comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
acinorũ ertthranũ & erisocarpũ. Pluronas aũ habent differentias. he¬
lix qm̃ folio maxime distat parua st̃ ⁊ angulosa concinnioraq cũ reli¬
quoꝵ generũ simplicia st̃. distat ⁊ longitudine int̾nodorũ p̃cipue tanĩ
sterilitate qm̃ fructũ ñgignit. qͥdã hoc ȩtatis eẽ ñ gene̾ris existimat
pͥmo qͥ helicẽ eẽ fieri edeiã uetustate. hoꝵ error manifestiꝰ intelligi¬
tur. qm̃ helicis plura genera repꝑiunt᷑. S tria maxime insignia
herbacea ac uirens q̃ plurona ẽ. alta candido folio. tcia uersicolor
q̃ tracia uocat᷑. ꝙ iannũ herbaceȩ tenuiora folia ⁊ in ordinẽ digesta
densioraq inalio genere diuersa om̃ia ⁊ inuersi colori. alia teniuo¬
ribus folus ⁊ similit̾ ordinatis densioribꝰq est alti neglecta. hȩc or̃a
maiora qͦ aut minora s̃ folia macularũq habitu distant ⁊ in can¬

Expanded text:
acinorum, erythranum et chrysocarpum. 148 Plurimas autem habet differentias heacinorum, erythranum et chrysocarpum. 148 Plurimas autem habet differentias helix, quoniam folio maxime distat. parva sunt et angulosa concinnioraque, cum reliquorum generum simplicia sint. distat et longitudine internodiorum, praecipue tamen sterilitate, quoniam fructum non gignit. quidam hoc aetatis esse, non generis existimant primoque helicem esse, fieri hederam vetustate. horum error manifestus intellegitur, quoniam helicis plura genera reperiuntur, sed tria maxime insignia: herbacea ac virens, quae plurima est, altera candido folio, tertia versicolori , quae Thracia vocatur. etiamnum herbaceae tenuiora folia et in ordinem digesta densioraque; in alio genere diversa omnia ea. in versicolori alia tenuioribus foliis et similiter ordinatis densioribusque est, alteri generi neglecta haec omnia; maiora quoque aut minora sunt folia macularumque habitu distant. et in can
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ harpalũ oĩmꝰ laborasse ut sereret eã in medis frustra. Alerandrũ
uͦ ob raritatẽ ita coronato exercitu uictore ex india redisse eremplo
liberi patriꝰ cuiꝰ dei ⁊inc̃ adornat tyrsos galeasq &̃ ac scuta intracie
ppłis sollemnibꝰ sacris inimica arbori satisq oĩbꝰ sepulchra muros rum¬
⁊ corpore ⁊ folio duriore &r ac pingiiore & flore adpurpurã accedente.
enĩ candida ant nigra hedera. t̾cia q̃ uocat᷑ helix. Et iamnnũ hȩc species
diuidunt᷑ inalias. qñ ẽ aliqͣ fruciu tantũ candida. alia ⁊ folio. fructũ
qͦ candidũ ferentiũ. aliis densus acinꝰ ⁊ grandior racemis in orbẽ cireũ¬
actis qͥ uocant᷑ corimbi. Idẽ silecucicũ ẽ. minor acinꝰ sparsior racemꝰ
tunt᷑ fdlus minꝰ nigris. quã qͥdã nysiã alii baccicã uocant maximis int̃
nigras corimbis. Qͥdã apd̃ gͥcos &̃ nc̃ duo genera huiꝰ faciunt a colore

Expanded text:
et Harpalum omni modo laborasse, ut sereret eam in Medis frustra, Alexandrum et Harpalum omni modo laborasse, ut sereret eam in Medis frustra, Alexandrum vero ob raritatem ita coronato exercitu victorem ex India redisse exemplo Liberi patris. cuius dei et nunc adornat thyrsos galeasque etiam ac scuta in Thraciae populis sollemnibus sacris, inimica arboribus satisque omnibus, sepulchra, muros rumet corpore et folio, duriore etiam ac pinguiore et flore ad purpuram accedente; enim candida aut nigra hedera tertiaque vocatur helix. 146 etiamnum haec species dividuntur in alias, quoniam est aliqua fructu tantum candida, alia et folio. fructum quoque candidum ferentium aliis densus acinus et grandior, racemis in orbem circumactis, qui vocantur corymbi, iidem Silenici, cum est minor acinus, sparsior racemustuntur, foliis minus nigris, quam quidam Nysiam, alii Bacchicam vocant, maximis inter nigras corymbis. quidam apud Graecos etiamnum duo genera huius faciunt a colore
Abbreviated transcription (Latin):
sima insatͥatione silua uulgoq dotẽ filia antiqͥ plantarie appella¬
bant. Nuic patria insula creta quã cato tarentinã appellat. Credo
qđ pͥmũ eo uenerit ninarenaria succisa regerminat. s increta quo¬
cũq in loco trã mouerit qͥspiã nͥ nat᷑alia hȩc gignit᷑ ꝓtinꝰq emigat᷑.
illa uͦ ꝙx̃. ñ appellato solo ac sponte maximeq inideis montibꝰ. ⁊ qͦs albos
uocant sũmisq inhis uãe nũquã niues absunt plurima qđ miem
alibi ñ nͥ intepore ꝓueniens. ⁊ nutricẽ magno oꝑe fastidiens. nec t̾rȩ
tantũ nat᷑a cirta hos refert. aut ꝑpetua cęli uerũ ⁊ quędã tẽpora¬
ria ius imbriũ. aliquȩ plerũq semina adfer̃. ⁊ certe fluunt genere
aliqͣndo &ẽ incognito qͥ accidit ꝙrenaicȩ regioni cũ pͥmũ ibi laser¬
pitiũ natũ ẽ. in herbarũ nat᷑a dicemꝰ. nata ẽ ⁊ silua urbi ei ꝓxima

Expanded text:
sima in satus ratione silva, vulgoque dotem filiae antiqui plantaria ea appellasima in satus ratione silva, vulgoque dotem filiae antiqui plantaria ea appellabant. huic patria insula Creta, quamquam Cato Tarentinam eam appellat, credo, quod primum eo venerit. et in Aenaria succisa regerminat; 142 sed in Creta quocumque in loco terram moverit quispiam, nisu naturali haec gignitur protinusque emicat, illa vero etiam non appellato solo ac sponte maximeque in Idaeis montibus et quos Albos vocant summisque in his, unde numquam nives absunt, plurima, quod miremur, alibi non nisi in tepore proveniens et nutricem magno opere fastidiens. Nec terrae tantum natura circa has refert aut perpetua caeli, verum et quaedam temporaria vis. imbres alialiquando etiam incognito, quod accidit Cyrenaicae regioni, cum primum ibi laserpicium natum est, ut in herbarum natura dicemus. nata est et silva urbi ei proxima
Abbreviated transcription (Latin):
locosq megipto ⁊ eupratȩ. Iã uͦ diuersa gr̃a ⁊ cõmendatio cre
palme placente rusca thebaicȩ succo uuȩ ⁊ cariothȩ callo pyti
aemala corprẽ mala ora Cartilagine nuclei grano q̃dã inegito
cuce carice dethrait᷑. hec ficis uirentib ut putam̃ eisdẽ que
in sicis maxime placae inpapiris ⁊ ferulis pinaq alba caulisp
ris. Insiliqͥs uͦ qđ mandit̾ qͥd nͥ lignũ ẽ ñ omittenda seminis cat
ꝓpͥetate nã neq corpꝰ nec lignũ nec carcilago dici potest. neq

