑfecta
meclitatorẽ unitas doceret.
cum nobis in se ꝑmanen¬
tibus ip̃e maneret in pre.
⁊ in patre manens mane¬
ret in nobis. ⁊ ita ad uni¬
tatem ꝓficisceremur. cum
qui in eo naturaliter secũ¬
dum natiuitatẽ inest.Nos
quoq ineo naturaliter in¬
essemus. ip̃o innobis na¬
turaliter ꝑmanente.
uod autem

Expanded text:
unt, ut et nos in Christo et Christus in nobis sit. Est ergo ipse in nobis per carnem. Quod autem in eo per sacramentum communicatae carnis et sanguinis simus, ipse testatur dicens: Et vos vos in me, et ego in vobis. Si voluntatis tantugradum quemdam atque ordinem consummandae unitatis exposuit, nisi, ut, quum ille in patre per naturam divinitatis esset, nos contra in eo per corporalem ejus nativitatem, et ille rursus in nobis per sacramentorum inesse mysterium crederetur, ac sic perfecta per mediatorem unitas doceretur, quum nobis in se manentibus ipse maneret in Patre, et in patre manens, ipse maneret in nobis, et ita ad unitatem patris proficeremus, cum eo, qui naturaliter secundum nativitatem inest, nos quoque in eo naturaliter inessemus, ipso in nobis naturaliter permanente? § 2. Quod autem
Abbreviated transcription (Latin):
bis spiritualibus saciandͦ
ascendis sacrum dei tui cor¬
pus ⁊ sanguinem fide re¬
spice. honora ⁊ mirare m̾¬
te continge. cordis manu
suscipe. ⁊ maxime m̃te to¬
tum haustu interioris ho¬
minis assume.¬
A xp̃o semel oblata est
hostia ad salutem sem¬
pit̾nam potens. Quid
eius: et una est hostia nõ
multe. Quomodo una et
non multe: Quia semel
oblatus est xp̃c. hoc autẽ
sacrificium exemplum ẽ
ip̃m. Proinde hoc idem ẽ
sacrificium unum solum.
corpus et non multa corpo¬
ra: ita et unum sacrificiũ.
Pontifex autem est ille ꝗ
hostiam obtulit nos mũ¬
dantem. ip̃im offerimus
etiam nunc . que tunc ob¬
lata consumi non potest.¬
memoratice fit eius quod
factum est. hoc enĩ faci¬
te ait. inmeam comine¬
morationem:¬

Expanded text:
bis spiritualibus satiandus bis spiritualibus satiandus ascendis, sacrum Dei tui corpus, et sanguinem fide respice, honora, mirare, mente continge, cordis manu suscipe, et maxime totum haustu interioris hominis assumeario semel oblata est hostia ad salutem sempiternam potens. Quid  mortis ejus, et una est hostia, non multae. Quomodo una et non multae? Qoblatus est Christus, hoc autem sacrificium exemplum est ipsum. Proinde hoc est sacrcorpus est, et non multa corpora, ita et unum sacrificium. Pontifex autem ille est, qui hostiam obtulit nos mundantem. Ipsam offerimus etiam nunc, quae tunc oblatamemorationem fit ejus quod factum est. « Hoc enim facite, inquit, in meam commemorationem
Abbreviated transcription (Latin):
panis tm̃. et uinum aqͥ
ꝑmixtum insacrificium
offerantur. Non enu de
uinum solum aut aqua
sola offerri. S utrumq
ꝑmixtum. quia utrumq
ex latere eius in passione
sua profluxisse legitur.¬
no ⁊ aqua ꝑmixtus debet
offerri. quia uidemus in
aqua popłm intelligi: in
uino uero ostendi sangui¬
nem xp̃i. Ergo cum in ca¬
lice uinum aqua miscea¬
tur. xp̾o popłs adunatur.
et credentium plebs ei in
quem credit copulatur ⁊
iungitur. que copulatio
⁊ comunctio aque et ui¬
ni sic miscetur in calice do¬
mini. ut mietio illa non
possit seꝑari. Nam si uinũ
tm̃ quis offerat: sanguis
xp̃i incipit esse sine nob̾.
Si uõ aqua sit sola: plebs
incipit esse sine xp̃o. Er¬
go qñ botrus solus offert᷑.
in quo uni efficientia tm̃
designatur. salutis nostre
sacramentum negligitur.
qd̾ aqua significatur.

