comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tuendum ẽ: qd̃ autiquus
hostis dum mentem nrãm adreꝵ
tp̃raliũ delectatõem trahit: in¬
firimorem ꝯtra nos ꝓximũ ex¬
moliat᷑. Nec curat antiqꝰ hostis
hec faciens ut t̾rena tollat: sut
caritate in nb̾ feriat. Nam in
odiũ repente ex ardescimꝰ: ⁊ dũ
foris ĩ uicti ẽẽ cupimꝰ: intꝰ gra¬
uit᷑ fermi. Dum ꝑua foris defen¬
dimꝰ: intus amittimꝰ maxiuua.
Quia dum rem diligimnꝰ tprałe:
u̾a amittimꝰ dilectõe. Dĩs qͥpe
qui nr̃a tollit: mimicꝰ ẽ. Sedsi
quid aꝓximo patim̃: contra oc¬
cultumi raptorem int̾ius uigi¬
lemꝰ. Qui nũꝙͣ meliꝰ uĩcitur:
nisi cum raptor ext̾ior amat᷑.
Una quippe. et sũma ẽ ꝓbatio
caritatis: si et ip̃e diligit qͥ ad¬
u̾satur. Hinc ẽ ꝙ ip̃a u̾itas et
crucis patibulũ sustinet: ⁊ tñ
ip̃is suis ꝑsecutorib affectu
dilectõnis impendit: dicẽs. Pat̾
ignosce illis: qr uescĩt qͥd faci

Expanded text:
tuendum est quod antiquus hostis, dum mentem nostram ad rerum temporalium delectationem trahit, infirmiorem contra nos proximum exmoliatur. Nec curat antiquus hostis, haec faciens, ut terrena tollat, sed ut charitatem in nobis feriat. Nam in odium repente exardescimus; et dum foris invicti esse cupimus, intus graviter ferimur; dum parva foris defendimus, intus amittimus maxima, quia dum rem diligimus temporalem, veram amittimus dilectionem. Omnis quippe qui nostra tollit, inimicus est. Sed si proximo patimur, contra occultum raptorem interius 1561 vigilemus, qui nunquam melius vincitur, nisi cum raptor exterior amatur. Una quippe et summa est probatio charitatis, si et ipse diligitur qui adversatur. Hinc est quod ipsa Veritas et crucis patibulum sustinet, et tamen ipsis suis persecutoribus affectum dilectionis impendit, dicens: Pater ignos
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ p̃̾cepto nos compluit: adiuto¬
rio colit. Dum cõpluit. aufert a
nobis ignorantie siccitatẽ: dũ
colit bñ uiuendi condonat ub̃¬
tatem. Dum pluit t̾ram nr̃i cor¬
dis irrigat: dũ uͦ colit. de ip̃a t̾ra¬
et spiuas et tͥbulos. mũdane cu¬
Ebemiꝰ itaq fecũdari celes¬
tib pluuiis: debeniꝰ ꝯgrua
fructificatõe manib suꝑin res¬
pond̾e cultoris. Et si nõ possũt
õs arbores equales fructo affre.
ulła tñ debet in agro diũco st̾ił¬

Expanded text:
praecepto nos compluit, adjutorio colit. Dum compluit, aufert a nobis ignorantiae siccitatem; dum colit, bene vivendi condonat ubertatem; dum pluit, terram nostri cordis irrigat; dum vero colit, de ipsa terra spinas et tribulos mundanae cubemus itaque fecundari coelestibus pluviis, debemus congrua fructificatione manibus superni respondere cultoris. Et si non possunt omnes arbores aequales fructus afferre, nulla tamen debet in agro dominico st
Abbreviated transcription (Latin):
illa ẽ ꝙͣ ip̃e dñs de manui ĩmnci
redemit: et suo diĩo mãcipanͭ¬
lica: q̃ ꝑ orbeni t̾rc copiosa ferti¬
litate diffundit᷑: et redep̃tam se
p̾cioso sui dii sangnĩe gloriat᷑
Filiꝰ eĩ hoĩs sic̃ ip̃e ait: ñ ueĩt¬

Expanded text:
illa est quam ipse Dominus de manu inimici redemit, et suo dominio mancipavilica, quae per orbem terrae copiosa fertilitate diffunditur, et redemptam se pretioso Domini sui sanguine gloriatur. Filius enim hominis, sicut ipse ait
Abbreviated transcription (Latin):
it frẽm suũ necesse hab̾c. ⁊ clau¬
ẜit iusc̾a sua ab eo:ͥ quomodo
caritas dei manz ĩ eos Hinc etĩa
iohes baptista ait. Qͥ h duas tu¬
nicas: det nõ habenti. Qui gͦ
tñqͥllitatis tpr̃e nõ dat prodeo
tuncam sua: qñ ĩꝑsecutõne
datus ẽ aĩa sua: Uirtꝰ gͦ cari¬
tatis ut ĩnicta sit ĩ ꝑturbatõe:

Expanded text:
uum necessitatem habere, et clauserit viscera sua ab eo; quomodo charitas Dei manet in eo ? Hinc etiam Joannes Baptista ait: Qui habet duas tunicas, det unam non habenti . Qui ergo tranquillitatis tempore non dat pro Deo tunicam suam, quando in persecutione daturus est animam suam? Virtus ergo charitatis ut invicta sit in perturbatione,
Abbreviated transcription (Latin):
et uob̃. salutaris indicit᷑ obedi¬
entia mandatoꝵ. Inquibꝰ denuo
mãdatis tanꝙͣ ditissimis fercu¬
lis. sic celestium deliciaꝵ copia
spitalis exub̾at: ut ĩ u̾bo dei abũ¬
det qd̾ ꝑfectꝰ comedat: abimi¬
det etiam qd̃ ꝑuuls sugat. lc̃o.¬
ten̾a fideliũ nutͥat᷑ ĩfantia:
et solid cib quo robusta ꝑfectoꝵ
iuuentꝰ spiritalia sc̃e uͥtutis ac¬
cipiat ĩcrem̃ta. Ibi ꝓrsꝰ ad salutẽ

Expanded text:
et vobis, salutaris indicitur obedientia mandatorum. In quibus denuo mandatis, tanquam ditissimis ferculis, sic coelestium deliciarum copia spiritalis exuberat, ut in verbo Dei abundet quod perfectus comedat, abundet etiam quod parvulus sugat. Ibi etenera fidelium nutriatur infantia, et solidus cibus, quo robusta perfectorum juventus spiritalia sanctae virtutis accipiat incrementa. Ibi prorsus ad salutem
Abbreviated transcription (Latin):
pastor bonꝰ: qui aĩaz suã posuit
Rex gͦ boni pastoris: ip̃a ẽ¬
famĩlia redeptoris. Dispen¬
sator uͦ qͥs sit. ꝙ̃ semꝑ oportet ẽẽ
fidelem parit et pridẽte: paulꝰ
nb̾ostendat apls: qui de se suis¬
q sociis loq̃ns ait. Sic nos existi¬
met hõ ut mĩstros xp̃i: ⁊ dispẽ¬
satores nũst̾ioꝵ dei. Hic iaz q̃ri¬
t int̾ dispensatores: ut fidelis
apłos dispensatores fcõs existi¬
met: neglecto q militie spi¬
ritał officio. ẜnꝰ pig̃ infidelit
ĩprudẽt᷑q dormitet: ip̃e bt̃s apħ¬
tritici quam uobis erogemus
Ue uͦ sit ista mẽsura tritici
pauls apls ostendit dicẽs. Sicut¬
unicuiq ds̃ diuisit mẽsuram

Expanded text:
onus qui animam suam posuit ergo boni Pastoris ipsa esfamilia Redemptoris. Dispensator vero quis sit, quem oportet esse fidelem pariter et prudentem, Paulus nobis ostendit apostolus, qui de se suisque sociis loquens ait: Sic nos existimet homo ut ministros Christi et dispensatores mysteriorum Dei. Hic jam quaeritur inter dispensatoresapostolos dispensatores factos existimet neglectoque militiae spiritalis officio, servus piger infideliter imprudenterque dormitet, ipse beatus aptritici quam vobis erogemus vero sit ista mensura Paulus apostolus ostendit dicens: Unicuique sicut Deus divisit mensuram
Abbreviated transcription (Latin):
diligit magist᷑ cum occiditur:¬
Cuiꝯ dilectouis summani expri¬
mit: cum sb̃iũgit. Maiorem hac
dilectõnem nemo habet: ut aĩam
suam ponat qs ꝓ amicis suis. mo¬
ri etia ꝓĩnnicis dñs uen̾at:  et tñ
positurum se aĩa ꝓainicis dicebat:
ut ꝓfecto nb̃ ostend̾et: quia cui
diligendo lucrum fac̾e de muni
mortem nemo ꝑseqͥt᷑. Uude gͦ ꝓ
bare possumꝰ: an diligamꝰ ami¬
cos: S ẽ qd̃ in pace sc̃e eccłie fie¬
ri debeat: unde clarescat si ꝑse