Expanded text:
ommendatio: carne ommendatio: carne palmae placent, crusta Thebaicae, suco uvae et caryotae, callo pira ac mala, corpore mora, cartilagine nuclei, grano quaedam in Aegypto, cute caricae. detrahitur haec ficis virentibus ut putamen, eademque in siccis maxime placet. 117 in papyris et ferulis spinaque alba caulis iris; in siliquis vero quod manditur quid nisi lignum est? non omittenda seminis earum proprietate: nam neque corpus nec lignum nec cartilago dici potest neque
Abbreviated transcription (Latin):
uitio. Pucamine claudunt nuces corio castaneȩ detrahit᷑ ochis
at in mespilis mandit̾. crusta tegunt᷑ glandescutȩ uuȩ corio &
mbrana punica carne ce succo mora c̃stant cute &e succo cerasi. q̃dĩ
statĩ aligno recedt̃. ut nuces ⁊ palmȩ. quedã adherent ut oliuȩ laurͥs
Quoꝵdã geñi utraq ẽ nat᷑a ut in ꝑsicis. & enĩ iux acinis ad herce copꝰ
elicino auelli neqͥt cũ incetis facile separet᷑. Iuib dã nẽe intꝰ nec
minã ggeminant᷑ uitia ut incastaneis & angustia.lis nucibq ui¬
glandib Iuoꝵ dã nat̾a trigemina corpꝰ ẽ. dein lignũ rursusq soĩ
in ligno ut ꝑsicis. quędã int se densa ut uuę sorba quȩ ramos
circũdata ex om̃i parte uuarũ mͦ degrauant alia rara ut in ꝑho
racemis ut uuȩ palmȩ alia & pedicłis ⁊ racemis ut hedẽ sambuo.
Alia ramo adherent ut in lauro quȩ oã utroq mꝰ ut oliuȩ. Nã ⁊ p

Expanded text:
vitio. putamine clauduntur nuces, corio castaneae; detrahitur hoc iis, vitio. putamine clauduntur nuces, corio castaneae; detrahitur hoc iis, at in mespilis manditur. crusta teguntur glandes, cute uvae, corio et membrana Punica. carne et suco mora constant, cute et suco cerasi. 113 quaedam statim a ligno recedunt, ut nuces et palmae; quaedam adhaerent, ut olivae laurusque. quorundam generi utraque est natura, ut in Persicis; etenim duracinis adhaeret corpus et ligno avelli non quit, cum in ceteris facile separetur. quibusdam nec intus nec minantur vitia, ut in castaneis et amygdalis nucibusque iuglandibus. quorundam natura trigemina: corpus est, dein lignum rursusque semen in ligno, ut in Persicis. quaedam inter se densa, ut uvae, sorva, quae ramos circumdata ex omni parte uvarum modo degravant; alia rara, ut in Perracemis, ut uvae, palmae , alia et pediculis et racemis, ut hederae, sabuci; alia ramo adhaerent, ut in lauru; quaedam utroque modo, ut olivae. nam et
Abbreviated transcription (Latin):
moris cerasis cornis uius nigris. idẽ albis candidus. Lacteus in ca¬
pite ficis incorpre nõ itẽ spumeus albis. Hullꝰ ꝑsicis. cũ p̃scre
duracina suco habundent. s quis eiꝰ ulũ dixerit colorẽ sua e
& unũ tale sine odore tenue odoratiꝰ. multoq celeriꝰ alia
ad usũ uenuit̃ quã pinguia quȩ odorata ñ eadẽ ingustu te¬
nera qr ñ sunt parit̾ odor ⁊ sapor quã obrẽ citreis odor acer¬
alia siliqͥs gignunt᷑ ipsis dulcib sem̃q c̃plexis amarũ cũ in plu¬
rib semina placeat̃. in siliqua dãnent̾. Alia bacis quarũ itꝰ
ligñ ce extra caro ut oliuis cerasis aliquar intꝰ bacȩ foris lignũ
ut his quȩ in egipto diximꝰ gigni. Quȩ bacis nat̾a eadẽ & ponis¬
alioꝵ intꝰ corpꝰ ce foris ligñ ut nucũ. Aliis foris corpꝰ intꝰ ligũ
ut ꝑsicis ce prunis uitiũq cinctũ fruclu. cũ fructꝰ alihi muniat᷑

Expanded text:
moris, cerasis, cornis, uvis nigris; idem albis candidus, lacteus in camoris, cerasis, cornis, uvis nigris; idem albis candidus, lacteus in capite ficis, in corpore non item, spumeus malis, nullus Persicis, cum praesertim duracina suco abundent. sed quis eius ullum dixerit colorem? 110et vinum tale sine odore, tenue odoratius multoque celerius talia ad usum veniunt quam pinguia. quae odorata, non eadem in gustu tenera, quia non sunt pariter odor et sapor. quam ob rem citreis odor aceralia siliquis distinguntur, ipsis dulcibus semenque conplexis amarum, cum in pluribus semina placeant, in siliqua damnentur; alia bacis, quarum intus lignum et extra caro, ut olivis, cerasis; aliquorum intus bacae, foris lignum, ut iis quae in Aegypto diximus gigni. 112 quae bacis natis corpus, intus lignum, ut Persicis et prunis, vitiumque cinctum fructu, cum fructus alibi muniatur
Abbreviated transcription (Latin):
tꝰ in alio cibi geñe india ad uocat᷑ in alio egiptꝰ erera eyrinę sin¬
austerꝰ acer acutꝰ. acerbꝰ acidꝰ. salsus. Pret hȩc tria sunt geña
mirabili maxime nat᷑a. unũ inquo plures parit̾ sentiunt᷑ saporẽ
ut uinis. naq in his ⁊ austerꝰ ⁊ acutꝰ ⁊ dulcis ⁊ suauis. om̃s alieni.
Llacte si quidẽ mẽ ei qđ cam̃ uire dr̃. dulee ⁊ pinguer ⁊suaue ñ
possent obtinente lenitate quȩ ipsa suecedit in saporis uice. nullꝰ
hic acius ne sucꝰ ut tam̃ eo ipso fiat aliqͥs ao ggenꝰ suũ faciat
sentiri quidẽ eque saporẽ ullũ sucũ ue uiciũ ẽ. al agnũ his om̃ib
inodore mom̃tũ e magna cognatio qͥ ⁊ ipse nullꝰ ẽ. aquis aut
si sentit᷑ om̃ino uiciũ ẽ Mirũ ctia nature p̃cipua elemta sine
oliuie. lauro. nuci inglandi afi gclalis dulcis uius ficis palmis
a quosi prunis. magna differentia ce in colore suci. Sanguineus

