comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
caleat. Sapiẽs nõ pot̃̾ in habitu
mẽtis sue stare. nͥ amicos aliqͦs
similes sui admifit. cũ quib uir¬
tutes suas coĩcet. Adice nunc ꝙ
oĩb int̾ se uirtutib amicicia ẽ.
Itaq ꝓdest. qui uͥtutes alicuius
partes sii amat. amãdasq ĩui¬
cẽ p̾stat. Similia dełctant. utiq
ubi honesta sũt: ⁊ ꝓbare atq pro¬
ban scumt. Etiã nũc sapientis
ãium ꝑiti mou̾e. nemo aliꝰ pot̃¬

Expanded text:
caleat; sapiens non potest in habitu caleat; sapiens non potest in habitu mentis suae stare, nisi amicos aliquos similes sui admisit, cum quibus virtutes suas communicet. Adice nunc, quod omnibus inter se virtutibus amicitia est. Itaque prodest, qui virtutes alicuius paris sui amat amandasque invicem praestat. Similia delectant; utique ubi honesta sunt et probare ac probari sciunt. Etiamnunc sapientis animum perite movere nemo alius pot
Abbreviated transcription (Latin):
adiuuat. ⁊ iã cuirentẽ hortatur.
Nõ ꝓdest sapiẽti sapiẽs set sibi
ip̃i hoc scias. Detrahe illi inã ꝓpͥtĩ.
et ille nichil agit. Unomͦ dicas.
dicet nõ eẽ in melle dulcedinẽ.
Nã ille ip̃e qui ẽẽ debet. si ita ap¬
tatus lingua palatoq ẽ. ad hiuꝯ̃
gustum ut ille talis sapor capiat.
offendet᷑. Sunt eĩ quidã quibus
morbi uicio mel amarũ indeat᷑.
Oportet utrũq calere. ut et ille
ꝓdẽe possit. ⁊ hunc ꝓ futuro ydonea
calorẽ calefien suꝑnacũ ẽ. ⁊ in
sũmũ ꝓducto bonũ suꝑuacuũ ẽ
qd̃ prosit. Nunꝙͥ instructꝰ oĩlii
rebi agricola. ab alio ĩstru q̃rit:
Nũꝙͥ armatus miles ꝙͣtũ ĩ aciẽ
exituro satis ẽ uti. ãplius arma
desid̾at: Ergo nec sapiẽs. Satis
eĩ uite instructꝰ. satis armatus
tencat. set ip̃e se inꝙͥ calor cõti¬
net. Primũ multũ int̾est. inter
ista que cõpas. Calor eĩ unus ẽ:
ꝓteẽ uariũ ẽ. Deinde calor non¬
adiuuatur adiectiõe caloris ut

Expanded text:
adiuvat etiam currentem hortator. " Non prodest sapienti sapiens, sed sibi ipse. Hoc scias: detrahe illi vim propriam, et ille nihil aget." Illo modo dicas licet non esse in melle dulcedinem: nam ipse ille, qui esse debeat, ita aptatus lingua palatoque est ad eiusmodi gustum, ut illa talis sapor capiat, aut offendetur. Sunt enim quidam, quibus morbi vitio mel amarum videatur. Oportet utrumque valere, ut et ille prodesse possit et hic profuturo idonea calefieri supervacuum est, et in summum perducto bonum supervacuum est si qui prosit. Numquid instructus omnibus rebus agricola ab alio instrui quaerit ? Numquid armatus miles, quantum in aciem exituro satis est tuti, amplius arma desiderat ? Ergo nec sapiens; satis enim vitae instructus, satis armatus teneat. " Sed ipse se," inquit, " calor continet." Primum multum interest inter ista, quae comparas; calor enim unus est, prodesse varium est. Deinde calor nonadiuvatur adiectione caloris, ut
Abbreviated transcription (Latin):
bonũ ẽ. eciã honestũ erit ⁊ recte fu¬
tũ nocab̾r. Nostra qͦ accio ẽ qd nł¬
liꝯ mortaliũ cogitatõ recip̃. Ergo
hõa nasci ex malo nõ possũt. Nam
sic̃ dicitis obhoc unũ sacrilegium
malũ ẽ.qr multũ mali afferet si
remisis illi smpplicia. si securitatẽ
spopõderis. ex toto bonuĩ erit. At qͥ
maximũ scelerũ suppliciũ ĩ ip̃is ẽ.
Erras inꝙͣ si illa ad carmficẽ aut
carterẽ differs. Scatĩ pumũt᷑ cũ
fcã sũt. in modũ fiunt. Nõ nascit᷑
ficus ex olca. Ad semẽ nata respõ¬
dent. Bona degeñare nõ possũt.
Q̾admodũ ex turpi honestũ nõ
nascitur. ita nec ex malo qͥdẽ bo¬
nũ. Nã ioem ẽ et honestũ ⁊ bonũ.

Expanded text:
stum erit et recte factum vocabitur: nostra enim actio est. Quod nullius mortalium cogitatio recipit. Ergo bona nasci ex malo non possunt. Nam si, ut dicitis, ob hoc unum sacrilegium malum est, quia multum mali adfert, si remiseris illi supplicia, si securitatem spoponderis, ex toto bonum erit. Atqui maximum scelerum supplicium in ipsis est. Erras, inquam, si illa ad carnificem aut carcerem differs; statim puniuntur, cum facta sunt, immo dum fiunt. Non nascitur ficus ex olea. Ad semen nata respondent, bona degenerare non possunt. Quemadmodum ex turpi honestum non nascitur, ita ne ex malo quidem bonum. Nam idem est honestum et bonum.
Abbreviated transcription (Latin):
me: Queris q̃ res sapiẽtẽ faciat.
q̃ deũ. des oꝑtet illi diuinũ aliqd̾.
deleste magnificũ. Non in õs bo¬
nũ cadit. nec ꝙͣlibet possessorem
patitur. Uide et ꝙͥ queq ferat re¬
gio. ⁊ ꝙͥ queq recuset. Hic segete:
illic ueniũt felicis mne arborei fe¬
tus. alibi atq ĩnussa uirescũt gra¬
mina. Nõne uides croceos ut chi¬
molus colores: India mittit ebur.
molles sua thura sabei. et calibes
nudi ferrũ. Ista in regiones descͥp¬
ta sũt. ut ne tm̃ mortalibꝰ essent
int̾ ip̃os com̃ciũ. sec inuicẽ alius
aliꝙͥ ab alio pet̾et. Sũmũ illud bo¬
nũ ht. ⁊ ip̃m suã sedẽ. Nõ nascitur
ubi ebur. nec ubi ferrum. Qͥs sit
sũ bom locus. q̃ris. Aũis. Hic nͥ¬

Expanded text:
me ? Quaeris, quae res sapientem faciat ? Quae deum. Des oportet illi divinum aliquid, caeleste, magnificum. Non in omnes bonum cadit nec quemlibet possessorem patitur. Vide Et quid quaeque ferat regio et quid quaeque recuset: Hic segetes, illic veniunt felicius uvae. Arborei fetus alibi atque iniussa virescunt Gramina. Nonne vides, croceos ut Tmolus odores, India mittat ebur, molles sua tura Sabaei? At Chalybes nudi ferrum. Ista in regiones discripta sunt, ut necessarium mortalibus esset inter ipsos commercium, si invicem alius aliquid ab alio peteret. Summum illud bonum habet et ipsum suam sedem. Non nascitur, ubi ebur, nec ubi ferrum. Quis sit summi boni locus quaeris ? Animus. Hic n
Abbreviated transcription (Latin):
libent̾ moritur: Plagis agit᷑ in
ulña. Mutuos ictus. nudis et
obuiis pectorib recipiũt. Int̾mis¬
sũ est spectaculũ. Incer̃ iugulen¬
tur hoĩes. ne nichil agatur. Age
ne hoc quidẽ inclłigitis mala exẽ¬
pla redundare in eos qͥ faciunt.¬

