comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Iuba mimum nacti ⁊ in carmania tradit:
⁊ muagis in ethiopia. s nentro lucro in¬
uehitur ad nos nec fere alumen qmͣ ex
hispama celeberrimũ ex eliponense regi¬
onie in betica. nimario metallo. uectigalib
ppłi. R. nullius rei magis diligentioricusto¬
dia. non licet id ibi ꝑficere extoctumq ro¬
mam ꝑferũt. uena signata ad dena milia
fere pondo amina. Bome aũt lauatur. In
uendendo p̾cio statuta lege ue modũ excede¬
gemis in om̃ib fere argentariis itemq
plumbariis metallic qd̃ fit ex sardo lapi¬
de uenis ꝑmixto. nõ ex illo cuiꝰ uotnicam
argentũ innũ applłauimꝰ. is enĩ ⁊ ip̃e in
argentũ excoquit᷑ s ex aliis simil reꝑtis.
Steriles eciam płimi deprehendunt᷑ solo
colore nec nsi in fornatib rubescentels
ustiq tunduntꝰ in farmam. Est scłarũ
les ilias harenas. hoc gͦ adulteratur in
stritum fiat: suo loco dicemus. Sublim at
sirico mimũ conpendii uatõ demonstrat.

Expanded text:
Iuba minium nasci et in Carmania tradit, Iuba minium nasci et in Carmania tradit, Timagenes et in Aethiopia, sed neutro ex loco invehitur ad nos nec fere aliunde quam ex Hispania, celeberrimo Sisaponensi regione in Baetica miniario metallo vectigalibus populi Romani, nullius rei diligentiore custodia. non licet ibi perficere id, excoctique Romam adfertur vena signata, ad bina milia fere pondo annua, Romae autem lavatur, in vendendo pretio statuta lege, ne modum excedegenus omnibus fere argentariis itemque plumbariis metallis, quod fit exusto lapide venis permixto, non ex illo, cuius vomicam argentum vivum appellavimus — is enim et ipse in argentum excoquitur —, sed ex aliis simul repertis. steriles etiam plumbi micae. deprehenduntur solo colore nec nisi in fornacibus rubescentes exustique tunduntur in farinam. hoc est secundarium les illas harenas. 120 hoc ergo adulteratur minium in Syricum fiat suo loco docebimus; sublini autem Syrico minium compendi ratio demonstrat.
Abbreviated transcription (Latin):
rena rubente in metallis argenti. hanc fu
in rupe quada maccessa ex aqua iaculãtes
decurrerent inẽe. adult̾um. optimũ uero
supͣ ephesum clybanis acris arenecocci co¬
lorem habere hanc teri dein lauari fari¬
nam : ⁊ qd̾ subsidat iterũ lauari. Diffe¬
loture optimũ. auctoritatem colore fuisse
nõ miror. Ita enĩ troianis temꝑib rubri¬
ca in honore erat: homero teste qui eam
phantoꝵ morientium pondere: ꝑmixto
utͥusq aĩalit sanguine ut diximus Neq
alius est. color : qui in picturis ꝓpͥe sangni¬
nem reddat. Illa cimabaris antidotis uti¬
lissima est. at hercule medici qm cimia¬
barm uocant utuntꝰ hoc minio: qd̾ uene¬
mata pingebãt: pmxerũt ephesio minio
qd relictst est. quia curatõ magni oꝑis e¬
rat. pret̾eaq utrumq mintis acre existi¬
matur. ideot tͣnsire ad lubricam ⁊ sinopi¬
dem de quib suis locis dicam. cumabaris ad¬
ulteratur sanguine caprino: aut sorbis
tritis. Preciũ sincere nũmi qͥnquaginta

Expanded text:
harenae rubenti in metallis argenti; hanc fuiin rupe quadam inaccessa, ex qua iaculantes decuterent; id esse adulterum, optimum vero supra Ephesum Cilbianis agris harena cocci colorem habente, hanc teri, dein lavari farinam et quod subsidat iterum lavari; diffe 115 Auctoritatem colori fuisse non miror. iam enim Troianis temporibus rubrica in honore erat Homero teste, qui naves ea phantorum morientium pondere permixto utriusque animalis sanguine, ut diximus, neque est alius colos, qui in pictura proprie sanguinem reddat. illa cinnabaris antidotis lissima est. at, Hercules, medici, quia cinnabarim vocant, utuntur hoc minio, quod venemata pingebant. pinxerunt et Ephesio minio, quod derelictum est, quia curatio magni operis erat. praeterea utrumque nimis acre existimabatur. ideo transiere ad rubricam et sinopidem, de quibus suis locis dicam. cinnabaris adulteratur sanguine caprina aut sorvis tritis. pretium sincerae nummi L. xl 118
Abbreviated transcription (Latin):
largissima in hispania. Sũma cõmendatõnis¬
est. in colore. in herba si segetes late uiren¬
neroni pͥncipi spectaculis. arenam cirti cri¬
socolla sterni cũ ip̃e ꝯcolori panno auriga¬
turus esset: inducta opificũ turba. drib
eam gen̾ib distingunt. asperam q̃ taxat᷑

Expanded text:
largissima in Hispania; summa commendationis, ut colorem in herba segetis laete virenNeronis principis spectaculis harenam circi chrysocolla sterni, cum ipse concolori panno aurigaturus esset. indocta opificum turba tribus eam generibus distinguit: asperam, quam taxatur
Abbreviated transcription (Latin):
mentũ: ut ilagret. frans mola arda
decocła in aqua succoq ꝑ lintheum ge¬
p̾sso in cratera meretria. uis eiut n
medicina ut purget ulcera. Itaqi
emplastris adicunt. adicuĩt itẽ causti¬
mordet astͥngitq ⁊ expellit ulcera .u.¬
ritur in fidilib ut ꝓsit. precia rerũ
que uiq disposuimꝰ nõ ignoramꝰ alia ĩ¬
alus locis ẽẽ. ⁊ om̃ib pene annis mura¬
ri ꝓut naingatõne constiterint. autiꝰ
quisq mercatus sit. ut aliquis p̾uals̃
manceps anonam flagellet nõ oblꝰ¬

Expanded text:
e ut flagret; fraus viola arida decocta in aqua sucoque per linteum expresso in cretam Eretriam. vis in medicina ut purget ulcera; itaque et emplastris adiciunt, item caustimordet adstringitque et explet ulcera. uritur in fictilibus, ut prosit. Pretia rerum, quae usque posuimus, non ignoramus alia aliis locis esse rout navigatione constiterint aut ut quisque mercatus sit aut aliquis praevalens manceps annonam flagellet, non obli
Abbreviated transcription (Latin):
alisticũ uocant ex insula tiro. Iam qd
ex achaia eo utunt᷑ ad picture umbͣs.
preciũ in libra huiꝰ bimi dipondius u̾o
detractis qd̾ lucidũ uocant e gallia ue¬
ment. hoc aũt ⁊ attico ad luminat uia.
bachos. nõ mii marmoroso qm̃i marmor
in eo resistit amaritudim calcis. Etfodi¬
tur ⁊ ab iuicesimo ab ur be lapide i mõ¬
tib. post haurit᷑ p̾ssũ appellantib qui¬