Expanded text:
diligit magister cum occiditurjus dilectionis summam exprimit, cum subjungitur: Majorem hac dilectionem nemo habet quam ut animam suam ponat quis pro amicis suis. Mori etiam pro inimicis Dominus venerat, et tamen positurum se animam pro amicis dicebat, ut profecto nobis ostenderet quia dum diligendo lucrum facere de inimmortem nemo persequitur. Unde ergo probare possumus an diligamus inimicos? Sed est quod in pace sanctae Ecclesiae fieri debea
Abbreviated transcription (Latin):
Rotexisti me acõuẽtu
malignantiũ: a młtitu¬
dine oꝑantium ĩiqͥtatẽ.
Iam ip̃m caput nr̃m intucam᷑.
Multi martyres talia passi sũt:
s nichil sic elucet quomodõ¬
quo modo caput martyrũ. Ibi
melius intuemͣ: qd̃ illi exꝑti st̃.
Ptectus ẽ amłtitudĩe malignã

Expanded text:
xisti me a conventu malignantium, a multitudine operantium iniquitatem. Jam ipsum caput nostrum intueamur. Multi martyres talia passi sunt: sed nihil sic elucet quomodo caput martyrum; ibi melius intuemur quod illi experti sunt. Protectus est a multitudine malign
Abbreviated transcription (Latin):
ĩuenimꝰ: q̃ at̾renis actib om̃e
pẽnatũ aĩal leuant. In futuris
uidelic amior et spes: de p̾t̾itis
ãt timor et penitentia. Penne gͦ
dubio et amãt celestia q̃ spant:
et spant q̃ auiãt. Duc uͦ corpora
ꝯteginit: qr tuuor et penitetia
ab onũpotentis dei ocłis. coꝵ ma

Expanded text:
invenimus, quae a terrenis actibus omne pennatum animal levant, in futuris videlicet amor et spes; de praeteritis autem timor et poenitentia. Pennae audubio et amant coelestia quae sperant, et sperant quae amant. Duae vero corpora contegunt, quia timor et poenitentia ab omnipo
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ ĩ sac̃dote tanto irratõnalis mͦ
pecudis freua mitantis fid̃ĩ co
peccatis. Non solũ ablata resti¬
tuit: s etiam inspata xedit. Ille
uina despet. Nouit d̾s̃ mutare sẽ¬
tentia: si tu nou̾is eniẽdare de¬
lictum. Et tu puer. ꝓpħa altissi¬
mi uocabis. Pulcre cũ de dño ꝓ¬
ut hoc qͦ bñficium ẽe dñ designͣ¬
ret: ne cum publica num̾aret:
sua qͣsi in gratꝰ tacuisse q̃ acceꝑ¬
at bñficia uid̾et᷑. q̃ agnocebat in
filio. S fortasse aliqͥ qͣsi irrafona¬
bilem mẽtis excessu putẽt: qd̾ oc¬
to dieꝵ alloqͥt ĩfantẽ. Ueꝵ si tene¬
amꝰ: ĩtelligimꝰ ꝓfecto qd̾ potu
etate reserant᷑. Habebat ĩtelligẽ¬
di sen sũ: qͥ exultandi habebati
affectum. Simul illd̃ adu̾̃te: ꝙͣ
paucis helisabeth. ꝙͣ młtis zacha¬

Expanded text:
quod in sacerdote tanto inrationabilis modo pecudis frena nutantis fidei cohpeccatis non solum ablata restituit, sed etiam insperata concedit. ille uina desperet. nouit deus mutare sententiam. si tu noueris emendare delictum. et tu, puer, propheta altissimi uocaberis. pulchre cum de dout hoc quoque beneficium esse Domini designaret; ne cum publice enumeraret sua, quasi ingratus tacuisse quae acceperat beneficia videretur, quae agnoscebat in filio. Sed fortasse aliqui quasi irrationabilem mentis excessum putent, quod octo dierum adloquitur infantem. uerum si teneamus. intellegimus profecto quod potuin corporis aetate reserantur, habebat intellegendi sensum, qui exsultandi habebat adfectum. simul illud aduerte quam paucis Elisabet, quam multis Zaccha
Abbreviated transcription (Latin):
ducare. Abborrentes itaq aũbis
eius recesser̃t: et ãpliꝯ eũ sequuti
nõ st̃. Sic enͣgli̾sta loquit᷑. Et dũs
ip̃e remãsit cum duodecim. Et illi
ad eũ. Dñe ecce illi dimisũt te. Et
ille. Nũqͥd et uos uultis abire.
Ostende uoleus quia ip̃e illis erat
necessariꝯ: nõ illi xp̃o erãt neces¬
sarii: neqͥs t̾reat xp̃m. quando
dr᷑ ut sit xp̃ians. Quasi beatiorerit

Expanded text:
ducare: abhorrentes a verbis ejus, recesserunt, et amplius eum non sunt secuti. Sic Evangelista loquitur: Et Dominus ipse remansit cum duodecim: et illi ad eum, Domine, ecce illi dimiserunt te; et ille, Numquid et vos vultis abire? Ostendere volens quia ipse illis erat necessarius, non illi erant Christo necessarii. Ne quis terreat Christum, quando dicitur ut sit christianus; quasi beatior erit
Abbreviated transcription (Latin):
nitas:  ita ut se nõ modicũ addi¬
cat : si cui ex hoc cõnẽtu ur̃o de ẽc
ẽ. qui acõspectu urdicis rapitur:
abelectoꝵ societate seꝑat᷑. Qui te¬
nebrascit alum̃ie: cruciat᷑ eter¬
na ꝯbustione: Unde et hanc eã
sũmatõe scłi Exibũt angłi: ⁊
seꝑabũt malos de medio iusto¬
rum:. et mittẽt eos ĩcaminu

Expanded text:
nitas, ita ut se non modicum addicat, si cui ex hoc conventu vestro deesse est, qui a conspectu judicis rapitur, ab electorum societate separatur, qui tenebrescit a lumine, cruciatur aeterna combustione? Unde et hanc eamdsummatione saeculi. Exibunt angeli, et separabunt malos de medio justorum, et mittent eos in cami
Abbreviated transcription (Latin):
cludit᷑. Quã educũt et secꝰ litꝰ sedẽt:
qr sic̃ mare scłi: ita sclĩ finẽ sig¬
nficat litus maris. In quo scil
fine boni pisces ĩuasis eliguut᷑:
mali ãt ꝓicũit foras. Quia et elc̃¬
tus qͥsq ĩtab̾uacła et̾na recipit᷑:
et int̾ni regni luce ꝑdita ad ext̾i¬
ores tenebras repbi ꝑtrahunt.
Nũc eĩ bonos malosq ꝯmuĩter
quasi ꝑmixtos pisces fidei sage¬
na nos contin: s litus indicat:
dem pisces qui capti fu̾ĩt nuuta¬
riuõ possũt: nos ãt mali capimͣ.
s ĩbonitatẽ ꝑmutamͣ. Cogitemꝰ¬

Expanded text:
cluditur. Quam educunt, et secus littus sedent, quia sicut mare saeculum, ita saeculi finem significat littus maris. In quo scilicet fine boni pisces in vasis eliguntur, mali autem projiciuntur foras, quia et electus quisque in tabernacula aeterna recipitur, et interni regni luce perdita, ad exteriores tenebras reprobi pertrahuntur. Nunc enim bonos malosque communiter quasi permistos pisces fidei sagena nos continet, sed littus indicat sdem pisces qui capti fuerint mutari non possunt; nos autem mali capimur, sed in bonitate permutamur. Cogitem
Abbreviated transcription (Latin):
cit. Qͥs ẽĩ ĩ et̾ua patͥa panẽ esuri¬
enti porrigat: nibi nenio esiuit:
Quis potũ tribuat sicienti: uͥ
nemo sitit: Qͥs mortuũ sepeli¬
at ÷ ubi nemo morit᷑: Cũ p̾sẽ
tigͦ scło. uita aufert̃ actiua. Cõ¬
templatiuaãt hic incipit᷑. ⁊ ut
ĩ celesti patͥa ꝑficiat᷑: qr amoris¬
ignis qui hic ardere ĩcohat: cũ
ampliꝰ ignescit. Contemplati¬
ua gͦ uita mĩme aufert᷑ quia
sb̃tracta ap̾sentis seculi luce ꝑ¬
ficitur.