Expanded text:
libenter moritur ? Plagis agatur in vulnera, mutuos ictus nudis et obviis pectoribus excipiant." Intermissum est spectaculum: "interim iugulentur homines, ne nihil agatur." Age, ne hoc quidem intellegitis, mala exempla in eos redundare, qui faciunt
Abbreviated transcription (Latin):
creta. q̃ uarietatẽ argum̃tis col¬
ligũt. quedã aꝑta sũt. q̃dã obscu¬
ra. Apta: que sensu cõphẽdũtur.
q̃ memoria. Obscura: q̃ ex̃ hec sũt.
Ratio ãt. nõ impletur mãifestis.
AMor eius ꝑs pulch̾ͥorq ĩ occłtis
ẽ. Octulta ꝓbationẽ exigũt. ꝓba¬
tio nõ sine decretis ẽ. ncc̃ĩa ergo
decreta sũt. Qͤ res comumẽ sesũ
facit: eadẽ ꝑfc̃m. Certarũ rerũ ꝑ¬
suasio sine q̃ si oĩa in aĩo natant
nccia sũt decreta. q̃ dant aĩs ĩflc¬

Expanded text:
ritatem argumentis colligunt. Quaedam aperta sunt, quaedam obscura: aperta, quae sensu conprehenduntur, quae memoria; obscura, quae extra haec sunt. Ratio autem non impletur manifestis; maior eius pars pulchriorque in occultis est. Occulta probationem exigunt, probatio non sine decretis est; necessaria ergo decreta sunt. Quae res communem sensum facit, eadem perfectum, certa rerum persuasio; sine qua si omnia in animo natant, necessaria sunt decreta, quae dant animis infle
Abbreviated transcription (Latin):
licet ĩ incegrũ restitui. Restituam᷑
ut possimꝰ dolores quocũq modo
cere. Cũ uiro tibi negociũ ẽ. Q̾re
quẽ uincas. Hiis ẜmoĩb ⁊ hiis si¬
milili. leuit̾ illa ius ulceris quã
optĩe incħ̾rcules pot̾ mitigari et
ant sanari. aut stare. ⁊ cũ ip̃o se¬
nesc̃e. Set securus de illo sum.
De nr̃o dãpno agitur. qͥli senex
eg̾gius eripitur. Nã ip̃e uite ple¬
nus ẽ: cui adici nichil desiderat
sua cã.set eoꝵ quibꝯ utilis ẽ. lib̾a¬
lit̾ facit qd̾ uiuit. Alius iã crucia¬
tꝯ. hiis finis ẽ. Hic tã putat tur¬

Expanded text:
licet in integrum restitui; restituamur, licet in integrum restitui; restituamur, ut possimus dolores, quocumque modo cere: " cum viro tibi negotium est; quaere, quem vincas." His sermonibus et his similibus lenitur illa vis ulceris, quam opto mehercules mitigari et aut sanari aut stare et cum ipso senescere. Sed securus de illo sum; de nostro damno agitur, quibus senex egregius eripitur. Nam ipse vitae plenus est, cui adici nihil desiderat sua causa, sed eorum, quibus utilis est. Liberaliter facit, quod vivit. Alius iam hos cruciatus finisset ; hic ta
Abbreviated transcription (Latin):
Dic tibi ex istis q̃ t̾ribi Seneca.¬
lia uidẽtur. nichil ẽ inuictũ. Sĩ¬
gula uicere iã multi. Ignẽ mutiꝰ
crucẽ regulus. uenemĩ socrates.
exiliũ ruitilius. mortẽ ferro adac¬
tã caro. Et nos uincamꝮ aliqͥd.
Rursus ista q̃ ut speciosa ⁊ feli¬
cia trahũt malgũ a multis. ⁊ se¬
pe cõtẽpta sut. Fabritius diui¬
cias imꝑator reiecit. censor notauͭ.
tubero pauptatẽ.⁊ se dignã ⁊ ca¬
pitolio iudicauit. Cum fictilibi
in publica cena usus. oñdit deb̾e
hiis hoĩem ẽẽ cõtentũ. quilh dii
eciã nũc uterẽtur honores repu¬
lit. Pat̾ setius qui ita natus ut
rẽ publicã deberet capesc̾e.latum
clauũ diuo iulio dante ñ recepit.
Inelsigebat eĩ ꝙ dati posset. ⁊ en¬
pi posse. Nos qͦr aliꝙͥ ex hiis facia¬
mus aĩose. Simꝰ int̾ exempla.
Qrͣe defecimus: Qr̃e desꝑamꝰ:¬
ãium.seq̃murqr naturã a q̃ aber¬
rãti cupͥiendũ timendũq ẽ. ⁊ for¬
tuitis ẜuiendũ. Licet reũti in uiã

Expanded text:
Dic tibi: " Ex istis, quae terribilia videntur, nihil est invictum. Singula vicere iam multi: ignem Mucius, crucem Regulus, venenum Socrates, exilium Rutilius, mortem ferro adactam Cato; et nosvincamus aliquid." Rursus ista, quae ut speciosa et felicia trahunt vulgum, a multis et saepe contempta sunt. Fabricius divitias imperator reiecit, censor notavit. Tubero paupertatem et se dignam et Capitolio iudicavit, cum fictilibus in publica cena usus ostendit debere iis hominem esse contentum, quibus di etiamnunc uterentur. Honores reppulit pater Sextius, qui ita natus, ut rem publicam deberet capessere, latum clavum divo Iulio dante non recepit. Intellegebat enim quod dari posset, et eripi posse. Nos quoque aliquid et ipsi faciamus animose; simus inter exempla. Quare defecimus ? Quare desanimum sequamurque naturam, a qua aberranti cupiendum timendumque est et fortuitis serviendum. Licet reverti in viam,
Abbreviated transcription (Latin):
la sũt marcẽt. infigi uolũt secte.
Pt̾ea nõ incelligũt hii qͥ decreta
coslũt. eo ip̃o ꝯfirmar illa quo tol¬
lũtur. Ꝙ eĩ dicũt p̾ceptis uitã sa¬
tis explican sr̃nacuũ ẽs decreta
dicũt decretũ ẽ. tam hercules ꝙͣ si
tis in ħ sola studiũ cõferẽdũ. hoc
ip̃c quo negare curãda ẽe p̾cepta
pcipeit̃. Quedã admoĩtiõe pħie¬

Expanded text:
la sunt, marcent; infigi volunt sectae. Praeterea non intellegunt hi, qui decreta tollunt, eo ipso confirmari illa, quo tolluntur. Quid enim dicunt ? Praeceptis vitam satis explicari, supervacua esse decreta dicunt, decretum est tam me hercules quam si tis, in haec sola studium conferendum; hoc ipso, quo negarem curanda esse praecepta, praeciperem. Quaedam admonitionem i
Abbreviated transcription (Latin):
uelle: uera oꝑtet uelis. Ad uerũ
sine decretis nõ ꝑuẽĩtur. Cõtinẽt
uitã bonã ⁊ malã. honesta ⁊ tpia.
iusta ⁊ ĩiusta.pia ⁊ĩpia. uirtutes
ususq uͥtutũ. rerũ comodatio. pos¬
sessio. existimatio. ac digͥtas. na¬
lituoo. uires. forma: sagacitas sẽ¬
siũ. Hec oĩa estimatore desid̾ant.
scire liceat q̃nti qͥdq ĩ censũ de¬
serendũ. Falleris eĩ ⁊̃ pluris q̃dã
ꝙͣ sũt putas. Adeoq falleris ut q̃
maxĩa int̾ nos hntur. diuicie. gr̾̃a.
potẽtia. sext̾tio mĩmo estimanda
sint. hec nescies. nͥ ꝯstitutiõe ipã
q̃ ista int̾extimãtur ĩsper̾is. Quẽ¬
admodũ folia uirere ꝑ se ñ possũt

Expanded text:
velle, vera oportet velis. Ad verum sine decretis non pervenitur; continent vitam. Bona et mala, honesta et turpia, iusta et iniusta, pia et impia, virtutes ususque virtutum, rerum commodarum possessio, existimatio ac dignitas, valitudo, vires, forma, sagacitas sensuum; haec omnia aestimatorem desiderant. Scire liceat, quanti quidque in censum deferendum sit. Falleris enim et pluris quaedam quam sunt putas, adeoque falleris, ut, quae maximi inter nos habentur, divitiae, gratia, potentia, sestertio nummo aestimanda sint. Hoc nescies, nisi constitutionem ipsam, qua ista inter se aestimantur, inspexeris. Quemadmodum folia per se
Abbreviated transcription (Latin):
de in quĩq partes moralia diui¬
duntur ut una sit de fugiendis
et expetendis alc̾a de affectibus
tercia de actionib quarta de cau¬
sis quinta de argumentis. R. tẽ.¬