Expanded text:
ex insula Scyro, iam et ex Achaia, quo utuntur ad pictorae umbras, pretium in libras HS bini; dupondiis vero detractis quod lucidum vocant, e Gallia veniens. hoc autem et Attico ad lumina utuntur, ad abacos non nisi marmoroso, quoniam marmor in eo resistit amaritudini calcis. effoditur et ad XX ab urbe lapidem in montibus; postea uritur pressum appellantib
Abbreviated transcription (Latin):
lant. Quappt̾ ad coarguendos eos: pone¬
mus artificũ etates. nam urbis nr̃̾e an¬
nos ex supradc̃a ꝯꝑatõne olimpiadũ coll¬
gere facile erit. Sunt gͦ uata corinthia
que isti elegantiores modo de sculpendo
tͣnffermit. mͦ in lucernas uitreas mille
mundiciaꝵ despectu. Eius tria genera.
candidum argento nitore ꝙͣ ꝓrime acce¬
dens: in qua illa mixtura preualuit. ai¬
terum in quo auriflua natura. tercĩ:
in quo equalis om̃inm temꝑies fuit. p̾ter
hec est. cuiꝰ ratõ nõ potes reddi ꝙͣꝙͣ hoĩs¬
mamis se ad forme simulachrũ aptet sig
maꝙ alud suo colore p̾ciosũ ad iccmeris
ymaginem uergens. Qd̾ idõ ipatizon appellant
ꝓtul a corithio: longe tñ ante egmeticum
officinis tricdimoꝵ pedib pultrs: que ibi
ad dm̃ simulachra effigiemq hominũ ali
tus in foro boario est. Rome hic est. exẽplar
eginetici eris. Deliaci añt iupit̾. ut templo¬

Expanded text:
lant. quapropter ad coarguendos eos ponelant. quapropter ad coarguendos eos ponemus artificum aetates; nam urbis nostrae annos ex supra dicta comparatione olympiadum colligere facile erit. sunt ergo vasa tantum Corinthia, quae isti elegantiores modo ad esculenta transferunt, modo in lucernas aut trulleos nullo munditiarum dispectu. eius tria genera: candidum argento nitore quam proxime accedens , in quo illa mixtura praevaluit; alterum, in quo auri fulva natura; tertium, in quo aequalis omnium temperies fuit. praeter haec est cuius ratio non potest reddi, quamue illud suo colore pretiosum ad iocineris imaginem vergens, quod ideo hepatizon appellant, procul a Corinthio, longe tamen ante Aegineticum officinis. tricliniorum pedibus fulcrisque ibi ad deum simulacra effigiemque hominum et tus in foro boario est Romae. hoc erit exemplar Aeginetici aeris, Deliaci autem Iuppiter in Capi
Abbreviated transcription (Latin):
suis locis reddent᷑ sũma clantate añ om̃ia
iudicata. Qͦndam es confuse auro argentoq
msdebat᷑: ⁊ tñ ars p̾ciosior erat. Nũc incer¬
tum est. peior hec sit an mat̾i̾a. Mirumq
auctoritas artis extincta esb. Qmͣuis enĩ
causa ante om̃ia exerreri cepta est: que
głe solebat. Ideo eciam deoꝵ ascͥpta oꝑi: cũ
ꝓceres gentiũ claritatem. ⁊ hac iuita que¬
rerent adõq exoleuit fundi eris p̾ciosi rõ:
ut iam dui ne fortima quidem in ere uis
artis habeat. Ex illa aũt antiqua głia
corithiũ maxime laudat᷑. hoc casus mit¬
ont : corintho cũ caꝑet ᷑ incensa. Mireq
circa id multoꝵ affectatõ quippe cũ tra¬
datur nõ alia de causa uerrem quẽ cicero
dãpnauerat ꝓscͥptum ẽẽ. ab autonio qͣm¬
at mͥ maior ꝑs eoꝵ simulare eam scien¬
ciam uidet᷑. ad segregandũ se a cet̾is ma¬
gis ꝙͣ intelligere aliquid subtiluis. ⁊ hoc
paucis nõ tacebo. Corinthus capta est.
sent quoꝵ: isti om̃ia signa corinthia appel¬

Expanded text:
e ante omnia indicata. quondam aes confusum auro argentoque miscebatur, et tamen ars pretiosior erat; nunc incertum est, peior haec sit an materia, mirumque, auctoritas artis extincta est. quaestus enim causa, ut omnia, exerceri coepta est quae gloriae solebat — ideo etiam deorum adscripta operi, cum proceres gentium claritatem et hac via quaererent —, adeoque exolevit fundendi aeris pretiosi ratio, ut iam diu ne fortuna quidem in ea re ius artis habeat. 6 Ex illa autem antiqua gloria Corinthium maxime laudatur. hoc casus miscuit Corintho, cum caperetur, incensa, mireque circa id multorum adfectatio furit, quippe cum tradatur non alia de causa Verrem, quem M. Cicero damnaverat, proscriptum cum eo ab Antonio, quoac mihi maior pars eorum simulare eam scientiam videtur ad segregandos sese a ceteris magis quam intellegere aliquid ibi suptilius ; et hoc paucis docebo. Corinthus capta est sent, quorum isti omnia signa hodie Corinthia appel
Abbreviated transcription (Latin):
dũtaxat hoc secura etas ad lumina dantͦ.¬
antiquius egiptiũ: qd̾ maxime ꝓbatꝰͫ.
confici cepta. ⁊ inguitur aũt omme ⁊ in
sua coquitꝰ herba. bibitq suctũ. zeliqͣ
fit: qd̾ uocatur lomentũ. ꝑficitur id
lauando terendoue hoc est. ceruleo can¬
didius. precia eiꝰ .xxͣ. tres libre. cerulei
.xuͦii. usus in creta calcis impatiens. nu¬
per accessit ⁊ nestorianũ ab actore appłła¬
tum. fit egiptii leuissima ꝑte. precium

Expanded text:
dumtaxat. secuta aetas hoc ad lumina antiquitus: Aegyptium maxime probatur; confici coepta. tinguitur autem omne et in sua coquitur herba bibitque sucum. reliqua fit quod vocatur lomentum, perficitur id lavando terendoque. hoc est cdidius. pretia eius $X$ X in libras, caerulei $X$ VIII. usus in creta; calcis inpatiens. nuper accessit et Vestorianum, ab auctore appellatum. fit ex Aegyptii levissima parte; pretium
Abbreviated transcription (Latin):
gr̃am ht̃ : s molluis uitet. raro nõ
scaber. Sũma coloris ex aere ⁊ pupꝰs
constat uiriditas smaragdi deest
melior ille cuiis fulgor uini colore fu¬
catur qmͣ qui diluitꝰ aqua. hactemis¬

Expanded text:
am habet, sed mollius nitet, raro non scaber. summa illi coloris ex aëre et purpura constat, viriditas smaragdi deest. melior ille, cuius fulgor vini colore fuscatur, quam qui diluitur aquae. xxi
Abbreviated transcription (Latin):
nouam at tulit appeslando cruelectrum
quasi coloris aurer ⁊ matutino gͣtutĩ
aspectu: rapaculiiũ ignũ. ⁊ simirta
fuerint celerrime ardeitens. hoc coso
adalugatum mederi febrib ⁊ morbis
tritum cũ mele ⁊ rosaceo auriũ uciis.
⁊ si cum melle attico cõterat᷑ ocłoꝵ quo
auctoꝵ ꝑtinatia. quippe si etiam non
contendunt. fieri aũt ex urina quidẽ
theophrastus credit. Ego falsum id
totum arbitror nec minus in eno nr̃o
cina simul ꝓdit . calculos nesice eo poto
elidi ⁊ morbo regio occurri. sł ex uino
bibat᷑: aut si potetꝰ. ⁊ tñ nũc gẽmaꝵ

