comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Prima placẽt. ratibusq ꝑlacens ⁊ccẽs ĩ iuriã br̃is
Legatisq illatis a aliqua purgatur habetis
Quod petitis. neu polliciti puter inscius ingens
Nunus habes pacem. quonã fortuna reuersa ẽ
ur̃a uides. si dum latco tua fama tonabat
Tempestate graui bellor mitior hostis
Optasses cadem p̃cibus.tuc forte suꝑbum
Non p̃starc fuit. nuc cũ ꝓpe uictus ⁊ om̃m
Pulsus ad italia. metuẽgq ⁊ uelle sub actus
pacem ores. poterat recta cũ fronte negari
Et ta men ut mundus uidcat / nõ aspera nobis
Deiecisse aĩõs / nõ tollere prossera bella
fortuna ae pares habitus ꝯsistere in om̃i
Posteritasq notet/ nõ nos dulcedine p̃de
Prelia. nõ odiis . S pacis amore moucre.
Rax dabitur. fuerit uobis si pura uoluntas.
S quid uana refers.hac ẽ ispania dexstea
Si nescis. multoq michi iã parta cruore
Cetera nr̃a uides.stulta ẽ nt iactantia dantis

Expanded text:
Prima placent, ratibusque recens iniuria nostris Prima placent, ratibusque recens iniuria nostris Legatisque illata aliqua purgatur, habetis Quod petitis, neu polliciti puter inscius, ingens Munus habes pacem. Quonam fortuna reversa est Vestra vides. Si dum Latio tua fama tonabat Tempestate gravi bellorum, mitior hostis Optasses eadem precibus, tunc forte superbum Non prestare fuit. Nunc cum prope victus et omni Pulsus ab Italia metuensque et velle subactus Pacem ores, poterat recta cum fronte negari. Et tamen, ut mundus videat non aspera nobis Deiecisse animos, non tollere prospera bella, Fortunave pares habitus consistere in omni, Posteritasque notet non nos dulcedine prede Prelia, non odiis, sed pacis amore movere, Pax dabitur, fuerit vobis si pura voluntas. Sed quid vana refers? Hac est Hispania dextra, Si nescis, multoque michi iam parta cruore. Cetera nostra vides. Stulta est iactantia dantis
Abbreviated transcription (Latin):
Spem cpacis uiolasse palam ẽ. nũc federa ruesus
Et pacem indignos quos pͥma in uiria fecit
Conditione pari petitis leuiore sccundam.
Nec pudet /⁊ quantis sese fortuna ⁊ euoluat
Casibus ad moncor . ꝙͣ sit uia lubricalmage
fortune liuberor reges meminisse ducesq.
Quos mutata gradu subito deiecit ab alto.
Se emplisos p̃mor. scio ꝙ mortalia nobis
Corpora sut. animi eteri.scio multa sepultis
Su pplicia ⁊ longos stelerũ suꝑ esse dolores.
Hic famam restare honis.eternaq celo
p̃mia. uis ne aliud docilem uir date mone̾.
Casibus expositum scio me. teq at in potẽtem
E gregiũq ducem fateor. de siste mi nari
Scimus ⁊ hinc maior nr̃is speratur ab armis
Gloria. ncc regnũ fortune ignoro iocantis
Rebus inhumanis. at nulla potentia sum̃o
Est cquanda deo. solet hic pia bella fauentes
Iuxilio fiemare suo. ac ne forte mort mͣ
Hũc totũ fortasse diem. Si federa uobis

Expanded text:
Spem pacis violasse parum est; nunc federa rursus Spem pacis violasse parum est; nunc federa rursus Et pacem, indignos quos prima iniuria fecit Conditione pari, petitis leviore secundam: Nec pudet! et quantis sese Fortuna revolvat Casibus admoneor, quam sit via lubrica magne Fortune; iubeor reges meminisse ducesque Quos mutata gradu subito deiecit ab alto; Exemplisque premor. Scio quod mortalia nobis Corpora sunt, animi eterni; scio multa sepultis Supplitia et longos scelerum superesse dolores; Hic famam restare bonis eternaque celo Premia. Visne aliud docilem, vir docte, monere? Casibus expositum scio me; teque armipotentem Egregiumque ducem fateor: desiste minari. Scimus: et hinc maior nostris speratur ab armis Gloria. Nec regnum Fortune ignoro iocantis Rebus in humanis. At nulla potentia summo Est equanda Deo. Solet hic pia bella foventes Auxilio firmare suo. At ne forte moremur Hunc totum per verba diem, si federa vobis
Abbreviated transcription (Latin):
Credis ad huc nõ esse d̾cum. sic pectore prorsus
Egatis abrasit nõ multũ annosa uetustas.
Bis pͥus ad uersum nos arma nephanda tulistu
N os q lacessiti semꝑ. sotiisq stiuentes
Io meritis ꝙͣ stetimus certare coacti.
Nos pictas ꝯdam situlis succurrere iussit
Nũe aũt hyspanis. in quos tua maꝰo quatum
Seuitia exarsit dolor cͥ meminisse pudorq
Sera nimis miseris qm̃ romana fuetũt
Auxilia atq ingens in faimia nr̃a sagantũ ẽ
t deus ille deus quc̃ uos ꝯtempuitis equas
Exegit penas meritis. belliq prioris
Exitus ille fuit quẽ uos sen̾sistis. ⁊ idem
Huius erit. nisi iusta deũ uindicta fatiat.
Si qua tñ medio tulius que multa fatemur
uulnera. ꝑmisit forsan rectissimus ultor
Txercens purggansq pios. S pͥsca edinquo
Si tiba cura manet/ ne pax tua ciuibus eb sit
Et nchi ꝑfid̾ieine p̃mia forte reportẽt
Est amimius quid enim /. nũ uos ⁊ federa ⁊ omem

Expanded text:
Credis adhuc non esse Deum? Sic pectore prorsus Credis adhuc non esse Deum? Sic pectore prorsus Egatis abrasit non multum annosa vetustas? Bis prius adversum nos arma nefanda tulistis, Nosque lacessiti semper, sociisque faventes Id meritis, contra stetimus certare coacti. Nos Pietas quondam Siculis succurrere iussit; Nunc autem Hispanis, in quos tua maxima quantum Sevitia exarsit! Dolor est meminisse pudorque; Sera nimis miserie quoniam Romana fuerunt Auxilia, atque ingens infamia nostra Saguntum est. At Deus ille, Deus quem vos contemnitis, equas Exegit penas meritis, bellique prioris Exitus ille fuit, quem vos sensistis, et idem Huius erit, nisi iusta Deum vindicta fatigat. Si qua tamen medio tulimus, que multa fatemur, Vulnera, permisit forsan rectissimus ultor, Exercens purgansque pios. Sed prisca relinquo: Si tibi cura manet, ne pax tua civibus obsit, Et michi, perfidie ne premia forte reportent, Est animus. Quid enim? nunc vos et federa et omnem
Abbreviated transcription (Latin):
uos dños rerũ longinquaq cũta regẽtes
Impetia ⁊ multũ terraq mariq treniedos
Cernamus. superis postꝙͣ fatoq potenti
Certus eran quecũq michi ꝓmissa fuisset
Aduentu turbanda tuo nec federa penos
Ius ne hominum / ul sacra deum ẜnare paratos
Na cogente anetu. prius hic grauis astra uolatu
Scandet equus. prius hic solidus ꝑ mania collis
Ascendet celũq cauo subsidet auerno
Qͣ nobis sit amica fides. S iusta deors
ultio ꝑ sequitur sontes.stir pẽ d yfrinam
uertirat. ⁊ claudo quãꝙẜ pede iussa fugelces¬
Preuenit interdum scelerũ spectator ab alto
ꝑfidicq deus. quã ꝙͣ tibi fabula una c̃
Hanibal esse deuni. quotiens rubicunda cruẽte
Litora pulsarat ab sorptis classibus unde
Uiscera bellantum pelago quet sparsa natarẽt
Quot trũce aut latere afflictim suꝑ era purpes
Quot tabo undantes estu iactante carine
Quot dipeli. ⁊ tetro stillantes sanguine. postes.