Expanded text:
e enim partes moralia dividunt, ut una sit de fugiendis et petendis, altera de adfectibus, tertia de actionibus, quarta de causis, quinta de argumentis.
Abbreviated transcription (Latin):
Inc̾im comodabit epicum. qͥ dicit.
Meditare mortẽ. uel si comodius
sit trãsire ad nos. hic patet sensꝰ
semel utendũ est. Hoc ẽ ip̃m q̃re
meditar debemꝰ. Sẽp discendũ
ẽ. Qd̃ an sciamꝯ. expiri ñ possumꝰ
axditare mortẽ. Qui hoc dic̃. me¬
ditari lib̾rtatẽ ibet. Qͥ mori di¬
dicit. ẜiire dedicit. Supͣ om̃ẽ potẽ¬
ciã est. c̾te extͣ om̃ẽ. Ee ad illum
cart̾e ⁊ custodia ⁊ claustra: Liberã
ostiũ ht. una ẽ cachena q̃ nos alli¬
gatos tenet. Amor uite. Qui ut
nõ ẽ abiciendꝰ. ita minuẽdꝯ ẽ. ut
siq̃n res eriget. nichil nos detirie¬
at nec impediat: quo minꝯ para¬
ti simꝰ qd̾ qñq faciendũ ẽ: statĩ

Expanded text:
interim commodabit Epicurus, qui ait: interim commodabit Epicurus, qui ait: " Meditare mortem " vel si commodius sit " transire ad deos ." Hic patet sensus: semel utendum est. Hoc est ipsum, quare meditari debeamus; semper discendum est, quod an sciamus, experiri non possumus. " Meditare mortem "; qui hoc dicit, meditari libertatem iubet. Qui mori didicit, servire dedidicit; supra omnem potentiam est, certe extra omnem. Quid ad illum carcer et custodia et claustra ? Liberum ostium habet. Una est catena, quae nos alligatos tenet, amor vitae, qui ut non est abiciendus, ita minuendus est, ut si quando res exiget, nihil nos detineat nec inpediat, quo minus parati simus, quod quandoque faciendum est, statim
Abbreviated transcription (Latin):
Nõ timide itaq cõponor ad illu
diẽ quo remotis strophis ac fuci.
de me iudicatum sũ utrũ loqͣr for¬
tia an sentiã. Nũꝙͥ simłatio fu̾it.
q partẽ diuidit᷑. Remone studia.
totã uitã tc̃ta. Mors de te ꝓnũcia¬
tura ẽ. Ita dico. Disputatioẽs et
litr̾ata collaiͥa. ⁊ ex pceptis sapiẽ¬
tũ u̾ba colscta. ⁊ eiuditus ẜmo. nõ
extendũt uerũ robur aĩ. Est emĩ
oro eciã timidissĩs audar. Quid
egeris tũc apparebit cũ aĩa ages.
Accipio alitionẽ. nõ reformido
iudiciũ. Hoc mecũ loqͦr. s tecũ qr
me loqutũ puta. Iumor es. Qͥ re¬
fert: Iõ dimumant᷑ ãm. Inc̾tu
ẽ quo loco te mors expectat. Itaq
cu illã õi loco expecta. Desine iã
uolebã.⁊ manꝰ expectabat᷑ clausu¬
lã. Set cõficienda sũt sac̃. ⁊ huic
epłe maticũ dandũ ẽ. Puta me ñ
dicere unde sũpturꝰ sũ mutuũ.
Scis cuiꝰ archa utar. Eepecta me
pusillũ. ⁊ de domo fiet numeratio

Expanded text:
Non timide itaque conponor ad illum diem, quo remotis strophis ac fucis de me iudicaturus sum, utrum loquar fortia an sentiam, numquid simulatio fuerit que dividitur. Remove studia tota vita tractata; mors de te pronuntiatura est. Ita dico: disputationes et litterata conloquia et ex praeceptis sapientium verba collecta et eruditus sermo non ostendunt verum robur animi. Est enim oratio etiam timidissimis audax. Quid egeris, tunc apparebit, cum animam ages. Accipio condicionem, non reformido iudicium." Haec mecum loquor, sed tecum quoque me locutum puta. Iuvenior es; quid refert ? Non dinumerantur anni. Incertum est, quo loco te mors expectet; itaque tu illam omni loco expecta. Desinere iam volebam et manus spectabat ad clausulam; sed conficienda sunt sacra et huic epistulae viaticum dandum est. Puta me non dicere, unde sumpturus sum mutuum: scis cuius arca utar. Expecta me pusillum, et de domo fiet numeratio;
Abbreviated transcription (Latin):
quidẽ magnus nũꝙͣ tñ acrior ꝙͣ
ubi u̾itati comẽdas u̾ba dixisti.
Mors nõ ultima uẽit. s q̃ rapit
ultĩa mors ẽ. Malo te legas ꝙͣ
epsam meã. Apparebit eĩ tibi hãc
quã timemꝰ mortẽ extremã esse.
nõ solã. Uideo quo spectes. Qtis
hac ip̃a mat̾ia q̃ in manibꝰ fuit.
mittet᷑ aliꝙͣ. Obiurgat epicum
nõ minus eos qui mortẽ ꝯcupis¬
cũt: ꝙͣ eos qui timẽt. et ait. Ridi¬
culum ẽ currere ad mortẽ tedio
uite cũ grã uite. ut succuirendu¬
ẽet ad mortẽ effeceris. It̃ alio loco

Expanded text:
quidem magnus, numquam tamen acrior quam quidem magnus, numquam tamen acrior quam ubi veritati commodas verba, dixisti: Mors non una venit, sed quae rapit, ultima mors est. Malo te legas quam epistulam meam. Apparebit enim tibi hanc, quam timemus, mortem extremam esse, non solam. Video quo spectes; quaerhac ipsa materia, quae in manibus fuit, mittetur aliquid. Obiurgat Epicurus non minus eos, qui mortem concupiscunt, quam eos, qui timent, et ait: " Ridiculum est currere ad mortem taedio vitae, cum genere vitae, ut currendum ad mortem esset, effeceris." Item alio loco
Abbreviated transcription (Latin):
Emissis. meliora restãt oñe detcͣ¬
to. Cõsũptis nichil restat. Rõa pa¬
uter malaq sb̃mota sũt. Piitte
mͥ hoc loco referre u̾sũ tuũ si prius
admonuero. ut te iidices ñ aliis
scͥpsisse ista. s etiã tͥ. Turꝑe ẽ aliuͭ
loqui aliud sẽcire. Qñto turpius
aliud scrib̾e aliud sẽtire: Memini
te illũ locũ ałn tcͣcasse. nõ repente
nos ĩ mortẽ incidere. s minutatĩ
ꝓced̾e. Cotidie morim᷑. cotidie eĩ
demitur aliqͣ ꝑs uite. ⁊ tũc qͦr cum
crescimꝰ. uita decrescit. Infanciã
amisimꝰ. dem̃ pũiciã. deiñ adoles¬
tpr̃is perit. hunc ip̃m quẽ agimꝰ
diẽ. cũ morte dudimꝰ. Qadino¬
dũ clepsidra nõ extremũ stillicidi¬
um exhaurit s qͥcꝙͣ ante defluxit:
sic ultĩa hora qua ẽẽ desinmꝰ nõ
sola mortẽ facit: s sola cõsumat.
Tũc ad illã ꝑueĩmꝰ. s diu ueĩmꝰ.¬
ħ cũ descͥpsisses quo soles ore. sẽp