Expanded text:
t appellando chryselectrum quod sit coloris aurei et matutino gratissimi aspectus, rapacissimum ignium, si iuxta fuerint, celerrime ardescens. hoc collo adalligatum mederi febribus et morbis, tritum vero cum melle ac rosaceo aurium vitiis et, si cum melle Attico teratur, oculorum quoque auctorum pertinacia, quippe, etiamsi non contendunt, fieri autem ex urina quidem Theophrastus quoque credit. ego falsum id totum arbitror nec visam in aevo nostcina simul proditur, calculos vesicae poto eo elidi et morbo regio succurri, si ex vino bibatur aut spectetur et
Abbreviated transcription (Latin):
pro ymagine umbras reddente. Gem¬
mas multi ex eo faciũt. uidimus ⁊ soli¬
das ymagines diui augusti capiti mã¬
t̾ia huiꝰ crassitudinis. dicauitq ip̃o ꝓ
miyaculo in templo concordie obsiauor
.iiiiͦ. elephantos. Remisit ⁊ tibermis
cesar heliopolitaꝵ cerimoniis reꝑtam
in hereditate eiꝰ qui p̾fuerat egipto ut
obsidianam ymaginem menelai. Ex qͦ

Expanded text:
pro imagine umbras reddente. gempro imagine umbras reddente. gemmas multi ex eo faciunt; vidimus et solidas imagines dieria huius crassitudinis, dicavitque ipse pro miraculo in templo Concordiae obsidianos IIII elephantos. 197 remisit et Tiberius Caesar Heliopolitatum caerimoniis repertam in hereditate Sei eius, qui praefuerat Aegypto, obsianam imaginem Menelai, ex qua
Abbreviated transcription (Latin):
eschiles polixemis euripides satirꝰ¬
nicander. Qd̾ eẽ. falsum italie testi¬
monio patet. diligentiores eoꝵ e
lecdridas insulas in mari adriatice
eẽ. dixerunt ad quas dilaberetͫ
padus. Qua appellatõne nullas ibi
imꝙͣ fuisse certum est. nec uero
ulłas ibi apposttas eẽ. in qͣs quicꝙͣ
massa que uocatur hãmonit᷑rũ. atꝙ hec
recoquitꝰ᷑ ⁊ fit intrũ purum ac maisa in¬
tri candidi. Iam uero ⁊ ꝑ gallias hisꝑa¬
mãsq simili modo harene temꝑantur.
ferunt tiberio pͥncips excogitatum uitͥ
temꝑatũ ut flexibile ẽẽt ⁊ totam offi¬
cinam eiꝰ artificis obolitam: ne eris ar¬
genti. auri metallis p̾cia detraheren¬
tur. Eaq fama crebrior qmͣ certior
modicos quos appellabat petrotos ut
uenderet. In genere intri ⁊ obsiane
num̾ant᷑ ⁊ ad similitudinem lapion
quẽ in ethiopia inuenitur obadius.
nigerrimi coloris aliqũ ⁊ tͣnslucidi.
crassiore uisu : at in spelucis parietũ

Expanded text:
Aeschylus, PhiloxeAeschylus, Philoxeus. quod esse falsum Italiae testimonio patet. 32 diligentiores eorum Electridas insulas in mari Hadriatico esse dixerunt, ad quas delaberetur Pado. qua appellatione nullas umquam ibi fuisse certum est, nec vero ullas ita positasmassa, quae vocatur hammonitrum, atque haec recoquitur et fit vitrum purum ac massa vitri candidi. iam vero et per Gallias Hispaniasque simili modo harena temperatur. ferunt Tiberio principe excogitato vitri temperamento , ut flexile esset, totam officinam artificis eius abolitam, ne aeris,, argenti, auri metallis pretia detraherentur , eaque fama crebrior diu quam certior  calices duos, quos appellabant petrotos, HS VI venderet? In genere vitri et obsiana numerantur ad similitudinem lapidis, quem in Aethiopia invenit Obsius, nigerrimi coloris, aliquando et tralucidi, crassiore visu atque in speculis parietum
Abbreviated transcription (Latin):
dicoꝵ. Quiq sunt urenda corpoꝵ nõ
aliter utilius id fieri putant ꝙͣ cristai¬
lina pila adu̾as solis radiis opposita.
trullam unam nõ ante multos mer¬
catam matre familias nec duute. Idẽ
uero amissaꝵ rerum nuncio accepto
duos calices cruallinos in suprema ira
fremuit elisos. hec fuit rõ scd̃m snũ
punientis ne quis alius ex eis bib̾et.
fragnenta sarciri nullo mͦ quennt.
feminaꝵ tũ adhuc tm̃ sucma obtinẽt:
eademq om̃ia hec que gẽme. anctori¬
tatem sane maiorem aliquib de cau
delicie qd̃ ad hunc excogitarunt. legẽ¬
tes modo eque ppetiantꝰ . me de ortu¬
eoꝵ. cum hoc qͦ inter sit ut sciant
ponere quicqͥd illi ꝓdidere : miran¬
dum. phetontis fulmine icti sorores
luctu mutatas in arbores populos
lacrimis eleclrum om̃ib annis fum¬
dere iuxta eridamĩ amnẽ quem pa¬
dum uocamus. ⁊ electrũ appellatũ
qm̃ sol uocatus sit helios plurimi
poete dixere pͥmiq ut arbitror

Expanded text:
medicos, quae sint urenda corporum, non medicos, quae sint urenda corporum, non aliter utilius uri putari quam crystallina pila adversis opposita trullam unam non ante multos annos mercata matre familias nec divite. Nero amissarum rerum nuntio accepto duos calices crystallinos in suprema ira fregit inlisos. haec fuit ultio saeculum suum punientis, ne quis alius iis biberet. fragmenta sarciri nullo modo queuntfeminarum tamen adhuc tantum, sucina optinent, eandemque omnia haec quam gemmae auctoritatem; sane priora illa aliquis de causdeliciae quidem adhuc excogitaretes modo aequo perpetiantur animo, cum hoc quoque intersit vitae scire, non quidquid illi prodidere mirandum. Phaëthontis fulmine icti sorores luctu mutatas in arbores populos lacrimis electrum omnibus annis fundere iuxta Eridanum amnem, quem Padum vocavimus, electrum appellatum, quoniam sol vocitatus sit Elector, plurimi poëtae dixere primique, ut arbitror,
Abbreviated transcription (Latin):
tiq humore paruaq niue id fieri netes¬
se eib. Idõ caloris impatiens: nõ nisi fri¬
gido potu adicit᷑. Quare nasdatur sex¬
angulis lat̾ib: nõ facile ratõ iniri nõ¬
potest eo magis qd̃ neq in mucronib
eadem sp̃ẽs est. ⁊ ita ab eo sublatus¬
est. laterum liuor ut mala id arte
possit euagari. Magnitudo amplissima
ad hunc uisa nobis erat qmͣ in capito¬
lio diuuis augustus dicanerat. libratũ
circit̾. łͣ Idem xenocrates auctor esꝑ.
uat amphorale uisum ⁊ aliqui ex india¬
sirmare possimuis incadutib alpum
tes eam extrahant. ꝑitis signa ⁊ indi¬
tia nota sunt. Infestant᷑ płimis uitut
scabro ferrumine maculosa mibe occul¬
ta aliqua nomita p̾dura fragiliq cen¬
tro. Item sale appellato. Est ⁊ rusa
alioqͥn rubigo. aliis capillamentis ri¬
mis simile hoc artifices celatura ouł¬
tant. Que uero sine uitio sunt. purat
ẽẽ. malunt a centena appellantes. nec
spumei colorit limpide aque. postrema
auctoritas in pondere est. inuento me