Expanded text:
tus: in alio cibi genere India advocatur, in alio Aegyptus, Creta, Cyrene sintus: in alio cibi genere India advocatur, in alio Aegyptus, Creta, Cyrene sinausterus, acer, acutus, acerbus, acidus, salsus. praeter haec tria sunt genera mirabili maxime natura: unum in quo plures pariter sentiuntur sapores, ut vinis; namque in iis et austerus et acutus et dulcis et suavis, omnes alieni.lacte; si quidem inest ei quod tamen iure dici dulce et pingue et suave non possit, optinente lenitate, quae ipsa succedit in saporis vicem. 108 nullus hic aquis nec sucus, ut tamen eo ipso fiat aliquis ac suum genus faciat. sentiri quidem aquae saporem ullum sucumve vitium est. magnum his omnibus in odore momentum et magna cognatio; qui et ipse nullus est aquis aut, si sentitur omnino, vitium est. mirum tria naturae praecipua elementa sine olivae, lauro, nuci iuglandi, amygdalis; dulces uvis, ficis, palmis; aquosus prunis. magna differentia et in colore suci: sanguineus
Abbreviated transcription (Latin):
moris cerasis cornis de in ni grescit moris cerasis. oliuis. Cerasi ante
uictoriã mycridatica. L. lucilli ñ fuere mitalia ad urbis annũ¬
S. e. ⁊axix. ispͥmũ uex eponto annisq c .xx. trans oceanũ inbri¬
tamiã usꝙ ꝑuenere. Eadẽ ut diximꝰ inegipto nullaᷤ pͥoͣ tuere gig¬
ni. Cerasoꝵ apniana maxime rubent ut acha st̃ iugerrima. ceci¬
ris ut gestatũ ñ coleret. P rincipatꝰ duracinis quȩ pliniana cãpa¬
nia appellat. In beltica uͦ lusicanis inpiris &ẽ r hen term t̃̾ ciꝰ his co¬
lore nigro ac rubenti uiridis similis maturescentib sẽꝑ. As inus
quinquenniũ ẽ qđ ꝓdiere quȩ uocant laurea nõ ingrate amaritu¬
dimis insite in laudẽ. St &e macedonica parue arbores rdroq dria
cubita excedentes & minore ceia nunc frutica quã cerasi int̾ pͥma
cent̾ sapores &e alio alius placere cogit᷑. Miscent᷑ ũ ce t̾re celiq trac¬

Expanded text:
moris, cerasis, cornis. dein nigrescit moris, cerasis, olivis. xxx 102 Cerasi ante moris, cerasis, cornis. dein nigrescit moris, cerasis, olivis. xxx 102 Cerasi ante victoriam Mithridaticam L. Luculli non fuere in Italia, ad urbis annum DCLXXX. is primum invexit e Ponto, annisque CXX trans oceanum in Britanniam usque pervenere; eadem ut diximus in Aegypto nulla cura potuere gigni. cerasorum Aproniana maxime rubent, nigerrima sunt Lutatia, Caeciris, ut gestatum non tolerent. principatus duracinis quae Pliniana Campania appellat, in Belgica vero Lusitanis, in ripis etiam Rheni. tertius iis colos e nigro ac rubenti viridique, similis maturescentibus semper. 104 minus quinquennium est quod prodiere quae vocant laurea, non ingratae amaritudinis, insitae in lauru. sunt et Macedonica, parvae arboris raroque tria cubita excedentis, et minore etiamnum frutice chamaecerasi. inter prima centur sapores et alio alius placere cogitur; miscentur vero et terrae caelique trac
Abbreviated transcription (Latin):
g̾ei comaron &e my mecy lon quo appare totidẽ cẽ geña. ł apđ noꝰ
alio nomine arbutꝰ uocat᷑. Iuba auctor ẽ quinquagenũ cubitoꝵ
altitudine in arabia eẽ eas. a cinoꝵ quoque magna e differentia¬
primũ int̾ uias ipsa callo temeritatt crassitudine intiore ligno
aliis paruo &e alus &eiam gemino qͥ minime feraces mula. Pluri¬
mũ uͦ differ̃ hede sambuciq acini exfigura &ia punici angu¬
losi quippe soli nec ut his ulla singulis pt̃ cõmune quȩ ẽ candida
cotisq succꝰ & curȩ ẽ. his p̃cipue quib paruulũ in est ligni. Nag
na &e bacis differentia alia naq sunt ouilis lauris & alio mͦ loto cor¬
nis alio myrtis lentisco. aquifolio eni acspinȩ sine succo medioq
ariã nunc gene int̾ bacas acinosq. Cerasis pomũ his pͥmo candi¬
dũ e fere om̃ib bacis mox aliis iurescit. ut oliua lauri. rub& u̾

Expanded text:
Graeci comaron et memaecylon, quo apparet totidem esse genera; et apud nos Graeci comaron et memaecylon, quo apparet totidem esse genera; et apud nos alio nomine arbutus vocatur. Iuba auctor est quinquagenum cubitorum altitudine in Arabia esse eas. Acinorum quoque magna eprimum inter uvas ipsas callo, teneritate, crassitudine, interiore ligno aliis parvo et aliis etiam gemino, qui minime feraces musti. plurimum vero differunt hederae sabucique acini, et figura etiam Punici, angulosi quippe soli. nec cutis ulla singulis praeter communem quae est candida. totisque sucus et caro est, iis praecipue quibus parvolum inest ligni. 101 magna et bacis differentia: aliae namque sunt olivis, lauris et alio modo loto, cornis, alio myrtis, lentisco. aquifolio enim spinae sine suco, medioque etiamnum genere inter bacas acinosasque cerasis. pomum iis primo candidum et fere omnibus bacis; mox aliis virescit, ut olivis, lauris, rubet vero
Abbreviated transcription (Latin):
liqua carnosi st̃ genis eaq bacis atq cirnib distant. alia aci¬
nis caro. alia moris. alia unedonib & alia acinis ut cutẽ suc¬
cuq alia mixis alia bacis ut oliuis. Moris succꝰ in carne uinosus
trini colores candidꝰ pͥmo mox rubens maturis uiger in nouisse¬
mis florent. int̾ prima maturesct̾ tingunt manꝰ succo mature¬
luunt acerbȩ minimũ. Inhac arbore ingenia ꝓ fecert̃ nec no¬
minib nec insitis nec alio mͦ qua popei magnitudine differt̃. mo¬
ra hostiensi ce tusculana rome nascunt᷑. &e in rub multũ differen
solũ pomũ simile frutice t̾req gignit᷑. Arbor ipsa fruticosa fructꝰ
anno maturescit pariẽq flor&e sub nascens & prior coquit᷑ massit
anfemina sterił int̾ auctores ñ c̃stat pomũ inhonorũ ut cui nom̃
ex argumto sit unũ tantũ edendi. Duob tam̃ nominib appellant

Expanded text:
liqua carnosi sunt generis, eaque bacis atque carnibus distant. alia aciliqua carnosi sunt generis, eaque bacis atque carnibus distant. alia acinis caro, alia moris, alia unedonibus, et alia acinis, inter cutem sucumque, alia myxis, alia bacis ut olivis. 97 moris sucus in carne vinosus, trini colores, candidus primo, mox rubens, maturis niger. in novissimis florent, inter prima maturescunt. tingunt manus suco matura, eluunt acerba. minimum in hac arbore ingenia profecerunt, nec nominibus nec insitis; nec alio modo quam pomi magnitudine differunt mora Ostiensia et Tusculana Romae. nascuntur et in rubis, multum differentsolum pomum simul e frutice terraeque gignitur. arbor ipsa fruticosa. fructus anno maturescit, pariterque floret subnascens an femina sterilis, inter auctores non constat. pomum inhonorum, ut cui nomen ex argument sit unum tantum edendi. duobus tamen his nominibus appellant
Abbreviated transcription (Latin):
feminar̃ quandã imaginẽ panis sardib hȩ ꝓuenere primũ adõ
imposuere excellentiorib statu factis nc̃ plura earũ gen̾a tarentinȩ
faciles nec oꝑosȩ cibo plane figura rotundior quȩ balnitis uocat᷑
purtgabił maxime &e sponte ꝓsiliens plura plana ẽ eis alariana taren¬
tina minꝰ tractabił. Laudatior corelliana & exea facta qđ dicem:
insitis modũ & erana quã rubens cortex p̃ferd triangulis. &e po¬
płarib nigrisq̃ roctiue uocant̃. Patria laudatissimis tarentuch¬
&e incipinia neapols. cet̾e suũ pabulo gignunt᷑. scrupulosa cor¬
ticis initra nuclees quoꝙ ruminatione. ħ aut ꝓcul ab eẽ iudeant᷑
p̃dulces siliquȩ ñ qđ inhis ipse mandit̾ cortex aigitoꝵ om̃is
longitudo illis & interi falcata pollicari. latitudine. Glandes
int̾ poma num̃ari ñ posst̃ quã obrẽ insua nat̾a dicent᷑. Re