Expanded text:
Vos dominos rerum longinquaque cunta regentes Vos dominos rerum longinquaque cunta regentes Imperia et multum terraque marique timendos Cernamus, superis postquam Fatoque potenti "Certus eram quecumque michi promissa fuissent, Adventu turbanda tuo, nec federa Penos Iusve hominum vel sacra deum servare paratos, Ni cogente metu. Prius hic gravis astra volatu Scandet equus, prius hic solidus per inania collis Ascendet, celumque cavo subsidet Averno, Quam vobis sit amica Fides. Sed iusta deorum Ultio persequitur sontes, stirpemque profanam Verberat et, claudo quamquam pede nisa, fugacesPrevenit interdum. Scelerum spectator ab alto Perfidieque Deus..., quamquam tibi fabula vana est, Hanibal, esse Deum. Quotiens rubicunda cruente Litora pulsarunt absorptis classibus unde! Viscera bellantum pelago quot sparsa natarunt! Quot trunce aut lacere afflictim super equora puppes! Quot tabo undantes estu iactante carine! Quot clipei et tetro stillantes sanguine postes!
Abbreviated transcription (Latin):
puᵃ fata uelim. ⁊ patrios ꝯmictere caũs.
Nũc aũt de pace agitur tractantib illis
Quorũ ꝓͥmus honos pacis belliq futrus
Et labor. aut requies. c quidem bella mouẽdi
Auctor eram. donec uetuerũt fata tenẽd
Ut faustus foret euẽtus. sic federa certe
Consillo firmata meo. patemq tuebor
Que nobis in honesta quidem. s uelle necesse ẽ
At uobis spetiosa uenit. sit dicere quã qͣ
Uictor⁊ pacis leges / penãd iubere
Tu tñ chanc patiere reos in ponere multã
Ore uelim proprio nr̃is et toribus equã.
hesperĩe tractus / atq arua nouissima mũds
Solieq tuceps rogio. ⁊ sardina ⁊ om̃is
Insula trereno aut libico ꝑfusa ꝓfundo
uestra sit. hĩc alia exaliis ꝯ quitite regna
Ite ꝙ extremos axes/ atq in uia ferro
Pandite fulminco reges calcate suꝑbos.
uestra sub cccasa uictricia signa ferentur
Inbercam ⁊ solis tandem uoluantur adortug
Nos aũt libicis arctati finibus inde.

Expanded text:
Publica fata velim et patrios committere casus. Publica fata velim et patrios committere casus. Nunc autem de pace agitur tractantibus illis Quorum primus honos pacis bellique futurus Et labor aut requies. Equidem, quia bella movendi Auctor eram, donec vetuerunt Fata, tetendi Ut faustus foret eventus. Sic federa certe Consilio firmata meo pacemque tuebor: Que nobis inhonesta quidem; sed velle necesse est. At vobis speciosa venit. Sit dicere quamquam Victorum pacis leges penamque iubere, Tu tamen hanc patiare reos imponere mulctam Ore velim proprio, nostris erroribus equam. Hesperie tractus atque arva novissima mundi Eolieque triceps regio et Sardinia et omnis Insula Tirreno aut Libico perfusa profundo Vestra sit: hinc alia ex aliis conquirite regna, Ite per extremos axes atque invia ferro Pandite fulmineo, reges calcate superbos, Vestra sub occasu victricia signa ferantur In Boream et solis tandem volvantur ad ortus. Nos autem Libicis arctati finibus, inde
Abbreviated transcription (Latin):
Ne q libens sileo fato iactatus utroq
Quid sim quid fuerim cernis. uix nõtirs usꝙͣ
Inuenis exem plum fortuna uolubilis ⁊̃ quo
Luserit ulla mag̃. tutũ ẽ discedere sensim
Illius egremio. in miũ nec fidere blandis
Unu tu illi p̃stare fidem / que uolucre nũꝙͣ
De sunt instabilem uiolento turbine rotam
Que nõ ceca modo est. S cecos efficit illos
Quos ꝯplexa sinu ẽ. nũꝙͣ ue attollit ⁊ ĩꝑlet
Muncribus falsis. nisi quos de culmine sũmo
Uuertere p̃cipiti fuerit medicata ruina
At fuerit suspecta tibi iã federe fracto
Punica forte fides. Sz tu desiste uereri
Tempus pacis adest. Et uos nisi falsa relatu
Audius. pactũ fedus spreustis auorum
Tempore: ꝙ minime dignis autoribus ictũ
Esse uideretur. nos si fortuna maligne
Strarit humi reris forsan cecidisse decoris
Om̃e simul studiũ. nõ sie nos numina leuo
Sidere ꝓspiciũt. fateor nõ omnib eque

Expanded text:
Meque libens taceo. Fato iactatus utroque, Meque libens taceo. Fato iactatus utroque, Quid sim, quid fuerim, cernis. Vix notius usquam Invenis exemplum, Fortuna volubilis in quo Luserit illa magis. Tutum est discedere sensim Illius e gremio, nimium nec fidere blandis. Vin tu illi prestare fidem, que volvere nunquam Desinit instabilem violento turbine rotam? Que non ceca modo est, sed cecos efficit illos Quos complexa sinu est, nunquamve attollit et implet Muneribus falsis, nisi quos de culmine summo Vertere precipiti fuerit meditata ruina? At fuerit suspecta tibi iam federe fracto Punica forte fides. Sed tu desiste vereri: Tempus pacis adest. Et vos, nisi falsa relatu Audivi, pactum fedus sprevistis, avorum Tempore, quod minime dignis auctoribus ictum Esse videretur. Nos si Fortuna maligne Stravit humi, reris forsan cecidisse decoris Omne simul studium? Non sic nos numina levo Sidere prospiciunt. Fateor, non omnibus eque
Abbreviated transcription (Latin):
uir fuerat cyrus tñ is dum fine sine ullo
Credulus in scquitur fortunã. turpiter alto
Excidit ex e solio. cumulus fuit ille pudori
feminea cecidisse manu. Felicia pirrus
Ar ma tulit. quãta potuit cũ laude reueet
In recgnũ. uobis ẽt mansiss amicus
Ut rcor. illa animi tanta dulcedine tali
Dignus amicitia. S dum nec frena tenere
Nec cursum cohibere põt/ cõ lapsus ad yma
Corruit hic medio si ꝑ mansiss abunde
Sparserat epyri celebrẽ ꝑ secula stimam.
Ah quotiens ytalo rex formidatus ĩ orbe
Trinactie diadema tulit. mox cognitus archo
Sceptra ⁊̃ macedũ arripuit.S sistere mĩꝙͣ
Dum ualet. ille uiris in uictus gła uulgi
feminei. argolico euit ingens uictima saxo
S quia nr̃a mag̃ fortasse exempla mouebũt.
Hac ip̃a in patria regł fortuna supremis
Equarat ducibus. S dum ꝯscendere ad astra
Nititur. integgrũ iacuit. resurpinus acerbo
Fine decus partũ claudens Aliena renatro