Expanded text:
ti umore puraque nive id fieri necesse est; ideo caloris inpatiens nisi in frigido potu abdicatur. quare nascatur sexangulis lateribus, non facile ratio iniri potest, eo magis quod neque in mucronibus eadem species est et ita absolutus laterum levor est, ut nulla id arte possit aequari. x 27 Magnitudo amplissima adhuc visa nobis erat quam in Capitolio Livia Augusti dicaverat, librarum circiter CL. Xenocrates idem auctor est vas amphorale visum, et aliqui ex Indfirmare possumus in cautibus Alpium tes eam extrahant.—peritis signa et indicia nota sunt. infestantur plurimis vitiis, scabro ferumine, maculosa nube, occulta aliquando vomica, praeduro fragiliqtro, item sale appellato. est et rufa aliquis robigo, aliis capillamentum rimae simile. hoc artifices caelatura occultant. quae vero sine vitio sint, pura esse malunt, acenteta appellantes, nec spumei coloris, sed limpidae aquae. postrema auctoritas in pondere est. invenio apud
Abbreviated transcription (Latin):
teriis angulis pari laterũ int̾uallo¬
magnus usut. Eligitꝰ᷑ recens nec asꝑa
aquis. urit. discutit. ex trahit incipiẽ¬
tesq serpere ulcerum impetus coher
ad cicatricem. luxatis quo cũ adipe¬
ta e calce fit recenti gleba. uino restin¬
guit᷑. mox tundit᷑ cum adipe suillo et
ficu. duplici liniamento. Que res om̃iũ
tenacissima ⁊ duriciam lapidis antece¬
dens. Qd̾ maltatur oleo ꝑfricatur. añ
cognita calci res: gipsum est. plura eiut
sũma tellure thimeacum est. Qui co¬
quit ut lapis. nõ dissimilis alabastriti
celerius uratur. om̃ium aũt optimum
fieri comꝑtum est. elapide speculari:
sqͣmamq talem habere. Egipio madidis
statim utendum est. qm̃ celerrimi sicca¬
tur. tamen rursus tundit᷑. ⁊ in fari¬
nam resolui patitur. usus gipsi in albi¬
riis sigillis edificioꝵ ⁊ corus gratus m

Expanded text:
allognus usus. eligitur recens nec aspersa aquis. urit, discutit, extrahit incipientesque serpentium ulcerum impetus coercead cicatricem. luxatis quoque lviii 181 Maltha e calce fit recenti. glaeba vino restinguitur, mox tunditur cum adipe suillo et fico, duplici lenimento. quae res omnium tenacissima et duritiam lapidis antecedens. quod malthatur, oleo perfricatur ante. lix 182 Cognata calci res gypsum est. plura eius summa tellure et Tymphaicum est. qui coquitur lapis non dissimilis alabastritaecelerius urantur. omnium autem optimum fieri compertum est e lapide speculari squamamve talem habente. 183 gypso madido statim utendum est, quoniam celerrime coit; tamen rursus tundi se et in farinam resolvi patitur. usus gypsi in albariis, sigillis aedificiorum et coronis gratissimus.
Abbreviated transcription (Latin):
Tractum repente sed fallax. ubicumq
ymbres gelant netessarnm binas per
diuersum taxatõnes substerni. capita
eaꝵ p̾figi ne torqueant᷑. ⁊ ruderi no¬
uo tertiam ꝑtem teste tunse addere.
Rudus in quo due ꝑtes qͥnte calcu miste¬
antur pedali crassitudine festucari.
tũo nucleos crassos sex digitos induci
tos strui. fastigium uero seruari in pe¬
des denos sex conce ac diligenter cote
despumare. ueruis axib contabulari
quia torquentur mutile putant. Im
mo silicem aut paleam substerni me¬
luis esse. quo minor uis calcis ꝑueniat
necessario globosum lapidem substerm.
sinlit̾ sint spicata testacea. non negli¬
gendum eciam mĩ unũ genit grecani¬
cii ẜolo festucato inititur rudus. aut
testacenm panimentũ. deinde spise cal¬
catum carbonb inducit᷑ ex sabulo ⁊
calce ac fauilla. mixtiꝰ mat̾ie crassi
tudine sempedali. ad regulam ⁊ li¬
bellam extruioꝰ: ⁊ est. forma t̾rena.
si uero politum est. cote pamimenti

Expanded text:
tractu tepente, sed fallax ubicumque imbres gelant. necessarium binas per diversum coaxationes substerni et capita earum praefigi, ne torqueantur, et ruderi novo tertiam partem testae tusae addi, dein rudus, in quo II quintae calcis misceantur, pedali crassitudine festucari, tunc nucleo crasso VI tos strui, fastigium vero servari in pedes denos sescunciae ac diligenter cote despumari. quernis axibus contabulari, quia torquentur, inutile putant, immo et felice aut palea substerni melius esse, quo minor vis calcis perveniat. necessarium et globosum lapidem subici. similiter fiunt spicata testacea.— Non neglegendum est etiamnum unum genus Graecanici : solo festucato inicitur rudus aut testaceum pavimentum , dein spisse calcatis carbonibus inducitur ex sabulo et calce ac favilla mixtis matetudine semipedali, ad regulam et libellam exigitur, et est forma terrena; si vero cote depolitum est, nigri pavimenti
Abbreviated transcription (Latin):
murrina mittit. Inuemunt᷑ ibi ĩ płib
locis nec insignib : maxie particit¬
ni. p̾cipuam tñ in carmania. humorẽ
sub terram putant sub terra calore
demari. amplitudine nũꝙͣ ꝑuor excẽ¬
dunt abacos crassitudine qͣnta dcm̃ esp¬
potencia splendoris sine irib: intorq
potius qͣm splendor. s in p̾cio uarietat
lacteo. Sunt qui maxime in hiis laudant
extremitates ⁊ quosdam coloꝵ reꝑcus¬
su quales in celesti arcu spectantur. ma
aut pallere in cuim est. Item fille uer¬
ruceq nõ eminentes s ut in corꝑe
eciam plerumq sessiles. aliqua ⁊ in o¬
dore ꝯmendatio est. contͣria huic cã
cristallum facit: gelu nehementiore
concreto. Non alibi certe reꝑit ͫ qmͣ
ubi maxime hiberne niues rigent:
glatiemq ẽẽ. certum est. unde et g̾ci¬

Expanded text:
myrrhina mittit. inveniuntur ibi pluribus myrrhina mittit. inveniuntur ibi pluribus locis nec insignibus, maxime Parthici regni, praecipua tamen in Carmania. umorem sub terra densatum. Amplitudine nusquam paruos excedunt abacos, crassitudine rarò quanta dictum espotoria. splendor est iis sine viribus nitorque verius quam splendor. sed in pretio varietas lacteo. 22 sunt qui maxime in iis laudent extremitates et quosdam colorum repercussus, quales in caelesti arcu spectantur. iamaut pallere vitium est — itemque sales verrucaeque non eminentes, sed, ut in corpore etiam, plerumque sessiles. aliqua et in odore commendatio est. Contraria huic causa crystallum facit, gelu vehementiore concrete non aliubi certe reperitur quam ubi maxime hibernae nives rigent, glaciemque esse certum est, unde
Abbreviated transcription (Latin):
musq pompeins lapides ⁊ pocula ex eo
triumpho capitolino uindicauit. Qur
protimis ad hominũ usũ tͣnsiere albacr
eciam escarinq uasis expetitis. Exxrent
in dies eiꝰ rei luxus murrino. loxꝰ tal̃¬
tis empto. capaci plane ad sextarioit
calice potaint ante hos annos consula¬
ris ob amorem abroso margine enis:
ut tñ inuuria illa p̾cium augent. neq
est. murrini alt̾ius p̾stantior indicatun
Idem in reliquis gen̾is eiꝰ qnͣtũ uorau̾it
liceat estimare ex multitudine que
tanta fuit : ut auferente liberis eins
qd̾̃ a populo impleri cauente se dum
pompeiano ꝓludit eciam satis erat . ui¬
di tunc amnimerari uniꝰ sciphi fracti
ni corpus in conditorio seruari ut ostẽ¬
taretur placebat. titus petronius cõ¬
sularis moriturus inudia neronir pͥnci
pis mensam eiꝰ ex ere dare trussam a¬
S nero ut par erat pͥncipem facere
uicit om̃s .c. talentis iaspidem unam
parando. Memoranda res tanti imꝑa¬
torem patremq patre ebibuse. Oriens