Expanded text:
feminarum quandam imaginem panis. Sardibus hae provenere primum, ideo feminarum quandam imaginem panis. Sardibus hae provenere primum, ideo tea inposuere excellentioribus satu factis. nunc plura earum genera. Tarentinae faciles nec operosae cibo, planae figura. rotundior quae balanitis vocatur, purgabilis maxime et sponte prosiliens pura . plana est et Salariana, Tarentina minus tractabilis, laudatior Corelliana et ex ea facta quo dicemusin insitis modo Tereiana, quam rubens cortex praefert triangulis et popularibus nigris, quae coctivae vocantur. patria laudatissimis Tarentet in Campania Neapolis. ceterae suum pabulo gignuntur, scrupulosa corticis intra nucleos quoque ruminatione. Haut procul abesse videantur et praedulces siliquae, nisi quod in iis ipse manditur cortex. digitorum omnis longitude illis et interim falcata, pollicari latitudine. glandes inter poma numerari non possunt, quam ob rem in sua natura dicentur. Re
Abbreviated transcription (Latin):
quas quidã &e iͥiglandiũ gene seruat. Adicit p̃terea abellanas &e gal¬
bas p̃̾nestinas quas maxime laudat & c̃ditas ollis seruari int̾ra. uiri¬
des tradit nunc thasiȩ & albeses celebrant᷑. & tarentinar̃ duo ge¬
nera fragili putamine ac duro quȩ sunt & amplissimȩ ac minime ro¬
tundȩ. Precẽa molluscȩ putam̃ prũpentes sunt qui honori nom̃ int̾¬
p̃tant᷑. & iouis glandẽ eẽ dicant. Nuꝑ c̃sularẽ uirũ audiui. biferas
& iuglandeꝰ nuces hab̃e se ꝓfitentẽ. Dephastatus & ipsi retulimꝰ &¬
taneas. quãquã ad cõmodatiores glandiũ geñi armatũ hisechinato
calice uallũ qđ incͥoͥatũ glandib mirũq iulissima eẽ quȩ ranta oc¬
cultauerit cura naturȩ trini quibdã partus ex uno calice cortexq
lentus. ꝓxima uͦ corpr̃i membrana & inhis & in nucib saporẽ ni de¬

Expanded text:
quas quidam et in iuglandium genere servant. adicit praeterea abellanas et galquas quidam et in iuglandium genere servant. adicit praeterea abellanas et galbas, Praenestinas, quas maxime laudat et conditas ollis in terra servari virides tradit. nunc Thasiae et Albenses celebrantur et Tarentinarum duo genera, fragili putamine ac duro, quae sunt et amplissimae ac minime rotundae; praeterea molluscae putamen rumpentis. 91 sunt qui honori nomen interpretentur et Iovis glandem esse dicant. nuper consularem virum audivi biferas et iuglandetaneas, quamquam adcommodatiores glandium generi. armatum iis echinato calyce vallum, quod inchoatum glandibus, mirumque vilissima esse quae tanta occultaverit cum naturae. trini quibusdam partus ex uno calyce; cortexque lentus, proxima vero corpori membrana et in his et in nucibus saporem, ni de
Abbreviated transcription (Latin):
manib pinguescunt uetustate sola differentia generũ in putamine
duro fragili ue &e tenui aut crasso loculoso aut simplici solũ hoc pomũ
natura c̃pactili oꝑim̃to clausit nã quȩ st̃ bifida putaminũ oarne nucle¬
oꝵ quȩ alũ quadriꝑtita distinctio lignea int̾cursante m̃brana cet̾is qͥc¬
qͥd ẽ. solidũ ẽ. Ut in abellanis & in ipso nucũ gen̾e quas antea abellinas¬
patrio nomine appellabant. Inasiã greciãq eponto uenere o idõ qđ
pontice nuces uocant᷑. Has quoq molles ꝓtegit barba s putamini nudeisq
solida rotunditas inẽ. Nlex ⁊ torrent᷑ umbilicꝰ illis intꝰ in uentre me¬
dio. Tcia his natura amigdalis tenuiore s simili u glandiũ sum mo
oꝑim̃to. Itẽ scđo pucaminis nucleꝰ dissimilis latitudine & acriore callo.
Hȩc arbor anfuerit initalia catonis ȩcate dubitat᷑. quo g̃eas nominat

Expanded text:
manibus. pinguescunt vetustate. sola differentia generum in putamine manibus. pinguescunt vetustate. sola differentia generum in putamine duro fragilive et tenui aut crasso, loculoso aut simplici. solum hoc pomum natura conpactili operimento clausit. namque sunt bifidae putaminum carinae nucleorumque alia quadripertita distinctio, lignea intercursante membrana. ceteris quidquid est solidum est, ut in abellanis, et ipso nucum genpatriae nomine appellabant. in Asiam Graeciamque e Ponto venere eae ideoque et Ponticae nuces vocantur. 89 has quoque mollis protegit barba, sed putamini nucleisque solida rotunditas inest. hae et torrentur. umbilicus illis intus in ventre medio. tertia in his natura amygdalis tenuiore, sed simili iuglandium, summo operimento, item secundo putaminis; nucleus dissimilis latitudine et acriore callo. 90 haec arbor an fuerit in Italia Catonis aetate dubitatur, quoniam Graecas nominat,
Abbreviated transcription (Latin):
tu minimũq pomo arbore dissimile foliis pene platani ñferũt ante
trimatũ. Exillo gen̾e cato & sorba condisapatradit abhis locũ ampli¬
tudine uindicauerunt quȩ cessere auctoritati. Nuces ui glandes quãqͣm
& ipse nuptialiũ fescenninoꝵ comites multũ pineis minores uniuer¬
sitate eadẽq porcione ampliores nudeo. nec nõ & honoris nat̾ȩ pecu¬
liaris gemino ꝓtectis oꝑim̃to puluinati primũ calicis mox lignei pu¬
taminisq causa eas nuptus fecit religiosas tot modis fecu munito. qđ
regionib translatas inditio st̃ greca nomina. Om̃ium quippe genꝰ earũ
ꝑsiccũ atq basilicoi apellant. & hȩc fuere prima noĩa. Cariona capitis gra¬
iudine ꝓpt̾ odoris grauitatẽ conuenit dictũ. Tingunt᷑ cortice &arũ lanȩ
eoꝵ & rufat᷑ capillꝰ primũ ꝓdeuntib nuculis id c̃ꝑtũ infectis tractatũ