Expanded text:
Vir fuerat Cirus? Tamen is dum fine sine ullo Vir fuerat Cirus? Tamen is dum fine sine ullo Credulus insequitur Fortunam, turpiter alto Excidit e solio. Cumulus fuit ille pudori, Feminea cecidisse manu. Felicia Pirrus Arma tulit: quanta potuit cum laude reverti In regnum! Vobis etiam mansisset amicus, Ut reor, illa animi tanta dulcedine, tali Dignus amicitia. Sed dum nec frena tenere, Nec cursum cohibere potest, collapsus ad ima Corruit. Hic medio si permansisset, abunde Sparserat Epiri celebrem per secula famam: Ha quotiens Italo rex formidatus in orbe! Trinacrie diadema tulit: mox cognitus Artho Sceptra etiam Macedum arripuit. Sed sistere nusquam Dum valet, ille viris invictus, gloria vulgi Feminei Argolico ruit ingens victima saxo. Sed quia vestra magis fortasse exempla movebunt, Hac ipsa in patria Regulum Fortuna supremis Equarat ducibus. Sed dum conscendere ad astra Nititur, in tergum iacuit resupinus, acerbo Fine decus partum claudens. Aliena renarro
Abbreviated transcription (Latin):
Nil facias recte. nisi cũ spes uenerit illic̃.
Hĩc metus occurrat tibi. sin uictorla forsan
Cesserit. ⁊ quatũ ẽ ꝓprius quod laudibus addis
uictor es. ⁊ uincis. Uixq unũ mille triũphis
Addicis.at si forte diu comitata repẽte
Destitirãt te fata.rius. pereũtq labores
Innumer. spesq ampla.simul ꝯsultor ⁊hostis
Unus adest. odium silcat. res firmet utrinq
Utile ꝯsiliũ. ⁊ si nulla pericula terrẽt
At retrahat saltem studiũ it nominis alti.
Altius ire nequidt nũc ꝯseruare labra.
Magnus enum labor ẽl magne custodia fame.
uis ne tot egregios actus ⁊ tempore tãto
Qucsitũ decus unius ꝯmi ctere casus
Arbitrio. uis ne una. dies tot subruat annos.
fortunã frenare suã finẽq scc̃udis
unere cõsiliũ ẽ nec parua a ctessio magne
fortune ẽ tenuisse modum. si frena rdapas
Aufert in preceps. possem te multa mouere
Namq exemploꝵ magna ẽ michi copia. quãtus

Expanded text:
Nil facies recte, nisi cum spes venerit illinc, Nil facies recte, nisi cum spes venerit illinc, Hinc metus occurrat. Tibi sin victoria forsan Cesserit: et quantum est propriis quod laudibus addis? Victor es et vincis, vixque unum mille triumphis Adicis. At si forte diu comitata repente Destituant te Fata, ruis pereuntque labores Innumeri spesque ampla simul. Consultor et hostis Unus adest: odium sileat, res firment utrimque Utile consilium et si nulla pericula terrent, At retrahat saltem studium te nominis alti. Altius ire nequit: nunc conservare labora. Magnus enim labor est magne custodia fame. Visne tot egregios actus et tempore tanto Quesitum decus unius committere casus Arbitrio? visne una dies tot subruat annos? Fortunam frenare suam finemque secundis Ponere consilium est, nec parve accessio magne Fortune est tenuisse modum. Si frena relaxas, Corrues in preceps. Possem te multa monere; Namque exemplorum magna est michi copia. Quantus
Abbreviated transcription (Latin):
Te uindicta patris.te tot felicia bella.
Affrice ⁊ hesperie. ⁊ nũꝙͣͣ mẽtita secundos
Successus fortuna leuat. satis oĩa noni
preterta ex pertus totiens scio quãta libido ẽ
uincendi quãtũq decus. uictoria qñ
Certa foret fateor. rerũ ẽ dulcissima. s nũc
Quis deus hanc uobis / qui nõ ⁊ fallere possit
Pellicitus:mͥ crede aderũt nisi sistimus iras.
Agmine ab auerso.simul hie quẽ cernis in et mẽ
Alter erit. pecusq aliud. frosq altera longge
Nec sonus hic uoris. nec pacis inhertia uerba.
Ergo aĩos assũme nouos. neu nomĩa pacis
uile sonẽt. pulcra ẽ inquis uictoria. s spes
Ansia uincendi. pax ẽ pulchernma rerur
het tibi certa patet: nisi respius. omĩa uersa
Et quotiẽs aĩos p̃sentia prospera tollũt
Ante acres intende cculos / circũq retroq
Nec quid leta ferat tm̃ forturta tulit ue :
S quid ferre põt/ aĩo metire sagaci.

Expanded text:
Te vindicta patris, te tot felicia bella Te vindicta patris, te tot felicia bella Africe et Hesperie et nunquam mentita secundos Successus Fortuna levat. Satis omnia novi. Preterea expertus totiens, scio quanta libido est Vincendi, quantumque decus victoria. Quando Certa foret, fateor, rerum est dulcissima; sed nunc Quis deus hanc vobis, qui non et fallere possit, Pollicitus? Michi crede, aderunt, nisi sistimus iras, Agmine ab adverso. Simul hic quem cernis inermem, Alter erit, pectusque aliud fronsque altera longe; Nec sonus hic vocis nec pacis inertia verba. Ergo animos assume novos neu nomina pacis Vile sonent. 'Pulcra est' inquis 'victoria'. Sed spes Anxia vincendi. Pax est pulcerrima rerum. Hec tibi certa patet, nisi respuis. Omnia versa Et quotiens animos presentia prospera tollunt, Ante acres intende oculos circumque retroque, Nec quid leta ferat tantum Fortuna tulitve, Sed quid ferre potest animo metire sagaci.
Abbreviated transcription (Latin):
Cura quidem fateor fuerat pulcheͬrima pacis
Gentib in domitis. nec enm trinactia figa nobi¬
nõ fera sardine tellus. nõ tractus hiberus.
p̃mia magna satis ꝓtot iã classibus. aut tot
Sũt excitibus ꝓtanto sãgiune fuso.
Culpari transacta tñ. l usq loquẽdo
Nutau uetitũ ẽ. transuerso calle furentes
Traxit auaritie ⁊abies. aliena pesesoam
uazor in ꝓpriis. spes in modetata fefelli
Sit aũis paris impatiẽs sic. blanda parũꝑ
fortuna in magnis alio fuerit ĩ proba uultu
asibus hee bariis nisi me quais fallere dulce e
Iam satis edoui. nõ sat sibi credere tũtu
hinc tatione meos moderantẽ ceitius actus
Cepit pacis amor tua lz feruentior etas
Et fortuna diu felix deceret utrũq
Consilio aduersum pacis studiisq quictis.
Namq ego cõmemni medio fetuore iuuente.
Qualis apud trebiã fuerim. concede ꝓfari.
Qualis apud cannas talem te suspicor esse
Nempe uires /etas ⁊ famosissima clari