Expanded text:
cit. Quis enim in aeterna patria panem esuricit. Quis enim in aeterna patria panem esurienti porrigat, ubi nemo esurit? Quis potum tribuat sitienti, ubi nemo sitit? Quis mortuum sepeliat, ubi nemo moritur? Cum praesenti ergo saeculo vita aufertur activa, contemplativa autem hic incipitur, ut in coelesti patignis qui hic ardere inchoat, cum amplius ignescit; contemplativa vero vita minime aufertur, quia subtracta praesentis saeculi luce perficitur.
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ nõ adiuiuet: occasio datur
sentẽtie dũi. qua ostendit istã
eccłam. sollicita ẽẽ et turbari cͥca
plurima: cum sit uũi necessa¬
elegisse: q̃ nõ aufe̾t᷑ ab ea. Et ido¬
intelligit᷑ optimia: qr et ꝑ hanc
ad illa tendit᷑. et nõ auferetur.
auferet᷑: qũ indigentia cui m̃is¬
trat᷑ trausierit.
Ene uerasq uitas due ille
nuilieres signau̾ũt: mar¬
tha uidelicet et maria: quarum
una satagebat circa frequs m̃ist̾¬
uiz:ͥ alia uͦ sedebat ad pedes dĩ:
et audiebat u̾ba deore eius.Cũq
couira sororem martha q̃uerctur.
qd̾ se adiuuare neglig̾et: respon¬
dit dñs dicens. Martha: occupa¬
ris et satagis circa multa. Porro:
imũ ẽ necessariũ. Maria at opti¬
niã ptem elegit: q̃ nõ auferetur
ab ea. Et ce pars marthe ñ rep̾hen¬
dit᷑: s marie laudat᷑. Neq eĩ bo¬
nan ꝑtem elegisse dñs mariam
dicit. s optimam: ut etiam pars
marthe indicaret bona. Quare
tiua et eĩ uita. cum corpore defi¬

Expanded text:
eius non adiuuet, occasio datur sententiae domini, qua ostendit istam ecclesiam sollicitam esse et turbari circa plurima, cum sit unum necessaelegisse, qintelligitur optima, quia et per hanc ad illam tenditur, et non auferetur: auferetur, quando indigentia cui ministratur transierit. utrasque vitas duae illae mulieres signaverunt, Martha videlicet et Maria; quarum una satagebat circa frequens ministerium, alia vero sedebat ad pedes Domini, et audiebat verba de ore ejus. Cumque contra sororem Martha quereretur quod se adjuvare negligeret, respondit Dominus, dicens: Martha, occuparis et satagis circa multa; porro unum est necessarium. Maria autem optimam partem elegit, quae non auferetur ab ea . Ecce pars Marthae non reprehenditur, sed Mariae laudatur. Neque enim bonam partem elegisse Mariam dicit, sed optimam, ut etiam pars Marthae indicaretur bona. Quare tiva etenim vita cum corpore defi
Abbreviated transcription (Latin):
tu itaq ub mãdãs hec mando
in qͥt ub̃: ut diligatis ĩuicem.
Unde et apl̃s paulꝰ. cum cõtra oꝑa
carnis ꝯmendare fr̾tum sp̃s uell:
acapite hoc posuit. Eructꝰ inquit

Expanded text:
ctu itaque nobis mandans: Haec mando, inquit, vobis, ut diligatis invicem. Unde et apostolus Paulus cum contra opera carnis commendare fructum Spiritus vellet, a capite hoc posuit: Fructus, inqui
Abbreviated transcription (Latin):
uod martha excepit dñm
ĩ domũ suã: significat et¬
cdesia q̃uc̃ ẽ: excipientẽ dñm in
cor suũ. Maria soror eius q̃ sedebat
ad pedes dnni et audiebat u̾bum
eius. signi ficat eandẽ eccla ⁊ s ĩ
fut᷑o scł̃o: ubi cessans aboꝑe mi¬
iustĩoq indigentie. sola sapĩa
ꝑfruet᷑. Martha gͦ occupata ẽ cͥc̃a

Expanded text:
uod Martha excepit illum in domum suam, significat ecclesiam, quae nunc est, excipientem dominum in cor suum. Maria soror eius, quae sedebat ad pedes domini et audiebat uerbum eius, significat eandem ecclesiam, sed in futuro saeculo, ubi cessans ab opere ministerioque indigentiae sola sapientia perfruetur. Martha ergo occupata est circa
Abbreviated transcription (Latin):
imici: inuisibilit̾ sunt
expugnandi. Quippe. hos¬
tem iusibile uincis feriendo:
inuisibilem uĩcis c̾dendo. Uisi¬
bilis ẽ hostis honio: uisibile ẽ¬
et ferire. Inuisibił ẽ hostis dyabo¬
lus: inuisibłe ẽ et cred̾e. Est ergo
pugna inuisibił. adu̾sus inui

Expanded text:
imici, invisibiliter sunt expugnandi. Quippe hostem visibilem vincis feriendo: invisibilem vincis credendo. Visibilis est hostis homo; visibile eet ferire: invisibilis est hostis diabolus; invisibile est et credere. Est ergo pugna invisibilis adversus invi
Abbreviated transcription (Latin):
aduentꝰ xp̃i res nr̃a. Ille ergo qͥ
ẽ ad dext̾am prĩs: expectand ẽ
donec ueniat. Dicat aĩa nr̃a si¬
tiens illi. Quando ueniet: et siti
utinam ꝑatum te inueniat. le¬
putemꝰ uos solos hab̾e¬
hoc desid̾iũ de dño nr̃o:
ut dicans qũ uenict. Habuer̃t
hoc desid̾ium. et discipłi eius. Si
possem ub̃ dic̾e iuhiantib. expec¬
tantib. suspensis: nosse cupien¬

Expanded text:
ti, res nostra. Ille ergo qui est ad dexteram Patris, exspectandus est donec veniat. Dicat anima nostra sitiens illi: Quando veniet? et, Sitiutinam paratum te inveniat. Clos haberhoc desiderium de Domino nostro, ut dicamus, Quando veniet? Habuerunt hoc desiderium et discipuli ejus. Si possem vobis dicere inhiantibus, exspectantibus, suspensis, nosse cupien
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ udebant ascend̾e
iuirabant᷑: sursu tñ
ire gaudebant: capitis eĩ p̾ces¬
sio spes membroꝵ ẽ: audier̃t
et anglĩca uoceni. Uiri galiler:
qͥd statis aspicientes in celũ:
uidistis eum eiuitem ĩcelũ.
Qoͣ ẽ sic ueniet : In ea forma
ueniet: ut impleat᷑ qd scͥptũ
ẽ. Uidebunt inquẽ pupuger̃t.
Sic ueniet. Ad hom̃ies ueĩet:
Loomo ueniet: s ds̃ homo ue¬
niet. Ueniet uerus honio et
deus: ut faciat homies deos.
Ascendit index celi: sonuit p̾co
celi. Bonam causaz habeauiꝯ:
ut futurum iudicium non ti¬
meaniꝰ. Ascendit enĩ. Uidert̃
qui nb nũciau̾ũt. Qui non
uiderũt credrderũt: alii creden¬
tes irriserunt. Non enim om̃i¬
Tquia non om̃iũ ẽ fide᷑¬
et nouit dũs qui st̃ eix.