Expanded text:
tu minimumque pomo, arbore dissimile, foliis paene platani . non ferunt ante tu minimumque pomo, arbore dissimile, foliis paene platani . non ferunt ante trimatum ex ullo genere. Cato et sorva condi sapa tradit. Ab his locum amplitudine vindicaverint, quae cessere auctoritate, nuces iuglandes, quamquam et ipsae nuptialium Fescenninorum comites, multum pineis minores universitate eademque portione ampliores nucleo. nec non et honor iis naturae peculiaris gemino protectis operimento, pulvinati primum calycis, mox lignei putaminis. quae causa eas nuptiis e Perside regibus translatas indicio sunt Graeca nomina: optimum quippe genus earum Persicum atque basilicon vocant, et haec fuere prima nomina; caryon a capitis gravedine propter odoris gravitatem convenit dictum. tinguntur cortice earet rufatur capillus primum prodeuntibus nuculis ; id conpertum infectis tractatu
Abbreviated transcription (Latin):
lit. L. intelliꝰ qui postea censor fuit cũ legatꝰ inea ꝓumcia essae
nouissimis titi cesaris tẽpr̃ib. Maloꝵ piroꝵq gem̃ adnumerent᷑
iure mespila atq sorba. Mlespilis tria geña anthedon fetama t̾ciũ
degenerat ante doni tam̃ similiꝰ qđ gallicũ uocant scanie maius
pomu candidiꝰq acini molliore ligno cet̾is minus pontũ s odore p̃s¬
tantiꝰ. & qđ dutiꝰ seruet᷑. Arbor ipsa de amplissimis folia añ quã
decidant rubescunt. radices multȩ atq altȩ & idõ inextirpabiles.
Nõ fuit hec arbor initalia eatonis euo. Sorbis quadruplex differentia.
aluis enĩ eoꝵ rotunditas mali. aliis turbinatio piri. aliis ouata speties
ceu maloꝵ aliquib hec obnoxia aeri odore &e suauitate rotunda p̃¬
cellunt ceterisuinis apor generosissima quib circa pedicłos tenera folia.
uartũ genꝰ torminale appellant remedio tantũ ꝓhabile adsiduũ ꝓuen¬

Expanded text:
lit L. Vitellius, qui postea censor fuit, cum legatus in ea provincia esset, lit L. Vitellius, qui postea censor fuit, cum legatus in ea provincia esset, novissimis Ti. Caesaris temporibus. Malorum pirorumque generi adnumerentur iure mespila atque sorva. mespilis tria genera: anthedon, setania; tertium degenerat, anthedoni tamen similius, quod Gallicum vocant. setaniae maius pomum candidiusque, acini molliore ligno; ceteris minus pomum, sed odore praestantius et quod diutius servetur. arbor ipsa de amplissimis. folia ante quam decidant rubescunt; radices multae atque altae et ideo inexstirpabiles. non fuit haec arbor in Italia Catonis aevo. Sorvis quadriplex differentia. aliis enim eorum rotunditas mali, aliis turbinatio piri, aliis ovata species ceu malorum aliquis; haec obnoxia acori. odore et suavitate rotunda praecellunt, ceteris vini sapor. generosissima quibus circa pediculos tenera folia. quartum genus torminale appellant, remedio tantum probabile, adsiduum proven
Abbreviated transcription (Latin):
loes situ rimisq etidẽq culicũ oꝑe causa ꝑficit neo ubi multꝰ
pussus qd̾ euenit maxime frequentatiua adposita namq
i pulueri ius siccandi succumq lactis absorbendiq ratio
iuluere  caprificatione hoc quoq prestat ne decidant
absumꝑto humore tenero n cũ quadã fragilitate ponde¬
roso. Ficis mollis om̃ib tactus maturis frumenta intus sucous
maturescentib lactis ꝑ coctis mellis senescunt in arbore anusq
sestillant cũ nimium lacrima siccat. Honos laudatas
eruit en capfis ebuso nsula pstantissimas amplissimasq mox
asia cadi autẽ ruspina asricȩ urbȩ patisꝙ simul ⁊ obsonũ incẽ
siccatȩ implent ut pote cũ cato cibaria ruris oꝑaris ceulege santi¬
ens minui iubeat ꝑfici maturitatẽ tũ e obsonĩ uicẽ cũ recent ficos¬
uenales p̃dicantis uoce caunee. Om̃a hȩc in absens eture syria intu¬

Expanded text:
loci situ rimisque eadem quae culicum opere causa perficit, nec ubi multus loci situ rimisque eadem quae culicum opere causa perficit, nec ubi multus pulvis, quod evenit maxime frequenti via adposita. namque et pulveri vis siccandi sucumque lactis absorbendi. quae ratio pulvere et caprificatione hoc quoque praestat ne decidant, absumpto umore tenero et cum quadam fragilitate ponderoso. ficis mollis omnibus tactus, maturis frumenta intus, sucus maturescentibus lactis, percoctis mellis. senescunt in arbore anusque destillant cummium lacrima. siccat honos laudatas, servat in capsis, Ebuso in insula praestantissimas amplissimasque, mox Asia, cadi autem in Ruspina Africae urbe, panisque simul et opsonii vicem siccatae implent, utpote cum Cato cibaria ruris operariis iusta ceu lege sanciens minui iubeat per fici maturitatem. cum recenti fico svenales praedicantis voce, Cavneae. omnia haec in Albense rus e Syria intu
Abbreviated transcription (Latin):
mrabilis est pomi huius s festinatio unius in cimotis ad ma¬
ciritatẽ ꝓꝑantis arte naturȩ. Caprificus e siluestri genere
sicus nunquã maturescens. sed qđ ipsa nõ habet aliis tribuens
quando est naturcilis causarũ transitus atq eput recentib
idgnatũ aliquid gͦ culices parithi fraudati alimento in matre
putri eꝰ tabe a cognate uolant morsuq ficoꝵ crebro oc est
auidiere pastu aꝑientes ora earũ ita penetrantis intꝰ sole pͥmo
sui inducunt cer̾ales que aurcis immitunt florib ⁊ aptis
mox lacteum humorẽ hoc est infantiã pomi adsumunt
qd sit u sponte. ideoq ficens caprificus ꝑmititur ad rationẽ
uenti ut flatus euolantes in ficos ferat inde reꝑtũ ut in lac¬
t quoq aliunde ⁊ int̾ se colligate miscerent᷑ fico qđ in
macroso ⁊ aqullonio nõ desideratur quando sponte arescut᷑

Expanded text:
. xxi 79 Admirabilis est pomi huiusce festinatio, unius in cunctis ad ma. xxi 79 Admirabilis est pomi huiusce festinatio, unius in cunctis ad maturitatem properantis arte naturae. caprificus vocatur e silvestri genere ficus numquam maturescens, sed quod ipsa non habet alii tribuens, quoniam est naturalis causarum transitus fitque ut e putrescentibus gignatur aliquid. 80 ergo culices parit; hi fraudati alimento in matre, putri eius tabe, ad cognata evolant morsuque ficorum crebro, hoc est avidiore pastu, aperientes ora earum, ita penetrantes intus solem primo secum inducunt cerialesque auras inmittunt foribus adapertis. mox lacteum umorem, hoc est infantiam pomi, absumunt — quod fit et sponte —, ideoque ficetis caprificus permittitur ad rationem venti, ut flatus evolantes in ficos ferat. 81 inde repertum ut inlatae quoque aliunde et inter se colligatae inicerentur fico, quod in macro solo et aquilonio non desiderant, quoniam sponte arescunt
Abbreviated transcription (Latin):
m̃tiã uiri. suꝑ om̃ia ẽ quo nichil equidẽ duco mirabiliꝰ tam urbẽ
sam. qđ noi trebiȩ aut trausi mennus nunc annȩ busto romani no¬
minis ꝑficere potuere nõ castra punica ad t̾ciũ lapidẽ uallata portȩ¬
quȩ collinȩ adȩquitans ipse annibal tanto ꝓpiꝰ cartaginẽ pomo
cito ad monuit. Colit᷑ ficus arbor inforo ipso accomitio rome
nata sacro fulgorib ibi c̃ditis magisq ob memoriã eiꝰ quȩ nutrix
lupa insantib plens rumminita uocabant mamã miraculo
et aere iuxta dicato tanquã in comitiũ sponte transisset acto
i ante saturni ede urbis anno sublata sacro a uestalib facto
cũ siluani isi simulachrũ subuerteret etidẽ fortuitu aut uiuit
in meio foro que si dantia imꝑii fundamenta ostento fatali
curtius maximis bonis hoc est uirtute ac pierate ac morte pre¬
dara expleuerat ȩque fortuita eodẽ loco est uitis ad que olea
unbre grã sed utilitate plebeia sateara inde sublata gladia