Expanded text:
Cura quidem, fateor, fuerat pulcerrima pacis Cura quidem, fateor, fuerat pulcerrima pacis Gentibus indomitis. Nec enim Trinacria nobin fera Sardinie tellus, non tractus Hiberus Premia magna satis pro tot iam classibus aut tot Sunt exercitibus, pro tanto sanguine fuso. Culpari transacta tamen licet usque loquendo, Mutari vetitum est. Transverso calle furentes Traxit avaritie rabies. Aliena petebam: Urgeor in propriis. Spes immoderata fefellit Atque animus paris impatiens. Sic blanda parumper Fortuna, in magnis alio furit improba vultu. Casibus hec variis - nisi me quoque fallere dulce est - Iam satis edocuit: non sat sibi credere tutum. Hinc ratione meos moderantem certius actus Cepit pacis amor. Tua sed ferventior etas Et fortuna diu felix exterret, utrumque Consilio adversum pacis studiisque quietis. Namque ego commemini medio fervore iuvente Qualis apud Trebiam fuerim, - permitte profari - Qualis apud Cannas! Talem te suspicor esse. Nempe virens etas et famosissima clari
Abbreviated transcription (Latin):
Potq acies cesas campisitot milia fusa
Solus ego patem a uobis petiturus ĩ ermis
fortuna uariante uices surplexꝙ denaleure
Sratuso rexcunctis quibus hoc decus illa parabat.
De potius micha sorte datũ. quia nobilis imdeus
Solamen michi uictor erit minenũq pudebit
Sub tanto cecidisse uiro T ibi gła porro
Ultima nõ fuerit. nisi me mẽs ꝯscia fallit
Hanibalem cui de nobis tot larga triũpos
fata dabat. cui tot campis at agmiine fracti
Romani cesstre duces. tib cedere soli.
Non acie nõ ui solo s noĩe uictum
Ladibriũ quoq fortune que bella parẽti
Et ꝑta tuo mecũ nato claudenda reẜuat
Indigner/ stupca ne magis. nãq alle ꝑ arma
Dux actr plenis uictor fortissimus annis
Ille michi cessit iuueni. uictusꝙ latinis
Finibus ẽ sͣ tu nũc iuiuenilib annis
Impropria me nc̃pe domo sine buluerẽ uices.
fempore iã belloq ducem uigtricia signa
Duratosq aĩos durataq mẽbra gerẽtẽ

Expanded text:
Totque acies cesas, tot campis milia fusa Totque acies cesas, tot campis milia fusa Solus ego pacem a vobis petiturus inermis, Fortuna variante vices, supplexque venirem, Gratulor, ex cuntis quibus hoc decus illa parabat Te potius michi sorte datum; quia nobilis ingens Solamen michi victor erit, minimumque pudebit Sub tanto cecidisse viro. Tibi gloria porro Ultima non fuerit - nisi mens me conscia fallit - Hanibalem, cui de vobis tot larga triumphos Fata dabant, cui tot campis atque agmine fracti Romani cessere duces, tibi cedere soli, Non acie, non vi, solo sed nomine victum. Ludibrium quoque Fortune, que bella parenti Cepta tuo mecum nato claudenda reservat, Indigner stupeamne magie? Namque ille per arma Dux acer, plenis victor fortissimus annis, Ille michi cessit iuveni, victusque Latinis Finibus est. Contra tu nunc iuvenilibus annis In propria me nempe domo sine vulnere vinces Tempore iam belloque ducem victricia signa Duratosque animos durataque membra gerentem.
Abbreviated transcription (Latin):
fama. polos penctrat. ciuus dãt credula sũmis
Secula numinib uirtus quia sugggerit ortũ
Sanguine qui patrro madidũ ꝯtingere campũ
Nõ timuit. cladesq suas tam fortiter ultus
Insequitur uictos ⁊ nos post p̃lia ⁊ tãta
spana tellure fugat nr̃oq labores
Itritut. Iste habitũ cũctis meditantib bonus
Cansiliũ uertit cũctisq tremẽtib idem
Constit in motus nullus sua rura tutri
Audebat nr̃as en iste ĩ sultat in arces.
hic regem cui nr̃a iugens in nꝑa manebat
Sres prius alloquio flexit. mox fregit aꝑta
Pee domuitq aciem uictũꝙ in uinda coegi
Nc quoq de iecit prius hic ꝙͣ bideriti fenrũt
E pulit᷑ ytalia. quid multa. uł iste ꝓfecto
Est michi nł nullus toto metuendis ĩorbe
Que dum cuncta pares oeuli trepidantis ĩ ictu
Uoluissent aĩs. incepta silentia xũpens
hnibal hec pͥmus. si me mea fata maligno
Sydere dannabãt. ut post tot bella ꝑ acta

Expanded text:
Fama polos penetrat; cuius dant credula summis Fama polos penetrat; cuius dant credula summis Secula numinibus - Virtus quia suggerit - ortum; Sanguine qui patrio madidum contingere campum Non timuit, cladesque suas tam fortiter ultus Insequitur victos et nos post prelia tanta Hispana tellure fugat, nostrosque labores Irritat. Iste abitum cuntis meditantibus unus Consilium vertit, cuntisque trementibus idem Constitit immotus. Nullus sua rura tueri Audebat: nostras en iste insultat in arces. Hic regem, cui nostra ingens innixa manebat Spes, prius alloquio flexit, mox fregit aperta Perdomuitque acie victumque in vincla coegit. Me quoque deiecit prius hic quam viderit; et nunc Expulit Italia. Quid multa? vel iste profecto Est michi, vel nullus toto metuendus in orbe." Que dum cunta pares oculi trepidantis in ictu Volvissent animis, incepta silentia rumpens Hanibal hec primus: "Si me mea fata maligno Sidere damnabant ut tot post bella peracta
Abbreviated transcription (Latin):
Alter ⁊ alterius ꝯspectũ exere uicissim
Inmoti. tũ multa alto sub corde mouẽtes.
Dum sturpor acconites habuitisil uere parũper
Scipio fulminei cernẽs horrentia circum
hora ducis uultusq truces. hic inppiter ille ẽ
Cuius ab armatis legionib ora timẽt
Utalie terror. murus / cartaginis arxq
Hesperie domitor. qui gallica eura ꝑ agrãs
fregit in accessus alpes / callemꝗ: ninosum
Natura luctante dedit. tot nr̃a cecidit
a gnina totq duces. totiens lumina nr̃o
Sanguine fedauit. campo potuitꝙ patẽti
Atq acie iusta magnũ suꝑare parentem.
Iłeꝙ simul iuuencim / pauide qui lumina rome
Nonꝰ fcrro nr̃i q metu. S nuimine cecto
Presentitq deum tmimbi ꝙ fauentib urbi
Liquit. ⁊ crabeo nr̃am debere salutem.
nodis nõ uirtuti nõ fortib cirmid
Q tem pestatis tñi auxiliarib undis¬
d alia uoluebat scipio ꝯͣ hambal. hie est
hic cuius tenera iã nũc etate remotos