Expanded text:
panis tantum et vinum aqua permixtum in sacrificium offerantur. Non enim devinum solum, aut aqua sola offerri, sed utrumque permixtum, quia utrumque ex latere ejus in passione sua profluxisse legitur.no et aqua permixtus debet offerri, quia videmus populum in aqua intelligi, in vino vero ostendi sanguinem Christi. Ergo cum in calice vino aqua miscetur, Christo populus adunatur, et credentium plebs ei in quem credit copulatur et jungitur; quae copulatio et conjunctio aquae et vini sic miscetur in calice Domini, ut mixtio illa non possit separari. Nam si vinum tantum quis offerat, sanguis Christi incipit esse sine nobis; si vero aqua sit sola, plebs incipit esse sine Christo. Ergo quando botrus solus offertur, in quo vini efficacia tantum designatur, salutis nostrae sacramentum negligitur, quod aqua significatur.
Abbreviated transcription (Latin):
ussa sanctissimo uoto
casti coniuges. aliquot an¬
nos pariter uixerunt. carnem
suam xp̃o uirginem ẜuantes.¬
⁊ monasteria de reb suis. quia
erant parentib genere clari¬
ssimi instituerunt. ut ad decẽ
milia monachorum pater be¬
atus iulianus fieret. basili¬
ssima uero multarum uir¬
ginum mater. Quarum mł¬
titudinem cum iam uictricẽ
p̃misissee ad dominum. ip̃a
tiano preside requiritur. Quo
t̾p̃e rabies crudelitatis ad ꝑ¬
sequendum sanctos dei sub
dioclitiano ⁊ maximiano ex¬
arserat. ad quem multitudo
in manitatem ꝑ secutionis.
somprehensus itaq cum
ingenti multitudine. ip̃e p̃¬
sidis audientie reẜuatur. se¬
teri serui dei iussu crudelis
iudicis ingenti accenso igͦ.
eisq apposito in quo consi
stebant loco consumpti sũt.
t̾tia. sexta. nona. psallentiũ

Expanded text:
ue sanctissimo voto casti conjuges, aliquot annos pariter vixerunt; carnem suam Christo virginem servantes, monasteria de rebus suis, quia erant parentibus et genere clarissimi, instituerunt, ut ad decem millia monachorum pater beatus Julianus fieret. Basilissa vero multarum virginum mater, quarum multitudinem cum jam victricem praemisisset ad Dominum, ipsa ciano prtempore rabies crudelitatis ad persequendum sanctos Dei sub Diocletiano et Maximiano exarserat, ad quem multitudo immanitatem persecutionis. Comprehensus itaque cum hac ingenti multitudine ipse praesidis audientiae reservatur; caeteri servi Dei, jussu crudelis judicis ingenti accenso igne, eisque apposito, in quo constebant loco consumpti sunt. tertia, sexta, nona, sed et
Abbreviated transcription (Latin):
num autem hoc non
dominum sicut mille anni.
et mille anni sicut dies unꝰ.
non tardat dominus ꝓmis¬
sis. s patienter agit propt̃
uos. nolens aliquos ꝑire.
s omnes ad penitentiam reuẽ¬
ti. Ad ueniet autem dies do¬
mini ut fur. inqua celi ma¬
gno impetu transient. elem̃¬
ta uero calore soluentur. sũ
igitur omnia dissoluenda sit.
quales. oportet uos ẽẽ insan
elementa ignis ardore tabe¬
scent: Nouos uero celos et¬

Expanded text:
num autem hoc non Dominum sicut mille anni, et mille anni sicut unus dies. Non tardat Dominus promissis, sed patienter agit propter vos, nolens aliquos perire, sed omnes ad poenitentiam reverti. Adveniet autem dies Domini ut fur, in qua coeli magno impetu transient, elementa vero calore solventur . Cum haec igitur omnia dissolvenda sint, quales oportet esse uos in sancelementa ignis ardore decoquentur? Nouos uero caelos et
Abbreviated transcription (Latin):
stirutus. Sacram̃ti quip¬
pe illius participatione ac
beneficio non priuatur:
quando in se hoc ꝙ illud
sacram̃tum significat in¬
ducant et bibunt. Illd̾
manducare est refici. il¬
lud bibere est uiuere.
Quod insacramento ui¬
sibiliter sumitur. in ip̃a
ueritate spiritualit̾ mã