Expanded text:
i? 76 super omnia est, quo nihil equidem duco mirabilius, tantam isam, quod non Trebia aut Trasimenus, non Cannae busto Romani nominis perficere potuere, non castra Punica ad tertium lapidem vallata portaeque Collinae adequitans ipse Hannibal. tanto propius Carthaginem pomo Cato admovit! 77 Colitur ficus arbor in foro ipso ac comitio Romae nata, sacra fulguribus ibi conditis magisque ob memoriam eius quae, nutrix lupa infantibus praebens rumim, ita vocabant mammam, miraculo ex aere iuxta dicato, tamquam in comitium sponte transisset Atto et ante Saturni aedem, urbis anno . . . sublata sacro a Vestalibus facto, cum Silvani simulacrum subverteret. 78 eadem fortuito satu vivit in medio foro, qua sidentia imperii fundamenta ostento fatali Curtius maximis bonis, hoc est virtute ac pietate ac morte praeclara, expleverat. aeque fortuita eodem loco est vitis atque olea, umbrae gratia sedulitate plebeia satae, ara inde sublata gladiat
Abbreviated transcription (Latin):
detͣ. hanc nouissimã cadere fungosã carnẽ fieri. escu¬
lo robore subere. Quã glandẽ ferunt om̃s ⁊ gallã alter¬
nisq annis glandẽ s gallã hemeris optimã ⁊ corus ꝓfi¬
ciendis aptissimã. Similẽ huic lati folia s leuiorẽ mel¬
toq minꝰ ꝓbatã fert ⁊ nigrã. Duo enĩ genera sunt.
mius exeunte erumpens noctu sẽꝑ uni uersa crescit u¬
no die candidior. ⁊ si esta excepta ẽ arescit ꝓtinꝰ neꝙͥ
adiustũ incrementũ ꝑuenit. hoc ẽ. ut nudeũ fabȩ mas

Expanded text:
detur. hanc novissimam cadere. fungosam carnem fieri aescudetur. hanc novissimam cadere. fungosam carnem fieri aesculo, robore, subere. Quae glandem ferunt, omnes et gallam alternisque annis glandem, sed gallam hemeris optimam et coriis perficiendis aptissimam, similem huic latifolia, sed leviorem multoque minus probatam. fert et nigram—duo enim gminis exeunte erumpens noctu semper universa. crescit uno die candidior et, si aestu excepta est, arescit protinus neque ad iustum incrementum pervenit, hoc est ut nucleum fabae
Abbreviated transcription (Latin):
utrũq non nͥ mari. Pret̾ea aliis ouata aliis rotunda aliis acu¬
tior figura. sic̃ ⁊ colos nigrior candidiorue. qͥppe fert᷑ amari¬
tudo in extremitatibꝰ. mediȩ dulces qͥn ⁊ pediculi breuitas pnce¬
ritasq differentiã habet. In ipsis uͦ arboribꝰ quȩ maximã feit
emeris uocat᷑ breuior ⁊ in orbẽ comosa. alasq ramorũ coctn
cauata. F ortiꝰ lignũ quercꝰ habet ⁊ incorruptiꝰ ramosa up
sa ꝓcerior tam̃ ⁊ crassior caudice. Excelfissima aũ aerop¬
sin cultis amica abh&c ꝓxrima latifoliȩ ꝓceritas s minꝰ util
edificiis atq carboni dotata uitus obnoxia ẽ. Quã obrẽ soli¬
da utunt᷑ carboni aerariarũ tantũ officinis cõpendio. qm̃de¬
sinente flatu ꝓtinꝰ emoriens sepiꝰ recoquit᷑. Ceterũ plurimis scn¬
tillis idẽ enouellis meliora cerni consertis tale iscentibꝰ luto can¬

Expanded text:
, utrumque non nisi mari. praeterea aliis ovata, aliis rotunda, aliis acu, utrumque non nisi mari. praeterea aliis ovata, aliis rotunda, aliis acutior figura, sicut et colos nigrior candidiorve , qui praefertur. amaritudo in extremitatibus, mediae dulces. quin et pediculi brevitas proceritasque differentiam habet. in ipsis vero arboribus quae maximam fert hemeris vocatur, brevior et in orbem comosa alasque ramorum crebro cavata. fortius lignum quercus habet et incorruptius, ramosa et ipsa, procerior tamen s, incultis amica. 23 Ab hac proxima latifoliae proceritas, sed minus utilis aedificiis atque carboni: dolata vitiis obnoxia est, quamobrem solida utuntur; carbo in aerariorum tantum officinis compendio, quoniam desinente flatu protinus emoriens saepius recoquitur, cetero plurimus scintillis. idem e novellis melior. acervi consertis taleis recentibus luto cam
Abbreviated transcription (Latin):
in telligit᷑. Fer̃ robur quercus aesculus cerrus ilex suber corte¬
nent hispido carice ꝑ genera plꝰ minꝰ. Itẽ cõpleccente folia prec
ilicẽ grauia carnosa ꝓceras in suosa lat̾ibꝰ. nec cũ cadunt Na¬
uescentia ut fagi ꝓ differentia genorũ longiora uł breuiaa
Ilicis duo genera ex his initalia folio ñ ut multũ ab oleis distant
milaces aqͥbꝰdã g̃cis dicte in ꝓiuntiis aquifoliȩ st̃ ilicis glans
glande distinguit masculas ilices negant ferre. Glans optina
inquercu atq grandissima mox aesculonã roboris parua cermo
tristis horrida emato calice seu castanee. s ⁊ inquerna alia dul¬
tior molliorq feminȩ. marispissior. maxime aũ ꝓbant᷑ latifo¬
lia ex argum̃to dicte. Distant int̾ se magnitudine ⁊ cutis tenui¬
tate. Itẽ qđ ab aliis subest tunica rubicine scabra aliis ꝓtinꝰ can
ma lapidescit cduritiã melior cui incortice quã cui incopore