Expanded text:
d videbant ascendere mirabantur, sursum tamen ire gaudebant; capitis enim praecessio, spes membrorum est; audierunt et angelicam vocem, Viri Galilaei, quid statis aspicientes in coelum? vidistis eum euntem in coelum . Quid est, sic veniet? In ea forma veniet: ut impleatur quod scriptum est, Videbunt in quem pupugerunt . Sic veniet. Ad homines veniet, homo veniet; sed Deus homo veniet. Veniet verus homo et Deus, ut faciat homines deos. Ascendit judex coeli, sonuit praeco coeli. Bonam causam habeamus, ut futurum judicium non timeamus. Ascendit enim: viderunt qui nobis nuntiaverunt. Qui non viderunt, crediderunt: alii non credentes irriserunt. Non enim omniquia non omnium est fideset novit Dominus qui sunt ejus
Abbreviated transcription (Latin):
ũt sibi ẜmonez malig¬
nuz. O firmauerũt. Facta st̃ tãta
miracła: et nõ st̃ moti. Pstit̾ũt
ĩconsilio ẜmonis maligni. Tra¬
ditꝰ ẽ ille iudicr  trepidat uidex:
et non treprdãt qui iudici tradi¬
derunt. Contremiscit potestas:
ĩmanitas. Uult ille lauare ma¬
uꝰ: et illi inquinãt liuguas. Seo
quare hoc : Sirinau̾ũt sibi ẜmio¬
nez malignuz. Quanta egit py¬
latꝯ quanta: ut refrenarent᷑.
Que dixit: Qd egit: S firma¬
uer̃t sibi ẜmone malignũ: cru¬
cifige crucifige. Repeticio: ꝯfir¬
matõ ẽ ẜmonis maligni. Uide¬
acrius: quo modo furmauerũt
sibi ẜmonez malignũ. Regem
urm crucifigam: Dix̾unt. Nõ
habemꝰ regem: in si cesarem. O¬
firmau̾ũt sinonem malignũ.
Offerebat ille regem filiũ der. illi
ad hoĩem recurrebãt. Digni qui
illũ haberent: et illum nõ ha¬
b̾ent. Adhuc audi: quomodo
firmau̾ũt sibi ẜmone malig¬
nuz. Non ĩuenio aliqͥd ĩ isto ho¬
mĩe ait uidex: quo dignus:¬

Expanded text:
monem malignum. Obfirmaverunt: facta sunt tanta miracula; non sunt moti, perstiterunt in consilio sermonis maligni. Traditus est ille judici: trepidat judex, et non trepidant qui judici tradiderunt; contremiscit potestas, mmanitas; vult ille lavare manus, et illi inquinant linguas. Sed quare hoc? Firmaverunt sibi sermonem malignum. Quanta egit Pilatus? quanta ut refrenarentur? quae dixit? quid egit? Sed firmaverunt sibi sermonem malignum: Crucifige, crucifige! Repetitio, confirmatio est sermonis maligni. Videamus quomodo firmaverunt sibi sermonem malignum. Regem vestrum crucifigam? Dixerunt: Non habemus regem nisi solum Caesarem . Obfirmaverunt sermonem malignum. Offerebat ille regem Filium Dei; illi ad hominem recurrebant: digni qui illum haberent, et illum non haberent. Adhuc audi quomodo firmaverunt sermonem malignum. Non invenio aliquid in isto homine, ait judex, quo dignus
Abbreviated transcription (Latin):
nazarei eius niue: niti¬
diores lacte: rubicũdi¬
qes ebore antiquo: saphiro pul¬
chriores. Denigrata ẽ suꝑ car¬
bonos facies coꝵ: et nõ st̃ cogni¬
ti ĩplateis. Adhesit cutis eoru
quam int̾fectis fame. Qm̃ isti
extabuer̃t: ꝯsũpti ab st̾ilitate

Expanded text:
Nazaraei ejus nive, nitidiores lacte, rubicundiores ebore antiquo, sapphiro pulchriores. Denigrata est super carbones facies eorum, et non sunt cogniti in plateis, adhaesit cutis eorum quam interfectis fame: quoniam isti extabuerunt consumpti a sterilitate
Abbreviated transcription (Latin):
ẜuionez malignu: nõ dño s sibi.
Quomͦ enĩ nõ sibi : cum dicunt
nros: Qd̃ ergo firmau̾unt: sibi
firmau̾ũt: quia ip̃is uox ẽ alibi.
foderũt aute faciez meaz fouea:
et ip̃i incroerũt in eam. Dñm
mors nõ occidit: s ip̃e mortem.
Illos ãt miqͥtas occroit: quia
noluerũt occid̾e iniquitatem.

Expanded text:
gnum, non Domino, sed sibi. Quomodo enim non sibi, cum dicunt: nostros? Quod ergo firmaverunt, sibi firmaverunt: quia ipsa vox est alibi, Foderunt ante faciem meam foveam, et inciderunt in eam. Dominum mors non occidit, sed ipse mortem: illos autem iniquitas occidit, quia noluerunt occidere iniquitatem.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓuocanimꝰ⁊ idcͥco tu ĩexorabi¬
lis es.Opuisti ĩ furore et ꝑcus¬
sisti nos: occidisti nec peꝑcisti.:
Opposuisti nubem tibi: ne tran
seat oratio. Eradicatõem et abiᷤ¬
q̃us fc̃s ẽ nobis: uaticinatio ⁊
Iuisiones aquaꝵ dedu¬
xit ccłs m̃s: ĩ contritõe

Expanded text:
ocavimus:  idcirco tu inexorabilis es. Operuisti in furore, et percussisti:  occidisti, nec pepercisti. Opposuseat oratio. Eradicationem, et abjequeus facta est nobis vaticinatio, et visiones aquarum deduxit oculus meus, in cont
Abbreviated transcription (Latin):
adolescentia sua. Sedebit solita¬
rius et tacebit: quia leuabit se
suꝑse. Ponet ĩpulu̾e os suũ:
si forte sit spes. Dabit ꝑcuciẽti¬
se maxilla: sat᷑abit obꝓbriis.
Quia nõ repellet ĩ sempit̾uu
dñs. Quia si abiecit et iniẜebi
de suo. et abiccit filios hõis. Ut
cõt̾eret sub pedib suis: oñis
uinctos f̾re. Ut declinaret iudi¬
ciu uiri: incõspectu uultꝰ al

Expanded text:
lescentia sua. Sedebit solitarius et tacebit, quia levabit se super se; ponet in pulvere os suum, si forte sit spes, dabit percutienti maxillam, saturabitur opprobriis, quia non repellet in sempiternum CAPH quia si abiecit et miserebide suo et abiecit filios hominis LAMED ut contereret sub pedibus suis omnes vinctos terrae LAMED ut declinaret iudicium vir
Abbreviated transcription (Latin):
sũt inuasa testea: opus manuũ
figuli. S et lamie ndauerunt
manimã: lactau̾ũt catulos su¬
os. Filia ppłĩ mei criroelis: qͣsi:
strutio ĩ deẜto. Adhesit lingua
lactentis ad palatum eius ĩsiti.
P̾nuili pecierũt pane: et non
erat qui frang̾et eis. Qui ues¬
cebant᷑ uoluptuose: int̾ierũt

Expanded text:
anuum figuli GIMEL sed et lamiae nudaverunt mammam lactaverunt catulos suos filia populi mei crudelis quasi strutio in deserto DELETH adhesit lingua lactantis ad palatum eius in siti parvuli petierunt panem et non erat qui frangeret eis HE qui vescebantur voluptuose interieru
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbria eoꝵ dñe: om̃s cogitatões
eoꝵ adu̾sum me. Labia ĩ surgẽ¬
tium mͥ: et meditatões eoꝵ ad¬
ũsumi me tota die. Sessionem
eoꝵ et resurrectõem eoꝵ uide:

Expanded text:
 Domine, omnes cogitationes eorum adversum me. Labia insurgentium mihi, et meditationes eorum adversum me tota die. Sessionem eorum, et resurrectionem eorum, vide,
Abbreviated transcription (Latin):
is ͥ ꝙͣ ĩ istounde eruim̃. ut illic
amplius diligẽdo ulło mͦ esse
Ur gͦ iohes mius eũ dili