Expanded text:
ex eo triumpho Capitolino Iovi dicavit. quae protinus ad hominum usum transiere, abacis etiam escariisque vasis expetitis; et crescit in dies eius luxuria. myrrhino LXX HS empto, capaci plane ad sextarios tres calice, potavit . . .anus consularis, ob amorem adroso margine eius, ut tamen iniuria illa pretium augeret; neque est hodie myrrhini alterius praestantior indicatura. 19 idem in reliquis generis eius quantum voraverit, licet aestimare ex multitudine, quae tanta fuit, ut auferente liberis eius d a populo impleri canente se, dum Pompeiano proludit, etiam Neronis satis erat. vidi tunc adnumerari unius scyphi fracti ni corpus in conditorio servari, ut ostentarentur, placebat. 20 T. Petronius consularis moriturus invidia Neronis, ut mensam eius exheredaret , trullam sed Nero, ut par erat principem, vicit omnes HS |X???| capidem unam parando. memoranda res tanti imperatorem patremque patriae bibisse! Oriens
Abbreviated transcription (Latin):
ris familiaris filiũ. ob id compitalia
ludos larib pͥmũ mnstitunse. Ex plicit¬
operi desit gemmaꝵ
srerum nature ma¬
mirabilior. tantũ
cia taxatõnemq humanaꝵ opum arbi¬
exarserit diximus quadaitenus ꝑte ĩ
mentõne auri anuloꝵq. fabule pͥmor¬
dium aruspices ex asia tradunt ꝓme¬
thei uinculoꝵ int̾p̾tatõne fatari: pri¬
mũq saxi fragmentũ inclusum ferro
ac digito circumdatum hoc fuisse ami¬

Expanded text:
ris familiaris filium. ob id Compitalia ris familiaris filium. ob id Compitalia ludos Laribus primum instituisse. C. PLINIoperi desit, gemmae rerum naturae mamirabilior. tantum ulla taxationemque humanarum opum arbiexarserit, diximus quadamtenus in mentione auri anulorumque. fabulae primordium a rupe Caucasi tradunt, Promethei vinculorum interpretatione fatali, primumque saxi eius fragmentum inclusum ferro ac digito circumdatum: hoc fuisse anu
Abbreviated transcription (Latin):
ris fit uirtutis. Immensa inppba reꝵ
nature portio: ⁊ in qua dubium sit pͥł
ratõne ꝯtrahitur ignes si fiant mul¬
tiformit̾ auxiliari certum est. Empedo¬
cles ⁊ ippocrates id demonstrauere diu̾
inquit focus inde emĩ cins. lixmmus potus
medetur. licet indere gladiatores cum
comulsi sunt hac innari potõne. Qn et
carbunculini gemis morbi quo duos cõ¬
sulares nuꝑ ab sũptos indicauimᷤ q̃rneꝰ
carbo tritus cũ melle sanat. adeo in
reb dampnatis ac iam nulli incognitis
sunt: aliqua remedia. Et carbonem
ecce ⁊ cinerem nõ p̾t̾ibo ⁊ unitm fonł
exemplar romanis litteris clarũ. Tar¬
quimo pͥsco regnante tradũt repente
in foco ꝯparuisse genitalem cmerem
mastulim sexus : eamq que insederat
tana quilis regine ancillam ocrestam
captiuam cum surrexisse graudam
Ita sermũ tullium natũ qui regno su¬
cessit. Inde ⁊ regi actubanti ⁊ puero
caput arsisse uisum. creditumq la¬

Expanded text:
ris fit virtutis. inmensa, inproba rerum ris fit virtutis. inmensa, inproba rerum naturae portio et in qua dubium sit, plura one solis contrahitur, ignes si fiant, multifariam auxiliari certum est. Empedocles et Hippocrates id demonstravere diver203 pyxis sit, inquit, focus. inde enim cinis lixivus potus medetur. licet videre gladiatores, cum deluserunt, hac iuvari potione. quin et carbunculum, genus morbi, quo duos consulares nuper absumptos indicavimus, querneus carbo tritus cum melle sanat. adeo in rebus damnatis quoque ac iam nullis sunt aliqua commoda, ut carbone ecce atque cinere. Non praeteribo et unum foci exemplum Romanis litteris clarum: Tarquinio Prisco regnante tradunt repente in foco eius comparuisse genitale e cinere masculi sexus eamque, quae insederat ibi, Tanaquilis reginae ancillam Ocresiam captivam consurrexisse gravidam. ita Servium Tullium natum, qui regno successit. inde et in regia cubanti ei puero caput arsisse, creditumque La
Abbreviated transcription (Latin):
picte accõmodatior. maximus tamẽ
honos in candido tͣnslucente qm ꝓxima
crustalli similitudine. usus uero ad po¬
tandũ argenti. ⁊ auri pepulit metalia
Est aũt coloris impatiens niti p̾cedat
frigidus liquor cum addita aqua. ui¬
trea pila sole adu̾so in tm̃ excandesct.
ut uestes exurat. fragm̃ta temꝑata
agglutinantꝰ tĩ rursus tota fundi
nõ queunt. p̾c̾qmͣ abruto sibimet tin
quidam abotłos appellant. aliquos ⁊
płib modis uersicolores. uitrũ sulphu¬
ri concoctum ferruminat᷑ in lapides.
⁊ ꝑactic om̃ib qui constat ingemo ar¬
te natura fieri succurrit mirari. nncha¬
ex quib alibi plumbum alibi ꝓdigia.¬
pigmenta alibi medicanenta fundit.
gne lapides in lapides solumit᷑: igne fer¬
to lapide cementũ testis alligatur. ala
sepius uri ꝓdest eademq mat̾ia. alns
gignitꝰ pͥmis ignib. aliud scd̾is aliuotͥ¬
ciis. Qnͣdo ip̃e carbo uires habere incpẽ
restinctus. atq nt̾use creditus. maio¬