Expanded text:
constitutus. Sacramenti quipconstitutus. Sacramenti quippe illius participatione ac beneficio non privatur, quando in se hoc quod illud sacramentum significat, inducant et bibunt. Illum manducare est refici; illum bibere est vivere. Quod in sacramento visibiliter sumitur, in ipsa veritate spiritaliter ma
Abbreviated transcription (Latin):
stimonium contra se acci¬
piunt. quia illi querunt
diuisionem. cum panis iste
indicet unitatẽ. Sic et
uinum in multis race¬
mis fuit. ⁊ modo unum
est. Uinum est in sua na¬
tiuitate. calie est post p̾s¬
suram torcularis et uos
post illa ieiunia. post labo¬
res. post humilitatẽ et cõ¬
tritionẽ iam innomine
domini tanquam ad cali¬
cem xp̃i uenistis. et ibi
lice nobiscum uos estis.
Simul enim hoc sumimꝰ.
simul bibimus: quia siml
ad se pertinere uoluit mi¬
sterium pacis. ⁊ unitatis
nr̃e in mensa consecrauit.
Qui accipit misterium
unitatis. ⁊ non tenet uin¬
culum pacis. non miste¬
rium accipit pro se. s te¬
stimonium contra se. Nul¬
dum unumquenq fideli¬
um corporis ⁊ sanguinis
dominici tunc esse parti¬
cipem: quando in baptis¬
mate efficitur menbrum¬
xp̃i. nec alienari ab illiꝰ
panis calicisq consortio
etiam si aute quam panẽ
illum comedat calicemq
bibat de hoc secło migraue¬
rit. inunitate corporis con

Expanded text:
stimonium contra se accistimonium contra se accipiunt, quia illi quaerunt divisionem, cum panis iste indicet unitatem. Sic et vinum in multis acinis fuit, et modo in unum est. Unum est in suavitate calicis, sed post pressuram torcularis. Et vos post illa jejunia, post labores, post humilitatem, et contritionem jam in nomine Christi tanquam ad calicem Domini venistis, et ibi lice nobiscum vos estis, simul enim hoc sumimus, simul bibimus, quia simulad se pertinere voluit. Mysterium pacis et unitatis nostrae in mensa sua consecravit. Qui accipit mysterium unitatis, et non tenet vinculum pacis, non mysterium accipit pro se, sed testimonium contra se. Nulenus, unumquemque fidelium corporis sanguinisque Dominici tunc esse participem, quando in baptismate membrum efficitur Christi, nec alienari ab illius panis, calicisque consortio, etiamsi antequam panem illum comedat calicemque bibat, de hoc saeculo migraverit, in unitate corporis Christi
Abbreviated transcription (Latin):
potus. Ego sum inquid
panis muus qui de celo de¬
scencli. S caro non descen
go desçendit de celo panis
uiuus: Quia idem dominꝰ
⁊ corporis. et tu qui accipi᷑
carnẽ. diuine eius substã¬
tie. in illo participas alim̃¬
uia passus est.
commendauit nobis in
isto sacramento sangui¬
nem suum ⁊ corpus: qd̾
etiam fecit nos metipos.
Num ⁊ nos corpus ip̃ius
facti sumus: et per miscri¬
cordiam ip̃ius quod acce¬
pimus nos sumus. Recor¬
damini et uos non fuistis.
et creati estis. et ad aream
dominicam comportati estis.
laboribus boum idest an¬
nuntiantium euangeliũ
triturati estis. Quando ca-¬
thecumini deferebamini.
in horreo seruabamini: no¬
mina uestra declistis. mo¬
li cepistis ieiuniis. exorcis¬
mis. Postea ad aquam
uenistis. et comspersi estĩ.
⁊ panis dominicus facti
estis. Etce quod accepi
stis Quomocto ergo unũ
uidetis esse quod factum
est: sic unum estote ues.
nendo unam fidem. unam
spem. indiuiduam carita¬
tem. Heretici quando hoc