Expanded text:
intellegitur, ferunt robur, quercus, aesculus, cerrus, ilex, suber. contiintellegitur, ferunt robur, quercus, aesculus, cerrus, ilex, suber. continent hispido calyce per genera plus minusve complectente. folia praeter ilicemn gravia, carnosa, procera, sinuosa lateribus, nec, cum cadunt, flavescentia, ut fagi, pro differentia generum breviora vel longiora. Ilicis duo genera. ex his in Italia folio non multum ab oleis distant milaces a quibusdam Graecis dictae; in provinciis aquifoliae sunt ilices. glansglande distinguit. masculas ilices negant ferre. Glans optima in quercu atque grandissima, mox aesculo. nam robori parva, cerro tristis, horrida, echinato calyce ceu castaneae. sed et in querna alia dulcior, molliorque feminae, mari spissior. maxime autem probantur latifoliae ex argumento dictae. distant inter se magnitudine et cutis tenuitate, item quod aliis subest tunica robigine scabra, aliis protinus ma lapidescit duritia, melior cui in cortice quam cui in corpore
Abbreviated transcription (Latin):
singloꝵ differentis. Precca st̃ aliquȩ siluestres aliȩ placidiores. q̃ cufa
obtinet iã in montuosis planisq. Bistant sic̃ ⁊ sera mares ac fenuio
itẽ sapore. Bulcissima om̃i ũ fagi ut qͣ obsessos & homines atralde
oppido chno tradat corneliꝰ alerander. Genera disfinguere ñ dat᷑ noiͥ
q̃ funt alia alibi. Eͥppe cũ robur quercũq uulgo nasci udeamꝰ
esculũ ñ ubiq Quarta uͦ generis eiꝰdẽ cerrꝰ uocat᷑. ne italie qde
res cogit &ẽ g̃cis nominibꝰ. Fagi glans nucleis similis triangila
eute includit᷑. foliũ tenue atq leuissimis ipło simile celerrine
fauescens. ⁊ media parte plerũq gignens suꝑne paraua lacã
uridẽ cacumine aculeatã fagũ muribꝰ gratissimã. Est udo an¬
malis eiꝰ una ꝓuentꝰ głires qͦ saginat. expedit ⁊ turdis arbeũ
ferailitas om̃ium fere alt̾nat s maxime fagi glandẽ que pponc

Expanded text:
singulorum differentiae . praeterea sunt aliquae silvestres, aliae placidiores, quae culta singulorum differentiae . praeterea sunt aliquae silvestres, aliae placidiores, quae culta optinent. iam montuosis planisque distant, sicut et sexu, mares ac feminae, item sapore: dulcissima omnium fagi, ut qua obsessos etiam homines durasse in oppido Chio tradat Cornelius Alexander. genera distinguere non datur nominibus, quae sunt alia alibi, quippe cum robur quercumque vulgo nasci videamus, aesculum non ubique, quartam vero generis eiusdem, quae craecis nominibus. vii 18 Fagi glans nucleis similis triangula cute includitur. folium tenue atque e levissimis, populo simile, celerrime flavescens et media parte plerumque gignens superne parvolam bacam viridem, cacumine aculeatam. fagum muribus gratissimum est, et ideo animalis eius una proventus, glires quoque saginat, expetitur et turdis. arborum fertilitas omnium fere alternat, sed maxime fagi. Glandem, quae proprie
Abbreviated transcription (Latin):
liuic drusille q̃ postea augusta matrimonu nom̃ accep̃. cũ pac¬
ta eet illi cesari gallinã conspicui candoris sedenti aquila
exalto abiecit ingreniũ illesã. intrepideq miranti accessit
nuraculũ. qm̃ tenente rostro laureũ ramũ honustũ bacis suis
conseruari alitẽ ⁊ sobolẽ ussere aruspices. ramũq ipsũ seri
ac rite custodiri. qđ factũ ẽ iniulla cesarũ flunuo tyberi
imposita uirta nonũ lapidẽ flamina uia. q̃ obiđ uocat᷑
ad gallinas. mireq silua ꝓuenit exea. Triumphans postea
cesar laurũ inmanu tenuit. coronãq capite gessit ae do¬
mae imꝑatores cesares cuncti. Traditusq mos ẽ. ramos qͦs
tenuerint serendi. ⁊ durant siluę nominibꝰ suis discretȩ
laurcã enĩ uocamꝰ. durat ⁊ murbe impositũ loco. qͣndo
loretũ in aduentino uocat᷑. ubi silua lauris fuit caden

Expanded text:
Liviae Drusillae, quae postea Augusta matrimonii nomen accepit, cum pacLiviae Drusillae, quae postea Augusta matrimonii nomen accepit, cum pacta esset illa Caesari, gallinam conspicui candoris sedenti aquila ex alto abiecit in gremium inlaesam, intrepideque miranti accessit miraculum. quoniam teneret in rostro laureum ramum onustum suis bacis, conservari alitem et subolem iussere haruspices ramumque eum seri ac rite custodiri: 137 quod factum est in villa Caesarum fluvio Tiberi inposita iuxta nonum lapidem Flaminiae viae, quae ob id vocatur Ad Gallinas, mireque silva provenit. ex ea triumphans postea Caesar laurum in manu tenuit coronamque capite gessit, ac deinde imperatores Caesares cuncti. traditusque mos est ramos quos tenuerunt serendi, et durant silvae nominibus suis discretae, lauream enim vocamus. durat et in urbe inpositum loco, quando Loretum in Aventino vocatur ubi silva laurus
Abbreviated transcription (Latin):
ont. quories leticia noua uictori a attulit. io q non quiaꝰ
ꝑpetuo iuret neo qͥa pacifera est p̃ferenda utroq dea. s quia
spectatissima inmonte parnasso. idõq &̃ grata apollini assu
riferã tellurẽ illã osculatꝰ erresponso. Ꝙ qͥa manꝰ atgarũ
receptarũq in domos fulmina sola ñ i acit᷑. ob has causas
equidẽ erediderĩ ħonorẽ ⁊ habitũ in triũphs potiꝰ quã qi
suffimentũ sit cedis hostiũ ⁊ purgatio ut tradit massuriꝰ
adeo que in ꝓfanis usibꝰ pollui laurũ n oleã fas ñ ẽ. ut ne
ꝓpiciandis qͥdẽ numinibꝰ accendi exhis altaria areue debe¬
ant. Laurꝰ qͥdẽ manifesto abdicat ignes crepita ⁊ quadã
testatione interaneorũ etiã uitia ⁊ neruoꝵ ligno torquente. di
pͥncipẽ tonante cęlo coronari ea solitũ fer̃ contra falminũ metus.
Sunt ⁊ cura duũ augustũ euenta eiꝰ digna memoratu. Nãq

Expanded text:
deponitur, quotiens laetitiam nova victorideponitur, quotiens laetitiam nova victoriperpetuo viret nec quia pacifera est, praeferenda ei utroque olea, sed quia spectatissima in monte Parnaso ideoque etiam grata Apollini visa, riferam tellurem illam osculatus ex responso et quia manu satarum receptarumque in domos fulmine sola non icitur. 135 ob has causas equidem crediderim honorem ei habitum in triumphis potius quam quia suffimentum sit caedis hostium et purgatio, ut tradit Masurius, adeoque in profanis usibus pollui laurum et oleam fas non est, ut ne propitiandis quidem numinibus accendi ex iis altaria araeve debeant. laurus quidem manifesto abdicat ignes crepitu et quadam detestatione, interaneorum etiam vitia et nervorum ligno torquente. Ti. principem tonante caelo coronari ea solitum ferunt contra fulminum metus. 136 Sunt et circa Divum Augustum eventa eius digna memoratu. namque
Abbreviated transcription (Latin):
una. Accedit intopiario oꝑe thaxa exerescente in media folio
saruula ueluti acinia folii ⁊ sine ea spadoninã mira opaci¬
tatis pacientia. Itaq quanta libeat sub umbra solũ implet.
Et i chameda pene siluestois frutex. ⁊ al exantrma quã
iliqͥ ideam. alii hyppoglotion alii danaen. alii carpophył¬
ba. ali hipelaton uocant. ramos spargit aradice droaran¬
tles coronari operis folio acutiore quã myrtice molliore .
condiciore maiore semine int̾folia rubro plurima in ida ⁊ cnra
molliore quã laurꝰ folio. gustatu cuiꝰ accendat turus bacis
cugio rufis. notatũ antiqͥs nullũ genꝰ laurus in corsica fuisse.
od̃ nĩ satũ xibi ꝓuenit. Ipsa pacifera ut quã p̃tendi etiã
t armatos hostes qui ⁊ his sit in ditiũ romanis p̃cipuȩ leti¬
fil̃ as ctoriarũ. quȩ nuntia addit᷑ lut̃s n militũ lanceis pilisq
fabes imꝑatorũ decorat. ex his in gremio iouis oꝑtimi marimiq