Expanded text:
Alter ad alterius conspectum hesere vicissim Alter ad alterius conspectum hesere vicissim Immoti. Tum multa alto sub corde moventes, Dum stupor attonitos habuit, siluere parumper: Scipio fulminei cernens horrentia circum Ora ducis vultusque truces, "Hic, Iupiter! ille est Cuius ab armatis legionibus ora timentur, Italie terror, murus Carthaginis arxque, Hesperie domitor, qui Gallica rura peragrans Fregit inaccessas Alpes callemque nivosum Natura luctante dedit; tot nostra cecidit Agmina, totque duces, totiens qui lumina nostro Sanguine fedavit, campo potuitque patenti Atque acie iusta magnum superare parentem Meque simul iuvenem; pavide qui limina Rome Non ferro nostrique metu, sed numine certo Presentique deum nimbisque faventibus urbi Liquit, et erubeo nostram debere salutem Non animis, non virtuti, non fortibus armis, Sed tempestatis tantum auxiliaribus undis." Talia volvebat Scipio. Contra Hanibal: "Hic est, Hic cuius tenera iam nunc etate remotos
Abbreviated transcription (Latin):
Qubsistũt spatiis at dux p̃gressus uterq
Cormpode excelso/ positis concorditer armis
une suus quõq ẽ testisq comesq secutus.
Uincus in terpres tumuo sic cominus ambo
Conueniũt. sũmi si quidem regũ q d̾ucũq
Quos ant pͥma tulit celi quocũq subaꝵe
Aut ctas latura sequens. ceu bella gigãtes
Si renouẽt mdigna deis.stẽtq agmina ꝯtra.
ful mine de posito ꝓcedat iu ppitet iñ gens
Mercuriusq comes cũ pars aduersa ti phxeũ
Mictat ⁊ huic comitẽ se turpis homunculusaddat
At longe armati spectẽt comertia fratres
Terrigene tũ parte alia furor ip̃e deoꝵ
Conticeat. ꝓmat phebus teneatq sagiptas
hor rificã q minaꝵ quatiat ꝑcul egidia pallas.
Ferra tremat uibret ignes ⁊ fulguret ether.
Notibus aut aliis alioq horrore uidenturm
Conuenere pares. sileãt michi cũcta pͥorũ
Nlominanõ ał nullo ꝯsistete campo
Mxuores fortuna aucs uidisse negabit.

Expanded text:
Subsistunt spatiis. At dux pregressus uterque Subsistunt spatiis. At dux pregressus uterque Cornipede excelso positis concorditer armis; Pone suus quemque est testisque comesque secutus Unicus interpres. Tumulo sic cominus ambo Conveniunt, summi siquidem regumque ducumque Quos aut prima tulit celi quocumque sub axe Aut etas latura sequens. Ceu bella Gigantes Si renovent indigna deis, stentque agmina contra, Fulmine deposito procedat Iupiter ingens Mercuriusque comes; tum pars adversa Typheum Mittat, et huic comitem se turpis homunculus addat; At longe armati spectent commercia fratres Terrigene: tum parte alia furor ipse deorum Conticeat: promat Phebus teneatque sagittas, Horrificamque minax quatiat procul egida Pallas; Terra tremat, vibrent ignes et fulguret ether; Motibus haud aliis alioque horrore videntum Convenere pares. Sileant michi cunta priorum Nomina! Non alias nullo consistere campo Maiores Fortuna duos visisse negabit.
Abbreviated transcription (Latin):
Sen uentura pauẽs. seu iã longeua labore
Fedia ꝑtesus Seu fraudẽ in uoluere uerbis¬
Collegniũqͣs petit mnchil aduersatus ir amibe
Castta mouẽt ex cõposito. multũ q ꝓpinquis
Conse dere leeis facilis ꝯgressus pariter illes
Iungeret exiguis urbs nargara menibim̃ est
Nus ꝓcul. huc scipio raptim murimine collẽ
Etupat hec sedes tutis aptissima castris
Sulas aque fonto illic ⁊ pabula passim
Oportuna oirigs ⁊ cquis uix milib alter
Quatuor aduersis ductor distantia castris
Ardua cõmunit scatebris ubi nulla benignis
Limpha caput tollit. camposq r̃rorat ĩ hertes.
Neue du mora tuta foret sitis ip̃a leuabait
In medio tumulus legitur ꝯspectus utrinq
E tectusq situ incqiud inter frondea clastra
Antraq siluarũ fraudisꝙ dolisq lateret.
Marcellus terrebat enim ⁊ collegai ꝓ emptus.
¶ Nc̃ illic̃ armata acies. hue gtessibus cquis
Agmine quadrato. ueniũt. paribusq remote

Expanded text:
Seu ventura pavens, seu iam longeva laborum Seu ventura pavens, seu iam longeva laborum Tedia pertesusColloquiumque petit. Nichil adversatus; et ambo Castra movent ex composito, multumque propinquis Consedere locis, facilis congressus ubi illos Iungeret. Exiguis urbs Nargara menibus inde est Haud procul. Hunc Scipio raptim munimine collem Occupat. Hec sedes tutis aptissima castris: Dulcis aque fontes illic et pabula passim Opportuna viris et equis. Vix milibus alter Quatuor adversis ductor distantia castris Ardua communit, scatebris ubi nulla benignis Limpha caput tollit camposque irrorat inertes, Neve diu mora tuta foret, sitis ipsa vetabat. In medio tumulus legitur conspectus utrimque Detectusque situ, nequid inter frondea claustra Antraque silvarum fraudisque dolique lateret: Marcellus terrebat enim et collega peremptus. Hinc illinc armate acies huc gressibus equis Agmine quadrato veniunt, paribusque remote
Abbreviated transcription (Latin):
Siquid ad hue suꝑ est securi cũcta uidege
Et ur̃o narrate duci. Sic ille benigne
hortatus. dubios hominẽ nedeũ ne laruẽtem
Audissent. scupidosq ĩ certa mẽte relinquit
Unde urris sumptus p̃statur opiius. equisq
Concessi / comitesq uie. qui tuta locor
Ostondãt/ mituq tegat. ne forte ꝑ agros
S parsa manus / iustam ablato prtet hoste rapitia
Talia dũ latius ꝑ agit dux forsitan illo
Massinissa die peditũq equitũꝙ cathetue
Ingentes alacri ueniũt in castra fragore.
Sm̃ib ex iusis nil tam ꝑ terruit asprã
hambalem . ꝙͣ clara hostis fiducia lan rugt¬
dez Sres c̃o uoluentis enim ñ bella pauẽtis.
Attm̃ extremas qm̃ ia fata ruinas
Urlgebat aderatq dies. qui nubila sortis
sellret a mbigie. statunit tem ptare loque sat
Ante duas uetem aduersi. si flectere possit
Consilio. patiq nouos infundere amotes
Suue ille egregia moꝵ dulcedina tactus

Expanded text:
Siquid adhuc superest, securi cunta videte Siquid adhuc superest, securi cunta videte Et vestro narrate duci." Sic ille benigne Hortatus dubios hominemne deumne loquentem Audissent, stupidosque incerta mente reliquit. Inde viris sumptus prestatur opimus equisque, Concessi comitesque vie, qui tuta locorum Ostendant, nutuque tegant, ne forte per agros Sparsa manus iustam oblato putet hoste rapinam. Talia dum Latius peragit dux, forsitan illo Massinissa die peditumque equitumque caterve Ingentes alacri veniunt in castra fragore. Omnibus ex visis nil tam perterruit asprum Hanibalem quam clara hostis fiducia, magnas Spes animo volventis enim, nec bella paventis. Attamen extremas quoniam iam Fata ruinas Urgebant, aderatque dies qui nubila sortis Pelleret ambigue, statuit tentare loquendo Ante ducis mentem adversi, si flectere possit Consilio, pacisque novos infundere amores: Sive illa egregia morum dulcedine tactus,
Abbreviated transcription (Latin):
Qui referant qua sint hostes regione lacoꝵ
Quid ue agitent. quo fulta situ. quo ue ordine castra
Consistant. Gulit hos leuo fortuna profectos
Tramite castror. incautos custadia campos :¬
ꝑ traxit ducis añ pedes tũc ille tribu nus
Imperat / ut circũductis ꝑ singula mõstrẽt
Castror armoroq genug bultui q uiror
Ato cquitũ peditũq̃s habitusiuͣm q manusq
Paretur sic in trepidi tentoria passim
Crecueũt. omem abstulerat dux ip̃e pauorẽ.
Mirantur morẽ in domitul legesq seuet as
Militie. durasꝙ manus. atq actal abor
Corpora nõ glacie. nec ui frãgenda nec estu
Atq cicatrices / aduerso corpore crebras
Ingentesq. actes oculos testantiaq altos
Ora aĩos ⁊ u̾batonis resonantia muris.
Postꝙͣ cũta uiris sũt explorata reuersos
Scipio subridens placide uultuq sereno
Allequitur. firmatꝙ aĩõs. satis omĩa nũquid
Iustis ꝑ castra uiri. nr̃osq ꝑatus.