Expanded text:
Emissis meliora restant onere detraEmissis meliora restant onere detracto, consumptis nihil restat, bona pariter malaque submota sunt. Permitte mihi hoc loco referre versum tuum, si prius admonuero, ut te iudices non aliis scripsisse ista, sed etiam tibi. Turpe est aliud loqui, aliud sentire; quanto turpius aliud scribere, aliud sentire ! Memini te illum locum aliquando tractasse, non repente nos in mortem incidere, sed minutatim procedere; cotidie morimur. Cotidie enim demitur aliqua pars vitae, et tunc quoque, cum crescimus, vita decrescit. Infantiam amisimus, deinde pueritiam, deinde adulestemporis, perit; hunc ipsum, quem agimus, diem cum morte dividimus. Quemadmodum clepsydram non extremum stillicidium exhaurit, sed quicquid ante defluxit, sic ultima hora, qua esse desinimus, non sola mortem facit, sed sola consummat; tunc ad illam pervenimus, sed diu  cum descripsisses quo soles ore, semper
Abbreviated transcription (Latin):
in istã sollicitudinẽ. Hebetatur eĩ
et minꝯ h̾ebit uigoris. Cũ exurgẽ¬
dũ erit. adduc illũ a pͥuata cã ad
publicã. Dic mortale tͥ ⁊ fragile
corpuscłm ẽẽ. cui nõ ex ĩiuria tm̃.
aut ex potẽtiorib uirib denũcia¬
bitur dolor. Ip̃e uoluptates. ĩ tor¬
mẽta u̾tũtur. Epule. cudelitatem
afferũt. Ebͥetates. ñuoꝵ torporem.
tremorẽq libidĩes. pedũ manuũ
articłoꝵ oĩũ depͣuatiões. Pauper
tar. Alligabor. Qͥ ẽ: Nũc solutus
sum. Ad hoc na me gͣue corꝑis mei
põti astrĩxit. Monar. ħ dicis. desi¬
nã egrotare posse.desinã alligari
posse. desinã mori posse. Nõ sum tã
ineptus ut epicureã cãtilenã hoc
metus. nec ysionẽ uota uolui. nec
saxũ humeris sysiphi crudi ĩ adu̾¬
sum. nec ulliꝰ uscera ⁊ renasci co
tidie posse ⁊ carpi. Nemo tã puer ẽ.
ut c̾berũ timeat. ⁊ tñbras ⁊ larnalẽ
ħ̃itum. cuidis ossibꝰ coherẽtium.
Mors nos aut cõsimit aut exuit.

Expanded text:
. Hebetabitur enim et minus habebit vigoris, cum exurgendum erit. Abduc illum a privata causa ad publicam. Dic mortale tibi et fragile corpusculum esse, cui non ex iniuria tantum aut ex potentioris viribus denuntiabitur dolor. Ipsae voluptates in tormenta vertuntur, epulae cruditatem adferunt, ebrietates nervorum torporem tremoremque, libidines pedum, manuum, articulorum omnium depravationes. Pauper tar. Alligabor; quid enim ? Nunc solutus sum ? Ad hoc me natura grave corporis mei pondus adstrinxit. Moriar; hoc dicis, desinam aegrotare posse, desinam alligari posse, desinam mori posse. Non sum tam ineptus, ut Epicuream cantilenam hoc metus, nec Ixionem rota volvi nec saxum umeris Sisyphi trudi in adversum nec ullius viscera et renasci posse cotidie et carpi; nemo tam puer est, ut Cerberum timeat et tenebras et larvalem habitum nudis ossibus cohaerentium. Mors nos aut consumit aut exuit.
Abbreviated transcription (Latin):
hostibi. ferro se tñsuerb̾auit. Et
inꝙͥ sebñ ht̃. uox hec illũ parem
maioribi fecit.⁊ fatalẽ scipiõibꝰ
in affrica głiã. nõ ẽ int̾rũpi pas
tores mortis qui sũt płimi colligo.
Respice ad hec nr̃a tpr̃a. de quoꝵ
lãgore ac deliciis q̃rimur. Om̃is
ordimis hoĩes sucturrẽt. oĩs fortu¬
ne. dĩs etatis qui mala sua mor¬
te p̾ciderĩt. Michi lucili c̾de. Adeo
mors timenda nõ ẽ. ut bñficio eiꝰ
Secum itaq inmici minas audi.

Expanded text:
hostibus, ferro se transverberavit et hostibus, ferro se transverberavit et ne habet." Vox haec illum parem maioribus fecit et fatalem Scipionibus in Africa gloriam non est interrumpi passtores mortis, qui sunt plurimi, colligo. Respice ad haec nostra tempora, de quorum languore ac deliciis querimur; omnis ordinis homines suggerent, omnis fortunae, omnis aetatis, qui mala sua morte praeciderint. Mihi crede, Lucili, adeo mors timenda non est, ut beneficio eius Securus itaque inimici minas audi.
Abbreviated transcription (Latin):
ut mori uellet: alteruĩ ut posset.
Cõpositis gͦ rebꝯ ut tũc cõpõi fraᷤ¬
te atq ultime pot̾ant. id agẽdũ
existĩauit. ne cui catonẽ aut occi¬
dere lic̾et. aut ẜuare ꝯting̾et. Et
meis obstãdo. nõ ꝓ mea adhͨ set
ꝓ pacͥc lib̾rtate pugnaui. nͨ age¬
bam tãta ꝑtinaçia ut liber. s ut
int̾ lib̃os uiuerẽ. Nũc qm̃ deplo¬
rate sũt res gr̾s hũani. cato de¬
ducatur in cutũ. Imp̃ssit deiiroe
mortiferũ corꝑi uulnꝰ. quo ob¬
ligato a medicis cũ minꝰ sãgnĩs
hab̾et minꝰ uiriũ aĩ.idem iã nõ
tm̃ cesar set sibi iratus. nudas
ĩ uulnus manus egit. ⁊ gen̾osum
nõ emisit. set eiecit. Nõ in hoc hec¬
exẽpla cõgero ut ingeniũ ex̾ceã.
s ut te adũsus ro qd̾ maxĩe t̾ri¬
bile uidetur exhorter. Faciliꝯ gͦ
ĩ hac re eqͣsse aĩũ fortissĩoꝵ. sic̃
illũ .6.n. põper socerũ scipionem.
qui Srio in affricã uento relatꝰ.
cũ teneri nauẽ suã uidisset ab

Expanded text:
ellet, alterum, quo posset.Compositis ergo rebus, utcumque componi fractae atque ultimae poterant, id agendum existimavit, ne cui Catonem aut occidere liceret aut servare contingeret. Et meis obstando. Non pro mea adhuc sed pro patriae libertate pugnavi, nec agebam tanta pertinacia, ut liber, sed ut inter liberos viverem. Nunc quoniam deploratae sunt res generis humani, Cato deducatur in tutum." Inpressit deinde mortiferum corpori vulnus. Quo obligato a medicis cum minus sanguinis haberet, minus virium, animi idem, iam non tantum Caesari sed sibi iratus nudas in vulnus manus egit et generosum non emisit, sed eiecit. Non in hoc exempla nunc congero, ut ingenium exerceam, sed ut te adversus id, quod maxime terribile videtur, exhorter. Facilius autem in hac re aequasse animum fortissimorum, sicut illum Cn. Pompei socerum Scipionem, qui contrario in Africam vento relatus cum teneri navem suam vidisset ab
Abbreviated transcription (Latin):
tus ẽ exit euita. falsũ ẽ. Pciotes
morim᷑ ꝙͣ nascam᷑. Nostrũ ista. ñ
bet et dic̾e. Ꝙͥ est hoc : Sine cupidi¬
tatib nos genui. sine umorili.
sine st̃stitione. sine ꝑfidia. cet̾iso
pestib. Quales intrastis exite
p̃cipio. Sapiẽs ẽ siqͥs tã securꝰ mo¬
ritur ꝙͣ nascitur. Nũc u̾o trepida¬
nõ cõlor nb̾ ostat. lacͥme nichł p¬
future cadũt. Qe ẽ turpius ꝙ̃ in