Expanded text:
 quam in isto, unde eruimur, ut illic amplius eum diligendo, nullo modo esse ergo Joannes minus eum dili
Abbreviated transcription (Latin):
di uͥginitas ubi fecũditas p̃di¬
cat᷑. neq fecunditas ubi uͥgini¬
tas integra ꝯfuat᷑. Id̃oq ĩ totũ
suꝑexcellit de illa q̃ dicũt᷑. ꝙͣuis
sit diuina atq ĩ effabilia. Unde
u̾ginitas et fecunditas ꝓlis sr̃¬
eminẽs nouitas ẽ : quãꝙͣ hũa¬
nũ c̾uat᷑ excarne qd̃ nascit᷑. Ue¬
rumptñ et si magnificentior
ułtu uͥginitas ĩ maria. ꝓpter
gĩe excellentiar una tñ ĩtegͥtas
zãdo suo ꝯm̃dat eloqͥo. Uerbum
qd̃ inpͥncipio erat. et u̾bũ erat
Ec quippe u̾bũ qd̾ erat ĩpͥn¬
cipio. et apd̃ deũ erat et d̃s
erat. genuit beata et głosa nͥgo¬
semꝑ maria: ex se carnẽ factinu.
Idc̾co et uͥginitas longe sacratior:
et fecũditas ut ita dicam młto ĩ¬
effabilior: ꝙͣ suo potu̾it ille expli¬
tius. et docuit. Ceteꝵ ad exemplũ
humane uite. ꝯũsatõ eis post

Expanded text:
di virginitas, ubi fecunditas praedidi virginitas, ubi fecunditas praedicatur: neque fecunditas, ubi virginitas integra conservatur. Ideoque totum superexcellit de illa quae dicuntur: quia sunt divina atque ineffabilia. Unde virginitas et fecunditas prolis supereminens novitas est, quamquam humanum cernatur ex carne quod nascitur. Verumtamen etsi magnificentior multum virginitas in Maria propter gratiae excellentiam: una tamen integritas zando, suo commendat eloquio. Verbum, inquit, in principio erat, et Verbum erat oc quippe Verbum quod erat in pricipio, et apud Deum erat, et Deus erat, ipsum genuit beata et gloriosa Virgo Maria ex se carnem factum. Idcirco virginitas longe sacratior, et fecunditas ut ita dicam multo ineffabilior, quam suo potuerit ille explitius et docuit. IV. Caeterum ad exemplum humanae vitae, conversatio ejus post
Abbreviated transcription (Latin):
Uain sane bram uͥginez ⁊¬
si õs uen̾ati st̃ discipłi : eiq
famulabant᷑ officio dilectõis: io¬
hannes tñ amplius ac specialius
usq ad finem uite : qͥ sibi ꝯmis¬
sam accepit ĩ suam: quasi mr̃ez
filius. Cui benignꝰ mag̃r̃ de cru¬
ce mulier inqͥt ecoe filiꝰ tuus: ad
discipulũ ãt ecce mat̾ tua: ut
u̾go uͥgini cohereret: et deẜuirz
officiosissime cura adoptõnis.
Non eĩ pudicissima uͥ̾ginitas.
alicui discipłoꝵ rectius ꝙͣ uͥgini
ꝯmẽdaret᷑: ut eẽt ad ĩuice gͣta
societas. et florid aspectꝰ: nec nõ
tim pudicitiaꝵ splendor decoratꝰ.
Una siquidẽ uͥtꝰ uͥginitatis ĩ
ambob: s alt̾a ꝓportio ĩ marla.
Alt̾a qͥde qr fecundior: s ip̃a.
Ip̃a uͦ s alt̾a. Quia et si ip̃a cadẽ¬
q ĩ corruptio: tñ fecunditas in¬
tegritatis. longe gloriosior qͣui
nͥginitas. Idcͥco et fecũditas in
illa tota dei fica ẽ: et uͥginitas.
Alioqͥn nusꝙͣ scd̃m nat᷑a nascẽ¬

Expanded text:
sane beatam Virginem, esi omnes venerati sunt discipuli, eique famulabantur affectu dilectionis, Joannes tamen amplius ac specialius usque in finem vitae, qui sibi commissam accepit in suam, quasi matrem filius: cui benignus magister de cruce: Mulier, inquit, ecce filius tuus; ad discipulum autem: Ecce mater tua ; ut virgo virgini cohaereret et deserviret officiosissime cura adoptionis. Non enim pudicissima virginitas alicui discipulorum rectius quam virgini commendatur ut esset ad invicem grata societas et floridus aspectus? necnon tim pudicitiarum splendore decoratur. Una siquidem virtus virginitatis in ambobus, sed altera proportio in Maria: altera quidem, quia fecundior, sed ipsa. Ipsa vero, sed altera: quia etsi ipsa eademque incorruptio, tamen fecunditas integritatis longe gloriosior quam virginitas. Idcirco et fecunditas in illa tota deifica est et virginitas. Alioqui nusquam secundum naturam nascen
Abbreviated transcription (Latin):
deẜuerit int̾ qͦs post resurrec¬
tõe intrãs et exiens:  familiariꝰ
ꝯtulit dexp̃i ĩcarnatõe: tanto si¬
quidẽ ũiꝰ qnͣto abinitio pleniꝰ
spex̾at ocłis uniũsa: licet et apłi¬

Expanded text:
eam, inter quos post resurrectionem intrans et exiens, familiarius contulit de Christi Incarnatione: tanto siquidem verius, quanto ab initio pleniusspexerat oculis universa: licet et ap
Abbreviated transcription (Latin):
Es gͦ candẽs ẽ: p̾dicatõ accẽsa.
S de candẽte ere scintille ꝓdeũt:
qr de eoꝵ exhortatõib u̾ba flã¬
mantia ad aures audiẽtiũ ꝓ¬
cedũt. Recte ãt p̾dicatoꝵ uerba
scintille appellata st̃: qr eos qͦs
ĩcorde tetigerĩt incẽdũt. lc̃o oui

Expanded text:
ndens est praedicatio accensa. Sed de candente aere scintillae prodeunt, quia de eorum exhortationibus verba flammantia ad aures audientium procedunt. Recte autem praedicatorum verba scintillae appellatae sunt, quia eos quos in corde tetigerint, incendunt. Consi
Abbreviated transcription (Latin):
et reuelasti ea ꝑuulis. Ita pat̾:
qm̃i sic placitumi ẽ coram te. Oĩa
michi tradita st̃ a pr̃e neo: et
uenio agnoscit filiũ uisi pat̾.
neq pr̃em qͥs aguoscit iusi fi¬
lis: et cui uolu̾it filiꝰ reuelare.
In clamãdo laboramꝰ: in audiẽ¬
do laboratis. Audiams gͦ euui:
qui seqͥt᷑ et dicit. Ueuite ad ine
oñis qui laboratis. Quare eĩ õs
laboramꝰ: nisi quia sumꝰ hoĩes
mortales: fragiles: infirii:
lutea uasa portãtes: q̃ faciũt
ĩuice augustias: S si angustã¬
t᷑ uasa carius: dilatent᷑ spacia

Expanded text:
asti ea parvulis. Ita, Pater, quoniam sic placitum est coram te. Omnia mihi tradita sunt a Patre meo: et nemo agnoscit Filium, nisi Pater; neque Patrem quis agnoscit, nisi Filius, et cui voluerit Filius revelare. In clamando laboramus, in audiendo laboratis. Audiamus ergo eum qui sequitur, et dicit: Venite ad me, omnes qui laboratis. Quare enim omnes laboramus, nisi quia sumus homines mortales, fragiles, infirmi, lutea vasa portantes, quae faciunt invicem angustias? Sed si angustantur vasa carnis, dilat
Abbreviated transcription (Latin):
ĩtegͣret᷑ ĩ celo: hõ ꝑditꝰ q̾rebat᷑ ĩ
t̾ra. Nam qd̾ hic eũglĩsta dicit ĩ
desto: aliꝯ dic̃ ĩ montib: ut sig¬
inficet ĩ excelsis. Quia niiniru
oues q̃ nõ pierãt: in sb̃limibus
stabant. Et cum ĩuen̾it ouẽ: ĩpo¬
nit ĩ hun̾ios suos gaudẽs. Ouez
ĩ hum̾is suis ĩponit: qr huma¬
na nat᷑a suscipieus: pc̃a ña ĩ