Expanded text:
Qui referant qua sint hostes regione locorum, Qui referant qua sint hostes regione locorum, Quidve agitent: quo fulta situ quove ordine castra Consistant. Tulit hos levo Fortuna profectos Tramite; castrorum incautos custodia captos Pertraxit ducis ante pedes. Tunc ille tribunis Imperat ut circumductis per singula monstrent Castrorum armorumque genus vultusque virorum Atque equitum peditumque habitParetur. Sic intrepidi tentoria passim Circumeunt: omnem abstulerat dux ipse pavorem. Mirantur morem indomitum legesque severas Militie durasque manus atque apta labori Corpora non glacie nec vi frangenda nec estu, Atque cicatrices adverso corpore crebras Ingentesque acres oculos testantiaque altos Ora animos et verba tonis resonantia miris. Postquam cunta viris sunt explorata, reversos Scipio subridens placide vultuque sereno Alloquitur firmatque animos: "Satis omnia numquid Ivistis per castra, viri, nostrosque paratus?
Abbreviated transcription (Latin):
Auratas longaq fame uallare cohortes.
Quin ⁊̃ multas/ quib ars celeberima passim
Nomanos iugulare duces. quatũ agmina nudis
Scipiade occurrẽt gladiis. nil noĩs illie
Muiestas ualitura duci nil forma genq
fabula nil ortus. nil colloquiu deor.
Dixerat hec fabius.quiꝙ id̾s morte subi pãi
Diticinatus etat. ueluti supprema minãtis
Dicta pr̃is memori nũc iatabantua inur bf
Ter rebatos años. at enum iã parla pagios
Tot uotis optata quits uultusqr sertoues
Ansome letam merito ꝑsolucre plebem
Uota iubent suꝑis.ꝑ quinq altaria flãnus
Incaluere dies. totidemq honerata coronis
Limina cuncta deũ uiridiq comãtia lauro.
Hanibal a lepti trepidis rumoribus actus
Ad zamam celebrabat iter. Iamq omĩa late
Scipio uastabat. facibus iam rura luł arms
Dicia romanis ardebãt ultima secũ
Prelia dũ pensat penus subitoq uetur
Congressus. cõs statuit p̃mictere ꝯtra/

Expanded text:
Duratas longaque fame vallare cohortes; Duratas longaque fame vallare cohortes; Quin etiam multos quibus ars celeberrima passim est Romanos iugulare duces, quorum agmina nudis Scipiade occurrent gladiis. Nil nominis illic Maiestas valitura duci, nil forma genusque, Fabula nil ortus, nil colloquiumque deorum. Dixerat hec Fabius, quoniamque id morte sub ipsa Vaticinatus erat, veluti suprema minantis Dicta patris memori nunc iactabantur in urbe, Terrebantque animos. At enim iam parta per agros Tot votis optata quies vultusque serenus Ausonie letam merito persolvere plebem Vota iubent superis. Per quinque altaria flammis Incaluere dies, totidemque onerata coronis Limina cunta deum viridique comantia lauro. Hanibal a Lepti trepidis rumoribus actus Ad Zammam celebrabat iter. Iamque omnia late Scipio vastabat: facibus iam rura vel armis Ditia Romanis ardebant. Ultima secum Prelia dum pensat Penus subitosqueCongressus, certos statuit premittere contra
Abbreviated transcription (Latin):
deserat ex tremat ꝙ cutem. ꝑtesq patentes
Gagudia corripiũt aũm si forsitan eget
Sentiat absttusum introrsus turggestere pectus
horrescit peiora timens. pestemq pͥorem
Optat ⁊ in regnũ cordis dolet esse coactã.
Sic metus extinctus mimme licet hoste remoto
Exrũ auotansiatus idcigraniusq ꝑilum
Uisteribus suꝑ esse monet magnũq ti mendi
Calçar erat fribii p̃sens qͣr seme ymago.
Cui longe p̃saga uiro sapiensq futuri
Uens fuerat. ctoq uelut prudentia bati
Ille quidem uulgo solitus p̃dicere semꝑ
Si qñ patriã peteret hanibal urbi
Tune ueros instare metus: ⁊ flebile tempus
Nõ ibi ductores pauidos. regesq fugaces
uenturos acie aduersa. nõ lecta pagros
Agnina pastorũ ꝓpere. uerũ arma tremẽbũ
laturũ hanibalem cuius nnͣare triũphos
Ex pleat añales. plures qui truẜit oecho
Romules ex ppło uidue ꝙͣ liquerit urbi.
Ast utrũq latus cixcũbelloq geluq

Expanded text:
Deserat extremamque cutem partesque patentes, Deserat extremamque cutem partesque patentes, Gaudia corripiunt animum; si forsitan eger Sentiat abstrusum introrsum turgescere pectus, Horrescit peiora timens, pestemque priorem Optat et in regnum cordis dolet esse coactam: Sic metus extinctus minime, licet hoste remoto, Verum alio translatus, idem graviusque periclum Visceribus superesse monet. Magnumque timendi Calcar erat Fabii presens quasi semper ymago, Cui longe presaga viro sapiensque futuri Mens fuerat certoque velut prudentia vati. Ille quidem vulgo solitus predicere semper, Si quando patriam peteret ferus Hanibal, Urbi Tunc veros instare metus et flebile tempus: Non ibi ductores pavidos regesque fugaces Venturos acie adversa, non lecta per agros Agmina pastorum propere, verum arma tremendum Laturum Hanibalem, cuius memorare triumphos Expleat annales; plures qui truserit Orco Romuleo ex populo, vidue quam liquerit Urbi; Ast utrumque latus circum belloque geluque
Abbreviated transcription (Latin):
Dictu difficile ẽ. quotiẽs ingentia due
hnibal monimenta aĩs ꝯfectaq bella
Obuersabantur. tunc spes romana cadebat
Uicta retro. at quotiẽs clari occurrebat ymago
Scipiade. ftorc̃sq uiri ⁊ spectata iuuẽtus
Ac uirtus in fracta malis. spes pulcra redibat.
Tũc ytalis terrorq iterũ transibat ad hostes.
Et quãꝙͣ latiis de pulsum finibus acrem
Hanibalem. fratrẽq oculis. ⁊es publica letis
Cerneret. ast alia urgebat p̃cordia cura.
Segnities suspecta ducũ quib om̃e senatus
aindarat studiũ. ne quo molimine possent
Inlibiã transire hostes. neu terra ũł equor
Securũ p̃staret iter. discrimine nullo
Nũc ambos abiisse simul. nẽpe una ꝑicli
Conditio. S campus erat discriminis alter.
Collectisq domi penor uirib ingens
Casus. ⁊ excidiũ metuendũ in stabat ⁊ hora
ultima romani inperii. Ceu corpus ĩ om̃e
Si longeua fuit scabies. abiengq repẽte