Expanded text:
it e vita." Falsum est; peiores morimur quam nascimur. Nostrum istud, non bet et dicere: " Quid hoc est ? Sine cupiditatibus vos genui, sine timoribus, sine superstitione, sine perfidia ceterisque pestibus; quales intrastis exite." Percepit sapientiam, si quis tam securus morietur quam nascitur; nunc vero trepidanon color constat; lacrimae nihil profuturae cadunt. Quid est turpiu
Abbreviated transcription (Latin):
assueu̾ũt. cũ quib ludũt. si ꝑsõa¬
tos uidẽt. expauescũt. Nõ hõibr t̾m.
set rebii ꝑsona demẽda ẽ.⁊ reddẽ¬
da façies sua. Q m̾ gladios ⁊ ig¬
nes oĩrdis. ⁊ turbã carmficũ circa
te frementẽ: Dolle istã pompã sb̃
q̃ lates.⁊stultos tritos. Mors est
quã nuꝑ ẜuus mens. quã ãcilla
et eculeos magno apꝑatu explicaᷤ.
Q̾ singłis articłis singła machi¬
nam̃ta quibꝯ extorq̾antur apta¬
ta.⁊ mille alia instrum̃ta excar¬
inficandi particłatĩ hoĩes: Pone
ista q̃ nos obstupefaciũt. Iube cõ¬
ticescere gemitus ⁊ clamatiões
uocũ inter lacerationẽ elisaꝵ ac̾¬
bitatẽ. Nẽpe dolor ẽ quẽ podagni¬
cus ille ꝯtempsit. quẽ stomachus
ille ĩ ip̃is deliciis ꝑfert. quẽ ĩ pu¬
erꝑio puella ꝑpetitur. Leius ẽ. si fer¬
re possũ. breius ẽ: si ferre ñ possũ.
Hec in aĩo uoluta. q̃ sepe audisti
sepe dixisti. Set an u̾e audieris
an u̾e dix̃is. effcũ ꝓba. Hoc eĩ tur¬

Expanded text:
quibus ludunt, si personatos vident, expavescunt. Non hominibus tantum, sed rebus persona demenda est et reddenda facies sua. Quid mihi gladios et ignes ostendis et turbam carnificum circa te frementem ? Tolle istam pompam, sub qua lates et stultos territas! Mors es, quam nuper servus meus, quam ancillaet eculeos magno apparatu explicas ? Quid singulis articulis singula machinamenta, quibus extorqueantur, aptata et mille alia instrumenta excarnificandi particulatim hominis ? Pone ista, quae nos obstupefaciunt. Iube conticiscere gemitus et exclamationes et vocum inter lacerationem elisarum acerbitatem ! Nempe dolor es, quem podagricus ille contemnit, quem stomachicus ille in ipsis deliciis perfert, quem in puerperio puella perpetitur. Levis es, si ferre possum, brevis es, si ferre non possum. Haec in animo voluta, quae saepe audisti, saepe dixisti. Sed an vere audieris, an vere dixeris, effectu proba. Hoc enim tur
Abbreviated transcription (Latin):
transeat. Difficile ẽ in quis aĩum
ꝑducere ad ꝯtẽptlonẽ aĩe. Nõ in¬
des ꝙͣ ex friuolis causis ꝯtẽpnat᷑.
Alius añ amice fores laq̃o pepen¬
uit. Alius se p̃̾cipitauit ex tecto.
ne dñm stomachantẽ audir diui¬
tius. Alius e fuga ne reduceretur.
ferrũ adegit ĩ iuscera. Nõ putas uͥ¬
tutẽ effecturã hoc qd̾ efficit inmiã
fortitudo: Nulli pot̾ secura inta
tingere. qui de ꝓducẽda nimis co¬
gitat. qui int̾ magna bõa multos
cõsules num̾at. Hec cotidie medi¬
tare. ut possis equo aĩo uitã relin¬
q̃re. Qͣ multi sic cõpłctũtur et te¬
nent. quo qui aqua torrẽte rapit᷑¬
in spinas et asꝑa. Plerq ĩt̾ mor¬
tis metũ ⁊ uite corm̃ta miẜi fluc¬
tuãt. ⁊uuie nõlũt ⁊ mori nesciũt.
fac itaq t̾ iocundã iutã. om̃ẽ sol¬

Expanded text:
transeat " Difficile est," inquis, " animum perducere ad contemptionem animae." Non vides, quam ex frivolis causis contemnatur? Alius ante amicae fores laqueo pependit, alius se praecipitavit e tecto, ne dominum stomachantem diutius audiret, alius ne reduceretur e fuga, ferrum adegit in viscera. Non putas virtutem hoc effecturam, quod efficit nimia formido ? Nulli potest secura vita contingere, qui de producenda nimis cogitat, qui inter magna bona multos consules numerat. Hoc cotidie meditare, ut possis aequo animo vitam relinquere, quam multi sic conplectuntur et tenent, quomodo qui aqua torrente rapiuntur spinas et aspera. Plerique inter mortis metum et vitae tormenta miseri fluctuantur et vivere nolunt, mori nesciunt. Fac itaque tibi iucundam vitam omnem pr
Abbreviated transcription (Latin):
qd adhuc aut auferebatur aut sb̾¬
ripiebat᷑. aut excidebat. collige et
ducũtur: q̃dã effiuũt. Durpissim a
Et si uolu̾is accendere: magͣ inte
pars elab̾r male agẽtilii. maxima
nichil agẽcitii: tota aliud agẽtibi
Quẽ mͥ dabis. qui aliqd̃ p̾ciũ tẽ¬
pori ponat. qui diẽ extimet. qui ĩ¬
celligat se cocidie mori: In hoc eĩ
cimus. Magna pars cius iã p̾t̾iit.
Qͥcꝙͥ etatis retro ẽ. mors tenet.
Fac ergo mi lucili. qd̾ facẽ te scu¬
bis. Om̃s horas cõpłctere. Sic fi¬
et ut minus ex crastino pendcas.
si hodierno manũ iniecens. Dum
differtur uita tͣnscurit. Oĩa luci¬
sessionẽ na nos misit. ex q̃ expelli
qͥcꝙͣ debere. qui tp̃s accepit. cũ inte¬
rim hoc unũ ẽ qd nec gratus pot̃
reddere.Int̾rogabis forte ꝙͣ faciã.
qui tibi ista precipio. fateor inge¬
nue qd̾ apid luximosũ. set se di¬
ligentẽ euẽĩt. Ratio mͥ ostat ex¬
pense. Nõ possum dice me nichil ꝑ

Expanded text:
tempus, quod adhuc aut auferebatur aut subripiebatur aut excidebat, collige et ducuntur, quaedam effluunt. Turpissima Et si volueris attendere, maxima pars vitae elabitur male agentibus, magna nihil agentibus, tota vita aliud agentibus. Quem mihi dabis, qui aliquod pretium tempori ponat, qui diem aestimet, qui intellegat se cotidie mori ? In hoc enim imus; magna pars eius iam praeterit. Quicquid aetatis retro est, mors tenet. Fac ergo, mi Lucili, quod facere te scribis, omnes horas conplectere. Sic fiet, ut minus ex crastino pendeas, si hodierno manum inieceris. Dum differtur, vita transcurrit. Omnia, Lucisessionem natura nos misit, ex qua expelliquicquam debere, qui tempus accepit, cum interim hoc unum est, quod ne gratus quidem potest reddere. Interrogabis fortasse, quid ego faciam, qui tibi ista praecipio. Fatebor ingenue: quod apud luxuriosum sed diligentem evenit, ratio mihi constat inpensae. Non possum me dicere nihil
Abbreviated transcription (Latin):
nus fesso uoluptatilii ore libatis.
Qͣtulũ ex ista fera ꝑicłose capta.
dñs curdꝯ ac nauscans gustat.
Eetulũ ex tot dchiliis cã lõge ad¬
uectis. ꝑ istũ stomachũ in explebi¬
lem labitur. Infelices ẽẽ ꝙ intlłi¬
gitis maiorẽ uos famem habere
ꝙͣ uentrẽ. hoc alias dic.ut dũ di¬
cis audias ip̃e. Scribe ut dũ scu¬
bis legas. Oĩa ad mores et ad
sedandã rabiem affectuũ refereᷤ
Stude nõ ut plus aliꝙͥ scias. ser