Expanded text:
rebatur in terra. Nam quod hic evangelista dicit in deserto, alius dicit in montibus, ut significet in excelsis , quia nimirum oves quae non perierant in sublimibus stabant. Et cum invenerit ovem, imponit in humeros suos gaudens. Ovem in humeris suis imposuit, quia humanam n
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ perierat. Inuẽta oue addoniũ
redit: quia pastor nr repato hõie
ad regnũ celeste rediit. Ibi ami¬
cos et nicinos ĩueĩt . illos iideli¬
cet ãgłoꝵ choros qͥ amici eiꝯsũt
quia uolũtate eiꝰ ꝯtinue in sua
stabilitate custodiũt. Uicim qͦ eiꝰ
sũt: quia claritate uisionis illiꝰ
sua assiduitate ꝑfruinit᷑. et notã¬
gaudiuz uita nr̃a. Et cũ nos ad

Expanded text:
 perierat. Inventa ove ad domum redit, quia Pastor noster, reparato homine, ad regnum coeleste rediit. Ibi amicos et vicinos invenit, illos videlicet angelorum choros qui amici ejus sunt, quia voluntatem ejus continue in sua stabilitate custodiunt. Vicini quoque ejus sunt, quia claritate visionis illius sua assiduitate perfruuntur. Et notangaudium est
Abbreviated transcription (Latin):
qt aiuici iuei estis. si fec̾itis q̃
ego p̾cipio ub̾. Magna dignatõ.
Cumi fuꝰ bons ẽẽ nõ possit. nisi
p̾cepta diũ sui fecit hinc ami¬
cos suos uoluit intelligi unde
sui boni possũt ꝓbari. S ut dixr:
ista dignatõ ẽ: ut oñs qs nouit
fuos suos. diguet dice amicos
suos.Nani ut sciatis aofuoru
fac̃c: alio loco ẜuos utiq obuir¬
gat dicens. Qdͥ ãt uocatis me
dũe dũe: et nõ facitis q dico ᷤ
Curi ergo dicitis inqͥt dũc: ius¬
sa faciendo qͥddicatis ostẽdite.
Nõne suo obedienti ip̃e dict᷑o
ẽ. euge suc bone: qm̃ ĩ paucis
fidelis fiusti. suꝑ mlta te ꝯstitu¬
aur: intra iigaudiu duĩ tur

Expanded text:
eritis quae ego praecipio vobis. Magna dignatio! cum servus bonus esse non possit, nisi praecepta domini sui fecerit; hinc amicos suos voluit intelligi, unde servi boni possunt probari. Sed, ut dixi, ista dignatio est, ut dominus quos novit servos suos, dignetur dicere amicos suos. Nam ut sciatis ad servorum facere, alio loco servos utique objurgat dicDomine, Domine, et non facitis quae dico ? Cum ergo dicitis, inquit, Domine, jussa faciendo quid dicatis ostendite. Nonne servo obedienti ipse dicturus est: Euge, serve bone, quoniam in paucis fidelis fuisti, super multa te constituam: intra in gaudium
Abbreviated transcription (Latin):
dicebat. Non eĩ accepistis sp̃m
ruitutis iteꝵ ĩtimore. Illũ atti
more castu attẽdebat: cũ dice¬
bat. Noli altũ saꝑe s time. In
illo trmore ꝙ̃ foras cantas ñt¬
tit: est etiaz ẜuit ꝯ sinuul foras
cũ ip̃o timore mittra otrũꝙ eĩ
morem: dicendo nõ ẽia crepistis
sp̃m ẜuitutis iteꝵ ĩtinore. Ad

Expanded text:
dicebat: Non enim accepistis spiritum servitutis iterum in timore . Illum autem timorem castum attendebat, cum dicebat: Noli altum sapere, sed time . In illo timore quem foras charitas mittit, est etiam servitus simul foras cum ipso timore mittenda. Utrumque enim morem, dicendo: Non enim accepistis spiritum servitutis iterum in timore. Ad
Abbreviated transcription (Latin):
tauri mei et altilia occisa st̃: et
oĩa ꝑata. Ac si aꝑciꝯ dicat᷑. Patru
p̾cedentium mortẽ aspicite: et
remedia uite ur̃e cogitate. Notã
tauris et altilib dr. In i scd̾a ãt
iam tauri et altilia mactata me
ut õe qd̃ impossibłe c̾dimiꝰ: tã¬
to nb ad spandũ fiat faciliꝰ. ꝙ̃to
et hoc fnͣsisse et alios audiuis.

Expanded text:
Tauri mei et altilia occisa sunt, et omnia parata. Ac si apertius dicatur: Patrum praecedentium mortes aspicite, et remedia vitae vestrae cogitate. Notandtauris et altilibus dicitur, in secunda autem jam tauri et altilia mactata essut omne quod impossibile credimus. tanto nobis ad sperandum fiat facilius, quanto per hoc
Abbreviated transcription (Latin):
uetis testam̃ti pr̃es acci¬
glĩce explanare. Altilia eĩ sagiũ¬
ta dicimꝰ. Ab eo eĩ qd̃ ẽ alere: al¬
tilia quasi altilia uocamꝰ. Cum
uͦ ĩ lege scͥptu sit.diliges amicũ
tuũ. et odies ĩimicũ tuũ: accep

Expanded text:
veteris testamenti patres acciae lectionis explanare. Altilia enim sagiuata dicimus; ab eo enim quod est alere, altilia quasi alitilia vocamus. Cum vero in lege scriptum sit: Diliges amicum tuum, et odio habebis inimicum tuum , acce
Abbreviated transcription (Latin):
eccłia ĩcarnatꝰd̾s : de ĩcorrupto
ut̾o uͥgĩs exiuit. Misit gͦ ẜuos su¬
os: ut adnupcias istas amicos ĩ¬
uitaret. Misit semel: misit iteꝵ:
qr ĩ caruatoĩs dñce p̾dicatores
et prius ꝓphas: et postinodũ apłos
nfecit. Bis itaq ẜuos adĩuitan¬
dum inisit: qr s̃carnatõe unige¬
uiti et ꝑ ꝓph̃as dixit fut᷑a: et ꝑ
apłos nũciauit fc̃am. S quia
ꝯuiuiuz uenire noluer̃t: ĩ scd̃a

Expanded text:
natus Deus de incorrupto utero Virginis exivit. Misit ergo servos suos ut ad istas nuptias amicos invitarent. Misit semel, misit iterum quia incarnationis dominicae praedicatores, et prius prophetas, et postmodum apostolos fecit. Bis itaque servos ad invitandum misit, quia incarnationem Unigeniti et per prophetas dixit futuram, et per apostolos nuntiavit factam. Sed quia convivium venire noluer
Abbreviated transcription (Latin):
nupcias p̾sẽs ecclia: et illic ꝑ ce¬
na et̾̃nu et ultimũ ꝯuiuiũ de¬
signat᷑. Q et hauc nõnulli exiti
ĩtrant: et ad illõ qͥsqͥs semł intͣ¬
u̾it: ult̾iꝰ nõ exibit. At siqͥs forte
ꝯtendat hãc eande ẽẽ lectõem:
ego nielis puto salua fide alieuo
ciali ueste nõ uen̾at : qd lucas
tacuit matheus dixit.