Expanded text:
Dictu difficile est. Quotiens ingentia duri Dictu difficile est. Quotiens ingentia duri Hanibalis monimenta animis confectaque bella Obversabantur, tunc spes Romana cadebat Victa retro; at quotiens clari occurrebat imago Scipiade florensque viri et spectata iuventus Ac virtus infracta malis, Spes pulcra redibat Tunc Italis, Terrorque iterum transibat ad hostes. Et quanquam Latiis depulsum finibus acrem Hanibalem fratremque oculis Respublica letis Cerneret, ast alia urgebat precordia cura: Segnities suspecta ducum, quibus omne Senatus Mandarat studium ne quo molimine possent In Libiam transire hostes, neu terra vel equor Securum prestaret iter. Discrimine nullo Nunc ambos abiisse simul: nempe una pericli Conditio, sed campus erat discriminis alter, Collectisque domi Penorum viribus, ingens Casus et excidium metuendum instabat et hora Ultima Romani imperii. Ceu corpus in omne Si longeva fuit scabies abiensque repente
Abbreviated transcription (Latin):
Utaliaq dedit ꝑtem regemq uecauit.
Atq suꝑ uacus ygnarus pectora ueri
Implicuit curis. uolueris uelut ansia nido
Pabula dũ culmet memori torquetur amore.
Assiduoq fremit studio. ⁊ suspenditur alis.
Cum tñ int̾a gnͣs spem forte malignus
Abstulerit natos / atq in cunabula pastor.
Nõ procul hanibal distabat cursus abafro
Litore. cũ iussus raptim fastigia mali
Nauita ꝯscendit quã classis p̃nderet ora
uisurus. sum̃oꝙ sed̾ens in uertice ligni
Diruta respondit spectamus sa xͣ sepuleri
Huc recto ã pellens fert uentus tramite ꝓram.
Tristior augurior clauũ rege ca rbasa uolue
flecte uiã. ciresuq alio menoribus inquit
Auspitiis detorꝙ meũ tũ iussa magri
Ex pediũt. ac uersa uadis ad ꝓxima leptis
Litora pollicito ꝑuenit remige classis
Qui status int̾a romanis ess in horis
Quid ue forig libicis que spes ꝙ terror utriuq
uolueret alterno fluitantes turbine mẽtes

Expanded text:
Italiamque dedit partem, regemque vocavit; Italiamque dedit partem, regemque vocavit; Atque supervacuis ignarus pectora veri Implicuit curis. Volucris velut anxia nido Pabula dum cumulet, memori torquetur amore Assiduoque fremit studio et suspenditur alis, Cui tamen interea generis spem forte malignus Abstulerit natos atque incunabula pastor. Non procul Hanibalis distabat cursus ab Afro Litore, cum iussus raptim fastigia mali Navita conscendit, quam classis prenderet oram Visurus; summoque sedens in vertice ligni "Diruta" respondit "spectamus saxa sepulcri; Huc recto impellens fert ventus tramite proram." Tristior augurio "Clavum rege, carbasa volve! Flecte viam cursumque alio melioribus" inquit "Auspiciis detorque meum." Tum iussa magistri Expediunt, ac versa vadis ad proxima Leptis Litora solicito pervenit remige classis. Qui status interea Romanis esset in oris Quive foret Libicis, que spes, qui terror utrimque Volveret alterno fluitantes turbine mentes,
Abbreviated transcription (Latin):
Quãta paras aĩs / heu fati ignarus a cerbi /¬
Ignarugq mel / dixit tũs libet in auras
Sp̃s egredituris spatiis uñ altior equis
despiceret romã. simł ⁊ cartaginis uebem/.
Ante diẽ felix abiens Inc sum̃a uideret
Excidia/ ⁊ claris qd restat de decus atmis /¬
frater nosq suosq simil patrieq dolo res.
scius extinti iuuenis ferus hanibal instans
Bellũ aĩo. ⁊ uarios agitans sub pectore caũs
Ftaternã sperabat opem Iamq affore classem
glliui. ac dulces cupidẽ sibi fingere uultus.
Fingere collaquia. ⁊ latiis quid passus in aruis
Audire. ⁊ proprios fratti narrare labores.
Inq sibi in festos ulcisci intempore/ aiues.
Manouem añ alios. acies dum mẽte frequẽtet
Instruit. atq cquitũ ciecundat cornua semꝑ
Germanũ armauit. primaq ĩ fronte locauit
Dp̃e quoq nõ nũqͣ mans in moderata uetustã
Retulit imperii. caro tũe grandia fratri

Expanded text:
Quanta paras animis? heu fati ignarus acerbi Quanta paras animis? heu fati ignarus acerbi Ignarusque mei!» Dixit; tum liber in auras Spiritus egreditur, spatiis unde altior equis Despiceret Romam simul et Carthaginis urbem, Ante diem felix abiens, ne summa videret Excidia et claris quod restat dedecus armis Fraternosque suosque simul patrieque dolores. 7 Nescius extincti iuvenis ferus Hanibal instans Bellum animo et varios agitans sub pectore casus, Fraternam Illius ac dulces cupide sibi fingere vultus, Fingere colloquia et Latiis quid passus in arvis Audire et proprios fratri narrare labores, Inque sibi infestos ulcisci in tempore cives, Hannonem ante alios. Acies dum mente frequenter Instruit atque equitum circumdat cornua, semper Germanum armavit primaque in fronte locavit. Spem quoque non nunquam mens immoderata vetustam Rettulit imperii: caro tunc grandia fratri
Abbreviated transcription (Latin):
Subiacet in numeris ⁊ finis / ad alta leuatis
Est ruere /heu tremulũ magnoꝵ culm̃ honorũ
Spesq hoĩim fallax / ⁊ in anis glia fictis
Iluita blanditiis iheu uita in certa labori
de dita ꝑ petuo Semꝑ heu certa. nec ũ qͣ
Stat mortis pronisa diee/i hen sortis mi que
Natus homo interris animalio cuncta quie seũt
In requietus lomo ꝑꝑq om̃s anxius annos
Ad mortẽ festinat iter inors optima rerũ
Tu detezis sola errores sa som̃a uite
discutis exacte Auideo nũe quãta paraui
Ha miser. incassumisubii quot sponte labores /
Quos licuit transire michi / moriturus a dͥ astra
Scandere quert homo s mors docet omĩa quo sit
Nrã loco Ilatio quid ꝓfuit arma potẽti
Quid tectis inferre faces / quio federa mũdoi
Tutbare satq urbes tristi mistere tumultu /
Aurea marmoreis quid ue alta palatia muris
Erexisse iuuat i postꝙͣ sic sidere leuo
Sub diuo periturus erã / carissime fr̾