Expanded text:
nus, fesso voluptatibus ore libatis ? nus, fesso voluptatibus ore libatis ? Quantulum ex ista fera periculose capta dominus crudus ac nauseans gustat ? Quantulum ex tot conchyliis tam longe advectis per istum stomachum inexplebilem labitur? Infelices, ecquid intellegitis maiorem vos famem habere quam ventrem ? Haec aliis dic, ut dum dicis, audias ipse; scribe, ut dum scribis, legas, omnia ad mores et ad sedandam rabiem adfectuum referens. Stude, non ut plus aliquid scias, sed
Abbreviated transcription (Latin):
potestis. dũ plus sit alienũ. Nũc
co. Quonsq nullꝰ erit lacus. cin
nõ uillarũ ur̃arũ fastigia ĩmincãt.
nullũ flumẽ cinꝰ nõ riꝑas edificia
calentiũ uene. ibi noua diũsoria
luxune excitabãtur. Ubicũq ĩ aliꝙ̃
sinũ litus curuab̾r. nos ꝓtinꝰ fun¬
damẽta facietis. nõ otenti solo. nͥ
ꝙ manu fec̾itis. Arma agetis ĩtror¬
sus. oĩb licet locis. tecta ur̃a resplen¬
deant. alicubi imposita mõcib. in
uastũ t̾rarũ marisq ꝓspectũ. alicu¬
bi ex plano in alticudinẽ montiũ
educta. Cũ multa edificaueritis.
cũ ingẽtia. tñ et singła corpa estis
et ꝑiila. Qeͥ ꝓsũt multa cubicła:
In uno iacetis. Nõ ẽ ur̃m. uͥcũq nõ
estis. Ad uos dem̃ tñseo. quoꝵ ꝓfũ¬
da ⁊ insaciabilis gula. hĩc mana
scrutãtur. hĩc t̾ras. alia hamis. a¬
lia laq̾is. alia retium uariis gn̾ibꝰ
cũ magno labore ꝓseqͥtur. nullis
aĩalib nͥ ex fastidio pax ẽ. Qͣtu¬

Expanded text:
 Nunc hoc: Quousque nullus erit lacus, cui non villarum vestrarum fastigia immineant? Nullum flumen, cujus non ripas aedificia calentium venae, ibi nova diversoria luxuriae excitabuntur. Ubicumque in aliquem sinum litus curvabitur, vos protinus fundamenta iacietis nec contenti solo nisi quod manu feceritis, mare agetis introrsus. Omnibus licet locis tecta vestra resplendeant, aliubi inposita montibus in vastum terrarum marisque prospectum, aliubi ex plano in altitudinem montium educta, cum multa aedificaveritis, cum ingentia, tamen et singula corpora estis et parvola. Quid prosunt multa cubicula ? In uno iacetis, Non est vestrum ubicumque non estis. Ad vos deinde transeo, quorum profunda et insatiabilis gula hinc maria scrutatur, hinc terras, alia hamis, alia laqueis, alia retium variis generibus cum magno labore persequitur; nullis animalibus nisi ex fastidio pax est. Quantu
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc lucili uiroꝵ optime qͦminꝰ le¬
gas nõ det̾reo. dũmͦ qͥcꝙͥ legeris
ad mores stacĩ referas. Illos cõ¬
pesce. marcẽtia in te excita. soluta
cõstringe:ꝯtumacia doma. Cupi¬
ponde. Ego debeo dicere qͦusq ca¬
dẽ peccabitis. Remedia añ uultis
ꝙͣ uicia desinere. Ego u̾o eo mag̃
dicã. ⁊ qr recusatis ꝑseũabo. Tũc
incipit medicina ꝓfic̾e. ubi in cor
tis: publice audite. qͦusq fines
possessionĩ ꝓpagabitis: ager um
dño qui ppłm cepit angustus ẽ.
nec ꝓuĩciarũ quidẽ statiõe cõtenti
circũscrib̾e p̾dioꝵ modũ. Illustrium
flũinuĩ ẽ. ꝑ pͥuatũ decursus. ⁊ ãnes
magni magnarũq gẽtiũ t̾mini
usq ad hostiũ a fonte nũ sũt. H qͦr¬

Expanded text:
 Lucili virorum optime, quo minus legas non deterreo, dummodo quicquid legeris, ad mores statim referas. Illos conpesce, marcentia in te excita, soluta constringe, contumacia doma, cupiponde: "ego debebam dicere 'quo usque eadem peccabitis?'" Remedia ante vultis quam vitia desinere? Ego vero eo magis dicam et, quia recusatis, perseverabo. Tunc incipit medicina proficere, ubi in corptis, publice audite. Quo usque fines possessionum propagabitis ? Ager uni domino, qui populum cepit, angustus est. ne provinciarum quidem spatio contenti circumscribere praediorum modum ? Inlustrium fluminum per privatum decursus est et amnes magni magnarumque gentium termini usque ad ostium a fonte vestri sunt. H
Abbreviated transcription (Latin):
nire delicie.⁊ qͥcꝙͥ nõ ex uolũtate
respõdit. irã euocet. Regũ nos in¬
dumꝮ aĩos. Nã illi qͦr obliti et
suarũ uiriũ et ibecillicatis alie¬
ne. sic excandescũt sic semũt. qi
imiuniã acceꝑint. A cuiꝰ rei ꝑicło
illos fortune suc magnitudo tu¬
tissimos reddit. Nec hoc ignorãt.
set occasionẽ nocendi captant.
Querẽdo acceperũt inuriã. ut
fac̾ent. Diutius te morari nolo.
Nõ ẽ cibi exhortatiõe opꝰ. ħ habẽt
int̾ cet̾a boni mores. placent sibi
ꝑmanent. Leuis ẽ malicia. sepe mu¬
tatur nõ in melius: s ĩ aliud. liͦ¬

Expanded text:
nire deliciae, ut quicquid non ex voluntate respondit, iram evocet. Regum nobis induimus animos. Nam illi quoque obliti et suarum virium et inbecillitatis alienae sic excandescunt, sic saeviunt, quasi iniuriam acceperint, a cuius rei periculo illos fortunae suae magnitudo tutissimos praestat. Nec hoc ignorant, sed occasionem nocendi captant querendo; acceperunt iniuriam ut facerent. Diutius te morari nolo; non est enim tibi exhortatione opus. Hoc habent inter cetera boni mores: placent sibi, permanent. Levis est malitia, saepe mutatur, non in melius, sed in aliud. VAL
Abbreviated transcription (Latin):
aliquo loco occurret. et hõ ꝑnicio¬
sior feris oĩhii aliud aq̃ aluid ig¬
nis erpiet. Hanc rerũ ditioner
mutare nõ possumꝰ. It possumꝰ.
magnũ sumere aũim. ⁊ ut bono
dignũ quo fortit̾ fortunã pacia¬
mur. et nature cõsentiamꝰ. Na¬
tura aut̃ hoc qd̃ uides regnũ mu¬
tatioĩb tẽperat. Nubilo serena
succedunt. Durbãtur maria. et qͥ¬
euerũt. flant inincẽ uenti. Noctẽ
dies sequitur. Pars celi ꝯsurgit:

Expanded text:
aliquo loco occurret et homo pernicioaliquo loco occurret et homo perniciosior feris omnibus. Aliud aqua, aliud ignis eripiet. Hanc rerum condicionem mutare non possumus; illud possumus, magnum sumere animum et viro bono dignum, quo fortiter fortuita patiamur et naturae consentiamus. Natura autem hoc, quod vides, regnum mutationibus temperat; nubilo serena succedunt; turbantur maria, cum quieverunt; fiant in vicem venti; noctem dies sequitur; pars caeli consurgit
Abbreviated transcription (Latin):
Auarus aĩus nullo satiat᷑ lucro.
Ab alio expectes. altĩ qd̃ feceris.
hoc cũ ictu quodã audimo: nec
ulli licet dubitare aut int̾rogare.
aut uicia cõpescit : Cur nõ ãmo¬
nicio quidẽ possit. si ĩponit pudo¬
rem castigatio: Cur ãmonicio ñ
faciat. etiã si nudis p̾ceptis uti¬
mur: Illa u̾o efficatior ẽ et altiꝯ
penetrat. q̃ adiuuat ratiõe qd̃ p̃¬
cipit. q̃ adicit q̃re qͥcꝙͣ faciendũ
sis. et quis facientẽ obedientẽq
p̾ceptis fructus expectet. Si impe¬
Nichil miremur coꝵ ad que ca.
nati sumus. Qͤ id̾o nlłi q̃renda:
qr paria sũt õibꝰ. Ita dico paria
sunt. Nam etiã qd effugit aliqͥs:
pati potuit. Equũ ãt ius ẽ. ñ quo
õs usi sũt. set qd̾ oĩb latum est.
Impetur equitas aĩo. ⁊ sine q̃rela
mortalitatis tributa pensemus.
hems frigora adlucit. algendũ
c̃. Estas calores refeit. estuãdũ
ẽ. Intẽpenes celi ualitudinẽ tẽp̃¬
tat. egrotandum ẽ. Et fera nob̾