Expanded text:
sens Ecclesia, et illic per coenam aeternum et ultimum convivium designatur, quia et hanc nonnulli exituri intrant, et ad illud quisquis semel intraverit ulterius non exibit. At si quis forte contendat hanc eamdem esse lectionem, ego melius puto, salva fide, alieno tiali veste non venerat quod Lucas tacuit Matthaeus dixit.
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ẽ aliuro ꝙͣ q̃da ariditas m̃tiꝰ
Qͥ ãt intellectu celestiũ. ia per
sc̃a desid̾ia de suꝑuis delectatõis
iutime cibo pascũt᷑: qͣsi largiori
alũito pinguescũt. Hac eĩ pin¬
guedĩe saginari psalmista ꝯupi¬
erat: cum dicebat. Sic̃ adipe et pĩ¬
guedĩe repleat᷑ aĩa m̃a. Quia igrͣ
p̾dicatores duĩce ĩcarnatõis iis

Expanded text:
dam ariditas mentis? Qui autem intellectu coelestium jam per sancta desideria de supernis delectationis intimae cibo pascuntur, quasi largiori alimento pinguescunt. Hac enim pinguedine saginari Propheta concupierat, cum dicebat: Sicut adipe et pinguedine repleatur anima mea . Quia ergo praedicatores dominicae incarnationis mi
Abbreviated transcription (Latin):
mon aitr: aĩa iusti sedes ẽ sap̃ie:¬
paulus etiam dicit xp̃m dei uͥtutẽ
et dei sapientiam: liquido colli¬
b dr̃. Celi enarrant gliam dei.
Regnũ gͦ celorum ẽ eccłia ius¬
toꝵ. Quia dum eoꝵ corda ĩ t̾ra¬

Expanded text:
mon ait: Anima justi sedes sapienPaulus etiam dicit Christum Dei virtutem et Dei sapientiam ; liquido cobus dicitur: Coeli enarrant gloriam Dei . Regnum ergo coelorum est Ecclesia justorum, quia dum eorum corda
Abbreviated transcription (Latin):
duab ꝑsonis fieri solet ista ꝯiũc¬
tio: absit hoc abintellectib nr̃is:
ut ꝑsonam dei et homiis redẽptori
uius uuritam. Ex duab quippe at¬
q ĩ duab hũc natis exist̾e̾ dicimꝰ
s ex duab ꝑsonis ꝯpositũ. ut ue¬
fas credi uitamꝰ. Aꝑcius atq
securius dici p̃t: quia in hoc pat̾
regi filio nupcias fecit: quo ei ꝑ
incaruatonis mist̾iu sc̃a eccl̃a
uͥginis huiꝰ spõsi thalamꝰ fuit.

Expanded text:
duabus personis fieri solet ista conjunctio, absit hoc ab intellectibus nostris, ut personam Dei et hominis Redemptoris mus unitam. Ex duabus quippe atque in duabus hunc naturis existere dicimus; sed ex duabus personis compositum credi, usecurius dici potest, quia in hoc Pater regi Filio nuptias fecit, quo ei per Incarnationis mysterium sanctam Ecclesiam rginis hujus sponsi thala
Abbreviated transcription (Latin):
fui: s ante abraha ego sum.
Unde et ad moysen dicit᷑. Ego sũ
qui sum. Hec dices filiis ifrł. Qͥ
est: misit me ao uos. Ante ergo
uł post abraham habuit qͣ
et acced̾e potuit ꝑ exhibitõnẽ
p̾sentie: et reced̾e ꝑ cursũ uite.
Ueritas u̾o semꝑ ẽẽ habet: qr
ei qͥcꝙͣ nec pͥori tpr̃e incipitur:
nec subsequẽti terminat᷑. S
sustiu̾e ista et̾nitatis u̾ba mẽ¬
tes infideliũ nõ ualentes: ao
lapides currunt: et ꝙ̃ intelli
sub infert᷑. Ih̾s ãt abscondit
se: et exiuit de templo. Diñca¬

Expanded text:
fui, sed Ante Abraham ego sum. fui, sed Ante Abraham ego sum. Unde et ad Moysen dicitur: Ego sum qui sum. Et, Dices aliis Israel: Qui est misit me ad vos . Ante ergo et post Abraham habuit, qui et accedere potuit per exhibitionem praesentiae, et recedere per cursum vitae. Veritas vero semper esse habetei quidquam nec priore tempore incipitur, nec subsequenti terminatur. Sed sustinere ista aeternitatis verba, mentes infidelium non valentes, ad lapides currunt, et quem intellsubinfertur: Jesus autem abscondit se, et exivit de templo. Mi
Abbreviated transcription (Latin):
eos dñs aꝑta sibi ĩpug¬
natione resist̾e : et tñ
eis se it̾ata nõ desiuit noce p̾di
care dicens. Abralan pat̾ uest̾
exultauit ut uid̾et diem ineu:¬
et urdit et gauisꝯ ẽ. Tũc quippe
diem diuĩ abrabani iidit:cu
ĩfigura sũme trinitatis tres ã¬
gelos hospicio suscepit. Quibus
ꝓfecto susceptis: sic tribꝰ quasi
uui loquutus c̃. Quia et si ĩpso¬
nis numerꝯ tͥnitatis ẽ: in nata
uiritas diuinitatis. S caruales
mentes audientium. ocłos a car¬
ne non subleuant: in eo soluz
carius etatem pensãt dicentes
Qͥnqͣguita ãnos nondũ habes:
et abaham uroisti: Qͦs benig¬
ne redẽptor ñr a caruis sue ĩtui¬
tu sb̃mouet ⁊ et ad diuinitatis
ꝯtemplatõem trahit : dicens.
Amen amen dico ub̾: aute ꝙͣ
abrabam fieret ego sũ. Ante
enĩ p̾f̾iti tp̃ris ẽ: sum p̾sentis.
Et quia p̾t̾itum tp̃s et futurũ
diuinitas nõ habet. s semꝑ eẽ
htͥ non ait aute abrahã ego

Expanded text:
eos Dominus aperta sibi impugeos Dominus aperta sibi impugnatione resistere, et tamen eis scare, dicens: Abraham pater vester exsultavit, ut videret diem meum, vidit et gavisus est. Tunc quippe diem Domini Abraham vidit, cum in figura summae trinitatis tres angelos hospitio recepit. Quibus profecto susceptis, sic tribus quasi uno locutus est. Quia et si in personis numerus trinitatis est, in natura unitas divinitatis. Sed carnales mentes audientium, oculos a carne non sublevant, in eo solam carnis aetatem pensant, dicentes: Quinquaginta annos nondum habes, et Abraham vidisti? Quos benigne redemptor noster a carnis suae intuitu submovit, et ad divinitatis contemplationem trahit dicens: Amen, amen dico vobis, antequam Abraham fieret ego sum. Ante enim praeteriti temporis est, sum praesentis. EDivinitas non habet, sed semper esse habet, non ait: Ante Abraham ego
Abbreviated transcription (Latin):
paciẽtes: dum se ad huc ulcisci
nõ uult et ip̃e qui iudicat. Cum
uero maloꝵ ꝑu̾sitas crescit.⁊ nõ
s etiam augĩ. Qd̃ suo nos exẽplo
dñs admonet. qui postꝙͣ hab̾e
demoniuz dictꝰ ẽ. pdicatoĩs sue
bñficla largiꝯ ĩpendit dicẽs. Imc
amen dico uobis: siqͥs ẜmonez
bit inet̾nuz. S sic̃ bonis necesse
ẽ ut meliores etia ꝑ ꝯtimelias
existant: ita semꝑ reꝓbi debene¬
ficio peiores fiũt. Nam accepta
p̾dicatõne: iterum dicũt. Nũc
cognouimꝰ: quia demoniũ ha-¬
bes. Quia eñi et̾ne morti iulxẜ¬
ant: et eandem mortem cui ĩ
tatis ẜmone caligabant: dicẽ¬
tes. Abrahani mortuus ẽ et ꝓpħe:
et tu dicis siquis ẜmonẽ menz
ẜuau̾it mortem nõ gustabit ĩ¬
et̾nu: Unde et ip̃i u̾itati. eũdẽ
abraham et ꝓpħas quasi uen̾ã¬
tes p̾ferunt. S aꝑta nb̃ ratione
ostenditur: quia qui deũ nesci¬
unt : dei quoq famulos falso
uenerantur.
Tnotandu: qd uidet