Expanded text:
picturae accommodatior. maximus tamen honos in candido tralucentibus, quam proxima crystalli similitudine .usus eorum ad potandum argenti metalla et auri pepulit. est autem caloris inpatiens, ni praecedat frigidus liquor, cum addita aqua vitreae pilae sole adverso in tantum candescant, ut vestes exurant. fragmenta teporata adglutinantur tantum, rursus tota fundi non queunt praeterquam abruptas sibimet in quidam ab oculis appellant, aliquos et pluribus modis versicolores.—Vitrum sulpuri concoctum feruminatur in lapidem. Et peractis omnibus, quae constant ingenio arte naturam faciente, succurrit mirari nihex quibus aliubi pigmenta, aliubi medicamenta fundit. igni lapides in aes solvuntur, igni ferto lapide caementa in tectis ligantur. 201 alia saepius uri prodest, eademque materia aliud gignit primis ignibus, aliud secundis, aliud tertiis, quando ipse carbo vires habere incipit restinctus atque interisse creditus maio
Abbreviated transcription (Latin):
emptus eiset. Dius augustus inter
initia spinge signauit. Duas iñ ma¬
tris anulis indistrete sumilitudinis
inuenerat. altera ꝑ bella cuulia
reddi postulabat. nõ in faceto lepo¬
te accipientumi em̃mata afferre
eam spingere. Qiuppe etiam mece¬
ratis rana ꝑ collatõnem pecuniaꝵ
in magno terrore erat. augustus
gis alexandri magni ymagine sig¬
no appellant noĩe dactilo theeam
sille scaurus duq nulla alia fuit.
donec pompeiis magnus eamq
mitridatis regis fuerat fut̾ dona
in captcolio dicaret ut uarro ali¬
iq eiꝰdem etatis auctores ꝯfirmãt.
multum p̾latam scauri hoc grem¬
plo cesar dictator sex dactilothecas

Expanded text:
remptus fuisset. 10 divus Augustus inter remptus fuisset. 10 divus Augustus inter initia sphinge signavit. duas in matris anulis eas indiscretae similitudinis invenerat. altera per bella civilia nomine eius reddi postulabat, non inficeto lepore accipientium, aenigmata adferre eam sphingem. quippe etiam Maecenatis rana per collationes pecuniarum in magno terrore erat. Augustus gis Alexandri Magni imagine signo appellant nomine dactyliothecam Sullae Scaurus, diuque nulla alia fuit, donec Pompeius Magnus eam, quae Mithridatis regis fuerat, inter dona in Capitolio dicaret, ut Varro aliique aetatis eius auctores confirmant, multum praelata Scauri. hoc exemplo Caesar dictator sex dactyliothecas
Abbreviated transcription (Latin):
inssit enumerari. ⁊ cum duo relati
ostentatõne censerent᷑ ueluti dionisius¬
dorus equalis eiꝰ ⁊ emulus. ut sibi qͦ par
uideretur. tercuis qui eodem tempore¬
paritate electas s sorte quadam hiit
exemplis inicio nolummuis oblatis:
adu̾sus istos qui sibi hanc ostentatõ¬
nem arrogant ut palam sit eos tibi¬
ciũ gła tumere. hoc in policratis
gemina que demonstratur illibata
sutactaq ab ismenis etate multos
post annos apparet. Scalpi etiam sina¬
ragos solitos ꝯfirmatur. hac eadem
opinione edictum alexandri magni ẽ.
quo uetuit in gemia se ab alio scal¬
pi qmͣ apirgotile : nõ dubie clarissimo
artis enis. posteum apollindes ⁊ cro¬
mus in gła fuere qͣ diui augusti ỹ¬
magniem similem expreisit. qͣ postea
principes signant. Ei apud auclores
⁊ inter catiensem illum cuiꝰ patrẽ
scipio emilianus ex ꝓuocatõne int̾fe¬
cerat pugne eius esfigiem signaue
acturum eñ: s scipio a patre eiꝰ int̾¬

Expanded text:
isse numerari et, cum duo relati isse numerari et, cum duo relati ostentatione censerentur, veluti Dionysodorus, aequalis eius et aemulus, ut sic quoque non par videretur qui tertius eodem temporeperitia electas. 8 Et forte quadam his exemplis initio voluminis oblatis adversus istos, qui sibi hac ostentatione adrogant, ut palam sit eos tibicinum gloria tumere: iv Polycratis gemma, quae demonstratur, intacta inlibataque est; Ismeniae aetate multos post annos apparet scalpi etiam smaragdos solitos. confirmat hanc eandem opinionem edictum Alexandri Magni, quo vetuit in hac gemma ab alio se scalpi quam ab Pyrgotele, non dubie clarissimo artis eius. post eum Apollonides et Cronius in gloria fuere quique divi Augusti imaginem simillime expressit, qua pper signavit. est apud auctores et Intercatiensem illum, cuius patrem Scipio Aemilianus ex provocatione interfecerat, pugnae effigie eius signasse, facturum, si Scipio a patre eius inte
Abbreviated transcription (Latin):
inderetꝰ il cũ fortune uolubitate cã rome
paria faceret planeq ab muidia eiꝰ. hu̾it.
abunde se redimi putaret. s hoc unum
doluisset. assiduo gͦ gandio lassus ꝓ uectꝰ
naingio in altum amilum m̾sit. at illũ
piscis exintia magnitudine regi notus
esce uice raptum ut faceret ostentum
in culmam dñi tursus fortue insidian¬
tis maimi reddidit. Sardonicem eam
gẽmam fuisse constat. ostenduntq ro¬
me si credimus in concordie delubro. cor¬
mia aurea augusti dono incluso et
nouissimũ ꝓpe locum totius regionis
obtinente. post hunc anulũ regia fa¬
isse traditur achatem: in qua nouẽ
muse ⁊ apollo citharam tenens specta¬
rentur nõ arte s sponte nature ita
discurrentib maculis ut musis ꝙͦ sin¬
gulis darentur insignia. nec deinde
alia qua tradatur magnoꝑt gẽmaꝵ
claritas extat apud auctores p̾t̾ͥqmͣ
ismenem coraulem maculis fulgenti¬
b quem solum comitante fabula
uanitatem eiꝰ indicante. in cipro

Expanded text:
ideretur, si cum Fortunae volubilitate paria fecisset, planeque ab invidia eius abunde se redimi putaret, si hoc unum doluisset, adsiduo gaudio lassus. ergo provectus navigio in altum anulum mersit. 4 at illum piscis, eximia magnitudine regi natus, escae vice raptum, ut faceret ostentum, in culina domino rursus Fortunae insidiantis manu reddidit. sardonychem eam gemmam fuisse constat, ostenduntque Romae, si credimus, in Concordiae delubro cornu aureo Augustae dono inclusam et novissimum prope locum praelatis multis optinentem. isse dicitur achaten, in qua novem Musae et Apollo citharam tenens spectarentur, non arte, sed naturae sponte ita discurrentibus maculis, ut Musis quoque singulis sua redderentur insignia. 6 nec deinde alia, quae tradatur magnopere, gemmarum claritas exstat apud auctores, praeterquam Ismeniam choraulen multis fulgentibusque uti solitum, comitante fabula vanitatem eius: indicato in Cypro
Abbreviated transcription (Latin):
mentũ marmorati est. ĩ subigendo do¬
nec ultro nõ cohereat. Contͣ in alba¬
rio oꝑe ut macerati calix ceu gluti¬
num hereat. macerari nõ nsi ex gle
p ba. Elide edes est. iinerue in qua su
ꝑfidie panenus rectoriũ induxit. lache
⁊ croco subactum: ut ferenti deos ira
diuis in altitudinem unam hñt dori¬
ce uocantur. Que ionam iomce. Que
septimam tustane. corinthiis eadẽ
ratõ que iocinis ⁊ differentia: qm̃ ca
ꝑitularis cornthiaꝵ eadem est. alti¬
tudo: q̃ cosligitur crassitudmmi ime.¬
Ideoq graciliores indent᷑ qm̃ iomce: senũ