Expanded text:
rara. accedit in topiario opere Thasia, excrescente in medio folio rara. accedit in topiario opere Thasia, excrescente in medio folio parvola veluti lacinia folii, et sine ea spadonina, mira opacitatis patientia, itaque quantalibeat sub umbra solum implet. 131 est et chamaedaphne silvestris frutex et Alexandrina, quam aliqui Idaeam, alii hypoglottion, alii danaen, alii carpophyllon, alii hypelaten vocant. ramos spargit a radice dodrantales, coronarii operis, folio acutiore quam myrti ac molliore et candidiore, maiore, semine inter folia rubro, plurima in Ida et circa molliore quam laurus folio, cuius gustatu accendatur os , bacis e nigro rufis. notatum antiquis, nullum genus laurus in Corsica fuisse, quod nunc satum et ibi provenit. Ipsa pacifera, ut quam praetendi etiam inter armatos hostes quietis sit indicium. Romanis praecipue laetitiae victoriarumque nuntia additur litteris et militum lanceis pilisque, fasces imperatorum decorat. ex iis in gremio Iovis optimi maximique
Abbreviated transcription (Latin):
flactiodoq ⁊ albicante. Delphicã equali colore uiridorem maxi¬
mis lucis atq euiridi rubentibꝰ acutiores delphis coronari. &
riumphantes rome cypriam eẽ folio breui nigro ꝑmargines
mbricato crispam postea accessere generatinus hanc silues¬
trẽ laurũ aliqͥ intelligunt. ñnulli sui generis arbore dif¬
fert color est enĩ cerula. Saca accessit ⁊ regia q̃ cepit au¬
gista appellari amplissima ⁊ arbore ⁊ folio bacis gustatu qͦ qͦ.
ñ asꝑo. aliqͥ negant eandẽ eẽ ⁊ suũ genꝰ regi. hȩ facuint lon¬
gorbꝰ foliis latioribꝰq Idẽ inalio genere bacaliã appellant¬
hinc q̃ uulgatissima ẽ. bacarũq fertilissima. Sterilem uͦ
earũ qđ maxime miror triumphalẽ ea q̃ dicunt triumphun¬
tes uti. nͥ id adiuo augꝰ cep̃ ut docebimꝰ ex ea lauru quȩ ei
nissa ecȩlo ẽ minima altitudine folio crispo breue inuenit᷑

Expanded text:
flaccidoque et albicante ; Delphicam aequali colore viridiorem, maxiflaccidoque et albicante ; Delphicam aequali colore viridiorem, maximis bacis atque e viridi rubentibus ac victores Delphis coronare ut triumphantes Romae; Cypriam esse folio brevi, nigro, per margines imbricato crispam. postea accessere genera : tinus — hanc silvestrem laurum aliqui intellegunt, nonnulli sui generis arborem — differt colore; est enim caerula baca. accessit et regia, quae coepit Augusta appellari, amplissima et arbore et folio, bacis gustatu quoque non asperis. aliqui negant eandem esse et suum genus regiae faciunt longioribus foliis latioribusque. iidem inhanc quae vulgatissima est bacarumque fertilissima, sterilem vero earum, quod maxime miror, triumphalem eaque dicunt triumphantes uti, nisi id a Divo Augusto coepit, ut docebimus, ex ea lauru quae ei missa e caelo est, minima altitudine, folio crispo, brevi, inventu
Abbreviated transcription (Latin):
bertꝰ in csulatuqui primꝰ om̃iũ ouans ingressus urbẽ ẽ. Iũo
rẽ lenit̃ sine cruore gesserat myrto ueneris uictricis coronatꝰ
incessit opcabilẽq arborẽ ceiã hostib fec̃. H ȩc postea ouatũ
laurea coronatꝰ incessit. Massuriꝰ auctor ẽ. curru quoq ti¬
uphantes myrtea corona usus. L. piso tradit papiriũ masonẽ
qui primꝰ in monte albano triũphaũ decorsis myrto coronatũ
ludos coronatũ circenses spectare solitũ. duus mat̾nus africani
sequentis hic fuit. m. ualerius duabꝰ coronis utebat᷑ laurea ꝙ.
myrtea qͥ ⁊ hoc uouerat. Laurꝰ triumphis ꝓpͥe dicat᷑ uł gratis¬
sina domibꝰ ianitrix cesarũ pontificũq sola ⁊ domos ȩrornat
⁊ ante limina exoubat. Puo etꝰ genera tradidit colito del¬
phicam ⁊ cipriã. Pompeius leneus adiecit quã mustacen
appellauit qm̃ mustaceis subiceret᷑ hanc ẽẽ folio maximo

Expanded text:
bertus in consulatu, qui primus omnium ovans ingressus urbem est, quoniam bertus in consulatu, qui primus omnium ovans ingressus urbem est, quoniam rem leniter sine cruore gesserat, myrto Veneris victricis coronatus incessit optabilemque arborem etiam hostibus fecit. haec postea ovantium laurea coronatusincessit. Masurius auctor est curru quoque triumphantes myrtea corona usos. L. Piso tradit Papirium Masonem, qui primus in monte Albano triumphavit de Corsis, myrto coronatum ludos Circenses spectare solitum; avus maternus Africani sequentis hic fuit. Marcus Valerius duabus coronis utebatur, laurea et myrtea, qui et hoc voverat. Laurus triumphis proprie dicatur, vel gratissima domibus, ianitrix  ante limina excubat. duo eius genera tradidit Cato, Delphicam et Cypriam. Pompeius Lenaeus adiecit quam mustacem appellavit, quoniam mustaceis subiceretur: hanc esse folio maximo
Abbreviated transcription (Latin):
hoc c. ipsiꝰ romuli ineo sacra fucre myraibȩ añ edẽ ipsa ꝑ longi
tẽpꝰ altera patricia apellata. alt̾a plebeia. patricia multis annis
p̃ ualuit flauescens & exubans ac leta quã dui senatꝰ quos florus
ila ingens plebeia zorrida ac squalida quȩ post qua enaluit. fla¬
bescente patricia marsico bella languida auetoritas pacru fas¬
ta e. ac paulatiꝰ insterilitatẽ emareuit magestat᷑. Quin &
ara uetꝰ fait ueneri m̃rteȩ quã nc̃ myrtiã uocat. Cato gi

Expanded text:
hoc est ipsius Romuli. in eo sacrae fuere myrti duae ante aedem ipsam per longum hoc est ipsius Romuli. in eo sacrae fuere myrti duae ante aedem ipsam per longum tempus, altera patricia appellata, altera plebeia. patricia multis annis praevaluit exuberans ac laeta; quamdiu senatus quoque floruit, illa ingens, plebeia retorrida ac squalida. quae postquam evaluit flavescente patricia, a Marsico bello languida auctoritas patrum facta est ac paulatim in sterilitatem emarcuit maiestas. quin et ara vetus fuit Veneri