Expanded text:
us, dum se adhuc ulcisci us, dum se adhuc ulcisci non vult et ipse qui judicat. Cum vero malorum perversitas crescit non sed etiam augeri. Quod suo Dominus exemplo nos admonet, qui postquam habere daemonium dictus est praedicationis suae beneficia largius impendit, dicens: Amen, amen dico vobis, bit in aeternum. Sed sicut bonis necesse est ut meliores etiam per contumelias existant, ita semper reprobi de beneficio pejores fiunt. Nam accepta praedicatione, iterum dicunt: Nunc cognovimus quia daemonium habes. Quia enim aeternae morti inhaeserant, et eamdem mortem cui inhtatis sermone caligabant, dicentes: Abraham mortuus est, et prophetae, et tu dicis: Si quis sermonem meum servaverit, mortem non gustabit ide et ipsi Veritati eumdem Abraham et prophetas quasi venerantes praeferunt. Sed aperta nobis ratione ostenditur quia qui Deum nesciunt Dei quoque famulos falso venerantur. notandum quod vidit
Abbreviated transcription (Latin):
habetis: uerum ꝓfecto dic̾et: quia
cepta ĩiuria etiam qd̃uerũ erat
u̾itas dic̾e noluit: ne nõ dixisse
u̾itatem s ꝓuocatꝰ ꝯtumeliam
reddidisse uid̾et᷑. Ex qua re quid
nobis ĩnuit᷑ uisi ut eotp̃re qͦa
ꝓximis ex fali itate ꝯtumelias
accipimꝰ. eorum etia u̾a mala
taccam ꝯ: ne nũst̾iuz iuste cor¬
rectionis ĩ arma u̾tams furoris:
S quia quisqͥs dei zelo utit᷑ a
prauis homiĩb dehonestat᷑: in
semetip̃o nb̃ dñs pacientie pre¬
buit exempluz qui ait. S honori¬
fico pr̃em meũ: et uos in hono¬
rastis me. S quidub̾ ad ista faci¬
endum sit: adhuc exemplonos
admonet cum sb̃iungit. Ego ãt
nõ q̃ro głiam mẽa: est qͥ querat
et iurdicet. Scimꝯ c̾te ꝙ scͥptu est:
quia pat̾ om̃e urdiciu dedit fi
lio: et tamen ecce idez filiꝰ iniu¬
rias accipiẽs głiam suã non q̃¬
rit: illatas ꝯtumelias pris ii¬
dicio reẜuat: ut nobis ꝓfecto ĩ¬
sinuet: quantu nos eẽ debemiꝰ

Expanded text:
habetis, verum utique dixisset: quia cepta injuria, etiam quod verum erat dicere Veritas noluit, ne non dixisse veritatem, sed provocatus contumeliam reddidisse videretur. Ex qua re, quid vobis innuitur, nisi ut eo tempore, quo a proximis ex falsitate contumelias accipimus, eorum etiam vera mala taceamus, ne ministerium justae correptionis in arma vertamus furoris? Sed quiin semetipso nobis Dominus patientiae praebuit exemplum, qui ait: Sed honorifico Patrem meum, et vos inhonorastis me. Sed quid nobis ad ista faciendum sit, adhuc exemplo nos admonet, cum subjungit: Ego autem non quaero gloriam meam, est qui quaerat et judicet. Scimus certe quod scriptum est, quia Plio : et tamen ecce idem Filius injurias accipiens, gloriam suam non quaerit. Illatas contumelias Patris judicio reservat, ut nobis profecto insinuet quantum nos esse
Abbreviated transcription (Latin):
ihiu: qͥ sauas uuln̾a m̃a. Qͥs em̃
me sepat a caritate der: q̃ inte ẽ:
Tribulatõ: an angustia. an fa¬
mes: Ligats sum fide: clauis qͥ¬
bodam et bonis compedib cani¬
tatis ĩuexus sum. Omẽ mãdatũ
tuũ sic̃ caut̾iui ĩp̾ssum tenebo.
Et si urit caut̾ium mãdati. tñ
putrefc̃a carnis exurit: ne ad
iiũ ẜpat cõtagio. Et si moroet
medicam̃tũ : tñ uiciũ ulc̾is tol
tis uĩcłis: seca qd̾cumq uicio¬
sum ẽ. Ueni cito: incidens occł¬
tas et latẽtes et uarias pcc̃orũ¬
passiones. Apito uuluꝰ: ne no¬
xius ẜpat humor. Emunda õe
qd̃ fetroum ẽ: ꝑegrino lauachro.
Auoite me t̾rem hoĩes: qͥ pocĩs
ur̃is cogitatões ebrias geritis.
Et ego leui talib eram passiõi¬
b sauciat. Inueni medicũ qͥ ĩ
celo habitat: et ĩ t̾ra spargit me¬
dicamĩta. Hic solꝰ p̃t sanare unl¬
ña mea qͥ sua nescit: Hic aufre¬

Expanded text:
s uulnera mea. quis enim me separat a caritate dei, quae m te est? tribulatio an angustia, an famis? ligatus sum fide clauis quibusdam et bonis conpedibus caritatis innexus sum. omne mandatum tuum sicut cauterium inpressum tenebo. etsi urit cauterium mandati, tamen putrefacta carnis exurit, ne ad uiuum serpat contagio. etsi mordet medicamentum, tamen uitium ulceris tolltis uinculis, seca quodcumque uitiosum est. ueni cito incidens occultas et latentes uarias passiones, aperito uulnus, ne noxius serpat umor. emunda omne quod faetidum est peregrino lauacro. audite me, terreni homines, qui peccatis uestris cogitationes ebrias geritis. et ego Leuis talibus eram passionibus sauciatus. inueni medicum, qui in caelo habitat et in terris spargit medicamenta. hic solus potest sanare uulnera mea, qui sua nescit, hic aufe
Abbreviated transcription (Latin):
et q̃da forma ꝑegͥna. Et ideo tã¬
bet.⁊ eo ꝙ et ĩ ip̃o xp̃s delectaret᷑:
et ip̃e ꝑtem delectatõis mereretur
Dhũc gͥ informãdũ: pre¬
cepta dat dñs. Seq̃bat᷑ enĩ
lam leto: alacer et exultãs dicẽs.
Iam nõ publicanũ gero: iam nõ
porto leui. Exui leui:. postꝙͣ xp̃m
inoui. Odi genꝯ meũ: fugio ui

Expanded text:
et quaedam forma peregrina. et ideo tamet quaedam forma peregrina. et ideo tambet, eo quod et in ipso Christus delectaretur et ipse partem delectationis mereretur hunc igitur informandum praecepta dat dominus; sequebatur enim iam laetus, alacer et exsultans dicens: iam non publicanum gero, iam non porto Leuin. exui Leuin, postquam Christum indui. odi gen
Abbreviated transcription (Latin):
Eruemꝰ gͥ uestem: ꝙͣ nos sa¬
te uestiuit. Cito scurdit᷑ uestis: ai
facta nõ gruant. Citotiueis car¬
nis attit᷑: et uet̾is hoĩs errore nia¬
culat᷑. Ergo hic noua uet̾ib copł¬
are : ĩ apło at̃ etlam nouis nef̾a
suꝑuestire ꝓhibemͣ: s exuere ue¬
toͣ nouũ sum̾ie: ut expoliati nõ
uidi ĩueniamͣ᷑. Expoliamͣ eĩ nie¬
liora sũpturi: nudam᷑ ãt.⁊ cũ in¬
dum̃tum ub̃ aliena fraude detͣ¬
lnt᷑: nõ nr̃a uolũtate deponttur.
Et nemo mittit uinũ nouũ in
utres uet̾es. Fragilitas humane
ꝯditõnis aꝑit᷑: cũ corꝑa nostra
cepiniꝰ resuems. Teuat ĩuirla
ĩdustria: si renouatis utͥb noua
uiua ꝯdant᷑. Et ideo utres hos ple¬
nos semꝑ ẜuare debens. Uacu¬
os eĩ citotinea et erugo ꝯsuuit:
grã ẜuat ĩpletos. Pulchre aũt
oꝑi huic talia p̾cepta ꝯuẽiunt.
Sextuĩ ẽ eĩ opꝰ: quoleui noua q̃¬
dam forma figͣat᷑. Sexto ãt die:
fc̃s ẽ hõ. Sexto igit᷑ ip̃i oꝑe refor¬

Expanded text:
eruemus igitur uestem, quam nos sate uestiuit. cito scinditur uestis, si facta non congruant; cito tineis carnis adteritur et ueteris hominis errore maculatur. ergo hic noua ueteribus copulare, in apostolo autem etiam nouis uetera superuestire prohibemur, sed exuere uetus. nouum sumere, unudi inueniamur. exspoliamur enim meliora sumturi, 1362 nudamur autem, cum indumentum nobis aliena fraude detrahitur, non nostra uoluntate deponitur. Et nemo mittit uinum nouum in utres ueteres. fragilitas humanae condicionis aperitur, cum corpora nostra cepimus reseruemus! leuat iniuriam industria, si renouatis utribus noua uina credantur. et ideo utres hos plenos semper seruare debemus; uacuos enim cito tinea et aerugo consumit, gratia seruat inpletos. pulchre autem operi huic talia praecepta conueniunt; sextum est enim opus, quo Leuis noua quadam forma figuratur. sexto autem die factus eat homo; sexto igitur Christi opere refor