Expanded text:
mentum marmorati est in subigendo, domentum marmorati est in subigendo, donec rutro non cohaereat; contra in albario opere, ut macerata calx ceu glutinum haereat; macerari non nisi ex glaeba oportet. Elide aedis est Minervae, in qua frater Phidiae Panaenus tectorium induxit lacte et croco subactum, ut ferunt; ideo, si dinis in crassitudine ima habent, Doricae vocantur; quae nonam, Ionicae; quae septimam, Tuscanicae; Corinthiis eadem ratio quae Ionicis, set differentia, quoniam capitulis Corinthiarum eadem est altitudo, quae colligitur crassitudine imideoque graciliores videntur; Ionicis enim
Abbreviated transcription (Latin):
silicis nõ excedentib libras. ⁊ uitiis struc¬
Ita ferratis uectib calcari turs ⁊ cocta¬
calcem e uario lapide cato cemdrius im¬
ꝓbat. Ex albo melior qmͣ ex duro. struc¬
ture utilior: que ex fistuloso tectoriis.
ad utrumq dãpnatur ex silice. utilior ea¬
dem effosso lapide: qmͣ ex ripis fluminũ
collecto. utilior emolari quia est quedam
pingnior natura eiꝰ. mirum plusqͣmͣ ar
fluinatilis aut marina. fit t̾cia : si tes¬
te tonse tercia ꝑs calcis addat ⁊ meli¬
or mat̾ia erit. appenuino nõ inuenit᷑¬
maxime causa qd̾ fulto calcis sine fer¬
rumie suo cementa ꝯponunt᷑. trita
quo quo uetustior eo melior. In anti¬
quaꝵ edium legib inuenitur ne recẽ¬
tiore trima uteret᷑ redemptor. Ideo
nulla tectoria eoꝵ rime federauere.
ductum est: nõ satis splendoris habet.
uligmosi pubi salsugo uicia testacios¬
ulmi utiluis. In grecia tectoriis eciam
harenatũ qd̾ inducturi sunt pͥus ĩ mor¬
tario ligneit uestib subigunt. Exꝑi¬

Expanded text:
silicis non excedentibus libras; ita ferratis vectibus calcari Calcem e vario lapide Cato censorius inprobat; ex albo melior. quae ex duro, structurae utilior; quae ex fistuloso, tectoriis; ad utrumque damnatur ex silice. utilior eadem effosso lapide quam ex ripis fluminum collecto , utilior e molari, quia est quaedam pinguifluviatili aut marinae tertia. si et testae tusae tertia pars addatur, melior materia erit. amaxume causa, quod furto calcis sine ferumine suo caementa componuntur. intrita quoque ea quo vetustior, eo melior. in antiquorum aedium legibus invenitur, ne recentiore trima uteretur redemptor; ideo nullae tectoria eorum rimae foedavere. ductum est, numquam satis splendoris habet. uliginosa et ubi salsugo vitiet testaceo sublini utilius. 177 in Graecia tectoriis etiam harenatum, quo inducturi sunt, prius in mortario ligneis vectibus subigunt. experi
Abbreviated transcription (Latin):
illa pompen pͥmũ ad margaritas gem¬
masq mores inclinauit sicut luchꝰ scĩ¬
pionis. ⁊ .G. N. manlii ad celatum
argentum ⁊ uestes attalicas ⁊ tricli¬
ma erata. sicut lucii mĩnmi ad corm¬
thia ⁊ tabulas pictas. cap̃cii. de gem¬
duti plamus nostat ᷑: mis tͣnslatis¬
indicatis .m. pudne messala ꝯsulib.
Rł. octob̾ die natalis sui egit: tnslucie
alueum cũ tesseris lusoriis e geminit
duab latum pedes tres longũ pedes
.iiiiͦ. he quis effectas res dubitet qua
geminaꝵ magnitudine hodie ꝓpe hnͣc
amplitudinem excedentem. In eo fuit
luna aurea pondo .xxx. lecti triclini¬
ares tres. uasa ex auro gemimis ab¬
.xxx. tres. montem aureum quadra¬
tum cũ ceruis ⁊ leonib ⁊ pomis om̃is
gem̾s circidatis aurea muse ex mar¬
garitis in cuiꝰ fastigio horologiĩ erat.
eciam ne .G. N. pompen e margari¬

Expanded text:
illa Pompei primum ad margaritas gemmasque mores inclinavit, sicut L. Scipionis et Cn. Manli ad caelatum argentum et vestes Attalicas et triclinia aerata, sicut L. Mummi ad Corinthia et tabulas pictas. id uti plaindicatis M. Pisone M. Messala cos. pr. k. Octobres natali suo egit, transtulit alveum cum tesseris lusorium e gemmis duabus latum pedes tres, longum pedes quattuor — ne quis effetas res dubitet nulla gemmarum magnitudine hodie prope ad hanc amplitudinem accedente, luna aurea pondo XXX—, lectos tricliniares tres, vasa ex auro et gemmis abXXXIII, montem aureum quadratum cum cervis et leonibus et pomis omnis generis circumdata vite aurea, musaeum ex margaritis, in cuius fastigio horologium. erat et imago Cn. Pompei e margari
Abbreviated transcription (Latin):
trummpho. ꝓfecto inter molles uiros
durasset cognomen magni. si sic tri
ꝓdigare ⁊ feminns repta qmͣ ger̾eq
ni uerius senũ applło. R. deoꝵ osten¬
tum credi oporteret clareq intelligi
poiset. Iam tũc illud caput orientis o¬
pib sine reliquo corꝑe: ostentatum.
mlitib singulis sena milia sestercioꝵ. to¬
lerabiliorem tñ fecit causam gas pͥnci¬
pis qui suꝑ cetera młiebria oculos indu¬
ebat e margaritis: ⁊ neronis pͥncipis
ria potoria ⁊ uaria supellectiliũ geis¬
⁊ amilos tͣnseuntes. Que enĩ luxuru

Expanded text:
m profecto inter illos viros durasset cognomen Magni, si prima viprodiga re et feminis reperta, quae gerere te ni verius saevum irae deorum ostentum id credi oporteret clareque intellegi posset iam tum illud caput orientis opibus sine reliquo corpore ostentatum. ilitibus singulis HS sena milia. 17 tolerabiliorem tamen causam fecit C. principis, qui super cetera muliebria soccos induebat e margaritis, aut Neronis principis, ta potoria et varia supellectilis genera, anulos translucentes. quae enim non luxuria
Abbreviated transcription (Latin):
fame ⁊ tempestate fessi herbas radicesq¬
effoderent: eruerunt toparium. hec
archelai sentencia est. Iuba toparion
insulam in rubro mari a contimnente¬
sam ⁊ ideo quesitam sepe a naingantib
ficatõnem ht̃ querendi. Ex hrͣ pͥmit
importatam berenice regine q̃ fuit
mater sequentis ꝑtolomei a philemo¬
ne prefecto regis mire placuisse: ⁊
inde factam statuam arsioe ꝑtolo¬
sacratam in delubro qd̾ aureum cegno¬
muĩabat᷑. Decentissimm auctores ⁊ cͥca
porri dirigitur. Est aũt amplisima
geminaꝵ. Eadem sola nobiliũ luam
sentit. cet̾e noxo ⁊ cote poluntꝰ. hec
litudine p̾t̾qmͣ auctoritate calame
iuridi pania. hascitꝰ᷑ post auersa indie
apud incolas caucasi montis. Eit et¬
phiracossacas apud dacas amplitudine
conspicua. s fistulosa ac sordium plena.
adherens. nec ut annata petris. sed
pigricia pedum equestres populos te¬
det. simul ⁊ ꝑiculũ terret. Ergo eũ¬
tes e longinquo incessiit: ⁊ cun
toto musto excutiũt. hoc uectigal