Expanded text:
Avarus animus nullo satiatur lucro. Ab alio exspectes, alteri quod feceris. Haec cum ictu quodam audimus, nec ulli Meet dubitare aut interrogare "ac vitia compescit, cur non et admonitio idem possit ? Si inponit pudorem castigatio, cur admonitio non faciat, etiam si nudis praeceptis utitur ? Illa vero efficacior est et altius penetrat, quae adiuvat ratione quod praecipit, quae adicit, quare quidque faciendum sit et quis facientem oboedientemque praeceptis fructus exspectet. Si impNihil miremur eorum, ad quae nati sumus, quae ideo nulli querenda, quia paria sunt omnibus. Ita dico, paria sunt; nam etiam quod effugit aliquis, pati potuit. Aequum autem ius est non quo omnes usi sunt, sed quod omnibus latum est. Imperetur aequitas animo et sine querella mortalitatis tributa pendamus. Hiems frigora adducit: algendum est. Aestas calores refert: aestuandum est. Intemperies caeli valitudinem temptat: aegrotandum est. Et fera nobis
Abbreviated transcription (Latin):
lissimasq res eius ⁊ simul ampliᷤᷤ¬
simas pete. Quecũq uidentur
emnere in reli humanis ꝙͣuis
pusillã sint ⁊ cõꝑatic̃e hũillimoꝵ
extent. ꝑ difficiles tñ et arduos
tramites adeuntur. Confragosa ĩ
fastigiũ dignitatis ẽ ma. at si cõ¬
scendere hunc ũticẽ libet. cui se for

Expanded text:
lissimasque res eius et simul amplislissimasque res eius et simul amplissimas pete. Quaecumque videntur eminere in rebus humanis, quamvis pusilla sint et comparatione humillimorum extent, per difficiles tamen et arduos tramites adeuntur. Confragosa in fastigium dignitatis via est; at si conscendere hunc verticem libet, cui se fort
Abbreviated transcription (Latin):
Talem aiũ nr̃m c̃e uolo. Multe ĩ
illo artes multa p̾cepta sĩt. mnsta¬
rũ etatũ erempla. set ĩ unũ ꝯspira
Assidua intentiõe si nil egerimus
nͥ ratione suadẽte. Hanc si audire
uolĩs. dicet tibi.Relĩque ista iã¬
dudũ ad que discurritur. Relinq
diuicias. aut ꝑiculũ possidentiũ.
aut honus. Relĩque corporis aut
aĩ uoluptates. molliũt ⁊ eneruãt.
Relinque ambitũ. tumida res est.
uana uẽtosa. Nullũ ħt t̾minum.
tã sollicita ẽ ne quẽ añ se uideat:
ꝙͣ ne se post aliũ. laborat ĩuidia.
et quidem duplici. Uides autẽ ꝙͣ
duplicit̾ miser sit. si is cui inuide¬
tur et inuidet. Intueris illas potẽ¬
tiũ domos. illa tumultuosa rixa.
salutantiũ limina. Multũ habẽt
cõtumeliarũ ut intres plus cum
intraueris. Preteri istos gradus
diuitũ. ⁊ magno aggestu suspen¬
sa uestibula. Non in p̾rupto tm̃
illic stabit. set in lubrico. Huc po¬
cius te ad sapĩam diuge. trãquil¬

Expanded text:
Talem animum nostrum esse volo; multae in illo artes, multa praecepta sint, multarum aetatum exempla, sed in unum conspiratAdsidua intentione; si nihil egerimus nisi ratione suadente. Hanc si audire volueris, dicet tibi: relinque ista iamdudum, ad quae discurritur. Relinque divitias, aut periculum possidendum aut onus. Relinque corporis atque animi voluptates; molliunt et enervant. Relinque ambitum; tumida res est, vana, ventosa, nullum habet terminum, tam sollicita est, ne quem ante se videat, quam ne quem post se. Laborat invidia et quidem duplici; vides autem, quam miser sit, si is cui invidetur et invidet. Intueris illas potentium domos, illa tumultuosa rixa salutantium limina ? Multum habent contumeliarum, ut intres, plus, cum intraveris. Praeteri istos gradus divitum et magno adgestu suspensa vestibula; non in praerupto tantum istic stabis, sed in lubrico. Huc potius te ad sapientiam derige tranquil
Abbreviated transcription (Latin):
Cogito mecũ ꝙͣ multi corpa neca.
ex̃ceant. ingenia ꝙͣ panci. qͣntus
ad spectaculũ nõ fidele ⁊ luxuno¬
sum fiat cõcursus. qͣnta sit circa
artes bonas sollicitudo. ꝙͣ inbecilli
aĩo sint. quoꝵ lacertos humerosq
miramur. Illud marĩe reuoluo me
nõ unius hoĩs ferat. qua solẽ ar¬
dentissimũ in feruẽtissimo pulu̾e
sustinẽs aliquis.⁊ sãguine suo ma¬
dens diẽ ducat. qͣnto faciliꝯ aĩꝯ
corroborar possit. ut fortune ictꝰ
inunctus recipiat. ut ꝓiectus et cõ¬
culcatus ersurgat: Corpꝰ eĩ mul¬
tis rebꝰ eget ut ualeat. ãius ex se
crescit. se ip̃e alit. se ex̃cet. Illi mul¬
to cibo multa potatioe opus ẽ. mul¬
to oleo lõga demqr opa. Tibi con¬
tĩget uͥtus sine apparatu sine ĩpen¬
Q̾ tibi opus ẽ ut sis bonꝰ: uelle.
Qͥ at̾ meliꝯ potes uelle ꝙ̃ eriꝑe te
hinc ẜuituti q̃ õs premit. quã ẜui¬
tutẽ mãcipia qͦ conditiõis extre¬
me et in hiis sordibꝯ nata. oĩ mo¬

Expanded text:
Cogito mecum, quam multi corpora exerceant, ingenia quam pauci; quantus ad spectaculum non fidele et lusorium fiat concursus, quanta sit circa artes bonas solitudo; quam inbecilli animo sint, quorum lacertos umerosque miramur. Illud maxime revolvo mecnon unius hominis ferat, qua solem ardentissimum in ferventissimo pulvere sustinens aliquis et sanguine suo madens diem ducat; quanto facilius animus conroborari possit, ut fortunae ictus invictus excipiat, ut proiectus, ut conculcatus exsurgat. Corpus enim multis eget rebus, ut valeat; animus ex se crescit, se ipse alit, se exercet. Illis multo cibo, multa potione opus est, multo oleo, longa denique opera; tibi continget virtus sine apparatu, sine inpenQuid tibi opus est, ut sis bonus ? Velle. Quid autem melius potes velle quam eripere te huic servituti, quae omnes premit, quam mancipia quoque condicionis extremae et in his sordibus nata omni mo
Abbreviated transcription (Latin):
Don recipit rerũ natura ut aliqͥs
magno aĩo acçedat ad id qd̃ ma¬
lũ iudicat. Pigre ueĩet ⁊ cũctant᷑.
Nõ ẽ ant̃ głiosũ. qd̾ ab inuito ⁊ ter¬
giũsante fir. Ilichil facit u̾tus: qr
ncte ẽ. Adice nũc q nichil hones¬
te fit: nͥ cui totus aĩus incubuit
atq affuit. cui nilla parte sui re¬
pugnauit. Ubi aut̃ ad malũ acce¬
ditur aut peioꝵ metu fit: aut spe
bonoꝵ. ad que ꝑueĩre tãti sit. De¬
uorata uniꝰ mali pacĩa. dissidẽt
int̾ se iudicia facientis. Hinc ẽ ꝙ
iubeat ꝓposita ꝑducere illinc qͦ re¬
trahat. ⁊̃ ab re suspecta ac picłosa
fugiat. Igitur in diu̾sa distrahit᷑.
Si ħ ẽ: perit głia. Uirtus eĩ. cõcor¬
di aĩo decreta ꝑagit. liͦ. xiii. ep̃. lxx¬