Expanded text:
s. Ego sum inquit panis uiuus qui de celo descendi. Sed caro non descendgo descendit panis e celo et panis uiuus? Quia idem dominuset corporis. Et tu qui accipis carnem, diuine eius substantie in illo participaris alimuia passus est commendavit nobis in isto sacramento sanguinem suum et corpus, quod etiam fecit nosmetipsos. Nam et nos corpus ipsius facti sumus, et per misericordiam ipsius, quod accepimus nos sumus. Recordamini, et vos non fuistis, et creati estis, ad aream Dominicam comportati estis, laboribus boum, id est annuntiantium Evangelium triturati estis. Quando catechumeni deferebamini, in horreo servabamini, nomina vestra dedistis, coepistis moli jejuniis et exorcismis: postea ad aquam venistis, et conspersi estis, et panis Dominicus facti estis. Ecce quod accestis. Quomodo ergo unum videtis esse, quod factum est, sic unum estote et vos, nendo unam fidem, unam spem, individuam charitatem. Haeretici quando hoc
Abbreviated transcription (Latin):
declit hoc sacram̃tum salu¬
tis. ut quia nos coticlie
pectamus. ⁊ ille iam mo¬
ri non potest. per istud
ip̃e comeditur et bibitur ĩ
ueritate. s integer ⁊ uinus
atq immacłatus ꝑmanet.
Et ideo magnum ⁊ pauendũ
misterium est. quia aliud
uidetur. ⁊ aliud intelligit᷑.
Sed cum misterium sit u¬
nũ corpus ⁊ sanguis dici¬
tur. figuram panis et ui¬
ni habet faciente domino:
quia non habemus in usũ
camem crudam comedere¬
⁊ bibere sanguinẽ. Sicut¬

Expanded text:
dedit hoc sacramentum saludedit hoc sacramentum salutis, ut, quia nos quotidie peccamus, et ille jam mori non potest, per istud ipse comeditur et bibitur in veritate, sed integer, et vivus, atque immaculatus manet, et ideo magnum et pavendum est mysterium, quia aliud videtur, et aliud intelligitur. Sed quum mysterium sit, unde corpus et sanguis dicitur? Figuram panis et vini habet faciente Domino, quia non habemus in usu carnem crudam comedere bibere sanguinem. C
Abbreviated transcription (Latin):
hora ad sacerdotis uocem
unum quid ex inuisibilibꝰ
pore ac momento. et ince¬
lo rapitur. ministeno an¬
ut unus ubiq sit panis
corporis xp̃i: et unus sit
calix sanguinis cius. Ca¬
lix enim quem sacerdos
catholicus sacrificat. nõ
est alius nisi ip̃e quem do¬
minus apłis traclidit.
quia sicut diuinitas uer¬
bi del una est. que totuz
implet mundum: ita li¬
cet multis locis. et innu
merabilibus diebus illd
corpus consecretur: non
sunt tamen multa corpo¬
ra xp̃i. neq multi calices.
sed unum corpus xp̃i. et
unus sanguis cum illo.
quod sumpsit in utero uĩ¬
ginis. et quod ceclit apo¬
stolis. Uiuinitas enim uẽ¬
bi replet illud quod ubi¬
qr est. ⁊ conungit ac fa¬
cit. ut sicut ip̃a una est.
de ꝑcipiat. om̃es equalit̾
corpus xp̃i integerrime
sumunt. ⁊ generaliter om¬
nes. ⁊ sp̃aliter unusquisq¬
lsteriũ
fidei dicitur quod
creclere debes. quod ibi sa¬
lus nr̃a consistat. Proui¬
dens enim nobis domin

Expanded text:
hora ad sacerdotis vocem hora ad sacerdotis vocem unum quid ex invisibilibuspore ac momento et in coelo rapitur ministerio anut unus ubique sit panis corporis Christi, et unus sit calix sanguinis ejus. Calix enim, quem sacerdos catholicus sacrificat, non est alius, nisi ipse, quem Dominus Apostolis tradidit, quia, sicut divinitas verbi Dei una est, quae totum implet mundum, ita, licet multis merabilibus diebus illud corpus consecretur, non sunt tamen multa corpora Christi, neque multi calices, sed unum corpus Christi, et unus sanguis cum eo, quod sumpsit in utero Virginis, et quod dedit apostolis. Divinitas enim Verbi replet illud quod ubique est, et conjungit, ac facit, ut sicut ipsa una est, de percipiat, omnes aequaliter corpus Christi integerrime sumunt, et generaliter omnes, et specialiter unusquisqsterium fidei dicitur, quia credere debes, quod ibi salus nostra consistit. Providens enim nobis Dominus