Expanded text:
fame et tempestate fessi, ut, cum herbas radicesque foderent, eruerent topazon. haec Archelai sententia est. 108 Iuba Topazum insulam in Rubro mari a continentsam et ideo quaesitam saepius navigantibus ficationem habere quaerendi. ex hac primum inportatam Berenicae reginae, quae fuit mater sequentis Ptolemaei, ab Philone praefecto; regi mire placuisse et inde factam statuam Arsionae Ptolsacratam in delubro, quod Arsioneum cognominabatur. 109 recentissimi auctores et circa porri sucum derigitur. est autem amplissima gemmarum. eadem sola nobilium limam sentit, ceterae Naxio et cotibus poliuntur. haec litudine propior quam auctoritate callaina, e viridi pallens. nascitur post aversa Indiae apud incolas Caucasi montis, Hyrcanos, Sacas, Dahas, amplitudine conspicua, sed fistulosa ac sordium plena, adhaerescens nec ut adnata petris, sed pigritia pedum equestres populos taedet, simul et periculum terret; ergo fundis e longinquo incessunt et cum toto musco excutiunt. hoc vectigal,
Abbreviated transcription (Latin):
est. que uocatur astrios cristallo pro¬
piquas. In india naidens ⁊ in palle¬
nes lttorib intus a centro. astolos¬
stella lucet fulgore lue plene. Qun¬
dam causam noĩs reddunt: qd̾ actͥs
opposita fulgorem rapiat ac regerat
optimam in carmana gigni ulłiq¬

Expanded text:
est quae vocatur astrion, crystallo proest quae vocatur astrion, crystallo propinqua, in India nascens et in Patalenes litoribus. huic intus a centro stella lucet fulgore pleno lunae. quidam causam nominis reddunt quod astris opposita fulgorem rapiat et regerat. optimam in Carmania gigni di
Abbreviated transcription (Latin):
hendit tepidior in uitreis. In eodem ge¬
nere sunt melicrisi qui ueluti ꝑ aurũ
sincero melle tͣnslucent. chasindias iuilt
qͣmqm in duricia fragilem in eadem¬
in colore nimerari debeat tociens iac¬
tati ꝑalienas pulchritudines nominis.
adeo decoris p̾rogatina in uocabulo fãt
dignum. soeunt intus tͣns lucida cristal¬
lis iuridis suo modo aer simulq puy¬
pura. ⁊ quidam uini aurei utor sẽꝑ
extremus in nisu: s purpura corona¬
ulla est. liquidior captis iocunda uani¬
tate oculis. laudatissima est. in indis:
apud quos sagenon uocatur. ꝓuima
apud egiptios : ubi tenites. tercia in
sunt galatica ⁊ traicia ⁊ cipria. uicia
eoꝵ: langnor aut alienis turba colori¬
bus ⁊ que citeraꝵ. ꝓxima candicanti¬
um est. asreria pͥncipatum hñs ꝓpͥeta¬
te nature qd̾ inclusam lucem pupille¬
modo quodam continet ac tͣnsfundit
cum indmatõne uelut intus ambu¬
lantem ex alio atq alio loco reddens.
In germania nata similit̾ candida

Expanded text:
endit, tepidior in vitreis. In eodem genere sunt melichrysi veluti per aurum sincero melle tralucente. has India fert, quamquam in duritia fragiles, quo colore numerari debeat, toties jactati per alienas pulchritudines nominis, adeo ut decoris praerogativa vocabulo facta dignum. coeunt quippe in tralucidam crystallum viridis suo modo aër simulque purpurae et quidam vini aurei nitor semper extremus in visu, sed purpura coronaulla liquidior potest iucunda suavitate oculis. haec laudatissima est in Indis, apud quos sangenon vocatur, proxima in Aegypto, ubi syenites, tertia in et Galatica et Thracia et Cypria. vitia earum languor aut alienis turbari coloribus et quae ceteraum est asteria. principatum habet proprietate naturae, quod inclusam lucem pupilla quadam continet. hanc transfundit cum inclinatione velut intus ambulantem alio atque alio loco reddens.iter candida
Abbreviated transcription (Latin):
cron milii magnitudine. alterũ ma¬
cedonicum in philippico auro reꝑtum
hoc est. cucuim semine par. post hoc
cipͥus uocatur: incipro reptus uergẽs
in aerium colorem. s in medicamie
de quo dicemꝰ efficacissimus. post hũc.¬
est siderites ferrei splendoris pondere
ante cet̾os s natura dissimilis. nam
⁊ ictib frangitur ⁊ alio adamante
aliter clarius intelligi potest. Siqͥdẽ
illa inuicta uis duaꝵq molentissimaꝵ¬

Expanded text:
chron , milii magnitudine, alterum Machron , milii magnitudine, alterum Macedonium, in Philippico auro repertum; hic est cucumis semini par. post hos Cyprius vocatur in Cypro repertus, vergens ad aereum coloremde qua dicemus, efficacissimus. post hunc siderites ferrei splendoris, pondere ante ceteros, sed natura dissimilis. namque et ictibus frangi et alio adamante aliter clarius intellegi potest, siquidem illa invicta vis, duarum violentissima
Abbreviated transcription (Latin):
humanis nõ solum int̾ margaritis
geminas p̾cium ht̃ adamas dui nõ nis
regib ⁊ hiis ad modum paucis cognitus.
Ita appellatus auri modo in metallis re¬
ꝑtus ꝑ ꝙͣ raro comes auro. ⁊ nec nsi
in auro nasti uidetur. uet̾es eum in
echiopum tm̃ metallis inueniri existi¬
mauere. inter delubrum merturii atq
insulam meroen: dixeruntq nõ ampli¬
orem cucumeris semine aut colore dissa¬
milem inueniri. Hunc genera eiut sex
noscunt᷑. Inditi nõ auro nascentis. s qua¬
dam cristalli cognatõne. siquidem et
colore tͣnslucido nõ differt. ⁊ lat̾m sex¬
angulo leuiore turbinatus in mucrone
duab contrariis ꝑtib si iungantur.¬
magnitudine uero etiam auellan mi¬
clei. similis est. huic arabicus minor
tm̃ similit̾ nascens cet̾is pallidior. argẽ
do ⁊ auro nõ nisi extellentissimo nata¬
lis. Incudib id dep̾hendunt: ita respu¬
ens iclus. ut ferrum utrumq dissultet
tõne accepit. unum ex hiis uocant cen¬

Expanded text:
humanis, non solum inter gemmas, pretium habet adamas, diu non nisi regibus et iis admodum paucis cognitus. ita appellabatur auri nodus in metallis repertus perquam raro comes auri nec nisi in auro nasci videbatur. veteres eum in Aethiopum metallis tantum inveniri existimavere inter delubrum Mercuri et insulam Meroen, dixeruntque non ampliorem cucumis semine aut colore dissimilem inveniri. nunc primum genera eius noscuntur: Indici non in auro nascentis et quadam crystalli cognatione, siquidem et colore tralucido non differt et laterum sexangulum levore, turbinati in mucronem e duabus contrariis partibusmagnitudine vero etiam abellani nuclei. similis est huic Arabius, minor tantum, similiter et nascens. ceteris pallor argenti et in auro non nisi excellentissimo natalis. incudibus hi deprehenduntur ita respuentes ictus, ut ferrum utrimque dissultetndomita vis accepit. unum ex iis vocant cen