Expanded text:
Non recipit rerum natura, ut aliquis magno animo accedat ad id, quod malum iudicat; pigre veniet et cunctanter. Non est autem gloriosum, quod ab invito et tergiversante fit; nihil facit virtus, quia necesse est. Adice nunc, quod nihil honeste fit, nisi cui totus animus incubuit atque adfuit, cui nulla parte sui repugnavit. Ubi autem ad malum acceditur aut peiorum metu aut spe bonorum, ad quae pervenire tanti sit devorata unius mali patientia, dissident inter se iudicia facientis. Hinc est, quod iubeat proposita perficere, illinc, quod retrahat et ab re suspecta ac periculosa fugiat. Igitur in diversa distrahitur; si hoc est, perit gloria. Virtus enim concordi animo decreta peragit. Non ti
Abbreviated transcription (Latin):
letur sibi. cũ emissis hiis teneb̾s
in quibꝯ uoluptatur nõ tenui in¬
su clara ꝓspererit: set totũ diem
admmiẜit. ⁊ redicus celo suo fuerit.
cũ acceꝑit locũ quẽ occupauit sor¬
te nascendi. Sursũ illũ uocauit
ĩuia sua. Heret illuc etiã anteꝙͣ
hac custodia ersoluatur. cũ uicia
deserit. purusq ac letus ĩ cogita¬
tiões diuinas emicuerit. Hoc nos
agere lucili bem̃e in hoc ire ĩpetu
toto. licet penici sciant. Nic nemo

Expanded text:
is tenebris, in quibus volutatur, non tenui visu clara prospexerit, sed totum diem admiserit et redditus caelo suo fuerit, cum receperit locum, quem occupavit sorte nascendi. Sursum illum vocant initia sua. Erit autem illic etiam antequam hac custodia exsolvatur, cum vitia disiecerit purusque ac levis in cogitationes divinas emicuerit. Hoc nos agere, Lucili carissime, in hoc ire impetu toto, licet pauci sciant, licet nemo,
Abbreviated transcription (Latin):
płctione psuasis. Sic ista sinc no¬
ra deciput. qũo p̃stigiatoꝵ ac
ceptabula ⁊ calculi. inquiln me
ip̃a fallacia dełctat. Effice ut quõ
fiat intelligã. ꝑdidi usum. Idem
de istis captionib dico. Quo emĩ
noĩe pocius sophismata appellem:
Nec ignorãti nocent. nec scienter

Expanded text:
lectione persuaseris. Sic ista sine nolectione persuaseris. Sic ista sine noxa decipiunt, quomodo praestigiatorum acetabula et calculi, in quibus me fallacia ipsa delectat. Effice, ut quomodo fiat intellegam; perdidi usum. Idem de istis captionibus dico; quo enim nomine potius sophismata appellem ? Nec ignoranti nocent nec scientem
Abbreviated transcription (Latin):
Tota illo mẽte ꝑgendũ est. ubi
ꝓuideri debet ne res nos nõ u̾ba
decipiant. Q̾ mͥ uocũ silicudines
distingus. quib nemo umnꝙ̃ r
tum disputat captus est: Res
fallunt. Illas discerne. P boms
mala ampłctimur. Op̾tamus ⁊̃
To qd optamimus. Pugnant uo¬
ta nc̃a cum uotis. cõsilia cũ cõsi¬
liis. Adulatio ꝙͣ simalis ẽ amici¬
cie: Non unitatur tm̃ illã s uin¬
cit et p̾terit. aptis ac ꝓpiciis ari¬
bus recipitur. et in precordia ỹ¬
ta rescendit eo ip̃o graciosa: quo
ledit. Doce quẽ admodũ hanc sumi¬
licudinẽ possim dignoscere.uent
ad me pro amico blando immico
Ricia nobis sub uirtutũ nõie obre¬
punt. Temeritas sub noĩe forti¬
cudĩs latet. Mosacio uocatur ig¬
nauia. Pro cauto timidꝰ accipit᷑.
Inhis magno piculo erramo. Hiiᷤ
certas notas imprime. Ceterũq
inc̾rogatur an cornua ħeat. nõ ẽ
tũ stultus ut frontẽ suã temptet.
nec rursꝰ tam meptus aut ebes
ut nesciat. Tu illi subtilissima cõ¬

Expanded text:
Tota illo mente pergendum est, ubi provideri debet, ne res nos, non verba, decipiant. Quid mihi vocum similitudines distinguis, quibus nemo umquam nisi dum disputat captus est ? Res fallunt; illas discerne. Pro bonis mala amplectimur; optamus contra id, quod optavimus. Pugnant vota nostra cum votis, consilia cum consiliis. Adulatio quam similis est amicitiae ! Non imitatur tantum illam, sed vincit et praeterit; apertis ac propitiis auribus recipitur et in praecordia ima descendit, eo ipso gratiosa, quo laedit. Doce quemadmodum hanc similitudinem possim dinoscere. Venit ad me pro amico blandus inimicus. Vitia nobis sub virtutum nomine obrepunt, temeritas sub titulo fortitudinis latet, moderatio vocatur ignavia, pro cauto timidus accipitur; in his magno periculo erramus. His certas notas inprime. Ceterum qui interrogatur, an cornua habeat, non est tam stultus, ut frontem suam temptet, nec rursus tam ineptus aut hebes, ut ne sciat tu illi subtilissima col
Abbreviated transcription (Latin):
Sic utrosq rephendas ⁊ eos qui
sẽper inquieti sũt. et eos qui sẽper
quiescũt. Nã illa tumultu gaudẽs
nõ est industra: set eragitate m̃¬
tis cõcursatio. Et hec nõ ẽ quies que
motũ om̃em molestiã iudicat: s
dissolucio et langor. Itaq qd̾ api
Quidã adeo in latebras tͣnsfugi¬
unt. ut putẽt inturbido eẽ qͥcꝙͣ ĩ
luce ẽ. Inter se ista miscenda sũt. ⁊
quiescenti agendũ ẽ: ⁊ agẽti qui¬
escendũ. Cum rerũ natura delib̾a.
Illa docet t̾ ⁊ ddiẽ se fecisse ⁊ noctẽ.

Expanded text:
 utrosque reprehendes et eos qui semper inquieti sunt et eos qui semper quiescunt. Nam illa tumultu gaudens non est industria, sed exagitate mentis conculcatio; et hec non est quies que motum omnem molestiam iudicat, sed dissolutio et languor. Itaque i"quidam adeo in latebras refugerunt, ut putent in turbido esse, quicquid in luce est." Inter se ista miscenda sunt, et quiescenti agendum et agenti quiescendum est. Cum rerum natura delibera; illa dicet tibi et diem fecisse se et noctem.
Abbreviated transcription (Latin):
ctio recta nõ erit: nͥ recta fu̾nt¬
uolu̾tas. Ab hac enĩ est accio.
Fursus uolũtas nõ erit recta: nͥ
ħ̾itus aĩ rectus fu̾it. Ab hoc eĩ ẽ no¬
lũtas ħitus. Porro aĩus nõ erit ĩ
optĩo: insi tocius uite leges ꝑceꝑiͭ.
et ꝙ de quoq iudicandum sit exe
rit. nisi res ad uerũ redegerit. Nõ
contĩgit tranquillitas. isi ĩmu¬
tabile certũq iudiciũ adeptis. ce¬
ten decidũt subinde. ⁊ reponũtur
et int̾missa appetitaq alt̾ius fluc¬
tuãtur. Cansa istiusq iactatioĩs

Expanded text:
ctio recta non erit, nisi recta fuervoluntas, ab hac enim est actio. Rursus voluntas non erit recta, nisi habitus animi rectus fuerit, ab hoc enim est voluntas. Habitus porro animi non erit in optimo, nisi totius vitae leges perceperit et quid de quoque iudicandum sit, cxerit, nisi res ad verum redegerit. Non contingit tranquillitas nisi inmutabile certumque iudicium adeptis; ceteri decidunt subinde et reponuntur et inter missa adpetitaque alternis fluctuantur. Causa his quae iac