Expanded text:
Subiacet innumeris et finis ad alta levatis Subiacet innumeris et finis ad alta levatis Est ruere. Heu tremulum magnorum culmen honorum, Spesque hominum fallax et inanis gloria factis Illita blanditiis! heu vita incerta labori Dedita perpetuo, semperque heu certa nec umquam Sat mortis provisa dies! heu sortis inique Natus homo in terris! animalia cunta quiescunt; Irrequietus homo, perque omnes anxius annos Ad mortem festinat iter. Mors, optima rerum, Tu retegis sola errores, et somnia vite Discutis exacte. Video nunc quanta paravi, Ha miser, in cassum, subii quot sponte labores, Quos licuit transire michi. Moriturus ad astra Scandere querit homo, sed Mors docet omnia quo sint Nostra loco. Latio quid profuit arma potenti, Quid tectis inferre faces? quid federa mundi Turbare atque urbes tristi miscere tumultu? Aurea marmoreis quidve alta palatia muris Erexisse iuvat, postquam sic sidere levo In pelago periturus eram? Carissime frater,
Abbreviated transcription (Latin):
Etrurieq latus. spatioq breuissima gorgon.
Iluaq nobilior. rigidiq capraria saxis
Insuala tum niueo p̃diues marmore t beto retro
Linquitur ad leuam giliũ. uicinaq cõtra
Stant uiga de gemino nomen sortita metallo
Pumbleus hic ueteres illa ẽ argentta rupes.
Nec ꝓcul herculei deuexo monte eccessus.
Et thelamonis opus nautisq infestior etius
Pairiuis aquis ꝓpris uiolenti gurgitis bmbro
dixtra s atergo uentosi frondea tractus
orsica restabrait. iaꝙ hinc sardinia longe
abificos aperit colles hinc aurca roma
qnqa ꝓcelloss tibidris stant litorẽ fauces
Hie postq̃ͣ medio iuuenis stẽt cquore penus /
Uulneris in crescẽs dolor ⁊ uicinia dure
aurtis agens stima̾lis ardentib urget anelum
Ille iudens prꝰprius supremi temporis horã
Incipit ꝓł uu qualis fortirne termĩnus alte ẽ /
Mͣ letis mens ceca bonis / furor ecce potentũ
Deccipiti gaudere locosstatus ap iste procellis

Expanded text:
Etrurieque latus spatioque brevissima Gorgon Etrurieque latus spatioque brevissima Gorgon Ilvaque nobilior rigidisque Capraria saxis Insula; tum niveo predives marmore retro Linquitur ad levam Gilium, vicinaque contra Stant iuga de gemino nomen sortita metallo: Plumbeus hic vertex, illa est Argentea rupes. Nec procul Herculei devexo monte recessus Et Thelamonis opus nautisque infestior equo Parvus aquis propriis violenti gurgitis Umbro. Dextra sed a tergo ventosi frondea tractus Corsica restabat. Iamque hinc Sardinia longe Tabificos aperit colles, hinc aurea Roma Inque procelloso Tybridis stant litore fauces. Hic postquam medio iuvenis stetit equore Penus, Vulneris increscens dolor et vicinia dure Mortis agens stimulis ardentibus urget hanelum. Ille videns propius supremi temporis horam, Incipit: «Heu qualis fortune terminus alte est! Quam letis mens ceca bonis! furor ecce potentum Precipiti gaudere loco. Status iste procellis
Abbreviated transcription (Latin):
Indita melli fluo. quib haud colleq phalernos
Laudata inq licet meroon cessisse pudebit
Tune scu pĩgra situ. nulli scu nota poete
Illa fuit tellus. iacuit sine carmine sacro
hoc michi nuẽ cantanda loro. Sulcantib equor
In sula iã ueneri  placõs a litore portus
Exoritur. ꝯtraq sedet fortissimus erix
Aisomius sicule retinẽs cognomĩa ripe.
Collib his ipam phibẽt halutare mineruã
dpernentẽ patrias / olei dulcedine cͣthenas
Exoritur coruiq capud tu mestictaq circi
Dissiluĩt maria ⁊ saxis fremit unda uadosis.
Cognitus in medio nautis/ dorsoq nigranti
Arduus assurgit scopulȩ us/ cui ꝓxima rupes
Candidior late phebo feriente refulget
post in se cessu curuolmaris hostia macte
Cernuntur rapidi stantisq palatia lune
Labitur ⁊ placidis frangens mare fluctib arnus
hũc supra ⁊ rapias tenet urbs pulcherrima pise
Hanc oculis digitisq notãt. ꝓcul ecce patescunt

Expanded text:
Inclita mellifluo, quibus haud collesque Falernos Inclita mellifluo, quibus haud collesque Falernos Laudatamque licet Meroen cessisse pudebit. Tunc, seu pigra situ, nulli seu nota poete Illa fuit tellus, iacuit sine carmine sacro, Hoc michi nunc cantanda loco. Sulcantibus equor Insula iam Venerique placens a litore portus Exoritur, contraque sedet fortissimus Erix Ausonius, Sicule retinens cognomina ripe. Collibus his ipsam perhibent habitare Minervam Spernentem patrias olei dulcedine Athenas. Exoritur Corvique caput, tumefactaque circum Dissiliunt maria et saxis fremit unda vadosis: Cognitus in medio nautis dorsoque nigranti Arduus assurgit scopulus, cui proxima rupes Candidior late Phebo feriente refulget. Post in secessu curvo maris ostia Macre Cernuntur rapidi stantisque palatia Lune, Labitur et placidis frangens mare fluctibus Arnus. Hunc supra in ripis sedet urbs pulcerrima Pise. Hanc oculis digitisque notant, propiusque patescunt
Abbreviated transcription (Latin):
Ip̃e meis faciam seu maiestate meors
Nec uestrã scquar ip̃e fidemr discedite tuti.
Mitius armatos inter sub tempore belli
Romanos habiti. ꝙͣͣ oies sub pacis amictu
uos inter
Uiribus ip̃s aĩsq ingens intempore bellũ
Feruidus instaurat. libie status aste pauẽtis
Tunc erat. Italya s iã dux iussus utq
Cesserat. ⁊ uaria quãuis regiont ꝓfectas
Equoris at patrie fraternas tp̃r codem
Iduentare acies passim iam faima fcebat.
Iamq mageo ianue soluẽs a litore classen
Alite nõ fausta pelago se saucius alto
Crediderat. patriã tramite recto
Si fortuna sinat. sensim turgestere colles.
Cedriferi nulliq cedens his saltib ora
Incipiũt rareq uirent ꝑ litora palme
hinc del phimis ͣ dest luco ꝯtentu apͥco
O bice qui montis uiolentos protinus austtos
Reicit. in motaq silens statione quiescit.
Parte alia sinuosa patent cõuexa siestri
Et iuga ꝓspectẽt cornelia palmite late

Expanded text:
Ipse meis faciam, seu maiestate meorum, Ipse meis faciam, seu maiestate meorum, Nec vestram sequar ipse fidem. Discedite tuti, Mitius armatos inter sub tempore belli Romanos habiti, quam nos sub pacis amictu Vos inter.» ... Viribus ipse animisque ingens in tempore bellum Fervidus instaurat. Libie status ipse paventis Tunc erat; Italia sed iam dux iussus uterque Cesserat, et varia quamvis regione profectas Equoris, ac patrie fraternas tempore eodem Adventare acies passim iam Fama ferebat. Iamque Mago Ianue solvens a litore classem Alite non fausta pelago se saucius alto Crediderat, patriam petiturus tramite recto, Si Fortuna sinat. Sensim turgescere colles Cedriferi - nulli cedens hic saltibus ora - Incipiunt, rareque virent per litora palme. Hinc Delphinus adest luco contectus aprico, Obice qui montis violentos protinus Austros Reicit, immotaque silens statione quiescit. Parte alia sinuosa patent convexa Siestri.Et iuga prospectant Cornelia, palmite late